xav 1.3 MB

12345678910111213141516171819202122232425262728293031323334353637383940414243444546474849505152535455565758596061626364656667686970717273747576777879808182838485868788899091929394959697989910010110210310410510610710810911011111211311411511611711811912012112212312412512612712812913013113213313413513613713813914014114214314414514614714814915015115215315415515615715815916016116216316416516616716816917017117217317417517617717817918018118218318418518618718818919019119219319419519619719819920020120220320420520620720820921021121221321421521621721821922022122222322422522622722822923023123223323423523623723823924024124224324424524624724824925025125225325425525625725825926026126226326426526626726826927027127227327427527627727827928028128228328428528628728828929029129229329429529629729829930030130230330430530630730830931031131231331431531631731831932032132232332432532632732832933033133233333433533633733833934034134234334434534634734834935035135235335435535635735835936036136236336436536636736836937037137237337437537637737837938038138238338438538638738838939039139239339439539639739839940040140240340440540640740840941041141241341441541641741841942042142242342442542642742842943043143243343443543643743843944044144244344444544644744844945045145245345445545645745845946046146246346446546646746846947047147247347447547647747847948048148248348448548648748848949049149249349449549649749849950050150250350450550650750850951051151251351451551651751851952052152252352452552652752852953053153253353453553653753853954054154254354454554654754854955055155255355455555655755855956056156256356456556656756856957057157257357457557657757857958058158258358458558658758858959059159259359459559659759859960060160260360460560660760860961061161261361461561661761861962062162262362462562662762862963063163263363463563663763863964064164264364464564664764864965065165265365465565665765865966066166266366466566666766866967067167267367467567667767867968068168268368468568668768868969069169269369469569669769869970070170270370470570670770870971071171271371471571671771871972072172272372472572672772872973073173273373473573673773873974074174274374474574674774874975075175275375475575675775875976076176276376476576676776876977077177277377477577677777877978078178278378478578678778878979079179279379479579679779879980080180280380480580680780880981081181281381481581681781881982082182282382482582682782882983083183283383483583683783883984084184284384484584684784884985085185285385485585685785885986086186286386486586686786886987087187287387487587687787887988088188288388488588688788888989089189289389489589689789889990090190290390490590690790890991091191291391491591691791891992092192292392492592692792892993093193293393493593693793893994094194294394494594694794894995095195295395495595695795895996096196296396496596696796896997097197297397497597697797897998098198298398498598698798898999099199299399499599699799899910001001100210031004100510061007100810091010101110121013101410151016101710181019102010211022102310241025102610271028102910301031103210331034103510361037103810391040104110421043104410451046104710481049105010511052105310541055105610571058105910601061106210631064106510661067106810691070107110721073107410751076107710781079108010811082108310841085108610871088108910901091109210931094109510961097109810991100110111021103110411051106110711081109111011111112111311141115111611171118111911201121112211231124112511261127112811291130113111321133113411351136113711381139114011411142114311441145114611471148114911501151115211531154115511561157115811591160116111621163116411651166116711681169117011711172117311741175117611771178117911801181118211831184118511861187118811891190119111921193119411951196119711981199120012011202120312041205120612071208120912101211121212131214121512161217121812191220122112221223122412251226122712281229123012311232123312341235123612371238123912401241124212431244124512461247124812491250125112521253125412551256125712581259126012611262126312641265126612671268126912701271127212731274127512761277127812791280128112821283128412851286128712881289129012911292129312941295129612971298129913001301130213031304130513061307130813091310131113121313131413151316131713181319132013211322132313241325132613271328132913301331133213331334133513361337133813391340134113421343134413451346134713481349135013511352135313541355135613571358135913601361136213631364136513661367136813691370137113721373137413751376137713781379138013811382138313841385138613871388138913901391139213931394139513961397139813991400140114021403140414051406140714081409141014111412141314141415141614171418141914201421142214231424142514261427142814291430143114321433143414351436143714381439144014411442144314441445144614471448144914501451145214531454145514561457145814591460146114621463146414651466146714681469147014711472147314741475147614771478147914801481148214831484148514861487148814891490149114921493149414951496149714981499150015011502150315041505150615071508150915101511151215131514151515161517151815191520152115221523152415251526152715281529153015311532153315341535153615371538153915401541154215431544154515461547154815491550155115521553155415551556155715581559156015611562156315641565156615671568156915701571157215731574157515761577157815791580158115821583158415851586158715881589159015911592159315941595159615971598159916001601160216031604160516061607160816091610161116121613161416151616161716181619162016211622162316241625162616271628162916301631163216331634163516361637163816391640164116421643164416451646164716481649165016511652165316541655165616571658165916601661166216631664166516661667166816691670167116721673167416751676167716781679168016811682168316841685168616871688168916901691169216931694169516961697169816991700170117021703170417051706170717081709171017111712171317141715171617171718171917201721172217231724172517261727172817291730173117321733173417351736173717381739174017411742174317441745174617471748174917501751175217531754175517561757175817591760176117621763176417651766176717681769177017711772177317741775177617771778177917801781178217831784178517861787178817891790179117921793179417951796179717981799180018011802180318041805180618071808180918101811181218131814181518161817181818191820182118221823182418251826182718281829183018311832183318341835183618371838183918401841184218431844184518461847184818491850185118521853185418551856185718581859186018611862186318641865186618671868186918701871187218731874187518761877187818791880188118821883188418851886188718881889189018911892189318941895189618971898189919001901190219031904190519061907190819091910191119121913191419151916191719181919192019211922192319241925192619271928192919301931193219331934193519361937193819391940194119421943194419451946194719481949195019511952195319541955195619571958195919601961196219631964196519661967196819691970197119721973197419751976197719781979198019811982198319841985198619871988198919901991199219931994199519961997199819992000200120022003200420052006200720082009201020112012201320142015201620172018201920202021202220232024202520262027202820292030203120322033203420352036203720382039204020412042204320442045204620472048204920502051205220532054205520562057205820592060206120622063206420652066206720682069207020712072207320742075207620772078207920802081208220832084208520862087208820892090209120922093209420952096209720982099210021012102210321042105210621072108210921102111211221132114211521162117211821192120212121222123212421252126212721282129213021312132213321342135213621372138213921402141214221432144214521462147214821492150215121522153215421552156215721582159216021612162216321642165216621672168216921702171217221732174217521762177217821792180218121822183218421852186218721882189219021912192219321942195219621972198219922002201220222032204220522062207220822092210221122122213221422152216221722182219222022212222222322242225222622272228222922302231223222332234223522362237223822392240224122422243224422452246224722482249225022512252225322542255225622572258225922602261226222632264226522662267226822692270227122722273227422752276227722782279228022812282228322842285228622872288228922902291229222932294229522962297229822992300230123022303230423052306230723082309231023112312231323142315231623172318231923202321232223232324232523262327232823292330233123322333233423352336233723382339234023412342234323442345234623472348234923502351235223532354235523562357235823592360236123622363236423652366236723682369237023712372237323742375237623772378237923802381238223832384238523862387238823892390239123922393239423952396239723982399240024012402240324042405240624072408240924102411241224132414241524162417241824192420242124222423242424252426242724282429243024312432243324342435243624372438243924402441244224432444244524462447244824492450245124522453245424552456245724582459246024612462246324642465246624672468246924702471247224732474247524762477247824792480248124822483248424852486248724882489249024912492249324942495249624972498249925002501250225032504250525062507250825092510251125122513251425152516251725182519252025212522252325242525252625272528252925302531253225332534253525362537253825392540254125422543254425452546254725482549255025512552255325542555255625572558255925602561256225632564256525662567256825692570257125722573257425752576257725782579258025812582258325842585258625872588258925902591259225932594259525962597259825992600260126022603260426052606260726082609261026112612261326142615261626172618261926202621262226232624262526262627262826292630263126322633263426352636263726382639264026412642264326442645264626472648264926502651265226532654265526562657265826592660266126622663266426652666266726682669267026712672267326742675267626772678267926802681268226832684268526862687268826892690269126922693269426952696269726982699270027012702270327042705270627072708270927102711271227132714271527162717271827192720272127222723272427252726272727282729273027312732273327342735273627372738273927402741274227432744274527462747274827492750275127522753275427552756275727582759276027612762276327642765276627672768276927702771277227732774277527762777277827792780278127822783278427852786278727882789279027912792279327942795279627972798279928002801280228032804280528062807280828092810281128122813281428152816281728182819282028212822282328242825282628272828282928302831283228332834283528362837283828392840284128422843284428452846284728482849285028512852285328542855285628572858285928602861286228632864286528662867286828692870287128722873287428752876287728782879288028812882288328842885288628872888288928902891289228932894289528962897289828992900290129022903290429052906290729082909291029112912291329142915291629172918291929202921292229232924292529262927292829292930293129322933293429352936293729382939294029412942294329442945294629472948294929502951295229532954295529562957295829592960296129622963296429652966296729682969297029712972297329742975297629772978297929802981298229832984298529862987298829892990299129922993299429952996299729982999300030013002300330043005300630073008300930103011301230133014301530163017301830193020302130223023302430253026302730283029303030313032303330343035303630373038303930403041304230433044304530463047304830493050305130523053305430553056305730583059306030613062306330643065306630673068306930703071307230733074307530763077307830793080308130823083308430853086308730883089309030913092309330943095309630973098309931003101310231033104310531063107310831093110311131123113311431153116311731183119312031213122312331243125312631273128312931303131313231333134313531363137313831393140314131423143314431453146314731483149315031513152315331543155315631573158315931603161316231633164316531663167316831693170317131723173317431753176317731783179318031813182318331843185318631873188318931903191319231933194319531963197319831993200320132023203320432053206320732083209321032113212321332143215321632173218321932203221322232233224322532263227322832293230323132323233323432353236323732383239324032413242324332443245324632473248324932503251325232533254325532563257325832593260326132623263326432653266326732683269327032713272327332743275327632773278327932803281328232833284328532863287328832893290329132923293329432953296329732983299330033013302330333043305330633073308330933103311331233133314331533163317331833193320332133223323332433253326332733283329333033313332333333343335333633373338333933403341334233433344334533463347334833493350335133523353335433553356335733583359336033613362336333643365336633673368336933703371337233733374337533763377337833793380338133823383338433853386338733883389339033913392339333943395339633973398339934003401340234033404340534063407340834093410341134123413341434153416341734183419342034213422342334243425342634273428342934303431343234333434343534363437343834393440344134423443344434453446344734483449345034513452345334543455345634573458345934603461346234633464346534663467346834693470347134723473347434753476347734783479348034813482348334843485348634873488348934903491349234933494349534963497349834993500350135023503350435053506350735083509351035113512351335143515351635173518351935203521352235233524352535263527352835293530353135323533353435353536353735383539354035413542354335443545354635473548354935503551355235533554355535563557355835593560356135623563356435653566356735683569357035713572357335743575357635773578357935803581358235833584358535863587358835893590359135923593359435953596359735983599360036013602360336043605360636073608360936103611361236133614361536163617361836193620362136223623362436253626362736283629363036313632363336343635363636373638363936403641364236433644364536463647364836493650365136523653365436553656365736583659366036613662366336643665366636673668366936703671367236733674367536763677367836793680368136823683368436853686368736883689369036913692369336943695369636973698369937003701370237033704370537063707370837093710371137123713371437153716371737183719372037213722372337243725372637273728372937303731373237333734373537363737373837393740374137423743374437453746374737483749375037513752375337543755375637573758375937603761376237633764376537663767376837693770377137723773377437753776377737783779378037813782378337843785378637873788378937903791379237933794379537963797379837993800380138023803380438053806380738083809381038113812381338143815381638173818381938203821382238233824382538263827382838293830383138323833383438353836383738383839384038413842384338443845384638473848384938503851385238533854385538563857385838593860386138623863386438653866386738683869387038713872387338743875387638773878387938803881388238833884388538863887388838893890389138923893389438953896389738983899390039013902390339043905390639073908390939103911391239133914391539163917391839193920392139223923392439253926392739283929393039313932393339343935393639373938393939403941394239433944394539463947394839493950395139523953395439553956395739583959396039613962396339643965396639673968396939703971397239733974397539763977397839793980398139823983398439853986398739883989399039913992399339943995399639973998399940004001400240034004400540064007400840094010401140124013401440154016401740184019402040214022402340244025402640274028402940304031403240334034403540364037403840394040404140424043404440454046404740484049405040514052405340544055405640574058405940604061406240634064406540664067406840694070407140724073407440754076407740784079408040814082408340844085408640874088408940904091409240934094409540964097409840994100410141024103410441054106410741084109411041114112411341144115411641174118411941204121412241234124412541264127412841294130413141324133413441354136413741384139414041414142414341444145414641474148414941504151415241534154415541564157415841594160416141624163416441654166416741684169417041714172417341744175417641774178417941804181418241834184418541864187418841894190419141924193419441954196419741984199420042014202420342044205420642074208420942104211421242134214421542164217421842194220422142224223422442254226422742284229423042314232423342344235423642374238423942404241424242434244424542464247424842494250425142524253425442554256425742584259426042614262426342644265426642674268426942704271427242734274427542764277427842794280428142824283428442854286428742884289429042914292429342944295429642974298429943004301430243034304430543064307430843094310431143124313431443154316431743184319432043214322432343244325432643274328432943304331433243334334433543364337433843394340434143424343434443454346434743484349435043514352435343544355435643574358435943604361436243634364436543664367436843694370437143724373437443754376437743784379438043814382438343844385438643874388438943904391439243934394439543964397439843994400440144024403440444054406440744084409441044114412441344144415441644174418441944204421442244234424442544264427442844294430443144324433443444354436443744384439444044414442444344444445444644474448444944504451445244534454445544564457445844594460446144624463446444654466446744684469447044714472447344744475447644774478447944804481448244834484448544864487448844894490449144924493449444954496449744984499450045014502450345044505450645074508450945104511451245134514451545164517451845194520452145224523452445254526452745284529453045314532453345344535453645374538453945404541454245434544454545464547454845494550455145524553455445554556455745584559456045614562456345644565456645674568456945704571457245734574457545764577457845794580458145824583458445854586458745884589459045914592459345944595459645974598459946004601460246034604460546064607460846094610461146124613461446154616461746184619462046214622462346244625462646274628462946304631463246334634463546364637463846394640464146424643464446454646464746484649465046514652465346544655465646574658465946604661466246634664466546664667466846694670467146724673467446754676467746784679468046814682468346844685468646874688468946904691469246934694469546964697469846994700470147024703470447054706470747084709471047114712471347144715471647174718471947204721472247234724472547264727472847294730473147324733473447354736473747384739474047414742474347444745474647474748474947504751475247534754475547564757475847594760476147624763476447654766476747684769477047714772477347744775477647774778477947804781478247834784478547864787478847894790479147924793479447954796479747984799480048014802480348044805480648074808480948104811481248134814481548164817481848194820482148224823482448254826482748284829483048314832483348344835483648374838483948404841484248434844484548464847484848494850485148524853485448554856485748584859486048614862486348644865486648674868486948704871487248734874487548764877487848794880488148824883488448854886488748884889489048914892489348944895489648974898489949004901490249034904490549064907490849094910491149124913491449154916491749184919492049214922492349244925492649274928492949304931493249334934493549364937493849394940494149424943494449454946494749484949495049514952495349544955495649574958495949604961496249634964496549664967496849694970497149724973497449754976497749784979498049814982498349844985498649874988498949904991499249934994499549964997499849995000500150025003500450055006500750085009501050115012501350145015501650175018501950205021502250235024502550265027502850295030503150325033503450355036503750385039504050415042504350445045504650475048504950505051505250535054505550565057505850595060506150625063506450655066506750685069507050715072507350745075507650775078507950805081508250835084508550865087508850895090509150925093509450955096509750985099510051015102510351045105510651075108510951105111511251135114511551165117511851195120512151225123512451255126512751285129513051315132513351345135513651375138513951405141514251435144514551465147514851495150515151525153515451555156515751585159516051615162516351645165516651675168516951705171517251735174517551765177517851795180518151825183518451855186518751885189519051915192519351945195519651975198519952005201520252035204520552065207520852095210521152125213521452155216521752185219522052215222522352245225522652275228522952305231523252335234523552365237523852395240524152425243524452455246524752485249525052515252525352545255525652575258525952605261526252635264526552665267526852695270527152725273527452755276527752785279528052815282528352845285528652875288528952905291529252935294529552965297529852995300530153025303530453055306530753085309531053115312531353145315531653175318531953205321532253235324532553265327532853295330533153325333533453355336533753385339534053415342534353445345534653475348534953505351535253535354535553565357535853595360536153625363536453655366536753685369537053715372537353745375537653775378537953805381538253835384538553865387538853895390539153925393539453955396539753985399540054015402540354045405540654075408540954105411541254135414541554165417541854195420542154225423542454255426542754285429543054315432543354345435543654375438543954405441544254435444544554465447544854495450545154525453545454555456545754585459546054615462546354645465546654675468546954705471547254735474547554765477547854795480548154825483548454855486548754885489549054915492549354945495549654975498549955005501550255035504550555065507550855095510551155125513551455155516551755185519552055215522552355245525552655275528552955305531553255335534553555365537553855395540554155425543554455455546554755485549555055515552555355545555555655575558555955605561556255635564556555665567556855695570557155725573557455755576557755785579558055815582558355845585558655875588558955905591559255935594559555965597559855995600560156025603560456055606560756085609561056115612561356145615561656175618561956205621562256235624562556265627562856295630563156325633563456355636563756385639564056415642564356445645564656475648564956505651565256535654565556565657565856595660566156625663566456655666566756685669567056715672567356745675567656775678567956805681568256835684568556865687568856895690569156925693569456955696569756985699570057015702570357045705570657075708570957105711571257135714571557165717571857195720572157225723572457255726572757285729573057315732573357345735573657375738573957405741574257435744574557465747574857495750575157525753575457555756575757585759576057615762576357645765576657675768576957705771577257735774577557765777577857795780578157825783578457855786578757885789579057915792579357945795579657975798579958005801580258035804580558065807580858095810581158125813581458155816581758185819582058215822582358245825582658275828582958305831583258335834583558365837583858395840584158425843584458455846584758485849585058515852585358545855585658575858585958605861586258635864586558665867586858695870587158725873587458755876587758785879588058815882588358845885588658875888588958905891589258935894589558965897589858995900590159025903590459055906590759085909591059115912591359145915591659175918591959205921592259235924592559265927592859295930593159325933593459355936593759385939594059415942594359445945594659475948594959505951595259535954595559565957595859595960596159625963596459655966596759685969597059715972597359745975597659775978597959805981598259835984598559865987598859895990599159925993599459955996599759985999600060016002600360046005600660076008600960106011601260136014601560166017601860196020602160226023602460256026602760286029603060316032603360346035603660376038603960406041604260436044604560466047604860496050605160526053605460556056605760586059606060616062606360646065606660676068606960706071607260736074607560766077607860796080608160826083608460856086608760886089609060916092609360946095609660976098609961006101610261036104610561066107610861096110611161126113611461156116611761186119612061216122612361246125612661276128612961306131613261336134613561366137613861396140614161426143614461456146614761486149615061516152615361546155615661576158615961606161616261636164616561666167616861696170617161726173617461756176617761786179618061816182618361846185618661876188618961906191619261936194619561966197619861996200620162026203620462056206620762086209621062116212621362146215621662176218621962206221622262236224622562266227622862296230623162326233623462356236623762386239624062416242624362446245624662476248624962506251625262536254625562566257625862596260626162626263626462656266626762686269627062716272627362746275627662776278627962806281628262836284628562866287628862896290629162926293629462956296629762986299630063016302630363046305630663076308630963106311631263136314631563166317631863196320632163226323632463256326632763286329633063316332633363346335633663376338633963406341634263436344634563466347634863496350635163526353635463556356635763586359636063616362636363646365636663676368636963706371637263736374637563766377637863796380638163826383638463856386638763886389639063916392639363946395639663976398639964006401640264036404640564066407640864096410641164126413641464156416641764186419642064216422642364246425642664276428642964306431643264336434643564366437643864396440644164426443644464456446644764486449645064516452645364546455645664576458645964606461646264636464646564666467646864696470647164726473647464756476647764786479648064816482648364846485648664876488648964906491649264936494649564966497649864996500650165026503650465056506650765086509651065116512651365146515651665176518651965206521652265236524652565266527652865296530653165326533653465356536653765386539654065416542654365446545654665476548654965506551655265536554655565566557655865596560656165626563656465656566656765686569657065716572657365746575657665776578657965806581658265836584658565866587658865896590659165926593659465956596659765986599660066016602660366046605660666076608660966106611661266136614661566166617661866196620662166226623662466256626662766286629663066316632663366346635663666376638663966406641664266436644664566466647664866496650665166526653665466556656665766586659666066616662666366646665666666676668666966706671667266736674667566766677667866796680668166826683668466856686668766886689669066916692669366946695669666976698669967006701670267036704670567066707670867096710671167126713671467156716671767186719672067216722672367246725672667276728672967306731673267336734673567366737673867396740674167426743674467456746674767486749675067516752675367546755675667576758675967606761676267636764676567666767676867696770677167726773677467756776677767786779678067816782678367846785678667876788678967906791679267936794679567966797679867996800680168026803680468056806680768086809681068116812681368146815681668176818681968206821682268236824682568266827682868296830683168326833683468356836683768386839684068416842684368446845684668476848684968506851685268536854685568566857685868596860686168626863686468656866686768686869687068716872687368746875687668776878687968806881688268836884688568866887688868896890689168926893689468956896689768986899690069016902690369046905690669076908690969106911691269136914691569166917691869196920692169226923692469256926692769286929693069316932693369346935693669376938693969406941694269436944694569466947694869496950695169526953695469556956695769586959696069616962696369646965696669676968696969706971697269736974697569766977697869796980698169826983698469856986698769886989699069916992699369946995699669976998699970007001700270037004700570067007700870097010701170127013701470157016701770187019702070217022702370247025702670277028702970307031703270337034703570367037703870397040704170427043704470457046704770487049705070517052705370547055705670577058705970607061706270637064706570667067706870697070707170727073707470757076707770787079708070817082708370847085708670877088708970907091709270937094709570967097709870997100710171027103710471057106710771087109711071117112711371147115711671177118711971207121712271237124712571267127712871297130713171327133713471357136713771387139714071417142714371447145714671477148714971507151715271537154715571567157715871597160716171627163716471657166716771687169717071717172717371747175717671777178717971807181718271837184718571867187718871897190719171927193719471957196719771987199720072017202720372047205720672077208720972107211721272137214721572167217721872197220722172227223722472257226722772287229723072317232723372347235723672377238723972407241724272437244724572467247724872497250725172527253725472557256725772587259726072617262726372647265726672677268726972707271727272737274727572767277727872797280728172827283728472857286728772887289729072917292729372947295729672977298729973007301730273037304730573067307730873097310731173127313731473157316731773187319732073217322732373247325732673277328732973307331733273337334733573367337733873397340734173427343734473457346734773487349735073517352735373547355735673577358735973607361736273637364736573667367736873697370737173727373737473757376737773787379738073817382738373847385738673877388738973907391739273937394739573967397739873997400740174027403740474057406740774087409741074117412741374147415741674177418741974207421742274237424742574267427742874297430743174327433743474357436743774387439744074417442744374447445744674477448744974507451745274537454745574567457745874597460746174627463746474657466746774687469747074717472747374747475747674777478747974807481748274837484748574867487748874897490749174927493749474957496749774987499750075017502750375047505750675077508750975107511751275137514751575167517751875197520752175227523752475257526752775287529753075317532753375347535753675377538753975407541754275437544754575467547754875497550755175527553755475557556755775587559756075617562756375647565756675677568756975707571757275737574757575767577757875797580758175827583758475857586758775887589759075917592759375947595759675977598759976007601760276037604760576067607760876097610761176127613761476157616761776187619762076217622762376247625762676277628762976307631763276337634763576367637763876397640764176427643764476457646764776487649765076517652765376547655765676577658765976607661766276637664766576667667766876697670767176727673767476757676767776787679768076817682768376847685768676877688768976907691769276937694769576967697769876997700770177027703770477057706770777087709771077117712771377147715771677177718771977207721772277237724772577267727772877297730773177327733773477357736773777387739774077417742774377447745774677477748774977507751775277537754775577567757775877597760776177627763776477657766776777687769777077717772777377747775777677777778777977807781778277837784778577867787778877897790779177927793779477957796779777987799780078017802780378047805780678077808780978107811781278137814781578167817781878197820782178227823782478257826782778287829783078317832783378347835783678377838783978407841784278437844784578467847784878497850785178527853785478557856785778587859786078617862786378647865786678677868786978707871787278737874787578767877787878797880788178827883788478857886788778887889789078917892789378947895789678977898789979007901790279037904790579067907790879097910791179127913791479157916791779187919792079217922792379247925792679277928792979307931793279337934793579367937793879397940794179427943794479457946794779487949795079517952795379547955795679577958795979607961796279637964796579667967796879697970797179727973797479757976797779787979798079817982798379847985798679877988798979907991799279937994799579967997799879998000800180028003800480058006800780088009801080118012801380148015801680178018801980208021802280238024802580268027802880298030803180328033803480358036803780388039804080418042804380448045804680478048804980508051805280538054805580568057805880598060806180628063806480658066806780688069807080718072807380748075807680778078807980808081808280838084808580868087808880898090809180928093809480958096809780988099810081018102810381048105810681078108810981108111811281138114811581168117811881198120812181228123812481258126812781288129813081318132813381348135813681378138813981408141814281438144814581468147814881498150815181528153815481558156815781588159816081618162816381648165816681678168816981708171817281738174817581768177817881798180818181828183818481858186818781888189819081918192819381948195819681978198819982008201820282038204820582068207820882098210821182128213821482158216821782188219822082218222822382248225822682278228822982308231823282338234823582368237823882398240824182428243824482458246824782488249825082518252825382548255825682578258825982608261826282638264826582668267826882698270827182728273827482758276827782788279828082818282828382848285828682878288828982908291829282938294829582968297829882998300830183028303830483058306830783088309831083118312831383148315831683178318831983208321832283238324832583268327832883298330833183328333833483358336833783388339834083418342834383448345834683478348834983508351835283538354835583568357835883598360836183628363836483658366836783688369837083718372837383748375837683778378837983808381838283838384838583868387838883898390839183928393839483958396839783988399840084018402840384048405840684078408840984108411841284138414841584168417841884198420842184228423842484258426842784288429843084318432843384348435843684378438843984408441844284438444844584468447844884498450845184528453845484558456845784588459846084618462846384648465846684678468846984708471847284738474847584768477847884798480848184828483848484858486848784888489849084918492849384948495849684978498849985008501850285038504850585068507850885098510851185128513851485158516851785188519852085218522852385248525852685278528852985308531853285338534853585368537853885398540854185428543854485458546854785488549855085518552855385548555855685578558855985608561856285638564856585668567856885698570857185728573857485758576857785788579858085818582858385848585858685878588858985908591859285938594859585968597859885998600860186028603860486058606860786088609861086118612861386148615861686178618861986208621862286238624862586268627862886298630863186328633863486358636863786388639864086418642864386448645864686478648864986508651865286538654865586568657865886598660866186628663866486658666866786688669867086718672867386748675867686778678867986808681868286838684868586868687868886898690869186928693869486958696869786988699870087018702870387048705870687078708870987108711871287138714871587168717871887198720872187228723872487258726872787288729873087318732873387348735873687378738873987408741874287438744874587468747874887498750875187528753875487558756875787588759876087618762876387648765876687678768876987708771877287738774877587768777877887798780878187828783878487858786878787888789879087918792879387948795879687978798879988008801880288038804880588068807880888098810881188128813881488158816881788188819882088218822882388248825882688278828882988308831883288338834883588368837883888398840884188428843884488458846884788488849885088518852885388548855885688578858885988608861886288638864886588668867886888698870887188728873887488758876887788788879888088818882888388848885888688878888888988908891889288938894889588968897889888998900890189028903890489058906890789088909891089118912891389148915891689178918891989208921892289238924892589268927892889298930893189328933893489358936893789388939894089418942894389448945894689478948894989508951895289538954895589568957895889598960896189628963896489658966896789688969897089718972897389748975897689778978897989808981898289838984898589868987898889898990899189928993899489958996899789988999900090019002900390049005900690079008900990109011901290139014901590169017901890199020902190229023902490259026902790289029903090319032903390349035903690379038903990409041904290439044904590469047904890499050905190529053905490559056905790589059906090619062906390649065906690679068906990709071907290739074907590769077907890799080908190829083908490859086908790889089909090919092909390949095909690979098909991009101910291039104910591069107910891099110911191129113911491159116911791189119912091219122912391249125912691279128912991309131913291339134913591369137913891399140914191429143914491459146914791489149915091519152915391549155915691579158915991609161916291639164916591669167916891699170917191729173917491759176917791789179918091819182918391849185918691879188918991909191919291939194919591969197919891999200920192029203920492059206920792089209921092119212921392149215921692179218921992209221922292239224922592269227922892299230923192329233923492359236923792389239924092419242924392449245924692479248924992509251925292539254925592569257925892599260926192629263926492659266926792689269927092719272927392749275927692779278927992809281928292839284928592869287928892899290929192929293929492959296929792989299930093019302930393049305930693079308930993109311931293139314931593169317931893199320932193229323932493259326932793289329933093319332933393349335933693379338933993409341934293439344934593469347934893499350935193529353935493559356935793589359936093619362936393649365936693679368936993709371937293739374937593769377937893799380938193829383938493859386938793889389939093919392939393949395939693979398939994009401940294039404940594069407940894099410941194129413941494159416941794189419942094219422942394249425942694279428942994309431943294339434943594369437943894399440944194429443944494459446944794489449945094519452945394549455945694579458945994609461946294639464946594669467946894699470947194729473947494759476947794789479948094819482948394849485948694879488948994909491949294939494949594969497949894999500950195029503950495059506950795089509951095119512951395149515951695179518951995209521952295239524952595269527952895299530953195329533953495359536953795389539954095419542954395449545954695479548954995509551955295539554955595569557955895599560956195629563956495659566956795689569957095719572957395749575957695779578957995809581958295839584958595869587958895899590959195929593959495959596959795989599960096019602960396049605960696079608960996109611961296139614961596169617961896199620962196229623962496259626962796289629963096319632963396349635963696379638963996409641964296439644964596469647964896499650965196529653965496559656965796589659966096619662966396649665966696679668966996709671967296739674967596769677967896799680968196829683968496859686968796889689969096919692969396949695969696979698969997009701970297039704970597069707970897099710971197129713971497159716971797189719972097219722972397249725972697279728972997309731973297339734973597369737973897399740974197429743974497459746974797489749975097519752975397549755975697579758975997609761976297639764976597669767976897699770977197729773977497759776977797789779978097819782978397849785978697879788978997909791979297939794979597969797979897999800980198029803980498059806980798089809981098119812981398149815981698179818981998209821982298239824982598269827982898299830983198329833983498359836983798389839984098419842984398449845984698479848984998509851985298539854985598569857985898599860986198629863986498659866986798689869987098719872987398749875987698779878987998809881988298839884988598869887988898899890989198929893989498959896989798989899990099019902990399049905990699079908990999109911991299139914991599169917991899199920992199229923992499259926992799289929993099319932993399349935993699379938993999409941994299439944994599469947994899499950995199529953995499559956995799589959996099619962996399649965996699679968996999709971997299739974997599769977997899799980998199829983998499859986998799889989999099919992999399949995999699979998999910000
  1. 210001,66,1501,106,113,1,50,6,"Ayamettha saṅkhepo, vitthāro pana parato āgamissati. "
  2. 210002,66,1502,2,10,1,66,7,Evaṃ {tikkhapaññassā}tiādīsu evan ti yathādassitaṃ pāḷiṃ paccāmasati.
  3. 210003,66,1502,11,21,1,63,6,Nātitikkhapaññassa vitthāradesanāti katvā āha‘‘ tikkhapaññassā’’ ti.
  4. 210004,66,1502,22,37,1,148,12,"Yathā vatthayugaṃ arahatīti vatthayugiko, evaṃ dhātukammaṭṭhānaṃ arahati, dhātukammaṭṭhānapayojanoti vā dhātukammaṭṭhāniko, tassa dhātukammaṭṭhānikassa. "
  5. 210005,66,1503,2,22,1,191,15,"{Cheko}ti taṃtaṃsamaññāya kusalo, yathājāte sūnasmiṃ naṅguṭṭhakhuravisāṇādivante aṭṭhimaṃsādiavayavasamudāye avibhatte gāvīsamaññā, na vibhatte, vibhatte pana aṭṭhimaṃsādiavayavasamaññāti jānanako. "
  6. 210006,66,1503,23,28,1,39,4,{Goghātako}ti jīvikatthāya gunnaṃ ghātako.
  7. 210007,66,1503,29,37,1,71,7,{Antevāsī}ti kammakaraṇavasena tassa samīpavāsī tassa tannissāya jīvanato.
  8. 210008,66,1503,38,44,1,49,5,{Vinivijjhitvā}ti ekasmiṃ ṭhāne aññaṃ vinivijjhitvā.
  9. 210009,66,1503,45,53,1,95,7,Mahāpathānaṃ {vemajjhaṭṭhānasaṅkhāte}ti catunnaṃ mahāpathānaṃ tāya eva vinivijjhanaṭṭhānasaṅkhāte.
  10. 210010,66,1503,54,72,1,123,16,"Yasmā te cattāro mahāpathā catūhi disāhi āgantvā samohitā viya honti, tasmā taṃ ṭhānaṃ catumahāpathānaṃ, tasmiṃ catumahāpathe. "
  11. 210011,66,1503,73,88,1,88,12,"Vilīyanti bhijjanti vibhajjantīti bīlā, bhāgā, va -kārassa ba-kāraṃ, i-kārassa ca ī-kāraṃ katvā. "
  12. 210012,66,1503,89,101,1,55,8,Tameva hi bhāgatthaṃ dassetuṃ‘‘ koṭṭhāsaṃ katvā’’ ti vuttaṃ.
  13. 210013,66,1503,102,153,1,309,31,"Kiñcāpi ṭhita-saddo‘‘ ṭhito vā’’ tiādīsu( a. ni.5.28) viya ṭhānasaṅkhātairiyāpathasamaṅgitāya, gatinivattiatthatāya vā ṭhā-saddassa aññattha ṭhapetvā gamanaṃ sesairiyāpathasamaṅgitāya bodhako, idha pana yathā tathā rūpakāyassa pavattiākārabodhako adhippetoti āha‘‘ catunnaṃ iriyāpathānaṃ yena kenaci ākārena ṭhitattā yathāṭhitan’’ ti . "
  14. 210014,66,1503,154,160,1,53,5,Tattha {ākārenā}ti ṭhānādinā rūpakāyassa pavattiākārena.
  15. 210015,66,1503,161,173,1,84,8,Ṭhānādayo hi iriyāsaṅkhātāya kāyikakiriyāya pavattiṭṭhānatāya‘‘ iriyāpathā’’ ti vuccanti.
  16. 210016,66,1503,174,177,1,28,3,Yathāṭhitan ti yathāpavattaṃ.
  17. 210017,66,1503,178,189,1,88,7,Yathāvuttaṭṭhānamevettha paṇidhānanti adhippetanti āha‘‘ yathāṭhitattāva yathāpaṇihitan’’ ti.
  18. 210018,66,1503,190,195,1,63,5,Ṭhitan ti vā kāyassa ṭhānasaṅkhātairiyāpathasamāyogaparidīpanaṃ.
  19. 210019,66,1503,196,199,1,49,3,Paṇihitan ti tadaññairiyāpathasamāyogaparidīpanaṃ.
  20. 210020,66,1503,200,210,1,97,10,Ṭhitan ti vā kāyasaṅkhātānaṃ rūpadhammānaṃ tasmiṃ tasmiṃ khaṇe sakiccavasena avaṭṭhānaparidīpanaṃ.
  21. 210021,66,1503,211,223,1,106,12,Paṇihitan ti paccayakiccavasena tehi tehi paccayehi pakārato nihitaṃ paṇihitanti evamettha attho veditabbo.
  22. 210022,66,1503,224,232,1,58,7,{Dhātuso}ti dhātuṃ dhātuṃ pathavīādidhātuṃ visuṃ visuṃ katvā.
  23. 210023,66,1503,233,241,1,70,7,{Paccavekkhatī}ti pati pati avekkhati ñāṇacakkhunā vinibbhujitvā passati.
  24. 210024,66,1504,2,18,1,137,12,Yathā chekotiādinā pāḷiyā saddatthavivaraṇavasena vuttamevatthaṃ idāni bhāvatthavibhāvanavasena dassetuṃ‘‘ yathā goghātakassā’’ tiādi vuttaṃ.
  25. 210025,66,1504,19,25,1,90,5,Tattha {posentassā}ti maṃsūpacayaparibrūhanāya kuṇḍakabhattakappāsaṭṭhiādīhi saṃvaḍḍhentassa.
  26. 210026,66,1504,26,32,1,38,6,Vadhitaṃ matan ti hiṃsitaṃ hutvā mataṃ.
  27. 210027,66,1504,33,37,1,22,4,Matan ti ca matamattaṃ.
  28. 210028,66,1504,38,45,1,20,3,Tenevāha‘‘ tāvadevā’’ ti.
  29. 210029,66,1504,46,60,1,122,13,"Gāvīti saññā na antaradhāyati yāni aṅgapaccaṅgāni upādāya gāvīsamaññā, matamattāyapi gāviyā tesaṃ sannivesassa avinaṭṭhattā. "
  30. 210030,66,1504,61,66,1,26,4,{Bilāso}ti bilaṃ bilaṃ katvā.
  31. 210031,66,1504,67,80,1,84,10,"{Vibhajitvā}ti aṭṭhisaṅghātato maṃsaṃ vivecetvā, tato vā vivecitaṃ maṃsaṃ bhāgaso katvā. "
  32. 210032,66,1504,81,89,1,32,4,Tenevāha‘‘ maṃsasaññā pavattatī’’ ti.
  33. 210033,66,1504,90,92,1,41,2,Pabbajitassapi apariggahitakammaṭṭhānassa.
  34. 210034,66,1504,93,98,1,70,5,Ghanavinibbhogan ti santatisamūhakiccaghanānaṃ vinibbhujanaṃ vivecanaṃ.
  35. 210035,66,1504,99,107,1,84,7,Dhātuso {paccavekkhato}ti yathāvuttaṃ ghanavinibbhogaṃ katvā dhātuso paccavekkhantassa.
  36. 210036,66,1504,108,123,1,164,13,"{Sattasaññā}ti attānudiṭṭhivasena pavattā sattasaññāti vadanti, vohāravasena pavattasattasaññāyapi tadā antaradhānaṃ yuttameva yāthāvato ghanavinibbhogassa sampādanato. "
  37. 210037,66,1504,124,132,1,77,8,Evaṃ hi sati yathāvuttaopammatthena opameyyattho aññadatthu saṃsandati sameti.
  38. 210038,66,1504,133,142,1,44,5,Tenevāha‘‘ dhātuvaseneva cittaṃ santiṭṭhatī’’ ti.
  39. 210039,66,1505,2,23,1,134,13,307. Evaṃ dhātukammaṭṭhānassa saṅkhepato āgataṭṭhānaṃ dassetvā idāni vitthārato āgataṭṭhānaṃ dassetuṃ‘‘ mahāhatthipadūpame panā’’ tiādi vuttaṃ.
  40. 210040,66,1505,24,66,1,158,16,"Evan ti iminā rāhulovāda-( ma. ni.2.113 ādayo) dhātuvibhaṅgesu( ma. ni.3.342 ādayo; vibha.172 ādayo) dhātukammaṭṭhānassa vitthārato āgamanameva upasaṃharati, na sabbaṃ desanānayaṃ aññathāpi tattha desanānayassa āgatattā. "
  41. 210041,66,1506,2,7,1,51,4,{Tatrā}ti tasmiṃ yathādassite mahāhatthipadūpamapāṭhe.
  42. 210042,66,1506,8,11,1,36,2,{Ajjhattikā}ti sattasantānapariyāpannā.
  43. 210043,66,1506,12,27,1,111,11,Ajjhattaṃ paccattan ti padadvayenāpi taṃtaṃpāṭipuggalikadhammo vuccatīti āha‘‘ ubhayampi niyakassa adhivacanan’’ ti.
  44. 210044,66,1506,28,36,1,102,8,Sasantatipariyāpannatāya pana attani gahetabbabhāvūpagamanavasena attānaṃ adhikicca pavattaṃ ajjhattaṃ.
  45. 210045,66,1506,37,39,1,38,2,Taṃtaṃsantatipariyāpannatāya paccattaṃ.
  46. 210046,66,1506,40,55,1,84,10,"Tenevāha‘‘ attani pavattattā ajjhattaṃ, attānaṃ paṭicca paṭicca pavattattā paccattan’’ ti. "
  47. 210047,66,1506,56,59,1,21,3,Kakkhaḷan ti kathinaṃ.
  48. 210048,66,1506,60,75,1,75,10,"Yasmā taṃ thaddhabhāvena sahajātānaṃ patiṭṭhā hoti, tasmā‘‘ thaddhan’’ ti vuttaṃ. "
  49. 210049,66,1506,76,85,1,83,8,"Kharigatan ti kharīsu kharasabhāvesu gataṃ tappariyāpannaṃ, kharasabhāvamevāti attho. "
  50. 210050,66,1506,86,102,1,93,11,"Yasmā pana kharasabhāvaṃ pharusākārena upaṭṭhānato pharusākāraṃ hoti, tasmā vuttaṃ‘‘ pharusan’’ ti. "
  51. 210051,66,1506,103,111,1,30,4,Tenāha‘‘ dutiyaṃ ākāravacanan’’ ti.
  52. 210052,66,1506,112,115,1,28,3,Upādinnaṃ nāma sarīraṭṭhakaṃ.
  53. 210053,66,1506,116,138,1,184,17,"Taṃ pana kammasamuṭṭhānataṃ sandhāya upādinnampi atthi anupādinnampi, taṇhādīhi ādinnagahitaparāmaṭṭhavasena sabbampetaṃ upādinnamevāti dassetuṃ‘‘ upādinnanti daḷhaṃ ādinnan’’ tiādi vuttaṃ. "
  54. 210054,66,1506,139,155,1,52,8,Tattha‘‘ maman’’ ti gahitaṃ‘‘ ahan’’ ti parāmaṭṭhanti yojanā.
  55. 210055,66,1506,156,169,1,73,9,Seyyathidan ti kathetukamyatāpucchāvācīti āha‘‘ taṃ katamanti ceti attho’’ ti.
  56. 210056,66,1506,170,173,1,13,2,{Tato}ti pacchā.
  57. 210057,66,1506,174,180,1,53,6,Tan ti taṃ ajjhattikādibhedato dassitaṃ pathavīdhātuṃ.
  58. 210058,66,1506,181,185,1,35,3,{Dassento}ti vatthuvibhāgena dassento.
  59. 210059,66,1506,186,232,1,310,31,"Kiñcāpi matthaluṅgaṃ aṭṭhimiñjeneva saṅgahetvā idha pāḷiyaṃ visuṃ na uddhaṭaṃ, paṭisambhidāmagge ( paṭi. ma.1.4) pana vīsatiyā ākārehi paripuṇṇaṃ katvā dassetuṃ visuṃ gahitanti tampi saṅgaṇhanto thaddhabhāvādhikatāya pathavīdhātukoṭṭhāsesuyeva‘‘ matthaluṅgaṃ pakkhipitvā vīsatiyā ākārehi pathavīdhātu niddiṭṭhāti veditabbā’’ ti āha."
  60. 210060,66,1506,233,248,1,76,11,‘‘ Yaṃ vā panaññampi kiñcī’’ ti vā iminā pāḷiyaṃ matthaluṅgassa saṅgaho daṭṭhabbo.
  61. 210061,66,1506,249,280,1,172,22,"Tasmā idha‘‘ yaṃ vā panaññampi kiñcī’’ ti idaṃ pubbāparāpekkhaṃ‘‘ matthaluṅgaṃ pakkhipitvā vīsatiyā ākārehi pathavīdhātu niddiṭṭhāti veditabbā, yaṃ vā panaññampi kiñcī’’ ti vacanato. "
  62. 210062,66,1506,281,292,1,69,9,Puna yaṃ vā panaññampi {kiñcī}ti avasesesu tīsu koṭṭhāsesūti yojetabbaṃ.
  63. 210063,66,1506,293,298,1,40,4,Tīsu {koṭṭhāsesū}ti tippakāresu koṭṭhāsesu.
  64. 210064,66,1506,299,304,1,22,5,Na hi te tayo koṭṭhāsā.
  65. 210065,66,1507,2,5,1,39,2,{Vissandanabhāvenā}ti paggharaṇasabhāvena.
  66. 210066,66,1507,6,9,1,17,2,{Appotī}ti visarati.
  67. 210067,66,1507,10,17,1,51,5,"{Pappotī}ti pāpuṇāti, sasambhāraāpavasena cetaṃ vuttaṃ. "
  68. 210068,66,1507,18,32,1,108,12,"So hi vissandanabhāvena sasambhārapathavīsaṅkhātaṃ taṃ taṃ ṭhānaṃ visarati, pāpuṇāti ca, lakkhaṇāpavaseneva vā. "
  69. 210069,66,1507,33,57,1,208,18,"Sopi hi sahajātaaññamaññanissayādipaccayatāya sesabhūtattayasaṅkhātaṃ taṃ taṃ ṭhānaṃ dravabhāvasiddhena vissandanabhāvena ābandhattaṃ, āsattattaṃ, avippakiṇṇañca karontaṃ‘‘ appoti pappotī’’ ti vattabbataṃ arahatīti. "
  70. 210070,66,1508,2,6,1,42,3,{Tejanavasenā}ti nisitabhāvena tikkhabhāvena.
  71. 210071,66,1508,7,18,1,76,6,{Vuttanayenā}ti kammasamuṭṭhānādivasena‘‘ nānāvidhesū’’ ti āpodhātuyaṃ vuttanayena.
  72. 210072,66,1508,19,22,1,21,2,{Kupitenā}ti khubhitena.
  73. 210073,66,1508,23,26,1,24,2,{Usumajāto}ti usmābhibhūto.
  74. 210074,66,1508,27,31,1,19,3,{Jīratī}ti jiṇṇo hoti.
  75. 210075,66,1508,32,47,1,121,11,Tejodhātuvasena labbhamānā imasmiṃ kāye jarāpavatti pākaṭajarāvasena veditabbāti dassetuṃ‘‘ indriyavekallatan’’ tiādi vuttaṃ.
  76. 210076,66,1508,48,62,1,118,12,"Sarīre pakatiusumaṃ atikkamitvā uṇhabhāvo santāpo, sarīrassa dahanavasena pavatto mahādāho {paridāho}ti ayametesaṃ viseso. "
  77. 210077,66,1508,63,71,1,65,7,Yena {jīrīyatī}ti ca ekāhikādijararogena jarīyatītipi attho yujjati.
  78. 210078,66,1508,72,86,1,89,10,Satakkhattuṃ tāpetvā tāpetvā sītudake pakkhipitvā uddhaṭā sappi‘‘ satadhotasappī’’ ti vadanti.
  79. 210079,66,1508,87,90,1,17,3,Asitan ti bhuttaṃ.
  80. 210080,66,1508,91,94,1,20,3,Khāyitan ti khāditaṃ.
  81. 210081,66,1508,95,98,1,20,3,Sāyitan ti assāditaṃ.
  82. 210082,66,1508,99,115,1,130,14,"Sammā paripākaṃ {gacchatī}ti samavepākiniyā gahaṇiyā vasena vuttaṃ, asammāparipākopi pana visamavepākiniyā tassā eva vasena veditabbo. "
  83. 210083,66,1508,116,119,1,67,2,{Rasādibhāvenā}ti rasarudhiramaṃsamedanhāruaṭṭhiaṭṭhimiñjasukkavasena.
  84. 210084,66,1508,120,125,1,48,5,Vivekan ti puthubhāvaṃ aññamaññaṃ visadisabhāvaṃ.
  85. 210085,66,1508,126,138,1,86,11,"Asitādibhedassa hi āhārassa pariṇāme raso hoti, taṃ paṭicca rasadhātu uppajjatīti attho. "
  86. 210086,66,1508,139,150,1,55,7,Evaṃ‘‘ rasassa pariṇāme rudhiran’’ tiādinā sabbaṃ netabbaṃ.
  87. 210087,66,1509,2,9,1,53,4,"{Vāyanavasenā}ti samudīraṇavasena, savegagamanavasena vā. "
  88. 210088,66,1509,10,19,1,85,7,{Uggārahikkādī}ti ettha ādi -saddena uddekakhipanādipavattanakavātānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo .
  89. 210089,66,1509,20,27,1,94,6,{Uccārapassāvādī}ti ādi -saddena pittasemhalasikākevaladuggandhādinīharaṇakānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  90. 210090,66,1509,28,51,1,174,18,"Yadipi kucchi-saddo udarapariyāyo, koṭṭha-saddena pana antantarassa vuccamānattā tadavasiṭṭho udarappadeso idha kucchi-saddena vuccatīti āha‘‘ kucchisayā vātāti antānaṃ bahivātā’’ ti. "
  91. 210091,66,1509,52,60,1,99,7,{Samiñjanapasāraṇādī}ti ādi -saddena ālokanavilokanauddharaṇātiharaṇādikā sabbā kāyikakiriyā saṅgahitā.
  92. 210092,66,1509,61,75,1,98,10,‘‘ Assāsapassāsā cittasamuṭṭhānāvā’’ ti etena assāsapassāsānaṃ sarīraṃ muñcitvā pavatti natthīti dīpeti.
  93. 210093,66,1509,76,82,1,50,6,Na hi bahiddhā cittasamuṭṭhānassa sambhavo atthīti.
  94. 210094,66,1509,83,102,1,128,13,"Yadi evaṃ kathaṃ‘‘ passāsoti bahinikkhamananāsikavāto, dīghanāsikassa nāsikaggaṃ, itarassa uttaroṭṭhaṃ phusanto pavattatī’’ ti vacanaṃ? "
  95. 210095,66,1509,103,114,1,111,10,"Taṃ nikkhamanākārena pavattiyā cittasamuṭṭhānassa, santāne pavattautusamuṭṭhānassa ca vasena vuttanti veditabbaṃ. "
  96. 210096,66,1509,115,122,1,65,6,{Sabbatthā}ti āpodhātuādīnaṃ tissannaṃ dhātūnaṃ niddesaṃ sandhāyāha.
  97. 210097,66,1509,123,147,1,203,18,"Tattha āpodhātuniddese‘‘ yaṃ vā panaññan’’ ti iminā sambhavassa, tejodhātuniddese sarīre pākatikausmāya, vāyodhātuniddese dhamanijālānusaṭassa tattha tattha cammakhīlapīḷakādinibbattakavāyuno saṅgaho daṭṭhabbo. "
  98. 210098,66,1509,148,150,1,43,2,Samiñjanādinibbattakavātā cittasamuṭṭhānāva.
  99. 210099,66,1509,151,164,1,55,8,"Yadi evaṃ, kathaṃ‘‘ purimā pañca catusamuṭṭhānā’’ ti vacanaṃ? "
  100. 210100,66,1509,165,177,1,90,11,"Na hi samiñjanādinibbattakā eva aṅgamaṅgānusārino vātā, atha kho tadaññepīti natthi virodho. "
  101. 210101,66,1510,2,5,1,29,2,{Itī}ti vuttappakāraparāmasanaṃ.
  102. 210102,66,1510,6,14,1,30,4,Tenāha‘‘ vīsatiyā ākārehī’’ tiādi.
  103. 210103,66,1510,15,22,1,57,6,{Etthā}ti etasmiṃ vitthārato āgate dhātukammaṭṭhāneti attho.
  104. 210104,66,1510,23,69,1,142,15,"Tena ayaṃ vaṇṇanā na kevalaṃ mahāhatthipadūpamasseva( ma. ni.1.300 ādayo), atha kho mahārāhulovāda-( ma. ni.2.113 ādayo) dhātuvibhaṅgasuttāna mpi( ma. ni.3.342 ādayo) atthasaṃvaṇṇanā hotiyevāti dassitaṃ hoti. "
  105. 210105,66,1510,70,73,1,24,3,Bhāvanānayepi eseva nayo.
  106. 210106,66,1510,74,84,1,51,6,Tathā hi vuttaṃ‘‘ evaṃ rāhulovādadhātuvibhaṅgesupī’’ ti.
  107. 210107,66,1511,2,9,1,28,3,308. {Bhāvanānaye}ti bhāvanāya naye.
  108. 210108,66,1511,10,17,1,62,6,"Yena kammaṭṭhānabhāvanā ijjhati, tasmiṃ bhāvanāvidhimhīti attho. "
  109. 210109,66,1511,18,21,1,24,2,{Etthā}ti dhātukammaṭṭhāne.
  110. 210110,66,1511,22,59,1,241,27,"Yasmā yesaṃ‘‘ tikkhapañño nātitikkhapañño’’ ti imesaṃ duvidhānaṃ puggalānaṃ vasena idaṃ kammaṭṭhānaṃ dvidhā āgataṃ dvidhā desitaṃ, tasmā kammaṭṭhānābhinivesopi tesaṃ dvidhāva icchitabboti taṃ tāva dassetuṃ‘‘ tikkhapaññassa bhikkhuno’’ tiādi āraddhaṃ. "
  111. 210111,66,1511,60,68,1,46,6,Lomā {pathavīdhātūtī}ti ettha iti -saddo ādiattho .
  112. 210112,66,1511,69,88,1,142,13,"Evaṃ vitthārato {dhātupariggaho}ti‘‘ kesā pathavīdhātu, lomā pathavīdhātū’’ tiādinā evaṃ dvācattālīsāya ākārehi vitthārato dhātukammaṭṭhānapariggaho. "
  113. 210113,66,1511,89,93,1,29,3,{Papañcato}ti dandhato saṇikato.
  114. 210114,66,1511,94,101,1,67,7,Yaṃ thaddhalakkhaṇan ti kesādīsu yaṃ thaddhalakkhaṇaṃ kakkhaḷabhāvo.
  115. 210115,66,1511,102,107,1,44,5,Yaṃ ābandhanalakkhaṇan tiādīsupi eseva nayo.
  116. 210116,66,1511,108,118,1,86,9,Evaṃ manasi {karoto}ti vatthuṃ anāmasitvā evaṃ lakkhaṇamattato manasikāraṃ pavattentassa.
  117. 210117,66,1511,119,122,1,21,2,{Assā}ti tikkhapaññassa.
  118. 210118,66,1511,123,151,1,263,25,"Kammaṭṭhānaṃ pākaṭaṃ {hotī}ti yogakammassa pavattiṭṭhānabhūtaṃ tadeva lakkhaṇaṃ vibhūtaṃ hoti, tassa vā lakkhaṇassa suṭṭhu upaṭṭhānato taṃ ārabbha pavattamānaṃ manasikārasaṅkhātaṃ kammaṭṭhānaṃ vibhūtaṃ visadaṃ hoti, tikkhapaññassa indriyapāṭavena saṃkhittarucibhāvato. "
  119. 210119,66,1511,152,164,1,70,8,Sabbaso mandapaññassa bhāvanāva na ijjhatīti āha‘‘ nātitikkhapaññassā’’ ti.
  120. 210120,66,1511,165,173,1,57,7,Evaṃ manasi {karoto}ti vuttanayena saṅkhepato manasi karoto.
  121. 210121,66,1511,174,186,1,98,11,Andhakāraṃ avibhūtaṃ {hotī}ti anupaṭṭhānato andhaṃ viya karontaṃ apākaṭaṃ hoti kammaṭṭhānanti yojanā.
  122. 210122,66,1511,187,198,1,59,6,{Purimanayenā}ti‘‘ kesā pathavīdhātū’’ tiādinā pubbe vuttanayena.
  123. 210123,66,1511,199,210,1,128,10,"Vatthuāmasanena vitthārato manasi karontassa pākaṭaṃ hoti kammaṭṭhānaṃ, nātitikkhapaññassa akhippanisantitāya vitthārarucibhāvato. "
  124. 210124,66,1512,2,15,1,78,9,Idāni yathāvuttamatthaṃ upamāya vibhāvetuṃ‘‘ yathā dvīsu bhikkhūsū’’ tiādi vuttaṃ.
  125. 210125,66,1512,16,27,1,87,10,"Tattha peyyālamukhan ti peyyālapāḷiyā mukhabhūtaṃ dvārabhūtaṃ ādito vāraṃ, vāradvayaṃ vā. "
  126. 210126,66,1512,28,32,1,37,3,{Vitthāretvā}ti anavasesato sajjhāyitvā.
  127. 210127,66,1512,33,39,1,63,5,{Ubhatokoṭivasenevā}ti tassa tassa vārassa ādiantaggahaṇavaseneva.
  128. 210128,66,1512,40,44,1,50,4,Oṭṭhapariyāhatamattan ti oṭṭhānaṃ samphusanamattaṃ.
  129. 210129,66,1512,45,54,1,77,8,"Yathā ganthaparivattane tikkhapaññassa bhikkhuno saṅkhepo ruccati, na vitthāro. "
  130. 210130,66,1512,55,67,1,89,10,"Itarassa ca vitthāro ruccati, na saṅkhepo, evaṃ bhāvanānayepīti upamāsaṃsandanaṃ veditabbaṃ. "
  131. 210131,66,1513,2,14,1,82,9,"{Tasmā}ti yasmā tikkhapaññassa saṅkhepo, nātitikkhapaññassa ca vitthāro sappāyo, tasmā. "
  132. 210132,66,1513,15,28,1,134,12,"Yasmā kammaṭṭhānaṃ anuyuñjitukāmassa sīlavisodhanādipubbakiccaṃ icchitabbaṃ, taṃ sabbākārasampannaṃ heṭṭhā vuttamevāti idha na āmaṭṭhaṃ. "
  133. 210133,66,1513,29,53,1,138,16,"Yasmā pana vivekaṭṭhakāyassa, vivekaṭṭhacittasseva ca bhāvanā ijjhati , na itarassa, tasmā tadubhayaṃ dassento‘‘ rahogatena paṭisallīnenā’’ ti āha. "
  134. 210134,66,1513,54,64,1,80,8,"Tattha {rahogatenā}ti rahasi gatena, ekākinā bhāvanānukūlaṭṭhānaṃ upagatenāti attho. "
  135. 210135,66,1513,65,78,1,117,11,"{Paṭisallīnenā}ti pati pati puthuttārammaṇato cittaṃ nisedhetvā kammaṭṭhāne sallīnena, tattha saṃsiliṭṭhacittenāti attho. "
  136. 210136,66,1513,79,120,1,295,32,"Sakalampi attano rūpakāyaṃ {āvajjetvā}ti uddhaṃ pādatalā, adho kesamatthakā, tiriyaṃ tacapariyantaṃ sabbampi attano karajakāyaṃ dhātuvasena manasi karonto yasmā cātumahābhūtiko ayaṃ kāyo, tasmā‘‘ atthi imasmiṃ kāye pathavīdhātu āpodhātu tejodhātu vāyodhātū’’ ti catumahābhūtavasena samannāharitvāti attho. "
  137. 210137,66,1513,121,139,1,106,13,"Idāni tāsaṃ dhātūnaṃ lakkhaṇato, upaṭṭhānākārato ca manasikāravidhiṃ dassetuṃ‘‘ yo imasmiṃ kāye’’ tiādi vuttaṃ. "
  138. 210138,66,1514,2,6,1,34,3,Tattha {thaddhabhāvo}ti lakkhaṇamāha.
  139. 210139,66,1514,7,10,1,34,3,Thaddhattalakkhaṇā hi pathavīdhātu.
  140. 210140,66,1514,11,18,1,57,5,"{Kharabhāvo}ti upaṭṭhānākāraṃ, ñāṇena gahetabbākāranti attho. "
  141. 210141,66,1514,19,23,1,52,4,Dravabhāvo lakkhaṇaṃ āpodhātuyā paggharaṇasabhāvattā.
  142. 210142,66,1514,24,26,1,24,2,Ābandhanaṃ upaṭṭhānākāro.
  143. 210143,66,1514,27,31,1,46,4,Uṇhabhāvo lakkhaṇaṃ tejodhātuyā usmāsabhāvattā.
  144. 210144,66,1514,32,34,1,25,2,Paripācanaṃ upaṭṭhānākāro.
  145. 210145,66,1514,35,39,1,59,4,Vitthambhanaṃ lakkhaṇaṃ vāyodhātuyā upatthambhanasabhāvattā.
  146. 210146,66,1514,40,50,1,96,9,"Samudīraṇaṃ upaṭṭhānākāro, upaṭṭhānākāro ca nāma dhātūnaṃ sakiccakaraṇavasena ñāṇassa vibhūtākāro. "
  147. 210147,66,1514,51,54,1,29,3,Kasmā panettha ubhayaggahaṇaṃ?
  148. 210148,66,1514,55,56,1,17,1,Puggalajjhāsayato.
  149. 210149,66,1514,57,73,1,118,14,"Ekaccassa hi dhātuyo manasi karontassa tā sabhāvato gahetabbataṃ gacchanti, ekaccassa sakiccakaraṇato, yo rasoti vuccati. "
  150. 210150,66,1514,74,85,1,88,10,"Tatrāyaṃ yogī dhātuyo manasi karonto ādito paccekaṃ salakkhaṇato, sarasatopi pariggaṇhāti. "
  151. 210151,66,1514,86,106,1,96,14,Tenāha‘‘ yo imasmiṃ kāye thaddhabhāvo vā kharabhāvo vā… pe… evaṃ saṃkhittena dhātuyo pariggahetvā’’ ti.
  152. 210152,66,1514,107,119,1,96,10,"Tattha {pariggahetvā}ti pariggāhakabhūtena ñāṇena dhātuyo lakkhaṇato, rasato vā paricchijja gahetvā. "
  153. 210153,66,1514,120,125,1,54,5,Ayaṃ tāva saṃkhittato bhāvanānaye kammaṭṭhānābhiniveso.
  154. 210154,66,1515,2,54,1,389,43,"Evaṃ pana dhātuyo pariggahetvā‘‘ atthi imasmiṃ kāye pathavīdhātu thaddhabhāvo vā kharabhāvo vā, āpodhātu dravabhāvo vā ābandhanabhāvo vā, tejodhātu uṇhabhāvo vā paripācanabhāvo vā, vāyodhātu vitthambhanabhāvo vā samudīraṇabhāvo vā’’ ti evaṃ lakkhaṇādīhi saddhiṃyeva dhātuyo manasi karontena kālasatampi kālasahassampi punappunaṃ āvajjitabbaṃ manasi kātabbaṃ, takkāhataṃ vitakkapariyāhataṃ kātabbaṃ. "
  155. 210155,66,1515,55,79,1,167,19,"Tassevaṃ manasi karoto yaṃ lakkhaṇādīsu supākaṭaṃ hutvā upaṭṭhāti, tadeva gahetvā itaraṃ vissajjetvā tena saddhiṃ‘‘ pathavīdhātu āpodhātū’’ tiādinā manasikāro pavattetabbo. "
  156. 210156,66,1515,80,105,1,208,18,"Evaṃ manasi karontena hi anupubbato, nātisīghato, nātisaṇikato, vikkhepapaṭibāhanato, paṇṇattisamatikkamanato, anupaṭṭhānamuñcanato, lakkhaṇato, tayo ca suttantāti imehi dasahākārehi manasikārakosallaṃ anuṭṭhātabbaṃ. "
  157. 210157,66,1516,2,14,1,96,9,"Tattha {anupubbato}ti anupaṭipāṭito ācariyassa santike uggahitapaṭipāṭito, sā ca desanāpaṭipāṭiyeva . "
  158. 210158,66,1516,15,22,1,62,7,Evaṃ anupubbato manasi karontenāpi nātisīghato manasi kātabbaṃ.
  159. 210159,66,1516,23,40,1,133,15,"Atisīghato manasi karoto hi aparāparaṃ kammaṭṭhānamanasikāro nirantaraṃ pavattati, kammaṭṭhānaṃ pana avibhūtaṃ hoti, na visesaṃ āvahati. "
  160. 210160,66,1516,41,45,1,33,4,Tasmā nātisīghato manasi kātabbaṃ.
  161. 210161,66,1516,46,53,1,41,6,"Yathā ca nātisīghato, evaṃ nātisaṇikato pi. "
  162. 210162,66,1516,54,67,1,98,12,"Atisaṇikato manasi karoto hi kammaṭṭhānaṃ pariyosānaṃ na gacchati, visesādhigamassa paccayo na hoti. "
  163. 210163,66,1516,68,75,1,65,7,Atisīghaṃ atisaṇikañca maggaṃ gacchantā purisā ettha nidassetabbā.
  164. 210164,66,1516,76,85,1,102,8,{Vikkhepapaṭibāhanato}ti kammaṭṭhānaṃ vissajjetvā bahiddhā puthuttārammaṇe cetaso vikkhepo paṭibāhitabbo.
  165. 210165,66,1516,86,93,1,61,7,Bahiddhā vikkhepe hi sati kammaṭṭhānā parihāyati paridhaṃsati.
  166. 210166,66,1516,94,98,1,45,4,Ekapadikamaggagāmī puriso cettha nidassetabbo.
  167. 210167,66,1516,99,117,1,114,12,"{Paṇṇattisamatikkamanato}ti‘‘ yā ayaṃ pathavīdhātū’’ tiādikā paṇṇatti, taṃ atikkamitvā lakkhaṇesu eva cittaṃ ṭhapetabbaṃ. "
  168. 210168,66,1517,2,14,1,128,12,Evaṃ paṇṇattiṃ vijahitvā kakkhaḷalakkhaṇādīsu eva manasikāraṃ pavattentassa lakkhaṇāni supākaṭāni suvibhūtāni hutvā upaṭṭhahanti.
  169. 210169,66,1517,15,21,1,60,6,Tassevaṃ punappunaṃ manasikāravasena cittaṃ āsevanaṃ labhati.
  170. 210170,66,1517,22,34,1,110,12,Sabbo rūpakāyo dhātumattato upaṭṭhāti suñño nissatto nijjīvo yantaṃ viya yantasuttena aparāparaṃ parivattamāno.
  171. 210171,66,1517,35,67,1,305,28,"Sace pana bahiddhāpi manasikāraṃ upasaṃharati, athassa āhiṇḍantā manussatiracchānādayo sattākāraṃ vijahitvā dhātusamūhavaseneva upaṭṭhahanti, tehi kariyamānā kiriyā dhātumayena yantena pavattiyamānā hutvā upaṭṭhāti, tehi ajjhohariyamānaṃ pānabhojanādi dhātusaṅghāte pakkhippamāno dhātusaṅghāto viya upaṭṭhāti. "
  172. 210172,66,1517,68,123,1,264,25,"Athassa tathā laddhāsevanampi cittaṃ yadi accāraddhavīriyatāya uddhaccavasena vā atilīnavīriyatāya kosajjavasena vā bhāvanāvidhiṃ na otareyya, tadā adhicittasuttaṃ( a. ni.3.103), anuttarasītibhāvasuttaṃ( a. ni.6.85), bojjhaṅgasuttan ti( saṃ. ni.5.194-195) imesu tīsu suttesu āgatanayena vīriyasamādhiyojanā kātabbā. "
  173. 210173,66,1517,124,134,1,31,6,Tena vuttaṃ‘‘ tayo ca suttantā’’ ti.
  174. 210174,66,1517,135,172,1,378,35,"Evaṃ pana vīriyasamataṃ yojetvā tasmiṃyeva lakkhaṇe manasikāraṃ pavattentassa yadā saddhādīni indriyāni laddhasamatāni suvisadāni pavattanti, tadā asaddhiyādīnaṃ dūrībhāvena sātisayaṃ thāmappattehi sattahi balehi laddhūpatthambhāni vitakkādīni jhānaṅgāni paṭutarāni hutvā pātubhavanti, tesaṃ ujuvipaccanīkatāya nīvaraṇāni vikkhambhitāniyeva honti saddhiṃ tadekaṭṭhehi pāpadhammehi. "
  175. 210175,66,1517,173,180,1,70,6,Ettāvatā cānena upacārajjhānaṃ samadhigataṃ hoti dhātulakkhaṇārammaṇaṃ .
  176. 210176,66,1517,181,197,1,83,10,Tena vuttaṃ‘‘ punappunaṃ pathavīdhātu āpodhātūti… pe… upacāramatto samādhi uppajjatī’’ ti.
  177. 210177,66,1518,2,8,1,52,5,Tattha {dhātumattato}ti visesanivattiattho matta -saddo.
  178. 210178,66,1518,9,32,1,143,17,"Tena yaṃ ito bāhirakā, lokiyamahājano ca‘‘ satto jīvo’’ tiādikaṃ visesaṃ imasmiṃ attabhāve avijjamānaṃ vikappanāmatteneva samāropenti, taṃ nivatteti. "
  179. 210179,66,1518,33,41,1,32,4,Tenevāha‘‘ nissattato nijjīvato’’ ti.
  180. 210180,66,1518,42,45,1,33,3,Āvajjitabban ti samannāharitabbaṃ.
  181. 210181,66,1518,46,55,1,90,9,Manasi kātabban ti punappunaṃ bhāvanāvasena dhātumattato dhātulakkhaṇaṃ manasi ṭhapetabbaṃ.
  182. 210182,66,1518,56,69,1,130,12,"Paccavekkhitabban ti tadeva dhātulakkhaṇaṃ pati pati avekkhitabbaṃ, bhāvanāsiddhena ñāṇacakkhunā aparāparaṃ paccakkhato passitabbaṃ. "
  183. 210183,66,1519,2,45,1,375,34,"Tassevaṃ {vāyamamānassā}ti tassa yogino evaṃ vuttappakārena bhāvanaṃ anuyuñjantassa, tattha ca bhāvanāanuyoge sakkaccakāritāya, sātaccakāritāya, sappāyasevitāya, samathanimittasallakkhaṇena, bojjhaṅgānaṃ anupavattanena, kāye ca jīvite ca nirapekkhavuttitāya, antarā saṅkocaṃ anāpajjantena bhāvanaṃ ussukkāpetvā ussoḷhiyaṃ avaṭṭhānena sammadeva vāyāmaṃ payogaṃ parakkamaṃ pavattentassa. "
  184. 210184,66,1519,46,63,1,253,16,{Dhātuppabhedāvabhāsanapaññāpariggahito}ti pathavīādīnaṃ dhātūnaṃ sabhāvalakkhaṇāvabhāsanena avabhāsanakiccāya bhāvanāpaññāya ādimajjhapariyosānesu avijahanena sabbato gahito mahaggatabhāvaṃ appattatāya upacāramatto sikhāppatto kāmāvacarasamādhi uppajjati.
  185. 210185,66,1519,64,69,1,42,4,{Upacārasamādhī}ti ca ruḷhīvasena veditabbaṃ.
  186. 210186,66,1519,70,80,1,66,9,"Appanaṃ hi upecca cārī samādhi upacārasamādhi, appanā cettha natthi. "
  187. 210187,66,1519,81,87,1,56,6,Tādisassa pana samādhissa samānalakkhaṇatāya evaṃ vuttaṃ.
  188. 210188,66,1519,88,93,1,31,5,Kasmā panettha appanā na hotīti?
  189. 210189,66,1519,94,102,1,44,4,Tattha kāraṇamāha‘‘ sabhāvadhammārammaṇattā’’ ti.
  190. 210190,66,1519,103,131,1,231,19,"Sabhāvadhamme hi tassa gambhīrabhāvato asati bhāvanāvisese appanājhānaṃ na uppajjati, lokuttaraṃ pana jhānaṃ visuddhibhāvanānukkamavasena, āruppaṃ ārammaṇātikkamabhāvanāvasena appanāppattaṃ hotīti maraṇānussatiniddese( visuddhi.1.177) vuttovāyamattho. "
  191. 210191,66,1520,2,28,1,215,22,Evaṃ rūpakāye avisesena catunnaṃ dhātūnaṃ pariggaṇhanavasena dhātukammaṭṭhānaṃ dassetvā idāni tattha aṭṭhiādīnaṃ vinibbhujanavasena saṅkhepato sutte āgataṃ dhātumanasikāravidhiṃ dassetuṃ‘‘ atha vā panā’’ tiādi āraddhaṃ.
  192. 210192,66,1520,29,36,1,48,7,Tattha ye ime cattāro koṭṭhāsā vuttāti sambandho.
  193. 210193,66,1520,37,66,1,243,25,"Yathāpaccayaṃ ṭhitā sannivesavisiṭṭhā kaṭṭhavallitiṇamattikāyo upādāya yathā agārasamaññā, na tattha koci agāro nāma atthi, evaṃ yathāpaccayaṃ sannivesavisiṭṭhāni pavattamānāni aṭṭhinhārumaṃsacammāni paṭicca sarīrasamaññā, na ettha koci attā jīvo. "
  194. 210194,66,1520,67,71,1,45,4,Kevalaṃ tehi parivāritamākāsamattanti dasseti.
  195. 210195,66,1520,72,82,1,94,6,Desanā sattasuññatāsandassanaparāti imamatthaṃ vibhāvento‘‘ nissattabhāvadassanatthan’’ tiādimāha.
  196. 210196,66,1520,83,95,1,114,11,Tattha aṭṭhiñca {paṭiccā}ti paṇhikaṭṭhikādibhedaṃ paṭipāṭiyā ussitaṃ hutvā ṭhitaṃ atirekatisatabhedaṃ aṭṭhiṃ upādāya.
  197. 210197,66,1520,96,104,1,75,7,{Nhāruñcā}ti tameva aṭṭhisaṅghāṭaṃ ābandhitvā ṭhitaṃ navasatappabhedaṃ nhāruṃ.
  198. 210198,66,1520,105,113,1,79,8,Maṃsan ti tameva aṭṭhisaṅghāṭaṃ anulimpitvā ṭhitaṃ navapesisatappabhedaṃ maṃsaṃ.
  199. 210199,66,1520,114,125,1,119,11,Camman ti macchikapattakacchāyāya chaviyā sañchāditaṃ sakalasarīraṃ pariyonandhitvā ṭhitaṃ bahalacammaṃ paṭicca upādāya.
  200. 210200,66,1520,126,130,1,32,4,Sabbattha ca -saddo samuccayattho.
  201. 210201,66,1520,131,183,1,373,42,"Ākāso {parivārito}ti yathā bhittipādādivasena ṭhapitaṃ kaṭṭhaṃ, tasseva ābandhanavalli, anulepanamattikā, chādanatiṇanti etāni kaṭṭhādīni anto, bahi ca parivāretvā ṭhito ākāso agārantveva saṅkhaṃ gacchati, gehanti paṇṇattiṃ labhati, evameva yathāvuttāni aṭṭhiādīni anto, bahi ca parivāretvā ṭhito ākāso tāneva aṭṭhiādīni upādāya rūpantveva saṅkhaṃ gacchati, sarīranti vohāraṃ labhati. "
  202. 210202,66,1520,184,219,1,194,24,"Yathā ca kaṭṭhādīni paṭicca saṅkhaṃ gataṃ agāraṃ loke‘‘ khattiyagehaṃ, brāhmaṇagehan’’ ti vuccati, evamidampi‘‘ khattiyasarīraṃ brāhmaṇasarīran’’ ti voharīyati, natthettha koci satto vā jīvo vāti adhippāyo. "
  203. 210203,66,1521,2,10,1,61,7,{Te}ti te cattāro koṭṭhāse vinibbhujitvā vinibbhujitvāti yojanā.
  204. 210204,66,1521,11,22,1,129,10,{Taṃtaṃantarānusārinā}ti aṭṭhinhārūnaṃ nhārumaṃsānaṃ maṃsacammānanti tesaṃ tesaṃ koṭṭhāsānaṃ vivarānupātinā ñāṇasaṅkhātena hatthena.
  205. 210205,66,1521,23,28,1,56,4,Vinibbhujitvā {vinibbhujitvā}ti anekakkhattuṃ viniveṭhetvā.
  206. 210206,66,1521,29,40,1,104,10,Atha vā vinibbhujitvā {vinibbhujitvā}ti paccekaṃ aṭṭhiādīnaṃ antarānusārinā ñāṇahatthena vinibbhogaṃ katvā.
  207. 210207,66,1521,41,53,1,101,11,{Etesū}ti sakalampi attano rūpakāyaṃ catudhā katvā vibhattesu yathāvuttesu aṭṭhiādīsu catūsu koṭṭhāsesu.
  208. 210208,66,1521,54,68,1,77,9,{Purimanayenevā}ti‘‘ yo imasmiṃ kāye thaddhabhāvo vā’’ tiādinā pubbe vuttanayeneva.
  209. 210209,66,1521,69,78,1,79,8,"Yaṃ panettha vattabbaṃ bhāvanāvidhānaṃ, taṃ anantaranaye vuttākāreneva vattabbaṃ. "
  210. 210210,66,1522,2,16,1,58,7,309. Vitthārato āgate pana‘‘ catudhātuvavatthāne’’ ti ānetvā yojanā.
  211. 210211,66,1522,17,22,1,48,5,Evaṃ idāni vuccamānākārena veditabbo bhāvanānayo.
  212. 210212,66,1522,23,41,1,101,13,"‘‘ Dvācattālīsāya ākārehi dhātuyo uggaṇhitvā’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu ādito dvattiṃsākārā dhātuyo na hontīti? "
  213. 210213,66,1522,42,48,1,51,5,Vatthusīsena dhātūnaṃyeva uggahetabbattā nāyaṃ doso.
  214. 210214,66,1522,49,69,1,101,8,{Vuttappakāre}ti‘‘ gocaragāmato nātidūranāccāsannatādīhi pañcahi aṅgehi samannāgate’’ tiādinā( visuddhi.1.53) vuttappakāre.
  215. 210215,66,1522,70,86,1,162,14,"{Katasabbakiccenā}ti palibodhupacchedādikaṃ kataṃ sabbakiccaṃ etenāti katasabbakicco, tenassa sīlavisodhanādi pana kammaṭṭhānuggahaṇato pageva siddhaṃ hotīti dasseti. "
  216. 210216,66,1522,87,95,1,78,6,"{Sasambhārasaṅkhepato}ti sambharīyanti etena buddhivohārāti sambhāro, tannimittaṃ. "
  217. 210217,66,1522,96,98,1,11,2,Kiṃ panetaṃ?
  218. 210218,66,1522,99,100,1,10,1,Pathavīādi.
  219. 210219,66,1522,101,116,1,100,11,Kesādīsu hi vīsatiyā ākāresu‘‘ pathavī’’ ti buddhivohārā pathavīnimittakā thaddhataṃ upādāya pavattanato.
  220. 210220,66,1522,117,129,1,98,11,Tasmā tattha pathavīsambhāro nāma savisesāya tassā atthitāya kesādayo saha sambhārehīti sasambhārā.
  221. 210221,66,1522,130,133,1,28,3,Āpokoṭṭhāsādīsupi eseva nayo.
  222. 210222,66,1522,134,142,1,88,7,"Sasambhārānaṃ saṅkhepo sasambhārasaṅkhepo, tato sasambhārasaṅkhepato bhāvetabbanti yojanā. "
  223. 210223,66,1522,143,161,1,156,15,"Saṅkhepato vīsatiyā, dvādasasu, catūsu, chasu ca koṭṭhāsesu yathākkamaṃ pathavīādikā catasso dhātuyo pariggahetvā dhātuvavatthānaṃ sasambhārasaṅkhepato bhāvanā. "
  224. 210224,66,1522,162,172,1,46,6,Tenāha‘‘ idha bhikkhu vīsatiyā koṭṭhāsesū’’ tiādi.
  225. 210225,66,1523,2,17,1,155,14,{Sasambhāravibhattito}ti sasambhārānaṃ kesādīnaṃ vibhāgato kesādike vīsati koṭṭhāse pubbe viya ekajjhaṃ aggahetvā vibhāgato pathavīdhātubhāvena vavatthāpanaṃ.
  226. 210226,66,1523,18,21,1,28,3,Āpokoṭṭhāsādīsupi eseva nayo.
  227. 210227,66,1523,22,34,1,91,9,"{Salakkhaṇasaṅkhepato}ti lakkhīyati etenāti lakkhaṇaṃ, dhammānaṃ sabhāvo, idha pana thaddhatādi. "
  228. 210228,66,1523,35,44,1,89,8,"Tasmā thaddhalakkhaṇādivantatāya saha lakkhaṇehīti salakkhaṇā, kesādayo dvācattālīsa ākārā. "
  229. 210229,66,1523,45,47,1,16,2,Tesaṃ saṅkhepato.
  230. 210230,66,1523,48,65,1,155,16,Idaṃ vuttaṃ hoti– kesādike vīsati koṭṭhāse ekajjhaṃ gahetvā tattha thaddhatādikaṃ catubbidhampi lakkhaṇaṃ vavatthapetvā bhāvanā salakkhaṇasaṅkhepato bhāvanā.
  231. 210231,66,1523,66,69,1,26,3,Esa nayo āpokoṭṭhāsādīsupi.
  232. 210232,66,1523,70,86,1,189,15,{Salakkhaṇavibhattito}ti thaddhalakkhaṇādinā salakkhaṇānaṃ kesādīnaṃ vibhāgato kesādīsu dvācattālīsāya ākāresu paccekaṃ thaddhatādīnaṃ catunnaṃ catunnaṃ lakkhaṇānaṃ vavatthāpanavasena bhāvanā.
  233. 210233,66,1524,2,17,1,105,11,Evaṃ catūhi ākārehi uddiṭṭhaṃ bhāvanānayaṃ niddisituṃ‘‘ kathaṃ sasambhārasaṅkhepato bhāvetī’’ tiādi āraddhaṃ.
  234. 210234,66,1524,18,27,1,110,9,Ettha ca yathā tikkhapañño puggalo tikkhatāya paropariyattasabbhāvato tikkhindriyamudindriyatāvasena duvidhoti.
  235. 210235,66,1524,28,38,1,86,9,"Tattha tikkhindriyassa vasena saṅkhepato paṭhamanayo vutto, mudindriyassa vasena dutiyo. "
  236. 210236,66,1524,39,42,1,32,3,Evaṃ nātitikkhapaññopi puggaloti.
  237. 210237,66,1524,43,56,1,110,11,"Tattha yo visadindriyo puggalo, tassa vasena sasambhārasaṅkhepato, salakkhaṇasaṅkhepato ca bhāvanānayo niddiṭṭho. "
  238. 210238,66,1524,57,71,1,116,11,"Yo pana nātivisadindriyo, tassa vasena sasambhāravibhattito, salakkhaṇavibhattito ca bhāvanānayo niddiṭṭhoti veditabbo. "
  239. 210239,66,1524,72,82,1,84,10,Tassa evaṃ vavatthāpayato eva dhātuyo pākaṭā honti savisesaṃ dhātūnaṃ pariggahitattā.
  240. 210240,66,1524,83,88,1,56,5,Bhāvanāvidhānaṃ panettha heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  241. 210241,66,1525,2,12,1,50,5,310. {Yassā}ti nātivisadindriyaṃ puggalaṃ sandhāya vadati.
  242. 210242,66,1525,13,18,1,49,4,Evaṃ {bhāvayato}ti sasambhārasaṅkhepato bhāventassa.
  243. 210243,66,1525,19,39,1,102,14,"Yena vidhinā uggahetvā kusalo hoti, so sattavidho vidhi‘‘ uggahakosallan’’ ti vuccati, tannibbattaṃ vā ñāṇaṃ. "
  244. 210244,66,1525,40,44,1,37,4,Evaṃ manasikārakosalla mpi veditabbaṃ.
  245. 210245,66,1525,45,52,1,82,6,{Dvattiṃsākāre}ti dhātumanasikāravasena pariggahite kesādike dvattiṃsavidhe koṭṭhāse.
  246. 210246,66,1525,53,66,1,87,9,‘‘ Dvattiṃsākāre’’ ti ca idaṃ tejavāyukoṭṭhāsesu vaṇṇādivasena vavatthānassa abhāvato vuttaṃ.
  247. 210247,66,1525,67,96,1,193,20,"Sabbaṃ tattha vuttavidhānaṃ kātabban ti‘‘ vacasā manasā’’ tiādinā vuttauggahakosalluddesato paṭṭhāya yāva‘‘ anupubbamuñcanādivasenā’’ ti padaṃ, tāva āgataṃ sabbaṃ bhāvanāvidhānaṃ kātabbaṃ sampādetabbaṃ. "
  248. 210248,66,1525,97,100,1,53,2,{Vaṇṇādivasenā}ti vaṇṇasaṇṭhānadisokāsaparicchedavasena.
  249. 210249,66,1525,101,119,1,173,14,Ayañca vaṇṇādivasena manasikāro dhātupaṭikkūlavaṇṇamanasikārānaṃ sādhāraṇo pubbabhāgoti nibbattitadhātumanasikārameva dassetuṃ‘‘ avasāne evaṃ manasikāro pavattetabbo’’ ti vuttaṃ.
  250. 210250,66,1526,2,35,1,200,20,"311. Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete {dhammā}ti ete‘‘ sīsakaṭāhapaliveṭhanacammaṃ kesā’’ ti evaṃ vohariyamānā bhūtupādāyadhammā‘‘ mayi kesā jātā, mayamettha jātā’’ ti evaṃ aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇasuññā. "
  251. 210251,66,1526,36,52,1,140,15,"Iminā kāraṇassa ca phalassa ca abyāpāratāya dhātumattataṃ sandasseti, tena ca ābhogapaccavekkhaṇānampi evameva abyāpāratā dīpitāti daṭṭhabbaṃ. "
  252. 210252,66,1526,53,71,1,108,15,"Na hi tāni, tesaṃ kāraṇāni ca tathā tathā ābhujitvā, paccavekkhitvā ca uppajjanti, paccayabhāvaṃ vā gacchantīti. "
  253. 210253,66,1526,72,75,1,29,2,{Itī}ti vuttappakāraparāmasanaṃ.
  254. 210254,66,1526,76,83,1,35,5,"{Acetano}ti na cetano, cetanārahito vā. "
  255. 210255,66,1526,84,87,1,34,2,{Abyākato}ti abyākatarāsipariyāpanno.
  256. 210256,66,1526,88,91,1,17,2,{Suñño}ti attasuñño.
  257. 210257,66,1526,92,95,1,17,3,Tato eva nissatto.
  258. 210258,66,1526,96,98,1,32,2,Thaddhalakkhaṇādhikatāya thaddho.
  259. 210259,66,1526,99,107,1,64,7,Tato eva {pathavīdhātū}ti evaṃ manasikāro pavattetabboti sambandho.
  260. 210260,66,1526,108,110,1,14,2,Evaṃ sabbattha.
  261. 210261,66,1527,2,13,1,88,7,312. {Suññagāmaṭṭhāne}ti ettha suññagāma ggahaṇaṃ paramatthato vedakavirahadassanatthaṃ kāyassa.
  262. 210262,66,1528,2,8,1,29,2,313. {Madhukaṭṭhike}ti madhukabījāni.
  263. 210263,66,1529,2,13,1,76,5,314. Gehathambhānaṃ ādhārabhāvena ṭhapitasilāyo {pāsāṇaudukkhalakānī}ti adhippetāni.
  264. 210264,66,1530,2,10,1,67,5,315. Duggandhādibhāve cassa sadisabhāvadassanatthaṃ allagocamma ggahaṇaṃ.
  265. 210265,66,1531,2,10,1,55,5,316. Yebhuyyena maṃsapesīnaṃ bahalatāya mahāmattika ggahaṇaṃ.
  266. 210266,66,1532,2,11,1,61,5,317. {Kuṭṭadārūsū}ti dārukuṭṭikāya kuṭiyā bhittipādabhūtesu kaṭṭhesu.
  267. 210267,66,1533,2,30,1,209,17,318. Paṇhikaṭṭhiādīnaṃ ādhārabhāvo viya gopphakaṭṭhiādīnaṃ ādheyyabhāvopi asamannāhārasiddhoti dassanatthaṃ‘‘ paṇhikaṭṭhigopphakaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitan’’ tiādiṃ vatvā puna‘‘ sīsaṭṭhigīvaṭṭhike patiṭṭhitan’’ tiādi vuttaṃ.
  268. 210268,66,1534,2,8,1,41,2,319. {Sinnavettaggādīsū}ti seditavettakaḷīrādīsu.
  269. 210269,66,1535,2,14,1,58,5,321. Uraṭṭhisaṅghāṭo pañjarasadisatāya‘‘ uraṭṭhipañjaran’’ ti vutto.
  270. 210270,66,1535,15,20,1,79,5,Tassa athirabhāvadassanatthaṃ jiṇṇasandamānikapañjaraṃ nidassanabhāvena gahitaṃ.
  271. 210271,66,1536,2,8,1,35,2,322. {Yamakamaṃsapiṇḍe}ti maṃsapiṇḍayugaḷe.
  272. 210272,66,1537,2,16,1,82,7,323. Kilomakassa setavaṇṇatāya‘‘ pilotikapaliveṭhite’’ ti pilotikaṃ nidassanabhāvena vuttaṃ.
  273. 210273,66,1537,17,52,1,219,25,"Evameva na vakkahadayāni sakalasarīre ca maṃsaṃ {jānātī}ti ettha na vakkahadayāni jānanti‘‘ mayaṃ paṭicchannakilomakena paṭicchannānī’’ ti, na sakalasarīre ca maṃsaṃ jānāti‘‘ ahaṃ paṭicchannakilomakena paṭicchannan’’ ti yojetabbaṃ. "
  274. 210274,66,1538,2,10,1,59,5,324. Koṭṭhamatthakapassan ti kusūlassa abbhantare matthakapassaṃ.
  275. 210275,66,1539,2,16,1,100,9,"325. Dvinnaṃ {thanānamantare}ti dvinnaṃ thanappadesānaṃ vemajjhe, thanappadeso ca abbhantaravasena veditabbo. "
  276. 210276,66,1540,2,12,1,66,5,327. {Ekavīsatiantabhoge}ti ekavīsatiyā ṭhānesu obhaggobhagge antamaṇḍale.
  277. 210277,66,1541,2,21,1,105,11,328. Āmāsaye ṭhito paribhuttāhāro udariyanti adhippetanti āha‘‘ udariyaṃ udare ṭhitaṃ asitapītakhāyitasāyitan’’ ti.
  278. 210278,66,1542,2,24,1,158,14,"331. Abaddhapittaṃ saṃsaraṇalohitaṃ viya, kāyusmā viya ca kammajarūpapaṭibaddhavuttikanti āha‘‘ ābaddhapittaṃ jīvitindriyapaṭibaddhaṃ sakalasarīraṃ byāpetvā ṭhitan’’ ti. "
  279. 210279,66,1542,25,37,1,118,11,"Paṭibaddhatāvacanena cassa jīvitindriye sati sabbhāvameva dīpeti, na jīvitindriyassa viya ekantakammajatanti daṭṭhabbaṃ. "
  280. 210280,66,1542,38,42,1,47,3,{Pittakosake}ti mahākosāṭakīkosasadise pittādhāre.
  281. 210281,66,1542,43,46,1,21,2,{Yūsabhūto}ti rasabhūto.
  282. 210282,66,1543,2,11,1,74,5,"332. Ucchiṭṭhodakagabbhamalādīnaṃ chaḍḍanaṭṭhānaṃ candanikā, tassaṃ candanikāyaṃ. "
  283. 210283,66,1544,2,19,1,104,10,333. Pubbāsayo mandapaññānaṃ kesañcideva hotīti katvā asabbasādhāraṇanti adhippāyenāha‘‘ pubbo anibaddhokāso’’ ti.
  284. 210284,66,1545,2,10,1,32,4,334. Pittaṃ {viyā}ti abaddhapittaṃ viya.
  285. 210285,66,1545,11,16,1,62,5,Sakalasarīran ti jīvitindriyapaṭibaddhaṃ sabbaṃ sarīrappadesaṃ.
  286. 210286,66,1545,17,33,1,143,15,"Vakkahadayayakanapapphāsāni tementan ti ettha yakanaṃ heṭṭhābhāgapūraṇena, itarāni tesaṃ upari thokaṃ thokaṃ paggharaṇena ca temetīti daṭṭhabbaṃ. "
  287. 210287,66,1545,34,46,1,136,10,"Heṭṭhā leḍḍukhaṇḍādīni {temayamāne}ti temakatemitabbānaṃ abyāpāratāsāmaññanidassanatthaṃ eva upamā daṭṭhabbā, na ṭhānasāmaññanidassanatthaṃ. "
  288. 210288,66,1545,47,65,1,100,10,"Sannicitalohitena hi temetabbānaṃ kesañci heṭṭhā, kassaci upari ṭhitatā kāyagatāsatiniddese( visuddhi.1.206) dassitāti. "
  289. 210289,66,1545,66,94,1,141,19,"Yakanassa heṭṭhābhāgaṭṭhānaṃ‘‘ mayi lohitaṃ ṭhitan’’ ti na jānāti, vakkādīni‘‘ amhe temayamānaṃ lohitaṃ ṭhitan’’ ti na jānantīti evaṃ yojanā veditabbā. "
  290. 210290,66,1546,2,10,1,52,4,336. {Patthinnasineho}ti thinabhāvaṃ ghanabhāvaṃ gatasineho.
  291. 210291,66,1546,11,19,1,63,7,"Sakalasarīre maṃsanti yojanā, tañca thūlasarīraṃ sandhāya vuttaṃ. "
  292. 210292,66,1546,20,35,1,91,11,Medassa satipi patthinnatāya ghanabhāve maṃsassa viya na baddhatāti vuttaṃ‘‘ patthinnayūso’’ ti.
  293. 210293,66,1546,36,38,1,23,2,Tenevassa āpokoṭṭhāsatā.
  294. 210294,66,1547,2,18,1,123,10,337. Udakapuṇṇesu {taruṇatālaṭṭhikūpakesū}ti nātipariṇatānaṃ sajalakānaṃ aggato chinnānaṃ tālasalāṭukānaṃ vivarāni sandhāya vuttaṃ.
  295. 210295,66,1548,2,14,1,113,9,338. Vasāya attano ādhāre abhibyāpanamukhena abyāpāratāsāmaññaṃ vibhāvetabbanti ācāmagatatelaṃ nidassitanti daṭṭhabbaṃ.
  296. 210296,66,1549,2,7,1,42,2,339. Kheḷuppattipaccaye ambilaggamadhuraggādike.
  297. 210297,66,1550,2,14,1,105,9,343. Kesādīsu manasikāraṃ pavattetvā tejokoṭṭhāsesu pavattetabbo manasikāroti vibhattiṃ pariṇāmetvā yojetabbaṃ.
  298. 210298,66,1550,15,24,1,59,7,"Yena {santappatī}ti yena kāyo santappati, ayaṃ santappanakicco. "
  299. 210299,66,1550,25,31,1,45,5,{Tejo}ti tassa pariggaṇhanākāro eva paccāmaṭṭho.
  300. 210300,66,1550,32,37,1,33,4,Yena {jīrīyatī}tiādīsupi eseva nayo.
  301. 210301,66,1551,2,8,1,65,2,344. {Assāsapassāsavasenā}ti antopavisanabahinikkhamananāsikāvātabhāvena.
  302. 210302,66,1551,9,20,1,99,7,‘‘ Evaṃ pavattamanasikārassā’’ ti iminā vuttākārena sasambhāravibhattito pavattakammaṭṭhānamanasikārassa.
  303. 210303,66,1551,21,30,1,70,8,Dhātuyo pākaṭā {hontī}ti vitthārato pariggahitattā dhātuyo vibhūtā honti.
  304. 210304,66,1551,31,36,1,54,5,Idhāpi bhāvanāvidhānaṃ heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  305. 210305,66,1552,2,10,1,39,4,345. {Tatthevā}ti tesuyeva vīsatiyā koṭṭhāsesu.
  306. 210306,66,1552,11,23,1,87,8,Paripācanalakkhaṇaṃ vitthambhanalakkhaṇan ti etthāpi‘‘ tatthevā’’ ti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  307. 210307,66,1553,2,9,1,53,6,Puna {tatthevā}ti tesuyeva dvādasasu koṭṭhāsesūti attho.
  308. 210308,66,1553,10,29,1,159,15,Ettha ca kesādikoṭṭhāsānaṃ saṃviggahatāya tattha vijjamānā āpodhātuādayo nhāniyacuṇṇādīsu udakādayo viya suviññeyyāti‘‘ tattheva ābandhanalakkhaṇan’’ tiādi vuttaṃ.
  309. 210309,66,1554,2,20,1,116,13,"Santappanāditejokoṭṭhāsesu pana vāyodhātuādayo na tathā suviññeyyāti katvā‘‘ tena avinibhuttan’’ ti vuttaṃ, na tatthevāti. "
  310. 210310,66,1554,21,27,1,42,5,"Yadi evaṃ, vāyukoṭṭhāsesu kathaṃ tatthevāti? "
  311. 210311,66,1554,28,41,1,127,11,"Vāyukoṭṭhāsāpi hi uddhaṅgamavātādayo piṇḍākāreneva pariggahetabbataṃ upagacchanti, na pana santappanāditejokoṭṭhāsāti nāyaṃ doso. "
  312. 210312,66,1554,42,47,1,25,4,Tattha {tenā}ti tena tejena.
  313. 210313,66,1554,48,56,1,65,7,"Avinibhuttan ti avinābhūtaṃ, taṃtaṃkalāpagatavasena vā evaṃ vuttaṃ. "
  314. 210314,66,1554,57,65,1,79,6,Evaṃ {vavatthāpayato}ti vuttākārena salakkhaṇasaṅkhepato dhātuyo vavatthāpentassa .
  315. 210315,66,1554,66,84,1,64,6,{Vuttanayenā}ti‘‘ tassevaṃ vāyamamānassā’’ tiādinā( visuddhi.1.308) heṭṭhā vuttanayena.
  316. 210316,66,1555,2,12,1,74,6,346. Evampi {bhāvayato}ti salakkhaṇasaṅkhepato dhātuyo pariggahetvā bhāventassāpi.
  317. 210317,66,1555,13,20,1,66,6,Pubbe {vuttanayenā}ti sasambhāravibhattito bhāvanāyaṃ vuttena nayena.
  318. 210318,66,1555,21,27,1,23,5,"Evan ti yathā kese, evaṃ. "
  319. 210319,66,1555,28,37,1,112,8,{Sabbakoṭṭhāsesū}ti ekacattālīsabhedesu sesasabbakoṭṭhāsesu evamettha aṭṭhasaṭṭhidhātusatassa pariggaho vutto hoti.
  320. 210320,66,1555,38,42,1,45,4,Bhāvanāvidhānaṃ panettha heṭṭhā vuttanayameva.
  321. 210321,66,1556,2,14,1,90,8,Idāni vacanatthādimukhenapi dhātūsu manasikāravidhānaṃ dassetuṃ‘‘ vacanatthato’’ tiādi vuttaṃ.
  322. 210322,66,1556,15,34,1,180,17,"Tattha {vacanatthato}ti yasmā sabbapaṭhamaṃ kammaṭṭhānassa uggahaṇaṃ vacanavasena hoti vacanadvārena tadatthassa ādito gahetabbato, tasmā vacanatthatopi dhātūnaṃ manasikātabbatā vuttā. "
  323. 210323,66,1556,35,57,1,158,18,"{Kalāpato}ti vacanatthavasena visesato, sāmaññato ca dhātuyo pariggahetvā ṭhitassa yasmā tā piṇḍaso pavattanti, na paccekaṃ, tasmā kalāpatopi manasikātabbatā vuttā. "
  324. 210324,66,1556,58,72,1,151,14,Te pana kalāpā paramāṇuparimāṇā hontīti tappariyāpannānaṃ pathavīdhātuādīnaṃ ekasmiṃ sarīre parimeyyaparicchedaṃ dassetuṃ cuṇṇato manasikātabbatā vuttā.
  325. 210325,66,1556,73,86,1,133,13,So panāyaṃ tāsaṃ cuṇṇato manasikāro saṅghāṭavasena hotīti nibbaṭṭitasarūpameva pariggahetabbaṃ dassetuṃ lakkhaṇādito manasikāro vutto.
  326. 210326,66,1556,87,117,1,254,24,"Lakkhaṇādito dhātuyo pariggaṇhantena salakkhaṇavibhattito kammaṭṭhānābhinivese yasmā dvācattālīsāya koṭṭhāsānaṃ vasena dhātūsu pariggayhamānāsu‘‘ ettakā utusamuṭṭhānā, ettakā cittādisamuṭṭhānā’’ ti ayaṃ vibhāgo ñātabbo hoti, tasmā samuṭṭhānato manasikāro vutto. "
  327. 210327,66,1557,2,13,1,128,11,Evaṃ pariññātasamuṭṭhānānampi tāsaṃ saddānusārena vinā visesasāmaññapariggaho kātabboti dassetuṃ nānattekattato manasikāro vutto.
  328. 210328,66,1557,14,28,1,162,13,Lakkhaṇavisesato vinibhuttarūpāpi etā aniddisitabbaṭṭhānatāya padesena avinibhuttāti ayaṃ viseso pariggahetabboti dassetuṃ vinibbhogāvinibbhogato manasikāro vutto.
  329. 210329,66,1557,29,44,1,144,14,"Satipi avinibbhogavuttiyaṃ kācideva kāsañci sabhāgā, kāci visabhāgāti ayampi viseso pariggahetabboti dassetuṃ sabhāgavisabhāgato manasikāro vutto. "
  330. 210330,66,1557,45,60,1,160,13,"Sabhāgavisabhāgāpi dhātuyo ajjhattikā īdisakiccavisesayuttā, bāhirā tabbiparītāti ayaṃ viseso pariggahetabboti dassetuṃ ajjhattikabāhiravisesato manasikāro vutto. "
  331. 210331,66,1557,61,68,1,91,7,Sajātisaṅgahādiko dhātusaṅgahavisesopi pariggahitabboti dassetuṃ saṅgahato manasikāro vutto.
  332. 210332,66,1557,69,78,1,121,9,Sandhāraṇādīhi yathāsakakiccehi aññamaññūpatthambhabhāvatopi dhātuyo pariggahetabbāti dassetuṃ paccayato manasikāro vutto.
  333. 210333,66,1557,79,86,1,80,7,Abyāpāranayato dhātuyo pariggahetabbāti dassetuṃ asamannāhārato manasikāro vutto.
  334. 210334,66,1557,87,104,1,182,16,"Attano paccayadhammavisesato, paccayabhāvavisesato ca dhātuyo pariggahetabbāti dassetuṃ paccayavibhāgato manasikāro vuttoti evametesaṃ terasannaṃ ākārānaṃ pariggahe kāraṇaṃ veditabbaṃ. "
  335. 210335,66,1557,105,111,1,30,4,"{Ākārehī}ti pakārehi, kāraṇehi vā. "
  336. 210336,66,1558,2,19,1,105,11,"347. Tattha {patthaṭattā}ti puthuttā, tena puthubhāvato puthuvī, puthuvī eva pathavīti niruttinayena saddatthamāha. "
  337. 210337,66,1558,20,28,1,72,7,"Patthanaṭṭhena vā pathavī, patiṭṭhābhāvena patthāyati upatiṭṭhatīti attho."
  338. 210338,66,1558,29,40,1,40,7,‘‘ Appotī’’ ti padassa attho heṭṭhā vutto eva.
  339. 210339,66,1558,41,47,1,34,4,"{Āpīyatī}ti sosīyati, pivīyatīti keci."
  340. 210340,66,1558,48,61,1,68,8,"‘‘ Ayaṃ panattho sasambhārāpe yujjatī’’ ti vadanti, lakkhaṇāpepi yujjateva. "
  341. 210341,66,1558,62,69,1,78,7,Sopi hi pharusapācanavisosanākārena sesabhūtattayena pīyamāno viya pavattatīti.
  342. 210342,66,1558,70,73,1,18,2,{Appāyatī}ti brūheti.
  343. 210343,66,1558,74,77,1,27,3,Paribrūhanarasā hi āpodhātu.
  344. 210344,66,1558,78,86,1,64,6,"{Tejatī}ti niseti, tikkhabhāvena sesabhūtattayaṃ usmāpayatīti attho. "
  345. 210345,66,1558,87,95,1,74,6,"{Vāyatī}ti samīreti, desantaruppattihetubhāvena bhūtasaṅghātaṃ gametīti attho. "
  346. 210346,66,1559,2,18,1,88,12,Evaṃ tāva visesato vacanatthaṃ vatvā idāni sāmaññato vattuṃ‘‘ avisesena panā’’ tiādi vuttaṃ.
  347. 210347,66,1559,19,36,1,100,11,"{Salakkhaṇadhāraṇato}ti yathā titthiyaparikappito‘‘ pakati attā’’ ti evamādiko sabhāvato natthi, na evametā. "
  348. 210348,66,1559,37,43,1,48,6,Etā pana salakkhaṇaṃ sabhāvaṃ dhārentīti dhātuyo.
  349. 210349,66,1559,44,49,1,35,3,{Dukkhādānato}ti dukkhassa vidahanato.
  350. 210350,66,1559,50,62,1,117,12,Etā hi dhātuyo kāraṇabhāvena vavatthitā hutvā ayalohādidhātuyo viya ayalohādiṃ anekappakāraṃ saṃsāradukkhaṃ vidahanti.
  351. 210351,66,1559,63,87,1,198,20,"{Dukkhādhānato}ti anappakassa dukkhassa vidhānamattato avasavattanato, taṃ vā dukkhaṃ etāhi kāraṇabhūtāhi sattehi anuvidhīyati, tathāvihitañca taṃ etāsveva dhīyati ṭhapīyatīti evaṃ dukkhādhānato, dhātuyo. "
  352. 210352,66,1559,88,97,1,46,5,Apica‘‘ nijjīvaṭṭho dhātuṭṭho’’ ti vuttovāyamattho.
  353. 210353,66,1559,98,121,1,100,10,Tathā hi bhagavā‘‘ chadhāturoyaṃ bhikkhu puriso’’ tiādīsu( ma. ni.3.343-345) jīvasaññāsamūhananatthaṃ dhātudesanaṃ akāsīti.
  354. 210354,66,1559,122,142,1,153,15,"Iti vacanatthamukhenapi asādhāraṇato, sādhāraṇato ca dhātūnaṃ sarasalakkhaṇameva vibhāvīyatīti āha‘‘ evaṃ visesasāmaññavasena vacanatthato manasi kātabbā’’ ti. "
  355. 210355,66,1559,143,152,1,94,9,Manasikāro pana vacanatthamukhena dhātuyo pariggahetvā ṭhitassa heṭṭhā vuttanayeneva veditabbo.
  356. 210356,66,1560,2,9,1,18,2,348. {Ākārehī}ti pakārehi.
  357. 210357,66,1560,10,19,1,58,8,"Atha vā ākarīyanti dissanti ettha dhātuyoti ākārā, koṭṭhāsā. "
  358. 210358,66,1560,20,33,1,162,12,{Aṭṭhadhammasamodhānā}ti yathāvuttānaṃ paccayavisesena visiṭṭharūpānaṃ vaṇṇādīnaṃ aṭṭhannaṃ dhammānaṃ samavadhānato sannivesavisesavasena sahāvaṭṭhānato taṃ upādāya.
  359. 210359,66,1560,34,38,1,33,4,Kesāti sammuti samaññāmattaṃ hoti.
  360. 210360,66,1560,39,45,1,58,5,Tesaṃyeva {vinibbhogā}ti tesaṃyeva vaṇṇādīnaṃ vinibbhujanato.
  361. 210361,66,1560,46,63,1,160,16,"Yathā hi vaṇṇādayo aṭṭha dhammā paññāya vinibbhujjamānā aññamaññabyatirekena paramatthato upalabbhanti, na evaṃ vaṇṇādibyatirekena paramatthato kesā upalabbhanti. "
  362. 210362,66,1560,64,93,1,119,19,"Tasmā ye ca dhamme samudite upādāya‘‘ kesā’’ ti sammuti, tesu visuṃ visuṃ katesu natthi‘‘ kesā’’ ti sammuti, vohāramattanti attho."
  363. 210363,66,1561,2,19,1,129,13,"‘ ‘ Aṭṭhadhammakalāpamattamevā’’ ti idaṃ kesapaññattiyā upādāyabhūte vaṇṇādike ekattena gahetvā vuttaṃ, na tesaṃ aṭṭhadhammamattabhāvato. "
  364. 210364,66,1561,20,31,1,86,9,"Kammasamuṭṭhāno {koṭṭhāso}ti kesesu tāva kesamūlaṃ, evaṃ lomādīsupi yathārahaṃ veditabbaṃ. "
  365. 210365,66,1561,32,39,1,87,6,{Dasadhammakalāpopī}ti ettha asitādiparipācako tejokoṭṭhāso navadhammakalāpopīti vattabbo.
  366. 210366,66,1561,40,59,1,145,13,"Yadime kesādikoṭṭhāsā yathārahaṃ aṭṭhanavadasadhammasamūhabhūtā , atha kasmā pathavīādidhātumattato manasi karīyantīti āha‘‘ ussadavasena panā’’ tiādi. "
  367. 210367,66,1561,60,77,1,172,15,"Yasmā ayaṃ dhātumanasikāro yāvadeva sattasaññāsamugghāṭanattho, dhammavinibbhogo ca sātisayaṃ sattasaññāsamugghāṭāya saṃvattati, tasmā koṭṭhāsesu evaṃ dhammavibhāgo veditabbo. "
  368. 210368,66,1561,78,104,1,241,22,"Ettha hi udariyaṃ karīsaṃ pubbo muttañca utusamuṭṭhānā, asitādiparipācakatejo kammasamuṭṭhāno, assāsapassāsavāto cittasamuṭṭhānoti cha ekasamuṭṭhānā, sedoassu kheḷo siṅghāṇikāti cattāro utucittavasena dvisamuṭṭhānā, sesā dvattiṃsa catusamuṭṭhānā. "
  369. 210369,66,1562,2,69,1,713,57,"Tesu asitādiparipācake tejokoṭṭhāse eko kalāpo jīvitanavako, aññesu ekasamuṭṭhānesu utusamuṭṭhāno, cittasamuṭṭhāno vā ekeko aṭṭhako, dvisamuṭṭhānesu utucittavasena dve dve aṭṭhakā, catusamuṭṭhānesu utucittāhārasamuṭṭhānā tayo tayo aṭṭhakā, utucittasamuṭṭhānesu saddanavakā, aṭṭhasu tejovāyokoṭṭhāsesu aṭṭha jīvitanavakā, sesesu catuvīsatiyā koṭṭhāsesu kāyabhāvadasakadvayasahitā, cakkhādisaññitesu maṃsakoṭṭhāsesu cakkhusotaghānajivhāvatthudasakasahitā cāti paripuṇṇāyatanake rūpakāye bhedaṃ anāmasitvā ekattavasena gayhamānā sattacattālīsādhikasatarūpakalāpā rūpavibhāgato sādhikaṃ diyaḍḍharūpasahassaṃ hoti, koṭṭhāsānaṃ pana avayavavibhāgena tadavayavakalāpānaṃ bhede gayhamāne rūpadhammānaṃ asaṅkhyeyyabhedatā veditabbā . "
  370. 210370,66,1562,70,79,1,115,9,Evaṃ dhammavibhāgato anekabhedabhinnāpi ime dvācattālīsa koṭṭhāsā ussadaggahaṇena catudhātuvaseneva vavatthapetabbā.
  371. 210371,66,1562,80,93,1,45,7,Tenāha‘‘ ussadavasena pana… pe… manasi kātabbā’’ ti.
  372. 210372,66,1562,94,98,1,46,4,Tattha manasikāravidhi vuttanayeneva veditabbo.
  373. 210373,66,1563,2,13,1,87,7,349. Majjhimena {pamāṇenā}ti ārohapariṇāhehi majjhimasarīre labbhamānena majjhimena parimāṇena.
  374. 210374,66,1563,14,19,1,47,4,{Pariggayhamānā}ti paññāya paritakketvā gayhamānā.
  375. 210375,66,1563,20,67,1,260,35,"{Paramāṇubhedasañcuṇṇā}ti ettha yathā‘‘ aṅgulassa aṭṭhamo bhāgo yavo, yavassa aṭṭhamo bhāgo ūkā, ūkāya aṭṭhamo bhāgo likkhā, likkhāya aṭṭhamo bhāgo rathareṇu, rathareṇussa aṭṭhamo bhāgo tajjārī, tajjāriyā aṭṭhamo bhāgo aṇu, evaṃ aṇuno aṭṭhamo bhāgo paramāṇu nāmā’’ ti keci. "
  376. 210376,66,1563,68,110,1,261,25,"Aṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.515) pana‘‘ sattadhaññamāsappamāṇaṃ ekaṃ aṅgulaṃ, sattaūkāpamāṇo eko dhaññamāso, sattalikkhāpamāṇā ekā ūkā, chattiṃsarathareṇuppamāṇā ekā likkhā, chattiṃsatajjārippamāṇo eko rathareṇu, chattiṃsaaṇuppamāṇā ekā tajjārī, chattiṃsaparamāṇuppamāṇo eko aṇū’’ ti vuttaṃ. "
  377. 210377,66,1563,111,121,1,117,10,Tasmā aṇuno chattiṃsatimabhāgamatto paramāṇu nāma ākāsakoṭṭhāsiko maṃsacakkhussa agocaro dibbacakkhusseva gocarabhūto.
  378. 210378,66,1563,122,133,1,86,6,"Taṃ sandhāyāha‘‘ paramāṇubhedasañcuṇṇā’’ ti, yathāvuttaparamāṇuppabhedena cuṇṇavicuṇṇabhūtā. "
  379. 210379,66,1563,134,140,1,58,5,{Sukhumarajabhūtā}ti tatoyeva ativiya sukhumarajabhāvaṃ gatā.
  380. 210380,66,1564,2,7,1,33,4,Doṇamattā {siyā}ti soḷasa nāḷimattā.
  381. 210381,66,1564,8,18,1,52,6,Idhāpi‘‘ majjhimena pamāṇenā’’ ti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  382. 210382,66,1564,19,45,1,139,19,"Tena‘‘ pakatiyā catumuṭṭhikaṃ kuḍuvaṃ, catukuḍuvaṃ nāḷi, tāya nāḷiyā soḷasa nāḷiyo doṇaṃ, taṃ pana magadhanāḷiyā dvādasa nāḷiyo hontī’’ ti vadanti. "
  383. 210383,66,1564,46,56,1,72,8,"{Saṅgahitā}ti yathā na vippakirati, evaṃ ābandhanavasena sampiṇḍitvā gahitā. "
  384. 210384,66,1564,57,71,1,114,11,"{Anupālitā}ti yathā paggharaṇasabhāvāya āpodhātuyā vasena kilinnabhāvaṃ, picchilabhāvaṃ vā nāpajjati, evaṃ anurakkhitā. "
  385. 210385,66,1564,72,78,1,58,5,{Vitthambhitā}ti saṅghātavāyunā ativiya vitthambhanaṃ pāpitā.
  386. 210386,66,1564,79,114,1,317,33,"Na vikirati na {viddhaṃsatī}ti sukhumarajabhūtāpi pathavīdhātu ābandhanaparipācanasamudīraṇakiccāhi āpotejovāyodhātūhi laddhapaccayā sinehena temitā tejasā paripakkā vāyunā vitthambhanaṃ pāpitā piṭṭhacuṇṇā viya na ito cito ca vikirati na viddhaṃsati, atha kho piṇḍitā ghanabhūtā hutvā nānappakārena gahetabbataṃ āpajjati. "
  387. 210387,66,1564,115,122,1,27,3,Tenāha‘‘ avikiriyamānā’’ tiādi.
  388. 210388,66,1564,123,127,1,27,4,Tattha vikappan ti vibhāgaṃ.
  389. 210389,66,1564,128,149,1,186,18,"Yadipi tejovāyodhātuyopi saviggahā rūpadhammabhāvato, yādiso pana ghanabhāvo pathavīāpodhātūsu labbhati , na tādiso tejovāyodhātūsu labbhatīti meyyabhāvābhāvato tattha cuṇṇabhedo na uddhaṭo. "
  390. 210390,66,1564,150,156,1,56,6,Tathā hi sasambhāratejovāyūsupi meyyabhāvo na labbhateva.
  391. 210391,66,1565,2,8,1,38,4,{Yūsagatā}ti yūsabhāvaṃ dravabhāvaṃ gatā.
  392. 210392,66,1565,9,12,1,27,3,Tato eva ābandhanākārabhūtā.
  393. 210393,66,1565,13,18,1,26,4,Na {paggharatī}ti na ogaḷati.
  394. 210394,66,1565,19,24,1,30,4,Na {parissavatī}ti na vissandati.
  395. 210395,66,1565,25,31,1,62,5,Pīṇitapīṇitabhāvaṃ {dassetī}ti āpodhātuyā brūhanarasatāya vuttaṃ.
  396. 210396,66,1566,2,13,1,103,10,{Usumākārabhūtā}ti etena kāye pākatikausmāpi gahaṇīsaṅkhātāya tassāyeva tejodhātuyā vasena hotīti dasseti.
  397. 210397,66,1566,14,17,1,22,2,{Paripācetī}ti santejeti.
  398. 210398,66,1566,18,32,1,128,14,Sā hi yathābhuttassa āhārassa sammā pariṇāmanena rasādisampattiyā hetubhāvaṃ gacchantī imaṃ kāyaṃ paripāceti santejetīti vuccati.
  399. 210399,66,1566,33,42,1,33,5,Tenevāha‘‘ na pūtibhāvaṃ dassetī’’ ti.
  400. 210400,66,1566,43,64,1,186,15,"Kammūpanissayāya, cittappasādahetukāya ca sarīre vaṇṇasampadāya tejodhātu visesapaccayo, pageva utuāhārasamuṭṭhānāya rūpasampattiyā yathāvuttatejodhātūti āha‘‘ vaṇṇasampattiñcassa āvahatī’’ ti. "
  401. 210401,66,1567,2,10,1,79,6,"{Samudīraṇavitthambhanalakkhaṇā}ti ettha samudīraṇaṃ anupellanaṃ, visosananti keci. "
  402. 210402,66,1567,11,17,1,67,5,"Vitthambhanaṃ sesabhūtattayassa thambhitattāpādanaṃ, uppīlananti eke. "
  403. 210403,66,1567,18,22,1,41,3,{Tāyā}ti vitthambhanalakkhaṇāya vāyodhātuyā.
  404. 210404,66,1567,23,26,1,30,2,{Aparāyā}ti samudīraṇalakkhaṇāya.
  405. 210405,66,1567,27,30,1,20,3,Sā hi pellanasabhāvā.
  406. 210406,66,1567,31,38,1,22,3,Tenāha‘‘ samabbhāhato’’ ti.
  407. 210407,66,1567,39,43,1,57,4,Samabbhāhanañca rūpakalāpassa desantaruppattiyā hetubhāvo.
  408. 210408,66,1567,44,46,1,31,2,Avaghaṭṭanaṃ āsannataruppattiyā.
  409. 210409,66,1567,47,50,1,20,2,{Lāḷetī}ti parivatteti.
  410. 210410,66,1567,51,67,1,91,11,"Idāni yadatthaṃ cuṇṇato manasikāro āgato, taṃ nigamanavasena dassetuṃ‘‘ evametan’’ tiādi vuttaṃ. "
  411. 210411,66,1567,68,86,1,160,17,"Tattha dhātuyantan ti suttena viya yantarūpakaṃ asatipi kattubhūte attani cittavasena dhātumayaṃ yantaṃ pavattati, idhāpi manasikāravidhi vuttanayeneva veditabbo. "
  412. 210412,66,1568,2,29,1,171,19,"350. Yadipi catunnaṃ dhātūnaṃ lakkhaṇādayo heṭṭhā tattha tattha vuttā eva, tathāpi te anavasesato dassetvā visuṃ kammaṭṭhānapariggahavidhiṃ dassetuṃ‘‘ lakkhaṇādito’’ tiādi āraddhaṃ. "
  413. 210413,66,1568,30,38,1,86,7,"Tattha lakkhīyati etenāti lakkhaṇaṃ, kakkhaḷattaṃ lakkhaṇametissāti kakkhaḷattalakkhaṇā. "
  414. 210414,66,1568,39,43,1,38,4,Nanu ca kakkhaḷattameva pathavīdhātūti?
  415. 210415,66,1568,44,55,1,109,10,"Saccametaṃ, tathāpi viññātāviññātasaddatthatāvasena abhinnepi dhamme kappanāsiddhena bhedena evaṃ niddeso kato. "
  416. 210416,66,1568,56,60,1,33,4,Evaṃ hi atthavisesāvabodho hotīti.
  417. 210417,66,1568,61,76,1,116,12,"Atha vā lakkhīyatīti lakkhaṇaṃ, kakkhaḷattaṃ hutvā lakkhiyamānā dhātu kakkhaḷattalakkhaṇāti evamettha attho daṭṭhabbo. "
  418. 210418,66,1568,77,80,1,19,3,Sesāsupi eseva nayo.
  419. 210419,66,1568,81,85,1,53,3,{Patiṭṭhānarasā}ti sahajātadhammānaṃ patiṭṭhābhāvakiccā.
  420. 210420,66,1568,86,93,1,87,7,Tato eva nesaṃ sampaṭicchanākārena ñāṇassa paccupatiṭṭhatīti sampaṭicchanapaccupaṭṭhānā.
  421. 210421,66,1568,94,104,1,92,9,"Padaṭṭhānaṃ panettha aññadhammatāya na uddhaṭaṃ, sādhāraṇabhāvasabbhāvato vā dūrakāraṇaṃ viya. "
  422. 210422,66,1568,105,118,1,135,12,"Yathā vā dhammuddesavāravaṇṇanādīsu rasādinā aññesaṃ paccayabhāvaṃ dassetvā paccayavantatādassanatthaṃ padaṭṭhānaṃ uddhaṭaṃ, na evamidha. "
  423. 210423,66,1568,119,129,1,118,10,Idha pana dhātūnaṃ anaññasādhāraṇavisesavibhāvanaparāya codanāya aññadhammabhūtaṃ padaṭṭhānaṃ na uddhaṭanti daṭṭhabbaṃ.
  424. 210424,66,1568,130,134,1,45,3,{Brūhanarasā}ti sahajātadhammānaṃ vaḍḍhanakiccā.
  425. 210425,66,1568,135,142,1,48,7,Tathā hi sā nesaṃ pīṇitabhāvaṃ dassetīti vuccati.
  426. 210426,66,1568,143,150,1,97,6,{Saṅgahapaccupaṭṭhānā}ti bāhiraudakaṃ viya nhānīyacuṇṇassa sahajātadhammānaṃ saṅgahaṇapaccupaṭṭhānā.
  427. 210427,66,1568,151,158,1,110,6,{Maddavānuppadānapaccupaṭṭhānā}ti bāhiraggi viya jatulohādīnaṃ sahajātadhammānaṃ mudubhāvānuppadānapaccupaṭṭhānā.
  428. 210428,66,1568,159,168,1,87,8,"Abhinīhāro bhūtasaṅghāṭassa desantaruppattihetubhāvo, nīharaṇaṃ vā bījato aṅkurassa viya. "
  429. 210429,66,1569,2,8,1,41,3,351. Utusamuṭṭhānāva kammādivasena anuppattito.
  430. 210430,66,1569,9,16,1,58,6,"Utucittasamuṭṭhānā kadāci ututo, kadāci cittato uppajjanato. "
  431. 210431,66,1569,17,31,1,99,11,"{Avasesā}ti vuttāvasesā kesādayo catuvīsati, ādito tayo tejokoṭṭhāsā, pañca vāyokoṭṭhāsā cāti dvattiṃsa. "
  432. 210432,66,1569,32,39,1,61,6,{Sabbepī}ti te sabbepi kammādivasena uppajjanato catusamuṭṭhānā.
  433. 210433,66,1569,40,46,1,70,6,Kesādīnampi hi maṃsato avimuttabhāgo kammāhāracittasamuṭṭhānova hotīti.
  434. 210434,66,1570,2,8,1,32,2,352. {Nānattekattato}ti visesasāmaññato.
  435. 210435,66,1570,9,17,1,60,7,"Dhammānaṃ hi aññamaññaṃ visadisatā nānattaṃ, samānatā ekattaṃ. "
  436. 210436,66,1570,18,21,1,23,2,{Sabbāsampī}ti catunnampi.
  437. 210437,66,1570,22,30,1,64,6,"{Salakkhaṇādito}ti sakaṃ lakkhaṇaṃ salakkhaṇaṃ, tato salakkhaṇādito. "
  438. 210438,66,1570,31,38,1,84,7,Ādi -saddena rasapaccupaṭṭhānānaṃ viya mudusaṇhapharusabhāvādīnampi saṅgaho daṭṭhabbo.
  439. 210439,66,1570,39,56,1,130,12,"‘‘ Kammasamuṭṭhānādivasena nānattabhūtānan’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu kammasamuṭṭhānādivasena catunnaṃ dhātūnaṃ ekattaṃ hoti sādhāraṇattāti? "
  440. 210440,66,1570,57,75,1,98,12,"Na,‘‘ aññā eva dhātuyo kammasamuṭṭhānā, aññā utuādisamuṭṭhānā’’ tiādikaṃ bhedaṃ sandhāya tathā vacanato. "
  441. 210441,66,1570,76,78,1,15,2,Etāsaṃ dhātūnaṃ.
  442. 210442,66,1570,79,81,1,32,2,Ruppanalakkhaṇaṃ ruppanasabhāvaṃ.
  443. 210443,66,1570,82,85,1,24,3,Kimpanetaṃ ruppanaṃ nāma?
  444. 210444,66,1570,86,101,1,120,12,"Yā sītādivirodhipaccayasannipāte visadisuppatti, tasmiṃ vā sati yo vijjamānasseva visadisuppattiyā hetubhāvo, taṃ ruppanaṃ. "
  445. 210445,66,1570,102,105,1,27,2,{Anatītattā}ti apariccajanato.
  446. 210446,66,1571,2,17,1,162,11,"Mahantapātubhāvo cettha sasambhāradhātuvasena veditabbo, tathā mahāvikāratā mahābhūtasāmaññalakkhaṇadhātuvasena, mahāparihāratā, mahattavijjamānatā ca ubhayavasenāti. "
  447. 210447,66,1571,18,26,1,44,4,Bhūtasaddāpekkhāya‘‘ etānī’’ ti napuṃsakaniddeso.
  448. 210448,66,1571,27,39,1,153,10,"Mahantāni pātubhūtāni anekasatasahassa rūpakalāpasaṅghāṭatāya samūhavasena, santativasena ca aparimitaparimāṇānaṃ, anekayojanāyāmavitthārānañca uppajjanato. "
  449. 210449,66,1571,40,45,1,40,4,Cattāri {nahutānī}ti cattāri dasasahassāni.
  450. 210450,66,1571,46,50,1,60,4,Devadānavādīnaṃ tigāvutādisarīravasena mahantāni pātubhūtāni.
  451. 210451,66,1572,2,11,1,72,7,Tatthāyaṃ vacanattho– mahantāni bhūtāni jātāni nibbattānīti {mahābhūtānī}ti.
  452. 210452,66,1572,12,27,1,141,12,"Anekābhūtavisesadassanena, anekabbhutadassanena ca anekacchariyadassanavasena mahanto abbhuto, mahantāni vā abhūtāni etthāti mahābhūto, māyākāro. "
  453. 210453,66,1572,28,40,1,95,11,"Yakkhādayo jātivaseneva mahantā bhūtāti mahābhūtā, niruḷho vā ayaṃ tesu mahābhūtasaddo daṭṭhabbo. "
  454. 210454,66,1572,41,50,1,81,8,"Pathavīādayo pana vañcakatāya, aniddisitabbaṭṭhānatāya ca mahābhūtā viya mahābhūtā. "
  455. 210455,66,1572,51,55,1,46,4,Bhūtasaddassa ubhayaliṅgatāya napuṃsakatā katā.
  456. 210456,66,1572,56,69,1,146,12,"Tattha vañcakatā sayaṃ anīlādisabhāvāni hutvā nīlādisabhāvassa upaṭṭhāpanaṃ, anitthipurisādisabhāvāneva ca hutvā itthipurisādiākārassa upaṭṭhāpanaṃ. "
  457. 210457,66,1572,70,81,1,99,10,"Tathā aññamaññassa anto, bahi ca aṭṭhitānaṃyeva aññamaññaṃ nissāya avaṭṭhānato aniddisitabbaṭṭhānatā. "
  458. 210458,66,1572,82,100,1,121,16,"Yadi hi imā dhātuyo aññamaññassa anto ṭhitā, na sakiccakarā siyuṃ aññamaññānuppavesanato, atha bahi ṭhitā vinibbhuttā siyuṃ. "
  459. 210459,66,1572,101,109,1,63,7,"Tathā sati avinibbhuttavādo hāyeyya, tasmā na niddisitabbaṭṭhānā. "
  460. 210460,66,1572,110,126,1,132,15,"Evaṃ santepi patiṭṭhānādinā yathāsakaṃ kiccavisesena sesānaṃ tiṇṇaṃ tiṇṇaṃ upakārikā honti, yena sahajātādinā paccayena paccayā honti. "
  461. 210461,66,1572,127,139,1,47,8,Tenāha‘‘ na ca aññamaññaṃ nissāya na tiṭṭhantī’’ ti.
  462. 210462,66,1572,140,144,1,37,3,{Manāpehī}ti manoharehi cāturiyavantehi.
  463. 210463,66,1572,145,153,1,106,5,"{Vaṇṇasaṇṭhānavikkhepehī}ti kāḷasāmatādivaṇṇehi, puthulavivarakisatādisaṇṭhānehi, hatthabhamukādivikkhepehi ca. "
  464. 210464,66,1572,154,162,1,65,7,"Sarasalakkhaṇan ti sabhāvabhūtaṃ lakkhaṇaṃ, sakiccakaṃ vā sabhāvaṃ. "
  465. 210465,66,1573,2,23,1,96,12,"{Mahāparihārato}ti ettha vacanatthaṃ vadanto āha‘‘ mahantehi… pe… bhūtāni, mahāparihārāni vā bhūtānī’’ ti. "
  466. 210466,66,1573,24,38,1,95,10,Tattha pacchimatthe purimapade uttarapadassa parihāra-saddassa lopaṃ katvā‘‘ mahābhūtānī’’ ti vuttaṃ.
  467. 210467,66,1574,2,21,1,89,13,Tathā {hī}ti tato eva vikārassa mahantattā evāti taṃ vikāraṃ dassetuṃ‘‘ bhūmito’’ tiādi vuttaṃ.
  468. 210468,66,1574,22,26,1,25,3,Tattha {accimato}ti aggissa.
  469. 210469,66,1574,27,38,1,100,11,Koṭisatasahassaṃ ekaṃ koṭisatasahassekaṃ cakkavāḷan ti taṃ sabbaṃ āṇākhettabhāvena ekaṃ katvā vadati.
  470. 210470,66,1574,39,48,1,92,8,{Vilīyatī}ti vipattikarameghābhivuṭṭhena khārudakena lavaṇaṃ viya vilayaṃ gacchati viddhaṃsati.
  471. 210471,66,1574,49,52,1,21,2,{Kupitenā}ti khubhitena.
  472. 210472,66,1574,53,57,1,32,3,{Vikīratī}ti vidhamati viddhaṃsati.
  473. 210473,66,1575,2,13,1,78,7,Anupādinnesu vikāramahattaṃ dassetvā upādinnesu dassento‘‘ patthaddho’’ tiādimāha.
  474. 210474,66,1575,14,21,1,44,6,Tattha kaṭṭhamukhena {vā}ti vā -saddo upamattho.
  475. 210475,66,1575,22,41,1,154,17,"Yathā kaṭṭhamukhena sappena ḍaṭṭho patthaddho hoti, evaṃ pathavīdhātuppakopena so kāyo kaṭṭhamukheva hoti, kaṭṭhamukhamukhagato viya patthaddho hotīti attho. "
  476. 210476,66,1575,42,47,1,31,5,Atha vā vā -saddo avadhāraṇattho.
  477. 210477,66,1575,48,59,1,57,7,So‘‘ pathavīdhātuppakopena vā’’ ti evaṃ ānetvā sambandhitabbo.
  478. 210478,66,1575,60,79,1,163,17,"Ayañhettha attho– kaṭṭhamukhena ḍaṭṭhopi kāyo pathavīdhātuppakopeneva patthaddho hoti, tasmā pathavīdhātuyā aviyutto so kāyo sabbadā kaṭṭhamukhamukhagato viya hotīti. "
  479. 210479,66,1575,80,108,1,210,24,"Vā -saddo vā aniyamattho, tatrāyamattho– kaṭṭhamukhena ḍaṭṭho kāyo patthaddho hoti vā, na vā hoti mantāgadavasena, pathavīdhātuppakopena pana mantāgadarahito so kāyo kaṭṭhamukhamukhagato viya hoti ekantapatthaddhoti. "
  480. 210480,66,1576,2,5,1,16,2,{Pūtiyo}ti kuthito.
  481. 210481,66,1576,6,11,1,39,4,{Santatto}ti sabbaso tatto samuppannadāho.
  482. 210482,66,1576,12,21,1,89,8,{Sañchinno}ti samantato chinno paramāṇubhedasañcuṇṇo āyasmato upasenattherassa sarīraṃ viya.
  483. 210483,66,1576,22,32,1,108,9,Mahāvikārāni {bhūtānī}ti mahāvikāravantāni bhūtāni mahābhūtānīti purimapade uttarapadalopena niddeso daṭṭhabbo.
  484. 210484,66,1576,33,58,1,174,17,‘‘ Pathavī’’ tiādinā sabbalokassa pākaṭānipi vipallāsaṃ muñcitvā yathāsabhāvato pariggaṇhane mahantena vāyāmena vinā na pariggaṇhantīti duviññeyyasabhāvattā‘‘ mahantānī’’ ti vuccanti.
  485. 210485,66,1576,59,62,1,20,3,Tāni hi suviññeyyāni.
  486. 210486,66,1576,63,88,1,132,16,‘‘ Amahantānī’’ ti mantvā ṭhitā tesaṃ duppariggahataṃ disvā ‘‘ aho mahantāni etānī’’ ti jānātīti mahābhūtekadesatādīhi vā kāraṇehi mahābhūtāni.
  487. 210487,66,1576,89,111,1,158,14,"Etā hi dhātuyo mahābhūtekadesato, mahābhūtasāmaññato, mahābhūtasannissayato, mahābhūtabhāvato, mahābhūtapariyosānato cāti imehipi kāraṇehi‘‘ mahābhūtānī’’ ti vuccanti. "
  488. 210488,66,1577,2,34,1,120,12,"Tattha {mahābhūtekadesato}ti‘‘ bhūtamidanti, bhikkhave, samanupassathā’’ tiādīsu( ma. ni.1.401) hi avisesena khandhapañcakaṃ‘‘ bhūtan’’ ti vuccati. "
  489. 210489,66,1577,35,60,1,150,16,"Tattha yadidaṃ kāmabhave, rūpabhave, pañcavokārabhave, ekacce ca saññībhave pavattaṃ khandhapañcakaṃ, taṃ mahāvisayatāya‘‘ mahābhūtan’’ ti vattabbataṃ arahati. "
  490. 210490,66,1577,61,75,1,87,10,Pathavīādayo pana catasso dhātuyo tassa mahābhūtassa ekadesabhūtā‘‘ mahābhūtā’’ ti vuccanti.
  491. 210491,66,1577,76,93,1,87,12,"Samudāyesu hi pavattavohārā avayavesupi dissanti yathā‘‘ samuddo diṭṭho, paṭo daḍḍho’’ ti ca. "
  492. 210492,66,1577,94,105,1,105,9,"{Mahābhūtasamaññato}ti tadadhīnavuttitāya bhavanti ettha upādārūpānīti bhūtāni, pathavīādayo catasso dhātuyo. "
  493. 210493,66,1577,106,123,1,169,15,"Sā panāyametāsu bhūtasamaññā anaññatthavuttitāya upādārūpānaṃ aviparītaṭṭhā, lokassa cetā bahūpakārā, cakkhusamuddādīnaṃ nissayabhūtā cāti mahantāni bhūtānīti samaññāyiṃsu. "
  494. 210494,66,1577,124,158,1,310,27,"{Mahābhūtasannissayato}ti mahantānaṃ mahānubhāvānaṃ mahāsammatamandhātuppabhutīnaṃ raññaṃ, sakkādīnaṃ devānaṃ, vepacittiādīnaṃ asurānaṃ, mahābrahmādīnaṃ brahmānaṃ, guṇato vā mahantānaṃ buddhānaṃ, paccekabuddhānaṃ, sāvakānaṃ upādāyupādāya vā sabbesampi bhūtānaṃ sattānaṃ nissayabhūtatāya mahantā bhūtā etesūti mahābhūtā. "
  495. 210495,66,1577,159,163,1,31,4,Cātumahābhūtiko hi nesaṃ kāyoti.
  496. 210496,66,1577,164,167,1,35,2,{Mahābhūtabhāvato}ti bahubhūtabhāvato.
  497. 210497,66,1577,168,181,1,66,9,Ayaṃ hi mahā -saddo‘‘ mahājano sannipatito’’ tiādīsu bahubhāve dissati.
  498. 210498,66,1577,182,189,1,73,7,Pathavīādayo ca dhātuyo ekasmimpi attabhāve aparimeyyappabhedā pavattanti.
  499. 210499,66,1577,190,196,1,61,6,Tasmā mahantā bahū anekasatasahassappabhedā bhūtāti mahābhūtā.
  500. 210500,66,1577,197,202,1,62,4,{Mahābhūtapariyosānato}ti mahābhūtassa vasena pariyosānappattito.
  501. 210501,66,1578,2,10,1,40,6,"‘ ‘ Kālo ghasati bhūtāni, sabbāneva sahattanā; "
  502. 210502,66,1579,2,23,1,45,8,"Yo ca kālaghaso bhūto, sa bhūtapacaniṃ pacī’’ ti.( jā.1.2.190)– "
  503. 210503,66,1580,2,13,1,37,6,Hi evamādīsu khīṇāsavo‘‘ bhūto’’ ti vutto.
  504. 210504,66,1580,14,34,1,123,14,"So hi ucchinnabhavanettikatāya āyatiṃ appaṭisandhikattā ekantato‘‘ bhūto’’ ti vuccati, na itare, bhavissantīti vohāraṃ anatītattā. "
  505. 210505,66,1580,35,56,1,85,12,"Bhūto eva idha pūjāvasena‘‘ mahābhūto’’ ti vutto yathā‘‘ mahākhīṇāsavo, mahāmoggallāno’’ ti ca. "
  506. 210506,66,1580,57,69,1,128,11,"Imāsañca dhātūnaṃ anādimati saṃsāre pabandhavasena pavattamānānaṃ yathāvuttassa mahābhūtasseva santāne pariyosānappatti, nāññatra. "
  507. 210507,66,1580,70,80,1,88,10,Tasmā mahābhūte bhūtā pariyosānaṃ pattāti mahābhūtā purimapade bhūta-saddassa lopaṃ katvā.
  508. 210508,66,1580,81,86,1,59,5,Evametā dhātuyo mahābhūtekadesatādīhi mahābhūtāti veditabbā.
  509. 210509,66,1580,87,98,1,124,7,Pathavīādīnaṃ kakkhaḷapaggharaṇādivisesalakkhaṇasamaṅgitā apariccattadhātulakkhaṇānaṃyevāti āha‘‘ dhātulakkhaṇaṃ anatītattā’’ ti.
  510. 210510,66,1580,99,108,1,71,8,"Na hi sāmaññapariccāgena viseso, visesanirapekkhaṃ vā sāmaññaṃ pavattati. "
  511. 210511,66,1580,109,112,1,16,3,Tathā hi vadanti–
  512. 210512,66,1581,2,11,1,44,6,"‘ ‘ Tamatthāpekkhato bhedaṃ, sasāmaññaṃ jahāti no; "
  513. 210513,66,1582,2,10,1,46,5,"Gaṇhāti saṃsayuppādā, samevekatthakaṃ dvayan’’ ti. "
  514. 210514,66,1583,2,27,1,145,15,"Salakkhaṇadhāraṇena {cā}ti yena salakkhaṇadhāraṇena‘‘ dhātuyo’’ ti vuccanti, teneva‘‘ dhammā’’ tipi vuccanti ubhayathāpi nissattanijjīvatāya eva vibhāvanato. "
  515. 210515,66,1583,28,29,1,8,1,Tenevāha–
  516. 210516,66,1583,30,43,1,66,8,"‘‘ chadhāturoyaṃ bhikkhu puriso, dhammesu dhammānupassī viharatī’’ ti ca. "
  517. 210517,66,1583,44,56,1,73,8,Arūpānaṃ khaṇato rūpānaṃ khaṇassa nātiittaratāyāha‘‘ attano khaṇānurūpan’’ ti.
  518. 210518,66,1583,57,63,1,39,4,"{Dharaṇenā}ti ṭhānena, pavattanenāti attho. "
  519. 210519,66,1583,64,67,1,29,2,{Khayaṭṭhenā}ti khaṇabhaṅgutāya.
  520. 210520,66,1583,68,72,1,54,3,{Bhayaṭṭhenā}ti udayavayapaṭipīḷanādinā sappaṭibhayatāya.
  521. 210521,66,1583,73,76,1,32,2,{Asārakaṭṭhenā}ti attasāravirahena.
  522. 210522,66,1584,2,31,1,278,24,"353. Sahuppannāva {etā}ti etā catasso dhātuyo saha uppannāva saha pavattamānāva samānakāle labbhamānāpi avakaṃsato sabbapariyantime utucittāhārasamuṭṭhānesu suddhaṭṭhake, kammajesu jīvitanavaketi ekekasmiṃ suddhaṭṭhakādikalāpepi padesena avinibbhuttā visuṃ visuṃ aniddisitabbaṭṭhānatāya. "
  523. 210523,66,1584,32,44,1,108,10,"Yattha hi tissannaṃ dhātūnaṃ patiṭṭhāvasena pathavī, tattheva tassā ābandhanaparipācanasamudīraṇavasena itarā. "
  524. 210524,66,1584,45,48,1,17,3,Esa nayo sesāsupi.
  525. 210525,66,1585,2,11,1,51,6,354. Purimā dve garukattā sabhāgā aññamaññanti adhippāyo.
  526. 210526,66,1585,12,18,1,41,6,Ettha ca nanu pathaviyāpi lahubhāvo atthi.
  527. 210527,66,1585,19,38,1,103,14,"Tathā hi sā‘‘ kakkhaḷaṃ mudukaṃ saṇhaṃ pharusaṃ garukaṃ lahukan’’ ti niddiṭṭhā, āpepi lahubhāvo labbhatevāti? "
  528. 210528,66,1585,39,43,1,39,3,"Na, nippariyāyagarubhāvassa adhippetattā. "
  529. 210529,66,1585,44,56,1,105,12,Garubhāvo eva hi pathavīdhātuyā garutaraṃ upādāya lahubhāvoti pariyāyena vutto sītabhāvo viya tejodhātuyā.
  530. 210530,66,1585,57,62,1,33,5,Yadi evaṃ rūpassa lahutāti kathaṃ?
  531. 210531,66,1585,63,69,1,51,6,Ayampi vuttanayā eva lahutākāraṃ upādāya labbhanato.
  532. 210532,66,1585,70,77,1,95,7,Na hi paricchedavikāralakkhaṇāni paramatthato labbhanti nipphannarūpānaṃ avatthāvisesasabhāvato.
  533. 210533,66,1585,78,92,1,82,10,Tasmā paramatthasiddhaṃ garubhāvaṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ purimā dve garukattā sabhāgā’’ ti.
  534. 210534,66,1585,93,108,1,50,7,‘‘ Tathā’’ ti padena‘‘ sabhāgā’’ ti imamatthaṃ upasaṃharati.
  535. 210535,66,1585,109,136,1,86,14,"‘‘ Dve’’ ti pana idaṃ yathā‘‘ purimā’’ ti ettha, evaṃ‘‘ pacchimā’’ ti etthāpi ānetvā sambandhitabbaṃ. "
  536. 210536,66,1585,137,140,1,41,3,Visabhāgā garukalahukabhāvatoti adhippāyo.
  537. 210537,66,1585,141,150,1,88,8,"Yathā ca garukalahukabhāvehi, evaṃ peyyabhāvāpeyyabhāvehi ca sabhāgavisabhāgatā yojetabbā. "
  538. 210538,66,1586,2,12,1,65,5,"355. Ajjhattikā heṭṭhā vuttaajjhattikā, sattasantānapariyāpannāti attho. "
  539. 210539,66,1586,13,24,1,127,9,"Viññāṇavatthu viññattiindriyānan ti cakkhādīnaṃ channaṃ viññāṇavatthūnaṃ, dvinnaṃ viññattīnaṃ, itthipurisindriyajīvitindriyānañca. "
  540. 210540,66,1586,25,43,1,123,13,"Ye pana‘‘ viññāṇavatthūti hadayavatthu gahitan’’ ti vadanti, tesaṃ indriya-ggahaṇena aṭṭhannampi rūpindriyānaṃ gahaṇaṃ veditabbaṃ."
  541. 210541,66,1586,44,75,1,262,25,"‘‘ Vuttaviparītappakārā’’ ti idaṃ bāhirānaṃ dhātūnaṃ yathā sabbaso viññāṇavatthuviññattiindriyānaṃ anissayatā ca iriyāpathaviraho ca vuttavipariyāyo, evaṃ catusamuṭṭhānatāpīti katvā vuttaṃ, na lakkhaṇarūpassa viya kutocipi samuṭṭhānassa abhāvato utusamuṭṭhānatāya tāsaṃ. "
  542. 210542,66,1586,76,84,1,66,7,"Lahutādinissayatāpi ajjhattikānaṃ dhātūnaṃ vattabbā, na vā vattabbā. "
  543. 210543,66,1586,85,88,1,31,3,Viññatti-ggahaṇaṃ hi lakkhaṇanti.
  544. 210544,66,1587,2,8,1,28,2,356. {Itarāhī}ti āpotejovāyudhātūhi.
  545. 210545,66,1587,9,13,1,39,3,{Ekasaṅgahā}ti sajātisaṅgahena ekasaṅgahā.
  546. 210546,66,1587,14,18,1,42,4,Samānajātiyānaṃ hi saṅgaho sahajātisaṅgaho.
  547. 210547,66,1587,19,26,1,34,3,Tenāha‘‘ samuṭṭhānanānattābhāvato’’ ti.
  548. 210548,66,1588,2,45,1,315,34,"357. Tiṇṇaṃ mahābhūtānaṃ patiṭṭhā hutvā paccayo {hotī}ti yehi mahābhūtehi sampiṇḍanavasena saṅgahitā, paripācanavasena anupālitā, samudīraṇavasena vitthambhitā ca, tesaṃ attanā sahajātānaṃ tiṇṇaṃ mahābhūtānaṃ patiṭṭhā hutvā tato eva sandhāraṇavasena avassayo hoti, vuttanayena vā patiṭṭhā hutvā sahajātādivasena paccayo hotīti. "
  549. 210549,66,1588,46,49,1,17,3,Esa nayo sesāsupi.
  550. 210550,66,1589,2,29,1,196,19,"358. Yadipi aññamaññaābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammāti heṭṭhā dhātūnaṃ asamannāhāratā dassitā eva, athāpi imināva nayena visuṃ kammaṭṭhānapariggaho kātabboti dassento‘‘ pathavīdhātu cetthā’’ tiādimāha. "
  551. 210551,66,1589,30,43,1,95,11,"Tattha pathavīdhātu {cetthā}ti ca -saddo sampiṇḍanattho, tena ayampi eko manasikārappakāroti dīpeti. "
  552. 210552,66,1589,44,48,1,21,3,{Etthā}ti etāsu dhātūsu.
  553. 210553,66,1589,49,86,1,185,25,Ahaṃ‘‘ pathavīdhātū’’ ti vā‘‘ paccayo homī’’ ti vā na jānātīti attani viya attano kicce ca ābhogābhāvaṃ dassetvā upakārakassa viya upakattabbānampi ābhogābhāvaṃ dassetuṃ‘‘ itarānipī’’ tiādi vuttaṃ.
  554. 210554,66,1589,87,95,1,71,6,"{Sabbatthā}ti sabbāsu dhātūsu, tatthāpi attakiccupakattabbabhedesu sabbesu. "
  555. 210555,66,1590,2,11,1,71,5,359. {Paccayavibhāgato}ti paccayadhammavibhāgato ceva paccayabhāvavibhāgato ca.
  556. 210556,66,1590,12,26,1,104,10,‘‘ Paccayato’’ ti hi iminā pathavīādīnaṃ aññāsādhāraṇo patiṭṭhābhāvādinā sesabhūtattayassa paccayabhāvo vutto.
  557. 210557,66,1590,27,45,1,145,16,"Idha pana yehi dhammehi pathavīādīnaṃ uppatti, tesaṃ pathavīādīnañca anavasesato paccayabhāvavibhāgo vuccatīti ayaṃ imesaṃ dvinnaṃ ākārānaṃ viseso. "
  558. 210558,66,1590,46,51,1,43,5,Kamman ti kusalākusalaṃ rūpuppādakaṃ kammaṃ.
  559. 210559,66,1590,52,58,1,39,6,Cittan ti yaṃ kiñci rūpuppādakaṃ cittaṃ.
  560. 210560,66,1590,59,64,1,36,4,{Āhāro}ti ajjhattiko rūpuppādako āhāro.
  561. 210561,66,1590,65,73,1,35,6,"{Utū}ti yo koci utu, atthato tejodhātu. "
  562. 210562,66,1590,74,86,1,127,10,"{Kammamevā}ti avadhāraṇaṃ samuṭṭhānasaṅkarābhāvadassanatthaṃ, tena akammajānampi kesañci kammassa pariyāyapaccayabhāvo dīpito hoti. "
  563. 210563,66,1590,87,96,1,53,5,Tathā hi vakkhati‘‘ kammapaccayacittasamuṭṭhānan’’ tiādi.
  564. 210564,66,1590,97,104,1,67,7,Nanu ca kammasamuṭṭhānānaṃ kammato aññenapi paccayena bhavitabbanti?
  565. 210565,66,1590,105,122,1,99,11,"Bhavitabbaṃ, so pana kammagatikovāti paṭiyogīnivattanatthaṃ avadhāraṇaṃ kataṃ, tenāha‘‘ na cittādayo’’ ti. "
  566. 210566,66,1590,123,129,1,61,6,Cittādisamuṭṭhānānan ti etthāpi ayamattho yathārahaṃ vattabbo.
  567. 210567,66,1590,130,135,1,22,3,{Itare}ti cittādito aññe.
  568. 210568,66,1590,136,145,1,75,7,"{Janakapaccayo}ti samuṭṭhāpakataṃ sandhāya vuttaṃ, paccayo pana kammapaccayova. "
  569. 210569,66,1590,146,171,1,95,12,Vuttaṃ hi‘‘ kusalākusalā cetanā vipākānaṃ khandhānaṃ kaṭattā ca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.427).
  570. 210570,66,1591,2,5,1,31,3,Sesānan ti cittādisamuṭṭhānānaṃ.
  571. 210571,66,1591,6,27,1,140,11,Pariyāyato upanissayapaccayo {hotī}ti paṭṭhāne( paṭṭhā.1.1.9) arūpānaṃyeva upanissayapaccayassa āgatattā nippariyāyena rūpadhammānaṃ upanissayapaccayo natthi.
  572. 210572,66,1591,28,45,1,127,13,Sutte pana‘‘ puggalaṃ upanissāya vanasaṇḍaṃ upanissāyā’’ ti vacanato suttantikapariyāyena vinā abhāvo upanissayapaccayoti veditabbo.
  573. 210573,66,1591,46,64,1,130,13,Cittaṃ janakapaccayo {hotī}ti sahajātanissayāhārādivasena paccayo hontaṃ cittaṃ samuṭṭhāpakataṃ upādāya‘‘ janakapaccayo hotī’’ ti vuttaṃ.
  574. 210574,66,1591,65,68,1,23,3,Āhārautūsupi eseva nayo.
  575. 210575,66,1592,2,35,1,259,25,Evaṃ kammādīnaṃ paccayadhammānaṃ vasena dhātūsu paccayavibhāgaṃ dassetvā idāni taṃsamuṭṭhānānaṃ dhātūnampi vasena paccayavibhāgaṃ dassento paṭhamaṃ tāva‘‘ kammasamuṭṭhānaṃ mahābhūtan’’ tiādinā uddisitvā puna‘‘ tattha kammasamuṭṭhānā pathavīdhātū’’ tiādinā niddisati.
  576. 210576,66,1592,36,51,1,110,10,Tattha kammasamuṭṭhānā {pathavīdhātū}ti‘‘ kammasamuṭṭhānaṃ mahābhūtan’’ ti ettha sāmaññato vuttā kammajapathavīdhātu.
  577. 210577,66,1592,52,93,1,354,36,"Kammasamuṭṭhānānaṃ itarāsan ti kammajānaṃ āpodhātuādīnaṃ tissannaṃ dhātūnaṃ sahuppattiyā attano upakārakānaṃ tāsaṃ upakārakato, ādhārabhāvato, uppādato yāva bhaṅgādharaṇato, vigamābhāvato ca sahajātaaññamaññanissayaatthiavigatavasena ceva patiṭṭhāvasena ca paccayo hoti, hontī ca kammaṃ viya attano, tāsañca na janakavasena paccayo hoti asamuṭṭhāpakattā tāsaṃ. "
  578. 210578,66,1592,94,118,1,193,18,"Kāmañcettha nissayapaccaya-ggahaṇeneva patiṭṭhābhāvo saṅgahito, pathavīdhātuyā pana anaññasādhāraṇakiccaṃ sahajātānaṃ patiṭṭhābhāvoti imaṃ visesaṃ dassetuṃ ‘‘ patiṭṭhāvasena cā’’ ti visuṃ katvā vuttaṃ. "
  579. 210579,66,1592,119,124,1,38,4,Ābandhanavasena {cā}tiādīsupi eseva nayo.
  580. 210580,66,1592,125,137,1,145,11,"Tisantatimahābhūtānan ti utucittāhārasamuṭṭhānānaṃ catumahābhūtānaṃ aññamaññaṃ avokiṇṇānaṃ, avicchedena pavattiṃ upādāya santatīti santatiggahaṇaṃ. "
  581. 210581,66,1592,138,151,1,86,9,Pathavīdhātuyā patiṭṭhābhāvo nāma sahajātānaṃ dhammānaṃyevāti āha‘‘ na patiṭṭhāvasenā’’ ti.
  582. 210582,66,1592,152,157,1,38,4,Na {ābandhanavasenā}tiādīsupi eseva nayo.
  583. 210583,66,1592,158,163,1,40,3,{Etthā}ti etesu kammasamuṭṭhānamahābhūtesu.
  584. 210584,66,1592,164,188,1,128,14,‘‘ Cittasamuṭṭhānā pathavīdhātu cittasamuṭṭhānānaṃ itarāsan’’ tiādīsu sukaro tantinayo netunti‘‘ cittaāhāra… pe… eseva nayo’’ ti atidisati.
  585. 210585,66,1593,2,25,1,203,20,"Sahajātādipaccayavasappavattāsu ca {panā}ti ettha ca -saddo samuccayattho, pana -saddo visesattho, tadubhayena ca yathāvuttasahajātādipaccayehi pavattamānā dhātuyo iminā visesena pavattantīti imamatthaṃ dīpeti. "
  586. 210586,66,1594,2,13,1,51,7,Idāni taṃ visesaṃ dassetuṃ‘‘ ekaṃ paṭiccā’’ tigāthamāha.
  587. 210587,66,1594,14,39,1,179,23,"Tattha ekaṃ dhātuṃ paṭicca tisso dhātuyo catudhā sampavattanti, tisso dhātuyo paṭicca ekāva dhātu catudhā sampavattati, dve dhātuyo paṭicca dve dhātuyo chadhā sampavattantīti yojanā. "
  588. 210588,66,1594,40,84,1,391,37,"Attho pana pathavīādīsu ekekissā paccayabhāve itarāsaṃ tissannaṃ tissannaṃ paccayuppannatāti ayameko catukko, tissannaṃ tissannaṃ paccayabhāve itarāya ekekissā paccayuppannatāti ayamaparo catukko, paṭhamadutiyā, tatiyacatutthā, paṭhamatatiyā, dutiyacatutthā, paṭhamacatutthā, dutiyatatiyāti imāsaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ paccayabhāve tattha tattha itarāsaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ paccayuppannatāti ayameko chakko. "
  589. 210589,66,1594,85,98,1,148,12,"Evaṃ paccayabhāvena catudhā, chadhā ca pavattamānānaṃ ekakadvikatikavasena tikadukaekakavasena ca yathākkamaṃ paccayapaccayuppannatāvibhāgo veditabbo. "
  590. 210590,66,1594,99,107,1,110,7,"Ayañca paccayabhāvo sahajātaaññamaññanissayaatthiavigatapaccayavasena, tatthāpi ca aññamaññamukheneva veditabbo. "
  591. 210591,66,1594,108,144,1,159,21,"Yaṃ sandhāya vuttaṃ paṭiccavāre‘‘ ekaṃ mahābhūtaṃ paṭicca tayo mahābhūtā, tayo mahābhūte paṭicca ekaṃ mahābhūtaṃ, dve mahābhūte paṭicca dve mahābhūtā uppajjantī’’ ti( paṭṭhā.1.1.53). "
  592. 210592,66,1595,2,9,1,91,6,{Abhikkamapaṭikkamādī}ti ādi -saddena ādānavissajjanādikāyikakiriyākaraṇassa saṅgaho daṭṭhabbo.
  593. 210593,66,1595,10,16,1,71,6,Uppīḷanassa paccayo hoti ghaṭṭanakiriyāya pathavīdhātuvasena sijjhanato.
  594. 210594,66,1595,17,20,1,23,2,{Sāvā}ti pathavīdhātuyeva.
  595. 210595,66,1595,21,42,1,200,18,"Āpodhātuyā anugatā āpodhātuyā tattha appadhānabhāvaṃ, pathavīdhātuyā ca padhānabhāvanti patiṭṭhābhāve viya patiṭṭhāpanepi sātisayakiccattā tassā patiṭṭhāpanassa pādaṭṭhapanassa paccayo hotīti sambandho. "
  596. 210596,66,1595,43,46,1,34,2,{Avakkhepanassā}ti adhonikkhipanassa.
  597. 210597,66,1595,47,62,1,96,11,Tattha ca garutarasabhāvāya āpodhātuyā sātisayo byāpāroti āha‘‘ pathavīdhātuyā anugatā āpodhātū’’ ti.
  598. 210598,66,1595,63,71,1,77,8,Tathā uddhaṅgatikā tejodhātūti uddharaṇe vāyodhātuyā tassā anugatabhāvo vutto.
  599. 210599,66,1595,72,82,1,107,10,Tiriyaṃ gatikāya vāyodhātuyā atiharaṇavītiharaṇesu sātisayo byāpāroti tejodhātuyā tassā anugatabhāvo gahito.
  600. 210600,66,1595,83,92,1,73,8,"Tattha ṭhitaṭṭhānato abhimukhaṃ pādassa haraṇaṃ atiharaṇaṃ, purato haraṇaṃ. "
  601. 210601,66,1595,93,101,1,58,7,"Tato thokaṃ vītikkamma haraṇaṃ vītiharaṇaṃ, passato haraṇaṃ. "
  602. 210602,66,1596,2,25,1,111,11,Ekekena {mukhenā}ti‘‘ patthaṭattā pathavī’’ tiādinā( visuddhi.1.347) vibhattesu terasasu ākāresu ekekena dhātūnaṃ pariggaṇhanamukhena.
  603. 210603,66,1596,26,31,1,32,5,Svāyan ti so ayaṃ upacārasamādhi.
  604. 210604,66,1596,32,43,1,64,7,Kathaṃ panassa vavatthānapariyāyoti āha‘‘ catunnaṃ dhātūnan’’ tiādi.
  605. 210605,66,1597,2,18,1,66,9,360. Idāni imissā bhāvanāya ānisaṃse dassetuṃ‘‘ idañca panā’’ tiādi vuttaṃ.
  606. 210606,66,1597,19,36,1,189,16,Suññataṃ {avagāhatī}ti dhātumattatādassanena rūpakāyassa anattakataṃ vavatthāpayato tadanusārena nāmakāyassāpi anattakatā supākaṭā hotīti sabbaso attasuññataṃ pariyogāhati tattha patiṭṭhahati.
  607. 210607,66,1597,37,56,1,112,14,Sattasaññaṃ {samugghātetī}ti tato eva‘‘ satto poso itthī puriso’’ ti evaṃ pavattaṃ ayāthāvasaññaṃ ugghāteti samūhanati.
  608. 210608,66,1597,57,83,1,227,20,"Vāḷamigayakkharakkhasādivikappaṃ {anāvajjamāno}ti sasantāne viya parasantānepi dhātumattatāya sudiṭṭhattā khīṇāsavo viya‘‘ ime sīhabyagghādayo vāḷamigā, ime yakkharakkhasā’’ ti evamādivikappaṃ akaronto bhayabheravaṃ sahati abhibhavati. "
  609. 210609,66,1597,84,89,1,67,5,Yathāvuttavikappanāpajjanaṃ hi bhayabheravasahanassa kāraṇaṃ vuttaṃ.
  610. 210610,66,1597,90,92,1,22,2,Ugghāto uppilāvitattaṃ.
  611. 210611,66,1597,93,95,1,24,2,Nigghāto dīnabhāvappatti.
  612. 210612,66,1597,96,105,1,77,9,Mahāpañño ca pana hoti dhātuvasena kāye sammadeva ghanavinibbhogassa karaṇato.
  613. 210613,66,1597,106,118,1,115,11,"Tathā hidaṃ kammaṭṭhānaṃ buddhicaritassa anukūlanti vuttaṃ, sugatiparāyaṇo vā indriyānaṃ aparipakkatāyanti adhippāyo. "
  614. 210614,66,1598,2,2,1,36,1,Ekūnavīsatibhāvanānayapaṭimaṇḍitassa
  615. 210615,66,1599,2,5,1,54,3,Catudhātuvavatthānaniddesassa līnatthavaṇṇanā niṭṭhitā.
  616. 210616,66,1600,2,17,1,64,6,361.‘‘ Ko samādhī’’ tiādinā sarūpādipucchā yāvadeva vibhāgāvabodhanatthā.
  617. 210617,66,1600,18,42,1,187,19,"Sarūpādito hi ñātassa pabhedo vuccamāno suviññeyyo hoti saṅkhepapubbakattā vitthārassa, vitthāravidhinā ca saṅkhepavidhi saṅgayhatīti‘‘ samādhissa vitthāraṃ bhāvanānayañca dassetun’’ ti vuttaṃ. "
  618. 210618,66,1600,43,69,1,162,17,"Atha vā‘‘ ko samādhī’’ tiādināpi samādhisseva pakārabhedo dassīyati, bhāvanānisaṃsopi bhāvanānayanissito evāti adhippāyena‘‘ vitthāraṃ bhāvanānayañca dassetun’’ ti vuttaṃ. "
  619. 210619,66,1600,70,80,1,133,9,{Sabbappakārato}ti palibodhupacchedādikassa sabbassa bhāvanāya pubbakiccassa karaṇappakārato ceva sabbakammaṭṭhānabhāvanāvibhāvanato ca.
  620. 210620,66,1601,2,20,1,79,11,‘ ‘ Samattā hotī’’ ti vatvā tameva samattabhāvaṃ vibhāvetuṃ‘‘ duvidhoyevā’’ tiādi vuttaṃ.
  621. 210621,66,1601,21,27,1,43,5,Idha adhippeto {samādhī}ti lokiyasamādhiṃ āha.
  622. 210622,66,1601,28,44,1,83,10,"Dasasu {kammaṭṭhānesū}ti yāni heṭṭhā‘‘ upacārāvahānī’’ ti vuttāni dasa kammaṭṭhānāni, tesu. "
  623. 210623,66,1601,45,52,1,94,6,{Appanāpubbabhāgacittesū}ti appanāya pubbabhāgacittesu aṭṭhannaṃ jhānānaṃ pubbabhāgacittuppādesu.
  624. 210624,66,1601,53,59,1,60,4,"{Ekaggatā}ti ekāvajjanavīthiyaṃ, nānāvajjanavīthiyañca ekaggatā. "
  625. 210625,66,1601,60,70,1,65,5,{Avasesakammaṭṭhānesū}ti‘‘ appanāvahānī’’ ti vuttesu tiṃsakammaṭṭhānesu.
  626. 210626,66,1602,2,2,1,27,1,Samādhiānisaṃsakathāvaṇṇanā
  627. 210627,66,1603,2,13,1,88,7,"362. Diṭṭhadhammo vuccati paccakkhabhūto attabhāvo, tattha sukhavihāro diṭṭhadhammasukhavihāro. "
  628. 210628,66,1603,14,45,1,167,18,"Kāmaṃ‘‘ samāpajjitvā’’ ti etena appanāsamādhiyeva vibhāvito,‘‘ ekaggacittā’’ ti pana padena upacārasamādhinopi gahaṇaṃ hotīti tato nivattanatthaṃ‘‘ appanāsamādhibhāvanā’’ ti vuttaṃ. "
  629. 210629,66,1603,46,54,1,69,7,Na kho {panete}ti ete bāhirakabhāvitā jhānadhammā cittekaggatāmattakarā.
  630. 210630,66,1603,55,79,1,168,19,"Ariyassa vinaye buddhassa bhagavato sāsane‘‘ sallekhā’’ ti na vuccanti kilesānaṃ sallekhanapaṭipadā na hotīti katvā, sāsane pana avihiṃsādayopi sallekhāva lokuttarapādakattā. "
  631. 210631,66,1604,2,10,1,103,7,{Sambādhe}ti taṇhāsaṃkilesādinā saṃkiliṭṭhatāya paramasambādhe ativiya saṅkaṭaṭṭhānabhūte saṃsārappavatte.
  632. 210632,66,1604,11,17,1,90,5,{Okāsādhigamanayenā}ti atthapaṭilābhayoggassa navamakhaṇasaṅkhātassa okāsassa adhigamanayena.
  633. 210633,66,1604,18,40,1,174,16,Tassa hi dullabhatāya appanādhigamampi anadhigamayamāno saṃvegabahulo puggalo upacārasamādhimhiyeva ṭhatvā vipassanāya kammaṃ karoti‘‘ sīghaṃ saṃsāradukkhaṃ samatikkamissāmī’’ ti.
  634. 210634,66,1605,2,6,1,70,4,Abhiññāpādakan ti iddhividhādiabhiññāñāṇapādakabhūtaṃ adhiṭṭhānabhūtaṃ.
  635. 210635,66,1605,7,27,1,119,14,"Hotīti {vuttanayā}ti ettha iti -saddo pakārattho, tena‘‘ iminā pakārena vuttanayā’’ ti sesābhiññānampi vuttappakāraṃ saṅgaṇhāti. "
  636. 210636,66,1605,28,36,1,72,7,Sati sati {āyatane}ti purimabhavasiddhe abhiññādhigamassa kāraṇe vijjamāne.
  637. 210637,66,1605,37,50,1,64,8,"Abhiññādhigamassa hi adhikāro icchitabbo, yo‘‘ pubbahetū’’ ti vuccati. "
  638. 210638,66,1605,51,54,1,24,3,Na samāpattīsu vasībhāvo.
  639. 210639,66,1605,55,82,1,35,6,Tenāha bhagavā‘‘ sati sati āyatane’’ ti( ma. ni.3.158; a. ni.3.102).
  640. 210640,66,1605,83,89,1,86,5,{Abhiññāsacchikaraṇīyassā}ti vakkhamānavibhāgāya abhivisiṭṭhāya paññāya sacchikātabbassa.
  641. 210641,66,1605,90,97,1,59,6,{Dhammassā}ti bhāvetabbassa ceva vibhāvetabbassa ca dhammassa.
  642. 210642,66,1605,98,102,1,51,4,Abhiññāsacchikiriyāya cittaṃ abhininnāmetīti yojanā.
  643. 210643,66,1605,103,109,1,53,5,Tatra {tatrevā}ti tasmiṃ tasmiṃyeva sacchikātabbadhamme.
  644. 210644,66,1605,110,121,1,98,9,"Sakkhibhāvāya paccakkhakāritāya bhabbo sakkhibhabbo, tassa bhāvo sakkhibhabbatā, taṃ sakkhibhabbataṃ. "
  645. 210645,66,1606,2,21,1,154,15,Taṃ taṃ bhavagamikammaṃ ārabbha bhavapatthanāya anuppannāyapi kammassa katūpacitabhāveneva bhavapatthanākiccaṃ sijjhatīti dassento āha‘‘ apatthayamānā vā’’ ti.
  646. 210646,66,1606,22,40,1,107,14,"Saha byeti pavattatīti sahabyo, sahāyo, idha pana ekabhavūpago adhippeto, tassa bhāvo sahabyatā, taṃ sahabyataṃ. "
  647. 210647,66,1607,2,19,1,124,12,"Kiṃ pana appanāsamādhibhāvanāyeva bhavavisesānisaṃsā, udāhu itarāpīti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ upacārasamādhibhāvanāpī’’ tiādi. "
  648. 210648,66,1608,2,7,1,42,5,Nibbānan ti tissannaṃ dukkhatānaṃ nibbutiṃ.
  649. 210649,66,1608,8,15,1,82,7,Rūpadhamme pariyāpannā vijjamānāpi saṅkhāradukkhatā cittassa abhāvena asantasamāva.
  650. 210650,66,1608,16,24,1,28,4,Tenāha‘‘ sukhaṃ viharissāmā’’ ti.
  651. 210651,66,1608,25,37,1,164,10,"Soḷasahi {ñāṇacariyāhī}ti aniccānupassanādukkhaanattanibbidāvirāganirodhapaṭinissaggavivaṭṭānupassanāti imāhi aṭṭhahi, aṭṭhahi ca ariyamaggaphalañāṇehīti evaṃ soḷasahi. "
  652. 210652,66,1608,38,50,1,93,9,"Navahi {samādhicariyāhī}ti pañcannaṃ rūpajjhānānaṃ, catunnaṃ arūpajjhānānañca vasena evaṃ navahi. "
  653. 210653,66,1608,51,71,1,120,14,"Keci pana‘‘ cattāro rūpajjhānasamādhī, cattāro arūpajjhānasamādhī, ubhayesaṃ upacārasamādhiṃ ekaṃ katvā evaṃ navā’’ ti vadanti. "
  654. 210654,66,1609,2,12,1,87,7,"{Samādhibhāvanāyoge}ti samādhibhāvanāya anuyoge anuyuñjane, samādhibhāvanāsaṅkhāte vā yoge. "
  655. 210655,66,1609,13,17,1,22,3,{Yogo}ti bhāvanā vuccati.
  656. 210656,66,1609,18,35,1,31,6,Yathāha‘‘ yogā ve jāyatī bhūrī’’ ti( dha. pa.282).
  657. 210657,66,1610,2,11,1,39,5,363. {Samādhipī}ti pi -saddena sīlaṃ sampiṇḍeti.
  658. 210658,66,1611,2,4,1,30,2,Samādhiniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  659. 210659,66,1612,2,4,1,30,2,Iti ekādasamaparicchedavaṇṇanā.
  660. 210660,66,1613,2,5,1,22,3,Paṭhamo bhāgo niṭṭhitoniṭṭhito
  661. 210661,67,1,1,6,1,51,5,Namo Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
  662. 210662,67,2,2,2,1,21,1,Visuddhimagga-mahāṭīkā
  663. 210663,67,3,2,5,1,0,1,( Dutiyo bhāgo)
  664. 210664,67,4,2,4,1,24,2,12 . Iddhividhaniddesavaṇṇanā
  665. 210665,67,5,2,2,1,19,1,Abhiññākathāvaṇṇanā
  666. 210666,67,6,2,19,1,93,8,365. Saṃvaṇṇanāvasena anantarasamādhikathāya āsannapaccakkhataṃ dīpento‘‘ ayaṃ samādhibhāvanā’’ ti āha.
  667. 210667,67,6,20,40,1,92,12,‘‘ Abhiññā sampādetuṃ yogo kātabbo’’ ti vatvā tattha payojanavisese dassetuṃ‘‘ evañhī’’ tiādi vuttaṃ.
  668. 210668,67,6,41,67,1,261,23,"Kiñcāpi thiratarabhāvo, vipassanābhāvanāsukhatā ca samādhibhāvanāya ānisaṃso eva, tathāpi pañca lokiyābhiññā yathāvuttasamādhibhāvanāya ānisaṃsabhāvena pākaṭā paññātāti tāsaṃyeva vasena yogino adhigatānisaṃsatā vuttā, cuddasadhā cittaparidamanena thirataratā vuttā. "
  669. 210669,67,6,68,125,1,147,16,"Lokiyābhiññāsu vasībhāvopi samādhisseva vasībhāvo, tathā ca‘‘ samāhito yathābhūtaṃ pajānātī’’ ti( saṃ. ni.3.5;4.99;5.1071; netti.40; mi. pa.2.1.14) vacanato ‘‘ sukheneva paññābhāvanaṃ sampādessatī’’ ti vuttaṃ. "
  670. 210670,67,6,126,147,1,171,17,"{Tasmā}ti yasmā samādhibhāvanāya ānisaṃsalābho thirataratā, sukheneva ca paññābhāvanā ijjhati, tasmā abhiññākathaṃ tāva ārabhissāma, paññābhāvanāya okāse sampattepīti adhippāyo. "
  671. 210671,67,7,2,7,1,46,5,Bhagavatā pañca lokikābhiññā vuttāti sambandho.
  672. 210672,67,7,8,22,1,143,12,"Na catukkajjhānamattameva idha sāsane sampādetabbaṃ, napi iddhividhañāṇameva, atha kho aññampi atthīti uttaruttaripaṇītapaṇītadhammadesanatthañca. "
  673. 210673,67,8,2,20,1,152,15,"Iddhivikubbanan ti iddhisaṅkhātaṃ pakativaṇṇajahanakiriyaṃ, idaṃ iddhīsu vikubbaniddhiyā padhānatāya vuttaṃ, iddhiṃ vikubbanañcāti evaṃ vā attho daṭṭhabbo. "
  674. 210674,67,8,21,26,1,55,5,Vikubbanassa visuṃ gahaṇampi vuttakāraṇeneva daṭṭhabbaṃ.
  675. 210675,67,8,27,49,1,228,16,"Ākāsakasiṇavasena arūpasamāpattiyo na sambhavanti, ālokakasiṇañca odātakasiṇantogadhaṃ katvā‘‘ odātakasiṇapariyantesū’’ ti vuttaṃ kasiṇānulomādicittaparidamanavidhino adhippetattā, ākāsanimmānādiatthaṃ pana tadubhayampi icchitabbameva. "
  676. 210676,67,8,50,59,1,69,8,Aṭṭha {aṭṭhā}ti yathāvuttesu kasiṇesu ekekasmiṃ aṭṭha aṭṭha samāpattiyo.
  677. 210677,67,8,60,68,1,68,6,"{Kasiṇānulomato}ti kasiṇapaṭipāṭito, paṭipāṭi ca desanāvasena veditabbā. "
  678. 210678,67,8,69,72,1,34,3,Jhānānulomo pana paṭipattivasenapi.
  679. 210679,67,8,73,87,1,105,10,"Ukkamanaṃ ukkantaṃ, ukkantameva ukkantikaṃ, jhānassa ukkantikaṃ jhānukkantikaṃ, tato, jhānalaṅghanatoti attho. "
  680. 210680,67,8,88,90,1,28,2,Aṅgasaṅkantito aṅgātikkamato.
  681. 210681,67,8,91,101,1,117,9,"Cittaṃ paridametabbaṃ yadicchakaṃ yatthicchakaṃ jhānānaṃ samāpajjanādisukhatthaṃ, tesaṃ ārammaṇānañca sallakkhaṇatthaṃ. "
  682. 210682,67,8,102,106,1,38,4,Evañhissa tattha visavitā samijjhatīti.
  683. 210683,67,9,2,15,1,72,8,"366. Jhānaṃ {samāpajjatī}ti kiṃ catubbidhampi jhānaṃ samāpajjati, udāhu ekekanti? "
  684. 210684,67,9,16,29,1,101,11,"Kiñcettha yadi catubbidhampi samāpajjati, aṅgasaṅkantito viseso na siyā, atha ekekaṃ ārammaṇasaṅkantito. "
  685. 210685,67,9,30,35,1,44,5,Nāyaṃ doso ābhogavasena tesaṃ visesasiddhito.
  686. 210686,67,9,36,51,1,110,13,"Yadā hi kasiṇānulomameva ābhujitvā tattha tattha kasiṇe jhānāni samāpajjati, na aṅgasaṅkantiṃ, tadā kasiṇānulomo. "
  687. 210687,67,9,52,62,1,81,9,"Yadā pana aṅgasaṅkantiṃ ābhujitvā jhānāni samāpajjati, tadā aṅgasaṅkanti veditabbā. "
  688. 210688,67,9,63,69,1,77,6,Iminā nayena kasiṇānulomaārammaṇasaṅkantiādīnampi aññamaññaṃ viseso veditabbo.
  689. 210689,67,9,70,75,1,52,5,Idaṃ kasiṇānulomaṃ nāma cittaparidamananti adhippāyo.
  690. 210690,67,10,2,18,1,106,10,{Tathevā}ti ‘‘ paṭipāṭiyā aṭṭhasu kasiṇesu satakkhattumpi sahassakkhattumpī’’ ti etassa upasaṃhārattho tathā-saddo.
  691. 210691,67,10,19,22,1,26,3,Paṭilomato cettha paṭipāṭi.
  692. 210692,67,10,23,30,1,25,3,Tenāha‘‘ paṭilomakkamenā’’ ti.
  693. 210693,67,10,31,44,1,104,11,"Ayañhettha attho– paṭhamaṃ odātakasiṇe jhānaṃ samāpajjati, tato lohitakasiṇeti yāva pathavīkasiṇā vattabbā. "
  694. 210694,67,11,2,14,1,80,8,Punappunaṃ samāpajjanan ti‘‘ satakkhattuṃ sahassakkhattun’’ ti vuttaṃ bahulākāramāha.
  695. 210695,67,12,2,6,1,28,2,{Tatthevā}ti pathavīkasiṇeyeva.
  696. 210696,67,12,7,12,1,47,4,{Tato}ti pacchā tatiyajjhānato vuṭṭhānantarakālaṃ.
  697. 210697,67,12,13,16,1,26,2,{Tadevā}ti pathavīkasiṇameva.
  698. 210698,67,12,17,33,1,232,16,Tato ākiñcaññāyatanan ti tato pathavīkasiṇugghāṭimākāse pavattitaākāsānañcāyatanasamāpattito vuṭṭhāya viññāṇañcāyatanaṃ amanasikaritvā taṃ laṅghitvā yathāvuttaākāsānañcāyatanaviññāṇassa abhāve pavattitaṃ ākiñcaññāyatanaṃ samāpajjati.
  699. 210699,67,12,34,45,1,95,7,Pathavīkasiṇugghāṭimākāsakasiṇaṃ pathavīkasiṇapakkhikameva hotīti vuttaṃ‘‘ kasiṇaṃ anukkamitvā’’ ti.
  700. 210700,67,12,46,63,1,97,13,Atha vā aṭṭhasu kasiṇesu kassaci ukkamanaṃ idha kasiṇukkantikaṃ nāmāti āha‘‘ kasiṇaṃ anukkamitvā’’ ti.
  701. 210701,67,12,64,102,1,209,27,"Jhānukkantikan ti ettha icchitaṃ avadhāraṇena nivattetabbaṃ, ukkamanassa ca sarūpaṃ dassetuṃ‘‘ evaṃ kasiṇan’’ tiādiṃ vatvā puna taṃ pakāraṃ saha nissayena sesakasiṇesu atidisanto‘‘ evaṃ āpokasiṇādi… pe… kātabbā’’ ti āha. "
  702. 210702,67,12,103,111,1,26,4,Tenāha‘‘ iminā nayenā’’ tiādi.
  703. 210703,67,12,112,123,1,124,10,"Yathā paṭhamajjhānamūlakaṃ pathavīkasiṇādīsu jhānukkantikaṃ dassitaṃ, evaṃ dutiyajjhānādimūlakampi taṃ yathārahaṃ dassetabbaṃ. "
  704. 210704,67,13,2,5,1,26,2,{Tadevā}ti paṭhamajjhānameva.
  705. 210705,67,13,6,15,1,101,8,"Kasiṇukkantikepi āpokasiṇādimūlikā yojanā vuttanayeneva kātabbā, tathā yathārahaṃ dutiyajjhānādimūlikā. "
  706. 210706,67,14,2,24,1,258,22,Lohitakasiṇato ākiñcaññāyatanan ti lohitakasiṇaṃ āvajjento abhimukhaṃ katvā tassa ugghāṭanena upaṭṭhite kasiṇugghāṭimākāse amanasikārena ākāsānañcāyatanajjhānaṃ samāpajjitvā tattha pubbe pavattaviññāṇassa apagamaṃ ārammaṇaṃ katvā ākiñcaññāyatanaṃ samāpajjati.
  707. 210707,67,15,2,5,1,40,3,Itaresan ti avasiṭṭharūpāvacarajjhānānaṃ.
  708. 210708,67,15,6,17,1,73,9,"Na hi arūpajjhānesu aṅgasaṅkanti atthi, nāpi tāni pathavīkasiṇe pavattanti. "
  709. 210709,67,15,18,38,1,144,14,"Yaṃ pana aṅgārammaṇasaṅkantivacane‘‘ nīlakasiṇaṃ ugghāṭetvā ākāsānañcāyatanan’’ tiādi vuttaṃ, taṃ yathālābhavasena vuttaṃ, pariyāyena vāti daṭṭhabbaṃ. "
  710. 210710,67,15,39,51,1,103,11,"Nippariyāyato pana yathā aṅgasaṅkanti rūpajjhānesu eva labbhati, evaṃ arūpajjhānesu eva ārammaṇasaṅkanti. "
  711. 210711,67,15,52,59,1,64,7,Tassa tasseva hi jhānassa ārammaṇantare pavatti ārammaṇasaṅkanti.
  712. 210712,67,15,60,72,1,79,8,Tenāha‘‘ sabbakasiṇesu ekasseva jhānassa samāpajjanaṃ ārammaṇasaṅkantikaṃ nāmā’’ ti.
  713. 210713,67,16,2,41,1,247,29,"Yathā pana‘‘ sabbakasiṇesū’’ ti iminā ākāsaviññāṇakasiṇānampi saṅgaho hotīti na sakkā vattuṃ idha aṭṭhannaṃyeva kasiṇānaṃ adhigatattā, evaṃ sabbampi arūpajjhānaṃ‘‘ ekaṃ jhānan’’ ti na sakkā vattuṃ aṭṭhannaṃ samāpattīnaṃ vasena cittaparidamanassa icchitattā. "
  714. 210714,67,16,42,49,1,78,7,Tasmā āruppajjhānānaṃ vasena aṅgārammaṇasaṅkanti pariyāyena vuttāti veditabbaṃ.
  715. 210715,67,16,50,67,1,145,12,"Tathā hi pītakasiṇugghāṭimākāse yaṃ paṭhamāruppaviññāṇaṃ, tadārammaṇaṃ viññāṇañcāyatanaṃ sandhāyāha‘‘ pītakasiṇato viññāṇañcāyatanaṃ samāpajjitvā’’ ti. "
  716. 210716,67,16,68,73,1,40,5,Iminā nayena sesadvayepi attho veditabbo.
  717. 210717,67,16,74,78,1,39,3,{Ekantarikavasenā}ti aññattho antara-saddo.
  718. 210718,67,16,79,91,1,92,9,"Antarameva antarikaṃ, ekajjhaṃ antarikaṃ etasminti ekantarikaṃ, jhānasamāpajjanaṃ, tassa vasena. "
  719. 210719,67,16,92,104,1,83,10,"Yathā aṅgānaṃ, ārammaṇassa ca ekajjhaṃ aññathā viseso hoti, tathā samāpajjanavasenāti. "
  720. 210720,67,16,105,123,1,136,14,So pana viseso heṭṭhimānaṃ tesaṃ aṅgārammaṇānaṃ samatikkamanavasena hotīti vuttaṃ‘‘ ekantarikavasena aṅgānañca ārammaṇānañca saṅkamanan’’ ti.
  721. 210721,67,16,124,155,1,180,22,"‘‘ Idaṃ jhānaṃ pañcaṅgikan’’ tiādinā aṅgesu,‘‘ idaṃ pathavīkasiṇan’’ tiādinā ārammaṇesu ca vavatthāpitesu ekajjhaṃ tesaṃ vavatthāpane na koci viseso atthīti aṭṭhakathāsu ayaṃ vidhi nābhato. "
  722. 210722,67,16,156,181,1,244,23,"Evañca katvā jhānukkantikādīsu paṭilomakkamena, anulomapaṭilomakkamena ca ekantarikabhāvena labbhamānampi jhānādīnaṃ ukkamanaṃ na uddhaṭaṃ, tehi nayehi vināpi cittaparidamanaṃ ijjhatīti papañcaparihāratthaṃ vā te aṭṭhakathāsu anāgatāti daṭṭhabbaṃ. "
  723. 210723,67,17,2,8,1,42,3,367. Abhāvitabhāvano jhānābhiññāsu akatādhikāro.
  724. 210724,67,17,9,12,1,32,3,Tattha upanissayarahitopīti keci.
  725. 210725,67,17,13,26,1,101,11,"Ādibhūtaṃ yogakammaṃ ādikammaṃ, taṃ etassa atthīti ādikammiko, pubbe akataparicayo bhāvanaṃ anuyuñjanto. "
  726. 210726,67,17,27,34,1,20,3,Tenāha‘‘ yogāvacaro’’ ti.
  727. 210727,67,17,35,52,1,166,14,"Kasiṇaparikammampi {bhāro}ti dosavivajjanādividhinā kasiṇamaṇḍale paṭipatti yāva uggahanimittuppatti kasiṇaparikammaṃ, tampi nāma bhāro, pageva iddhivikubbanāti adhippāyo. "
  728. 210728,67,17,53,57,1,43,3,Nimittuppādanan ti paṭibhāganimittuppādanaṃ .
  729. 210729,67,17,58,66,1,49,6,"Taṃ {vaḍḍhetvā}ti taṃ nimittaṃ, bhāvanañca vaḍḍhetvā. "
  730. 210730,67,17,67,73,1,48,6,Na hi bhāvanāya vināva nimittavaḍḍhanaṃ labbhati.
  731. 210731,67,17,74,93,1,118,14,"Keci upacārasamādhiṃ labhitvā appanāsamādhiṃ adhigantuṃ na sakkonti, tādisāpi bahū hontevāti āha‘‘ appanādhigamo bhāro’’ ti. "
  732. 210732,67,17,94,100,1,54,5,{Appanādhigamo}ti vā aṭṭhannaṃ samāpattīnaṃ adhigamamāha.
  733. 210733,67,17,101,118,1,103,11,"Aññova samāpattīnaṃ upanissayo , añño abhiññānanti āha‘‘ paridamitacittassāpi iddhivikubbanaṃ nāma bhāro’’ ti. "
  734. 210734,67,17,119,135,1,163,14,"Khippaṃ nisanti nisāmanaṃ jhānacakkhunā pathavīkasiṇādijhānārammaṇassa dassanaṃ etassāti khippanisanti, sīghataraṃ jhānaṃ samāpajjitā, tassa bhāvo khippanisantibhāvo. "
  735. 210735,67,17,136,140,1,67,4,Ambatarunicitaṃ mahāmahindattherādīhi otiṇṇaṭṭhānaṃ therambatthalaṃ.
  736. 210736,67,17,141,164,1,186,18,"Yathā paṭipakkhavijayāya yodhājīvā nimmalameva asitomarādiṃ gahetvā vicaranti, evaṃ bhikkhunāpi kilesavijayāya nimmalāva jhānābhiññā vaḷañjitabbāti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. "
  737. 210737,67,18,2,8,1,57,5,{Patiṭṭhābhāvo}ti idha parassa upaddavūpasamanaṃ adhippetaṃ.
  738. 210738,67,18,9,16,1,102,7,Taṃ hi khippanisantibhāvatopi garutaraṃ accāyikakiccasādhanavasena vidhātabbato durabhisambhavatarattā.
  739. 210739,67,18,17,38,1,141,15,Taṃ pana rakkhitatthera nidassaneneva siddhampi tato garutarena aṅgāravassaparittāṇena vibhāvetuṃ‘‘ giribhaṇḍavāhanapūjāya… pe… thero viyā’’ ti āha.
  740. 210740,67,18,39,51,1,97,11,"Giribhaṇḍavāhanapūjā nāma cetiyagirimādiṃ katvā sakaladīpe, samudde ca yāva yojanā mahatī dīpapūjā. "
  741. 210741,67,18,52,68,1,127,14,"Pathaviṃ {māpetvā}ti mārena pavattitaṃ aṅgāravassaṃ phuliṅgamattenapi yāva manusse na pāpuṇāti, tāvadeva ākāse pathaviṃ nimminitvā. "
  742. 210742,67,19,2,9,1,92,6,"Balavapubbayogānan ti garutarūpanissayānaṃ, iddhividhādīnaṃ hetubhūtamahābhinīhārānanti attho. "
  743. 210743,67,19,10,17,1,59,7,Aggasāvakādīnan ti ādi -saddena ekacce mahāsāvake saṅgaṇhāti.
  744. 210744,67,19,18,21,1,43,3,Bhāvanānukkamo yathāvuttaṃ cittaparidamanaṃ.
  745. 210745,67,19,22,32,1,88,8,"{Paṭisambhidādī}ti ādi -saddena ṭhānāṭhānañāṇādīnampi saṅgaho veditabbo, na sesābhiññānameva. "
  746. 210746,67,19,33,38,1,55,5,Sāvakānampi hi ṭhānāṭhānañāṇādīni padesavasena ijjhanti.
  747. 210747,67,19,39,53,1,106,11,"{Tasmā}ti yasmā pubbahetusampannasseva yathāvuttaṃ bhāvanānukkamaṃ vinā abhiññāyo ijjhanti, na itarassa, tasmā. "
  748. 210748,67,19,54,58,1,43,3,{Aggidhamanādīhī}ti aggimhi tāpanakoṭṭanādīhi.
  749. 210749,67,19,59,68,1,73,8,Yathā {cā}ti ca -saddena lākhākārādīnaṃ lākhākoṭṭanādiṃ avuttampi saṅgaṇhāti.
  750. 210750,67,19,69,103,1,204,25,"Chanda… pe… {vasenā}ti‘‘ chandavato ce abhiññā sijjhati, mayhampi sijjhatī’’ ti kattukamyatāchandaṃ sīsaṃ dhuraṃ jeṭṭhaṃ pubbaṅgamaṃ katvā, chandaṃ vā uppādetvā taṃ bhāvanāya mukhaṃ katvā jhānassa samāpajjanavasena. "
  751. 210751,67,19,104,108,1,19,3,Eseva nayo sesesupi.
  752. 210752,67,19,109,122,1,98,9,‘‘ Āvajjanādivasībhāvavasenā’’ ti idaṃ aṭṭhasupi samāpattīsu sātisayaṃ vasībhāvāpādanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  753. 210753,67,19,123,141,1,77,10,"Tañca kho ādikammikavasena, na katādhikāravasenāti āha‘‘ pubbahetu… pe… vaṭṭatī’’ ti. "
  754. 210754,67,19,142,159,1,141,15,"Pubbahetusampannassa hi yaṃ jhānaṃ pādakaṃ katvā abhiññā nibbattetabbā, tattheva sātisayaṃ ciṇṇavasitāpi icchitabbā, na sabbatthevāti adhippāyo."
  755. 210755,67,19,160,173,1,94,9,‘‘ Catutthajjhānamatte ciṇṇavasinā’’ ti vacanato arūpasamāpattiyo vināpi abhiññā ijjhantīti vadanti.
  756. 210756,67,19,174,181,1,55,6,"Tampi yadi pubbahetusampannassa vasena vuttaṃ, yuttameva. "
  757. 210757,67,19,182,186,1,28,3,"Athetarassa, tesaṃ matimattaṃ. "
  758. 210758,67,19,187,193,1,34,5,{Yathā}ti yena pakārena yena vidhinā.
  759. 210759,67,19,194,198,1,36,3,{Etthā}ti etasmiṃ iddhividhanipphādane.
  760. 210760,67,20,2,10,1,29,4,368. {Tatrā}ti ca tadeva paccāmasati.
  761. 210761,67,20,11,18,1,80,5,"{Pāḷinayānusārenevā}ti pāḷigatiyā anusaraṇeneva, pāṭhasaṃvaṇṇanānukkamenevāti attho."
  762. 210762,67,20,19,43,1,95,12,‘‘ Catutthajjhānaṃ upasampajja viharatī’’ ti vatvā‘‘ so’’ ti vuttattā āha‘‘ adhigatacatutthajjhāno yogī’’ ti.
  763. 210763,67,20,44,72,1,220,18,"‘‘ Evaṃ samāhite’’ ti ettha evaṃ -saddo heṭṭhājhānattayādhigamapaṭipāṭisiddhassa catutthajjhānasamādhānassa nidassanatthoti āha‘‘ evanti catutthajjhānakkamanidassanametan’’ ti, catutthajjhānassa, tassa ca adhigamakkamassa nidassanaṃ. "
  764. 210764,67,20,73,80,1,80,6,"Yena samādhānānukkamena catutthajjhānasamādhi laddho, tadubhayanidassananti attho. "
  765. 210765,67,20,81,93,1,30,6,Tenāha‘‘ iminā… pe… vuttaṃ hotī’’ ti.
  766. 210766,67,20,94,106,1,76,8,Yadipi‘‘ evan’’ ti idaṃ āgamanasamādhinā saddhiṃ catutthajjhānasamādhānaṃ dīpeti.
  767. 210767,67,20,107,121,1,107,10,Satipārisuddhisamādhi eva pana iddhiyā adhiṭṭhānabhāvato padhānanti āha‘‘ catutthajjhānasamādhinā samāhite’’ ti.
  768. 210768,67,20,122,126,1,71,3,{Upekkhāsatipārisuddhibhāvenā}ti upekkhāya janitasatipārisuddhisabbhāvena.
  769. 210769,67,20,127,156,1,259,22,"Sabbapaccanīkadhammūpakkilesaparisuddhāya hi paccanīkasamanepi abyāvaṭāya pārisuddhiupekkhāya vattamānāya catutthajjhānaṃ, taṃsampayuttadhammā ca suparisuddhā, suvisadā ca honti, satisīsena pana tattha desanā katāti āha‘‘ upekkhāsatipārisuddhibhāvena parisuddhe’’ ti. "
  770. 210770,67,20,157,178,1,172,16,"Parisuddhiyā eva paccayavisesena pavattiviseso pariyodātatā sudhantasuvaṇṇassa nighaṃsanena pabhassaratā viyāti āha‘‘ parisuddhattāyeva pariyodāte, pabhassareti vuttaṃ hotī’’ ti. "
  771. 210771,67,21,2,12,1,116,8,"Sukhādīnaṃ paccayānaṃ {ghātenā}ti sukhasomanassānaṃ, dukkhadomanassānañca yathākkamaṃ rāgadosapaccayānaṃ vikkhambhanena."
  772. 210772,67,21,13,29,1,80,10,"‘‘ Sukhaṃ somanassassa paccayo, somanassaṃ rāgassa, dukkhaṃ domanassassā’’ ti hi vuttaṃ. "
  773. 210773,67,21,30,55,1,140,15,"Yathā rāgādayo cetaso malāsucibhāvena‘‘ aṅgaṇānī’’ ti vuccanti, evaṃ upagantvā kilesanaṭṭhena upakkilesāti āha‘‘ anaṅgaṇattāyeva vigatūpakkilese’’ ti. "
  774. 210774,67,21,56,72,1,78,10,"Tenāha‘‘ aṅgaṇena hi taṃ cittaṃ upakkilissatī’’ ti, vibādhīyati upatāpīyatīti attho. "
  775. 210775,67,21,73,78,1,52,4,{Subhāvitattā}ti paguṇabhāvāpādanena suṭṭhu bhāvitattā.
  776. 210776,67,21,79,96,1,107,11,"Tenāha‘‘ vasībhāvappatte’’ ti, āvajjanādinā pañcadhā, cuddasavidhena vā paridamanena vasavattitaṃ upagateti attho. "
  777. 210777,67,21,97,112,1,117,14,"Vase vattamānaṃ hi cittaṃ paguṇabhāvāpattiyā suparimadditaṃ viya cammaṃ, suparikammakatā viya ca lākhā mudunti vuccati. "
  778. 210778,67,21,113,116,1,41,2,{Kammakkhame}ti vikubbanādiiddhikammakkhame.
  779. 210779,67,21,117,121,1,38,4,Tañca ubhayan ti mudutākammaniyadvayaṃ.
  780. 210780,67,22,2,6,1,35,4,Nāhan tiādīsu na-kāro paṭisedhattho.
  781. 210781,67,22,7,12,1,32,5,Ahan ti satthā attānaṃ niddisati.
  782. 210782,67,22,13,17,1,27,3,{Bhikkhave}ti bhikkhū ālapati.
  783. 210783,67,22,18,23,1,37,5,Aññan ti idāni vuccamānacittato aññaṃ.
  784. 210784,67,22,24,31,1,65,6,{Ekadhammampī}ti ekampi sabhāvadhammaṃ na samanupassāmīti sambandho.
  785. 210785,67,22,32,46,1,97,11,"Ayaṃ hettha attho– ahaṃ, bhikkhave, sabbaññutaññāṇena olokentopi aññaṃ ekadhammampi na samanupassāmi. "
  786. 210786,67,22,47,64,1,140,14,"Yaṃ vasībhāvāpādanena bhāvitaṃ, tathā punappunaṃ karaṇena bahulīkataṃ, evaṃ savisesamudubhāvappattiyā muduṃ, kammakkhamatāya kammaniya ñca hoti. "
  787. 210787,67,22,65,73,1,59,7,"Yathayidaṃ cittan ti attano, tesañca paccakkhatāya evamāhāti. "
  788. 210788,67,22,74,83,1,71,8,"Yathā yathāvuttā parisuddhatādayo na vigacchanti, evaṃ subhāvitaṃ cittaṃ. "
  789. 210789,67,23,2,28,1,129,16,"Tattha avaṭṭhitaṃ idha‘‘ ṭhitaṃ, āneñjappattan’’ ti ca vuttanti āha‘‘ etesu parisuddhatādīsu ṭhitattā ṭhite, ṭhitattāyeva āneñjappatte’’ ti. "
  790. 210790,67,23,29,51,1,163,16,"Yathā mudukammaññatā vasībhāvappattiyā lakkhīyanti, evaṃ vasībhāvappattipi mudukammaññatāhi lakkhīyatīti, mudukammaññabhāvena vā attano vase ṭhitattā‘‘ ṭhite’’ ti vuttaṃ. "
  791. 210791,67,23,52,65,1,114,12,"Yathā hi kāraṇena phalaṃ niddharīyati, evaṃ phalenāpi kāraṇaṃ niddharīyatīti niccalabhāvena avaṭṭhānaṃ āneñjappatti. "
  792. 210792,67,23,66,97,1,226,22,"Sā ca sampayuttadhammesu thirabhāvena, paṭipakkhehi akammaniyatāya ca sambhavantī saddhādibalānaṃ ānubhāvena hotīti‘‘ saddhādīhi pariggahitattā āneñjappatte’’ ti saṅkhepato vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ saddhāpariggahitaṃ hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  793. 210793,67,23,98,117,1,227,19,Tattha saddhāpariggahitan ti evaṃ subhāvitaṃ vasībhāvappattaṃ etaṃ cittaṃ ekaṃsena abhiññāsacchikaraṇīyānaṃ dhammānaṃ abhiññāsacchikiriyāya saṃvattatīti evaṃ pavattāya saddhāya pariggahitaṃ yathāvuttasaddhābalena upatthambhitaṃ.
  794. 210794,67,23,118,134,1,127,14,"{Assaddhiyenā}ti tappaṭipakkhena assaddhiyena hetunā na iñjati na calati na kampati, aññadatthu upari visesāvahabhāveneva tiṭṭhati. "
  795. 210795,67,23,135,142,1,58,6,Vīriyapariggahitan tiādīsupi iminā nayena attho veditabbo.
  796. 210796,67,23,143,152,1,97,8,Ayaṃ pana viseso– vīriyapariggahitan ti vasībhāvāpādanaparidamanasādhanena vīriyena upatthambhitaṃ.
  797. 210797,67,23,153,166,1,133,11,"Satipariggahitan ti yathāvutte bhāvanābahulīkāre asammosasādhikāya, kusalānañca dhammānaṃ gatiyo samannesamānāya satiyā upatthambhitaṃ. "
  798. 210798,67,23,167,173,1,77,6,Samādhipariggahitan ti tattheva avikkhepasādhanena samādhānena upatthambhitaṃ.
  799. 210799,67,23,174,183,1,107,9,Paññāpariggahitan ti tassā eva bhāvanāya upakārānupakāradhammānaṃ pajānanalakkhaṇāya paññāya upatthambhitaṃ.
  800. 210800,67,23,184,187,1,33,3,Obhāsagatan ti ñāṇobhāsasahagataṃ.
  801. 210801,67,23,188,204,1,154,15,"Obhāsabhūtena hi yathāvuttasamādhānasaṃvaddhitena ñāṇena saṃkilesapakkhaṃ yāthāvato passanto tato utrasanto ottappanto taṃ adhibhavati, na tena abhibhūyati. "
  802. 210802,67,23,205,214,1,36,5,Tenāha‘‘ kilesandhakārena na iñjatī’’ ti.
  803. 210803,67,23,215,219,1,46,4,Etena ñāṇapariggahitaṃ hirottappabalaṃ dasseti.
  804. 210804,67,24,2,43,1,304,29,"Aṭṭhaṅgasamannāgatan ti catutthajjhānasamādhinā samāhitatā, parisuddhatā, pariyodātatā, anaṅgaṇatā, vigatūpakkilesatā, mudubhāvo, kammaniyatā, āneñjappattiyā ṭhitatā, samāhitassa vā cittassa imāni aṅgānīti‘‘ samāhite’’ ti imaṃ aṅgabhāvena aggahetvā ṭhitiāneñjappattiyo visuṃ gahetvā imehi aṭṭhahi aṅgehi samannāgataṃ. "
  805. 210805,67,24,44,50,1,84,6,Abhinīhārakkhaman ti iddhividhādiatthaṃ abhinīhārakkhamaṃ tadabhimukhaṃ karaṇayoggaṃ.
  806. 210806,67,24,51,60,1,66,5,Tenāha‘‘ abhiññāsacchikaraṇīyānaṃ dhammānaṃ abhiññāsacchikiriyāyā’’ ti.
  807. 210807,67,25,2,46,1,322,34,"Kāmaṃ nīvaraṇāni vikkhambhetvā eva paṭhamajjhānasamadhigamo, vitakkādike vūpasame eva ca dutiyajjhānādisamadhigamo, tathāpi na tathā tehi dūrībhūtā apetā vā yathā catutthajjhānato, cetaso malīnabhāvasaṅkhātauppilābhogakarehi nīvaraṇādīhi suṭṭhu vimuttiyā tassa parisuddhi, pariyodātatā ca yuttāti āha‘‘ nīvaraṇa… pe… pariyodāte’’ ti. "
  808. 210808,67,25,47,53,1,90,6,Jhānapaṭilābhapaccayānan ti jhānapaṭilābhahetukānaṃ jhānapaṭilābhaṃ nissāya uppajjanakānaṃ.
  809. 210809,67,25,54,57,1,22,3,Pāpakānan ti lāmakānaṃ.
  810. 210810,67,25,58,79,1,180,17,Icchāvacarānan ti icchāya avacarānaṃ icchāvasena otiṇṇānaṃ‘‘ aho vata mameva satthā paṭipucchitvā paṭipucchitvā bhikkhūnaṃ dhammaṃ deseyyā’’ tiādinayappavattānaṃ mānamāyāsāṭheyyādīnaṃ.
  811. 210811,67,25,80,86,1,48,6,Abhijjhādīnan ti ādi -saddenāpi tesaṃyeva saṅgaho.
  812. 210812,67,25,87,104,1,125,11,"Abhijjhā cettha paṭhamajjhānena avikkhambhaneyyā, mānādayo ca tadekaṭṭhā daṭṭhabbā ‘‘ jhānapaṭilābhapaccayānan’’ ti anuvattamānattā. "
  813. 210813,67,25,105,116,1,111,10,"Vikkhambhaneyyā pana nīvaraṇaggahaṇeneva gahitā, kathaṃ pana paṭhamajjhānena avikkhambhaneyyā idha vigacchantīti?"
  814. 210814,67,25,117,132,1,119,11,‘‘ Sabbe kusalā dhammā sabbākusalānaṃ paṭipakkhā’’ ti sallekhapaṭipattivasena evaṃ vuttaṃ jhānassa aparāmaṭṭhabhāvadassanato.
  815. 210815,67,25,133,171,1,252,24,"Ye panettha‘‘ icchāvacarānaṃ abhijjhādīnan’’ ti imehi padehi kopaapaccayakaāmarāgabyāpādādayo gahitāti adhippāyena‘‘ jhānapaṭilābhapaccayānan’’ ti pāṭhaṃ paṭikkhipitvā‘‘ jhānapaṭilābhapaccanīkānan’’ ti pāṭhoti vadanti, taṃ tesaṃ matimattaṃ tathā pāṭhasseva abhāvato. "
  816. 210816,67,25,172,184,1,117,12,Jhānapaṭilābhapaccanīkā ca nīvaraṇā ceva tadekaṭṭhā ca tesaṃ dūrībhāvaṃ vatvā puna abhāvavigamacodanāya ayujjamānattā.
  817. 210817,67,25,185,217,1,106,11,"Nanu ca anaṅgaṇasutta-( ma. ni.1.57 ādayo) vatthasuttesu( ma. ni.1.70 ādayo) ayamattho na labbhati, oḷārikānaṃyeva pāpadhammānaṃ tattha adhippetattā? "
  818. 210818,67,25,218,233,1,140,13,"Saccametaṃ, idha pana adhigatacatutthajjhānassa vasena vuttattā sukhumāyeva te gahitā, aṅgaṇūpakkilesatāsāmaññena panettha suttānaṃ apadisanaṃ. "
  819. 210819,67,25,234,247,1,54,8,"Tathā hi‘‘ suttānusārenā’’ ti vuttaṃ, na pana suttavasenāti. "
  820. 210820,67,25,248,256,1,97,8,Avassaṃ ce tamevaṃ sampaṭicchitabbaṃ adhigatajjhānānampi kesañci icchāvacarānaṃ pavattisabbhāvato.
  821. 210821,67,26,2,8,1,78,5,{Iddhipādabhāvūpagamenā}ti iddhiyā pādakabhāvassa padaṭṭhānabhāvassa upagamanena.
  822. 210822,67,26,9,17,1,93,7,{Bhāvanāpāripūriyā}ti ito paraṃ kattabbassa abhāvavasena abhinīhārakkhamabhāvanāya paripuṇṇattā.
  823. 210823,67,26,18,30,1,113,10,"{Paṇītabhāvūpagamenā}ti tato eva padhānabhāvaṃ nītatāya uttamaṭṭhena, atittikaraṭṭhena ca paṇītabhāvassa upagamanena. "
  824. 210824,67,26,31,43,1,85,8,Ubhayañcetaṃ ṭhitiyā kāraṇavacanaṃ paripuṇṇāya bhāvanāya paṇītabhāvappattiyā‘‘ ṭhite’’ ti.
  825. 210825,67,26,44,53,1,38,5,‘‘ Āneñjappatte’’ ti idaṃ ṭhitiyā visesanaṃ.
  826. 210826,67,26,54,66,1,45,7,"Tenāha‘‘ yathā āneñjappattaṃ hoti, evaṃ ṭhite’’ ti. "
  827. 210827,67,26,67,88,1,88,12,"Imasmiṃ pakkhe‘‘ ṭhite āneñjappatte’’ ti ubhayamekaṃ aṅgaṃ,‘‘ samāhite’’ ti pana idampi ekamaṅgaṃ. "
  828. 210828,67,26,89,100,1,76,7,Tenevassa paṭhamavikappato visesaṃ sandhāyāha‘‘ evampi aṭṭhaṅgasamannāgatan’’ ti.
  829. 210829,67,27,2,2,1,21,1,Dasaiddhikathāvaṇṇanā
  830. 210830,67,28,2,8,1,33,2,369. {Nipphattiatthenā}ti sijjhanaṭṭhena.
  831. 210831,67,28,9,12,1,32,2,{Paṭilābhaṭṭhenā}ti pāpuṇanaṭṭhena.
  832. 210832,67,28,13,17,1,22,4,Tan ti kāmitaṃ vatthuṃ.
  833. 210833,67,28,18,21,1,24,2,{Samijjhatī}ti nipphajjati.
  834. 210834,67,28,22,30,1,52,7,Pabbajjaṃ ādiṃ katvā yāva jhānamaggā idha nekkhammaṃ.
  835. 210835,67,28,31,34,1,20,2,{Ijjhatī}ti pāpuṇīyati.
  836. 210836,67,28,35,45,1,78,9,"Paṭiharatīti pāṭihāriyan ti yasmā paṭipakkhaṃ harati apaneti, tasmā pāṭihāriyaṃ. "
  837. 210837,67,28,46,66,1,106,12,"Attano paṭipakkhaṃ haratīti paṭihāriyaṃ, nekkhammādi, paṭihāriyameva pāṭihāriyaṃ, yathā‘‘ vekataṃ, vesaman’’ ti ca. "
  838. 210838,67,29,2,5,1,33,2,{Ijjhanaṭṭhenā}ti nipphajjanaṭṭhena.
  839. 210839,67,29,6,12,1,55,4,"{Upāyasampadāyā}ti sampannaupāyassa, ñāyārambhassāti attho. "
  840. 210840,67,29,13,16,1,18,2,{Ijjhatī}ti pasaveti.
  841. 210841,67,29,17,21,1,27,3,{Sīlavā}ti ācārasīlena sīlavā.
  842. 210842,67,29,22,27,1,56,3,{Kalyāṇadhammo}ti dasakusalakammapathavasena sundaradhammo.
  843. 210843,67,29,28,31,1,24,3,Sīlasampattiyā vā sīlavā.
  844. 210844,67,29,32,34,1,47,2,Dānādisesapuññakiriyavatthuvasena kalyāṇadhammo.
  845. 210845,67,29,35,38,1,27,2,{Paṇidahissatī}ti patthessati.
  846. 210846,67,30,2,9,1,47,5,"{Ijjhantī}ti vaḍḍhanti, ukkaṃsaṃ pāpuṇantīti attho. "
  847. 210847,67,30,10,14,1,62,4,Sātisayanipphajjanapaṭilābhasijjhanabuddhiatthe hi iddhi vuttā.
  848. 210848,67,30,15,26,1,90,10,Sā {dasavidhā}ti sabbā iddhiyo ānetvā atthuddhāravasena idhādhippetaṃ iddhiṃ dassetuṃ vuttaṃ.
  849. 210849,67,30,27,33,1,68,6,Bahubhāvādikassa adhiṭṭhānaṃ adhiṭṭhahanaṃ etissā atthīti adhiṭṭhānā.
  850. 210850,67,30,34,40,1,63,6,Vividhaṃ rūpanimmānasaṅkhātaṃ kubbanaṃ etissā atthīti vikubbanā.
  851. 210851,67,30,41,46,1,47,4,{Manomayā}ti jhānamanena nibbattibhāvato manomayā.
  852. 210852,67,30,47,53,1,57,6,Ñāṇassa vipphāro vegāyitattaṃ etissā atthīti ñāṇavipphārā.
  853. 210853,67,30,54,57,1,21,3,Ariyānaṃ ayanti ariyā.
  854. 210854,67,30,58,64,1,50,6,Yato kutoci kammavipākato jātā iddhi kammavipākajā.
  855. 210855,67,30,65,69,1,43,4,Sātisayapuññanibbattā iddhi puññavato iddhi.
  856. 210856,67,30,70,86,1,113,15,"Kammavipākajā iddhi jātito paṭṭhāya hoti, itarā yadā tadā puññassa vipaccanakāleti evaṃ vā imāsaṃ viseso veditabbo. "
  857. 210857,67,30,87,89,1,35,2,Āthabbanavijjābhinibbattā vijjāmayā.
  858. 210858,67,30,90,93,1,34,3,Sammāpayogo upāyapayogo ñāyārambho.
  859. 210859,67,31,2,10,1,28,4,370. Pakatiyā {eko}ti sabhāvena eko.
  860. 210860,67,31,11,14,1,16,3,Bahukan ti bahuṃ.
  861. 210861,67,31,15,31,1,112,12,Tena aggahitaparicchedaṃ adhiṭṭhātabbassa anekabhāvaṃ dassetvā puna paricchedato dassetuṃ‘‘ sataṃ vā’’ tiādi vuttaṃ.
  862. 210862,67,31,32,42,1,99,9,{Āvajjatī}ti parikammasaṅkhātena ābhogena ābhujati bhāvirūpe tena parikammamanasikārena manasi karoti.
  863. 210863,67,31,43,64,1,204,19,"Ñāṇena {adhiṭṭhātī}ti tathā parikammaṃ katvā abhiññāñāṇena yathādhippete bahuke adhiṭṭhāti, adhiṭṭhānacittena saheva bahubhāvāpattito bahubhāvāpādakaṃ iddhividhañāṇaṃ pavattento ca tathā adhiṭṭhātīti vuccati. "
  864. 210864,67,31,65,68,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  865. 210865,67,31,69,79,1,72,8,"Evan ti pakārattho evaṃ-saddo, tena sabbampi adhiṭṭhānappakāraṃ saṅgaṇhāti. "
  866. 210866,67,31,80,101,1,79,7,{Adhiṭṭhānavasenā}ti‘‘ ñāṇena adhiṭṭhātī’’ ti( paṭi. ma.3.10) evaṃ vuttaadhiṭṭhānavasena nipphannattā.
  867. 210867,67,32,2,10,1,52,5,371. Pakativaṇṇan ti pakatisaṇṭhānaṃ attano pākatikarūpaṃ.
  868. 210868,67,32,11,17,1,107,5,{Pakativaṇṇavijahanavikāravasenā}ti attano pakativaṇṇavijahanapubbakassa kumārakavaṇṇādivaṇṇavikārassa vasena.
  869. 210869,67,33,2,18,1,68,8,372. Imamhā {kāyā}ti paccakkhabhāvena‘‘ imamhā’’ ti vuttā bhikkhussa karajakāyā.
  870. 210870,67,33,19,25,1,37,6,Aññaṃ kāyan ti aññaṃ iddhimayaṃ kāyaṃ.
  871. 210871,67,33,26,30,1,37,4,Tato eva iddhimayarūpavantatāya rūpiṃ.
  872. 210872,67,33,31,35,1,35,3,Abhiññāmanena nibbattattā manomayaṃ.
  873. 210873,67,33,36,39,1,35,2,{Nipphattivasenā}ti nipphajjanavasena.
  874. 210874,67,33,40,50,1,76,9,"Abhiññāñāṇassa hi yathā manomayo kāyo nipphajjati, tathā pavatti manomayiddhi. "
  875. 210875,67,33,51,54,1,19,3,Eseva nayo sesesupi.
  876. 210876,67,33,55,59,1,38,4,Yadi evaṃ kathamayameva manomayiddhīti?
  877. 210877,67,33,60,80,1,85,11,"Ruḷhīvesā veditabbā yathā‘‘ manomayo attabhāvo’’ ti, yathā vā‘‘ gosamaññā visāṇādimati piṇḍe’’. "
  878. 210878,67,33,81,104,1,211,21,"Atha vā abbhantarato nikkhante, iddhimatā ca ekantasadise imasmiṃ nimmāne supākaṭo manasā nibbattitabhāvoti yathā sātisayo manomayavohāro, na tathā aññāsu adhiṭṭhānavikubbaniddhīsu samaññantaravantāsūti veditabbaṃ. "
  879. 210879,67,34,2,20,1,136,13,"373. Ñāṇuppattito pubbe {vā}ti arahattamaggañāṇuppattito pubbe vā vipassanākkhaṇe, tatopi vā pubbe antimabhavikassa paṭisandhiggahaṇato paṭṭhāya. "
  880. 210880,67,34,21,25,1,33,4,Pacchā vā yāva khandhaparinibbānā.
  881. 210881,67,34,26,29,1,29,3,Taṅkhaṇe vā magguppattisamaye.
  882. 210882,67,34,30,47,1,192,15,"Ñāṇānubhāvanibbatto {viseso}ti sūriyassa uṭṭhitaṭṭhāne, samantato ca ālokakaraṇasamatthatā viya tasseva ñāṇassa ānubhāvena nibbatto sabbaso pahātabbapahānabhāvetabbabhāvanāpāripūrisaṅkhāto viseso. "
  883. 210883,67,34,48,52,1,40,4,Vatthūni pana anantarāyatāvasena āgatāni.
  884. 210884,67,34,53,59,1,69,5,{Aniccānupassanāyā}ti saṅkhāre aniccato anupassantiyā balavavipassanāya.
  885. 210885,67,34,60,73,1,134,12,"Āraddhavipassanassa hi yathāvuttavipassanāya pavattikkhaṇe tato pubbe, pacchā ca pakiṇṇakasammasanavāre niccasaññāya pahānaṭṭho ijjhati. "
  886. 210886,67,34,74,77,1,20,3,Eseva nayo sabbattha.
  887. 210887,67,34,78,97,1,127,13,"Kāmaṃ ettakāya saṅkhepakathāyapi adhippetattho pakāsitova , vitthārakathāya pana vibhūtataro hotīti āha‘‘ vitthārena kathetabban’’ ti. "
  888. 210888,67,35,2,6,1,37,3,{Gabbhagatassevā}ti anādare sāmivacanaṃ.
  889. 210889,67,35,7,18,1,76,6,{Vuttanayenā}ti‘‘ pacchimabhavikassā’’ tiādinā bākulattheravatthu mhi vuttanayena.
  890. 210890,67,36,2,11,1,59,7,"Dārubhāraṃ {katvā}ti dārubhāraṃ sakaṭe katvā, āropetvāti attho. "
  891. 210891,67,36,12,15,1,22,2,{Ossajjitvā}ti chaḍḍetvā.
  892. 210892,67,36,16,19,1,25,2,{Sakaṭamūle}ti sakaṭasamīpe.
  893. 210893,67,36,20,25,1,53,4,{Vāḷayakkhānucarite}ti kururehi yakkhehi anuvicaritabbe.
  894. 210894,67,36,26,28,1,36,2,Yakkhapariggahitañhi rājagahanagaraṃ.
  895. 210895,67,37,2,8,1,36,2,374. {Samādhito}ti paṭhamajjhānādisamādhito.
  896. 210896,67,37,9,12,1,27,2,{Pubbe}ti upacārajjhānakkhaṇe.
  897. 210897,67,37,13,17,1,35,3,{Pacchā}ti samāpattiyā ciṇṇapariyante.
  898. 210898,67,37,18,21,1,26,2,{Taṅkhaṇe}ti samāpannakkhaṇe.
  899. 210899,67,37,22,33,1,161,9,Samathānubhāvanibbatto {viseso}ti tasmiṃ tasmiṃ jhāne samādhitejena nibbatto nīvaraṇavikkhambhanavitakkādisamatikkamasaññāvedayitanirodhaparissayasahanādiko viseso.
  900. 210900,67,38,2,6,1,43,4,Kapotakandarāyan ti evaṃnāmake araññavihāre.
  901. 210901,67,38,7,12,1,41,4,Juṇhāya {rattiyā}ti candālokavatiyā rattiyā.
  902. 210902,67,38,13,18,1,55,4,Navoropitehi {kesehī}ti itthambhūtalakkhaṇe karaṇavacanaṃ.
  903. 210903,67,38,19,22,1,17,2,{Yassā}ti pahārassa.
  904. 210904,67,38,23,26,1,17,2,{Tassā}ti yakkhassa.
  905. 210905,67,38,27,44,1,126,13,Khippanisantibhāvassa ukkaṃsagatattā thero tasmiṃ paharante eva samāpattiṃ samāpajjīti āha‘‘ paharaṇasamaye samāpattiṃ appesī’’ ti.
  906. 210906,67,38,45,63,1,67,9,Pāḷiyaṃ pana‘‘ nisinno hoti aññataraṃ samādhiṃ samāpajjitvā’’ ti( udā.34) vuttaṃ.
  907. 210907,67,38,64,73,1,72,9,Ime pana therā samāpattito vuṭṭhānasamakālaṃ tena pahāro dinnoti vadanti.
  908. 210908,67,39,2,10,1,83,8,Sañjīvattheran ti kakusandhassa bhagavato dutiyaṃ aggasāvakaṃ mahātheraṃ sandhāyāha.
  909. 210909,67,39,11,38,1,188,21,"So hi āyasmā araññādīsu yattha katthaci nisinno appakasireneva nirodhaṃ samāpajjati, tasmā ekadivasaṃ aññatarasmiṃ rukkhamūle nirodhaṃ samāpajji, taṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ nirodhasamāpannan’’ tiādi. "
  910. 210910,67,39,39,47,1,48,7,"Cīvare aṃsumattampi na jhāyittha, sarīre kā kathā. "
  911. 210911,67,39,48,58,1,41,6,Teneva hi thero‘‘ sañjīvo’’ tveva paññāyittha.
  912. 210912,67,39,59,73,1,119,11,"{Ayamassā}ti assa āyasmato sañjīvattherassa yo nirodhasamāpattiyaṃ aggiparissayābhāvo, ayaṃ samādhivipphārā iddhīti yojanā. "
  913. 210913,67,39,74,89,1,88,9,Kathaṃ pana nirodhasamāpattiyaṃ samādhivipphārasambhavoti āha‘‘ anupubba… pe… nibbattattā’’ ti.
  914. 210914,67,40,2,7,1,62,4,Paṭhamaṃ {ṭhapitabhaṇḍakassā}ti sabbapaṭhamaṃ ṭhapitabhaṇḍakassa.
  915. 210915,67,40,8,12,1,39,4,Tañhi gahaṇakāle sabbapacchimaṃ gayhati.
  916. 210916,67,40,13,27,1,99,9,{Kālaparicchedavasenā}ti‘‘ ettake kāle gate vuṭṭhahissāmī’’ ti samāpattito pubbe katakālaparicchedavasena.
  917. 210917,67,40,28,41,1,75,8,Bhītā {viraviṃsū}ti rattandhakāre rūpadassanena‘‘ pisāco uṭṭhahatī’’ ti maññamānā.
  918. 210918,67,40,42,60,1,104,13,"Ettakehi nāma bhaṇḍakehi ajjhotthaṭo nibbikāro‘‘ aho mahānubhāvo, aho vivekavāsī’’ ti ca theragatena pasādena. "
  919. 210919,67,41,2,12,1,90,9,"Tattatelakaṭāhan ti ādhārasīsena ādheyyamāha, kaṭāhe tattatelaṃ kaṭāhena āsiñcīti adhippāyo. "
  920. 210920,67,41,13,18,1,52,5,Vivaṭṭamānan ti katthacipi alagganavasena bhassantaṃ.
  921. 210921,67,42,2,7,1,43,4,{Saparivārā}ti pañcahi itthisatehi saparivārā.
  922. 210922,67,42,8,16,1,62,6,Rājānaṃ mettāya {pharī}ti odissakamettāsamāpattiyā rājānaṃ phusi.
  923. 210923,67,42,17,20,1,21,3,Khipitun ti vijjhituṃ.
  924. 210924,67,42,21,25,1,39,4,Oropetun ti sarasannāhaṃ paṭisaṃharituṃ.
  925. 210925,67,43,2,8,1,27,2,375. {Paṭikkūlādīsū}ti aniṭṭhādīsu.
  926. 210926,67,43,9,21,1,56,7,"Aniṭṭhaṃ hi paṭikkūlaṃ, amanuññampi‘‘ paṭikkūlan’’ ti vuccati. "
  927. 210927,67,43,22,26,1,36,4,Ādi -saddena apaṭikkūlādiṃ saṅgaṇhāti.
  928. 210928,67,43,27,30,1,25,2,{Tatthā}ti paṭikkūlārammaṇe.
  929. 210929,67,43,31,35,1,38,3,{Upekkhako}ti chaḷaṅgupekkhāya upekkhako.
  930. 210930,67,43,36,40,1,43,3,{Tatthā}ti paṭikkūlāpaṭikkūlabhede vatthusmiṃ.
  931. 210931,67,43,41,45,1,33,3,{Sato}ti sativepullappattiyā satimā.
  932. 210932,67,43,46,50,1,46,3,{Sampajāno}ti paññāvepullappattiyā sampajānakārī.
  933. 210933,67,43,51,59,1,109,8,Ayan ti ayaṃ paṭikkūlādivatthūsu apaṭikkūlasaññīvihārādikā khīṇāsavānaṃ aggamaggādhigamasiddhā cittissariyatā.
  934. 210934,67,43,60,71,1,38,5,Tenāha‘‘ cetovasippattānaṃ… pe… vuccatī’’ ti.
  935. 210935,67,44,2,15,1,140,13,Aniṭṭhe vatthusmiṃ sattasaññite mettāpharaṇaṃ vā dhātuso paccavekkhaṇāya dhātumanasikāraṃ vā gūthādike dhātumanasikāraṃ karontoti yojetabbaṃ.
  936. 210936,67,44,16,28,1,115,10,"Apaṭikkūlasaññī {viharatī}ti hitesitāya, dhammasabhāvacintanāya ca na paṭikkūlasaññī hutvā iriyāpathavihārena viharati. "
  937. 210937,67,44,29,32,1,30,3,Iṭṭhe vatthusmiṃ ñātimittādike.
  938. 210938,67,44,33,38,1,69,5,Kesādiasucikoṭṭhāsamattamevāti asubhapharaṇaṃ vā asubhamanasikāraṃ vā.
  939. 210939,67,44,39,53,1,125,12,"Tattha rūpadhammajātaṃ aniccan ti ādiattho iti-saddo, tasmā aniccadukkhānattavipariṇāmadhammoti manasikāraṃ vā karontoti yojanā. "
  940. 210940,67,44,54,61,1,69,6,{Paṭikkūlāpaṭikkūlesū}ti iṭṭhāniṭṭhāni vatthūni ekajjhaṃ gahetvā vadati.
  941. 210941,67,44,62,65,1,18,3,Esa nayo itarattha.
  942. 210942,67,44,66,97,1,264,27,"Yaṃ vā sattānaṃ paṭhamaṃ paṭikkūlato upaṭṭhitameva pacchā apaṭikkūlato upatiṭṭhati, yañca apaṭikkūlato upaṭṭhitameva pacchā paṭikkūlato upatiṭṭhati, tadubhayepi khīṇāsavo sace ākaṅkhati, vuttanayena apaṭikkūlasaññī vā vihareyya, paṭikkūlasaññī vāti ayamariyiddhi vuttā. "
  943. 210943,67,45,2,25,1,155,16,"Cakkhunā rūpaṃ {disvā}ti kāraṇavasena‘‘ cakkhū’’ ti laddhavohārena rūpadassanasamatthena cakkhuviññāṇena, cakkhunā vā kāraṇabhūtena, dvārabhūtena vā rūpaṃ passitvā. "
  944. 210944,67,45,26,36,1,101,8,"Neva sumano {hotī}ti gehassitasomanassassāyaṃ paṭikkhepo, na nekkhammapakkhikāya kiriyāsomanassavedanāya. "
  945. 210945,67,45,37,52,1,162,11,Chaḷaṅgupekkhan ti iṭṭhāniṭṭhachaḷārammaṇāpāthe parisuddhapakatibhāvāvijahanalakkhaṇaṃ chasu dvāresu pavattiyā‘‘ chaḷaṅgupekkhā’’ ti laddhanāmaṃ tatramajjhattupekkhaṃ.
  946. 210946,67,45,53,63,1,66,6,Yathāvuttamatthaṃ pāḷiyā samatthetuṃ‘‘ paṭisambhidāyan’’ tiādi vuttaṃ.
  947. 210947,67,46,2,12,1,45,6,376. Pakkhīādīnan ti ādi -saddena devādīnaṃ saṅgaho.
  948. 210948,67,46,13,20,1,65,6,{Vehāsagamanādikā}ti pana ādi -saddena cakkhuvisuddhiādiṃ saṅgaṇhāti.
  949. 210949,67,46,21,27,1,95,6,Kusalakammena nibbattitvāpi akusalavipākānubhāvena sukhasamussayato vinipatitattā vinipātikānaṃ.
  950. 210950,67,46,28,33,1,41,5,Jhānan ti abhiññāpattaṃ jhānaṃ sandhāyāha.
  951. 210951,67,46,34,48,1,95,10,Vipassanāpi ukkaṃsagatā ubbegapītisahitā ākāse laṅghāpanamattāpi hotīti vuttaṃ‘‘ vipassanaṃ vā’’ ti.
  952. 210952,67,46,49,66,1,77,9,‘‘ Paṭhamakappikānan’’ ti idaṃ‘‘ ekaccānaṃ manussānan’’ ti imassa visesanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  953. 210953,67,46,67,74,1,62,7,Evamādīnan ti ādi -saddena punabbasumātādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  954. 210954,67,47,2,12,1,54,6,"377. Vehāsan ti bhummatthe upayogavacanaṃ, accantasaṃyoge vā. "
  955. 210955,67,47,13,26,1,136,13,Cakkavattī hi cakkaratanaṃ purakkhatvā attano bhavanato abbhuggantvā ākāseneva sineruṃ padakkhiṇaṃ katvā sakalacakkavāḷaṃ anusaṃyāyatīti.
  956. 210956,67,47,27,34,1,43,5,"{Assabandhā}ti assapālā, ye assānaṃ yavadāyakā. "
  957. 210957,67,47,35,37,1,14,2,Tathā gobandhā.
  958. 210958,67,48,2,34,1,223,23,Cakkavattiādīnaṃ puññiddhiyā vitthāriyamānāya atipapañco hotīti puññavato iddhiṃ lakkhaṇato dassentena‘‘ paripākaṃ gate puññasambhāre ijjhanakaviseso’’ ti vatvāpi jotikādīnaṃ puññiddhiṃ ekadesena dassetuṃ‘‘ ettha cā’’ tiādi vuttaṃ.
  959. 210959,67,48,35,40,1,48,4,Tattha {suvaṇṇapabbato}ti sabbasuvaṇṇamayo pabbato.
  960. 210960,67,48,41,47,1,47,6,Tassa kira gahitagahitaṭṭhāne odhi na paññāyati.
  961. 210961,67,48,48,56,1,64,7,{Ekasītāmatte}ti ettha sītā nāma kasanavasena naṅgalassa gatamaggo.
  962. 210962,67,48,57,60,1,19,3,Tumbaṃ nāma āḷhakaṃ.
  963. 210963,67,48,61,66,1,37,4,Cuddasa {maggā}ti catuddasa kasanamaggā.
  964. 210964,67,49,2,15,1,107,9,378. Vijjaṃ {parijapitvā}ti gandhārīvijjādikaṃ attano vijjaṃ katūpacāraṃ parivattetvā mantapaṭhanakkamena paṭhitvā.
  965. 210965,67,50,2,15,1,90,7,"379. {Sammāpayogenā}ti upāyapayogena, yathā yathicchitatthasiddhi hoti, tathā pavattitañāyārambhena. "
  966. 210966,67,50,16,22,1,61,5,Tassa tassa {kammassā}ti yathādhippetassa nipphādetabbakammassa.
  967. 210967,67,50,23,49,1,101,12,Ettha {cā}ti‘‘ tattha tattha sammāpayogappaccayā ijjhanaṭṭhena iddhī’’ ti( paṭi. ma.3.18) imissā dasamāya iddhiyā niddesepi.
  968. 210968,67,50,50,56,1,64,4,Purimapāḷisadisāvā’’ ti samādhivipphāraiddhiādīnaṃ niddesasadisāva.
  969. 210969,67,50,57,64,1,109,5,{Sakaṭabyūhādikaraṇavasenā}ti sakaṭabyūhacakkabyūhapadumabyūhādīnaṃ saṃvidhānavasena nibbattavisesoti sambandho.
  970. 210970,67,50,65,67,1,29,2,Gaṇitagandhabbādi sippakammaṃ.
  971. 210971,67,50,68,70,1,26,2,Sallakattakādi vejjakammaṃ.
  972. 210972,67,50,71,74,1,28,3,Irubbedādīnaṃ tiṇṇaṃ vedānaṃ.
  973. 210973,67,51,2,60,1,100,14,‘ ‘ Ekopi hutvā bahudhāva hotī’’ tiādinā( dī. ni.1.238; ma. ni.1.147; saṃ. ni.5.834; paṭi. ma.1.102;3.10) adhiṭṭhāniddhiyā eva gahitattā āha‘‘ adhiṭṭhānā iddhiyeva āgatā’’ ti.
  974. 210974,67,51,61,70,1,77,7,"Imasmiṃ {panatthe}ti imasmiṃ abhiññānisaṃsasaṅkhāte, iddhividhasaṅkhāte vā atthe. "
  975. 210975,67,52,2,53,1,198,19,"380.‘‘ Ekavidhena ñāṇavatthun’’ tiādīsu( vibha.751) koṭṭhāsattho vidhasaddo,‘‘ vividhampi senābyūhaṃ dassetī’’ tiādīsu( paṭi. ma.3.13) vikappattho, tadubhayampettha yujjatīti dassento āha‘‘ iddhividhāyāti iddhikoṭṭhāsāya, iddhivikappāya vā’’ ti. "
  976. 210976,67,52,54,64,1,69,9,"Iddhi hi abhiññāsu eko koṭṭhāso, vakkhamānehi bhedehi anekappabhedā ca. "
  977. 210977,67,52,65,74,1,99,7,"{Vuttappakāravasenā}ti vuttassa cuddasappakārassa, cittaparidamanassa samāhitatādippakārassa ca vasena."
  978. 210978,67,52,75,90,1,77,7,‘‘ Iddhividhāyā’’ ti tadatthassa sampadānavacananti āha‘‘ iddhividhādhigamatthāyā’’ ti.
  979. 210979,67,52,91,107,1,126,10,"‘‘ Kasiṇārammaṇato apanetvā’’ ti idaṃ abhiññāpādakaparikammacittānaṃ samānasantānatāya vuttaṃ, na parikammacittassa kasiṇārammaṇattā. "
  980. 210980,67,52,108,115,1,86,6,Iddhividhābhimukhaṃ {pesetī}ti nipphādetabbassa iddhividhassa abhimukhabhāvena pavatteti.
  981. 210981,67,52,116,149,1,254,23,"Yaṃ hi‘‘ sataṃ homī’’ tiādinā parikammacittassa pavattanaṃ, tadevassa abhinīharaṇaṃ, iddhividhābhimukhapesanañca tatheva iddhividhassa pavattanato abhininnāmanaṃ idha parikammacittassa iddhividhe adhimuttīti āha‘‘ adhigantabbaiddhipoṇaṃ iddhipabbhāraṃ karotī’’ ti. "
  982. 210982,67,52,150,163,1,91,9,Idha paccanubhavanaphusanā sacchikiriyāpattipariyāyā evāti dassento‘‘ pāpuṇātīti attho’’ ti āha.
  983. 210983,67,52,164,167,1,20,2,{Assā}ti iddhividhassa.
  984. 210984,67,53,2,10,1,62,7,{Ekopī}ti pi -saddo vakkhamānaṃ bahubhāvaṃ upādāya sampiṇḍanattho.
  985. 210985,67,53,11,28,1,70,12,"So hissa paṭiyogī‘‘ ekopi hutvā bahudhā hoti, bahudhāpi hutvā eko hotī’’ ti. "
  986. 210986,67,53,29,37,1,64,8,So ca kho bahubhāvaṃ nimminitvā ṭhitassa antarāva ekabhāvūpagamo.
  987. 210987,67,53,38,45,1,89,7,Yathākālaparicchedaṃ pana saraseneva ekabhāvūpagamo idha nādhippeto aniddhinimmānabhāvato.
  988. 210988,67,53,46,52,1,70,6,Tampi pubbe katakālaparicchedavasena siddhattā iddhānubhāvoyevāti keci.
  989. 210989,67,53,53,68,1,84,13,"Aṭṭhāne vāyaṃ pi -saddo, eko hutvā bahudhāpi hoti, bahudhā hutvā ekopi hotīti sambandho. "
  990. 210990,67,53,69,93,1,117,15,Imasmiṃ pakkhe pi-saddo vakkhamānaṃ ekabhāvaṃ upādāya ‘‘ sampiṇḍanattho’’ ti vatvā‘‘ so hī’’ tiādi sabbaṃ yathārahaṃ vattabbaṃ.
  991. 210991,67,53,94,105,1,65,7,Bahubhāvanimmāne payojanaṃ dassetuṃ‘‘ bahūnaṃ santike’’ tiādi vuttaṃ.
  992. 210992,67,53,106,119,1,91,11,"Tattha bahūnaṃ {santike}ti attanā nimmitānaṃ bahūnaṃ samīpe, tehi parivārito hutvāti adhippāyo. "
  993. 210993,67,53,120,135,1,76,10,"Vā -saddo avuttavikappattho, tena‘‘ dhammaṃ vā kathetukāmo’’ ti evamādi saṅgayhati."
  994. 210994,67,53,136,147,1,56,7,‘‘ Ñāṇena adhiṭṭhahanto evaṃ hotī’’ ti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  995. 210995,67,54,2,11,1,37,5,"381. Bhavati ettha iddhīti bhūmiyo, jhānāni. "
  996. 210996,67,54,12,17,1,32,4,{Etthā}ti ca hetumhi bhummavacanaṃ.
  997. 210997,67,54,18,22,1,33,4,Vivekato jātā bhūmi vivekajabhūmi.
  998. 210998,67,54,23,28,1,54,5,Vivekajaṃ hi paṭhamaṃ jhānaṃ nīvaraṇavivekasambhūtattā.
  999. 210999,67,54,29,32,1,35,3,Pītisukhabhūtā bhūmi pītisukhabhūmi.
  1000. 211000,67,54,33,37,1,74,4,Dutiyajjhānañhi pītisukhabhūmibhūtañceva pītisukhasañjātañca samādhivasena.
  1001. 211001,67,54,38,42,1,24,4,Upari dvīsupi eseva nayo.
  1002. 211002,67,54,43,47,1,33,3,{Iddhilābhāyā}ti iddhiyā adhigamāya.
  1003. 211003,67,54,48,56,1,72,6,"{Iddhipaṭilābhāyā}ti iddhiyā punappunaṃ labhamānāya, bahulīkaraṇāyāti attho. "
  1004. 211004,67,54,57,65,1,72,5,"{Iddhivikubbanatāyā}ti iddhiyā vividharūpakāraṇāya, vikubbaniddhiyāti attho . "
  1005. 211005,67,54,66,70,1,50,3,{Iddhivisavitāyā}ti iddhiyā vividhānisaṃsapasavanāya.
  1006. 211006,67,54,71,75,1,64,3,{Iddhivasitāyā}ti iddhiyā khippanisantiādibhāvāvahavasībhāvatthāya.
  1007. 211007,67,54,76,83,1,91,6,{Iddhivesārajjāyā}ti iddhiyā paṭipakkhadūrībhāvena vigatasaṃkilesatāya suṭṭhu visāradabhāvāya.
  1008. 211008,67,54,84,104,1,115,15,"Catutthajjhānaṃ tāva iddhiyā bhūmi hotu tattha patiṭṭhāya nipphādetabbato, itarāni pana kathanti āha‘‘ ettha cā’’ tiādi. "
  1009. 211009,67,54,105,111,1,61,6,Tattha tīṇi jhānāni sambhārabhūmiyoti veditabbānīti sambandho.
  1010. 211010,67,54,112,122,1,112,9,"Tatiyajjhāne sukhapharaṇena, paṭhamadutiyesu pītipharaṇena sukhapharaṇena ca hetubhūtenāti yathārahavasena yojanā. "
  1011. 211011,67,54,123,139,1,181,15,"Pharaṇaṃ cettha jhānassa subhāvitabhāvena sātisayānaṃ pītisukhānaṃ vasena jhānappaccayādinā sahajātanāmakāyassa paribrūhanaṃ, rūpakāyassa ca taṃsamuṭṭhānehi paṇītarūpehi paripphuṭatā. "
  1012. 211012,67,54,140,169,1,77,8,Tenāha bhagavā‘‘ pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharatī’’ ti( dī. ni.1.226; ma. ni.1.427).
  1013. 211013,67,54,170,175,1,44,5,Sukhasaññan ti jhānasukhena sahagataṃ saññaṃ.
  1014. 211014,67,54,176,180,1,49,4,Lahusaññan ti taṃsampayuttalahutāsahagataṃ saññaṃ.
  1015. 211015,67,54,181,184,1,24,2,{Okkamitvā}ti anupavisitvā.
  1016. 211016,67,54,185,201,1,123,16,Tesu hi jhānesu sātisayāya lahutāya sampayuttaṃ sukhaṃ santānavasena pavattento yogī taṃ samokkanto viya hotīti evaṃ vuttaṃ.
  1017. 211017,67,54,202,204,1,19,2,Saññāsīsena niddeso.
  1018. 211018,67,54,205,214,1,81,9,Jhānasampayuttā hi lahutā vināpi iddhiyā ākāsaṃ laṅghāpanappamāṇappattā viya hoti.
  1019. 211019,67,54,215,220,1,58,5,Lahubhāvaggahaṇeneva cettha mudukammaññabhāvāpi gahitā eva.
  1020. 211020,67,54,221,229,1,36,4,Tenāha‘‘ lahumudukammaññakāyo hutvā’’ ti.
  1021. 211021,67,55,2,19,1,179,15,Iminā {pariyāyenā}ti tiṇṇaṃ jhānānaṃ samāpajjanena sukhalahubhāvappattanāmarūpakāyassa sati cittaparidamane catutthaṃ jhānaṃ sukheneva iddhipaṭilābhāya saṃvattatīti iminā pariyāyena.
  1022. 211022,67,55,20,27,1,77,7,Pakatibhūmiyā hi adhiṭṭhānabhūtā sambhārabhūmiyo pākārassa nemippadeso viyāti.
  1023. 211023,67,56,2,9,1,43,3,382. Iddhipādaniddese {cattāro}ti gaṇanaparicchedo.
  1024. 211024,67,56,10,19,1,64,7,"{Iddhipādā}ti ettha ijjhatīti iddhi, samijjhati nipphajjatīti attho. "
  1025. 211025,67,56,20,29,1,62,9,Ijjhanti vā etāya sattā iddhā vuddhā ukkaṃsagatā hontīti iddhi.
  1026. 211026,67,56,30,38,1,64,7,"Paṭhamenatthena iddhi eva pādoti iddhipādo, iddhikoṭṭhāsoti attho. "
  1027. 211027,67,56,39,43,1,39,4,Dutiyenatthena iddhiyā pādoti iddhipādo.
  1028. 211028,67,56,44,50,1,36,4,"{Pādo}ti patiṭṭhā, adhigamūpāyoti attho. "
  1029. 211029,67,56,51,57,1,58,6,Tena hi uparūparivisesasaṅkhātaṃ iddhiṃ pajjanti pāpuṇanti.
  1030. 211030,67,56,58,61,1,24,3,Ayaṃ tāva aṭṭhakathānayo.
  1031. 211031,67,56,62,71,1,63,7,"Tattha iddhi-saddassa paṭhamo kattuattho, dutiyo karaṇattho vutto. "
  1032. 211032,67,56,72,75,1,29,3,Pāda-saddassa eko karaṇatthova.
  1033. 211033,67,56,76,105,1,167,23,"Pajjitabbāva iddhi vuttā, na ca ijjhantī, pajjitabbā ca iddhi pajjanakaraṇena pādena samānādhikaraṇā hotīti paṭhamena atthena‘‘ iddhi eva pādo iddhipādo’’ ti na sakkā vattuṃ. "
  1034. 211034,67,56,106,131,1,207,21,Tathā iddhikiriyākaraṇena sādhetabbāva vuddhisaṅkhātā iddhi pajjanakiriyākaraṇena pajjitabbāti dvinnaṃ karaṇānaṃ na asamānādhikaraṇatā sambhavatīti dutiyenatthena‘‘ iddhiyā pādo iddhipādo’’ ti ca na sakkā vattuṃ.
  1035. 211035,67,56,132,158,1,242,22,"Tasmā paṭhamenatthena samānādhikaraṇasamāso, dutiyena sāmivacanasamāso na yujjatīti paṭhamenatthena iddhiyā pādo iddhipādo, dutiyenatthena iddhi eva pādo iddhipādoti samāso yutto, yathāvuttopi vā, pādassa ijjhamānakoṭṭhāsaijjhanakaraṇūpāyabhāvato. "
  1036. 211036,67,57,2,4,1,35,2,Pubbabhāgachandavasena chandahetuko.
  1037. 211037,67,57,5,7,1,34,2,Sampayuttachandavasena chandādhiko.
  1038. 211038,67,57,8,14,1,70,6,Pubbābhisaṅkhāravasena eva pana sahajātachandassāpi adhikatā veditabbā.
  1039. 211039,67,57,15,45,1,215,23,"Atha vā‘‘ chandañce bhikkhu adhipatiṃ karitvā labhati samādhiṃ, labhati cittassekaggataṃ, ayaṃ vuccati chandasamādhī’’ ti imāya pāḷiyā chandādhipatisamādhi {chandasamādhī}ti adhipati-saddalopaṃ katvā samāso vuttoti viññāyati. "
  1040. 211040,67,57,46,59,1,95,9,Adhipatisaddatthadassanavasena pana aṭṭhakathāyaṃ‘‘ chandahetuko chandādhiko vā samādhī’’ ti vuttaṃ.
  1041. 211041,67,57,60,69,1,41,5,Tenevāha‘‘ chandaṃ adhipatiṃ karitvā’’ tiādi.
  1042. 211042,67,57,70,75,1,41,4,{Padhānabhūtā}ti vīriyabhūtāti keci vadanti.
  1043. 211043,67,57,76,79,1,51,3,Saṅkhatasaṅkhāranivattanatthaṃ pana padhānaggahaṇaṃ.
  1044. 211044,67,57,80,90,1,62,9,"Atha vā taṃ taṃ visesaṃ saṅkharotīti saṅkhāro, sabbampi vīriyaṃ. "
  1045. 211045,67,57,91,96,1,64,5,Tattha catukiccasādhakato aññassa nivattanatthaṃ padhānaggahaṇaṃ.
  1046. 211046,67,57,97,100,1,32,3,Padhānabhūtā seṭṭhabhūtāti attho.
  1047. 211047,67,57,101,106,1,59,5,Catubbidhassa pana vīriyassa adhippetattā bahuvacananiddeso.
  1048. 211048,67,57,107,154,1,320,31,"Yo pana‘‘ iddhiyā pādo iddhipādo’’ ti evaṃ samāsayojanāvasena pādassa upāyatthataṃ gahetvā iddhipādattho vutto, so paṭilābhapubbabhāgānaṃ kattukaraṇiddhibhāvaṃ‘‘ chandiddhipādo’’ tiādinā( vibha.457) vā abhidhamme āgatattā chandādīhi iddhipādehi sādhetabbāya vuddhiyā kattiddhibhāvaṃ, chandādīnaṃ karaṇiddhibhāvañca sandhāya vuttoti veditabbo. "
  1049. 211049,67,58,2,12,1,85,6,Vīriyiddhipāde ‘‘ vīriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgatan’’ ti dvikkhattuṃ vīriyaṃ āgataṃ.
  1050. 211050,67,58,13,20,1,69,6,Tattha purimaṃ samādhivisesanaṃ vīriyādhipati samādhi {vīriyasamādhī}ti.
  1051. 211051,67,58,21,23,1,30,2,Dutiyaṃ samannāgamaṅgadassanaṃ.
  1052. 211052,67,58,24,34,1,64,8,"Dve eva hi sabbattha samannāgamaṅgāni samādhi , padhānasaṅkhāro ca. "
  1053. 211053,67,58,35,51,1,146,14,"Chandādayo samādhivisesanāni, padhānasaṅkhāro pana padhānavacaneneva visesito, na chandādīhīti na idha vīriyādhipatitā padhānasaṅkhārassa vuttā hoti. "
  1054. 211054,67,58,52,65,1,137,13,Vīriyañca samādhiṃ visesetvā ṭhitameva samannāgamaṅgavasena padhānasaṅkhāravacanena vuttanti nāpi dvīhi vīriyehi samannāgamo vutto hotīti.
  1055. 211055,67,58,66,88,1,162,19,"Yasmā pana chandādīhi visiṭṭho samādhi, tathā visiṭṭheneva ca tena sampayutto padhānasaṅkhāro, sesadhammā ca, tasmā samādhivisesanānaṃ vasena cattāro iddhipādā vuttā. "
  1056. 211056,67,58,89,94,1,56,5,Visesanabhāvo ca chandādīnaṃ taṃtaṃavassayavasena hotīti.
  1057. 211057,67,59,2,11,1,80,8,Atha {vā}tiādinā nissayaṭṭhepi pāda-sadde upāyaṭṭhena chandādīnaṃ iddhipādatā vuttā.
  1058. 211058,67,59,12,31,1,112,10,Teneva abhidhamme uttaracūḷabhājanīye‘‘ cattāro iddhipādā chandiddhipādo’’ tiādinā( vibha.457) chandādīnameva iddhipādatā vuttā.
  1059. 211059,67,59,32,55,1,132,14,Pañhāpucchake ca‘‘ cattāro iddhipādā idha bhikkhu chandasamādhī’’ tiādināva( vibha.462) uddesaṃ katvāpi puna chandādīnaṃyeva kusalādibhāvo vibhatto.
  1060. 211060,67,59,56,69,1,112,11,"Upāyiddhipādadassanatthameva hi sutte, abhidhamme ca nissayiddhipādadassanaṃ kataṃ, aññathā catubbidhatā na hotīti. "
  1061. 211061,67,60,2,15,1,98,9,383. Chandādīni {aṭṭhā}ti chandasamādhi vīriyasamādhi cittasamādhi vīmaṃsāsamādhīti evaṃ chandādīni aṭṭha.
  1062. 211062,67,60,16,33,1,139,15,"Kāmaṃ cettha catūsupi ṭhānesu samādhi samādhi eva, tathāpi iddhiṃ uppādetukāmatāchandasahitova samādhi iddhipaṭilābhāya saṃvattati, na kevalo. "
  1063. 211063,67,60,34,36,1,25,2,Evaṃ vīriyasamādhiādayopi.
  1064. 211064,67,60,37,61,1,171,21,"Tasmā chandādisahitā ete cattāro ca samādhī, chandādayo ca cattāroti aṭṭha pajjati iddhi etehi pāpuṇīyati, sayaṃ vā pajjanti iddhipaṭilābhāya sampajjantīti {padānī}ti vuccanti. "
  1065. 211065,67,60,62,70,1,38,4,Tenāha‘‘ iddhipaṭilābhāya saṃvattantī’’ ti.
  1066. 211066,67,60,71,95,1,136,17,"Yaṃ pana pāḷiyaṃ‘‘ chando na samādhī’’ tiādi, taṃ yadipi chandādayo samādhisahitāva iddhiṃ nipphādenti, tathāpi visuṃ nesaṃ padabhāvadassanaṃ. "
  1067. 211067,67,60,96,103,1,42,6,"Ekato niyuttova, na ekeko hutvāti adhippāyo. "
  1068. 211068,67,60,104,111,1,33,5,"{Niyuttovā}ti sahito eva, na viyutto. "
  1069. 211069,67,61,2,14,1,58,8,"384. Anonatan ti na onataṃ, vīriyena paggahitattā alīnanti attho. "
  1070. 211070,67,61,15,30,1,61,9,"Tenāha‘‘ kosajje na iñjatī’’ ti, kosajjanimittaṃ na calatīti attho. "
  1071. 211071,67,61,31,37,1,40,5,"Uddhaṃ nataṃ unnataṃ, uddhataṃ vikkhittaṃ. "
  1072. 211072,67,61,38,45,1,50,6,"Na unnataṃ anunnataṃ, avikkhittaṃ samāhitanti attho. "
  1073. 211073,67,61,46,55,1,28,5,Tenāha‘‘ uddhacce na iñjatī’’ ti.
  1074. 211074,67,61,56,65,1,64,7,"Abhisaṅgavasena nataṃ abhinataṃ, na abhinataṃ anabhinataṃ, arattaṃ. "
  1075. 211075,67,61,66,72,1,51,5,"Apagamanavasena nataṃ apanataṃ, kodhavasena vimukhaṃ. "
  1076. 211076,67,61,73,78,1,31,4,"Na apanataṃ anapanataṃ, aduṭṭhaṃ. "
  1077. 211077,67,61,79,92,1,60,8,"Diṭṭhiyā‘‘ ahaṃ, maman’’ ti nissayavasena na nissitanti anissitaṃ. "
  1078. 211078,67,61,93,97,1,47,4,Chandarāgavasena na paṭibaddhanti appaṭibaddhaṃ.
  1079. 211079,67,61,98,105,1,54,6,"Rāgo kevalaṃ āsattimattaṃ, chandarāgo pana bahalakileso. "
  1080. 211080,67,61,106,112,1,50,6,Tathā hissa dūre ṭhitampi ārammaṇaṃ paṭibaddhameva.
  1081. 211081,67,61,113,117,1,32,4,Vippamuttan ti visesato pamuttaṃ.
  1082. 211082,67,61,118,127,1,47,5,Jhānānaṃ kāmarāgapaṭipakkhatāya āha‘‘ kāmarāge’’ ti.
  1083. 211083,67,61,128,138,1,67,9,"Visaṃyuttan ti vivittaṃ saṃkilesato, na vā saṃyuttaṃ catūhipi yogehi. "
  1084. 211084,67,61,139,150,1,87,9,"Vimariyādikataṃ kilesamariyādāya, yathā īsakampi kilesamariyādā na hoti, tathā paṭipannaṃ. "
  1085. 211085,67,61,151,157,1,55,6,Ekattagatan ti ekaggataṃ upagataṃ accantameva samāhitaṃ.
  1086. 211086,67,61,158,165,1,57,7,Tato eva nānattakilesehi nānāsabhāvehi kilesehi na iñjati.
  1087. 211087,67,62,2,6,1,29,3,Esa {attho}ti kosajjādinimittaṃ.
  1088. 211088,67,62,7,15,1,80,8,Imassa cittassa āneñjanattho siddho eva āneñjappattiyā pakāsanavasena dassitattā.
  1089. 211089,67,62,16,32,1,105,11,Puna {vutto}ti iddhiyā bhūmipādapadadassanappasaṅgena‘‘ imāni mūlāni nāmā’’ ti mūlabhāvadassanatthaṃ puna vutto.
  1090. 211090,67,62,33,45,1,68,7,{Purimo}ti‘‘ saddhādīhi pariggahitattā’’ tiādinā pubbe chadhā dassitanayo.
  1091. 211091,67,62,46,51,1,36,5,Ayan ti adhunā soḷasadhā dassitanayo.
  1092. 211092,67,62,52,72,1,106,14,"Suttanaye, paṭisambhidānaye ca dassite tattha sammoho na hoti, na adassiteti āha‘‘ ubhayattha asammohatthan’’ ti. "
  1093. 211093,67,63,2,33,1,163,19,385. Ñāṇena {adhiṭṭhahanto}ti‘‘ kathaṃ panāyaṃ evaṃ hotī’’ ti ettha pubbe attanā vuttapadaṃ uddharati adhiṭṭhānavidhiṃ dassetuṃ‘‘ abhiññāpādakaṃ jhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāyā’’ ti.
  1094. 211094,67,63,34,45,1,90,10,"Ettha anupubbena cattāri jhānāni samāpajjitvā catutthajjhānato vuṭṭhāyāti keci, taṃ ayuttaṃ. "
  1095. 211095,67,63,46,55,1,100,7,"Yathicchitajjhānasamāpajjanatthañhi cittaparidamanaṃ, catutthajjhānameva ca abhiññāpādakaṃ, na itarāni. "
  1096. 211096,67,63,56,76,1,143,13,"Parikammaṃ {katvā}ti pādakajjhānato vuṭṭhāya kāmāvacaracittena‘‘ sataṃ homī’’ tiādinā cintanamevettha parikammakaraṇaṃ, tathāvajjanameva ca āvajjanaṃ. "
  1097. 211097,67,63,77,90,1,83,10,"{Dutiyampī}ti pi -saddo samuccayattho, tena tatiyampi, tato bhiyyopīti imamatthaṃ dīpeti. "
  1098. 211098,67,63,91,96,1,42,4,"Yathā hi jhānabhāvanā, evamabhiññābhāvanāpi."
  1099. 211099,67,63,97,107,1,54,6,‘‘ Ekavāraṃ dvevāran’’ ti idampi nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1100. 211100,67,63,108,111,1,43,3,Nimittārammaṇan ti paṭibhāganimittārammaṇaṃ.
  1101. 211101,67,63,112,128,1,101,10,{Parikammacittānī}ti ettha ekekassa parikammacittassa satārammaṇatā daṭṭhabbā‘‘ sataṃ homī’’ ti pavattanato.
  1102. 211102,67,63,129,134,1,37,4,{Sahassārammaṇānī}ti etthāpi eseva nayo.
  1103. 211103,67,63,135,139,1,43,3,{Vaṇṇavasenā}ti attanā parikappitavaṇṇavasena.
  1104. 211104,67,63,140,145,1,42,4,No {paṇṇattivasenā}ti na sattapaṇṇattivasena.
  1105. 211105,67,63,146,159,1,137,11,"Taṃ adhiṭṭhānacittaṃ {appanācittamivā}ti ivaggahaṇaṃ abhiññācittassa jhānacittassa paṭhamuppattisadisabhāvato vuttaṃ, na tassa appanābhāvato. "
  1106. 211106,67,63,160,166,1,77,5,"Rūpāvacaracatutthajjhānikan ti rūpāvacaracatutthajhānavantaṃ, tena sampayuttaṃ. "
  1107. 211107,67,64,2,24,1,86,11,386. Yadi evaṃ‘‘ āvajjitvā ñāṇena adhiṭṭhātī’’ ti paṭisambhidāvacanaṃ kathanti āha‘‘ yampī’’ tiādi.
  1108. 211108,67,64,25,28,1,27,2,{Tatrāpī}ti paṭisambhidāyampi.
  1109. 211109,67,64,29,45,1,89,10,"{Āvajjatī}ti‘‘ bahukaṃ āvajjatī’’ ti idaṃ pāṭhapadaṃ parikammavaseneva vuttaṃ, na āvajjanavasena. "
  1110. 211110,67,64,46,60,1,125,12,"Āvajjitvā ñāṇena adhiṭṭhātīti abhiññāñāṇavasena vuttaṃ, na parikammacittasampayuttassa, aññassa vā kāmāvacarassa ñāṇassa vasena. "
  1111. 211111,67,64,61,67,1,35,6,Na hi tassa tādiso ānubhāvo atthīti.
  1112. 211112,67,64,68,77,1,71,7,"{Tasmā}ti yasmā appanāppattassa abhiññāñāṇasseva vasena adhiṭṭhānaṃ, tasmā. "
  1113. 211113,67,64,78,87,1,58,5,Ayamadhiṭṭhānakkamoti dassento‘‘ bahukaṃ āvajjatī’’ tiādimāha.
  1114. 211114,67,64,88,92,1,45,3,Tattha {sanniṭṭhāpanavasenā}ti nipphādanavasena.
  1115. 211115,67,65,2,16,1,139,13,"Kāyasakkhidassanatthan ti na kevalaṃ vacanamattameva, atha kho ayametassatthassa attano kāyena sacchikatattā kāyasakkhīti sakkhidassanatthaṃ. "
  1116. 211116,67,66,2,12,1,47,6,Kokanadan ti padumavisesanaṃ yathā‘‘ kokāsakan’’ ti.
  1117. 211117,67,66,13,22,1,59,7,"Taṃ kira bahupattaṃ, vaṇṇasampannaṃ, ativiya sugandhañca hoti. "
  1118. 211118,67,66,23,26,1,13,2,{Pāto}ti pageva.
  1119. 211119,67,66,27,59,1,289,28,"Ayañhettha attho– yathā kokanadasaṅkhātaṃ padumaṃ pāto sūriyassuggamanavelāyaṃ phullaṃ vikasitaṃ avītagandhaṃ siyā virocamānaṃ, evaṃ sarīragandhena, guṇagandhena ca sugandhaṃ saradakāle antalikkhe ādiccamiva attano tejasā tapantaṃ aṅgehi niccharaṇakajutitāya aṅgīrasaṃ sammāsambuddhaṃ {passā}ti. "
  1120. 211120,67,67,2,20,1,129,13,"{Abhabbo}ti paṭipattisāramidaṃ sāsanaṃ, paṭipatti ca pariyattimūlikā, tvañca pariyattiṃ uggahetuṃ asamattho, tasmā abhabboti adhippāyo. "
  1121. 211121,67,67,21,27,1,50,6,Abhabbo nāma na hoti vāsadhurasseva padhānabhāvato.
  1122. 211122,67,68,2,27,1,100,12,"{Bhikkhū}ti pabbajitavohārena vuttaṃ, bhāvinaṃ vā bhikkhubhāvaṃ upādāya yathā‘‘ agamā rājagahaṃ buddho’’ ti( su. ni.410). "
  1123. 211123,67,68,28,33,1,42,4,Pilotikakhaṇḍan ti suvisuddhaṃ coḷakhaṇḍaṃ .
  1124. 211124,67,68,34,37,1,25,3,Rajo haratīti rajoharaṇaṃ.
  1125. 211125,67,68,38,43,1,48,5,Abhinimminitvā adāsi tattha pubbe katādhikārattā.
  1126. 211126,67,68,44,72,1,265,23,"Tathā hi yoniso ummujjanto‘‘ attabhāvassa panāyaṃ doso’’ ti asubhasaññaṃ, aniccasaññañca paṭilabhitvā nāmarūpapariggahādinā pañcasu khandhesu ñāṇaṃ otāretvā kalāpasammasanādikkamena vipassanaṃ vaḍḍhetvā udayabbayañāṇādipaṭipāṭiyā vipassanaṃ anulomagotrabhusamīpaṃ pāpesi. "
  1127. 211127,67,68,73,76,1,48,3,Obhāsavissajjanapubbikā bhāsitagāthā obhāsagāthā.
  1128. 211128,67,69,2,18,1,57,11,"Rāgo rajo ariyassa vinaye, na ca pana reṇu vuccati‘‘ rajo’’ ti. "
  1129. 211129,67,69,19,20,1,5,1,Kasmā?
  1130. 211130,67,69,21,23,1,28,2,Cittassa malīnabhāvakaraṇato.
  1131. 211131,67,69,24,32,1,30,4,Rāgassetaṃ adhivacanaṃ‘‘ rajo’’ ti.
  1132. 211132,67,69,33,39,1,38,6,Etaṃ rajan ti etaṃ rāgasaṅkhātaṃ rajaṃ.
  1133. 211133,67,69,40,45,1,48,4,{Vippajahitvā}ti aggamaggena visesato pajahanahetu.
  1134. 211134,67,69,46,55,1,60,8,Paṇḍitā viharanti {te}ti te pajahanakā paṇḍitā hutvā viharanti.
  1135. 211135,67,69,56,62,1,66,6,Vītarajassa sabbaso pahīnarāgādirajassa buddhassa bhagavato sāsane.
  1136. 211136,67,69,63,66,1,16,3,Tathā hi vadanti–
  1137. 211137,67,70,2,9,1,44,5,"‘ ‘ Cittamhi saṃkiliṭṭhamhi, saṃkilissanti māṇavā; "
  1138. 211138,67,71,2,52,1,47,7,"Citte suddhe visujjhanti, iti vuttaṃ mahesinā’’ ti.( dī. ni. aṭṭha.2.373; ma. ni. aṭṭha.1.106; saṃ. ni. aṭṭha.2.3.100; itivu. aṭṭha.88); "
  1139. 211139,67,72,2,19,1,151,13,Chaḷabhiññāgahaṇena gahitāya chaḷabhiññāya vibhāvitepi ariyamagge anuttarabhāvasāmaññena phalanibbānehi saddhiṃ saṅgaṇhanto āha‘‘ nava lokuttaradhammā’’ ti.
  1140. 211140,67,73,2,14,1,64,8,Pattassa pidahanākārena hatthaṃ ṭhapento‘‘ hatthaṃ pidahī’’ ti vutto.
  1141. 211141,67,73,15,24,1,63,8,"Hatthan ti vā karaṇatthe upayogavacanaṃ, hatthena pidahīti attho. "
  1142. 211142,67,74,2,6,1,29,3,Sahassakkhattun ti sahassadhā.
  1143. 211143,67,74,7,16,1,81,9,Sahassadhā hi attānaṃ ekacitteneva nimminantopi sahassavāraṃ nimminanto viya hoti.
  1144. 211144,67,74,17,29,1,90,8,Asatipi kiriyābyāvuttiyaṃ tadatthasiddhitoti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ sahassakkhattun’’ ti vuttaṃ.
  1145. 211145,67,74,30,34,1,30,3,{Ambavane}ti ambavane katavihāre.
  1146. 211146,67,74,35,38,1,16,2,{Ramme}ti ramaṇīye.
  1147. 211147,67,74,39,45,1,39,5,"Yāva kālappavedanā, tāva nisīdīti yojanā. "
  1148. 211148,67,75,2,7,1,77,4,{Aniyametvā}ti vaṇṇāvayavasarīrāvayavaparikkhārakiriyāvisesādīhi niyamaṃ akatvā.
  1149. 211149,67,75,8,13,1,54,4,{Nānāvaṇṇe}ti nānākāre yathāvuttavaṇṇādivasena nānāvidhe.
  1150. 211150,67,75,14,18,1,34,3,{Missakakese}ti palitehi missitakese.
  1151. 211151,67,75,19,23,1,79,4,Upaḍḍharattavaṇṇaupaḍḍhapaṇḍuvaṇṇādīsu aññataravaṇṇanti evaṃ upaḍḍharattacīvare.
  1152. 211152,67,75,24,32,1,59,6,"Padavasena atthassa , gamanavasena pāḷiyā bhaṇanaṃ padabhāṇaṃ. "
  1153. 211153,67,75,33,37,1,48,4,Parikathādivasena dhammassa kathanaṃ dhammakathā.
  1154. 211154,67,75,38,43,1,47,5,Sarena bhaññaṃ suttādīnaṃ uccāraṇaṃ sarabhaññaṃ.
  1155. 211155,67,75,44,50,1,66,5,{Aparepī}ti vuttākārato aññepi dīgharassakisathūlādike nānappakārake.
  1156. 211156,67,75,51,60,1,75,7,"Icchiticchitappakārāyeva {hontī}ti yathā yathā icchitā, taṃtaṃpakārāyeva honti. "
  1157. 211157,67,75,61,71,1,74,9,"Yattakā hi visesā vaṇṇādivasena tesu icchitā, tattakavisesavantova te honti. "
  1158. 211158,67,75,72,83,1,97,11,Te pana tathā bahudhā bhinnākārepi vaṇṇavasena ārammaṇaṃ katvā ekameva adhiṭṭhānacittaṃ pavattati.
  1159. 211159,67,75,84,100,1,126,14,"Ayaṃ hissa ānubhāvo– yathā ekāva cetanā nānāvisesavantaṃ attabhāvaṃ nibbatteti, tattha bhavapatthanā kammassa visesapaccayo hoti. "
  1160. 211160,67,75,101,115,1,109,12,"Acinteyyo ca kammavipākoti ce, idhāpi parikammacittaṃ visesapaccayo hoti, acinteyyo ca iddhivisayoti gahetabbaṃ. "
  1161. 211161,67,75,116,136,1,131,14,"Esa {nayo}ti yvāyaṃ bahubhāvanimmāne‘‘ abhiññāpādakaṃ jhānaṃ samāpajjitvā’’ tiādinā adhiṭṭhānanayo vutto, esa nayo itaresupi adhiṭṭhānesu. "
  1162. 211162,67,76,2,18,1,88,12,Iti avisesaṃ atidesena dassetvā visesaṃ sarūpato dassetuṃ‘‘ ayaṃ pana viseso’’ tiādi vuttaṃ.
  1163. 211163,67,76,19,24,1,45,5,Tattha iminā bhikkhunā icchantenāti sambandho.
  1164. 211164,67,76,25,36,1,42,6,Maṃ {jānissantī}ti‘‘ iddhimā’’ ti maṃ jānissanti.
  1165. 211165,67,76,37,42,1,44,4,{Antarāvā}ti paricchinnakālassa abbhantare eva.
  1166. 211166,67,76,43,52,1,96,8,"Pādakajjhānan tiādi parikammakaraṇākāradassanatthaṃ vuttaṃ, itaraṃ pana atideseneva vibhāvitanti. "
  1167. 211167,67,76,53,66,1,55,8,Evaṃ {akaronto}ti‘‘ eko homī’’ ti antarā adhiṭṭhānaṃ akaronto.
  1168. 211168,67,76,67,86,1,119,11,‘‘ Yathāparicchinnakālavasenā’’ ti iminā‘‘ sataṃ homī’’ tiādinā adhiṭṭhānaṃ karontena kālaparicchedavaseneva kātabbanti dasseti.
  1169. 211169,67,76,87,92,1,49,5,Sayameva eko hoti adhiṭṭhānassa paṭippassaddhattā.
  1170. 211170,67,76,93,101,1,79,8,Ettha ca parikammādhiṭṭhānacittānaṃ iddhimā vaṇṇavasena sayameva ārammaṇaṃ hoti.
  1171. 211171,67,76,102,106,1,49,3,Tesu parikammacittāni santatipaccuppannārammaṇāni.
  1172. 211172,67,76,107,112,1,85,5,Adhiṭṭhānacittaṃ sampativattamānārammaṇaṃ adhiṭṭhānassa ekacittakkhaṇikattāti vadanti.
  1173. 211173,67,77,2,44,1,269,28,"387.‘‘ Āvibhāvan’’ ti padassa heṭṭhā vuttena hoti-saddena sambandho na yujjati upayogavacanena vuttattā, tathā vakkhamānena ca gacchati-saddena attano, paresañca āvibhāvassa icchitattā, nāmapadañca kiriyāpadāpekkhanti kiriyāsāmaññavācinā karoti-saddena yojetvā āha‘‘ āvibhāvaṃ karotī’’ ti. "
  1174. 211174,67,77,45,51,1,32,5,Tirobhāvan ti etthāpi eseva nayo .
  1175. 211175,67,77,52,65,1,71,9,Yadi evaṃ kathaṃ paṭisambhidāyanti codanaṃ sandhāyāha‘‘ idameva hī’’ tiādi.
  1176. 211176,67,77,66,95,1,135,14,"Kāmaṃ paṭisambhidāyaṃ‘‘ āvibhāvanti kenaci anāvaṭaṃ hotī’’ tiādinā( paṭi. ma.3.11) āgataṃ, tampi idameva āvibhāvakaraṇaṃ, tirobhāvakaraṇañca sandhāya vuttaṃ. "
  1177. 211177,67,77,96,99,1,31,3,Sesapadāni tesaṃyeva vevacanāni.
  1178. 211178,67,77,100,108,1,65,7,"Andhakāran ti rattandhakāraṃ, divāpi vā bilaguhādigataṃ andhakāraṃ. "
  1179. 211179,67,77,109,113,1,45,4,Paṭicchannan ti kuṭṭakavāṭādinā paṭicchāditaṃ.
  1180. 211180,67,77,114,119,1,51,5,Anāpāthan ti dūratāsukhumataratādinā na āpāthagataṃ.
  1181. 211181,67,77,120,123,1,15,3,Ayan ti iddhimā.
  1182. 211182,67,77,124,136,1,91,12,Paṭicchannopi dūre ṭhitopi attā vā paro vā yathā dissatīti vibhattiṃ pariṇāmetvā yojetabbaṃ.
  1183. 211183,67,77,137,143,1,38,5,"Ālokajātan ti ālokabhūtaṃ, jātālokaṃ vā. "
  1184. 211184,67,78,2,10,1,47,5,388. Etaṃ pana pāṭihāriyan ti āvibhāvapāṭihāriyamāha.
  1185. 211185,67,78,11,43,1,149,20,Kena katapubban ti tattha kāyasakkhiṃ pucchitvā‘‘ satthā tāva kāyasakkhī’’ ti dassentena‘‘ bhagavatā’’ ti vatvā tamatthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ bhagavā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  1186. 211186,67,78,44,58,1,71,9,"Sāvatthivāsike passantīti ānetvā sambandho, tathā‘‘ yāva avīciṃ dassesī’’ ti. "
  1187. 211187,67,78,59,78,1,154,15,Ākāsagatesu heṭṭhimaheṭṭhimavimānesu uparūparivimānaṃ byavadhāyakesu byūhiyamānesu taggataṃ ākāsaṃ byūḷhaṃ nāma hotīti vuttaṃ‘‘ ākāsañca dvidhā viyūhitvā’’ ti.
  1188. 211188,67,79,2,7,1,52,4,{Ayamattho}ti āvibhāvapāṭihāriyassa satthārā katabhāvo.
  1189. 211189,67,79,8,12,1,65,4,Purimabuddhānaṃ paṭipattiāvajjanaṃ buddhappaveṇiyā anupālanatthaṃ.
  1190. 211190,67,79,13,21,1,37,4,‘‘ Ekena pādenā’’ tiādi tivikkamadassanaṃ.
  1191. 211191,67,79,22,29,1,55,7,Nayaṃ deti yassa nayassa anusārena vācanāmaggaṃ ṭhapesi.
  1192. 211192,67,80,2,6,1,63,4,Cūḷaanāthapiṇḍiko nāma anāthapiṇḍikamahāseṭṭhissa kaniṭṭhabhātā.
  1193. 211193,67,81,2,11,1,80,7,Sinerupabbataṃ {nibbijjhitvā}ti taṃ parisāya dissamānarūpaṃyeva katvā nibbijjhitvā.
  1194. 211194,67,81,12,15,1,21,3,Nan ti sinerupabbataṃ.
  1195. 211195,67,82,2,10,1,111,7,"Anekasatasahassasaṅkhassa okāsalokassa, taṃnivāsisattalokassa ca vivaṭabhāvakaraṇapāṭihāriyaṃ lokavivaraṇaṃ nāma. "
  1196. 211196,67,82,11,14,1,32,2,{Mahābrahmā}ti sahampatimahābrahmā.
  1197. 211197,67,83,2,18,1,159,14,"Passatha tāva apaṇṇakapaṭipadāya phalanti nirayabhayena tajjetvā satthu anupubbikathānayena saggasukhena palobhetvā, na pana saggasampattiyaṃ ninnabhāvāpādanena. "
  1198. 211198,67,84,2,16,1,132,10,"389. Yathā āvibhāvakaraṇe ālokakasiṇaṃ samāpajjitabbaṃ ālokanimmānāya, evaṃ tirobhāvakaraṇe andhakāranimmānāya nīlakasiṇaṃ samāpajjitabbaṃ. "
  1199. 211199,67,84,17,42,1,85,11,"Kāmañcetaṃ pāḷiyaṃ sarūpato nāgataṃ,‘‘ vivaṭaṃ āvaṭan’’ ti( paṭi. ma.3.11) pana vacanato atthato āgatameva. "
  1200. 211200,67,84,43,47,1,54,4,Odātakasiṇantogadhaṃ vā ālokakasiṇanti vuttovāyamattho.
  1201. 211201,67,84,48,51,1,29,3,Andhakāran ti andhakāravantaṃ.
  1202. 211202,67,85,2,7,1,24,2,390. Avasese iṭṭiyattherādike.
  1203. 211203,67,86,2,15,1,85,9,"391. Pākaṭo iddhimā etassa atthīti pākaṭaṃ, pākaṭañca taṃ pāṭihāriyañcāti pākaṭapāṭihāriyaṃ. "
  1204. 211204,67,86,16,26,1,84,9,"Na ettha iddhimā pākaṭoti apākaṭaṃ, apākaṭañca taṃ pāṭihāriyañcāti apākaṭapāṭihāriyaṃ. "
  1205. 211205,67,86,27,35,1,62,7,"Iddhimato eva hi pākaṭāpākaṭabhāvenāyaṃ bhedo, na pāṭihāriyassa. "
  1206. 211206,67,86,36,41,1,24,5,Na hi taṃ apākaṭaṃ atthi.
  1207. 211207,67,87,2,12,1,99,8,"{Uttarimanussadhammā}ti manussadhammo vuccati dasa kusalakammapathadhammā, tato manussadhammato uttari. "
  1208. 211208,67,87,13,16,1,43,3,Iddhisaṅkhātaṃ pāṭihāriyaṃ iddhipāṭihāriyaṃ.
  1209. 211209,67,87,17,20,1,16,2,{Āḷinde}ti pamukhe.
  1210. 211210,67,87,21,24,1,16,2,{Okāsehī}ti pakira.
  1211. 211211,67,87,25,28,1,33,3,Iddhābhisaṅkhāran ti iddhipayogaṃ.
  1212. 211212,67,87,29,35,1,41,4,"{Abhisaṅkhāsī}ti abhisaṅkhari, akāsīti attho. "
  1213. 211213,67,87,36,39,1,34,2,{Tālacchiggaḷenā}ti kuñcikacchiddena.
  1214. 211214,67,87,40,44,1,44,3,{Aggaḷantarikāyā}ti piṭṭhasaṅghātānaṃ antarena.
  1215. 211215,67,88,2,5,1,30,2,{Antarahito}ti antaradhāyitukāmo.
  1216. 211216,67,88,6,55,1,287,38,"Bako brahmā yathā antaradhāyituṃ na sakkoti, tathā katvā bhagavā sayaṃ tassa, brahmagaṇassa ca anāpāthabhāvagamanena antarahito hutvā‘‘ samaṇassa gotamassa imasmiṃ ṭhāne atthibhāvo vā natthibhāvo vā na sakkā jānitun’’ ti evaṃ brahmagaṇassa vacanokāso mā hotūti‘‘ bhavevāhan’’ ti imaṃ gāthaṃ abhāsi. "
  1217. 211217,67,89,2,14,1,85,11,Tattha bhavevāhaṃ bhayaṃ {disvā}ti ahaṃ bhave saṃsāre jātijarādibhedaṃ bhayaṃ disvā eva.
  1218. 211218,67,89,15,32,1,146,15,"Bhavañca vibhavesinan ti imañca kāmabhavādiṃ tividhampi sattabhavaṃ, vibhavesinaṃ vibhavaṃ gavesamānampi pariyesamānampi punappunaṃ bhave eva disvā. "
  1219. 211219,67,89,33,43,1,75,10,Bhavaṃ nābhivadin ti taṇhādiṭṭhivasena kiñci bhavaṃ na abhivadiṃ na gahesiṃ.
  1220. 211220,67,89,44,55,1,70,10,"Nandiñca na upādiyin ti bhavataṇhaṃ na upagacchiṃ, na aggahesinti attho. "
  1221. 211221,67,90,2,13,1,67,7,392. {Alaggamāno}ti vinivijjhitvā gamanena kuṭṭādīsu katthaci na laggamāno.
  1222. 211222,67,90,14,36,1,120,15,"Āvajjitvā {kataparikammenā}ti yassa parato gantukāmo, taṃ āvajjitvā‘‘ ākāso hotu, ākāso hotū’’ ti evaṃ kataparikammena iddhimatā. "
  1223. 211223,67,90,37,49,1,63,7,"Pākārapabbatāpekkhāya‘‘ susiro, chiddo’’ ti ca pulliṅgavasena vuttaṃ. "
  1224. 211224,67,90,50,54,1,38,4,Ubbedhavasena pavattaṃ vivaraṃ susiraṃ.
  1225. 211225,67,90,55,58,1,24,3,Tiriyaṃ pavattaṃ chiddaṃ.
  1226. 211226,67,91,2,24,1,147,17,Yattha katthaci kasiṇe parikammaṃ {katvā}ti pathavīkasiṇādīsu yattha katthaci kasiṇe jhānaṃ samāpajjitvā parikammaṃ katvā‘‘ ākāso hotū’’ ti adhiṭṭhātabbo.
  1227. 211227,67,91,25,34,1,56,5,Tattha kāraṇamāha‘‘ aṭṭhasamāpattivasībhāvoyeva pamāṇan’’ ti.
  1228. 211228,67,91,35,43,1,37,7,"Tasmā yaṃ yaṃ icchati, taṃ tadeva hoti. "
  1229. 211229,67,91,44,57,1,145,12,"Etena pathaviyā ummujjananimujjane āpokasiṇasamāpajjanaṃ, udakādīsu pathavīnimmāne pathavīkasiṇasamāpajjanaṃ na ekantato icchitabbanti vuttaṃ hoti. "
  1230. 211230,67,91,58,66,1,107,8,Etan ti etaṃ tirokuṭṭādigamanapāṭihāriyakaraṇe ākāsakasiṇasamāpajjanaṃ avassaṃ vattabbaṃ anucchavikabhāvato.
  1231. 211231,67,91,67,109,1,253,29,"Evañca katvā‘‘ ākāsakasiṇavasena paṭicchannānaṃ vivaṭakaraṇan’’ tiādivacanaṃ viya pathavīkasiṇavasena‘‘ ekopi hutvā bahudhā hotī’’ tiādibhāvo‘‘ ākāse vā udake vā pathaviṃ nimminitvā padasā gamanaṃ icchatī’’ tiādinā yaṃ pakiṇṇakanaye vuttaṃ, tampi samatthitaṃ hoti."
  1232. 211232,67,92,2,29,1,153,20,‘ ‘ Doso natthī’’ ti dvikkhattuṃ baddhaṃ subaddhaṃ viya daḷhīkaraṇaṃ nāma hotīti adhippāyena vatvā tena payojanābhāvaṃ dassetuṃ‘‘ puna samāpajjitvā’’ tiādi vuttaṃ.
  1233. 211233,67,92,30,53,1,125,16,"Adhiṭṭhitattā ākāso {hotiyevā}ti sacepi kiñci antarā upaṭṭhitaṃ pabbatādi siyā, tampi‘‘ ākāso hotū’’ ti adhiṭṭhitattā ākāso hotiyeva. "
  1234. 211234,67,92,54,68,1,94,9,"Idampi aṭṭhānaparikappanamattaṃ, tādisassa upaṭṭhānameva natthīti dassetuṃ‘‘ antarā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1235. 211235,67,93,2,10,1,57,4,393. {Paricchinditvā}ti yathicchitaṭṭhānaṃ ñāṇena paricchinditvā.
  1236. 211236,67,93,11,20,1,83,7,{Tatrā}ti tasmiṃ pathaviyā udakabhāvādhiṭṭhāne ayaṃ yathāvuttapaṭipattivibhāvinī pāḷi .
  1237. 211237,67,93,21,34,1,68,9,Parato‘‘ tatrāyaṃ pāḷī’’ ti āgataṭṭhānesupi iminā nayena attho veditabbo.
  1238. 211238,67,94,2,5,1,12,2,{So}ti iddhimā.
  1239. 211239,67,94,6,19,1,93,9,Adhiṭṭhānakāle kālaparicchedaṃ katvā adhiṭṭhātīti vuttaṃ‘‘ paricchinnakālaṃ pana atikkamitvā’’ ti.
  1240. 211240,67,94,20,23,1,30,3,Pakatiyā udakaṃ animmānaudakaṃ.
  1241. 211241,67,95,2,19,1,109,13,"394. Viparītan ti yaṃ udakaṃ akkamitvā akkamanto na saṃsīdati, taṃ panettha iddhiyā pathavīnimmānavasena veditabbaṃ. "
  1242. 211242,67,95,20,23,1,38,3,Pathavīkasiṇan ti pathavīkasiṇajjhānaṃ.
  1243. 211243,67,96,2,9,1,37,4,395. Pallaṅkan ti samantato ūrubaddhāsanaṃ.
  1244. 211244,67,96,10,47,1,148,19,"Chinnapakkho, asañjātapakkho vā sakuṇo ḍetuṃ na sakkotīti pāḷiyaṃ‘‘ pakkhī sakuṇo’’ ti( paṭi. ma.3.11) pakkhī-saddena visesetvā sakuṇo vuttoti‘‘ pakkhehi yuttasakuṇo’’ ti āha. "
  1245. 211245,67,96,48,60,1,51,7,Parikammaṃ {katvā}ti‘‘ pathavī hotū’’ ti parikammaṃ katvā.
  1246. 211246,67,97,2,7,1,42,4,Ākāse {antalikkhe}ti antalikkhasaññite ākāse.
  1247. 211247,67,97,8,23,1,58,10,"Yattha yattha hi āvaraṇaṃ natthi, taṃ taṃ‘‘ ākāsan’’ ti vuccati. "
  1248. 211248,67,97,24,31,1,49,7,Ayañca iddhimā na pathaviyā āsanne ākāse gacchati.
  1249. 211249,67,97,32,49,1,83,11,"Yattha pana pakkhīnaṃ agocaro, tattha gacchati, tādisañca loke‘‘ antalikkhan’’ ti vuccati. "
  1250. 211250,67,97,50,59,1,38,5,Tena vuttaṃ‘‘ antalikkhasaññite ākāse’’ ti.
  1251. 211251,67,98,2,7,1,43,4,{Thero}ti pubbe vutta tipiṭakacūḷābhayatthero.
  1252. 211252,67,98,8,12,1,51,4,Samāpattisamāpajjanan ti puna samāpattisamāpajjanaṃ.
  1253. 211253,67,98,13,30,1,144,16,"Nanu samāhitamevassa cittan ti iddhimato pāṭihāriyavasena pavattamānassa cittaṃ accantaṃ samāhitameva hoti, na aññadā viya asamāhitanti adhippāyo. "
  1254. 211254,67,98,31,35,1,28,4,Taṃ pana therassa matimattaṃ.
  1255. 211255,67,98,36,52,1,131,14,"Pubbe hi pathavīkasiṇaṃ samāpajjitvā pathaviṃ adhiṭṭhāya gacchati, idāni pana ākāso icchitabbo, tasmā ākāsakasiṇaṃ samāpajjitabbameva. "
  1256. 211256,67,98,53,60,1,21,3,Tenāha‘‘ kiñcāpī’’ tiādi.
  1257. 211257,67,98,61,88,1,184,21,"Tirokuṭṭapāṭihāriye vuttanayeneva paṭipajjitabban ti yathā tattha kuṭṭādi‘‘ ākāso hotū’’ ti adhiṭṭhānena ākāso hoti, evaṃ idhāpi pabbatarukkhādiṃ adhiṭṭhānena ākāsaṃ katvā gantabbanti attho. "
  1258. 211258,67,98,89,114,1,121,12,Atha vā tirokuṭṭapāṭihāriye {vuttanayenevā}ti‘‘ sace panassa bhikkhuno adhiṭṭhahitvā gacchantassā’’ tiādinā( visuddhi.2.392) tattha vuttanayena.
  1259. 211259,67,98,115,139,1,173,20,Etena‘‘ purimādhiṭṭhānabaleneva cassa antarā añño pabbato vā rukkho vā utumayo uṭṭhahissatīti aṭṭhānamevetan’’ ti nāgādīhi kayiramāno vibandho gamanantarāyaṃ na karotīti dasseti.
  1260. 211260,67,99,2,6,1,31,3,{Okāse}ti janavivitte yuttaṭṭhāne.
  1261. 211261,67,99,7,12,1,35,5,Pākaṭo hoti ākāsacārī ayaṃ samaṇoti.
  1262. 211262,67,100,2,30,1,201,23,"396. Dvācattālīsayojanasahassa ggahaṇaṃ paṭhamakappavasena kataṃ, tato paraṃ pana anukkamena pathaviyā ussitabhāvena tato katipayayojanūnatā siyā, appakaṃ adhikaṃ vā ūnaṃ vā gaṇanūpagaṃ na hotīti tathā vuttaṃ. "
  1263. 211263,67,100,31,51,1,145,18,"Tīsu dīpesu ekakkhaṇe {ālokakaraṇenā}ti yadā yasmiṃ dīpe majjhe tiṭṭhanti, tadā tato purimasmiṃ atthaṃ gacchantā pacchime udentā hutvā ālokakaraṇena. "
  1264. 211264,67,100,52,59,1,54,6,"Aññajotīnaṃ vā abhibhavanena, duddasatāya ca mahiddhike. "
  1265. 211265,67,100,60,67,1,85,6,"Sattānaṃ sītapariḷāhavūpasamanena, osadhitiṇavanappatīnaṃ paribrūhanena ca mahānubhāve. "
  1266. 211266,67,100,68,71,1,17,2,{Chupatī}ti phusati.
  1267. 211267,67,100,72,80,1,53,7,{Parimajjatī}ti hatthaṃ ito cito ca sañcārento ghaṃseti.
  1268. 211268,67,100,81,86,1,69,4,{Abhiññāpādakajjhānavasenevā}ti yassa kassaci abhiññāpādakajjhānavasena.
  1269. 211269,67,100,87,94,1,55,6,"Eva -kārena pādakajjhānavisesaṃ nivatteti, na adhiṭṭhānaṃ. "
  1270. 211270,67,100,95,103,1,44,4,Tenevāha‘‘ natthettha kasiṇasamāpattiniyamo’’ ti.
  1271. 211271,67,100,104,118,1,120,14,Tirokuṭṭapāṭihāriyādīsu viya imasmiṃ nāma kasiṇe jhānaṃ samāpajjitvā adhiṭṭhātabbanti na ettha koci niyamo atthīti attho.
  1272. 211272,67,100,119,143,1,76,11,Tathā hi pāḷiyaṃ kiñci samāpattiṃ aparāmasitvā‘‘ idha so iddhimā’’ tiādi( paṭi. ma.3.10-11) vuttaṃ.
  1273. 211273,67,100,144,155,1,66,7,Hatthapāse hoti‘‘ candimasūriye’’ ti evaṃ vuttaṃ candimasūriyamaṇḍalaṃ.
  1274. 211274,67,100,156,166,1,74,8,"Rūpagataṃ {hatthapāse}ti hatthapāse ṭhitaṃ rūpagataṃ, hatthapāse vā rūpagataṃ. "
  1275. 211275,67,100,167,172,1,40,5,Hatthaṃ vā vaḍḍhetvā parāmasatīti yojanā.
  1276. 211276,67,101,2,7,1,52,5,Upādinnakaṃ nissāya anupādinnakassa vaḍḍhanaṃ vuttaṃ.
  1277. 211277,67,101,8,13,1,55,5,Yuttiyā panettha upādinnakassapi vaḍḍhanacchāyā dissati.
  1278. 211278,67,101,14,21,1,78,7,Attano aṇumahantabhāvāpādane upādinnakassa hāpanaṃ viya vaḍḍhanampi labbhateva.
  1279. 211279,67,101,22,42,1,163,16,Yathā āyasmato mahāmoggallānassa nandopananda damaneti evaṃ pavattaṃ sahavatthunā theravādaṃ āharitvā tamatthaṃ dassetuṃ‘‘ tipiṭakacūḷanāgatthero āhā’’ tiādi āraddhaṃ.
  1280. 211280,67,101,43,51,1,37,6,"Kiṃ pana na hoti, hotiyevāti adhippāyo. "
  1281. 211281,67,101,52,58,1,34,5,Dve hi paṭisedhā pakatiṃ gamentīti.
  1282. 211282,67,101,59,75,1,130,11,"‘‘ Tadā mahantaṃ hoti mahāmoggallānattherassa viyā’’ ti idaṃ yathādhikatatthadassanavasena vuttaṃ, khuddakabhāvāpādanampettha labbhateva. "
  1283. 211283,67,102,2,2,1,34,1,Nandopanandanāgadamanakathāvaṇṇanā
  1284. 211284,67,103,2,14,1,57,8,Olokesi buddhāciṇṇavasena‘‘ atthi nu kho assa upanissayo’’ ti.
  1285. 211285,67,103,15,26,1,73,7,Lokiyaṃ ratanattaye pasādalakkhaṇaṃ sāsanāvatāraṃ sandhāyāha‘‘ appasanno’’ ti.
  1286. 211286,67,103,27,31,1,48,4,Micchādiṭṭhito vivecetvā pasādetabboti adhippāyo.
  1287. 211287,67,103,32,45,1,32,7,Tenāha‘‘ ko nu kho… pe… viveceyyā’’ ti.
  1288. 211288,67,104,2,13,1,100,10,"Taṃ divasan ti yadā bhagavā bhikkhusaṅghaparivuto tāvatiṃsabhavanābhimukho gacchati, taṃ divasabhāgaṃ. "
  1289. 211289,67,104,14,30,1,154,14,"Āpānabhūmiṃ {sajjayiṃsū}ti yattha so nisinno bhojanakiccaṃ karoti, taṃ parivesanaṭṭhānaṃ sittaṃ sammaṭṭhaṃ bhojanūpakaraṇūpanayanādinā sajjayiṃsu paṭiyādesuṃ. "
  1290. 211290,67,104,31,36,1,65,4,{Tividhanāṭakehī}ti vadhūkumārikaññāvatthāhi tividhāhi nāṭakitthīhi.
  1291. 211291,67,104,37,43,1,36,4,"{Olokayamāno}ti pekkhanto, vicārento vā. "
  1292. 211292,67,105,2,5,1,28,2,{Uparūparī}ti matthakamatthake.
  1293. 211293,67,105,6,9,1,27,2,{Bhavanenā}ti bhavanapadesena.
  1294. 211294,67,105,10,13,1,23,2,{Bhogehī}ti sarīrabhogehi.
  1295. 211295,67,105,14,17,1,24,2,{Avakujjenā}ti nikujjitena.
  1296. 211296,67,105,18,27,1,72,7,"{Gahetvā}ti yathā tāvatiṃsabhavanassa padesopi nāvasissati, evaṃ pariyādāya. "
  1297. 211297,67,106,2,5,1,35,3,Sineruparibhaṇḍan ti sinerumekhalaṃ.
  1298. 211298,67,106,6,39,1,246,24,"Sinerussa kira samantato bahalato, puthulato ca pañcayojanasahassaparimāṇāni cattāri paribhaṇḍāni tāvatiṃsabhavanassa ārakkhāya nāgehi, garuḷehi, kumbhaṇḍehi, yakkhehi ca adhiṭṭhitāni, tāni paribhaṇḍabhāvasāmaññena ekajjhaṃ katvā‘‘ paribhaṇḍan’’ ti vuttaṃ. "
  1299. 211299,67,106,40,45,1,41,5,Tehi kira sinerussa upaḍḍhaṃ pariyādinnaṃ.
  1300. 211300,67,107,2,7,1,50,4,Attabhāvaṃ {vijahitvā}ti manussarūpaṃ antaradhāpetvā.
  1301. 211301,67,107,8,12,1,30,3,{Bādhatī}ti khedamattaṃ uppādeti.
  1302. 211302,67,108,2,8,1,67,5,Attabhāvaṃ {vijahitvā}ti sukhumattabhāvanimmānena nāgarūpaṃ vijahitvā.
  1303. 211303,67,108,9,20,1,49,6,Mukhaṃ vivari‘‘ mukhagataṃ samaṇaṃ saṃkhādissāmī’’ ti.
  1304. 211304,67,108,21,29,1,58,7,Pācīnena ca pacchimena {cā}ti nāgassa tathānipannattā vuttaṃ.
  1305. 211305,67,108,30,40,1,54,6,Suṭṭhu satiyā paccupaṭṭhāpanatthamāha‘‘ manasi karohī’’ ti.
  1306. 211306,67,109,2,12,1,80,8,Ādito paṭṭhāya {sabbapāṭihāriyānī}ti tadā therena katapāṭihāriyāni sandhāya vuttaṃ.
  1307. 211307,67,109,13,19,1,50,6,Imaṃ pana ṭhānan ti imaṃ nāsāvātavissajjanakāraṇaṃ.
  1308. 211308,67,110,2,18,1,101,11,{Anubandhī}ti ‘‘ na sakkā evaṃmahiddhikassa imassa samaṇassa paṭipaharitun’’ ti bhayena palāyantaṃ anubandhi.
  1309. 211309,67,111,2,9,1,51,5,"{Ekapaṭipāṭiyā}ti ekāya paṭipāṭiyā, nirantaranti attho. "
  1310. 211310,67,111,10,19,1,63,7,"{Ayamevā}ti yā upādinnakaṃ nissāya anupādinnakassa vaḍḍhi, ayameva. "
  1311. 211311,67,111,20,31,1,103,10,"Ettha edise hatthavaḍḍhanādipāṭihāriye yutti yuttarūpā cittato, ututo vā upādinnakarūpānaṃ anuppajjanato. "
  1312. 211312,67,111,32,39,1,57,7,Atha vā upādinnan ti sakalameva indriyabaddhaṃ adhippetaṃ.
  1313. 211313,67,111,40,50,1,73,10,Evampi tassa tathā vaḍḍhi na yujjati evāti vuttanayeneva vaḍḍhi veditabbā.
  1314. 211314,67,111,51,60,1,88,8,"Ekasantāne upādinnaṃ, anupādinnañca sambhinnaṃ viya pavattamānampi atthato asambhinnameva. "
  1315. 211315,67,111,61,106,1,346,39,"Tattha yathā āḷhakamatte khīre anekāḷhake udake āsitte yadipi khīraṃ sabbena sambhinnaṃ sabbatthakameva lambamānaṃ hutvā tiṭṭhati, tathāpi na tattha khīraṃ vaḍḍhati, udakameva vaḍḍhati, evamevaṃ yadipi upādinnaṃ anupādinnañca sambhinnaṃ viya pavattati, tathāpi upādinnaṃ na vaḍḍhati, iddhānubhāvena cittajaṃ, tadanusārena utujañca vaḍḍhatīti daṭṭhabbaṃ. "
  1316. 211316,67,112,2,6,1,15,3,{So}ti so iddhimā.
  1317. 211317,67,112,7,20,1,82,12,Evaṃ {katvā}ti vuttākārena hatthaṃ vā vaḍḍhetvā te vā āgantvā hatthapāse ṭhite katvā.
  1318. 211318,67,112,21,24,1,41,3,Pādaṭṭhapanādipi vuttanayeneva veditabbaṃ.
  1319. 211319,67,112,25,27,1,15,2,Aparopi iddhimā.
  1320. 211320,67,112,28,33,1,39,4,{Tathevā}ti pāṭihāriyakaraṇato pubbe viya.
  1321. 211321,67,112,34,64,1,314,27,"Tathūpamametan ti yathā udakapuṇṇāsu nānāpātīsu bahūhi nānācandamaṇḍalesu dissamānesu na tena candamaṇḍalassa gamanādiuparodho, bahūnañca paccekaṃ dassanaṃ ijjhati, tathūpamametaṃ pāṭihāriyaṃ candimasūriyānaṃ gamanādiuparodhābhāvato, bahūnañca iddhimantānaṃ tattha iddhipayogassa yathicchitaṃ samijjhanatoti adhippāyo. "
  1322. 211322,67,113,2,15,1,76,8,"397. Paricchedaṃ {katvā}ti abhividhivasena pana paricchedaṃ katvā, na mariyādavasena. "
  1323. 211323,67,113,16,23,1,49,7,Tathā hesa brahmaloke attano kāyena vasaṃ vatteti.
  1324. 211324,67,113,24,27,1,28,2,{Pāḷī}ti paṭisambhidāmaggapāḷi.
  1325. 211325,67,114,2,25,1,145,18,"Yāva brahmalokāpi kāyena vasaṃ {vattetī}ti ettha yasmā na brahmalokasseva gamanaṃ adhippetaṃ, nāpi brahmalokassa gamanameva, atha kho aññathā aññampi. "
  1326. 211326,67,114,26,54,1,153,18,"Yāva {brahmalokā}ti pana dūrāvadhinidassanametaṃ, tasmā‘‘ sace brahmalokaṃ gantukāmā hotī’’ ti vatvāpi itarampi dassetuṃ‘‘ santikepi dūre adhiṭṭhātī’’ tiādi vuttaṃ. "
  1327. 211327,67,114,55,70,1,129,13,"Tattha pi -saddo samuccayattho, tena vuttāvasesassa adhiṭṭhāniddhiyā nipphādetabbassa sabbassāpi saṅgaho, na vuttassevāti daṭṭhabbaṃ. "
  1328. 211328,67,115,2,11,1,106,7,"{Yamakapāṭihāriyāvasāne}tiādinā tivikkamassa adhiṭṭhāniddhinipphannatā vuttā, aññattha pana lakkhaṇānisaṃsatā. "
  1329. 211329,67,115,12,21,1,68,8,"Tadubhayaṃ yathā aññamaññaṃ na virujjhati, tathā vicāretvā gahetabbaṃ. "
  1330. 211330,67,116,2,5,1,35,3,Nīlamātikan ti nīlavaṇṇodakamātikaṃ.
  1331. 211331,67,117,2,6,1,43,4,Mahābodhin ti aparājitapallaṅkaṃ mahābodhiṃ.
  1332. 211332,67,117,7,20,1,117,11,"Citte uppanne santike {akāsī}ti tathā cittuppattisamanantarameva pathaviṃ, samuddañca saṃkhipitvā mahābodhisantike akāsi. "
  1333. 211333,67,118,2,5,1,28,2,{Nakkhattadivase}ti mahadivase.
  1334. 211334,67,118,6,11,1,45,4,{Candapūve}ti candasadise candamaṇḍalākāre pūve.
  1335. 211335,67,118,12,23,1,93,9,"{Ekapattapūramattamakāsī}ti yathā te pamāṇato sarūpeneva antopattapariyāpannā honti, tathā akāsi. "
  1336. 211336,67,119,2,15,1,76,9,Kākavaliyavatthusmi ñca‘‘ bhagavā thokaṃ bahuṃ akāsī’’ ti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  1337. 211337,67,119,16,29,1,75,9,Taṃ pana vatthuṃ saṅkhepatova dassetuṃ‘‘ mahākassapatthero kirā’’ tiādi vuttaṃ.
  1338. 211338,67,119,30,33,1,32,2,{Samāpattiyā}ti nirodhasamāpattiyā.
  1339. 211339,67,120,2,7,1,43,4,{Gaṅgātīre}ti tambapaṇṇidīpe gaṅgānadiyā tīre.
  1340. 211340,67,120,8,20,1,74,10,"Saññaṃ {adāsī}ti yathā te yathādhiṭṭhitaṃ sappiṃ passanti, tathā saññaṃ adāsi. "
  1341. 211341,67,121,2,13,1,68,9,"{Tassā}ti yassa brahmuno rūpaṃ daṭṭhukāmo, tassa brahmuno rūpaṃ passati. "
  1342. 211342,67,121,14,22,1,58,7,Saddaṃ {suṇātī}ti dibbāya sotadhātuyā brahmuno saddaṃ suṇāti.
  1343. 211343,67,121,23,30,1,59,6,Cittaṃ {pajānātī}ti cetopariyañāṇena brahmuno cittaṃ pajānāti.
  1344. 211344,67,121,31,36,1,56,4,Karajakāyassa {vasenā}ti cātumahābhūtikarūpakāyassa vasena.
  1345. 211345,67,121,37,62,1,112,16,"‘‘ Cittaṃ pariṇāmetī’’ ti ettha kiṃ taṃ cittaṃ, kathaṃ vā pariṇāmananti āha‘‘ pādakajjhānacittaṃ gahetvā kāye āropetī’’ ti. "
  1346. 211346,67,121,63,76,1,54,8,Kathaṃ pana kāye āropetīti āha‘‘ kāyānugatikaṃ karotī’’ ti.
  1347. 211347,67,121,77,88,1,74,7,Evampi saddadandharovāyanti vacanapathaṃ pacchindanto āha‘‘ dandhagamanan’’ ti.
  1348. 211348,67,121,89,92,1,18,2,Karotīti sambandho.
  1349. 211349,67,121,93,99,1,60,5,"Kāyagamanaṃ hi dandhaṃ, dandhamahābhūtapaccayattāti adhippāyo. "
  1350. 211350,67,121,100,126,1,178,21,Ayañhettha attho– dissamānena kāyena gantukāmatāya vasena cittaṃ pariṇāmento yogī pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya‘‘ idaṃ cittaṃ kāyo viya dandhagamanaṃ hotū’’ ti parikammaṃ karoti.
  1351. 211351,67,121,127,139,1,71,8,Tathā parikammakaraṇaṃ hi sandhāya‘‘ pādakajjhānacittaṃ gahetvā’’ ti vuttaṃ.
  1352. 211352,67,121,140,155,1,119,14,"Parikammaṃ pana katvā puna samāpajjitvā ñāṇena adhiṭṭhahanto taṃ cittaṃ kāye āropeti, kāyānugatikaṃ dandhagamanaṃ karoti. "
  1353. 211353,67,122,2,9,1,56,6,"Sukhasaññan ti sukhasahagataṃ saññaṃ, saññāsīsena niddeso. "
  1354. 211354,67,122,10,13,1,33,3,Lahubhāvena saññātanti lahusaññaṃ.
  1355. 211355,67,122,14,30,1,100,12,Kathaṃ pana iddhicittena saha sukhasaññāya sambhavoti āha‘‘ sukhasaññā nāma upekkhāsampayuttā saññā’’ ti.
  1356. 211356,67,122,31,35,1,34,4,Sukhanti saññātanti vā sukhasaññaṃ.
  1357. 211357,67,122,36,70,1,201,23,"Tenevāha‘‘ upekkhā hi santaṃ sukhanti vuttā’’ ti ekantagarukehi nīvaraṇehi, oḷārikehi anupasantasabhāvehi ca vitakkādīhi vippayogo cittacetasikānaṃ lahubhāvassa kāraṇanti dassento āha‘‘ sāyeva… pe… veditabbā’’ ti. "
  1358. 211358,67,122,71,77,1,49,5,Taṃ {okkantassā}ti taṃ sukhalahusaññaṃ anuppattassa.
  1359. 211359,67,122,78,81,1,13,2,{Assā}ti yogino.
  1360. 211360,67,122,82,106,1,186,22,"Gantukāmatā eva ettha pamāṇan ti ettha etasmiṃ dissamānena kāyena gamane yaṃ ṭhānaṃ gantukāmo, taṃ uddissa gantukāmatāvasena pavattaparikammādhiṭṭhānāni eva pamāṇaṃ, tāvatā gamanaṃ ijjhati. "
  1361. 211361,67,122,107,112,1,66,5,Tasmā magganimmānavāyuadhiṭṭhānehi vināpi icchitadesappatti hotīti.
  1362. 211362,67,122,113,125,1,57,8,Idāni tamevatthaṃ pākaṭataraṃ kātuṃ‘‘ sati hī’’ tiādi vuttaṃ.
  1363. 211363,67,123,2,9,1,73,6,Kāyaṃ {gahetvā}ti karajakāyaṃ ārammaṇakaraṇavasena parikammacittena gahetvā.
  1364. 211364,67,123,10,28,1,94,13,Citte {āropetī}ti‘‘ ayaṃ kāyo idaṃ cittaṃ viya hotū’’ ti pādakajjhānacitte āropeti taggatikaṃ karoti.
  1365. 211365,67,123,29,38,1,44,5,Tenāha‘‘ cittānugatikaṃ karoti sīghagamanan’’ ti.
  1366. 211366,67,123,39,42,1,33,3,Cittagamanan ti cittappavattimāha.
  1367. 211367,67,123,43,47,1,47,4,Idaṃ pana cittavasena kāyapariṇāmanapāṭihāriyaṃ.
  1368. 211368,67,123,48,52,1,42,3,{Cittagamanamevā}ti cittena samānagamanameva.
  1369. 211369,67,123,53,61,1,77,8,Kathaṃ pana kāyo dandhappavattiko lahuparivattinā cittena samānagatiko hotīti?
  1370. 211370,67,123,62,65,1,24,3,Na sabbathā samānagatiko.
  1371. 211371,67,123,66,76,1,82,10,Yatheva hi kāyavasena cittapariṇāmane cittaṃ sabbathā kāyena samānagatikaṃ na hoti.
  1372. 211372,67,123,77,89,1,103,12,Na hi tadā cittaṃ sabhāvasiddhena attano khaṇena avattitvā garuvuttikassa rūpadhammassa khaṇena vattati.
  1373. 211373,67,123,90,158,1,501,54,"‘‘ Idaṃ cittaṃ ayaṃ kāyo viya hotū’’ ti pana adhiṭṭhānena dandhagatikassa kāyassa anuvattanato yāva icchitaṭṭhānappatti, tāva kāyagatianulomeneva hutvā santānavasena pavattamānaṃ cittaṃ kāyagatiyā pariṇāmitaṃ nāma hoti, evaṃ‘‘ ayaṃ kāyo idaṃ cittaṃ viya hotū’’ ti adhiṭṭhānena pageva sukhalahusaññāya sampāditattā abhāvitiddhipādānaṃ viya dandhaṃ avattitvā yathā lahukatipayacittavāreheva icchitaṭṭhānappatti hoti, evaṃ pavattamāno kāyo cittagatiyā pariṇāmito nāma hoti, na ekacittakkhaṇeneva icchitaṭṭhānappattiyā. "
  1374. 211374,67,124,2,27,1,158,20,"Evañca katvā‘‘ seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṃ vā bāhaṃ pasāreyya, pasāritaṃ vā bāhaṃ samiñjeyyā’’ ti idampi upamāvacanaṃ nippariyāyeneva samatthitaṃ hoti. "
  1375. 211375,67,124,28,44,1,122,13,"Avassaṃ cetaṃ evaṃ sampaṭicchitabbaṃ, aññathā suttābhidhammapāṭhehi, vinayaaṭṭhakathāya ca virodho siyā, dhammatā ca vilomitā."
  1376. 211376,67,124,45,72,1,96,11,"‘‘ Nāhaṃ, bhikkhave, aññaṃ ekadhammampī’’ ti( a. ni.1.11 ādayo) hi ettha aññagahaṇena rūpadhammā gahitā alahuparivattitāya. "
  1377. 211377,67,124,73,91,1,73,8,"Abhidhamme( paṭṭhā.1.1.10-11) ca purejātapaccayo rūpameva vutto, pacchājātapaccayo ca tasseva. "
  1378. 211378,67,124,92,101,1,60,8,"Yattha yattha ca dhammā uppajjanti, tattha tattheva bhijjanti. "
  1379. 211379,67,124,102,110,1,55,7,"Natthi desantarasaṅkamanaṃ, na ca sabhāvo aññathā hotīti. "
  1380. 211380,67,124,111,125,1,104,13,"Na hi iddhibalena dhammānaṃ kenaci lakkhaṇaṃ aññathattaṃ kātuṃ sakkā, bhāvaññathattameva pana kātuṃ sakkā."
  1381. 211381,67,124,126,141,1,83,10,"‘‘ Tīsupi khaṇesū’’ ti idampi gamanārambhaṃ sandhāya vuttaṃ, na gamananiṭṭhānanti vadanti. "
  1382. 211382,67,124,142,148,1,44,5,{Thero}ti aṭṭhakathācariyānaṃ antare eko thero.
  1383. 211383,67,124,149,155,1,45,5,{Idhā}ti idaṃ pāṭihāriyaṃ vibhajitvā vuttapāṭhe.
  1384. 211384,67,124,156,167,1,56,7,Sayaṃ gamanameva āgataṃ‘‘ brahmalokaṃ gacchatī’’ ti vuttattā.
  1385. 211385,67,125,2,6,1,42,4,Cakkhusotādīnan ti cakkhusotādīnaṃ aṅgānaṃ.
  1386. 211386,67,125,7,19,1,68,7,"Tathā hi vuttaṃ‘‘ sabbaṅgapaccaṅgan’’ ti, sabbaaṅgapaccaṅgavantanti attho. "
  1387. 211387,67,125,20,29,1,77,8,Pasādo nāma {natthī}ti imināva bhāvajīvitindriyānampi abhāvo vuttoti daṭṭhabbaṃ.
  1388. 211388,67,125,30,33,1,24,2,{Rucivasenā}ti icchāvasena.
  1389. 211389,67,125,34,41,1,55,6,{Aññampī}ti bhagavatā kariyamānato aññampi kiriyaṃ karoti.
  1390. 211390,67,125,42,44,1,24,2,Ayañcettha buddhānubhāvo.
  1391. 211391,67,125,45,66,1,113,15,"Yadi sāvakanimmitesu nānappakāratā natthi,‘‘ sace pana nānāvaṇṇe kātukāmo hotī’’ tiādi yaṃ heṭṭhā vuttaṃ, taṃ kathanti? "
  1392. 211392,67,125,67,80,1,114,13,Taṃ tathā tathā parikammaṃ katvā adhiṭṭhahantassa te te vaṇṇavayādivisesā parikammānurūpaṃ ijjhantīti katvā vuttaṃ.
  1393. 211393,67,125,81,109,1,148,21,"Idha pana yathādhiṭṭhite nimmitarūpe sace sāvako‘‘ ime visesā hontū’’ ti icchati, na ijjhati, buddhānaṃ pana ijjhatīti ayamattho dassitoti na koci virodho. "
  1394. 211394,67,126,2,52,1,234,27,"Idāni yāni tāni‘‘ yāva brahmalokāpi kāyena vasaṃ vattetī’’ ti( paṭi. ma.3.10) pāḷiyā atthadassanavasena vibhattāni‘‘ dūrepi santike adhiṭṭhātī’’ tiādīni cuddasa pāṭihāriyāni , tattha sikhāppattaṃ kāyena vasavattanapāṭihāriyaṃ dassetuṃ‘‘ ettha cā’’ tiādi āraddhaṃ. "
  1395. 211395,67,126,53,96,1,266,28,"Tattha yan ti kiriyāparāmasanaṃ, tena‘‘ rūpaṃ passatī’’ ti ettha yadetaṃ rūpadassanaṃ,‘‘ saddaṃ suṇātī’’ ti ettha yadetaṃ saddasavanaṃ,‘‘ cittaṃ pajānātī’’ ti ettha yadetaṃ cittajānananti evaṃ dibbacakkhusotacetopariyañāṇakattukaṃ dassanasavanajānanakiriyaṃ parāmasatīti daṭṭhabbaṃ. "
  1396. 211396,67,126,97,103,1,42,5,Ito paresu {santiṭṭhatī}tiādīsupi eseva nayo.
  1397. 211397,67,126,104,108,1,21,3,{Yampissā}ti yampi assa.
  1398. 211398,67,126,109,112,1,30,3,Yogino adhiṭṭhānanti sambandho.
  1399. 211399,67,126,113,130,1,127,14,"Yañca {kho}ti ettha kho -saddo avadhāraṇattho, visesattho vā, tena ayamevettha kāyena vasavattanapāṭihāriyesu ukkaṭṭhataranti dīpeti. "
  1400. 211400,67,126,131,132,1,5,1,Kasmā?
  1401. 211401,67,126,133,150,1,77,12,"‘‘ Ayaṃ nu kho iddhimā, ayaṃ nu kho nimmito’’ ti ekaccassa brahmuno āsaṅkuppādanato. "
  1402. 211402,67,126,151,161,1,93,9,"Yadaggena cetaṃ adhiṭṭhitaṃ visesato manomayanti vuccati, tadaggena ukkaṭṭhataranti veditabbaṃ. "
  1403. 211403,67,126,162,173,1,44,7,Tenāha‘‘ ettāvatā kāyena vasaṃ vatteti nāmā’’ ti.
  1404. 211404,67,126,174,191,1,61,11,Yadi evaṃ kasmā idha sesāni gahitānīti āha‘‘ sesaṃ… pe… vuttan’’ ti.
  1405. 211405,67,127,2,21,1,126,15,"398. Idaṃ nānākaraṇan ti kāmamimāpi dve iddhiyo adhiṭṭhānavaseneva ijjhanti, tathāpi idaṃ idāni vuccamānaṃ imāsaṃ nānākaraṇaṃ viseso. "
  1406. 211406,67,127,22,33,1,88,9,"Pakativaṇṇaṃ {vijahitvā}ti attano pakatirūpaṃ vijahitvā apanetvā, paresaṃ adassetvāti attho. "
  1407. 211407,67,127,34,37,1,35,3,Kumārakavaṇṇan ti kumārakasaṇṭhānaṃ.
  1408. 211408,67,127,38,44,1,41,5,{Dassetī}ti tathā vikubbanto attani dasseti.
  1409. 211409,67,127,45,50,1,33,4,Nāgavaṇṇaṃ {vā}tiādīsupi eseva nayo.
  1410. 211410,67,127,51,62,1,78,9,"Hatthimpi {dassetī}ti attānampi hatthiṃ katvā dasseti, bahiddhāpi hatthiṃ dasseti. "
  1411. 211411,67,127,63,92,1,83,12,Etadatthameva hi idha‘‘ hatthivaṇṇaṃ vā dassetī’’ ti avatvā‘‘ hatthimpi dassetī’’ ti( paṭi. ma.3.13) vuttaṃ.
  1412. 211412,67,127,93,111,1,134,13,"Yaṃ pana keci bahiddhā hatthiādidassanavacanaṃ‘‘ pakativaṇṇaṃ vijahitvā’’ ti vacanena vikubbaniddhibhāvena virujjhatīti vadanti, tadayuttaṃ. "
  1413. 211413,67,127,112,113,1,5,1,Kasmā?
  1414. 211414,67,127,114,126,1,99,11,"Pakativaṇṇavijahanaṃ nāma attano pakatirūpassa aññesaṃ adassanaṃ, na sabbena sabbaṃ tassa nirodhanaṃ. "
  1415. 211415,67,127,127,158,1,200,25,"Evaṃ sati attānaṃ adassetvā bahiddhā hatthiṃ dassento‘‘ pakativaṇṇaṃ vijahitvā hatthiṃ dassetī’’ ti vuccamāne ko ettha virodho, attanā pana hatthivaṇṇo hutvā bahiddhāpi hatthiṃ dassante vattabbameva natthi. "
  1416. 211416,67,127,159,168,1,52,5,Tenevāha‘‘ bahiddhāpi hatthiādidassanavasena vuttan’’ ti.
  1417. 211417,67,127,169,176,1,52,7,Evañca katvā vikubbaniddhibhāvena ca na koci virodho.
  1418. 211418,67,128,2,9,1,60,6,Pāḷiyañca kumārakavaṇṇaṃ {vā}tiādīsu aniyamattho vā-saddo vutto.
  1419. 211419,67,128,10,13,1,34,3,Tesu ekekasseva karaṇadassanatthaṃ.
  1420. 211420,67,128,14,24,1,104,9,{Hatthimpī}tiādīsu pana hatthiādīnaṃ bahūnaṃ ekajjhaṃ kātabbābhāvadassanatthaṃ samuccayattho pi-saddo vutto.
  1421. 211421,67,128,25,37,1,68,8,Tena‘‘ hatthimpi dassetī’’ tiādīsu dutiye vuttanayeneva attho gahetabbo.
  1422. 211422,67,129,2,26,1,202,18,"Iddhimato attano kumārakākārena paresaṃ dassanaṃ kumārakavaṇṇanimmānaṃ, na ettha kiñci apubbaṃ pathavīādivatthu nipphādīyatīti kasiṇaniyamena payojanābhāvato‘‘ pathavīkasiṇādīsu aññatarārammaṇato’’ ti vuttaṃ. "
  1423. 211423,67,129,27,38,1,120,11,Satipi vā vatthunipphādane yathārahaṃ taṃ pathavīkasiṇādivaseneva ijjhatīti evampettha kasiṇaniyamena payojanaṃ nattheva.
  1424. 211424,67,129,39,49,1,85,9,"Kumārakavaṇṇañhi dassentena nīlavaṇṇaṃ vā dassetabbaṃ siyā, pītādīsu aññataravaṇṇaṃ vā. "
  1425. 211425,67,129,50,56,1,66,6,Tathā sati nīlādikasiṇāni samāpajjitabbānīti āpannova kasiṇaniyamo.
  1426. 211426,67,129,57,60,1,19,3,Eseva nayo sesesupi.
  1427. 211427,67,129,61,125,1,235,22,"Evamadhiṭṭhite yadeke pathavīkasiṇavasena‘‘ ekopi hutvā bahudhā hotī’’ tiādi( dī. ni.1.238; ma. ni.1.147; saṃ. ni.5.842; paṭi. ma.3.10) bhāvoti evaṃ pavattena kasiṇaniddesena idha vikubbaniddhiniddese‘‘ pathavīkasiṇādīsu aññatarārammaṇato’’ tiādivacanassa virodhaṃ āsaṅkanti, so anokāsovāti daṭṭhabbaṃ. "
  1428. 211428,67,129,126,137,1,99,10,"Nimminitabbabhāvena attanā icchitoti attano kumārakavaṇṇo, na pana attano daharakāle kumārakavaṇṇoti. "
  1429. 211429,67,129,138,158,1,109,15,"Nāgā divaṇṇesupi ayaṃ nayo byāpī evāti yadeke‘‘ nāgādinimmāne na yujjati viyā’’ ti vadanti, tadapohataṃ daṭṭhabbaṃ. "
  1430. 211430,67,130,2,8,1,44,5,{Bahiddhāpī}ti pi -saddena ajjhattaṃ sampiṇḍeti.
  1431. 211431,67,130,9,33,1,171,16,"Ayañhettha attho– hatthimpi {dassetī}tiādi ajjhattaṃ, bahiddhāpi hatthiādidassanavasena vuttaṃ, na‘‘ kumārakavaṇṇaṃ vā’’ tiādi viya ajjhattameva kumārakavaṇṇādīnaṃ dassanavasenāti. "
  1432. 211432,67,130,34,42,1,59,7,"Yaṃ ettha vattabbaṃ adhiṭṭhānavidhānaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  1433. 211433,67,131,2,10,1,27,4,399. Kāyan ti attano karajakāyaṃ.
  1434. 211434,67,131,11,36,1,133,16,{Vuttanayenevā}ti‘‘ ayaṃ kāyo susiro hotū’’ ti parikammaṃ katvā puna‘‘ pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāyā’’ ti imaṃ heṭṭhā vuttanayānusāramāha.
  1435. 211435,67,131,37,46,1,52,8,"Aññaṃ kāyan ti yaṃ manomayaṃ kāyaṃ nimminitukāmo, taṃ. "
  1436. 211436,67,131,47,50,1,22,2,{Muñjamhā}ti muñjatiṇato.
  1437. 211437,67,131,51,55,1,22,4,Īsikan ti tassa kaṇḍaṃ.
  1438. 211438,67,131,56,59,1,18,2,{Kosiyā}ti asikosato.
  1439. 211439,67,131,60,67,1,41,5,"{Karaṇḍāyā}ti peḷāya, nimmokatoti ca vadanti. "
  1440. 211440,67,131,68,71,1,20,2,{Abbāhatī}ti uddharati.
  1441. 211441,67,131,72,75,1,22,2,{Pavāheyyā}ti ākaḍḍheyya.
  1442. 211442,67,132,2,4,1,33,2,Iddhividhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1443. 211443,67,133,2,4,1,30,2,Iti dvādasamaparicchedavaṇṇanā.
  1444. 211444,67,134,2,4,1,21,2,13 . Abhiññāniddesavaṇṇanā
  1445. 211445,67,135,2,2,1,26,1,Dibbasotadhātukathāvaṇṇanā
  1446. 211446,67,136,2,11,1,33,3,400. {Tatthā}ti dibbasotadhātuyā niddese.
  1447. 211447,67,136,12,18,1,68,6,Abhiññāpāḷiyā hi niddesamukhena abhiññānaṃ nibbattanavidhi vidhīyati.
  1448. 211448,67,136,19,22,1,35,3,Abhiññāsīsenettha abhiññāpāḷi vuttā.
  1449. 211449,67,136,23,34,1,39,7,Tenāha‘‘ tato parāsu ca tīsu abhiññāsū’’ ti.
  1450. 211450,67,136,35,50,1,96,12,"Tato {parāsū}ti ca satthuno desanākkamaṃ, attano ca uddesakkamaṃ sandhāya vuttaṃ, na paṭipattikkamaṃ. "
  1451. 211451,67,136,51,57,1,46,6,Na hi paṭipajjantā imināva kamena paṭipajjanti.
  1452. 211452,67,136,58,64,1,65,4,"{Sabbatthā}ti dibbasotadhātupāḷiyaṃ, sesābhiññāpāḷiyañcāti sabbattha. "
  1453. 211453,67,136,65,73,1,58,6,"{Tatrā}ti vākyopaññāse nipātamattaṃ, tatra vā yathāvuttapāṭhe. "
  1454. 211454,67,136,74,86,1,77,9,"{Dibbasadisattā}ti dibbe bhavāti dibbā, devānaṃ sotadhātu, tāya dibbāya sadisattā. "
  1455. 211455,67,136,87,99,1,60,8,Idāni taṃ dibbasadisataṃ vibhāvetuṃ‘‘ devānaṃ hī’’ tiādi vuttaṃ.
  1456. 211456,67,136,100,110,1,159,9,Tattha {sucaritakammanibbattā}ti saddhābahulatāvisuddhadiṭṭhitānisaṃsadassāvitādisampattiyā suṭṭhu caritattā sucaritena devūpapattijanakena puññakammena nibbattā.
  1457. 211457,67,136,111,117,1,56,5,{Pittasemharuhirādīhī}ti ādi -saddena vātarogādīnaṃ saṅgaho.
  1458. 211458,67,136,118,121,1,24,2,{Apalibuddhā}ti anupaddutā.
  1459. 211459,67,136,122,130,1,73,7,"Pittādīhi anupaddutattā, kammassa ca uḷāratāya upakkilesavimutti veditabbā. "
  1460. 211460,67,136,131,140,1,94,9,Upakkilesadosarahitaṃ hi kammaṃ tiṇādidosarahitaṃ viya sassaṃ uḷāraphalaṃ anupakkiliṭṭhaṃ hoti.
  1461. 211461,67,136,141,180,1,73,9,"Kāraṇūpacārena cassa phalaṃ tathā voharīyati, yathā‘‘ sukkaṃ sukkavipākan’’ ti( dī. ni.3.312; ma. ni.2.81; a. ni.4.233). "
  1462. 211462,67,136,181,189,1,80,7,{Dūrepī}ti pi -saddena sukhumassāpi ārammaṇassa sampaṭicchanasamatthataṃ saṅgaṇhāti.
  1463. 211463,67,136,190,195,1,59,4,{Pasādasotadhātū}ti catumahābhūtānaṃ pasādalakkhaṇā sotadhātu.
  1464. 211464,67,137,2,18,1,190,14,"Vīriyārambhavaseneva ijjhanato sabbāpi kusalabhāvanā vīriyabhāvanā, padhānasaṅkhārasamannāgatā vā iddhipādabhāvanāpi visesato vīriyabhāvanā, tassā ānubhāvena nibbattā vīriyabhāvanābalanibbattā. "
  1465. 211465,67,137,19,22,1,32,3,Ñāṇamayā sotadhātu ñāṇasotadhātu.
  1466. 211466,67,137,23,35,1,109,9,"{Tādisāyevā}ti upakkilesavimuttatāya, dūrepi sukhumassapi ārammaṇassa sampaṭicchanasamatthatāya ca taṃsadisā eva . "
  1467. 211467,67,137,36,48,1,132,10,"Dibbavihāravasena {paṭiladdhattā}ti dibbavihārasaṅkhātānaṃ catunnaṃ bhūmīnaṃ vasena paṭiladdhattā, iminā kāraṇavasenassā dibbabhāvamāha. "
  1468. 211468,67,137,49,56,1,41,6,"Yaṃ cettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  1469. 211469,67,137,57,77,1,254,17,"{Dibbavihārasannissitattā}ti aṭṭhaṅgasamannāgamena ukkaṃsagataṃ pādakajjhānasaṅkhātaṃ dibbavihāraṃ sannissāya pavattattā, dibbavihārapariyāpannaṃ vā attanā sampayuttaṃ rūpāvacaracatutthajjhānaṃ nissayapaccayabhūtaṃ sannissitattāti evampettha attho daṭṭhabbo. "
  1470. 211470,67,137,78,81,1,32,2,{Savanaṭṭhenā}ti saddagahaṇaṭṭhena.
  1471. 211471,67,137,82,87,1,54,5,Yāthāvato hi saddūpaladdhi saddasabhāvāvabodho savanaṃ.
  1472. 211472,67,137,88,103,1,119,11,Santesupi aññesu sabhāvadhāraṇādīsu dhātuatthesu attasuññatāsandassanatthā satthu dhātudesanāti āha‘‘ nijjīvaṭṭhena cā’’ ti.
  1473. 211473,67,137,104,109,1,64,4,"Sotadhātukiccaṃ saddasampaṭicchanaṃ, saddasanniṭṭhānapaccayatā ca. "
  1474. 211474,67,138,2,12,1,64,6,Ñāṇassa parisuddhi upakkilesavigamenevāti āha‘‘ nirupakkilesāyā’’ ti.
  1475. 211475,67,138,13,26,1,144,11,"Mānusikā manussa santakā, maṃsasotadhātu, dibbavidūrādivisayaggahaṇasaṅkhātena attano kiccavisesena atikkantaṃ mānusikaṃ etāyāti atikkantamānusikā. "
  1476. 211476,67,138,27,36,1,50,5,Tenāha‘‘ manussūpacāraṃ atikkamitvā saddasavanenā’’ ti.
  1477. 211477,67,138,37,48,1,106,10,"Tattha manussūpacāran ti manussehi upacaritabbaṭṭhānaṃ, pakatiyā sotadvārena gahetabbaṃ visayanti adhippāyo. "
  1478. 211478,67,138,49,56,1,23,3,Tenāha‘‘ saddasavanenā’’ ti.
  1479. 211479,67,138,57,60,1,27,2,{Dibbe}ti devalokapariyāpanne.
  1480. 211480,67,138,61,76,1,65,11,Te pana visesato devānaṃ kathā saddā hontīti āha‘‘ devānaṃ sadde’’ ti.
  1481. 211481,67,138,77,83,1,33,5,"Manussānaṃ eteti mānusā, te mānuse. "
  1482. 211482,67,138,84,97,1,90,8,"Evaṃ devamanussasaddānaṃyeva gahitattā vuttaṃ‘‘ padesapariyādānan’’ ti, ekadesaggahaṇanti attho. "
  1483. 211483,67,138,98,102,1,41,4,Sadehasannissitā attano sarīre sannissitā.
  1484. 211484,67,138,103,109,1,107,6,Nippadesapariyādānaṃ ṭhānabhedaggahaṇamukhena saviññāṇakādibhedabhinnassa saddassa anavasesena saṅgaṇhanato.
  1485. 211485,67,139,2,4,1,19,2,Ayaṃ dibbasotadhātu.
  1486. 211486,67,139,5,14,1,142,7,"{Parikammasamādhicittenā}ti parikammabhūtāveṇikasamādhicittena, dibbasotañāṇassa parikammavasena pavattakkhaṇikasamādhinā samāhitacittenāti attho. "
  1487. 211487,67,139,15,20,1,64,5,Parikammasamādhi nāma dibbasotadhātuyā upacārāvatthātipi vadanti.
  1488. 211488,67,139,21,26,1,43,5,Sā pana nānāvajjanavasena vuttāti daṭṭhabbā.
  1489. 211489,67,139,27,32,1,60,5,Sabboḷārikasaddadassanatthaṃ sīhādīnaṃ saddo paṭhamaṃ gahito.
  1490. 211490,67,139,33,38,1,59,5,Tiyojanamatthakepi kira kesarasīhassa sīhanādasaddo suyyati.
  1491. 211491,67,139,39,44,1,57,5,Ādi -saddena meghasaddabyagghasaddādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  1492. 211492,67,139,45,55,1,147,9,"Ettha ca yathā oḷārikasaddāvajjanaṃ yāvadeva sukhumasaddāvajjanūpāyadassanatthaṃ, tathā saddaggahaṇabhāvanābalena sukhumatarasaddaggahaṇasaṃsiddhito. "
  1493. 211493,67,140,2,20,1,163,12,Evaṃ āsannasaddaggahaṇānusārena dūradūratarasaddaggahaṇampi samijjhatīti dassetuṃ‘‘ puratthimāya disāyā’’ tiādinā disāsambandhavasena saddānaṃ manasikāravidhi āraddho.
  1494. 211494,67,140,21,39,1,157,16,"Tattha saddanimittan ti ñāṇuppattihetubhāvato saddo eva saddanimittaṃ, yo vā yathāvutto upādāyupādāya labbhamāno saddānaṃ oḷārikasukhumākāro, taṃ saddanimittaṃ. "
  1495. 211495,67,140,40,48,1,34,4,Tenevāha‘‘ saddānaṃ saddanimittan’’ ti.
  1496. 211496,67,140,49,67,1,148,13,"Yaṃ pana vuttaṃ‘‘ oḷārikānampi sukhumānampi saddānaṃ saddanimittaṃ manasi kātabban’’ ti, taṃ oḷārikasukhumasammatesupi oḷārikasukhumasabbhāvadassanatthaṃ. "
  1497. 211497,67,140,68,73,1,56,5,Tañca sabbaṃ sukhume ñāṇaparicayadassanatthaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1498. 211498,67,140,74,98,1,195,19,"Saddanimittassa apaccuppannasabhāvattā‘‘ saddova saddanimittan’’ ti ayameva pakkho ñāyāgatoti keci, taṃ na oḷārikasukhumānaṃ saddānaṃ vaṇṇārammaṇena ñāṇena nīlapītādivaṇṇānaṃ viya tattheva gahetabbato. "
  1499. 211499,67,140,99,103,1,55,4,Oḷārikasukhumabhāvo cettha saddanimittanti adhippetanti.
  1500. 211500,67,140,104,110,1,51,5,{Tassā}ti yathāvuttena vidhinā paṭipajjantassa yogino.
  1501. 211501,67,140,111,124,1,92,11,"Te {saddā}ti ye sabboḷārikato pabhuti āvajjantassa anukkamena sukhumasukhumā saddā āvajjitā, te. "
  1502. 211502,67,140,125,130,1,70,4,{Pākatikacittassāpī}ti pādakajjhānasamāpajjanato pubbe pavattacittassāpi.
  1503. 211503,67,140,131,142,1,164,10,{Parikammasamādhicittassā}ti dibbasotadhātuyā uppādanatthaṃ pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhitassa saddaṃ ārabbha parikammakaraṇavasena pavattakkhaṇikasamādhicittassa.
  1504. 211504,67,140,143,150,1,62,7,Pubbepi ñāṇena parimadditattā ativiya pākaṭā hontīti sambandho.
  1505. 211505,67,141,2,14,1,79,10,"Tesu {saddesū}ti ye parikammassa visayadassanatthaṃ bahū saddā vuttā, tesu saddesu. "
  1506. 211506,67,141,15,26,1,88,10,"Aññataran ti yatthassa parikammakaraṇavasena abhiṇhaṃ manasikāro pavatto, taṃ ekaṃ saddaṃ. "
  1507. 211507,67,141,27,33,1,39,6,Tato paran ti tato appanuppattito paraṃ.
  1508. 211508,67,141,34,39,1,29,4,Tasmiṃ {sote}ti tasmiṃ ñāṇasote.
  1509. 211509,67,141,40,59,1,160,17,"Patito {hotī}ti dibbasotadhātu antogadhā hoti appanācittassa uppattito pabhuti dibbasotañāṇalābhī nāma hoti, na dānissa tadatthaṃ bhāvanābhiyogo icchitabboti attho. "
  1510. 211510,67,141,60,63,1,22,3,Tan ti dibbasotadhātuṃ.
  1511. 211511,67,141,64,68,1,42,4,Thāmajātan ti jātathāmaṃ daḷhabhāvappattaṃ.
  1512. 211512,67,141,69,71,1,33,2,Vaḍḍhetabbaṃ pādakajjhānārammaṇaṃ.
  1513. 211513,67,141,72,85,1,80,9,Kinti kittakanti āha‘‘ etthantare saddaṃ suṇāmīti ekaṅgulamattaṃ paricchinditvā’’ ti.
  1514. 211514,67,141,86,108,1,168,17,Pādakajjhānassa hi ārammaṇabhūtaṃ kasiṇanimittaṃ‘‘ ettakaṃ ṭhānaṃ pharatū’’ ti manasi karitvā pādakajjhānaṃ samāpajjantassa kasiṇanimittaṃ tattakaṃ ṭhānaṃ pharitvā tiṭṭhati .
  1515. 211515,67,141,109,129,1,162,18,"So samāpattito vuṭṭhāya tattha gate sadde āvajjati, subhāvitabhāvanattā tattha aññataraṃ saddaṃ ārabbha uppannāvajjanānantaraṃ cattāri, pañca vā javanāni uppajjanti. "
  1516. 211516,67,141,130,138,1,75,7,"Tesu pacchimaṃ iddhicittaṃ, itarassa punapi pādakajjhānaṃ samāpajjitabbameva. "
  1517. 211517,67,141,139,148,1,95,9,Tato eva hi pādakajjhānārammaṇena phuṭṭhokāsabbhantaragatepi sadde suṇātiyevāti sāsaṅkaṃ vadati.
  1518. 211518,67,141,149,153,1,60,4,Ekaṅguladvaṅgulā diggahaṇañcettha sukhumasaddāpekkhāya kataṃ.
  1519. 211519,67,142,2,16,1,112,12,Evaṃ {suṇantovā}ti evaṃ paricchinditvā paricchinditvā savanena vasīkatābhiñño hutvā yathāvajjite sadde suṇanto eva.
  1520. 211520,67,142,17,27,1,94,10,Pāṭiyekkan ti ekajjhaṃ pavattamānepi te sadde paccekaṃ vatthubhedena vavatthapetukāmatāya sati.
  1521. 211521,67,143,2,4,1,35,2,Dibbasotadhātukathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1522. 211522,67,144,2,2,1,26,1,Cetopariyañāṇakathāvaṇṇanā
  1523. 211523,67,145,2,10,1,47,4,401. {Pariyātī}ti sarāgādivibhāgena paricchijja jānāti.
  1524. 211524,67,145,11,19,1,31,4,Tenāha‘‘ paricchindatīti attho’’ ti.
  1525. 211525,67,145,20,28,1,48,7,"Yesañhi dhātūnaṃ gati attho, buddhipi tesaṃ attho."
  1526. 211526,67,145,29,57,1,112,18,"‘‘ Parasattānan’’ ti ettha para-saddo aññatthoti āha‘‘ attānaṃ ṭhapetvā sesasattānan’’ ti, yathā hi yo paro na hoti, so attā. "
  1527. 211527,67,145,58,65,1,25,6,"Yo attā na hoti, so paroti. "
  1528. 211528,67,145,66,72,1,41,6,Sattānan ti cettha rūpādīsu sattāti sattā.
  1529. 211529,67,145,73,84,1,107,10,"Tassā pana paññattiyā saviññāṇakasantāne niruḷhattā nicchandarāgāpi sattātveva vuccanti, bhūtapubbagatiyā vā."
  1530. 211530,67,145,85,99,1,60,8,"‘‘ Pun’’ ti narakaṃ, tattha galanti papatantīti puggalā, pāpakārino. "
  1531. 211531,67,145,100,106,1,71,6,Itarepi saṃsāre saṃsārino taṃsabhāvānātivattanato puggalātveva vuccanti.
  1532. 211532,67,145,107,120,1,102,11,"Taṃtaṃsattanikāyassa vā tattha tattha upapattiyā pūraṇato, aniccatāvasena galanato ca {puggalā}ti neruttā. "
  1533. 211533,67,146,2,8,1,33,5,{Etañhī}ti ettha hi -saddo hetuattho.
  1534. 211534,67,146,9,37,1,225,21,"Yasmā‘‘ etaṃ cetopariyañāṇaṃ dibbacakkhuñāṇavasena ijjhatī’’ ti taṃ dibbacakkhuñāṇaṃ, etassa cetopariyañāṇassa uppādane parikammaṃ, tasmā tena cetopariyañāṇaṃ uppādetukāmena adhigatadibbacakkhuñāṇena bhikkhunāti evaṃ yojanā kātabbā . "
  1535. 211535,67,146,38,46,1,55,7,"Hadayarūpan ti na hadayavatthu, atha kho hadayamaṃsapesi. "
  1536. 211536,67,146,47,61,1,113,12,"Yaṃ bahi kamalamakuḷasaṇṭhānaṃ, anto kosātakīphalasadisanti vuccati, tañhi nissāya dāni vuccamānaṃ lohitaṃ tiṭṭhati. "
  1537. 211537,67,146,62,68,1,50,6,Hadayavatthu pana imaṃ lohitaṃ nissāya pavattatīti.
  1538. 211538,67,146,69,85,1,96,12,Kathaṃ pana dibbacakkhunā lohitassa vaṇṇadassanena arūpaṃ cittaṃ pariyesatīti āha‘‘ yadā hī’’ tiādi.
  1539. 211539,67,146,86,92,1,89,6,Kathaṃ pana somanassasahagatādicittavuttiyā kammajassa lohitassa vividhavaṇṇabhāvāpattīti?
  1540. 211540,67,146,93,107,1,82,10,Ko vā evamāha‘‘ kammajameva taṃ lohitan’’ ti catusantatirūpassāpi tattha labbhamānattā.
  1541. 211541,67,146,108,117,1,53,5,Tenevāha‘‘ idaṃ rūpaṃ somanassindriyasamuṭṭhānan’’ tiādi.
  1542. 211542,67,146,118,128,1,73,8,"Evampi yaṃ tattha acittajaṃ, tassa yathāvuttavaṇṇabhedena na bhavitabbanti? "
  1543. 211543,67,146,129,133,1,48,3,"Bhavitabbaṃ, sesatisantatirūpānaṃ tadanuvattanato. "
  1544. 211544,67,146,134,152,1,190,16,"Yathā hi gamanādīsu cittajarūpāni utukammāhārasamuṭṭhānarūpehi anuvattīyanti, aññathā kāyassa desantaruppattiyeva na siyā, evamidhāpi cittajarūpaṃ sesatisantatirūpāni anuvattamānāni pavattanti. "
  1545. 211545,67,146,153,160,1,84,7,Pasādakodhavelāsu cakkhussa vaṇṇabhedāpattiyeva ca tadatthassa nidassanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1546. 211546,67,147,2,10,1,65,7,{Pariyesantenā}ti paṭhamaṃ tāva anumānato ñāṇaṃ pesetvā gavesantena.
  1547. 211547,67,147,11,72,1,473,45,Cetopariyañāṇañhi uppādetukāmena yoginā heṭṭhā vuttanayena rūpāvacaracatutthajjhānaṃ aṭṭhaṅgasamannāgataṃ abhinīhārakkhamaṃ katvā dibbacakkhuñāṇassa lābhī samāno ālokaṃ vaḍḍhetvā dibbena cakkhunā parassa hadayamaṃsapesiṃ nissāya pavattamānassa lohitassa vaṇṇadassanena‘‘ idāni imassa cittaṃ somanassasahagatan’’ ti vā‘‘ domanassasahagatan’’ ti vā‘‘ upekkhāsahagatan’’ ti vā nayaggāhavasenapi vavatthapetvā pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya‘‘ imassa cittaṃ jānāmī’’ ti parikammaṃ kātabbaṃ.
  1548. 211548,67,147,73,81,1,97,8,Kālasatampi kālasahassampi punappunaṃ pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya tatheva paṭipajjitabbaṃ.
  1549. 211549,67,147,82,109,1,249,24,"Tassevaṃ dibbacakkhunā hadayalohitavaṇṇadassanādividhinā paṭipajjantassa idāni cetopariyañāṇaṃ uppajjissatīti yaṃ tadā pavattatīti vavatthāpitaṃ cittaṃ, taṃ ārammaṇaṃ katvā manodvārāvajjanaṃ uppajjati, tasmiṃ niruddhe cattāri, pañca vā javanāni javanti. "
  1550. 211550,67,147,110,125,1,127,12,"Tesaṃ purimāni tīṇi, cattāri vā parikammādisamaññāni kāmāvacarāni, catutthaṃ, pañcamaṃ vā appanācittaṃ rūpāvacaracatutthajjhānikaṃ. "
  1551. 211551,67,147,126,136,1,75,9,"Tattha yaṃ antena appanācittena saddhiṃ uppannaṃ ñāṇaṃ, idaṃ cetopariyañāṇaṃ. "
  1552. 211552,67,147,137,160,1,171,20,"Tañhi yatthānena parikammaṃ kataṃ, taṃ parassa cittaṃ paccakkhato paṭivijjhantaṃ vibhāventameva hutvā pavattati rūpaṃ viya ca dibbacakkhuñāṇaṃ, saddaṃ viya ca dibbasotañāṇaṃ. "
  1553. 211553,67,147,161,169,1,85,8,Tato paraṃ pana kāmāvacaracittehi sarāgādivavatthāpanaṃ hoti nīlādivavatthāpanaṃ viya.
  1554. 211554,67,147,170,190,1,147,14,Evamadhigatassa pana cetopariyañāṇassa thāmagamanavidhānampi adhigamanavidhānasadisamevāti taṃ dassetuṃ‘‘ tasmā tena… pe… thāmagataṃ kātabban’’ ti vuttaṃ.
  1555. 211555,67,148,2,7,1,47,4,Evaṃ thāmagate {hī}tiādi thāmagatānisaṃsadassanaṃ.
  1556. 211556,67,148,8,13,1,65,5,Sabbampi kāmāvacaracittan ti catupaṇṇāsavidhampi kāmāvacaracittaṃ.
  1557. 211557,67,148,14,30,1,78,8,‘‘ Sabbampī’’ ti padaṃ‘‘ rūpāvacarārūpāvacaracittan’’ ti etthāpi ānetvā sambandhitabbaṃ.
  1558. 211558,67,148,31,39,1,87,7,"Tena pañcadasavidhampi rūpāvacaracittaṃ, dvādasavidhampi arūpāvacaracittanti vuttaṃ hoti. "
  1559. 211559,67,148,40,48,1,71,6,"{Pajānātī}ti sarāgādipakārehi jānāti, paccakkhato paṭivijjhatīti adhippāyo. "
  1560. 211560,67,148,49,55,1,68,6,Puthujjanavasenāyaṃ abhiññākathāti lokuttaraṃ cittaṃ idha anuddhaṭaṃ.
  1561. 211561,67,148,56,71,1,79,12,"Tampi hi uparimo, sadiso vā ariyo heṭṭhimassa, sadisassa ca cittampi pajānāti eva. "
  1562. 211562,67,148,72,81,1,33,5,Tenāha‘‘ anuttaraṃ vā cittan’’ tiādi.
  1563. 211563,67,148,82,86,1,33,3,{Saṅkamanto}ti ñāṇena upasaṅkamanto.
  1564. 211564,67,148,87,104,1,96,13,Ekaccañhi cittaṃ ñatvā parikammena vinā tadaññaṃ cittaṃ jānanto‘‘ cittā cittaṃ saṅkamanto’’ ti vutto.
  1565. 211565,67,148,105,113,1,36,4,Tenāha‘‘ vināpi hadayarūpadassanenā’’ ti.
  1566. 211566,67,148,114,118,1,54,4,Hadayarūpadassanādividhānaṃ hi ādikammikavasena vuttaṃ.
  1567. 211567,67,148,119,127,1,28,4,Tenāha‘‘ vuttampi cetan’’ tiādi.
  1568. 211568,67,148,128,135,1,55,5,"Yattha {katthacī}ti pañcavokārabhave, catuvokārabhavepi vā. "
  1569. 211569,67,148,136,147,1,91,9,"Na kato abhiññānuyogasaṅkhāto abhiniveso etenāti akatābhiniveso, tassa, ādikammikassāti attho. "
  1570. 211570,67,148,148,159,1,58,6,Ayaṃ {kathā}ti‘‘ ālokaṃ vaḍḍhetvā’’ tiādinā vuttaparikammakathā.
  1571. 211571,67,149,2,5,1,24,3,Avasesan ti vuttāvasesaṃ.
  1572. 211572,67,149,6,21,1,93,11,Evaṃ avibhāgena vuttaṃ vibhāgato dassetuṃ‘‘ catubhūmakaṃ kusalābyākataṃ cittaṃ vītarāgan’’ ti āha.
  1573. 211573,67,149,22,34,1,105,8,Tañhi yonisomanasikārappaccayataṃhetukatāhi rāgena sampayogāsaṅkābhāvato‘‘ vītarāgan’’ ti vattabbataṃ labhati.
  1574. 211574,67,149,35,60,1,200,20,"Sesākusalacittānaṃ rāgena sampayogābhāvato nattheva sarāgatā, taṃnimittakatāya pana siyā taṃsahitatālesoti nattheva vītarāgatāpīti dukavinimuttatāva yuttāti vuttaṃ‘‘ imasmiṃ duke saṅgahaṃ na gacchantī’’ ti. "
  1575. 211575,67,149,61,66,1,46,5,Yadi evaṃ padesikaṃ cetopariyañāṇaṃ āpajjatīti?
  1576. 211576,67,149,67,71,1,39,3,"Nāpajjati, dukantarapariyāpannattā tesaṃ. "
  1577. 211577,67,149,72,103,1,185,21,"Ye pana‘‘ paṭipakkhabhāve asatipi sampayogābhāvo evettha pamāṇaṃ ekaccaabyākatānaṃ viyā’’ ti sesākusalacittānampi vītarāgataṃ paṭijānanti , te sandhāyāha‘‘ keci pana therā tānipi saṅgaṇhantī’’ ti. "
  1578. 211578,67,149,104,109,1,43,5,Sadosadukepi imināva nayena attho veditabbo.
  1579. 211579,67,150,2,13,1,114,9,"{Pāṭipuggalikanayenā}ti āveṇikanayena, tadaññākusalacittesu viya lobhadosehi amissitassa mohasseva sabbhāvatoti attho. "
  1580. 211580,67,150,14,32,1,162,17,"Akusalamūlasaṅkhātesu saha mohenevāti samohaṃ paṭhamanaye, dutiyanaye pana saheva mohenāti samohan ti evaṃ uttarapurimapadāvadhāraṇato dvīsu nayesu bhedo veditabbo. "
  1581. 211581,67,150,33,47,1,167,13,"Attanā sampayuttaṃ thinamiddhaṃ anuvattanavasena gataṃ pavattaṃ thinamiddhānugataṃ pañcavidhaṃ sasaṅkhārikākusalacittaṃ saṃkhittaṃ, ārammaṇe saṅkocanavasena pavattanato. "
  1582. 211582,67,150,48,64,1,135,14,"Vuttanayena uddhaccānugataṃ veditabbaṃ, taṃ pana uddhaccasahagataṃ cittaṃ, yattha vā uddhaccaṃ paccayavisesena thāmajātaṃ hutvā pavattati. "
  1583. 211583,67,150,65,80,1,160,12,"Kilesavikkhambhanasamatthatāya, vipulaphalatāya, dīghasantānatāya ca mahantabhāvaṃ gataṃ, mahantehi vā uḷāracchandavīriyacittapaññehi gataṃ paṭipannanti mahaggataṃ. "
  1584. 211584,67,150,81,84,1,28,3,Avasesan ti parittaappamāṇaṃ.
  1585. 211585,67,150,85,91,1,54,6,Attānaṃ uttarituṃ samatthehi saha uttarehīti sauttaraṃ.
  1586. 211586,67,150,92,100,1,71,7,"Uttiṇṇanti uttaraṃ, loke apariyāpannabhāvena lokato uttaranti lokuttaraṃ. "
  1587. 211587,67,150,101,108,1,42,6,Tato eva natthi etassa uttaranti anuttaraṃ.
  1588. 211588,67,150,109,114,1,66,5,Upanijjhānalakkhaṇappattena samādhinā sammadeva āhitanti samāhitaṃ.
  1589. 211589,67,150,115,117,1,44,2,Tadaṅgavimuttippattaṃ kāmāvacarakusalacittaṃ.
  1590. 211590,67,150,118,120,1,42,2,Vikkhambhanavimuttippattaṃ mahaggatacittaṃ.
  1591. 211591,67,150,121,123,1,36,2,Samucchedavimuttippattaṃ maggacittaṃ.
  1592. 211592,67,150,124,126,1,40,2,Paṭippassaddhivimuttippattaṃ phalacittaṃ.
  1593. 211593,67,150,127,130,1,40,3,Nissaraṇavimuttippatta mpi tadubhayameva.
  1594. 211594,67,150,131,142,1,115,10,"Kāmaṃ kānici paccavekkhaṇacittādīni nibbānārammaṇāni honti, nissaraṇavimuttippattāni pana na honti tādisakiccāyogato. "
  1595. 211595,67,150,143,150,1,80,7,Pāḷiyaṃ āgatasarāgādibhedavasena ceva tesaṃ antarabhedavasena ca sabbappakārampi.
  1596. 211596,67,151,2,4,1,35,2,Cetopariyañāṇakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1597. 211597,67,152,2,2,1,34,1,Pubbenivāsānussatiñāṇakathāvaṇṇanā
  1598. 211598,67,153,2,43,1,267,26,"402. Pubbenivāsaṃ anussarati, tassa vā anussaraṇaṃ pubbenivāsānussati, taṃ nissayādipaccayabhūtaṃ paṭicca uppajjanato‘‘ pubbenivāsānussatimhi yaṃ ñāṇaṃ, tadatthāyā’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ vivaranto pubbenivāsaṃ tāva dassetvā tattha satiñāṇāni dassetuṃ‘‘ pubbenivāso’’ tiādimāha. "
  1599. 211599,67,153,44,83,1,200,22,"Tattha‘‘ pubbe’’ ti idaṃ padaṃ‘‘ ekampi jātin’’ tiādivacanato atītabhavavisayaṃ idhādhippetanti āha‘‘ atītajātīsū’’ ti nivāsa-saddo kammasādhano, khandhavinimutto ca nivasitadhammo natthīti āha‘‘ nivutthakkhandhā’’ ti. "
  1600. 211600,67,153,84,114,1,190,25,"Nivutthatā cettha sasantāne pavattatā, tathābhūtā ca te anu anu bhūtā jātā pavattā tattha uppajjitvā vigatāva hontīti āha‘‘ nivutthāti ajjhāvutthā anubhūtā attano santāne uppajjitvā niruddhā’’ ti. "
  1601. 211601,67,153,115,141,1,167,18,Evaṃ sasantatipariyāpannadhammavasena nivāsa-saddassa atthaṃ vatvā idāni avisesena vattuṃ‘‘ nivutthadhammā vā nivutthā’’ ti vatvā taṃ vivarituṃ‘‘ gocaranivāsenā’’ tiādi vuttaṃ.
  1602. 211602,67,153,142,151,1,91,9,Gocarabhūtāpi hi gocarāsevanāya āsevitā ārammaṇakaraṇavasena anubhūtā nivutthā nāma hontīti.
  1603. 211603,67,153,152,166,1,83,10,Te pana duvidhā saparaviññāṇagocaratāyāti ubhayepi te dassetuṃ‘‘ attano’’ tiādi vuttaṃ.
  1604. 211604,67,154,2,49,1,315,35,"Tattha ‘‘ attano viññāṇena viññātā’’ ti vatvā‘‘ paricchinnā’’ ti vacanaṃ ye te gocaranivāsena nivutthadhammā, te na kevalaṃ viññāṇena viññāṇamattā, atha kho yathā pubbe jātināmagottavaṇṇaliṅgāhārādivisesehi paricchedakārikāya paññāya paricchijja gahitā, tathevetaṃ ñāṇaṃ paricchijja gaṇhātīti imassa atthassa dīpanatthaṃ vuttaṃ. "
  1605. 211605,67,154,50,54,1,44,4,Paraviññāṇaviññātāpi vā nivutthāti sambandho.
  1606. 211606,67,154,55,67,1,77,11,"Na kevalaṃ attanova viññāṇena, atha kho paresaṃ viññāṇena viññātāpi vāti attho. "
  1607. 211607,67,154,68,88,1,96,12,Idhāpi‘‘ paricchinnā’’ ti padaṃ ānetvā sambandhitabbaṃ‘‘ paresampi vā viññāṇena viññātā paricchinnā’’ ti.
  1608. 211608,67,154,89,95,1,49,6,Tassa ca gahaṇe payojanaṃ vuttanayeneva vattabbaṃ.
  1609. 211609,67,154,96,111,1,88,14,"Te ca kho yasmā abhītāsu eva jātīsu aññehi viññātā paricchinnā, te ca parinibbutāpi honti. "
  1610. 211610,67,154,112,136,1,195,19,"Ye hi te viññātā, tesaṃ tadā vattamānasantānānusārena tesampi atīte pavatti ñāyatīti sikhāppattaṃ pubbenivāsānussatiñāṇassa visayabhūtaṃ pubbenivāsaṃ dassetuṃ‘‘ chinnavaṭumakānussaraṇādīsū’’ ti vuttaṃ. "
  1611. 211611,67,154,137,143,1,71,5,"Chinnavaṭumakā sammāsambuddhā, tesaṃ anussaraṇā chinnavaṭumakānussaraṇaṃ. "
  1612. 211612,67,154,144,149,1,70,5,Ādi -saddena paccekasambuddhabuddhasāvakānussaraṇāni gayhantīti vadanti.
  1613. 211613,67,154,150,157,1,68,6,Chinnavaṭumakā pana sabbeva anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbutā.
  1614. 211614,67,154,158,191,1,244,26,"Tesaṃ anussaraṇaṃ nāma tesaṃ paṭipattiyā anussaraṇaṃ, sā pana paṭipatti saṅkhepato chaḷārammaṇaggahaṇalakkhaṇāti tāni idha paraviññāṇaviññātaggahaṇena gahitāni, te panete sammāsambuddhānaṃyeva visayā, na aññesanti āha‘‘ te buddhānaṃyeva labbhantī’’ ti. "
  1615. 211615,67,154,192,217,1,164,22,"Na hi atīte buddhā bhagavanto evaṃ vipassiṃsu, evaṃ maggaṃ bhāvesuṃ, evaṃ phalanibbānāni sacchākaṃsu, evaṃ veneyye vinesunti ettha sabbadā aññesaṃ ñāṇassa gati atthīti. "
  1616. 211616,67,154,218,227,1,82,8,"Yāya satiyā pubbenivāsaṃ anussarati, sā pubbenivāsānussatīti ānetvā sambandhitabbaṃ. "
  1617. 211617,67,155,2,6,1,73,4,Anekavidhan ti nānābhavayonigativiññāṇaṭṭhitisattāvāsādivasena bahuvidhaṃ.
  1618. 211618,67,155,7,15,1,66,6,"{Pakārehī}ti nāmagottādiākārehi saddhiṃ, sahayoge cetaṃ karaṇavacanaṃ. "
  1619. 211619,67,155,16,18,1,23,2,Pavattitaṃ desanāvasena.
  1620. 211620,67,155,19,29,1,41,5,"Tenāha‘‘ saṃvaṇṇitan’’ ti, vitthāritanti attho."
  1621. 211621,67,155,30,51,1,130,13,‘‘ Nivāsan’’ ti antogadhabhedasāmaññavacanametanti te bhede byāpanicchāvasena saṅgahetvā dassento‘‘ tattha tattha nivutthasantānan’’ ti āha.
  1622. 211622,67,155,52,66,1,96,9,"Sāvakassevetaṃ anussaraṇaṃ, na satthunoti vuttaṃ‘‘ khandhapaṭipāṭivasena cutipaṭisandhivasena vā’’ ti. "
  1623. 211623,67,155,67,70,1,35,3,Khandhapaṭipāṭi khandhānaṃ anukkamo.
  1624. 211624,67,155,71,77,1,42,6,Sā ca kho cutito paṭṭhāya uppaṭipāṭivasena.
  1625. 211625,67,155,78,88,1,59,6,Keci panettha‘‘ iriyāpathapaṭipāṭi khandhapaṭipāṭī’’ ti vadanti.
  1626. 211626,67,155,89,95,1,52,5,Anugantvā {anugantvā}ti ñāṇagatiyā anugantvā anugantvā.
  1627. 211627,67,155,96,105,1,67,7,"{Titthiyā}ti aññatitthiyā, te pana kammavādino kiriyavādino tāpasādayo. "
  1628. 211628,67,155,106,112,1,62,6,Ṭhapetvā aggasāvakamahāsāvake itare satthu sāvakā pakatisāvakā.
  1629. 211629,67,156,2,37,1,234,24,"Yasmā titthiyānaṃ brahmajālādīsu cattālīsāya eva saṃvaṭṭavivaṭṭānaṃ anussaraṇaṃ āgataṃ, tasmā ‘‘ na tato paran’’ ti vatvā taṃ kāraṇaṃ vadanto‘‘ dubbalapaññattā’’ tiādimāha, tena vipassanābhiyogo pubbenivāsānussatiñāṇassa visesakāraṇanti dasseti. "
  1630. 211630,67,156,38,45,1,80,6,{Balavapaññattā}ti ettha nāmarūpaparicchedādiyeva paññāya balavakāraṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1631. 211631,67,156,46,49,1,32,3,Tañhettha nesaṃ sādhāraṇakāraṇaṃ.
  1632. 211632,67,156,50,69,1,196,16,"{Ettako}ti kappānaṃ lakkhaṃ, tadadhikaṃ ekaṃ, dve ca asaṅkhyeyyānīti kālavasena evaṃparimāṇo yathākkamaṃ tesaṃ mahāsāvakaaggasāvakapaccekabuddhānaṃ puññañāṇābhinīhāro sāvakapaccekabodhipāramitā samitā. "
  1633. 211633,67,156,70,94,1,179,18,"Yadi bodhisambhārasambharaṇakālaparicchinno tesaṃ tesaṃ ariyānaṃ abhiññāñāṇavibhāgo, evaṃ sante buddhānampi visayaparicchedatā āpannāti āha‘‘ buddhānaṃ pana paricchedo nāma natthī’’ ti."
  1634. 211634,67,156,95,132,1,125,14,"‘‘ Yāvatakaṃ ñeyyaṃ, tāvatakaṃ ñāṇan’’ ti( mahāni.156; cūḷani. mogharājamāṇavapucchāniddesa85; paṭi. ma.3.5) vacanato sabbaññutaññāṇassa viya buddhānaṃ abhiññāñāṇānampi visaye paricchedo nāma natthi. "
  1635. 211635,67,156,133,143,1,49,9,"Tattha yaṃ yaṃ ñātuṃ icchanti, taṃ taṃ jānanti eva. "
  1636. 211636,67,156,144,171,1,233,22,"Atha vā satipi kālaparicchede kāraṇūpāyakosallapariggahādinā sātisayattā mahābodhisambhārānaṃ paññāpāramitāya pavattiānubhāvassa paricchedo nāma natthi, kuto tannibbattānaṃ abhiññāñāṇānanti āha‘‘ buddhānaṃ pana paricchedo nāma natthī’’ ti. "
  1637. 211637,67,156,172,184,1,102,11,"Atīte ettakāni kappānaṃ asaṅkhyeyyānīti evaṃ kālaparicchedo nāma natthi, anāgate anāgataṃsañāṇassa viya. "
  1638. 211638,67,157,2,23,1,159,16,"Evaṃ channaṃ janānaṃ pubbenivāsānussaraṇaṃ kālavibhāgato dassetvā idāni ārammaṇaggahaṇato ānubhāvavisesato, pavattiākārato ca dassetuṃ‘‘ titthiyā cā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1639. 211639,67,157,24,41,1,130,15,"{Cutipaṭisandhivasenā}ti attano, parassa vā tasmiṃ tasmiṃ attabhāve cutiṃ disvā antarā kiñci anāmasitvā paṭisandhiyā eva gahaṇavasena. "
  1640. 211640,67,157,42,55,1,71,8,"Vuttamevatthaṃ byatirekato, anvayato ca vibhāvetuṃ‘‘ tesañhī’’ tiādi vuttaṃ. "
  1641. 211641,67,157,56,75,1,179,14,"Pakatisāvakā cutipaṭisandhivasenapi saṅkamantīti ayamattho heṭṭhā vuttanayena‘‘ balavapaññattā’’ ti hetunā vibhāvetabbo, cutipaṭisandhivasena saṅkamanaṃ vemajjhadassane payojanābhāvato. "
  1642. 211642,67,157,76,79,1,36,3,Ñāṇabaladassanatthaṃ panettha vuttaṃ.
  1643. 211643,67,158,2,25,1,221,21,"Taṃ taṃ {pākaṭamevā}ti yathā nāma saradasamaye ṭhitamajjhanhikavelāyaṃ caturatanike gehe cakkhumato purisassa rūpagataṃ supākaṭameva hotīti lokasiddhametaṃ, siyā pana tassa sukhumataratirohitādibhedassa rūpagatassa agocaratā. "
  1644. 211644,67,158,26,48,1,175,20,"Nattheva buddhānaṃ ñātuṃ icchitassa ñeyyassa agocaratā, atha kho taṃ ñāṇālokena obhāsitaṃ hatthatale āmalakaṃ viya supākaṭaṃ suvibhūtameva hoti tathā ñeyyāvaraṇassa supahīnattā. "
  1645. 211645,67,158,49,80,1,197,22,"Peyyālapāḷiṃ viya {saṅkhipitvā}ti yathā peyyālapāḷiṃ paṭhantā‘‘ paṭhamaṃ jhānaṃ… pe… pañcamaṃ jhānan’’ ti ādipariyosānameva gaṇhantā saṅkhipitvā sajjhāyanti, na anupadaṃ, evaṃ anekāpi kappakoṭiyo saṅkhipitvā. "
  1646. 211646,67,158,81,103,1,120,18,"Yaṃ yaṃ {icchantī}ti yasmiṃ kappe, yasmiṃ bhave yaṃ yaṃ jānituṃ icchanti, tattha tattheva ñātuṃ icchite eva ñāṇena okkamantā. "
  1647. 211647,67,158,104,108,1,58,4,Sīhokkantavasena sīhagatipatanavasena ñāṇagatiyā gacchanti.
  1648. 211648,67,158,109,115,1,78,6,Satadhā bhinnassa vāḷassa koṭiyā koṭipaṭipādanavasena katavālavedhaparicayassa.
  1649. 211649,67,158,116,129,1,51,2,{Sarabhaṅgasadisassā}ti sarabhaṅgabodhisattasadisassa( jā.2.17.50 ādayo).
  1650. 211650,67,158,130,134,1,40,4,Lakkhaṭṭhānassa appattavasena na sajjati.
  1651. 211651,67,158,135,138,1,41,3,Atikkamanapassagamanavasena na virajjhati.
  1652. 211652,67,159,2,13,1,134,10,Khajjupanakappabhāsadisaṃ hutvā {upaṭṭhātī}ti ñāṇassa ativiya appānubhāvatāya khajjotobhāsasamaṃ hutvā pubbenivāsānussatiñāṇaṃ upaṭṭhāti.
  1653. 211653,67,159,14,17,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  1654. 211654,67,159,18,21,1,44,3,Dīpappabhāsadisan ti pākatikadīpālokasadisaṃ.
  1655. 211655,67,159,22,24,1,24,2,Ukkāpabhā mahāummukāloko.
  1656. 211656,67,159,25,41,1,132,14,"{Osadhitārakappabhā}ti ussannā pabhā etāya dhīyatīti osadhi, osadhīnaṃ vā anubalappadāyikattā osadhīti evaṃ laddhanāmāya tārakāya pabhā. "
  1657. 211657,67,159,42,46,1,64,4,Saradasūriyamaṇḍalasadisaṃ savisaye sabbaso andhakāravidhamanato.
  1658. 211658,67,160,2,6,1,51,4,Yaṭṭhikoṭigamanaṃ viya khandhapaṭipāṭiyā amuñcanato.
  1659. 211659,67,160,7,13,1,69,6,Kunnadīnaṃ atikkamanāya ekeneva rukkhadaṇḍena katasaṅkamo daṇḍakasetu.
  1660. 211660,67,160,14,27,1,99,12,"Catūhi, pañcahi vā janehi gantuṃ sakkuṇeyyo phalake attharitvā āṇiyo koṭṭetvā katasaṅkamo jaṅghasetu. "
  1661. 211661,67,160,28,34,1,63,6,Jaṅghasatthassa gamanayoggo saṅkamo jaṅghasetu jaṅghamaggo viya.
  1662. 211662,67,160,35,41,1,57,6,Sakaṭassa gamanayoggo saṅkamo sakaṭasetu sakaṭamaggo viya.
  1663. 211663,67,160,42,46,1,51,4,Mahatā jaṅghasatthena gantabbamaggo mahājaṅghamaggo.
  1664. 211664,67,160,47,56,1,75,9,Bahūhi vīsāya vā tiṃsāya vā sakaṭehi ekajjhaṃ gantabbamaggo mahāsakaṭamaggo.
  1665. 211665,67,161,2,42,1,104,10,"Imasmiṃ pana {adhikāre}ti‘‘ cittaṃ paññañca bhāvayan’’ ti( saṃ. ni.1.23,192; peṭako.22; mi. pa.2.1.9) cittasīsena sāvakassa niddiṭṭhasamādhibhāvanādhikāre. "
  1666. 211666,67,162,2,13,1,65,6,"403. {Tasmā}ti yasmā sāvakānaṃ pubbenivāsānussaraṇaṃ idhādhippetaṃ, tasmā. "
  1667. 211667,67,162,14,22,1,50,7,"Evan ti yathā te anussaranti, evaṃ anussaritukāmena. "
  1668. 211668,67,162,23,45,1,152,16,"Heṭṭhā tīsu jhānesu yathārahaṃ pītisukhehi kāyacittānaṃ sampīnanāya‘‘ cattāri jhānāni samāpajjitvā’’ ti vuttaṃ, aññathā pādakajjhānameva samāpajjitabbaṃ siyā. "
  1669. 211669,67,162,46,55,1,72,8,"Yāya nisajjāya nisinnassa anussaraṇārambho, sā idha sabbapacchimā nisajjā. "
  1670. 211670,67,162,56,65,1,89,9,Tato āsanapaññāpanan ti tato nisajjāya purimakaṃ āsanapaññāpanaṃ āvajjitabbanti sambandho.
  1671. 211671,67,162,66,70,1,17,3,Esa nayo sesesupi .
  1672. 211672,67,162,71,78,1,62,6,{Bhojanakālo}tiādīsu kālasīsena tasmiṃ tasmiṃ kāle katakiccamāha.
  1673. 211673,67,162,79,84,1,89,4,{Cetiyaṅgaṇabodhiyaṅgaṇavandanakālo}ti cetiyaṅgaṇabodhiyaṅgaṇesu cetiyabodhīnaṃ vandanakālo.
  1674. 211674,67,162,85,90,1,52,5,Sakalaṃ rattindivan ti accantasaṃyoge upayogavacanaṃ.
  1675. 211675,67,163,2,4,1,12,2,Kiñci kiccaṃ.
  1676. 211676,67,163,5,8,1,36,2,{Ettakenā}ti pādakajjhānasamāpajjanena.
  1677. 211677,67,163,9,15,1,75,6,Pādakajjhānañhi satthakassa viya nisānasilā satipaññānampi nisitabhāvāvahaṃ.
  1678. 211678,67,163,16,24,1,56,7,"Yaṃ tassa, tā taṃ samāpajjanena paramanepakkappattā honti. "
  1679. 211679,67,163,25,39,1,67,9,"Tenāha‘‘ dīpe jalite viya pākaṭaṃ hotī’’ ti, andhakāraṭṭhāneti adhippāyo. "
  1680. 211680,67,163,40,47,1,55,6,{Purimabhave}ti imassa bhavassa anantare purimasmiṃ bhave.
  1681. 211681,67,163,48,53,1,57,5,Pavattitanāmarūpan ti attano paccayehi pavattitanāmarūpaṃ.
  1682. 211682,67,163,54,61,1,53,7,Tañca kho paṭhamaṃ rūpaṃ āvajjitvā nāmaṃ āvajjitabbaṃ.
  1683. 211683,67,163,62,68,1,45,6,Paṭhamaṃ nāmaṃ āvajjitvā pacchā rūpanti apare.
  1684. 211684,67,163,69,72,1,16,2,{Pahotī}ti sakkoti.
  1685. 211685,67,163,73,78,1,48,5,Paṇḍito nāma imissā abhiññābhāvanāya katādhikāro.
  1686. 211686,67,164,2,18,1,112,13,‘ ‘ Aññaṃ uppannan’’ ti idaṃ aññasmā kammabhavā añño upapattibhavo uppannoti katvā vuttaṃ addhāpaccuppannantarabhāvato.
  1687. 211687,67,164,19,27,1,80,7,"Aññathā ekabhavepi aññamaññameva nāmarūpaṃ uppajjati, niruddhañca appaṭisandhikaṃ. "
  1688. 211688,67,164,28,29,1,8,1,Tenevāha–
  1689. 211689,67,165,2,11,1,44,7,"‘ ‘ Ye niruddhā marantassa, tiṭṭhamānassa vā idha; "
  1690. 211690,67,166,2,17,1,45,6,"Sabbepi sadisā khandhā, gatā appaṭisandhikā’’ ti.( mahāni.39); "
  1691. 211691,67,167,2,7,1,33,5,Taṃ ṭhānan ti taṃ nikkhepaṭṭhānaṃ.
  1692. 211692,67,167,8,16,1,65,7,"Āhundarikan ti samantato, upari ca ghanasañchannaṃ sambādhaṭṭhānaṃ. "
  1693. 211693,67,167,17,21,1,36,3,{Andhatamamivā}ti andhakāratimisā viya.
  1694. 211694,67,168,2,6,1,46,3,{Kūṭāgārakaṇṇikatthāyā}ti kūṭāgārassa kūṭatthāya.
  1695. 211695,67,168,7,37,1,269,25,"Kūṭāgārassa kaṇṇikā viya pubbenivāsānussatiñāṇaṃ, mahārukkho viya purimabhave cutikkhaṇe pavattanāmarūpaṃ, sākhāpalāsā viya tena sambandhaṃ imasmiṃ bhave paṭisandhicittaṃ, pharasudhārā viya parikammabhāvanā , kammārasālā viya pādakajjhānanti evaṃ upamāsaṃsandanaṃ veditabbaṃ. "
  1696. 211696,67,168,38,64,1,235,22,Kaṭṭhaphālakopamāpi‘‘ yathā nāma balavā puriso odanapacanādiatthaṃ mahantaṃ dāruṃ phālento tassa tacapheggumattaphālane pharasudhārāya vipannāya mahantaṃ dāruṃ phāletuṃ asakkonto dhuranikkhepaṃ akatvā’’ tiādinā vuttanayānusārena veditabbā.
  1697. 211697,67,168,65,67,1,20,2,Tathā kesohārakūpamā.
  1698. 211698,67,169,2,10,1,74,7,Pubbenivāsañāṇaṃ nāma na hoti atītāsu jātīsu nivutthadhammārammaṇattābhāvā.
  1699. 211699,67,169,11,24,1,161,13,Tan ti pacchimanisajjato pabhuti yāva paṭisandhi pavattaṃ ñāṇaṃ pubbenivāsānussatiñāṇassa parikammabhāvena pavattasamādhinā sampayuttañāṇaṃ parikammasamādhiñāṇaṃ.
  1700. 211700,67,169,25,43,1,148,16,"Taṃ rūpāvacaraṃ sandhāya na {yujjatī}ti taṃ tesaṃ vacanaṃ atītaṃsañāṇaṃ ce, rūpāvacaraṃ adhippetaṃ na yujjati parikammasamādhiñāṇassa kāmāvacarabhāvato. "
  1701. 211701,67,169,44,59,1,125,14,"Na hi anantaracuticittassa orato pavattikkhandhe ārabbha rūpāvacaraṃ cittaṃ uppajjatīti pāḷiyaṃ, aṭṭhakathāyaṃ vā āgataṃ atthi. "
  1702. 211702,67,169,60,64,1,33,4,Yesaṃ javanānaṃ purimānīti yojanā.
  1703. 211703,67,169,65,72,1,47,6,"Yadā pana appanācittaṃ hoti, tadāssāti sambandho. "
  1704. 211704,67,169,73,93,1,195,18,"Idaṃ pubbenivāsānussatiñāṇaṃ {nāmā}ti kāmaṃ anantarassa bhavassa cutikkhaṇe pavattitanāmarūpaṃ ārammaṇaṃ katvā pavattañāṇaṃ dassitaṃ, taṃ pana nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ ñāṇasāmaññassa jotitabhāvato. "
  1705. 211705,67,169,94,113,1,160,17,"Yatheva hi tato nāmarūpato pabhuti sabbe atītā khandhā, khandhapaṭibaddhā ca sabbo pubbenivāso, evaṃ tassa paṭivijjhanavasena pavattañāṇaṃ pubbenivāsānussatiñāṇaṃ. "
  1706. 211706,67,169,114,127,1,78,9,Tenāha‘‘ tena ñāṇena sampayuttāya satiyā anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ anussaratī’’ ti.
  1707. 211707,67,170,2,10,1,29,5,404. Ekampi jātin ti ekampi bhavaṃ.
  1708. 211708,67,170,11,20,1,110,9,So hi ekakammanibbatto ādānanikkhepaparicchinno antogadhadhammappabhedo khandhappabandho idha jātīti adhippeto.
  1709. 211709,67,170,21,32,1,35,5,Tenāha‘‘ ekampi… pe… khandhasantānan’’ ti.
  1710. 211710,67,170,33,37,1,36,3,{Parihāyamāno}ti khīyamāno vinassamāno.
  1711. 211711,67,170,38,41,1,24,2,{Kappo}ti asaṅkhyeyyakappo.
  1712. 211712,67,170,42,51,1,73,8,"So pana atthato kālo, tadā pavattamānasaṅkhāravasenassa parihāni veditabbā. "
  1713. 211713,67,170,52,58,1,44,5,Vaḍḍhamāno {vivaṭṭakappo}ti etthāpi eseva nayo.
  1714. 211714,67,170,59,99,1,138,20,"Yo pana‘‘ kālaṃ khepetī’’ ti,‘‘ kālo ghasati bhūtāni, sabbāneva sahattanā’’ ti( jā.1.2.190) ca ādīsu kālassāpi khayo vuccati, so idha nādhippeto aniṭṭhappasaṅgato. "
  1715. 211715,67,170,100,109,1,76,8,"Saṃvaṭṭanaṃ vinassanaṃ saṃvaṭṭo, saṃvaṭṭato uddhaṃ tathā ṭhāyī saṃvaṭṭaṭṭhāyī. "
  1716. 211716,67,170,110,113,1,28,2,{Taṃmūlakattā}ti taṃpubbakattā.
  1717. 211717,67,170,114,120,1,43,5,"Vivaṭṭanaṃ nibbattanaṃ, vaḍḍhanaṃ vā vivaṭṭo. "
  1718. 211718,67,171,2,24,1,192,16,Tejosaṃvaṭṭo āposaṃvaṭṭo vāyosaṃvaṭṭoti evaṃ saṃvaṭṭasīmānukkamena saṃvaṭṭesu vattabbesu tathā avatvā‘‘ āposaṃvaṭṭo tejosaṃvaṭṭo vāyosaṃvaṭṭo’’ ti vacanaṃ saṃvaṭṭakamahābhūtadesanānupubbiyāti keci.
  1719. 211719,67,171,25,27,1,25,2,Saṃvaṭṭānupubbiyāti apare.
  1720. 211720,67,171,28,31,1,26,3,Āpena saṃvaṭṭo āposaṃvaṭṭo.
  1721. 211721,67,171,32,35,1,31,2,{Saṃvaṭṭasīmā}ti saṃvaṭṭamariyādā.
  1722. 211722,67,172,2,5,1,22,2,{Saṃvaṭṭatī}ti vinassati.
  1723. 211723,67,172,6,13,1,47,5,"{Sadā}ti sabbakālaṃ, tīsupi saṃvaṭṭakālesūti attho."
  1724. 211724,67,173,2,26,1,111,16,"‘ ‘ Ekaṃ buddhakhettan’’ ti idha yaṃ sandhāya vuttaṃ, taṃ niyametvā dassetuṃ‘‘ buddhakhettaṃ nāma tividhan’’ tiādi vuttaṃ. "
  1725. 211725,67,173,27,49,1,203,17,"Yattake ṭhāne tathāgatassa paṭisandhiñāṇānubhāvo puññaphalasamuttejito saraseneva pathavī vijambhati, taṃ sabbampi buddhaṅkurassa nibbattanakhettaṃ nāmāti āha‘‘ jātikhettaṃ dasasahassacakkavāḷapariyantan’’ ti. "
  1726. 211726,67,173,50,72,1,184,21,Ānubhāvo {vattatī}ti idha iddhimā cetovasippatto āṇākhettapariyāpanne yattha katthaci cakkavāḷe ṭhatvā attano atthāya parittaṃ katvā tattheva aññaṃ cakkavāḷaṃ gatopi kataparitto eva hoti.
  1727. 211727,67,173,73,90,1,173,17,Atha vā tattha ekacakkavāḷe ṭhatvā sabbasattānaṃ atthāya paritte kate āṇākhette sabbasattānaṃ abhisambhuṇātveva parittānubhāvo tattha devatāhi parittāṇāya sampaṭicchitabbato.
  1728. 211728,67,173,91,122,1,148,17,"Yaṃ visayakhettaṃ sandhāya ekasmiṃyeva khaṇe sarena abhiviññāpanaṃ, attano rūpadassanañca paṭijānantena bhagavatā‘‘ yāvatā vā pana ākaṅkheyyā’’ ti( a. ni.3.81) vuttaṃ. "
  1729. 211729,67,173,123,128,1,43,4,{Yatthā}ti yasmiṃ anantāparimāṇe visayakhette.
  1730. 211730,67,173,129,139,1,88,9,"Yaṃ yaṃ tathāgato ākaṅkhati, taṃ taṃ jānāti ākaṅkhāmattapaṭibaddhavuttitāya buddhañāṇassa. "
  1731. 211731,67,173,140,144,1,38,4,Saṇṭhahantan ti vivaṭṭamānaṃ jāyamānaṃ.
  1732. 211732,67,174,2,9,1,45,3,405. {Gokhāyitakamattesū}ti gohi khāditabbappamāṇesu.
  1733. 211733,67,174,10,14,1,20,4,Yan ti yasmiṃ samaye.
  1734. 211734,67,174,15,21,1,66,6,Pupphaphalūpajīviniyo ca devatā brahmaloke nibbattantīti sambandho.
  1735. 211735,67,175,2,11,1,46,5,Etesan ti‘‘ vassūpajīvino’’ tiādinā vuttasattānaṃ.
  1736. 211736,67,175,12,15,1,19,2,{Tatthā}ti brahmaloke.
  1737. 211737,67,175,16,21,1,42,5,So ca kho parittābhādibrahmaloko veditabbo.
  1738. 211738,67,175,22,40,1,91,10,‘‘ Paṭiladdhajjhānavasenā’’ ti vatvā jhānappaṭilābhassa sambhavaṃ dassetuṃ‘‘ tadā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  1739. 211739,67,175,41,45,1,38,4,Lokaṃ byūhenti sampiṇḍentīti lokabyūhā.
  1740. 211740,67,175,46,64,1,121,16,"Te kira disvā manussā tattha tattha ṭhitāpi nisinnāpi saṃvegajātā, sambhamappattā ca hutvā tesaṃ āsanne ṭhāne sannipatanti. "
  1741. 211741,67,175,65,68,1,34,3,Sikhābandhassa muttatāya muttasirā.
  1742. 211742,67,175,69,74,1,43,5,Ito cito ca vidhūyamānakesatāya vikiṇṇakesā.
  1743. 211743,67,175,75,79,1,62,4,Lokavināsabhayena sokavantacittatāya ativiya virūpavesadhārino.
  1744. 211744,67,175,80,85,1,31,3,{Mārisā}ti devānaṃ piyasamudācāro.
  1745. 211745,67,175,86,90,1,38,4,Kathaṃ panete kappavuṭṭhānaṃ jānantīti?
  1746. 211746,67,175,91,94,1,30,3,Dhammatāya sañcoditāti ācariyā.
  1747. 211747,67,175,95,97,1,28,2,Tādisanimittadassanenāti eke.
  1748. 211748,67,175,98,101,1,31,3,Brahmadevatāhi uyyojitāti apare.
  1749. 211749,67,176,2,6,1,49,3,{Mettādīnī}ti mettāmanasikārādīni kāmāvacarapuññāni.
  1750. 211750,67,176,7,10,1,23,2,{Devaloke}ti kāmadevaloke.
  1751. 211751,67,176,11,18,1,86,7,Devānaṃ kira sukhasamphassavātaggahaṇaparicayena vāyokasiṇe jhānāni sukheneva ijjhanti.
  1752. 211752,67,176,19,31,1,62,8,Tena vuttaṃ‘‘ vāyokasiṇe parikammaṃ katvā jhānaṃ paṭilabhantī’’ ti.
  1753. 211753,67,176,32,37,1,33,4,Tadaññe {panā}ti āpāyike sandhāyāha.
  1754. 211754,67,176,38,41,1,17,2,{Tatthā}ti devaloke.
  1755. 211755,67,177,2,7,1,38,4,Dutiyo {sūriyo}ti dutiyaṃ sūriyamaṇḍalaṃ.
  1756. 211756,67,177,8,11,1,42,3,Sattasūriyan ti sattasūriyapātubhāvasuttaṃ.
  1757. 211757,67,177,12,17,1,60,4,{Pakatisūriye}ti kappavuṭṭhānakālato pubbe uppannasūriyavimāne.
  1758. 211758,67,177,18,37,1,186,17,"Kappavuṭṭhānakāle pana yathā aññe kāmāvacaradevā, evaṃ sūriyadevaputtopi jhānaṃ nibbattetvā brahmalokaṃ upapajjati, sūriyamaṇḍalaṃ pana pabhassaratarañceva tejavantatarañca hutvā pavattati. "
  1759. 211759,67,177,38,43,1,45,5,Taṃ antaradhāyitvā aññameva uppajjatīti apare.
  1760. 211760,67,177,44,52,1,58,8,Gaṅgā yamunā sarabhū aciravatī mahīti imā pañca mahānadiyo.
  1761. 211761,67,178,2,5,1,28,2,{Pabhavā}ti uppattiṭṭhānabhūtā.
  1762. 211762,67,178,6,9,1,27,2,{Haṃsapātano}ti mandākinimāha.
  1763. 211763,67,179,2,7,1,25,4,Na {saṇṭhātī}ti na tiṭṭhati.
  1764. 211764,67,180,2,5,1,39,3,Pariyādinnasinehan ti parikkhīṇasinehaṃ.
  1765. 211765,67,180,6,20,1,124,13,"Yāya āpodhātuyā tattha tattha pathavīdhātu ābandhattā sampiṇḍatā hutvā tiṭṭhati, sā chasūriyapātubhāvena parikkhayaṃ gacchati. "
  1766. 211766,67,180,21,28,1,39,7,Yathā cidan ti yathā ca idaṃ cakkavāḷaṃ.
  1767. 211767,67,180,29,42,1,124,11,"Evaṃ {koṭisatasahassacakkavāḷānipī}ti vipattimahāmeghuppattito paṭṭhāya idha vuttaṃ sabbaṃ kappavuṭṭhānaṃ, taṃ tattha atidisati. "
  1768. 211768,67,181,2,5,1,22,2,{Palujjitvā}ti chijjitvā.
  1769. 211769,67,181,6,10,1,51,4,Saṅkhāragatan ti bhūtupādāyappabhedaṃ saṅkhārajātaṃ.
  1770. 211770,67,181,11,14,1,54,2,{Sabbasaṅkhāraparikkhayā}ti jhāpetabbasaṅkhāraparikkhayā.
  1771. 211771,67,181,15,34,1,114,13,Sayampi saṅkhāragataṃ samānaṃ indhanābhāvato chārikampi asesetvā niḍḍahitvā vūpasamatīti āha‘‘ sappi… pe… nibbāyatī’’ ti.
  1772. 211772,67,182,2,14,1,86,6,406. Dīghassa {addhuno}ti saṃvaṭṭaṭṭhāyīasaṅkhyeyyakappasaṅkhātassa dīghassa kālassa accayena .
  1773. 211773,67,182,15,21,1,56,5,{Tālakkhandhādī}ti ādi -saddena sākasālādirukkhe saṅgaṇhāti.
  1774. 211774,67,182,22,29,1,48,6,Ghanaṃ {karotī}ti visarituṃ adatvā piṇḍitaṃ karoti.
  1775. 211775,67,182,30,40,1,47,5,"Tenāha‘‘ parivaṭuman’’ ti, vaṭṭabhāvena paricchinnaṃ. "
  1776. 211776,67,182,41,44,1,13,3,Tan ti udakaṃ.
  1777. 211777,67,182,45,48,1,14,2,{Assā}ti vātassa.
  1778. 211778,67,182,49,61,1,70,10,"Vivaraṃ {detī}ti yathā ghanaṃ karoti sampiṇḍeti, evaṃ tattha antaraṃ deti. "
  1779. 211779,67,182,62,72,1,103,10,Parikkhayamānan ti pubbe yāva brahmalokā ekoghabhūtena vātena parisosiyamānatāya parikkhayaṃ gacchantaṃ.
  1780. 211780,67,182,73,76,1,31,3,Brahmaloko pātubhavatīti yojanā.
  1781. 211781,67,182,77,81,1,38,3,{Brahmaloko}ti ca paṭhamajjhānabhūmimāha.
  1782. 211782,67,182,82,88,1,80,5,Upari {catukāmāvacaradevalokaṭṭhāne}ti yāmadevalokādīnaṃ catunnaṃ patiṭṭhānaṭṭhāne.
  1783. 211783,67,182,89,96,1,99,7,Cātumahārājikatāvatiṃsabhavanānaṃ pana patiṭṭhānaṭṭhānāni pathavīsambandhatāya na tāva pātubhavanti.
  1784. 211784,67,183,2,11,1,52,7,"{Rundhantī}ti yathā heṭṭhā na bhassati, evaṃ nirodhenti."
  1785. 211785,67,184,2,23,1,130,15,"‘ ‘ Paṭhamatarābhinibbattā’’ ti idaṃ āyukkhayassa sambhavadassanaṃ, tena dvinnaṃ, catunnaṃ, aṭṭhannaṃ vā kappānaṃ ādimhi nibbattāti dasseti. "
  1786. 211786,67,184,24,27,1,28,2,{Tato}ti ābhassarabrahmalokato.
  1787. 211787,67,184,28,33,1,66,5,Parittābhaappamāṇābhāpi hi ābhassaraggahaṇeneva saṅgahaṃ gacchanti.
  1788. 211788,67,184,34,47,1,87,9,‘‘ Te honti sayaṃpabhā antalikkhacarā’’ ti idaṃ upacārajjhānapuññassa mahānubhāvatāya vuttaṃ.
  1789. 211789,67,184,48,59,1,77,10,"Āluppakārakan ti ālopaṃ katvā katvāti vadanti, āluppanaṃ vilopaṃ katvāti attho. "
  1790. 211790,67,185,2,7,1,45,4,{Haṭṭhatuṭṭhā}ti ativiya haṭṭhā uppilāvitacittā.
  1791. 211791,67,185,8,13,1,31,4,Nāmaṃ {karontī}ti tathā voharanti.
  1792. 211792,67,186,2,7,1,65,4,{Sinerucakkavāḷahimavantapabbatā}ti ettha dīpasamuddāpīti vattabbaṃ.
  1793. 211793,67,186,8,21,1,65,8,"Tathā hi vakkhati‘‘ ninnaninnaṭṭhāne samuddā, samasamaṭṭhāne dīpā’’ ti. "
  1794. 211794,67,186,22,25,1,24,2,{Thūpathūpā}ti unnatunnatā.
  1795. 211795,67,187,2,9,1,50,5,"{Atimaññantī}ti atikkamitvā maññanti, hīḷentīti attho. "
  1796. 211796,67,187,10,32,1,65,8,Teneva {nayenā}ti‘‘ ekacce vaṇṇavanto hontī’’ tiādinā( dī. ni.3.123) vuttena nayeneva.
  1797. 211797,67,187,33,37,1,30,3,{Padālatā}ti evaṃnāmikā latājāti.
  1798. 211798,67,187,38,43,1,40,5,Tassā kira pārāsavajāti gaḷocīti vadanti.
  1799. 211799,67,187,44,49,1,46,5,Akaṭṭhe eva bhūmippadese paccanako akaṭṭhapāko.
  1800. 211800,67,187,50,53,1,21,2,{Akaṇo}ti kuṇḍakarahito.
  1801. 211801,67,188,2,5,1,53,2,Sumanasaṅkhātajātipupphasadiso sumanajātipupphasadiso.
  1802. 211802,67,188,6,19,1,77,10,"Yo yo raso etassāti yaṃyaṃraso, odano, taṃ yaṃyaṃrasaṃ, yādisarasavantanti attho. "
  1803. 211803,67,188,20,46,1,202,21,"Rasapathavī, bhūmipappaṭako, padālatā ca paribhuttā sudhāhāro viya khuddaṃ vinodetvā rasaharaṇīhi rasameva brūhentā tiṭṭhanti, na vatthuno sukhumabhāvena nissandā, sukhumabhāveneva gahaṇindhanameva ca honti. "
  1804. 211804,67,188,47,70,1,158,18,"Odano pana paribhutto rasaṃ vaḍḍhentopi vatthuno oḷārikabhāvena nissandaṃ vissajjento passāvaṃ, kasaṭañca uppādetīti āha‘‘ tato pabhuti muttakarīsaṃ sañjāyatī’’ ti. "
  1805. 211805,67,188,71,84,1,165,12,"Purimattabhāvesu pavattaupacārajjhānānubhāvena yāva sattasantāne kāmarāgavikkhambhanavego na samito, na tāva balavakāmarāgūpanissayāni itthipurisindriyāni pāturahesuṃ. "
  1806. 211806,67,188,85,98,1,118,12,"Yadā panassa vicchinnatāya balavakāmarāgo laddhāvasaro ahosi, tadā tadupanissayāni tāni sattānaṃ attabhāvesu sañjāyiṃsu. "
  1807. 211807,67,188,99,111,1,39,6,Tena vuttaṃ‘‘ purisassa… pe… pātubhavatī’’ ti.
  1808. 211808,67,188,112,120,1,27,4,Tenevāha‘‘ tatra sudan’’ tiādi.
  1809. 211809,67,189,2,10,1,93,7,{Alasajātikassā}ti sajjukameva taṇḍulaṃ aggahetvā paradivasassatthāya gahaṇena alasapakatikassa.
  1810. 211810,67,190,2,5,1,25,2,{Anutthunantī}ti anusocanti.
  1811. 211811,67,190,6,9,1,31,2,{Sammanneyyāmā}ti samanujāneyyāma.
  1812. 211812,67,190,10,13,1,11,2,{No}ti amhesu.
  1813. 211813,67,190,14,18,1,28,3,{Sammā}ti sammadeva yathārahaṃ.
  1814. 211814,67,190,19,23,1,38,4,Khīyitabban ti khīyanārahaṃ nindanīyaṃ.
  1815. 211815,67,190,24,27,1,26,3,Garahitabban ti hīḷetabbaṃ.
  1816. 211816,67,191,2,8,1,55,6,Ayameva bhagavā paṭibalo paggahaniggahaṃ kātunti yojanā.
  1817. 211817,67,191,9,15,1,49,5,{Rañjetī}ti saṅgahavatthūhi sammadeva rameti pīṇeti.
  1818. 211818,67,192,2,4,1,55,2,Vivaṭṭaṭṭhāyīasaṅkhyeyyaṃ catusaṭṭhiantarakappasaṅgahaṃ.
  1819. 211819,67,192,5,7,1,32,2,Vīsatiantarakappasaṅgahanti keci.
  1820. 211820,67,192,8,12,1,44,4,Sesāsaṅkhyeyyāni kālato tena samappamāṇāneva.
  1821. 211821,67,193,2,10,1,65,4,407. {Mahādhārāhī}ti tālasālakkhandhappamāṇāhi mahatīhi khārudakadhārāhi.
  1822. 211822,67,193,11,14,1,19,2,{Samantato}ti sabbaso.
  1823. 211823,67,193,15,20,1,43,4,{Pathavito}ti pathaviyā heṭṭhimantato pabhuti.
  1824. 211824,67,193,21,39,1,162,16,"Tena hi khārudakena phuṭṭhaphuṭṭhā pathavīpabbatādayo udake pakkhittaloṇasakkharā viya vilīyanteva, tasmā pathavīsandhārudakena saddhiṃ ekūdakameva taṃ hotīti keci. "
  1825. 211825,67,193,40,60,1,159,15,"Apare‘‘ pathavīsandhārakaṃ udakakkhandhañca udakasandhārakaṃ vāyukkhandhañca anavasesato vināsetvā sabbattha sayameva ekoghabhūtaṃ tiṭṭhatī’’ ti vadanti, taṃ yuttaṃ. "
  1826. 211826,67,193,61,88,1,149,16,"Tayopi {brahmaloke}ti parittābhaappamāṇābhaābhassarabrahmaloke, tayidaṃ‘‘ ayaṃ pana viseso’’ ti āraddhattā vuttaṃ, aññathā‘‘ chapi brahmaloke’’ ti vattabbaṃ siyā. "
  1827. 211827,67,193,89,95,1,63,4,{Subhakiṇhe}ti ukkaṭṭhaniddesena tatiyajjhānabhūmiyā upalakkhaṇaṃ.
  1828. 211828,67,193,96,101,1,53,5,Parittāsubhaappamāṇāsubhepi hi āhacca udakaṃ tiṭṭhati.
  1829. 211829,67,193,102,114,1,54,8,Heṭṭhā‘‘ ābhassare āhacca tiṭṭhatī’’ ti etthāpi eseva nayo.
  1830. 211830,67,193,115,119,1,30,4,Tan ti taṃ kappavināsakaudakaṃ.
  1831. 211831,67,193,120,125,1,41,5,Udakānugatan ti udakena anugataṃ phuṭṭhaṃ.
  1832. 211832,67,193,126,129,1,26,2,{Abhibhavitvā}ti vilīyāpetvā.
  1833. 211833,67,194,2,10,1,74,8,Idamekaṃ asaṅkhyeyyan ti idaṃ saṃvaṭṭasaṅkhātaṃ kappassa ekaṃ asaṅkhyeyyaṃ.
  1834. 211834,67,195,2,19,1,88,10,408. Thūlaraje apagate eva pathavīnissitaṃ saṇharajaṃ apagacchatīti vuttaṃ‘‘ tato saṇharajan’’ ti.
  1835. 211835,67,195,20,22,1,24,2,Samuṭṭhāpetīti sambandho.
  1836. 211836,67,195,23,35,1,80,8,‘‘ Visamaṭṭhāne ṭhitamahārukkhe’’ ti idaṃ paṭhamaṃ samuṭṭhāpetabbataṃ sandhāya vuttaṃ.
  1837. 211837,67,196,2,14,1,152,11,Cakkavāḷapabbatampi {sinerupabbatampī}ti mahāpathaviyā viparivattaneneva viparivattitaṃ cakkavāḷapabbatampi sinerupabbatampi vāto ukkhipitvā ākāse khipati.
  1838. 211838,67,196,15,17,1,23,2,Te cakkavāḷapabbatādayo.
  1839. 211839,67,196,18,21,1,22,2,{Abhihantvā}ti ghaṭṭetvā.
  1840. 211840,67,196,22,34,1,135,12,Aññamaññan ti ekissā lokadhātuyā cakkavāḷahimavantasineruṃ aññissā lokadhātuyā cakkavāḷādīhīti evaṃ aññamaññaṃ samāgamavasena ghaṭṭetvā.
  1841. 211841,67,196,35,47,1,142,11,"Sabbasaṅkhāragatan ti pathavīsandhārakaudakaṃ, taṃsandhārakavātanti sabbaṃ saṅkhāragataṃ vināsetvā sayampi vinassati avaṭṭhānassa kāraṇābhāvato. "
  1842. 211842,67,197,2,18,1,120,12,"409. Yadipi saṅkhārānaṃ ahetuko sarasanirodho vināsakābhāvato, santānanirodho pana hetuvirahito natthi yathā taṃ sattakāyesūti. "
  1843. 211843,67,197,19,35,1,99,12,Bhājanalokassāpi sahetukena vināsena bhavitabbanti hetuṃ pucchati‘‘ kiṃ kāraṇā evaṃ loko vinassatī’’ ti.
  1844. 211844,67,197,36,57,1,144,16,"Itaro yathā tattha nibbattanakasattānaṃ puññabalena paṭhamaṃ loko vivaṭṭati, evaṃ tesaṃ pāpabalena saṃvaṭṭatīti dassento‘‘ akusalamūlakāraṇā’’ ti āha. "
  1845. 211845,67,197,58,91,1,275,25,"Yathā hi rāgadosamohānaṃ adhikabhāvena yathākkamaṃ rogantarakappo, satthantarakappo, dubbhikkhantarakappoti ime tividhā antarakappā vivaṭṭaṭṭhāyimhi asaṅkhyeyyakappe jāyanti, evamete yathāvuttā tayo saṃvaṭṭā rāgādīnaṃ adhikabhāveneva hontīti dassento‘‘ akusalamūlesu hī’’ tiādimāha. "
  1846. 211846,67,197,92,96,1,29,3,{Ussannatare}ti ativiya ussanne.
  1847. 211847,67,197,97,115,1,123,14,Dose ussannatare adhikataradosena viya tikkhatarena khārudakena vināso yuttoti vuttaṃ‘‘ dose ussannatare udakena vinassatī’’ ti.
  1848. 211848,67,197,116,142,1,196,19,"Pākaṭasattusadisassa dosassa aggisadisatā, apākaṭasattusadisassa rāgassa khārudakasadisatā ca yuttāti adhippāyena‘‘ dose ussannatare agginā, rāge ussannatare udakenā’’ ti kecivādassa adhippāyo veditabbo. "
  1849. 211849,67,197,143,150,1,62,7,Rāgo sattānaṃ bahulaṃ pavattatīti rāgavasena bahuso lokavināso.
  1850. 211850,67,198,2,22,1,131,13,410. Evaṃ pasaṅgena saṃvaṭṭādike pakāsetvā idāni yathādhikataṃ nesaṃ anussaraṇākāraṃ dassetuṃ‘‘ pubbenivāsaṃ anussarantopī’’ tiādi āraddhaṃ.
  1851. 211851,67,199,2,24,1,76,10,‘ ‘ Amumhi saṃvaṭṭakappe’’ ti idaṃ saṃvaṭṭakappassa ādito pāḷiyaṃ( dī. ni.1.244) gahitattā vuttaṃ.
  1852. 211852,67,199,25,33,1,69,8,Tatthāpi hi imassa katipayaṃ kālaṃ bhavādīsu saṃsaraṇaṃ upalabbhatīti.
  1853. 211853,67,199,34,44,1,87,9,"Saṃvaṭṭakappe vā vaṭṭamānesu bhavādīsu imassa upapatti ahosi, taṃdassanametaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  1854. 211854,67,199,45,63,1,133,16,"Atha vā amumhi {saṃvaṭṭakappe}ti ettha vā -saddo luttaniddiṭṭho daṭṭhabbo, tena ca aniyamatthena itarāsaṅkhyeyyānampi saṅgaho siddho hoti. "
  1855. 211855,67,199,64,83,1,151,18,Bhave {vā}tiādīsu kāmādibhave vā aṇḍajādi yoniyā vā devādi gatiyā vā nānattakāyanānattasaññīādi viññāṇaṭṭhitiyā vā sattāvāse vā khattiyādi sattanikāye vā.
  1856. 211856,67,199,84,87,1,14,3,Āsin ti ahosiṃ.
  1857. 211857,67,199,88,96,1,57,7,Vaṇṇasampattiṃ {vā}ti vā -saddena vaṇṇavipattiṃ vāti dasseti.
  1858. 211858,67,200,2,5,1,29,3,Sālimaṃsodanāhāro vā gihikāle.
  1859. 211859,67,200,6,9,1,35,3,Pavattaphalabhojano vā tāpasādikāle.
  1860. 211860,67,200,10,13,1,30,3,Sāmisā gehassitā somanassādayo.
  1861. 211861,67,200,14,16,1,23,2,Nirāmisā nekkhammassitā.
  1862. 211862,67,200,17,21,1,47,4,Ādi -saddena vivekajasamādhijasukhādīnaṃ saṅgaho.
  1863. 211863,67,201,2,23,1,110,14,‘ ‘ Amutrāsin’’ tiādinā sabbaṃ yāvadicchakaṃ anussaraṇaṃ dassetvā idāni aññathā atthaṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ.
  1864. 211864,67,201,24,36,1,87,10,"Tattha amutrāsin ti sāmaññaniddesoyaṃ, byāpanicchālopo vā, amutra amutrāsinti vuttaṃ hoti. "
  1865. 211865,67,201,37,50,1,114,11,Anupubbena ārohantassa yāvadicchakaṃ anussaraṇan ti ettha {ārohantassā}ti paṭilomato ñāṇena pubbenivāsaṃ ārohantassa.
  1866. 211866,67,201,51,58,1,70,6,"Paccavekkhaṇan ti anussaritānussaritassa paccavekkhaṇaṃ, na anussaraṇaṃ. "
  1867. 211867,67,201,59,62,1,25,2,{Itī}ti vuttatthanidassanaṃ.
  1868. 211868,67,201,63,76,1,77,8,"Tañca kho yathārahato, na yathānupubbatoti dassento‘‘ nāmagottavasenā’’ tiādimāha. "
  1869. 211869,67,201,77,80,1,43,2,{Vaṇṇādīhī}ti vaṇṇāhāravedayitāyuparicchedehi.
  1870. 211870,67,201,81,98,1,98,13,"{Odātotī}ti ettha iti -saddo ādiattho, pakārattho vā, tena evamādi evaṃpakāra {nānattato}ti dassitaṃ hoti. "
  1871. 211871,67,202,2,4,1,43,2,Pubbenivāsānussatiñāṇakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1872. 211872,67,203,2,2,1,26,1,Cutūpapātañāṇakathāvaṇṇanā
  1873. 211873,67,204,2,9,1,15,2,411. {Cutiyā}ti cavane.
  1874. 211874,67,204,10,13,1,20,2,{Upapāte}ti upapajjane.
  1875. 211875,67,204,14,24,1,87,8,"Samīpatthe cetaṃ bhummavacanaṃ, cutikkhaṇasāmantā, upapattikkhaṇasāmantā cāti vuttaṃ hoti. "
  1876. 211876,67,204,25,43,1,45,7,Tathā hi vakkhati‘‘ ye pana āsannacutikā’’ tiādi( visuddhi.2.411).
  1877. 211877,67,204,44,60,1,99,12,Dibbacakkhuñāṇeneva sattānaṃ cuti ca upapatti ca ñāyatīti āha‘‘ dibbacakkhuñāṇatthanti vuttaṃ hotī’’ ti.
  1878. 211878,67,204,61,69,1,56,6,"{Dibbasadisattā}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  1879. 211879,67,204,70,89,1,113,13,"Ayaṃ pana viseso– tattha‘‘ sotadhātū’’ ti padaṃ apekkhitvā itthiliṅgavasena vuttaṃ, idha napuṃsakaliṅgavasena vattabbaṃ. "
  1880. 211880,67,204,90,116,1,196,19,"Tattha ca ālokapariggahena payojanaṃ natthi, idha atthīti vuttaṃ‘‘ ālokapariggahena mahājutikattāpi dibban’’ ti, kasiṇālokānuggahena pattabbattā, sayaṃ ñāṇālokapharaṇabhāvena ca mahājutikabhāvatoti attho. "
  1881. 211881,67,204,117,133,1,62,8,Mahājutikampi hi‘‘ dibban’’ ti vuccati‘‘ dibbamidaṃ byamhan’’ tiādīsu.
  1882. 211882,67,204,134,140,1,65,4,"{Mahāgatikattā}ti mahanīyagamanattā, vimhayanīyapavattikattāti attho. "
  1883. 211883,67,204,141,145,1,54,4,Vimhayanīyā hissa pavatti tirokuṭṭādigatarūpadassanato.
  1884. 211884,67,204,146,158,1,85,8,‘‘ Dibbasadisattā’’ ti ca hīnūpamādassanaṃ devatānaṃ dibbacakkhutopi imassa mahānubhāvattā.
  1885. 211885,67,204,159,190,1,366,28,"Tena dibbacakkhulābhāya yogino parikammakaraṇaṃ tappaṭipakkhābhibhavassa atthato tassa vijayicchā nāma hoti, dibbacakkhulābhī ca iddhimā devatānaṃ vacanaggahaṇakkhamanadhammadānavasena mahāmoggallānattherādayo viya dānaggahaṇalakkhaṇe, vohāre ca pavatteyyāti evaṃ vihāravijayicchāvohārajutigatisaṅkhātānaṃ atthānaṃ vasena imassa abhiññāñāṇassa dibbacakkhubhāvasiddhito . "
  1886. 211886,67,204,191,208,1,103,13,Saddavidū ca tesu eva atthesu divu-saddaṃ icchantīti vuttaṃ‘‘ taṃ sabbaṃ saddasatthānusārena veditabban’’ ti.
  1887. 211887,67,205,2,5,1,34,2,{Dassanaṭṭhenā}ti rūpadassanabhāvena.
  1888. 211888,67,205,6,11,1,32,5,Cakkhunā hi sattā rūpaṃ passanti.
  1889. 211889,67,205,12,23,1,88,10,"Yathā maṃsacakkhu viññāṇādhiṭṭhitaṃ samavisamaṃ ācikkhantaṃ viya pavattati, na tathā idaṃ. "
  1890. 211890,67,205,24,39,1,100,11,Idaṃ pana sayameva tato sātisayaṃ cakkhukiccakārīti āha‘‘ cakkhukiccakaraṇena cakkhumivātipi cakkhū’’ ti.
  1891. 211891,67,205,40,57,1,78,9,‘‘ Diṭṭhivisuddhihetuttā’’ ti saṅkhepato vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ yo hī’’ tiādi vuttaṃ.
  1892. 211892,67,205,58,68,1,91,9,"Ucchedadiṭṭhiṃ gaṇhāti parato upapattiyā adassanato etthevāyaṃ satto ucchinno, evamitarepīti. "
  1893. 211893,67,205,69,74,1,64,5,Navasattapātubhāvadiṭṭhiṃ gaṇhāti lābhī adhiccasamuppattiko viya.
  1894. 211894,67,205,75,82,1,71,5,"Buddhaputtā {passantiyevā}ti uttarapadāvadhāraṇaṃ, na purimapadāvadhāraṇaṃ. "
  1895. 211895,67,205,83,90,1,49,7,Evaṃ hi jayaddisajātakā dīhi avirodho siddho hoti.
  1896. 211896,67,206,2,10,1,64,6,"Manussānaṃ idanti mānusakaṃ, manussānaṃ gocarabhūtaṃ rūpārammaṇaṃ. "
  1897. 211897,67,206,11,17,1,85,6,Tadaññassa pana dibbatirohitātisukhumādibhedassa rūpassa dassanato atikkantamānusakaṃ.
  1898. 211898,67,206,18,32,1,96,10,Evarūpañca manussūpacāraṃ atikkantaṃ nāma hotīti āha‘‘ manussūpacāraṃ atikkamitvā rūpadassanenā’’ ti.
  1899. 211899,67,206,33,47,1,83,10,Evaṃ visayamukhena dassetvā idāni visayīmukhena dassetuṃ‘‘ mānusakaṃ vā’’ tiādi vuttaṃ.
  1900. 211900,67,206,48,53,1,60,5,Tatthāpi maṃsacakkhātikkamo tassa kiccātikkameneva daṭṭhabbo.
  1901. 211901,67,207,2,5,1,35,2,{Dibbacakkhunā}ti dibbacakkhuñāṇenapi.
  1902. 211902,67,207,6,14,1,70,8,Daṭṭhuṃ na sakkā khaṇassa atiittaratāya atisukhumatāya kesañci rūpassa.
  1903. 211903,67,207,15,40,1,207,21,"Apica dibbacakkhussa paccuppannaṃ rūpārammaṇaṃ, tañca purejātapaccayabhūtaṃ, na ca āvajjanaparikammehi vinā mahaggatassa pavatti atthi, nāpi uppajjamānameva rūpaṃ ārammaṇapaccayo bhavituṃ sakkoti, bhijjamānaṃ vā. "
  1904. 211904,67,207,41,54,1,75,9,Tasmā‘‘ cutūpapātakkhaṇe rūpaṃ dibbacakkhunā daṭṭhuṃ na sakkā’’ ti suvuttametaṃ.
  1905. 211905,67,207,55,69,1,74,9,"Yadi dibbacakkhuñāṇaṃ rūpārammaṇameva, atha kasmā‘‘ satte passatī’’ ti vuttanti? "
  1906. 211906,67,207,70,74,1,52,4,Yebhuyyena sattasantānagatarūpadassanato evaṃ vuttaṃ.
  1907. 211907,67,207,75,81,1,60,6,Sattagahaṇassa vā kāraṇabhāvato vohāravasena vuttantipi keci.
  1908. 211908,67,207,82,86,1,35,4,Te cavamānāti adhippetāti sambandho.
  1909. 211909,67,207,87,92,1,50,4,{Evarūpe}ti na cutūpapātakkhaṇasamaṅginoti adhippāyo.
  1910. 211910,67,208,2,15,1,82,9,Mohūpanissayaṃ nāma kammaṃ nihīnaṃ nihīnaphalaṃ hotīti āha‘‘ mohanissandayuttattā’’ ti.
  1911. 211911,67,208,16,29,1,101,10,"{Tabbiparīte}ti tassa hīḷitādibhāvassa viparīte , ahīḷite anohīḷite anoññāte anavaññāte cittīkateti attho. "
  1912. 211912,67,208,30,33,1,22,2,{Suvaṇṇe}ti sundaravaṇṇe.
  1913. 211913,67,208,34,37,1,24,2,{Dubbaṇṇe}ti asundaravaṇṇe.
  1914. 211914,67,208,38,52,1,112,10,Sā panāyaṃ suvaṇṇadubbaṇṇatā yathākkamaṃ kammassa adosadosūpanissayatāya hotīti āha‘‘ adosanissandayuttattā’’ tiādi.
  1915. 211915,67,208,53,68,1,71,10,"Sundaraṃ gatiṃ gatā sugatāti āha‘‘ sugatigate’’ ti, sugatiṃ upapanneti attho. "
  1916. 211916,67,208,69,88,1,144,15,Alobhajjhāsayā sattā vadaññū vigatamaccherā alobhūpanissayena kammunā subhagā samiddhā hontīti āha‘‘ alobhanissandayuttattā vā aḍḍhe mahaddhane’’ ti.
  1917. 211917,67,208,89,100,1,47,7,Dukkhaṃ gatiṃ gatā duggatāti āha‘‘ duggatigate’’ ti.
  1918. 211918,67,208,101,120,1,139,15,Lobhajjhāsayā sattā luddhā maccharino lobhūpanissayena kammunā duggatā durupetā hontīti āha‘‘ lobhanissandayuttattā vā dalidde appannapāne’’ ti.
  1919. 211919,67,209,2,6,1,34,4,Upacitan ti phalāvahabhāvena kataṃ.
  1920. 211920,67,209,7,17,1,66,9,"Yathā kataṃ hi kammaṃ phaladānasamatthaṃ hoti, tathā kataṃ upacitaṃ. "
  1921. 211921,67,209,18,24,1,75,6,Cavamānetiādīhi dibbacakkhukiccaṃ vuttan ti visayamukhena visayībyāpāramāha.
  1922. 211922,67,209,25,38,1,62,8,{Purimehī}ti vā‘‘ dibbena cakkhunā’’ tiādīni padāni sandhāya vuttaṃ.
  1923. 211923,67,209,39,46,1,37,5,{Ādīhī}ti ettha ca -saddo luttaniddiṭṭho .
  1924. 211924,67,209,47,70,1,87,12,"Tasmā‘‘ dibbena… pe… passatī’’ ti imehi,‘‘ cavamāne’’ tiādīhi ca dibbacakkhukiccaṃ vuttanti attho. "
  1925. 211925,67,210,2,16,1,66,9,Iminā pana {padenā}ti‘‘ yathākammūpage satte pajānātī’’ ti iminā vākyena.
  1926. 211926,67,210,17,26,1,70,7,"Idha {bhikkhū}ti imasmiṃ sāsane bhikkhu, dibbacakkhuñāṇalābhīti adhippāyo. "
  1927. 211927,67,210,27,36,1,68,9,So ca dibbacakkhuñāṇalābhī nerayike ca satte paccakkhato disvā ṭhito.
  1928. 211928,67,210,37,52,1,152,14,Evaṃ manasi {karotī}ti tesaṃ nerayikānaṃ nirayasaṃvattaniyassa kammassa ñātukāmatāvasena pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya parikammavasena manasi karoti.
  1929. 211929,67,210,53,58,1,39,4,Kiṃ nu {kho}tiādi manasikāravidhidassanaṃ.
  1930. 211930,67,210,59,83,1,188,22,"Evaṃ pana parikammaṃ katvā pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhitassa taṃ kammaṃ ārammaṇaṃ katvā āvajjanaṃ uppajjati, tasmiṃ niruddhe cattāri, pañca vā javanāni javantītiādi sabbaṃ vuttanayameva."
  1931. 211931,67,210,84,103,1,131,15,‘‘ Visuṃ parikammaṃ nāma natthī’’ ti idaṃ pana dibbacakkhuñāṇena vinā yathākammūpagañāṇassa visuṃ parikammaṃ natthīti adhippāyena vuttaṃ.
  1932. 211932,67,210,104,113,1,78,8,"Evañcetaṃ icchitabbaṃ, aññathā yathākammūpagañāṇassa mahaggatabhāvo eva na siyā. "
  1933. 211933,67,210,114,118,1,28,4,Devānaṃ dassanepi eseva nayo.
  1934. 211934,67,210,119,123,1,54,4,Nerayikadevaggahaṇaṃ cettha nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1935. 211935,67,210,124,131,1,67,6,Ākaṅkhamāno hi dibbacakkhulābhī aññagatikesupi evaṃ paṭipajjatiyeva.
  1936. 211936,67,210,132,167,1,105,12,"Tathā hi vakkhati‘‘ apāyaggahaṇena tiracchānayoniṃ dīpetī’’ ti( visuddhi.2.411),‘‘ sugatiggahaṇena manussagatipi saṅgayhatī’’ ti( visuddhi.2.411) ca. "
  1937. 211937,67,210,168,174,1,66,6,Taṃ nirayasaṃvattaniyaṃ kammaṃ ārammaṇaṃ etassāti taṃkammārammaṇaṃ.
  1938. 211938,67,210,175,181,1,58,5,{Phārusakavanādīsū}ti ādi -saddena cittalatāvanādīnaṃ saṅgaho.
  1939. 211939,67,211,2,18,1,136,14,"Yathā {cimassā}ti yathā ca imassa yathākammūpagañāṇassa visuṃ parikammaṃ natthi, evaṃ anāgataṃsañāṇassapīti visuṃ parikammābhāvaṃ nidasseti. "
  1940. 211940,67,211,19,29,1,51,6,Tattha kāraṇamāha‘‘ dibbacakkhupādakāneva hi imānī’’ ti.
  1941. 211941,67,211,30,97,1,544,61,"Tatrāyamadhippāyo– yathā dibbacakkhulābhī nirayādiabhimukhaṃ ālokaṃ vaḍḍhetvā, nerayikādike satte disvā tehi pubbe āyūhitaṃ nirayasaṃvattaniyādikaṃ kammaṃ tādisena samādānena, tajjena ca manasikārena parikkhate citte yāthāvato jānāti, evaṃ yassa yassa sattassa samanantarā anāgataṃ attabhāvaṃ ñātukāmo taṃ taṃ odissa ālokaṃ vaḍḍhetvā tena tena atīte, etarahi vā āyūhitaṃ tassa nibbattakaṃ kammaṃ yathākammūpagañāṇena disvā tena nibbattetabbaṃ anāgataṃ attabhāvaṃ ñātukāmo tādisena samādānena, tajjena ca manasikārena parikkhate citte yāthāvato jānāti. "
  1942. 211942,67,211,98,104,1,36,5,Eseva nayo tato paresupi attabhāvesu.
  1943. 211943,67,211,105,108,1,25,3,Etaṃ anāgataṃsañāṇaṃ nāma.
  1944. 211944,67,211,109,117,1,58,7,"Yasmā etaṃ dvayaṃ dibbacakkhuñāṇe satiyeva sijjhati, nāsati. "
  1945. 211945,67,211,118,129,1,50,7,Tena vuttaṃ‘‘ imāni dibbacakkhunā saheva ijjhantī’’ ti.
  1946. 211946,67,212,2,15,1,104,12,"Kāyena duṭṭhu caritaṃ, kāyato vā uppannaṃ kilesapūtikattā duṭṭhaṃ caritaṃ kāyaduccaritanti evaṃ yojetabbo. "
  1947. 211947,67,212,16,21,1,34,4,{Kāyo}ti cettha copanakāyo adhippeto.
  1948. 211948,67,212,22,28,1,65,6,Kāyaviññattivasena pavattaṃ akusalaṃ kāyakammaṃ kāyaduccaritan ti.
  1949. 211949,67,212,29,32,1,29,2,{Itaresū}ti vacīmanoduccaritesu.
  1950. 211950,67,212,33,54,1,156,16,"Yasmiṃ santāne kammaṃ katūpacitaṃ, asatissa antarupacchede vipākārahabhāvassa avigacchanato so tena sahitoyevāti vattabboti āha‘‘ samannāgatāti samaṅgībhūtā’’ ti."
  1951. 211951,67,212,55,78,1,142,18,"‘‘ Anatthakāmā hutvā’’ ti etena mātāpitaro viya puttānaṃ, ācariyupajjhāyā viya ca nissitakānaṃ atthakāmā hutvā garahakā upavādakā na hontīti dasseti. "
  1952. 211952,67,212,79,87,1,74,6,"{Guṇaparidhaṃsanenā}ti vijjamānānaṃ guṇānaṃ viddhaṃsanena, vināsanenāti attho. "
  1953. 211953,67,212,88,94,1,55,5,Nanu ca antimavatthunāpi upavādo guṇaparidhaṃsanamevāti?
  1954. 211954,67,212,95,96,1,10,1,Saccametaṃ.
  1955. 211955,67,212,97,105,1,93,8,Guṇāti panettha jhānādivisesā uttarimanussadhammā adhippetāti sīlaparidhaṃsanaṃ visuṃ gahitaṃ.
  1956. 211956,67,212,106,115,1,40,5,Tenāha‘‘ natthi imesaṃ samaṇadhammo’’ tiādi.
  1957. 211957,67,212,116,122,1,46,5,{Samaṇadhammo}ti ca sīlasaṃyamaṃ sandhāya vadati.
  1958. 211958,67,212,123,133,1,53,8,"Jānaṃ {vā}ti yaṃ upavadati, tassa ariyabhāvaṃ jānanto vā. "
  1959. 211959,67,212,134,139,1,23,4,Ajānaṃ {vā}ti ajānanto vā.
  1960. 211960,67,212,140,148,1,56,7,"Jānanaṃ ajānanaṃ cettha appamāṇaṃ, ariyabhāvo eva pamāṇaṃ. "
  1961. 211961,67,212,149,158,1,40,5,Tenāha‘‘ ubhayathāpi ariyūpavādova hotī’’ ti.
  1962. 211962,67,212,159,178,1,138,15,‘‘ Ariyo’’ ti pana ajānato aduṭṭhacittasseva tattha ariyaguṇābhāvaṃ pavedentassa guṇaparidhaṃsanaṃ na hotīti tassa ariyūpavādo natthīti vadanti.
  1963. 211963,67,212,179,188,1,64,8,"Satekicchaṃ pana hoti khamāpanena, na anantariyaṃ viya atekicchaṃ. "
  1964. 211964,67,213,2,10,1,50,6,"{Rujjhatī}ti tudati, dukkhaṃ vedanaṃ uppādetīti attho. "
  1965. 211965,67,213,11,19,1,32,7,"Tan ti taṃ theraṃ, taṃ vā kiriyaṃ. "
  1966. 211966,67,213,20,35,1,51,9,"Jānanto eva thero‘‘ atthi te, āvuso, patiṭṭhā’’ ti pucchi. "
  1967. 211967,67,213,36,48,1,62,8,Itaropi saccābhisamayo sāsane patiṭṭhāti āha‘‘ sotāpanno ahan’’ ti.
  1968. 211968,67,213,49,62,1,66,9,Thero taṃ karuṇāyamāno‘‘ khīṇāsavo tayā upavadito’’ ti attānaṃ āvikāsi.
  1969. 211969,67,214,2,8,1,43,6,Sace navakatarā honti tasmiṃ vihāre bhikkhū.
  1970. 211970,67,214,9,15,1,56,5,Sammukhā {akhamāpentepī}ti purato khamāpane asambhavantepi.
  1971. 211971,67,214,16,24,1,21,4,‘‘ Akhamante’’ ti vā pāṭho.
  1972. 211972,67,214,25,29,1,34,4,Taṃ sotāpannassa vasena veditabbaṃ.
  1973. 211973,67,215,2,6,1,55,4,Parinibbutamañcaṭṭhānan ti pūjākaraṇaṭṭhānaṃ sandhāyāha.
  1974. 211974,67,216,2,25,1,203,18,"Samādātabbaṭṭhena samādānāni, kammāni samādānāni yesaṃ, te kammasamādānā, micchādiṭṭhivasena kammasamādānā, hetuatthaṃ vā antogadhaṃ katvā micchādiṭṭhivasena pare kammesu samādāpakā micchādiṭṭhikammasamādānā. "
  1975. 211975,67,216,26,34,1,52,4,Tayimamatthaṃ dassento‘‘ micchādiṭṭhivasenā’’ tiādimāha.
  1976. 211976,67,216,35,41,1,65,5,{Sīlasampanno}tiādi paripakkindriyassa maggasamaṅgino vasena vuttaṃ.
  1977. 211977,67,216,42,46,1,38,4,Aggamaggaṭṭhe pana vattabbameva natthi.
  1978. 211978,67,216,47,50,1,18,3,Aññan ti arahattaṃ.
  1979. 211979,67,216,51,59,1,57,7,"Evaṃsampadan ti yathā taṃ avassambhāvī, evamidampīti attho. "
  1980. 211980,67,216,60,118,1,297,41,"Taṃ vācaṃ {appahāyā}tiādīsu ariyūpavādaṃ sandhāya‘‘ puna evarūpiṃ vācaṃ na vakkhāmī’’ ti vadanto vācaṃ pajahati nāma,‘‘ puna evarūpaṃ cittaṃ na uppādessāmī’’ ti cintento cittaṃ pajahati nāma,‘‘ puna evarūpiṃ diṭṭhiṃ na gaṇhissāmī’’ ti pajahanto diṭṭhiṃ pajahati nāma, tathā akaronto neva pajahati, na paṭinissajjati. "
  1981. 211981,67,216,119,136,1,110,13,"Yathābhataṃ nikkhitto, evaṃ {niraye}ti yathā nirayapālehi āharitvā niraye ṭhapito, evaṃ niraye ṭhapitoyevāti attho. "
  1982. 211982,67,216,137,158,1,130,14,"Micchādiṭṭhivasena akattabbaṃ nāma pāpaṃ natthi, yato saṃsārakhāṇubhāvopi nāma hotīti āha‘‘ micchādiṭṭhiparamāni, bhikkhave, vajjānī’’ ti."
  1983. 211983,67,217,2,44,1,198,22,"‘ ‘ Ucchinnabhavanettiko, bhikkhave, tathāgatassa kāyo tiṭṭhati, ayañceva kāyo, bahiddhā ca nāmarūpan’’ ti( dī. ni.1.147) evamādīsu viya idha kāya-saddo khandhapañcakavisayoti āha‘‘ kāyassa bhedāti upādinnakkhandhapariccāgā’’ ti. "
  1984. 211984,67,217,45,60,1,118,11,Avītarāgassa maraṇato paraṃ nāma bhavantarūpādānamevāti āha‘‘ paraṃ maraṇāti tadanantaraṃ abhinibbattikkhandhaggahaṇe’’ ti.
  1985. 211985,67,217,61,78,1,98,12,"Yena tiṭṭhati, tassa upacchedeneva kāyo bhijjatīti āha‘‘ kāyassa bhedāti jīvitindriyassa upacchedā’’ ti. "
  1986. 211986,67,218,2,16,1,56,9,"Eti imasmā sukhanti ayo, puññanti āha‘‘ puññasammatā ayā’’ ti. "
  1987. 211987,67,218,17,23,1,53,5,"Ayanti etasmā sukhānīti āyo, puññakammādisukhasādhanaṃ. "
  1988. 211988,67,218,24,34,1,35,6,Tenāha‘‘ sukhānaṃ vā āyassa abhāvā’’ ti.
  1989. 211989,67,218,35,48,1,56,8,"Iyati assādiyatīti ayo, assādoti āha‘‘ assādasaññito ayo’’ ti. "
  1990. 211990,67,219,2,8,1,49,6,Nāgarājādīnan ti ādi -saddena supaṇṇādīnaṃ saṅgaho.
  1991. 211991,67,219,9,12,1,31,3,Asurasadisan ti petāsurasadisaṃ.
  1992. 211992,67,219,13,16,1,14,2,{So}ti asurakāyo.
  1993. 211993,67,219,17,21,1,46,3,{Sabbasamussayehī}ti sabbehi sampattisamussayehi.
  1994. 211994,67,219,22,46,1,140,14,"{Vuttavipariyāyenā}ti‘‘ suṭṭhu caritaṃ, sobhanaṃ vā caritaṃ anavajjattā’’ tiādinā‘‘ kāyaduccaritenā’’ tiādīnaṃ padānaṃ vuttassa atthassa vipariyāyena. "
  1995. 211995,67,220,2,8,1,54,5,Nigamanavacanaṃ vuttassevatthassa puna vacananti katvā.
  1996. 211996,67,220,9,27,1,90,11,Ayamettha {saṅkhepattho}ti‘‘ dibbena cakkhunā… pe… passatī’’ ti ettha ayaṃ yathāvutto saṅkhepattho.
  1997. 211997,67,221,2,11,1,61,6,412. Kasiṇārammaṇan ti aṭṭhannampi kasiṇānaṃ vasena kasiṇārammaṇaṃ.
  1998. 211998,67,221,12,25,1,121,8,{Sabbākārenā}ti‘‘ cuddasavidhena cittaparidamanena aṭṭhaṅgasamannāgamena bhūmipādapadamūlasampādanenā’’ ti iminā sabbappakārena.
  1999. 211999,67,221,26,31,1,73,5,Abhinīhārakkhamaṃ dibbacakkhuñāṇābhimukhaṃ pesanārahaṃ pesanayoggaṃ katvā.
  2000. 212000,67,221,32,38,1,65,6,Āsannaṃ kātabban ti dibbacakkhuñāṇuppattiyā samīpabhūtaṃ kātabbaṃ.
  2001. 212001,67,221,39,45,1,64,6,Tattha upacārajjhānaṃ paguṇataraṃ katvā ārammaṇañca vaḍḍhetabbaṃ.
  2002. 212002,67,221,46,57,1,58,6,Tenāha‘‘ upacārajjhānagocaraṃ katvā vaḍḍhetvā ṭhapetabban’’ ti.
  2003. 212003,67,221,58,63,1,38,4,{Tatthā}ti tasmiṃ vaḍḍhite kasiṇārammaṇe.
  2004. 212004,67,221,64,68,1,27,3,{Appanā}ti jhānavasena appanā.
  2005. 212005,67,221,69,75,1,52,6,Na hi akataparikammassa abhiññāvasena appanā ijjhati.
  2006. 212006,67,221,76,88,1,69,7,"Tenāha‘‘ pādakajjhānanissayaṃ hotī’’ ti, pādakajjhānārammaṇaṃ hotīti attho. "
  2007. 212007,67,221,89,98,1,72,9,Na parikammanissayan ti parikammassa taṃ kasiṇārammaṇaṃ apassayo na hoti.
  2008. 212008,67,221,99,104,1,31,5,Tathā sati rūpadassanaṃ na siyā.
  2009. 212009,67,221,105,111,1,49,5,{Imesū}ti yathāvuttesu tejokasiṇādīsu tīsu kasiṇesu.
  2010. 212010,67,221,112,116,1,44,3,{Uppādetvā}ti upacārajjhānuppādanena uppādetvā.
  2011. 212011,67,221,117,121,1,56,4,Upacārajjhānapavattiyā hi saddhiṃ paṭibhāganimittuppatti.
  2012. 212012,67,221,122,125,1,22,2,{Tatthā}ti kasiṇaniddese.
  2013. 212013,67,222,2,8,1,67,6,Antoyeva rūpagataṃ passitabbaṃ na bahiddhā vikkhepāpattihetubhāvato.
  2014. 212014,67,222,9,24,1,126,13,"Parikammassa vāro {atikkamatī}ti idha parikammaṃ nāma yathāvuttakasiṇārammaṇaṃ upacārajjhānaṃ, taṃ rūpagataṃ passato na pavattati. "
  2015. 212015,67,222,25,37,1,114,11,"Kasiṇālokavasena ca rūpagatadassanaṃ, kasiṇāloko ca parikammavasenāti tadubhayampi parikammassa appavattiyā na hoti. "
  2016. 212016,67,222,38,53,1,75,10,"Tenāha‘‘ tato āloko antaradhāyati, tasmiṃ antarahite rūpagatampi na dissatī’’ ti. "
  2017. 212017,67,222,54,79,1,171,19,"Rūpagataṃ passato parikammassa vāro atikkamati, parikammamatikkantassa kasiṇārammaṇaṃ ñāṇaṃ na hotīti rūpagataṃ na dissati, kathaṃ pana paṭipajjitabbanti āha‘‘ athānenā’’ tiādi. "
  2018. 212018,67,222,80,96,1,138,15,Evaṃ {anukkamenā}ti punappunaṃ pādakajjhānaṃ samāpajjitvā tato tato vuṭṭhāya abhiṇhaṃ ālokassa pharaṇavasena āloko thāmagato hoti ciraṭṭhāyī.
  2019. 212019,67,222,97,104,1,50,7,Tathā ca sati tattha sucirampi rūpagataṃ passateva.
  2020. 212020,67,222,105,118,1,34,7,Tena vuttaṃ‘‘ ettha āloko… pe… hotī’’ ti.
  2021. 212021,67,223,2,14,1,77,8,Svāyamattho tiṇukkūpamāya vibhāvetabboti dassento āha‘‘ rattiṃ tiṇukkāyā’’ tiādi.
  2022. 212022,67,223,15,21,1,66,6,Tattha punappunaṃ pavesanan ti punappunaṃ pādakajjhānasamāpajjanaṃ.
  2023. 212023,67,223,22,38,1,144,14,"Thāmagatālokassa yathāparicchedena ṭhānan ti yattakaṃ ṭhānaṃ paricchinditvā kasiṇaṃ vaḍḍhitaṃ, thāmagatassa ālokassa tattakaṃ pharitvā avaṭṭhānaṃ. "
  2024. 212024,67,224,2,7,1,51,5,Anāpāthagatan ti āpāthagamanayogyassa vasena vuttaṃ.
  2025. 212025,67,224,8,13,1,54,5,Antokucchigatādi pana tadabhāvato tena visesitabbameva.
  2026. 212026,67,224,14,18,1,24,2,{Tadevā}ti dibbacakkhumeva .
  2027. 212027,67,224,19,24,1,41,4,{Etthā}ti etesu rūpamārabbha pavattacittesu.
  2028. 212028,67,224,25,32,1,78,7,Rūpadassanasamatthan ti rūpaṃ sabhāvato vibhāvanasamatthaṃ cakkhuviññāṇaṃ viya.
  2029. 212029,67,224,33,37,1,65,3,{Pubbabhāgacittānī}ti āvajjanaparikammasaṅkhātāni pubbabhāgacittāni.
  2030. 212030,67,224,38,49,1,102,11,Tāni hi ārammaṇaṃ karontānipi na yāthāvato taṃ vibhāvetvā pavattanti āvajjanasampaṭicchanacittāni viya.
  2031. 212031,67,225,2,5,1,23,3,Taṃ panetaṃ dibbacakkhu.
  2032. 212032,67,225,6,9,1,23,2,{Paripantho}ti antarāyiko.
  2033. 212033,67,225,10,15,1,65,4,{Jhānavibbhantako}ti jhānummattako jhānabhāvanāmukhena ummādappatto.
  2034. 212034,67,225,16,35,1,150,15,Appamattena bhavitabban ti‘‘ dibbacakkhu mayā adhigatan’’ ti santosaṃ anāpajjitvā vipassanānuyogavasena vā saccābhisamayavasena vā appamattena bhavitabbaṃ.
  2035. 212035,67,226,2,26,1,156,16,"‘ ‘ Evaṃ passitukāmenā’’ tiādinā dibbacakkhussa nānāvajjanaparikammañceva dibbacakkhuñāṇañca dassitaṃ, na tassa uppattikkamoti taṃ dassetuṃ‘‘ tatrāyan’’ tiādi vuttaṃ. "
  2036. 212036,67,226,27,31,1,38,4,Taṃ heṭṭhā vuttanayattā suviññeyyameva.
  2037. 212037,67,227,2,4,1,35,2,Cutūpapātañāṇakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  2038. 212038,67,228,2,2,1,21,1,Pakiṇṇakakathāvaṇṇanā
  2039. 212039,67,229,2,10,1,33,4,413. {Itī}ti evaṃ vuttappakārenāti attho.
  2040. 212040,67,229,11,49,1,97,10,"Tena‘‘ so evaṃ samāhite citte’’ tiādinā( dī. ni.1.244-245; ma. ni.1.384,431-433; pārā.12-14) yathādassitapāḷigatiṃ, tassā atthavivaraṇanayañca paccāmasati. "
  2041. 212041,67,229,50,56,1,61,6,Saccesu viya ariyasaccāni khandhesu upādānakkhandhā antogadhā.
  2042. 212042,67,229,57,90,1,227,23,"Tadubhaye ca sabhāvato, samudayato, atthaṅgamato, assādato, ādīnavato, nissaraṇato ca yathābhūtaṃ sayambhuñāṇena avedi aññāsi paṭivijjhi pavedesi vāti sātisayena pañcakkhandhāvabodhena bhagavāva thometabboti āha‘‘ pañcakkhandhavidū’’ ti. "
  2043. 212043,67,229,91,94,1,26,3,Ñatvā viññeyyāti sambandho.
  2044. 212044,67,229,95,99,1,24,3,{Tāsū}ti pañcasu abhiññāsu.
  2045. 212045,67,229,100,111,1,60,7,Taggahaṇeneva ca paribhaṇḍañāṇānaṃ gahitattā‘‘ pañcā’’ ti vuttaṃ.
  2046. 212046,67,229,112,120,1,22,4,Tenāha‘‘ etāsu hī’’ tiādi.
  2047. 212047,67,230,2,6,1,40,3,Tattha {paribhaṇḍañāṇānī}ti parivārañāṇāni.
  2048. 212048,67,230,7,25,1,172,17,"Yathā hi sinerussa parivāraṭṭhānāni yāni taṃsiddhiyā siddhāni mekhalaṭṭhānāni paribhaṇḍānīti vuccanti, evaṃ imānipi dibbacakkhusiddhiyā siddhāni tassa paribhaṇḍānīti vuttāni. "
  2049. 212049,67,230,26,35,1,68,7,{Idhāgatānī}ti ettha {idhā}ti yathādassitāni suttapadāni sandhāya vuttaṃ.
  2050. 212050,67,230,36,45,1,81,8,Tato aññesu pana sāmaññaphalādīsu manomayañāṇampi visuṃ abhiññāñāṇabhāvena āgataṃ.
  2051. 212051,67,231,2,15,1,57,9,"‘ ‘ Tesū’’ ti idaṃ paccāmasanaṃ kiṃ tikānaṃ, udāhu ārammaṇānanti? "
  2052. 212052,67,231,16,21,1,33,4,"Kiñcettha yadi tikānaṃ, tadayuttaṃ. "
  2053. 212053,67,231,22,27,1,37,5,Na hi tikesu abhiññāñāṇāni pavattanti.
  2054. 212054,67,231,28,33,1,30,4,"Atha ārammaṇānaṃ, tampi ayuttaṃ. "
  2055. 212055,67,231,34,41,1,51,7,Na hi aññaṃ uddisitvā aññassa paccāmasanaṃ yuttanti.
  2056. 212056,67,231,42,62,1,93,14,"Yathā icchati, tathā bhavatu tāva tikānaṃ, nanu vuttaṃ‘‘ na hi tikesu abhiññāñāṇāni pavattantī’’ ti? "
  2057. 212057,67,231,63,68,1,55,5,Nāyaṃ virodho tikavohārena ārammaṇānaṃyeva gayhamānattā.
  2058. 212058,67,231,69,89,1,94,15,"Atha vā pana hotu ārammaṇānaṃ, nanu vuttaṃ‘‘ na hi aññaṃ uddisitvā aññassa paccāmasanaṃ yuttan’’ ti? "
  2059. 212059,67,231,90,94,1,37,4,Ayampi na doso yathāvuttakāraṇenevāti.
  2060. 212060,67,232,2,11,1,75,6,414. Asatipi vatthubhede bhūmikālasantānabhedavasena bhinnesu sattasu ārammaṇesu.
  2061. 212061,67,232,12,16,1,28,4,Tikavasena hesa bhedo gahito.
  2062. 212062,67,232,17,24,1,77,7,Iddhividhañāṇassa maggārammaṇatāya abhāvato idha maggārammaṇatiko na labbhati.
  2063. 212063,67,232,25,28,1,22,3,Tan ti iddhividhañāṇaṃ.
  2064. 212064,67,232,29,39,1,70,8,"Kāyaṃ cittasannissitaṃ {katvā}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  2065. 212065,67,232,40,43,1,38,3,Upayogaladdhan ti laddhaupayogavacanaṃ.
  2066. 212066,67,232,44,53,1,47,5,Dutiyāvibhattivasena vuttaṃ‘‘ kāyaṃ pariṇāmetī’’ ti.
  2067. 212067,67,232,54,65,1,62,6,"Tenāha‘‘ rūpakāyārammaṇato’’ ti, rūpakāyassa vaṇṇārammaṇatoti attho. "
  2068. 212068,67,233,2,12,1,83,9,"Tadeva cittan ti yadeva kāyavasena cittapariṇāmane vuttaṃ pādakajjhānacittaṃ, tadeva. "
  2069. 212069,67,233,13,26,1,125,13,Rāmagāme cetiyaṃ ṭhapetvā sesesu sattasu cetiyesu dhātuyo iddhiyā āharitvā rājagahe bhūmigharamaṇḍape kataṃ mahādhātunidhānaṃ.
  2070. 212070,67,233,27,46,1,153,14,‘‘ Ime gandhā’’ tiādinā paccuppanne gandhādike gahetvāpi asussanādivisesayuttaṃ anāgatameva nesaṃ rūpaṃ adhiṭṭhānacittassa ārammaṇaṃ hoti anāgatādhiṭṭhānattā.
  2071. 212071,67,233,47,51,1,44,4,Vattaniyasenāsanaṃ nāma viñjhāṭaviyaṃ vihāro.
  2072. 212072,67,233,52,62,1,81,9,"Dadhirasan ti dadhimaṇḍo, taṃ adhiṭṭhahantassa anāgataṃ dadhivaṇṇaṃ ārammaṇaṃ hoti. "
  2073. 212073,67,233,63,68,1,68,5,Paccuppannārammaṇaṃ hoti paccuppannassa rūpakāyassa ārammaṇakaraṇato.
  2074. 212074,67,234,2,9,1,44,6,"Sakāyacittānan ti attano kāyassa, cittassa ca. "
  2075. 212075,67,235,2,11,1,51,6,415. Saddo ca paritto sabbassa rūpassa kāmāvacarabhāvato.
  2076. 212076,67,235,12,15,1,30,2,{Vijjamānamevā}ti vattamānaṃyeva.
  2077. 212077,67,236,2,12,1,51,6,416. Sotāpannassa cittan ti sotāpannassa āveṇikaṃ cittaṃ.
  2078. 212078,67,236,13,17,1,33,3,{Sakadāgāmissā}tiādīsupi eseva nayo.
  2079. 212079,67,236,18,37,1,95,14,"Yāva arahato netabban ti‘‘ sakadāgāmī anāgāmino cittaṃ na jānāti, anāgāmī arahato’’ ti evaṃ netabbaṃ. "
  2080. 212080,67,236,38,48,1,60,9,"Sabbesan ti sabbesaṃ ariyānaṃ jānāti, ko pana vādo anariyānaṃ. "
  2081. 212081,67,236,49,58,1,85,9,Aññopi ca uparimo anāgāmiādi heṭṭhimassa sakadāgāmiādikassa cittaṃ jānātīti sambandho.
  2082. 212082,67,237,2,26,1,153,18,"Atītassa , anāgatassa ca parassa cittassa jānanaṃ sambhavati, paccuppannassa pana na sambhavatīti adhippāyena pucchati‘‘ kathaṃ paccuppannaṃ ārammaṇaṃ hotī’’ ti. "
  2083. 212083,67,237,27,44,1,115,12,"Itaro yattha sambhavati, taṃdassanatthaṃ paccuppannaṃ tāva vibhajitvā dassento‘‘ paccuppannaṃ nāma tividhan’’ tiādimāha. "
  2084. 212084,67,237,45,57,1,98,9,"Tattha uppādaṭṭhitibhaṅgappattan ti uppādaṃ, ṭhitiṃ, bhaṅgañca pattaṃ, khaṇattayapariyāpannanti attho. "
  2085. 212085,67,237,58,69,1,118,10,Etthantare ekadvesantativārā {veditabbā}ti etthantare pavattā rūpasantativārā ekadvesantativārā nāmāti veditabbāti attho.
  2086. 212086,67,237,70,81,1,92,11,Ālokaṭṭhānato ovarakaṃ paviṭṭhassa pageva tattha nisinnassa viya yāva rūpagataṃ pākaṭaṃ hoti.
  2087. 212087,67,237,82,99,1,100,11,"Tattha upaḍḍhavelā avibhūtavārā, upaḍḍhavelā vibhūtavārā, tadubhayaṃ gahetvā‘‘ dve santativārā’’ ti vuttaṃ. "
  2088. 212088,67,237,100,121,1,166,15,"Tayidaṃ na sabbasādhāraṇaṃ, ekaccassa sīghampi pākaṭaṃ hotīti‘‘ ekadvesantativārā’’ ti ekaggahaṇampi kataṃ, atiparittasabhāvautuādisamuṭṭhānā vā ekadvesantativārā veditabbā. "
  2089. 212089,67,238,2,9,1,64,7,Tīre akkantaudakalekhā nāma kālussiyaṃ gatā tīrasamīpe udakarāji.
  2090. 212090,67,238,10,20,1,63,8,Yāva na {vippasīdatī}ti kālussiyavigamena yāva vippasannā na hoti.
  2091. 212091,67,238,21,46,1,132,19,"Keci pana‘‘ atinte tīre allapādena akkante yāva pāde udakalekhā na vippasīdati, na saṃsīdati, na vūpasammatī’’ ti evamettha atthaṃ vadanti. "
  2092. 212092,67,238,47,59,1,94,10,"Te panete kiriyābhedena vuttā kālavisesā, na aññamaññaṃ samasamā, ūnādhikabhāgavantova daṭṭhabbā. "
  2093. 212093,67,238,60,68,1,73,7,"Dve tayo javanavārā kāmāvacarajavanavasena veditabbā, na itarajavanavasena. "
  2094. 212094,67,238,69,78,1,77,8,"Na hi te parimitakālā, anantarā pavattabhavaṅgādayopi tadantogadhāva daṭṭhabbā. "
  2095. 212095,67,238,79,82,1,35,3,Tadubhayan ti rūpārūpasantatidvayaṃ.
  2096. 212096,67,239,2,5,1,50,3,Ekabhavaparicchinnan ti paṭisandhicutiparicchinnaṃ.
  2097. 212097,67,239,6,12,1,75,6,Ekabhavapariyāpannaṃ dhammajātaṃ etarahīti vattabbaṃ addhāpaccuppannaṃ nāma.
  2098. 212098,67,239,13,17,1,32,3,{Mano}ti sasampayuttaṃ viññāṇamāha.
  2099. 212099,67,239,18,21,1,23,2,{Dhammā}ti ārammaṇadhammā.
  2100. 212100,67,239,22,26,1,21,3,{Mano}ti vā manāyatanaṃ.
  2101. 212101,67,239,27,32,1,33,3,{Dhammā}ti vedanādayo arūpakkhandhā.
  2102. 212102,67,239,33,42,1,78,9,Ubhayametaṃ paccuppannan ti addhāpaccuppannaṃ hontaṃ etaṃ ubhayaṃ hotīti attho.
  2103. 212103,67,239,43,46,1,27,3,Viññāṇan ti nikantiviññāṇaṃ.
  2104. 212104,67,239,47,53,1,58,6,Tañhi tasmiṃ paccuppanne chandarāgavasena paṭibaddhaṃ hoti.
  2105. 212105,67,239,54,58,1,49,3,{Abhinandatī}ti taṇhādiṭṭhābhinandanāhi abhinandati.
  2106. 212106,67,239,59,69,1,102,10,Tathābhūto ca vatthupariññāya abhāvato tesu paccuppannesu dhammesu saṃhīrati taṇhādiṭṭhīhi ākaḍḍhīyati.
  2107. 212107,67,239,70,113,1,216,23,"Ettha ca dvādasāyatanānaṃ‘‘ etaṃ paccuppannan’’ ti( ma. ni.3.284) āgatattā tattha pavatto chandarāgo addhāpaccuppannārammaṇo, na khaṇapaccuppannārammaṇoti viññāyatīti dassento‘‘ yaṃ sandhāya bhaddekarattasutte… pe… saṃhīratīti vuttan’’ ti āha."
  2108. 212108,67,239,114,144,1,143,13,"‘‘ Paccuppannañca yo dhammaṃ, tattha tattha vipassatī’’ ti( ma. ni.3.272,285) etthāpi vipassanācittaṃ khaṇapaccuppannaṃ, vipassitabbadhammā addhāpaccuppannāti gahetabbaṃ. "
  2109. 212109,67,239,145,149,1,34,4,Aññathā vipassanāva na sambhaveyya.
  2110. 212110,67,239,150,165,1,101,11,‘‘ Khaṇapaccuppannaṃ pāḷiyaṃ āgatan’’ ti na vuttaṃ tassa vasena ārammaṇakaraṇassa aṭṭhakathāyaṃ anāgatattā.
  2111. 212111,67,240,2,5,1,23,2,{Kecī}ti abhayagirivāsino.
  2112. 212112,67,240,6,15,1,111,8,Ekakkhaṇe cittaṃ {uppajjatī}ti iddhicittassa uppattisamakālameva paracittassapi uppattisambhavatoti yuttidassanaṃ.
  2113. 212113,67,240,16,20,1,32,3,Yathā {ākāse}tiādi sadisūdāharaṇaṃ.
  2114. 212114,67,240,21,26,1,30,5,Taṃ pana tesaṃ vacanaṃ ayuttaṃ.
  2115. 212115,67,240,27,28,1,5,1,Kasmā?
  2116. 212116,67,240,29,36,1,102,7,Maggaphalavīthito aññattha aniṭṭhe ṭhāne āvajjanajavanānaṃ nānārammaṇabhāvappattidosatoti yuttivacanaṃ.
  2117. 212117,67,241,2,17,1,95,10,Yadi evaṃ kathaṃ cetopariyañāṇaṃ paccuppannārammaṇaṃ hotīti āha‘‘ santatipaccuppannaṃ panā’’ tiādi .
  2118. 212118,67,241,18,27,1,88,8,"Addhāpaccuppannaṃ pana javanavārena dīpetabbaṃ, na sakalena paccuppannaddhunāti adhippāyo. "
  2119. 212119,67,242,2,9,1,103,6,Tatrāyaṃ {dīpanā}tiādi javanavārassa addhāpaccuppannabhāvadīpanamukhena iddhicittassa pavattiākāradīpanaṃ.
  2120. 212120,67,242,10,13,1,34,2,{Itarānī}ti āvajjanaparikammacittāni.
  2121. 212121,67,242,14,43,1,143,20,"Ettha ca‘‘ kecī’’ ti yadipi abhayagirivāsino adhippetā, te pana cittassa ṭhitikkhaṇaṃ na icchantīti‘‘ ṭhitikkhaṇe vā paṭivijjhatī’’ ti na vattabbaṃ siyā. "
  2122. 212122,67,242,44,74,1,142,21,"Tathā ye‘‘ iddhimassa ca parassa ca ekakkhaṇe cittaṃ uppajjatī’’ ti vadanti, tesaṃ‘‘ ṭhitikkhaṇe vā bhaṅgakkhaṇe vā paṭivijjhatī’’ ti vacanaṃ na sameti. "
  2123. 212123,67,242,75,85,1,80,10,Na hi tasmiṃ khaṇadvaye uppajjamānaṃ paracittena saha ekakkhaṇe uppajjati nāmāti.
  2124. 212124,67,242,86,95,1,96,8,"Ṭhitibhaṅgakkhaṇesu ca uppajjamānaṃ ekadesaṃ paccuppannārammaṇaṃ, ekadesaṃ atītārammaṇaṃ āpajjati. "
  2125. 212125,67,242,96,129,1,185,23,"Yañca vuttaṃ‘‘ parassa cittaṃ jānissāmīti rāsivasena mahājanassa citte āvajjite’’ ti, ettha ca mahājano atthato pare anekapuggalāti‘‘ paresaṃ cittaṃ jānissāmī’’ ti āvajjanappavatti vattabbā siyā. "
  2126. 212126,67,242,130,145,1,131,14,"Athāpi parassāti mahājanassāti attho sambhaveyya, tathāpi tassa ekapuggalasseva vā cittarāsiṃ āvajjitvā ekassa paṭivijjhanaṃ ayuttaṃ. "
  2127. 212127,67,242,146,164,1,100,13,"Na hi rāsiāvajjanaṃ ekadesāvajjanaṃ hotīti, tasmā tehi‘‘ mahājanassa citte āvajjite’’ tiādi na vattabbaṃ. "
  2128. 212128,67,243,2,19,1,80,13,Yaṃ pana te vadanti‘‘ yasmā iddhimassa ca parassa ca ekakkhaṇe cittaṃ uppajjatī’’ ti.
  2129. 212129,67,243,20,69,1,397,42,"Tatthāyaṃ adhippāyo yutto siyā, cetopariyañāṇalābhī parassa cittaṃ ñātukāmo pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya atītādivibhāgaṃ akatvā cittasāmaññena‘‘ imassa cittaṃ jānāmi, imassa cittaṃ jānāmī’’ ti parikammaṃ katvā puna pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya sāmaññeneva cittaṃ āvajjitvā tiṇṇaṃ, catunnaṃ vā parikammānaṃ anantarā cetopariyañāṇena paracittaṃ paṭivijjhati vibhāveti rūpaṃ viya dibbacakkhunā. "
  2130. 212130,67,243,70,78,1,81,8,Tato paraṃ pana kāmāvacaracittehi sarāgādivavatthānaṃ hoti nīlādivavatthānaṃ viya.
  2131. 212131,67,243,79,95,1,185,16,Tattha dibbacakkhunā diṭṭhahadayavatthurūpassa sattassa abhimukhībhūtassa cittasāmaññena cittaṃ āvajjayamānaṃ āvajjanaṃ abhimukhībhūtaṃ vijjamānaṃ cittaṃ ārammaṇaṃ katvā cittaṃ āvajjeti.
  2132. 212132,67,243,96,109,1,113,12,Parikammāni ca taṃ taṃ vijjamānaṃ cittaṃ cittasāmaññeneva ārammaṇaṃ katvā cittajānanaparikammāni hutvā pavattanti.
  2133. 212133,67,243,110,121,1,99,11,Cetopariyañāṇaṃ pana vijjamānaṃ cittaṃ paṭivijjhantaṃ vibhāventaṃ tena saha ekakkhaṇe eva uppajjati.
  2134. 212134,67,244,2,15,1,90,9,Tattha yasmā santānassa santānaggahaṇato ekattavasena āvajjanādīni‘‘ cittan’’ tveva pavattāni.
  2135. 212135,67,244,16,22,1,47,5,"Tañca cittameva, yaṃ cetopariyañāṇena vibhāvitaṃ. "
  2136. 212136,67,244,23,33,1,107,10,Tasmā samānākārappavattito na aniṭṭhe maggaphalavīthito aññasmiṃ ṭhāne nānārammaṇatā āvajjanajavanānaṃ hoti.
  2137. 212137,67,244,34,42,1,112,8,Paccuppannārammaṇañca parikammaṃ paccuppannārammaṇassa cetopariyañāṇassa āsevanapaccayena paccayoti siddhaṃ hoti.
  2138. 212138,67,244,43,48,1,32,5,Atītattiko ca evaṃ upapanno hoti.
  2139. 212139,67,244,49,65,1,118,11,"Aññathā santatipaccuppanne, addhāpaccuppanne ca‘‘ paccuppannan’’ ti idha vuccamāne atītānāgatānañca paccuppannatā āpajjeyya. "
  2140. 212140,67,244,66,87,1,118,16,"Tathā ca sati‘‘ paccuppanno dhammo paccuppannassa dhammassa anantarapaccayena paccayo’’ ti vattabbaṃ siyā, na ca taṃ vuttaṃ."
  2141. 212141,67,244,88,96,1,63,6,‘‘ Atīto dhammo paccuppannassa dhammassa anantarapaccayena paccayo.
  2142. 212142,67,244,97,133,1,209,22,Purimā purimā atītā khandhā pacchimānaṃ pacchimānaṃ paccuppannānaṃ khandhānaṃ anantara … pe… anulomaṃ gotrabhussā’’ tiādi vacanato( paṭṭhā.2.18.5) na addhāsantatipaccuppannesveva ca anantarātītā cattāro khandhā atītāti viññāyanti.
  2143. 212143,67,244,134,151,1,110,9,Na ca abhidhammamātikāyaṃ( dha. sa. tikamātikā18-19) āgatassa paccuppannapadassa addhāsantatipaccuppannapadatthatā katthaci pāḷiyaṃ vuttā.
  2144. 212144,67,244,152,163,1,104,11,Tasmā tehi iddhimassa ca parassa ca ekakkhaṇe cittuppattiyā cetopariyañāṇassa paccuppannārammaṇatā vuttā.
  2145. 212145,67,244,164,175,1,47,8,"Yadā pana‘‘ yaṃ imassa cittaṃ pavattaṃ, taṃ jānāmi. "
  2146. 212146,67,244,176,199,1,184,18,"Yaṃ bhavissati, taṃ jānāmī’’ ti vā ābhogaṃ katvā pādakajjhānasamāpajjanādīni karoti, tadā āvajjanaparikammāni, cetopariyañāṇañca atītānāgatārammaṇāneva honti āvajjaneneva vibhāgassa katattā. "
  2147. 212147,67,245,2,19,1,117,14,"Ye pana‘‘ iddhimā parassa cittaṃ jānitukāmo āvajjeti, āvajjanaṃ khaṇapaccuppannaṃ ārammaṇaṃ katvā teneva saha nirujjhati. "
  2148. 212148,67,245,20,70,1,447,41,"Tato cattāri, pañca vā javanāni, yesaṃ pacchimaṃ iddhicittaṃ, sesāni kāmāvacarāni, tesaṃ sabbesampi tadeva niruddhaṃ cittaṃ ārammaṇaṃ hoti, na ca tāni nānārammaṇāni honti addhānavasena paccuppannārammaṇattā’’ ti idaṃ vacanaṃ nissāya‘‘ āvajjanajavanānaṃ paccuppannātītārammaṇabhāvepi nānārammaṇatābhāvo viya ekadviticatupañcacittakkhaṇānāgatesupi cittesu āvajjitesu āvajjanajavanānaṃ yathāsambhavaṃ anāgatapaccuppannātītārammaṇabhāvepi nānārammaṇatā na siyā. "
  2149. 212149,67,245,71,83,1,132,9,Tena catupañcacittakkhaṇānāgate āvajjite anāgatārammaṇaparikammānantaraṃ khaṇapaccuppannārammaṇaṃ cetopariyañāṇaṃ siddhan’’ ti vadanti.
  2150. 212150,67,245,84,129,1,247,26,"Tesaṃ vādo‘‘ anāgatārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassa dhammassa āsevanapaccayena paccayo, paccuppannārammaṇo dhammo atītārammaṇassa dhammassa āsevanapaccayena paccayo’’ ti imesaṃ pañhānaṃ anuddhaṭattā, gaṇanāya ca‘‘ āsevane tīṇī’’ ti( paṭṭhā.2.19.39) vuttattā na sijjhati. "
  2151. 212151,67,245,130,135,1,47,5,Na hi kusalakiriyāmahaggataṃ anāsevanaṃ atthīti.
  2152. 212152,67,245,136,167,1,263,24,"Etassa ca vādassa nissayabhāvo āvajjanajavanānaṃ khaṇapaccuppannaniruddhārammaṇatāvacanassa na sijjhati,‘‘ yaṃ pavattaṃ, pavattissati cā’’ ti visesaṃ akatvā gahaṇe āvajjanassa anāgataggahaṇābhāvaṃ, tadabhāvā javanānampi vattamānaggahaṇābhāvañca sandhāyeva tassa vuttattā. "
  2153. 212153,67,245,168,217,1,548,41,"Tadā hi bhavaṅgacalanānantaraṃ abhimukhībhūtameva cittaṃ ārabbha āvajjanā pavattatīti jānanacittassapi vattamānārammaṇabhāve āvajjanajānanacittānaṃ sahaṭṭhānadosāpattiyā, rāsiekadesāvajjanapaṭivedhe sampattasampattāvajjanajānane ca aniṭṭhe ṭhāne āvajjanajavanānaṃ nānārammaṇabhāvadosāpattiyā ca yaṃ vuttaṃ‘‘ khaṇapaccuppannaṃ cittaṃ cetopariyañāṇassa ārammaṇaṃ hotī’’ ti, taṃ ayuttanti paṭikkhipitvā yathāvuttadosāpattiṃ, kālavasena ca addhāsantatipaccuppannārammaṇattā nānārammaṇatābhāvaṃ disvā āvajjanajavanānaṃ vattamānataṃ niruddhārammaṇabhāvo vuttoti. "
  2154. 212154,67,245,218,222,1,39,4,Tampi vacanaṃ purimavādino nānujāneyyuṃ.
  2155. 212155,67,245,223,261,1,209,21,"Tasmiṃ hi sati‘‘ āvajjanā kusalānan’’ tiādīsu( paṭṭhā1.1.417) viya aññapadasaṅgahitassa anantarapaccayavidhānato‘‘ paccuppannārammaṇaāvajjanā atītārammaṇānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo’’ ti ca vattabbaṃ siyā, na ca vuttanti. "
  2156. 212156,67,246,2,159,1,921,82,"Kasmā panevaṃ cetopariyañāṇassa paccuppannārammaṇatā vicāritā, nanu‘‘ atīto dhammo paccuppannassa dhammassa, anāgato dhammo paccuppannassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.18.2) etesaṃ vibhaṅgesu‘‘ atītā khandhā iddhividhañāṇassa cetopariyañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammūpagañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo, anāgatā khandhā iddhividhañāṇassa cetopariyañāṇassa anāgataṃsañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti, uppannattike ca‘‘ anuppannā khandhā uppādino khandhā iddhividhañāṇassa cetopariyañāṇassa anāgataṃsañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.17.3) cetopariyañāṇaggahaṇaṃ katvā‘‘ paccuppanno dhammo paccuppannassa dhammassā’’ ti( paṭṭhā.2.18.3) etassa vibhaṅge‘‘ paccuppannā khandhā iddhividhañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.18.3), uppannattike ca‘‘ uppannā khandhā iddhividhañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.17.2) ettakasseva vuttattā paccuppanne citte cetopariyañāṇaṃ nappavattatīti viññāyati. "
  2157. 212157,67,246,160,171,1,83,10,"Yadi hi pavatteyya, purimesu viya itaresu ca cetopariyañāṇaggahaṇaṃ kattabbaṃ siyāti? "
  2158. 212158,67,246,172,182,1,80,9,"Saccaṃ kattabbaṃ, nayadassanavasena pana taṃ saṃkhittanti aññāya pāḷiyā viññāyati."
  2159. 212159,67,247,2,90,1,739,55,"‘ ‘ Atītārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo, anāgatārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassa, paccuppannārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassā’’ ti( paṭṭhā.2.19.20-22) etesaṃ hi vibhaṅgesu‘‘ cetopariyañāṇena atītārammaṇapaccuppannacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti, atītārammaṇā paccuppannā khandhā cetopariyañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo, cetopariyañāṇena anāgatārammaṇapaccuppannacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti, anāgatārammaṇā paccuppannā khandhā cetopariyañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo, cetopariyañāṇena paccuppannārammaṇapaccuppannacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti, paccuppannārammaṇā paccuppannā khandhā cetopariyañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.19.20-22) cetopariyañāṇassa paccuppannārammaṇe pavatti vuttāti. "
  2160. 212160,67,247,91,95,1,35,4,Tenevāyaṃ vicāraṇā katāti veditabbā.
  2161. 212161,67,248,2,12,1,51,7,417. Tesan ti tesu dvīsu ñāṇesūti niddhāraṇe sāmivacanaṃ.
  2162. 212162,67,248,13,17,1,49,4,Cittameva ārammaṇaṃ cetopariyañāṇattāti adhippāyo.
  2163. 212163,67,248,18,31,1,60,9,Tenāha‘‘ aññaṃ khandhaṃ vā khandhappaṭibaddhaṃ vā na jānātī’’ ti.
  2164. 212164,67,248,32,35,1,38,3,Tattha khandhappaṭibaddhaṃ nāmagottādi.
  2165. 212165,67,248,36,51,1,109,11,Yadi evaṃ kathaṃ maggārammaṇanti āha‘‘ maggasampayuttacittārammaṇattā pana pariyāyato maggārammaṇanti vuttan’’ ti.
  2166. 212166,67,248,52,66,1,81,9,"Cetanāmattameva ārammaṇaṃ, tathā hi taṃ‘‘ yathākammūpagañāṇan’’ ti vuccatīti adhippāyo. "
  2167. 212167,67,248,67,72,1,62,4,{Khandhappaṭibaddhesū}ti ettha nibbānampi khandhappaṭibaddhameva.
  2168. 212168,67,248,73,76,1,33,3,Khandhehi visayīkatattāti vadanti.
  2169. 212169,67,248,77,109,1,211,17,"Tathā hi vuttaṃ aṭṭhasāliniyaṃ‘‘ atīte buddhā maggaṃ bhāvayiṃsu, phalaṃ sacchākaṃsu, anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbāyiṃsūti chinnavaṭumakānussaraṇavasena maggaphalanibbānapaccavekkhaṇatopi appamāṇārammaṇan’’ ti( dha. sa. aṭṭha.1421). "
  2170. 212170,67,248,110,117,1,93,7,Tattha maggaphalapaccavekkhaṇāni tāva pubbenivāsānussatiñāṇena maggaphalesu ñāṇesu pavattanti.
  2171. 212171,67,248,118,127,1,157,9,Nibbānapaccavekkhaṇañca nibbānārammaṇesu appamāṇadhammesu ñāṇesūti maggādipaccavekkhaṇāni pubbenivāsānussatiñāṇassa appamāṇārammaṇataṃ sādhentīti veditabbāni.
  2172. 212172,67,248,128,159,1,107,12,"‘‘ Appamāṇā khandhā pubbenivāsānussatiñāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ icceva( paṭṭhā.9.12.58) hi vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ nibbānan’’ ti. "
  2173. 212173,67,248,160,169,1,107,9,Tasmā pubbenivāsañāṇena eva maggaphalapaccavekkhaṇakicce vuccamānepi nibbānapaccavekkhaṇatā na sakkā vattuṃ.
  2174. 212174,67,248,170,174,1,45,4,Aṭṭhakathāyaṃ pana nibbānārammaṇatā nidassitā.
  2175. 212175,67,249,2,15,1,163,10,"Kusalā {khandhā}ti iddhividhapubbenivāsānāgataṃsañāṇāpekkho bahuvacananiddeso, na cetopariyayathākammūpagañāṇāpekkhāti tesaṃ catukkhandhārammaṇabhāvassa asādhakoti ce? "
  2176. 212176,67,249,16,75,1,354,31,"Na, aññattha‘‘ avitakkavicāramattā khandhā ca vicāro ca cetopariyañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa anāgataṃsañāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.6.72),‘‘ savitakkasavicārā khandhā ca vitakko ca cetopariyañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa anāgataṃsañāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.6.73) ca vuttattā cetopariyañāṇāpekkhāpi bahuvacananiddesoti imassa atthassa siddhito. "
  2177. 212177,67,249,76,92,1,124,12,Evampi yathākammūpagañāṇassa‘‘ avitakkavicāramattā khandhā ca vicāro cā’’ tiādīsu avuttattā catukkhandhārammaṇatā na sijjhatīti?
  2178. 212178,67,249,93,98,1,34,4,"Na, tattha avacanassa aññakāraṇattā. "
  2179. 212179,67,249,99,106,1,75,7,Yathākammūpagañāṇena hi kammasaṃsaṭṭhā cattāro khandhā kammamukhena gayhati.
  2180. 212180,67,249,107,121,1,131,12,"Tañhi yathā cetopariyañāṇaṃ purimaparikammavasena avitakkādivibhāgaṃ, sarāgādivibhāgañca cittaṃ vibhāveti, na evaṃ vibhāgaṃ vibhāveti. "
  2181. 212181,67,249,122,145,1,151,17,"Kammavaseneva pana samudāyaṃ vibhāveti, tasmā‘‘ avitakkavicāramattā khandhā ca vicāro cā’’ tiādike vibhāgakaraṇe taṃ na vuttaṃ, na catukkhandhānārammaṇatoti. "
  2182. 212182,67,249,146,150,1,28,4,Idaṃ panassa akāraṇanti keci.
  2183. 212183,67,249,151,162,1,90,7,Tatthāpi‘‘ pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammūpagañāṇassa anāgataṃsañāṇassā’’ ti paṭhanti eva.
  2184. 212184,67,249,163,172,1,84,9,Na hi taṃ kusalākusalavibhāgaṃ viya savitakkādivibhāgaṃ kammaṃ vibhāvetuṃ asamatthaṃ.
  2185. 212185,67,249,173,177,1,87,4,Duccaritasucaritavibhāvanampi hi lobhādialobhādisampayogavibhāgavisesavibhāvanaṃ hotīti.
  2186. 212186,67,250,2,14,1,101,9,‘ ‘ Pubbenivāsānussatiñāṇaṃ nāmagottānussaraṇakāle na vattabbārammaṇan’’ ti ettakameva aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ.
  2187. 212187,67,250,15,23,1,75,7,"Nāmagottaṃ pana khandhūpanibandho sammutisiddho byañjanattho, na byañjananti. "
  2188. 212188,67,250,24,31,1,52,6,Ayamettha amhākaṃ {khantī}ti ācariyassāyaṃ attano mati.
  2189. 212189,67,250,32,51,1,68,10,"Yaṃ pana vuttaṃ‘‘ na byañjanan’’ ti, tassa samatthanaṃ‘‘ byañjanañhī’’ tiādi. "
  2190. 212190,67,251,2,10,1,53,3,419. Kāmāvacare {nibbattissatī}ti nibbattikkhandhajānanamāha.
  2191. 212191,67,252,2,12,1,72,5,"420. {Etthā}ti etasmiṃ ajjhattārammaṇattikavasena abhiññāñāṇānaṃ, ārammaṇavicāre."
  2192. 212192,67,252,13,42,1,148,17,"‘‘ Ajjhattārammaṇañceva bahiddhārammaṇañcā’’ ti ekajjhaṃ gahetvā yaṃ vuttaṃ porāṇaṭṭhakathāyaṃ, taṃ‘‘ kālena… pe… hotiyevā’’ ti iminā adhippāyena vuttanti attho. "
  2193. 212193,67,252,43,56,1,83,12,"Na hi ajjhattabahiddhā nāma visuṃ ekaṃ atthi, nāpi taṃ ekajjhaṃ ārammaṇaṃ karīyatīti. "
  2194. 212194,67,252,57,72,1,122,13,"Yadi evaṃ tiko eva na pūrati padadvayāsaṅgahitassa tatiyassa atthantarassa abhāvato, na, pakārabhedavisayattā tikaniddesassa. "
  2195. 212195,67,252,73,86,1,58,9,Tathā hi aṭṭhakathāyaṃ‘‘ te eva tippakārepi dhamme’’ ti vuttaṃ.
  2196. 212196,67,252,87,93,1,48,6,Te eva ajjhattādivasena tividhepi dhammeti attho.
  2197. 212197,67,252,94,116,1,106,14,Ettha hi‘‘ te eva dhamme’’ ti avatvā‘‘ tippakāre’’ ti vacanaṃ pakārabhedanibandhanā ayaṃ tikadesanāti dassanatthaṃ.
  2198. 212198,67,252,117,137,1,262,17,"Yathā hi kusalattikādīnaṃ desanā yathārahaṃ dhammānaṃ jātisampayogappahānasikkhābhūmiārammaṇappabhedaniyamakālādibhedanibandhanā, na evamayaṃ jātiādibhedanibandhanā, nāpi sanidassanattikahetudukādidesanā viya sabhāvādibhedanibandhanā, atha kho pakārabhedanibandhanā. "
  2199. 212199,67,252,138,168,1,153,16,"Pañceva hi khandhā sasantatipariyāpannataṃ upādāya‘‘ ajjhattā’’ ti vuttā, parasantatipariyāpannataṃ upādāya‘‘ bahiddhā’’ ti, tadubhayaṃ upādāya‘‘ ajjhattabahiddhā’’ ti. "
  2200. 212200,67,252,169,195,1,115,13,"Tenāha‘‘ anindriyabaddharūpañca nibbānañca ṭhapetvā sabbe dhammā siyā ajjhattā, siyā bahiddhā, siyā ajjhattabahiddhā’’ ti( dha. sa.1435). "
  2201. 212201,67,252,196,206,1,81,9,"Nanu cettha atthantarābhāvato, pakārantarassa ca anāmaṭṭhattā tatiyo rāsi natthīti? "
  2202. 212202,67,252,207,208,1,11,1,Nayidamevaṃ.
  2203. 212203,67,252,209,232,1,221,22,"Yadipi hi paṭhamapadena asaṅgahitasaṅgaṇhanavasena dutiyapadassa pavattattā sabbepi sabhāvadhammā padadvayeneva pariggahitā, tehi pana visuṃ visuṃ gahitadhamme ekajjhaṃ gahaṇavasena tatiyapadaṃ vuttanti attheva tatiyo rāsi. "
  2204. 212204,67,252,233,256,1,180,21,"Na hi samudāyo avayavo hoti, bhinnavatthuke pana dhamme adhiṭṭhānabhedaṃ amuñcitvā ekajjhaṃ gahaṇaṃ na sambhavatīti kālena ajjhattaṃ, kālena bahiddhā jānanakāleti vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  2205. 212205,67,253,2,4,1,30,2,Abhiññāniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  2206. 212206,67,254,2,4,1,29,2,Iti terasamaparicchedavaṇṇanā.
  2207. 212207,67,255,2,4,1,21,2,14 . Khandhaniddesavaṇṇanā
  2208. 212208,67,256,2,2,1,17,1,Paññākathāvaṇṇanā
  2209. 212209,67,257,2,28,1,197,14,"421. {Sabbākārenā}ti upacārākāro, appanākāro, vasībhāvākāro, vitakkādisamatikkamākāro, rūpādīhi virajjanākāro, cuddasadhā cittassa paridamanākāro, pañcavidhaānisaṃsādhigamākāroti evamādinā sabbena bhāvanākārena. "
  2210. 212210,67,258,2,19,1,95,11,"{Tadanantarā}ti ‘‘ cittaṃ paññan’’ ti evaṃ desanākkamena, paṭipattikkamena ca tassa samādhissa anantarā. "
  2211. 212211,67,258,20,26,1,69,6,Paññā bhāvetabbā samādhibhāvanāya samannāgatena bhikkhunāti sambandho.
  2212. 212212,67,258,27,59,1,202,23,"‘‘ Paññañca bhāvayan’’ ti evaṃ atisaṅkhepadesitattā, gāthāvaṇṇanāyaṃ vā‘‘ samādhisilāyaṃ sunisitaṃ vipassanāpaññāsatthan’’ ti evaṃ ativiya saṅkhepena bhāsitattā ayaṃ sā paññāti sabhāvato viññātumpi tāva na sukarā. "
  2213. 212213,67,258,60,68,1,72,8,Bhāvanāvidhānassa pana adassitattā pageva bhāvetuṃ na sukarāti sambandho.
  2214. 212214,67,258,69,82,1,92,10,"Pucchanaṭṭhena pañhā, kammaṃ kiriyā karaṇaṃ, pañhāva kammaṃ pañhākammaṃ, pucchanapayogoti attho. "
  2215. 212215,67,259,2,6,1,23,3,Kā {paññā}ti sarūpapucchā.
  2216. 212216,67,259,7,27,1,107,14,"Kenaṭṭhena {paññā}ti kena atthena paññāti vuccati,‘‘ paññā’’ ti padaṃ kaṃ abhidheyyatthaṃ nissāya pavattanti attho. "
  2217. 212217,67,259,28,49,1,140,14,"Sā panāyaṃ paññā sabhāvato, kiccato, upaṭṭhānākārato, āsannakāraṇato ca kathaṃ jānitabbāti āha‘‘ kānassā lakkhaṇarasapaccupaṭṭhānapadaṭṭhānānī’’ ti. "
  2218. 212218,67,259,50,53,1,25,2,{Katividhā}ti pabhedapucchā.
  2219. 212219,67,259,54,59,1,48,5,Kasmā panettha saṃkilesavodānapucchā na gahitāti?
  2220. 212220,67,259,60,67,1,51,6,Vuccate– lokuttarāya tāva paññāya nattheva saṃkileso.
  2221. 212221,67,259,68,76,1,57,8,Asati ca tasmiṃ kuto vodānapucchāti tadubhayaṃ na gahitaṃ.
  2222. 212222,67,259,77,96,1,182,17,"Lokiyāya pana tāni bhāvanāvidhāne eva antogadhānīti katvā visuṃ na gahitāni maggāmaggañāṇadassanavisuddhiantogadhattā , samādhibhāvanāyaṃ vā vuttanayānusārena veditabbānīti na gahitāni. "
  2223. 212223,67,259,97,111,1,73,10,Paṭipatti nāma diṭṭhānisaṃse eva hotīti āha‘‘ paññābhāvanāya ko ānisaṃso’’ ti.
  2224. 212224,67,260,2,12,1,37,5,"422. {Tatrā}ti tasmiṃ, tassa vā pañhākammassa. "
  2225. 212225,67,260,13,16,1,24,3,Vissajjanan ti vivaraṇaṃ.
  2226. 212226,67,260,17,32,1,117,13,"Pucchito hi attho avibhāvitattā nigūḷho muṭṭhiyaṃ kato viya tiṭṭhati, tassa vivaraṇaṃ vissajjanaṃ vibhūtabhāvakaraṇato. "
  2227. 212227,67,260,33,48,1,140,13,"Kā {paññā}ti kāmañcāyaṃ sarūpapucchā, vibhāgavantānaṃ pana sabhāvavibhāvanaṃ vibhāgadassanamukheneva hotīti vibhāgo tāva anavasesato dassetabbo. "
  2228. 212228,67,260,49,61,1,68,8,Taṃdassanena ca ayamādīnavoti dassetuṃ‘‘ paññā bahuvidhā’’ tiādi vuttaṃ.
  2229. 212229,67,260,62,67,1,44,4,Tattha {bahuvidhā}ti kusalādivasena anekavidhā.
  2230. 212230,67,260,68,75,1,69,5,"{Nānappakārā}ti atthajāpikādibhedena, sutamayañāṇādibhedena ca nānāvidhā. "
  2231. 212231,67,260,76,82,1,42,6,Taṃ sabban ti taṃ anavasesaṃ paññāvibhāgaṃ.
  2232. 212232,67,260,83,91,1,72,7,Na {sādheyyā}ti vipassanābhāvanāya saddhiṃ maggabhāvanā idha adhippetattho.
  2233. 212233,67,260,92,99,1,44,6,"Tāya hi taṇhājaṭāvijaṭanaṃ, tañca na sādheyya. "
  2234. 212234,67,260,100,126,1,146,16,"Anavasesato hi paññāpabhede vissajjiyamāne‘‘ ekavidhena ñāṇavatthū’’ tiādiko( vibha.751) sabbo ñāṇavatthu vibhaṅge, suttantesu ca tattha tattha āgato paññāpabhedo. "
  2235. 212235,67,260,127,147,1,151,18,"Sakalopi vā abhidhammanayo āharitvā vissajjetabbo bhaveyya, tathā ca sati yvāyaṃ idha paññābhāvanāvidhi adhippeto, tassa vissajjanāya okāsova na bhaveyya. "
  2236. 212236,67,260,148,161,1,145,12,"Kiñca yvāyaṃ ṭhānāṭhānakammantaravipākantarādivisaye paññāya pavattibhedo, sopi yathārahaṃ saddhiṃ phalāphalabhedena vibhajitvā vissajjetabbo siyā. "
  2237. 212237,67,260,162,173,1,77,10,"So ca pana vissajjiyamāno aññadatthu vikkhepāya saṃvatteyya, yathā taṃ avisaye. "
  2238. 212238,67,260,174,184,1,42,6,Tenāha‘‘ uttari ca vikkhepāya saṃvatteyyā’’ ti.
  2239. 212239,67,260,185,207,1,164,17,"Kusalacittasampayuttaṃ vipassanāñāṇan ti ettha kusala -ggahaṇena duvidhampi abyākataṃ nivatteti, tathā‘‘ atthi saṃkiliṭṭhapaññā’’ ti evaṃ pavattaṃ micchāvādaṃ paṭisedheti. "
  2240. 212240,67,260,208,211,1,39,3,Vipassanāñāṇa -ggahaṇena sesakusalapaññā.
  2241. 212241,67,261,2,9,1,71,4,423. Sañjānanavijānanākāravisiṭṭhan ti sañjānanākāravijānanākārehi sātisayaṃ.
  2242. 212242,67,261,10,15,1,56,5,Yato nānappakārato jānanaṃ jānanabhāvo visayaggahaṇākāro.
  2243. 212243,67,261,16,23,1,38,6,"So hi nesaṃ samāno, na sañjānanādiākāro. "
  2244. 212244,67,261,24,44,1,114,14,"{Pītakantī}ti ettha iti -saddo ādiattho, tena‘‘ lohitakaṃ odātaṃ dīghaṃ rassan’’ tiādike saññāya gahetabbākāre saṅgaṇhāti. "
  2245. 212245,67,261,45,65,1,130,15,{Sañjānanamattamevā}ti ettha sañjānanaṃ nāma‘‘ nīlaṃ pītan’’ tiādikaṃ ārammaṇe vijjamānaṃ vā avijjamānaṃ vā saññānimittaṃ katvā jānanaṃ.
  2246. 212246,67,261,66,70,1,49,4,Tathā hesā puna sañjānanapaccayanimittakaraṇarasā.
  2247. 212247,67,261,71,86,1,125,13,"Matta -saddena visesanivattiatthena vijānanapajānanākāre nivatteti, eva -saddena kadācipi imissā te visesā natthevāti avadhāreti. "
  2248. 212248,67,261,87,96,1,29,4,Tenāha‘‘ aniccaṃ dukkhan’’ tiādi .
  2249. 212249,67,261,97,124,1,151,18,"Tattha viññāṇakiccampi kātuṃ asakkontī saññā kuto paññākiccaṃ kareyyāti‘‘ lakkhaṇapaṭivedhaṃ pāpetuṃ na sakkoti’’ cceva vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ maggapātubhāvan’’ ti. "
  2250. 212250,67,261,125,150,1,171,20,"Ārammaṇe pavattamānaṃ viññāṇaṃ na tattha saññā viya nīlapītādikassa sañjānanavaseneva pavattati, atha kho tattha aññañca visesaṃ jānantameva pavattatīti āha‘‘ viññāṇan’’ tiādi. "
  2251. 212251,67,261,151,156,1,48,5,Kathaṃ pana viññāṇaṃ lakkhaṇapaṭivedhaṃ pāpetīti?
  2252. 212252,67,261,157,159,1,22,2,Paññāya dassitamaggena.
  2253. 212253,67,261,160,182,1,240,21,"Lakkhaṇārammaṇikavipassanāya hi anekavāraṃ lakkhaṇāni paṭivijjhitvā paṭivijjhitvā pavattamānāya paguṇabhāvato paricayavasena ñāṇavippayuttacittenapi vipassanā sambhavati, yathā taṃ paguṇassa ganthassa sajjhāyane ñāyāgatāpi vārā na viññāyanti. "
  2254. 212254,67,261,183,193,1,90,9,"Lakkhaṇapaṭivedhan ti ca lakkhaṇānaṃ ārammaṇakaraṇamattaṃ sandhāya vuttaṃ, na paṭivijjhanaṃ. "
  2255. 212255,67,261,194,198,1,46,3,{Ussakkitvā}ti udayabbayañāṇapaṭipāṭiyā āyūhitvā.
  2256. 212256,67,261,199,204,1,54,5,Maggapātubhāvaṃ pāpetuṃ na sakkoti asambodhasabhāvattā.
  2257. 212257,67,261,205,214,1,88,7,"{Vuttanayavasenā}ti viññāṇe vuttanayavasena ārammaṇañca jānāti, lakkhaṇapaṭivedhañca pāpeti. "
  2258. 212258,67,261,215,222,1,76,7,Attano pana anaññasādhāraṇena ānubhāvena ussakkitvā maggapātubhāvañca pāpeti.
  2259. 212259,67,262,2,14,1,68,8,Idāni yathāvuttamatthaṃ upamāya patiṭṭhāpetuṃ‘‘ yathā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  2260. 212260,67,262,15,19,1,44,3,Tattha {ajātabuddhī}ti asañjātabyavahārabuddhi.
  2261. 212261,67,262,20,27,1,95,6,"Upabhogaparibhogan ti upabhogaparibhogārahaṃ, upabhogaparibhogavatthūnaṃ paṭilābhayogyanti attho. "
  2262. 212262,67,262,28,31,1,16,2,{Cheko}ti mahāsāro.
  2263. 212263,67,262,32,36,1,42,3,{Kūṭo}ti kahāpaṇapatirūpako tambakaṃsādimayo.
  2264. 212264,67,262,37,40,1,27,2,{Addhasāro}ti upaḍḍhagghanako.
  2265. 212265,67,262,41,49,1,66,7,"Iti -saddo ādiattho, tena pādasāra samasāraparopādasārādīnaṃ saṅgaho. "
  2266. 212266,67,262,50,57,1,62,6,Te {pakāre}ti indajālājātipupphādippakāre ceva chekādippakāre ca.
  2267. 212267,67,263,2,6,1,30,3,Saññā {hī}tiādi upamāsaṃsandanaṃ.
  2268. 212268,67,263,7,16,1,94,9,Saññā vibhāgaṃ akatvā piṇḍavaseneva ārammaṇassa gahaṇato dārakassa kahāpaṇadassanasadisī vuttā.
  2269. 212269,67,263,17,26,1,50,5,Tathā hi sā‘‘ yathāupaṭṭhitavisayapadaṭṭhānā’’ vuccati.
  2270. 212270,67,263,27,33,1,94,6,Viññāṇaṃ ārammaṇe ekaccavisesagahaṇasamatthatāya gāmikapurisassa kahāpaṇadassanasadisaṃ vuttaṃ.
  2271. 212271,67,263,34,41,1,93,7,Paññā ārammaṇe anavasesavisesāvabodhato heraññikassa kahāpaṇadassanasadisī vuttāti daṭṭhabbaṃ.
  2272. 212272,67,263,42,59,1,106,12,‘‘ Nānappakārato jānanan’’ ti iminā ñeyyadhammā paccekaṃ nānappakārāti tesaṃ yāthāvato avabodho paññāti dasseti.
  2273. 212273,67,263,60,85,1,91,11,Tathā hi vuttaṃ‘‘ sabbe dhammā sabbākārena buddhassa bhagavato ñāṇamukhe āpāthamāgacchantī’’ ti( mahāni.156; cūḷani. mogharājamāṇavapucchāniddesa85).
  2274. 212274,67,264,2,7,1,26,3,{Yatthā}ti yasmiṃ cittuppāde.
  2275. 212275,67,264,8,19,1,66,10,Na tattha ekaṃsena {hotī}ti tasmiṃ cittuppāde paññā ekantena na hoti.
  2276. 212276,67,264,20,25,1,49,5,Na hi duhetukaahetukacittuppādesu paññā uppajjati.
  2277. 212277,67,264,26,29,1,23,2,{Avinibbhuttā}ti aviyuttā.
  2278. 212278,67,264,30,33,1,21,2,{Tehī}ti saññāviññāṇehi.
  2279. 212279,67,264,34,48,1,95,13,"Yathā hi sukhaṃ pītiyā na niyamato aviyuttaṃ, evaṃ saññāviññāṇāni paññāya na niyamato aviyuttāti. "
  2280. 212280,67,264,49,61,1,85,11,"Yathā pana pīti sukhena niyamato aviyuttā, evaṃ paññā saññāviññāṇehi niyamato aviyuttā. "
  2281. 212281,67,264,62,75,1,117,13,Tasmā evaṃ avinibbhuttesu imesu tīsu dhammesu tesaṃ vinibbhogo dukkaroti tiṇṇaṃ janānaṃ kahāpaṇadassanaṃ nidassitanti.
  2282. 212282,67,264,76,87,1,76,7,Tesaṃ duviññeyyanānattataṃyeva vacanantarenapi dassetuṃ‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ.
  2283. 212283,67,264,88,129,1,266,30,"Tattha rūpadhammesupi tāva nānānadīnaṃ udakassa, nānātelassa vā ekasmiṃ bhājane pakkhipitvā mathitassa‘‘ idaṃ asukāya nadiyā udakaṃ, idaṃ asukatelan’’ ti niddhāretvā sarūpato dassanaṃ dukkaraṃ, kimaṅgaṃ pana arūpadhammesūti dassento‘‘ yaṃ arūpīnaṃ cittacetasikānan’’ tiādimāha. "
  2284. 212284,67,265,2,13,1,50,7,"424. Dhammānaṃ sako bhāvo, samāno ca bhāvo dhammasabhāvo. "
  2285. 212285,67,265,14,21,1,95,6,"Tattha paṭhamena kakkhaḷaphusanādisalakkhaṇaṃ gahitaṃ, dutiyena aniccadukkhatādisāmaññalakkhaṇaṃ. "
  2286. 212286,67,265,22,35,1,98,9,Tadubhayassa ca yāthāvato paṭivijjhanalakkhaṇā paññāti āha‘‘ dhammasabhāvapaṭivedhalakkhaṇā paññā’’ ti.
  2287. 212287,67,265,36,43,1,131,7,Ghaṭapaṭādipaṭicchādakassa bāhirandhakārassa dīpālokādi viya yathāvuttadhammasabhāvapaṭicchādakassa mohandhakārassa viddhaṃsanarasā.
  2288. 212288,67,265,44,59,1,153,14,"Uppajjamāno eva hi paññāloko hadayandhakāraṃ vidhamento evaṃ uppajjati, tato eva dhammasabhāvesu asammuyhanākārena paccupatiṭṭhatīti asammohapaccupaṭṭhānā. "
  2289. 212289,67,265,60,68,1,89,8,Kāraṇabhūtā vā sayaṃ phalabhūtaṃ asammohaṃ paccupaṭṭhāpetīti evampi asammohapaccupaṭṭhānā.
  2290. 212290,67,265,69,81,1,70,8,Vipassanāpaññāya idha adhippetattā‘‘ samādhi tassā padaṭṭhānan’’ ti vuttaṃ.
  2291. 212291,67,265,82,128,1,77,9,"Tathā hi‘‘ samāhito yathābhūtaṃ pajānātī’’ ti suttapadaṃ nibandhanabhāvena āgataṃ( saṃ. ni.3.5,99; saṃ. ni.5.1071; netti.40; mi. pa.2.1.14). "
  2292. 212292,67,266,2,2,1,24,1,Paññāpabhedakathāvaṇṇanā
  2293. 212293,67,267,2,26,1,140,15,"425. Dhammasabhāvapaṭivedho nāma paññāya āveṇiko sabhāvo, na tenassā koci vibhāgo labbhatīti āha‘‘ dhammasabhāvapaṭivedhalakkhaṇena tāva ekavidhā’’ ti. "
  2294. 212294,67,267,27,40,1,100,11,"Lujjanapalujjanaṭṭhena loko vuccati vaṭṭaṃ, tappariyāpannatāya loke niyuttā, tattha vā viditāti lokiyā. "
  2295. 212295,67,267,41,47,1,57,6,Tattha apariyāpannatāya lokato uttarā uttiṇṇāti lokuttarā.
  2296. 212296,67,267,48,53,1,41,4,Lokuttarāpi hi maggasampayuttā bhāvetabbā.
  2297. 212297,67,267,54,60,1,70,6,Vipassanāpariyāyopi tassā labbhatevāti lokuttara-ggahaṇaṃ na virujjhati.
  2298. 212298,67,267,61,74,1,108,12,"Attānaṃ ārammaṇaṃ katvā pavattehi saha āsavehīti sāsavā, ārammaṇakaraṇavasenapi natthi etissā āsavāti anāsavā. "
  2299. 212299,67,267,75,80,1,60,5,Ādi -saddena āsavavippayuttasāsavadukādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  2300. 212300,67,267,81,87,1,71,4,"{Nāmarūpavavatthānavasenā}ti nāmavavatthānavasena, rūpavavatthānavasena ca. "
  2301. 212301,67,267,88,111,1,181,20,"Paṭhamaṃ nibbānadassanato dassanañca, nissayabhāvato sampayuttā dhammā bhavanti ettha, sayampi vā bhavati uppajjati na nibbānaṃ viya apātubhāvanti bhūmi cāti dassanabhūmi, paṭhamamaggo. "
  2302. 212302,67,267,112,133,1,178,19,"Sesamaggattayaṃ pana yasmā paṭhamamaggena diṭṭhasmiṃyeva dhamme bhāvanāvasena uppajjati, na adiṭṭhapubbaṃ kiñci passati, tasmā bhāvanā ca yathāvuttenatthena bhūmi cāti bhāvanābhūmi. "
  2303. 212303,67,267,134,139,1,59,5,Tattha paññā dassanabhūmibhāvanābhūmivasena duvidhāti vuttā.
  2304. 212304,67,267,140,144,1,45,4,Sutādinirapekkhāya cintāya nibbattā cintāmayā.
  2305. 212305,67,267,145,150,1,28,4,"Evaṃ sutamayā, bhāvanāmayā ca. "
  2306. 212306,67,267,151,154,1,33,3,Mayasaddo paccekaṃ sambandhitabbo.
  2307. 212307,67,267,155,177,1,183,20,"Āye vaḍḍhiyaṃ kosallaṃ āyakosallaṃ, apāye avaḍḍhiyaṃ kosallaṃ apāyakosallaṃ, upāye tassa tassa atthassa nibbattikāraṇe kosallaṃ upāyakosallan ti visuṃ visuṃ kosallapadaṃ sambandhitabbaṃ. "
  2308. 212308,67,267,178,183,1,60,5,Ajjhattaṃ abhiniveso paṭipajjanaṃ etissāti ajjhattābhinivesā.
  2309. 212309,67,267,184,190,1,51,5,"Evaṃ bahiddhābhinivesā, ubhayābhinivesā ca veditabbā. "
  2310. 212310,67,268,2,12,1,130,5,"426. {Lokiyamaggasampayuttā}ti lokiyakusalacittuppādesu maggasampayuttā, visesato diṭṭhivisuddhiādivisuddhicatukkasaṅgahitamaggasampayuttā. "
  2311. 212311,67,268,13,33,1,139,15,"Samudāyesu pavattā samaññā tadekadesesupi vattatīti āha‘‘ maggasampayuttā’’ ti, paccekampi vā sammādiṭṭhiādīnaṃ maggasamaññāti katvā evaṃ vuttaṃ. "
  2312. 212312,67,269,2,16,1,108,9,Dhammanānattābhāvepi padatthanānattamattena dukkaravacanaṃ hotīti vuttaṃ‘‘ atthato panesā lokiyalokuttarāvā’’ ti.
  2313. 212313,67,269,17,32,1,116,10,"Āsavavippayuttasāsavadukādīsupi vippayuttatādiggahaṇameva viseso, atthato lokiyalokuttarāva paññāti āha‘‘ eseva nayo’’ ti. "
  2314. 212314,67,269,33,38,1,69,5,Ādi -saddena oghanīyaoghavippayuttaoghanīyādidukānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  2315. 212315,67,269,39,49,1,95,9,"Paṭhamajjhānikāni cattāri maggacittāni, tathā dutiyādijjhānikāni cāti evaṃ soḷasasu maggacittesu. "
  2316. 212316,67,269,50,56,1,59,6,Vipassanāpaññāya idha adhippetattā mahaggatapaññā na gahitā.
  2317. 212317,67,270,2,18,1,105,11,427. Attano {cintāvasenā}ti tassa tassa anavajjassa atthassa sādhane paropadesena vinā attano upāyacintāvaseneva.
  2318. 212318,67,270,19,24,1,46,4,{Sutavasenā}ti yathāsutassa paropadesassa vasena.
  2319. 212319,67,270,25,38,1,84,12,Yathā tathā {vā}ti parato upadesaṃ sutvā vā asutvā vā sayameva bhāvanaṃ anuyuñjantassa.
  2320. 212320,67,270,39,59,1,98,11,"‘‘ Appanāppattā’’ ti idaṃ sikhāppattabhāvanāmayaṃ dassetuṃ vuttaṃ, na pana‘‘ appanāppattāva bhāvanāmayā’’ ti. "
  2321. 212321,67,271,2,7,1,63,4,{Yogavihitesū}ti paññāvihitesu paññāpariṇāmitesu upāyasampāditesu.
  2322. 212322,67,271,8,20,1,95,10,"{Kammāyatanesū}ti ettha kammameva kammāyatanaṃ, kammañca taṃ āyatanañca ājīvānanti vā kammāyatanaṃ. "
  2323. 212323,67,271,21,24,1,24,3,Esa nayo sippāyatanesupi.
  2324. 212324,67,271,25,33,1,71,7,"Tattha duvidhaṃ kammaṃ hīnañca vaḍḍhakīkammādi, ukkaṭṭhañca kasivāṇijādi. "
  2325. 212325,67,271,34,41,1,67,6,"Sippampi duvidhaṃ hīnañca naḷakārasippādi, ukkaṭṭhañca muddāgaṇanādi. "
  2326. 212326,67,271,42,44,1,20,2,Vijjāva vijjāṭṭhānaṃ.
  2327. 212327,67,271,45,49,1,70,4,Taṃ dhammikameva nāgamaṇḍalaparittaphudhamanakamantasadisaṃ veditabbaṃ.
  2328. 212328,67,271,50,71,1,161,19,"Tāni panetāni ekacce paṇḍitā bodhisattasadisā manussānaṃ phāsuvihāraṃ ākaṅkhantā neva aññehi kariyamānāni passanti, na vā katāni uggaṇhanti, na kathentānaṃ suṇanti. "
  2329. 212329,67,271,72,89,1,139,16,"Atha kho attano dhammatāya cintāya karonti, paññavantehi attano dhammatāya cintāya katānipi aññehi uggaṇhitvā karontehi katasadisāneva honti. "
  2330. 212330,67,272,2,19,1,77,12,"Kammassakatan ti‘‘ idaṃ kammaṃ sattānaṃ sakaṃ, idaṃ no sakan’’ ti evaṃ jānanañāṇaṃ. "
  2331. 212331,67,272,20,23,1,32,3,Saccānulomikan ti vipassanāñāṇaṃ.
  2332. 212332,67,272,24,35,1,62,7,Taṃ hi saccapaṭivedhassa anulomanato‘‘ saccānulomikan’’ ti vuccati.
  2333. 212333,67,272,36,48,1,65,8,Idānissa pavattanākāraṃ dassetuṃ‘‘ rūpaṃ aniccanti vā’’ tiādi vuttaṃ.
  2334. 212334,67,272,49,58,1,100,8,Tattha vā -saddena aniyamatthena dukkhānattalakkhaṇānipi gahitānevāti daṭṭhabbaṃ nānantariyakabhāvato.
  2335. 212335,67,272,59,65,1,26,5,"Yaṃ hi aniccaṃ, taṃ dukkhaṃ. "
  2336. 212336,67,272,66,70,1,23,3,"Yaṃ dukkhaṃ, tadanattāti. "
  2337. 212337,67,272,71,78,1,49,7,Yaṃ evarūpin ti yaṃ evaṃ heṭṭhā niddiṭṭhasabhāvaṃ.
  2338. 212338,67,272,79,83,1,43,4,Anulomikaṃ khantin tiādīni paññāvevacanāni.
  2339. 212339,67,272,84,104,1,179,17,"Sā hi heṭṭhā vuttānaṃ kammāyatanādīnaṃ apaccanīkadassanena anulomanato, tathā sattānaṃ hitacariyāya maggasaccassa, paramatthasaccassa, nibbānassa ca avilomanato anulometīti anulomikā. "
  2340. 212340,67,272,105,112,1,57,7,Sabbānipi etāni kāraṇāni khamati daṭṭhuṃ sakkotīti khanti.
  2341. 212341,67,272,113,115,1,16,2,Passatīti diṭṭhi.
  2342. 212342,67,272,116,118,1,13,2,Rocetīti ruci.
  2343. 212343,67,272,119,121,1,13,2,Munātīti muti.
  2344. 212344,67,272,122,124,1,17,2,Pekkhatīti pekkhā.
  2345. 212345,67,272,125,134,1,89,9,Te ca kammāyatanādayo dhammā etāya nijjhāyamānā nijjhānaṃ khamantīti dhammanijjhānakhanti.
  2346. 212346,67,272,135,145,1,87,9,Parato asutvā {paṭilabhatī}ti aññassa upadesavacanaṃ asutvā sayameva cintento paṭilabhati.
  2347. 212347,67,272,146,154,1,48,7,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ cintāmayā paññā nāma vuccati.
  2348. 212348,67,272,155,160,1,49,5,Sā panesā abhiññātānaṃ bodhisattānameva uppajjati.
  2349. 212349,67,272,161,173,1,130,10,"Tatthāpi saccānulomikañāṇaṃ dvinnaṃyeva bodhisattānaṃ antimabhavikānaṃ, sesapaññā sabbesampi pūritapāramīnaṃ mahāpaññānaṃ uppajjati. "
  2350. 212350,67,272,174,198,1,209,23,Parato sutvā {paṭilabhatī}ti kammāyatanādīni parena kariyamānāni vā katāni vā disvāpi parassa kathayamānassa vacanaṃ sutvāpi ācariyasantike uggahetvāpi paṭiladdhā sabbā parato sutvāva paṭiladdhā nāmāti veditabbā.
  2351. 212351,67,272,199,204,1,55,3,"{Samāpannassā}ti samāpattisamaṅgissa, nidassanamattañcetaṃ. "
  2352. 212352,67,272,205,215,1,55,6,Vipassanāmaggapaññā idha‘‘ bhāvanāmayā paññā’’ ti adhippetā.
  2353. 212353,67,273,2,17,1,50,5,{Sā}ti ‘‘ parittārammaṇā mahaggatārammaṇā’’ ti( vibha.753) vuttapaññā.
  2354. 212354,67,273,18,21,1,38,2,{Lokiyavipassanā}ti lokiyavipassanāpaññā.
  2355. 212355,67,273,22,37,1,126,13,"Sā {lokuttaravipassanā}ti yā nibbānaṃ ārabbha pavattā appamāṇārammaṇā paññā vuttā, sā lokuttaravipassanāti maggapaññaṃ sandhāyāha. "
  2356. 212356,67,273,38,52,1,134,13,"Sā hi saṅkhārānaṃ aniccatādiṃ agaṇhantīpi vipassanākiccapāripūriyā, nibbānassa vā tathalakkhaṇaṃ visesato passatīti vipassanāti vuccati. "
  2357. 212357,67,273,53,64,1,105,10,"Gotrabhuñāṇaṃ pana kiñcāpi appamāṇārammaṇaṃ, maggassa pana āvajjanaṭṭhāniyattā na vipassanāvohāraṃ labhati. "
  2358. 212358,67,274,2,8,1,36,5,"Ayanti etāya sampattiyoti āyo, vuddhi. "
  2359. 212359,67,274,9,18,1,87,9,Tattha kosallan ti tasmiṃ anatthahāniatthuppattilakkhaṇe āye kosallaṃ kusalatā nipuṇatā.
  2360. 212360,67,275,2,17,1,77,10,Taṃ pana ekantikaṃ āyakosallaṃ pāḷivaseneva dassetuṃ‘‘ ime dhamme’’ tiādi vuttaṃ.
  2361. 212361,67,275,18,35,1,138,14,"Tattha idaṃ {vuccatī}ti yā imesaṃ akusaladhammānaṃ anuppattipahānesu, kusaladhammānañca uppattiṭṭhitīsu paññā, idaṃ āyakosallaṃ nāmāti vuccati. "
  2362. 212362,67,276,2,8,1,43,5,"Vuddhilakkhaṇā āyato apetattā apāyo, avuddhi. "
  2363. 212363,67,276,9,18,1,94,9,Tattha kosallan ti tasmiṃ atthahānianatthuppattilakkhaṇe apāye kosallaṃ kusalatā apāyakosallaṃ.
  2364. 212364,67,276,19,30,1,52,7,Tampi pāḷivaseneva dassetuṃ‘‘ ime dhamme’’ tiādi vuttaṃ.
  2365. 212365,67,276,31,49,1,147,15,"Tattha idaṃ {vuccatī}ti yā imesaṃ kusaladhammānaṃ anuppajjananirujjhanesu, akusaladhammānaṃ vā uppattiṭṭhitīsu paññā, idaṃ apāyakosallaṃ nāmāti vuccati. "
  2366. 212366,67,276,50,60,1,66,9,"Āyakosallaṃ tāva paññā hotu, apāyakosallaṃ kathaṃ paññā nāma jātāti? "
  2367. 212367,67,276,61,77,1,88,11,"Evaṃ maññati‘‘ apāyuppādanasamatthatā apāyakosallaṃ nāma siyā’’ ti, taṃ pana tassa matimattaṃ. "
  2368. 212368,67,276,78,79,1,5,1,Kasmā?
  2369. 212369,67,276,80,97,1,96,13,"Paññavā eva hi‘‘ mayhaṃ evaṃ manasi karoto anuppannā kusalā dhammā nuppajjanti, uppannā nirujjhanti. "
  2370. 212370,67,276,98,120,1,128,17,"Anuppannā akusalā dhammā uppajjanti, uppannā pavaḍḍhantī’’ ti pajānāti, so evaṃ ñatvā anuppanne akusale na uppādeti, uppanne pajahati. "
  2371. 212371,67,276,121,128,1,57,6,"Anuppanne kusale uppādeti, uppanne bhāvanāpāripūriṃ pāpeti. "
  2372. 212372,67,276,129,133,1,32,4,Evaṃ apāyakosallampi paññā evāti.
  2373. 212373,67,277,2,5,1,19,2,{Sabbatthā}ti sabbesu.
  2374. 212374,67,277,6,12,1,58,6,Tesaṃ tesaṃ dhammānan ti sattānaṃ taṃtaṃhitasukhadhammānaṃ.
  2375. 212375,67,277,13,26,1,103,13,Taṅkhaṇappavattan ti accāyike kicce vā bhaye vā uppanne tassa tikicchanatthaṃ tasmiṃyeva khaṇe pavattaṃ.
  2376. 212376,67,277,27,36,1,70,8,"Ṭhānena uppatti etassa atthīti ṭhānuppattikaṃ, ṭhānaso eva uppajjanakaṃ. "
  2377. 212377,67,277,37,43,1,43,5,{Tatrupāyā}ti tatra tatra karaṇīye upāyabhūtā.
  2378. 212378,67,278,2,16,1,70,8,"{Gahetvā}ti ‘‘ idaṃ rūpaṃ, ettakaṃ rūpan’’ tiādinā pariggaṇhanavasena gahetvā. "
  2379. 212379,67,278,17,30,1,71,8,Ubhayaṃ {gahetvā}ti‘‘ ajjhattaṃ bahiddhā’’ ti ubhayaṃ anupubbato pariggahetvā.
  2380. 212380,67,278,31,50,1,123,14,"Atha vā‘‘ yaṃ kiñci samudayadhammaṃ, sabbaṃ taṃ nirodhadhamman’’ ti ekappahāreneva sabbepi pañcakkhandhe avibhāgena pariggahetvā. "
  2381. 212381,67,278,51,57,1,70,6,Ayaṃ pana tikkhavipassakassa mahāpuññassa bhikkhuno vipassanābhiniveso.
  2382. 212382,67,279,2,18,1,121,11,"428. Dukkhasaccaṃ {ārabbhā}ti dukkhasaccaṃ ārammaṇaṃ katvā, tappaṭicchādakasammohavidhaṃsanavasena ca pavattaṃ ñāṇaṃ dukkhe ñāṇaṃ. "
  2383. 212383,67,279,19,26,1,44,5,Dukkhasamudayaṃ {ārabbhā}ti etthāpi eseva nayo.
  2384. 212384,67,279,27,29,1,21,2,Tathā sesapadadvayepi.
  2385. 212385,67,279,30,44,1,123,12,"Paccavekkhaṇañāṇaṃ hi catusaccaṃ ārabbha pavattañāṇaṃ nāma, tatiyaṃ pana maggañāṇaṃ, itarasaccāni vipassanāñāṇanti pākaṭameva."
  2386. 212386,67,280,2,21,1,106,12,‘ ‘ Atthādīsu pabhedagatāni ñāṇānī’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ pāḷivaseneva vivarituṃ‘‘ vuttañhetan’’ tiādi vuttaṃ.
  2387. 212387,67,280,22,37,1,158,13,"Tattha atthe ñāṇaṃ {atthapaṭisambhidā}ti yaṃ atthappabhedassa sallakkhaṇavibhāvanavavatthānakaraṇasamatthaṃ atthe pabhedagataṃ ñāṇaṃ, ayaṃ atthapaṭisambhidā nāma. "
  2388. 212388,67,280,38,41,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo.
  2389. 212389,67,280,42,49,1,111,7,Dhammappabhedassa hi sallakkhaṇavibhāvanavavatthānakaraṇasamatthaṃ dhamme pabhedagataṃ ñāṇaṃ dhammapaṭisambhidā.
  2390. 212390,67,280,50,56,1,118,6,Niruttippabhedassa sallakkhaṇavibhāvanavavatthānakaraṇasamatthaṃ niruttābhilāpe pabhedagataṃ ñāṇaṃ niruttipaṭisambhidā.
  2391. 212391,67,280,57,63,1,117,6,Paṭibhānappabhedassa sallakkhaṇavibhāvanavavatthānakaraṇasamatthaṃ paṭibhāne pabhedagataṃ ñāṇaṃ paṭibhānapaṭisambhidā.
  2392. 212392,67,280,64,70,1,93,6,Niruttipaṭibhānappabhedā tabbisayānaṃ atthādīnaṃ paccayuppannatādibhedehi bhinditvā veditabbā.
  2393. 212393,67,281,2,9,1,61,5,"Nibbānampi sampāpakahetuanusārena arīyati, adhigammatīti attho."
  2394. 212394,67,281,10,23,1,96,9,‘‘ Yaṃ kiñci paccayasambhūtan’’ ti etena saccahetudhammapaccayākāravāresu āgatāni dukkhādīni gahitāni.
  2395. 212395,67,281,24,43,1,151,16,"Saccapaccayākāravāresu nibbānaṃ, pariyattivāre bhāsitattho, abhidhammabhājanīye vipāko, kiriyā cāti evaṃ pāḷiyaṃ vuttānaṃ eva vasena pañca atthā veditabbā. "
  2396. 212396,67,281,44,51,1,64,5,"{Dahatī}ti vidahati, nibbattakahetuādīnaṃ sādhāraṇametaṃ nibbacanaṃ. "
  2397. 212397,67,281,52,66,1,69,10,Tadatthaṃ pana vibhāvetuṃ‘‘ pavatteti vā sampāpuṇituṃ vā detī’’ ti vuttaṃ.
  2398. 212398,67,281,67,72,1,40,5,Tesu purimo attho maggavajjesu daṭṭhabbo.
  2399. 212399,67,281,73,86,1,98,12,"Bhāsitampi hi avabodhanavasena atthaṃ pavatteti, maggo pana nibbānaṃ pāpetīti tasmiṃ pacchimo attho. "
  2400. 212400,67,281,87,102,1,100,13,"Nibbānaṃ hi pattabbo attho, bhāsitattho ñāpetabbo attho, itaro nibbattetabbo atthoti evaṃ tividho hoti."
  2401. 212401,67,282,2,33,1,244,25,"‘ ‘ Yo koci phalanibbattako hetū’’ ti etena saccahetudhammapaccayākāravāresu āgatāni samudayādīni gahitāni, saccapaccayākāravāresu maggo, pariyattivāre bhāsitaṃ, abhidhammabhājanīye kusalākusalanti evaṃ pāḷiyaṃ vuttānaṃ eva vasena pañca dhammā veditabbā. "
  2402. 212402,67,282,34,48,1,86,11,"Tattha maggo sampāpako, bhāsitaṃ ñāpako, itaraṃ nibbattakoti evaṃ tividho hetu veditabbo. "
  2403. 212403,67,282,49,56,1,51,7,Ettha ca kiriyānaṃ avipākatāya dhammabhāvo na vutto.
  2404. 212404,67,282,57,65,1,52,8,Yadi evaṃ vipākā na hontīti atthabhāvopi na vattabbo?
  2405. 212405,67,282,66,69,1,23,2,"Na, paccayuppannabhāvato. "
  2406. 212406,67,282,70,76,1,52,6,Evaṃ sati kusalākusalānampi atthabhāvo āpajjatīti ce?
  2407. 212407,67,282,77,80,1,26,3,Nāyaṃ doso appaṭisiddhattā.
  2408. 212408,67,282,81,89,1,72,8,Vipākassa pana padhānahetutāya pākaṭabhāvato dhammabhāvo eva tesaṃ vutto.
  2409. 212409,67,282,90,95,1,50,5,Kiriyānaṃ paccayabhāvato dhammabhāvo āpajjatīti ce?
  2410. 212410,67,282,96,99,1,26,3,Nāyaṃ doso appaṭisiddhattā.
  2411. 212411,67,282,100,106,1,68,6,Kammaphalasambandhassa pana hetubhāvassābhāvato dhammabhāvo na vutto.
  2412. 212412,67,282,107,134,1,199,21,"Apica‘‘ ayaṃ imassa paccayo, ayaṃ paccayuppanno’’ ti etaṃ bhedamakatvā kevalaṃ kusalākusale, vipākakiriyādhamme ca paccavekkhantassa dhammatthapaṭisambhidā hontīti tesaṃ atthadhammatā na vuttāti daṭṭhabbaṃ. "
  2413. 212413,67,283,2,18,1,127,14,"Ayameva hi {attho}ti yvāyaṃ atthadhammānaṃ pañcadhā vibhajanavasena attho vutto, ayameva abhidhamme vibhajitvā dassitoti sambandho."
  2414. 212414,67,284,2,22,1,110,12,"‘ ‘ Dhammaniruttābhilāpe’’ ti ettha dhamma-saddo sabhāvavācakoti katvā āha‘‘ sabhāvaniruttī’’ ti, aviparītaniruttīti attho. "
  2415. 212415,67,284,23,39,1,97,11,"Tenāha‘‘ abyabhicārī vohāro’’ ti, tassa tassa atthassa bodhane paṭiniyatasambandho saddavohāroti attho. "
  2416. 212416,67,284,40,47,1,76,5,{Tadabhilāpe}ti tassa sabhāvaniruttisaññitassa abyabhicārivohārassa abhilāpane.
  2417. 212417,67,284,48,52,1,38,4,Sā panāyaṃ sabhāvanirutti māgadhabhāsā.
  2418. 212418,67,284,53,56,1,30,3,Atthato nāmapaññattīti ācariyā.
  2419. 212419,67,284,57,71,1,101,12,"Apare pana yadi sabhāvanirutti paññattisabhāvā, evaṃ sati paññatti abhilapitabbā, na vacananti āpajjati. "
  2420. 212420,67,284,72,79,1,54,7,Na ca vacanato aññaṃ abhilapitabbaṃ uccāretabbaṃ atthi.
  2421. 212421,67,284,80,92,1,121,11,"Atha phassādivacanehi bodhetabbaṃ abhilapitabbaṃ, evañca sati atthadhammānampi bodhetabbattā tesampi niruttibhāvo āpajjati. "
  2422. 212422,67,284,93,102,1,81,8,"Phassoti ca sabhāvanirutti, phassaṃ phassāti na sabhāvaniruttīti dassitovāyamattho. "
  2423. 212423,67,284,103,108,1,32,5,Na ca avacanaṃ evaṃpakāraṃ atthi.
  2424. 212424,67,284,109,118,1,82,9,Tasmā vacanabhūtāya eva tassā sabhāvaniruttiyā abhilāpe uccāraṇeti attho daṭṭhabbo.
  2425. 212425,67,285,2,44,1,325,28,"Taṃ sabhāvaniruttisaddaṃ ārammaṇaṃ katvā paccavekkhantassa tasmiṃ sabhāvaniruttābhilāpe pabhedagataṃ ñāṇaṃ niruttipaṭisambhidā,‘‘ evamayaṃ niruttipaṭisambhidā saddārammaṇā nāma jātā, na paññattiārammaṇā’’ ti( vibha. aṭṭha.718) ca aṭṭhakathāyaṃ vuttattā niruttisaddārammaṇāya sotaviññāṇavīthiyā parato manodvāre niruttipaṭisambhidā pavattatīti vadanti."
  2426. 212426,67,285,45,64,1,98,10,‘‘ Niruttipaṭisambhidā paccuppannārammaṇā’’ ti( vibha.749) ca vacanasaddaṃ gahetvā pacchā jānanaṃ sandhāya vuttanti.
  2427. 212427,67,285,65,73,1,81,8,Evaṃ pana aññasmiṃ paccuppannārammaṇe aññaṃ paccuppannārammaṇaṃ vuttanti āpajjati.
  2428. 212428,67,285,74,92,1,255,17,"Yathā pana dibbasotañāṇaṃ manussādisaddabhedanicchayassa paccayabhūtaṃ taṃtaṃsaddavibhāvakaṃ, evaṃ sabhāvāsabhāvaniruttinicchayassa paccayabhūtaṃ paccuppannasabhāvaniruttisaddārammaṇaṃ taṃvibhāvakaṃ ñāṇaṃ niruttipaṭisambhidāti vuccamāne na koci pāḷivirodho."
  2429. 212429,67,285,93,115,1,139,14,‘‘ Taṃ sabhāvaniruttisaddaṃ ārammaṇaṃ katvā paccavekkhantassā’’ ti ca‘‘ paccuppannasaddārammaṇaṃ paccavekkhaṇaṃ pavattentassā’’ ti na nasakkā vattuṃ.
  2430. 212430,67,285,116,128,1,180,12,Tañhi ñāṇaṃ sabhāvaniruttiṃ vibhāventameva taṃtaṃsaddapaccavekkhaṇānantaraṃ taṃtaṃpabhedanicchayahetubhāvato niruttiṃ bhindantaṃ paṭivijjhantameva uppajjatīti pabhedagatampi hotīti.
  2431. 212431,67,286,2,12,1,68,9,"Sabbattha ñāṇan ti sabbasmiṃ visaye ñāṇaṃ, sabbampi ñāṇanti adhippāyo. "
  2432. 212432,67,286,13,21,1,28,4,Tenāha‘‘ ñāṇārammaṇaṃ ñāṇan’’ ti.
  2433. 212433,67,286,22,49,1,171,19,"{Sabbatthā}ti vā sabbesu atthādīsu, tīsu, catūsupi vā pavattattā, kusalakiriyābhūtāya paṭibhānapaṭisambhidāya dhammatthabhāvato tīsu eva vā pavattattā‘‘ sabbattha ñāṇan’’ ti vuttaṃ. "
  2434. 212434,67,286,50,58,1,29,4,Tenāha‘‘ yathāvuttesu vā’’ tiādi.
  2435. 212435,67,286,59,84,1,141,18,"Tattha {sagocarakiccādivasenā}ti sagocarassa, kiccādikassa ca vasena‘‘ idaṃ ñāṇaṃ idaṃ nāma ārammaṇaṃ katvā pavattaṃ iminā nāma kiccenā’’ ti jānanaṃ. "
  2436. 212436,67,286,85,89,1,62,4,Ādi -saddena lakkhaṇapaccupaṭṭhānapadaṭṭhānabhūmiādīnaṃ saṅgaho.
  2437. 212437,67,286,90,99,1,46,5,Tenevāha‘‘ imāni ñāṇāni idamatthajotakānī’’ tiādi.
  2438. 212438,67,287,2,14,1,113,8,429. Pabhedaṃ {gacchantī}ti anekabhedabhinnesu ārammaṇesu tesaṃ yāthāvato taṃtaṃpabhedāvabodhanasamatthataṃ upagacchanti.
  2439. 212439,67,288,2,13,1,126,11,Mahāsāvakānañca asekkhabhūmiyaṃ pabhedaṃ gatāti sāmaññavidhinā dassitamatthaṃ apavādena nivattetuṃ ānandatthera -ggahaṇaṃ kataṃ.
  2440. 212440,67,289,2,4,1,16,2,Etā paṭisambhidā.
  2441. 212441,67,289,5,27,1,151,16,"Sekkhabhūmiyaṃ pabhedagamanaṃ appavisayaṃ, asekkhabhūmiyaṃ bahuvisayanti āha‘‘ adhigamo nāma arahattappattī’’ ti, sātisayaṃ vā adhigamaṃ sandhāya evaṃ vuttaṃ. "
  2442. 212442,67,289,28,35,1,67,6,Sekkhena pattānampi hi imāsaṃ arahattappattiyā visadabhāvādhigamoti .
  2443. 212443,67,289,36,51,1,165,15,Pubbayogo viya pana arahattappatti arahatopi paṭisambhidāvisadatāya paccayo na na hotīti pañcannampi yathāyogaṃ sekkhāsekkhapaṭisambhidāvisadatāya kāraṇatā yojetabbā.
  2444. 212444,67,289,52,58,1,84,6,Atthadhammādīnaṃ anavasesasaṅgaṇhanato buddhavacanavisayā eva pariyattiādayo dassitā.
  2445. 212445,67,289,59,89,1,234,21,"Pāḷiyā sajjhāyo pariyāpuṇanaṃ, tadatthasavanaṃ savanaṃ, parito sabbaso ñātuṃ icchā {paripucchā}ti āha‘‘ pāḷiaṭṭhakathādīsu gaṇṭhipadaatthapadavinicchayakathā’’ ti, padatthato, adhippāyato ca duviññeyyaṭṭhānaṃ vitthārato sanniṭṭhānakathāti attho. "
  2446. 212446,67,289,90,105,1,91,12,"Yassa hi padassa attho duviññeyyo, taṃ gaṇṭhipadaṃ, yassa adhippāyo duviññeyyo, taṃ atthapadaṃ. "
  2447. 212447,67,289,106,111,1,55,5,Ādi -saddena khandhādipaṭisaṃyutte kathāmagge saṅgaṇhāti.
  2448. 212448,67,289,112,125,1,110,10,"Bhāvanānuyogasahitaṃ gataṃ, paccāgatañca etassa atthīti gatapaccāgatiko, tassa bhāvo, tena gatapaccāgatikabhāvena. "
  2449. 212449,67,289,126,136,1,84,9,"Vasanaṭṭhānato yāva gocaragāmo, tato ca yāva vasanaṭṭhānaṃ kammaṭṭhānānuyuttoti attho. "
  2450. 212450,67,289,137,141,1,53,4,Yāva anulomagotrabhusamīpan ti saṅkhārupekkhāñāṇamāha.
  2451. 212451,67,289,142,145,1,27,3,Tañhi tesaṃ samīpappavattaṃ.
  2452. 212452,67,290,2,8,1,55,5,{Satthesū}ti anavajjesu sattānaṃ hitasukhāvahesu ganthesu.
  2453. 212453,67,290,9,13,1,29,3,Tathā {sippāyatanesū}ti etthāpi.
  2454. 212454,67,290,14,18,1,48,4,Pubbakāle ekasatarājūnaṃ desabhāsā ekasatavohārā.
  2455. 212455,67,290,19,51,1,92,9,"Dhammapade( dha. pa.1 ādayo) yamakavaggo {opammavaggo}ti vadanti, mūlapaṇṇāse( ma. ni.1.325 ādayo;439 ādayo) yamakavaggo opammavaggo evāti apare. "
  2456. 212456,67,290,52,56,1,56,4,Sutapaṭibhānabahulānan ti bahussutānaṃ paṭibhānavantānaṃ.
  2457. 212457,67,291,2,13,1,55,8,"{Sabbānī}ti pubbe vuttāni pañca, pacchā vuttāni aṭṭhapi vā. "
  2458. 212458,67,291,14,17,1,60,3,Sekkhaphalavimokkhapariyosāne bhavā sekkhaphalavimokkhantikā.
  2459. 212459,67,291,18,40,1,179,17,"Ṭhānāṭhānañāṇabalādīni sabbabuddhaguṇesu sakiccato pākaṭatarānīti vuttaṃ‘‘ dasa balāni viyā’’ ti, aññe vā sabbaññutaññāṇādayopi sabbe bhagavato guṇavisesā asekkhaphalavimokkhantikā eva. "
  2460. 212460,67,292,2,2,1,37,1,Paññābhūmi-mūla-sarīravavatthānavaṇṇanā
  2461. 212461,67,293,2,9,1,32,3,430. Imāya {paññāyā}ti vipassanāpaññāya.
  2462. 212462,67,293,10,13,1,53,3,Bhūmi sallakkhaṇādiggahaṇavasena pavattiṭṭhānabhāvato.
  2463. 212463,67,293,14,19,1,40,5,Ādi -saddena āhārādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  2464. 212464,67,293,20,33,1,94,11,"Kasmā panete evaṃ bahudhammā bhūmibhāvena gayhanti, nanu khandhādīsu ekenāpi atthasiddhi hotīti? "
  2465. 212465,67,293,34,46,1,105,10,"Na, tividhasattānuggahatthaṃ khandhādittayaggahaṇaṃ kattabbaṃ, aññathā sabbasādhāraṇo anuggaho na kato siyā. "
  2466. 212466,67,293,47,53,1,60,6,Tividhā hi sattā rūpasammūḷhā arūpasammūḷhā ubhayasammūḷhāti.
  2467. 212467,67,293,54,64,1,85,9,"Tesu ye arūpasammūḷhā, tadatthaṃ khandhānaṃ gahaṇaṃ arūpadhammānaṃ catudhā vibhattattā. "
  2468. 212468,67,293,65,73,1,77,7,"Ye rūpasammūḷhā, tadatthaṃ āyatanānaṃ rūpadhammānaṃ addhekādasadhā vibhattattā. "
  2469. 212469,67,293,74,82,1,65,7,"Ye pana ubhayasammūḷhā, tadatthaṃ dhātūnaṃ ubhayesampi vibhattattā. "
  2470. 212470,67,293,83,102,1,183,17,"Tathā indriyabhedena tikkhindriyā majjhimindriyā mudindriyā, saṃkhittarucī majjhimarucī vitthārarucīti ca tividhā sattā, tesampi atthāya yathākkamaṃ khandhādiggahaṇaṃ katanti yojetabbaṃ. "
  2471. 212471,67,293,103,134,1,223,25,"Indriyaggahaṇaṃ pana kāmaṃ ete dhammā issarā viya sahajātadhammesu issariyaṃ ādhipaccaṃ pavattenti, taṃ pana nesaṃ dhammasabhāvasiddhaṃ, na ettha kassaci vasībhāvo‘‘ suññā ete avasavattino’’ ti anattalakkhaṇassa sukhaggahaṇatthaṃ. "
  2472. 212472,67,293,135,146,1,118,10,"Taṃ panetaṃ catubbidhampi pavattinivattitadubhayahetuvasena diṭṭhameva upakārāvahaṃ, na aññathāti saccādidvayaṃ gahitaṃ. "
  2473. 212473,67,293,147,153,1,46,6,Ādi -saddena gahitadhammesupi ayaṃ nayo netabbo.
  2474. 212474,67,293,154,156,1,21,2,Mūlaṃ patiṭṭhābhāvato.
  2475. 212475,67,293,157,168,1,76,9,"Sati hi sīlavisuddhiyaṃ, cittavisuddhiyañca ayaṃ paññā mūlajātā hoti, nāsatīti. "
  2476. 212476,67,293,169,171,1,24,2,Sarīraṃ paribrūhetabbato.
  2477. 212477,67,293,172,191,1,163,15,Imissā hi paññāya santānavasena pavattamānāya pādapāṇisīsaṭṭhāniyā diṭṭhivisuddhiādikā imā pañca visuddhiyo avayavena samudāyūpalakkhaṇanayena‘‘ sarīran’’ ti veditabbā.
  2478. 212478,67,294,2,21,1,86,12,"431. Pañca {khandhā}ti ettha {pañcā}ti gaṇanaparicchedo, tena na tato heṭṭhā, na uddhanti dasseti. "
  2479. 212479,67,294,22,25,1,37,2,{Khandhā}ti paricchinnadhammanidassanaṃ.
  2480. 212480,67,294,26,70,1,209,21,"Yasmā cettha khandha-saddo rāsaṭṭho‘‘ mahāudakakkhandho’’ tiādīsu( a. ni.4.51;6.37) viya, tasmā atītādivibhāgabhinnaṃ sabbaṃ rūpaṃ rāsivasena buddhiyā ekajjhaṃ gahetvā‘‘ rūpameva khandho rūpakkhandho’’ ti samānādhikaraṇasamāso daṭṭhabbo."
  2481. 212481,67,294,71,87,1,114,12,‘‘ Tīhi khandhehi iṇaṃ dassāmā’’ tiādīsu viya koṭṭhāsaṭṭhe pana khandha-sadde nibbānassāpi khandhantarabhāvo āpajjatīti?
  2482. 212482,67,294,88,90,1,31,2,Nāpajjati atītādivibhāgābhāvato.
  2483. 212483,67,294,91,99,1,60,8,Na hi ekassa niccassa sato nibbānassa atītādivibhāgo atthīti.
  2484. 212484,67,294,100,106,1,56,5,"Paṭhamenatthena rūparāsīti attho, dutiyena rūpakoṭṭhāsoti. "
  2485. 212485,67,294,107,111,1,34,3,{Vedanākkhandho}tiādīsupi eseva nayo.
  2486. 212486,67,294,112,121,1,56,9,Kasmā panete khandhā pañceva vuttā iminā eva ca kamenāti?
  2487. 212487,67,294,122,128,1,108,4,"Bhājanabhojanabyañjanabhattakārakabhuñjakavikappadassanato , yathoḷārikayathāsaṃkilesūpadesato cāti veditabbaṃ. "
  2488. 212488,67,294,129,140,1,128,10,"Vivādamūlahetubhāvaṃ saṃsārahetutaṃ, kammahetutañca cintetvā vedanāsaññā saṅkhārakkhandhato nīharitvā visuṃ khandhabhāvena desitā. "
  2489. 212489,67,295,2,2,1,24,1,Rūpakkhandhakathāvaṇṇanā
  2490. 212490,67,296,2,10,1,31,4,432. {Tatthā}ti tesu pañcasu khandhesu.
  2491. 212491,67,296,11,15,1,32,3,Yaṃ {kiñcī}ti anavasesapariyādānaṃ.
  2492. 212492,67,296,16,19,1,40,3,Ruppanalakkhaṇan ti atippasaṅganiyamanaṃ.
  2493. 212493,67,296,20,38,1,151,17,"Yaṃ-saddena hi sanipātena kiṃ-saddena ca gahitena aniyamatthatāya atippasaṅge āpanne taṃ ruppanasaddo nivatteti, tena rūpassa anavasesapariggaho kato hoti. "
  2494. 212494,67,296,39,42,1,37,2,{Sītādīhī}ti sītuṇhajighacchāpipāsādīhi.
  2495. 212495,67,296,43,46,1,29,3,Hetuatthe cetaṃ karaṇavacanaṃ.
  2496. 212496,67,296,47,51,1,44,4,Ruppanaṃ lakkhaṇaṃ etassāti ruppanalakkhaṇaṃ.
  2497. 212497,67,296,52,55,1,22,3,Dhammo eva dhammajātaṃ.
  2498. 212498,67,296,56,59,1,59,3,Ruppanañcettha sītādivirodhipaccayasannipāte visadisuppatti.
  2499. 212499,67,296,60,66,1,73,6,Nanu ca arūpadhammānampi virodhipaccayasamāgame visadisuppatti labbhatīti?
  2500. 212500,67,296,67,73,1,36,5,"Saccaṃ labbhati, na pana vibhūtataraṃ. "
  2501. 212501,67,296,74,79,1,55,5,Vibhūtataraṃ hettha ruppanaṃ adhippetaṃ sītādiggahaṇato.
  2502. 212502,67,296,80,86,1,39,5,"Yadi evaṃ, kathaṃ brahmaloke rūpasamaññā? "
  2503. 212503,67,296,87,94,1,80,6,"Tatthāpi taṃsabhāvānativattanato hotiyeva rūpasamaññā, anuggāhakapaccayavasena vā. "
  2504. 212504,67,296,95,106,1,108,10,"Virodhipaccayasannipāte yo attano santāne bhinne bhijjamānasseva visadisuppattihetubhāvo, taṃ ruppananti aññe. "
  2505. 212505,67,296,107,117,1,75,9,"Imasmiṃ pakkhe rūpayati vikāraṃ āpādetīti rūpaṃ, purimapakkhe pana ruppatīti. "
  2506. 212506,67,296,118,123,1,56,5,Saṅghaṭṭanena vikārāpattiyaṃ ruppanasaddo niruḷhoti keci.
  2507. 212507,67,296,124,132,1,80,8,Imasmiṃ pakkhe arūpadhammesu rūpasamaññāya pasaṅgo eva natthi saṅghaṭṭanābhāvato.
  2508. 212508,67,296,133,136,1,26,3,Paṭighāto ruppananti apare.
  2509. 212509,67,296,137,146,1,57,8,Sabbaṃ taṃ ekato {katvā}ti rāsaṭṭhaṃ hadaye ṭhapetvā vadati.
  2510. 212510,67,297,2,11,1,81,7,{Bhūtopādāyabhedato}ti ettha tadadhīnavuttitāya bhavati ettha upādāyarūpanti bhūtaṃ.
  2511. 212511,67,297,12,24,1,69,10,"Bhūtāni upādiyateva, na pana sayaṃ tehi, aññehi vā upādīyatīti upādāyaṃ. "
  2512. 212512,67,298,2,21,1,180,14,"Kāmaṃ catudhātuvavatthāne vacanatthāditopi bhūtāni vibhāvitāneva, sabhāvadhammānaṃ pana lakkhaṇādivibhāvanāti katvā vuttaṃ‘‘ lakkhaṇarasapaccupaṭṭhānāni catudhātuvavatthāne vuttānī’’ ti. "
  2513. 212513,67,298,22,33,1,59,7,Tattha padaṭṭhānassa avuttattā āha‘‘ padaṭṭhānato panā’’ tiādi.
  2514. 212514,67,298,34,42,1,87,8,Avacanañca tassa tassatthassa paccayatoti ettha pakārantarena vibhāvitattāti daṭṭhabbaṃ.
  2515. 212515,67,298,43,47,1,27,3,{Sabbāpī}ti catassopi dhātuyo.
  2516. 212516,67,298,48,69,1,165,14,"Āposaṅgahitāya tejonupālitāya vāyovitthambhitāya eva pathavīdhātuyā pavatti, na aññathāti sā sesabhūtattayapadaṭṭhānā, evamitarāpīti āha‘‘ avasesadhātuttayapadaṭṭhānā’’ ti. "
  2517. 212517,67,299,2,7,1,66,5,Catuvīsatividhan ti gaṇanaparicchedo balarūpādīnaṃ paṭisedhanattho.
  2518. 212518,67,299,8,16,1,46,7,"Tattha yaṃ vattabbaṃ, taṃ parato āvi bhavissati. "
  2519. 212519,67,299,17,26,1,70,8,"Cakkhatīti cakkhu, viññāṇādhiṭṭhitaṃ rūpaṃ assādentaṃ viya hotīti attho. "
  2520. 212520,67,299,27,45,1,95,12,"{Cakkhatī}ti hi ayaṃ cakkhati -saddo‘‘ madhuṃ cakkhati, byañjanaṃ cakkhatī’’ tiādīsu viya assādanattho. "
  2521. 212521,67,299,46,69,1,70,8,"Vuttañhetaṃ‘‘ cakkhuṃ kho, māgaṇḍiya, rūpārāmaṃ rūparataṃ rūpasamuditan’’ ti( ma. ni.2.209). "
  2522. 212522,67,299,70,94,1,48,5,Aṭṭhakathāyampi vuccati‘‘ rūpesu āviñchanarasan’’ ti( visuddhi.2.433; dha. sa. aṭṭha.600).
  2523. 212523,67,299,95,107,1,125,12,Satipi sotādīnaṃ saddārammaṇādibhāve niruḷhattā dassane eva cakkhu-saddo pavattati padumādīsu paṅkajādisaddā viyāti daṭṭhabbaṃ.
  2524. 212524,67,299,108,121,1,104,12,Atha vā {cakkhatī}ti viññāṇādhiṭṭhitaṃ samavisamaṃ ācikkhantaṃ viya abhibyattaṃ vadantaṃ viya hotīti attho.
  2525. 212525,67,299,122,145,1,41,6,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ vibhāveti cā’’ ti( mahāni. aṭṭha.13; vibha. aṭṭha.154) vuttaṃ.
  2526. 212526,67,299,146,154,1,86,8,Taṃ anekatthattā dhātūnaṃ vibhāvanatthatāpi cakkhati-saddassa sambhavatīti katvā vuttaṃ.
  2527. 212527,67,299,155,163,1,54,7,"Suṇāti etena, viññāṇādhiṭṭhitaṃ sayaṃ vā suṇātīti sotaṃ. "
  2528. 212528,67,299,164,171,1,39,6,"Ghāyati etena, sayaṃ vā ghāyatīti ghānaṃ. "
  2529. 212529,67,299,172,184,1,120,11,"Rasaggahaṇamūlakattā ajjhoharaṇassa jīvitanimittaṃ āhāraraso jīvitaṃ, tasmiṃ ninnatāya taṃ avhāyatīti jivhā niruttinayena. "
  2530. 212530,67,299,185,201,1,199,15,"Kucchitānaṃ sāsavadhammānaṃ āyo uppattiṭṭhānanti kāyo anuttariyahetubhāvaṃ anāgacchantesu kāmarāganidānakammajanitesu, kāmarāgassa ca visesapaccayesu ghānajivhākāyesu kāyassa visesato sāsavapaccayattā. "
  2531. 212531,67,299,202,209,1,59,7,Tena hi phoṭṭhabbasukhaṃ assādentā sattā methunampi sevanti.
  2532. 212532,67,299,210,222,1,128,12,Kāyindriyavatthukā vā cattāro khandhā balavakāmāsavādihetubhāvato visesena sāsavāti kucchitānaṃ sāsavadhammānaṃ āyoti kāyo vutto.
  2533. 212533,67,299,223,236,1,113,11,"Vaṇṇavikāraṃ āpajjamānaṃ hadayaṅgatabhāvaṃ rūpayatīti rūpaṃ, rūpamiva pakāsaṃ karoti saviggahamiva dassetīti attho. "
  2534. 212534,67,299,237,244,1,61,7,Anekatthattā vā dhātūnaṃ pakāsanattho eva rūpasaddo daṭṭhabbo.
  2535. 212535,67,299,245,257,1,94,10,"Sappatīti saddo, udāharīyati, sakehi vā paccayehi sappīyati sotaviññeyyabhāvaṃ upanīyatīti attho. "
  2536. 212536,67,299,258,292,1,176,22,"Gandhayatīti gandho, attano vatthuṃ sūcayati apākaṭaṃ‘‘ idaṃ sugandhaṃ, duggandhan’’ ti pakāseti , paṭicchannaṃ vā pupphaphalādiṃ‘‘ idamettha atthī’’ ti pesuññaṃ karontaṃ viya hotīti attho. "
  2537. 212537,67,299,293,300,1,41,6,"Rasanti taṃ sattāti raso, asādentīti attho. "
  2538. 212538,67,300,2,8,1,51,5,"Itthiyāva indriyaṃ itthindriyaṃ, tathā purisindriyaṃ. "
  2539. 212539,67,300,9,17,1,67,7,"Jīvanti tena sahajātadhammāti jīvitaṃ, tadeva indriyaṃ jīvitindriyaṃ. "
  2540. 212540,67,300,18,28,1,71,9,"Hadayañca taṃ vatthu ca, hadayassa vā manoviññāṇassa vatthu hadayavatthu. "
  2541. 212541,67,300,29,37,1,76,8,Copanakāyabhāvato kāyo ca so adhippāyaviññāpanato viññatti cāti kāyaviññatti.
  2542. 212542,67,300,38,48,1,79,9,"Copanavācābhāvato, adhippāyaviññāpanato ca vacī ca sā viññatti cāti vacīviññatti. "
  2543. 212543,67,300,49,70,1,139,17,"Viggahābhāvato na kassati, kasituṃ chindituṃ na sakkā, na vā kāsati dibbatīti akāsaṃ, akāsameva ākāsaṃ, tadeva nissattanijjīvaṭṭhena ākāsadhātu. "
  2544. 212544,67,300,71,74,1,26,2,{Rūpassā}ti nipphannarūpassa.
  2545. 212545,67,300,75,77,1,16,2,Lahubhāvo lahutā.
  2546. 212546,67,300,78,87,1,41,5,Sayaṃ anipphannatāya‘‘ rūpassā’’ ti visesitaṃ.
  2547. 212547,67,300,88,91,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  2548. 212548,67,300,92,103,1,63,9,"Ayaṃ pana viseso– kammani sādhu kammaññaṃ, tassa bhāvo kammaññatā. "
  2549. 212549,67,300,104,111,1,38,6,"Paṭhamaṃ, upari ca cayo pavatti upacayo. "
  2550. 212550,67,300,112,117,1,46,5,Pubbāparavasena sambandhā tati pavatti santati.
  2551. 212551,67,300,118,122,1,33,4,Aniccassa vināsino bhāvo aniccatā.
  2552. 212552,67,300,123,126,1,29,3,Kabalaṃ karīyatīti kabaḷīkāro.
  2553. 212553,67,300,127,129,1,15,2,Āharatīti āhāro.
  2554. 212554,67,300,130,135,1,45,5,Evaṃ tāva upādāyarūpaṃ saddatthato veditabbaṃ.
  2555. 212555,67,301,2,11,1,94,9,Kamato pana sabbesaṃ rūpadhammānaṃ nissayabhāvena mūlabhūtattā paṭhamaṃ bhūtarūpāni uddiṭṭhāni.
  2556. 212556,67,301,12,20,1,90,8,Itaresu ajjhattikabhāvena attabhāvasamaññāya mūlabhāvato cakkhādīni pañca ādito uddiṭṭhāni.
  2557. 212557,67,301,21,29,1,65,8,Tesaṃ visayīnaṃ ime visayāti dassetuṃ rūpādīni cattāri uddiṭṭhāni.
  2558. 212558,67,301,30,40,1,75,9,"Phoṭṭhabbaṃ pana anupādārūpattā, bhūtaggahaṇena gahitattā ca idha na gahitaṃ. "
  2559. 212559,67,301,41,64,1,126,15,Svāyaṃ attabhāvo imehi‘‘ itthī’’ ti vā‘‘ puriso’’ ti vā saṅkhaṃ gacchatīti dassanatthaṃ tadanantaraṃ itthipurisindriyadvayaṃ uddiṭṭhaṃ.
  2560. 212560,67,301,65,77,1,66,8,‘‘ Iminā jīvatī’’ ti vohāraṃ labbhatīti dassanatthaṃ tato jīvitindriyaṃ.
  2561. 212561,67,301,78,85,1,82,7,Tassa imaṃ nissāya viññāṇappavattiyaṃ attahitādisiddhīti dassanatthaṃ hadayavatthu.
  2562. 212562,67,301,86,93,1,70,7,Tassa imāsaṃ vasena sabbe kāyavacīpayogāti dassanatthaṃ viññattidvayaṃ.
  2563. 212563,67,301,94,102,1,64,7,"Imāya rūpakāyassa paricchedo, añjaso cāti dassanatthaṃ ākāsadhātu. "
  2564. 212564,67,301,103,111,1,64,6,"Imehissa sukhappavatti, uppattiādayo cāti dassanatthaṃ lahutādayo. "
  2565. 212565,67,301,112,123,1,114,11,Sabbo cāyaṃ catusantatirūpasantāno iminā upatthambhīyatīti dassanatthaṃ ante kabaḷīkāro āhāro uddiṭṭhoti veditabbo.
  2566. 212566,67,302,2,19,1,118,9,433. Idāni yathāuddiṭṭhāni upādārūpāni lakkhaṇādito niddisituṃ‘‘ tattha rūpābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇan’’ tiādi āraddhaṃ.
  2567. 212567,67,302,20,25,1,32,4,Tattha {tatthā}ti tesu upādārūpesu.
  2568. 212568,67,302,26,51,1,191,21,"Rūpe, rūpassa vā abhighāto rūpābhighāto, taṃ arahatīti rūpābhighātāraho, rūpābhighāto hotu vā mā vā evaṃsabhāvo catunnaṃ bhūtānaṃ pasādo rūpābhighātārahabhūtappasādo, evaṃlakkhaṇaṃ cakkhūti attho. "
  2569. 212569,67,302,52,61,1,81,8,"Yasmā paccayantarasahito eva cakkhupasādo rūpābhihananavasena pavattati, na kevalo. "
  2570. 212570,67,302,62,74,1,118,11,"Tasmā taṃsabhāvatāva pamāṇaṃ, na rūpābhighātoti dassanatthaṃ rūpābhighātārahatā vuttā yathā vipākārahaṃ kusalākusalanti. "
  2571. 212571,67,302,75,84,1,96,9,Abhighāto ca visayavisayīnaṃ aññamaññaṃ abhimukhībhāvo yogyadesāvaṭṭhānaṃ abhighāto viyāti katvā.
  2572. 212572,67,302,85,93,1,43,7,"So rūpe cakkhussa, rūpassa vā cakkhumhi hoti. "
  2573. 212573,67,302,94,135,1,207,25,"Tenāha‘‘ yaṃ cakkhu anidassanaṃ sappaṭighaṃ rūpamhi sanidassanamhi sappaṭighamhi paṭihaññi vā’’ ti,‘‘ yamhi cakkhumhi anidassanamhi sappaṭighamhi rūpaṃ sanidassanaṃ sappaṭighaṃ paṭihaññi vā paṭihaññati vā’’ ti( dha. sa.597) ca ādi. "
  2574. 212574,67,302,136,149,1,181,12,"Paripuṇṇāparipuṇṇāyatanattabhāvanibbattakassa kammassa nidānabhūtā kāmataṇhā, rūpataṇhā ca tadāyatanikabhavapatthanābhāvato daṭṭhukāmatādivohāraṃ arahatīti dutiyanayo sabbattha vutto. "
  2575. 212575,67,302,150,155,1,88,5,Tattha daṭṭhukāmatānidānakammaṃ samuṭṭhānaṃ etesanti daṭṭhukāmatānidānakammasamuṭṭhānāni.
  2576. 212576,67,302,156,167,1,72,8,"Evaṃvidhānaṃ bhūtānaṃ pasādo daṭṭhukāmatā… pe… pasādo, evaṃlakkhaṇaṃ cakkhu. "
  2577. 212577,67,302,168,183,1,153,15,Tassa tassa hi bhavassa mūlakāraṇabhūtā taṇhā tasmiṃ tasmiṃ bhave uppajjanārahāyatanavisayāpi nāma hotīti kāmataṇhādīnaṃ daṭṭhukāmatādivohārārahatā vuttā.
  2578. 212578,67,303,2,9,1,48,5,"{Daṭṭhukāmatā}ti hi daṭṭhumicchā, rūpataṇhāti attho. "
  2579. 212579,67,303,10,27,1,181,15,"Ettha ca daṭṭhukāmatāya, sesānañca taṃtaṃattabhāvanibbattakakammāyūhanakkhaṇato sati purimanibbattiyaṃ vattabbaṃ natthi, asati pana maggena asamugghātitabhāvoyeva kāraṇanti daṭṭhabbaṃ. "
  2580. 212580,67,303,28,109,1,377,42,"Yato maggena asamucchinnaṃ kāraṇalābhe sati uppajjitvā attano phalassa paccayabhāvūpagamanato vijjamānamevāti uppannatā atthitā pariyāyehi vuccati‘‘ ariyaṃ aṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ bhāvento ariyaṃ aṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ bahulīkaronto uppannuppanne pāpake akusale dhamme antarāyeva antaradhāpetī’’ ti( saṃ. ni.5.156),‘‘ santaṃ vā ajjhattaṃ kāmacchandaṃ‘ atthi me ajjhattaṃ kāmacchando’ ti pajānātī’’ ti( dī. ni.2.382; ma. ni.1.115) ca evamādīsu. "
  2581. 212581,67,304,2,8,1,46,5,"Rūpesu puggalassa, viññāṇassa vā āviñchanarasaṃ. "
  2582. 212582,67,304,9,11,1,47,2,Ādhārabhāvapaccupaṭṭhānaṃ nissayapaccayabhāvato.
  2583. 212583,67,304,12,20,1,93,7,"Daṭṭhukāmatānidānakammajabhūtapadaṭṭhānaṃ yesaṃ bhūtānaṃ pasādo, tevassa āsannakāraṇanti katvā. "
  2584. 212584,67,304,21,29,1,114,8,Ettha ca taṃtaṃattabhāvanipphādakasādhāraṇakammavasena purimaṃ cakkhulakkhaṇaṃ vuttaṃ kāraṇavisesassa anāmaṭṭhattā.
  2585. 212585,67,304,30,44,1,83,10,‘‘ Evarūpaṃ nāma me cakkhu hotū’’ ti evaṃ nibbattitaāveṇikakammavasena dutiyanti vadanti.
  2586. 212586,67,304,45,54,1,108,9,Satipi pana pañcannaṃ pasādabhāvasāmaññe savisayāvabhāsanasaṅkhātassa pasādabyāpārassa vasena purimaṃ vuttaṃ.
  2587. 212587,67,304,55,66,1,111,10,"Pasādakāraṇassa satipi kammabhāvasāmaññe, ekatte vā attano kāraṇabhedena bhedadassanavasena dutiyanti daṭṭhabbaṃ. "
  2588. 212588,67,304,67,72,1,52,5,Sotādīnaṃ lakkhaṇādīsu vuttanayeneva attho veditabbo.
  2589. 212589,67,305,2,12,1,73,8,"Etthāha – cakkhādīnaṃ indriyānaṃ kiṃ ekakammunā uppatti, udāhu nānākammunāti? "
  2590. 212590,67,305,13,15,1,20,2,Ubhayathāpīti porāṇā.
  2591. 212591,67,305,16,26,1,90,10,Tattha nānākammunā tāva uppattiyaṃ cakkhādīnaṃ visese vattabbaṃ natthi kāraṇassa bhinnattā.
  2592. 212592,67,305,27,33,1,48,6,Ekakammunā pana uppattiyaṃ kathaṃ nesaṃ visesoti?
  2593. 212593,67,305,34,37,1,23,3,Kāraṇassa bhinnattā eva.
  2594. 212594,67,305,38,48,1,164,10,Taṃtaṃbhavapatthanābhūtā hi taṇhā taṃtaṃbhavapariyāpannāyatanābhilāsatāya sayaṃ vicittarūpā upanissayabhāvena taṃtaṃbhavanibbattakakammassa vicittabhedataṃ vidahati.
  2595. 212595,67,305,49,58,1,111,9,Yato tadāhitavisesaṃ taṃ tathārūpasamatthatāyogenānekarūpāpannaṃ viya anekaṃ visiṭṭhasabhāvaṃ phalaṃ nibbatteti.
  2596. 212596,67,305,59,68,1,119,9,Na cettha samatthatā samatthabhāvato aññā veditabbā kāraṇavisesena āhitavisesassa visiṭṭhaphalanipphādanayogyatāmattato.
  2597. 212597,67,305,69,79,1,91,9,"Ayañca ekassapi kammassa anekindriyahetutāvisesayogo yuttito, āgamanato ca parato āgamissati. "
  2598. 212598,67,305,80,85,1,71,5,Apica ekasseva kusalacittassa soḷasādivipākacittanibbattihetutā vuccati.
  2599. 212599,67,305,86,96,1,116,9,"Lokepi ekasseva sālibījassa paripuṇṇāparipuṇṇataṇḍulaātaṇḍulaphalanibbattihetutā dissateva, kiṃ vā etāya yutticintāya. "
  2600. 212600,67,305,97,107,1,81,9,"Yato kammaphalaṃ cakkhādīni, kammavipāko ca sabbaso buddhānaṃyeva ñāṇassa visayoti. "
  2601. 212601,67,306,2,10,1,28,3,434. {Kecī}ti mahāsaṅghikesu ekacce.
  2602. 212602,67,306,11,37,1,110,18,"Tesu hi vasudhammo evaṃ vadati‘‘ cakkhumhi tejo adhikaṃ, sote vāyu, ghāne pathavī, jivhāya āpo, kāye sabbepi samā’’ ti. "
  2603. 212603,67,306,38,54,1,121,11,Cakkhādīsu tejādiadhikatā nāma tannissayabhūtānaṃ tadadhikatāyāti dassento‘‘ tejādhikānaṃ bhūtānaṃ pasādo cakkhū’’ tiādimāha.
  2604. 212604,67,306,55,67,1,86,11,"Kāyo sabbesan ti ko ettha viseso, nanu tejādiadhikānañca bhūtānaṃ pasādā sabbesaṃyevāti? "
  2605. 212605,67,306,68,86,1,131,13,"Saccametaṃ, idaṃ pana‘‘ sabbesan’’ ti vacanaṃ samānānanti imamatthaṃ dīpeti anuvattamānassa ekadesādhikabhāvassa nivāraṇavasena vuttattā. "
  2606. 212606,67,306,87,105,1,172,17,"Tejādīnaṃ hi paccekaṃ adhikabhāve viya dvinnaṃ, tiṇṇaṃ vā adhikabhāvepi yathāvuttādhikabhāveneva ekakādivasena labbhamānāya omattatāyapi kāyappasādo na hotīti pākaṭoyamattho. "
  2607. 212607,67,306,106,116,1,98,10,Tasmā catunnampi bhūtānaṃ samabhāvena kāyappasādo hotīti sabbasaddo idha samabhāvadīpako daṭṭhabbo.
  2608. 212608,67,306,117,144,1,234,22,"Tejādīnan ti padīpasaṅkhātassa tejassa obhāsarūpena, vāyussa saddena, pathaviyā gandhena, kheḷasaṅkhātassa udakassa rasenāti purimavāde, pacchimavāde ca yathāyogaṃ taṃtaṃbhūtaguṇehi anuggayhabhāvato, rūpādīnaṃ gahaṇe upakāritabbatoti attho. "
  2609. 212609,67,306,145,155,1,132,9,"Ālokādisahakārīkāraṇasahitānaṃyeva cakkhādīnaṃ rūpādiavabhāsanasamatthatā, vivarassa ca sotaviññāṇūpanissayabhāvo guṇoti tesaṃ laddhi. "
  2610. 212610,67,306,156,162,1,65,6,Tejādīnaṃ viya pana vivarassa bhūtabhāvābhāvato yathāyoga-ggahaṇaṃ.
  2611. 212611,67,306,163,189,1,212,22,"Atha vā rūpādayo viya vivarampi bhūtaguṇoti parādhippāye tejassa ālokarūpena, ākāsasaṅkhātassa vivarassa saddena, vāyussa gandhena, udakassa rasena, pathaviyā phoṭṭhabbenāti evaṃ yathāyogaṃ taṃtaṃbhūtaguṇehīti yojanā. "
  2612. 212612,67,307,2,35,1,236,25,"Rūpādīnaṃ {adhikabhāvadassanato}ti aggimhi rūpassa pabhassarassa, vāyumhi saddassa sabhāvena suyyamānassa, pathaviyā surabhiādino gandhassa, āpe ca rasassa madhurassāti imesaṃ visesayuttānaṃ dassanato‘‘ rūpādayo tesaṃ guṇā’’ ti paṭhamavādī āhāti. "
  2613. 212613,67,307,36,44,1,38,4,Tasseva‘‘ iccheyyāmā’’ tiādinā uttaramāha.
  2614. 212614,67,307,45,50,1,45,5,Imināva upāyena dutiyavādinopi niggaho hotīti.
  2615. 212615,67,307,51,73,1,168,17,Atha vā rūpādivisesaguṇehi tejaākāsapathavīāpavāyūhi cakkhādīni katānīti vadantassa kaṇādassa vādaṃ uddharitvā taṃ niggahetuṃ‘‘ athāpi vadeyyun’’ tiādi vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  2616. 212616,67,307,74,85,1,117,11,Āsave upalabbhamānopi gandho pathaviyā āposaṃyuttāya kappāsato visadisāyāti na kappāsagandhassa adhikabhāvāpattīti ce?
  2617. 212617,67,307,86,89,1,17,2,"Na, anabhibhūtattā. "
  2618. 212618,67,307,90,104,1,108,13,"Āsave hi udakasaṃyuttā pathavī udakena abhibhūtā, na kappāsapathavīti tassa eva gandhena adhikena bhavitabbaṃ. "
  2619. 212619,67,307,105,124,1,179,19,Uṇhodakasaṃyutto ca aggi upalabbhanīyo mahantoti katvā tassa phasso viya vaṇṇopi pabhassaro upalabbheyyāti uṇhodake vaṇṇato agginā anabhisambandhassa sītodakassa vaṇṇo parihāyetha.
  2620. 212620,67,307,125,130,1,31,4,{Tasmā}ti etassa ubhayassa abhāvā.
  2621. 212621,67,307,131,136,1,53,5,Tadabhāvena hi rūpādīnaṃ tejādivisesaguṇatā nivattitā.
  2622. 212622,67,307,137,165,1,184,19,Tannivattanena‘‘ tejādīnaṃ guṇehi rūpādīhi anuggayhabhāvato’’ ti idaṃ kāraṇaṃ nivattitanti evaṃ paramparāya ubhayābhāvo visesaparikappanapahānassa kāraṇaṃ hotīti āha‘‘ tasmā pahāyetan’’ tiādi.
  2623. 212623,67,307,166,179,1,126,12,"Ekakalāpepi rūparasādayo visadisā, ko pana vādo nānākalāpe cakkhādayo bhūtavisesābhāvepīti dassetuṃ rūparasādinidassanaṃ vuttaṃ. "
  2624. 212624,67,308,2,20,1,104,13,"Yadi bhūtaviseso natthi, kiṃ pana cakkhādivisesassa kāraṇanti taṃ dassetuṃ‘‘ yaṃ aññamaññassā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2625. 212625,67,308,21,32,1,149,11,Ekampi kammaṃ pañcāyatanikattabhāvabhavappatthanānipphannaṃ cakkhādivisesahetutāya aññamaññassa asādhāraṇanti ca kammavisesoti ca vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  2626. 212626,67,308,33,46,1,95,12,"Na hi taṃ yena visesena cakkhussa paccayo, teneva sotassa paccayo hoti indriyantarābhāvappattito."
  2627. 212627,67,308,47,77,1,178,17,‘‘ Paṭisandhikkhaṇe mahaggatā cetanā kaṭattārūpānaṃ kammapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.12.78) vacanena paṭisandhikkhaṇe vijjamānānaṃ sabbesaṃ kaṭattārūpānaṃ ekā cetanā kammapaccayo hotīti viññāyati.
  2628. 212628,67,308,78,91,1,115,13,Nānācetanāya hi tadā indriyuppattiyaṃ sati parittena ca mahaggatena ca kammunā nibbattitaṃ kaṭattārūpaṃ āpajjeyyāti.
  2629. 212629,67,308,92,101,1,90,9,Na cekā paṭisandhi anekakammanibbattā hotīti siddhamekena kammena anekindriyuppatti hotīti.
  2630. 212630,67,309,2,12,1,66,6,"435. Anallīno nissayo etassāti anallīnanissayo, rūpasaddasaṅkhāto visayo. "
  2631. 212631,67,309,13,22,1,79,8,Gandharasānaṃ nissayā ghānajivhānaṃ nissaye allīyantīti te nissayavasena allīnā.
  2632. 212632,67,309,23,27,1,45,4,Phoṭṭhabbaṃ sayaṃ kāyanissayaallīnaṃ bhūtattā.
  2633. 212633,67,309,28,39,1,96,9,"Aparo nayo– cakkhusotāni appattavisayaggāhakāni sāntare, adhike ca visaye viññāṇuppattihetubhāvato. "
  2634. 212634,67,309,40,43,1,34,3,Sotampi sampattavisayaggāhīti keci.
  2635. 212635,67,309,44,54,1,71,9,"Yadi sotaṃ sampattaggāhi, cittajo saddo sotaviññāṇassa ārammaṇaṃ na siyā. "
  2636. 212636,67,309,55,61,1,47,6,Na hi bahiddhā cittasamuṭṭhānānaṃ uppatti atthi.
  2637. 212637,67,309,62,68,1,66,6,Pāḷiya ñca avisesena saddārammaṇassa sotaviññāṇārammaṇabhāvo vutto.
  2638. 212638,67,309,69,81,1,95,11,"Kiñca disādesavavatthānañca saddassa na siyā, attano visayipadesassa eva gahetabbato gandho viya. "
  2639. 212639,67,309,82,89,1,41,6,"Tasmā yattha uppanno saddo, tattheva ṭhito. "
  2640. 212640,67,309,90,100,1,81,9,"Sace sotapathe āpāthamāgacchati, nanu dūre ṭhitehi rajakādisaddā cirena suyyantīti? "
  2641. 212641,67,309,101,106,1,48,5,Na dūrāsannānaṃ yathāpākaṭe sadde gahaṇavisesato.
  2642. 212642,67,309,107,153,1,344,38,"Yathā hi dūrāsannānaṃ vacanasadde yathāpākaṭe gahaṇavisesato ākāravisesānaṃ aggahaṇaṃ, gahaṇañca hoti, evaṃ rajakādisaddepi āsannassa ādito pabhuti yāva avasānā kamena pākaṭībhūte, dūrassa ca avasāne, majjhe vā piṇḍavasena pavattipākaṭībhūte nicchayaggahaṇānaṃ sotaviññāṇavīthiyā parato pavattānaṃ visesato lahukaṃ suto‘‘ cirena suto’’ ti adhimāno hoti. "
  2643. 212643,67,309,154,166,1,89,10,"So pana saddo yattha uppanno, tannissitova attano vijjamānakkhaṇe sotassa āpāthamāgacchati . "
  2644. 212644,67,309,167,176,1,80,8,"Yadi saddassa bhūtaparamparāya samantato pavatti natthi, kathaṃ paṭighosuppattīti? "
  2645. 212645,67,309,177,191,1,120,13,"Dūre ṭhitopi saddo aññattha paṭighosuppattiyā, bhājanādicalanassa ca ayokanto viya ayocalanassa paccayo hotīti daṭṭhabbaṃ. "
  2646. 212646,67,310,2,19,1,96,10,436. Pubbe lakkhaṇādinā vibhāvitampi cakkhuṃ ṭhitaṭṭhānādito vibhāvetuṃ‘‘ cakkhu cetthā’’ tiādi āraddhaṃ.
  2647. 212647,67,310,20,25,1,47,5,Tattha cakkhu sādhayamānaṃ tiṭṭhatīti sambandho.
  2648. 212648,67,310,26,34,1,58,7,"Ca -kāro byatirekattho, tenassa vuccamānameva visesaṃ joteti. "
  2649. 212649,67,310,35,41,1,50,5,{Etthā}ti etesu yathāniddiṭṭhesu pañcasu upādārūpesu.
  2650. 212650,67,310,42,52,1,69,6,‘‘ Sarīrasaṇṭhānuppattidese’’ ti etena avasesaṃ kaṇhamaṇḍalaṃ paṭikkhipati.
  2651. 212651,67,310,53,72,1,219,18,Snehamiva satta akkhipaṭalāni byāpetvā ṭhitāheva attano nissayabhūtāhi catūhi dhātūhi katūpakāraṃ tannissiteheva āyuvaṇṇādīhi anupālitaṃ parivāritaṃ tisantatirūpasamuṭṭhāpakehi utucittāhārehi upatthambhiyamānaṃ tiṭṭhati.
  2652. 212652,67,310,73,77,1,73,4,Sattaakkhipaṭalabyāpanavacaneneva cakkhussa anekakalāpagatabhāvaṃ dasseti.
  2653. 212653,67,310,78,85,1,64,7,Pamāṇato ūkāsiramattan ti ūkāsiramatte padese pavattanato vuttaṃ.
  2654. 212654,67,310,86,93,1,123,7,Cakkhuviññāṇassa vatthubhāvaṃ nissayabhāvato āvajjanasampaṭicchanādīnaṃ tadārammaṇāvasānānaṃ dvārabhāvaṃ samavasaraṭṭhānato.
  2655. 212655,67,310,94,116,1,186,20,"Taṃ panetaṃ cakkhu adhiṭṭhānabhedato, tatthāpi paccekaṃ anekakalāpagatabhāvato anekampi samānaṃ sāmaññaniddesena āvajjanāya ekattā, ekasmiṃ khaṇe ekasseva ca kiccakarattā ekaṃ katvā vuttaṃ. "
  2656. 212656,67,310,117,121,1,42,4,Evampi bahūsu kathamekasseva kiccakarattaṃ.
  2657. 212657,67,310,122,133,1,83,10,"Yaṃ tattha visadaṃ hutvā rūpābhighātārahaṃ, taṃ viññāṇassa nissayo hotīti gahetabbaṃ. "
  2658. 212658,67,310,134,138,1,50,4,Phoṭṭhabbaviseso viya kāyaviññāṇassa ārammaṇabhāve.
  2659. 212659,67,311,2,13,1,57,8,"{Manupassatī}ti ma -kāro padasandhikaro, atha vā {manū}ti macco. "
  2660. 212660,67,312,2,4,1,26,2,Aṅgulivedhakaṃ aṅgulīyakaṃ.
  2661. 212661,67,313,2,39,1,316,27,"Visamajjhāsayatāya cakkhu vammikachiddābhiratasappo viya, bilajjhāsayatāya sotaṃ udakabilābhiratakumbhīlo viya, ākāsajjhāsayatāya ghānaṃ ajaṭākāsābhiratapakkhī viya, gāmajjhāsayatāya jivhā gāmābhiratakukkuro viya, upādinnakajjhāsayatāya kāyo āmakasusānābhiratasiṅgālo viya passitabboti dassento‘‘ vammi… pe… daṭṭhabbā’’ ti āha. "
  2662. 212662,67,313,40,57,1,144,15,"Visamajjhāsayatā ca cakkhussa visamajjhāsayaṃ viya hotīti katvā vuttā, cakkhumato vā puggalassa ajjhāsayavasena cakkhu visamajjhāsayaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  2663. 212663,67,313,58,61,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  2664. 212664,67,313,62,69,1,61,7,Sabbopi ca yathāvutto papañco sotādīsupi yathārahaṃ veditabbo.
  2665. 212665,67,314,2,16,1,101,9,"437. Cakkhumhi, cakkhussa vā paṭihananaṃ cakkhupaṭihananaṃ, taṃ lakkhaṇaṃ etassāti cakkhupaṭihananalakkhaṇaṃ. "
  2666. 212666,67,314,17,20,1,40,3,Paṭihananañcettha yathāvutto abhighātova.
  2667. 212667,67,314,21,23,1,29,2,Visayabhāvo ārammaṇapaccayatā.
  2668. 212668,67,314,24,39,1,109,12,"Kāmaṃ sā eva gocaratā, tathāpi visayagocarānaṃ ayaṃ viseso– anaññatthabhāvo, tabbahulacāritā ca cakkhuviññāṇassa. "
  2669. 212669,67,314,40,49,1,57,8,"Visayabhāve cassa yaṃ vattabbaṃ, taṃ parato āvi bhavissati. "
  2670. 212670,67,314,50,53,1,29,3,Yattha pana kāyaviññattiādike.
  2671. 212671,67,315,2,27,1,115,14,"438. Itthiyā bhāvo,‘‘ itthī’’ ti vā bhavati etena cittaṃ, abhidhānañcāti itthibhāvo, taṃ lakkhaṇaṃ etassāti itthibhāvalakkhaṇaṃ. "
  2672. 212672,67,315,28,49,1,92,13,Tato eva‘‘ itthī’’ ti taṃsahitaṃ santānaṃ pakāsentaṃ viya hotīti vuttaṃ‘‘ itthīti pakāsanarasan’’ ti.
  2673. 212673,67,315,50,54,1,47,4,Vaṭṭaṃsatā avisadahatthapādāditā ca itthiliṅgaṃ.
  2674. 212674,67,315,55,71,1,116,9,"Thanamaṃsāvisadatā, nimmassudāṭhitā, kesabandhanaṃ, vatthaggahaṇañca‘‘ itthī’’ ti sañjānanassa paccayabhāvato itthinimittaṃ. "
  2675. 212675,67,315,72,83,1,102,9,"Daharakālepi suppakamusalakādīhi kīḷā, mattikatakkena suttakantanādi ca itthikuttaṃ, itthikiriyāti attho. "
  2676. 212676,67,315,84,87,1,40,3,Avisadaṭṭhānagamanādiko ākāro itthākappo.
  2677. 212677,67,315,88,94,1,44,5,Aparo nayo– itthīnaṃ muttakaraṇaṃ itthiliṅgaṃ.
  2678. 212678,67,315,95,97,1,26,2,Sarādhippāyā itthinimittaṃ.
  2679. 212679,67,315,98,100,1,56,2,Avisadaṭṭhānagamananisajjākhādanabhojanādikā itthikuttaṃ.
  2680. 212680,67,315,101,103,1,25,2,Itthisaṇṭhānaṃ itthākappo.
  2681. 212681,67,315,104,130,1,246,22,Imāni ca itthiliṅgādīni yathāsakaṃ kammādinā paccayena uppajjamānānipi yebhuyyena itthindriyasahite eva santāne taṃtadākārāni hutvā uppajjantīti itthindriyaṃ tesaṃ kāraṇanti katvā vuttaṃ‘‘ itthiliṅganimittakuttākappānaṃ kāraṇabhāvapaccupaṭṭhānan’’ ti.
  2682. 212682,67,315,131,151,1,204,18,"Itthiliṅgādīsu eva ca kāraṇabhāvasaṅkhātena adhipatibhāvena tassa indriyatā vuttā, indriyasahite santāne itthiliṅgādiākārarūpapaccayānaṃ aññathā anuppādanato, itthiggahaṇassa ca tesaṃ rūpānaṃ paccayabhāvato. "
  2683. 212683,67,316,2,40,1,246,29,"Yasmā pana bhāvadasakepi rūpānaṃ itthindriyaṃ na janakaṃ, nāpi anupālakaṃ, upatthambhakaṃ vā, na ca aññesaṃ kalāparūpānaṃ, tasmā taṃ jīvitindriyaṃ viya sakalāparūpānaṃ, āhāro viya vā kalāpantararūpānañca‘‘ indriyaatthiavigatapaccayo’’ ti pāḷiyaṃ na vuttaṃ. "
  2684. 212684,67,316,41,54,1,121,11,"Yasmā ca paccayantarādhīnāni liṅgādīni, tasmā yatthassa ādhipaccaṃ, taṃsadisesu matacittakatarūpesupi taṃsaṇṭhānatā dissati. "
  2685. 212685,67,316,55,58,1,23,3,Esa nayo purisindriyepi.
  2686. 212686,67,316,59,67,1,55,6,"Yaṃ panettha visadisaṃ, taṃ vuttanayānusārena veditabbaṃ . "
  2687. 212687,67,316,68,85,1,115,14,"Tayidaṃ dvayaṃ yasmā ekasmiṃ santāne saha na pavattati‘‘ yassa itthindriyaṃ uppajjati, tassa purisindriyaṃ uppajjatīti? "
  2688. 212688,67,316,86,108,1,86,10,"No’’ tiādi( yama.3. indriyayamaka.188) vacanato, tasmā ubhatobyañjanakassāpi ekasmiṃ khaṇe ekameva hotīti veditabbaṃ. "
  2689. 212689,67,316,109,150,1,203,26,"Ye pana‘‘ sarīrekadesavutti bhāvarūpan’’ ti vadanti, tesampi taṃ micchāti dassetuṃ‘‘ tadubhayampi… pe… byāpakamevā’’ ti vatvā yadi evaṃ kāyappasādena saṅkaro siyāti āsaṅkaṃ nivattento‘‘ na ca kāyappasādenā’’ tiādimāha. "
  2690. 212690,67,316,151,172,1,199,18,"Tassattho– yadipi sakalasarīrabyāpitāya kāyappasādena aṭṭhitokāse ṭhitanti vattabbataṃ nāpajjati, tena pana bhinnanissayattā ṭhitokāse ṭhitantipi vattabbataṃ nāpajjatīti ayameva cettha nippariyāyakathā."
  2691. 212691,67,316,173,191,1,127,13,"‘‘ Rūparasādayo viyā’’ ti etena samānanissayesupi nāma saṅkaro natthi lakkhaṇabhedato, kimaṅgaṃ pana bhinnanissayasabhāvesūti dasseti. "
  2692. 212692,67,317,2,10,1,72,5,439. Sahajarūpānupālanalakkhaṇan ti attanā sahajātarūpānaṃ anupālanalakkhaṇaṃ.
  2693. 212693,67,317,11,20,1,115,9,Jīvitindriyassa ekantakammajattā sahaja-ggahaṇeneva anupāletabbānampi kammajabhāvo siddhoti kammaja-ggahaṇaṃ na kataṃ.
  2694. 212694,67,317,21,30,1,114,8,"Yathāsakaṃ khaṇamattaṭṭhāyinopi kammajarūpassa pavattihetubhāvena taṃ anupālakaṃ, tasmā sahajarūpānupālanalakkhaṇaṃ. "
  2695. 212695,67,317,31,41,1,80,10,Na hi kammajānaṃ kammaṃyeva ṭhitihetu bhavituṃ arahati āhārajādīnaṃ āhārādi viya.
  2696. 212696,67,317,42,44,1,10,2,Kiṃ kāraṇā?
  2697. 212697,67,317,45,46,1,15,1,Taṅkhaṇābhāvato.
  2698. 212698,67,317,47,50,1,22,3,Tesan ti sahajarūpānaṃ.
  2699. 212699,67,317,51,53,1,18,2,Pavattanaṃ yāpanaṃ.
  2700. 212700,67,317,54,56,1,20,2,Ṭhapanaṃ ṭhitihetutā.
  2701. 212701,67,317,57,65,1,106,8,Attanā anupālanavasena yāpetabbāni pavattetabbāni bhūtāni etassa padaṭṭhānanti yāpayitabbabhūtapadaṭṭhānaṃ.
  2702. 212702,67,317,66,72,1,67,5,{Anupālanalakkhaṇādimhī}ti ādi -saddena pavattanarasādimeva saṅgaṇhāti.
  2703. 212703,67,317,73,77,1,49,3,{Atthikkhaṇeyevā}ti anupāletabbānaṃ atthikkhaṇeyeva.
  2704. 212704,67,317,78,84,1,52,6,Asati anupāletabbe uppalādimhi kiṃ udakaṃ anupāleyya.
  2705. 212705,67,317,85,102,1,96,12,"Yadi kammajānaṃ ṭhitihetumantarena ṭhiti na hoti, jīvitindriyassa ko ṭhitihetūti āha‘‘ sayan’’ tiādi. "
  2706. 212706,67,317,103,121,1,104,13,"Yadi kammajānaṃ ṭhānaṃ jīvitindriyapaṭibaddhaṃ, atha kasmā sabbakālaṃ na ṭhapetīti āha‘‘ na bhaṅgato’’ tiādi. "
  2707. 212707,67,317,122,126,1,38,4,Tassa tassa anupālanādikassa sādhanato.
  2708. 212708,67,317,127,131,1,49,4,Taṃ sādhanañca jīvamānatāvisesassa paccayabhāvato.
  2709. 212709,67,317,132,158,1,242,22,"Indriyabaddharūpassa hi matarūpato kammajassa, tadanubandhabhūtassa ca utusamuṭṭhānādito jīvitindriyakato viseso, na kevalaṃ khaṇaṭṭhitiyā eva, pabandhānupacchedassāpi jīvitindriyaṃ kāraṇanti daṭṭhabbaṃ, itarathā āyukkhayato maraṇaṃ na yujjeyyāti. "
  2710. 212710,67,318,2,11,1,85,5,440. Manodhātumanoviññāṇadhātūnaṃ nissayalakkhaṇaṃ {hadayavatthū}ti kathametaṃ viññātabbanti?
  2711. 212711,67,318,12,16,1,18,3,"Āgamato, yuttito ca."
  2712. 212712,67,318,17,54,1,181,21,"‘‘ Yaṃ rūpaṃ nissāya manodhātu ca manoviññāṇadhātu ca pavattanti, taṃ rūpaṃ manodhātuyā ca manoviññāṇadhātuyā ca taṃsampayuttakānañca dhammānaṃ nissayapaccayena paccayo’’ ti ( paṭṭhā.1.1.8) evamādi āgamo. "
  2713. 212713,67,318,55,63,1,41,7,"Yadi evaṃ, kasmā rūpakaṇḍe taṃ na vuttanti? "
  2714. 212714,67,318,64,67,1,27,3,Tattha avacanaṃ aññakāraṇaṃ.
  2715. 212715,67,318,68,71,1,14,3,Kiṃ pana tanti?
  2716. 212716,67,318,72,73,1,11,1,Desanābhedo.
  2717. 212717,67,318,74,85,1,104,10,"Yathā hi cakkhuviññāṇādīni ekantato cakkhādinissayāni, na evaṃ manoviññāṇaṃ ekantena hadayavatthunissayaṃ. "
  2718. 212718,67,318,86,112,1,127,14,"Nissitavasena ca vatthudukādidesanā pavattā‘‘ atthi rūpaṃ cakkhuviññāṇassa vatthu, atthi rūpaṃ cakkhuviññāṇassa na vatthū’’ tiādinā( dha. sa.584). "
  2719. 212719,67,318,113,134,1,157,16,"Yampi ekantato hadayavatthunissayaṃ, tassa vasena‘‘ atthi rūpaṃ manoviññāṇassa vatthū’’ tiādinā dukādīsu vuccamānesupi na tadanuguṇā ārammaṇadukādayo sambhavanti. "
  2720. 212720,67,318,135,161,1,166,21,"Na hi‘‘ atthi rūpaṃ manoviññāṇassa ārammaṇaṃ, atthi rūpaṃ na manoviññāṇassa ārammaṇan’’ ti sakkā vattunti vatthārammaṇadukā bhinnagatikā siyunti ekarasā desanā na bhaveyya. "
  2721. 212721,67,318,162,168,1,48,6,Ekarasañca desanaṃ desetuṃ idha satthu ajjhāsayo.
  2722. 212722,67,318,169,178,1,66,8,"Tasmā tattha hadayavatthu na vuttaṃ, na alabbhamānattāti daṭṭhabbaṃ. "
  2723. 212723,67,319,2,10,1,83,7,Yutti pana evaṃ veditabbā– nipphannaupādāyarūpanissayaṃ dhātudvayaṃ pañcavokārabhave.
  2724. 212724,67,319,11,44,1,307,29,"Tattha rūpāyatanādīnaṃ, ojāya ca indriyabaddhato bahipi pavattidassanato na taṃnissayatā yujjati, itthipurisindriyānampi tadubhayarahitepi santāne dhātudvayadassanato na taṃnissayatā yujjati, jīvitindriyassāpi aññakiccaṃ vijjatīti na taṃnissayatā yujjati evāti pārisesato hadayavatthu, tesaṃ nissayoti viññāyati. "
  2725. 212725,67,319,45,52,1,100,7,Sakkā hi vattuṃ nipphannaupādāyarūpanissayaṃ dhātudvayaṃ pañcavokārabhave rūpapaṭibaddhavuttibhāvato.
  2726. 212726,67,319,53,68,1,102,10,"Yaṃ yañhi rūpapaṭibaddhavutti, taṃ taṃ nipphannaupādāyarūpanissayaṃ diṭṭhaṃ yathā‘‘ cakkhuviññāṇadhātū’’ ti."
  2727. 212727,67,319,69,79,1,61,6,‘‘ Pañcavokārabhave’’ ti ca visesanaṃ manoviññāṇadhātuvasena kataṃ.
  2728. 212728,67,319,80,84,1,39,4,Manodhātu pana catuvokārabhave nattheva.
  2729. 212729,67,319,85,92,1,63,7,Nanu ca indriyanissayatāyapi sādhanato viruddho hetu āpajjatīti?
  2730. 212730,67,319,93,95,1,18,2,Na diṭṭhabādhanato.
  2731. 212731,67,319,96,103,1,85,7,Diṭṭhaṃ hetaṃ cakkhuviññāṇassa viya dhātudvayassa vatthuno mandatikkhādiananuvidhānaṃ.
  2732. 212732,67,319,104,110,1,45,6,Tathā hissa pāḷiyaṃ indriyapaccayatā na vuttā.
  2733. 212733,67,319,111,115,1,53,4,Tena tadanuvidhānasaṅkhātā indriyanissayatā bādhīyati.
  2734. 212734,67,319,116,132,1,138,12,"Hotu dhātudvayanissayo hadayavatthu, upādāyarūpañca, etaṃ pana kammasamuṭṭhānaṃ, paṭiniyatakiccaṃ, hadayapadese ṭhitamevāti kathaṃ viññāyatīti? "
  2735. 212735,67,319,133,149,1,133,12,"Vuccate– vatthurūpabhāvato kammasamuṭṭhānaṃ cakkhu viya, tato eva paṭiniyatakiccaṃ, vatthurūpabhāvatoti ca viññāṇanissayabhāvatoti attho. "
  2736. 212736,67,319,150,162,1,123,12,Aṭṭhiṃ katvā manasi katvā sabbacetasā samannāharitvā kiñci cintentassa hadayassa khijjanato tatthetamavaṭṭhitanti viññāyati.
  2737. 212737,67,319,163,168,1,54,4,Tāsaññeva dhātūnan ti manodhātumanoviññāṇadhātūnaṃyeva .
  2738. 212738,67,319,169,176,1,84,7,Nissayabhāvato upari āropetvā vahantaṃ viya paccupatiṭṭhatīti ubbahanapaccupaṭṭhānaṃ.
  2739. 212739,67,319,177,180,1,26,3,Sesaṃ heṭṭhā vuttanayameva.
  2740. 212740,67,320,2,10,1,34,5,441. Abhikkamo ādi yesaṃ te abhikkamādī.
  2741. 212741,67,320,11,16,1,87,5,Ādi-saddena paṭikkamasamiñjanapasāraṇaukkhepanaavekkhepanādikā sabbā kiriyā pariggayhati.
  2742. 212742,67,320,17,27,1,106,9,"Tesaṃ abhikkamādīnaṃ pavattakaṃ cittaṃ samuṭṭhānaṃ yassā sā abhikkamādippavattakacittasamuṭṭhānā, vāyodhātu. "
  2743. 212743,67,320,28,51,1,171,16,"Tassā yaṃ sahajarūpakāyassa thambhanasandhāraṇacalanasaṅkhātaṃ kiccaṃ, tassa sahakārīkāraṇabhūto ākāraviseso kāyaviññatti nāmāti dassento āha‘‘ abhikkamādi… pe… kāyaviññattī’’ ti. "
  2744. 212744,67,321,2,5,1,24,3,Kassa pana ākāravikāroti?
  2745. 212745,67,321,6,9,1,51,3,Sāmatthiyato vāyodhātuadhikānaṃ cittajamahābhūtānaṃ.
  2746. 212746,67,321,10,13,1,19,3,Kiṃ taṃ sāmatthiyaṃ?
  2747. 212747,67,321,14,18,1,26,3,"Cittajatā, upādāyarūpatā ca. "
  2748. 212748,67,321,19,29,1,67,8,Atha vā vāyodhātuyā ākāravikāro sahaja… pe… paccayoti sambandhitabbaṃ.
  2749. 212749,67,321,30,36,1,48,6,Yadi evaṃ viññattiyā upādāyarūpabhāvo na yujjati.
  2750. 212750,67,321,37,42,1,44,5,Na hi upādāyarūpaṃ ekabhūtasannissayaṃ atthi.
  2751. 212751,67,321,43,63,1,120,15,"‘‘ Catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāyarūpan’’ ti hi vuttaṃ, nāyaṃ doso catunnaṃ vikāro catūsu ekassāpi hoti catusādhāraṇadhanaṃ viya. "
  2752. 212752,67,321,64,76,1,69,8,Vāyodhātuadhikatāya ca kalāpassa‘‘ vāyodhātuyā’’ ti vacanaṃ na virujjhati.
  2753. 212753,67,321,77,84,1,41,6,"Evaṃ adhikatā ca sāmatthiyato, na pamāṇato. "
  2754. 212754,67,321,85,90,1,41,5,Aññathā hi avinibbhogavuttitā na yujjeyya.
  2755. 212755,67,321,91,94,1,22,3,Vāyodhātuyā evāti keci.
  2756. 212756,67,321,95,100,1,48,5,Tesaṃ matena viññattiyā upādāyarūpatā durupapādā.
  2757. 212757,67,321,101,107,1,33,6,Na hi ekassa vikāro catunnaṃ hoti.
  2758. 212758,67,321,108,114,1,103,6,Sā panāyaṃ hatthacalanādīsu phandamānavaṇṇaggahaṇānantaramaviññāyamānantarena manodvārajavanena gayhati.
  2759. 212759,67,321,115,119,1,42,4,Phandamānavaṇṇavinimutto koci vikāro atthi.
  2760. 212760,67,321,120,128,1,83,8,Tassa ca taggahaṇānantaraṃ gahaṇaṃ hotīti kathametaṃ viññāyatīti adhippāyaggahaṇato.
  2761. 212761,67,321,129,148,1,125,13,"Na hi viññattivikārarahitesu rukkhacalanādīsu‘‘ idamesa kāreti maññe’’ ti adhippāyaggahaṇaṃ diṭṭhaṃ, hatthacalanādīsu pana diṭṭhaṃ. "
  2762. 212762,67,321,149,157,1,80,8,Tasmā phandamānavaṇṇavinimutto koci vikāro atthi adhippāyassa ñāpakoti viññāyati.
  2763. 212763,67,321,158,173,1,137,14,"Ñāpako ca hetu ñāpetabbamatthaṃ sayaṃ gahito eva ñāpeti, na vijjamānatāmattenāti vaṇṇaggahaṇānantaraṃ vikāraggahaṇampi anumānato viññāyati. "
  2764. 212764,67,321,174,177,1,16,3,Tathā hi vadanti–
  2765. 212765,67,322,2,8,1,40,4,"‘ ‘ Visayattamanāpannā, saddā nevatthabodhakā; "
  2766. 212766,67,323,2,12,1,43,7,"Na sattāmattato atthe, te aññātā pakāsakā’’ ti. "
  2767. 212767,67,324,2,13,1,103,9,"Yadi vikāraggahaṇameva kāraṇaṃ adhippāyaggahaṇassa, kasmā aggahitasaṅketānaṃ adhippāyaggahaṇaṃ na hotīti? "
  2768. 212768,67,324,14,26,1,128,11,"Na kevalaṃ vikāraggahaṇameva adhippāyaggahaṇassa kāraṇaṃ, atha kho purimasiddhasambandhaggahaṇañca imassa upanissayoti daṭṭhabbaṃ. "
  2769. 212769,67,324,27,32,1,77,5,Thambhanasandhāraṇacalanāni viññattivikārasahitāya vāyodhātuyā hontīti vuttaṃ.
  2770. 212770,67,324,33,39,1,44,6,Kiṃ sabbāva vāyodhātū sabbāni tāni karontīti?
  2771. 212771,67,324,40,41,1,11,1,Nayidamevaṃ.
  2772. 212772,67,324,42,55,1,154,12,"Sattamajavanasambhūtā hi vāyodhātu purimajavanasambhūtā vāyodhātuyo upathambhakapaccaye labhitvā desantaruppattihetubhāvena calayati cittajarūpaṃ, na itarā. "
  2773. 212773,67,324,56,63,1,71,7,Itarā pana santhambhanasandhāraṇamattaṃ karontiyo tassā upakārāya honti.
  2774. 212774,67,324,64,72,1,75,8,Desantaruppatti eva calananti nimitte ca kattubhāvo samāropitoti daṭṭhabbaṃ.
  2775. 212775,67,324,73,81,1,49,7,"Aññathā dhammānaṃ abyāpāratā, khaṇikatā ca na siyā. "
  2776. 212776,67,324,82,87,1,64,5,Sattahi yugehi ākaḍḍhitabbasakaṭamettha aṭṭhakathāyaṃ nidassitaṃ.
  2777. 212777,67,324,88,100,1,171,12,Cittajarūpe pana calante taṃsambandhatāya utukammāhārajarūpampi calati nadīsote pakkhittasukkhagomayapiṇḍaṃ viya phandamānavaṇṇaggahaṇānantaraṃ viññattiggahaṇassa vuttattā.
  2778. 212778,67,324,101,106,1,51,5,Kiṃ calanakarā eva vāyodhātu viññattivikārasahitāti?
  2779. 212779,67,324,107,117,1,147,9,"Nayidamevaṃ, tathā calayitumasakkuṇantiyopi thambhanasandhāraṇamattakarā paṭhamajavanādisambhūtāpi vāyodhātuyo viññattivikārasahitā evāti gahetabbaṃ. "
  2780. 212780,67,324,118,124,1,75,5,"Yena disābhāgenāyaṃ abhikkamādiṃ pavattetukāmo, tadabhimukhavikārasabbhāvato. "
  2781. 212781,67,324,125,129,1,37,4,Adhippāyasahabhāvī hi vikāro viññatti.
  2782. 212782,67,324,130,136,1,77,6,Evañca katvā manodvārāvajjanassāpi viññattisamuṭṭhāpakavacanaṃ suṭṭhu yujjati.
  2783. 212783,67,324,137,148,1,98,7,Yathāvuttavikāraggahaṇamukhena taṃsamaṅgino adhippāyo viññāyatīti vuttaṃ‘‘ adhippāyappakāsanarasā’’ ti.
  2784. 212784,67,325,2,11,1,120,8,Kāyavipphandanassa hetubhūtāya vāyodhātuyā vikārabhāvato pariyāyena viññatti kāyavipphandanahetubhāvapaccupaṭṭhānā vuttā.
  2785. 212785,67,325,12,18,1,73,5,{Cittasamuṭṭhānavāyodhātupadaṭṭhānā}ti ca vāyodhātuyā kiccādhikatāya vuttaṃ.
  2786. 212786,67,325,19,29,1,146,9,Kāyavipphandanena {adhippāyaviññāpanahetuttā}ti kāyavipphandanena karaṇabhūtena adhippāyassa viññāpanahetubhāvato kāyaviññattīti vuccatīti sambandho.
  2787. 212787,67,325,30,35,1,37,4,Ayañhettha attho– viññāpetīti viññatti.
  2788. 212788,67,325,36,38,1,13,2,Kiṃ viññāpeti?
  2789. 212789,67,325,39,40,1,10,1,Adhippāyaṃ.
  2790. 212790,67,325,41,42,1,4,1,Kena?
  2791. 212791,67,325,43,44,1,6,1,Kāyena.
  2792. 212792,67,325,45,46,1,8,1,Kīdisena?
  2793. 212793,67,325,47,48,1,17,1,Vipphandamānenāti.
  2794. 212794,67,325,49,55,1,60,6,Dutiyanaye pana yathāvuttena kāyena viññāyatīti kāyaviññatti.
  2795. 212795,67,325,56,58,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  2796. 212796,67,326,2,5,1,43,3,Atthāvabodhanasamattho vacīviseso vacībhedo.
  2797. 212797,67,326,6,9,1,40,3,Tena vāyuvanappatinadīghosādiṃ nivatteti.
  2798. 212798,67,326,10,19,1,92,8,"Tassa pavattakaṃ cittaṃ samuṭṭhānaṃ yassā sā vacībhedappavattakacittasamuṭṭhānā, pathavīdhātu. "
  2799. 212799,67,326,20,45,1,174,17,"Tassā yaṃ upādinnasaṅkhātassa akkharuppattiṭṭhānassa ghaṭṭanasaññitaṃ kiccaṃ, tassa sahakārīkāraṇabhūto ākāraviseso vacīviññatti nāmāti dassento āha‘‘ vacībhe… pe… vacīviññattī’’ ti. "
  2800. 212800,67,327,2,14,1,76,8,Idāni ‘‘ kassa pana ākāravikāro’’ tiādi kāyaviññattiyaṃ vuttanayeneva veditabbaṃ.
  2801. 212801,67,327,15,37,1,122,12,"Ayaṃ pana viseso– yathā tattha‘‘ phandamānavaṇṇaggahaṇānantaran’’ ti vuttaṃ, evamidha‘‘ suyyamānasaddasavanānantaran’’ ti yojetabbaṃ. "
  2802. 212802,67,327,38,50,1,76,8,Idha ca thambhanādīnaṃ abhāvato‘‘ sattamajavanasambhūtā’’ tiādinayo na labbhati.
  2803. 212803,67,327,51,56,1,37,5,Ghaṭṭanena hi saddhiṃ saddo uppajjati.
  2804. 212804,67,327,57,60,1,42,3,Ghaṭṭanañca paṭhamajavanādīsupi labbhateva.
  2805. 212805,67,327,61,66,1,65,5,Ghaṭṭanaṃ paccayavasena bhūtakalāpānaṃ aññamaññaṃ āsannataruppādo.
  2806. 212806,67,327,67,72,1,62,5,Calanaṃ ekassāpi desantaruppādaparamparatāti ayametesaṃ viseso.
  2807. 212807,67,327,73,82,1,65,8,"Yathā ca vāyodhātuyā calanaṃ kiccaṃ, evaṃ pathavīdhātuyā ghaṭṭanaṃ. "
  2808. 212808,67,327,83,92,1,54,5,Tenevāha‘‘ pathavīdhātuyā upādinnaghaṭṭanassa paccayo’’ ti.
  2809. 212809,67,327,93,95,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  2810. 212810,67,327,96,102,1,72,5,Yathā {hī}tiādi kāyavacīviññattīnaṃ anumānavasena gahetabbabhāvavibhāvanaṃ.
  2811. 212811,67,327,103,127,1,362,23,"Yathā hi ussāpetvā baddhagosīsādi rūpāni disvā tadanantarappavattāya aviññāyamānantarāya manodvāravīthiyā gosīsādīnaṃ udakasahacārippakārasaññāṇākāraṃ gahetvā udakaggahaṇaṃ hoti, evaṃ vipphandamānasamuccāriyamānavaṇṇasadde gahetvā tadanantarapavattāya aviññāyamānantarāya manodvāravīthiyā purimasiddhasambandhagahaṇūpanissayasahitāya sādhippāyavikāraggahaṇaṃ hoti. "
  2812. 212812,67,328,2,23,1,137,14,"442. Rūpāni paricchindati, sayaṃ vā tehi paricchijjati, rūpānaṃ vā paricchedamattaṃ rūpaparicchedo, taṃ lakkhaṇaṃ etissāti rūpaparicchedalakkhaṇā. "
  2813. 212813,67,328,24,33,1,63,9,Ayaṃ hi ākāsadhātu taṃ taṃ rūpakalāpaṃ paricchindantī viya hoti.
  2814. 212814,67,328,34,41,1,36,3,Tenāha‘‘ rūpapariyantappakāsanarasā’’ ti.
  2815. 212815,67,328,42,58,1,99,11,"Atthato pana yasmā rūpānaṃ paricchedamattaṃ hutvā gayhati, tasmā vuttaṃ‘‘ rūpamariyādapaccupaṭṭhānā’’ ti. "
  2816. 212816,67,328,59,66,1,70,6,"Yasmiṃ kalāpe bhūtānaṃ paricchedo, teheva asamphuṭṭhabhāvapaccupaṭṭhānā. "
  2817. 212817,67,328,67,82,1,154,14,"Vijjamānepi hi kalāpantarabhūtānaṃ kalāpantarabhūtehi samphuṭṭhabhāve taṃtaṃbhūtavivittatā rūpapariyanto ākāsoti yesaṃ so paricchedo, tehi so asamphuṭṭhova. "
  2818. 212818,67,328,83,90,1,62,7,Aññathā paricchinnatā na siyā tesaṃ bhūtānaṃ byāpibhāvāpattito.
  2819. 212819,67,328,91,94,1,25,3,Abyāpitā hi asamphuṭṭhatā.
  2820. 212820,67,328,95,114,1,49,6,"Tenāha bhagavā‘‘ asamphuṭṭhaṃ catūhi mahābhūtehī’’ ti( dha. sa.637,724). "
  2821. 212821,67,328,115,119,1,68,4,Kaṇṇacchiddamukhavivarādivasena ca chiddavivarabhāvapaccupaṭṭhānā vā.
  2822. 212822,67,328,120,135,1,104,10,"Yesaṃ rūpānaṃ paricchedo, tattheva tesaṃ paricchedabhāvena labbhatīti vuttaṃ‘‘ paricchinnarūpapadaṭṭhānā’’ ti."
  2823. 212823,67,328,136,148,1,96,8,‘‘ Yāya paricchinnesū’’ tiādinā ākāsadhātuyā taṃtaṃkalāpānaṃ kalāpantarehi asaṅkarakāraṇataṃ dasseti.
  2824. 212824,67,329,2,9,1,19,2,443. {Adandhatā}ti agarutā.
  2825. 212825,67,329,10,15,1,40,4,"Vinodanaṃ vikkhipanaṃ, apanayananti attho. "
  2826. 212826,67,329,16,19,1,23,2,{Athaddhatā}ti akathinatā.
  2827. 212827,67,329,20,24,1,45,4,Attano mudubhāveneva sabbakiriyāsu avirodhitā.
  2828. 212828,67,329,25,30,1,30,5,Mudu hi katthaci na virujjhati.
  2829. 212829,67,329,31,40,1,93,9,Tīsupi ṭhānesu paṭipakkhe a -kāro dandhatādihetūnaṃ paṭipakkhasamuṭṭhānattā lahutādīnanti keci.
  2830. 212830,67,329,41,50,1,36,5,Apare pana‘‘ sattāpaṭisedhe’’ ti vadanti.
  2831. 212831,67,329,51,57,1,116,6,Sarīrena kattabbakiriyānaṃ anukūlatāsaṅkhātakammaññabhāvo lakkhaṇaṃ etissāti sarīrakiriyānukūlakammaññabhāvalakkhaṇā.
  2832. 212832,67,329,58,65,1,75,7,Akammaññaṃ dubbalaṃ nāma hotīti kammaññatā adubbalabhāvapaccupaṭṭhānā vuttā.
  2833. 212833,67,330,2,16,1,131,10,Lahutādīnaṃ aññamaññāvijahanena duviññeyyanānattatā vuttāti taṃtaṃvikārādhikarūpehi taṃnānattappakāsanatthaṃ‘‘ evaṃ santepī’’ ti vuttaṃ.
  2834. 212834,67,330,17,23,1,64,5,"Dhātukkhobho vātapittasemhapakopo, rasādidhātūnaṃ vā vikārāvatthā. "
  2835. 212835,67,330,24,31,1,73,7,Dvidhā vuttopi atthato pathavīdhātuādīnaṃ dhātūnaṃyeva vikāroti daṭṭhabbo.
  2836. 212836,67,330,32,34,1,49,2,Paṭipakkhapaccayā sappāyautuāhārāvikkhittacittatā.
  2837. 212837,67,330,35,47,1,86,10,"Te ca taṃtaṃvikārassa visesapaccayabhāvato vuttā, avisesena pana sabbe sabbesaṃ paccayā. "
  2838. 212838,67,330,48,56,1,81,7,"Yato nesaṃ aññamaññāvijahanaṃ, iddhivaḷañjanādīsu viya vasavattanaṃ maddavappakāro. "
  2839. 212839,67,330,57,66,1,135,8,"Suparimadditacammasudhantasuvaṇṇa gahaṇañcettha mudukammaññasadisarūpanidassanamattaṃ, na taṃ idha adhippetaṃ mudutākammaññatāsabbhāvato. "
  2840. 212840,67,330,67,78,1,125,10,"Na hi anindriyabaddharūpasantāne lahutādīni sambhavanti, indriyabaddhepi rūpabhave na santi dandhattakarādidhātukkhobhābhāvato. "
  2841. 212841,67,330,79,90,1,103,10,"Sati hi tādise dhātukkhobhe tappaṭipakkhapaccayasamuṭṭhānāhi lahutādīhi bhavitabbanti keci, taṃ akāraṇaṃ. "
  2842. 212842,67,330,91,102,1,128,10,"Na hi vūpasametabbapaccanīkāpekkho tabbirodhidhammasamuppādo, tathā sati sahetukakiriyacittuppādesu kāyalahutādīnaṃ abhāvova siyā. "
  2843. 212843,67,330,103,109,1,46,6,Kasmā pana kammajarūpesu lahutādayo na hontīti?
  2844. 212844,67,330,110,111,1,27,1,Paccuppannapaccayāpekkhattā.
  2845. 212845,67,330,112,117,1,52,5,Aññathā sabbadābhāvīhi lahutādīhi bhavitabbaṃ siyāti.
  2846. 212846,67,331,2,29,1,150,21,"444. Ādi cayo, īsaṃ vā cayoti ācayo, yathāpaccayaṃ tato tato āgatassa viya cayoti vā ācayo, tadubhayaṃ ekajjhaṃ gahetvā ācayo lakkhaṇaṃ etassāti ācayalakkhaṇo. "
  2847. 212847,67,331,30,47,1,117,12,"Rūpassa upacayo paṭhamuppādo, vaḍḍhi ca‘‘ upaññattaṃ upasittan’’ tiādīsu viya upa-saddassa paṭhamūpariatthassa nidassanato. "
  2848. 212848,67,331,48,54,1,51,4,"{Pubbantato}ti pubbakoṭṭhāsato, anāgatabhāvatoti attho. "
  2849. 212849,67,331,55,69,1,96,10,Uppajjamāne rūpadhamme uppādo anāgatakkhaṇato ummujjāpento viya hotīti vuttaṃ‘‘ ummujjāpanaraso’’ ti.
  2850. 212850,67,331,70,89,1,82,11,Tathā so‘‘ ime rūpadhammā’’ ti niyyātento viya gayhatīti āha‘‘ niyyātanapaccupaṭṭhāno’’ ti.
  2851. 212851,67,331,90,103,1,83,8,Paripuṇṇabhāvapaccupaṭṭhānatā‘‘ uparicayo upacayo’’ ti imassa atthassa vasena veditabbā.
  2852. 212852,67,331,104,109,1,50,4,{Pavattilakkhaṇā}ti rūpānaṃ pavattananti lakkhitabbā.
  2853. 212853,67,331,110,116,1,60,5,{Anuppabandhanarasā}ti pubbāparavasena anu anu pabandhanakiccā.
  2854. 212854,67,331,117,122,1,63,5,Tato eva anupacchedavasena gahetabbato anupacchedapaccupaṭṭhānā.
  2855. 212855,67,332,2,7,1,39,4,{Ubhayampī}ti upacayo santatīti ubhayampi.
  2856. 212856,67,332,8,12,1,42,3,{Jātirūpassevā}ti rūpuppādasseva adhivacanaṃ.
  2857. 212857,67,332,13,29,1,94,11,"Yadi evaṃ kasmā vibhajja vuttāti āha‘‘ ākāranānattato’’ ti, jātirūpassa pavattiākārabhedatoti attho. "
  2858. 212858,67,332,30,36,1,59,6,Veneyyavasena vibhajjakathane kāraṇaṃ parato āvi bhavissati.
  2859. 212859,67,332,37,48,1,81,8,"Kathaṃ panetaṃ viññātabbaṃ, pavattiākāranānattato jātirūpassa bhedo, na sabhāvatoti ? "
  2860. 212860,67,332,49,58,1,42,5,Niddesatoti dassento‘‘ yasmā panā’’ tiādimāha.
  2861. 212861,67,332,59,74,1,82,11,Tattha yo āyatanānan ti yo aḍḍhekādasannaṃ rūpāyatanānaṃ ādicayattā‘‘ ācayo’’ ti vutto.
  2862. 212862,67,332,75,82,1,63,7,So eva upacayo paṭhamuppādabhāvato upa-saddo paṭhamatthoti katvā.
  2863. 212863,67,332,83,96,1,101,12,"Yo pana tattheva uppajjamānānaṃ upari cayattā upacayo, sā eva santati anupabandhavasena uppattibhāvato. "
  2864. 212864,67,332,97,116,1,130,17,"Atha vā yo āyatanānaṃ ācayo paṭhamabhāvena upalakkhito uppādo, so pana tattheva uppajjamānānaṃ upari cayattā upacayo, vaḍḍhīti attho. "
  2865. 212865,67,332,117,127,1,85,9,"Upacayo vaḍḍhibhāvena upalakkhito uppādo, sā eva santati pabandhākārena uppattibhāvato. "
  2866. 212866,67,332,128,135,1,29,3,Tenāha‘‘ aṭṭhakathāyampī’’ tiādi.
  2867. 212867,67,333,2,27,1,95,14,Tattha evaṃ kiṃ kathitan ti‘‘ yo āyatanānaṃ ācayo’’ tiādinā( dha. sa.641) niddesena kiṃ atthajātaṃ kathitaṃ hoti?
  2868. 212868,67,333,28,31,1,23,3,Āyatanena ācayo kathito.
  2869. 212869,67,333,32,43,1,103,11,Ācayupacayasantatiyo hi nibbattibhāvena ācayo evāti āyatanehi ācayādīnaṃ pakāsitattā tehi ācayo kathito.
  2870. 212870,67,333,44,53,1,109,9,Āyatanānaṃ ācayādivacaneneva ācayasabhāvāni uppādadhammāni āyatanānīti ācayena taṃpakatikaṃ āyatanaṃ kathitaṃ.
  2871. 212871,67,333,54,59,1,33,4,"Lakkhaṇañhi uppādo, na rūparūpanti. "
  2872. 212872,67,334,2,5,1,34,3,Rūpaparipāko rūpadhammānaṃ jiṇṇatā.
  2873. 212873,67,334,6,9,1,35,2,{Upanayanarasā}ti bhaṅgupanayanakiccā.
  2874. 212874,67,334,10,14,1,52,3,{Sabhāvānapagamepī}ti kakkhaḷatādisabhāvassa avigamepi.
  2875. 212875,67,334,15,26,1,60,10,"Ṭhitikkhaṇe hi jarā, na ca tadā dhammo sabhāvaṃ vijahati nāma. "
  2876. 212876,67,334,27,40,1,89,8,"Navabhāvo uppādāvatthā, tassa apagamabhāvena gayhatīti āha‘‘ navabhāvāpagamapaccupaṭṭhānā’’ ti."
  2877. 212877,67,334,41,53,1,65,8,‘‘ Arūpadhammānan’’ ti idaṃ tesaṃ jarāya suṭṭhu paṭicchannatāya vuttaṃ.
  2878. 212878,67,334,54,63,1,71,8,"Rūpadhammānampi hi khaṇikajarā paṭicchannā eva, yā avīcijarātipi vuccati. "
  2879. 212879,67,334,64,68,1,34,3,Esa {vikāro}ti khaṇḍiccādivikāramāha.
  2880. 212880,67,334,69,74,1,31,5,So hi arūpadhammesu na labbhati.
  2881. 212881,67,334,75,85,1,61,8,"Yā avīcijarā nāma, tassāpi esa vikāro natthīti sambandhitabbaṃ. "
  2882. 212882,67,334,86,95,1,77,8,"Natthi etissā jarāya vīcīti avīcijarā, navabhāvato duviññeyyantarajarāti attho. "
  2883. 212883,67,335,2,12,1,59,6,Parito sabbaso‘‘ bhijjanan’’ ti lakkhitabbāti paribhedalakkhaṇā.
  2884. 212884,67,335,13,30,1,109,15,"Niccaṃ nāma dhuvaṃ, rūpaṃ pana khaṇabhaṅgitāya yena bhaṅgena na niccanti aniccaṃ, so aniccassa bhāvoti aniccatā. "
  2885. 212885,67,335,31,48,1,93,12,Sā pana yasmā ṭhitippattaṃ rūpaṃ vināsabhāvena saṃsīdantī viya hotīti vuttaṃ‘‘ saṃsīdanarasā’’ ti.
  2886. 212886,67,335,49,65,1,104,11,"Yasmā ca sā rūpadhammānaṃ bhaṅgabhāvato khayavayākāreneva gayhati, tasmā vuttaṃ‘‘ khayavayapaccupaṭṭhānā’’ ti. "
  2887. 212887,67,336,2,16,1,97,10,445. {Ojālakkhaṇo}ti ettha aṅgamaṅgānusārino rasassa sāro upathambhabalakaro bhūtanissito eko viseso ojā.
  2888. 212888,67,336,17,20,1,29,3,Kabaḷaṃ karīyatīti kabaḷīkāro.
  2889. 212889,67,336,21,28,1,53,6,"Āharīyatīti āhāro, kabaḷaṃ katvā ajjhoharīyatīti attho. "
  2890. 212890,67,336,29,35,1,42,6,Idaṃ pana savatthukaṃ ojaṃ dassetuṃ vuttaṃ.
  2891. 212891,67,336,36,50,1,96,13,"Bāhiraṃ āhāraṃ paccayaṃ labhitvā eva ajjhattikāhāro rūpaṃ uppādeti, so pana rūpaṃ āharatīti āhāro. "
  2892. 212892,67,336,51,58,1,24,3,Tenāha‘‘ rūpāharaṇaraso’’ ti.
  2893. 212893,67,336,59,65,1,74,6,Tato eva ojaṭṭhamakarūpuppādanena imassa kāyassa upathambhanapaccupaṭṭhāno.
  2894. 212894,67,336,66,76,1,71,6,Ojāya rūpāharaṇakiccaṃ bāhirādhīnanti āha‘‘ āharitabbavatthupadaṭṭhāno’’ ti.
  2895. 212895,67,337,2,46,1,203,28,"446. Balarūpan tiādīsu imasmiṃ kāye balaṃ nāma atthi, sambhavo nāma atthi, rogo nāma atthi,‘‘ jāti sañjātī’’ ti( vibha.191) vacanato jāti nāma atthi, tehipi catūhi mahābhūtehi vinā abhāvato upādāyarūpehi bhavitabbanti adhippāyo. "
  2896. 212896,67,337,47,50,1,30,3,Ekaccānan ti abhayagirivāsīnaṃ.
  2897. 212897,67,337,51,64,1,93,12,Paṭikkhittan ti ettha evaṃ paṭikkhepo veditabbo– middhaṃ rūpameva na hoti nīvaraṇesu desitattā.
  2898. 212898,67,337,65,75,1,57,9,"Yassa hi nīvaraṇesu desanā, taṃ na rūpaṃ yathā kāmacchando. "
  2899. 212899,67,337,76,83,1,46,6,"Siyā panetaṃ duvidhaṃ middhaṃ rūpaṃ, arūpañcāti. "
  2900. 212900,67,337,84,98,1,52,9,"Tattha yaṃ arūpaṃ, taṃ nīvaraṇesu desitaṃ‘‘ na rūpan’’ ti? "
  2901. 212901,67,337,99,103,1,26,3,"Taṃ na, visesavacanābhāvato. "
  2902. 212902,67,337,104,119,1,119,14,"Na hi visesetvā middhaṃ nīvaraṇesu desitaṃ, tasmā middhassa duvidhataṃ parikappetvāpi na sakkā nīvaraṇabhāvaṃ nivattetuṃ. "
  2903. 212903,67,337,120,141,1,114,16,"Sakkā hi vattuṃ‘‘ yaṃ taṃ arūpato aññaṃ middhaṃ parikappitaṃ, tampi nīvaraṇaṃ middhasabhāvattā itaraṃ middhaṃ viyā’’ ti. "
  2904. 212904,67,338,2,9,1,33,5,"Bhavatu nīvaraṇaṃ, ko virodhoti ce? "
  2905. 212905,67,338,10,12,1,22,2,Nīvaraṇañca pahātabbaṃ.
  2906. 212906,67,338,13,36,1,77,11,"Pañca nīvaraṇe pahāya‘‘ addhā munīsi sambuddho, natthi nīvaraṇā tavā’’ ti( su. ni.546) vacanato. "
  2907. 212907,67,338,37,48,1,72,9,Appahātabbañca rūpaṃ‘‘ katame dhammā neva dassanena na bhāvanāya pahātabbā?
  2908. 212908,67,338,49,63,1,91,11,"Catūsu bhūmīsu kusalaṃ, catūsu bhūmīsu vipāko, tīsu bhūmīsu kiriyābyākataṃ, rūpañca nibbānañca. "
  2909. 212909,67,338,64,83,1,60,9,Ime dhammā neva dassanena na bhāvanāya pahātabbā’’ ti ( dha. sa.1407) vacanato.
  2910. 212910,67,338,84,116,1,150,16,"Na cettha tadārammaṇakilesappahānaṃ adhippetaṃ‘‘ rūpaṃ, bhikkhave, na tumhākaṃ, taṃ pajahathā’’ tiādīsu( saṃ. ni.3.34) viya kāmacchandādīnaṃ tathā pahānassa anadhippetattā. "
  2911. 212911,67,338,117,121,1,22,4,Tasmā na middhaṃ rūpaṃ.
  2912. 212912,67,338,122,131,1,66,8,"Yadi middhassa rūpabhāvaṃ na sampaṭicchatha, kathaṃ bhagavato niddā. "
  2913. 212913,67,338,132,142,1,63,6,Middhañhi‘‘ niddāpacalāyikā’’ tiādinā vibhaṅge vibhattattā niddāti?
  2914. 212914,67,338,143,159,1,80,11,"Na middhaṃ niddā, niddāhetubhāvato pana taṃ‘‘ niddā’’ ti vibhattaṃ yathā itthiliṅgādi. "
  2915. 212915,67,338,160,167,1,62,7,Evampi niddāhetuno middhassa abhāvato kathaṃ bhagavato niddāti?
  2916. 212916,67,338,168,174,1,42,5,"Niddā bhagavato sarīragilāniyā, na middhena. "
  2917. 212917,67,338,175,202,1,81,13,"Sā ca natthīti na sakkā vattuṃ‘‘ piṭṭhi me āgilāyati, tamahaṃ āyamissāmī’’ ti( ma. ni.2.22) vacanato. "
  2918. 212918,67,338,203,213,1,87,9,"Na cettha evamavadhāraṇaṃ middhameva niddāhetūti, niddāhetu eva middhanti evamavadhāraṇā. "
  2919. 212919,67,338,214,222,1,41,7,"Tasmā aññopi atthi niddāhetu, ko pana soti? "
  2920. 212920,67,338,223,224,1,14,1,Sarīragilāniyā.
  2921. 212921,67,338,225,238,1,57,8,"Tena vuttaṃ‘‘ niddā bhagavato sarīragilāniyā, na middhenā’’ ti. "
  2922. 212922,67,339,2,33,1,105,16,Niddā ca bhagavato natthīti na sakkā vattuṃ‘‘ abhijānāmi kho panāhaṃ aggivessana… pe… divā supitā’’ ti( ma. ni.1.387) vacanato.
  2923. 212923,67,339,34,39,1,40,5,Itopi na middhaṃ rūpaṃ sampayogavacanato.
  2924. 212924,67,339,40,57,1,89,6,Vuttañhi‘‘ thinamiddhanīvaraṇaṃ avijjānīvaraṇena nīvaraṇañceva nīvaraṇasampayuttañcā’’ tiādi( dha. sa.1176).
  2925. 212925,67,339,58,61,1,28,3,Na cettha yathālābhabhavanaṃ?
  2926. 212926,67,339,62,85,1,114,10,Sakkā paccetuṃ‘‘ sakkharakathalikampi macchagumbampi carantampi tiṭṭhantampī’’ tiādi( dī. ni.1.249) viya appasiddhatāya rūpabhāvassa.
  2927. 212927,67,339,86,93,1,65,7,Siddhe hi tassa rūpabhāve sambhavato yathālābhapaccayo yujjeyyāti.
  2928. 212928,67,339,94,100,1,43,6,Itopi na rūpaṃ middhaṃ āruppesu uppajjanato.
  2929. 212929,67,339,101,139,1,216,21,Vuttampi cetaṃ‘‘ nīvaraṇaṃ dhammaṃ paṭicca nīvaraṇo dhammo uppajjati napurejātapaccayā’’ ti( paṭṭhā.3.8.8) imassa vibhaṅge‘‘ āruppe kāmacchandanīvaraṇaṃ paṭicca thinamiddhanīvaraṇaṃ uddhaccanīvaraṇaṃ avijjānīvaraṇaṃ uppajjatī’’ ti vitthāro.
  2930. 212930,67,339,140,155,1,77,10,"Tasmā‘‘ na middhaṃ rūpan’’ ti yaṃ aṭṭhakathāsu paṭikkhittaṃ, taṃ supaṭikkhittameva. "
  2931. 212931,67,340,2,6,1,22,2,{Itaresū}ti balarūpādīsu.
  2932. 212932,67,340,7,15,1,98,7,"Kammasamuṭṭhānassāpi rogassa visabhāgapaccayasamuppanno dhātukkhobho āsannakāraṇaṃ, pageva itarassa. "
  2933. 212933,67,340,16,32,1,124,12,So ca atthato rūpadhammānaṃ vikārāvatthāṭhitibhaṅgakkhaṇesu eva siyāti vuttaṃ‘‘ rogarūpaṃ jaratāaniccatāgahaṇena gahitamevā’’ ti.
  2934. 212934,67,340,33,39,1,73,5,Upacayasantatigahaṇena {gahitamevā}ti tabbinimuttassa rūpuppādassa abhāvato.
  2935. 212935,67,340,40,47,1,40,6,Upādāvatthāya ca aññā jāti nāma nattheva.
  2936. 212936,67,340,48,63,1,143,11,Sambhavo kāmadhātuyaṃ ekacciyasattānaṃ indriyaparipākapaccayo āpodhātuyā pavattiākāravisesoti āha‘‘ sambhavarūpaṃ āpodhātuggahaṇena gahitamevā’’ ti.
  2937. 212937,67,340,64,71,1,75,7,Kāyabalaṃ nāma atthato vāyodhātuyā pavattiākāraviseso tassā vipphārabhāvato.
  2938. 212938,67,340,72,91,1,79,10,"Yato naṃ‘‘ pāṇabalan’’ ti vadanti, tenāha‘‘ balarūpaṃ vāyodhātuggahaṇena gahitamevā’’ ti. "
  2939. 212939,67,340,92,98,1,48,6,Kasmā pana nesaṃ ayathākkamato paṭikkhepo katoti?
  2940. 212940,67,340,99,111,1,105,10,"Visuṃ {natthī}ti katvā anupalabbhamānattā anādaradassanatthaṃ, middhapaṭikkhepo vā mahāpañhoti paṭhamaṃ kato. "
  2941. 212941,67,340,112,118,1,64,6,Tadanusārena paṭilomanayena itaresampi abhāvo vuttoti veditabbaṃ.
  2942. 212942,67,341,2,22,1,98,12,"‘ ‘ Itī’’ ti idaṃ‘‘ aṭṭhavīsatividhan’’ ti iminā sambandhitabbaṃ, iminā vuttakkamena aṭṭhavīsatividhaṃ hotīti. "
  2943. 212943,67,341,23,30,1,51,7,So ca kho pāḷiyaṃ āgatanayenevāti anūnatā veditabbā.
  2944. 212944,67,341,31,35,1,30,4,Anadhikabhāvo pana dassito eva.
  2945. 212945,67,342,2,22,1,117,14,"447. Sampayuttadhammarāsi hinoti etena patiṭṭhahatīhi hetu, mūlaṭṭhena lobhādiko, alobhādiko ca, tādiso hetu na hotīti nahetu. "
  2946. 212946,67,342,23,34,1,84,10,"Nāssa hetu atthīti ahetukaṃ, sahetukapaṭiyogibhāvato hetunā saha na uppajjatīti attho. "
  2947. 212947,67,342,35,39,1,49,4,Ahetukameva hetunā vippayuttatāya hetuvippayuttaṃ.
  2948. 212948,67,342,40,49,1,107,9,Dhammanānattābhāvepi hi saddatthanānattena veneyyavasena dukantaradesanā hotīti dukapadavasena cetaṃ vuttaṃ.
  2949. 212949,67,342,50,54,1,50,4,Paccayādhīnavuttitāya saha paccayenāti sappaccayaṃ.
  2950. 212950,67,342,55,63,1,51,7,"Attano paccayehi loke niyuttaṃ, viditanti vā lokiyaṃ. "
  2951. 212951,67,342,64,80,1,94,13,"Ā bhavaggaṃ, ā gotrabhuṃ vā savantīti āsavā, saha āsavehīti sāsavaṃ, āsavehi ālambitabbanti attho. "
  2952. 212952,67,342,81,99,1,213,18,Ādisaddena saṃyojanīyaṃ oghanīyaṃ yoganīyaṃ nīvaraṇīyaṃ saṃkilesikaṃ parāmaṭṭhaṃ acetasikaṃ cittavippayuttaṃ narūpāvacaraṃ naarūpāvacaraṃ naapariyāpannaṃ aniyataṃ aniyyānikaṃ aniccanti evamādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  2953. 212953,67,343,2,9,1,38,6,"Āhito ahaṃ māno etthāti attā, attabhāvo. "
  2954. 212954,67,343,10,25,1,99,11,"Taṃ attānaṃ adhikicca uddissa pavattā ajjhattā , indriyabaddhadhammā, tesu bhavaṃ ajjhattikaṃ, cakkhādi. "
  2955. 212955,67,343,26,59,1,146,15,Aṭṭhakathāyaṃ pana vuttanayena ajjhattameva ajjhattikaṃ yathā venayikoti ( a. ni.8.11; pārā.8) imamatthaṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ attabhāvaṃ adhikicca pavattattā ajjhattikan’’ ti.
  2956. 212956,67,343,60,62,1,20,2,Sesaṃ tevīsatividhaṃ.
  2957. 212957,67,343,63,73,1,55,6,‘‘ Tato bāhirattā’’ ti idaṃ ajjhattikalakkhaṇābhāvato vuttaṃ.
  2958. 212958,67,343,74,82,1,57,6,"{Ghaṭṭanavasenā}ti visayī, visayo ca hutvā saṅghaṭṭanavasena. "
  2959. 212959,67,343,83,85,1,18,2,Sesaṃ soḷasavidhaṃ.
  2960. 212960,67,343,86,90,1,41,3,{Viparītattā}ti ghaṭṭanavasena agahetabbato.
  2961. 212961,67,343,91,95,1,61,3,{Duppaṭivijjhasabhāvattā}ti sukhumabhāvena duviññeyyasabhāvattā.
  2962. 212962,67,343,96,101,1,29,5,Ñāṇassa āsanne na hotīti dūre.
  2963. 212963,67,343,102,104,1,31,2,Terasa hadayavatthupariyosānāni.
  2964. 212964,67,343,105,127,1,148,15,"{Sabhāvenevā}ti‘‘ rūpassa paricchedo, rūpassa vikāro, rūpassa upacayo’’ tiādinā aggahetvā attano sabhāveneva kakkhaḷattādinā ñāṇena paricchijja gahetabbato. "
  2965. 212965,67,343,128,130,1,16,2,Sesaṃ dasavidhaṃ.
  2966. 212966,67,343,131,135,1,45,3,{Tabbiparītatāyā}ti sabhāvena apariggahitabbato.
  2967. 212967,67,343,136,155,1,123,13,Sotādīnampi cakkhuno viya pasannasabhāvattā eva yathāsakaṃ visayaggahaṇapaccayatāti dassento āha‘‘ cakkhādi… pe… pasādarūpan’’ ti.
  2968. 212968,67,343,156,159,1,34,2,{Viparītattā}ti tabbidhurasabhāvattā.
  2969. 212969,67,343,160,175,1,183,13,"{Adhipatiyaṭṭhenā}ti ettha cakkhādīnaṃ tāva pañcannaṃ cakkhuviññāṇādīsu ādhipateyyaṃ tesaṃ paṭumandabhāvānuvattanato, itthipurisindriyadvayassa sakicce jīvitindriyassa sahajarūpānupālane. "
  2970. 212970,67,343,176,179,1,27,3,Tadubhayaṃ heṭṭhā vuttameva.
  2971. 212971,67,343,180,183,1,23,2,{Upādinnattā}ti gahitattā.
  2972. 212972,67,343,184,197,1,75,9,Kammanibbattañhi‘‘ mametaṃ phalaṃn’’ ti kammunā gahitaṃ viya hoti apaṭikkhepato.
  2973. 212973,67,344,2,11,1,74,5,"448. Sanidassanakammajādīnaṃ tikānan ti sanidassanattikassa, kammajādittikānañca. "
  2974. 212974,67,344,12,16,1,34,3,{Oḷārike}ti dvādasavidhe oḷārikarūpe.
  2975. 212975,67,344,17,20,1,20,3,Rūpan ti rūpāyatanaṃ.
  2976. 212976,67,344,21,35,1,169,12,"Daṭṭhabbabhāvasaṅkhātena saha nidassanenāti sanidassanaṃ, paṭihananabhāvasaṅkhātena saha paṭighenāti sappaṭighaṃ, sanidassanañca taṃ sappaṭighañcāti sanidassanasappaṭighaṃ. "
  2977. 212977,67,344,36,43,1,50,6,"Tattha yassa daṭṭhabbabhāvo atthi, taṃ sanidassanaṃ. "
  2978. 212978,67,344,44,46,1,41,2,Cakkhuviññāṇagocarabhāvova daṭṭhabbabhāvo.
  2979. 212979,67,344,47,66,1,125,15,Tassa rūpāyatanato anaññattepi aññehi dhammehi rūpāyatanaṃ visesetuṃ aññaṃ viya katvā vuttaṃ‘‘ saha nidassanena sanidassanan’’ ti.
  2980. 212980,67,344,67,81,1,101,13,"Dhammabhāvasāmaññena hi ekībhūtesu dhammesu yo nānattakaro viseso, so añño viya katvā upacarituṃ yutto. "
  2981. 212981,67,344,82,86,1,33,4,Evaṃ hi atthavisesāvabodho hotīti.
  2982. 212982,67,344,87,108,1,180,16,"Yo sayaṃ, nissayavasena ca sampattānaṃ, asampattānañca paṭimukhabhāvo aññamaññaṃ patanaṃ, so paṭihananabhāvo, yena byāpārādivikārapaccayantarasahitesu cakkhādīnaṃ visayesu vikāruppatti. "
  2983. 212983,67,344,109,112,1,32,3,Sesaṃ ekādasavidhaṃ oḷārikarūpaṃ.
  2984. 212984,67,344,113,119,1,65,5,"Tañhi sanidassanattābhāvato anidassanaṃ, vuttanayeneva sappaṭighaṃ. "
  2985. 212985,67,344,120,122,1,39,2,Ubhayapaṭikkhepena anidassanaappaṭighaṃ.
  2986. 212986,67,344,123,147,1,214,21,"Kammato jātan ti ettha yaṃ ekantakammasamuṭṭhānaṃ aṭṭhindriyāni, hadayañcāti navavidhaṃ rūpaṃ, yañca navavidhe catusamuṭṭhāne kammasamuṭṭhānaṃ navavidhameva rūpanti evaṃ aṭṭhārasavidhampi kammato uppajjanato kammajaṃ. "
  2987. 212987,67,344,148,166,1,91,13,"Yañhi jātañca yañca jāyati yañca jāyissati, taṃ sabbampi‘‘ kammajan’’ ti vuccati yathā duddhanti. "
  2988. 212988,67,344,167,173,1,66,6,Tadaññapaccayajātan ti kammato aññapaccayato jātaṃ utucittāhārajaṃ.
  2989. 212989,67,344,174,177,1,33,3,Nakutocijātan ti lakkhaṇarūpamāha.
  2990. 212990,67,344,178,191,1,120,10,"Viññattidvayaṃ, saddo, ākāsadhātu, lahutādittayaṃ cittasamuṭṭhānāni avinibbhogarūpānīti etaṃ pañcadasavidhaṃ rūpaṃ cittajaṃ. "
  2991. 212991,67,344,192,202,1,97,8,"Ākāsadhātu, lahutādittayaṃ, āhārasamuṭṭhānāni avinibbhogarūpānīti etaṃ dvādasavidhaṃ rūpaṃ āhārajaṃ. "
  2992. 212992,67,344,203,211,1,68,8,Ettha saddaṃ pakkhipitvā terasavidhaṃ rūpaṃ ututo samuṭṭhitaṃ utujaṃ.
  2993. 212993,67,344,212,216,1,48,4,Sesaṃ kammajatike vuttanayānusāreneva veditabbaṃ.
  2994. 212994,67,345,2,13,1,101,6,"449. Diṭṭhādicatukkavasena, rūparūpādicatukkavasena, vatthādicatukkavasenāti pāṭekkaṃ catukkasaddo yojetabbo. "
  2995. 212995,67,345,14,31,1,131,16,"Yaṃ rūpāyatanaṃ adakkhi yaṃ passati yaṃ dakkhissati yaṃ passeyya, taṃ sabbaṃ diṭṭhaṃ nāma diṭṭhasabhāvānātivattanato yathā duddhanti. "
  2996. 212996,67,345,32,35,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  2997. 212997,67,345,36,39,1,43,2,{Dassanavisayattā}ti cakkhuviññāṇaviññeyyattā.
  2998. 212998,67,345,40,43,1,40,2,{Savanavisayattā}ti sotaviññāṇaviññeyyattā.
  2999. 212999,67,345,44,51,1,66,7,Gandharasaphoṭṭhabbattayan ti gandho raso phoṭṭhabbanti etaṃ tayaṃ.
  3000. 213000,67,345,52,57,1,34,5,Mutaṃ nāma mutvā patvā gahetabbato.
  3001. 213001,67,345,58,65,1,41,3,Tenāha‘‘ sampattaggāhakaindriyavisayattā’’ ti.
  3002. 213002,67,346,2,5,1,26,3,Kimidaṃ phoṭṭhabbaṃ nāmāti?
  3003. 213003,67,346,6,7,1,26,1,Pathavītejovāyodhātuttayaṃ.
  3004. 213004,67,346,8,21,1,78,11,"Kasmā panettha āpodhātu aggahitā, nanu sītatā phusitvā gayhati, sā ca āpodhātūti? "
  3005. 213005,67,346,22,29,1,34,6,"Saccaṃ gayhati, na pana sā āpodhātu. "
  3006. 213006,67,346,30,31,1,11,1,Kiñcarahīti?
  3007. 213007,67,346,32,34,1,13,2,Tejodhātu eva.
  3008. 213008,67,346,35,39,1,29,4,Mande hi uṇhabhāve sītabuddhi.
  3009. 213009,67,346,40,53,1,82,12,"Na hi sītaṃ nāma koci guṇo atthi, kevalaṃ pana uṇhabhāvassa mandatāya sītatābhimāno. "
  3010. 213010,67,346,54,57,1,27,3,Kathametaṃ viññātabbanti ce?
  3011. 213011,67,346,58,62,1,42,4,Anavaṭṭhitattā sītabuddhiyā yathā pārāpāre.
  3012. 213012,67,346,63,78,1,121,14,"Tathā hi ghammakāle ātape ṭhitānaṃ chāyaṃ paviṭṭhānaṃ sītabuddhi hoti, tattheva pana pathavīgabbhato uṭṭhitānaṃ uṇhabuddhi. "
  3013. 213013,67,346,79,94,1,94,13,"Yadi hi sītatā āpodhātu siyā, ekasmiṃ kalāpe uṇhabhāvena saddhiṃ upalabbheyya, na ca upalabbhati. "
  3014. 213014,67,346,95,101,1,36,5,Tasmā viññāyati na āpodhātu sītatāti .
  3015. 213015,67,346,102,118,1,162,15,"Idañca bhūtānaṃ avinibbhogavuttitaṃ icchantānaṃ uttaraṃ, anicchantānampi pana catunnaṃ bhūtānaṃ ekasmiṃ kalāpe kiccadassanena sabhāgavuttitāya sādhitāya uttarameva. "
  3016. 213016,67,346,119,134,1,71,10,"Ye pana‘‘ vāyodhātuyā lakkhaṇaṃ sītatā’’ ti vadanti, tesampi idameva uttaraṃ. "
  3017. 213017,67,346,135,151,1,102,14,"Yadi hi vāyodhātu sītatā siyā, ekasmiṃ kalāpe uṇhabhāvena saddhiṃ sītatā upalabbheyya, na ca upalabbhati. "
  3018. 213018,67,346,152,157,1,37,5,Tasmā viññāyati na vāyodhātu sītatāti.
  3019. 213019,67,346,158,169,1,61,9,"Yesaṃ pana dravatā āpodhātu, sā ca phusitvā gayhatīti dassanaṃ. "
  3020. 213020,67,346,170,183,1,82,9,Te vattabbā‘‘ dravabhāvopi phusīyatīti āyasmantānaṃ adhimānamattaṃ saṇṭhānaṃ viyā’’ ti.
  3021. 213021,67,346,184,186,1,22,2,Vuttañhetaṃ purātanehi–
  3022. 213022,67,347,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Dravatā sahavuttīni, tīṇi bhūtāni samphusaṃ;"
  3023. 213023,67,348,2,9,1,41,5,"‘ Dravataṃ samphusāmī’ ti, lokoyamabhimaññati."
  3024. 213024,67,349,2,11,1,45,7,"‘ ‘ Phusaṃ bhūtāni saṇṭhānaṃ, manasā gaṇhate yathā;"
  3025. 213025,67,350,2,14,1,47,8,"‘ Paccakkhato phusāmī’ ti, ñātabbā dravatā tathā’’ ti. "
  3026. 213026,67,351,2,11,1,86,9,Sesan ti yathāvuttaṃ rūpādisattavidhaṃ rūpaṃ ṭhapetvā avasiṭṭhaṃ ekavīsatividhaṃ rūpaṃ.
  3027. 213027,67,351,12,15,1,31,2,{Viññāṇassevā}ti manoviññāṇasseva.
  3028. 213028,67,351,16,24,1,108,8,Avadhāraṇena rūpāyatanādīnampi manoviññāṇaviññeyyatte niyamābhāvato na viññātarūpatāti saṅkarābhāvaṃ dasseti.
  3029. 213029,67,352,2,22,1,130,14,"Nipphannarūpaṃ panettha rūparūpaṃ {nāmā}ti yadettha aṭṭhavīsatividhe rūpe‘‘ nipphannan’’ ti vuttaṃ rūpaṃ, tadeva rūpalakkhaṇayogato rūpaṃ. "
  3030. 213030,67,352,23,38,1,104,13,"Ruppanaṃ rūpaṃ, taṃ etassa atthīti yathā arisasoti, rūpaguṇayogato vā yathā nīlaguṇayogato nīlaṃ vatthanti. "
  3031. 213031,67,352,39,70,1,165,18,"Svāyaṃ rūpasaddo ruḷhiyā ataṃsabhāvepi pavattatīti aparena rūpasaddena visesetvā vuttaṃ‘‘ rūparūpan’’ ti yathā tilatelaṃ, dukkhadukkhanti( visuddhi.2.539) ca, ruppanasabhāvaṃ rūpanti attho. "
  3032. 213032,67,352,71,77,1,45,5,"Yadi evaṃ, ākāsadhātuādīnaṃ kathaṃ rūpabhāvoti? "
  3033. 213033,67,352,78,88,1,85,6,Nipphannarūpassa paricchedavikāralakkhaṇabhāvato taggatikamevāti‘‘ rūpan’’ tveva vuccati.
  3034. 213034,67,353,2,11,1,88,8,"Vasanti ettha cittacetasikā pavattantīti vatthu, cittataṃsampayuttānaṃ ādhārabhūtaṃ rūpaṃ. "
  3035. 213035,67,353,12,15,1,19,3,Taṃ pana chabbidhaṃ.
  3036. 213036,67,353,16,22,1,73,6,Tattha hadayarūpaṃ vatthu eva manodhātumanoviññāṇadhātūnaṃ nissayabhāvato.
  3037. 213037,67,353,23,28,1,38,5,Na dvāraṃ aññanissayānaṃ cakkhādi viya.
  3038. 213038,67,353,29,41,1,82,10,"Yathā hi cakkhādīni sampaṭicchanādīnaṃ pavattiyā dvāraṃ honti, na evaṃ hadayavatthu. "
  3039. 213039,67,353,42,59,1,65,11,"Tena vuttaṃ‘‘ yaṃ panettha hadayarūpaṃ nāma, taṃ vatthu, na dvāran’’ ti. "
  3040. 213040,67,353,60,63,1,39,3,Viññattidvayaṃ dvāraṃ kammadvārabhāvato.
  3041. 213041,67,353,64,69,1,46,5,Tannissitassa cittuppādassa abhāvato na vatthu.
  3042. 213042,67,353,70,79,1,107,8,"Pasādarūpaṃ vatthu ceva attasannissitassa cakkhuviññāṇādikassa, dvārañca aññanissitassa sampaṭicchanādikassa. "
  3043. 213043,67,353,80,89,1,70,9,Sesaṃ ekavīsatividhaṃ rūpaṃ vuttavipariyāyato neva vatthu na ca dvāraṃ.
  3044. 213044,67,354,2,10,1,22,4,450. Ekato eva jātaṃ ekajaṃ.
  3045. 213045,67,354,11,19,1,61,8,Nanu ca ekato eva paccayato paccayuppannassa uppatti natthīti?
  3046. 213046,67,354,20,27,1,61,6,"Saccaṃ natthi, rūpajanakapaccayesu ekatoti ayamettha adhippāyo. "
  3047. 213047,67,354,28,35,1,54,7,Na hi rūpuppatti rūpajanakato aññaṃ paccayaṃ apekkhati.
  3048. 213048,67,354,36,40,1,28,4,Dvijan tiādīsupi eseva nayo.
  3049. 213049,67,354,41,46,1,34,5,Imesan ti imesaṃ pabhedānaṃ vasena.
  3050. 213050,67,354,47,52,1,31,4,{Kammajamevā}ti kammato eva jātaṃ.
  3051. 213051,67,354,53,58,1,32,4,{Cittajamevā}ti etthāpi eseva nayo.
  3052. 213052,67,354,59,77,1,100,17,"Cittato ca ututo ca jātan ti kālena cittato, kālena ututoti evaṃ cittato ca ututo ca jātaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  3053. 213053,67,354,78,82,1,24,4,Taṃ dvijaṃ dvīhi jātanti.
  3054. 213054,67,354,83,87,1,25,4,Parato dvīsupi eseva nayo.
  3055. 213055,67,354,88,98,1,76,8,"{Saddāyatanamevā}ti ettha yaṃ cittajaṃ saddāyatanaṃ, taṃ saviññattikamevāti eke. "
  3056. 213056,67,354,99,103,1,49,4,Aviññattikopi atthi vitakkavipphārasaddoti porāṇā.
  3057. 213057,67,355,2,15,1,146,13,Vitakkavipphārasaddo na sotaviññeyyoti hi evaṃ pavattamahāaṭṭhakathāvādaṃ nissāya cittasamuṭṭhānassa saddassa viññattiyā vināpi uppatti icchitabbā.
  3058. 213058,67,355,16,37,1,134,16,"Na hi viññatti‘‘ kāyavācāya viññattī’’ ti vacanato asotaviññeyyena saddena saha uppajjati, evaṃ sante cittajenāpi saddanavakena bhavitabbaṃ. "
  3059. 213059,67,355,38,57,1,102,14,"So ca vādo‘‘ saddo ca hoti, na sotaviññeyyo cā’’ ti viruddhamevetanti maññamānehi saṅgahakārehi paṭikkhitto. "
  3060. 213060,67,355,58,65,1,72,7,Apare pana mahāaṭṭhakathāvādaṃ appaṭikkhipitvā tassa adhippāyaṃ vaṇṇenti.
  3061. 213061,67,355,66,67,1,6,1,Kathaṃ?
  3062. 213062,67,355,68,95,1,254,22,"‘‘ Jivhātālucalanādikaṃ vitakkasamuṭṭhitaṃ viññattisahajameva sukhumasaddaṃ dibbasotena sutvā ādisatī’’ ti sutte, paṭṭhāne ca oḷārikaṃ saddaṃ sandhāya sotaviññāṇassa ārammaṇapaccayabhāvo vuttoti iminā adhippāyena vitakkavipphārasaddassa asotaviññeyyatā vuttāti. "
  3063. 213063,67,355,96,98,1,11,2,Taṃ catujaṃ.
  3064. 213064,67,355,99,104,1,52,5,Avasesan ti avinibbhogarūpena saddhiṃ ākāsadhātumāha.
  3065. 213065,67,356,2,22,1,139,18,"Lakkhaṇarūpaṃ pana nakutocijātan ti kutocipi paccayato na jātaṃ, nāpi sayameva jātaṃ paccayehi vinā sayameva jātassa sabbena sabbaṃ abhāvato. "
  3066. 213066,67,356,23,29,1,52,6,Kathaṃ panetaṃ viññātabbaṃ lakkhaṇarūpaṃ na jāyatīti?
  3067. 213067,67,356,30,31,1,15,1,Lakkhaṇābhāvato.
  3068. 213068,67,356,32,42,1,83,9,"Uppattimantānaṃ hi rūpāyatanādīnaṃ jātiādīni lakkhaṇāni vijjanti, na evaṃ jātiādīnaṃ. "
  3069. 213069,67,356,43,48,1,44,5,Tasmā viññātabbametaṃ jātiādīni na jāyantīti.
  3070. 213070,67,356,49,60,1,56,7,Siyā panetaṃ‘‘ jātiādīnaṃ jātiādīni lakkhaṇāni vijjantī’’ ti?
  3071. 213071,67,356,61,65,1,12,3,"Taṃ na, kasmā? "
  3072. 213072,67,356,66,69,1,29,3,Tathā sati anavaṭṭhānāpattito.
  3073. 213073,67,356,70,83,1,109,11,"Yadi hi jātiādīni jātiādimantāni siyuṃ, tānipi jātiādimantāni, tānipi jātiādimantānīti anavaṭṭhānameva āpajjati. "
  3074. 213074,67,356,84,96,1,43,7,Tasmā suṭṭhu vuttaṃ‘‘ jātiādīni na jāyantī’’ ti.
  3075. 213075,67,356,97,116,1,104,13,"Tenāha‘‘ na hi uppādassa uppādo atthi, uppannassa ca paripākabhedamattaṃ itaradvayan’’ ti, jarāmaraṇanti attho. "
  3076. 213076,67,357,2,13,1,59,7,Tattha ‘‘ uppādo natthī’’ ti etena uppādassa jarāmaraṇābhāvamāha.
  3077. 213077,67,357,14,22,1,76,8,Asati uppāde kuto jarāmaraṇanti matta ggahaṇena jarāmaraṇassa uppādābhāvampi.
  3078. 213078,67,357,23,36,1,63,9,Yadi evaṃ jātiyā kutoci jātatāvacanaṃ kathanti āha‘‘ yampī’’ tiādi.
  3079. 213079,67,357,37,75,1,385,35,"Tattha kiccānubhāvakkhaṇe {diṭṭhattā}ti ye te cittādayo rūpāyatanādīnaṃ rūpānaṃ janakapaccayā, tesaṃ taduppādanaṃ pati anuparatabyāpārānaṃ yo so paccayabhāvūpalakkhaṇīyo kiccānubhāvakkhaṇo, tadā jāyamānānaṃ rūpāyatanādīnaṃ dhammānaṃ vikārabhāvena upalabbhamānataṃ sandhāya veneyyapuggalavasena jātiyā kutoci paccayato jātattaṃ pāḷiyaṃ anuññātaṃ yathā taṃ cittasamuṭṭhānatādi viññattiādīnaṃ. "
  3080. 213080,67,357,76,101,1,208,21,"Ayañhettha saṅkhepattho– yehi paccayadhammehi rūpādayo uppajjeyyuṃ, tesaṃ paccayabhāvūpagamanakkhaṇe upalabbhamānā rūpādayo tato pure, pacchā ca anupalabbhamānā tato uppajjantīti viññāyanti, evaṃ jātipi veditabbā. "
  3081. 213081,67,357,102,114,1,94,11,"Yadi evaṃ nippariyāyato jātiyā kutoci jātatā siddhā, atha kasmā veneyyapuggalavasenāti vuttanti? "
  3082. 213082,67,357,115,118,1,56,3,Nayidamevaṃ jāyamānadhammavikārabhāvena upalabbhamānattā.
  3083. 213083,67,357,119,137,1,116,15,"Yadi hi dhammo viya upalabbheyya jāti, nippariyāyova tassā kutoci jātabhāvo, na evamupalabbhati, atha kho vikārabhāvena. "
  3084. 213084,67,357,138,146,1,36,4,Tasmā vuttaṃ‘‘ veneyyapuggalavasenā’’ ti.
  3085. 213085,67,358,2,55,1,315,41,"Tadā kira sotūnaṃ evaṃ cittaṃ uppannaṃ‘‘ ayaṃ jāti sabbesaṃ dhammānaṃ pabhavo, sayañca na kutoci jāyati yathā taṃ pakativādīnaṃ pakatī’’ ti, taṃ nesaṃ micchāgāhaṃ vidhamento satthā‘‘ upacayo santatī’’ ti dvidhā bhinditvā kutoci paccayato jātañca katvā desesi, na pana jarāmaraṇaṃ paccayadhammānaṃ kiccānubhāvakkhaṇe adassanato. "
  3086. 213086,67,358,56,76,1,57,7,Yadi evaṃ kathaṃ‘‘ jarāmaraṇaṃ paṭiccasamuppannan’’ ti( saṃ. ni.2.20) vuttaṃ?
  3087. 213087,67,358,77,87,1,86,9,"Yasmā paṭiccasamuppannānaṃ dhammānaṃ paripākabhaṅgatāya tesu santesu honti, na asantesu. "
  3088. 213088,67,358,88,119,1,130,16,"Na hi ajātaṃ paripaccati, bhijjati vā, tasmā taṃ jātipaccayataṃ sandhāya‘‘ jarāmaraṇaṃ paṭiccasamuppannan’’ ti( saṃ. ni.2.20) pariyāyena suttesu vuttaṃ. "
  3089. 213089,67,358,120,141,1,195,19,"Yo panettha kāmabhavādīsu kammādinā paccayena yonivibhāgato paṭisandhiyaṃ, pavattiyañca rūpadhammānaṃ pavattibhedo vattabbo, so parato paṭiccasamuppādakathāyaṃ āvi bhavissatīti na vuttoti daṭṭhabbo. "
  3090. 213090,67,359,2,5,1,42,3,Iti rūpakkhandhe vitthārakathāmukhavaṇṇanā.
  3091. 213091,67,360,2,2,1,27,1,Viññāṇakkhandhakathāvaṇṇanā
  3092. 213092,67,361,2,17,1,116,10,451. Yaṃ {kiñcī}ti anavasesapariyādānadīpakena padadvayena vedayitassa bahubhedataṃ dassento vuccamānaṃ rāsaṭṭhaṃ ulliṅgeti.
  3093. 213093,67,361,18,23,1,69,5,Vedayitaṃ ārammaṇarasānubhavanaṃ lakkhaṇaṃ etassāti vedayitalakkhaṇaṃ.
  3094. 213094,67,361,24,36,1,105,11,"Sabbaṃ taṃ dhammajātanti adhippāyo, pubbe vā rūpakkhandhakathāyaṃ vuttaṃ adhikārato ānetvā sambandhitabbaṃ. "
  3095. 213095,67,361,37,46,1,65,8,Ekato {katvā}ti atītādibhedabhinnaṃ sabbaṃ taṃ buddhiyā ekato katvā.
  3096. 213096,67,361,47,50,1,27,3,Evañhi rāsaṭṭhassa sambhavo.
  3097. 213097,67,361,51,79,1,146,16,"Nīlādibhedassa ārammaṇassa sañjānanaṃ,‘‘ nīlaṃ pītaṃ dīghaṃ rassan’’ ti( dha. sa.615) ca ādinā saññuppādavasena jānanaṃ gahaṇaṃ lakkhaṇaṃ etassāti sañjānanalakkhaṇaṃ. "
  3098. 213098,67,361,80,98,1,144,12,"Abhisaṅkharaṇaṃ āyūhanaṃ byāpārāpatti, abhisandahanaṃ vā, ubhayathāpi cetanāpadhānatāya saṅkhārakkhandhassa evaṃ vuttaṃ‘‘ abhisaṅkharaṇalakkhaṇan’’ ti. "
  3099. 213099,67,361,99,119,1,119,11,Tathā hi suttantabhājanīye saṅkhārakkhandhaṃ vibhajantena bhagavatā‘‘ cakkhusamphassajā cetanā’’ tiādinā( vibha.21) cetanāva vibhattā.
  3100. 213100,67,361,120,137,1,174,16,"Minitabbavatthuṃ nāḷiyā minamāno puriso viya yena sañjānanākāravisiṭṭhena ākārena visayaṃ gaṇhāti, taṃ ārammaṇūpaladdhisaṅkhātaṃ vijānanaṃ lakkhaṇaṃ etassāti vijānanalakkhaṇaṃ. "
  3101. 213101,67,361,138,147,1,97,8,"Itare vedanākkhandhādayo suviññeyyā hontīti viññāṇena ekuppādādibhāvato, samānajātiādivibhāgato ca. "
  3102. 213102,67,362,2,21,1,84,10,Attanā ‘‘ vijānanalakkhaṇan’’ ti vuttamatthaṃ suttena samatthetuṃ‘‘ yaṃ kiñcī’’ tiādi vuttaṃ.
  3103. 213103,67,362,22,36,1,111,9,"Yathāpaccayaṃ pavattimattametaṃ, yadidaṃ sabhāvadhammoti dassetuṃ‘‘ vijānanalakkhaṇan’’ ti bhāvasādhanavasena vuttaṃ. "
  3104. 213104,67,362,37,53,1,96,12,Dhammasabhāvā vinimutto koci kattā nāma natthīti tasseva kattubhāvaṃ dassetuṃ‘‘ vijānātī’’ ti vuttaṃ.
  3105. 213105,67,362,54,68,1,103,11,"Yaṃ vijānanaṭṭhena viññāṇaṃ, tadeva cintanādiatthena cittaṃ, mananaṭṭhena {mano}ti pariyāyatopi naṃ bodheti. "
  3106. 213106,67,362,69,80,1,68,9,"Ettāvatā ca khandhato, bhedato, pariyāyato ca viññāṇaṃ vibhāvitaṃ hoti. "
  3107. 213107,67,363,2,9,1,53,6,"Jāyanti ettha visadisāpi sadisākārāti jāti, samānākāro. "
  3108. 213108,67,363,10,32,1,115,15,"Sā panāyaṃ jāti kāmaṃ anekavidhā nānappakārā, taṃ idhādhippetameva pana dassento‘‘ kusalaṃ, akusalaṃ, abyākatañcā’’ ti āha. "
  3109. 213109,67,363,33,36,1,27,3,Tattha kusalaṭṭhena kusalaṃ.
  3110. 213110,67,363,37,40,1,21,3,Koyaṃ kusalaṭṭho nāma?
  3111. 213111,67,363,41,44,1,39,3,Ārogyaṭṭho anavajjaṭṭho sukhavipākaṭṭho.
  3112. 213112,67,363,45,73,1,65,9,Ārogyaṭṭhenāpi hi kusalaṃ vuccati‘‘ kacci nu bhoto kusalan’’ tiādīsu( jā.1.15.146;2.20.129).
  3113. 213113,67,363,74,84,1,55,6,"Anavajjaṭṭhenāpi‘‘ katamo pana, bhante, kusalo kāyasamācāro? "
  3114. 213114,67,363,85,105,1,46,6,"Yo kho, mahārāja , anavajjo kāyasamācāro’’ tiādīsu( ma. ni.2.361). "
  3115. 213115,67,363,106,127,1,71,6,"Sukhavipākaṭṭhenāpi‘‘ kusalānaṃ, bhikkhave, dhammānaṃ samādānahetū’’ tiādīsu( dī. ni.3.80). "
  3116. 213116,67,363,128,141,1,135,10,"Kusalacittañhi rāgādīnaṃ cetasikarogānaṃ avajjasabhāvānaṃ paṭipakkhabhāvato, sukhavipākavipaccanato ca arogaṃ, anavajjaṃ, sukhavipākañcāti. "
  3117. 213117,67,364,2,11,1,84,9,Saddatthato pana kucchite pāpadhamme salayati calayati kammeti viddhaṃsetīti kusalaṃ.
  3118. 213118,67,364,12,25,1,81,11,"Kucchitena vā ākārena sayantīti kusā, pāpadhammā, te kuse lunāti chindatīti kusalaṃ. "
  3119. 213119,67,364,26,39,1,100,12,"Kucchitānaṃ vā sānato tanukaraṇato ñāṇaṃ kusaṃ nāma, tena lātabbaṃ gahetabbaṃ pavattetabbanti kusalaṃ. "
  3120. 213120,67,364,40,59,1,165,17,"Yathā vā kuso ubhayabhāgagataṃ hatthapadesaṃ lunāti, evamidaṃ uppannānuppannavasena ubhayabhāgagataṃ saṃkilesapakkhaṃ lunāti chindati, tasmā kuso viya lunātīti kusalaṃ. "
  3121. 213121,67,364,60,66,1,60,6,Kucchitānaṃ vā sāvajjadhammānaṃ salanato saṃvaraṇato kusalaṃ.
  3122. 213122,67,364,67,80,1,129,12,"Kusaladhammavasena hi akusalā pavattinivāraṇena, appavattibhāvāpādanena ca manacchaṭṭhesu dvāresu appavattiyā saṃvutā pihitā honti. "
  3123. 213123,67,364,81,88,1,57,7,Kucchite vā pāpadhamme salayati kampeti apanetīti kusalaṃ.
  3124. 213124,67,364,89,100,1,88,9,"Kucchitānaṃ vā pāṇātipātādīnaṃ pāpadhammānaṃ sānato nisānato tejanato kusā, dosalobhādayo. "
  3125. 213125,67,364,101,113,1,111,11,"Dosādīnañhi vasena cetanāya tikkhabhāvappattiyā pāṇātipātādīnaṃ mahāsāvajjatā, te kuse lunāti chindatīti kusalaṃ. "
  3126. 213126,67,364,114,130,1,139,14,"Kucchitānaṃ vā sānato antakaraṇato vināsanato kusāni, puññakiriyavasena pavattāni saddhādīni indriyāni, tehi lātabbaṃ pavattetabbanti kusalaṃ."
  3127. 213127,67,364,131,164,1,220,25,"‘‘ Ku’’ iti vā bhūmi vuccati, adhiṭṭhānabhāvena taṃsadisassa attano nissayabhūtassa rūpārūpappabandhassa sampati, āyatiñca anudahanena vināsanato kuṃ siyantīti kusā, rāgādayo, te viya attano nissayassa lavanato chindanato kusalaṃ. "
  3128. 213128,67,364,165,172,1,93,7,Payogasampāditā hi kusaladhammā accantameva rūpārūpadhamme appavattikaraṇena samucchindantīti.
  3129. 213129,67,365,2,8,1,47,5,"Na kusalanti akusalaṃ, kusalapaṭipakkhanti attho. "
  3130. 213130,67,365,9,68,1,373,50,"Na kusalanti hi kusalapaṭikkhepena akusalapadassa avayavabhedena atthe vuccamāne yathā yaṃ dhammajātaṃ na arogaṃ, na anavajjaṃ, na sukhavipākaṃ, na ca kosallasambhūtaṃ, taṃ akusalanti ayamattho dassito hoti, evaṃ yaṃ na kucchitānaṃ salanasabhāvaṃ, na kusānaṃ lavanasabhāvaṃ, na kusena kusehi vā pavattetabbaṃ, na ca kuso viya lavanakaṃ, taṃ akusalaṃ nāmāti ayampi attho dassito hoti. "
  3131. 213131,67,365,69,95,1,209,19,"Ettha ca yasmā kusalaṃ akusalassa ujuvipaccanīkabhūtaṃ, yato cetasikarogapaṭipakkhādibhāvato arogādipariyāyenapi bodhitaṃ, tasmā akusalaṃ pana kusalassa ujuvipaccanīkabhūtanti vuttaṃ‘‘ kusalapaṭipakkhanti attho’’ ti. "
  3132. 213132,67,365,96,101,1,60,5,Taṃ pana yathākkamaṃ pahāyakapahātabbabhāvenevāti daṭṭhabbaṃ.
  3133. 213133,67,366,2,9,1,61,6,"Na byākatanti abyākataṃ, kusalākusalabhāvena akathitanti attho. "
  3134. 213134,67,366,10,13,1,42,3,Tattha kusalabhāvo anavajjasukhavipākaṭṭho.
  3135. 213135,67,366,14,21,1,75,6,"Akusalabhāvo sāvajjadukkhavipākaṭṭho, tadubhayabhāvena avuttanti vuttaṃ hoti. "
  3136. 213136,67,366,22,28,1,60,6,Eteneva arogasarogādibhāvena ca avuttatā vaṇṇitāti daṭṭhabbā.
  3137. 213137,67,366,29,53,1,117,15,"Ettha ca‘‘ kusalaṃ akusalan’’ ti ca vatvā‘‘ abyākatan’’ ti vuttattā kusalākusalabhāveneva avuttatā viññāyati, na pakārantarena. "
  3138. 213138,67,366,54,66,1,111,11,"Avuttatā cettha na tathā avattabbatāmattena, atha kho tadubhayavinimuttasabhāvatāya tesaṃ dhammānanti daṭṭhabbaṃ. "
  3139. 213139,67,366,67,76,1,39,5,Tathā hetaṃ‘‘ avipākalakkhaṇan’’ ti vuccati.
  3140. 213140,67,367,2,16,1,62,8,"452. {Bhūmibhedato}ti bhavanti ettha dhammāti bhūmi, ṭhānaṃ, avatthā ca. "
  3141. 213141,67,367,17,29,1,88,10,"Avatthāpi hi avatthāvantānaṃ pavattiṭṭhānaṃ viya gayhati, evaṃ nesaṃ sukhaggahaṇaṃ hotīti . "
  3142. 213142,67,367,30,38,1,67,7,"Tattha lokiyā bhūmi ṭhānavaseneva veditabbā, lokuttarā avatthāvasena. "
  3143. 213143,67,367,39,45,1,53,5,"Lokiyā vā ṭhānāvatthāvasena, lokuttarā avatthāvaseneva. "
  3144. 213144,67,367,46,53,1,53,7,Kāmāvacaran ti ettha vatthukāmo kilesakāmoti dve kāmā.
  3145. 213145,67,367,54,64,1,77,9,"Tesu vatthukāmo visesato pañca kāmaguṇā kāmīyantīti, kilesakāmo taṇhā kāmetīti. "
  3146. 213146,67,367,65,74,1,55,8,"Te dvepi sahitā hutvā yattha avacaranti, taṃ kāmāvacaraṃ. "
  3147. 213147,67,367,75,78,1,14,3,Kiṃ pana tanti?
  3148. 213148,67,367,79,81,1,22,2,Ekādasavidho kāmabhavo.
  3149. 213149,67,367,82,92,1,91,10,Idaṃ yebhuyyena tattha avacarati pavattatīti kāmāvacaraṃ ekassa avacarasaddassa lopaṃ katvā.
  3150. 213150,67,367,93,103,1,78,9,"Evaṃ rūpārūpāvacarāni pi veditabbāni rūpataṇhā rūpaṃ, arūpataṇhā arūpanti katvā. "
  3151. 213151,67,367,104,117,1,95,11,"Atha vā kāmataṇhā kāmo uttarapadalopena, avacarati etthāti avacaraṃ, kāmassa avacaraṃ kāmāvacaraṃ. "
  3152. 213152,67,367,118,122,1,42,4,Evaṃ rūpāvacarārūpāvacarāni pi veditabbāni.
  3153. 213153,67,367,123,128,1,51,5,Lokato uttaratīti lokuttaraṃ kusalassa adhippetattā.
  3154. 213154,67,367,129,134,1,40,5,Itaraṃ pana lokato uttiṇṇanti lokuttaraṃ.
  3155. 213155,67,368,2,14,1,129,10,"{Somanassupekkhāñāṇasaṅkhārabhedato}ti ettha somanassupekkhābhedo tāva yutto tesaṃ bhinnasabhāvattā, ñāṇasaṅkhārabhedo pana kathanti? "
  3156. 213156,67,368,15,25,1,85,9,"Nāyaṃ doso ñāṇasaṅkhārakato bhedoñāṇasaṅkhārabhedo, so ca tesaṃ bhāvābhāvakatoti katvā. "
  3157. 213157,67,368,26,54,1,194,23,"Sobhanaṃ mano, sundaraṃ vā mano etassāti sumano, sumanassa bhāvo somanassaṃ, mānasikasukhā vedanā ruḷhiyā, somanassena uppādato paṭṭhāya yāva bhaṅgā sahagataṃ pavattaṃ saṃsaṭṭhaṃ, sampayuttanti attho. "
  3158. 213158,67,368,55,59,1,50,4,Somanassasahagatatā cassa ārammaṇavasena veditabbā.
  3159. 213159,67,368,60,65,1,46,5,Iṭṭhārammaṇe hi cittaṃ somanassasahagataṃ hoti.
  3160. 213160,67,368,66,77,1,66,9,"Nanu ca iṭṭhārammaṇaṃ lobhassa vatthu, kathaṃ tattha kusalaṃ hotīti? "
  3161. 213161,67,368,78,83,1,61,5,Nayidamekantikaṃ iṭṭhepi ābhogādivasena kusalassa uppajjanato.
  3162. 213162,67,368,84,119,1,302,30,"Yassa hi catusampatticakkasamāyogādivasena yonisova ābhogo hoti, kusalameva ca mayā kattabbanti kusalakaraṇe cittaṃ niyamitaṃ, akusalappavattito ca nivattetvā kusalakaraṇe eva pariṇāmitaṃ, abhiṇhakaraṇavasena ca samudācaritaṃ, tassa iṭṭhepi ārammaṇe alobhādisampayuttameva cittaṃ hoti, na lobhādisampayuttaṃ. "
  3163. 213163,67,369,2,8,1,46,5,Ñāṇena samaṃ pakārehi yuttanti ñāṇasampayuttaṃ.
  3164. 213164,67,369,9,14,1,42,5,Ekuppādādayo eva cettha pakārāti veditabbā.
  3165. 213165,67,369,15,19,1,76,4,Tattha kammūpapattiindriyaparipākakilesadūrībhāvā ñāṇasampayuttatāya kāraṇaṃ.
  3166. 213166,67,369,20,39,1,199,17,"Yo hi paresaṃ dhammaṃ deseti, anavajjāni sippāyatanakammāyatanavijjaṭṭhānāni sikkhāpetīti evamādikaṃ paññāsaṃvattaniyaṃ karoti, tassa kammūpanissayavasena kusalacittaṃ uppajjamānaṃ ñāṇasampayuttaṃ hoti. "
  3167. 213167,67,369,40,48,1,70,8,Tathā abyāpajje loke uppannassa upapattiṃ nissāya ñāṇasampayuttaṃ hoti.
  3168. 213168,67,369,49,83,1,129,17,"Vuttañhetaṃ‘‘ tassa tattha sukhino dhammapadā plavanti, dandho, bhikkhave, satuppādo, atha kho so satto khippaṃyeva visesabhāgī( a. ni.4.191) hotī’’ ti. "
  3169. 213169,67,369,84,92,1,92,8,Tathā paññādasakapattassa indriyaparipākaṃ nissāya kusalaṃ uppajjamānaṃ ñāṇasampayuttaṃ hoti.
  3170. 213170,67,369,93,103,1,81,9,"Yena pana kilesā vikkhambhitā, tassa kilesadūrībhāvaṃ nissāya ñāṇasampayuttaṃ hoti. "
  3171. 213171,67,369,104,125,1,58,9,"Vuttampi cetaṃ‘‘ yogā ve jāyate bhūri, ayogā bhūrisaṅkhayo’’ ti( dha. pa.282). "
  3172. 213172,67,369,126,139,1,109,12,"Attano vā parassa vā samussāhajanitaṃ cittapayogasaṅkhātaṃ saṅkharaṇaṃ saṅkhāro, so etassa natthīti asaṅkhāraṃ. "
  3173. 213173,67,369,140,146,1,49,6,Tena pana saha saṅkhārena pavattatīti sasaṅkhāraṃ.
  3174. 213174,67,369,147,151,1,46,4,Ñāṇena vippayuttaṃ virahitanti ñāṇavippayuttaṃ.
  3175. 213175,67,369,152,159,1,60,6,{Vippayogo}ti cettha ñāṇassa abhāvo appavattiyevāti daṭṭhabbaṃ.
  3176. 213176,67,369,160,168,1,91,7,"Upekkhatīti upekkhā, vedayamānāpi ārammaṇaṃ ajjhupekkhati majjhattatākārasaṇṭhitattāti attho. "
  3177. 213177,67,369,169,177,1,66,8,Atha vā upetā sukhadukkhānaṃ aviruddhā ikkhā anubhavananti upekkhā.
  3178. 213178,67,369,178,195,1,136,16,"Atha vā iṭṭhe ca aniṭṭhe ca ārammaṇe pakkhapātābhāvena upapattito yuttito ikkhati anubhavatīti upekkhā, tāya sahagatanti upekkhāsahagataṃ. "
  3179. 213179,67,369,196,200,1,33,4,Sesaṃ sabbaṃ heṭṭhā vuttanayameva.
  3180. 213180,67,370,2,18,1,103,12,Evaṃ aṭṭha kāmāvacarakusalacittāni uddisitvā idāni tesaṃ pavattiākāraṃ dassetuṃ‘‘ yadā hī’’ tiādi āraddhaṃ.
  3181. 213181,67,370,19,27,1,93,8,Tattha paṭiggāhakādisampattin ti ettha ādi -saddena desakālakalyāṇamittādisampattiṃ saṅgaṇhāti.
  3182. 213182,67,370,28,49,1,196,16,"Aññaṃ vā somanassahetun ti ettha aññaggahaṇena saddhābahulatā, visuddhadiṭṭhitā, kusalakiriyāya ānisaṃsadassāvitā, somanassapaṭisandhikatā, ekādasa pītisambojjhaṅgaṭṭhāniyā dhammāti evamādīnaṃ saṅgaho. "
  3183. 213183,67,370,50,87,1,181,18,"Ādinayappavattan ti ettha ādi -saddena na kevalaṃ‘‘ atthi yiṭṭhan’’ tiādīnaṃ( ma. ni.1.441;2.95) navannaṃyeva sammādiṭṭhivatthūnaṃ gahaṇaṃ, atha kho dhammavicayasambojjhaṅgaṭṭhāniyādīnampi saṅgaho veditabbo. "
  3184. 213184,67,370,88,92,1,31,3,{Purakkhatvā}ti pubbaṅgamaṃ katvā.
  3185. 213185,67,370,93,113,1,96,9,Tañca kho sahajātapubbaṅgamavasena‘‘ manopubbaṅgamā dhammā’’ tiādīsu( dha. pa.1-2) viya sampayogassa adhippetattā.
  3186. 213186,67,370,114,125,1,111,9,"{Asaṃsīdanto}ti silokamacchariyādivasena puññakiriyāyaṃ saṃsīdaṃ saṅkocaṃ anāpajjanto, tena muttacāgatādiṃ dasseti. "
  3187. 213187,67,370,126,131,1,33,4,{Anussāhito}ti kenacipi na ussāhito.
  3188. 213188,67,370,132,135,1,38,3,Sarasato hi puññapaṭipattidassanamidaṃ.
  3189. 213189,67,370,136,140,1,35,3,{Parehī}ti pana pākaṭussāhanadassanaṃ.
  3190. 213190,67,371,2,20,1,148,15,"{Dānādīnī}ti dānaṃ sīlaṃ yāva diṭṭhijukammanti imāni dānādīni dasa puññāni, {dānādīnī}ti vā dānasīlabhāvanāmayāni itaresampi sattannaṃ etthevantogadhattā. "
  3191. 213191,67,371,21,34,1,88,11,"Yattha sayaṃ uppajjanti, taṃ santānaṃ punanti, pujjaṃ bhavaphalaṃ nibbattentīti vā puññāni. "
  3192. 213192,67,371,35,37,1,25,2,Assa puññacetanāsamaṅgino.
  3193. 213193,67,371,38,41,1,40,3,Amuttacāgatā deyyadhamme sāpekkhacittatā.
  3194. 213194,67,371,42,47,1,56,5,Ādi -saddena sīlasamādānādīsu anadhimuttatādiṃ saṅgaṇhāti.
  3195. 213195,67,371,48,53,1,48,4,{Tadevā}ti somanassasahagatādinā sadisatāya vuttaṃ.
  3196. 213196,67,371,54,75,1,75,12,"Sadisampi hi‘‘ tadevā’’ ti voharīyati yathā‘‘ sā eva tittirī, tāniyeva osadhānī’’ ti. "
  3197. 213197,67,371,76,83,1,63,6,Imasmiñhi {atthe}ti līnassa cittassa ussāhanapayogasaṅkhāte atthe.
  3198. 213198,67,371,84,94,1,30,6,Etan ti‘‘ saṅkhāro’’ ti etaṃ padaṃ.
  3199. 213199,67,371,95,118,1,230,20,"{Pubbapayogassā}ti puññakiriyāyaṃ saṅkoce jāyamāne tato vivecetvā samussāhanavasena pavattassa cittapayogassa, pubbaggahaṇañcettha tathāpavattapubbābhisaṅkhāravasena so saṅkhāro hotīti katvā vuttaṃ, na tassa saṅkhārassa pubbakālikattā."
  3200. 213200,67,371,119,144,1,84,8,‘‘ Atthi dinnan’’ tiādi( ma. ni.1.441;2.95) nayappavattāya sammādiṭṭhiyā asambhavadassanatthaṃ bāla -ggahaṇaṃ.
  3201. 213201,67,371,145,148,1,48,3,Saṃsīdanussāhanābhāvadassanatthaṃ sahasā -gahaṇaṃ.
  3202. 213202,67,371,149,154,1,48,5,Somanassarahitā honti puññaṃ karontāti adhippāyo.
  3203. 213203,67,371,155,162,1,65,6,Somanassahetūnaṃ abhāvaṃ {āgammā}ti idaṃ nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  3204. 213204,67,371,163,168,1,86,5,Majjhattārammaṇatathārūpacetosaṅkhārādayopi hi upekkhāsahagatatāya kāraṇaṃ hontiyevāti.
  3205. 213205,67,372,2,5,1,21,3,Evan tiādi nigamanaṃ.
  3206. 213206,67,372,6,27,1,242,21,Tayidaṃ aṭṭhavidhampi kāmāvacaraṃ kusalacittaṃ rūpārammaṇaṃ yāva dhammārammaṇanti chasu ārammaṇesu yaṃ vā taṃ vā ālambitvā upekkhāsahagatāhetukakiriyāmanoviññāṇadhātānantaraṃ kāyadvārādīhi tīhi dvārehi kāyakammādivasena uppajjatīti veditabbaṃ.
  3207. 213207,67,372,28,41,1,101,10,"Tattha ñāṇasampayuttāni cattāri yadā tihetukapaṭisandhiṃ uppādenti, tadā soḷasa vipākacittāni phalanti. "
  3208. 213208,67,372,42,49,1,48,6,"Yadā pana duhetukaṃ, tadā dvādasa tihetukavajjāni. "
  3209. 213209,67,372,50,66,1,145,14,"Ahetukaṃ pana paṭisandhiṃ tihetukāni na uppādenteva, duhetukāni pana duhetukapaṭisandhidānakāle dvādasa, ahetukapaṭisandhiṃ dānakāle aṭṭha phalanti. "
  3210. 213210,67,372,67,73,1,47,6,Tihetukā pana paṭisandhi duhetukehi na hotiyeva.
  3211. 213211,67,372,74,85,1,60,7,‘‘ Aṭṭha phalantī’’ ti cetaṃ paṭisandhiṃ janakakammavasena vuttaṃ.
  3212. 213212,67,372,86,114,1,157,15,Aññena pana kammunā‘‘ sahetukaṃ bhavaṅgaṃ ahetukassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.3.1.102) vacanato sahetukampi vipākacittaṃ ahetukapaṭisandhikassa hotiyeva.
  3213. 213213,67,372,115,126,1,91,10,"Imasmiṃ ca pakkhe balavatā paccayena uppannaṃ asaṅkhāraṃ, dubbalena sasaṅkhāranti veditabbaṃ. "
  3214. 213214,67,372,127,143,1,117,14,"Ye pana āgamanato ca vipākassa asaṅkhārasasaṅkhārabhāvaṃ icchanti, tesaṃ matena dvādasa, aṭṭha ca phalantīti yojetabbaṃ. "
  3215. 213215,67,372,144,154,1,100,9,"Evaṃ tidhā phalaṃ dadantañcetaṃ kāmāvacarasugatiyaṃ upapattiṃ, sugatiduggatīsu bhogasampadañca karoti. "
  3216. 213216,67,372,155,165,1,106,9,"Nāgasupaṇṇādīnampi hi yaṃ devabhogasampattisadisaṃ bhogajātaṃ uppajjati, tampi kāmāvacarakusalasseva phalaṃ. "
  3217. 213217,67,372,166,172,1,38,6,Na hi akusalassa iṭṭhaṃ phalaṃ atthīti.
  3218. 213218,67,373,2,8,1,46,5,Rūpāvacaraṃ {panā}ti pana -saddo visesatthajotako.
  3219. 213219,67,373,9,21,1,104,10,"Tena yathā kāmāvacaraṃ kilesānaṃ tadaṅgappahānamattakaraṃ, na evamidaṃ, idaṃ pana vikkhambhanappahānakaraṃ. "
  3220. 213220,67,373,22,40,1,123,16,"Yathā vā taṃ vedanāñāṇasaṅkhārabhedato aṭṭhadhā bhijjati, na evamidaṃ, idaṃ pana tato aññathā vāti vakkhamānaṃ visesaṃ joteti. "
  3221. 213221,67,373,41,50,1,70,7,"Taṃ panetaṃ savatthukaṃ, sāsavaṃ, vinīvaraṇañca rūpāvacaranti daṭṭhabbaṃ."
  3222. 213222,67,373,51,80,1,127,15,"‘‘ Savatthukaṃ evā’’ ti hi iminā arūpāvacaraṃ nivatteti,‘‘ sāsavan’’ ti iminā paṭhamamaggacittaṃ,‘‘ vinīvaraṇan’’ ti iminā paṭighasahitadvayaṃ. "
  3223. 213223,67,373,81,110,1,193,21,"Katthaci pañca jhānaṅgāni, katthaci cattāri, katthaci tīṇi, katthaci dve, katthaci aparāni dveti evaṃ jhānaṅgayogabhedato pañcavidhanti saṅkhepato vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ seyyathidan’’ tiādi āraddhaṃ. "
  3224. 213224,67,373,111,127,1,55,7,"Tattha yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā jhānakathāyaṃ( visuddhi.1.79 ādayo) vuttameva. "
  3225. 213225,67,373,128,146,1,236,17,"Tayidaṃ bhāvanāmayameva hutvā vuttanayena pathavīkasiṇādikaṃ ālambitvā yathārahaṃ ñāṇasampayuttakusalānantaraṃ uppajjati, hīnādibhedabhinnaṃ panetaṃ yathākkamaṃ brahmapārisajjādīsu soḷasasupi brahmalokesu upapattinipphādakanti daṭṭhabbaṃ. "
  3226. 213226,67,374,2,6,1,54,3,Rūpasaññāsamatikkamādinā samadhigantabbaṃ arūpāvacaraṃ.
  3227. 213227,67,374,7,13,1,66,6,Catunnaṃ arūpānan ti upekkhāsamādhisaṅkhātehi catūhi arūpajjhānehi.
  3228. 213228,67,374,14,18,1,26,4,Karaṇe hi etaṃ sāmivacanaṃ.
  3229. 213229,67,374,19,29,1,76,9,"Arūpānaṃ vā yo ārammaṇādikato sampayuttadhammehi yogo yogabhedo, tassa vasena. "
  3230. 213230,67,374,30,44,1,53,4,{Vuttappakārenā}ti heṭṭhā āruppakathāyaṃ ( visuddhi.1.275 ādayo) vuttappakārena.
  3231. 213231,67,374,45,49,1,44,4,Paṭhaman ti paṭhamaṃ arūpāvacarakusalacittaṃ.
  3232. 213232,67,374,50,55,1,43,4,{Dutiyatatiyacatutthānī}ti etthāpi eseva nayo.
  3233. 213233,67,374,56,74,1,243,15,"Tānimāni bhāvanāmayāneva hutvā yathānupubbaṃ kasiṇugghāṭimākāsaṃ, paṭhamāruppaviññāṇaṃ, natthibhāvaṃ, ākiñcaññāyatananti imāni ālambitvā upekkhāsahagatañāṇasampayuttakusalānantaraṃ uppajjitvā catūsu arūpībrahmalokesu paṭisandhipavattivipākadāyīni. "
  3234. 213234,67,374,75,83,1,49,7,"Sesaṃ panettha yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  3235. 213235,67,374,84,87,1,50,3,Chavisuddhiparamparāya samadhigantabbaṃ lokuttaraṃ.
  3236. 213236,67,374,88,92,1,34,4,Tattha vattabbaṃ parato āgamissati.
  3237. 213237,67,374,93,102,1,96,8,{Catumaggasampayogato}ti sotāpattimaggo yāva arahattamaggoti imehi catūhi ariyamaggehi sampayogato.
  3238. 213238,67,374,103,122,1,182,16,"Catubbidhampi cetaṃ bhāvanāmayameva hutvā nibbānaṃ ālambitvā suññato vimokkho, animitto vimokkho, appaṇihito vimokkhoti nāmena uppajjati, sattabhavādibhavūpapattinivattakanti daṭṭhabbaṃ. "
  3239. 213239,67,374,123,127,1,59,4,Ekavīsatividhaṃ hoti nātisaṅkhepavitthāranayenāti adhippāyo.
  3240. 213240,67,375,2,15,1,118,9,453. {Kāmāvacaramevā}ti ettha nikāyantariyā rūpārūpāvacarampi akusalaṃ icchantīti tesaṃ matinisedhanatthaṃ kāmāvacaraggahaṇaṃ.
  3241. 213241,67,375,16,26,1,126,10,Mahaggatabhūmiyaṃ uppajjantampi tattha rūpadhātuyaṃ pavattivipākaṃ dentampi ekantena kāmāvacaramevāti dassanatthaṃ avadhāraṇaṃ.
  3242. 213242,67,375,27,32,1,32,4,"Yadi evaṃ, kasmā kāmāvacaramevāti? "
  3243. 213243,67,375,33,36,1,24,3,Tattha kāraṇaṃ vuttameva.
  3244. 213244,67,375,37,39,1,13,2,Kathaṃ vuttaṃ?
  3245. 213245,67,375,40,56,1,90,10,"‘‘ Kāmataṇhā kāmo uttarapadalopato, avacarati etthāti avacaraṃ, kāmassa avacaraṃ kāmāvacaran’’ ti. "
  3246. 213246,67,375,57,74,1,110,9,Ettha hi kāmataṇhāvisayatā‘‘ kāmāvacarabhāvassa kāraṇaṃ’’ vuttā yathā rūpārūpataṇhāvisayatā‘‘ rūpārūpāvacarabhāvassa’’.
  3247. 213247,67,375,75,79,1,31,4,Ekaṃsena cetaṃ evaṃ icchitabbaṃ.
  3248. 213248,67,375,80,84,1,30,4,Aññathā byāpilakkhaṇaṃ na siyā.
  3249. 213249,67,375,85,97,1,96,11,"Yadi hi ālambitabbadhammavasena bhūmivavatthānaṃ kareyya, evaṃ sati anārammaṇānaṃ saṅgaho na siyā. "
  3250. 213250,67,375,98,106,1,55,7,"Atha vipākadānavasena, evampi avipākānaṃ saṅgaho na siyā. "
  3251. 213251,67,375,107,123,1,146,14,"Tasmā ālambaṇadhammavasena pariyāpannānaṃ sā kātabbā, apariyāpannānaṃ pana lokato uttiṇṇatāya lokuttaratā, uttaritarābhāvato anuttaratā ca veditabbā. "
  3252. 213252,67,376,2,13,1,77,8,"{Pariyāpannā}ti ca paricchedakārikāya taṇhāya paricchijja āpannā, gahitāti attho. "
  3253. 213253,67,376,14,18,1,28,4,Nanu cettha kāmataṇhā katamā?
  3254. 213254,67,376,19,24,1,53,4,"Kāmāvacaradhammārammaṇā taṇhā, kāmāvacaradhammā katame? "
  3255. 213255,67,376,25,27,1,45,2,Kāmataṇhāvisayāti itaretarasannissayatādosoti?
  3256. 213256,67,376,28,40,1,152,11,Nayidamevaṃ avīciādiekaādasokāsaninnatāya kañci taṇhaṃ kāmataṇhābhāvena gahetvā taṃsabhāvāya taṇhāya visayabhāvena kāmāvacaradhammānaṃ upalakkhitabbattā.
  3257. 213257,67,376,41,64,1,127,11,Nikkhepakaṇḍe pi( dha. sa.985 ādayo)‘‘ etthāvacarā’’ ti vacanaṃ avīciparanimmitaparicchinnokāsāya kāmataṇhāya visayabhāvaṃ sandhāya vuttanti gahetabbaṃ.
  3258. 213258,67,376,65,70,1,44,5,Tadokāsatā ca taṇhāya tanninnatāya veditabbā.
  3259. 213259,67,377,2,14,1,90,11,"Mūlato tividhan ti tīṇi akusalamūlāni lobhādīni, tesaṃ vasena taṃsahitampi tividhanti attho. "
  3260. 213260,67,377,15,25,1,85,9,"Tāni hi suppatiṭṭhitabhāvakāraṇattā mūlamivāti mūlāni, lobho mūlaṃ etassāti lobhamūlaṃ. "
  3261. 213261,67,377,26,32,1,49,5,"Asādhāraṇena niddeso yathā bherisaddo, yavaṅkuroti. "
  3262. 213262,67,377,33,35,1,15,2,Tathā dosamūlaṃ.
  3263. 213263,67,377,36,43,1,40,6,"Moho eva mūlaṃ imassa, nāññanti mohamūlaṃ. "
  3264. 213264,67,378,2,10,1,131,7,{Somanassupekkhādiṭṭhigatasaṅkhārabhedato}ti somanassupekkhābhedato diṭṭhigatabhedato saṅkhārabhedatoti paccekaṃ bhedasaddo yojetabbo.
  3265. 213265,67,378,11,17,1,43,5,"Yadettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttanayameva. "
  3266. 213266,67,378,18,48,1,78,8,"Diṭṭhigatasampayuttan ti diṭṭhiyeva diṭṭhigataṃ‘‘ gūthagataṃ, muttagatan’’ ti( ma. ni.2.119; a. ni.9.11) yathā. "
  3267. 213267,67,378,49,61,1,98,11,"Atha vā vipariyesaggāhatāya diṭṭhiyā gatameva, na ettha gantabbavatthu tathā sabhāvanti diṭṭhigataṃ. "
  3268. 213268,67,378,62,98,1,93,11,"Tayidaṃ‘‘ idameva saccaṃ, moghamaññan’’ ti( ma. ni.2.187,202,203,427;3.27-29) abhinivesabhāvato lobheneva saddhiṃ pavattati, na dosena. "
  3269. 213269,67,379,2,6,1,50,3,{Yadāhī}tiādi lobhamūlacittānaṃ pavattiākāradassanaṃ.
  3270. 213270,67,379,7,10,1,46,3,Micchādiṭṭhin ti ucchedadiṭṭhiādimicchādiṭṭhiṃ.
  3271. 213271,67,379,11,39,1,160,20,Tāya hi vipallatthacittā sattā‘‘ etāvako jīvavisayo yāva indriyagocaro’’ ti paralokaṃ paṭikkhipitvā‘‘ natthi kāmesu ādīnavo’’ ti yathā tathā kāmesu pātabyataṃ āpajjanti.
  3272. 213272,67,379,40,54,1,74,11,"Ādi -saddena‘‘ esa pantho pageva vihito devayāne, yena yanti puttavanto visokā. "
  3273. 213273,67,379,55,76,1,155,17,"Taṃ passanti pasavo, pakkhino ca, tena te mātaripi mithunaṃ carantī’’ tiādinā nayena puttamukhadassanaṃ saggamokkhamaggoti evamādikaṃ micchādiṭṭhiṃ saṅgaṇhāti. "
  3274. 213274,67,380,2,19,1,108,13,"Kāme {vā}ti ettha vā -saddo aniyamattho, tena brāhmaṇānaṃ suvaṇṇaharaṇameva adinnādāne sāvajjaṃ, itaraṃ anavajjaṃ. "
  3275. 213275,67,380,20,36,1,84,11,"Garūnaṃ, gunnaṃ, attano, jīvitassa, vivāhassa ca atthāya musāvādo anavajjo, itaro sāvajjo. "
  3276. 213276,67,380,37,44,1,59,6,"Garuādīnaṃ atthāya pesuññaharaṇaṃ anavajjaṃ, itaraṃ sāvajjaṃ. "
  3277. 213277,67,380,45,51,1,84,6,Bhāratayuddhasītāharaṇādikathā pāpavūpasamāya hotīti evamādike micchāgāhe saṅgaṇhāti.
  3278. 213278,67,380,52,55,1,43,2,{Diṭṭhamaṅgalādīnī}ti diṭṭhasutamutamaṅgalāni.
  3279. 213279,67,380,56,67,1,85,8,"{Sabhāvatikkhenā}ti lobhassa, micchābhinivesassa vā vasena saraseneva tikhiṇena kurūrena. "
  3280. 213280,67,380,68,72,1,29,3,{Mandenā}ti dandhena atikhiṇena.
  3281. 213281,67,380,73,88,1,77,10,"Tādisaṃ pana attano, parassa vā samussāhanena pavattatīti āha‘‘ samussāhitenā’’ ti. "
  3282. 213282,67,380,89,98,1,84,8,Parabhaṇḍaṃ vā {haratī}ti vā -saddena tathāpavattanakamusāvādādīnampi saṅgaho daṭṭhabbo.
  3283. 213283,67,380,99,102,1,27,3,Kāmānaṃ vā anubhuyyamānānaṃ.
  3284. 213284,67,380,103,115,1,99,11,"Vā -saddena parasantakassa vā ayathādhippetatāya yaṃ laddhaṃ, taṃ gahetabbanti gahaṇādikaṃ saṅgaṇhāti. "
  3285. 213285,67,381,2,6,1,52,4,Duvidhameva hoti sampayuttadhammavasena bhedābhāvato.
  3286. 213286,67,381,7,19,1,65,7,"Yadi evaṃ, kasmā‘‘ domanassasahagataṃ paṭighasampayuttan’’ ti vuttanti? "
  3287. 213287,67,381,20,24,1,50,4,Asādhāraṇadhammehi tassa cittassa upalakkhaṇatthaṃ.
  3288. 213288,67,381,25,28,1,33,2,{Pāṇātipātādīsū}ti pāṇātipātanādīsu.
  3289. 213289,67,381,29,33,1,75,4,Ādi -saddena adinnādānamusāvādapesuññapharusasamphappalāpabyāpāde saṅgaṇhāti.
  3290. 213290,67,381,34,50,1,121,11,"Sabhāvatikkhaṃ hutvā pavattamānaṃ cittaṃ asaṅkhārameva hoti, itaraṃ sasaṅkhāranti adhippāyenāha‘‘ tikkhamandappavattikāle’’ ti. "
  3291. 213291,67,381,51,60,1,74,9,Mandaṃ pana hutvā pavattamānaṃ ekaṃsena sasaṅkhāramevāti na sakkā viññātuṃ.
  3292. 213292,67,381,61,72,1,90,10,"Yaṃ sasaṅkhārena sappayogena pavattati, taṃ mandameva hotīti katvā tathāvuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  3293. 213293,67,382,2,18,1,151,14,"Mohekahetukaṃ cittaṃ mūlantaravirahato atimūḷhaṃ, vicikicchuddhaccayogato cañcalañcāti upekkhāsahagata meva hoti, na tassa kadācipi sabhāvatikkhatā atthi. "
  3294. 213294,67,382,19,40,1,175,18,"Ārammaṇe hi saṃsappanavasena, vikkhipanavasena ca pavattamānassa cittadvayassa kīdise kicce sabhāvatikkhatāya, ussāhetabbatāya vā bhavitabbaṃ, tasmā na tattha saṅkhārabhedo atthi. "
  3295. 213295,67,382,41,65,1,184,19,"Aññesu akusalacittesu labbhamānampi uddhaccaṃ visesato ettheva balavaṃ, tato eva sampayuttadhammesu padhānaṃ hutvā pavattatīti idameva uddhaccena visesetvā vuttaṃ‘‘ uddhaccasampayuttan’’ ti. "
  3296. 213296,67,382,66,96,1,166,16,"Tathā hi pāḷiyaṃ( dha. sa.427) idha sarūpato uddhaccaṃ āgataṃ, evaṃ asādhāraṇapadhānadhammavasena mohamūlaṃ‘‘ vicikicchāsampayuttaṃ, uddhaccasampayuttan’’ ti duvidhaṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  3297. 213297,67,382,97,99,1,21,2,Asanniṭṭhānaṃ saṃsayo.
  3298. 213298,67,382,100,105,1,35,4,"Vikkhepo avūpasamo, bhantatāti attho. "
  3299. 213299,67,383,2,24,1,258,22,Tayidaṃ dvādasavidhampi akusalacittaṃ chasu ārammaṇesu yaṃ vā taṃ vā ālambitvā upekkhāsahagatāhetukakiriyāmanoviññāṇadhātānantaraṃ kāyadvārādīhi tīhi dvārehi kāyakammādivasena yathārahaṃ pāṇātipātādikammapathavasena ceva kammavasena ca uppajjatīti veditabbaṃ.
  3300. 213300,67,384,2,15,1,116,11,"Tattha ṭhapetvā uddhaccasahagataṃ sesaṃ ekādasavidhampi catūsupi apāyesu paṭisandhiṃ deti, pavattivipākaṃ sugatiyampi. "
  3301. 213301,67,384,16,19,1,42,3,Uddhaccasahagataṃ pana pavattivipākamevāti.
  3302. 213302,67,384,20,36,1,144,14,"Etthāha– kiṃ pana kāraṇaṃ sabbadubbalaṃ vicikicchāsampayuttaṃ paṭisandhiṃ deti, adhimokkhasabbhāvato tato balavantampi uddhaccasahagataṃ na detīti? "
  3303. 213303,67,384,37,40,1,31,3,Dassanena pahātabbesu avuttattā.
  3304. 213304,67,384,41,56,1,108,13,"Idaṃ hi paṭisandhiṃ dentaṃ apāyesu dadeyya, apāyagamanīyañca dassanapahātabbanti tattha vucceyya, na ca vuttaṃ. "
  3305. 213305,67,384,57,67,1,75,9,"Tasmā paṭisandhiṃ na deti, pavattivipākadānaṃ panassa na sakkā paṭikkhipituṃ. "
  3306. 213306,67,384,68,90,1,111,10,"Paṭisambhidāvibhaṅge‘‘ uddhaccasahagate ñāṇaṃ dhammapaṭisambhidā, tassa vipāke ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti( vibha.730 atthato samānaṃ) vacanato. "
  3307. 213307,67,385,2,15,1,139,11,"Apare panāhu– puthujjanassa uppajjamānaṃ uddhaccasahagataṃ dassanappahātabbasahāyasabbhāvato ubhayavipākampi deti, na sekkhassa tadabhāvatoti. "
  3308. 213308,67,385,16,30,1,87,11,"Idamettha vicāretabbaṃ, yassa vipākadānaṃ vuttaṃ, kiṃ taṃ bhāvanāya pahātabbaṃ, udāhu noti? "
  3309. 213309,67,385,31,44,1,116,11,"Kiñcettha– yadi tāva bhāvanāya pahātabbaṃ, paṭṭhāne bhāvanāya pahātabbassa nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo vattabbo siyā. "
  3310. 213310,67,385,45,60,1,119,10,"Atha na bhāvanāya pahātabbaṃ, dassanenapahātabbattike‘‘ nevadassanenanabhāvanāyapahātabba’’ miccassa vibhaṅge vattabbaṃ siyā. "
  3311. 213311,67,385,61,73,1,95,11,"Yadi tabbiruddhasabhāvatāya tattha na vucceyya, evampi tasmiṃ tike tassa navattabbatā āpajjatīti? "
  3312. 213312,67,385,74,78,1,21,3,"Nāpajjati, kiṃ kāraṇaṃ? "
  3313. 213313,67,385,79,109,1,211,20,"Cittuppādakaṇḍe( dha. sa.365 ādayo) āgatānaṃ dvādasannaṃ akusalacittuppādānaṃ dvīhi padehi saṅgahitattā vibhajitvā dassetabbassa niyogato kassaci cittuppādassa abhāvā, yathā uppannattike atītādīnaṃ navattabbatā na vuttā, evametassāpi. "
  3314. 213314,67,385,110,129,1,190,17,"Atha vā bhāvanāya pahātuṃ asakkuṇeyyassāpi tassa puthujjane vattamānassa bhāvanāya pahātabbasabhāvasāmaññato, sāvajjato ca bhāvanāya pahātabbapariyāyo vijjatīti natthi navattabbatāpasaṅgadoso. "
  3315. 213315,67,385,130,140,1,96,10,Nippariyāyena ca na bhāvanāya pahātabbanti tassa vasena nānākkhaṇikakammapaccayabhāvopi na vutto.
  3316. 213316,67,385,141,157,1,174,15,"Dassanapahātabbapaccayassāpi uddhaccasahagatassa sahāyavekallamattameva dassanena kataṃ, na kocipi bhāvo anuppādadhammataṃ tassa āpāditoti ekantena bhāvanāya pahātabbatā vuttā. "
  3317. 213317,67,385,158,166,1,96,8,Atha vā apāyagamanīyabhāvāpekkhaṃ dassanappahātabbavacananti tadabhāvato taṃ vibhajanaṃ vuttanti.
  3318. 213318,67,386,2,29,1,124,15,"454.‘‘ Viññāṇan’’ ti padaṃ apekkhitvā‘‘ abyākataṃ vipākan’’ ti ādiko napuṃsakaniddeso, tato eva adhikatābyākatāpekkhāya duvidhan ti vuttaṃ. "
  3319. 213319,67,386,30,38,1,73,7,Aññathā rūpanibbānānampi abyākatabhāvato taṃ catubbidhanti vattabbaṃ siyā.
  3320. 213320,67,386,39,44,1,58,5,Vipākassa kāmāvacarādibhāvo kusale vuttanayeneva veditabbo.
  3321. 213321,67,386,45,52,1,70,6,"Ahetukatā sahetukatā viya sampayuttahetuvasena, na nibbattakahetuvasena. "
  3322. 213322,67,386,53,65,1,131,11,"Vipākassa hi sahetukatā sahetukakammavasena sijjhamānāpi sampayuttahetuvaseneva vuccati, aññathā ahetukānampi sahetukatā āpajjeyyāti. "
  3323. 213323,67,386,66,72,1,44,6,Kasmā pana sahetukassa ahetuko vipāko hotīti?
  3324. 213324,67,386,73,76,1,24,3,Tattha kāraṇaṃ vuttameva.
  3325. 213325,67,386,77,95,1,198,17,"Kiñca ārammaṇābhinipātamattesu pañcasu viññāṇesu yathā alobhādisampayogo na sambhavati, evaṃ mandataramandakiccesu sampaṭicchanasantīraṇesūti hetūnaṃ uppattiyā asambhavatopi nesaṃ ahetukatā daṭṭhabbā. "
  3326. 213326,67,387,2,8,1,80,6,Manoviññāṇato uppajjanavisiṭṭhamananakiccānaṃ abhāvato manomattā dhātu manodhātu.
  3327. 213327,67,388,2,9,1,98,7,Cakkhusannissitaṃ hutvā rūpassa vijānanaṃ lakkhaṇaṃ etassāti cakkhusannissitarūpavijānanalakkhaṇaṃ.
  3328. 213328,67,388,10,16,1,69,6,Tattha cakkhusannissitavacanena rūpārammaṇaṃ aññaṃ viññāṇaṃ nivatteti.
  3329. 213329,67,388,17,21,1,55,4,Vijānanaggahaṇena cakkhusannissite phassādike nivatteti.
  3330. 213330,67,388,22,30,1,84,7,"Cakkhurūpaggahaṇena nissayato, ārammaṇato ca viññāṇaṃ vibhāveti ubhayādhīnavuttikattā. "
  3331. 213331,67,388,31,45,1,66,12,"Yadi hi cakkhu nāma na siyā, andhāpi rūpaṃ passeyyuṃ, na ca passanti. "
  3332. 213332,67,388,46,81,1,210,27,"Yadi ca nīlādirūpaṃ nāma na siyā, desādiniyamena na bhavitabbaṃ, attheva ca niyamo, ekantasārammaṇatā ca cittassa vuttāti‘‘ ārammaṇena vinā nīlādiābhāsaṃ cittaṃ pavattatī’’ ti evaṃ pavatto vādo micchāvādoti veditabbaṃ. "
  3333. 213333,67,388,82,128,1,72,9,"Tenāha bhagavā‘‘ cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇan’’ tiādi( ma. ni.1.204,400;3.421,425; saṃ. ni.2.44;4.60; kathā.465). "
  3334. 213334,67,389,2,6,1,33,4,Kasmā panettha vacanabhedo katoti?
  3335. 213335,67,389,7,20,1,99,12,"Ekampi cakkhu viññāṇassa paccayo hoti, rūpaṃ pana anekameva saṃhatanti imassa visesassa dassanatthaṃ. "
  3336. 213336,67,389,21,33,1,77,11,"Kiṃ pana kāraṇaṃ ekampi cakkhu viññāṇassa paccayo hoti, rūpaṃ pana anekamevāti? "
  3337. 213337,67,389,34,35,1,20,1,Paccayabhāvavisesato.
  3338. 213338,67,389,36,52,1,144,14,"Cakkhu hi cakkhuviññāṇassa nissayapurejātaindriyavippayuttapaccayehi paccayo hontaṃ atthibhāveneva hoti, tasmiṃ sati tassa bhāvato, asati abhāvato. "
  3339. 213339,67,389,53,74,1,198,19,"Yato taṃ atthiavigatapaccayehissa paccayo hotīti vuccati, taṃnissayatā cassa na ekadesena allīyanavasena icchitabbā arūpabhāvato, atha kho garurājādīsu sissarājapurisādīnaṃ viya tappaṭibaddhavuttitāya. "
  3340. 213340,67,389,75,83,1,47,7,Itare pana paccayā tena tena visesena veditabbā.
  3341. 213341,67,389,84,105,1,132,17,Svāyaṃ paccayabhāvo na ekasmiṃ na sambhavatīti ekampi cakkhu viññāṇassa paccayo hotīti‘‘ cakkhuñca paṭiccā’’ ti ekavacanena niddeso kato.
  3342. 213342,67,390,2,22,1,183,19,"Rūpaṃ pana yadipi cakkhu viya purejātaatthiavigatapaccayehi paccayo hoti puretaraṃ hutvā vijjamānakkhaṇeyeva upakārakattā, tathāpi anekameva saṃhataṃ hutvā paccayo hoti ārammaṇabhāvato. "
  3343. 213343,67,390,23,49,1,253,24,"Yañhi paccayadhammaṃ sabhāvabhūtaṃ, parikappitākāramattaṃ vā viññāṇaṃ vibhāventaṃ pavattati, tadaññesañca satipi paccayabhāve so tassa sārammaṇasabhāvatāya yaṃ kiñci anālambitvā pavattituṃ asamatthassa olubbha pavattikāraṇatāya ālambanīyato ārammaṇaṃ nāma. "
  3344. 213344,67,390,50,66,1,154,15,"Tassa yasmā yathā tathā sabhāvūpaladdhivasena ārammaṇapaccayalābho, tasmā cakkhuviññāṇaṃ rūpaṃ ārabbha pavattamānaṃ tassa sabhāvaṃ vibhāventameva pavattati. "
  3345. 213345,67,390,67,100,1,281,26,"Sā cassa indriyādhīnavuttikassa ārammaṇasabhāvūpaladdhi, na ekadvikalāpagatavaṇṇavasena hoti, nāpi katipayakalāpagatavaṇṇavasena, atha kho ābhogānurūpaṃ āpāthagatavaṇṇavasenāti anekameva rūpaṃ saṃhaccakāritāya viññāṇassa paccayo hotīti dassento bhagavā‘‘ rūpe cā’’ ti bahuvacanena niddisi. "
  3346. 213346,67,391,2,29,1,121,12,"Yaṃ pana‘‘ rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇadhātuyā taṃsampayuttakānañca dhammānaṃ ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.2) vuttaṃ, taṃ kathanti? "
  3347. 213347,67,391,30,41,1,100,10,"Tampi yādisaṃ rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo hoti, tādisameva sandhāya vuttaṃ. "
  3348. 213348,67,391,42,45,1,18,3,Kīdisaṃ pana tanti?
  3349. 213349,67,391,46,48,1,26,2,Samuditanti pākaṭoyamattho.
  3350. 213350,67,391,49,68,1,139,13,"Evañca katvā yadeke vadanti‘‘ āyatanasallakkhaṇavasena cakkhuviññāṇādayo sallakkhaṇārammaṇā, na dabbasallakkhaṇavasenā’’ ti, tampi yuttameva hoti. "
  3351. 213351,67,391,69,74,1,65,5,Na cettha samudāyārammaṇatā āsaṅkitabbā samudāyābhogassevābhāvato.
  3352. 213352,67,391,75,80,1,47,5,Samuditā pana vaṇṇadhammā ārammaṇapaccayā honti.
  3353. 213353,67,391,81,98,1,121,16,"Kathaṃ pana paccekaṃ asamatthā samuditā ārammaṇā paccayā honti, na hi paccekaṃ daṭṭhuṃ asakkontā andhā samuditā passantīti? "
  3354. 213354,67,391,99,106,1,81,7,Nayidamekantikaṃ visuṃ visuṃ asamatthānaṃ sivikāvahanādīsu samatthatāya dassanato.
  3355. 213355,67,391,107,127,1,159,19,"Kesādīnañca yasmiṃ ṭhāne ṭhitānaṃ paccekaṃ vaṇṇaṃ gahetuṃ na sakkā, tasmiṃyeva ṭhāne samuditānaṃ vaṇṇaṃ gahetuṃ sakkāti bhiyyopi tesaṃ saṃhaccakāritā paribyattā. "
  3356. 213356,67,391,128,138,1,102,9,"Etena cakkhuviññāṇassa paramāṇurūpaṃ ārammaṇaṃ, udāhu taṃsamudāyotiādikā codanā paṭikkhittāti veditabbā."
  3357. 213357,67,391,139,170,1,46,7,"‘‘ Sotañca paṭicca sadde cā’’ tiādīsupi( ma. ni.1.204,400;3.421,425,426) eseva nayo. "
  3358. 213358,67,391,171,185,1,129,12,"Evaṃ ubhayādhīnavuttikatāya cakkhuviññāṇassa nissayato, ārammaṇato ca vibhāvanaṃ kataṃ, evaṃ sotaviññāṇādīsupi yathārahaṃ vattabbaṃ. "
  3359. 213359,67,392,2,6,1,65,4,Rūpamattārammaṇarasan ti rūpāyatanamattasseva ārammaṇakaraṇarasaṃ.
  3360. 213360,67,392,7,18,1,96,10,"Mattasaddena yathā ārammaṇantaraṃ nivatteti, evaṃ rūpāyatanepi labbhamāne ekacce visese nivatteti. "
  3361. 213361,67,392,19,29,1,76,10,Na hi cakkhuviññāṇaṃ vaṇṇamattato aññaṃ kiñci visesaṃ tattha gahetuṃ sakkoti.
  3362. 213362,67,392,30,45,1,89,11,Tenāha bhagavā‘‘ pañcahi viññāṇehi na kiñci dhammaṃ paṭivijānāti aññatra abhinipātamattā’’ ti.
  3363. 213363,67,392,46,60,1,127,10,Cakkhuviññāṇaṃ uppajjamānaṃ rūpārammaṇe eva uppajjanato tadabhimukhabhāvena gayhatīti vuttaṃ‘‘ rūpābhimukhabhāvapaccupaṭṭhānan’’ ti.
  3364. 213364,67,392,61,83,1,255,18,Attano anantaraṃ uppajjamānānaṃ arūpadhammānaṃ samanantaravigatā arūpadhammā pavattiokāsadānena anantarasamanantaranatthivigatapaccayehi upakārakā nissayārammaṇadhammā viya āsannakāraṇanti dassento āha‘‘ rūpārammaṇāya kiriyamanodhātuyā apagamapadaṭṭhānan’’ ti.
  3365. 213365,67,392,84,89,1,48,5,Sotaviññāṇādīsu pi vuttanayeneva attho veditabbo.
  3366. 213366,67,393,2,19,1,144,12,Cakkhuviññāṇādigahitaṃ rūpādiārammaṇaṃ tadanantarameva aparipatantaṃ katvā sampaṭicchantī gaṇhantī viya hotīti vuttaṃ‘‘ rūpādisampaṭicchanarasā’’ ti.
  3367. 213367,67,393,20,24,1,75,4,Tathābhāvena sampaṭicchanabhāvena paccupatiṭṭhatīti tathābhāvapaccupaṭṭhānā.
  3368. 213368,67,394,2,20,1,176,16,"Chasu ārammaṇesu kadāci pañcannaṃ, tato vā katipayānaṃ vijānanasabhāvāpi chaḷārammaṇavijānanalakkhaṇā vuttā taṃsabhāvānativattanato, chasveva vā itaresaṃ ārammaṇānaṃ antogadhattā. "
  3369. 213369,67,394,21,29,1,110,6,"{Santīraṇādikiccā}ti santīraṇatadārammaṇakiccā vā, santīraṇatadārammaṇapaṭisandhibhavaṅgacutikiccā vāti adhippāyo."
  3370. 213370,67,394,30,43,1,110,9,‘‘ Hadayavatthupadaṭṭhānā’’ ti idaṃ imāsaṃ dvinnaṃ manoviññāṇadhātūnaṃ ekanteneva hadayavatthusannissayatāya vuttaṃ.
  3371. 213371,67,394,44,50,1,88,6,Heṭṭhā vuttanayena pana taṃtaṃanantarātītaviññāṇāpagamapadaṭṭhānātipi vattuṃ vaṭṭatiyeva.
  3372. 213372,67,394,51,65,1,87,9,Tassā {bhedo}ti tassā vipākamanoviññāṇadhātuyā‘‘ duvidhā’’ ti vuttāya duvidhatāsaṅkhāto bhedo.
  3373. 213373,67,394,66,75,1,76,7,"{Ekantamiṭṭhārammaṇe}ti ekanteneva iṭṭhe ārammaṇe, ativiya iṭṭhārammaṇeti attho. "
  3374. 213374,67,394,76,92,1,143,14,"Pañcadvāre ceva javanāvasāne {cā}ti ettha pañcadvāre sampaṭicchanavoṭṭhabbanānaṃ antarāḷaṃ ṭhānaṃ, itaratra javanabhavaṅgānanti evaṃ dviṭhānā hoti. "
  3375. 213375,67,394,93,119,1,310,22,"Itarāyapi santīraṇatadārammaṇakāle yathāvuttameva ṭhānaṃ, paṭisandhiādikāle pana cutibhavaṅgānaṃ antarāḷaṃ paṭisandhiyā, paṭisandhiāvajjanānaṃ tadārammaṇāvajjanānaṃ javanāvajjanānaṃ voṭṭhabbanāvajjanānañca antarāḷaṃ bhavaṅgassa, tadārammaṇapaṭisandhīnaṃ javanapaṭisandhīnaṃ vā antarāḷaṃ cutiyā ṭhānanti veditabbaṃ. "
  3376. 213376,67,395,2,9,1,51,6,{Chasū}ti ettha pubbe vuttanayeneva vibhāgo veditabbo.
  3377. 213377,67,395,10,17,1,119,7,Kāyassa nissayabhūtānaṃ nātiiṭṭhaphoṭṭhabbabhūtānaṃ paṭighaṭṭanānighaṃsassa balavabhāvato kāyaviññāṇaṃ sukhasampayuttaṃ.
  3378. 213378,67,395,18,23,1,71,5,Upādārūpānaṃyeva ghaṭṭanā dubbalāti cakkhuviññāṇādīni upekkhāsahagatāni.
  3379. 213379,67,395,24,32,1,29,4,Tenāha‘‘ sesaṃ upekkhāyuttan’’ ti.
  3380. 213380,67,395,33,35,1,18,2,Sesaṃ chabbidhampi.
  3381. 213381,67,396,2,13,1,115,10,"Alobhādosāmohā ceva alobhādosā ca alobhādayo, tehi alobhādīhi vipākahetūhi sampayuttaṃ alobhādivipākahetusampayuttaṃ. "
  3382. 213382,67,396,14,28,1,162,12,"Kāmāvacarakusalaṃ viya {somanassādibhedato}ti yathā kāmāvacaraṃ kusalaṃ somanassupekkhāñāṇasaṅkhārabhedato aṭṭhavidhaṃ, evamidampīti aṭṭhavidhatāya sadisataṃ dasseti. "
  3383. 213383,67,396,29,44,1,120,12,"Kāmāvacarabhāvato hīnādito, yonīsu uppattito ca sadisameva, sampayuttadhammato pana ārammaṇato, pavattiākārato ca visadisaṃ. "
  3384. 213384,67,396,45,57,1,80,9,"Tathā hi kusalaṃ kammadvāravasena pavattati, na idaṃ, vipākānaṃ aviññattijanakattā. "
  3385. 213385,67,396,58,67,1,125,9,Uppattidvāravasena pana imassāpi attheva pavattibhedo pañcadvāramanodvāresu mahāvipākānaṃ tadārammaṇavasena pavattisambhavato.
  3386. 213386,67,396,68,82,1,114,12,"Yathā pana kusalaṃ gativasena pañcavidhaṃ, viññāṇaṭṭhitivasena sattavidhañca, na evamidaṃ tadekadese eva uppajjanato. "
  3387. 213387,67,396,83,98,1,87,10,"Tattha ārammaṇato, ekaccapavattiākārato ca visadisataṃ dassetuṃ‘‘ yathā panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  3388. 213388,67,396,99,105,1,72,5,Chasu {ārammaṇesū}ti parittādiatītādiajjhattādippabhedesu chasu ārammaṇesu.
  3389. 213389,67,397,2,5,1,38,2,{Āgamanādivasenā}ti āgamanapaccayavasena.
  3390. 213390,67,397,6,27,1,187,20,"Tattha ekaccānaṃ ācariyānaṃ matena mukhe calite ādāsatale mukhanimittaṃ calanaṃ viya asaṅkhārassa kusalassa vipāko asaṅkhāro, sasaṅkhārassa kusalassa vipāko sasaṅkhāroti evaṃ āgamanavasena. "
  3391. 213391,67,397,28,43,1,134,14,"Ekaccānaṃ pana ācariyānaṃ matena balavantehi vibhūtehi paccayehi kammādīhi uppanno asaṅkhāro, dubbalehi sasaṅkhāroti evaṃ paccayavasena. "
  3392. 213392,67,397,44,49,1,64,5,Sampayuttadhammānan ti pāḷiyaṃ sarūpato āgatasampayuttadhammānaṃ.
  3393. 213393,67,397,50,56,1,46,6,Tesaṃ hi vasena kusalato vipākassa visesābhāvo.
  3394. 213394,67,397,57,72,1,141,13,"Nirussāhan ti ettha ussāho nāma anupacchinnāvijjātaṇhāmānasantāne vipākuppādanasamatthatāsaṅkhāto byāpāro, so vipākesu natthīti taṃ nirussāhaṃ. "
  3395. 213395,67,397,73,79,1,60,6,Kusalesu pana abhiññāvasapavattesupi atthevāti taṃ saussāhaṃ.
  3396. 213396,67,398,2,22,1,202,15,"Lobhādīnaṃ ekantasāvajjatāya ayonisomanasikārahetukānaṃ natthi vipākabhāvo, alobhādīnampi ekantaanavajjasabhāvānaṃ kāraṇassa tabbidhuratāya nattheva akusalavipākabhāvoti āha‘‘ akusalavipākaṃ ahetukamevā’’ ti. "
  3397. 213397,67,398,23,55,1,271,24,"Yathā atiiṭṭhe, iṭṭhamajjhatte ca ārammaṇe vedanābhedasabbhāvato kusalavipākamanoviññāṇadhātu duvidhā hoti somanassasahagatā, upekkhāsahagatāti, na evaṃ atianiṭṭhe, aniṭṭhamajjhatte ca ārammaṇe vedanābhedo atthīti akusalavipākamanoviññāṇadhātu ekamevāti‘‘ sattavidhan’’ ti vuttaṃ. "
  3398. 213398,67,398,56,70,1,105,13,"Sati hi tattha vedanābhede atianiṭṭhe domanassena bhavitabbaṃ, na ca paṭighena vinā domanassaṃ uppajjatīti. "
  3399. 213399,67,399,2,7,1,72,5,Kāyaviññāṇassa dukkhasahagatatā kusalavipāke vuttavipariyāyena veditabbā.
  3400. 213400,67,399,8,19,1,98,10,Upekkhā {hīnā}ti ekantanihīnassa akusalassa vipākabhāvato upekkhāpi samānā hīnā eva dukkhasabhāvattā.
  3401. 213401,67,399,20,30,1,34,5,Tenāha‘‘ dukkhaṃ viya nātitikhiṇā’’ ti.
  3402. 213402,67,399,31,43,1,86,10,"Yathā dukkhaṃ ativiya tikhiṇaṃ kaṭukaṃ, na evamayaṃ, tathāpi dukkhasabhāveneva pavattati. "
  3403. 213403,67,399,44,50,1,36,6,Na hi akusalassa vipāko adukkho hoti.
  3404. 213404,67,399,51,64,1,141,13,Upekkhābhāvo cassa balavatā bādhiyamānassa paṭippaharituṃ asakkontassa dubbalassa purisassa tena kariyamānabādhāya upekkhanā viyāti daṭṭhabbo.
  3405. 213405,67,399,65,68,1,24,2,{Itaresū}ti kusalavipākesu.
  3406. 213406,67,400,2,5,1,39,3,Rūpāvacaran ti rūpāvacaravipākaviññāṇaṃ.
  3407. 213407,67,400,6,8,1,18,2,Vipākakathā hesāti.
  3408. 213408,67,400,9,14,1,37,4,Kusalaṃ {viyā}ti rūpāvacarakusalaṃ viya.
  3409. 213409,67,400,15,19,1,42,4,Na hi rūpāvacaravipāko tadaññakusalasadiso.
  3410. 213410,67,400,20,34,1,53,8,"Apica sambandhisaddā ete, yadidaṃ‘‘ kusalaṃ, vipāko’’ ti ca. "
  3411. 213411,67,400,35,56,1,124,16,"Tasmā yathā‘‘ mātaraṃ payirupāsatī’’ ti vutte attano mātaranti avuttampi siddhamevetaṃ, evaṃ idhāpīti attano kusalaṃ viyāti attho. "
  3412. 213412,67,400,57,64,1,54,6,"Kusalasadisatā cettha dhammato, ārammaṇato ca veditabbā. "
  3413. 213413,67,400,65,75,1,61,9,"Tathā hi ye phassādayo kusale labbhanti, te vipākepi labbhanti. "
  3414. 213414,67,400,76,86,1,69,9,"Yasmiṃ ca ārammaṇe kusalaṃ pavattati, tattheva ayaṃ vipākopi pavattati. "
  3415. 213415,67,400,87,96,1,71,8,"Yaṃ panettha pañcamajjhānacittaṃ abhiññāppattaṃ, tassa vipāko eva natthi. "
  3416. 213416,67,400,97,99,1,12,2,Kasmā natthi?
  3417. 213417,67,400,100,104,1,31,3,"Asambhavato, ānisaṃsabhūtattā ca. "
  3418. 213418,67,400,105,110,1,43,5,Tañhi vipākaṃ dentaṃ rūpāvacarameva dadeyya.
  3419. 213419,67,400,111,118,1,51,7,Na hi aññabhūmikaṃ kammaṃ aññabhūmikaṃ vipākaṃ deti.
  3420. 213420,67,400,119,129,1,83,9,Kammanimittārammaṇatā ca rūpāvacaravipākassa vuttāti na taṃ aññaṃ ārabbha pavattati.
  3421. 213421,67,400,130,135,1,55,5,Parittārammaṇādiārammaṇañca taṃ na hotīti ayamasambhavo.
  3422. 213422,67,400,136,143,1,72,7,Jhānassa ānisaṃsabhūtañca dānādīnaṃ tasmiṃ attabhāve paccayalābho viyāti.
  3423. 213423,67,401,2,20,1,93,13,"Pavattito pana vipākassa, kusalassa ca attheva bhedoti taṃ dassetuṃ‘‘ kusalaṃ panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  3424. 213424,67,401,21,25,1,60,4,Kusalaṃ viya kasiṇugghāṭimākāsādiārammaṇabhedato catubbidhaṃ.
  3425. 213425,67,401,26,33,1,72,6,"Pavattibhedo vuttanayova javanavasena, paṭisandhiādivasena ca pavattanato. "
  3426. 213426,67,402,2,11,1,131,7,"{Catumaggayuttacittaphalattā}ti catūhi ariyamaggehi sampayuttakusalacittassa phalattā, catubbidhasāmaññaphalasampayuttabhāvatoti attho. "
  3427. 213427,67,402,12,31,1,145,14,"Maggavīthiyaṃ dvikkhattuṃ, tikkhattuṃ vā phalasamāpattiyaṃ aparicchinnaparimāṇaṃ pavattamānampi dvīsu ṭhānesu pavattiyā‘‘ dvidhā pavattatī’’ ti vuttaṃ. "
  3428. 213428,67,402,32,50,1,210,14,"{Sabbampī}ti tevīsatividhaṃ kāmāvacaravipākaṃ, pañcavidhaṃ rūpāvacaravipākaṃ, catubbidhaṃ arūpāvacaravipākaṃ, catubbidhameva lokuttaravipākanti sabbampi vipākaviññāṇaṃ nātisaṅkhepavitthāranayena chattiṃsavidhaṃ hoti. "
  3429. 213429,67,403,2,7,1,43,4,Bhūmibhedato tividhaṃ lokuttarassa abhāvato.
  3430. 213430,67,403,8,13,1,67,5,Lokuttarañhi kiriyacittaṃ natthi ekantena anantaravipākadāyibhāvato.
  3431. 213431,67,403,14,36,1,37,3,Vuttañhi‘‘ samādhimānantarikaññamāhū’’ ti( khu. pā.6.5; su. ni.228).
  3432. 213432,67,403,37,57,1,188,18,"Hotu tāva sekkhānaṃ uppajjamānaṃ anuttaraṃ kusalaṃ puggalantarabhāvūpanayanato saphalaṃ, arahato pana uppajjamānaṃ puggalantarabhāvūpanayanato nipphalaṃ, tassa kiriyabhāvo kasmā na icchitoti? "
  3433. 213433,67,403,58,60,1,15,2,Icchitabbo siyā.
  3434. 213434,67,403,61,71,1,76,9,"Yadi tassa punappunaṃ uppatti siyā, sakiṃyeva pana lokuttarakusalaṃ pavattati. "
  3435. 213435,67,403,72,87,1,121,13,"Yadi hi punappunaṃ pavatteyya, maggacittaṃ arahatopi pavattatīti lokuttarakiriyacittaṃ siyā, na cetaṃ atthi payojanābhāvato. "
  3436. 213436,67,403,88,91,1,36,3,Tasmā natthi lokuttarakiriyaviññāṇaṃ.
  3437. 213437,67,403,92,107,1,137,14,"Kiriyaviññāṇan ti ca kiriyāmattaṃ viññāṇaṃ, kusalākusalaṃ viya kiñci vipākaṃ anuppādetvā kiriyāmattameva hutvā pavattanakaviññāṇanti attho. "
  3438. 213438,67,403,108,113,1,35,5,Kasmā panetaṃ vipākaṃ na uppādetīti?
  3439. 213439,67,403,114,132,1,159,16,"Vuccate– ettha hi yadetaṃ āvajjanadvayaṃ, taṃ anupacchinnabhavamūlepi santāne pavattaṃ anāsevanatāya dubbalabhāvato abījasāmatthiyaṃ viya pupphaṃ aphalameva hoti. "
  3440. 213440,67,403,133,150,1,147,16,"Yaṃ pana ucchinnabhavamūlāyaṃ santatiyaṃ pavattaṃ aṭṭhārasavidhaṃ viññāṇaṃ, taṃ samucchinnamūlāya latāya pupphaṃ viya phaladāyi na hotīti veditabbaṃ. "
  3441. 213441,67,403,151,165,1,99,9,Aññassa asambhavato kiriyahetunā nāma alobhādināva bhavitabbanti āha‘‘ alobhādikiriyahetuvirahitan’’ ti.
  3442. 213442,67,404,2,8,1,114,6,Cakkhuviññāṇādīnaṃ purecarā hutvā rūpādiārammaṇānaṃ vijānanalakkhaṇā cakkhuviññāṇādipurecararūpādivijānanalakkhaṇā.
  3443. 213443,67,404,9,17,1,88,8,Ayaṃ pana manoviññāṇato uppannāpi visiṭṭhamananakiccābhāvena manomattā dhātūti manodhātu.
  3444. 213444,67,404,18,24,1,41,6,Tathā hesā manoviññāṇassa paccayo na hoti.
  3445. 213445,67,404,25,39,1,56,6,"Ayamettha saṅkhepo, vitthāro pana dhātuniddese( visuddhi.2.517) āgamissati. "
  3446. 213446,67,404,40,49,1,77,7,"{Āvajjanarasā}ti ābhogarasā, cittasantānassa vā purimākārato aññathā oṇojanarasā. "
  3447. 213447,67,404,50,53,1,62,2,{Bhavaṅgavicchedapadaṭṭhānā}ti bhavaṅgasantānavicchedapadaṭṭhānā.
  3448. 213448,67,404,54,66,1,120,12,Apubbārammaṇā sakideva pavattamānā sabbathā visayarasaṃ anubhavituṃ na sakkotīti iṭṭhādīsu sabbattha upekkhāyuttāva hoti.
  3449. 213449,67,405,2,6,1,47,3,{Sādhāraṇā}ti sekkhāsekkhaputhujjanānaṃ sādhāraṇā.
  3450. 213450,67,405,7,11,1,35,3,{Asādhāraṇā}ti asekkhānaṃyeva āveṇikā.
  3451. 213451,67,405,12,27,1,149,12,"{Voṭṭhabbanāvajjanarasā}ti pañcadvāre santīraṇena gahitārammaṇaṃ vavatthapentī viya pavattanato voṭṭhabbanarasā, manodvāre pana vuttanayena āvajjanarasā. "
  3452. 213452,67,405,28,34,1,114,6,Tathābhāvena pañcadvāramanodvāresu yathākkamaṃ voṭṭhabbanāvajjanabhāvena paccupatiṭṭhatīti tathābhāvapaccupaṭṭhānā.
  3453. 213453,67,405,35,58,1,191,17,Voṭṭhabbanakāle santīraṇakiccānaṃ tissannaṃ ahetukavipākamanoviññāṇadhātūnaṃ āvajjanakāle yassa kassaci bhavaṅgassāti imesaṃ aññatarāpagamo etissā āsannakāraṇanti āha‘‘ ahetuka… pe… padaṭṭhānā’’ ti.
  3454. 213454,67,406,2,6,1,42,4,Arahatan ti arahataṃyeva asādhāraṇabhāvato.
  3455. 213455,67,406,7,15,1,71,6,"{Anuḷāresū}ti aṭṭhikasaṅkhalikapetarūpādīsu, aññesu vā appaṇītesu vatthūsu. "
  3456. 213456,67,406,16,20,1,44,3,{Hasituppādanarasā}ti hasitasseva uppādanarasā.
  3457. 213457,67,406,21,37,1,91,11,"Tathā hi taṃ cittaṃ‘‘ hasituppādanan’’ tveva vuccati, na aññesaṃ hasituppādakacittānaṃ abhāvato. "
  3458. 213458,67,406,38,59,1,245,20,"Aññānipi hi dvādasa somanassasahagatāni parittakusalākusalakiriyacittāni yathārahaṃ puthujjanādīnaṃ hasituppādakāni vijjanti, idaṃ pana cittaṃ vicāraṇapaññāvirahitaṃ parittesu appaṇītesu ārammaṇesu arahantānaṃ somanassamattaṃ uppādentaṃ uppajjati. "
  3459. 213459,67,406,60,106,1,219,22,"Bhagavatopi uppajjatīti aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ, taṃ atītaṃsādīsu appaṭihatañāṇaṃ vatvā‘‘ imehi tīhi dhammehi samannāgatassa buddhassa bhagavato sabbaṃ kāyakammaṃ ñāṇapubbaṅgamaṃ ñāṇānuparivattī’’ ti( mahāni.69; cūḷani. mogharājamāṇavapucchāniddesa85; paṭi. ma.3.5) vacanato vicāretabbanti eke . "
  3460. 213460,67,406,107,123,1,209,16,Tattha hasituppādacittena pavattiyamānampi bhagavato sitakaraṇaṃ pubbenivāsānāgataṃsasabbaññutaññāṇānaṃ anuvattakattā ñāṇānuparivattiyevāti evaṃ pana ñāṇānuparivattibhāve sati na koci pāḷiaṭṭhakathānaṃ virodho.
  3461. 213461,67,406,124,139,1,87,11,Evañca katvā aṭṭhakathāyaṃ‘‘ tesaṃ ñāṇānaṃ ciṇṇapariyante idaṃ cittaṃ uppajjatī’’ ti vuttaṃ.
  3462. 213462,67,406,140,153,1,119,12,"Avassañca etaṃ evaṃ icchitabbaṃ, aññathā aññassāpi viññattisamuṭṭhāpakassa ahetukacittassa bhagavato uppatti na yujjeyya. "
  3463. 213463,67,406,154,162,1,101,8,Na hi viññattisamuṭṭhāpakassa taṃsamuṭṭhitāya viññattiyā kāyakammādibhāvaṃ āpajjanabhāvo vibandhatīti.
  3464. 213464,67,406,163,168,1,64,5,Ekantato hadayavatthupadaṭṭhānā pañcavokārabhave eva uppajjanato.
  3465. 213465,67,407,2,19,1,183,15,"Ayamettha {viseso}ti ayaṃ sekkhaputhujjanānaṃ uppattiyā vipākuppādanasamatthatā, arahataṃ uppattiyā tadabhāvoti ubhayesaṃ santāne uppattisamupalakkhito ettha kusalakiriyaviññāṇesu viseso. "
  3466. 213466,67,407,20,29,1,93,8,Evañca katvā paccayavekallena avipākassāpi kusalākusalassa kiriyabhāvappasaṅgo nivattito hoti.
  3467. 213467,67,407,30,37,1,43,6,Parato kusalato {viseso}ti etthāpi eseva nayo.
  3468. 213468,67,408,2,12,1,98,7,455. Sabbānipi kusalākusalabyākatāni ekūnanavuti viññāṇāni honti nātisaṅkhepavitthāranayenāti adhippāyo.
  3469. 213469,67,408,13,20,1,79,7,Paṭisandhiviññāṇādīnaṃ kiccaṃ nāma bhavantarapaṭisandhādinā ākārena pavatti eva.
  3470. 213470,67,408,21,35,1,82,10,Tabbinimuttañca cittassa aññaṃ kiccaṃ natthīti āha‘‘ cuddasahi ākārehi pavattantī’’ ti.
  3471. 213471,67,409,2,5,1,25,2,{Ānubhāvenā}ti sāmatthiyena.
  3472. 213472,67,409,6,17,1,99,11,Katūpacitaṃ hi kammaṃ avasesapaccayasamavāye vipākaṃ dentaṃ attano ānubhāvaṃ vissajjantaṃ viya hoti.
  3473. 213473,67,409,18,25,1,56,6,{Devamanussesū}ti chasu kāmāvacaradevesu ceva manussesu ca.
  3474. 213474,67,409,26,38,1,122,11,"Kammakammanimittagatinimittānan ti ettha kammaṃ nāma katūpacitaṃ kāmāvacarakusalakammaṃ, tañca kho vipākadānāya laddhokāsaṃ. "
  3475. 213475,67,409,39,46,1,24,3,Tenāha‘‘ paccupaṭṭhitan’’ ti.
  3476. 213476,67,409,47,52,1,68,5,Kammanimittaṃ kammāyūhanakkhaṇe cetanāya paccayabhūtaṃ deyyadhammādi.
  3477. 213477,67,409,53,60,1,61,6,"Gatinimittaṃ yaṃ gatiṃ upapajjati, tappariyāpannaṃ rūpāyatanaṃ. "
  3478. 213478,67,409,61,64,1,45,3,Paṇḍakādibhāvan ti paṇḍakamūgamammanādibhāvaṃ.
  3479. 213479,67,409,65,74,1,105,7,Dubbalassa dvihetukakusalassa vipākabhūtā upekkhāsahagatāhetumanoviññāṇadhātu dubbala… pe… manoviññāṇadhātu.
  3480. 213480,67,409,75,79,1,48,4,Nesan ti bhāvitarūpārūpāvacarakusalānaṃ sattānaṃ.
  3481. 213481,67,409,80,85,1,61,4,{Kammanimittamevā}ti pathavīkasiṇādikaṃ attano kammārammaṇameva.
  3482. 213482,67,410,2,16,1,149,12,Evaṃ {tāvetthā}ti ettha viññāṇakkhandhaniddese evaṃ saṅkhepato sarūpadassanamatteneva ekūnavīsatiyā vipākaviññāṇānaṃ paṭisandhivasena pavatti veditabbā.
  3483. 213483,67,410,17,25,1,89,7,"Bhavālambanādivibhāgena pana yadettha vattabbaṃ, taṃ paṭiccasamuppādakathāyaṃ āgamissatīti. "
  3484. 213484,67,411,2,17,1,116,14,"Taṃ tan ti ekūnavīsatiyā paṭisandhiviññāṇesu yaṃ yaṃ uppajjitvā niruddhaṃ, taṃ taṃ anantaraṃ uppattiyā anubandhamānaṃ. "
  3485. 213485,67,411,18,29,1,82,9,"Tassa {tassevā}ti yassa yassa kammassa vipākabhūtaṃ paṭisandhiviññāṇaṃ, tassa tasseva. "
  3486. 213486,67,411,30,34,1,26,3,{Tasmiññevā}ti kammādike eva.
  3487. 213487,67,411,35,51,1,126,12,"Kammañce paṭisandhiviññāṇassa ārammaṇaṃ, tasmiṃ kamme, atha kammanimittaṃ, gatinimittañca, tasmiṃ kammanimitte gatinimitteti attho. "
  3488. 213488,67,411,52,61,1,83,7,"{Tādisamevā}ti yādisaṃ paṭisandhiviññāṇaṃ hetuto, sesasampayuttadhammato ca tādisameva. "
  3489. 213489,67,411,62,66,1,53,3,{Santānavinivattake}ti bhavaṅgasantānassa vinivattanake.
  3490. 213490,67,411,67,70,1,36,3,Aññasmiṃ āvajjanasaṅkhāte cittuppāde.
  3491. 213491,67,411,71,83,1,65,7,Kiriyamayacitteneva supinadassanaṃ hotīti āha‘‘ supinaṃ apassato’’ ti.
  3492. 213492,67,411,84,99,1,107,10,"Aparimāṇasaṅkhyampi pavattatiyeva, tathā hidaṃ upapattibhavassa aṅgabhāvena pavattanato‘‘ bhavaṅgan’’ ti vuccati. "
  3493. 213493,67,411,100,103,1,34,2,{Tesaññevā}ti paṭisandhibhūtānaṃyeva.
  3494. 213494,67,412,2,6,1,32,3,{Indriyānī}ti cakkhādīni indriyāni.
  3495. 213495,67,412,7,12,1,59,4,{Ārammaṇagahaṇakkhamānī}ti rūpādiārammaṇaṃ gahetuṃ samatthāni.
  3496. 213496,67,412,13,30,1,143,16,"Mātukucchigatakāle viya hi bahinikkhantakālepi na tāva indriyāni sakiccakāni honti, anukkamena pana visadabhāvaṃ pattakāle eva sakiccakāni honti. "
  3497. 213497,67,412,31,40,1,40,5,Tenevāha‘‘ idha paripakkattā āyatanānan’’ ti.
  3498. 213498,67,412,41,44,1,30,2,{Āpāthagate}ti yogyadesāvaṭṭhite.
  3499. 213499,67,412,45,52,1,64,7,Tameva yogyadesāvaṭṭhitaṃ rūpaṃ paṭicca ghaṭṭanā paccayaṃ laddhā.
  3500. 213500,67,412,53,68,1,160,12,"{Ghaṭṭanā}ti paṭighāto, yena byāpārādivisesapaccayantarasahite cakkhussa visaye vikāruppattivisadisuppattivisayassa iṭṭhāniṭṭhabhāvena anuggaho, upaghāto cāti attho. "
  3501. 213501,67,412,69,72,1,23,2,{Tato}ti ghaṭṭanānantaraṃ.
  3502. 213502,67,412,73,76,1,34,2,{Ghaṭṭanānubhāvenā}ti ghaṭṭanābalena.
  3503. 213503,67,412,77,88,1,115,10,"Bhavaṅgacalanan ti bhavaṅgacittassa pakampanaṃ, tathā dvikkhattuṃ pavattiyā visadisassa kāraṇabhāvūpagamananti attho. "
  3504. 213504,67,412,89,102,1,90,9,Tañhi cittasantānassa purimāvatthāya bhinnāvatthāhetutāya calanaṃ viyāti‘‘ calanan’’ ti vuttaṃ.
  3505. 213505,67,412,103,118,1,151,14,"Visayavisayībhāvasiddhāya dhammatāya ārammaṇassa abhimukhībhāvena pasādassa tāva ghaṭṭanā hotu, aññasannissitassa pana bhavaṅgassa calanaṃ kathaṃ hotīti? "
  3506. 213506,67,412,119,120,1,19,1,Taṃsambandhabhāvato.
  3507. 213507,67,412,121,132,1,119,11,Bheritale ṭhapitāsu sakkharāsu ekissā sakkharāya ghaṭitāya tadaññasakkharāyaṃ ṭhitamakkhikā calanaṃ cettha udāharaṇanti.
  3508. 213508,67,412,133,141,1,78,8,Tadeva rūpan ti tadeva bhavaṅgacalanassa paccayabhūtaṃ āpāthagataṃ rūpāyatanaṃ.
  3509. 213509,67,412,142,150,1,65,6,Bhavaṅgaṃ vicchindamānā {viyā}ti bhavaṅgasantānaṃ vicchindantī viya.
  3510. 213510,67,412,151,170,1,221,19,Tadārammaṇuppattiyā parato bhavaṅgassa uppajjanato visayaggahaṇaṃ pañcadvārāvajjanaṃ vatvā tadanantaraṃ dassanādīsu vattabbesu tāni avatvā manodvārāvajjanassa gahaṇaṃ uddese dvinnaṃ āvajjanānaṃ āvajjanasāmaññena gahitattā.
  3511. 213511,67,413,2,5,1,45,3,Āvajjanānantaran ti pañcadvārāvajjanānantaraṃ.
  3512. 213512,67,413,6,24,1,139,13,"Ye hadayavatthu viya sampaṭicchanādivīthicittānipi nānujānanti, tesaṃ‘‘ sampaṭicchanāya cakkhuviññāṇadhātuyā’’ tiādinā tattha tattha pāḷi āgatā. "
  3513. 213513,67,413,25,30,1,30,5,Na hi sakkā pāḷiṃ paṭisedhetuṃ.
  3514. 213514,67,414,2,16,1,81,10,‘ ‘ Sace mahantaṃ hotī’’ ti idaṃ javanapariyosānāya cittappavattiyā vuccamānattā vuttaṃ.
  3515. 213515,67,414,17,33,1,137,11,"Cuddasacittakkhaṇāyukañhi ārammaṇamidha‘‘ mahantan’’ ti adhippetaṃ, tañca uppajjitvā dviticittakkhaṇātītaṃ hutvā āpāthagamanavasena veditabbaṃ. "
  3516. 213516,67,415,2,7,1,62,4,{Yathāvavatthāpite}ti voṭṭhabbanena vuttākārena katavavatthāpane.
  3517. 213517,67,415,8,21,1,89,8,"Āvajjanāya, voṭṭhabbanassa ca vuttattā‘‘ avasesakāmāvacarakiriyānan’’ ti avasesaggahaṇaṃ kataṃ. "
  3518. 213518,67,415,22,38,1,67,11,Cha satta {vā}ti vā -saddena‘‘ pañca vā’’ ti idampi vuttamevāti daṭṭhabbaṃ.
  3519. 213519,67,415,39,44,1,49,5,Suttamucchitādikāle hi pañcapi javanāni javantīti.
  3520. 213520,67,416,2,21,1,74,7,{Tāniyevā}ti ‘‘ aṭṭhannaṃ vā’’ tiādinā( visuddhi.2.455) vuttāni ekūnatiṃsa kāmāvacarajavanāniyeva.
  3521. 213521,67,416,22,30,1,95,8,Ito aññaṃ manodvārāvajjanānantaraṃ uppajjanakacittaṃ nāma natthīti dassanatthaṃ evakāraggahaṇaṃ.
  3522. 213522,67,416,31,45,1,85,9,"‘‘ Gotrabhūto’’ ti idaṃ gotrabhuṭṭhāniyānaṃ parikammavodānānampi gahaṇaṃ, na gotrabhuno eva. "
  3523. 213523,67,416,46,50,1,54,3,{Phalacittānī}ti samāpattivasena pavattanakaphalacittāni.
  3524. 213524,67,416,51,62,1,109,11,Yaṃ yaṃ laddhapaccayan ti yaṃ yaṃ javanaṃ rūpāvacarajavanādivasena gotrabhuanantaraṃ uppattiyā laddhapaccayaṃ.
  3525. 213525,67,417,2,5,1,37,3,Atimahantan ti soḷasacittakkhaṇāyukaṃ.
  3526. 213526,67,417,6,13,1,49,6,"Tattha hi tadārammaṇacittaṃ uppajjati, na aññattha. "
  3527. 213527,67,417,14,20,1,42,5,"Vibhūtan ti supākaṭaṃ, tañca kāmāvacarameva. "
  3528. 213528,67,417,21,25,1,32,4,Tattha hi tadārammaṇassa uppatti.
  3529. 213529,67,417,26,30,1,54,3,{Kāmāvacarajavanāvasāne}ti kāmāvacarajavanasseva avasāne.
  3530. 213530,67,417,31,41,1,105,9,"Na hi taṃ kāmataṇhāhetukakammanibbattaṃ mahaggatānuttarajavanaṃ anubandhati ajanakattā, janakāsadisattā ca. "
  3531. 213531,67,417,42,58,1,97,12,"Yathā gehato bahi gantukāmo taruṇadārako janakaṃ, janakasadisaṃ vā anubandhati, na aññaṃ, evamidampi . "
  3532. 213532,67,417,59,72,1,112,12,"Tatthāpi na sabbasmā javanā sabbaṃ javanena tadārammaṇassa niyametabbato, ārammaṇena ca vedanāya parivattetabbato. "
  3533. 213533,67,417,73,94,1,308,19,"Tatthāyaṃ niyamo– parittakusalalobhamohamūlasomanassasahagatakiriyajavanānaṃ aññatarānantaraṃ atimahati visaye pañcannaṃ somanassasahagatānaṃ aññataraṃ tadārammaṇaṃ uppajjati, tathā parittakusalākusalaupekkhāsahagatakiriyajavanānaṃ aññatarānantaraṃ upekkhāsahagatānaṃ channaṃ tadārammaṇānaṃ aññataraṃ pavattati. "
  3534. 213534,67,417,95,100,1,76,5,Iṭṭhārammaṇādīnan ti iṭṭhaiṭṭhamajjhattaaniṭṭhārammaṇānaṃ vasenāti sambandho.
  3535. 213535,67,417,101,105,1,53,4,Tayidaṃ ārammaṇena vedanāparivattidassanatthaṃ vuttaṃ.
  3536. 213536,67,417,106,114,1,55,4,‘‘ Purimakammavasenā’’ ti idaṃ tadārammaṇavisesadassanatthaṃ.
  3537. 213537,67,417,115,126,1,75,9,"Na hi paṭisandhijanakameva kammaṃ tadārammaṇaṃ janeti, atha kho aññakammampi. "
  3538. 213538,67,417,127,134,1,85,7,Taṃ pana paṭisandhidāyinā kammena nibbattetabbatadārammaṇato visadisampi nibbattetīti.
  3539. 213539,67,417,135,143,1,55,4,‘‘ Javanacittavasenā’’ ti idaṃ tadārammaṇaniyamadassanatthaṃ.
  3540. 213540,67,417,144,154,1,47,6,‘‘ Javanena tadārammaṇaṃ niyametabban’’ ti hi vuttaṃ.
  3541. 213541,67,417,155,159,1,39,4,Ādi -saddena paṭisandhicittaṃ saṅgaṇhāti.
  3542. 213542,67,417,160,167,1,59,7,Tañhi attano ukkaṭṭhatarassa tadārammaṇassa paccayo na hoti.
  3543. 213543,67,417,168,183,1,110,14,Yo yo paccayo laddho {hotī}ti yathāvuttesu iṭṭhārammaṇādīsu yo yo tadārammaṇassa uppattiyā paccayo samaveto hoti.
  3544. 213544,67,417,184,189,1,34,5,Kiñci antaran ti kiñci khaṇantaraṃ.
  3545. 213545,67,417,190,195,1,42,4,{Udakamivā}ti paṭisotaṃ gacchantaṃ udakamiva.
  3546. 213546,67,418,2,31,1,81,11,Dvikkhattuṃ sakiṃ {vā}ti vacanasiliṭṭhavasena vuttaṃ‘‘ aṭṭha vā dasa vā’’ tiādīsu( a. ni.8.11; pārā.11) viya.
  3547. 213547,67,418,32,35,1,29,3,Dvikkhattuṃyeva pana vaṇṇenti.
  3548. 213548,67,418,36,69,1,266,26,"Vipākacittattā, āvajjanassa ca vidūrattā, mūlabhavaṅgādibhavaṅgasāmaññasabbhāvato ca bhavaṅgassa ārammaṇe pavattanārahaṃ samānaṃ tassa javanassa ārammaṇaṃ ārammaṇaṃ etassāti tadārammaṇanti vuccati ekassa ārammaṇasaddassa lopaṃ katvā‘‘ kāmāvacaraṃ, oṭṭhamukhan’’ ti ca yathā. "
  3549. 213549,67,418,70,104,1,170,19,Ettha ca keci‘‘ paṭṭhāne‘ kusalākusale niruddhe vipāko tadārammaṇatā uppajjatī’ ti( paṭṭhā.1.1.406) vipākadhammadhammānaṃ eva anantaraṃ tadārammaṇaṃ vuttan’’ ti kiriyājavanānantaraṃ na icchanti.
  3550. 213550,67,418,105,121,1,145,15,"Vipphāravantaṃ hi javanaṃ nāvaṃ viya nadīsoto bhavaṅgaṃ anubandhati, na pana chaḷaṅgupekkhāvato santavuttikiriyajavanaṃ paṇṇapuṭaṃ viya nadīsototi. "
  3551. 213551,67,418,122,138,1,138,15,"Tayidaṃ labbhamānassāpi kenaci adhippāyena katthaci avacanaṃ dissati, yathā taṃ dhammasaṅgahe akusalaniddese labbhamānopi adhipati na vutto. "
  3552. 213552,67,418,139,147,1,59,7,"Yañca paṇṇapuṭaṃ nidassitaṃ, tampi nidassitabbena na samānaṃ. "
  3553. 213553,67,418,148,180,1,265,26,"Nāvāpaṇṇapuṭānañhi nadīsotassa āvaṭṭanaṃ, gati ca visadisīti nāvāya nadīsotassa anubandhanaṃ, paṇṇapuṭassa ananubandhanañca yujjati, idha pana kiriyajavanetarajavanānaṃ bhavaṅgasotassa āvaṭṭanaṃ, gati ca sadisīti etassa ananubandhanaṃ, itarassa anubandhanañca na yujjati. "
  3554. 213554,67,418,181,183,1,18,2,Tasmā vicāretabbaṃ.
  3555. 213555,67,419,2,9,1,66,6,{Bhavaṅgamevā}ti avadhāraṇaṃ bhavapariyosānassa idha na adhippetattā.
  3556. 213556,67,419,10,15,1,44,5,Aññathā tadārammaṇāvasāne cutipi na hotiyeva.
  3557. 213557,67,419,16,19,1,49,2,{Dassanādīnī}ti dassanasavanaghāyanasāyanaphusanāni.
  3558. 213558,67,419,20,28,1,60,7,"Iti -saddo ādiattho, tena sampaṭicchanādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. "
  3559. 213559,67,419,29,38,1,84,7,"Paṭisandhito bhavaṅgameva, bhavaṅgato āvajjanamevāti evaṃ pavatta cittaniyamavaseneva. "
  3560. 213560,67,419,39,42,1,20,2,{Tampī}ti cuticittampi.
  3561. 213561,67,419,43,49,1,77,6,Paṭisandhibhavaṅgacittāni viya ekūnavīsatividhameva hoti atthato bhedābhāvato.
  3562. 213562,67,420,2,16,1,98,10,"{Bhavagatiṭhitinivāsesū}ti tīsu bhavesu, pañcasu gatīsu, sattasu viññāṇaṭṭhitīsu, navasu sattāvāsesu ca. "
  3563. 213563,67,420,17,26,1,61,8,"Yo panettha acittako, so idha na gahetabbo viññāṇakathābhāvato."
  3564. 213564,67,420,27,43,1,62,8,‘‘ Etthā’’ ti idaṃ‘‘ saṃsaramānānaṃ sattānan’’ ti iminā sambandhitabbaṃ.
  3565. 213565,67,420,44,55,1,106,11,Ettha etesu vuttanayena saṃsaramānesu sattesu yo pana arahattaṃ pāpuṇāti sammāpaṭipattimanvāyāti adhippāyo.
  3566. 213566,67,420,56,62,1,60,6,Tassa arahato niruddhameva hoti cittaṃ appaṭisandhikabhāvato.
  3567. 213567,67,421,2,5,1,45,3,Iti viññāṇakkhandhe vitthārakathāmukhavaṇṇanā.
  3568. 213568,67,422,2,2,1,26,1,Vedanākkhandhakathāvaṇṇanā
  3569. 213569,67,423,2,14,1,102,8,"456. Vedena anubhavanākārena ayitaṃ pavattaṃ vedayitaṃ, vedayitanti lakkhitabbadhammajātaṃ vedayitalakkhaṇaṃ. "
  3570. 213570,67,423,15,29,1,68,10,Taṃ pana atthato vedanā evāti āha‘‘ vedayitalakkhaṇaṃ nāma vedanāvā’’ ti.
  3571. 213571,67,423,30,50,1,151,16,Atha vā vedayitaṃ lakkhaṇaṃ etissāti kappanāsiddhaṃ bhedaṃ nissāya aññapadatthasamāsavasenāpi vedanāva vuccatīti āha‘‘ vedayitalakkhaṇaṃ nāma vedanāvā’’ ti.
  3572. 213572,67,423,51,59,1,91,7,Vedayati {vedayatī}ti byāpanicchāvasena vacanaṃ vedanāya savisaye abhiṇhappavattidassanatthaṃ.
  3573. 213573,67,423,60,66,1,61,6,Sabhāvadhammato añño kattā natthīti dassanatthaṃ kattuniddeso.
  3574. 213574,67,423,67,71,1,25,3,{Itī}ti aniyamato hetuattho.
  3575. 213575,67,423,72,75,1,25,2,{Kho}ti vacanālaṅkāramattaṃ.
  3576. 213576,67,423,76,80,1,23,3,{Tasmā}ti tassa niyamanaṃ.
  3577. 213577,67,423,81,93,1,86,10,"Idaṃ vuttaṃ hoti– yasmā yathāpaccayaṃ ārammaṇarasaṃ anubhavati, tasmā vedanāti vuccatīti."
  3578. 213578,67,424,2,15,1,76,9,‘ ‘ Kusalaviññāṇena sampayuttā’’ ti idaṃ kusalāya vedanāya upalakkhaṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
  3579. 213579,67,424,16,31,1,109,13,"Yā kāci kusalā vedanā, sabbā sā kusalena viññāṇena sampayuttāti, na pana tassā kusalabhāvasaṃsiddhidassanatthaṃ. "
  3580. 213580,67,424,32,45,1,98,11,"Na hi kusalena viññāṇena sampayogato kusalāya vedanāya kusalabhāvo, atha kho yonisomanasikārādikato. "
  3581. 213581,67,424,46,53,1,20,3,Tenāha‘‘ jātivasenā’’ ti.
  3582. 213582,67,424,54,58,1,25,4,Akusalādīsu pi eseva nayo.
  3583. 213583,67,424,59,70,1,127,10,"Yathā pana jātivasena kusalādiviññāṇasampayuttatāya tividhā, evaṃ yāva ekūnanavutiviññāṇasampayuttāti ekūnanavutividhā veditabbā. "
  3584. 213584,67,424,71,81,1,116,9,{Sabhāvabhedato}ti sampayuttabhūmiārammaṇādivasena labbhamānaṃ bhedaṃ aggahetvā kevalaṃ sabhāvakatabhedato evāti attho.
  3585. 213585,67,425,2,19,1,67,10,‘ ‘ Pañcavidhā’’ ti vatvā taṃ pañcavidhataṃ dassetuṃ‘‘ sukhan’’ tiādi vuttaṃ.
  3586. 213586,67,425,20,31,1,78,9,"Tattha sukhayatīti sukhaṃ, kāyaṃ, sampayuttadhamme ca laddhassāde karotīti attho. "
  3587. 213587,67,425,32,41,1,53,8,"Suṭṭhu vā khādati, khaṇati vā kāyikaṃ ābādhanti sukhaṃ. "
  3588. 213588,67,425,42,48,1,43,6,Sukaraṃ okāsadānaṃ etassāti sukhan ti apare.
  3589. 213589,67,425,49,58,1,64,7,"Dukkhayatīti dukkhaṃ, kāyaṃ, sampayuttadhamme ca vibādhatīti attho. "
  3590. 213590,67,425,59,68,1,54,8,"Duṭṭhu vā khādati, khaṇati vā kāyikaṃ assādanti dukkhaṃ. "
  3591. 213591,67,425,69,75,1,45,6,Dukkaraṃ okāsadānaṃ etassāti dukkhan ti apare.
  3592. 213592,67,425,76,80,1,45,4,Somanassupekkhānaṃ saddattho heṭṭhā vuttoyeva.
  3593. 213593,67,425,81,85,1,51,4,Domanassassa somanasse vuttanayānusārena veditabbaṃ.
  3594. 213594,67,425,86,113,1,162,20,"Kiṃ pana kāraṇaṃ mānasetarasātāsātavasena sukhaṃ, dukkhañca vibhajitvā vuttaṃ‘‘ sukhaṃ somanassaṃ dukkhaṃ domanassan’’ ti, upekkhā pana mānasī, itarā ca ekadhāva vuttāti? "
  3595. 213595,67,425,114,115,1,12,1,Bhedābhāvato.
  3596. 213596,67,425,116,130,1,119,12,"Yathā hi anuggahūpaghātakatāya sukhadukkhāni aññathā kāyassa anuggahamupaghātañca karonti, aññathā manaso, na evamupekkhā. "
  3597. 213597,67,425,131,136,1,43,5,Tasmā bhedābhāvato ekadhāva upekkhā vuttāti.
  3598. 213598,67,426,2,23,1,137,16,"Tattha yena sabhāvabhedena vedanā pañcavidhā, sā pavattiṭṭhāne dassite supākaṭā hotīti pavattiṭṭhānaṃ tāva dassetuṃ‘‘ tatthā’’ tiādi āraddhaṃ. "
  3599. 213599,67,426,24,36,1,77,7,{Akusalavipākenā}ti etthāpi‘‘ kāyaviññāṇena sampayuttan’’ ti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  3600. 213600,67,426,37,64,1,253,24,"Yathā adhikaraṇīmatthake kappāsapicupiṇḍaṃ ṭhapetvā ayokūṭena paharantassa picupiṇḍaṃ atikkamitvā kūṭaṃ adhikaraṇiṃ gaṇhāti, nighaṃso balavā hoti, evaṃ paṭighaṭṭanānighaṃsassa balavabhāvato iṭṭhe, iṭṭhamajjhatte ca ārammaṇe kāyaviññāṇaṃ sukhasahagataṃ hoti. "
  3601. 213601,67,426,65,81,1,70,9,"Aniṭṭhe, aniṭṭhamajjhatte ca dukkhasahagatanti āha‘‘ kusala… pe… dukkhan’’ ti. "
  3602. 213602,67,426,82,118,1,311,25,"Kāmāvacaravipākaviññāṇāni pañca kammārammaṇavasena somanassasahagatāni honti, rūpāvacaravipākāni cattāri kammavasena, sesāni terasa kāmāvacarāni, aṭṭha rūpāvacarāni, dvattiṃsa lokuttarāni, yathārahaṃ cetobhisaṅkhārārammaṇapādakādivasena somanassasahagatāni hontīti āha‘‘ somanassaṃ dvāsaṭṭhiyā viññāṇehi sampayuttan’’ ti. "
  3603. 213603,67,426,119,124,1,76,5,Domanassaṃ dvīhi akusalaviññāṇehi sampayuttaṃ cetobhisaṅkhārārammaṇādivasena.
  3604. 213604,67,427,2,10,1,90,7,{Avasesapañcapaññāsāyā}ti yathāvuttāni chasaṭṭhi viññāṇāni ṭhapetvā avasesāya pañcapaññāsāya.
  3605. 213605,67,427,11,38,1,323,26,"Tattha kusalākusalavipākāni iṭṭhāniṭṭhesu nibbikappakāni sukhadukkhasampayuttāni bhavituṃ yuttānipi dvinnaṃ picupiṇḍānaṃ viya dvinnaṃ dvinnaṃ upādārūpānaṃ ghaṭṭanānighaṃsassa mandabhāvato cakkhādisannissitāni aṭṭhapi viññāṇāni sabbattha upekkhāsampayuttāneva honti, tathā balavapaccayatāya sukhadukkhānaṃ tesañca tadabhāvato. "
  3606. 213606,67,427,39,57,1,304,15,"Apubbārammaṇanissayappavattīni āvajjanasampaṭicchanaviññāṇāni, asadisānantarappaccayaṃ kiriyārambhassa ādibhūtaṃ voṭṭhabbanaṃ, kāyadukkhapadhānatāya akusalaphalassa tadupanissayabhūtaṃ akusalavipākapaṭisandhiādi, iṭṭhamajjhattārammaṇappavattīni kāmāvacarakusalavipākaviññāṇāni ca upekkhāsahagatāniyeva honti. "
  3607. 213607,67,427,58,64,1,80,6,Kammavasena vā vipākānubhavanassa iṭṭhāniṭṭhārammaṇesu adukkhamasukhabhāvo yutto.
  3608. 213608,67,427,65,78,1,144,12,"Sati ca vipākabhūtāya upekkhāya sukhadukkhamajjhattabhāve kammārammaṇavasena kusalavipākāya iṭṭhabhāvo, akusalavipākāya aniṭṭhabhāvo ca veditabbo. "
  3609. 213609,67,427,79,92,1,165,13,Avasiṭṭhāni pana sattatiṃsa viññāṇāni cetobhisaṅkhārārammaṇapādakādivasena upekkhāsampayuttāni hontīti evaṃ pañcapaññāsāya viññāṇehi upekkhāya sampayuttatā veditabbā.
  3610. 213610,67,428,2,26,1,219,19,"Salakkhaṇaṃ nāma dhammānaṃ anaññasādhāraṇo sabhāvo, anubhavanañca sabbavedanānaṃ sādhāraṇalakkhaṇanti taṃ paṭiniyatena ārammaṇena niyametvā dassento āha‘‘ iṭṭhaphoṭṭhabbānubhavanalakkhaṇaṃ sukhan’’ ti tassa byabhicārābhāvato. "
  3611. 213611,67,428,27,31,1,37,4,Bhusaṃ brūhanaṃ vaḍḍhanaṃ upabrūhanaṃ.
  3612. 213612,67,428,32,42,1,91,9,"Tayidaṃ kāmañca cetasikasukhepi labbhati, taṃ pana savikappakaṃ cetobhisaṅkhāravasenāpi hoti. "
  3613. 213613,67,428,43,56,1,91,9,Idantu nibbikappakaṃ sabhāvasiddhattā tato sātisayanti āha‘‘ sampayuttānaṃ upabrūhanarasan’’ ti.
  3614. 213614,67,428,57,61,1,31,3,"Assādiyatīti assādo, sukhāvedanā. "
  3615. 213615,67,428,62,96,1,139,15,"Tenāha bhagavā‘‘ yaṃ, bhikkhave, pañcupādānakkhandhe paṭicca uppajjati sukhaṃ somanassaṃ, ayaṃ vuccati, bhikkhave, pañcupādānakkhandhesu assādo’’ ti ( saṃ. ni.3.26). "
  3616. 213616,67,428,97,108,1,97,10,"Kāyanissitattā kāye bhavo kāyiko, so eva assādo tathā paccupatiṭṭhatīti kāyikaassādapaccupaṭṭhānaṃ. "
  3617. 213617,67,428,109,111,1,39,2,Kāyindriyapadaṭṭhānaṃ anaññavatthukattā.
  3618. 213618,67,429,2,6,1,52,4,Dukkhassa lakkhaṇādīni vuttanayānusārena veditabbāni.
  3619. 213619,67,430,2,11,1,96,7,"Sabhāvato , parikappato vā iṭṭhassa ārammaṇassa anubhavanalakkhaṇaṃ iṭṭhārammaṇānubhavanalakkhaṇaṃ. "
  3620. 213620,67,430,12,33,1,150,15,"Tenāha‘‘ yathā tathā vā iṭṭhākārasambhogarasan’’ ti, yathābhūtena vā ayathābhūtena vā iṭṭhākārena ārammaṇassa saṃbhuñjanarasaṃ, paccanubhavanakiccanti attho."
  3621. 213621,67,430,34,74,1,129,14,"‘‘ Passaddhipadaṭṭhānan’’ ti idaṃ‘‘ passaddhakāyo sukhaṃ vedetī’’ ti( saṃ. ni.5.376; a. ni.11.12) suttapadaṃ nissāya vuttaṃ, taṃ pana nirāmisasomanassavasena veditabbaṃ. "
  3622. 213622,67,431,2,7,1,65,5,Somanasse vuttavipariyāyena domanassassa lakkhaṇādīni veditabbāni.
  3623. 213623,67,431,8,15,1,83,7,Domanassassa kāmadhātuyaṃ uppajjanato ekantena hadayavatthupadaṭṭhānatā tato viseso.
  3624. 213624,67,432,2,12,1,105,9,"Majjhattassa , ārammaṇassa majjhattaṃ vā vedayitaṃ anubhavanaṃ lakkhaṇaṃ etissāti majjhattavedayitalakkhaṇā. "
  3625. 213625,67,432,13,17,1,65,4,Majjhattānubhavanato eva sampayuttānaṃ nātiupabrūhanamilāpanarasā.
  3626. 213626,67,432,18,33,1,92,10,"‘‘ Santabhāvapaccupaṭṭhānā’’ ti idaṃ anavajjāya nirāmisāya upekkhāya vasena veditabbaṃ, na sabbāya. "
  3627. 213627,67,433,2,5,1,44,3,Iti vedanākkhandhe vitthārakathāmukhavaṇṇanā.
  3628. 213628,67,434,2,2,1,25,1,Saññākkhandhakathāvaṇṇanā
  3629. 213629,67,435,2,16,1,103,9,"457. Sañjānanalakkhaṇaṃ nāma {saññāvā}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ vedanākkhandhaniddese vuttanayeneva veditabbaṃ. "
  3630. 213630,67,436,2,18,1,129,15,"Kāmaṃ vedanāyapi vippayuttaṃ viññāṇaṃ natthi, tassā pana sabhāvato bhinnattā kāyaci vedanāya sampayuttampi kāyaci vippayuttaṃ hoti. "
  3631. 213631,67,436,19,37,1,65,12,Saññāya pana īdisaṃ natthīti āha‘‘ na hi taṃ viññāṇaṃ… pe… saññāyā’’ ti.
  3632. 213632,67,437,2,5,1,23,2,{Sabbāvā}ti catubhūmikāpi.
  3633. 213633,67,437,6,22,1,111,13,"Atha vā yathā vedanā bhinnasabhāvattā bhedanalakkhaṇādito vuttā, na evamayaṃ, ayaṃ pana sabbāva sañjānanalakkhaṇā . "
  3634. 213634,67,437,23,32,1,95,9,Nīlādibhedassa ārammaṇassa sañjānanaṃ saññaṃ katvā jānanaṃ lakkhaṇaṃ etissāti sañjānanalakkhaṇā.
  3635. 213635,67,437,33,41,1,63,7,Tathā hi sā abhiññāṇena sañjānanato paccābhiññāṇarasāti vuccati.
  3636. 213636,67,437,42,47,1,50,5,Nimittena hi puna sañjānanakiccā paccābhiññāṇarasā.
  3637. 213637,67,437,48,58,1,96,10,Tassā vaḍḍhakissa dārumhi abhiññāṇaṃ katvā tena abhiññāṇena paccābhijānanakāle pavatti veditabbā.
  3638. 213638,67,437,59,66,1,23,3,Tenāha‘‘ tadevetan’’ tiādi.
  3639. 213639,67,437,67,101,1,225,23,"Puna sañjānanassa paccayo punasañjānanapaccayo, tadeva nimittaṃ puna… pe… nimittaṃ, tassa karaṇaṃ, puna… pe… karaṇaṃ, punasañjānanapaccayabhūtaṃ vā nimittakaraṇaṃ puna… pe… karaṇaṃ, tadassā kiccanti punasañjānanapaccayanimittakaraṇarasā. "
  3640. 213640,67,437,102,112,1,106,9,"Punasañjānananimittakaraṇaṃ nimittakārikāya, nimittena sañjānanantiyā ca sabbāya saññāya samānaṃ yojetabbaṃ. "
  3641. 213641,67,437,113,146,1,70,6,"Abhinivesakaraṇaṃ‘‘ idameva saccan’’ ti( ma. ni.2.187,202,203,427; ma. ni.3.27-29) saññābhinivesamatteneva daṭṭhabbaṃ. "
  3642. 213642,67,437,147,149,1,49,2,Yathāupaṭṭhitavisayapadaṭṭhānā avikappasabhāvattā.
  3643. 213643,67,437,150,163,1,95,11,"Ñāṇasampayuttā pana saññā ñāṇameva anuvattati, tasmā abhinivesakārikā, viparītaggāhikā ca na hoti. "
  3644. 213644,67,437,164,171,1,66,7,Eteneva samādhisampayuttatāya aciraṭṭhānatā ca na hotīti veditabbā.
  3645. 213645,67,437,172,176,1,65,4,Evaṃ rāgadiṭṭhimānādisampayuttāya saññāya rāgādianuvattikabhāvoti.
  3646. 213646,67,438,2,5,1,43,3,Iti saññākkhandhe vitthārakathāmukhavaṇṇanā.
  3647. 213647,67,439,2,2,1,28,1,Saṅkhārakkhandhakathāvaṇṇanā
  3648. 213648,67,440,2,13,1,77,7,"458. Rāsikaraṇalakkhaṇan ti sampiṇḍanalakkhaṇaṃ, tato saṅkhārā āyūhanarasā vuccanti. "
  3649. 213649,67,440,14,19,1,54,5,Cetanāpadhānatāya hi saṅkhārakkhandhadhammā evaṃ vuttā.
  3650. 213650,67,440,20,30,1,43,6,Tenevāha‘‘ kiṃ pana tanti saṅkhārāyevā’’ tiādi.
  3651. 213651,67,440,31,45,1,118,12,"Tattha {saṅkhatamabhisaṅkharontī}ti yathā attano phalaṃ saṅkhataṃ sammadeva nipphannaṃ hoti, evaṃ abhisaṅkharontīti attho. "
  3652. 213652,67,440,46,56,1,96,8,"{Vipphārapaccupaṭṭhānā}ti ettha vipphāro nāma vipphāravantatā, tasmā sabyāpārapaccupaṭṭhānāti attho. "
  3653. 213653,67,441,2,9,1,55,7,Tasmiṃ tasmiṃ citte uppanne niyamena uppajjanato niyatā.
  3654. 213654,67,441,10,19,1,66,8,Sarūpena {āgatā}ti evaṃ piṭṭhivattake akatvā pāḷiyā sarūpeneva āgatā.
  3655. 213655,67,441,20,25,1,42,5,Kadācideva uppajjanato na niyatāti aniyatā.
  3656. 213656,67,441,26,44,1,95,12,"Yadipi aniyatā ekajjhaṃ na uppajjanti, tasmiṃ pana citte uppajjanadhammatāya‘‘ chattiṃsā’’ ti vuttaṃ. "
  3657. 213657,67,441,45,56,1,46,7,Tenāha‘‘ uppajjamānāpi ca na ekato uppajjantī’’ ti.
  3658. 213658,67,442,2,9,1,22,2,459. {Phusatī}ti kattuniddeso.
  3659. 213659,67,442,10,17,1,39,6,"Yaṃ tattha kāraṇaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  3660. 213660,67,442,18,22,1,26,4,Phusanti etenāti vā phasso.
  3661. 213661,67,442,23,33,1,91,10,Sampayuttadhammā hi ārammaṇe pavattamānā taṃ phusanalakkhaṇena phassena phusantā viya honti.
  3662. 213662,67,442,34,40,1,59,5,Ārammaṇaphusanamattaṃ vā {phasso}ti sādhanattayampi yujjateva.
  3663. 213663,67,442,41,55,1,144,9,"Sabhāvadhammesu kattukaraṇasādhanavacanaṃ tadākārasamāropanato pariyāyakathā, bhāvasādhanavacanameva nippariyāyakathāti vuttaṃ‘‘ phusanalakkhaṇo’’ ti. "
  3664. 213664,67,442,56,59,1,43,2,{Ayañhī}tiādi yathāvuttalakkhaṇādisamatthanaṃ.
  3665. 213665,67,442,60,88,1,192,22,"Yadi ayaṃ dhammo cetasiko, svāyaṃ arūpadhammo samāno kathaṃ phusanalakkhaṇo, saṅghaṭṭanarasādiko ca hotīti antolīnaṃ codanaṃ hadaye ṭhapetvā tassa sodhanatthaṃ‘‘ arūpadhammopi samāno’’ tiādi vuttaṃ. "
  3666. 213666,67,442,89,104,1,91,11,Tattha‘‘ phusanākāreneva pavattatī’’ ti iminā arūpassāpi tassa dhammassa ayaṃ sabhāvoti dasseti.
  3667. 213667,67,442,105,136,1,299,28,"Sā ca tassa phusanākārappavatti ambilaambapakkādiṃ khādantaṃ passantassa parassa kheḷuppatti, paraṃ vibādhiyamānaṃ disvā dayālukassa sarīrakampanaṃ, rukkhasākhagge duṭṭhitaṃ purisaṃ disvā bhūmiyaṃ ṭhitassa bhīrukapurisassa jaṅghacalanaṃ, pisācādibhāyitabbaṃ disvā ūrukhambhoti evamādīsu paribyattā hoti. "
  3668. 213668,67,443,2,8,1,48,5,{Ekadesenā}ti kaṭṭhadvayādi viya attano ekapassena.
  3669. 213669,67,443,9,12,1,33,2,{Anallīyamānopī}ti asaṃsiliyamānopi.
  3670. 213670,67,443,13,21,1,78,7,"Rūpasaddehi saha phassassa sāmaññaṃ anallīyamānasaṅghaṭṭanameva, na visayabhāvo. "
  3671. 213671,67,443,22,38,1,117,11,"Yathā rūpasaddā cakkhusotāni anallīyamānā eva‘‘ phusitan’’ tiādinā vuttā, evaṃ phassassāpi ārammaṇaphusanasaṅghaṭṭanānīti. "
  3672. 213672,67,443,39,45,1,62,6,Saṅghaṭṭana ñca phassassa cittārammaṇānaṃ sannipatanabhāvo eva.
  3673. 213673,67,443,46,54,1,39,4,Tenāha‘‘ cittamārammaṇañca saṅghaṭṭetī’’ ti.
  3674. 213674,67,443,55,67,1,134,11,"Kiccaṭṭhena rasena saṅghaṭṭanarasatā vuttā, vatthārammaṇasannipātena vā sampajjatīti saṅghaṭṭanasampattiko phasso saṅghaṭṭanaraso vutto. "
  3675. 213675,67,443,68,102,1,168,18,"Yathā‘‘ dve pāṇī vajjeyyun’’ tiādīsu( mi. pa.2.3.8) pāṇissa pāṇimhi saṅghaṭṭanaṃ tabbisesabhūtā rūpadhammā, evaṃ cittassa ārammaṇe saṅghaṭṭanaṃ tabbisesabhūto eko cetasikadhammo daṭṭhabbo."
  3676. 213676,67,443,103,152,1,119,11,"‘‘ Tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ ti( ma. ni.1.204;3.421,425,426; saṃ. ni.2.43-44;4.60) vacanato cakkhurūpaviññāṇādīnaṃ saṅgativasena gahetabbattā āha‘‘ tikasannipātasaṅkhātassā’’ tiādi. "
  3677. 213677,67,443,153,159,1,67,6,Tassa phassassa kāraṇabhūto tadanurūpo samannāhāro tajjāsamannāhāro.
  3678. 213678,67,443,160,173,1,134,11,"Indriyassa tadabhimukhabhāvo, āvajjanāya ca ārammaṇakaraṇaṃ visayassa parikkhatatā abhisaṅkhatatā, viññāṇassa visayabhāvakaraṇanti attho. "
  3679. 213679,67,443,174,192,1,112,16,"Yathā niccammā gāvī yaṃ yaṃ ṭhānaṃ upagatā, tattha tattha dukkhameva pāpuṇāti, evaṃ phasse sati vedanā uppajjateva. "
  3680. 213680,67,443,193,207,1,98,10,Vedanā ca dukkhasallādisabhāvāti vuttaṃ‘‘ vedanādhiṭṭhānabhāvato pana niccammagāvī viya daṭṭhabbo’’ ti.
  3681. 213681,67,444,2,9,1,34,3,460. Abhisandahati pabandhati pavatteti.
  3682. 213682,67,444,10,12,1,24,2,Cetanābhāvo byāpārabhāvo.
  3683. 213683,67,444,13,16,1,27,3,Āyūhanaṃ cetayanaṃ īriyanaṃ.
  3684. 213684,67,444,17,19,1,22,2,Saṃvidahanaṃ vicāraṇaṃ.
  3685. 213685,67,444,20,31,1,126,11,Āyūhanarasāya cetanāya pavattamānāya sabbepi sampayuttadhammā yathāsakaṃ kiccappasutā hontīti sā sakiccaparakiccasādhikā vuttā.
  3686. 213686,67,444,32,38,1,56,6,Jeṭṭhasisso pare sajjhāyane uyyojento sayampi sajjhāyati.
  3687. 213687,67,444,39,44,1,63,5,Mahāvaḍḍhakimhi vaḍḍhakikammaṃ kātumāraddhe itarepi karontiyeva.
  3688. 213688,67,444,45,48,1,36,2,{Ussāhanabhāvenā}ti ādarakaraṇabhāvena.
  3689. 213689,67,444,49,55,1,51,6,Sā hi sayaṃ ādarabhūtā sampayuttadhamme ādarayatīti.
  3690. 213690,67,444,56,62,1,55,5,"Āyūhanavasena ussāhanaṃ daṭṭhabbaṃ, na vīriyussāhavasena. "
  3691. 213691,67,445,2,15,1,49,8,"461. {Vīrabhāvo}ti yena vīro nāma hoti, so dhammoti attho. "
  3692. 213692,67,445,16,28,1,86,9,"Vidhinā īretabbaṃ pavattetabbanti vā vīriyaṃ, ussāho, taṃtaṃkiccasamārambho, parakkamo vā. "
  3693. 213693,67,445,29,39,1,106,9,"Upatthambhanaṃ sampayuttadhammānaṃ kosajjapakkhe patituṃ adatvā dhāraṇaṃ anubalappadānaṃ, sampaggaṇhanaṃ vā. "
  3694. 213694,67,445,40,55,1,140,10,"Saṃsīdanapaṭipakkho dhammo asaṃsīdanaṃ, na saṃsīdanābhāvamattanti asaṃsīdanabhāvena paccupatiṭṭhatīti vuttaṃ‘‘ asaṃsīdanabhāvapaccupaṭṭhānan’’ ti. "
  3695. 213695,67,445,56,74,1,88,5,Saṃvegapadaṭṭhānan ti aṭṭhasaṃvegapubbikāya( a. ni. aṭṭha.1.1.418) kusalakiriyāya vīriyārambhavatthupadaṭṭhānaṃ.
  3696. 213696,67,445,75,135,1,366,45,"‘‘ Maggo gantabbo hoti, maggo gato, kammaṃ kātabbaṃ, kammaṃ kataṃ, appamattako ābādho uppanno, gilānā vuṭṭhito hoti, aciravuṭṭhito gelaññā, gāmaṃ vā nigamaṃ vā piṇḍāya vicaranto na labhati lūkhassa vā paṇītassa vā bhojanassa yāvadatthaṃ pāripūriṃ, labhati… pe… pāripūrin’’ ti evaṃ vuttāni etāni anurūpapaccavekkhaṇāsahitāni aṭṭha vīriyārambhavatthūni, taṃmūlakāni vā paccavekkhaṇāni. "
  3697. 213697,67,446,2,28,1,149,17,"462. Attanā anupāletabbānaṃ sahajātadhammānaṃ anupālanaṃ jīvitassa byāpāro, tañca nesaṃ jīvananti taṃ tassa kāraṇabhāvaṃ purakkhatvā vuttaṃ‘‘ jīvanti tenā’’ ti. "
  3698. 213698,67,446,29,42,1,62,9,Tampi cassa atthato jīvanamevāti āha‘‘ jīvanamattameva vā tan’’ ti.
  3699. 213699,67,447,2,8,1,18,2,463. {Ādhiyatī}ti ṭhapeti.
  3700. 213700,67,447,9,13,1,35,4,Avisāro attano eva avisaraṇasabhāvo.
  3701. 213701,67,447,14,18,1,46,4,Avikkhepo sampayuttānaṃ dhammānaṃ avikkhittatā.
  3702. 213702,67,447,19,27,1,54,7,"Yena sampayuttā avikkhittā honti, so dhammo avikkhepoti. "
  3703. 213703,67,447,28,35,1,111,7,Avūpasamalakkhaṇassa vikkhepassa paṭipakkhatāya cittassa upasamanākārena paccupatiṭṭhatīti upasamapaccupaṭṭhāno.
  3704. 213704,67,447,36,39,1,21,2,{Visesato}ti yebhuyyena.
  3705. 213705,67,447,40,44,1,34,4,Sukhavirahitopi hi atthi samādhīti.
  3706. 213706,67,447,45,50,1,57,5,Dīpacci nidassanena santānaṭhitibhāvaṃ samādhissa dasseti.
  3707. 213707,67,448,2,17,1,113,10,464. Saddahanti {etāyā}ti saddahanakiriyāya pavattamānānaṃ dhammānaṃ tattha ādhipaccabhāvena saddhāya paccayataṃ dasseti.
  3708. 213708,67,448,18,27,1,73,9,Tassā hi dhammānaṃ tathāpaccayabhāve sati puggalo saddahatīti vohāro hoti.
  3709. 213709,67,448,28,36,1,82,7,"Saddahanaṃ saddheyyavatthuno pattiyāyanaṃ, taṃ lakkhaṇaṃ etissāti saddahanalakkhaṇā. "
  3710. 213710,67,448,37,42,1,58,4,{Okappanalakkhaṇā}ti anupavisitvā evametanti kappanalakkhaṇā.
  3711. 213711,67,448,43,54,1,112,10,"Kālussiyamalaṃ vidhametvā sampayuttānaṃ, puggalasseva vā pasādanaṃ anāvilabhāvakaraṇaṃ raso etissāti pasādanarasā. "
  3712. 213712,67,448,55,59,1,55,4,Pakkhandanaṃ adhimuccanavasena ārammaṇassa anupavisanaṃ.
  3713. 213713,67,448,60,65,1,45,4,"Akālusabhāvo akālussiyaṃ, anāvilabhāvoti attho. "
  3714. 213714,67,448,66,82,1,153,13,"Pasādanīyaṭṭhānesu pasādaviparītaṃ akusalaṃ assaddhiyaṃ, micchādhimutti ca, tappaccanīkova pasādabhūto vatthugato nicchayo adhimutti, na yevāpanakādhimokkho. "
  3715. 213715,67,448,83,89,1,49,4,"Ratanattayaṃ, kammaṃ, kammaphalañca saddheyyavatthu. "
  3716. 213716,67,448,90,92,1,92,2,Sappurisasaṃsevanasaddhammasavanayonisomanasikāradhammānudhammappaṭipattiyo sotāpattiyaṅgāni.
  3717. 213717,67,448,93,106,1,112,11,"Kusaladhammānaṃ ādāne hatthaṃ viya, sabbasampattisampadāne vittaṃ viya, amatakasiphalaphalane bījaṃ viya daṭṭhabbā. "
  3718. 213718,67,449,2,16,1,104,10,465. Saranti {tāyā}ti saraṇakiriyāya pavattamānānaṃ dhammānaṃ tattha ādhipaccabhāvena satiyā paccayataṃ dasseti.
  3719. 213719,67,449,17,26,1,80,9,Tassā hi dhammānaṃ tathāpaccayabhāve sati taṃsamaṅgipuggalo saratīti vohāro hoti.
  3720. 213720,67,449,27,42,1,126,14,Udake alābu viya pilavitvā gantuṃ adatvā pāsāṇassa viya niccalassa ārammaṇassa ṭhapanaṃ saraṇaṃ asammuṭṭhatākaraṇaṃ apilāpanaṃ.
  3721. 213721,67,449,43,49,1,55,5,"Sammosapaccanīkaṃ kiccaṃ asammoso, na sammosābhāvamattaṃ."
  3722. 213722,67,449,50,68,1,52,5,‘‘ Satārakkhena cetasā’’ ti( a. ni.10.20) vacanato ārakkhapaccupaṭṭhānā.
  3723. 213723,67,449,69,78,1,77,8,"Aññato āgantvā cittavisaye abhimukho bhavati etāyāti visayābhimukhabhāvo, sati. "
  3724. 213724,67,449,79,90,1,92,10,"Satiyā vatthubhūtā kāyādayova kāyādisatipaṭṭhānāni, sati eva vā purimā pacchimāya padaṭṭhānaṃ. "
  3725. 213725,67,450,2,9,1,41,3,466. {Kāyaduccaritādīhī}ti hetumhi karaṇavacanaṃ.
  3726. 213726,67,450,10,14,1,33,3,{Hiriyatī}ti lajjākārena jigucchati.
  3727. 213727,67,450,15,18,1,32,2,{Tehiyevā}ti kāyaduccaritādīhiyeva.
  3728. 213728,67,450,19,22,1,21,2,{Ottappatī}ti ubbijjati.
  3729. 213729,67,450,23,38,1,87,11,Hirī pāpadhamme gūthaṃ viya passantī jigucchatīti āha‘‘ pāpato jigucchanalakkhaṇā hirī’’ ti.
  3730. 213730,67,450,39,54,1,83,11,Ottappaṃ te uṇhaṃ viya passantaṃ tato uttasatīti vuttaṃ‘‘ uttāsalakkhaṇaṃ ottappan’’ ti.
  3731. 213731,67,450,55,61,1,44,4,"{Vuttappakārenā}ti lajjākārena, uttāsākārena ca. "
  3732. 213732,67,450,62,68,1,67,5,"Attagāravapadaṭṭhānā hirī ajjhattasamuṭṭhānatāya, attādhipatitāya ca. "
  3733. 213733,67,450,69,75,1,72,5,"Paragāravapadaṭṭhānaṃ ottappaṃ bahiddhāsamuṭṭhānatāya, lokādhipatitāya ca. "
  3734. 213734,67,450,76,88,1,54,7,Tamevatthaṃ pākaṭataraṃ kātuṃ‘‘ attānaṃ hī’’ tiādi vuttaṃ.
  3735. 213735,67,450,89,101,1,113,11,"Ajjhattasamuṭṭhānāditā ca hiriottappānaṃ tattha tattha pākaṭabhāvena vuttā, na panetesaṃ kadāci aññamaññavippayogā. "
  3736. 213736,67,450,102,111,1,56,8,"Na hi lajjanaṃ nibbhayaṃ, pāpabhayaṃ vā alajjanaṃ atthīti. "
  3737. 213737,67,450,112,173,1,209,26,"{Lokapālakā}ti ettha‘‘ dveme, bhikkhave, sukkā dhammā lokaṃ pālentī’’ ti( a. ni.2.9; itivu.42) suttapadaṃ attādhipati, lokādhipatibhāve ca‘‘ so attānaṃyeva adhipatiṃ karitvā, so lokaṃyeva adhipatiṃ karitvā’’ ti( a. ni.3.40) ca suttapadāni āharitvā vattabbāni. "
  3738. 213738,67,451,2,41,1,195,28,"467. Yasmā lobhapaṭipakkho alobhoti ye dhammā tena sampayuttā, taṃsamaṅgino vā sattā tena na lubbhanti, sayaṃ kadācipi na lubbhateva, atthato vā alubbhanākāro eva ca hoti, tasmā vuttaṃ‘‘ na lubbhantī’’ tiādi. "
  3739. 213739,67,451,42,55,1,67,8,Eseva {nayo}ti‘‘ na dussanti tenā’’ tiādinā kārakattayayojanaṃ atidisati.
  3740. 213740,67,451,56,59,1,33,3,Agedho agijjhanaṃ anabhikaṅkhanaṃ.
  3741. 213741,67,451,60,62,1,22,2,Alaggabhāvo anāsattatā.
  3742. 213742,67,451,63,68,1,50,5,Apariggaho kassaci vatthuno mamattavasena asaṅgaho.
  3743. 213743,67,451,69,74,1,47,5,Anallīno bhāvo adhippāyo etassāti anallīnabhāvo.
  3744. 213744,67,451,75,78,1,21,3,Evañhi upamāya sameti.
  3745. 213745,67,452,2,11,1,31,4,"468. Caṇḍikassa bhāvo caṇḍikkaṃ, kopo. "
  3746. 213746,67,452,12,16,1,33,3,"Tappaṭipakkho acaṇḍikkaṃ, abyāpādo. "
  3747. 213747,67,452,17,19,1,17,2,Avirodho aviggaho.
  3748. 213748,67,452,20,22,1,23,2,Anukūlamitto anuvattako.
  3749. 213749,67,452,23,26,1,25,2,{Vinayaraso}ti vinayanaraso.
  3750. 213750,67,452,27,30,1,37,3,Sommabhāvo mejjanavasena hilādanīyatā.
  3751. 213751,67,453,2,15,1,84,9,"469. Dhammānaṃ yo yo sabhāvo yathāsabhāvo, tassa tassa paṭivijjhanaṃ yathāsabhāvapaṭivedho. "
  3752. 213752,67,453,16,20,1,52,4,Akkhalitaṃ avirajjhitvā paṭivedho akkhalitapaṭivedho.
  3753. 213753,67,453,21,25,1,75,4,Visayassa obhāsanaṃ tappaṭicchādakasammohandhakāravidhamanaṃ visayobhāsanaṃ.
  3754. 213754,67,453,26,36,1,129,9,"Katthacipi visaye asammuyhanākāreneva paccupatiṭṭhati, sammohapaṭipakkhatāya vā tadabhāvaṃ paccupaṭṭhapetīti asammohapaccupaṭṭhāno. "
  3755. 213755,67,453,37,48,1,134,9,"Sabbakusalānaṃ {mūlabhūtā}ti sabbesaṃ catubhūmakakusaladhammānaṃ suppatiṭṭhitabhāvasādhanena patiṭṭhābhūtā, na tesaṃ kusalabhāvasādhanena. "
  3756. 213756,67,453,49,62,1,103,12,"Yadi hi tesaṃ kusalabhāvo kusalamūlapaṭibaddho siyā, evaṃ sati taṃsamuṭṭhānarūpesu hetupaccayatā na siyā. "
  3757. 213757,67,453,63,75,1,61,11,"Na hi te tesaṃ kusalādibhāvaṃ sādhenti, na ca paccayā na honti. "
  3758. 213758,67,453,76,98,1,98,9,Vuttañhetaṃ‘‘ hetū hetusampayuttakānaṃ dhammānaṃ taṃsamuṭṭhānānañca rūpānaṃ hetupaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.1).
  3759. 213759,67,453,99,107,1,70,7,"Yathā ca kusalabhāvo, evaṃ abyākatabhāvopi abyākatamūlappaṭibaddho siyā. "
  3760. 213760,67,453,108,130,1,133,18,"Tathā sati ahetukacittānaṃ abyākatabhāvo eva na siyā, akusalesu ca yattha ekaṃyeva mūlaṃ, tassa akusalabhāvo na siyā, ubhayampi hotiyeva. "
  3761. 213761,67,453,131,139,1,76,7,"Tasmā na mūlappaṭibaddho kusalādibhāvo, atha kho yonisomanasikārādipaṭibaddho. "
  3762. 213762,67,453,140,145,1,58,5,Tesaṃ pana suppatiṭṭhitabhāvasādhanāni mūlānīti gahetabbaṃ.
  3763. 213763,67,454,2,7,1,28,2,470. Passambhanaṃ darathavūpasamo.
  3764. 213764,67,454,8,26,1,105,13,"Kāyasaddo samūhavācī, so ca kho vedanādikkhandhattayavasenāti āha‘‘ kāyoti cettha vedanādayo tayo khandhā’’ ti. "
  3765. 213765,67,454,27,36,1,55,7,Tenevāha‘‘ tattha katamā tasmiṃ samaye kāyapassaddhi hoti?
  3766. 213766,67,454,37,51,1,41,5,Yā tasmiṃ samaye vedanākkhandhassā’’ tiādi( dha. sa.40).
  3767. 213767,67,454,52,65,1,119,11,"Daratho sārambho, domanassapaccayānaṃ uddhaccādhikānaṃ kilesānaṃ, tathāpavattānaṃ vā catunnaṃ khandhānaṃ etaṃ adhivacanaṃ. "
  3768. 213768,67,454,66,70,1,79,4,Darathanimmaddanena pariḷāhaparipphandavirahito sītibhāvo aparipphandasītibhāvo.
  3769. 213769,67,454,71,82,1,87,9,"Uddhaccappadhānā kilesā uddhaccādikilesā, uddhaccaṃ vā ādiṃ katvā sabbakilese saṅgaṇhāti. "
  3770. 213770,67,454,83,86,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  3771. 213771,67,455,2,13,1,94,9,"Garubhāvo dandhatā, thinamiddhādhikānaṃ, tathāpavattānaṃ vā catunnaṃ khandhānaṃ etaṃ adhivacanaṃ. "
  3772. 213772,67,455,14,21,1,58,6,"Dandhatāya paṭipakkho adandhatā, na dandhatāya abhāvamattaṃ. "
  3773. 213773,67,456,2,12,1,86,8,"Thaddhabhāvo thambho, diṭṭhimānādhikānaṃ, tappadhānānaṃ vā catunnaṃ khandhānametaṃ nāmaṃ. "
  3774. 213774,67,456,13,26,1,161,12,"Thaddhabhāvanimmaddanato eva katthaci ārammaṇe appaṭihatākārena paccupatiṭṭhanti, sampayuttānaṃ vā tattha appaṭighātaṃ paccupaṭṭhāpentīti appaṭighātapaccupaṭṭhānā. "
  3775. 213775,67,457,2,16,1,108,11,"Kammani sādhu kammaññaṃ, na kammaññaṃ akammaññaṃ, tassa bhāvo akammaññabhāvo, dānasīlādipuññakiriyāyaṃ ayogyatā. "
  3776. 213776,67,457,17,24,1,74,6,"Atthato kāmacchandādisaṃkilesadhammā, tappadhānā vā cattāro akusalakkhandhā. "
  3777. 213777,67,457,25,30,1,75,5,Kammaññabhāveneva sampannākārena ārammaṇassa gahaṇaṃ ārammaṇakaraṇasampatti.
  3778. 213778,67,457,31,38,1,77,6,"Vuttāvasesā kāmacchandādayo, tadekaṭṭhā ca saṃkilesadhammā avasesanīvaraṇādayo. "
  3779. 213779,67,457,39,43,1,74,4,Vinibandhanimmaddanena sukhappavattihetutāya pasādanīyavatthūsu pasādāvahā.
  3780. 213780,67,457,44,55,1,141,9,"Suvaṇṇavisuddhi {viyā}ti yathā suvaṇṇavisuddhi apagatakāḷakā alaṅkāravikativiniyogakkhamā, evamayampi saṃkilesavigamena hitakiriyāviniyogakkhamā. "
  3781. 213781,67,458,2,10,1,59,6,"Kāyacittānaṃ gelaññaṃ, assaddhiyādi, tadekaṭṭhā ca pāpadhammā. "
  3782. 213782,67,458,11,19,1,77,6,"Gelaññapaṭipakkho agelaññaṃ , tabbhāvo lakkhaṇaṃ etāsanti agelaññabhāvalakkhaṇā. "
  3783. 213783,67,458,20,43,1,204,20,"Yathāvuttagelaññanimmaddaneneva natthi etāsaṃ ādīnavo doso, na vā etā ādīnaṃ kapaṇaṃ vanti pavattantīti nirādīnavā, tenākārena paccupatiṭṭhanti, taṃ vā sampayuttesu paccupaṭṭhapentīti nirādīnavapaccupaṭṭhānā. "
  3784. 213784,67,459,2,9,1,82,6,"Kāyasambandhī , cittasambandhī ca ujubhāvoti lakkhitabbatāya kāyacittaajjavalakkhaṇā. "
  3785. 213785,67,459,10,15,1,121,5,Kāyacittānaṃ naṅgalasīsacandakoṭigomuttavaṅkatāsaṅkhātānaṃ kuṭilabhāvānaṃ nimmaddanato kāyacittakuṭilabhāvanimmaddanarasā.
  3786. 213786,67,459,16,27,1,118,10,"Tato eva sabbathāpi ajimhabhāvena paccupatiṭṭhanti, sampayuttānaṃ vā ajimhataṃ paccupaṭṭhapentīti ajimhatāpaccupaṭṭhānā."
  3787. 213787,67,459,28,49,1,168,14,"‘‘ Santadosapaṭicchādanalakkhaṇā māyā, asantaguṇasambhāvanalakkhaṇaṃ sāṭheyyan’’ ti evaṃ vuttā tadākārappavattā akusalā khandhā, tadekaṭṭhā ca saṃkilesadhammā māyāsāṭheyyādikā. "
  3788. 213788,67,459,50,67,1,89,12,"Ettha ca cittapassaddhiādīhi cittameva passaddhaṃ, lahu, mudu, kammaññaṃ, paguṇaṃ, uju ca hoti. "
  3789. 213789,67,459,68,71,1,34,3,Kāyapassaddhiādīhi pana rūpakāyopi.
  3790. 213790,67,459,72,80,1,59,7,"Tenevettha bhagavatā dhammānaṃ duvidhatā vuttā, na sabbattha. "
  3791. 213791,67,460,2,10,1,37,4,"471. Chandanaṃ chando, ārammaṇena atthikatā."
  3792. 213792,67,460,11,51,1,145,17,"‘‘ Chando kāmo’’ tiādīsu( vibha.564) pana taṇhāpi vuccati,‘‘ chandaṃ janeti vāyamatī’’ tiādīsu( vibha.432) vīriyampīti tato nivattanatthaṃ‘‘ kattukāmatāyetaṃ adhivacanan’’ ti vuttaṃ. "
  3793. 213793,67,460,52,55,1,30,3,Kattukāmatā vuccati karaṇicchā.
  3794. 213794,67,460,56,69,1,156,13,Cetasikassa ca dhammassa sārammaṇattā karaṇicchā nāma ālambanassa ālambitukāmatāmukheneva hotīti ārammaṇakaraṇicchālakkhaṇo chando kattukāmatālakkhaṇo vutto.
  3795. 213795,67,460,70,81,1,71,6,"Tenevāha‘‘ ārammaṇapariyesanaraso, ārammaṇena atthikatāpaccupaṭṭhāno’’ ti ca. "
  3796. 213796,67,460,82,93,1,108,10,"Yadaggena panāyaṃ attano ārammaṇapariyesanaraso, tadaggena sampayuttānampi hotiyeva ekārammaṇatāya tena tesaṃ. "
  3797. 213797,67,460,94,106,1,72,8,Tenevāha‘‘ ārammaṇaggahaṇe cāyaṃ cetaso hatthappasāraṇaṃ viya daṭṭhabbo’’ ti.
  3798. 213798,67,460,107,113,1,77,6,Svāyaṃ kusalesu uppanno kusalacchandoti vuccati yonisomanasikārasamuṭṭhānattā.
  3799. 213799,67,461,2,12,1,68,6,"472. Adhimuccanaṃ ārammaṇe sanniṭṭhānavasena veditabbaṃ, na pasādanavasena. "
  3800. 213800,67,461,13,34,1,174,19,"Yathā tathā vā hi ārammaṇe nicchayanaṃ adhimuccanaṃ anadhimuccantassa pāṇātipātādīsu, dānādīsu vā pavattiyā abhāvā, saddhā pana pasādanīyesu pasādādhimokkhāti ayametesaṃ viseso. "
  3801. 213801,67,461,35,48,1,114,13,Voṭṭhabbanaṃ pana yathā santīrite atthe nicchayanākārena pavattitvā parato ttamānānaṃ tathā pavattiyā paccayo hoti.
  3802. 213802,67,461,49,54,1,41,4,"Yadi evaṃ, vicikicchāsampayuttesu kathanti? "
  3803. 213803,67,461,55,61,1,59,5,Tesampi ekaṃseneva saṃsappanākārassa paccayatāya daṭṭhabbaṃ.
  3804. 213804,67,461,62,90,1,207,22,"Dārakassa viya ito cito ca saṃsappanassa‘‘ karissāmi na karissāmī’’ ti anicchayassa paṭipakkhakiriyā asaṃsappanaṃ, yesu cittuppādesu ayaṃ sanniṭṭhānalakkhaṇo adhimokkho, tesaṃ ārammaṇadhammo eva sanniṭṭheyyadhammo. "
  3805. 213805,67,462,2,11,1,45,4,473. Kiriyā {kāro}ti kārasaddassa bhāvasādhanatamāha.
  3806. 213806,67,462,12,18,1,41,5,Manamhi {kāro}ti manasi ārammaṇassa karaṇaṃ.
  3807. 213807,67,462,19,33,1,100,13,"Yena hi mano ārammaṇe karīyati ārammaṇenassa saṃyojanato, tato eva tena ārammaṇampi manasi karīyatīti. "
  3808. 213808,67,462,34,37,1,29,2,{Purimamanato}ti bhavaṅgamanato.
  3809. 213809,67,462,38,47,1,94,8,Visadisamanan ti vīthijavanaṃ manaṃ {karotī}ti manasikārasāmaññena vīthijavanapaṭipādake dasseti.
  3810. 213810,67,463,2,10,1,86,8,Sampayuttadhamme ārammaṇābhimukhaṃ sārento viya hotīti manasikāro sāraṇalakkhaṇo vutto.
  3811. 213811,67,463,11,21,1,151,9,"Satiyā asammussanavasena visayābhimukhabhāvapaccupaṭṭhānatā, manasikārassa pana saṃyojanavasena ārammaṇābhimukhabhāvapaccupaṭṭhānatāti ayametesaṃ viseso. "
  3812. 213812,67,463,22,39,1,202,13,Ārammaṇapaṭipādakassa saṅkhārakkhandhapariyāpannatāvacanaṃ itaramanasikārānaṃ tadaññakkhandhapariyāpannatāmattaṃ jotetīti tathājotitaṃ taṃ viññāṇakkhandhe otāretvā dassetuṃ‘‘ vīthipaṭipādako’’ tiādi vuttaṃ.
  3813. 213813,67,464,2,17,1,90,10,"474. Tesu {dhammesū}ti yesu dhammesu sayaṃ uppannā, tesu attanā sampayuttesu cittacetasikadhammesu. "
  3814. 213814,67,464,18,30,1,81,8,Anārammaṇattepi hi tesu samappavattesu udāsinabhāvato‘‘ tatramajjhattatā’’ ti vuccati.
  3815. 213815,67,464,31,37,1,70,5,{Samavāhitalakkhaṇā}ti samaṃ avisamaṃ yathāsakakiccesu pavattanalakkhaṇā.
  3816. 213816,67,464,38,54,1,164,15,"Udāsinabhāvena pavattamānāpi hesā sampayuttadhamme yathāsakakiccesu pavatteti, yathā rājā tuṇhī nisinnopi atthakaraṇe dhammaṭṭhe yathāsakakiccesu appamatte pavatteti. "
  3817. 213817,67,464,55,61,1,77,5,"Alīnānuddhatapavattipaccayatā ūnādhikatānivāraṇarasā, kiccavasena cetaṃ vuttaṃ. "
  3818. 213818,67,464,62,67,1,36,4,"Yadi evaṃ, sahajātādhipatino kathanti? "
  3819. 213819,67,464,68,71,1,21,3,Tampi tassā kiccameva.
  3820. 213820,67,464,72,80,1,77,7,"Yaṃ sahajātadhammānaṃ adhipatibhāvoti, tassāpi tathāpavattanamevāti nāyaṃ doso."
  3821. 213821,67,464,81,103,1,134,16,"‘‘ Idaṃ nihīnakiccaṃ hotu, idaṃ atirekatarakiccan’’ ti evaṃ pakkhapātavasena viya pavatti pakkhapāto, taṃ upacchindantī viya hotīti adhippāyo."
  3822. 213822,67,465,2,13,1,67,8,‘ ‘ Aniyatesu icchantī’’ ti iminā cetasikantarabhāvena icchantīti dasseti.
  3823. 213823,67,465,14,16,1,15,2,Adosoyeva mettā.
  3824. 213824,67,465,17,36,1,50,7,Tathā hi soyeva‘‘ mettā mettāyanā’’ tiādinā( dha. sa.1062) niddiṭṭho.
  3825. 213825,67,465,37,47,1,79,8,"{Upekkhā}ti yaṃ upekkhaṃ mettāya saddhiṃ parikappenti, sā tatramajjhattupekkhāyeva. "
  3826. 213826,67,466,2,9,1,60,3,475. Kāyaduccaritādivatthūnan ti parapāṇaparadhanaparaitthiādīnaṃ.
  3827. 213827,67,466,10,12,1,32,2,Amaddanaṃ maddanapaṭipakkhabhāvo.
  3828. 213828,67,466,13,20,1,104,7,Kāyaduccaritādivatthuto saṅkocanakiriyāpadesena kāyaduccaritādito eva saṅkocanakiriyā vuttāti daṭṭhabbaṃ.
  3829. 213829,67,466,21,41,1,187,17,"Na hi viratiyo duccaritavatthuno akiriyapaccupaṭṭhānā yujjanti, atha kho duccaritassa, viratīnañca soraccavasena saṅkocanaṃ, akiriyānañca hirottappānaṃ jigucchanādivasenāti ayametesaṃ viseso. "
  3830. 213830,67,467,2,9,1,44,3,476. {Saṅkhārā}ti saṅkhārakkhandhadhamme sandhāyāha.
  3831. 213831,67,467,10,18,1,54,7,"Te hi idhādhippetā, aññathā aṭṭhatiṃsāti vattabbaṃ siyā. "
  3832. 213832,67,467,19,36,1,109,12,"Yathā cittaṃ, evaṃ taṃsampayuttadhammāpi dutiye sasaṅkhārā evāti āha‘‘ sasaṅkhārabhāvamattameva hettha viseso’’ ti. "
  3833. 213833,67,467,37,40,1,27,3,Avasesā paṭhame vuttadhammā.
  3834. 213834,67,468,2,11,1,95,8,Avasesā pañcamena sampayogaṃ {gacchantī}ti ettha kathaṃ karuṇāmuditāupekkhāsahagate sambhavantīti?
  3835. 213835,67,468,12,13,1,17,1,Pubbabhāgabhāvato.
  3836. 213836,67,468,14,28,1,110,13,"Appanāppattā eva hi karuṇāmuditā upekkhāsahagatā na honti, tato aññattha pana upekkhāsahagatāpi hontīti ācariyā. "
  3837. 213837,67,469,2,25,1,253,17,"Suvisuddhassa kāyakammādikassa cittasamādhānavasena rūpārūpāvacarakusalappavatti, na kāyakammādīnaṃ sodhanavasena, nāpi duccaritadurājīvānaṃ samucchindanapaṭippassambhanavasenāti mahaggatacittuppādesu viratīnaṃ asambhavoyevāti āha‘‘ ṭhapetvā viratittayan’’ ti. "
  3838. 213838,67,469,26,30,1,40,3,{Tato}ti rūpāvacarapaṭhame vuttacetasikato.
  3839. 213839,67,469,31,36,1,44,4,{Teyevā}ti rūpāvacarapañcame vuttacetasikā eva.
  3840. 213840,67,469,37,52,1,77,11,Yadi eva rūpāvacarato ko visesoti āha‘‘ arūpāvacarabhāvoyeva hi ettha viseso’’ ti.
  3841. 213841,67,470,2,5,1,35,2,{Paṭhamajjhānike}ti paṭhamajjhānavati.
  3842. 213842,67,470,6,13,1,76,6,{Maggaviññāṇe}ti catubbidhepi maggaviññāṇe vuttanayeneva veditabbāti sambandho.
  3843. 213843,67,470,14,22,1,97,7,Dutiyajjhānikādibhede {maggaviññāṇe}ti ettha ādi -saddena tatiyacatutthapañcamajjhānikāni saṅgaṇhāti.
  3844. 213844,67,470,23,41,1,88,10,‘‘ Vuttanayenā’’ ti vuttaṃ kiṃ avisesenāti codanāyane taṃ dassento‘‘ karuṇāmuditānan’’ tiādimāha.
  3845. 213845,67,470,42,52,1,99,9,"Tattha maggaviññāṇānaṃ nibbānārammaṇattā, karuṇāmuditānañca sattārammaṇattā na tāsaṃ tattha sambhavo. "
  3846. 213846,67,470,53,70,1,170,14,"Maggadhammesu ca pādakādiniyamena kadāci sammāsaṅkappaviraho siyā , na pana virativiraho kāyaduccaritādīnaṃ samucchindanavaseneva ariyamaggassa pavattanatoti niyataviratitā. "
  3847. 213847,67,471,2,17,1,78,9,"478. Na hiriyati na lajjatīti ahiriko, puggalo, cittaṃ, taṃsampayuttadhammasamudāyo vā."
  3848. 213848,67,471,18,36,1,69,10,‘‘ Ahirikkan’’ ti vattabbe ekassa kakārassa lopaṃ katvā‘‘ ahirikan’’ ti vuttaṃ.
  3849. 213849,67,471,37,47,1,53,6,‘‘ Na ottappan’’ ti ottappassa paṭipakkhabhūtaṃ dhammamāha.
  3850. 213850,67,471,48,50,1,21,2,Ajigucchanaṃ ahīḷanaṃ.
  3851. 213851,67,471,51,53,1,14,2,Alajjā aviriḷā.
  3852. 213852,67,471,54,58,1,30,3,{Tehevā}ti kāyaduccaritādīhi eva.
  3853. 213853,67,471,59,61,1,20,2,Asārajjaṃ nibbhayatā.
  3854. 213854,67,471,62,64,1,18,2,Anuttāso asambhamo.
  3855. 213855,67,471,65,83,1,180,14,"{Vuttapaṭipakkhavasenā}ti alajjanākārena pāpānaṃ karaṇarasaṃ ahirikaṃ, anuttāsākārena anottappaṃ, vuttappakāreneva pāpato asaṅkocanapaccupaṭṭhānāni attani, paresu ca agāravapadaṭṭhānāni. "
  3856. 213856,67,471,84,103,1,172,18,"Gāmasūkarassa viya asucito kilesāsucito ajigucchanaṃ ahirikena hoti, salabhassa viya aggito pāpato anuttāso anottappena hotīti evaṃ vuttappaṭipakkhavasena vitthāro veditabbo. "
  3857. 213857,67,472,2,15,1,75,8,"479. Lubbhanti {tenā}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttanayānusārena veditabbaṃ. "
  3858. 213858,67,472,16,19,1,25,2,{Lubbhantī}ti abhigijjhanti.
  3859. 213859,67,472,20,24,1,23,3,{Muyhantī}ti na bujjhanti.
  3860. 213860,67,472,25,40,1,111,10,"Ārammaṇaggahaṇaṃ‘‘ mama idan’’ ti taṇhābhinivesavasena abhinivissa ārammaṇassa avissajjanaṃ, na ārammaṇakaraṇamattaṃ. "
  3861. 213861,67,472,41,44,1,33,3,Abhisaṅgo abhimukhabhāvena āsatti.
  3862. 213862,67,472,45,50,1,38,4,"Apariccāgo avijahanaṃ, dummocanīyatā vā. "
  3863. 213863,67,472,51,53,1,27,2,Assādadassanaṃ assādadiṭṭhi.
  3864. 213864,67,472,54,78,1,48,7,"‘‘ Assādānupassino ca taṇhā pavaḍḍhatī’’ ti( saṃ. ni.2.52,54,57) hi vuttaṃ. "
  3865. 213865,67,473,2,10,1,56,5,480. Dhammasabhāvassa yāthāvato adassanaṃ cittassa andhabhāvo.
  3866. 213866,67,473,11,13,1,22,2,Aññāṇaṃ ñāṇapaṭipakkho.
  3867. 213867,67,473,14,17,1,42,3,Sampaṭivijjhituṃ asamatthatā asampaṭivedho.
  3868. 213868,67,473,18,29,1,101,10,"Yathā ñāṇaṃ ārammaṇasabhāvaṃ paṭivijjhituṃ na labbhati, mohassa tathā pavatti ārammaṇasabhāvacchādanaṃ. "
  3869. 213869,67,473,30,38,1,109,7,"Asammāpaṭipattiṃ paccupaṭṭhapeti, sammāpaṭipattiyā paṭipakkhabhāvena gayhatīti vā asammāpaṭipattipaccupaṭṭhāno. "
  3870. 213870,67,473,39,49,1,91,8,"Yassa uppajjati, tassa andhakaraṇaṃ andhakāro, tathā paccupatiṭṭhatīti andhakārapaccupaṭṭhāno. "
  3871. 213871,67,474,2,12,1,53,5,"481. {Micchā}ti dhammasabhāvassa viparītaṃ, niccāditoti attho. "
  3872. 213872,67,474,13,17,1,52,4,Ayoniso abhiniveso anupāyābhiniveso uppathābhiniveso.
  3873. 213873,67,474,18,25,1,51,5,Dhammasabhāvaṃ atikkamitvā parato āmasanaṃ parāmāso.
  3874. 213874,67,474,26,55,1,79,7,"Viparītaggāhavasena‘‘ idameva saccaṃ, moghamaññan’’ ti( ma. ni.2.187,202,203;3.27-29) abhinivisanaṃ micchābhiniveso. "
  3875. 213875,67,475,2,18,1,86,11,"482. Yassa dhammassa vasena uddhataṃ hoti cittaṃ, taṃsampayuttadhammā vā, so dhammo uddhaccaṃ. "
  3876. 213876,67,475,19,22,1,41,2,{Avūpasamo}ti asannisinnaappasannabhāvamāha.
  3877. 213877,67,475,23,26,1,32,3,Anavaṭṭhānarasan ti calanakiccaṃ.
  3878. 213878,67,475,27,30,1,31,3,Bhantattan ti paribbhamanākāraṃ.
  3879. 213879,67,475,31,48,1,105,11,"Cetaso {avūpasame}ti nipphādetabbe payojane bhummaṃ, avūpasamapaccayabhūtaṃ ārammaṇaṃ vā‘‘ avūpasamo’’ ti vuttaṃ. "
  3880. 213880,67,475,49,60,1,72,7,Akusaladhammānaṃ ekantanihīnatāya‘‘ akusalabhāvena ca lāmakattan’’ ti vuttaṃ.
  3881. 213881,67,476,2,17,1,107,11,"483. Thinamiddhamettha aniyataṃ, na mānādīti thinamiddhassa aniyatatā ca ettha dutiyacitte paṭhamākusalato viseso. "
  3882. 213882,67,477,2,14,1,93,10,"Anussāhanāvasīdanabhāvena saṃhatabhāvo thinaṃ, tena yogato cittaṃ thinaṃ, tassa bhāvoti thinatā. "
  3883. 213883,67,477,15,18,1,44,3,Asamatthatāvighātavasena akammaññatā middhaṃ.
  3884. 213884,67,477,19,37,1,102,13,"Yasmā tato eva tena sampayuttadhammā medhitā vihatasāmatthiyā honti, tasmā‘‘ middhanatā middhan’’ ti vuttaṃ. "
  3885. 213885,67,477,38,41,1,46,3,Anussāhalakkhaṇan ti ussāhapaṭipakkhalakkhaṇaṃ.
  3886. 213886,67,477,42,46,1,45,4,Vīriyassa avanodanaṃ khipanaṃ vīriyāvanodanaṃ.
  3887. 213887,67,477,47,56,1,113,8,"Sampayuttadhammānaṃ saṃsīdanākārena paccupatiṭṭhati, tesaṃ vā saṃsīdanaṃ paccupaṭṭhapetīti saṃsīdanapaccupaṭṭhānaṃ. "
  3888. 213888,67,477,57,72,1,135,13,"Akammaññatālakkhaṇan ti ettha kāmaṃ thinampi akammaññasabhāvameva, taṃ pana cittassa, middhaṃ vedanādikkhandhattayassāti ayamettha viseso. "
  3889. 213889,67,477,73,81,1,38,6,Tathā hi pāḷiyaṃ‘‘ tattha katamaṃ thinaṃ?
  3890. 213890,67,477,82,86,1,32,4,Yā cittassa akallatā akammaññatā.
  3891. 213891,67,477,87,90,1,22,3,Tattha katamaṃ middhaṃ?
  3892. 213892,67,477,91,110,1,66,10,Yā kāyassa akallatā akammaññatā’’ ti( dha. sa.1162-1163) ca ādinā imesaṃ niddeso pavatto.
  3893. 213893,67,477,111,114,1,34,3,Onahanaṃ viññāṇadvārānaṃ pidahanaṃ.
  3894. 213894,67,477,115,119,1,39,4,Līnatā līnākāro ārammaṇaggahaṇe saṅkoco.
  3895. 213895,67,477,120,138,1,180,16,"Yasmā thinena cittasseva saṃhananaṃ hoti, middhena pana vedanādikkhandhattayassa viya rūpakāyassāpi, tasmā taṃ pacalāyikāniddaṃ paccupaṭṭhapetīti pacalāyikāniddāpaccupaṭṭhānaṃ vuttaṃ. "
  3896. 213896,67,477,139,145,1,51,5,"Arati pantasenāsanesu, adhikusaladhammesu ca arocanā. "
  3897. 213897,67,477,146,151,1,79,5,Vijambhikā vijambhanasaṅkhātassa kāyaduṭṭhullassa kāraṇabhūtā saṃkilesappavatti.
  3898. 213898,67,477,152,160,1,56,6,{Arativijambhikādīsū}ti ca ādi -saddena tandiādīnaṃ gahaṇaṃ.
  3899. 213899,67,477,161,165,1,42,4,Nipphādetabbe payojane cetaṃ bhummavacanaṃ.
  3900. 213900,67,478,2,5,1,14,2,Avasesā soḷasa.
  3901. 213901,67,478,6,15,1,57,8,"Māno panettha aniyato hoti, tena saddhiṃ sattaraseva honti. "
  3902. 213902,67,478,16,127,1,551,55,"Paṭṭhāne hi‘‘ saṃyojanaṃ dhammaṃ paṭicca saṃyojano dhammo uppajjati hetupaccayā’’ ti ettha catukkhattuṃ kāmarāgena, tikkhattuṃ paṭighena ca māno vicikicchā bhavarāgoti tayopete sakadāgāmino saṃyojanānaṃ saṃyojanehi dasavidhā yojanāti dassitāya dasavidhāya yojanāya‘‘ kāmarāgasaṃyojanaṃ paṭicca mānasaṃyojanaṃ avijjāsaṃyojanan’’ ti( paṭṭhā.3.4.1) vatvā‘‘ kāmarāgasaṃyojanaṃ paṭicca avijjāsaṃyojanan’’ ti( paṭṭhā.3.4.1) tathā‘‘ mānasaṃyojanaṃ paṭicca bhavarāgasaṃyojanaṃ avijjāsaṃyojanan’’ ti( paṭṭhā3.4.1) vatvā‘‘ bhavarāgasaṃyojanaṃ paṭicca avijjāsaṃyojanan’’ ti( paṭṭhā.3.4.1) ca evamāgatāhi yojanāhi mānassa aniyatabhāvo pakāsito. "
  3903. 213903,67,478,128,142,1,82,12,"Yadi hi māno niyato siyā, kāmarāgassa mānarahitā pavatti na siyā, tathā bhavarāgassa. "
  3904. 213904,67,478,143,154,1,77,10,"Evaṃ sati paṭṭhāne catukkhattuṃ kāmarāgena yojanā na siyā, tikkhattuṃyeva siyā. "
  3905. 213905,67,478,155,159,1,26,4,Bhavarāgamūlikā ca na siyā.
  3906. 213906,67,478,160,169,1,71,8,"Evañca saṃyojanānaṃ saṃyojanehi aṭṭhavidhena yojanā siyā, na dasavidhena. "
  3907. 213907,67,478,170,173,1,24,3,Dasavidhāva ca dassitāti.
  3908. 213908,67,478,174,178,1,35,4,Seyyādivasena uccato namanaṃ unnati.
  3909. 213909,67,478,179,181,1,31,2,Unnamanavaseneva saṃpaggaharaso.
  3910. 213910,67,478,182,187,1,53,5,Na vīriyaṃ viya taṃtaṃkiccasādhane abbhussahanavasena.
  3911. 213911,67,478,188,195,1,73,7,Omānassāpi attānaṃ avaṃ katvā gahaṇampi sampaggahaṇavasenevāti daṭṭhabbaṃ.
  3912. 213912,67,478,196,207,1,71,9,"Ketu vuccati accuggatadhajo, idha pana ketu viyāti ketu, uḷāratamādibhāvo. "
  3913. 213913,67,478,208,215,1,55,6,"Taṃ ketubhāvasaṅkhātaṃ ketuṃ kāmetīti ketukamyaṃ, cittaṃ. "
  3914. 213914,67,478,216,223,1,48,6,"Yassa dhammassa vasena ketukamyaṃ, sā ketukamyatā."
  3915. 213915,67,478,224,250,1,162,17,"‘‘ Ahan’’ ti pavattanato mānassa diṭṭhisadisī pavattīti so diṭṭhiyā saddhiṃ ekacittuppāde na pavattati, attasinehasannissayo cāti āha‘‘ diṭṭhivippayuttalobhapadaṭṭhāno’’ ti. "
  3916. 213916,67,479,2,9,1,46,6,Etthāpi {cā}ti ca -saddena thinamiddhaṃ ākaḍḍhati.
  3917. 213917,67,480,2,8,1,22,2,485. {Dussantī}ti byāpajjanti.
  3918. 213918,67,480,9,11,1,19,2,Caṇḍikkaṃ kujjhanaṃ.
  3919. 213919,67,480,12,18,1,90,5,"Attano pavattiākāravasena, virūpasaṃsappanakaaniṭṭharūpasamuṭṭhāpanavasena ca visappanaraso. "
  3920. 213920,67,480,19,24,1,55,4,Kāyassa vijjhattabhāvāpādanato attano nissayadahanaraso.
  3921. 213921,67,480,25,40,1,136,13,"Dussanaṃ attano, parassa ca upabhogaphalakālesu aniṭṭhattā visasaṃsaṭṭhapūtimuttaṃ viya {daṭṭhabbo}ti sabbena sabbaṃ aggahetabbataṃ dasseti. "
  3922. 213922,67,481,2,21,1,70,10,"486. Yaṃ parasampattīsu issākaraṇaṃ, sā issāti dassento āha‘‘ issāyanā issā’’ ti . "
  3923. 213923,67,481,22,24,1,17,2,Usūyanaṃ asahanaṃ.
  3924. 213924,67,481,25,29,1,29,3,{Tatthevā}ti parasampattīsu eva.
  3925. 213925,67,481,30,44,1,89,9,"Abhiratipaṭipakkhabhūtaṃ issāya kiccaṃ, na abhiratiyā abhāvamattanti āha‘‘ anabhiratirasā’’ ti. "
  3926. 213926,67,482,2,23,1,95,10,487. Maccharayogena‘‘ maccharī’’ ti pavattamānaṃ maccharisaddaṃ gahetvā āha‘‘ maccharabhāvo macchariyan’’ ti.
  3927. 213927,67,482,24,36,1,88,11,"Niruttinayena pana mā idaṃ acchariyaṃ aññesaṃ hotu, mayhameva hotūti macchariyanti porāṇā. "
  3928. 213928,67,482,37,43,1,60,6,Taṃ macchariyaṃ vuccamānāni lakkhaṇādīni pariyādāya tiṭṭhati.
  3929. 213929,67,482,44,50,1,97,6,Saṅkocanapaccupaṭṭhānan ti attasampattīnaṃ parehi asādhāraṇabhāvakaraṇena saṅkocanapaccupaṭṭhānaṃ.
  3930. 213930,67,482,51,53,1,28,2,Kaṭukākāragati kaṭukañcukatā.
  3931. 213931,67,482,54,56,1,20,2,Attasampatti āvāsādi.
  3932. 213932,67,483,2,10,1,36,5,488. Kukatan ti ettha akatampi kukatameva.
  3933. 213933,67,483,11,26,1,53,10,"Evañhi vattāro honti‘‘ yaṃ mayā na kataṃ, taṃ kukatan’’ ti. "
  3934. 213934,67,483,27,36,1,42,5,Tathā hi vakkhati‘‘ katākatānusocanarasan’’ ti.
  3935. 213935,67,483,37,69,1,183,22,"Evaṃ katākataṃ duccaritaṃ, sucaritañca kukataṃ, taṃ ārabbha vippaṭisāravasena pavattaṃ pana cittaṃ taṃsahacaritatāya idha‘‘ kukatan’’ ti gahetvā‘‘ tassa bhāvo kukkuccan’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  3936. 213936,67,483,70,74,1,41,4,Pacchā anutāpanaṃ vibādhanaṃ pacchānutāpo.
  3937. 213937,67,483,75,82,1,108,7,Yathāpavattassa katākatākāravisiṭṭhassa duccaritasucaritassa anusocanavasena virūpaṃ paṭisaraṇaṃ vippaṭisāro.
  3938. 213938,67,483,83,86,1,42,3,Parāyattatāhetutāya dāsabyamiva daṭṭhabbaṃ.
  3939. 213939,67,483,87,99,1,71,11,"Yathā hi dāsabye sati dāso parāyatto hoti, evaṃ kukkucce sati taṃsamaṅgī. "
  3940. 213940,67,483,100,108,1,52,8,Na hi so attano dhammatāya kusale pavattituṃ sakkoti.
  3941. 213941,67,483,109,121,1,117,12,Atha vā katākatākusalakusalānusocane āyattatāya tadubhayavasena kukkuccena taṃsamaṅgī hotīti taṃ dāsabyaṃ viya hotīti.
  3942. 213942,67,484,2,10,1,78,8,Aniyatesu issādīsu thinamiddhasambhavova cāti ca -saddaṃ ānetvā sambandhitabbaṃ.
  3943. 213943,67,485,2,9,1,37,2,490. {Pavattiṭṭhitimatto}ti khaṇaṭṭhitimatto.
  3944. 213944,67,485,10,32,1,184,18,‘‘ Nivāte dīpaccīnaṃ ṭhiti viyā’’ ti hi evaṃ vuttacittaṭṭhiti viya santānaṭṭhitiyā paccayo bhavituṃ asamattho nicchayābhāvena asaṇṭhahanato cetaso pavattipaccayamattatāya pavattiṭṭhitimatto.
  3945. 213945,67,485,33,41,1,25,4,Tenāha‘‘ dubbalo samādhī’’ ti.
  3946. 213946,67,485,42,55,1,114,11,"Vigatā {cikicchā}ti cikicchituṃ dukkaratāya vuttaṃ, na sabbathā vicikicchāya cikicchābhāvatoti tadatthamattaṃ dasseti."
  3947. 213947,67,485,56,70,1,61,9,"‘‘ Evaṃ nu kho, nanu kho’’ tiādinā saṃsappanavasena setīti saṃsayo. "
  3948. 213948,67,485,71,76,1,47,4,{Kampanarasā}ti nānārammaṇe cittassa kampanakiccā.
  3949. 213949,67,485,77,87,1,97,9,Uddhaccañhi attanā gahitākāre eva ṭhatvā bhamatīti ekārammaṇasmiṃyeva vipphandanavasena pavattati.
  3950. 213950,67,485,88,122,1,180,26,"Vicikicchā pana yadipi rūpādīsu ekasmiṃyeva ārammaṇe uppajjati, tathāpi‘‘ evaṃ nu kho, nanu kho, idaṃ nu kho, aññaṃ nu kho’’ ti aññaṃ gahetabbākāraṃ apekkhatīti nānārammaṇe kampanaṃ hotīti. "
  3951. 213951,67,485,123,127,1,61,4,Anicchayaṃ dveḷhakaṃ paccupaṭṭhapetīti anicchayapaccupaṭṭhānā.
  3952. 213952,67,485,128,134,1,92,6,Anekaṃsassa ārammaṇe nānāsabhāvassa gahaṇākārena paccupatiṭṭhatīti anekaṃsagāhapaccupaṭṭhānā.
  3953. 213953,67,486,2,8,1,42,2,491. {Sattārammaṇattā}ti sattapaññattiārammaṇattā.
  3954. 213954,67,486,9,24,1,104,11,Nanu ca paññattiārammaṇāpi vipākā hontīti codanaṃ sandhāyāha‘‘ ekantaparittārammaṇā hi kāmāvacaravipākā’’ ti.
  3955. 213955,67,486,25,57,1,194,26,"Viratiyopi vipākesu na {santī}ti etthāpi nanu kesuci vipākesu viratiyopi santīti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ pañca sikkhāpadā kusalāyevāti hi vuttan’’ ti, tena lokiyavipākesu viratiyo na santīti dasseti. "
  3956. 213956,67,487,2,5,1,37,3,Tesan ti rūpāvacarādivipākaviññāṇānaṃ.
  3957. 213957,67,487,6,10,1,44,4,Janetabbajanakasambandhe hi idaṃ sāmivacanaṃ.
  3958. 213958,67,488,2,9,1,29,3,492. {Te}ti te ahetukakiriyasaṅkhārā.
  3959. 213959,67,488,10,47,1,339,25,"Tattha kusalavipākamanodhātusampayuttehi samānā ahetukakiriyamanodhātusampayuttā, somanassasahagatasantīraṇasampayuttehi samānā hasituppādasampayuttā, upekkhāsahagatasantīraṇasampayuttehi samānā voṭṭhabbanasampayuttāti imamatthaṃ dassentena‘‘ kusala… pe… samānā’’ ti vatvā tato labbhamānaṃ visesaṃ dassetuṃ‘‘ manoviññāṇadhātudvaye panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  3960. 213960,67,488,48,60,1,66,8,Vīriyasabbhāvato balappatto samādhi hoti‘‘ vīriyantaṃ balan’’ ti katvā.
  3961. 213961,67,489,2,20,1,122,13,Samucchedaviratīhi eva arahantānaṃ viramanakiccassa niṭṭhitattā kiriyacittesu viratiyo na santīti āha‘‘ ṭhapetvā viratiyo’’ ti.
  3962. 213962,67,489,21,46,1,195,17,"Kāmāvacarasahetukakiriyasaṅkhārānaṃ kāmāvacarakusalehi viratikato viseso atthi, mahaggatesu pana tādisopi natthīti āha‘‘ sabbākārenapī’’ ti, dhammato, ārammaṇato, pavattiākāratoti sabbapakārenapīti attho. "
  3963. 213963,67,490,2,5,1,46,3,Iti saṅkhārakkhandhe vitthārakathāmukhavaṇṇanā.
  3964. 213964,67,491,2,2,1,26,1,Atītādivibhāgakathāvaṇṇanā
  3965. 213965,67,492,2,19,1,144,11,"Abhidhammantogadhampi suttantabhājanīyaṃ suttantanayo eva, ekantaabhidhammanayo pana abhidhammabhājanīyanti āha‘‘ abhidhamme padabhājanīyanayenā’’ ti. "
  3966. 213966,67,493,2,11,1,50,6,493. Bhagavatā pana evaṃ khandhā vitthāritāti sambandho.
  3967. 213967,67,493,12,20,1,72,8,Tasmā imāyapi pāḷiyā vasena khandhānaṃ saṃvaṇṇanaṃ karissāmāti adhippāyo.
  3968. 213968,67,493,21,29,1,50,7,Yaṃ {kiñcī}ti ettha yan ti sāmaññena aniyamadassanaṃ.
  3969. 213969,67,493,30,35,1,45,4,{Kiñcī}ti pakārabhedaṃ āmasitvā aniyamadassanaṃ.
  3970. 213970,67,493,36,63,1,150,21,Ubhayenāpi atītaṃ vā… pe… santike vā appaṃ vā bahuṃ vā yādisaṃ vā tādisaṃ vā napuṃsakaniddesārahaṃ sabbaṃ byāpetvā gaṇhātīti āha‘‘ anavasesapariyādānan’’ ti.
  3971. 213971,67,493,64,87,1,188,19,Evaṃ pana aññesupi napuṃsakaniddesārahesu pasaṅgaṃ disvā tattha adhippetatthaṃ aticca pavattanato atippasaṅgassa niyamanatthaṃ rūpanti vuttanti dassento‘‘ rūpanti atippasaṅganiyamanan’’ ti āha.
  3972. 213972,67,493,88,111,1,126,17,"Yaṃ {kiñcī}ti ca yaṃ -saddaṃ ekaṃ padaṃ, sanipātaṃ kiṃ -saddañca ekaṃ padanti gahetvā aniyamekatthadīpanato‘‘ padadvayenāpī’’ ti vuttaṃ. "
  3973. 213973,67,493,112,115,1,14,2,{Assā}ti rūpassa.
  3974. 213974,67,493,116,120,1,58,4,Atītādinā vibhāgaṃ ārabhati atītānāgatapaccuppannantiādinā.
  3975. 213975,67,494,2,40,1,151,13,494. {Addhāsantatisamayakhaṇavasenā}ti ettha cutipaṭisandhiparicchinne kāle addhā -saddo vattatīti‘‘ ahosiṃ nu kho ahamatītamaddhānan’’ tiādisuttavasena( ma. ni.1.18; saṃ. ni.2.20) viññāyati.
  3976. 213976,67,494,41,70,1,92,10,"Tathā hi bhaddekarattasutte pi‘‘ atītaṃ nānvāgameyyā’’ tiādinā( ma. ni.3.272,275,276,277) addhāvaseneva atītādibhāvo vutto."
  3977. 213977,67,494,71,82,1,34,5,"‘‘ Tayome, bhikkhave, addhā, katame tayo? "
  3978. 213978,67,494,83,113,1,134,15,Atīto addhā anāgato addhā paccuppanno addhā’’ ti( dī. ni.3.305; itivu.63) pana paramatthato paricchijjamāno addhā niruttipathasutta vasena khaṇaparicchinno vutto.
  3979. 213979,67,494,114,128,1,49,8,"Tattha hi‘‘ yaṃ, bhikkhave, rūpaṃ jātaṃ… pe… pātubhūtaṃ. "
  3980. 213980,67,494,129,154,1,91,12,"Atthīti tassa saṅkhā’’ ti( saṃ. ni.3.62) vijjamānassa paccuppannatā, tato pubbe, pacchā ca atītānāgatatā vuttā. "
  3981. 213981,67,494,155,172,1,115,13,Tadaññasuttesu pana yebhuyyena cutipaṭisandhiparicchinno atītādiko addhā vuttoti so eva idhāpi‘‘ addhāvasenā’’ ti vutto.
  3982. 213982,67,495,2,9,1,41,6,"Sītaṃ sītassa sabhāgo, tathā uṇhaṃ uṇhassa. "
  3983. 213983,67,495,10,37,1,174,23,"Yaṃ pana sītaṃ, uṇhaṃ vā sarīre sannipatitaṃ santānavasena pavattamānaṃ anūnaṃ anadhikaṃ ekākāraṃ, taṃ eko utūti vuccatīti sabhāgautuno anekattā eka -ggahaṇaṃ kataṃ, evaṃ āhārepi. "
  3984. 213984,67,495,38,42,1,62,4,Ekavīthiekajavanasamuṭṭhānan ti pañcachaṭṭhadvāravasena vuttaṃ.
  3985. 213985,67,495,43,48,1,66,5,Santatisamayakathā vipassakānaṃ upakāratthāya aṭṭhakathāsu kathitā.
  3986. 213986,67,495,49,60,1,72,8,"Janako hetu, upathambhako paccayo, tesaṃ uppādanaṃ, upatthambhanañca kiccaṃ. "
  3987. 213987,67,495,61,88,1,289,21,"Yathā bījassa aṅkuruppādanaṃ, pathavīādīnañca tadupatthambhanaṃ, kammassa kaṭattārūpavipākuppādanaṃ, āhārādīnaṃ tadupatthambhanaṃ, evaṃ ekekassa kalāpassa, cittuppādassa ca janakānaṃ kammānantarādipaccayabhūtānaṃ, upatthambhakānañca sahajātapurejātapacchājātānaṃ kiccaṃ yathāsambhavaṃ yojetabbaṃ. "
  3988. 213988,67,495,89,110,1,257,20,"Evaṃ utuādīnaṃ sabhāgavisabhāgatāsambhavato taṃsamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ santativasena atītādivibhāgo vutto, kammassa pana ekabhavanibbattakassa sabhāgavisabhāgatā natthīti taṃsamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ santativasena atītādivibhāgaṃ avatvā upatthambhakavaseneva vutto. "
  3989. 213989,67,495,111,126,1,126,13,"Yadā pana liṅgaparivattanaṃ hoti, tadā balavatā akusalena purisaliṅgaṃ antaradhāyati, dubbalena kusalena itthiliṅgaṃ pātubhavati. "
  3990. 213990,67,495,127,151,1,223,22,"Dubbalena ca akusalena itthiliṅgaṃ antaradhāyati, balavatā kusalena purisaliṅgaṃ pātubhavatīti kammasamuṭṭhānarūpānampi attheva visabhāgatāti tesampi santativasena atītādivibhāgo sambhavati, so pana na sabbakālikoti na gahito. "
  3991. 213991,67,496,2,15,1,100,11,"Taṃtaṃsamayan ti ekamuhuttādiko so so samayo etassāti taṃtaṃsamayaṃ, rūpaṃ, taṃtaṃsamayavantanti attho. "
  3992. 213992,67,497,2,10,1,51,6,Tato {pubbe}ti tato khaṇattayassa pariyāpattito pubbe.
  3993. 213993,67,497,11,13,1,21,2,Anuppannattā anāgataṃ.
  3994. 213994,67,497,14,18,1,20,3,{Pacchā}ti tato pacchā.
  3995. 213995,67,497,19,22,1,31,3,Khaṇattayaṃ atikkantattā atītaṃ.
  3996. 213996,67,497,23,38,1,131,12,"Yassa hetukiccaṃ, paccayakiccañca niṭṭhitattā atikkantaṃ, taṃ atītaṃ uppādakkhaṇe hetukiccaṃ, uppannaphalattā niṭṭhitañcāti daṭṭhabbaṃ. "
  3997. 213997,67,497,39,42,1,28,3,Tīsupi khaṇesu paccayakiccaṃ.
  3998. 213998,67,497,43,76,1,231,27,"Pathavīādīnaṃ sandhāraṇādikaṃ, phassādīnaṃ phusanādikañca attano kiccaṃ sakiccaṃ, sakiccassa karaṇakkhaṇo sakiccakkhaṇo, saha vā kiccena sakiccaṃ, yasmiṃ khaṇe sakiccaṃ rūpaṃ vā arūpaṃ vā hoti, so sakiccakkhaṇo, tasmiṃ khaṇe paccuppannaṃ. "
  3999. 213999,67,497,77,96,1,110,14,"Ettha ca khaṇādikathāyaṃ‘‘ tato pubbe anāgataṃ, pacchā atītan’’ ti vacanaṃ addhādīsu viya bhedābhāvato nippariyāyaṃ. "
  4000. 214000,67,497,97,117,1,134,18,"Addhādivasena hi aññeva dhammā atītā aññe anāgatā aññe paccuppannā labbhanti, khaṇādivasena pana natthi dhammato bhedo, kālato eva bhedo. "
  4001. 214001,67,497,118,138,1,154,16,"Uppādato pubbe anāgato , khaṇattaye vattamāno, tato paraṃ atītoti nippariyāyā, addhāpaccuppannādi viya kenaci pariyāyena atītamanāgatanti ca vattabbatābhāvato. "
  4002. 214002,67,498,2,33,1,240,22,"495. Heṭṭhā vuttaṃ ajjhattikabāhirabhedaṃ sandhāya‘‘ vuttanayo evā’’ ti vatvā tena aparitussamānena yadipi tattha ajjhattameva ajjhattikanti saddattho labbhati, tathāpi attheva ajjhattaajjhattikasaddānaṃ, bahiddhābāhirasaddānañca aññamaññaṃ atthabhedo. "
  4003. 214003,67,498,34,56,1,202,21,"Tathā hi ajjhattikasaddo saparasantānikesu cakkhādīsu rūpādīsu bāhirasaddo viya pavattati, ajjhattasaddo pana tassa tassa sattassa sasantānikesveva cakkhurūpādīsu tato aññesu bahiddhāsaddo viya pavattati. "
  4004. 214004,67,498,57,67,1,44,6,Tasmā tamatthaṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ.
  4005. 214005,67,498,68,73,1,34,4,Tattha {idhā}ti imasmiṃ suttantanaye.
  4006. 214006,67,498,74,84,1,99,9,"Niyakajjhattampi na pubbe vuttaajjhattikameva, parapuggalikampi na pubbe vuttabāhiramevāti adhippāyo. "
  4007. 214007,67,499,2,12,1,65,6,"496. Hīnapaṇītabhedo pariyāyato, nippariyāyato ca veditabboti sambandho. "
  4008. 214008,67,499,13,16,1,23,3,Tadeva sudassīnaṃ rūpaṃ.
  4009. 214009,67,499,17,21,1,29,3,{Yatthā}ti yasmiṃ ārammaṇabhūte.
  4010. 214010,67,499,22,31,1,76,8,"Yaṃ ārammaṇaṃ katvā akusalavipākaviññāṇaṃ uppajjati, taṃ hīnaṃ aniṭṭhabhāvato. "
  4011. 214011,67,499,32,38,1,42,5,"Yaṃ kusalavipākaṃ, taṃ paṇītaṃ iṭṭhabhāvato. "
  4012. 214012,67,499,39,61,1,130,19,"Yathā hi akusalavipāko sayaṃ aniṭṭho aniṭṭhe eva uppajjati, na iṭṭhe, evaṃ kusalavipākopi sayaṃ iṭṭho iṭṭhe eva uppajjati, na aniṭṭhe. "
  4013. 214013,67,499,62,66,1,29,4,Tathā hi vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ–
  4014. 214014,67,500,2,19,1,110,13,"‘ ‘ Akusalakammajavasena aniṭṭhā pañca kāmaguṇā vibhattā, kusalakammajaṃ pana aniṭṭhaṃ nāma natthi, sabbaṃ iṭṭhameva. "
  4015. 214015,67,500,20,25,1,49,5,Kusalakammajavasena iṭṭhā pañca kāmaguṇā vibhattā.
  4016. 214016,67,500,26,44,1,60,8,"Kusalakammajañhi aniṭṭhaṃ nāma natthi, sabbaṃ iṭṭhamevā’’ ti( vibha. aṭṭha.6) ca. "
  4017. 214017,67,501,2,17,1,134,14,"Tattha manāpānipi kānici hatthirūpādīni akusalakammanibbattāni santi, na pana tāni tesaṃyeva hatthiādīnaṃ sukhassa hetubhāvaṃ gacchanti. "
  4018. 214018,67,501,18,33,1,110,14,"Tassa tasseva hi sattassa attanā katena kusalena nibbattaṃ sukhassa paccayo hoti, akusalena nibbattaṃ dukkhassa. "
  4019. 214019,67,501,34,41,1,73,7,Tasmā kammajānaṃ iṭṭhāniṭṭhatā kammakārakasattassa vasena yojanārahā siyā.
  4020. 214020,67,501,42,82,1,229,28,"Tattha yaṃ vuttaṃ‘‘ kusalakammajaṃ aniṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti, na ca vuttaṃ‘‘ akusalakammajaṃ iṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti, tena akusalakammajampi sobhanaṃ parasattānaṃ iṭṭhaṃ atthīti anuññātaṃ bhavissati, kusalakammajaṃ pana sabbesaṃ iṭṭhamevāti. "
  4021. 214021,67,502,2,36,1,248,30,"Tiracchānagatānaṃ pana kesañci manussarūpaṃ amanāpaṃ, yato te disvāva palāyanti, manussā ca devatārūpaṃ passitvā bhāyanti, tesampi vipākaviññāṇaṃ taṃ rūpaṃ ārabbha kusalavipākameva uppajjati, tādisassa pana puññassa abhāvā na tesaṃ tattha abhirati hoti. "
  4022. 214022,67,502,37,47,1,90,10,Kusalakammajassa pana aniṭṭhassa abhāvo viya akusalakammajassa ca iṭṭhassa abhāvo vattabbo.
  4023. 214023,67,502,48,60,1,129,11,"Hatthiādīnampi hi akusalakammajaṃ manussānaṃ akusalavipākasseva ārammaṇaṃ, kusalakammajaṃ pana pavatte samuṭṭhitaṃ kusalavipākassa. "
  4024. 214024,67,502,61,83,1,216,21,"Iṭṭhārammaṇena pana vomissakattā appakaṃ akusalakammajaṃ bahulaṃ akusalavipākuppattiyā kāraṇaṃ na bhavissatīti sakkā viññātuṃ, vipākaṃ pana na sakkā vañcetunti vipākavasena iṭṭhāniṭṭhārammaṇavavatthānaṃ suṭṭhu yujjati. "
  4025. 214025,67,502,84,102,1,116,13,"Yaṃ pana vuttaṃ‘‘ aniṭṭhā pañca kāmaguṇā’’ ti, taṃ rūpādibhāvasāmaññato kāmaguṇasadisatāya taṃsadisesu tabbohārena vuttaṃ. "
  4026. 214026,67,502,103,147,1,49,7,"Iṭṭhāneva hi rūpādīni‘‘ kāmaguṇā’’ ti pāḷiyaṃ( ma. ni.1.164-165,177-178,287;2.155,280;3.57,190; saṃ. ni.5.30) vuttāni. "
  4027. 214027,67,502,148,170,1,138,17,"Kāmaguṇavisabhāgā vā rūpādayo‘‘ kāmaguṇā’’ ti vuttā asive sivoti vohāro viya, sabbāni vā iṭṭhāniṭṭhāni rūpādīni taṇhāvatthubhāvato kāmaguṇā eva. "
  4028. 214028,67,502,171,198,1,45,6,Vuttañhi‘‘ rūpā loke piyarūpaṃ sātarūpan’’ tiādi( dī. ni.2.400; ma. ni.1.133).
  4029. 214029,67,502,199,206,1,67,7,Atisayena pana kamanīyattā suttesu kāmaguṇāti iṭṭharūpādīni vuttāni.
  4030. 214030,67,503,2,19,1,120,11,{Vuttanayamevā}ti abhidesena lakkhaṇato dūrasantikaṃ dassitanti āha‘‘ okāsatopettha upādāyupādāya dūrasantikatā veditabbā’’ ti.
  4031. 214031,67,503,20,33,1,90,12,"Tattha kittakato paṭṭhāya rūpaṃ okāsavasena santike nāma, kittakato pana paṭṭhāya dūre nāma? "
  4032. 214032,67,503,34,47,1,90,11,"Pakatikathāya kathentānaṃ dvādasa hatthā savanūpacāro nāma, tassa orato santike, parato dūre. "
  4033. 214033,67,503,48,66,1,121,16,"Tattha sukhumarūpaṃ dūre hontaṃ lakkhaṇatopi okāsatopi dūre hoti, santike hontaṃ pana okāsatova santike hoti, na lakkhaṇato. "
  4034. 214034,67,503,67,82,1,104,13,"Oḷārikarūpaṃ santike hontaṃ lakkhaṇatopi okāsatopi santike hoti, dūre hontaṃ okāsatova hoti, na lakkhaṇato."
  4035. 214035,67,503,83,99,1,89,11,"‘‘ Upādāyupādāyā’’ ti pana vuttattā attano rūpaṃ santike nāma, antokucchigatassāpi parassa dūre. "
  4036. 214036,67,503,100,113,1,186,11,"Antokucchigatassa santike, bahi ṭhitassa dūreti evaṃ antogabbhapamukhapariveṇasaṅghārāmasīmāgāmakhettajanapadarajjasamuddacakkavāḷesu tadantogatabahigatānaṃ vasena dūrasantikatā veditabbā. "
  4037. 214037,67,504,2,10,1,33,5,497. Tadekajjhan ti taṃ ekajjhaṃ ekato.
  4038. 214038,67,504,11,18,1,44,5,"{Abhisaṃyūhitvā}ti saṃharitvā, samūhaṃ vā katvā. "
  4039. 214039,67,504,19,24,1,45,4,{Abhisaṅkhipitvā}ti saṅkhipitvā saṅkhepaṃ katvā.
  4040. 214040,67,504,25,41,1,96,10,‘‘ Sabbampi rūpaṃ… pe… dassitaṃ hotī’’ ti iminā rūpakhandhasaddānaṃ samānādhikaraṇasamāsabhāvaṃ dasseti.
  4041. 214041,67,504,42,55,1,53,9,Tenevāha‘‘ na hi rūpato añño rūpakkhandho nāma atthī’’ ti.
  4042. 214042,67,505,2,11,1,79,6,498. Rāsibhāvūpagamanena vedanākkhandhādayoti dassitā hontīti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  4043. 214043,67,506,2,14,1,127,10,"Santativasena , khaṇādivasena {cā}ti ettha addhāsamayavasena atītādivibhāgassa avacanaṃ sukhādivasena bhinnāya atītādibhāvavacanato. "
  4044. 214044,67,506,15,55,1,335,35,"Na hi sukhā eva addhāvasena, samayavasena ca atītādikā hoti, tathā dukkhā eva, adukkhamasukhā eva ca kāyikacetasikādibhāvena bhinnā, tena vedanāsamudāyo addhāsamayavasena atītādibhāvena vattabbataṃ arahati samudāyassa tehi paricchinditabbattā, vedanekadesā pana gayhamānā santatikhaṇehi paricchedaṃ arahanti tathā paricchinditvā gahetabbato. "
  4045. 214045,67,506,56,95,1,430,35,"Ekasantatiyaṃ pana sukhādīsu anekabhedabhinnesu yo bhedo paricchinditabbabhāvena gahito, tassa ekappakārassa pākaṭassa paricchedikā taṃsahitadvārālambanappavattā, avicchedena taduppādakekavidhavisayasamāyogappavattā ca santati bhavituṃ arahatīti tassā bhedantaraṃ anāmasitvā paricchedakabhāvena gahaṇaṃ kataṃ, lahuparivattino vā arūpadhammā parivattaneneva paricchedena paricchindanaṃ arahantīti santatikhaṇavaseneva paricchedo vutto. "
  4046. 214046,67,506,96,105,1,123,8,"Ekavidhavisayasamāyogappavattā divasampi buddharūpaṃ passantassa, dhammaṃ suṇantassa pavattasaddhādisahitavedanā paccuppannā."
  4047. 214047,67,506,106,116,1,79,6,‘‘ Pubbantāparantamajjhattagatā’’ ti etena hetupaccayakiccavasena vuttanayaṃ dasseti.
  4048. 214048,67,507,2,18,1,115,9,499. Sabyāpārasaussāhasavipākatā kusalādīhi tīhipi sādhāraṇāti asādhāraṇameva dassetuṃ‘‘ sāvajjakiriyahetuto’’ tiādi vuttaṃ.
  4049. 214049,67,507,19,23,1,63,3,Tattha {sāvajjakiriyahetuto}ti pāṇātipātādigārayhakiriyānimittato.
  4050. 214050,67,507,24,29,1,56,3,{Kilesasantāpabhāvato}ti kilesapariḷāhena sadarathabhāvato .
  4051. 214051,67,507,30,34,1,44,4,Vūpasantasabhāvāya kusalāya vedanāya oḷārikā.
  4052. 214052,67,507,35,38,1,21,2,{Sabyāpārato}ti saīhato.
  4053. 214053,67,507,39,49,1,96,9,"Tena yathā pavattamānāyassā vipākena bhavitabbaṃ, tathā pavattiṃ vadanto vipākuppādanayogyatamāha. "
  4054. 214054,67,507,50,56,1,52,4,"{Saussāhato}ti sasattito, tena vipākuppādanasamatthataṃ. "
  4055. 214055,67,507,57,64,1,78,5,"{Savipākato}ti vipākasabbhāvato, tena paccayantarasamavāyenassā vipākanibbattanaṃ. "
  4056. 214056,67,507,65,69,1,41,4,Tīhipi padehi vipākadhammataṃyeva dasseti.
  4057. 214057,67,507,70,83,1,141,10,"Kāyakammādibyāpārasabbhāvato vā sabyāpārato, javanussāhavasena saussāhato, vipākuppādanasamatthatāvasena {savipākato}ti evamettha attho veditabbo. "
  4058. 214058,67,507,84,105,1,138,16,"Vipākaṃ anuppādentīpi kiriyā kusalā viya sabyāpārā, saussāhā eva ca hotīti tadubhayaṃ anāmasitvā kiriyābyākatavāre‘‘ savipākato’’ icceva vuttaṃ. "
  4059. 214059,67,507,106,110,1,41,3,{Sabyābajjhato}ti kilesadukkhena sadukkhato.
  4060. 214060,67,507,111,123,1,126,9,"{Vuttavipariyāyato}ti anavajjakiriyahetuto, kilesasantāpābhāvato, abyābajjhato ca vūpasantavuttīti evaṃ akusalāya vuttavipallāsato. "
  4061. 214061,67,507,124,127,1,25,3,Yathāyogan ti yogānurūpaṃ.
  4062. 214062,67,507,128,138,1,61,9,"Tīsu kāraṇesu yaṃ yaṃ yassā yassā yujjati, tadanurūpanti attho. "
  4063. 214063,67,507,139,144,1,60,5,Kusalākusalavedanāhi vipākabyākatāya tīhipi kāraṇehi oḷārikā.
  4064. 214064,67,507,145,149,1,69,4,Kiriyābyākatāya savipākato savipākatāvisiṭṭhasabyāpārasaussāhato vāti.
  4065. 214065,67,507,150,163,1,100,9,"{Vuttapariyāyenā}ti vipākabyākatā abyāpārato , anussāhato, avipākato ca tāhi kusalākusalavedanāhi sukhumā. "
  4066. 214066,67,507,164,172,1,102,7,"Kiriyābyākatā avipākato, avipākatāvisiṭṭhasabyāpārasaussāhato vāti evaṃ kusalākusalāya vuttavipallāsena. "
  4067. 214067,67,507,173,180,1,86,7,Kammavegakkhittā hi kammapaṭibimbabhūtā ca kāyakammādibyāpāravirahato nirussāhā vipākā.
  4068. 214068,67,507,181,185,1,32,4,Saussāhā ca kiriyā avipākadhammā.
  4069. 214069,67,507,186,191,1,41,5,Savipākadhammā hi sagabbhā viya oḷārikāti.
  4070. 214070,67,508,2,9,1,45,3,500. {Nirassādato}ti assādābhāvato sukhapaṭikkhepato.
  4071. 214071,67,508,10,16,1,51,4,"{Savipphārato}ti saparipphandato, anupasantatoti attho. "
  4072. 214072,67,508,17,20,1,31,2,{Abhibhavanato}ti ajjhottharaṇato.
  4073. 214073,67,508,21,27,1,43,5,"Sukhāya majjhattatā natthi, upekkhāya sātatā. "
  4074. 214074,67,508,28,40,1,73,8,Santatādayo pana sabbattha sukhupekkhāsu labbhantīti‘‘ yathāyogan’’ ti vuttaṃ.
  4075. 214075,67,508,41,48,1,65,6,{Pākaṭato}ti sukhito dukkhitoti disvāpi jānitabbattā vibhūtabhāvato.
  4076. 214076,67,508,49,52,1,24,3,Sā adukkhamasukhā vedanā.
  4077. 214077,67,509,2,13,1,95,8,501. Asamāpannasamāpanna -ggahaṇena cettha bhūmivasenāpi vedanānaṃ oḷārikasukhumatā vuttāti veditabbā.
  4078. 214078,67,509,14,17,1,25,3,Itarā samāpannassa vedanā.
  4079. 214079,67,510,2,9,1,51,5,{Oghaniyato}ti oghehi ārammaṇaṃ katvā atikkamitabbato.
  4080. 214080,67,510,10,25,1,117,12,"Tathā yoganiyato, ganthaniyato {cā}ti etthāpi ganthova ganthanaṃ, tassa hitaṃ ārammaṇabhāvena sambandhanatoti ganthaniyaṃ. "
  4081. 214081,67,510,26,31,1,40,4,"Evaṃ nīvaraṇiyaṃ, upādāniyañca veditabbaṃ. "
  4082. 214082,67,510,32,39,1,54,6,"Saṃkilese niyuttā, saṃkilesaṃ vā arahantīti saṃkilesikā. "
  4083. 214083,67,510,40,42,1,10,2,Sā anāsavā.
  4084. 214084,67,511,2,9,1,40,3,502. {Tatthā}ti yathāvuttāya oḷārikasukhumatāya.
  4085. 214085,67,511,10,13,1,18,2,{Sambhedo}ti saṅkaro.
  4086. 214086,67,511,14,33,1,113,13,"‘‘ Oḷārikā, sukhumā’’ ti ca vuttānampi jātiādivasena puna sukhumoḷārikabhāvāpattidoso yathā na hoti, tathā pariharitabbo. "
  4087. 214087,67,511,34,48,1,113,10,Jātivasena sukhumāya vedanāya sabhāvapuggalalokiyavasena oḷārikataṃ pāḷivasena dassetuṃ‘‘ vuttañhetan’’ tiādi vuttaṃ.
  4088. 214088,67,511,49,60,1,80,9,"Evaṃ {sukhādayopī}ti ettha akusalā vedanā jātivasena oḷārikā, sabhāvavasena sukhumā. "
  4089. 214089,67,511,61,74,1,124,12,"Kusalajjhānasahagatā sukhā vedanā jātivasena oḷārikā, samāpannassa vedanāti katvā puggalavasena sukhumāti evamādinā yojetabbā."
  4090. 214090,67,511,75,91,1,88,11,‘‘ Na parāmasitabbo’’ ti etena jātiādayo cattāro koṭṭhāsā aññamaññaṃ avomissakā eva gahetabbā.
  4091. 214091,67,511,92,99,1,46,6,"Evaṃ sambhedassa parihāro, na aññathāti dasseti. "
  4092. 214092,67,511,100,123,1,150,16,"Yathā abyākatamukhena, evaṃ kusalākusalamukhenapi, yathā ca jātimukhena, evaṃ sabhāvādimukhenapi dassetabbanti imamatthaṃ‘‘ esa nayo sabbatthā’’ ti atidisati. "
  4093. 214093,67,512,2,16,1,107,10,Idāni jātiādikoṭṭhāsesupi mitho akusalādīnaṃ upādāyupādāya oḷārikasukhumataṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi āraddhaṃ.
  4094. 214094,67,512,17,28,1,71,7,‘‘ Nissayadahanato’’ ti iminā dosasahagatāya pākaṭaṃ kurūrappavattiṃ dasseti.
  4095. 214095,67,512,29,39,1,115,8,"{Niyatā}ti micchattaniyāmena niyatā, ānantariyabhāvappattā kappatiṭṭhanakavipākatāya kappaṭṭhitikā devadattādīnaṃ viya. "
  4096. 214096,67,512,40,43,1,38,3,Asaṅkhārikā sabhāvatikhiṇatāya oḷārikā.
  4097. 214097,67,512,44,47,1,40,3,Diṭṭhisampayuttā mahāsāvajjatāya oḷārikā.
  4098. 214098,67,512,48,67,1,145,16,"Sāpi diṭṭhisampayuttā niyatā oḷārikā, tato kappaṭṭhitikā, tato {asaṅkhārikā}ti tividhāpi heṭṭhā vuttanayattā ekajjhaṃ vuttā visuṃ visuṃyeva yojetabbā. "
  4099. 214099,67,512,68,76,1,23,4,Tenāha‘‘ itarā sukhumā’’ ti.
  4100. 214100,67,512,77,83,1,49,4,"{Avisesenā}ti dosasahagatā, lobhasahagatāti abhedena. "
  4101. 214101,67,512,84,88,1,41,4,Akusalā bahuvipākā dosussannatāya oḷārikā.
  4102. 214102,67,512,89,92,1,23,3,Tathā kusalā appavipākā.
  4103. 214103,67,512,93,97,1,39,4,Mandadosattā akusalā appavipākā sukhumā.
  4104. 214104,67,512,98,101,1,23,3,Tathā kusalā bahuvipākā.
  4105. 214105,67,513,2,9,1,98,6,"Oḷārikasukhumanikantivatthubhāvato kāmāvacarādīnaṃ oḷārikasukhumatā, lokuttarā pana ekantasukhumāva. "
  4106. 214106,67,513,10,15,1,36,5,Tatthāpi ca vibhāgaṃ parato vakkhati.
  4107. 214107,67,513,16,26,1,95,8,{Bhāvanāmayāpī}ti bhāvanāmayāya bhedanena dānasīlamayānampi bhedanaṃ nayato dassitanti veditabbaṃ.
  4108. 214108,67,513,27,41,1,112,10,Bhāvanāya paguṇabalavakālādīsu kadāci ñāṇavippayuttacittenapi manasikāro hotīti vuttaṃ‘‘ bhāvanāmayāpi duhetukā’’ ti.
  4109. 214109,67,513,42,58,1,120,10,"{Taṃtaṃbhūmivipākakiriyāvedanāsū}ti ettha‘‘ kāmāvacaravipākā oḷārikā, rūpāvacarā sukhumā’’ tiādinā yāva arahattaphalā netabbaṃ."
  4110. 214110,67,513,59,84,1,168,15,"‘‘ Kāmāvacarakiriyā oḷārikā, rūpāvacarakiriyā sukhumā’’ tiādinā kāmāvacarā ca‘‘ dānākārappavattā oḷārikā, sīlākārappavattā sukhumā’’ tiādinā yāva nevasaññānāsaññāyatanā netabbaṃ. "
  4111. 214111,67,513,85,101,1,95,11,"Yathā ca jātikoṭṭhāse ayaṃ vibhāgo, evaṃ sabhāvakoṭṭhāsādīsupīti dassetuṃ‘‘ dukkhādī’’ tiādi vuttaṃ. "
  4112. 214112,67,514,2,17,1,80,10,Sabbo cāyaṃ vibhāgo lakkhaṇasannissito vuttoti katvā āha‘‘ okāsavasena cāpī’’ tiādi.
  4113. 214113,67,514,18,24,1,47,5,{Sukhāpī}ti pi -saddena adukkhamasukhaṃ sampiṇḍeti.
  4114. 214114,67,514,25,29,1,27,3,{Sabbatthā}ti sabbāsu bhūmīsu.
  4115. 214115,67,514,30,40,1,63,9,"Yathānurūpan ti yā yā vedanā yattha yattha labbhati, tadanurūpaṃ. "
  4116. 214116,67,514,41,51,1,66,8,"{Vatthuvasenā}ti yaṃ vatthuṃ ārabbha vedanā pavattati, tassa vasenāpi. "
  4117. 214117,67,514,52,63,1,102,10,{Hīnavatthukā}ti hīnaṃ vatthuṃ ārammaṇaṃ katvā kaṅgubhattaṃ bhuñjantassa vedanā hīnavatthukatāya oḷārikā.
  4118. 214118,67,514,64,69,1,56,4,Sālimaṃsodanaṃ bhuñjantassa paṇītavatthukatāya {sukhumā}ti.
  4119. 214119,67,515,2,11,1,39,5,503. Ādinā {nayenā}ti sabbaṃ pāḷigatiṃ āmasati.
  4120. 214120,67,515,12,15,1,43,3,Jātiādivasena asamānakoṭṭhāsatā visabhāgatā.
  4121. 214121,67,515,16,22,1,64,5,"Dukkhavipākatādivasena asadisakiccatā asaṃsaṭṭhatā, na asampayogo. "
  4122. 214122,67,515,23,38,1,110,13,"Yadi siyā, dūravipariyāyena santikaṃ hotīti saṃsaṭṭhatā santikatā āpajjati, na ca vedanāya vedanāsampayogo atthi. "
  4123. 214123,67,515,39,54,1,94,11,Santikapadavaṇṇanāya ca‘‘ sabhāgato ca sarikkhato cā’’ ti vakkhatīti vuttanayeneva attho veditabbo.
  4124. 214124,67,515,55,57,1,28,2,Asadisasabhāvatā asarikkhatā.
  4125. 214125,67,515,58,65,1,77,6,{Sabbavāresū}ti oḷārikasukhumabhede vuttanayānusārena vattabbesu sabbesu vāresu.
  4126. 214126,67,515,66,74,1,95,7,"Jātiādivasena samānakoṭṭhāsatā sabhāgatā, dukkhavipākatādivasena pana sadisasabhāvatā sarikkhatā. "
  4127. 214127,67,515,75,87,1,33,6,Tenāha‘‘ akusalā pana… pe… santike’’ ti.
  4128. 214128,67,516,2,6,1,62,4,Iti vedanākkhandhassa atītādivibhāge vitthārakathāmukhavaṇṇanā.
  4129. 214129,67,517,2,2,1,28,1,Kamādivinicchayakathāvaṇṇanā
  4130. 214130,67,518,2,11,1,47,5,504. Etan ti evaṃ atītādivibhāge vitthārakathāmukhaṃ.
  4131. 214131,67,518,12,16,1,48,4,Ñāṇabhedatthan ti nānappakāraṃ ñāṇappabhedatthaṃ.
  4132. 214132,67,518,17,28,1,69,8,"{Kamato}ti desanākkamato, yena kāraṇenāyaṃ desanākkamo kato, tatoti attho. "
  4133. 214133,67,518,29,35,1,57,4,"{Visesato}ti bhedato, khandhupādānakkhandhavibhāgatoti attho. "
  4134. 214134,67,518,36,39,1,27,2,{Anūnādhikato}ti pañcabhāvato.
  4135. 214135,67,518,40,44,1,30,3,{Upamāto}ti upamāhi upametabbato.
  4136. 214136,67,518,45,52,1,54,6,Daṭṭhabbato {dvidhā}ti dvīhi ākārehi ñāṇena passitabbato.
  4137. 214137,67,518,53,59,1,72,4,{Passantassatthasiddhito}ti yathā passantassa yathādhippetatthanipphattito.
  4138. 214138,67,518,60,63,1,21,2,{Vibhāvinā}ti paññavatā.
  4139. 214139,67,519,2,7,1,60,4,{Uppattikkamo}ti yathāpaccayaṃ uppajjantānaṃ uppajjanapaṭipāṭi.
  4140. 214140,67,519,8,35,1,112,12,"‘‘ Dassanenapahātabbā’’ tiādinā( dha. sa. tikamātikā8,9) paṭhamaṃ pahātabbā paṭhamaṃ vuttā, dutiyaṃ pahātabbā dutiyaṃ vuttāti ayaṃ pahānakkamo. "
  4141. 214141,67,519,36,62,1,173,18,"Sīlavisuddhiṃ paṭipajja cittavisuddhi paṭipajjitabbā, tathā tato parāpīti āha‘‘ sīlavisuddhi… pe… paṭipattikkamo’’ ti, anupubbapaṇītā bhūmiyo anupubbena vavatthitāti ayaṃ bhūmikkamo."
  4142. 214142,67,519,63,79,1,81,7,‘‘ Cattāro satipaṭṭhānā’’ tiādiko( vibha.355) ekakkhaṇepi satipaṭṭhānādisambhavato desanākkamo ca.
  4143. 214143,67,519,80,89,1,105,8,"Dānakathādayo anupubbukkaṃsato kathitā, uppattiādivavatthānābhāvato pana dānādīnaṃ idha desanākkamavacanaṃ. "
  4144. 214144,67,519,90,117,1,110,10,Uppattiādivavatthānahetukatāya hi‘‘ paṭhamaṃ kalalaṃ hotī’’ tiādikā( saṃ. ni.1.235; kathā.692) desanāpi samānā uppattiādikamabhāveneva vuttā.
  4145. 214145,67,519,118,135,1,183,17,Yathāvuttavavatthānābhāvena pana anekesaṃ vacanānaṃ sahapavattiyā asambhavato yena kenaci pubbāpariyena desetabbatāya tena tena adhippāyena desanāmattasseva kamo desanākkamo daṭṭhabbo.
  4146. 214146,67,519,136,146,1,110,8,"{Pubbāpariyavavatthānenā}ti paṭhamaṃ rūpakkhandho, tato vedanākkhandhoti evaṃ pubbāpariyavavatthānena anuppattito. "
  4147. 214147,67,519,147,156,1,73,7,"{Appahātabbato}ti khandhesu ekaccānaṃ pahātabbatāva natthi, kuto pahānakkamo. "
  4148. 214148,67,519,157,165,1,62,8,Sati hi sabbesaṃ pahātabbatāya pahānakkamena nesaṃ desanā siyā.
  4149. 214149,67,519,166,171,1,60,4,{Appaṭipajjanīyato}ti sammāpaṭipattivasena na paṭipajjitabbato.
  4150. 214150,67,519,172,182,1,70,6,‘‘ Catubhūmipariyāpannattā’’ ti iminā vedanādīnaṃ aniyatabhūmikataṃ dasseti.
  4151. 214151,67,519,183,186,1,41,3,Niyatabhūmikānañhi bhūmikkamo sambhaveyya.
  4152. 214152,67,520,2,10,1,67,7,{Abhedenā}ti rūpādīnaṃ bhedaṃ vibhāgaṃ akatvā ekajjhaṃ piṇḍaggahaṇena.
  4153. 214153,67,520,11,16,1,55,5,Attagāhapatitan ti attagāhasaṅkhāte diṭṭhoghe nipatitaṃ.
  4154. 214154,67,520,17,25,1,99,6,{Samūhaghanavinibbhogadassanenā}ti rūpato arūpaṃ vivecento rūpārūpasamūhe ghanavinibbhujjanadassanena.
  4155. 214155,67,520,26,33,1,76,7,Cakkhuādīnampi visayabhūtan ti ekadesena samudāyabhūtaṃ rūpakkhandhaṃ vadati.
  4156. 214156,67,520,34,48,1,119,12,"Yā ettha iṭṭhaṃ, aniṭṭhañca rūpaṃ saṃvedeti, ayaṃ vedanākkhandhoti iṭṭhāniṭṭharūpasaṃvedanikaṃ vedanaṃ desesīti sambandho. "
  4157. 214157,67,520,49,51,1,14,2,Evaṃ sabbattha.
  4158. 214158,67,520,52,57,1,99,5,Iṭṭhamajjhattaaniṭṭhamajjhattānampi iṭṭhāniṭṭhasabhāvattā iṭṭhāniṭṭhaggahaṇeneva gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4159. 214159,67,520,58,61,1,24,3,Evan ti yathāvuttanayena.
  4160. 214160,67,520,62,75,1,82,8,Saññāya gahitākāre visaye abhisaṅkhārappavattīti āha‘‘ saññāvasena abhisaṅkhārake’’ ti.
  4161. 214161,67,520,76,93,1,107,12,"Yathā viññāṇassa sampayuttadhammānaṃ nissayabhāvo pākaṭo, na tathā vedanādīnanti āha‘‘ vedanādīnaṃ nissayan’’ ti."
  4162. 214162,67,520,94,137,1,98,10,"‘‘ Manopubbaṅgamā dhammā( dha. pa.1-2), cittānuparivattino dhammā( dha. sa. dukamātikā62), chadvārādhipati rājā’’ ti( dha. pa. aṭṭha.2.181 erakapatthanāgarājavatthu) vacanato viññāṇaṃ adhipati. "
  4163. 214163,67,521,2,22,1,146,12,"505. Rūpakkhandhe‘‘ sāsavaṃ upādāniyan’’ ti vacanaṃ anāsavānaṃ dhammānaṃ sabbhāvato rūpakkhandhassa taṃsabhāvatānivattanatthaṃ, na anāsavarūpanivattanatthaṃ. "
  4164. 214164,67,522,2,15,1,94,11,"Anāsavāva khandhesu {vuttā}ti ettha aṭṭhānappayutto eva -saddo, anāsavā khandhesveva vuttāti attho. "
  4165. 214165,67,522,16,22,1,61,6,Idha pana visuddhimagge sabbepete khandhāpi upādānakkhandhāpi.
  4166. 214166,67,523,2,10,1,73,5,506. Sabbasaṅkhatānaṃ sabhāgena ekajjhaṃ saṅgaho sabbasaṅkhatasabhāgekasaṅgaho.
  4167. 214167,67,523,11,17,1,66,6,Sabhāgasabhāvena hi saṅgayhamānā sabbasaṅkhatā pañcakkhandhā honti.
  4168. 214168,67,523,18,23,1,60,5,Tattha ruppanādisāmaññena samānakoṭṭhāsā sabhāgāti veditabbā.
  4169. 214169,67,523,24,37,1,94,9,Tesu saṅkhatābhisaṅkharaṇakiccaṃ āyūhanarasāya cetanāya balavanti sā‘‘ saṅkhārakkhandho’’ ti vuttā.
  4170. 214170,67,523,38,58,1,225,19,"Aññe ca ruppanādivisesalakkhaṇarahitā phassādayo saṅkhatābhisaṅkharaṇasāmaññenāti daṭṭhabbā, phusanādayo pana sabhāvā visuṃ khandhasaddavacanīyā na hontīti dhammasabhāvaññunā tathāgatena phassakkhandhādayo na vuttāti veditabbā."
  4171. 214171,67,523,59,96,1,235,29,"‘‘ Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā sassatavādā sassataṃ attānañca lokañca paññapenti, sabbe te ime eva pañcupādānakkhandhe nissāya paṭicca, etesaṃ vā aññataran’’ ti evamādisuttānañca vasena attattaniyagāhassa etapparamatā daṭṭhabbā. "
  4172. 214172,67,523,97,115,1,171,18,Etena ca vakkhamānasuttavasena ca khandhe eva nissāya parittārammaṇādivasena na vattabbā ca diṭṭhi uppajjati khandhanibbānavajjassa sabhāvadhammassa abhāvatoti vuttaṃ hoti.
  4173. 214173,67,523,116,120,1,39,4,Rūpan ti ruppanasabhāvaṃ dhammajātamāha.
  4174. 214174,67,523,121,125,1,29,4,Vedanan tiādīsupi eseva nayo.
  4175. 214175,67,523,126,160,1,167,15,‘‘ Sīlakkhandho samādhikkhandho’’ tiādi( dī. ni.3.355) vacanato aññesañca khandhasaddavacanīyānaṃ sīlakkhandhādīnaṃ sabbhāvato na pañcevāti codanaṃ nivattetumāha‘‘ aññesaṃ tadavarodhato’’ ti.
  4176. 214176,67,524,2,16,1,70,7,507. Pavattiṭṭhānabhūtaṃ vasanaṭṭhānaṃ viya hotīti vuttaṃ‘‘ nivāsaṭṭhānato’’ ti.
  4177. 214177,67,524,17,21,1,83,4,Dukkhadukkhavipariṇāmadukkhasaṅkhāradukkhatāvasena vedanāya ābādhakattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4178. 214178,67,524,22,28,1,108,6,Rāgādisampayuttassa vipariṇāmādidukkhassa itthipurisādiākāragāhikā taṃtaṃsaṅkappamūlabhūtā saññā samuṭṭhānaṃ.
  4179. 214179,67,524,29,34,1,46,5,Pittādi viya rogassa āsannakāraṇaṃ samuṭṭhānaṃ.
  4180. 214180,67,524,35,39,1,59,4,Utubhojanavisamatāvisamaparihārādi viya mūlakāraṇaṃ nidānaṃ.
  4181. 214181,67,524,40,46,1,57,6,Cittassa aṅgabhūtā cetasikāti viññāṇaṃ gilānūpamaṃ vuttaṃ.
  4182. 214182,67,524,47,57,1,129,10,Kuṭṭharogavato siniyhanaṃ tassa bhiyyobhāvāya viya bālassa puññābhisaṅkhārādivasena pavatti vedanādukkhāvahā asappāyasevanasadisī.
  4183. 214183,67,524,58,64,1,57,4,"{Vedanattāyā}ti vedanāsabhāvatthaṃ, vedanattalābhāyāti attho. "
  4184. 214184,67,524,65,74,1,70,7,"Kāraṇaṭṭhānatāya, bhojanādhāratāya ca cārakūpamaṃ, bhājanūpama ñca rūpaṃ. "
  4185. 214185,67,524,75,87,1,113,10,"Subhasaññādivasena vedanākāraṇassa hetubhāvato, vedanābhojanassa chādāpanato ca aparādhūpamā, byañjanūpamā ca saññā. "
  4186. 214186,67,524,88,94,1,64,5,"Vedanāhetuto kāraṇakārakūpamo, parivesakūpamo ca saṅkhārakkhandho. "
  4187. 214187,67,524,95,100,1,57,5,Bhattakāro eva yebhuyyena parivisatīti parivesakaggahaṇaṃ.
  4188. 214188,67,524,101,112,1,91,9,"Vedanāya vibādhitabbato, anuggahetabbato ca aparādhikūpamaṃ, bhuñjakūpama ñca viññāṇaṃ vuttaṃ. "
  4189. 214189,67,525,2,72,1,308,32,"508.‘‘ Pañca vadhakā paccatthikā ukkhittāsikāti kho, bhikkhave, pañcannetaṃ upādānakkhandhānaṃ adhivacanan’’ ti āsīvisūpame( saṃ. ni.4.238) vadhakāti vuttā,‘‘ bhāroti kho, bhikkhave, pañcannetaṃ upādānakkhandhānaṃ adhivacanan’’ ti bhārasutte( saṃ. ni.3.22) bhārāti,‘‘ atītampāhaṃ addhānaṃ evameva rūpena khajjiṃ, seyyathāpi etarahi paccuppannena rūpena khajjāmi. "
  4190. 214190,67,525,73,132,1,248,28,"Ahañceva kho pana anāgataṃ rūpaṃ abhinandeyyaṃ, anāgatampāhaṃ addhānaṃ evameva rūpena khajjeyyaṃ, seyyathāpi… pe… khajjāmī’’ tiādinā( saṃ. ni.3.79) khajjanīyapariyāye khādakāti,‘‘ so aniccaṃ rūpaṃ‘ aniccaṃ rūpan’ ti yathābhūtaṃ nappajānātī’’ tiādinā( saṃ. ni.3.85) yamakasutte aniccādikāti. "
  4191. 214191,67,525,133,154,1,143,16,"Yadipi‘‘ idha pana sabbepete ekajjhaṃ katvā khandhāti adhippetā’’ ti vuttaṃ, bāhullena pana upādānakkhandhānaṃ tadantogadhānaṃ daṭṭhabbatā veditabbā. "
  4192. 214192,67,525,155,158,1,30,3,Vipassanāya bhūmivicāro hesoti.
  4193. 214193,67,526,2,17,1,116,11,"Pheṇapiṇḍo {viyā}tiādīsu rūpādīnaṃ evaṃ pheṇapiṇḍādisadisatā daṭṭhabbā, yathā pheṇapiṇḍo nissāro paridubbalo agayhupago; "
  4194. 214194,67,526,18,73,1,467,48,"gahitopi kiñci atthaṃ na sādheti, chiddāvachiddo anekasandhisaṅghaṭito bahūnaṃ pāṇakānaṃ āvāso anupubbūpacito sabbāvatthanipātī avassaṃbhedī, evaṃ rūpampi niccasārādivirahato nissāraṃ pheggu viya, sukhabhañjanīyato dubbalaṃ, niccanti vā dhuvanti vā ahanti vā mamanti vā na gahetabbaṃ, gahitampi tathā na hoti, bahuchiddaṃ asītisatasandhisaṅghaṭitaṃ anekakimikulāvāsaṃ kalalādivasena anupubbūpacitaṃ kalalakālato paṭṭhāya sabbāsupi avatthāsu vinassati, avassameva ca bhijjati. "
  4195. 214195,67,526,74,99,1,68,5,Aṭṭhakathāyaṃ( saṃ. ni. aṭṭha.2.3.95; vibha. aṭṭha.26 kamādivinicchayakathā) pana parimaddanāsahanameva upamūpameyyasambandho vutto.
  4196. 214196,67,527,2,19,1,108,14,"Yathā pubbuḷo nissāro paridubbalo agayhupago, gahitopi na kiñci atthaṃ sādheti, na ciraṭṭhitiko, tathā vedanāpi. "
  4197. 214197,67,527,20,51,1,229,24,"Yathā ca pubbuḷo, udakatalaṃ, udakabinduṃ, udakajallikaṃ saṅkaḍḍhitvā puṭaṃ katvā gahaṇavātañcāti cattāri kāraṇāni paṭicca jāyati, evaṃ vedanāpi vatthuṃ, ārammaṇaṃ, kilesajallaṃ, phassasaṅghaṭṭanañcāti cattāri kāraṇāni paṭicca uppajjati. "
  4198. 214198,67,527,52,77,1,253,24,"Yathā hi udakatale bindunipātajanito vāto udakajallikasaṅkhātaṃ udakalasikaṃ saṅkaḍḍhitvā puṭaṃ katvā pubbuḷaṃ nāma karoti, evaṃ vatthumhi ārammaṇāpāthagamanajanito phasso anupacchinnaṃ kilesajallaṃ sahakārīpaccayabhāvena saṅkaḍḍhitvā vedanaṃ nāma karoti. "
  4199. 214199,67,527,78,89,1,104,10,"Idañca kilesehi mūlakāraṇabhūtehi, ārammaṇassādanabhūtehi ca nibbattaṃ vaṭṭagataṃ vedanaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  4200. 214200,67,527,90,99,1,70,8,"Ukkaṭṭhaparicchedena vā cattāro paccayā vuttā, ūnehipi pana uppajjateva. "
  4201. 214201,67,527,100,104,1,50,4,Idha muhuttaramaṇīyatā upamopameyyasambandho vutto.
  4202. 214202,67,528,2,7,1,36,5,Yathā pana marīcikā asārā agayhupagā.
  4203. 214203,67,528,8,25,1,94,16,"Na hi taṃ gahetvā pātuṃ vā nhāyituṃ vā bhājanaṃ vā pūretuṃ sakkā, evaṃ saññāpi asārā agayhupagā. "
  4204. 214204,67,528,26,62,1,247,27,"Yathā ca marīcikā vipphandamānā sañjātūmivegā viya khāyantī mahājanaṃ vippalambeti, evaṃ saññāpi‘‘ nīlaṃ pītaṃ dīghaṃ rassan’’ tiādinā ārammaṇe pavattamānā sabhāvamatte aṭṭhatvā‘‘ subhaṃ sukhaṃ niccan’’ tiādimicchāgāhassa kāraṇabhāvena lokaṃ vippalambeti. "
  4205. 214205,67,529,2,7,1,37,4,Yathā kadalikkhandho asāro agayhupago.
  4206. 214206,67,529,8,31,1,148,19,"Na hi taṃ gahetvā gopānasīādīnaṃ atthāya upanetuṃ sakkā, upanītampi tathā na hoti, bahuvaṭṭisamodhāno ca hoti, evaṃ saṅkhārakkhandhopi asāro agayhupago. "
  4207. 214207,67,529,32,46,1,84,12,"Na hi taṃ niccādivasena gahetuṃ sakkā, gahitampi tathā na hoti, bahudhammasamodhāno ca. "
  4208. 214208,67,529,47,61,1,103,12,"Aññadeva hi phassassa lakkhaṇaṃ, aññaṃ cetanādīnaṃ, te pana sabbe samodhānetvā saṅkhārakkhandhoti vuccati. "
  4209. 214209,67,530,2,7,1,30,5,Yathā ca māyā asārā agayhupagā.
  4210. 214210,67,530,8,55,1,316,39,"Na hi taṃ gahetvā kiñci atthaṃ kiccaṃ sādhetuṃ sakkā, ittarā lahupaccupaṭṭhānā amaṇiādimeva maṇiādirūpena dassentī mahājanaṃ vañceti, evaṃ viññāṇampi asāraṃ ittaraṃ lahupaccupaṭṭhānaṃ, teneva cittena āgacchantaṃ viya, gacchantaṃ viya, ṭhitaṃ viya, nisinnaṃ viya ca katvā gāhāpeti, aññadeva cittaṃ āgamane, aññaṃ gamanādīsūti. "
  4211. 214211,67,530,56,59,1,25,3,Evaṃ viññāṇaṃ māyāsadisaṃ.
  4212. 214212,67,531,2,25,1,173,18,"Pañcapi upādānakkhandhā asubhādisabhāvā eva saṃkilesāsucivatthubhāvāditoti asubhādito daṭṭhabbā eva, tathāpi katthaci koci viseso sukhaggahaṇīyo hotīti āha‘‘ visesato cā’’ tiādi. "
  4213. 214213,67,531,26,36,1,125,10,Tattha cattāro satipaṭṭhānā catuvipallāsappahānakarāti tesaṃ gocarabhāvena rūpakkhandhādīsu asubhādibhāvena daṭṭhabbatā vuttā.
  4214. 214214,67,532,2,9,1,43,4,509. Khandhehi na vihaññati parividitasabhāvattā.
  4215. 214215,67,532,10,20,1,84,9,"Vipassakopi tesaṃ vipattiyaṃ na dukkhamāpajjati, khīṇāsavesu pana vattabbameva natthi. "
  4216. 214216,67,532,21,27,1,40,6,Te hi āyatimpi khandhehi na bādhīyantīti.
  4217. 214217,67,533,2,33,1,170,15,"Kabaḷīkārāhāraṃ {parijānātī}ti‘‘ āhārasamudayā rūpasamudayo’’ ti( saṃ. ni.3.56,57) vacanato ajjhattikarūpe chandarāgaṃ pajahanto tassa samudayabhūte kabaḷīkārāhārepi chandarāgaṃ pajahatīti attho. "
  4218. 214218,67,533,34,36,1,18,2,Ayaṃ pahānapariññā.
  4219. 214219,67,533,37,45,1,97,8,Ajjhattikarūpaṃ pana pariggaṇhanto tassa paccayabhūtaṃ kabaḷīkārāhāraṃ pariggaṇhātīti ñātapariññā.
  4220. 214220,67,533,46,53,1,60,7,Tassa ca udayabbayānupassī hotīti tīraṇapariññā ca yojetabbā.
  4221. 214221,67,533,54,71,1,111,13,Evaṃ pariññattaye sijjhante ime vipallāsādayo vidhamīyanti evāti āha‘‘ asubhe subhanti vipallāsaṃ pajahatī’’ tiādi.
  4222. 214222,67,533,72,82,1,65,6,Tattha kāmarāgabhūtaṃ abhijjhaṃ sandhāyāha‘‘ abhijjhākāyaganthan’’ ti.
  4223. 214223,67,533,83,93,1,87,8,"Asubhānupassanāya hi kāmarāgappahānaṃ hoti , kāmarāgamukhena vā sabbalobhappahānaṃ vadati. "
  4224. 214224,67,533,94,100,1,35,6,Na upādiyati na gaṇhati na uppādeti.
  4225. 214225,67,534,2,57,1,182,18,‘ ‘ Phassapaccayā vedanā’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.39; mahāva.1; udā.1; netti.24) vuttattā‘‘ vedanāya chandarāgaṃ pajahanto tassā paccayabhūte phassāhārepi chandarāgaṃ pajahatī’’ tiādinā āhāraparijānane vuttanayena phassaparijānanaṃ yojetabbaṃ.
  4226. 214226,67,534,58,65,1,63,7,Vedanāya dukkhato dassanena tattha sukhanti vipallāsaṃ pajahati.
  4227. 214227,67,534,66,74,1,79,8,Sukhatthameva bhavapatthanā hotīti vedanāya taṇhaṃ pajahanto bhavoghaṃ uttarati.
  4228. 214228,67,534,75,79,1,33,4,Tato eva bhavayogena visaṃyujjati.
  4229. 214229,67,534,80,123,1,209,25,"Bhavāsavena ca anāsavo hoti, sabbavedanaṃ dukkhato passanto attano parena apubbaṃ dukkhaṃ uppāditaṃ, sukhaṃ vā vināsitaṃ na cinteti, tato‘‘ anatthaṃ me acarī’’ tiādi( dha. sa.1237; vibha.909) āghātavatthuppahānato byāpādakāyaganthaṃ bhindati."
  4230. 214230,67,534,124,144,1,173,16,‘‘ Sukhabahule sugatibhave suddhī’’ ti aggahetvā gosīlagovatādīhi suddhiṃ parāmasanto sukhapatthanāvaseneva parāmasatīti vedanāya taṇhaṃ pajahantopi sīlabbatupādānaṃ na upādiyati.
  4231. 214231,67,535,2,32,1,197,21,"Manosañcetanā saṅkhārakkhandho, saññā pana taṃsampayuttāti saññāsaṅkhāre anattato passanto manosañcetanāya chandarāgaṃ pajahati, tañca pariggaṇhāti, tīreti cāti‘‘ saññaṃ saṅkhāre… pe… parijānātī’’ ti vuttaṃ. "
  4232. 214232,67,535,33,57,1,179,18,Saññāsaṅkhāre anattāti passanto attadiṭṭhimūlakattā sabbadiṭṭhīnaṃ attadiṭṭhiṃ viya sabbadiṭṭhiyopi vidhamatīti dassento‘‘ diṭṭhoghaṃ uttarati… pe… attavādupādānaṃ na upādiyatī’’ ti āha.
  4233. 214233,67,536,2,13,1,120,11,Viññāṇaṃ aniccato passanto aniccānupassanāmukhena tissopi anupassanā ussukkanto tīhipi pariññāhi viññāṇāhāraṃ parijānāti.
  4234. 214234,67,536,14,20,1,53,6,Visesato panettha anicce niccanti vipallāsaṃ pajahati.
  4235. 214235,67,536,21,34,1,128,13,Tattha niccaggāhabāhullato avijjāya viññāṇe ghanagahaṇaṃ hotīti ghanavinibbhogaṃ katvā taṃ aniccato passanto avijjoghaṃ uttarati.
  4236. 214236,67,536,35,43,1,61,8,Tato eva avijjāyogena visaṃyutto avijjāsavena anāsavo ca hoti.
  4237. 214237,67,536,44,53,1,92,7,Mohabaleneva sīlabbataparāmasanaṃ hotīti taṃ pajahanto‘‘ sīlabbataparāmāsakāyaganthaṃ bhindati.
  4238. 214238,67,537,2,31,1,147,20,"‘ ‘ Yañca kho idaṃ, bhikkhave, vuccati cittaṃ itipi, mano itipi, viññāṇaṃ itipi, tatrāssutavā puthujjano nālaṃ nibbindituṃ, nālaṃ virajjituṃ, nālaṃ vimuccituṃ. "
  4239. 214239,67,537,32,35,1,14,3,Taṃ kissa hetu?
  4240. 214240,67,537,36,69,1,125,15,"Dīgharattaṃ hetaṃ, bhikkhave, assutavato puthujjanassa ajjhositaṃ mamāyitaṃ parāmaṭṭhaṃ‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’’ tiādi( saṃ. ni.2.62)– "
  4241. 214241,67,538,2,18,1,120,14,"Vacanato yathā viññāṇaṃ niccato passanto diṭṭhupādānaṃ upādiyati, evaṃ taṃ aniccato passanto diṭṭhupādānaṃ na {upādiyatī}ti. "
  4242. 214242,67,539,2,8,1,98,6,Evaṃ mahānisaṃsanti vuttappakārena vipallāsādisakalasaṃkilesavidhamanupāyabhāvato evaṃ vipuludayaṃ.
  4243. 214243,67,539,9,12,1,45,2,{Vadhakādivasenā}ti ukkhittāsikavadhakādivasena.
  4244. 214244,67,539,13,18,1,45,4,{Passeyyā}ti ñāṇadassanena paccakkhato passeyya.
  4245. 214245,67,540,2,4,1,30,2,Khandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4246. 214246,67,541,2,4,1,30,2,Iti cuddasamaparicchedavaṇṇanā.
  4247. 214247,67,542,2,4,1,26,2,15 . Āyatanadhātuniddesavaṇṇanā
  4248. 214248,67,543,2,2,1,27,1,Āyatanavitthārakathāvaṇṇanā
  4249. 214249,67,544,2,30,1,116,11,510.‘‘ Khandhāyatanā’’ tiādinā heṭṭhā uddiṭṭhāni paduddhāravasena‘‘ āyatanānī’’ ti vatvā gaṇanaparicchedenāha‘‘ dvādasāyatanānī’’ ti.
  4250. 214250,67,544,31,36,1,41,5,Tattha vattabbaṃ parato sayameva vakkhati.
  4251. 214251,67,544,37,41,1,41,4,Cakkhāyatanan tiādi nesaṃ sarūpadassanaṃ.
  4252. 214252,67,545,2,9,1,48,6,"Attho nāma saddattho, bhāvattho pana lakkhaṇameva. "
  4253. 214253,67,545,10,17,1,48,6,So pana saddattho duvidho– asādhāraṇo sādhāraṇoti.
  4254. 214254,67,545,18,26,1,86,7,"Tattha asādhāraṇo cakkhādisaddattho, sādhāraṇo āyatanasaddattho dvādasannampi samānattā. "
  4255. 214255,67,546,2,13,1,55,7,Tesu asādhāraṇaṃ tāva dassento‘‘ visesato tāvā’’ tiādimāha.
  4256. 214256,67,546,14,21,1,58,5,"Tattha {visesato}ti visesatthato, cakkhādisaddatthatoti attho. "
  4257. 214257,67,546,22,41,1,112,13,"{Assādetī}ti cakkhati-saddo‘‘ madhuṃ cakkhati, byañjanaṃ cakkhatī’’ ti rasasāyanattho atthīti tassa vasena atthaṃ vadati."
  4258. 214258,67,546,42,69,1,95,12,"‘‘ Cakkhuṃ kho pana, māgaṇḍiya, rūpārāmaṃ rūparataṃ rūpasammuditan’’ ti( ma. ni.2.209) vacanato cakkhu rūpaṃ assādeti. "
  4259. 214259,67,546,70,129,1,277,27,"Satipi sotādīnaṃ saddārāmatādibhāve yo‘‘ yaṃ cakkhu catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāya pasādo’’ tiādinā( dha. sa.597) pāḷiyaṃ,‘‘ rūpābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇan’’ tiādinā( dha. sa. aṭṭha.600; visuddhi.2.433) aṭṭhakathāyañca vutto atthaviseso, tattheva niruḷhattā cakkhumhi eva cakkhusaddo pavattati gavādīsu gosaddādi viyāti daṭṭhabbaṃ. "
  4260. 214260,67,547,2,10,1,75,7,Vibhāveti {cā}ti saddalakkhaṇasiddhassa cakkhati-saddassa vasena atthaṃ vadati.
  4261. 214261,67,547,11,19,1,50,6,"{Cakkhatī}ti hi ācikkhati, abhibyattaṃ vadatīti attho. "
  4262. 214262,67,547,20,45,1,169,19,"Nettassa ca vadantassa viya samavisamavibhāvanameva ācikkhananti katvā āha‘‘ vibhāveti cāti attho’’ ti, anekatthattā vā dhātūnaṃ vibhāvanatthatā ca cakkhati-saddassa daṭṭhabbā. "
  4263. 214263,67,547,46,66,1,175,18,"Rattaduṭṭhādikālesu kakaṇṭakarūpaṃ viya, uddarūpaṃ viya ca vaṇṇavikāraṃ āpajjamānaṃ rūpaṃ hadayaṅgatabhāvaṃ rūpayati rūpamiva pakāsaṃ karoti, saviggahamiva katvā dassetīti attho. "
  4264. 214264,67,547,67,83,1,86,10,"Vitthāraṇaṃ vā rūpasaddassa attho, vitthāraṇañca pakāsanamevāti āha‘‘ pakāsetīti attho’’ ti. "
  4265. 214265,67,547,84,91,1,61,7,Anekatthattā vā dhātūnaṃ pakāsanattho eva rūpasaddo daṭṭhabbo.
  4266. 214266,67,547,92,101,1,93,8,"Vaṇṇavācakassa rūpasaddassa rūpayatīti nibbacanaṃ, rūpakkhandhavācakassa ruppatīti ayaṃ viseso. "
  4267. 214267,67,547,102,121,1,121,16,"{Udāharīyatī}ti vuccatīti atthe vacanasaddo eva gahito siyā, na ca vacanasaddo evettha saddo, atha kho sabbopi sotaviññeyyoti. "
  4268. 214268,67,547,122,131,1,72,7,"{Sappatī}ti sakehi paccayehi sappīyati, sotaviññeyyabhāvaṃ gamīyatīti attho. "
  4269. 214269,67,548,2,38,1,203,23,"{Sūcayatī}ti attano vatthuṃ apākaṭaṃ gandhavasena‘‘ idaṃ sugandhaṃ, duggandhan’’ ti pakāseti, paṭicchannaṃ vā pupphādivatthuṃ‘‘ ettha pupphamatthi, campakādiphalamatthi, ambādī’’ ti pesuññaṃ karontaṃ viya hotīti attho. "
  4270. 214270,67,548,39,48,1,112,9,Rasaggahaṇamūlakattā ajjhoharaṇassa jīvitahetumhi āhārarase ninnatāya jīvitaṃ avhayatīti jivhā niruttilakkhaṇena.
  4271. 214271,67,548,49,66,1,200,15,"Kucchitānaṃ sāsavadhammānaṃ {āyo}ti visesena kāyo vutto anuttariyahetubhāvaṃ anāgacchantesu kāmarāganidānakammajanitesu, kāmarāgassa ca visesapaccayesu ghānajivhākāyesu kāyassa visesatarasāsavapaccayattā. "
  4272. 214272,67,548,67,74,1,59,7,Tena hi phoṭṭhabbasukhaṃ assādentā sattā methunampi sevanti.
  4273. 214273,67,548,75,91,1,157,14,"{Uppattideso}ti uppattiṭṭhānanti attho, kāyindriyavatthukā vā cattāro khandhā balavakāmāsavādihetubhāvato visesena sāsavāti vuttāti tesaṃ uppattiṭṭhānanti attho. "
  4274. 214274,67,549,2,15,1,87,11,"{Munātī}ti nāḷiyā minamāno viya, mahātulāya dhārayamāno viya ca ārammaṇaṃ vijānātīti attho. "
  4275. 214275,67,549,16,28,1,74,11,"Manate iti vā mano, taṃ taṃ ārammaṇaṃ paricchedavasena jānātīti vuttaṃ hoti. "
  4276. 214276,67,549,29,50,1,185,19,"Attano lakkhaṇaṃ {dhārentī}ti ye visesalakkhaṇena āyatanasaddaparā vattabbā, te cakkhādayo tathā vuttāti tato aññe manogocarabhūtā dhammā sāmaññalakkhaṇeneva ekāyatanabhāvaṃ upanetvā vuttā. "
  4277. 214277,67,549,51,72,1,188,20,"Yathā hi oḷārikavatthārammaṇamananasaṅkhātehi visayavisayībhāvehi purimāni pākaṭāni, tathā apākaṭā ca aññe manogocarā na attano sabhāvaṃ na dhārentīti imassa atthassa dīpanattho dhammasaddo. "
  4278. 214278,67,549,73,78,1,50,5,Dhārīyanti sāmaññarūpena avadhārīyantīti vā dhammā.
  4279. 214279,67,549,79,103,1,174,18,"Yathā hi rūpādayo cakkhuviññāṇādīhi asādhāraṇato eva yathāsakaṃ sabhāvato viññāyanti , na evamete, ete pana anekadhammabhāvato, sādhāraṇato, sabhāvasāmaññatopi manasā viññāyantīti. "
  4280. 214280,67,550,2,10,1,25,4,511. Sena {senā}ti sakena sakena.
  4281. 214281,67,550,11,15,1,29,3,{Uṭṭhahantī}ti uṭṭhānaṃ karonti.
  4282. 214282,67,550,16,24,1,54,6,"{Vāyamantī}ti ussahanti, attano kiccaṃ karonticceva attho. "
  4283. 214283,67,550,25,36,1,99,10,"Imasmiṃ ca atthe āyatanti etthāti āyatanānīti adhikaraṇattho āyatanasaddo, dutiyatatiyesu kattuattho. "
  4284. 214284,67,550,37,42,1,28,4,Te {cā}ti cittacetasike dhamme.
  4285. 214285,67,550,43,50,1,60,7,Te hi taṃtaṃdvārārammaṇesu ayanti gacchanti pavattantīti āyā.
  4286. 214286,67,550,51,65,1,114,12,"{Vitthārentī}ti pubbe anuppannattā līnāni apākaṭāni pubbantato uddhaṃ pattharenti pākaṭāni karonti, uppādentīti attho. "
  4287. 214287,67,550,66,68,1,21,2,Idañca saṃsāradukkhaṃ.
  4288. 214288,67,550,69,75,1,50,5,Na {nivattatī}ti anuppādanirodhavasena na nirujjhati.
  4289. 214289,67,550,76,84,1,86,8,Āyatanaṃ āyatanan ti āmeḍitavacanaṃ assā samaññāya cakkhādīsu niruḷhabhāvadassanatthaṃ.
  4290. 214290,67,551,2,21,1,109,12,512. Evaṃ avayavabhedavasena āyatanasaddassa atthaṃ vatvā idāni tattha pariyāyatopi dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi āraddhaṃ.
  4291. 214291,67,551,22,27,1,49,4,"Sādhuphalabharitatāya, aparissayatāya ca manoramme. "
  4292. 214292,67,552,2,8,1,39,5,Tattha {nivasantī}ti nivasantā viya honti.
  4293. 214293,67,552,9,16,1,28,3,Tenāha‘‘ tadāyattavuttitāyā’’ ti.
  4294. 214294,67,552,17,48,1,169,23,"Yattha suvaṇṇaratanādīni nivutthāni viya ākiṇṇāni tiṭṭhanti, so padeso tesaṃ ākaro, evaṃ cittacetasikā cakkhādīsūti te tesaṃ ākaroti dassento āha‘‘ cakkhādīsu ca… pe… ākaro’’ ti. "
  4295. 214295,67,552,49,63,1,133,13,{Tannissitattā}ti ettha mano manoviññāṇādīnaṃ cittacetasikānaṃ nissayapaccayo na hotīti tassa tesaṃ dvārabhāvo nissayabhāvoti daṭṭhabbo.
  4296. 214296,67,552,64,84,1,161,16,Ahutvā eva paccayasāmaggivasena uppajjantāpi cittacetasikā aneke ekajjhaṃ tattha labbhamānā samosaṭā viya hontīti vuttaṃ‘‘ vatthudvārārammaṇavasena samosaraṇato’’ ti.
  4297. 214297,67,552,85,91,1,51,6,Na hi dhammānaṃ anāgataddhe vijjamānatālesopi atthi.
  4298. 214298,67,552,92,106,1,30,5,Tenāha‘‘ puñjo natthi anāgate’’ ti( mahāni.10).
  4299. 214299,67,552,107,114,1,50,6,Tattheva {uppattito}ti tesu cakkhādīsu eva uppattito.
  4300. 214300,67,552,115,123,1,80,8,Uppattiyā paccayabhūte cakkhādike uppattiṭṭhānaṃ viya katvā upacāravasena vuttaṃ.
  4301. 214301,67,552,124,131,1,57,7,Na hi arūpadhammānaṃ nippariyāyato uppattideso nāma atthi.
  4302. 214302,67,552,132,141,1,63,7,"Yadaggena vā te tesaṃ nissayārammaṇabhūtā, tadaggena sañjātideso. "
  4303. 214303,67,552,142,148,1,67,6,Na hi paccayabhāvamantarena rūpadhammānampi ādhārādheyyabhāvo atthi.
  4304. 214304,67,552,149,156,1,31,3,Tenāha‘‘ nissayārammaṇabhāvenā’’ ti.
  4305. 214305,67,552,157,176,1,89,10,"Byatirekapadhānatāya kāraṇalakkhaṇassa‘‘ tesaṃ abhāve abhāvato’’ iccevāha, na‘‘ bhāve bhāvato’’ ti. "
  4306. 214306,67,553,2,30,1,122,12,"{Yathāvuttenatthenā}ti ‘‘ cakkhatī’’ tiādinā,‘‘ āyatanato āyānaṃ tananato’’ tiādinā,‘‘ nivāsaṭṭhānan’’ tiādinā ca vuttappakārena atthena. "
  4307. 214307,67,553,31,51,1,137,16,Dhammāyatanapariyāpannānaṃ dhammānaṃ bahubhāvato yebhuyyena ca te bahū eva hutvā kiccakarāti‘‘ dhammā ca te āyatanañcā’’ ti bahuvacananiddeso.
  4308. 214308,67,554,2,14,1,65,8,"513. Tathā tathā lakkhitabbato lakkhīyati etenāti vā lakkhaṇaṃ, sabhāvo. "
  4309. 214309,67,555,2,9,1,53,5,"{Tāvabhāvato}ti tattakato, tena anūnādhikabhāvaṃ dasseti. "
  4310. 214310,67,555,10,35,1,200,20,"Tattha dvādasāyatanavinimuttassa kassaci dhammassa abhāvā adhikabhāvato codanā natthi, salakkhaṇadhāraṇaṃ pana sabbesaṃ sāmaññalakkhaṇanti ūnacodanā sambhavatīti taṃ dassento āha‘‘ cakkhādayopi hī’’ tiādi. "
  4311. 214311,67,555,36,41,1,70,4,{Bhavaṅgamanasaṅkhāto}ti dvikkhattuṃ calitvā pavattabhavaṅgamanasaṅkhāto.
  4312. 214312,67,555,42,64,1,152,15,"Calanavasena bhavaṅgappavattiyā sati eva āvajjanuppatti, na aññatthāti āvajjanassāpi kāraṇabhūtanti katvā vuttaṃ‘‘ bhavaṅgamanasaṅkhāto… pe… uppattidvāran’’ ti. "
  4313. 214313,67,555,65,69,1,45,4,Asādhāraṇan ti cakkhuviññāṇādīnaṃ asādhāraṇaṃ.
  4314. 214314,67,555,70,78,1,93,8,Satipi asādhāraṇabhāve cakkhādīnaṃ dvārabhāvena gahitattā dhammāyatanena aggahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4315. 214315,67,555,79,90,1,67,7,Dvārārammaṇabhāvehi vā asādhāraṇataṃ sandhāya‘‘ asādhāraṇan’’ ti vuttaṃ.
  4316. 214316,67,556,2,9,1,57,4,514. Yebhuyyasahuppattiādīhi uppattikkamādīsu ayutti yojetabbā.
  4317. 214317,67,556,10,17,1,62,7,Yebhuyyena hi cakkhāyatanādīni kassaci kadāci ekato uppajjanti.
  4318. 214318,67,556,18,39,1,86,9,Tathā hi vuttaṃ‘‘ kāmadhātuyā upapattikkhaṇe kassaci ekādasāyatanāni pātubhavantī’’ tiādi( yama. aṭṭha. āyatanayamaka18-21).
  4319. 214319,67,556,40,71,1,286,25,"Tasmā āyatanānaṃ uppattikkamo tāva na yujjati, na pahānakkamo kusalābyākatānaṃ appahātabbato, na paṭipattikkamo akusalānaṃ ekaccaabyākatānañca appaṭipajjanīyato , na bhūmikkamo aḍḍhekādasannaṃ āyatanānaṃ ekantakāmāvacarattā, itaresañca catubhūmipariyāpannattā, ekaccassa lokuttarabhāvato cāti."
  4320. 214320,67,556,72,96,1,178,18,"‘‘ Ajjhattikesu hī’’ ti etena ajjhattikabhāvena, visayībhāvena ca ajjhattikānaṃ paṭhamaṃ desetabbataṃ dasseti, tesupi paṭhamaṃ desetabbesu pākaṭattā paṭhamataraṃ cakkhāyatanaṃ desitanti. "
  4321. 214321,67,557,2,21,1,177,16,"Tato {ghānāyatanādīnī}ti ettha bahupakārattābhāvena cakkhusotehi purimataraṃ adesetabbāni, saha vattuṃ asakkuṇeyyattā ekena kamena desetabbānīti ghānādikkamena desitānīti adhippāyo . "
  4322. 214322,67,557,22,36,1,79,13,"Aññathāpi hi desitesu na na sakkā codetuṃ, na ca sakkā bodhetabbāni na desetunti. "
  4323. 214323,67,557,37,57,1,165,17,"Paccuppannārammaṇattā vā cakkhādīni paṭhamaṃ vuttāni ārammaṇato supākaṭānīti, manāyatanaṃ pana kiñci paccunnārammaṇaṃ… pe… kiñci yāva navattabbārammaṇanti pacchā vuttaṃ. "
  4324. 214324,67,557,58,66,1,89,7,"Paccuppannārammaṇesupi upādārūpārammaṇāni cattāri paṭhamaṃ vuttāni, tato bhūtarūpārammaṇaṃ. "
  4325. 214325,67,557,67,76,1,111,8,"Upādārūpārammaṇesupi dūratare dūre, sīghataraṃ sīghañca ārammaṇasampaṭicchanadīpanatthaṃ cakkhādīnaṃ desanākkamo. "
  4326. 214326,67,557,77,87,1,102,9,"Cakkhusotadvayañhi dūragocaranti paṭhamaṃ vuttaṃ, tatrāpi cakkhu dūrataragocaranti sabbapaṭhamaṃ vuttaṃ. "
  4327. 214327,67,557,88,97,1,68,8,"Passantopi hi dūratare nadīsotaṃ, na tassa sotapaṭighātasaddaṃ suṇāti. "
  4328. 214328,67,557,98,108,1,107,10,Ghānajivhāsupi ghānaṃ sīghataravuttīti paṭhamaṃ vuttaṃ purato ṭhapitamattassapi bhojanassa gandho gayhatīti.
  4329. 214329,67,557,109,113,1,32,4,Yathāṭhānaṃ vā tesaṃ desanākkamo.
  4330. 214330,67,557,114,141,1,172,22,"Imasmiñhi sarīre sabbupari cakkhussa adhiṭṭhānaṃ, tassa adho sotassa, tassa adho ghānassa, tassa adho jivhāya, tathā kāyassa yebhuyyato, mano pana arūpibhāvato sabbapacchā vutto. "
  4331. 214331,67,557,142,153,1,109,11,Taṃtaṃgocarattā tassa tassa anantaraṃ bāhirāyatanāni vuttānīti vuttovāyamatthoti evampi imesaṃ kamo veditabbo.
  4332. 214332,67,557,154,160,1,40,5,"Gocaro visayo etassāti gocaravisayo, mano. "
  4333. 214333,67,557,161,166,1,31,5,Kassa pana gocaro etassa visayo?
  4334. 214334,67,557,167,169,1,23,2,Cakkhādīnaṃ pañcannampi.
  4335. 214335,67,557,170,176,1,105,5,{Viññāṇuppattikāraṇavavatthānato}ti cakkhuviññāṇādīnaṃ uppattikāraṇassa vavatthitabhāvato savibhattibhāvato.
  4336. 214336,67,557,177,182,1,53,5,Etena cakkhādianantaraṃ rūpādivacanassa ca kāraṇamāha.
  4337. 214337,67,558,2,9,1,47,3,515. {Saṅgahitattā}ti gaṇanasaṅgahavasena saṅgahitattā.
  4338. 214338,67,558,10,13,1,38,2,{Jātivasenā}ti cakkhubhāvasamānatāvasena.
  4339. 214339,67,558,14,16,1,25,2,Paccayabhedo kammādibhedo.
  4340. 214340,67,558,17,34,1,172,14,"Dānādipāṇātipātādibhedabhinnassa hi kusalākusalakammassa, tassa ca sahakārīkāraṇabhūtānaṃ abbhantarānaṃ, bāhirānañca paccayānaṃ bhedena cakkhāyatanaṃ bhinnaṃ visadisaṃ hotīti. "
  4341. 214341,67,558,35,45,1,77,8,"Nirayādiko, apadādigatinānākaraṇañca gatibhedo gatīnaṃ, gatīsu vā bhedoti katvā. "
  4342. 214342,67,558,46,51,1,42,4,"Hatthiassādiko, khattiyādiko ca nikāyabhedo. "
  4343. 214343,67,558,52,54,1,36,2,Taṃtaṃsattasantānabhedo puggalabhedo.
  4344. 214344,67,558,55,66,1,101,10,"Yā cakkhādīnaṃ vatthūnaṃ anantappabhedatā vuttā, so eva hadayavatthussa bhedo tādisabhedānātivattanato. "
  4345. 214345,67,558,67,71,1,45,4,Tato manāyatanassa anantappabhedatā yojetabbā.
  4346. 214346,67,558,72,97,1,193,20,"Yasmā jhānavirahitaṃ nāma lokuttaraṃ natthi, tasmā pañcannaṃ jhānānaṃ vasena aṭṭha lokuttaracittāni cattālīsaṃ hontīti tāni ekāsītiyā lokiyacittesu pakkhipitvā āha‘‘ ekavīsuttarasatappabhedañcā’’ ti. "
  4347. 214347,67,558,98,101,1,23,2,{Vatthū}ti cakkhādivatthu.
  4348. 214348,67,558,102,105,1,37,3,Tappabhedena viññāṇaṃ anantappabhedaṃ.
  4349. 214349,67,558,106,108,1,25,2,Paṭipadā dukkhāpaṭipadādi.
  4350. 214350,67,558,109,114,1,60,5,Ādi -saddena jhānādhipatibhūmiārammaṇādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  4351. 214351,67,558,115,121,1,39,5,"Nīlaṃ nīlassa sabhāgaṃ, aññaṃ visabhāgaṃ. "
  4352. 214352,67,558,122,124,1,15,2,Paccayo kammādi.
  4353. 214353,67,558,125,133,1,70,6,"Tatthāpi kusalasamuṭṭhānāditā, sītautusamuṭṭhānāditā ca bhedo veditabbo. "
  4354. 214354,67,558,134,137,1,27,3,Ādi saddena gatinikāyabhedo.
  4355. 214355,67,558,138,145,1,76,6,{Sabhāvanānattabhedato}ti sukhā dukkhā adukkhamasukhāti evamādiko sabhāvabhedo.
  4356. 214356,67,558,146,150,1,55,4,Cakkhusamphassajā sotasamphassajāti evamādikaṃ nānattaṃ.
  4357. 214357,67,559,2,23,1,81,10,516.‘‘ Anāgamanato aniggamanato’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ na hī’’ tiādi vuttaṃ.
  4358. 214358,67,559,24,43,1,173,17,"Pubbantāparantesu avijjamānasarūpattā udayato pubbe kutoci nāgacchanti, vayato ca uddhaṃ na katthaci gacchanti, vijjamānakkhaṇepi ittarakālatāya aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā. "
  4359. 214359,67,559,44,52,1,22,4,Tenāha‘‘ atha kho’’ tiādi.
  4360. 214360,67,559,53,75,1,133,16,"Saparipphandakiriyāvasena īhanaṃ īhā, cintanavasena byāpāranaṃ byāpāro, tattha byāpāraṃ dassento āha‘‘ na hi cakkhurūpādīnaṃ evaṃ hotī’’ ti. "
  4361. 214361,67,559,76,86,1,31,6,Īhaṃ dassento‘‘ na ca tānī’’ tiādi.
  4362. 214362,67,559,87,95,1,57,8,Ubhayampi pana īhā ca hoti byāpāro cāti uppaṭipāṭivacanaṃ.
  4363. 214363,67,559,96,106,1,86,8,"{Dhammatāvā}ti sabhāvo eva, kāraṇasamatthatā vā īhābyāpārarahitānaṃ dvārādibhāvo dhammatā. "
  4364. 214364,67,559,107,118,1,43,7,Imasmiñca atthe‘‘ yan’’ ti etassa yasmāti attho.
  4365. 214365,67,559,119,122,1,39,3,Purimasmiṃ sambhavanavisesanaṃ yaṃ-saddo.
  4366. 214366,67,559,123,152,1,112,13,"‘‘ Suñño gāmoti kho, bhikkhave, channetaṃ ajjhattikānaṃ āyatanānaṃ adhivacanan’’ ti( saṃ. ni.4.238) vacanato suññagāmo viya daṭṭhabbāni. "
  4367. 214367,67,559,153,174,1,186,19,"Annapānasahitanti gahite suññagāme yaṃ yadeva bhājanaṃ parāmasīyati, taṃ taṃ rittakaṃyeva parāmasīyati, evaṃ dhuvādibhāvena gahitāni yoniso upaparikkhiyamānāni rittakāneva etāni dissantīti. "
  4368. 214368,67,559,175,182,1,44,3,Tenāha‘‘ dhuvasubhasukhattabhāvavirahitattā’’ ti.
  4369. 214369,67,559,183,189,1,92,6,Cakkhādidvāresu abhijjhādomanassuppādakabhāvena rūpādīni cakkhādīnaṃ abhighātakānīti vuttāni.
  4370. 214370,67,559,190,193,1,49,3,Ahisusumārapakkhīkukkurasiṅgālamakkaṭā cha pāṇakā.
  4371. 214371,67,559,194,197,1,43,3,Visamabilākāsagāmasusānavanāni tesaṃ gocarā.
  4372. 214372,67,559,198,206,1,158,8,Tattha visamādiajjhāsayehi cakkhādīhi visamabhāvabilākāsagāmasusānasannissitasadisūpādinnadhammavanabhāvehi abhiramitattā rūpādīnaṃ visamādisadisatā yojetabbā.
  4373. 214373,67,560,2,5,1,40,3,Iti āyatanānaṃ vitthārakathāmukhavaṇṇanā.
  4374. 214374,67,561,2,2,1,25,1,Dhātuvitthārakathāvaṇṇanā
  4375. 214375,67,562,2,11,1,55,6,517. Cakkhussa viññāṇan ti cakkhussa kāraṇabhūtassa viññāṇaṃ.
  4376. 214376,67,562,12,31,1,159,15,"Kāmaṃ rūpālokamanasikārādayopi tassa viññāṇassa kāraṇā, te pana sādhāraṇakāraṇaṃ, cakkhu asādhāraṇanti asādhāraṇakāraṇenāyaṃ niddeso yathā bherisaddo, yavaṅkuroti. "
  4377. 214377,67,562,32,40,1,91,7,"Tathā hi cakkhu puggalantarāsādhāraṇaṃ, nīlādisabbarūpasādhāraṇañcāti sāmibhāvena niddiṭṭhaṃ. "
  4378. 214378,67,563,2,12,1,80,9,{Vidahatī}ti evaṃ evañca tayā pavattitabbanti viniyuñjamānaṃ viya uppādetīti attho.
  4379. 214379,67,563,13,30,1,124,15,{Vidahatī}ti ca dhātvattho eva visiṭṭho upasaggena dīpīyatīti vināpi upasaggena {dhātū}ti esa saddo tamatthaṃ vadatīti daṭṭhabbo.
  4380. 214380,67,563,31,39,1,82,8,Kattukammabhāvakaraṇādhikaraṇesu ca dhātusaddasiddhi hotīti pañcāpi te atthā vuttā.
  4381. 214381,67,563,40,56,1,96,11,"Lokuttarā dhātuyo saṃsāradukkhaṃ na vidahanti, aññadatthu vidhaṃsentīti katvā‘‘ lokiyā’’ ti visesitaṃ. "
  4382. 214382,67,563,57,64,1,46,5,"{Vavatthitā}ti avatthitā, aññamaññaṃ vā asaṃkiṇṇā. "
  4383. 214383,67,563,65,69,1,54,4,Suvaṇṇarajatādidhātuyo suvaṇṇādīnaṃ bījabhūtā selādayo.
  4384. 214384,67,563,70,101,1,158,21,"Yathāsambhavan ti ettha keci‘‘ lokiyalokuttarāsu dhātūsu yo yo attho sambhavati, tadanurūpan’’ ti atthaṃ vadanti, tadayuttaṃ‘‘ lokiyā hi dhātuyo’’ ti visesetvā vuttattā. "
  4385. 214385,67,563,102,110,1,60,6,"Atthavasena cetaṃ yathāsambhavaggahaṇaṃ kataṃ, na dhātuvasena . "
  4386. 214386,67,563,111,129,1,132,16,"Kāmaṃ pañcapi atthā cakkhādīnaṃ sabbesaṃ icchitabbā, tathāpi cakkhādīsu yassa yassa dhammassa yadā kattuvacanicchā, na tadā kammabhāvo. "
  4387. 214387,67,563,130,137,1,44,6,"Yadā pana kammavacanicchā, na tadā kattubhāvo. "
  4388. 214388,67,563,138,141,1,37,3,Evaṃ sesesupīti yathāsambhavaggahaṇaṃ.
  4389. 214389,67,563,142,150,1,28,4,Tenāha‘‘ iti cakkhādīsū’’ tiādi.
  4390. 214390,67,564,2,18,1,110,12,518. Attano sabhāvaṃ dhārentīti {dhātuyo}ti etthāpi dhātīti dhātūti padasiddhi veditabbā dhāraṇattho dhā-saddoti katvā.
  4391. 214391,67,564,19,25,1,74,6,Kattuatthopi cāyaṃ purimena asadiso vidhānadhāraṇatthānaṃ bhinnasabhāvattā.
  4392. 214392,67,564,26,32,1,72,6,Nissattasabhāvamattadhāraṇañca dhātusaddassa padhāno atthoti visuṃ vutto.
  4393. 214393,67,564,33,49,1,133,15,Dhātuyo viya {dhātuyo}ti ettha sīhasaddo viya kesarimhi niruḷhā purise selāvayavesu niruḷho dhātusaddo cakkhādīsu upacaritoti daṭṭhabbo.
  4394. 214394,67,564,50,59,1,82,8,"Ñāṇañca ñeyyañca ñāṇañeyyāni, tesaṃ avayavā tappabhedabhūtā dhātuyo ñāṇañeyyāvayavā. "
  4395. 214395,67,564,60,69,1,103,8,"Tattha ñāṇappabhedo dhammadhātuekadeso, ñeyyappabhedo aṭṭhārasāpīti ñāṇañeyyāvayavamattā dhātuyo hontīti. "
  4396. 214396,67,564,70,100,1,267,27,"Atha vā ñāṇena ñātabbo sabhāvo aviparīto dhātusaddena vuccamāno ñāṇañeyyo, na diṭṭhiādīhi viparītaggāhakehi ñeyyoti attho, tassa ñāṇañeyyassa avayavā cakkhādayo, visabhāgalakkhaṇāvayavesu rasādīsu niruḷho dhātusaddo tādisesu aññāvayavesu cakkhādīsu upacaritoti daṭṭhabbo. "
  4397. 214397,67,564,101,107,1,41,6,Rasādīsu viya vā cakkhādīsupi niruḷho eva.
  4398. 214398,67,564,108,120,1,93,8,‘‘ Nijjīvamattassetaṃ adhivacanan’’ ti etena nijjīvamattapadatthe dhātusaddassa niruḷhataṃ dasseti.
  4399. 214399,67,564,121,125,1,31,4,Cha dhātuyo etassāti chadhāturo.
  4400. 214400,67,564,126,149,1,157,20,"Yo loke purisoti dhammasamudāyo vuccati, so chadhāturo channaṃ pathavīādīnaṃ nijjīvamattānaṃ sabhāvānaṃ samudāyamatto, na ettha jīvo vā puriso vā atthīti attho. "
  4401. 214401,67,565,2,22,1,119,13,519. Cakkhādīnaṃ kamo pubbe vuttoti idhekekasmiṃ tike tiṇṇaṃ dhātūnaṃ kamaṃ dassento āha‘‘ hetuphalānupubbavavatthānavasenā’’ ti.
  4402. 214402,67,565,23,33,1,122,9,"Hetuphalānaṃ anupubbavavatthānaṃ hetuphalabhāvo eva, manodhammadhātūnañca manoviññāṇassa hetubhāvo yathāsambhavaṃ yojetabbo. "
  4403. 214403,67,565,34,66,1,292,25,"Kiriyamanodhātu manoviññāṇassa upanissayakoṭiyā, vipākamanodhātu vipākamanoviññāṇassa anantarādināpi, itarassa sabbāpi upanissayakoṭiyā ca, dhammadhātu pana vedanādikā sahajātā sahajātādinā, asahajātā anantarādinā, upanissayena, ārammaṇādinā ca manoviññāṇassa paccayo hotīti dvārabhūtamanovasena vā. "
  4404. 214404,67,565,67,79,1,120,12,Dvārabhūtamanopi hi suttesu manodhātūti vuccatīti tassā vā manodhātuyā manoviññāṇassa hetubhāvo yathāsambhavaṃ yojetabbo.
  4405. 214405,67,565,80,96,1,81,10,"Tattha {hetū}ti paccayo adhippeto, phalan ti paccayuppannanti āha‘‘ cakkhudhātū’’ tiādi. "
  4406. 214406,67,566,2,13,1,76,7,520. Sabbāsaṃ {vasenā}ti yathāvuttānaṃ ābhādhātuādīnaṃ pañcatiṃsāya dhātūnaṃ vasena.
  4407. 214407,67,566,14,28,1,101,10,Aparamatthasabhāvassa paramatthasabhāvesu na kadāci antogadhatā atthīti āha‘‘ sabhāvato vijjamānānan’’ ti.
  4408. 214408,67,567,2,14,1,72,8,Candābhāsūriyābhādikā vaṇṇanibhā evāti āha‘‘ rūpadhātuyeva hi ābhādhātū’’ ti.
  4409. 214409,67,567,15,31,1,120,11,{Rūpādipaṭibaddhā}ti rāgavatthubhāvena gahetabbākāro subhanimittanti katvā‘‘ rūpādayo evā’’ ti avatvā paṭibaddhavacanaṃ vuttaṃ.
  4410. 214410,67,567,32,40,1,78,7,Asatipi rāgavatthubhāve kusalavipākārammaṇaṃ {subhadhātū}ti dutiyo vikappo vutto.
  4411. 214411,67,567,41,44,1,33,2,{Sesā}ti manoviññāṇadhātusampayuttā.
  4412. 214412,67,567,45,50,1,98,5,Dhātudvayanirodhamattan ti manoviññāṇadhātūnaṃ nirodhamattaṃ catutthāruppacittuppādanirodhabhāvato.
  4413. 214413,67,567,51,59,1,109,8,Tadaññaviññāṇanirodho viya hi viññāṇadhātumanodhātūnaṃ nirodho samāpattibalasiddhoti katvā dhātudvayaggahaṇaṃ.
  4414. 214414,67,568,2,12,1,70,7,‘ ‘ Dhammadhātumattan’’ ti idaṃ kāmadhātuyā dhammadhātupariyāpannattā vuttaṃ.
  4415. 214415,67,568,13,20,1,75,5,"{Kāmapaṭisaṃyutto}ti kāmarāgasampayutto, ārammaṇakaraṇena vā kāmaguṇopasaṃhito. "
  4416. 214416,67,568,21,29,1,74,7,Yaṃ etasmiṃ {antare}ti ye etasmiṃ avīciparanimmitavasavattiparicchinne okāse.
  4417. 214417,67,568,30,37,1,53,7,Ogāḷhā hutvā adhobhāge ca okāse carantīti etthāvacarā.
  4418. 214418,67,568,38,46,1,71,8,Aññattha carantāpi yathāvutte eva ṭhāne pariyāpannāti ettha pariyāpannā.
  4419. 214419,67,569,2,7,1,44,4,Nekkhammadhātu dhammadhātu eva vitakkapakkhe.
  4420. 214420,67,569,8,24,1,143,13,"Sabbepi kusalā {dhammā}ti dānamayapuññakiriyato, sīlamayapuññakiriyato, pabbajjato ca paṭṭhāya yāva aggamaggādhigamā pavattā sabbepi anavajjadhammā. "
  4421. 214421,67,569,25,30,1,43,4,"Vihiṃsādhātu cetanā, paraviheṭhanacchando vā. "
  4422. 214422,67,569,31,33,1,15,2,Avihiṃsā karuṇā.
  4423. 214423,67,570,2,6,1,13,2,{Hīnā}ti hīḷitā.
  4424. 214424,67,570,7,10,1,19,2,{Paṇītā}ti sambhāvitā.
  4425. 214425,67,570,11,28,1,116,13,‘‘ Nātihīḷitā nātisambhāvitā majjhimā’’ ti khandhaniddese āgatā hīnadukato eva nīharitvā majjhimā dhātu vuttāti veditabbā.
  4426. 214426,67,570,29,32,1,38,2,{Ubhopī}ti dhammadhātumanoviññāṇadhātuyo.
  4427. 214427,67,571,2,23,1,204,16,"Viññāṇadhātu yadipi chaviññāṇadhātuvasena vibhattā, tathāpi viññāṇadhātuggahaṇena tassa purecārikapacchācārikattā manodhātu gahitāva hotīti āha‘‘ viññāṇadhātu cakkhuviññāṇādisattaviññāṇadhātu saṅkhepoyevā’’ ti. "
  4428. 214428,67,571,24,44,1,152,15,"Anekesaṃ cakkhudhātuādīnaṃ, tāsu ca ekekissā nānappakāratāya nānādhātūnaṃ vasena anekadhātu nānādhātu loko vuttoti āha‘‘ aṭṭhārasadhātuppabhedamattamevā’’ ti. "
  4429. 214429,67,572,2,18,1,147,7,"521. {Cakkhusotaghānajivhākāyamanodhātumanoviññāṇadhātubhedenā}ti bahūsu potthakesu likhitaṃ, kesuci‘‘ cakkhusotaghānajivhākāyamanomanoviññāṇadhātubhedenā’’ ti. "
  4430. 214430,67,572,19,28,1,98,9,Tattha na cakkhādīnaṃ kevalena dhātusaddena sambandho adhippeto vijānanasabhāvassa pabhedavacanato.
  4431. 214431,67,572,29,37,1,73,8,Viññāṇadhātusaddena ca sambandhe kariyamāne dve manogahaṇāni na kātabbāni.
  4432. 214432,67,572,38,43,1,34,5,Na hi dve manoviññāṇadhātuyo santi.
  4433. 214433,67,572,44,61,1,117,11,Antarā vā manodhātugahaṇaṃ akatvā‘‘ cakkhu… pe… kāyamanoviññāṇadhātumanodhātū’’ ti vattabbaṃ atulyayoge dvandasamāsābhāvato.
  4434. 214434,67,572,62,76,1,76,8,Ayaṃ panettha pāṭho siyā‘‘ cakkhu… pe… kāyaviññāṇamanomanoviññāṇadhātubhedenā’’ ti.
  4435. 214435,67,572,77,92,1,154,14,"Tassa viññāṇassa yebhuyyena attavādino tassa ekamekassa attassa advayataṃ, niccattañca pavedentīti anekatāniccatāpakāsanaṃ tesaṃ jīvasaññāsamūhananāya hoti. "
  4436. 214436,67,572,93,104,1,124,9,"Khandhāyatanadesanā saṅkhepadesanā, indriyadesanā vitthāradesanā, tadubhayaṃ apekkhitvā ayaṃ anatisaṅkhepavitthārā dhātudesanā. "
  4437. 214437,67,572,105,128,1,194,15,"Abhidhamme vā suttantabhājanīye( vibha.172 ādayo) vuttā dhātudesanā atisaṅkhepadesanā, ābhādhātuādīnaṃ anekadhātunānādhātuantānaṃ vasena desetabbā ativitthāradesanā, tadubhayaṃ apekkhitvā ayaṃ anatisaṅkhepavitthārā. "
  4438. 214438,67,573,2,5,1,14,2,Assa bhagavato.
  4439. 214439,67,573,6,9,1,44,3,Saddhammatejasā vihataṃ saddhammatejavihataṃ.
  4440. 214440,67,574,2,9,1,19,2,522. {Saṅkhato}ti gaṇanato.
  4441. 214441,67,574,10,13,1,29,2,{Jātito}ti cakkhubhāvasāmaññato.
  4442. 214442,67,574,14,19,1,32,4,Atha vā {jātito}ti cakkhusabhāvato.
  4443. 214443,67,574,20,27,1,22,3,Tenāha‘‘ cakkhupasādo’’ ti.
  4444. 214444,67,574,28,35,1,64,7,Vīsati dhammāti saṅkhaṃ gacchati vedanādīnaṃ abhinditvā gahaṇato.
  4445. 214445,67,574,36,46,1,116,8,"{Sesakusalākusalābyākataviññāṇavasenā}ti ettha abyākatāpekkhāya sesaggahaṇaṃ, kusalākusalaṃ pana sabbaso aggahitamevāti. "
  4446. 214446,67,575,2,9,1,37,4,523. Tā ca cakkhuviññāṇadhātuādayo pañcapi.
  4447. 214447,67,576,2,6,1,29,3,{Purimehevā}ti anantarādīhi eva.
  4448. 214448,67,576,7,14,1,102,7,Javanamanoviññāṇadhātu pana javanamanoviññāṇadhātuyā āsevanapaccayenāpi paccayo hotīti vuttovāyamattho.
  4449. 214449,67,576,15,21,1,54,5,{Dhammadhātū}ti pana sahajāto vedanādikkhandho adhippeto.
  4450. 214450,67,576,22,34,1,34,6,Tenāha‘‘ sahajāta… pe… paccayo hotī’’ ti.
  4451. 214451,67,576,35,44,1,128,8,{Avigatādīhī}ti ettha ādi -saddena manoviññāṇadhātuyā yathārahaṃ hetuadhipatikammavipākāhārindriyajhānamaggapaccayabhāvo saṅgayhati.
  4452. 214452,67,576,45,54,1,30,5,Tenāha‘‘ bahudhā paccayo hotī’’ ti.
  4453. 214453,67,576,55,66,1,110,10,"Ekaccā ca dhammadhātu sukhumarūpanibbānappakārā, yā ca sampayogānantarabhāvādīnaṃ abhāvena ārammaṇakaraṇe yogyā. "
  4454. 214454,67,576,67,85,1,152,13,"Pañcadvārikavipākavajjanatthaṃ‘‘ ekaccāya manoviññāṇadhātuyā’’ ti vuttaṃ, manodvārikā pana vipākāpi tadārammaṇabhūtā ekaccaṃ dhammadhātuṃ ārabbha pavattatīti. "
  4455. 214455,67,576,86,112,1,243,21,"Atha vā‘‘ ekaccāya manoviññāṇadhātuyā’’ ti idaṃ sabbaṃ kāmāvacarakusalaṃ kāmāvacarakiriyaṃ abhiññādvayaṃ āruppadvayanti evarūpaṃ manoviññāṇadhātuṃ sandhāya vuttaṃ, lokuttaramanoviññāṇadhātuyā pana ekaccā dhammadhātu ārammaṇapaccayoti pākaṭoyamattho. "
  4456. 214456,67,576,113,127,1,122,10,Cakkhuviññāṇadhātuādīnaṃ cakkhādīnaṃ yathāvuttapaccayadhammato atirekepi paccayadhamme dassetuṃ‘‘ na kevalan’’ tiādi āraddhaṃ.
  4457. 214457,67,576,128,134,1,42,5,Tattha {ālokādayo}ti āloko nāma sūriyālokādi.
  4458. 214458,67,576,135,142,1,60,6,"Tassa suttantanayena upanissayabhāvo veditabbo, evaṃ sesānipi. "
  4459. 214459,67,577,2,6,1,31,4,Vivaraṃ nāma visesato sotabilaṃ.
  4460. 214460,67,577,7,9,1,28,2,Vāyu gandhūpasaṃharaṇakavāto.
  4461. 214461,67,577,10,14,1,42,4,Āpo mukhe pakkhittaāhārassa temanakaudakaṃ.
  4462. 214462,67,577,15,19,1,48,4,Pathavī kāyappasādassa nissayabhūtā pathavīdhātu.
  4463. 214463,67,577,20,24,1,48,4,Bhavaṅgamanaṃ dvikkhattuṃ calitaṃ bhavaṅgacittaṃ.
  4464. 214464,67,577,25,28,1,39,3,Sabbattha manasikāro āvajjanamanasikāro.
  4465. 214465,67,578,2,18,1,56,7,524. Avisesato daṭṭhabbākārassa vuccamānattā āha‘‘ sabbā evā’’ ti.
  4466. 214466,67,578,19,30,1,60,7,Visesato vipassanāya bhūmivicāro esoti‘‘ saṅkhatā’’ ti visesitaṃ.
  4467. 214467,67,578,31,44,1,80,9,"{Pubbantāparantavivittato}ti ettha‘‘ pubbanto nāma atīto addhā, aparanto nāma anāgato. "
  4468. 214468,67,578,45,51,1,71,6,Ubhayattha ca saṅkhatā dhātuyo sabhāvavivittā anupalabbhamānasabhāvattā.
  4469. 214469,67,578,52,59,1,59,7,Pubbanto vā sabhāvadhammassa udayo tato pubbe avijjamānattā.
  4470. 214470,67,578,60,65,1,33,5,Aparanto vayo tato paraṃ abhāvato.
  4471. 214471,67,578,66,73,1,75,6,Tasmā {pubbantāparantavivittato}ti pākābhāvato viddhaṃsābhāvatoti vuttaṃ hoti.
  4472. 214472,67,579,2,9,1,66,7,Bheritalaṃ viya cakkhudātu saddassa viya viññāṇassa nissayabhāvato.
  4473. 214473,67,579,10,13,1,26,3,Ādāsatalādīsupi eseva nayo.
  4474. 214474,67,579,14,17,1,23,3,Yantaṃ nāma ucchuyantaṃ.
  4475. 214475,67,579,18,22,1,29,3,{Cakkayaṭṭhī}ti tilamanthaṃ āha.
  4476. 214476,67,579,23,35,1,100,11,"So hi acakkabaṇdhopi taṃsadisatāya cakkayaṭṭhītveva vuccati, cakkabandhameva vā sandhāya tathā vuttaṃ. "
  4477. 214477,67,579,36,40,1,26,4,Imāhi ca upamāhi nijjīvāna.
  4478. 214478,67,579,41,58,1,190,15,"Bheritaladaṇḍādīnaṃ samāyoge, nijjīvānaṃ saddādīnaṃ viya nijjīvānaṃ cakkhurūpādīnaṃ samāyoge nijjīvānaṃ cakkhuviññāṇādīnaṃ pavattīti kāraṇaphalānaṃ dhātumattataṃ, kārakavedakavirahañca dasseti. "
  4479. 214479,67,580,2,12,1,81,9,Purecarānucarā {viyā}ti nijjīvassa kassaci keci nijjīvā purecarānucarā viyāti attho.
  4480. 214480,67,580,13,28,1,199,15,Manodhātuyeva vā attano khaṇaṃ anativattantī attano khaṇa anativattantānaṃyeva cakkhuviññāṇādīnaṃ avijjamānāyapi purecarānucarābhisandhiyaṃ anantarapubbakālāparakālatāya purecarānucarā viya daṭṭhabbā.
  4481. 214481,67,581,2,12,1,146,10,Channañhi viññāṇadhātūnaṃ ekajjhaṃ anekānantarapaccayābhāvato ekajjhaṃ uppattiabhāvo viya aññamaññānantarapaccayatābhāvato anantaruppattipi natthi.
  4482. 214482,67,581,13,39,1,227,22,"Yadi siyā, chaḷārammaṇasannidhāne manasikāramantarenāpi chaḷārammaṇūpaladdhi siyā, na ca hoti, tasmā dassanādianantaraṃ savanādīnaṃ abhāvo viya manoviññāṇadhātānantaraṃ na dassanādīni, na ca dassanādianantaraṃ manoviññāṇadhātu hoti. "
  4483. 214483,67,581,40,54,1,151,12,"Tattha bhavaṅgassa, dassanādīnañca bhinnārammaṇatāya manoviññāṇadhātānantaraṃ dassanādīni, dassanādīnaṃ anantarañca savanādīni na uppajjantīti yuttametaṃ. "
  4484. 214484,67,581,55,67,1,108,10,"Dassanādīnaṃ, pana santīramaṇassa ca abhinnavisayatāya dassanādianantaraṃ na manāviññāṇadātu hotīti ayuttanti ? "
  4485. 214485,67,581,68,71,1,60,3,Nayidamevaṃ niyatāniyatavisayānaṃ bhinnavisayabhāvupapattito.
  4486. 214486,67,581,72,100,1,280,24,"Yadi ca dassanādianantaraṃ kāci viññāṇadhātu uppajjeyya, sāpi dassanādidvāratāya dassanādiviññāṇadhātu eva siyā, na manoviññāṇadhātu, tato ca dassanādikiccavidhuraṃ cintanaṃ manananti manodvārappavattānaṃ mananakiccāpariccāgo viya dassanaviññāṇadhātuyā dassanakiccāpariccāgo āpajjati. "
  4487. 214487,67,581,101,109,1,82,8,Tathā tadanantarassāti sabbāyapi dassanaviññāṇabhāvato ca viññāṇakāyā na bhaveyyuṃ.
  4488. 214488,67,582,2,18,1,143,13,"Yathā pana manoviññāṇadhātānantaraṃ manodhātu, tato cakkhuviññāṇādīni, evaṃ dassanaviññāṇadhātānantaraṃ manodhātu, tato sotaviññāṇādīni hontīti ce? "
  4489. 214489,67,582,19,23,1,42,3,"Na, manodhātuyā dassanadhātubhāvappasaṅgato. "
  4490. 214490,67,582,24,37,1,124,12,"Yathā hi manaso nibbisesāvatthā mananamattatāya manodhātu, evaṃ dassanassa nibbisesāvatthā dassanamattatāya dassanadhātu siyā. "
  4491. 214491,67,582,38,44,1,89,6,Tañca cakkhūviññāṇaṃ rūpavisayanti saddādivisayābhogābhāvato savanaviññāṇādīnaṃ asambhavo.
  4492. 214492,67,582,45,63,1,168,16,"Tato ca rūpārammaṇapasutameva viññāṇaṃ siyā manoviññāṇānaṃ viya dassanaviññāṇādīnaṃ samānavatthubhāvappasaṅgato, aññavatthusannissitañca viññāṇaṃ na siyā, na cetaṃ yuttaṃ. "
  4493. 214493,67,582,64,87,1,213,20,"Tasmā sukhadukkhānaṃ viya upekkhā cakkhuviññāṇādīnaṃ, manoviññāṇassa ca byavadhāyikā manodhātu daṭṭhabbā, na cassā upekkhāya viya adukkhamasukhatā adassanādiamananatā, ata kho mananakiccāvisesato manoviññāṇasabhāgatā. "
  4494. 214494,67,582,88,111,1,227,22,"Mano hi hadayavatthumhi vattamāno aññavatthusannissitānaṃ viññāṇānaṃ visayaṃ dassetvā nivattamāno aggi viya usumamatte mananamatte ṭhatvā nivattati, aññavatthusannissitaviññāṇanirodhe ca uṭṭhahanto aggi viya usumamatte uṭṭhahati. "
  4495. 214495,67,582,112,118,1,73,6,Paccayānurūpapavattikāni ca mananamattāni manoviññāṇadhātuyā antāni honti.
  4496. 214496,67,582,119,130,1,196,10,"Paṭighasaññāsahagatānañhi pañcannaṃ viññāṇānaṃ indriyārammanapaṭighātajatāya abhinipātamattakiccaṃ, mananalakkhaṇindriyasamuppannassa ca manoviññāṇassa visayavicintanāsambhūtatāya tadanurūpācintanā. "
  4497. 214497,67,582,131,143,1,185,12,Tasmā abhinipātappaccayapaṭighaṭṭanānighaṃsabalena bhavaṅgalakkhaṇaṃ cittaṃ calanāvatthaṃ hutvā nivattamānaṃ cintanāvisesavirahato abhinipātānuguṇaṃ cintanāvasānaṃ mananamattaṃ uppādeti.
  4498. 214498,67,583,2,34,1,425,28,"Dassanādipi abhinipātamattaṃ dutiyaṃ khaṇaṃ anativattamānaṃ attānuguṇaṃ cintanāmananasamaññāvirahato dassanādiabhinipātavisesavicittaṃ cittabhāvādinā samānaṃ cintanādimananamattaṃ aññavatthusmiṃ nibbatteti, tasmā vatthukiccehi taṃ manoviññāṇakāyasaṅgahitāpi manodhātu manodvāranikkhamapavesabhūtā ārammaṇantare dvārantaramanasikāratabbisayasampaṭicchanabhāvena pañcannaṃ viññāṇadhātūnaṃ yathākkamaṃ purecarā, anucarāti ca vuttā. "
  4499. 214499,67,583,35,48,1,129,12,Sā panāyaṃ satipi viññāṇabhāve manaso sambhūya visiṭṭhamananakiccābhāvato dhātubhāvasāmaññena manomattā dhātu {manodhātū}ti vuccati.
  4500. 214500,67,584,2,14,1,129,12,Yathāvutteneva ca hetunā matta-saddalopaṃ katvā viññāṇaṭṭhayogato manomattaṃ viññāṇanti manoviññāṇakāyasaṅgahopi cassā yujjati eva.
  4501. 214501,67,584,15,27,1,71,8,Aññaviññāṇehi pana dvārārammaṇehi ca visesanatthaṃ‘‘ manodhātū’’ ti vuttāti.
  4502. 214502,67,584,28,33,1,57,4,{Manoviññāṇadhātū}ti pana viññāṇadhātuvisesanaṃ manogahaṇaṃ.
  4503. 214503,67,584,34,43,1,127,9,Dhātuvisesanatthe ca manoviññāṇaggahaṇe viññāṇavisesanaṃ dvārabhūtamanodassanamevāti dvārasamaññārahattā na manodhātūti vuccati.
  4504. 214504,67,584,44,81,1,273,24,"Tañhi manodvārantogadhaṃ, na ca dassanādipurecarānucaranti manaso viññāṇadhātu, manaso viññāṇanti ca manodvārasamaññārahaṃ, savisesañca tassa mananakiccaṃ, viññāṇakiccañcāti mattasaddassa lopamantarena‘‘ manoviññāṇan’’ ti, nijjīvabhāvavibhāvanatthaṃ‘‘ manoviññāṇadhātū’’ ti ca vuccatīti. "
  4505. 214505,67,585,2,6,1,54,4,Sallamiva sūlamiva tividhadukkhatāsamāyogato daṭṭhabbo.
  4506. 214506,67,585,7,10,1,51,2,{Vedanāsallasūlayogā}ti vedanāsaṅkhātasallasūlayogato.
  4507. 214507,67,585,11,18,1,41,6,Āturā {viyā}ti tena āturibhūtā puggalā viya.
  4508. 214508,67,585,19,26,1,49,6,"Āsāyeva dukkhaṃ āsādukkhaṃ, āsāvighātaṃ dukkhaṃ vā. "
  4509. 214509,67,585,27,39,1,99,11,"Saññā hi asubhādikampi subhādito sajjānantī āsaṃ, tassā ca vighātaṃ āsīsitasubhādiasiddhiyā janetīti. "
  4510. 214510,67,585,40,56,1,102,11,"Vanamigo tiṇapurisaṃ purisoti gaṇhanto ayathābhūccanimittaggāhako, tathā saññāpīti āha‘‘ vanamigo viyā’’ ti. "
  4511. 214511,67,585,57,67,1,64,6,Kammapadhānā saṅkhārāti‘‘ paṭisandhiyaṃ pakkhipanato’’ tiādi vuttaṃ.
  4512. 214512,67,585,68,74,1,71,5,{Jātidukkhānubandhato}ti attanā nibbattiyamānena jātidukkhena anubandhatā.
  4513. 214513,67,585,75,79,1,34,4,Bhavapaccayā jāti hi jātidukkhanti.
  4514. 214514,67,585,80,91,1,100,10,Padumaṃ viya dissamānaṃ khuracakkaṃ viya rūpampi itthiādibhāvena dissamānaṃ nānāvidhupaddavaṃ janeti.
  4515. 214515,67,585,92,104,1,76,9,"Sabbe anatthā rāgādayo, jātiādayo ca visayabhūtā, anupasantā, sappaṭibhayā cāti. "
  4516. 214516,67,585,105,110,1,57,5,Tappaṭipakkhabhūtattā asaṅkhatā dhātu amatādito daṭṭhabbā.
  4517. 214517,67,586,2,52,1,355,40,"Vavatthānābhāvo ‘‘ idameva imassa ārammaṇan’’ ti niyamābhāvo, tena yathā araññamakkaṭo kenaci anivārito gahitaṃ ekaṃ rukkhasākhaṃ muñcitvā aññaṃ gaṇhāti, tampi muñcitvā aññanti katthaci anavaṭṭhito paribbhamati, evaṃ gahitaṃ ekaṃ ārammaṇaṃ muñcitvā aññaṃ, tampi muñcitvā aññanti anavaṭṭhitatā, ārammaṇaṃ aggahetvā pavattituṃ asamatthatā ca makkaṭasamānatāti dasseti. "
  4518. 214518,67,586,53,58,1,64,5,Aṭṭhivedhaviddhopi uppathaṃ anugaccchanto duṭṭhasso assakhaḷuṅko.
  4519. 214519,67,586,59,65,1,65,5,{Yatthakāmanipātito}ti yattha katthaci icchitārammaṇe nipātibhāvato.
  4520. 214520,67,586,66,68,1,23,2,Nānāvesadhārī raṅganaṭo.
  4521. 214521,67,587,2,4,1,34,2,Āyatanadātuniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4522. 214522,67,588,2,4,1,32,2,Iti pannarasamaparicchedavaṇṇanā.
  4523. 214523,67,589,2,4,1,26,2,16 . Indriyasaccaniddesavaṇṇanā
  4524. 214524,67,590,2,2,1,27,1,Indriyavitthārakathāvaṇṇanā
  4525. 214525,67,591,2,10,1,27,2,525. {Bāvīsatī}ti gaṇanaparicchedo.
  4526. 214526,67,591,11,14,1,39,2,{Indriyānī}ti paricchinnadhammanidassanaṃ.
  4527. 214527,67,591,15,19,1,41,4,Cakkhundriyan tiādi tesaṃ sarūpadassanaṃ.
  4528. 214528,67,591,20,31,1,126,11,Tattha cakkhudvāre indaṭṭhaṃ kāreti cakkhudvārabhāve taṃdvārikehi attano indabhāvaṃ paramissarabhāvaṃ kārayatīti cakkhundriyaṃ.
  4529. 214529,67,591,32,42,1,61,9,"Tañhi te rūpaggahaṇe attānaṃ anuvatteti, te ca taṃ anuvattanti. "
  4530. 214530,67,591,43,46,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  4531. 214531,67,591,47,51,1,48,4,Tasmā sotaghānajivhākāyadvāre indaṭṭhaṃ kāretīti.
  4532. 214532,67,591,52,53,1,11,1,Kāyindriyaṃ.
  4533. 214533,67,591,54,58,1,47,4,Vijānanalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti manindriyaṃ.
  4534. 214534,67,591,59,99,1,351,26,"Itthibhāvalakkhaṇe, parisabhāvalakkhaṇe, anupālanalakkhaṇe, sukhalakkhaṇe, dukkhalakkhaṇe, somanassalakkhaṇe, domanassalakkhaṇe, upekkhālakkhaṇe, adhimokkhalakkhaṇe, paggahalakkhaṇe, upaṭṭhānalakkhaṇe, avikkhepalakkhaṇe, dassanalakkhaṇe, anaññātaṃ ñassāmīti pavatte jānanalakkhaṇe, ñātānaṃ eva dhammānaṃ puna ājānane aññātāvibhāve indaṭṭhaṃ kāretīti aññātāvindriyaṃ. "
  4535. 214535,67,592,2,5,1,20,2,{Vijāniyā}ti vijāneyya.
  4536. 214536,67,592,6,22,1,107,13,"Bhūmito {cā}ti ca -saddo avuttasampipaṇḍanattho, tena tāvatvaṃ saṅgaṇhāti, taṃ pana tāvatvaṃ parato vaṇṇayissāma. "
  4537. 214537,67,592,23,29,1,59,6,Asammasanupagānampi atthibhāvato daṭṭhabbatā idha na gahitā.
  4538. 214538,67,593,2,6,1,36,3,{Pubbabhāge}ti ariyamaggato pubbabhāge.
  4539. 214539,67,593,7,13,1,36,6,Anaññātan ti na aññātaṃ na adhigataṃ.
  4540. 214540,67,593,14,31,1,119,15,"Niccatāya natthi etassa mataṃ bhaṅgo, na vā etasmiṃ adhigate maraṇanti amataṃ, pajjitabbato padañcāti amatapadaṃ nibbānaṃ."
  4541. 214541,67,593,32,46,1,93,10,‘‘ Evaṃ paṭipannassa uppajjanato’’ ti etena pubbabhāgavasenetaṃ indriyaṃ evaṃ voharīyatīti dasseti.
  4542. 214542,67,593,47,53,1,67,5,{Ājānanato}ti paṭhamamaggena diṭṭhamariyādaṃ anatikkamitvāva jānanato.
  4543. 214543,67,593,54,77,1,177,16,"Yena taṃsamaṅgipuggalo, taṃsampayuttadhammā vā aññātāvino honti , so aññātāvibhāvo pariniṭṭhitakiccajānanakhīṇāsavassa bhāvabhūto hutvā uppattito‘‘ khīṇāsavassa uppajjanato’’ ti vuttaṃ. "
  4544. 214544,67,594,2,11,1,58,8,"Liṅgeti gameti ñāpetīti liṅgaṃ, liṅgīyati vā etenāti liṅgaṃ. "
  4545. 214545,67,594,12,18,1,30,5,"Kiṃ liṅgeti, kiṃ vā liṅgīyatīti? "
  4546. 214546,67,594,19,23,1,13,3,"Indaṃ, indo vā. "
  4547. 214547,67,594,24,39,1,123,12,"Indassa liṅga indaliṅgaṃ, indaliṅgassa attho taṃsabhāvo indaliṅgaṭṭho, indaliṅgameva vā indriyasaddassa atthoti indaliṅgaṭṭho. "
  4548. 214548,67,594,40,47,1,55,6,"Sajjitaṃ uppāditanti siṭṭhaṃ, indena siṭṭhaṃ indasiṭṭhaṃ. "
  4549. 214549,67,594,48,50,1,15,2,Juṭṭhaṃ sevitaṃ.
  4550. 214550,67,594,51,83,1,164,24,"Kammasaṅkhātassa indassa liṅgāni, tena ca siṭṭhānīti kammajāneva yojetabbāni, na aññāni, te ca dve atthā kamme eva yojetabbā, itare ca bhagavati evāti āha‘‘ yathāyogan’’ ti. "
  4551. 214551,67,594,84,91,1,36,5,"{Tenā}ti bhagavato, kammassa ca indattā. "
  4552. 214552,67,594,92,96,1,23,3,{Etthā}ti etesu indriyesu.
  4553. 214553,67,594,97,102,1,83,5,Ulliṅgenti ñāpenti pakāsenti phalasampattivipattīhi kāraṇasampattivipattiavabodhato.
  4554. 214554,67,594,103,132,1,93,12,‘‘ So taṃ nimittaṃ āsevatī’’ tiādīsu( a. ni.9.35) gocarakaraṇampi āsevanā vuttāti āha‘‘ kānici gocarāsevanāyā’’ ti.
  4555. 214555,67,594,133,147,1,107,10,Tattha sabbesaṃ gocarikātabbattepi‘‘ kānicī’’ ti vacanaṃ avipassitabbānaṃ bahulaṃ manasikaraṇena anāsevanīyattā.
  4556. 214556,67,594,148,152,1,37,4,Paccavekkhanāmattameva hi tesu hotīti.
  4557. 214557,67,594,153,184,1,120,14,‘‘ Tassa taṃ maggaṃ āsevato’’ tiādīsu( a. ni.4.170) bhāvanā āsevanāti vuttāti bhāvetabbāni saddhādīni sandhāyāha‘‘ kānici bhāvanāsevanāyā’’ ti.
  4558. 214558,67,595,2,4,1,30,2,Ādhipaccaṃ indriyapaccayabhāvo.
  4559. 214559,67,595,5,20,1,174,14,"Asatipi ca indriyapaccayabhāve itthipurisindriyānaṃ, attano attano paccayavasena pavattamāne taṃsahitasantāne aññākārena appavattamānehi liṅgādīhi anuvattanīyabhāve ādhipaccaṃ. "
  4560. 214560,67,595,21,28,1,62,7,Imasmiṃ ca atthe indanti parimissariyaṃ karonticceva indriyāni.
  4561. 214561,67,595,29,38,1,96,9,Cakkhādīsu dassitena nayena aññesañca jīvitādīnaṃ tadanuvattīsu ādhipaccaṃ yathārahaṃ yojetabbaṃ.
  4562. 214562,67,596,2,16,1,127,13,"Amohoyeva na visuṃ cattāro dhammā, tasmā tassa saṅkhārakkhandhakathāyaṃ vibhāvitāni lakkhaṇādīni tesañca veditabbānīti adhippāyo. "
  4563. 214563,67,596,17,23,1,59,6,Sesāni tattha khandhaniddese lakkhaṇādīhi arūpeneva āgatāni.
  4564. 214564,67,597,2,22,1,116,11,"526. Sattānaṃ ariyabhūmipaṭilābho bhagavato desanāya sādhāraṇaṃ, padānañca payojananti āha‘‘ ajjhattadhamme pariññāyā’’ tiādi. "
  4565. 214565,67,597,23,47,1,178,13,Aññesampi indriyānaṃ attabhāvapariyāpannatāya satipi attabhāvapaññāpanāya mūlabhāvato cakkhādīnaṃ sātisayā attabhāvapariyāpannāti vuttaṃ‘‘ attabhāvapariyāpannāni cakkhundiyādīnī’’ ti( vibha. aṭṭha.219).
  4566. 214566,67,597,48,62,1,116,9,Abhidhammaṭṭhakathāyaṃ itthipurisindriyānantaraṃ jīvitindriyadesanākkamo vuttoti idhāpi‘‘ tato jīvitindriyan’’ ti vuttaṃ.
  4567. 214567,67,597,63,76,1,32,3,Taṃ indriyayamakadesanāya( yama.3. indriyayamaka.1 ādayo) sameti.
  4568. 214568,67,597,77,97,1,160,13,"Indriyavibhaṅge( vibha.219 ādayo) pana manindriyānantaraṃ jīvitindriyaṃ vuttaṃ, taṃ purimapacchimānaṃ ajjhāttikabāhirānaṃ anupālakabhāvadīpanatthaṃ tesa majjhe vuttanti veditabbaṃ. "
  4569. 214569,67,597,98,105,1,40,6,"Yañca kiñci vedayitaṃ, sabbaṃ taṃ dukkhaṃ. "
  4570. 214570,67,597,106,125,1,180,17,"Yāva ca duvidhattabhāvānupālakassa jīvitindriyassa pavatti, tāva dukkhabhūtānaṃ etesaṃ vedayitānaṃ anivattīti ñāpanatthaṃ, tena ca cakkhādīnaṃ dukkhānubandhatāya pariññeyyataṃ ñāpeti. "
  4571. 214571,67,597,126,129,1,56,3,Paṭipattidassanatthan ti pubbabhāgapaṭipattidassanatthaṃ.
  4572. 214572,67,597,130,133,1,39,2,{Tassevā}ti anaññātaññassāmītindriyasseva.
  4573. 214573,67,597,134,142,1,82,7,Tato anantaraṃ {bhāvetabbattā}ti bhāvanāmaggasampayuttaṃ aññindriyaṃ sandhāya vuttaṃ.
  4574. 214574,67,597,143,146,1,25,3,Dassanāntarā hi bhāvanāti.
  4575. 214575,67,598,2,19,1,86,11,"{Bhedo}ti idha sabhāvato bhedo adhippeto, na bhūmipuggalādivasenāti āha‘‘ sesānaṃ abhedo’’ ti. "
  4576. 214576,67,598,20,29,1,80,8,"Nanu ca jīvitindriyassa anupālanalakkhaṇaṃ sabhāvo, tenassa duvidhassāpi abhedoti? "
  4577. 214577,67,598,30,48,1,121,16,"Saccametaṃ, tassa pana rūpārūpasabhāvakato bhedo gahito, na evaṃ sesānaṃ koci bhedo atthīti tesaṃ abhedoti bhedābhāvo vutto. "
  4578. 214578,67,598,49,57,1,45,7,"Nanu cettha vedanā, paññā ca bhinditvā vuttāti? "
  4579. 214579,67,598,58,66,1,65,7,"Na, yathā desitesu bāvīsatiyā indriyesu bhedābhedassa adhippetattā. "
  4580. 214580,67,599,2,20,1,163,14,"527. Cakkhundriyādīnaṃ satipi purejātādipaccayabhāve indriyapaccayabhāvena sādhetabbameva kiccaṃ kiccan ti vuttaṃ tassa anaññasādhāraṇattā, indriyakathāya ca adhikatattā. "
  4581. 214581,67,599,21,28,1,75,6,"Attano tikkhamandādiākāro attākāro, tassa anuvattāpanaṃ attākārānuvattāpanaṃ. "
  4582. 214582,67,599,29,36,1,51,3,Tenāha‘‘ tikkhamandādisaṅkhātaattākārānuvattāpanan’’ ti.
  4583. 214583,67,599,37,49,1,85,10,Atha vā tikkhamandādisaṅkhātassa ca attākārassa ca anuvattāpanaṃ tikkha… pe… vattāpanaṃ.
  4584. 214584,67,599,50,56,1,69,6,Visuṃ attākāraggahaṇena cettha rūpāvabhāsanādikassa saṅgaho daṭṭhabbo.
  4585. 214585,67,599,57,67,1,131,10,Cakkhundriyassa hi rūpābhihananayogyatāsaṅkhāte rūpāvabhāsanasāmatthiye asati na kadācipi cakkhuviññāṇassa dassanakiccaṃ sambhavati.
  4586. 214586,67,599,68,71,1,25,3,Esa nayo sotindriyādīsupi.
  4587. 214587,67,599,72,79,1,62,6,"Pubbaṅgamabhāvena manindriyassa vasāvattāpanaṃ hoti, na aññesaṃ. "
  4588. 214588,67,599,80,97,1,129,14,"Taṃsampayuttānipi hi indriyāni tabbaseneva hutvā attano attano indriyakiccaṃ sādhenti cetasikabhāvato , na tesaṃ vasena manindriyaṃ . "
  4589. 214589,67,599,98,100,1,22,2,Ayañhissa pubbaṅgamatā.
  4590. 214590,67,599,101,108,1,80,7,Sabbattha ca indriyapaccayabhāvena sādhetabbanti adhikāro anuvattatīti daṭṭhabbo.
  4591. 214591,67,599,109,118,1,88,8,"Satipi anuppādane, anupatthambhane ca tappaccayānaṃ tappavattane nimittabhāvo anuvidhānaṃ. "
  4592. 214592,67,600,2,28,1,214,21,"Chādetvā pharitvā uppajjamānā sukhadukkhavedanā sahajātadhamme abhibhavitvā ajjottharitvā sayameva pākaṭā hoti, sahajātadhammā ca tassā vasena sukhadukkhabāvappatā viya hontīti āha‘‘ yathāsakaṃ oḷārikākārānupāpanan’’ ti. "
  4593. 214593,67,600,29,36,1,99,6,"Asantassa, apaṇītassapi akusalatabbipākādisampayuttassa yathārahaṃ majjhattākārānupāpanaṃ yojetabbaṃ. "
  4594. 214594,67,600,37,42,1,67,5,Samānajātiyehi vā sukhadukkhehi santapaṇītākārānupāpanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4595. 214595,67,600,43,46,1,58,3,Paṭipakkhābhibhavanan ti assaddhiyādipaṭipakkhābhibhavanaṃ.
  4596. 214596,67,600,47,52,1,93,4,{Pasannākārādā}ti pasannapaggahitaupaṭṭhitasamāhitadassanākārānupāpanaṃ yathākkamaṃ saddhādīnaṃ.
  4597. 214597,67,600,53,59,1,57,5,{Byāpādādī}ti ādi -saddena uddhambhāgiyasaṃyojanāni gahitāni.
  4598. 214598,67,600,60,65,1,53,5,Maggasampayuttasseva ca aññindriyassa kiccaṃ dassitaṃ.
  4599. 214599,67,600,66,72,1,87,6,Teneva ca phalasampayuttassa taṃtaṃsaṃyojanappaṭippassaddhipahānakiccatā dassitā hotīti.
  4600. 214600,67,600,73,87,1,135,13,"Katasabbakiccassa aññātāvindriyaṃ aññassa kātabbassa abhāvā amatābhimukhameva tabbhāvapaccayo ca hoti, na itarāni viya kiccantarapasutaṃ. "
  4601. 214601,67,600,88,96,1,40,4,Tenāha‘‘ amatābhimukhabhāvapaccayatā cā’’ ti.
  4602. 214602,67,601,2,9,1,33,4,528. Bhūmito vinicchayo uttānattho eva.
  4603. 214603,67,601,10,22,1,70,10,"Etthāha– kasmā pana ettakeneva indriyāni vuttāni, etāni eva ca vuttānīti? "
  4604. 214604,67,601,23,29,1,60,5,"Ādhipaccaṭṭhavasena, ādhipaccaṃ nāma issariyanti vuttamevetaṃ. "
  4605. 214605,67,601,30,43,1,94,12,"Tayidaṃ ādhipaccaṃ attano attano kicce, phale cāti aññesampi sabhāvadhammānaṃ kasmā na labbhati? "
  4606. 214606,67,601,44,50,1,87,6,Paccayādhīnavuttikā hi paccayuppannāti siyā phalahetudhammesu anuvattanānuvattanīyatāti?
  4607. 214607,67,601,51,57,1,37,5,"Saccametaṃ, tathāpi atthi tesaṃ viseso. "
  4608. 214608,67,601,58,76,1,100,7,Svāyaṃ‘‘ cakkhuviññāṇādippavattiyañhi cakkhādīnaṃ siddhamādhipaccan’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.219) aṭṭhakathāyaṃ dassitoyeva.
  4609. 214609,67,601,77,112,1,168,19,"Apica khandhapañcake yāyaṃ sattapaññatti, tassā visesanissayo‘‘ cha ajjhattikāni āyatanānī’’ ti tāni tāva ādhipaccattaṃ upādāya‘‘ cakkhundriyaṃ… pe… manindriyan’’ tiādito( vibha.219) vuttāni. "
  4610. 214610,67,601,113,129,1,90,11,Svāyaṃ attabhāvo imesaṃ vasena‘‘ itthī puriso’’ ti samaññaṃ labhatīti dassanatthaṃ bhāvadvayaṃ.
  4611. 214611,67,601,130,143,1,106,12,"Tayime upādinnadhammā yena dhammena pavattanti, ayaṃ so dhammo tesaṃ ṭhitihetūti dassanatthaṃ jīvitindriyaṃ. "
  4612. 214612,67,601,144,155,1,116,10,Svāyaṃ sattasaññito dhammapuñjo pabandhavasena pavattamāno imāhi vedanāhi saṃkilissatīti dassanatthaṃ vedanāpañcakaṃ.
  4613. 214613,67,601,156,160,1,64,4,Tato visuddhikāmānaṃ vodānasambhāradassanatthaṃ saddhādipañcakaṃ.
  4614. 214614,67,601,161,172,1,133,10,"Sambhavavodānasambhārā imehi visujjanti, visuddhippattā niṭṭhitakiccāva hontīti dassanatthaṃ anaññātaññassāmītindriyādīni tīṇi vuttāni. "
  4615. 214615,67,601,173,183,1,51,6,Sabbattha‘‘ ādhipaccattaṃ upādāyā’’ ti padaṃ yojetabbaṃ.
  4616. 214616,67,601,184,188,1,48,4,Ettāvatā adhippetatthasiddhīti aññesaṃ aggahaṇaṃ.
  4617. 214617,67,602,2,8,1,66,6,Atha vā pavattinivattīnaṃ nissarādidassanattampi etāniyeva vuttāni.
  4618. 214618,67,602,9,15,1,63,6,Pavattiyā hi visesato mūlanissayabhūtāni cha ajjhattikāyatanāni.
  4619. 214619,67,602,16,32,1,36,5,Yathāha‘‘ chasu loko samuppanno’’ tiādi( su. ni.171).
  4620. 214620,67,602,33,40,1,101,7,Tassa uppatti itthipurisindriyehi visabhāgavatthusarāganimittehi yebhuyyena sattakāyassa abhinibbatti.
  4621. 214621,67,602,41,89,1,156,21,"Vuttañhetaṃ‘‘ tiṇṇaṃ kho, mahārāja, sannipātā gabbhassa avakkanti hoti mātā ca utunī hoti, gandhabbo ca paccupaṭṭhito hoti, mātāpitaro ca sannipatitā hontī’’ tiādi( ma. ni.1.408; mi. pa.4.1.6). "
  4622. 214622,67,602,90,94,1,45,4,Avaṭṭhānaṃ jīvitindriyena tena anupāletabbato.
  4623. 214623,67,602,95,112,1,37,6,Tenāha‘‘ āyu ṭhiti yapanā yāpanā’’ tiādi( dha. sa.19).
  4624. 214624,67,602,113,115,1,17,2,Upabhogo vedanāhi.
  4625. 214625,67,602,116,119,1,41,3,Vedanāvasena hi iṭṭhādisabbavisayūpabhogo.
  4626. 214626,67,602,120,144,1,67,9,"Yathāha‘‘ vedayati vedayatīti kho, bhikkhave, tasmā vedanāti vuccatī’’ ti( ma. ni.1.450). "
  4627. 214627,67,602,145,153,1,117,8,Evaṃ pavattiyā nissayasamuppādaṭṭhitisambhogadassanattaṃ cakkhundriyaṃ yāva upekkhindriyanti cuddasindriyāni desitāni.
  4628. 214628,67,602,154,161,1,45,6,"Yathā cetāni pavattiyā, evaṃ itarāni nivattiyā. "
  4629. 214629,67,602,162,169,1,78,7,Vivaṭṭasannissitena hi nibbattitāni saddhādīni pañcindriyāni nivattiyā nissayo.
  4630. 214630,67,602,170,176,1,74,6,Uppādo anaññātaññassāmītindriyena tassa nivattivasena paṭhamaṃ uppajjanato.
  4631. 214631,67,602,177,183,1,72,5,"Avaṭṭhānaṃ aññindriyena, upabhogo aññātāvindriyena aggaphalasamupabhogato. "
  4632. 214632,67,602,184,188,1,50,4,Khīṇāsavāhi visavitāya nibbutisukhaṃ paribhujjanti.
  4633. 214633,67,602,189,194,1,35,5,Evampi etāni eva indriyāni desitāni.
  4634. 214634,67,602,195,199,1,52,4,Ettāvatā yathādhippetatthasiddhito aññesaṃ aggahaṇaṃ.
  4635. 214635,67,602,200,205,1,52,5,Imināva nesaṃ desanākkamopi saṃvaṇṇitoti veditabboti.
  4636. 214636,67,603,2,4,1,30,2,Indriyaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4637. 214637,67,604,2,2,1,25,1,Saccavitthārakathāvaṇṇanā
  4638. 214638,67,605,2,25,1,130,14,529. Ariyasaddena visesanaṃ akatvā kevalaṃ saccasaddena uddhiṭṭhānipi ariyasaccāni evāti dassento‘‘ saccānīti cattāri ariyasaccānī’’ ti āda.
  4639. 214639,67,605,26,35,1,76,8,"Samāññajotanā hi visese avatiṭṭhati, visesatthinā ca viseso anupayujjitabboti. "
  4640. 214640,67,605,36,65,1,174,20,"Ariyasaccesu vā vicāritesu itarānipi atthato vicāritāneva hontīti vipassanāya ca bhūmibhūtāni, ariyasaccānevāti ca katvā‘‘ saccānī’’ ti uddharitvāpi‘‘ cattāri ariyasaccānī’’ ti vuttaṃ. "
  4641. 214641,67,606,2,9,1,55,5,"{Sāsanakkamo}ti ariyasaccāni vuccanti, ariyasaccadesanā vā. "
  4642. 214642,67,606,10,18,1,114,8,Sakalañhi sāsanaṃ bhagavato vacanaṃ saccavinimuttaṃ natthi pavattinivattitadubhayahetusandassanavasena pavattanato.
  4643. 214643,67,606,19,39,1,145,16,"Tasmā saccesu kamati, sīlasamādhipañmāsaṅkhātaṃ vā sāsanaṃ etesu kamati, pariññādikiccasādhanavasena pavattati, tasmā kamati etthāti kamo, kiṃ kamati? "
  4644. 214644,67,606,40,41,1,7,1,Sāsanaṃ.
  4645. 214645,67,606,42,57,1,96,10,"Sāsanassa kamo‘‘ sāsanakkamo’’ ti saccāni sāsanappavattiṭṭhānāni vuccanti, taṃdesanā ca tabbohārenāti. "
  4646. 214646,67,607,2,6,1,34,3,{Tathā}ti taṃsabhāvā dukkhādisabhāvā.
  4647. 214647,67,607,7,12,1,53,4,{Avitathā}ti amusāsabhāvā bādhanādibhāvena bhūtasabhāvā.
  4648. 214648,67,607,13,17,1,49,3,{Anaññathā}ti aññākārarahitā abādhanādiākāravivittā.
  4649. 214649,67,607,18,21,1,53,3,Dukkhadukkhatātannimittatāhi adhiṭṭhitattā pīḷanaṭṭho.
  4650. 214650,67,607,22,27,1,49,5,Samecca sambhūya paccayehi katabhāvo saṅkhataṭṭho.
  4651. 214651,67,607,28,34,1,74,5,"Dukkhadukkhatātannimittatāhi paridahanaṃ, kilesadāhasamāyogo vā santāpaṭṭho. "
  4652. 214652,67,607,35,42,1,59,6,"Jarāya, maraṇena cāti dvedā vipariṇāmetabbatā vipariṇāmaṭṭho. "
  4653. 214653,67,607,43,57,1,143,13,"Ettha ca pīḷanaṭṭho dukkhassa saraseneva āvibhavanākāro, itare yathākkamaṃ samudayamagganirodhadassanehi āvibhavanākārāti ayaṃ catunnampi viseso. "
  4654. 214654,67,607,58,67,1,107,9,Tatratrābhinandanavasena byāpitvā ūhanaṃ rāsikaraṇaṃ dukkhassa nibbattanaṃ āyūhanaṃ ākārassa byāpanatthattā.
  4655. 214655,67,607,68,83,1,102,12,"Āgacchati samudayatoti vā āyaṃ, dukkhaṃ, tassa ūhanaṃ pavattanaṃ āyūhanaṃ, ayaṃ saraseneva āvibhavanākāro. "
  4656. 214656,67,607,84,100,1,90,11,"Nidadāti dukkhanti nidānaṃ,‘‘ idaṃ taṃ dukkhan’’ ti sampaṭicchāpentaṃ viya samuṭṭhāpetīti attho. "
  4657. 214657,67,607,101,105,1,46,4,Ayaṃ nidānaṭṭho dukkhadassanena āvibhavanākāro.
  4658. 214658,67,607,106,110,1,38,3,Saṃsāradukkhena saṃyojanaṃ saṃyogaṭṭho .
  4659. 214659,67,607,111,113,1,37,2,Maggādhigamananivāraṇaṃ palibodhaṭṭho.
  4660. 214660,67,607,114,119,1,64,5,Ime ca saṃyogapalibodhaṭṭhā nirodhamaggadassanehi āvibhavanākārā.
  4661. 214661,67,607,120,131,1,114,10,"Nissaranti sattā ettha, sayameva vā nissaṭaṃ visaṃyuttaṃ sabbasaṅkhatehi sabbūpadhipaṭinissaggabhāvatoti nissaranaṃ. "
  4662. 214662,67,607,132,144,1,140,9,"Ayamassa sabhāvena āvibhavanākāro, itare vivekāsaṅkhātāmataṭṭā, samudayakkharaapaccayaavināsitā vā samudayamaggadukkhadassanena āvibhavanākārā. "
  4663. 214663,67,608,2,5,1,29,3,Saṃsārato niggamanaṃ niyyānaṃ.
  4664. 214664,67,608,6,9,1,32,3,Ayamassa sarasena āvibhavanākāro.
  4665. 214665,67,608,10,15,1,74,5,Paribodhūpacchedanena nibbānādhigamova nibbānanimittattā maggassa hetuṭṭho.
  4666. 214666,67,608,16,23,1,70,6,"Paññāpadhānattā cassa nibbānadassanaṃ, catusaccadassanaṃ vā dassanaṭṭho. "
  4667. 214667,67,608,24,35,1,129,10,"Catusaccadassane, kilesadukkhasantāpavūpasamane ca ādhipaccaṃ karonti maggadhammā sampayuttadhammesūti so maggassa ādhipateyyaṭṭho. "
  4668. 214668,67,608,36,60,1,110,12,Visesato vā ālambanādhipatibhūtā maggadhammā honti‘‘ maggādhipatino’’ ti( dha. sa. tikamātikā16) vacanatoti so tesaṃ ākāro ādhipateyyaṭṭho.
  4669. 214669,67,608,61,65,1,75,4,Ete hetudassanādhipateyyaṭṭhā samudayanirodhadukkhadassanehi āvibhavanākārā.
  4670. 214670,67,608,66,69,1,23,3,Evamādi āhāti sambandho.
  4671. 214671,67,608,70,73,1,34,2,{Abhisamayaṭṭho}ti abhisametabbaṭṭho.
  4672. 214672,67,608,74,79,1,49,5,Abhisamayassa vā visayabhūto attho abhisamayaṭṭho.
  4673. 214673,67,608,80,85,1,49,5,Atha vā abhisamayassa pavattiākāro abhisamayaṭṭho.
  4674. 214674,67,608,86,92,1,56,6,So cettha abhisametabbena pīḷanādinā dassitoti daṭṭhabbo.
  4675. 214675,67,609,2,13,1,52,7,"530. Kucchitaṃ khaṃ dukkhaṃ, gārayhaṃ hutvā asāranti attho."
  4676. 214676,67,610,2,38,1,214,26,"‘ ‘ Samāgamo sametan’’ tiādīsu kevalassa āgama saddassa, eta -saddassa ca payoge saṃyogatthassa anupalabbhanato, saṃ -saddassa ca saṃyoge upalabbhanato‘‘ saṃyogaṃ dīpetī’’ ti āha anvayato, byatirekato ca tadatthajotakatāsiddhito. "
  4677. 214677,67,610,39,45,1,37,6,Uppannaṃ uditan ti etthāpi eseva nayo.
  4678. 214678,67,610,46,53,1,55,7,Aya -saddo gatiatthe siddho hetusaddoviya kāraṇaṃ dīpeti.
  4679. 214679,67,610,54,70,1,103,12,"Attano phalanipphādanena ayati pavattati, eti vā etasmā phalanti {ayo}ti, saṃyoge uppattikāraṇaṃ {samudayo}ti. "
  4680. 214680,67,610,71,83,1,115,10,"Ettha visuṃ payujjamānāpi upasaggasaddā sadhātukaṃ saṃyogatthaṃ, uppādatthañca dīpenti, kiriyāvisesakattāti veditabbā."
  4681. 214681,67,611,2,16,1,79,10,‘ ‘ Abhāvo ettha rodhassāti nirodho’’ ti etena nibbānassa dukkhavivittabhāvaṃ dasseti.
  4682. 214682,67,611,17,27,1,124,10,Samadhigate tasmiṃ tadadhigamato puggalassa rodhābhāvo pavattisaṅkhātassa rodhassa paṭipakkhabhūtāya nivattiyā adhigatattāti.
  4683. 214683,67,611,28,36,1,67,8,Etasmiñca atthe abhāvo etasmiṃ rodhassāti nirodho icceva padasamāso.
  4684. 214684,67,611,37,43,1,47,5,"Dukkhābhāvo panettha puggalassa, na nibbānasseva. "
  4685. 214685,67,611,44,48,1,36,4,Anuppādo eva nirodho anuppādanirodho.
  4686. 214686,67,611,49,62,1,106,11,"Āyatiṃ bhavādīsu appavatti, na pana bhaṅgoti bhaṅgavācakaṃ nirodhasaddaṃ nivattetvā anuppādavācakaṃ gaṇhāti. "
  4687. 214687,67,611,63,71,1,70,8,Etasmiṃ atthe kāraṇe phalūpacāraṃ katvā nirodhapaccayo nirodhoti vutto.
  4688. 214688,67,612,2,7,1,48,5,Paṭipadā ca hoti puggalassa dukkhanirodappattiyā.
  4689. 214689,67,612,8,19,1,72,11,Nanu ca sā eva dukkhanirodappattīti tassā eva sā paṭipadāti na yujjatīti?
  4690. 214690,67,612,20,33,1,103,11,"Na puggalādhigamassa pattibhāvena, yehi so adhigacchati, tesaṃ kāraṇabhūtānaṃ paṭipadābhāvena ca vuttattā. "
  4691. 214691,67,612,34,42,1,115,8,Sacchi kiriyāsacchikaraṇadhammānañhi aññatthābhāvepi puggalasacchikiriyādhammabhāvehi nānattaṃ katvā niddeso katoti.
  4692. 214692,67,612,43,58,1,151,13,"Atha vā yaṃ dukkhanirodhappattiyā niṭṭhānaṃ phalaṃ, sayañca dukkhanirodhappattibhūtaṃ, tassa abhisamayabhūtāya dukkhanirodhappattiyā paṭipadatā daṭṭhabbā. "
  4693. 214693,67,613,2,42,1,187,21,531. Buddhādayo ariyā {paṭivijjhantī}ti ettha paṭividdhakāle pavattaṃ buddhādivohāraṃ‘‘ agamā rājagahaṃ buddho’’ tiādīsu( su. ni.410) viya bhāvini bhūte viya upacāroti purimakālepi āropetvā‘‘ buddhādayo’’ ti vuttaṃ.
  4694. 214694,67,613,43,49,1,47,6,Te hi buddhādayo catūhi maggehi paṭivijjhantīti.
  4695. 214695,67,613,50,63,1,141,12,Tasmā ariyasaccānīti {vuccantī}ti ettha ariyapaṭivijjhitabbāni saccāni ariyasaccānīti purimapade uttarapadalopo ariyasaccānīti vuccantīti attho.
  4696. 214696,67,613,64,79,1,98,13,"Tathāgatena hi sayaṃ adhigatattā, paveditattā, tato eva ca aññehi adhigamanīrattā tāni tassa hontīti. "
  4697. 214697,67,613,80,90,1,102,9,{Ariyabhāvasiddhitopī}ti ettha ariyasādhakāni saccāni ariyasaccānīti pubbe viya uttarapadalopo daṭṭhabbo.
  4698. 214698,67,613,91,106,1,134,13,"Ariyāni {saccānītipī}ti ettha avitathabhāvena araṇīyattā adhigantabbattā ariyāni, ariyasamaññā vā avisaṃvādake avitathe niruḷhā daṭṭhabbā. "
  4699. 214699,67,614,2,14,1,90,7,"532. Bādhanalakkhaṇan ti ettha dukkhadukkhatannimittabhāvo, udayavayapaṭipīḷitabhāvo vā bādhanaṃ. "
  4700. 214700,67,614,15,30,1,136,13,"Bhavādīsu jātiādivasena, cakkhurogādivasena ca anekadā dukkhassa pavattanameva puggalassa santāpanaṃ, tadassa kiccaṃ rasoti santāpanarasaṃ. "
  4701. 214701,67,614,31,37,1,80,6,Pavattinivattīsu saṃsāravimokkhesu pavatti hutvā gayhatīti pavattipaccupaṭṭhānaṃ.
  4702. 214702,67,614,38,50,1,106,11,"Pabhavati etasmā dukkhaṃ nibbattati, purimabhavena pacchimabhavo ghaṭito saṃyutto hutvā pavattatīti pabhāvo."
  4703. 214703,67,614,51,78,1,108,11,"‘‘ Evampi taṇhānusaye anūhate, nibbattati dukkhamidaṃ punappunan’’ ti( dha. pa.338; netti.30) evaṃ punappunaṃ uppādanaṃ anupacchedakaraṇaṃ. "
  4704. 214704,67,614,79,81,1,33,2,Bhavanissaraṇanivāraṇaṃ palibodho.
  4705. 214705,67,614,82,85,1,45,3,Taṇhakkhayādibhāvena sabbadukkhasantatā santi.
  4706. 214706,67,614,86,91,1,49,5,Accutirasan ti accutisampattikaṃ acavanakiccaṃ vā.
  4707. 214707,67,614,92,106,1,113,12,"Kiccan ti ca cavanābhāvaṃ kiccamiva katvā pariyāyena vuttaṃ, acavanañcassa sabhāvāpariccajanaṃ avikāritā daṭṭhabbā. "
  4708. 214708,67,614,107,112,1,78,5,Pañcakkhandhanimittasuññatāya aviggahaṃ hutvā gayhatīti animittapaccupaṭṭhānaṃ.
  4709. 214709,67,614,113,117,1,66,4,Anusayasamucchindanena saṃsāracārakato niggamanūpāyabhāvo niyyānaṃ.
  4710. 214710,67,614,118,121,1,54,3,Sabbakilesānaṃ anuppādanirodhanaṃ kilesappahānakaraṇaṃ.
  4711. 214711,67,614,122,131,1,80,8,"Nimittato, pavattato ca cittassa vuṭṭhānaṃ hutvā gayhatīti vuṭṭhānapaccupaṭṭhānaṃ. "
  4712. 214712,67,615,2,15,1,81,9,533. Asuvaṇṇādi suvaṇṇādi viya dissamānaṃ {māyā}ti vatthusabbhāvā tassā viparītatā vuttā.
  4713. 214713,67,615,16,23,1,51,7,Udakaṃ viya dissamānā pana marīci upagatānaṃ tucchā.
  4714. 214714,67,615,24,30,1,51,6,Vatthumattampi tassā na dissatīti visaṃvādikā vuttā.
  4715. 214715,67,615,31,34,1,52,3,Marīcimāyāattavidhuro bhāvo tacchāviparītabhūtabhāvo.
  4716. 214716,67,615,35,47,1,109,10,"{Ariyañāṇassā}ti ariyassa avitathaggāhakassa ñāṇassa, tena paṭivedhañāṇaṃ viya paccavekkhaṇañāṇampi gahitaṃ hoti. "
  4717. 214717,67,615,48,55,1,61,6,"Tesaṃ gocarabhāvo paṭivijjitabbatā, ārammaṇabhāvo ca daṭṭhabbo. "
  4718. 214718,67,615,56,58,1,22,2,Aggilakkhaṇaṃ uṇhattaṃ.
  4719. 214719,67,615,59,70,1,85,9,"Tañhi katthaci kaṭṭhādiupādānabhede visaṃvādakaṃ, viparītaṃ, abhūtaṃ vākadācipi na hoti."
  4720. 214720,67,615,71,98,1,76,9,"‘‘ Jātidhammā jarādhammā, atho maraṇadhammino’’ ti( a. ni.3.39;5.57) evaṃ vuttā jātiādikā lokapakati. "
  4721. 214721,67,615,99,117,1,142,15,"Ekaccānaṃ tiracchānānaṃ tiriyaṃ dīghatā, manussādīnaṃ uddhaṃ dīghatā, vuddhiniṭṭhaṃ pattānaṃ puna avaḍḍhananti evamādikā ca {lokapakatī}ti vadanti. "
  4722. 214722,67,615,118,121,1,43,3,Tacchāviparītabhūtabhāvesu pacchimo tathatā.
  4723. 214723,67,615,122,130,1,58,6,"Paṭhamo avitathatā, majjhimo {anaññatatā}ti ayametesaṃ viseso, "
  4724. 214724,67,616,2,17,1,91,13,"Dukkhā aññaṃ na bādhakan ti kasmā vuttaṃ, nanu taṇhāpi jāti viya dukkhanimittatāya bādhikāti? "
  4725. 214725,67,616,18,23,1,41,4,"Na, bādhakappabhavabhāvena visuṃ gahitattā. "
  4726. 214726,67,616,24,32,1,54,7,"Evamhi pavatti, pavattihetu ca asaṅkarato bodhitā honti. "
  4727. 214727,67,616,33,52,1,164,17,"Atha vā jātiādīnaṃ viya dukkhassa adhiṭṭhānabhāvo, dukkhadukkhatā ca bādhakatā, na dukkhappabhavatāti natthi taṇhāya pabhavabhāvena visuṃ gahitāya bādhakabhāvapasaṅgo. "
  4728. 214728,67,616,53,63,1,34,6,Tenāha‘‘ dukkhā aññaṃ na bādhakan’’ ti.
  4729. 214729,67,616,64,75,1,106,9,"{Bādhakattaniyāmenā}ti dukkhaṃ bādhakameva, dukkhameva bādhakanti evaṃ dvidhāpi bādhakattāvadhāranenāti attho. "
  4730. 214730,67,616,76,84,1,57,6,"{Bādhakattaniyāmenā}ti hi bādhakassa, bādhakatte ca niyāmena. "
  4731. 214731,67,616,85,95,1,74,9,"Yatā bādhakattassa dukkhe niyatatā, evaṃ dukkhassa ca bādhakatte niyatatāti. "
  4732. 214732,67,617,2,32,1,298,27,"Taṃ vinā {nāññato}ti satipi avasesakilesaavasesākusalasāsavakusalamūlāvasesasāsavakusaladhammānaṃ dukkhahetubhāve na taṇhāya vinā tesaṃ dukkhahetubhāvo atthi, tehi pana vināpi taṇhāya dukkhahetubhāvo atthi kusalehi vinā akusalehi rūpāvacarādikusalehi vinā kāmāvacarādīhi ca taṇhāya dukkhanibbattakattā. "
  4733. 214733,67,617,33,42,1,75,7,"Santabhāvassa, santabhāve vā niyāmo santabhāvaniyāmo, tena santabhāvaniyāmena. "
  4734. 214734,67,617,43,72,1,243,23,"{Tacchaniyyānabhāvattā}ti dvidhāpi niyāmena taccho niyyānabhāvo etassa, na micchāmaggassa viya viparītatāya, na lokiyamaggassa viya vā anekantikatāya atacchoti tacchaniyyānabhāvo, maggo, tassa bhāvo tacchaniyyānabhāvattaṃ, tasmā tacchaniyyānabhāvattā. "
  4735. 214735,67,617,73,86,1,91,9,Sabbattha dvidhāpi niyāmena tacchāviparītabhūtabhāvo vuttoti āha‘‘ iti tacchāvipallāsā’’ tiādi.
  4736. 214736,67,618,2,19,1,131,13,"534. Saccasaddassa sambhavantānaṃ atthānaṃ uddharaṇaṃ, sambhavante vā atthe vatvā adhippetassa atthassa uddharaṇaṃ niddhāraṇaṃ atthudvāro. "
  4737. 214737,67,618,20,23,1,31,2,{Viratisacce}ti musāvādaviratiyaṃ.
  4738. 214738,67,618,24,29,1,37,5,Na hi aññaviratīsu saccasaddo niruḷho.
  4739. 214739,67,618,30,49,1,115,13,"Ye pana‘‘ viratisaccaṃ samādānaviratī’’ ti vadanti, tesampi na samādānamattaṃ viratisaccaṃ, atha kho samādānāvisaṃvādanaṃ. "
  4740. 214740,67,618,50,55,1,46,5,Taṃ pana paṭiññāsaccaṃ musāvādaviratiyeva hoti.
  4741. 214741,67,618,56,92,1,87,10,"‘‘ Idameva saccaṃ, moghamaññan’’ ti( ma. ni.2.187,202-203,427;3.27-29) pavattā diṭṭhi‘‘ saccan’’ ti abhinivisanavuttiyā diṭṭhisaccaṃ. "
  4742. 214742,67,618,93,96,1,40,3,Amosadhammattā nibbānaṃ paramatthasaccaṃ.
  4743. 214743,67,618,97,164,1,236,33,"‘‘ Amosadhammaṃ nibbānaṃ, tadariyā saccato vidū’’ ti( su. ni.763) hi vuttaṃ, tassa pana taṃsampāpakassa ca maggassa pajānanā paṭivedho avivādakāraṇanti dvayampi‘‘ ekaṃ hi saccaṃ na dutiyamatthi, yasmiṃ pajā no vivade pajānan’’ ti imissā( su. ni.890; mahāni.119) gāthāya‘‘ saccan’’ ti vuttaṃ. "
  4744. 214744,67,619,2,25,1,148,15,"535.‘‘ Netaṃ dukkhaṃ ariyasaccanti āgaccheyya, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti etena jātiādīnaṃ dukkhaariyasaccabhāve aviparītataṃ dasseti ekanteneva bādhakabhāvato."
  4745. 214745,67,619,26,45,1,139,14,"‘‘ Aññaṃ dukkhaṃ ariyasaccanti āgaccheyya, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti iminā dukkhaariyasaccabhāvassa jātiādīsu niyatataṃ dasseti anaññatthabhāvato. "
  4746. 214746,67,619,46,78,1,200,24,"Sacepi kathañci koci evaṃcitto āgaccheyya, paññāpane pana sahadhammena ñāpane attano vādassa patiṭṭhāpane samattho natthīti dassetuṃ‘‘ ahametaṃ… pe… paññapessāmīti āgaccheyya, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti vuttaṃ. "
  4747. 214747,67,619,79,86,1,72,7,Jātiādīnaṃ anaññathatā aññassa ca tatābhūtassa abhāvoyevettha ṭhānābhāvo.
  4748. 214748,67,619,87,97,1,73,9,"Sacepi koci āgaccheyya āgacchatu, ṭhānaṃ pana natthīti ayamettha suttattho. "
  4749. 214749,67,619,98,101,1,22,3,Esa nayo dutiyasuttepi.
  4750. 214750,67,619,102,134,1,239,25,"Tattha pana attabhāvapaṭilābheneva sattānaṃ jātiādīnaṃ patti, sammukhībhāvo ca hotīti sampattattā, paccakkhatā ca paṭhamatā, yato taṃ bhagavatā paṭhamaṃ desitaṃ, tannimittatā dutiyatā, tadupasamatā tatiyatā, taṃsampāpakatā catutthatāti daṭṭhabbā."
  4751. 214751,67,620,2,13,1,78,8,‘ ‘ Etaparamato’’ ti etena catūhi ariyasaccehi pavattiādīnaṃ anavasesapariyādānamāha.
  4752. 214752,67,620,14,33,1,153,17,"Nibbutikāmena parijānanādīhi aññaṃ kiñci kiccaṃ kātabbaṃ natti, dhammañāṇakiccaṃ vā ito aññaṃ natthi, pariññeyyādīni ca etaparamānevāti cattāriyeva vuttāni. "
  4753. 214753,67,620,34,40,1,73,6,Taṇhāya ādīnavadassāvīnaṃ vasena taṇhāvatthuādīnaṃ etaparamatāyāti vuttaṃ.
  4754. 214754,67,620,41,55,1,143,12,"Tathā ālaye pañcakāmaguṇasaṅkhāte, sakalavatthukāmasaṅkhāte, bhavattayasaṅkhāte vā dukkhe dosadassāvīnaṃ vasena ālayādīnaṃ eteparamatāyāti vuttaṃ. "
  4755. 214755,67,621,2,22,1,124,12,"536.‘‘ Oḷārikattā’’ ti idaṃ jātiādīnaṃ dukkhabhāvassa pacurajanapākaṭatāmattaṃ sandhāya vuttaṃ, na ariyena ñāṇena paṭivijjhitabbākāraṃ. "
  4756. 214756,67,621,23,26,1,14,3,Tan ti dukkhaṃ.
  4757. 214757,67,621,27,33,1,53,5,"Akatan ti anibbattitaṃ, anipphāditakāraṇanti adhippāyo. "
  4758. 214758,67,621,34,40,1,39,6,Kāraṇe hi siddhe phalaṃ siddhameva hoti.
  4759. 214759,67,621,41,54,1,57,8,‘‘ Neva akataṃ āgacchatī’’ ti ca iminā ahetuvādaṃ paṭikkhipati.
  4760. 214760,67,621,55,65,1,73,6,‘‘ Na issaranimmānādito’’ ti etena pajāpatipurisapakatikālādivāde paṭikkhipati.
  4761. 214761,67,621,66,74,1,48,7,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ parato āvi bhavissati."
  4762. 214762,67,621,75,87,1,81,8,‘‘ Sahetukena dukkhenā’’ ti etena dukkhadassanena janitassa saṃvegassa saṃvaḍḍhanamāha.
  4763. 214763,67,621,88,101,1,110,12,"Dukkhassa hi sahetukabhāvasavasena balavasaṃvego jāyati yāvāyaṃ hetu, tāva idaṃ dukkhaṃ avicchedena pavattatīti. "
  4764. 214764,67,621,102,109,1,77,7,Assāsajananatthaṃ nirodhan ti saṃvegajātassa assāsaṃ janetuṃ nirodhasaccamāha.
  4765. 214765,67,621,110,118,1,84,8,Nibbinnasaṃsāradukkhassa hi nirodhakathā vuccamānā ativiya ativiya assāsaṃ sañjaneti.
  4766. 214766,67,622,2,12,1,50,7,537. Ye te jātiādayo dhammā bhagavatā vuttāti sambandho.
  4767. 214767,67,622,13,18,1,33,5,Kasmā panettha byādhi na gahitoti?
  4768. 214768,67,622,19,20,1,15,1,Anekantabhāvato.
  4769. 214769,67,622,21,29,1,36,7,"Tathā hi so kadāci, kesañci ca natthi. "
  4770. 214770,67,622,30,51,1,50,9,"Yathāha‘‘ tayo rogā pure āsuṃ, icchā anasanaṃ jarā’’ ti( su. ni.313). "
  4771. 214771,67,622,52,62,1,82,9,"Bākulatterādīnaṃ so nāhosiyeva, dukkhaggahaṇena vā byādhi ettha hitovāti daṭṭhabbaṃ. "
  4772. 214772,67,622,63,69,1,61,6,Paramatthato hi dhātukkhobhapaccayaṃ kāyikaṃ dukkhaṃ byādhīti.
  4773. 214773,67,622,70,82,1,69,8,Upādānakkhandhapañcakaṃ ekaṃ koṭṭhāsaṃ katvā‘‘ dvādasa dhammā’’ ti vuttaṃ.
  4774. 214774,67,622,83,111,1,235,21,"Kāmataṇhābhāvasāmaññena ekajjhaṃ katvā‘‘ dukkhasamudayo ariyasaccan’’ ti aññe antogadhabhede anāmasitvā ekarūpena gahitāpi taṇhā sassatadiṭṭhisahagatā, ucchedadiṭṭhisahagatā, diṭṭhivirahitā kevalaṃ kāmassādabhūtā cāti tidhāva bhinditvā vuttā."
  4775. 214775,67,622,112,138,1,127,18,‘‘ Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo’’ ti maggasaccabhāvena ekajjhaṃ katvā vuttāpi sabhāvato bhinnā eva te dhammāti āha‘‘ aṭṭha dhammā’’ ti.
  4776. 214776,67,623,2,4,1,28,2,Saccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4777. 214777,67,624,2,2,1,25,1,Dukkhaniddesakathāvaṇṇanā
  4778. 214778,67,625,2,2,1,18,1,Jātiniddesavaṇṇanā
  4779. 214779,67,626,2,10,1,67,6,"{Bhave}ti ādānanikkhepaparicchinno dhammappabandho bhavo, tasmiṃ bhave. "
  4780. 214780,67,626,11,26,1,100,13,"So hi jāyati ettha yonigatiādivibhāgoti jātīti vuccati, jāyanti ettha sattā samānanvayāti jāti, nikāyo. "
  4781. 214781,67,626,27,32,1,41,4,{Saṅkhatalakkhaṇe}ti yattha katthaci uppāde.
  4782. 214782,67,626,33,37,1,23,4,So hi jananaṭṭhena jāti.
  4783. 214783,67,626,38,42,1,38,3,Paṭisandhiyan ti paṭisandhicittakkhaṇe .
  4784. 214784,67,626,43,61,1,132,12,"{Sampātijāto}ti ettha jātisaddena labbhamānaṃ mātukucchito nikkhamanasaṅkhātaṃ jāyanatthaṃ sandhāyāha‘‘ pasūtiyan’’ ti, abhijātiyanti attho. "
  4785. 214785,67,626,62,68,1,43,5,"Jāyati etāya khattiyādisamaññāti jāti, kulaṃ. "
  4786. 214786,67,627,2,19,1,95,11,"538. Sayanti etthāti seyyā, mātukucchisaṅkhāto gabbho seyyā etesanti gabbhaseyyakā, aṇḍajā, jalābujā ca. "
  4787. 214787,67,627,20,25,1,39,4,"Itaresan ti saṃsedajānaṃ, opapātikānañca. "
  4788. 214788,67,627,26,47,1,106,11,"Ayampi {cā}ti‘‘ paṭisandhikhandhesvevā’’ ti anantaraṃ vuttakathāpi, pageva‘‘ paṭisandhito paṭṭhāyā’’ ti vuttakathāyaṃ. "
  4789. 214789,67,627,48,58,1,43,6,Tenāha‘‘ tesaṃ tesaṃ paṭhamapātubhāvo jātī’’ ti.
  4790. 214790,67,628,2,5,1,49,3,Ummujjanavasena gayhatīti ummujjanapaccupaṭṭhānaṃ.
  4791. 214791,67,628,6,10,1,82,4,Vakkhamānavibhāgaṃ dukkhavicittataṃ paccupaṭṭhapetīti dukkhavicittatāpaccupaṭṭhānā.
  4792. 214792,67,629,2,30,1,185,18,"539.‘‘ Kasmā panā’’ ti vadato codakassāyamadhippāyo– ekantadukkhe niraye tāva jātidukkhā hotu, aññāsupi vā duggatīsu pāpakammasamuṭṭhānato sukhasaṃvattaniyakammasamuṭṭhānāsu pana sugatīsu kathanti. "
  4793. 214793,67,629,31,63,1,195,22,"Itaro‘‘ nāyaṃ jāti sabhāvadukkhavasena dukkhāti vuttā, na hi kāci paṭisandhi dukkhavedanāsampayuttā atthi, atha kho dukkhassa adhiṭṭhānabhāvato’’ ti dassento‘‘ anekesaṃ dukkhānaṃ vatthubhāvato’’ tiādimāha. "
  4794. 214794,67,629,64,80,1,129,12,Adukkhasabhāvampi pariyāyato dukkhanti vuccatīti dukkhasabhāvaṃ dukkhasaddena visesetvā vuttaṃ‘‘ dukkhadukkhan’’ ti yathā rūparūpanti.
  4795. 214795,67,630,2,17,1,78,9,"{Dukkhuppattihetuto}ti ‘‘ ahu vata me, taṃ vata nāhosī’’ ti cetasikadukkhuppattihetuto."
  4796. 214796,67,631,2,49,1,115,13,"‘ ‘ Yadaniccaṃ, taṃ dukkhan’’ ti( saṃ. ni.3.15,45,76,77,85;2.4.1,4) vacanato tebhūmakā saṅkhārā saṅkhāradukkhaṃ, tattha kāraṇamāha‘‘ udayabbayappaṭipāḷitattā’’ ti. "
  4797. 214797,67,631,50,61,1,103,9,"Yañhi abhiṇhaṃ paṭipīḷitaṃ, taṃ dukkhamanatāya dukkhanti, vipassanācārassa adhippetattā tebhūmakaggahaṇaṃ. "
  4798. 214798,67,632,2,6,1,43,4,Dukkhadukkhan ti dukkhadomassupāyāse vadati.
  4799. 214799,67,632,7,21,1,49,5,‘‘ Jātipi dukkhā’’ tiādinā( vibha.190) dukkhasaccavibhaṅge āgataṃ.
  4800. 214800,67,633,2,8,1,78,4,{Bhagavatāpī}ti anāvaraṇañāṇavatā accariyāparimeyyadesanākosallavatā bhagavatāpi.
  4801. 214801,67,633,9,12,1,41,2,{Upamāvasena}ti aṅgārakāsūpamādiupamāvasena.
  4802. 214802,67,634,2,34,1,346,23,"540. {Puṇḍarīkādīsū}ti ādi -saddena na maṇikanakarajatapavāḷādiratanasanniccaye, nāpi aṇḍajameṇḍajavāyajātike subhamanuññasayanatale, nāpi ratanamayakuṭṭimamanohare pāsādatale, nāpi sittasammaṭṭhakusumopahāravati pāsādūpacāre, nāpi muttājālasadisavālikāvikiṇṇe viviṭaṅgaṇe, nāpi haritakambalasadisamudusaddalasamotale bhūmibhāgeti evamādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. "
  4803. 214803,67,634,35,39,1,33,3,{Paramasambādhe}ti ativiya sambādhe.
  4804. 214804,67,634,40,43,1,30,2,{Tibbandhakāre}ti bahalandhakāre.
  4805. 214805,67,634,44,46,1,53,2,Pittasemhapubbaruhiragūthodariyādi nānākuṇapasambādhe.
  4806. 214806,67,634,47,60,1,108,10,"Mātā yadi vīsativassā, atha tiṃsa, cattālīsādivassā, tattakaṃ kālaṃ adhotavaccakūpasadisatāya adhimattajegucche. "
  4807. 214807,67,634,61,69,1,87,8,Pūtimacchā di sabbaṃ na sadisūpammaṃ tassa vātādivasena ekaccaduggandhāpagamasabbhāvato.
  4808. 214808,67,634,70,83,1,112,10,"Dasa {māse}ti accantasaṃyoge upayogavacanaṃ, yebhuyyavasena vuttaṃ tato bhiyyopi ekaccānaṃ tatthāvaṭṭhānasambhavato . "
  4809. 214809,67,634,84,90,1,97,6,Attano adhomukhaṃ ṭhapitasaṅacitahatthadvayassa ukkuṭikasseva nisīdato samijjanappasāraṇādirahito.
  4810. 214810,67,635,2,5,1,31,3,Abhimukhaṃ kaḍḍhanaṃ ākaḍḍhanaṃ.
  4811. 214811,67,635,6,10,1,40,4,Parito samantato kaḍḍhanaṃ parikaḍḍhanaṃ.
  4812. 214812,67,635,11,14,1,25,3,Heṭṭhā dhunanaṃ odhūnanaṃ.
  4813. 214813,67,635,15,19,1,36,4,Nidhāya nidhāya dhūnanaṃ niddhūnanaṃ.
  4814. 214814,67,635,20,28,1,46,4,Ākaḍḍhanādisadisañcettha‘‘ ākaḍḍhanādī’’ ti vuttaṃ.
  4815. 214815,67,635,29,39,1,117,10,Taruṇavaṇasadisaṃ ativiya sukhumālaṃ gabbhagataṃ sarīraṃ sītādiappakampi na sahatīti sītanarakūpapannatādi nidassitaṃ.
  4816. 214816,67,635,40,49,1,59,8,"Tañhi tassa ativiya sītaṃ, ativiya uṇhañca hutvā upatiṭṭhati. "
  4817. 214817,67,635,50,55,1,66,5,Sarīraṃ vāsiyādīhi tacchetvā khārāvasecanakaraṇaṃ khārāpaṭicchakaṃ.
  4818. 214818,67,635,56,62,1,66,5,{Dukkhuppattiṭṭhāne}ti gabbhāsayasaññitaṃ tatiyaṃ āvaṭṭaṃ sandhāyāha.
  4819. 214819,67,636,2,6,1,53,3,{Parivattetvā}ti uddhaṃpādaadhosīsabhāvena parivattetvā.
  4820. 214820,67,636,7,26,1,175,17,"Idaṃ vijāyanamūlakaṃ dukkhaṃ, yena maraṇadukkhena ca aṭṭitā vedanāppattā sattā katipayamāsamattātikkantampi pavattiṃ vissaranti, mahandhakāraṃ mahāviduggaṃ pakkhandhā viya honti. "
  4821. 214821,67,637,2,7,1,60,3,{Vadhentassā}ti socanaparidevanasīsapaṭihananādinā bādhentassa.
  4822. 214822,67,637,8,13,1,43,5,Khuppipāsā hi ātapāvaṭṭhānādinā ca ātāpanaṃ.
  4823. 214823,67,637,14,16,1,30,2,Pañcaggitāpanādinā paritāpanaṃ.
  4824. 214824,67,638,2,6,1,36,3,{Imassā}ti yathāvuttassa sattavidhassa.
  4825. 214825,67,638,7,12,1,82,4,{Sabbassāpī}ti gabbhakālādīsu tāpanamaddanādinirayaggidāhādisañjanitassa sakalassāpi.
  4826. 214826,67,638,13,17,1,34,4,Vatthumeva hoti tadabhāve abhāvato.
  4827. 214827,67,638,18,27,1,29,5,Tenevāha‘‘ jāyetha no ce’’ tiādi.
  4828. 214828,67,639,2,11,1,34,5,"541. Vicittan ti vividhaṃ, acchariyaṃ vā. "
  4829. 214829,67,640,2,4,1,22,2,Iti jātiniddesavaṇṇanā.
  4830. 214830,67,641,2,2,1,18,1,Jarāniddesavaṇṇanā
  4831. 214831,67,642,2,39,1,75,8,542. Saṅkhātalakkhaṇan ti ‘‘ ṭhitassa aññathattan’’ ti( saṃ. ni.3.38; a. ni.3.47; kathā.214) vuttaṃ khaṇikajaraṃ sandhāyāha.
  4832. 214832,67,642,40,44,1,62,3,{Khaṇḍiccādisammato}ti khaṇḍiccapāliccavalittacatādinā samaññato.
  4833. 214833,67,642,45,49,1,41,3,{Sā}ti khandhapurāṇabhāvasaññitā pākaṭajarā.
  4834. 214834,67,642,50,54,1,61,4,Khandhaparipāko ekabhavapariyāpannānaṃ khandhānaṃ purāṇabhāvo.
  4835. 214835,67,643,2,4,1,22,2,Iti jarāniddesavaṇṇanā.
  4836. 214836,67,644,2,2,1,20,1,Maraṇaniddesavaṇṇanā
  4837. 214837,67,645,2,10,1,63,5,543. Saṅkhatalakkhaṇan ti saṅkhārānaṃ vayasaññitaṃ khaṇikamaraṇamāha.
  4838. 214838,67,645,11,41,1,116,15,"Yaṃ {sandhāyā}ti yaṃ khaṇikamaraṇaṃ sandhāya,‘‘ jīrāmaraṇaṃ dvīhi khandhehi saṅgahitan’’ ti( dhātu.71) ettha‘‘ maraṇan’’ ti vuttanti attho. "
  4839. 214839,67,645,42,46,1,48,4,Tan ti jīvitindriyupaccedasaññitaṃ pākaṭamaraṇaṃ.
  4840. 214840,67,645,47,55,1,40,4,‘‘ Cavanan’’ ti lakkhitabbatāya cutilakkhaṇaṃ.
  4841. 214841,67,645,56,61,1,59,5,Viyogarasan ti yathādhigatehi sattasaṅkhārehi viyojanarasaṃ.
  4842. 214842,67,645,62,67,1,75,5,Yathūpapannāya gatiyā vippavāsavasena gayhatīti gativippavāsapaccupaṭṭhānaṃ.
  4843. 214843,67,646,2,9,1,56,5,"{Pāpassā}ti pāpayogena pāpassa, upacitapāpakammassāti attho. "
  4844. 214844,67,646,10,17,1,108,6,Pāpakammādinimittan ti pāpakammakammanimittagatinimittasaṅkhātaṃ maraṇakāle upaṭṭhitaṃ akusalavipākārammaṇaṃ.
  4845. 214845,67,646,18,25,1,64,7,Tamhi passantasseva kassaci anubhavantassa viya mahādukkhaṃ hoti.
  4846. 214846,67,646,26,32,1,48,4,"{Bhaddassā}ti bhaddakammassa, katakusalassāti attho. "
  4847. 214847,67,646,33,61,1,209,22,"Tassa pana kāmaṃ iṭṭhameva ārammaṇaṃ upaṭṭhāti, piyavippayogavatthukaṃ pana mahantaṃ dukkhaṃ ārammaṇaṃ upaṭṭhāti, piyavippayogavatthukaṃ pana mahantaṃ dukkhaṃ uppajjatīti āha‘‘ asahantassa viyogaṃ piyavatthukan’’ ti. "
  4848. 214848,67,646,62,69,1,42,5,"{Avisesato}ti pāpassa, bhaddassa ca sāmaññato."
  4849. 214849,67,646,70,92,1,129,14,‘‘ Avisesato’’ ti vatvāpi‘‘ sabbesan’’ ti vacanaṃ taṃ idaṃ dukkhaṃ parimadditasaṅkhārānaṃ ekaccānaṃ khīṇāsavānampi hotiyevāti dassanatthaṃ.
  4850. 214850,67,646,93,97,1,80,4,Vitujjamānamammānan ti sandhibandhanāvacchedakavāyunā vijjhiyamānamammaṭṭhānānaṃ.
  4851. 214851,67,647,2,4,1,24,2,Iti maraṇaniddesavaṇṇanā.
  4852. 214852,67,648,2,2,1,18,1,Sokaniddesavaṇṇanā
  4853. 214853,67,649,2,9,1,9,2,544. {So}ti soko.
  4854. 214854,67,649,10,14,1,47,4,Atthato domanassameva hoti cetasikantarābhāvato.
  4855. 214855,67,649,15,32,1,130,13,Domanassaviseso pana hoti visayavisese pavattiākāravisesasabbhāvatoti taṃ visesaṃ lakkhaṇādito dassetuṃ‘‘ evaṃ santepī’’ tiādi vuttaṃ.
  4856. 214856,67,649,33,36,1,27,3,Anto nijjhānaṃ cittasantāpo.
  4857. 214857,67,649,37,40,1,47,3,Parijjhāpanaṃ rāgadosapariḷāhavisiṭṭhaṃ dahanaṃ.
  4858. 214858,67,649,41,56,1,188,13,"Katākatakusalākusalavisayaṃ vippaṭisārākārena pavattaṃ anusocanaṃ kukkuccaṃ, ñātibyasanādivisayaṃ kevalaṃ cittasanthāpabhūtaṃ anusocanaṃ {soko}ti anusocanapaccupaṭṭhānattepi ayametesaṃ viseso. "
  4859. 214859,67,650,2,5,1,27,3,Visapītaṃ sallaṃ visasallaṃ.
  4860. 214860,67,650,6,29,1,162,17,"Sokavasena atisārādi byādhipi hoti, sokabahulassa sarīraṃ na cirasseva jīrati, balavasokābhibhūto maraṇampi pāpuṇātīti āha‘‘ samāvahati ca byādhijarāmaraṇabhedanan’’ ti. "
  4861. 214861,67,651,2,4,1,22,2,Iti sokaniddesavaṇṇanā.
  4862. 214862,67,652,2,2,1,22,1,Paridevaniddesavaṇṇanā
  4863. 214863,67,653,2,13,1,47,6,"545. {Vacīpalāpo}ti vācāvippalāpo, so atthato saddo eva. "
  4864. 214864,67,653,14,18,1,27,3,{Bhiyyo}ti sokadukkhato upari.
  4865. 214865,67,653,19,22,1,26,3,Sokasamuṭṭhāno hi paridevo.
  4866. 214866,67,654,2,4,1,26,2,Iti paridevaniddesavaṇṇanā.
  4867. 214867,67,655,2,2,1,20,1,Dukkhaniddesavaṇṇanā
  4868. 214868,67,656,2,25,1,152,15,546. Jātiādīnampi yathārahaṃ dukkhavatthudukkhadukkhatāhi satipi dukkhabhāve kāyassa pīḷanavasena idaṃ savisesaṃ dukkhamanti āha‘‘ dukkhanti visesato vuttan’’ ti.
  4869. 214869,67,657,2,4,1,24,2,Iti dukkhaniddesavaṇṇanā.
  4870. 214870,67,658,2,2,1,23,1,Domanassaniddesavaṇṇanā
  4871. 214871,67,659,2,11,1,65,5,547. Manovighātarasan ti byāpādasampayogavasena manaso vihaññanakiccaṃ.
  4872. 214872,67,659,12,15,1,45,2,{Cetodukkhasamappitā}ti cetasikadukkhasamaṅgino.
  4873. 214873,67,659,16,27,1,81,8,"{Āvaṭṭantī}ti āmukhaṃ vaṭṭanti, yaṃdisābhimukhaṃ patitā, taṃdisābhimukhā eva vaṭṭanti. "
  4874. 214874,67,659,28,32,1,41,3,{Vivaṭṭantī}ti viparivattanavasena vaṭṭanti.
  4875. 214875,67,659,33,39,1,53,5,Uddhaṃpādaṃ {papatantī}ti uddhaṃmukhapādā hutvā patanti.
  4876. 214876,67,659,40,48,1,74,7,Satthaṃ {āharantī}ti attano sarīrassa vijjhanabhedanavasena satthaṃ upanenti.
  4877. 214877,67,660,2,4,1,27,2,Iti domanassaniddesavaṇṇanā.
  4878. 214878,67,661,2,2,1,21,1,Upāyāsaniddesavaṇṇanā
  4879. 214879,67,662,2,21,1,135,14,"548. {Dosoyevā}ti kāyacittānaṃ āyāsanavasena dosasseva pavattiākāroti attho, yato bhuso āyāsoti upāyāsoti vuccati yathā bhusamādānaṃ upādānanti. "
  4880. 214880,67,662,22,40,1,89,12,"Eko {dhammo}ti cuddasahi akusalacetasikehi añño eko cetasikadhammo, yaṃ‘‘ visādo’’ ti ca vadanti. "
  4881. 214881,67,662,41,48,1,74,6,"Nitthunanavasena sampajjanato nitthunanaraso, kāye vā nitthunanakaraṇakicco."
  4882. 214882,67,662,49,70,1,105,12,"‘‘ Saṅkhāradukkhabhāvato’’ ti vatvā so panettha sātisayoti dassento‘‘ cittaparidahanato, kāyavisādanato cā’’ ti āha. "
  4883. 214883,67,663,2,22,1,139,15,"Ete ca sokaparidevupāyāsā viññattiyā vinā, saha ca yathāpaccayaṃ domanassacittuppādassa pavattiākāravisesoti dassetuṃ‘‘ ettha cā’’ tiādi vuttaṃ. "
  4884. 214884,67,663,23,31,1,57,7,Tattha pāko {viyā}ti rajanādino pacitabbavatthuno pāko viya.
  4885. 214885,67,664,2,4,1,25,2,Iti upāyāsaniddesavaṇṇanā.
  4886. 214886,67,665,2,2,1,29,1,Appiyasampayoganiddesavaṇṇanā
  4887. 214887,67,666,2,9,1,19,2,549. Samodhānaṃ samāgamo.
  4888. 214888,67,666,10,14,1,90,4,Kāyikadukkhacittavighātādianatthānaṃ atthibhāvassa paccupaṭṭhāno anatthabhāvapaccupaṭṭhāno.
  4889. 214889,67,667,2,11,1,99,8,"Tesaṃ appiyānaṃ kāyikavācasikapayogasaṅkhāto upakkamo tadupakkamo, tato sambhūto tadupakkamasambhūto. "
  4890. 214890,67,668,2,4,1,33,2,Iti appiyasampayoganiddesavaṇṇanā.
  4891. 214891,67,669,2,2,1,27,1,Piyavippayoganiddesavaṇṇanā
  4892. 214892,67,670,2,8,1,54,3,550. Upaddavabhāvena paccupatiṭṭhatīti byasanapaccupaṭṭhāno.
  4893. 214893,67,671,2,4,1,31,2,Iti piyavippayoganiddesavaṇṇanā.
  4894. 214894,67,672,2,2,1,26,1,Icchitālābhaniddesavaṇṇanā
  4895. 214895,67,673,2,13,1,65,8,551. Icchitālābho nāma yassa kassaci attanā icchitassa vatthuno alābho.
  4896. 214896,67,673,14,24,1,34,6,‘‘ Yampicchaṃ na labhatī’’ ti hi vuttaṃ.
  4897. 214897,67,673,25,48,1,135,15,Matthakappattaṃ pana icchitālābhaṃ dassetuṃ pāḷiyaṃ‘‘ jātidhammānaṃ sattānan’’ tiādinā niddiṭṭhanti tameva dassetuṃ‘‘ aho vatā’’ tiādi vuttaṃ.
  4898. 214898,67,673,49,56,1,49,6,{Icchāvā}ti ettha icchāsahito alābhovāti ca vadanti.
  4899. 214899,67,673,57,62,1,62,4,{Tappariyesanarasā}ti tesaṃ alabbhaneyyavatthūnaṃ pariyesanarasā.
  4900. 214900,67,673,63,65,1,14,2,Appatti alābho.
  4901. 214901,67,674,2,4,1,30,2,Iti icchitālābhaniddesavaṇṇanā.
  4902. 214902,67,675,2,2,1,33,1,Pañcupādānakkhandhaniddesavaṇṇanā
  4903. 214903,67,676,2,14,1,54,7,552. Yaṃ {vuttamidhā}ti idha saccaniddese yaṃ sarūpato vuttaṃ.
  4904. 214904,67,676,15,24,1,86,9,Avuttan ti aññattha dukkhakkhandhabālapaṇḍitasuttā dīsu vuttampi idha sarūpato avuttaṃ.
  4905. 214905,67,676,25,46,1,145,17,Tañca sabbaṃ ime upādānakkhandhe vinā na labbhatīti tattha khandhasannissayameva dukkhaṃ khandhe vibādhatīti dassetuṃ‘‘ indanamiva pāvako’’ ti vuttaṃ.
  4906. 214906,67,676,47,57,1,71,8,"Yathā vā lakkhaṃ paharaṇapahārassa vatthu, evaṃ khandhā saṃsāradukkhassa. "
  4907. 214907,67,676,58,84,1,182,19,"Yathā ca gorūpaṃ ḍaṃsamakasādivibādhāya, yathā ca khettaṃ nipphannasassalāyanassa, gāmo ca gāmaghātakavibādhāya, evaṃ khandhā jātiādidukkhassa vatthūti dassetuṃ‘‘ lakkhamivā’’ tiādi vuttaṃ. "
  4908. 214908,67,676,85,104,1,117,14,"Yebhuyyena loke vibādhakā vibādhetabbādhīnā na honti, ime pana vibādhetabbādhīnā evāti dassetuṃ‘‘ tiṇalatādīnī’’ ti vuttaṃ. "
  4909. 214909,67,676,105,125,1,126,15,"Kāmaṃ anādimati saṃsāre ādi nāma kassaci natthi, ekabhavaparicchinnassa pana khandhasantānassa vasena vuttaṃ‘‘ ādidukkhaṃ jātī’’ ti. "
  4910. 214910,67,676,126,134,1,37,4,Tenevāha‘‘ pariyosānadukkhaṃ maraṇan’’ ti.
  4911. 214911,67,676,135,139,1,41,4,Na hettha samucchedamaraṇameva adhippetaṃ.
  4912. 214912,67,676,140,146,1,56,6,Maraṇassa antike āsanne jātaṃ dukkhaṃ māraṇantikadukkhaṃ.
  4913. 214913,67,676,147,149,1,25,2,Paridayhanaṃ cittasantāpo.
  4914. 214914,67,676,150,153,1,28,3,Lālappanaṃ ativiya vippalāpo.
  4915. 214915,67,676,154,157,1,29,3,Anutthunanaṃ anto nijjhāyanaṃ.
  4916. 214916,67,676,158,168,1,98,9,"Ekamekan ti jātiādīnaṃ antarabhedabhinnānaṃ, jātiādīnameva vā upādānakkhandhapañcakānaṃ vā ekamekaṃ. "
  4917. 214917,67,676,169,177,1,59,6,"{Saṅkhipitvā}ti samāsetvā, sāmaññaniddesena vā saṅkhepaṃ katvā. "
  4918. 214918,67,677,2,4,1,29,2,Iti dukkhaniddesakathāvaṇṇanā.
  4919. 214919,67,678,2,2,1,27,1,Samudayaniddesakathāvaṇṇanā
  4920. 214920,67,679,2,27,1,174,18,"553. Punabbhavakaraṇaṃ punabbhavo uttarapadalopena, yathā vā apūpabhakkhanasīlo āpūpiko, evaṃ punabbhavakaraṇasīlā, punabbhavaṃ vā phalaṃ arahati, so vā etissā payojananti ponobhavikā. "
  4921. 214921,67,679,28,38,1,95,9,"Nandanato, rañjanato ca nandīrāgabhāvaṃ sabbāsu avatthāsu apaccakkhāya vuttiyā nandīrāgasahagatā. "
  4922. 214922,67,679,39,52,1,134,12,"Tāya ca sattā tattha tattha bhavādike kimikīṭapaṭaṅgādiattabhāvepi nandanti, rūpābhinandanādibhūtāya rañjanti cāti tatratatrābhinandinī. "
  4923. 214923,67,679,53,61,1,34,4,Tenāha‘‘ nandīrāgena sahagatā’’ tiādi.
  4924. 214924,67,679,62,66,1,33,4,Tabbhāvattho hi esa sahagatasaddo.
  4925. 214925,67,679,67,77,1,84,7,"Kāmabhavavibhavabhedavasena pavattiyā kāmataṇhā, bhavataṇhā, vibhavataṇhā ca veditabbā. "
  4926. 214926,67,679,78,97,1,247,18,Kāmataṇhādibhedaṃ anāmasitvā kevalaṃ taṇhābhāveneva ekabhāvaggahaṇena ekattaṃ upanetvā kassacipi sattassa kenaci sadisatābhāvato taṃtaṃvicittabhāvajanakakammanipphādanena ativicittasabhāvā sakalassa dukkhassa hetubhāvato dukkhasamudayo ariyasaccaṃ.
  4927. 214927,67,680,2,7,1,45,5,Kasmā panettha taṇhāva samudayasaccaṃ vuttāti?
  4928. 214928,67,680,8,9,1,17,1,Visesahetubhāvato.
  4929. 214929,67,680,10,83,1,538,43,"Avijjā hi bhavesu ādīnavaṃ paṭicchādentī, diṭṭhiādiupādānañca tattha tattha abhinivisamānaṃ taṇhaṃ abhivaḍḍhentī dosādayopi kammassa kāraṇaṃ honti, taṇhā pana taṃtaṃbhavayonigativiññāṇaṭṭhitisattāvāsasattanikāyakulabhogissariyādivicittataṃ abhipatthentī, kammavicittatāya upanissayataṃ kammassa ca sahāyabhāvaṃ upagacchantī bhavādivicittataṃ niyameti, tasmā dukkhassa visesahetubhāvato aññesupi avijjāupādānakammādīsu sutte( dī. ni.2.400; ma. ni.1.133;3.374) abhidhamme( vibha.203) ca avasesakilesākusalamūlādīsu vuttesu dukkhahetūsu vijjamānesu taṇhāva samudayasaccanti vuttāti veditabbaṃ. "
  4930. 214930,67,681,2,4,1,31,2,Iti samudayaniddesakathāvaṇṇanā.
  4931. 214931,67,682,2,2,1,26,1,Nirodhaniddesakathāvaṇṇanā
  4932. 214932,67,683,2,15,1,84,8,"554. {Tassāyevā}ti yadaggena taṇhā samudayasaccanti vuttā, tadaggena tassāyevāti avadhāraṇaṃ. "
  4933. 214933,67,683,16,35,1,173,15,Sati hi padhānahetunirodhe tadaññahetū niruddhāyeva hontīti byādhinimittavūpasamanena byādhivūpasamo viya hetunirodhena phalanirodhoti āha‘‘ samudayanirodhena dukkhanirodho’’ ti.
  4934. 214934,67,683,36,43,1,55,6,Na {aññathā}ti yathāvuttassa atthassa ekantikataṃ dasseti.
  4935. 214935,67,684,2,5,1,56,2,{Anupaddave}ti pāṇakavijjhanasatthappahārādiupaddavarahite.
  4936. 214936,67,684,6,10,1,20,4,Tato eva daḷhe thire.
  4937. 214937,67,684,11,13,1,25,2,Sākhādichedanena chinnopi.
  4938. 214938,67,684,14,17,1,37,2,{Taṇhānusaye}ti kāmarāgabhavarāgānusaye.
  4939. 214939,67,684,18,21,1,24,2,{Anūhate}ti asamupaghāṭite.
  4940. 214940,67,685,2,24,1,112,17,"Yathā sīho yenattani saro khitto, tattheva attano balaṃ dasseti, na sare, tathā buddhānaṃ kāraṇe paṭipatti, na phale. "
  4941. 214941,67,685,25,57,1,236,24,"Yathā pana sārameyyā kenaci leḍḍuppahāre dinne bhussantā leḍḍuṃ khādanti, na pahāradāyake uṭṭhahanti, evaṃ aññatitthiyā dukkhaṃ nirodhetukāmā kāyacchedamanuyuñjanti, na kilesanirodhananti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ sīhasamānavuttino’’ tiādi vuttaṃ. "
  4942. 214942,67,686,2,13,1,66,8,555. Virajjati palujjati chijjati samudayo etenāti virāgo vuccati maggo.
  4943. 214943,67,686,14,20,1,61,6,Virajjanaṃ palujjanaṃ samucchindanaṃ virāgoti pahānaṃ vuccati.
  4944. 214944,67,686,21,31,1,62,7,"{Tasmā}ti yasmā pahānapariyāyo virāgasaddo, nirodhasaddo ca, tasmā. "
  4945. 214945,67,686,32,38,1,63,6,Anusayasamugghātato aseso virāgo aseso nirodhoti sambandhanīyaṃ.
  4946. 214946,67,686,39,45,1,47,5,Cāgādipadānipi gahetvā vadati sabbāneva {etānī}ti.
  4947. 214947,67,686,46,58,1,115,10,"Yasmā nibbānaṃ vuccati, na dukkhassa nirujjhanamattaṃ, tasmā taṇhāya asesavirāganirodhādipadānipi nibbānavevacanānīti. "
  4948. 214948,67,686,59,68,1,43,5,Vuttamevatthaṃ samattheti‘‘ yasmā panā’’ tiādi.
  4949. 214949,67,686,69,75,1,49,5,"Yathā virāgādipadāni nibbāne yujjanti, taṃdassanaṃ. "
  4950. 214950,67,686,76,84,1,59,7,Tattha taṃ {āgammā}ti taṃ nibbānaṃ ārammaṇakaraṇavasena patvā.
  4951. 214951,67,686,85,92,1,68,6,Taṇhā {virajjatī}ti ariyamaggena accantavirāgavasena taṇhā virajjīyati.
  4952. 214952,67,686,93,100,1,75,5,"{Nirujjhatī}ti nirodhīyati, tena virāganirodhasaddānaṃ adhikaraṇasādhanatamāha. "
  4953. 214953,67,686,101,104,1,20,2,{Tadevā}ti nibbānameva.
  4954. 214954,67,686,105,111,1,49,5,Cāgādayo {hontī}ti cāgādihetuṃ phalavohārena vadati.
  4955. 214955,67,686,112,129,1,68,8,"‘‘ Kāmaguṇālayesū’’ ti potthakesu likhanti,‘‘ kāmaguṇālayādīsū’’ ti pana pāṭho. "
  4956. 214956,67,687,2,17,1,92,11,"556. Tayidan tiādi na porāṇapāṭho, saccatthadīpane pana vuttaniyāmena tato ānetvā pacchā ṭhapitaṃ. "
  4957. 214957,67,687,18,25,1,52,7,Tathā hi pubbe vuttānipi lakkhaṇādīni punapi vuttāni.
  4958. 214958,67,687,26,33,1,79,7,Saṃsāradukkhato nibbinnamānasassa assāsaṃ karonto viya hotīti assāsakaraṇarasaṃ.
  4959. 214959,67,687,34,38,1,94,4,Rāgādisabbapapañcavūpasamanimittatāya nippapañcataṃ paccupaṭṭhapetīti nippapañcapaccupaṭṭhānaṃ.
  4960. 214960,67,688,2,20,1,114,13,"557. Nattheva nibbānan ti yadi sāmaññato paṭiññā, attanā adhippetanibbānassapi abhāvo āpajjati, tathā sati paṭiññāvirodho. "
  4961. 214961,67,688,21,34,1,82,11,"Atha parābhimataṃ nibbānaṃ pati, evaṃ sati dhammiasiddhi, tato ca nissayāsiddho hetu. "
  4962. 214962,67,688,35,42,1,51,5,"{Anupalabbhanīyato}ti kiṃ paccakkhato, udāhu anumānato? "
  4963. 214963,67,688,43,53,1,76,9,"Purimasmiṃ pakkhe cakkhādīhi anekantikatā, dutiyasmiṃ paraṃ pati asiddho hetu. "
  4964. 214964,67,688,54,64,1,40,5,"Tenāha‘‘ na, upāyena upalabbhanīyato’’ tiādi. "
  4965. 214965,67,688,65,96,1,247,25,"Tattha yathā cetopariyañāṇalābhino eva ariyā paresaṃ lokuttaracittaṃ jānanti, tatthāpi ca arahā eva sabbesaṃ, na sabbe, evaṃ nibbānampi sīlasamādhipaññāsaṅkhātasammāpaṭipattibhūtena upāyena upalabbhatīti atthavacanaṃ cetaṃ daṭṭhabbaṃ, na payogavacanaṃ. "
  4966. 214966,67,688,97,101,1,25,4,Taṃ parato āvi bhavissati.
  4967. 214967,67,689,2,12,1,57,6,"558. Natthīti na vattabbaṃ, ariyehi upalabbhanīyatoti adhippāyo. "
  4968. 214968,67,689,13,20,1,92,7,Saṃsārato saṃviggamānasā sammāpaṭipattiyā nibbānaṃ adhigacchantīti sabbasamayasiddhoyaṃ nayo.
  4969. 214969,67,689,21,32,1,69,7,Tattha sāsanikameva nissāya vadati‘‘ paṭipattiyā vañcubhāvāpajjanato’’ ti.
  4970. 214970,67,689,33,41,1,22,4,Tenāha‘‘ asati hī’’ tiādi.
  4971. 214971,67,689,42,45,1,47,2,{Sammādiṭṭhipurejavāyā}ti sammādiṭṭhipubbaṅgamāya.
  4972. 214972,67,689,46,49,1,33,3,Pubbaṅgamatā cassā padhānabhāvato.
  4973. 214973,67,689,50,59,1,61,8,"Tathā hi sā paṭhamaṃ desanāruḷhā, na sabbapaṭhamaṃ uppajjanato. "
  4974. 214974,67,689,60,68,1,69,7,"Na cāyaṃ sammāpaṭipatti vañjhā, nibbānapāpanato nibbānassa sampāpakato. "
  4975. 214975,67,689,69,77,1,68,8,Tava matena pana nibbānasseva abhāvato vañjhabhāvo āpajjatīti yojanā.
  4976. 214976,67,689,78,90,1,138,10,"{Abhāvapāpakattā}ti sammāpaṭipattiyā kilesasamucchindanamukhena khandhānaṃ abhāvasampāpakabhāvato, na vañjhabhāvāpattīti ce vadeyyāsīti attho. "
  4977. 214977,67,689,91,94,1,17,3,Na iti paṭikkhepe.
  4978. 214978,67,689,95,110,1,79,10,"Yaṃ tayā‘‘ abhāvapāpakattā’’ ti vadantena khandhābhāvo nibbānanti paṭiññātaṃ, taṃ na. "
  4979. 214979,67,689,111,112,1,5,1,Kasmā?
  4980. 214980,67,689,113,116,1,43,3,Atītānāgatābhāvepi nibbānappattiyā abhāvato.
  4981. 214981,67,689,117,132,1,93,14,"Atītānāgatā hi khandhā na santīti tasmiṃ abhāve nibbānaṃ adhigataṃ nāma siyā, so pana natthīti. "
  4982. 214982,67,689,133,145,1,106,11,"Na kevalaṃ atītānāgatānameva, atha kho vattamānānampīti tiyaddhagatānaṃ sabbesaṃ khandhānaṃ abhāvo nibbānaṃ. "
  4983. 214983,67,689,146,189,1,167,28,"Na hi taṃ ekadesābhāvo bhavituṃ yuttanti vattamānā ce, na na santi, na santi ce, na vattamānāti‘‘ vattamānā, na santi cā’’ ti vippaṭisiddhametanti āha‘‘ na, tesaṃ… pe… pajjanato’’ ti. "
  4984. 214984,67,690,2,23,1,143,18,"Kiñca bhiyyo– yadi vattamānābhāvo nibbānaṃ, yadā ariyamaggo vattati, tadā tassa nissayabhūtā khandhā vattamānāti katvā tadā nibbānassa abhāvo siyā. "
  4985. 214985,67,690,24,43,1,103,13,Tathā ca sati maggakkhaṇepi nibbānasacchikiriyāya abhāvo āpajjatīti dassento‘‘ vattamāna… pe… dosato’’ ti āha.
  4986. 214986,67,690,44,50,1,52,6,Na mayaṃ sabbesaṃyeva avattamānatāya nibbānaṃ vadāma.
  4987. 214987,67,690,51,62,1,88,9,"Kiñcarahīti, tadā maggakkhaṇe kilesānaṃ avattamānattā, tasmā na doso yathāvuttadosābhāvoti? "
  4988. 214988,67,690,63,78,1,137,13,"Yadi kilesānaṃ avattamānatāsaṅkhāto abhāvo nibbānaṃ, evaṃ sati ariyamaggassa niratthakatā āpajjati maggakkhaṇato pubbepi tadabhāvasiddhito. "
  4989. 214989,67,690,79,86,1,27,3,Tenāha‘‘ ariyamaggassā’’ tiādi.
  4990. 214990,67,690,87,143,1,405,40,"Tasmā akāraṇametan ti yasmā na nibbānassa anupalabbhanīyatā, abhāvamattatā, paṭipattiyā vañjhabhāvo, atītānāgatābhāve nibbānādhigamo ca āpajjati, vattamānānaṃ abhāvopi na sambhavati , pageva kilesānaṃ avattamānatā, ariyamaggassa ca niratthakabhāvāpatti, tasmā nibbānassa abhāvasādhanatthaṃ yadidaṃ‘‘ anupalabbhanīyato, abhāvapāpakattā, tadā kilesānaṃ avattamānattā’’ ti ca kāraṇaṃ vuttaṃ, akāraṇametaṃ, ayuttiresāti attho. "
  4991. 214991,67,691,2,27,1,113,10,"559. {Ādivacanato}ti ādi -saddena avasiṭṭhaṃ jambukhādakasuttapadesaṃ( saṃ. ni.4.314 ādayo), aññampi asaṅkhatāya dhātuyā niddesapāḷiṃ saṅgaṇhāti. "
  4992. 214992,67,691,28,47,1,84,12,"Tathā hi‘‘ nibbānaṃ nibbānanti, āvuso sāriputta, vuccati, katamaṃ nu kho, āvuso, nibbānanti? "
  4993. 214993,67,691,48,81,1,118,15,"Yo kho, āvuso, rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo, idaṃ vuccati nibbānan’’ ti jambukhādakasutte( saṃ. ni.4.314 ādayo),‘‘ tattha katamā asaṅkhatā dhātu? "
  4994. 214994,67,691,82,95,1,58,6,Rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo’’ ti( vibha.184) āyatanavibhaṅge vuttaṃ.
  4995. 214995,67,691,96,103,1,62,6,Tatrāyamattho– nibbānaṃ asaṅkhatā dhātu asaṅkhatasabhāvo dhammo.
  4996. 214996,67,691,104,118,1,88,11,"Yasmā taṃ āgamma rāgādayo khīyanti, tasmā rāgakkhayo, dosakkhayo, mohakkhayoti ca vuccatīti. "
  4997. 214997,67,691,119,130,1,119,10,{Āgammā}ti ca sabbasaṅkhārehi nibbinnassa visaṅkhāraninnassa gotrabhunā vivaṭṭitamānasassa maggena sacchikaraṇenāti attho.
  4998. 214998,67,691,131,157,1,323,26,Sacchikiriyamānañhi taṃ adhigantvā ārammaṇapaccayabhūtañca paṭicca adhipatipaccayabhūte ca tasmiṃ paramassāsabhāvena vinimuttasaṅkhārassa paramagatibhāvena ca patiṭṭhānabhūte patiṭṭhāya khayasaṅkhāto maggo rāgādayo khepetīti taṃsacchikaraṇābhāve rāgādīnaṃ anuppattinirodhagamanābhāvā taṃ āgamma rāgādayo khīyantīti vuccanti.
  4999. 214999,67,691,158,180,1,147,17,"Ekaṃsena cetaṃ evaṃ sampaṭicchitabbaṃ, itarathā yathārutavasena pāḷiyā atthe gayhamāne bahū dosā āpajjantīti te dassetuṃ‘‘ arahattassāpī’’ tiādi vuttaṃ. "
  5000. 215000,67,691,181,189,1,80,8,Arahattañhi aggaphalapamukhā cattāro khandhāti na tassa rāgādikhayamattatā yuttā.
  5001. 215001,67,691,190,196,1,22,4,Tampi hi… pe… niddiṭṭhaṃ.
  5002. 215002,67,691,197,212,1,107,11,Tattha yathā rāgādīnaṃ khīṇante uppannattā arahattaṃ‘‘ rāgakkhayo’’ tiādinā niddiṭṭhanti suttassa neyyatthattā.
  5003. 215003,67,691,213,231,1,122,13,Evaṃ nibbānaṃ āgamma rāgādayo khīyantīti nibbānaṃ‘‘ rāgakkhayo’’ tiādinā niddiṭṭhanti imassāpi suttassa neyyatthatā veditabbā.
  5004. 215004,67,691,232,245,1,91,9,Nibbānassa rāgādikkhayamattatāya bahūdosā āpajjantīti dassetuṃ‘‘ kiñca bhiyyo’’ tiādi āraddhaṃ.
  5005. 215005,67,692,2,33,1,258,20,"Tattha {ittarakālādippattidosato}ti rāgādīnaṃ khayamattatāya parittakālatā, saṅkhatalakkhaṇatā, payogena vinā saraseneva adhigandhabbatā, rāgādīhi aparimuttatā, ādittatā, dukkhatā, anupasantatā, bahubhāvo, oḷārikatā, gotrabhumaggānaṃ anārammaṇatāti evamādidosāpajjanato . "
  5006. 215006,67,692,34,40,1,39,5,"Rāgasseva khayo rāgakkhayo, na dosādīnaṃ. "
  5007. 215007,67,692,41,99,1,435,48,"Tathā dosakkhayādayopīti añño rāgakkhayo, añño dosakkhayo, añño mohakkhayoti tiṇṇaṃ akusalamūlānaṃ khayabhūtāni tīṇi nibbānāni, catunnaṃ upādānānaṃ khaye cattāri, pañcannaṃ nīvaraṇānaṃ khaye pañca, channaṃ taṇhākāyānaṃ khaye cha, sattannaṃ anusayānaṃ khaye satta, aṭṭhannaṃ micchattānaṃ khaye aṭṭha, navannaṃ taṇhāmūlakānaṃ khaye nava, dasannaṃ saṃyojanānaṃ khaye dasa, diyaḍḍhakilesasahassassa khaye pāṭiyekkaṃ nibbānanti bahūni nibbānāni honti. "
  5008. 215008,67,692,100,111,1,107,10,"Rāgādikkhayo nāma andhabālānampi pākaṭo, antamaso dīpimigamakkaṭādīnampi suviññeyyoti oḷārikaṃ nibbānaṃ hoti. "
  5009. 215009,67,692,112,124,1,99,10,"Gotrabhukkhaṇe kilesakkhayassa abhāvato, maggakkhaṇe ca akhīṇattā, ārammaṇakaraṇassa ca asambhavo eva. "
  5010. 215010,67,692,125,131,1,72,5,Tassa {nibbānabhāvato}ti sabbapariyosānassa rāgādikkhayassa nibbānabhāvato.
  5011. 215011,67,692,132,162,1,154,21,"Yato khayato paṭṭhāya rāgādīnaṃ pavatti na hoti, so‘‘ ayaṃ nāmā’’ ti niyametabbo maggaphalañāṇānaṃ ārammaṇabhūto natthīti āha‘‘ na tādisassa khayassa abhāvato’’ ti. "
  5012. 215012,67,693,2,53,1,434,47,"Kiñca bhiyyo– yo pacchimabhavato tatiyattabhāveyeva rāgādīsu ādīnavaṃ disvā jhānabhāvanāya te vikkhambhetvā aparihīnajjhāno kālaṃ katvā brahmalokaṃ upapanno, tattha yāvatāyukaṃ ṭhatvā idhāgatopi kāmesu vītarāgova hutvā pabbajitvā arahattaṃ patto, yo ca paṭhamavaye eva rāgādito nibbinno te ca jhānena vikkhambhetvā pacchimavaye arahattaṃ patto, tesaṃ rāgādīnaṃ vikkhambhanato paṭṭhāya anuppajjanato nirodhasadisatāya anuppattiyeva nirodho. "
  5013. 215013,67,693,54,68,1,80,12,"Te nibbānappattā nāma siyuṃ, na ca honti, tasmā na tādisassa khayassa nibbānabhāvo. "
  5014. 215014,67,693,69,81,1,62,7,Tassāpi ittarakālatādidosasamāyogo evāti āha‘‘ bhāvepi cā’’ tiādi .
  5015. 215015,67,694,2,62,1,261,32,"Yadi ‘‘ khayo’’ ti vacanato yato khayato paṭṭhāya rāgādīnaṃ appavatti, taṃ khayamattaṃ nibbānaṃ maññasi, evaṃ sati‘‘ khaye ñāṇan’’ tiādīsu( dha. sa. dukamātikā142;1382)‘‘ khayo’’ ti vuttattā taduppattito paṭṭhāya ca rāgādīnaṃ anuppattīti maggassāpi nibbānabhāvāpattīti dassento‘‘ ariyamaggassa cā’’ tiādimāha. "
  5016. 215016,67,695,2,15,1,115,12,"Yathā niruddhā na santi, evaṃ anuppannāpīti abhāvasāmaññato nirodhasadisatāya anuppatti eva nirodho anuppattinirodho. "
  5017. 215017,67,695,16,31,1,103,10,"Ayañhi maggena khepetabbākāro, yadidaṃ uppajjanārahassa anuppattidhammatāpādananti‘‘ khayo’’ ti ca vuccatīti. "
  5018. 215018,67,695,32,44,1,75,8,Taṃ itarakhayato visesento‘‘ anuppattinirodhasaṅkhātassa pana khayassā’’ ti āha.
  5019. 215019,67,695,45,54,1,66,7,Anipphannatā pana tassa khayassa pariyāyena {upanissayattā}ti vuttaṃ.
  5020. 215020,67,695,55,66,1,117,11,Anuppattinirodhakkhayakarassa hi maggassa ārammaṇabhūtaṃ nibbānaṃ atthato tassa upanissayo viyāti vattabbataṃ labhati.
  5021. 215021,67,695,67,71,1,46,3,{Tadupacārenā}ti atthato phalabhūtakhayavohārena.
  5022. 215022,67,695,72,88,1,69,11,"Phalūpacārena hi kāraṇaṃ voharīyati yathā‘‘ āyu ghataṃ, semho guḷo’’ ti ca. "
  5023. 215023,67,696,2,5,1,17,2,{Assā}ti nibbānassa.
  5024. 215024,67,696,6,49,1,85,8,"‘‘ Idampi kho ṭhānaṃ sududdasan’’ tiādinā( dī. ni.2.64,66-67; ma. ni.2.337; saṃ. ni.1.172; mahāva.7-8) paccavekkhato bhagavato appossukkabhāvāvahanato."
  5025. 215025,67,696,50,86,1,146,19,"‘‘ Tañhi te, māgaṇḍiya, ariyaṃ cakkhuṃ natthi, yena tvaṃ ariyena cakkhunā ārogyaṃ jāneyyāsi, nibbānaṃ passeyyāsī’’ ti( ma. ni.2.218) vacanato ariyena cakkhunā passitabbaṃ. "
  5026. 215026,67,697,2,30,1,175,20,"560. Yadi nibbānaṃ nāma sabhāvadhammo atthi sattasantānapariyāpanno ca, atha kasmā catumahāpathe sabhā viya sabbasādhāraṇā na labbhatīti āha‘‘ maggasamaṅginā pattabbato asādhāraṇan’’ ti."
  5027. 215027,67,697,31,45,1,84,10,‘‘ Asukassa sammāsambuddhassa kāle uppannan’’ ti evaṃ purimāya koṭiyā abhāvato appabhavaṃ.
  5028. 215028,67,697,46,50,1,37,3,{Maggabhāve}ti ariyamaggassa atthibhāve.
  5029. 215029,67,697,51,54,1,31,3,Bhāvato vijjamānato laddhabbato.
  5030. 215030,67,698,2,5,1,37,3,Aṇuādīnan ti aṇupakatikālapurisādīnaṃ.
  5031. 215031,67,698,6,9,1,36,2,{Niccabhāvāpattī}ti sassatabhāvasiddhi.
  5032. 215032,67,698,10,13,1,31,3,Kūṭaṭṭhaniccatā hi idhādhippetā.
  5033. 215033,67,698,14,20,1,47,5,Hetuno {abhāvā}ti upapattiyā sādhanahetuno abhāvā.
  5034. 215034,67,698,21,24,1,17,3,Niccā te aṇuādayo.
  5035. 215035,67,698,25,31,1,62,4,Nibbānassa {niccattā}ti apekkhadhammattāti hetulakkhaṇānupapatti.
  5036. 215036,67,698,32,55,1,108,14,"‘‘ Aṇuādīnaṃ asiddhattā’’ ti etena‘‘ niccā aṇuādayo’’ ti paṭiññāya dhammiasiddhi, tato ca nissayāsiddho hetūti dasseti. "
  5037. 215037,67,699,2,17,1,74,7,561. {Yathāvuttayuttisabbhāvato}ti‘‘ appabhavattā’’ ti attanā vuttaṃ hetuṃ sandhāyāha.
  5038. 215038,67,699,18,28,1,74,9,"Appabhavatā cassa apaccayatāya daṭṭhabbā, tāya tassa purimāya koṭiyā abhāvo."
  5039. 215039,67,699,29,56,1,194,20,"‘‘ Rūpasabhāvātikkamato’’ ti etena yathā rūpadhammānaṃ ruppanasabhāvo, paṭighātavantatāya kalāpaso vuttiyā padesasambandho ca sabhāvo, evaṃ nibbānassa katthaci paṭighāto, sappadesatā ca natthīti dasseti. "
  5040. 215040,67,699,57,74,1,80,11,"Na hi nibbānaṃ‘‘ asukadisāya, asukadese’’ ti vā niddisīyati, yato taṃ appatiṭṭhamevāti."
  5041. 215041,67,700,2,18,1,78,10,‘ ‘ Asithila … pe… gamanīyato’’ ti etena nibbānassa ariyānaṃ paccakkhasiddhataṃ dasseti.
  5042. 215042,67,700,19,40,1,120,12,"‘‘ Sabbaññuvacanato’’ ti etena tadaññesaṃ anumānasiddhataṃ, tadubhayena‘‘ anupalabbhanīyato’’ ti panassa hetuno asiddhataṃ dasseti. "
  5043. 215043,67,700,41,55,1,118,10,Paramatthena nāvijjamānaṃ vijjamānamevāti yathāraddhamatthaṃ nigametvā tadatthasādhanaṃ āgamaṃ dassento‘‘ vuttañhetan’’ ti.
  5044. 215044,67,700,56,57,1,7,1,ādimāha.
  5045. 215045,67,701,2,19,1,78,8,Tattha ajātaṃ abhūtaṃ akataṃ asaṅkhatanti( udā.73; netti.41) cattāripi padāni aññamaññavevacanāni.
  5046. 215046,67,701,20,31,1,100,11,Atha vā vedanādayo viya hetupaccayasamavāyasaṅkhātāya kāraṇasāmaggiyā na jātaṃ na nibbattanti ajātaṃ.
  5047. 215047,67,701,32,44,1,71,11,"Kāraṇena vinā, sayameva ca na bhūtaṃ na pātubhūtaṃ na uppannanti abhūtaṃ. "
  5048. 215048,67,701,45,56,1,65,10,"Evaṃ ajātattā, abhūtattā ca yena kenaci kāraṇena na katanti akataṃ. "
  5049. 215049,67,701,57,75,1,127,13,"Jātabhūtakatabhāvo ca nāma rūpādīnaṃ saṅkhatadhammānaṃ hoti, na asaṅkhatabhāvassa nibbānassāti dassanatthaṃ‘‘ asaṅkhatan’’ ti vuttaṃ. "
  5050. 215050,67,701,76,123,1,296,38,"Paṭilomato vā samecca sambhūya paccayehi katanti saṅkhataṃ, tathā na saṅkhataṃ saṅkhatalakkhaṇarahitanti ca asaṅkhatan ti evaṃ anekehi kāraṇehi nibbattitabhāve paṭisiddhe‘‘ pakativādīnaṃ pakati viya siyā nu kho ekeneva kāraṇena etaṃ katan’’ ti āsaṅkāyaṃ kenaci na katanti dassanatthaṃ‘‘ akatan’’ ti vuttaṃ. "
  5051. 215051,67,701,124,149,1,113,16,Evaṃ apaccayampi samānaṃ‘‘ sayameva nu kho idaṃ bhūtaṃ pātubhūtan’’ ti āsaṅkāyaṃ taṃ nivattanatthaṃ‘‘ abhūtan’’ ti vuttaṃ.
  5052. 215052,67,701,150,163,1,93,9,Ayañcetassa asaṅkhatākatābhūtabhāvo sabbena sabbaṃ ajātidhammattāti dassetuṃ‘‘ ajātan’’ ti vuttaṃ.
  5053. 215053,67,702,2,8,1,61,6,Evamettha satthā paramatthato nibbānassa atthibhāvaṃ pavedesi.
  5054. 215054,67,702,9,31,1,132,17,"Pavedento ca‘‘ ahaṃ dhammissaro dhammassāmī’’ ti na attano āṇāmattena pavedesi, apica kho pana padaparame anukampamāno yuttitopi pavedesi. "
  5055. 215055,67,702,32,33,1,7,1,Yathāha–
  5056. 215056,67,703,2,22,1,128,16,"‘ ‘ No cetaṃ, bhikkhave, abhavissa ajātaṃ abhūtaṃ akataṃ asaṅkhataṃ, nayidha jātassa bhūtassa katassa saṅkhatassa nissaraṇaṃ paññāyetha. "
  5057. 215057,67,703,23,54,1,128,17,"Yasmā ca kho, bhikkhave, atthi ajātaṃ abhūtaṃ akataṃ asaṅkhataṃ, tasmā jātassa bhūtassa katassa saṅkhatassa nissaraṇaṃ paññāyatī’’ ti( udā.73; netti.41). "
  5058. 215058,67,704,2,29,1,222,23,"Tassattho – bhikkhave, yadi ajātādisabhāvā asaṅkhatā dhātu na abhavissa na siyā, idha loke jātādisabhāvassa rūpādikkhandhapañcakasaṅkhātassa saṅkhatassa nissaraṇaṃ anavasesavūpasamo na paññāyeyya na upalabbheyya na sambhaveyya. "
  5059. 215059,67,704,30,46,1,172,15,"Nibbānañhi ārammaṇaṃ katvā pavattamānā sammādiṭṭhiādayo ariyamaggadhammā anavasesaṃ saṃkilese samucchindanti, tenettha sabbassāpi vaṭṭadukkhassa apagamo nissaraṇaṃ paññāyati. "
  5060. 215060,67,704,47,66,1,126,15,Evaṃ byatirekavasena nibbānassa atthibhāvaṃ dassetvā idāni anugamanavasenapi taṃ dassetvā nigametuṃ‘‘ yasmā ca kho’’ tiādi vuttaṃ.
  5061. 215061,67,704,67,70,1,33,3,Tassattho vuttanayeneva veditabbo.
  5062. 215062,67,705,2,19,1,48,7,Ettha ca yasmā‘‘ appaccayā dhammā asaṅkhatā dhammā( dha. sa. dukamātikā7-8).
  5063. 215063,67,705,20,34,1,47,6,"Atthi, bhikkhave, tadāyatanaṃ, yattha neva pathavī( udā.71). "
  5064. 215064,67,705,35,74,1,80,7,"Idampi kho ṭhānaṃ sududdasaṃ, yadidaṃ sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo( dī. ni.2.64,67; ma. ni.2.337; saṃ. ni.2.172; mahāva.7-8). "
  5065. 215065,67,705,75,138,1,328,33,"Asaṅkhatañca vo, bhikkhave, dhammaṃ desessāmi asaṅkhatagāminiñca paṭipadan’’ tiādīhi( saṃ. ni.4.366) anekehi suttapadehi‘‘ atthi, bhikkhave, ajātan’’ ti( udā.73; netti.41) iminā ca suttapadena nibbānadhātuyā paramatthato sabbhāvo sabbalokaṃ anukampamānena sammāsambuddhena pakāsito, tasmā yadipi kattha apaccakkhakārīnampi sāsane abhippasannānaṃ viññūnaṃ saṃsayo natthiyeva. "
  5066. 215066,67,705,139,149,1,110,9,"Ye pana paraneyyabuddhino puggalā, tesaṃ vimativinodanatthaṃ ayamettha adhippāyaniddhāraṇamukhena yuttivicāraṇā. "
  5067. 215067,67,706,2,21,1,214,17,"Yathā pariññeyyatāya sauttarānaṃ kāmānaṃ, rūpānañca paṭipakkhabhūtaṃ tabbidhurasabhāvaṃ nissaraṇaṃ paññāyati, evaṃ sabhāvānaṃ sabbesampi saṅkhatadhammānaṃ paṭipakkhabhūtena tabbidhurasabhāvena nissaraṇena bhavitabbaṃ. "
  5068. 215068,67,706,22,29,1,39,6,"Yañca taṃ nissaraṇaṃ, sā asaṅkhatā dhātu. "
  5069. 215069,67,706,30,45,1,135,12,"Kiñca bhiyyo– saṅkhatadhammārammaṇavipassanāñāṇaṃ, apica anulomañāṇaṃ kilese tadaṅgavasena pajahati, na samucchedavasena pajahituṃ sakkoti. "
  5070. 215070,67,706,46,56,1,107,9,"Tathā sammutisaccārammaṇaṃ paṭhamajjhānādīsu ñāṇaṃ vikkhambhanavaseneva kilese pajahati, na samucchedavasena. "
  5071. 215071,67,706,57,76,1,225,17,"Iti saṅkhatadhammārammaṇassa, sammutisaccārammaṇassa ca ñāṇassa kilesānaṃ samucchedappahāne asamatthabhāvato tesaṃ samucchedappahānakarassa ariyamaggañāṇassa tadubhayaviparītasabhāvena ārammaṇena bhavitabbaṃ, sā asaṅkhatā dhātu. "
  5072. 215072,67,707,2,33,1,149,15,"Tathā ‘‘ atthi, bhikkhave, ajātaṃ abhūtaṃ akataṃ asaṅkhatan’’ ti( udā.73; netti.41) evamādi nibbānassa paramatthato atthibhāvajotakavacanaṃ aviparītatthaṃ bhagavatā bhāsitattā. "
  5073. 215073,67,707,34,90,1,205,23,"Yañhi bhagavatā bhāsitaṃ, taṃ aviparītatthaṃ yathā taṃ‘‘ sabbe saṅkhārā aniccā, sabbe saṅkhārā dukkhā, sabbe dhammā anattā’’ ti( ma. ni.1.353,356; dha. pa.277-279; theragā.676-678; netti.5), tathā nibbānasaddo katthaci visaye yathābhūtaparamatthavisayo upacāravuttisabbhāvato. "
  5074. 215074,67,707,91,101,1,103,10,Seyyathāpi sīhasaddoti evamādīhi nayehi yuttitopi asaṅkhatāya dhātuyā paramatthato atthibhāvo veditabbo.
  5075. 215075,67,708,2,94,1,296,34,"Aparo nayo– yadi pana nibbānaṃ abhāvamattameva siyā, tassa‘‘ gambhīro duddaso duranubodho santo paṇīto atakkāvacaro nipuṇo paṇḍitavedanīyo’’ ti( dī. ni.2.64,67; ma. ni.2.337; saṃ. ni.1.172; mahāva.7-8) gambhīrāditā,‘‘ asaṅkhatañca vo, bhikkhave, dhammaṃ desessāmī’’ tiādinā( saṃ. ni.4.366) asaṅkhatāditā,‘‘ abyākatā dhammā apaccayādhammā’’ tiādinā abyākatadhammāditā ca na vattabbā siyā. "
  5076. 215076,67,708,95,107,1,79,10,"Na hi abhāvassa koci sabhāvo atthi, yena so gambhīrāsaṅkhatādiākārato viññāyeyya. "
  5077. 215077,67,708,108,116,1,64,7,"Abhāvo hi abhāvo eva, kuto tassa gambhīrāsaṅkhātādibhāvasambandho. "
  5078. 215078,67,708,117,126,1,83,9,Kiñcāyamabhāvo sabbesaṃ kilesānaṃ sabbasattasantānagatānaṃ eko vā bhaveyya aneko vā.
  5079. 215079,67,708,127,150,1,173,19,"Yadi eko, ekeneva maggena sabbakilesābhāvo kato, sacchikato cāti aññassa, aññesañca maggānaṃ niratthakatāti na siyā maggabahutā, ekajjhañca sabbasattānaṃ nibbānādhigamo āpajjati. "
  5080. 215080,67,708,151,168,1,102,15,"Siyā panevaṃ eko eva so nibbānasaññito kilesābhāvo, so pana na maggehi kātabbo, atha kho sacchikātabboti. "
  5081. 215081,67,708,169,182,1,92,12,"Evaṃ sati visesato maggassa niratthakatā āpajjati, kilesānaṃ appahānatoti ekopi maggo na siyā. "
  5082. 215082,67,708,183,200,1,199,16,"Asati ca kilesappahāne dukkhassa anupacchedanato kilesābhāvasacchikiriyā kimatthiyā siyā, atha pana maggānaṃ santānagatasaṃyojanattayappahānādipaṭiniyatakiccatāya catūsu maggesu pāṭiyekkaṃ kilesābhāvo. "
  5083. 215083,67,708,201,213,1,101,12,Evaṃ sati sabhāvapabhedena vinā na bahubhāvoti so kilesakkhayapariyāyena vutto sabhāvadhammo eva siyā.
  5084. 215084,67,709,2,9,1,49,6,"Yesaṃ abhāvo, tappabhedena abhāve bhedopacāroti ce? "
  5085. 215085,67,709,10,18,1,59,7,"Yesaṃ abhāvo, tesaṃ sasabhāvatāya tassa sabhāvopacāropi siyā. "
  5086. 215086,67,709,19,26,1,69,6,Tathā ca te saṃkilesasaṅkhatatādito kilesasaṅkhatatādiupacārāpi siyuṃ.
  5087. 215087,67,709,27,36,1,57,8,"No ce te icchitā, tappabhedena bhedopacāropi na icchitabbo. "
  5088. 215088,67,709,37,44,1,52,7,Na ca pahoti upacarito bahubhāvo atthato bahubhāvāya.
  5089. 215089,67,709,45,54,1,48,8,"Na hi jalaṃ analanti upacaritaṃ dahati, pacati vā. "
  5090. 215090,67,709,55,66,1,113,11,Ekattapañhampi cāyamabhāvo asabhāvatāya na sahatīti na sakkā vattuṃ natthibhāvasāmaññato abhedavohāro yuttarūpoti.
  5091. 215091,67,709,67,80,1,87,12,"Ekatte ca pubbe vuttā eva dosā, bahubhāve pana sati vuttanayeneva siddhā sabhāvadhammatā. "
  5092. 215092,67,709,81,94,1,119,13,Sabhāvadhammattepi ca bahubhāvo viya bhāvaṃ bhāvopi bahubhāvaṃ na byabhicareyyāti nibbānassa bahubhāvapasaṅgo siyāti ce?
  5093. 215093,67,709,95,98,1,34,3,Na bahubhāvasseva abhāvappasaṅgato.
  5094. 215094,67,709,99,110,1,73,10,"Yadi hi yathā kakkhaḷatā bhāvaṃ, evaṃ bhāvopi kakkhaḷataṃ na byabhicareyya. "
  5095. 215095,67,709,111,148,1,237,30,"Evaṃ sati sabbesaṃ bhāvānaṃ pathavībhāvāpattito kuto bhāvassa bahubhāvo, tasmā lokavohārānaṃ vicittatāya yadipi bahutā bhāvāpekkhā, bhāvatā pana na bahutāpekkhāti na bhāvassa sato nibbānassa bahubhāvo‘‘ ekā niṭṭhā na puthu niṭṭhā’’ ti vacanato. "
  5096. 215096,67,709,149,153,1,46,4,Ekasmiṃyeva ca dassanabhāvanādvayaṃ sambhavati.
  5097. 215097,67,710,2,9,1,75,7,Parinibbutānaṃ paccekaṃ nibbānabhāve sattasantānaniyataṃ nāma nibbānaṃ siyā.
  5098. 215098,67,710,10,20,1,90,9,"Tathā ca sati saṅkhatatādidosānativattiyeva, kilesappahānaṃ vā maggakiccaṃ kilesānaṃ abhāvo. "
  5099. 215099,67,710,21,29,1,65,8,Tassa ca ekatte na maggabahutā kiccantarassa kattabbassa abhāvato.
  5100. 215100,67,710,30,46,1,195,16,Maggabahubhāvo ca maggehi sacchikātabbe ekasmiṃ dhamme indriyānaṃ apāṭavapāṭavapāṭavatarapāṭavatamabhāvena sacchikiriyāvisesena kilesānaṃ pahānabhedena hotīti nibbānassa sabhāvadhammatte eva siyā.
  5101. 215101,67,710,47,58,1,77,10,"Abhāvopi ca kilesānaṃ maggena sakiccakatāya kātabbo eva siyā, na sacchikātabbo. "
  5102. 215102,67,710,59,63,1,23,4,Ko hi sabhāvo abhāvassa?
  5103. 215103,67,710,64,79,1,101,14,"Yo sacchikātabbo siyā, so ce nibbānaṃ ekeneva maggena sabbakilesānaṃ abhāvo eko abhinno kātabbo āpanno. "
  5104. 215104,67,710,80,93,1,147,12,"Aññathā maggavasena catubbidhabhāve nibbānassa catubbidhabhāvappasaṅgo, nibbānavisesappasaṅgo ca āpajjeyyāti maggakiccassa ekattena maggabahutā siyā. "
  5105. 215105,67,710,94,105,1,107,11,Bahubhāve pana tesaṃ so vuttanayena ekasmiṃ dhamme sacchikiriyāvisesatoti siddhā nibbānassa sabhāvadhammatā.
  5106. 215106,67,710,106,115,1,44,5,Khayādhigantabbatāya panetaṃ‘‘ khayo’’ ti vuttaṃ.
  5107. 215107,67,710,116,138,1,48,8,‘‘ Khaye ñāṇan’’ ti( dha. sa. dukamātikā142;1382) hi vacanato ariyamaggo khayo nāma.
  5108. 215108,67,710,139,152,1,63,8,"Tena cetaṃ adhigantabbaṃ sacchikātabbaṃ, tasmā‘‘ khayo’’ ti vuttanti. "
  5109. 215109,67,711,2,4,1,30,2,Iti nirodhaniddesakathāvaṇṇanā.
  5110. 215110,67,712,2,2,1,24,1,Magganiddesakathāvaṇṇanā
  5111. 215111,67,713,2,51,1,282,29,"562. Aṭṭha {dhammā}ti‘‘ katamaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccan’’ ti ārabhitvā‘‘ sammādiṭṭhī’’ tiādinā pāḷiyaṃ( vibha.205) dukkhanirodhagāminipaṭipadāniddese āgatā, tameva ca pāḷiṃ ānetvā uddesavasena idha ca vuttā sammādiṭṭhiādayo aṭṭha dhammā atthato pakāsitā, na maggasaccaniddesavasenāti adhippāyo. "
  5112. 215112,67,713,52,68,1,75,11,"Yadi atthato pakāsitā, kimatthiyaṃ pana idha kathananti āha‘‘ idha panā’’ tiādi. "
  5113. 215113,67,713,69,86,1,111,12,Tattha‘‘ ekakkhaṇe pavattamānānan’’ ti idaṃ lokiyakusalacittuppādesu viratiyo nānākkhaṇikā eva hontīti katvā vuttaṃ.
  5114. 215114,67,713,87,92,1,53,5,Sesamaggadhammā pana tatthāpi ekajjhaṃ uppajjantiyeva.
  5115. 215115,67,713,93,97,1,83,4,Visesāvabodhanatthan ti paṭipakkhasamugghātādipavattiākāravisesassa avabodhanatthaṃ.
  5116. 215116,67,713,98,110,1,63,8,Vitthārato maggakathā parato āvi bhavissatīti āha‘‘ saṅkhepato’’ ti.
  5117. 215117,67,713,111,123,1,130,10,"Catusaccapaṭivedhāya {paṭipannassā}ti yathā catusaccābhisamayo hoti, evaṃ sabbaso pubbabhāgapaṭipattiyā paripūraṇavasena paṭipannassa. "
  5118. 215118,67,713,124,128,1,47,4,Ariyamaggasaṅkhātassa yogassa sabbhāvato yogino.
  5119. 215119,67,713,129,147,1,159,13,"Kāmaṃ avijjānusayasamugghāte tadekaṭṭhakilesānaṃ lesopi nāvasissati, vijjāya pana avijjā ujuvipaccanīkadhammoti dassanatthaṃ‘‘ avijjānusayasamugghātakan’’ ti vuttaṃ. "
  5120. 215120,67,713,148,152,1,43,4,Parato micchāsaṅkappādiggahaṇepi eseva nayo.
  5121. 215121,67,713,153,159,1,75,4,"{Dhātuppakāsanarasā}ti paramatthapakāsanarasā, catusaccavibhāvanakiccāti attho. "
  5122. 215122,67,713,160,171,1,170,11,Maggadhammānaṃ paṭipakkhavidhamanākāro sātisayaṃ pākaṭo hutvā upaṭṭhātīti avijjānusayasamugghātakataṃ sammādiṭṭhiyā vatvāpi avijjandhakāraviddhaṃsanapaccupaṭṭhānatā vuttā.
  5123. 215123,67,714,2,12,1,100,8,"Tathā {sampannadiṭṭhino}ti yathā avijjānusayasamugghāto hoti, tathā maggasammādiṭṭhiyā sampannadiṭṭhino. "
  5124. 215124,67,714,13,20,1,84,7,Evañhi catusaccapaṭivedhāya paṭipannassa yoginoti imamatthaṃ tathā-saddo upasaṃharati.
  5125. 215125,67,714,21,25,1,53,4,Nibbānārammaṇatā pana taṃsampayuttavacaneneva bodhitā.
  5126. 215126,67,714,26,29,1,69,3,Micchāsaṅkappanighātakan ti kāmasaṅkappādimicchāsaṅkappasamucchedakaṃ.
  5127. 215127,67,714,30,37,1,81,6,{Appanāraso}ti nibbānārammaṇe maggacittassa samuppādavasena pavattanato appanākicco.
  5128. 215128,67,715,2,16,1,123,12,"Tathā passato vitakkayato {cā}ti vuttappakārāya sammādiṭṭhiyā passato, nibbānārammaṇe ca sammāsaṅkappena cittaṃ abhiniropayato. "
  5129. 215129,67,715,17,22,1,73,4,{Vacīduccaritasamugghātikā}ti catubbidhassapi vacīduccaritassa samucchedikā.
  5130. 215130,67,715,23,41,1,174,13,Musāvādādīnaṃ visaṃvādanādikiccatāya lūkhānaṃ apariggāhakānaṃ paṭipakkhabhāvato siniddhabhāvena sampayuttadhammānaṃ pariggāhakasabhāvā sammāvācāti āha‘‘ sā pariggahalakkhaṇā’’ ti.
  5131. 215131,67,715,42,55,1,134,12,"Kāyikakiriyā kiñci kattabbaṃ samuṭṭhāpeti, sayañca samuṭṭhahanaṃ ghaṭanaṃ hotīti sammākammantasaṅkhātā viratipi samuṭṭhānasabhāvā vuttā. "
  5132. 215132,67,715,56,63,1,82,7,Sampayuttadhammānaṃ vā ukkhipanaṃ samuṭṭhāpanaṃ kāyikakiriyāya bhārukkhipanaṃ viya.
  5133. 215133,67,716,2,5,1,13,2,{Assā}ti yogino.
  5134. 215134,67,716,6,10,1,38,4,Tasmiṃ sati visujjhanato visuddhibhūtā.
  5135. 215135,67,716,11,23,1,92,9,"Jīvamānassa sattassa, sampayuttadhammānaṃ vā suddhi vodānaṃ, ājīvasseva vā jīvitindriyavuttiyā . "
  5136. 215136,67,716,24,29,1,81,5,Ñāyājīvassa abuddhapaṭikuṭṭhāya sammājīvikāya pavattihetutāya ñāyājīvapavattiraso.
  5137. 215137,67,716,30,37,1,54,7,Imassa hi pavattito paṭṭhāya micchājīvo na pavattatīti.
  5138. 215138,67,717,2,7,1,89,5,Sabbākusalaviddhaṃsakopi sammāvāyāmo ujupaṭipakkhadassanavasena kosajjasamucchedako vutto.
  5139. 215139,67,717,8,12,1,45,4,Saṃkilesapakkhatopi tassa paggaṇhanaṃ paggaho.
  5140. 215140,67,717,13,23,1,135,9,"Kāyādīsu subhādiākārupadhāraṇavasena pavattā subhasaññādipubbaṅgamā akusalakkhandhā micchāsati, tassā viddhaṃsano micchāsativiniddhunano. "
  5141. 215141,67,717,24,28,1,45,3,{Asammoso}ti sammosaviddhaṃsanato tappaṭipakkho.
  5142. 215142,67,717,29,32,1,47,3,Ārammaṇassa yathāsabhāvasallakkhaṇaṃ upaṭṭhānaṃ.
  5143. 215143,67,717,33,70,1,135,15,"‘‘ Ārakkhapaccupaṭṭhānā’’ ti,‘‘ satārakkhena cetasā’’ ti( dī. ni.3.348) ca vacanato visesato sati kusalacittassa ārakkhāti āha‘‘ satiyā saṃrakkhiyamānacittassā’’ ti. "
  5144. 215144,67,718,2,34,1,244,24,"563. {Saccañāṇassā}ti saccāni ārabbha pavattanakañāṇassa, na paṭivedhañāṇaṃ viya sakideva bujjhati, atha kho punappunaṃ uppajjanato anu anu bodho anubodho, anussavākāraparivitakkadiṭṭhinijjhānakkhantianugato vā bodho anubodho, tadeva ñāṇanti anubodhañāṇaṃ. "
  5145. 215145,67,718,35,45,1,76,9,"Na hi taṃ paccakkhato bujjhati, anussavādivasena pana kappanamukhena bujjhati. "
  5146. 215146,67,718,46,49,1,24,2,{Kiccato}ti parijānanādito.
  5147. 215147,67,718,50,58,1,69,8,Taṃkiccakaraṇeneva hi pariññeyyādīni viya tānipi tassa pākaṭāni honti.
  5148. 215148,67,718,59,79,1,207,18,"Vivaṭṭānupassanāya hi saṅkhārehi patilīyamānamānasassa uppajjamānaṃ maggañāṇaṃ visaṅkhāraṃ dukkhanissaraṇaṃ ārammaṇaṃ katvā dukkhaṃ paricchindati, dukkhagatañca taṇhaṃ pajahati, nirodhañca sacchikaroti phusati. "
  5149. 215149,67,718,80,102,1,173,21,"Ādicco viya pabhāya sammāsaṅkappādīhi saha samuppannaṃ taṃ maggaṃ bhāveti, na ca saṅkhāre amuñcitvā pavattamānena ñāṇena etaṃ sabbaṃ kātuṃ sakkā nimittapavattehi avuṭṭhitattā. "
  5150. 215150,67,718,103,126,1,155,17,"Tasmā etāni kiccāni karontaṃ taṃ ñāṇaṃ dukkhādīni vibhāveti tattha sammohanivattanenāti‘‘ cattāripi saccāni paṭivijjhatī’’ ti vuttaṃ, ekapaṭivedhenāti adhippāyo. "
  5151. 215151,67,719,2,10,1,69,7,Dukkhasamudayampi so {passatī}ti kālantaradassanaṃ sandhāya vuttanti ce?
  5152. 215152,67,719,11,55,1,241,25,"Na,‘‘ yo nu kho, āvuso, dukkhaṃ passati, dukkhasamudayampi so passatī’’ tiādinā( saṃ. ni.5.1100) ekadassino aññattayadassitāvicāraṇāyaṃ taṃsādhanatthaṃ āyasmatā gavampati ttherena imassa suttassa ānītattā, paccekañca saccesu dissamānesu aññattayadassanassa yojitattā. "
  5153. 215153,67,719,56,66,1,111,10,Aññathā anupubbābhisamaye purimadiṭṭhassa pacchā adassanato samudayādidassino dukkhādidassitā na yojetabbā siyā.
  5154. 215154,67,719,67,91,1,69,10,"Yojitā ca sā‘‘ yo dukkhasamudayaṃ passati, dukkhampi so passatī’’ tiādinā( saṃ. ni.5.1100). "
  5155. 215155,67,719,92,94,1,18,2,Lokiyaṃ saccañāṇaṃ.
  5156. 215156,67,719,95,97,1,17,2,Tattha lokiyañāṇe.
  5157. 215157,67,719,98,104,1,64,5,"Pariyuṭṭhānasaṅkhāto abhibhavo pariyuṭṭhānābhibhavo, tassa vasena. "
  5158. 215158,67,719,105,108,1,70,3,Suddhasaṅkhārapuñjamattadassanato sakkāyadiṭṭhipariyuṭṭhānaṃ nivatteti.
  5159. 215159,67,719,109,145,1,216,20,"‘‘ Lokasamudayaṃ kho, kaccāna, yathābhūtaṃ sammappaññāya passato yā loke natthitā, sā na hotī’’ ti( saṃ. ni.2.15) vacanato samudayadassanaṃ hetuphalapabandhāvicchedadassanato pariyuṭṭhānābhibhavavasena pavattamānaṃ ucchedadiṭṭhiṃ nivatteti."
  5160. 215160,67,719,146,179,1,141,17,"‘‘ Lokanirodhaṃ kho… pe… passato yā loke atthitā, sā na hotī’’ ti( saṃ. ni.2.15) vacanato nirodhadassanaṃ hetunirodhā phalanirodhadassanato sassatadiṭṭhiṃ nivatteti. "
  5161. 215161,67,719,180,207,1,128,12,"Attakārassa paccakkhadassanato maggadassanaṃ‘‘ natthi attakāre, natthi parakāre, natthi purisakāre’’ tiādikaṃ( dī. ni.1.168) akiriyadiṭṭhiṃ pajahati."
  5162. 215162,67,719,208,270,1,218,25,"‘‘ Natthi hetu, natthi paccayo sattānaṃ saṃkilesāya, ahetū appaccayā sattā saṃkilissanti, natthi hetu… pe… visuddhiyā, ahetū appaccayā sattā visujjhantī’’ tiādikā( dī. ni.1.168; ma. ni.2.101,227; saṃ. ni.3.212) ahetukadiṭṭhi ca idha akiriyādiṭṭhiggahaṇeneva gahitāti daṭṭhabbā. "
  5163. 215163,67,719,271,275,1,41,4,Sāpi hi visuddhimaggadassanena pahīyatīti.
  5164. 215164,67,719,276,285,1,95,9,Dukkhe ñāṇaṃ samudayaphalassa dukkhassa addhuvādibhāvaṃ passatīti phale vippaṭipattiṃ nivatteti.
  5165. 215165,67,720,2,10,1,75,8,Issaro lokaṃ pavatteti sajjeti nivatteti saṃharatīti issarakāraṇino vadanti.
  5166. 215166,67,720,11,20,1,67,8,"Padhānato loko āvi bhavati, tattheva ca patilīyatīti padhānakāraṇino."
  5167. 215167,67,721,2,12,1,39,7,"‘ ‘ Kālo karoti bhūtāni, kālo saṃharatī pajā; "
  5168. 215168,67,722,2,12,1,42,7,"Kālo sutte jāgarati, kālo hi duratikkamo’’ ti."
  5169. 215169,67,722,13,13,1,0,0,–
  5170. 215170,67,723,2,3,1,10,1,Kālavādino .
  5171. 215171,67,723,4,23,1,161,16,"Kaṇṭakassa tikhiṇabhāvo viya, kapiṭṭhaphalādīnaṃ parimaṇḍalatā viya, migapakkhisarīsapādīnaṃ vicittatā viya ca sabhāveneva loko sambhoti, vibhoti cāti sabhāvavādino. "
  5172. 215172,67,723,24,43,1,142,15,"Ādi -saddena aṇūhi loko pavattati, sabbaṃ pubbekatahetu, loko niyato acchejjasuttāvutābhejjamaṇisadiso, na ettha kassaci purisakāroti niyativādino."
  5173. 215173,67,724,2,9,1,42,5,"‘ ‘ Yadicchāya pavattanti, yadicchāya nivattare; "
  5174. 215174,67,725,2,12,1,50,7,"Yadicchāya sukhaṃ dukkhaṃ, tasmā yādicchakī pajā’’ ti."
  5175. 215175,67,725,13,13,1,0,0,–
  5176. 215176,67,726,2,9,1,55,5,"Yadicchāvādino , ye {adhiccasamuppattivādino}ti ca vuccanti. "
  5177. 215177,67,726,10,12,1,35,2,Evamādiakāraṇavādasaṅgaho daṭṭhabbo.
  5178. 215178,67,726,13,25,1,107,11,"Rāmudakaāḷārādīnaṃ viya, arūpaloke nigaṇṭhānaṃ viya ca lokathūpikāyaṃ apavaggo mokkhoti gahaṇaṃ apavaggagāho. "
  5179. 215179,67,726,26,47,1,166,16,"Ādi -saddena padhānassa appavatti, guṇaviyuttassa attano sakattani avaṭṭhānaṃ, brahmunā salokatā, samīpatā, saṃyogo, diṭṭhadhammanibbānavādāti evamādīnaṃ gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  5180. 215180,67,726,48,57,1,71,8,"Ettha ca padhānassa appavatti mahatādibhāvena apariṇāmo, anabhibyatti vā."
  5181. 215181,67,726,58,80,1,169,16,"‘‘ Ahamañño, pakati aññā’’ ti evaṃ pavattapakatipurisantarajānanena attasukhadukkhamohesu avibhāgaggahaṇe kira nivattite vuttanayena padhānaṃ nappavattati, so vimokkhoti kāpilā. "
  5182. 215182,67,726,81,88,1,123,6,{Guṇaviyuttassā}ti buddhisukhadukkhaicchādosappayattadhammādhammasaṅkhārehi navahi attaguṇehi viyuttassāti kaṇādamatānusārino.
  5183. 215183,67,726,89,92,1,30,3,Salokatā brahmunā samānalokatā.
  5184. 215184,67,726,93,96,1,31,3,Samīpatā tassa samīpappavattitā.
  5185. 215185,67,726,97,100,1,30,3,Saṃyogo tena ekībhāvūpagamanaṃ.
  5186. 215186,67,726,101,114,1,105,9,‘‘ Indriyatappanaputtamukhadassanādīhi vinā apavaggo natthī’’ ti gahetvā tathā pavattanaṃ kāmasukhallikānuyogo.
  5187. 215187,67,726,115,122,1,111,7,Anasanakesaluñcanāditapacariyāya naggasīlagosīlakukkurasīlādīhi ca attaparitāpanena mokkho hotīti attakilamatho.
  5188. 215188,67,727,2,20,1,121,14,Svāyaṃ sabbo micchāgāho saccañāṇe sati patiṭṭhaṃ na labhatīti vuttamevatthaṃ saṅgaṇhanto‘‘ loke lokappabhave’’ ti gāthamāhāti.
  5189. 215189,67,728,2,5,1,38,3,Ñāṇakiccato vinicchayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5190. 215190,67,729,2,13,1,44,5,564. Sesā {sabbadhammā}ti sesā ekāsīti lokiyadhammā.
  5191. 215191,67,729,14,28,1,174,13,"Ajjhattikabāhiresu dvādasasu āyatanesu kāmabhavavibhavataṇhāvasena dvādasatikā chattiṃsa taṇhāvicaritāni, khuddakavatthuvibhaṅge vā āgatanayena kālavibhāgaṃ anāmasitvā vuttāni. "
  5192. 215192,67,729,29,33,1,30,4,Tadāmasane hi aṭṭhasataṃ honti.
  5193. 215193,67,729,34,43,1,78,8,"Asammissan ti ekakattā kenaci asammissaṃ, kuto tadantogadhappabhedoti adhippāyo. "
  5194. 215194,67,729,44,55,1,136,11,Vīmaṃsiddhipādādīnaṃ bodhipakkhiyānaṃ satipi kiccanānatte atthato ekattā sammādiṭṭhiyā saṅgahoti sammādiṭṭhimukhena tadantogadhatā vuttā.
  5195. 215195,67,730,2,14,1,149,10,"Tayo {nekkhammavitakkādayo}ti lokiyakkhaṇe alobhamettākaruṇāsampayogavasena bhinnā, maggakkhaṇe lobhabyāpādavihiṃsāsamucchedanavasena tayoti ekopi vutto. "
  5196. 215196,67,730,15,19,1,23,4,Esa nayo sammāvācā dīsu.
  5197. 215197,67,730,20,28,1,85,8,Appicchatāsantuṭṭhitānaṃ pana bhāve sammāājīvasambhavato tena tesaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  5198. 215198,67,730,29,52,1,230,22,"Bhavantarepi jīvitahetupi ariyehi avītikkamanīyattā ariyakantānaṃ sammāvācādisīlānaṃ gahaṇena yena saddhāhatthena tāni gahetabbāni, so saddhāhattho gahito eva hotīti tato anaññāni saddhindriyasaddhābalāni tattha antogadhāni vuttāni. "
  5199. 215199,67,730,53,60,1,73,7,Chando pana saddhānuguṇoti katvā chandiddhipādassāpi tadantogadhatā vuttā.
  5200. 215200,67,730,61,75,1,143,13,Tesaṃ {atthitāyā}ti saddhindriyasaddhābalachandiddhipādānaṃ atthitāya sīlassa atthibhāvato tividhenāpi sīlena te tayopi gahitāti tattha antogadhā.
  5201. 215201,67,730,76,80,1,36,3,{Cittasamādhī}ti cittiddhipādaṃ vadati.
  5202. 215202,67,730,81,122,1,103,12,"‘‘ Cittaṃ paññañca bhāvayan’’ ti( saṃ. ni.1.23,192; peṭako.22; mi. pa.2.1.9) hi cittamukhena samādhi vuttoti samādhimukhena cittampi vattabbataṃ arahati. "
  5203. 215203,67,730,123,140,1,135,13,Cittiddhipādabhāvanāya pana samādhipi adhimatto hotīti vīmaṃsiddhipādādivacanaṃ viya cittiddhipādoti avatvā idha‘‘ cittasamādhī’’ ti vuttaṃ.
  5204. 215204,67,730,141,197,1,156,16,"‘‘ Pītimanassa kāyo passambhati, passaddhakāyo sukhaṃ vedeti, sukhino cittaṃ samādhiyatī’’ ti( dī. ni.1.466;3.359; saṃ. ni.5.376; a. ni.3.96;11.12) vacanato samādhiupakārā pītipassaddhiyo, tasmā samādhiggahaṇena gahitā. "
  5205. 215205,67,730,198,204,1,51,5,"Upekkhā pana samādhiupakārakato, taṃsadisakiccato ca. "
  5206. 215206,67,730,205,210,1,48,5,Tasmā samādhisīsena etesaṃ antogadhatā daṭṭhabbā.
  5207. 215207,67,731,2,5,1,46,3,Antogadhānaṃ pabhedavinicchayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5208. 215208,67,732,2,14,1,77,7,"565. Bhāro viya dukkhasaccaṃ vighātakattā, saṃharaṇīyavasena vihantabhāvatoti attho. "
  5209. 215209,67,732,15,21,1,67,6,Bhārādānamiva tattha tattha bhave uppajjanakavighātassa hetubhāvato.
  5210. 215210,67,732,22,25,1,48,2,Bhāranikkhepanamiva pavattidukkhavūpasamabhāvato .
  5211. 215211,67,732,26,32,1,38,5,"Rogo viya, dubbhikkhamiva ca bādhakattā. "
  5212. 215212,67,732,33,40,1,53,6,"Roganidānaṃ viya, dubbuṭṭhi viya ca pabhavalakkhaṇattā. "
  5213. 215213,67,732,41,48,1,42,6,{Dubbuṭṭhī}ti ca avassanaṃ vā ativassanaṃ vā.
  5214. 215214,67,732,49,57,1,64,6,"Rogavūpasamo viya, subhikkhamiva ca santilakkhaṇattā, sukhabhāvato."
  5215. 215215,67,732,58,75,1,36,6,‘‘ Nibbānaṃ paramaṃ sukhan’’ ti( dha. pa.203-204) hi vuttaṃ.
  5216. 215216,67,732,76,87,1,82,9,"Bhesajjamiva, suvuṭṭhi viya ca dukkhassa hetupacchedato, tassa ca apagamūpāyabhāvato. "
  5217. 215217,67,732,88,90,1,30,2,Niyyānalakkhaṇañhi maggasaccaṃ.
  5218. 215218,67,732,91,97,1,81,5,"Aniṭṭhabhāvato, sāsaṅkasappaṭibhayato ca dukkhaṃ verivisarukkhabhayaorimatīrūpamaṃ. "
  5219. 215219,67,732,98,103,1,33,4,"Veraṃ byāpādo, paccatthikabhāvo vā. "
  5220. 215220,67,732,104,107,1,33,3,Verasamugghāto veravūpasamo mettā.
  5221. 215221,67,732,108,110,1,34,2,Verasamugghātupāyo saṅgahavatthūni.
  5222. 215222,67,733,2,5,1,34,3,Upamāto vinicchayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5223. 215223,67,734,2,32,1,161,21,"566. Esa nayo {samudayādīsū}ti atthi cettha samudayo, na ariyasaccaṃ, atthi ariyasaccaṃ, na samudayo, atthi samudayo ceva ariyasaccañca, atthi neva samudayo na ariyasaccanti. "
  5224. 215224,67,734,33,36,1,27,3,Sesasaccadvayepi eseva nayo.
  5225. 215225,67,734,37,40,1,61,3,Na ariyasaccaṃ pariññeyyapahātabbāsaṅkhataniyyānabhāvābhāvato.
  5226. 215226,67,734,41,46,1,59,5,Itaraṃ pana ariyasaccadvayan ti samudayamaggasaccadvayamāha.
  5227. 215227,67,734,47,50,1,31,3,Siyā dukkhaṃ saṅkhāradukkhatāya.
  5228. 215228,67,734,51,58,1,18,3,Tenāha‘‘ aniccato’’ ti.
  5229. 215229,67,734,59,65,1,53,4,"{Tathattenā}ti tathasabhāvena, pariññeyyabhāvenāti attho. "
  5230. 215230,67,734,66,87,1,104,14,"Etena taṃ ariyasaccadvayaṃ‘‘ siyā dukkhaṃ, na ariyasaccaṃ, siyā ariyasaccaṃ, na dukkhan’’ ti imamatthaṃ dasseti. "
  5231. 215231,67,734,88,93,1,63,5,Ariyasaccasaddaparā hi dukkhādisaddā pariññeyyādibhāvaṃ vadanti.
  5232. 215232,67,734,94,106,1,168,11,"Teneva ariyasaccasaddānapekkhaṃ dukkhasaddaṃ sandhāya maggasampayuttasāmaññaphaladhammānaṃ ādipadasaṅgaho vutto, ariyasaccasaddāpekkhaṃ pana sandhāya catutthapadasaṅgaho. "
  5233. 215233,67,735,2,5,1,28,2,{Sabbākārenā}ti sabbappakārena.
  5234. 215234,67,735,6,18,1,113,11,"Yathā maggasampayuttadhammādayo ekaṅgavikalā, evaṃ ahutvā sabbaṅgayogena dukkhatāya ceva ariyasaccatāya cāti attho."
  5235. 215235,67,735,19,41,1,131,14,‘‘ Upādānakkhandhapañcakan’’ ti vutte taṇhāyapi saṅgaho siyāti taṃnivattanatthaṃ‘‘ aññatra taṇhāyā’’ ti vuttaṃ tassā visuṃ ariyasaccabhāvato.
  5236. 215236,67,735,42,53,1,100,9,"Samudayādīsu avasesakilesādayo pabhavaṭṭhena samudayo, na ariyasaccaṃ suttantasaṃvaṇṇanā ayanti katvā . "
  5237. 215237,67,735,54,59,1,31,4,"Nirodho ariyasaccaṃ, na samudayo. "
  5238. 215238,67,735,60,83,1,188,21,"Itaraṃ pana ariyasaccadvayaṃ siyā samudayo attano phalassa paccayaṭṭhena, na pana yassa pahānāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathattena, sabbākārena pana taṇhāsamudayo ceva ariyasaccañca. "
  5239. 215239,67,735,84,99,1,126,13,"Maggasampayuttadhammā, sāmaññaphalāni ca yassa pahānāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathattena neva samudayo, na ariyasaccaṃ. "
  5240. 215240,67,735,100,108,1,58,6,"Saṅkhāranirodho, nirodhasamāpatti ca nirodho, na ariyasaccaṃ. "
  5241. 215241,67,735,109,115,1,31,4,"Samudayo ariyasaccaṃ, na nirodho. "
  5242. 215242,67,735,116,131,1,136,14,"Itaraṃ pana ariyasaccadvayaṃ siyā nirodho khaṇanirodhasabbhāvato, na pana yassa sacchikiriyāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathattena. "
  5243. 215243,67,735,132,139,1,59,7,Sabbākārena pana asaṅkhatā dhātu nirodho ceva ariyasaccañca.
  5244. 215244,67,735,140,142,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  5245. 215245,67,735,143,150,1,48,6,"Ariyamaggato aññāni maggāni maggo, na ariyasaccaṃ. "
  5246. 215246,67,735,151,156,1,28,4,"Nirodho ariyasaccaṃ, na maggo. "
  5247. 215247,67,735,157,179,1,192,20,"Itaraṃ pana saccadvayaṃ siyā maggo bhavagāminipaṭipadābhāvato, na pana yassa bhāvanāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathattena, sabbākārena pana nirodhagāminipaṭipadā maggo ceva ariyasaccañca. "
  5248. 215248,67,735,180,182,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  5249. 215249,67,736,2,5,1,36,3,Catukkato vinicchayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5250. 215250,67,737,2,10,1,54,4,567. {Suññānī}ti vedakādīhi bāhirakaparikappitehīti adhippāyo.
  5251. 215251,67,737,11,26,1,126,14,"Dukkhañhi vedanīyampi santaṃ vedakarahitaṃ, kevalaṃ pana tasmiṃ attano paccayehi pavattamāne dukkhaṃ vedetīti vohāramattaṃ hoti. "
  5252. 215252,67,737,27,30,1,18,3,Esa nayo itaresupi.
  5253. 215253,67,738,2,20,1,79,11,‘ ‘ Dukkhamevā’’ ti avadhāraṇena nivattitamatthaṃ dassetuṃ‘‘ na koci dukkhito’’ ti vuttaṃ.
  5254. 215254,67,738,21,27,1,49,5,Kiriyāva {vijjatī}ti samudayasaccaṃ sandhāya vadati.
  5255. 215255,67,738,28,33,1,86,5,Purimasaccadvayassa vipākavaṭṭakammavaṭṭasaṅgahato kārakassa vā dukkhasaccasabhāvamāha.
  5256. 215256,67,738,34,49,1,141,15,Kātabbāpi hi kiriyā kārakarahitā kevalaṃ attano paccayehi tāya pavattamānāya dukkhasaññite dhammappabandhe kiriyaṃ karotīti vohāramattaṃ hoti.
  5257. 215257,67,738,50,53,1,28,3,Nibbutagamakesupi eseva nayo.
  5258. 215258,67,738,54,72,1,72,10,‘‘ Maggo atthī’’ ti vattabbe‘‘ maggamatthī’’ ti okārassa abhāvo katoti daṭṭhabbaṃ.
  5259. 215259,67,738,73,77,1,23,3,{Gamako}ti nibbutiṃ gantā.
  5260. 215260,67,739,2,11,1,86,8,Kilesāsucipaggharaṇaṭṭhena sāsavatā {asubhatā}ti katvā anāsavattā nirodhamaggā subhā eva.
  5261. 215261,67,739,12,38,1,176,19,"Dukkhādīnaṃ pariyāyena samudayādibhāvo ca atthi , na pana nirodhabhāvo, nirodhassa vā na dukkhādibhāvoti nirodhāvasesattayānaṃ na aññamaññasamaṅgitāti āha‘‘ nirodhasuññāni vā’’ tiādi. "
  5262. 215262,67,740,2,9,1,72,6,Samudaye {dukkhassābhāvato}ti ponobhavikāya taṇhāya punabbhavassa abhāvato.
  5263. 215263,67,740,10,37,1,188,20,"Yathā vā pakativādīnaṃ vikārā avikāribhāvato, pubbe patipalīnā ca pakatibhāveneva tiṭṭhanti, na evaṃ samudayasampayuttampi dukkhaṃ samudayabhāvena tiṭṭhatīti āha‘‘ samudaye dukkhassābhāvato’’ ti . "
  5264. 215264,67,740,38,43,1,40,5,Magge ca nirodhassa abhāvatoti sambandho.
  5265. 215265,67,740,44,61,1,170,16,"Yathā avibhattehi vikārehi mahāhaṅkāratammattavisesindriyabhūtavisesehi pakatibhāveneva ṭhitehi pakati sagabbhā icchitā pakativādīhi, evaṃ na phalena sagabbho hetūti attho."
  5266. 215266,67,740,62,81,1,102,11,‘‘ Dukkhasamudayānaṃ nirodhamaggānañca asamavāyā’’ ti etaṃ vivaranto āha‘‘ na hetusamavetaṃ hetuphalan’’ tiādi.
  5267. 215267,67,740,82,129,1,372,39,"Tattha‘‘ idha tantūsu paṭo, kapālesu ghaṭo, bīraṇesu kaṭo dvīsu aṇūsu dviaṇukan’’ tiādinā idha vuddhivohārajanako avisuṃ siddhānaṃ sambandho samavāyo, tena samavāyena kāraṇesu dvīsu aṇūsu dviaṇukaṃ phalaṃ samavetaṃ ekībhūtamiva sambaddhaṃ, tīsu aṇūsu tiaṇukanti evaṃ mahāpathavīmahāudakamahāaggimahāvātakkhandhapariyantaṃ phalaṃ attano kāraṇesu samavetanti samavāyavādino vadanti. "
  5268. 215268,67,740,130,146,1,136,16,Evaṃ pana vadantehi aparimāṇesu kāraṇesu mahāparimāṇaṃ ekaṃ phalaṃ samavetaṃ attano antogadhehi kāraṇehi sagabbhaṃ asuññanti vuttaṃ hoti.
  5269. 215269,67,740,147,155,1,68,8,Evamidha samavāyābhāvā phale hetu natthīti hetusuññaṃ phalanti attho.
  5270. 215270,67,741,2,5,1,34,3,Suññato vinicchayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5271. 215271,67,742,2,4,1,28,2,Iti magganiddesakathāvaṇṇanā.
  5272. 215272,67,743,2,2,1,32,1,Ekavidhādivinicchayakathāvaṇṇanā
  5273. 215273,67,744,2,9,1,42,3,568. {Pavattibhāvato}ti saṃsārassa pavattibhāvato.
  5274. 215274,67,744,10,13,1,44,2,{Catuāhārabhedato}ti catuāhārappaccayavisesato.
  5275. 215275,67,744,14,39,1,223,16,"Etena cattāro kabaḷīkārādiāhāravisese, ajjhoharaṇīyavatthu, saḷāyatana, avijjā, abhisaṅkhārasaṅkhāte tappaccayabhūtadhammavisese ca saṅgaṇhāti , ojaṭṭhamakarūpa, vedanā, paṭisandhiviññāṇa, nāmarūpasaṅkhāte tannibbattadhammavisese ca. "
  5276. 215276,67,745,2,4,1,33,2,Pavattakabhāvato pavattidukkhassa.
  5277. 215277,67,745,5,10,1,84,4,"Rūpābhinandanādibhedo rūpakkhandhādiabhinandanabhedo, rūpārammaṇādivasenāpīti vadanti. "
  5278. 215278,67,745,11,19,1,65,7,"Rūpataṇhādīnaṃ paccekaṃ anekabhedattā cha taṇhākāyā, tesaṃ bhedato. "
  5279. 215279,67,746,2,7,1,51,4,"Upādānehi upādīyatīti upādi, upādānakkhandhapañcakaṃ. "
  5280. 215280,67,746,8,34,1,203,20,"Tannissaraṇabhūtaṃ nibbānaṃ, tassa vūpasamo taṃsantīti katvā tassa yāva pacchimaṃ cittaṃ, tāva sesataṃ, tato paraṃ anavasesatañca upādāya saupādisesanibbānadhātu, {nirupādisesanibbānadhātū}ti dvidhā voharīyati. "
  5281. 215281,67,746,35,51,1,83,11,"Yathā cāyaṃ bhedo vohārato, evamitarepīti te katipaye dassetuṃ‘‘ tividho’’ tiādi vuttaṃ. "
  5282. 215282,67,746,52,58,1,43,6,Aññathā ekassa sato nibbānassa kuto bhedoti.
  5283. 215283,67,747,2,11,1,90,7,"{Samathavipassanābhedato}ti ettha sammādiṭṭhisammāsaṅkappā vipassanā, itare samathāti vadanti. "
  5284. 215284,67,747,12,20,1,77,8,Sīlampi hi samathassa upakārakattā samathaggahaṇena gayhatīti tesaṃ adhippāyo.
  5285. 215285,67,747,21,32,1,92,11,Atha vā yānadvayassa vasena laddho maggo samatho vipassanāti āgamanavasena vuttoti daṭṭhabbo.
  5286. 215286,67,747,33,36,1,18,3,Ayan ti ariyamaggo.
  5287. 215287,67,747,37,42,1,51,4,{Sappadesattā}ti sīlakkhandhādīnaṃ ekadesattāti attho.
  5288. 215288,67,747,43,84,1,241,25,"Ekadeso hi padissati avayavabhāvena apadisīyatīti padeso, attano samudāyaṃ pati saha padesenāti {sappadeso}ti vuccati yathā‘‘ sanidassanā dhammā’’ ti( dha. sa. dukamātikā9), sīlakkhandhādayo ca sabbalokiyalokuttarasīlādisaṅgāhakā, ariyamaggo lokuttaro evāti tadekadeso hoti. "
  5289. 215289,67,748,2,10,1,81,6,"{Sajātito}ti samānajātito, vacīduccaritaviratiādibhedesu samānāya sīlajātiyāti attho. "
  5290. 215290,67,749,2,6,1,45,4,Onatasahāyo viya vāyāmo paggahakiccasāmaññato.
  5291. 215291,67,749,7,14,1,81,7,Aṃsakūṭaṃ datvā ṭhitasahāyo viya sati apilāpanavasena niccalabhāvakaraṇasāmaññato.
  5292. 215292,67,749,15,21,1,68,5,{Sajātito}ti savitakkasavicārādibhedesu samānāya samādhijātiyāti attho.
  5293. 215293,67,749,22,25,1,33,2,{Kiriyato}ti samādhianurūpakiriyato.
  5294. 215294,67,749,26,55,1,144,14,"Tato eva hi‘‘ cattāro satipaṭṭhānā samādhinimittā, cattāro sammappadhānā samādhiparikkhārā’’ ti( ma. ni.1.46) sativāyāmānaṃ samādhissa nimittaparikkhārabhāvo vutto. "
  5295. 215295,67,750,2,45,1,208,23,"Ākoṭentena {viyā}ti‘‘ aniccaṃ aniccan’’ tiādinā paññākiccasadisena kiccena samantato koṭentena viya,‘‘ aniccaṃ khayaṭṭhena, dukkhaṃ bhayaṭṭhenā’’ tiādinā( paṭi. ma.1.48) parivattentena viya ca ādāya ūhitvā dinnameva paññā paṭivijjhati. "
  5296. 215296,67,750,46,54,1,87,8,Dvinnaṃ samānakālattepi paccayabhāvena sammāsaṅkappassa purimakālassa viya niddeso kato.
  5297. 215297,67,750,55,75,1,53,6,{Sajātito}ti‘‘ dukkhe ñāṇan’’ tiādīsu( saṃ. ni.5.8) samānāya paññājātiyā.
  5298. 215298,67,750,76,95,1,118,13,"{Kiriyato}ti ettha paññāsadisaṃ kiccaṃ‘‘ kiriyā’’ ti vuttaṃ, pubbe pana samādhiupakārakaṃ tadanurūpakiccanti ayamettha viseso."
  5299. 215299,67,751,2,33,1,133,15,"‘ ‘ Sabbaṃ , bhikkhave, abhiññeyyan’’ ti( saṃ. ni.4.46) vacanato cattāripi abhimukhaṃ paccakkhato ñātabbāni, abhivisiṭṭhena vā ñāṇena ñātabbānīti abhiññeyyāni. "
  5300. 215300,67,752,2,12,1,66,5,"569. Aññamaññaṃ {sabhāgānī}ti aññamaññasamānabhāgāni, sadisarūpānīti attho. "
  5301. 215301,67,753,2,11,1,101,8,"Durabhisambhavataran ti abhisambhavituṃ sādhetuṃ asakkuṇeyyataraṃ, sattivighātena duradhigamanti attho. "
  5302. 215302,67,753,12,15,1,16,3,Asanan ti kaṇḍaṃ.
  5303. 215303,67,753,16,19,1,21,2,{Atipāteyyā}ti khipeyya.
  5304. 215304,67,753,20,25,1,34,4,{Koṭiyā}ti kaṇḍassa koṭiyā vālaggena.
  5305. 215305,67,753,26,30,1,24,4,Koṭin ti vālasseva koṭiṃ.
  5306. 215306,67,753,31,35,1,42,3,{Paṭivijjheyyā}ti paṭimukhabhāvena vijjheyya.
  5307. 215307,67,754,2,5,1,70,3,Bādhakapabhavasantiniyyānalakkhaṇehi vavatthānaṃ salakkhaṇavavatthānaṃ.
  5308. 215308,67,754,6,11,1,53,4,Duravagāhatthena {gambhīrattā}ti oḷārikā dukkhasamudayā.
  5309. 215309,67,754,12,20,1,59,7,"Tiracchānagatānampi hi dukkhaṃ, āhārādīsu ca abhilāso pākaṭo. "
  5310. 215310,67,754,21,37,1,104,11,"Pīḷanādiāyūhanādivasena pana‘‘ idaṃ dukkhaṃ, idamassa kāraṇan’’ ti yāthāvato ogāhituṃ asakkuṇeyyattā gambhīrā. "
  5311. 215311,67,754,38,44,1,74,6,Saṇhasukhumadhammattā nirodhamaggā sabhāvato eva gambhīraṭṭhena duravagāhā.
  5312. 215312,67,754,45,51,1,55,6,Teneva uppanne magge natthi nirodhamaggānaṃ anavagāhoti.
  5313. 215313,67,754,52,65,1,84,9,Nibbānampi maggena adhigantabbattā tassa phalanti apadisīyatīti āha‘‘ phalāpadesato’’ ti.
  5314. 215314,67,754,66,80,1,52,5,Vuttañhetaṃ‘‘ dukkhanirodhe ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti( vibha.719).
  5315. 215315,67,754,81,99,1,78,9,Maggopi nirodhassa sampāpakabhāvato‘‘ hetū’’ ti apadisīyatīti āha‘‘ hetuapadesato’’ ti.
  5316. 215316,67,754,100,116,1,75,7,Vuttampi cetaṃ‘‘ dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya ñāṇaṃ dhammapaṭisambhidā’’ ti( vibha.719).
  5317. 215317,67,755,2,9,1,43,6,Iti evaṃ {pakārehī}ti iti vijaññāti sambandho.
  5318. 215318,67,755,10,14,1,40,4,Tattha itisaddena vijānanakkamaṃ dasseti.
  5319. 215319,67,755,15,21,1,53,5,Evaṃ {pakārehī}ti evaṃ-saddena vijānanakāraṇabhūtena eva.
  5320. 215320,67,756,2,4,1,44,2,Sabhāgavisabhāgatovinicchayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5321. 215321,67,757,2,4,1,35,2,Indriyasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5322. 215322,67,758,2,4,1,29,2,Iti soḷasamaparicchedavaṇṇanā.
  5323. 215323,67,759,2,4,1,24,2,17 . Paññābhūminiddesavaṇṇanā
  5324. 215324,67,760,2,2,1,28,1,Paṭiccasamuppādakathāvaṇṇanā
  5325. 215325,67,761,2,13,1,50,5,570. Imissā {paññāyā}ti imissā yathādhigatāya vipassanāya.
  5326. 215326,67,761,14,17,1,35,2,{Bhūmibhūtesū}ti pavattiṭṭhānabhūtesu.
  5327. 215327,67,761,18,37,1,184,14,"Kāmañcāyaṃ paṭiccasamuppādapaṭiccasamuppannasamaññā pitāputtasamaññā viya apekkhāsiddhā, hetuphaladhammesu pana yathākkamaṃ vavatthitāvāti‘‘ paṭiccasamuppādo cevā’’ tiādinā vibhajja vuttaṃ. "
  5328. 215328,67,761,38,48,1,61,5,{Ādisaddenā}ti‘‘ paṭiccasamuppādādibhedā’’ ti ettha vuttaādisaddena.
  5329. 215329,67,761,49,54,1,42,4,"Avasesā honti, saṃvaṇṇanāvasenāti adhippāyo. "
  5330. 215330,67,761,55,64,1,38,5,Tenāha‘‘ tesaṃ vaṇṇanākkamo anuppatto’’ ti.
  5331. 215331,67,762,2,8,1,54,5,"Avijjādayo dhammā paṭiccasamuppādo, na samuppattimattaṃ. "
  5332. 215332,67,762,9,32,1,144,15,Svāyamattho iminā suttapadena veditabboti dassento‘‘ vuttañhetan’’ tiādiṃ vatvā paṭiccasamuppanne pana dassetuṃ‘‘ jarāmaraṇādayo panā’’ tiādi āraddhaṃ.
  5333. 215333,67,762,33,42,1,93,8,"Kasmā panettha anulomato paṭiccasamuppādadhammā dassitā, paṭilomato paṭiccasamuppannā dhammāti? "
  5334. 215334,67,762,43,50,1,55,6,"Yato te paccayato uppannā, tassa samanantaradassanatthaṃ. "
  5335. 215335,67,763,2,7,1,31,5,Na niccaṃ na sassatanti aniccaṃ.
  5336. 215336,67,763,8,13,1,44,5,Samecca sambhūya paccayehi katanti saṅkhataṃ.
  5337. 215337,67,763,14,21,1,78,7,Paṭicca paccayārahaṃ paccayaṃ nissāya sahitameva uppannanti paṭiccasamuppannaṃ.
  5338. 215338,67,763,22,24,1,28,2,Khayanasabhāvaṃ khayadhammaṃ.
  5339. 215339,67,763,25,27,1,26,2,Vayanasabhāvaṃ vayadhammaṃ.
  5340. 215340,67,763,28,31,1,49,3,Virajjanasabhāvaṃ palujjanasabhāvaṃ virāgadhammaṃ.
  5341. 215341,67,763,32,34,1,33,2,Nirujjhanasabhāvaṃ nirodhadhammaṃ.
  5342. 215342,67,763,35,43,1,50,7,"Sesaṃ yadettha vattabbaṃ, taṃ parato āvi bhavissati. "
  5343. 215343,67,764,2,10,1,38,4,571. {Etthā}ti etesu yathāvuttesu suttapadesu.
  5344. 215344,67,764,11,14,1,24,2,{Saṅkhepo}ti atthasaṅkhepo.
  5345. 215345,67,765,2,6,1,34,3,{Jātipaccayā}ti jātisaṅkhātā paccayā.
  5346. 215346,67,765,7,9,1,23,2,Hetumhi nissakkavacanaṃ.
  5347. 215347,67,765,10,29,1,101,13,"Ṭhitāva sā {dhātū}ti yāyaṃ jarāmaraṇassa idappaccayatā‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇan’’ ti, esā dhātu esa sabhāvo. "
  5348. 215348,67,765,30,56,1,182,21,"Sā tathāgatānaṃ uppādato pubbe, uddhañca aviññāyamāno, majjhe ca viññāyamāno, na tathāgatehi uppādito, atha kho sambhavantassa jarāmaraṇassa sabbakālaṃ jātipaccayato sambhavoti ṭhitā eva. "
  5349. 215349,67,765,57,85,1,152,18,"Kevalaṃ pana sayambhūñāṇena abhisambujjhanato,‘‘ ayaṃ dhammo tathāgatena adhigato’’ ti pavedanato ca tathāgato‘‘ dhammassāmī’’ ti vuccati na apubbassa uppādanato. "
  5350. 215350,67,765,86,96,1,31,6,Tena vuttaṃ‘‘ ṭhitāva sā dhātū’’ ti.
  5351. 215351,67,765,97,115,1,147,17,"Sā eva jātipaccayā jarāmaraṇan ti ettha vipallāsābhāvato evaṃ avabujjhamānassa etassa sabhāvassa, hetuno vā tatheva bhāvato ṭhitatāti dhammaṭṭhitatā. "
  5352. 215352,67,765,116,133,1,180,13,Jāti vā jarāmaraṇassa uppādaṭṭhiti pavattaāyūhanasaṃyogapalibodhasamudayahetupaccayaṭṭhitīti taduppādādibhāvenassā ṭhitatā‘‘ dhammaṭṭhitatā’’ ti phalaṃ patisāmatthiyato hetumeva vadati.
  5353. 215353,67,766,2,17,1,115,13,"Atha vā dhārīyati paccayehīti dhammo, tiṭṭhati tattha tadāyattavuttitāya phalanti ṭhiti, dhammassa ṭhiti dhammaṭṭhiti. "
  5354. 215354,67,766,18,25,1,35,5,"{Dhammo}ti vā kāraṇaṃ, paccayoti attho. "
  5355. 215355,67,766,26,37,1,77,9,"Dhammassa ṭhitisabhāvo, dhammato ca añño sabhāvo natthīti dhammaṭṭhiti, paccayo. "
  5356. 215356,67,766,38,56,1,50,5,Tenāha‘‘ paccayapariggahe paññā dhammaṭṭhitiñāṇan’’ ti( paṭi. ma.1.45).
  5357. 215357,67,766,57,60,1,31,3,Dhammaṭṭhiti eva dhammaṭṭhitatā.
  5358. 215358,67,766,61,90,1,188,20,"Sā eva dhātu‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇan’’ ti imassa sabhāvassa, hetuno vā aññathattābhāvato‘‘ na jātipaccayā jarāmaraṇan’’ ti viññāyamānassa tabbhāvābhāvato niyāmatā vavatthitabhāvoti dhammaniyāmatā. "
  5359. 215359,67,766,91,101,1,86,10,Phalassa vā jarāmaraṇassa jātiyā sati sambhavo dhamme hetumhi ṭhitatāti dhammaṭṭhitatā.
  5360. 215360,67,766,102,112,1,79,9,Asati asambhavo dhamme niyatatāti {dhammaniyāmatā}ti evaṃ phalena hetuṃ vibhāveti.
  5361. 215361,67,766,113,139,1,128,13,Taṃ‘‘ ṭhitāva sā dhātū’’ tiādinā( saṃ. ni.2.20) vuttaṃ idappaccayataṃ abhisambujjhati paccakkhakaraṇena abhimukhaṃ bujjhati yāthāvato paṭivijjhati.
  5362. 215362,67,766,140,144,1,28,3,{Abhisametī}ti tassa vevacanaṃ.
  5363. 215363,67,766,145,151,1,41,5,"Ādito kathento ācikkhati, uddisatīti attho. "
  5364. 215364,67,766,152,156,1,35,4,Tameva uddesaṃ pariyosāpento deseti.
  5365. 215365,67,766,157,162,1,63,5,Yathāuddiṭṭhamatthaṃ niddisanavasena pakārehi ñāpentā paññapeti.
  5366. 215366,67,766,163,166,1,37,3,Pakārehiyeva patiṭṭhapento paṭṭhapeti.
  5367. 215367,67,766,167,179,1,139,11,"Yathāniddiṭṭhamatthaṃ paṭiniddisanavasena vivarati vibhajati, vivaṭañhi vibhattañca atthaṃ hetudhāraṇadassanehi pākaṭaṃ karonto uttānīkaroti. "
  5368. 215368,67,766,180,186,1,71,6,Uttānīkaronto tathāpaccakkhabhūtaṃ katvā nigamanavasena passathāti cāha.
  5369. 215369,67,767,2,12,1,63,5,"572. {Paccayalakkhaṇo}ti paccayabhāvalakkhaṇo, paccayoti vā lakkhitabbo. "
  5370. 215370,67,767,13,17,1,60,3,Pavattidukkhassa anubandhāpanakiccatāya dukkhānubandhanaraso.
  5371. 215371,67,767,18,21,1,56,3,Nibbānagāmimaggassa uppathabhāvato kummaggapaccupaṭṭhāno.
  5372. 215372,67,768,2,6,1,27,3,So panāyaṃ paṭiccasamuppādo.
  5373. 215373,67,768,7,30,1,138,17,"Yāvattakehi paccayehi yaṃ phalaṃ uppajjanārahaṃ, avikaleheva tehi tassa uppatti, tadaññena ca tassa payojanaṃ natthīti āha‘‘ anūnādhikehevā’’ ti. "
  5374. 215374,67,768,31,44,1,134,11,"Yathā taṃ cakkhurūpālokamanasikārehi cakkhuviññāṇassa, etena taṃtaṃphalanipphādanena tassā paccayasāmaggiyā tapparatā {tathatā}ti dasseti. "
  5375. 215375,67,768,45,51,1,40,5,"Sāmaggin ti samodhānaṃ, samavāyanti attho. "
  5376. 215376,67,768,52,56,1,42,3,{Asambhavābhāvato}ti anuppajjanassa abhāvato.
  5377. 215377,67,768,57,63,1,57,6,Paccayasāmaggiyañhi sati anuppajjane tassā vitathatā siyā.
  5378. 215378,67,768,64,69,1,55,4,{Aññadhammappaccayehī}ti aññassa phaladhammassa paccayehi.
  5379. 215379,67,768,70,76,1,64,5,{Aññadhammānuppattito}ti tato aññassa phaladhammassa anuppajjanato.
  5380. 215380,67,768,77,104,1,154,20,"Na hi kadāci cakkhurūpālokamanasikārehi sotaviññāṇassa sambhavo atthi, yadi siyā, tassā sāmaggiyā aññathatā nāma siyā, na cetaṃ atthīti‘‘ anaññathatā’’ ti vuttaṃ. "
  5381. 215381,67,768,105,108,1,26,2,{Paccayato}ti paccayabhāvato.
  5382. 215382,67,768,109,114,1,36,4,{Paccayasamūhato}ti etthāpi eseva nayo.
  5383. 215383,67,769,2,21,1,103,14,"573. Idappaccayā eva {idappaccayatā}ti tā -saddena padaṃ vaḍḍhitaṃ, na kiñci atthantaraṃ yathā devo eva devatāti. "
  5384. 215384,67,769,22,39,1,96,12,Idappaccayānaṃ vā samūho {idappaccayatā}ti samūhatthaṃ tā -saddamāha yathā‘‘ janānaṃ samūho janatā’’ ti.
  5385. 215385,67,769,40,55,1,85,11,"Nanu ca‘‘ atthi idappaccayā jarāmaraṇanti iti puṭṭhena satā, ānanda, atthītissa vacanīyaṃ. "
  5386. 215386,67,769,56,113,1,408,37,"Kiṃ paccayā jarāmaraṇanti iti ce vadeyya, jātipaccayā jarāmaraṇanti iccassa vacanīyan’’ ti( dī. ni.2.96) jātisaddapaccayasaddasamānādhikaraṇena kiṃ-saddena idaṃsaddassa samānādhikaraṇatādassanato idappaccayasaddassa kammadhārayasamāso dissati, na hettha‘‘ imassa paccayā idappaccayā’’ ti jarāmaraṇassa, aññassa vā paccayato jarāmaraṇasambhavapucchā sambhavati viditabhāvato, asambhavato ca, jarāmaraṇassa pana paccayapucchā sambhavati. "
  5387. 215387,67,769,114,122,1,89,8,Paccaya-saddena ca samānādhikaraṇatāya idaṃ-saddassa imasmā paccayāti paccayapucchā yujjati.
  5388. 215388,67,769,123,128,1,51,5,Sā ca samānādhikaraṇatā bāhiratthasamāsepi labbhati.
  5389. 215389,67,769,129,134,1,63,5,Tato ca aññapadatthavacanicchābhāve kammadhārayasamāso labbhati.
  5390. 215390,67,770,2,9,1,89,7,Sāmivacanasamāse pana samānādhikaraṇatā natthīti na kathañci kammadhārayasamāsasambhavoti?
  5391. 215391,67,770,10,12,1,34,2,Nayidamevaṃ vacanicchantarabhāvato.
  5392. 215392,67,770,13,24,1,71,6,Paṭiccasamuppādavacanicchā hesā‘‘ idappaccayatā paṭiccasamuppādo’’ ti ettha.
  5393. 215393,67,770,25,58,1,263,24,"‘‘ Atthi idappaccayā jarāmaraṇan’’ ti ettha pana jarāmaraṇassa paccayamattaparipucchā, tasmā yathā idaṃ-saddassa paṭiccasamuppādavisesanatā, pucchitabbapaccayavisesanatā ca hoti, tathā samāsavikappo ettha, tattha ca kātabboti na samāsantaradassanaṃ sāmivacanasamāsabādhakaṃ. "
  5394. 215394,67,770,59,64,1,48,5,Kasmā panetthāpi kammadhārayasamāso na icchitoti?
  5395. 215395,67,770,65,87,1,176,17,"Hetuppabhavānaṃ hetu paṭiccasamuppādoti imassatthassa kammadhārayasamāse asambhavato,‘‘ imassa attano paccayānurūpassa anurūpo paccayo idappaccayo’’ ti imassa ca atthassa icchitattā. "
  5396. 215396,67,770,88,116,1,217,22,"Yo panettha idaṃ-saddena gahito attho, so‘‘ atthi idappaccayā jarāmaraṇan’’ ti ettha jarāmaraṇaggahaṇeneva gahitoti idaṃ-saddo paṭiccasamuppannato abhassitvā aññāsambhavato paccaye avatiṭṭhati, tasmā tattha kammadhārayasamāso. "
  5397. 215397,67,770,117,125,1,77,8,Ettha pana idaṃ-saddassa tato pariccajanakāraṇaṃ natthīti sāmivacanasamāso eva.
  5398. 215398,67,770,126,135,1,105,9,Evampi na idappaccayo eva idappaccayabhāvo bhavituṃ yuttoti idappaccayatāya paṭiccasamuppādatānupapattīti?
  5399. 215399,67,770,136,140,1,46,4,Nāyaṃ doso atthantarābhāvatoti vuttovāyamattho.
  5400. 215400,67,771,2,8,1,50,6,Atha vā pana hotu idappaccayabhāvo idappaccayatāti.
  5401. 215401,67,771,9,16,1,50,6,{Bhāvo}ti cettha avinābhāviphalaṃ pati hetuno satvaṃ.
  5402. 215402,67,771,17,22,1,43,5,Tathā hi idappaccaya-saddo jātiādīsu niruḷho.
  5403. 215403,67,771,23,28,1,50,5,Tañca idappaccayasatvaṃ idappaccayato aññaṃ natthi.
  5404. 215404,67,771,29,36,1,36,6,"Yadi aññaṃ siyā, taṃ avijjamānaṃ siyā. "
  5405. 215405,67,771,37,43,1,32,6,Na hi satā aññaṃ vijjamānaṃ hoti.
  5406. 215406,67,771,44,57,1,56,11,"Atha satvaṃ saṃ nāma, yassa sato bhāvo, taṃ asaṃ nāma siyā. "
  5407. 215407,67,771,58,73,1,86,14,"Na hi taṃ satvaṃ sabhāvaṃ satvato aññattā, tasmā sato bhāvo satvanti niddeso na yujjati. "
  5408. 215408,67,771,74,84,1,61,9,"Na ca saṃ-sambandhena asaṃ saṃ nāma hoti, pageva saṃ-sambandhena. "
  5409. 215409,67,771,85,92,1,61,7,Asati ca saditiggahaṇaṃ viparītaggāhoti na gahaṇato saṃsiddhi.
  5410. 215410,67,771,93,100,1,67,7,Sadisakappanāyañca māṇavakassa sīhabhāvo viya na asato saṃ-sabhāvatā.
  5411. 215411,67,771,101,109,1,57,7,"Yasmā pana idappaccayabhāvo yathāvuttaṃ satvaṃ, na asatvaṃ. "
  5412. 215412,67,771,110,129,1,209,17,"Nāpi yassa taṃ satvaṃ, tadasaṃ, tasmā idappaccayabhāvo idappaccayasarūpaṃ sabhāvantarehi vinivattabhāvadassanatthaṃ imassāyanti visesetvā idappaccayatāti vuttanti na idappaccayatāya paṭiccasamuppādabhāvāsambhavo. "
  5413. 215413,67,772,2,18,1,186,15,Paṭicca samuppajjati etasmāti paṭiccasamuppādoti tassāpi hetuatthabhāvato jātiādipadānaṃ evameva hetubhāvavācakatāya hetupadhānatā yojetabbā hetuppabhavānaṃ hetu paṭiccasamuppādoti katvā .
  5414. 215414,67,772,19,71,1,278,31,"Tathā hi‘‘ dasabalasamannāgato, bhikkhave, tathāgato catūhi vesārajjehi samannāgato āsabhaṃ ṭhānaṃ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṃ nadati, brahmacakkaṃ pavatteti, imasmiṃ sati idaṃ hoti yāva‘ evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī’’’ ti( saṃ. ni.2.21-22) anena sīhanādasuttena pakāsito evamattho."
  5415. 215415,67,772,72,86,1,75,10,‘‘ Kiṃ vādī panāyasmato satthā kimakkhāyī’’ ti puṭṭhena āyasmatā assaji ttherena–
  5416. 215416,67,773,2,12,1,48,8,"‘ ‘ Ye dhammā hetuppabhavā, tesaṃ hetuṃ tathāgato āha; "
  5417. 215417,67,774,2,26,1,41,6,"Tesañca yo nirodho, evaṃvādī mahāsamaṇo’’ ti.( mahāva.60; apa. thera1.1.286)– "
  5418. 215418,67,775,2,3,1,5,1,Vutto .
  5419. 215419,67,775,4,9,1,54,5,Tena viññāyati hetuppabhavānaṃ hetu paṭiccasamuppādoti.
  5420. 215420,67,775,10,15,1,42,5,Sesamettha vattabbaṃ parato āvi bhavissati.
  5421. 215421,67,776,2,11,1,33,5,574. {Paṭiccā}ti taṃ taṃ kāraṇaṃ nissāya.
  5422. 215422,67,776,12,19,1,52,6,{Sammā}ti aviparītaṃ aniccato aniccassa uppādoti katvā.
  5423. 215423,67,776,20,26,1,44,6,Niccato hi kāraṇato phalassa uppādo viparīto.
  5424. 215424,67,776,27,38,1,32,5,Tenāha‘‘ titthiya… pe… nirapekkho’’ ti.
  5425. 215425,67,776,39,84,1,136,16,‘‘ Uppādo paññāyatī’’ ti( saṃ. ni.3.38; a. ni.3.47; kathā.214) evaṃ vuttasaṅkhatalakkhaṇato añño‘‘ paccayato khaṇato’’ ti ettha vuttapaccayalakkhaṇo eko ākāro uppādoti tesaṃ adhippāyo.
  5426. 215426,67,776,85,106,1,131,15,"Yaṃ sandhāya te‘‘ jātiādīnaṃ hetavo jātiādayo’’ ti vadanti, taṃ tesaṃ matimattaṃ, nibbattilakkhaṇavinimuttassa tādisassa kassaci abhāvato. "
  5427. 215427,67,776,107,116,1,28,5,Tenāha‘‘ taṃ na yujjatī’’ tiādi.
  5428. 215428,67,776,117,122,1,58,4,{Gambhīranayāsambhavato}ti gambhīrānaṃ nayānañca asambhavato.
  5429. 215429,67,776,123,127,1,40,3,{Saddabhedato}ti saddavināsato saddāyogato.
  5430. 215430,67,776,128,154,1,101,9,"Suttaṃ natthi‘‘ paṭiccasamuppādaṃ vo, bhikkhave, desessāmī’’ tiādisuttapadehi( saṃ. ni.2.1,20) uppādamattassa appakāsitattā. "
  5431. 215431,67,776,155,162,1,49,7,Ayameva hi attho heṭṭhā dassito idānipi dassīyati.
  5432. 215432,67,776,163,165,1,16,2,Taṃ uppādamattaṃ.
  5433. 215433,67,776,166,170,1,51,4,Viharāmi tasmiṃ paṭhamābhisambuddhakāleti adhippāyo.
  5434. 215434,67,776,171,179,1,52,6,"{Viharāmī}ti vā kālavipallāsena vuttaṃ, vihāsinti attho. "
  5435. 215435,67,776,180,184,1,27,3,{Tatrā}ti tasmiṃ padesavihāre.
  5436. 215436,67,776,185,199,1,121,11,"{Paccayākāradassanenā}ti yenākārena paccayadhammo paccayuppannassa paccayo hoti, so paccayākāro paccayabhāvo, tassa dassanena. "
  5437. 215437,67,776,200,205,1,42,5,Idha pana vedanānaṃ paccayabhāvo adhippeto.
  5438. 215438,67,776,206,215,1,45,4,Tenāha ‘‘ micchādiṭṭhipaccayāpi vedayitan’’ tiādi.
  5439. 215439,67,776,216,232,1,183,14,"Vedanānaṃyeva hi paccayaṃ passantena vuttavihāro paṭiccasamuppādassa ekadesameva passato vihāroti katvā padesavihāro jāto, anantanayasamantapaṭṭhānamanasikāro paṭhamābhisambuddhavihāro. "
  5440. 215440,67,776,233,237,1,43,4,Tañhi nippadesato paccayākāradassananti eke.
  5441. 215441,67,776,238,243,1,84,5,Padesavihārasuttavirodho āpajjati tassa vedanānaṃ paccayadhammamanasikāravibhāvanato.
  5442. 215442,67,777,2,12,1,80,8,"Loko samudeti etasmāti lokasamudayo, avijjādiko paccayagaṇo, na lokasamudayamattaṃ. "
  5443. 215443,67,777,13,20,1,33,3,Tenāha‘‘ anulomapaṭiccasamuppādo’’ ti.
  5444. 215444,67,777,21,29,1,57,6,"{Natthitā}ti sabbaso abhāvo, naranvayavināso ucchedoti attho. "
  5445. 215445,67,777,30,35,1,60,5,Natthitāsahacaraṇato pana ucchedadiṭṭhi natthitāti adhippetā.
  5446. 215446,67,777,36,39,1,36,3,Paccayānuparamo paccayānaṃ avicchedo.
  5447. 215447,67,777,40,52,1,152,11,"Yathā hi atītahetupañcakasannissayena etarahiphalapañcakaṃ viya hetupañcakampi hoti, evaṃ etarahihetupañcakasannissayena āyatiṃphalapañcakampi bhavissati. "
  5448. 215448,67,777,53,61,1,41,4,Tenāha‘‘ paccayānuparame phalānuparamato’’ ti.
  5449. 215449,67,778,2,7,1,53,5,Taṃ gambhīrattaṃ uppādamatte natthi asabhāvadhammattā.
  5450. 215450,67,778,8,25,1,126,13,Ekattanayādayo nayā sabhāvadhammesu labbhamānato uppādamatte kathañcipi na labbheyyunti āha‘‘ nayacatukkaṃ uppādamatte natthī’’ ti.
  5451. 215451,67,779,2,19,1,114,12,"575. Samāne {kattarī}ti ekasmiṃyeva kattari uppajjanakiriyāya yo kattā, tasmiṃyeva paccayanakiriyāya ca kattubhūteti attho. "
  5452. 215452,67,779,20,31,1,38,6,"Yathā‘‘ nhatvā bhuñjati, bhutvā sayatī’’ ti."
  5453. 215453,67,779,32,50,1,130,13,"‘‘ Pubbakāle’’ ti idañca tvāsaddantānaṃ padānaṃ yebhuyyena purimakālakiriyāya dīpanato vuttaṃ, na idha paṭiccasaddassa purimakālatthattā. "
  5454. 215454,67,779,51,62,1,69,7,Evañhi‘‘ cakkhuṃ paṭiccā’’ ti nidassanavacanaṃ nidassitabbena saṃsandeyya.
  5455. 215455,67,779,63,81,1,168,17,"Atha vā kāmañcettha ubhinnaṃ kiriyānaṃ samakālatā uppajjanakiriyāya pubbe paccayanakiriyāya asambhavato, tathāpi phalakiriyāya hetukiriyā purimakālo viya voharituṃ yuttā. "
  5456. 215456,67,779,82,96,1,102,10,Evamettha hetuphalavavatthānaṃ supākaṭaṃ hotīti upacārasiddhaṃ purimakālaṃ gahetvā vuttaṃ‘‘ pubbakāle’’ ti.
  5457. 215457,67,779,97,100,1,43,2,{Atthasiddhikaro}ti vākyatthapaṭiviññattikaro.
  5458. 215458,67,779,101,108,1,73,7,Paṭiccasamuppādoti hi ettha vākyatthāvabodho idha atthasiddhīti adhippeto.
  5459. 215459,67,779,109,125,1,103,11,Payujjamāno paṭiccasaddo uppādasaddena vuccamānassa samānassa‘‘ kattu abhāvato’’ ti padaṃ ānetvā yojetabbaṃ.
  5460. 215460,67,779,126,182,1,160,16,"Ayañhettha attho‘‘ cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇan’’ tiādīsu( ma. ni.1.204,400;3.421,425-426; saṃ. ni.2.43-44;2.4.60; kathā.465) paccayanakiriyāya, uppajjanakiriyāya ca viññāṇameva kattāti samānakattukatā labbhati."
  5461. 215461,67,780,2,19,1,128,13,‘ ‘ Paṭiccasamuppādo’’ ti ettha pana uppādasaddassa bhāvasādhanatāya kiriyāva vuttāti samānakattulakkhaṇo saddappayogo na sambhavatīti.
  5462. 215462,67,780,20,32,1,59,7,"Tenāha‘‘ saddabhedaṃ gacchatī’’ ti, apasaddappayogo hotīti attho. "
  5463. 215463,67,780,33,83,1,202,28,"Na cettha parāvarayogo( pāṇinī3.4.20)‘‘ appatvā nadiṃ pabbato, atikkamma pabbataṃ nadī’’ tiādīsu viya, nāpi lakkhaṇahetuādipayogo‘‘ sīhaṃ disvā bhayaṃ hoti, ghataṃ pivitvā balaṃ jāyate,‘ dhan’ ti katvā daṇḍo patito’’ tiādīsu viya. "
  5464. 215464,67,780,84,86,1,19,2,Nevettha saddabhedo.
  5465. 215465,67,780,87,102,1,131,15,Na hi hatthatale āmalakaṃ viya sabbaññeyyaṃ paccakkhaṃ katvā ṭhitānaṃ mahesīnaṃ vacane akkharacintakānaṃ vippalāpo avasaraṃ labhati.
  5466. 215466,67,780,103,118,1,79,9,"Labhatu, vākyatthena saddasiddhito‘‘ nhatvā gamanaṃ, bhutvā sayanan’’ tiādīsu viyāti. "
  5467. 215467,67,780,119,125,1,33,6,Evampi na ca kiñci atthaṃ sādheti.
  5468. 215468,67,780,126,143,1,138,15,"Yadipi paccekaṃ padattho labbhati, vākyattho pana na yujjati, tasmā dasadāḷimādivākyāni viya asambandhatthatāya niratthakaṃ hotīti adhippāyo. "
  5469. 215469,67,781,2,29,1,151,17,"Nāmapade vutte appayuttānipi‘‘ atthi, hoti, vijjatī’’ ti evarūpāni kiriyāpadāni ānetvā sambandhitabbānīti ñāyaṃ sandhāyāha‘‘ hotisaddena saddhiṃ yojayissāmā’’ ti. "
  5470. 215470,67,781,30,36,1,85,5,{Imesū}ti yathāvuttesu desanāpaṭiññāpucchānigamanavasena vuttesu paṭiccasamuppādapadesu.
  5471. 215471,67,781,37,47,1,80,7,"Nidassanamattañcetaṃ, aññesupi‘‘ paṭiccasamuppādameva sādhukaṃ yoniso manasi kāroti. "
  5472. 215472,67,781,48,80,1,38,3,Yadidaṃ idappaccayatā paṭiccasamuppādo( dī. ni.2.67; ma. ni.2.337; sa. ni.1.172; mahāva.7).
  5473. 215473,67,781,81,114,1,102,12,"Gambhīro cāyaṃ, ānanda, paṭiccasamuppādo’’ ti( dī. ni.2.95; saṃ. ni.2.60) evamādīsupi ekenapi saddhiṃ hoti-saddo sambandhaṃ na gacchati. "
  5474. 215474,67,781,115,121,1,49,6,Yogaṃ na gacchati tathā sambandhavasena avuttattā.
  5475. 215475,67,781,122,137,1,91,11,‘‘ Na ca uppādo hotī’’ ti idaṃ asabhāvadhammattā uppādassa nibbattilakkhaṇāyogaṃ sandhāya vuttaṃ.
  5476. 215476,67,781,138,150,1,75,11,"Yathā hi vināsassa vināso natthi, evaṃ uppādassa vināso viya uppādopi natthi. "
  5477. 215477,67,781,151,165,1,99,11,"Yadi siyā, yena uppādena uppādo uppādavā, sopi uppādavāti anavaṭṭhānameva āpajjeyyāti vuttovāyamattho. "
  5478. 215478,67,781,166,174,1,24,4,Tenāha‘‘ sace heyyā’’ tiādi.
  5479. 215479,67,781,175,181,1,32,5,"Yadi evaṃ, kathaṃ samudayo hotīti? "
  5480. 215480,67,781,182,186,1,36,4,Nāyaṃ doso nibbattiyā anadhippetattā.
  5481. 215481,67,781,187,218,1,214,25,"Evaṃ dukkhakkhandhassa samudayo pātubhāvo sambhavatīti ayañhettha attho, idha pana paṭiccasamuppādo hotīti tassa atthibhāvacodanāti katvā hoti, jāyatīti nibbatticodanā katā siyāti adhippāyena vuttaṃ‘‘ na uppādo hotī’’ ti. "
  5482. 215482,67,782,2,16,1,77,8,"576. Imesaṃ saṅkhārādīnaṃ paccayā idappaccayā, avijjādayo, tesaṃ bhāvo idappaccayatā . "
  5483. 215483,67,782,17,30,1,43,9,Ko pana so bhāvoti āha‘‘ bhāvo ca nāmā’’ tiādi.
  5484. 215484,67,782,31,45,1,140,12,"Tassattho– yenākārena avijjādayo saṅkhārādipātubhāvahetū honti, tasmiṃ avijjādīnaṃ pavattiākāravisese vikāre paṭiccasamuppādoti ayaṃ samaññāti. "
  5485. 215485,67,782,46,50,1,26,4,Tesaṃ vādīnaṃ taṃ maññanaṃ.
  5486. 215486,67,782,51,54,1,32,2,{Hetuvacanato}ti hetubhāvavacanato.
  5487. 215487,67,783,2,8,1,28,2,577. {Etthā}ti paṭiccasamuppādapade.
  5488. 215488,67,783,9,42,1,328,31,"Samuppādapadhānavacanaviññeyyo sasattiko hetu paṭiccasamuppādoti aviparītaṃ atthaṃ ajānantānaṃ aññattha samuppādasaddassa bhāvasādhanassa dassanato tathā idhāpi byañjanacchāyāya uppādoyevāyaṃ vutto, na hetūti yā saññā uppajjati, sā imassa paṭiccasamuppādapadassa evaṃ idāni vuccamānākārena atthaṃ gahetvā vūpasametabbā vinodetabbā. "
  5489. 215489,67,784,2,49,1,348,39,"{Dvedhā}ti gāthāya ayaṃ saṅkhepattho– yasmā attano paccayavasena pavatto paccayuppannadhammasamūho paccetabbato paṭicco ca so saha uppajjanato samuppādo ca, paṭicca vā kāraṇasāmaggiṃ apaccakkhāya saha uppajjanato evāti ca evaṃ dvedhā‘‘ paṭiccasamuppādo’’ ti idaṃ vacanaṃ icchitabbaṃ, tasmā tassa paccayadhammopi phalūpacārena paṭiccasamuppādo icceva vuttoti. "
  5490. 215490,67,785,2,5,1,29,2,{Paccayatāyā}ti paccayasamūhato.
  5491. 215491,67,785,6,9,1,18,2,{Pavatto}ti nibbatto.
  5492. 215492,67,785,10,13,1,39,2,{Dhammasamūho}ti paccayuppannadhammapuñjo.
  5493. 215493,67,785,14,22,1,67,6,"{Patīyamāno}ti ñāṇagatiyā abhimukhaṃ upeyamāno, abhisamiyamānoti attho. "
  5494. 215494,67,785,23,31,1,55,6,"Hitāya sukhāya {cā}ti lokuttarahitāya, lokuttarasukhāya ca. "
  5495. 215495,67,785,32,39,1,51,6,Saha uppajjati ekekassa kadācipi uppattiyā abhāvato.
  5496. 215496,67,785,40,47,1,53,6,"Sammā uppajjati ahetuto, visamahetuto ca anuppajjanato. "
  5497. 215497,67,785,48,57,1,76,8,Saha {uppajjatī}ti ekajjhaṃ uppajjati antamaso aṭṭhannaṃ dhammānaṃ uppajjanato.
  5498. 215498,67,785,58,69,1,90,9,"Na {paccakkhāyā}ti apaṭikkhipitvā, attano paccayabhūtadhammasamudāyena kenaci na vināti attho. "
  5499. 215499,67,785,70,86,1,99,10,"{Tassā}ti yvāyaṃ‘‘ paṭiccasamuppādo’’ ti vutto paccayuppannadhammasamūho, tassa ayaṃ avijjādiko hetusamūho."
  5500. 215500,67,785,87,98,1,81,7,‘‘ Tappaccayattā’’ ti etena paṭiccasamuppādapaccaye paṭicca samuppādasamaññāti dasseti.
  5501. 215501,67,785,99,107,1,24,4,Tenāha‘‘ yathā loke’’ tiādi.
  5502. 215502,67,785,108,140,1,165,23,"Yathā hi loke‘‘ pittaṃ mathitaṃ, sūrā dadhi, tipusaṃ jaro, semho guḷo, āyu ghatan’’ ti ca paccayo phalavohārena vuccati, evaṃ phalūpacārena paṭiccasamuppādo vuttoti veditabbo. "
  5503. 215503,67,786,2,20,1,88,9,"578. Paṭicca-sadde paṭi-saddo abhimukhattho, icca-saddo gammatthoti dassento āha‘‘ paṭimukhamito’’ ti. "
  5504. 215504,67,786,21,42,1,97,15,"Kassa pana paṭimukhaṃ, kena vā ito, ko vā itoti codanattaye pacchimaṃ vissajjento‘‘ hetusamūho’’ ti āha. "
  5505. 215505,67,786,43,57,1,132,13,"Tasmiñhi vissaṭṭhe hetusamūho nāma paccayasāmaggīti tattha aññamaññassa paṭimukhaṃ, aññamaññeneva ca itoti vissaṭṭhovāyamattho hotīti. "
  5506. 215506,67,786,58,62,1,30,3,{Sahite}ti samudite avinibbhutte.
  5507. 215507,67,786,63,66,1,15,2,{So}ti hetusamūho.
  5508. 215508,67,786,67,71,1,28,4,Samuppādo iti vuttoti yojanā.
  5509. 215509,67,787,2,5,1,22,2,{Pātubhāvāyā}ti uppādāya.
  5510. 215510,67,787,6,65,1,257,26,"Kāmaṃ pāḷiyaṃ‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti( saṃ. ni.2.1; udā.1; mahāva.1; netti.24; vibha.225) avijjāva paccayabhāvena vuttā, tathāpi na avijjā ekāva paccayo hoti, atha kho sahajātadhammavatthuārammaṇādayo, yonisomanasikārādayo, taṇhupādānādayo ca dhammā yathārahaṃ saṅkhāruppādane avijjāya sahakārīkāraṇaṃ hontiyeva. "
  5511. 215511,67,787,66,78,1,86,8,Evaṃ saṅkhārādayopi viññāṇādīnanti āha‘‘ avijjādiekekahetusīsena niddiṭṭho hetusamūho’’ ti.
  5512. 215512,67,787,79,86,1,110,6,{Sādhāraṇaphalanipphādakaṭṭhenā}ti taṃsamūhapariyāpannānaṃ hetudhammānaṃ sādhāraṇassa phalassa nibbattakabhāvena.
  5513. 215513,67,787,87,90,1,29,2,{Avekallaṭṭhenā}ti anūnabhāvena.
  5514. 215514,67,787,91,110,1,191,17,"Tasmiñhi hetusamūhe ekaccāsādhāraṇañcetaṃ phalaṃ, ekacceheva ca nibbattetabbaṃ siyā, sabbesaṃ tesaṃ paccayadhammānaṃ aññamaññāpekkhā natthīti paṭimukhagamanābhāvato paṭiccattho na paripūreyyāti. "
  5515. 215515,67,787,111,119,1,65,6,"Sāmaggiaṅgānan ti paccayasāmaggiyā aṅgabhūtānaṃ, samūhīnanti attho . "
  5516. 215516,67,787,120,123,1,28,3,Niddhāraṇe cetaṃ sāmivacanaṃ.
  5517. 215517,67,787,124,145,1,180,16,"Phaladhammānaṃ sahitatā nāma visuṃ abhāvo, na hetudhammānaṃ viya aññamaññāpekkhāti āha‘‘ aññamaññaṃ avinibbhogavuttidhamme’’ ti avinibbhogaggahaṇañcettha rūpadhammānampi saṅgaṇhanatthaṃ. "
  5518. 215518,67,787,146,149,1,35,3,Aññathā sampayuttadhammeti vucceyya.
  5519. 215519,67,788,2,10,1,41,4,579. {Paccayatā}ti ayaṃ avijjādiko paccayasamūho.
  5520. 215520,67,788,11,14,1,22,3,Aññoññan ti aññamaññaṃ.
  5521. 215521,67,788,15,20,1,40,4,{Paṭiccā}ti nissāya sahakārīkāraṇaṃ laddhā.
  5522. 215522,67,788,21,25,1,28,4,Saman ti avisamaṃ avekallena.
  5523. 215523,67,788,26,29,1,15,2,{Sahā}ti ekajjhaṃ.
  5524. 215524,67,788,30,34,1,35,3,{Dhamme}ti attano paccayuppannadhamme.
  5525. 215525,67,788,35,40,1,29,4,"Yasmā uppādeti, tatopi tasmāpi. "
  5526. 215526,67,788,41,47,1,57,6,Evaṃ paṭiccasamuppādoti muninā bhagavatā bhāsitāti yojanā.
  5527. 215527,67,788,48,57,1,90,9,Na apaṭicca paṭiccevāti avadhāraṇatthaṃ dassento gāthāyaṃ eva-kāro luttaniddiṭṭhoti dasseti.
  5528. 215528,67,789,2,9,1,61,6,"Ekekadesan ti phalasamudāyassa ekadesekadesaṃ, bhāgasoti attho. "
  5529. 215529,67,789,10,14,1,29,2,{Pubbāparabhāvenā}ti paṭipāṭiyā .
  5530. 215530,67,789,15,19,1,49,4,Sabbametaṃ rūpārūpakalāpuppādanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  5531. 215531,67,789,20,23,1,64,2,{Atthānusāravohārakusalenā}ti paramatthadhammānugatavohāranipuṇena.
  5532. 215532,67,790,2,8,1,24,3,580. Purimena padenāti yojanā.
  5533. 215533,67,790,9,15,1,53,5,"Sassatādīnan ti sassatabhāvādīnaṃ, sassatavādādīnaṃ vā. "
  5534. 215534,67,790,16,29,1,80,9,Sassatasahacaritā hi vādāpi sassatādayoti vuccanti yathā‘‘ dukkhadesanā dukkhan’’ ti.
  5535. 215535,67,790,30,35,1,30,4,{Ucchedādī}ti etthāpi eseva nayo.
  5536. 215536,67,790,36,41,1,30,4,"Vighāto vināso, pahānanti attho. "
  5537. 215537,67,790,42,47,1,43,4,{Ñāyo}ti antadvayavirahitā majjhimā paṭipatti.
  5538. 215538,67,791,2,9,1,70,6,"Pavattidhammānan ti pavattibhūtānaṃ dhammānaṃ, kilesavaṭṭādīnanti attho."
  5539. 215539,67,791,10,30,1,54,7,‘‘ Sassato attā ca loko cā’’ tiādinayappavatto( dī. ni.1.31) sassatavādo.
  5540. 215540,67,791,31,71,1,76,8,"‘‘ Natthi hetu, natthi paccayo sattānaṃ saṃkilesāyā’’ tiādinayappavatto( dī. ni.1.168; ma. ni.2.101,227; saṃ. ni.3.212) ahetuvādo. "
  5541. 215541,67,791,72,79,1,67,7,Pakati aṇukālādivasena loko pavattatīti evaṃ pavatto visamahetuvādo.
  5542. 215542,67,791,80,82,1,38,2,Issarapurisapajāpativādā vasavattivādā.
  5543. 215543,67,791,83,89,1,77,6,Ahetuvādaggahaṇeneva cettha sabhāvaniyati yadicchāvādānampi saṅgaho daṭṭhabbo.
  5544. 215544,67,791,90,103,1,66,9,Keci pana‘‘ cakkhu eva cakkhussa kāraṇan’’ ti evamādiko visamahetuvādo.
  5545. 215545,67,791,104,106,1,30,2,Issarādivādo ahetuvādantogadho.
  5546. 215546,67,791,107,118,1,61,7,Sabhāveneva dhammā pavattantīti vādo‘‘ vasavattivādo’’ ti vadanti.
  5547. 215547,67,791,119,125,1,45,5,Kiṃ hi paccayasāmaggiyā payojananti adhippāyo.
  5548. 215548,67,791,126,130,1,40,4,Samuppādapadena paridīpito hotīti yojanā.
  5549. 215549,67,791,131,144,1,92,9,Paridīpanassa pana aviparītakāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ paccayasāmaggiyaṃ dhammānaṃ uppattito’’ ti vuttaṃ.
  5550. 215550,67,791,145,148,1,18,2,{Vihatā}ti abbhāhatā.
  5551. 215551,67,791,149,161,1,114,8,‘‘ Purimapurimapaccayavasenā’’ ti iminā avicchedavasena pavattamānaṃ ucchedadiṭṭhinivattakaṃ hetuphalapabandhaṃ dasseti.
  5552. 215552,67,791,162,170,1,22,4,Tenāha‘‘ kuto ucchedo’’ ti.
  5553. 215553,67,791,171,177,1,76,6,Ucchedābhāvakathaneneva cettha ucchedavādassāpi abhāvaṃ dassetīti daṭṭhabbaṃ.
  5554. 215554,67,792,2,9,1,64,6,Tassā tassā {paccayasāmaggiyā}ti tasmiṃ tasmiṃ hetupaccayasamavāye.
  5555. 215555,67,792,10,16,1,79,5,Santatiṃ {avicchinditvā}ti hetuphalapabandhasaṅkhātassa santānassa avicchindanena.
  5556. 215556,67,792,17,31,1,177,14,Tesaṃ tesaṃ paccayuppannadhammānaṃ sambhavato uppajjanato sassatucchedasaṅkhātaṃ antadvayaṃ anupaggamma yathāsakaṃ paccayehi anurūpaphaluppatti idha majjhimapaṭipadāti adhippetā.
  5557. 215557,67,792,32,45,1,107,11,"Kammavaṭṭassa, vipākavaṭṭassa ca bhinnasabhāvattā, bhinnakālattā ca so karoti so paṭisaṃvedetīti vādappahānaṃ. "
  5558. 215558,67,792,46,51,1,86,4,"Kusalākusalakkhandhappavattiyañhi kārakavohāro, vipākakkhandhapavattiyaṃ vedakavohāroti. "
  5559. 215559,67,792,52,67,1,114,13,"Yasmiṃ santāne kammaṃ nibbattaṃ, tattheva tassa phalassa nibbattanato añño karoti añño paṭisaṃvedetīti vādappahānaṃ. "
  5560. 215560,67,792,68,77,1,48,8,"Na hi katassa vināso, akatassa vā abbhāgamo atthi."
  5561. 215561,67,792,78,88,1,40,5,"‘‘ Itthī, purisā’’ ti vohārena janapadanirutti. "
  5562. 215562,67,792,89,120,1,178,21,"Tattha yasmā paṇḍitāpi loke‘‘ pañcakkhandhe ānetu, nāmarūpaṃ āgacchatū’’ ti avatvā itthī, purisotveva voharanti, tasmā‘‘ itthī evāyaṃ, puriso evāyanti apariññātavatthukānaṃ hoti abhiniveso. "
  5563. 215563,67,792,121,143,1,172,18,Viddasuno pana paṭiccasamuppādaṃ jānantassa tathā tathā pavattamāne dhamme upādāya paññattimattato tattha paramatthato na abhinivesoti āha‘‘ janapadaniruttiyā anabhiniveso’’ ti.
  5564. 215564,67,792,144,147,1,25,2,{Samaññāyā}ti lokasamaññāya.
  5565. 215565,67,792,148,151,1,30,3,Anatidhāvanan ti anatikkamanaṃ.
  5566. 215566,67,792,152,184,1,161,22,"‘‘ Satto’’ ti hi vutte‘‘ ko ettha satto, kiṃ rūpaṃ, udāhu vedanādayo’’ ti vibhāgaṃ akatvā lokasamaññāvaseneva lokiyehi viya lokiyo attho samaññaṃ avilaṅghantena voharitabbo. "
  5567. 215567,67,793,2,7,1,36,4,Aparo nayo– paccetumarahatīti paṭicco.
  5568. 215568,67,793,8,18,1,74,9,"Yo hi naṃ pacceti abhisameti, tassa accantameva dukkhavūpasamāya saṃvattati. "
  5569. 215569,67,793,19,25,1,34,5,"Sammā, saha ca uppādetīti samuppādo. "
  5570. 215570,67,793,26,37,1,73,9,"Paccayadhammo hi attano phalaṃ uppādento sampuṇṇameva uppādeti, na vikalaṃ. "
  5571. 215571,67,793,38,50,1,56,10,"Ye ca dhamme uppādeti, te sabbe saheva uppādeti, na ekekaṃ. "
  5572. 215572,67,793,51,58,1,49,7,Iti paṭicco ca so samuppādo cāti paṭiccasamuppādo.
  5573. 215573,67,793,59,69,1,97,10,Atha vā paṭicca paṭimukhaṃ itvā kāraṇasāmaggiṃ appaṭikkhipitvā sahite uppādetīti paṭiccasamuppādo.
  5574. 215574,67,793,70,76,1,79,6,Paṭimukhagamanañca paccayassa kāraṇasāmaggiyā aṅgabhāvena phalassa uppādanameva.
  5575. 215575,67,793,77,91,1,97,12,"{Appaṭikkhipitvā}ti ca na vinā tāya kāraṇasāmaggiyā, aṅgabhāvaṃ agantvā sayameva na uppādetīti attho. "
  5576. 215576,67,793,92,104,1,68,7,"Etena kāraṇabahutā dassitā,‘‘ sahite’’ ti iminā paccayuppannadhammabahutā. "
  5577. 215577,67,793,105,126,1,73,10,Ubhayenāpi‘‘ ekaṃ na ekato’’ tiādinā( visuddhi.2.617) parato vuccamāno sāsananayo dīpito hoti.
  5578. 215578,67,794,2,21,1,97,12,Atha vā paṭicca paccetabbaṃ paccayaṃ paṭigantvā na vinā tena sambandhassa uppādo paṭiccasamuppādo( udā. aṭṭha.1).
  5579. 215579,67,794,22,28,1,84,6,Paṭiccasamuppādoti cettha samuppādappadhānavacanaviññeyyo sasattiko hetūti veditabbo.
  5580. 215580,67,794,29,47,1,68,10,Tattha‘‘ paṭiccā’’ ti vutte kiṃ paṭiccāti vattabbanti āha‘‘ paccetabban’’ ti.
  5581. 215581,67,794,48,59,1,46,7,So ca paccayadhammoti katvā vuttaṃ‘‘ paccayan’’ ti.
  5582. 215582,67,794,60,69,1,45,5,Idāni paṭiccasaddassa atthamāha‘‘ paṭigantvā’’ ti.
  5583. 215583,67,794,70,74,1,44,4,Kāraṇassa sabhāvena tappaṭilābhagatiyā patvā.
  5584. 215584,67,794,75,79,1,19,4,Kathaṃ na vinā tena?
  5585. 215585,67,794,80,92,1,57,10,"Sati eva tasmiṃ, tassa ca phalassa uppādato eva, na aññathā. "
  5586. 215586,67,794,93,102,1,61,7,"Asati, nirodhato cāti ayaṃ paccayaṭṭhiti paṭiccasaddassa attho. "
  5587. 215587,67,794,103,142,1,413,32,"Tenāyaṃ paṭiccasaddo yathā‘‘ imasmiṃ sati imassuppādo’’ ti ete saddā bhummanissakkavacanajotanīyena idaṃ-saddavacanīyassa hetumato hetuāyattabhāvena bhāvuppāduttarakiriyāpekkhena yāyassa tadāyattatā, tāya samatthatāya hetuṃ vadanti, evaṃ gantvā-saddantaravacanīyena taṃviññeyyasseva paccayanakiriyākattuhetumato hetupaccayanena hetuāyattabhāvena samuppāduttarakiriyāpekkhena yāyassa tadāyattatā, tāya samatthatāya hetumāha. "
  5588. 215588,67,794,143,166,1,83,9,"Evañca katvā‘‘ avijjā paṭicca, saṅkhārā paṭiccasamuppannā’’ tiādi( paṭi. ma.1.46) saṅkhārapiṭake vuttaṃ. "
  5589. 215589,67,794,167,170,1,31,3,Samatthatā cettha nidānādibhāvo.
  5590. 215590,67,794,171,176,1,40,5,So ca tadavinābhāviphalaṃ pati satvameva.
  5591. 215591,67,794,177,184,1,93,6,{Sambandhassā}ti ca saṃyojanānurūpatāvasena jātiādinā sambandhassa jarāmaraṇādipaccayuppannassa.
  5592. 215592,67,794,185,188,1,19,2,{Uppādo}ti uppajjanaṃ.
  5593. 215593,67,794,189,199,1,89,9,"Yadi evaṃ kathaṃ paṭiccasaddappayogo, nanu samānakattukānaṃ pubbakāle īdiso saddappayogoti?"
  5594. 215594,67,794,200,222,1,128,14,"‘‘ Bhutvā gacchati, kasitvā vapatī’’ tiādīsu saccametaṃ, taṃ pana yebhuyyavasena daṭṭhabbaṃ samānāparakāle, asamānakattuke ca dassanato. "
  5595. 215595,67,794,223,225,1,15,2,Samānakāle tāva–
  5596. 215596,67,795,2,9,1,39,5,"‘ ‘ Andhakāraṃ nihantvāna, uditāyaṃ divākaro; "
  5597. 215597,67,796,2,9,1,42,4,"Vaṇṇapaññāvabhāsehi , obhāsetvā samuggato’’ ti."
  5598. 215598,67,796,10,10,1,0,0,–
  5599. 215599,67,797,2,3,1,10,1,Udāharaṇaṃ .
  5600. 215600,67,797,4,19,1,74,10,"Keci pana‘‘ mukhaṃ byādāya sayati, akkhīni parivattetvā passatī’’ ti udāharanti. "
  5601. 215601,67,797,20,31,1,38,6,"Apare‘‘ nisajja adhīte, ṭhatvā kathetī’’ ti. "
  5602. 215602,67,798,2,13,1,132,10,"Tattha byādānaparivattanuttarakālabhāvisayanadassanakiriyāpekkhā pubbuttarakālatā atthi, sā ca bhedānupalakkhaṇā kehici na lakkhīyati."
  5603. 215603,67,798,14,38,1,175,18,"‘‘ Nisajja adhīte, ṭhatvā kathetī’’ ti ca samānakālatāyapi ajjhenakathanehi pubbepi nisajjaṭṭhānāni hontīti sakkā pubbuttarakālatā sambhāvetuṃ, tasmā purimāniyeva udāharaṇāni yuttāni. "
  5604. 215604,67,798,39,42,1,47,3,Udayasamakālameva hi tannivattaniyanivattananti.
  5605. 215605,67,798,43,54,1,56,6,"Aparakāle‘‘ dvāramāvaritvā pavisati, āvaritvā nikkhamatī’’ ti. "
  5606. 215606,67,798,55,66,1,45,7,Keci pana‘‘ ḍakkacca patito daṇḍo’’ ti udāharanti.
  5607. 215607,67,798,67,79,1,123,11,"Abhighātabhūtasahajātāya pana abhighātajasaddassa samānakālatā ettha labbhati, tasmā idhāpi purimāniyeva udāharaṇāni yuttāni. "
  5608. 215608,67,798,80,102,1,227,16,"Purimatāvacanicchāvaseneva pana lakkhaṇahetukiriyānaṃ lakkhaṇahetubhāvavacanicchāti lakkhaṇabhāvato purimakālo icceva‘‘ nihantvānā’’ ti saddasiddhi icchitā, evañca paccayanakiriyā samuppajjanakiriyāya purimikāvāti paṭicca-saddasiddhi. "
  5609. 215609,67,798,103,107,1,40,4,Tattha yuttaṃ paccakkhato kattudassanato.
  5610. 215610,67,798,108,114,1,36,6,Idha pana tadabhāvato na yuttanti ce?
  5611. 215611,67,798,115,117,1,10,2,Nāyaṃ doso.
  5612. 215612,67,798,118,121,1,23,3,Idhāpi anumānato siddho.
  5613. 215613,67,798,122,140,1,134,14,Jarāmaraṇādiko kattā attheva‘‘ ñatvā kiriyato vayan’’ ti evamādipayogadassanato avassaṃ anumiyamānena kattunā īdiso saddapayogo icchitabbo.
  5614. 215614,67,798,141,181,1,111,16,"Asamāne pana kattari‘‘ pisācaṃ disvā bhayaṃ hoti, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā hontī’’ ti( ma. ni.1.271;2.182; pu. pa.204) evamādi veditabbaṃ. "
  5615. 215615,67,798,182,215,1,258,26,"Yathā ca tattha pisācadassanādipurisabyāpāro, evamidhāpi paccayanaṃ paccayabyāpāro attano phaluppādanaṃ, tañca satvaṃ samuppādovāti‘‘ paccaye sati, paccayassa uppādā’’ ti paccayanassa samuppādahetutāya gamako samānassa kattu abhāvepi paṭicca-saddo siddhoti veditabbo. "
  5616. 215616,67,798,216,225,1,82,7,"Yadi paṭiccasambandhassa uppādo paṭiccasamuppādo, kathaṃ paccayo paṭiccasamuppādoti? "
  5617. 215617,67,798,226,228,1,25,2,Heṭṭhā vicāritovāyamattho.
  5618. 215618,67,798,229,243,1,176,13,"Apica yoyaṃ samuppāda-saddavibhāvitānaṃ paccayuppannānaṃ paṭiccasaddavibhāvito sasattiko hetu adhippeto, tassa samuppādābhimukhatāya padhānavacanaviññeyyasabhāvattā tathā vuttoti. "
  5619. 215619,67,799,2,16,1,105,13,"Kiṃ pana kāraṇaṃ samuppādapadhānena vacanena samuppādassa hetu veditabbo, na pana sahetuko samuppādo evāti? "
  5620. 215620,67,799,17,26,1,74,8,Vuccate– diṭṭhassa dukkhassa yo paccayo paccayaniddesena tassa vibhāvitattā.
  5621. 215621,67,799,27,28,1,6,1,Kathaṃ?
  5622. 215622,67,799,29,30,1,7,1,Yathāha–
  5623. 215623,67,800,2,47,1,263,37,"‘ ‘ Idha, bhikkhave, bhikkhu parivīmaṃsamāno parivīmaṃsati‘ yaṃ kho idaṃ anekavidhaṃ nānappakārakaṃ dukkhaṃ loke uppajjati jarāmaraṇaṃ, idaṃ nu kho dukkhaṃ kiṃ nidānaṃ kiṃ samudayaṃ kiṃ jātikaṃ kiṃ pabhavaṃ, kismiṃ sati jarāmaraṇaṃ hoti, kismiṃ asati jarāmaraṇaṃ na hotī’ ti. "
  5624. 215624,67,800,48,76,1,86,13,So parivīmaṃsamāno evaṃ pajānāti‘ yaṃ kho idaṃ… pe… idaṃ kho dukkhaṃ jātinidāna’’’ miccādinā( saṃ. ni.2.51)–
  5625. 215625,67,801,2,7,1,51,5,Diṭṭhassa dukkhassa nidānaṃ parivīmaṃsasutte vuttaṃ.
  5626. 215626,67,801,8,12,1,39,4,Taṃ pajānanañca nidānampi viññātabbanti.
  5627. 215627,67,801,13,15,1,10,2,Yathā cāha–
  5628. 215628,67,802,2,38,1,224,30,"‘ ‘ Pubbe me, bhikkhave, sambodhā anabhisambuddhassa bodhisattasseva sato etadahosi‘ kicchaṃ vatāyaṃ loko āpanno jāyati ca jīyati ca mīyati ca cavati ca upapajjati ca, atha ca panimassa dukkhassa nissaraṇaṃ nappajānāti jarāmaraṇassa. "
  5629. 215629,67,802,39,83,1,197,25,"Kudāssu nāma imassa dukkhassa nissaraṇaṃ paññāyissati jarāmaraṇassā’ ti… pe… tassa mayhaṃ, bhikkhave, yoniso manasikārā ahu paññāya abhisamayo‘ jātiyā kho sati jarāmaraṇaṃ hoti, jātipaccayā jarāmaraṇan’’’ ti( saṃ. ni.2.10)– "
  5630. 215630,67,803,2,7,1,55,5,Ādinā diṭṭhassa dukkhassa paccayavīmaṃsābhisamayā vuttā.
  5631. 215631,67,803,8,11,1,18,3,Paccayo hi ñātabbo.
  5632. 215632,67,803,12,36,1,225,21,"Tadabhisamayāyattañca dukkhanissaraṇapajānananti yo ca ñātabbo, so pavedetabboti paṭiccasamuppādasaddo yaṃ yadidaṃ samuppādasaddavibhāvitaṃ diṭṭhaṃ dukkhaṃ, taṃ paccayaṃ paṭicceva, na aññathāti evaṃ paccayavibhāvanatthaṃ vuccati. "
  5633. 215633,67,803,37,60,1,160,18,"Bhavati hi ñātuṃ, pavedetuñca icchitabhāvena padhānassāpi kenaci visesena ñātabbatāya appadhānabhāvena niddeso yathā ‘‘ ko sotāpanno, yassa tīṇi saṃyojanāni pahīnāni. "
  5634. 215634,67,803,61,88,1,183,19,"Ko devadatto, yassa uccatarāni gehānī’’ ti, evamidhāpi paccayapaccayanapavedanaṭṭhena niddese sattivisesena attano phalena paccanīyatāya ñātabbabhāvena‘‘ paṭiccā’’ ti pariyāyena paccayo vutto. "
  5635. 215635,67,804,2,44,1,310,33,"Yo cāyaṃ‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ tiādiko niddeso, so ca sakalassa dukkhakkhandhassa mūlato paṭṭhāya paccayānaṃ pavedanāya niddiṭṭhoti pariyosānepi‘‘ evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hotī’’ ti evaṃ-saddena samugghātaṃ dukkhaṃ dassetvā tassa yathāvutte paccaye taṃsamudayābhimukhe katvā nigamitā paccayā. "
  5636. 215636,67,804,45,79,1,103,13,"Paṭipadāsuttepi( saṃ. ni.2.3)‘‘ avijjāpaccayā… pe… samudayo hotī’’ ti vatvā‘‘ ayaṃ vuccati, bhikkhave, micchāpaṭipadā’’ ti vuttaṃ. "
  5637. 215637,67,804,80,91,1,101,10,"Na ca paṭiccasamuppannabhāvena gahitaṃ dukkhaṃ micchāpaṭipadaṃ, atha kho dukkhasamudayabhūtā paccayāti. "
  5638. 215638,67,804,92,135,1,227,19,"Yathā ca‘‘ pañcaṅgiko sammāsamādhi( dī. ni.3.335), pañcañāṇiko sammāsamādhī’’ ti( dī. ni.3.355) aṅgañāṇapaṭivedanatthattā desanāya sammāsamādhipadhānehi saddehi aṅgañāṇapaṭivedanaṃ kataṃ, evamidhāpi samuppādapadhānena saddena paccayapaṭivedanaṃ katanti veditabbaṃ. "
  5639. 215639,67,805,2,9,1,28,4,581. Yā panāyaṃ tantīti sambandho.
  5640. 215640,67,805,10,16,1,34,4,"{Nikkhittā}ti ṭhapitā, desitāti attho. "
  5641. 215641,67,805,17,23,1,47,5,"Yathādhippetassa atthassa tananato tanti, gantho."
  5642. 215642,67,805,24,64,1,140,13,"‘‘ Kiṃ vādī, bhante, sammāsambuddho’’ ti pucchitena ‘‘ vibhajjavādī, mahārājā’’ ti( pārā. aṭṭha.1. tatiyasaṅgītikathā; kathā. aṭṭha. nidānakathā) moggaliputtatissattherena vuttattā sammāsambuddhasāvakā vibhajjavādino. "
  5643. 215643,67,805,65,77,1,112,10,"Te hi satthārā venayikādibhāvaṃ vibhajja vuttaṃ anuvadanti, somanassādīnaṃ, cīvarādīnañca sevitabbāsevitabbabhāvaṃ. "
  5644. 215644,67,805,78,82,1,37,4,Sassatucchedavāde vā vibhajja vadanti.
  5645. 215645,67,805,83,120,1,209,21,"‘‘ Sassato attā ca loko cā’’ tiādīnaṃ( dī. ni.1.31) ṭhapanīyānaṃ ṭhapanato, rāgādikkhayassa sassatassa, rāgādikāyaduccaritādiucchedassa ca vacanato, na pana ekaṃsabyākaraṇīyādike tayo pañhe apanetvā vibhajjabyākaraṇīyameva vadanti. "
  5646. 215646,67,805,121,125,1,52,4,Vibhajjavādīnaṃ maṇḍalaṃ samūho vibhajjavādimaṇḍalaṃ.
  5647. 215647,67,805,126,151,1,224,22,"Vibhajjavādino vā bhagavato parisā vibhajjavādimaṇḍalan tipi vadanti, vibhajja vā sassatucchede ubho ante anupagamma majjhimapaṭipadābhūtassa paṭiccasamuppādassa desanato bhagavā, tadanuvādato tassa sāvakā ca {vibhajjavādino}ti. "
  5648. 215648,67,805,152,154,1,19,2,Sesaṃ purimasadisaṃ.
  5649. 215649,67,806,2,10,1,46,5,"{Otaritvā}ti ogāhetvā, vibhajjavādī hutvāti attho. "
  5650. 215650,67,806,11,23,1,106,12,Na hi sayaṃ avibhajjavādī samāno vibhajjavādīnaṃ antare ṭhānamattena vibhajjavādimaṇḍalaṃ otiṇṇo nāma hoti.
  5651. 215651,67,806,24,28,1,58,4,Ācariyehi avuttaviparītatthadīpanena te naabbhacikkhantena.
  5652. 215652,67,806,29,47,1,162,16,"Avijjā puññāneñjābhisaṅkhārānampi hetu paccayo hotīti vadanto, kathāvatthumhi paṭikkhitte puggalavādādike ca vadanto sakasamayaṃ vokkamati nāma, tathā avokkamantena. "
  5653. 215653,67,806,48,51,1,50,3,Parasamayaṃ dosāropanabyāpāravirahena anāyūhantena.
  5654. 215654,67,806,52,64,1,69,8,‘‘ Idampi suttaṃ gahetabban’’ ti parasamayaṃ asampiṇḍentenāti keci vadanti.
  5655. 215655,67,806,65,98,1,157,18,"‘‘ Tathāhaṃ bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi, yathā tadevidaṃ viññāṇaṃ sandhāvati saṃsarati anaññan’’ tiādīni( ma. ni.1.396) vadanto suttaṃ paṭibāhati nāma, tathā apaṭibāhantena."
  5656. 215656,67,806,99,152,1,239,30,"‘‘ Tathāhaṃ bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi, yathā yeme antarāyikā dhammā vuttā bhagavatā, te paṭisevato nālaṃ antarāyāya( ma. ni.1.234; pāci.417,418), supinante kato vītikkamo āpattikaro hotī’’ ti ca evamādiṃ vadanto vinayaṃ paṭilometi nāma, tabbipariyāyena taṃ anulomentena. "
  5657. 215657,67,806,153,163,1,87,9,"Paṭilomento hi kammantaraṃ bhindanto, dhammatañca vilomento kuto kilesavinayaṃ anulometi. "
  5658. 215658,67,806,164,192,1,112,9,"Sutte( dī. ni.2.187 ādayo; a. ni.4.180) vutte cattāro mahāpadese, aṭṭhakathāya ñca vutte suttasuttānulomaācariyavādaattanomatimahāpadese olokentena. "
  5659. 215659,67,806,193,201,1,55,7,"Tadolokanena hi sutte, vinaye ca santiṭṭhati nātidhāvati. "
  5660. 215660,67,807,2,6,1,32,3,Dhamman ti paṭiccasamuppādapāḷiṃ.
  5661. 215661,67,807,7,10,1,19,3,Atthan ti tadatthaṃ.
  5662. 215662,67,807,11,23,1,70,9,"Hetu, hetuphalāni vā ayamettha hetu dhammo, idamettha hetuphalaṃ {attho}ti. "
  5663. 215663,67,807,24,28,1,23,4,Dhamman ti vā dhammataṃ.
  5664. 215664,67,807,29,79,1,265,32,"Yathā eke‘‘ uppādā vā tathāgatānaṃ anuppādā vā tathāgatānaṃ ṭhitāva sā dhātū’’ ti( saṃ. ni.2.20) suttapadassa atthaṃ micchā gāhentā‘‘ nicco paṭiccasamuppādo’’ ti paccayākāradhammaṃ micchā dīpenti, evaṃ adīpetvā heṭṭhā vuttanayeneva attano phalaṃ pati kāraṇassa vavatthitasabhāvaṃ dīpentena. "
  5665. 215665,67,807,80,102,1,145,17,"Yathā ca eke‘‘ anirodhaṃ anuppādan’’ tiādinā paṭiccasamuppādassa atthaṃ micchā gāhenti, evaṃ gāhe akatvā vuttanayeneva aviparītaṃ atthaṃ saṅgāhentena."
  5666. 215666,67,807,103,132,1,119,13,‘‘ Dukkhādīsu aññāṇaṃ avijjā’’ ti vuttamatthaṃ parivattetvā puna‘‘ pubbante aññāṇan’’ tiādīhi( dha. sa.1067) aparehipi pariyāyehi niddisantena .
  5667. 215667,67,807,133,151,1,109,13,"‘‘ Saṅkhārā iminā pariyāyena bhavoti vuccanti, taṇhā iminā pariyāyena upādānan’’ tiādinā niddisantenāti ca vadanti. "
  5668. 215668,67,807,152,157,1,51,4,{Pakatiyā}ti yathāvuttavidhānaṃ anāmasitvā kevalameva.
  5669. 215669,67,808,2,5,1,20,3,Saccan ti catusaccaṃ.
  5670. 215670,67,808,6,18,1,95,9,"{Satto}ti sattasuññatāti vadanti, sattasuññesu pana saṅkhāresu sattavohāro, sattatthakiccasiddhi ca. "
  5671. 215671,67,808,19,29,1,62,8,"Paccayākārameva {cā}ti paccayākāro eva ca, ma -kāro padasandhikaro. "
  5672. 215672,67,808,30,36,1,74,6,Paccayadhammānaṃ attanoyeva phalassa paccayabhāvo paṭiccasamuppādoti attho.
  5673. 215673,67,809,2,27,1,196,21,"{Tasmā}ti vuttanayena atthavaṇṇanāya kātabbattā, dukkarattā ca patiṭṭhaṃ {nādhigacchāmī}ti yattha ṭhitassa vaṇṇanā sukarā hoti, tassā patiṭṭhābhūtaṃ taṃ nayaṃ attanoyeva ñāṇabalena nādhigacchāmīti attho. "
  5674. 215674,67,809,28,38,1,51,6,Nissayaṃ pana ācikkhanto‘‘ sāsanaṃ panidan’’ tiādimāha.
  5675. 215675,67,809,39,46,1,54,6,"Idha sāsanan ti pāḷidhammamāha, paṭiccasamuppādameva vā. "
  5676. 215676,67,809,47,55,1,92,8,So hi anulomapaṭilomādinānādesanānayapaṭimaṇḍito abbocchinno ajjāpi pavattatīti nissayo hoti.
  5677. 215677,67,809,56,59,1,41,3,Tadaṭṭhakathāsaṅkhāto ca pubbācariyamaggo.
  5678. 215678,67,809,60,85,1,102,15,"‘‘ Taṃ suṇātha samāhitā’’ ti ādarajanane, ussāhane ca kiṃ payojananti ce, taṃ dassento āha‘‘ vuttañhetan’’ tiādi. "
  5679. 215679,67,809,86,91,1,26,4,Aṭṭhi {katvā}ti atthaṃ katvā.
  5680. 215680,67,809,92,103,1,61,10,"Yathā vā na nassati, evaṃ aṭṭhigataṃ viya karonto aṭṭhiṃ katvā. "
  5681. 215681,67,809,104,108,1,41,4,Pubbakālato aparakāle bhavaṃ pubbāpariyaṃ.
  5682. 215682,67,809,109,120,1,96,10,"Visesan ti paṭhamārambhato pabhuti khaṇe khaṇe ñāṇavisesaṃ, kilesakkhayavisesañca labhatīti attho. "
  5683. 215683,67,810,2,8,1,30,2,582. {Desanābhedato}ti desanāvisesato.
  5684. 215684,67,810,9,17,1,61,5,"Atthato, lakkhaṇādito, ekavidhādito ca atthalakkhaṇekavidhādito . "
  5685. 215685,67,810,18,25,1,74,6,Aṅgānañca {vavatthānā}ti avijjādīnaṃ dvādasannaṃ aṅgānaṃ vavatthānadassanato.
  5686. 215686,67,811,2,11,1,90,8,"Kammavipākakilesavaṭṭānaṃ mūlakāraṇattā, ādito vuttattā ca avijjā paṭiccasamuppādassa mūlaṃ. "
  5687. 215687,67,811,12,29,1,154,17,Tattha valliyā mūle diṭṭhe tato pabhuti valliharaṇaṃ viya paṭiccasamuppādassa mūle diṭṭhe tato pabhuti paṭiccasamuppādadesanāti upamāsaṃsandanā na kātabbā.
  5688. 215688,67,811,30,42,1,85,11,"Na hi bhagavato idameva diṭṭhaṃ, idaṃ adiṭṭhanti vibhajanīyaṃ atthi sabbassa diṭṭhattā. "
  5689. 215689,67,811,43,62,1,191,17,"Mūlato pabhuti pana valliharaṇaṃ viya mūlato pabhuti paṭiccasamuppādadesanā katāti idamettha sāmaññaṃ adhippetaṃ, bodhaneyyajjhāsayavasena vā bodhetabbabhāvena mūlādidassanasāmaññaṃ yojetabbaṃ. "
  5690. 215690,67,812,2,4,1,7,1,{Tassā}ti –
  5691. 215691,67,813,2,21,1,110,14,"‘ ‘ Sa kho so, bhikkhave, kumāro vuddhimanvāya indriyānaṃ paripākamanvāya pañcahi kāmaguṇehi samappito… pe… rajanīyehi. "
  5692. 215692,67,813,22,52,1,234,26,"So cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe sārajjati, appiyarūpe rūpe byāpajjati, anupaṭṭhitakāyasati ca viharati parittacetaso, tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti, yatthassa te pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti. "
  5693. 215693,67,813,53,88,1,159,22,"So evaṃ anurodhavirodhaṃ samāpanno yaṃ kiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā, so taṃ vedanaṃ abhinandati abhivadati, ajjhosāya tiṭṭhatī’’ ti( ma. ni.1.408)– "
  5694. 215694,67,814,2,4,1,13,2,Evaṃ vuttassa.
  5695. 215695,67,814,5,7,1,20,2,Evaṃ sotadvārādīsupi.
  5696. 215696,67,814,8,14,1,61,5,Tassa {abhinandato}ti sappītikataṇhāya abhimukhabhāvena nandato.
  5697. 215697,67,814,15,38,1,100,12,"{Abhivadato}ti‘‘ aho sukhaṃ, aho sukhan’’ ti vacībhedakaraṇapavattāya balavataṇhāya‘‘ ahaṃ, mamā’’ ti abhivadato. "
  5698. 215698,67,814,39,45,1,58,6,Tato balavatiyā mocetuṃ asakkuṇeyyatāya ajjhosāya tiṭṭhato.
  5699. 215699,67,814,46,52,1,45,6,Tatopi balavatī pana upādānabhūtā taṇhā nandī.
  5700. 215700,67,814,53,68,1,155,13,"Ettha ca abhinandanādinā taṇhā vuttā, nandivacanena tappaccayaṃ upādānaṃ catubbidhampi nanditātadavippayogatāhi, taṇhādiṭṭhābhinandanabhāvehi cāti veditabbaṃ. "
  5701. 215701,67,815,2,8,1,74,6,Jātipaccayā jarāmaraṇan tiādikañca tattheva mahātaṇhāsaṅkhayasutte vuttaṃ.
  5702. 215702,67,816,2,17,1,117,10,Vipākavaṭṭabhūte paṭisandhipavattiphassādike kammasamuṭṭhānañca ojaṃ sandhāya‘‘ cattāro āhārā taṇhānidānā’’ tiādi vuttaṃ.
  5703. 215703,67,816,18,35,1,111,13,Vaṭṭūpathambhakā pana itarepi āhārā taṇhāpabhave tasmiṃ avijjamāne na vijjantīti‘‘ taṇhānidānā’’ ti vattuṃ vaṭṭanti.
  5704. 215704,67,817,2,14,1,52,7,583. Tato {tato}ti catubbidhāsu desanāsu tato tato desanato.
  5705. 215705,67,817,15,51,1,120,16,"Ñāyappaṭivedhāya {saṃvattatī}ti {ñāyo}ti maggo, so eva vā paṭiccasamuppādo‘‘ ariyo cassa ñāyo paññāya sudiṭṭho hotī’’ ti( saṃ. ni.2.41;5.1024) vacanato. "
  5706. 215706,67,817,52,65,1,113,13,Sayameva hi so samantabhaddakattā tathā tathā paṭivijjhitabbattā tāya tāya desanāya attano paṭivedhāya saṃvattati.
  5707. 215707,67,817,66,72,1,111,5,{Catubbidhagambhīrabhāvappattiyā}ti dhammatthadesanāpaṭivedhagambhīresu patiṭṭhādhigamanena patiṭṭhitattāti attho.
  5708. 215708,67,818,2,19,1,118,12,"Samantabhaddakatā , desanāvilāsappatti ca catunnampi desanānaṃ samānaṃ kāraṇanti visesakāraṇaṃ vattukāmo āha‘‘ visesato’’ ti. "
  5709. 215709,67,818,20,31,1,76,9,"{Assā}ti assa bhagavato desanā, assa vā paṭiccasamuppādassa desanāti yojetabbaṃ. "
  5710. 215710,67,818,32,46,1,122,11,"Pavattikāraṇavibhāgo avibhattasabhāvā avijjādayova, kāraṇanti vā gahitānaṃ pakatiādīnaṃ, avijjādīnañca akāraṇatā, kāraṇatā ca. "
  5711. 215711,67,818,47,68,1,192,19,"Tattha sammūḷhā keci akāraṇaṃ kāraṇanti gaṇhanti, keci na kiñci kāraṇaṃ bujjhantīti tesaṃ yathāsakehi anurūpehi kāraṇehi saṅkhārādi pavattisandassanatthaṃ, saṃsārappavattisandassanatthanti attho. "
  5712. 215712,67,818,69,92,1,237,20,"Pavattiādīnavapaṭicchādikā avijjā ādi, tato saṅkhārā uppajjanti, tato viññāṇanti evaṃ pavattiyā uppattikkamasandassanatthaṃ, gabbhaseyyakādivasena vā tattha tattha bhave attabhāvassa uppajjanānupubbisandassanatthañca anulomadesanā pavattāti. "
  5713. 215713,67,818,93,100,1,80,7,Itarāsaṃ tadatthatāsambhavepi na tāsaṃ tadatthameva pavatti atthantarasabbhāvato.
  5714. 215714,67,818,101,108,1,48,7,Ayaṃ pana tadatthā evāti etissā tadatthatā vuttā.
  5715. 215715,67,819,2,22,1,224,18,"Anuvilokayato yo sambodhito pubbabhāge taṃtaṃpaccayuppannāvabodhasaṅkhāto pubbabhāgapaṭivedho pavatto, tadanusārena tadanugamena jarāmaraṇādikassa jātiādikāraṇaṃ yaṃ adhigataṃ, tassa sandassanatthaṃ ayaṃ paṭilomadesanā pavattā. "
  5716. 215716,67,819,23,28,1,51,5,Anuvilokayato paṭilomadesanā pavattāti vā sambandho.
  5717. 215717,67,819,29,41,1,91,10,Desentopi hi bhagavā kicchāpannaṃ lokaṃ anuviloketvā pubbabhāga… pe… sandassanatthaṃ desesīti.
  5718. 215718,67,819,42,59,1,111,11,"Āhārataṇhādayo paccuppannaddhā, saṅkhārāvijjā atītaddhāti iminā adhippāyenāha ‘‘ yāva atītaṃ addhānaṃ atiharitvā’’ ti. "
  5719. 215719,67,819,60,73,1,87,10,"Āhārā vā taṇhāya pabhāvetabbā anāgato addhā, taṇhādayo paccuppanno , saṅkhārāvijjā atītoti. "
  5720. 215720,67,819,74,96,1,229,20,"Paccakkhaṃ pana phalaṃ dassetvā tannidānadassanavasena phalakāraṇaparamparadassanaṃ yujjatīti āhārā purimataṇhāya uppāditā paccuppanno addhā, taṇhādayo atīto, saṅkhārāvijjā tatopi atītataro saṃsārassa anādibhāvadassanatthaṃ vuttoti. "
  5721. 215721,67,819,97,105,1,61,8,Yāva atītaddhānan ti yāva atītataraṃ addhānanti attho yuttoti.
  5722. 215722,67,819,106,168,1,324,38,"Āyatiṃ punabbhavābhinibbattiāhārakā vā cattāro āhārā‘‘ āhāretītāhaṃ na vadāmi… pe… evaṃ pana maṃ avadantaṃ yo evaṃ puccheyya‘ kissa nu kho, bhante, viññāṇāhāro’ ti, esa kallo pañho, tatra kallaṃ veyyākaraṇaṃ, viññāṇāhāro āyatiṃ punabbhavābhinibbattiyā’’ ti( saṃ. ni.2.12) vacanato, taṃsampayuttattā phassacetanānaṃ, tappavattihetuttā ca kabaḷīkārāhārassa. "
  5723. 215723,67,819,169,177,1,74,7,"Tena hi upatthambhitarūpakāyassa, tañca icchantassa kāmaviññāṇāyūhanaṃ hoti. "
  5724. 215724,67,819,178,184,1,54,5,"Bhojanañhi saddhādīnaṃ, rāgādīnañca upanissayoti vuttaṃ. "
  5725. 215725,67,819,185,196,1,94,11,Tasmā te kammavaṭṭasaṅgahitā āhārā paccuppanno addhāti imasmiṃ pariyāye purimoyeva attho yutto.
  5726. 215726,67,820,2,43,1,244,25,"Atītaddhato pabhuti‘‘ iti kho, bhikkhave, avijjāpaccayā saṅkhārā’’ tiādinā( saṃ. ni.2.2) atīte, tato parañca hetuphalapaṭipāṭiṃ paccakkhabhūtānaṃ āhārānaṃ nidānadassanavasena ārohitvā nivattanena vinā abujjhantānaṃ taṃsandassanatthaṃ sā ayaṃ desanā pavattāti attho. "
  5727. 215727,67,820,44,53,1,99,8,Anāgataddhahetusamuṭṭhānato {pabhutī}ti anāgatassa bhavassa hetubhūtānaṃ dhammānaṃ uppattito paṭṭhāya.
  5728. 215728,67,820,54,67,1,165,13,Anāgataddhasandassanatthan ti anāgataddhuno appaṭivijjhantānaṃ apassantānaṃ paccakkhaṃ paccuppannaṃ hetuṃ dassetvā hetuphalaparamparāya tassa sandassanatthanti attho.
  5729. 215729,67,820,68,88,1,130,18,"Ettha ca ādito paṭṭhāya yāva pariyosānā, pariyosānato ca paṭṭhāya yāva ādi pavattā desanā dvādasaṅgā, tato eva tisandhi catusaṅkhepā. "
  5730. 215730,67,820,89,98,1,71,9,Majjhato paṭṭhāya yāva ādi pavattā desanā aṭṭhaṅgā dvisandhi tisaṅkhepā.
  5731. 215731,67,820,99,109,1,83,10,Majjhato pana paṭṭhāya yāva pariyosānā pavattā desanā chaḷaṅgā dvisandhi tisaṅkhepā.
  5732. 215732,67,820,110,146,1,176,18,"‘‘ Saṃyojaniyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino viharato taṇhā pavaḍḍhati, taṇhāpaccayā upādānan’’ tiādinā( saṃ. ni.2.53,57) majjhato paṭṭhāya yāva pariyosānā pavattā desanā ekasandhi dvisaṅkhepā. "
  5733. 215733,67,820,147,154,1,51,6,Evaṃ ayaṃ anekaṅgā eva paṭiccasamuppādadesanā āgatā.
  5734. 215734,67,820,155,159,1,51,4,Ekaṅgavasenāpi ca paṭiccasamuppādadesanā labbhateva.
  5735. 215735,67,820,160,161,1,7,1,Yathāha–
  5736. 215736,67,821,2,26,1,140,18,"‘ ‘ Tatra, bhikkhave, sutavā ariyasāvako paṭiccasamuppādaṃyeva sādhukaṃ yoniso manasi karoti‘ iti imasmiṃ sati idaṃ hoti, imassuppādā idaṃ uppajjati. "
  5737. 215737,67,821,27,39,1,60,10,"Imasmiṃ asati idaṃ na hoti, imassa nirodhā idaṃ nirujjhatī’ ti. "
  5738. 215738,67,821,40,60,1,65,7,"Sukhavedaniyaṃ, bhikkhave, phassaṃ paṭicca uppajjati sukhavedanā’’ ti( saṃ. ni.2.62)– "
  5739. 215739,67,822,2,3,1,3,1,Ādi .
  5740. 215740,67,822,4,16,1,59,8,Ettha hi‘‘ phassapaccayā’’ ti ettako eva paṭiccasamuppādo vutto.
  5741. 215741,67,822,17,25,1,43,4,Tenetaṃ viññāyati‘‘ ekaṅgapaṭiccasamuppādo’’ ti.
  5742. 215742,67,823,2,16,1,94,13,Tattha imasmiṃ sati idaṃ {hotī}ti imasmiṃ avijjādike paccaye sati idaṃ saṅkhārādikaṃ phalaṃ hoti.
  5743. 215743,67,823,17,30,1,111,12,Imassuppādā idaṃ {uppajjatī}ti imassa avijjādikassa paccayassa uppādā idaṃ saṅkhārādikaṃ phalaṃ uppajjatīti attho.
  5744. 215744,67,823,31,76,1,264,35,"Imasmiṃ asati idaṃ na hoti, imassa nirodhā idaṃ {nirujjhatī}ti avijjādīnaṃ abhāve saṅkhārādīnaṃ abhāvassa, avijjādīnaṃ nirodhā saṅkhārādīnaṃ nirodhassa ca vacanena purimasmiṃ paccayalakkhaṇe niyamo dassito hoti‘‘ imasmiṃ sati eva, na asati, imassa uppādā eva, na nirodhā’’ ti. "
  5745. 215745,67,823,77,84,1,79,7,Tenetaṃ lakkhaṇaṃ antogadhaniyamaṃ idha paṭiccasamuppādassa vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  5746. 215746,67,824,2,10,1,66,7,{Nirodho}ti ca avijjādīnaṃ virāgādhigamena āyatiṃ anuppādo appavatti.
  5747. 215747,67,824,11,30,1,55,6,Tathā hi vuttaṃ‘‘ avijjāyatveva asesavirāganirodhā’’ tiādi( mahāva.1; udā.3).
  5748. 215748,67,824,31,64,1,166,22,"Nirodhavirodhī ca uppādo, yena so uppādavirodhibhāvena vutto‘‘ imassa nirodhā idaṃ nirujjhatī’’ ti, tenetaṃ dasseti‘‘ anirodho uppādo nāma, so cettha atthibhāvotipi vuccatī’’ ti."
  5749. 215749,67,824,65,110,1,237,31,"‘‘ Imasmiṃ sati idaṃ hotī’’ ti idameva hi lakkhaṇaṃ pariyāyantarena‘‘ imassuppādā idaṃ uppajjatī’’ ti vadantena parena purimaṃ visesitaṃ hoti, tasmā na dharamānataṃyeva sandhāya‘‘ imasmiṃ satī’’ ti vuttaṃ, atha kho maggena aniruddhabhāvañcāti viññāyati. "
  5750. 215750,67,824,111,169,1,294,33,"Yasmā ca‘‘ imasmiṃ asati idaṃ na hoti, imassa nirodhā idaṃ nirujjhatī’’ ti( udā.2) dvidhāpi uddiṭṭhalakkhaṇassa nirodhassa niddesaṃ vadantena‘‘ avijjāyatveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho’’ tiādinā( mahāva.1; udā.3) nirodho eva vutto, tasmā natthibhāvopi nirodho evāti natthibhāvaviruddho atthibhāvo anirodhoti dassitaṃ hoti. "
  5751. 215751,67,824,170,175,1,53,5,Tena anirodhasaṅkhātena atthibhāvena uppādaṃ viseseti.
  5752. 215752,67,824,176,197,1,202,19,"Tato na idha attalābhamattaṃ uppādoti adhippeto, atha kho anirodhasaṅkhāto atthibhāvo cāti ayamattho vibhāvitoti evametaṃ lakkhaṇadvayavacanaṃ aññamaññaṃ visesanavisesitabbabhāvena sātthakanti veditabbaṃ. "
  5753. 215753,67,825,2,13,1,60,9,"Ko panāyaṃ anirodho nāma, yo atthibhāvo, uppādoti ca vuccatīti? "
  5754. 215754,67,825,14,19,1,69,4,"Appahīnabhāvo, anibbattitaphalatāppahīnārahatāhi phaluppādanārahatā ca. "
  5755. 215755,67,825,20,45,1,171,21,"Ye tehi pahātabbā akusalā dhammā, tesaṃ ariyamaggena asamugghātitabhāvo, ye pana na pahātabbā kusalābyākatā dhammā, yāni tesu saṃyojanāni akhīṇāsavānaṃ, tesaṃ aparikkhīṇatā ca. "
  5756. 215756,67,825,46,50,1,70,4,Asamugghātitānusayatāya hi sasaṃyojanākhandhappavatti paṭiccasamuppādo.
  5757. 215757,67,825,51,54,1,15,3,Tathā hi vuttaṃ–
  5758. 215758,67,826,2,31,1,151,23,"‘ ‘ Yāya ca, bhikkhave, avijjāya nivutassa bālassa, yāya ca taṇhāya sampayuttassa ayaṃ kāyo samudāgato, sā ceva avijjā bālassa appahīnā, sā ca taṇhā aparikkhīṇā. "
  5759. 215759,67,826,32,35,1,14,3,Taṃ kissa hetu?
  5760. 215760,67,826,36,72,1,154,21,"Na, bhikkhave, bālo acari brahmacariyaṃ sammā dukkhakkhayāya, tasmā bālo kāyassa bhedā kāyūpago hoti, so kāyūpago samāno na parimuccati jātiyā jarāmaraṇenā’’ ti( saṃ. ni.2.19)– "
  5761. 215761,67,827,2,3,1,3,1,Ādi .
  5762. 215762,67,827,4,18,1,135,13,"Khīṇasaṃyojanānaṃ pana avijjāya abhāvato saṅkhārānaṃ, taṇhupādānānaṃ abhāvato upādānabhavānaṃ na sambhavoti vaṭṭassa upacchedo paññāyati. "
  5763. 215763,67,827,19,20,1,8,1,Tenevāha–
  5764. 215764,67,828,2,26,1,101,9,"‘ ‘ Channantveva, phagguna, phassāyatanānaṃ asesavirāganirodhā phassanirodho, phassanirodhā vedanānirodho’’ ti( saṃ. ni.2.12)– "
  5765. 215765,67,829,2,3,1,3,1,Ādi .
  5766. 215766,67,829,4,22,1,148,15,"Na hi aggamaggādhigamato uddhaṃ yāva parinibbānā saḷāyatanādīnaṃ appavatti, atha kho natthitā, nirodhasaddavacanīyatā, khīṇasaṃyojanatāti nirodho vutto. "
  5767. 215767,67,829,23,48,1,227,21,"Apica cirakatampi kammaṃ anibbattitaphalatāya, appahīnārahatāya ca phalārahaṃ santaṃ eva nāma hoti, na nibbattitaphalaṃ, nāpi pahīnārahanti phaluppattipaccayānaṃ avijjāsaṅkhārādīnaṃ vuttanayena phalārahabhāvo anirodhoti veditabbaṃ. "
  5768. 215768,67,829,49,71,1,117,17,"Evaṃ aniruddhabhāveneva hi yena vinā phalaṃ na sambhavati, taṃ kāraṇaṃ atītādipi‘‘ imasmiṃ satī’’ ti iminā vacanena vuttaṃ. "
  5769. 215769,67,829,72,91,1,135,14,Tato eva ca avusitabrahmacariyassa appavattidhammataṃ anāpanno paccayuppādo kālabhedaṃ anāmasitvā anivattitāya eva‘‘ imassuppādā’’ ti vutto.
  5770. 215770,67,829,92,111,1,134,14,"Atha vā avasesapaccayasamavāye avijjamānassāpi vijjamānassa viya pageva vijjamānassa yā phaluppattiabhimukhatā, sā‘‘ imassuppādā’’ ti vuttā. "
  5771. 215771,67,829,112,132,1,170,19,"Tadā hi tato phalaṃ uppajjatīti tadavatthaṃ kāraṇaṃ phalassa uppādanabhāvena upaṭṭhitaṃ uppatitaṃ nāma hoti, na vijjamānampi atadavatthanti tadavatthatā uppādoti veditabbā. "
  5772. 215772,67,830,2,16,1,101,10,Tattha ‘‘ satī’’ ti iminā vijjamānatāmattena paccayabhāvaṃ vadanto abyāpārataṃ paṭiccasamuppādassa dasseti.
  5773. 215773,67,830,17,28,1,116,8,"{Uppādā}ti uppattidhammataṃ, asabbakālabhāvitaṃ, phaluppattiabhimukhatañca dīpento aniccataṃ paṭiccasamuppādassa dasseti."
  5774. 215774,67,830,29,50,1,146,14,"‘‘ Sati, na asati, uppādā, na nirodhā’’ ti pana hetuatthehi bhummanissakkavacanehi samatthitaṃ nidānasamudayajātipabhavabhāvaṃ paṭiccasamuppādassa dasseti. "
  5775. 215775,67,830,51,85,1,216,22,"Hetuatthatā cettha bhummavacane yassa bhāvena tadavinābhāviphalassa bhāvo lakkhīyati, tattha pavattiyā veditabbā, yathā adhanānaṃ dhane ananuppadīyamāne dāliddiyaṃ vepullamagamāsi( dī. ni.3.91), nipphanne sasse subhikkhaṃ jāyatīti ca. "
  5776. 215776,67,830,86,133,1,169,22,"Nissakkavacanassāpi hetuatthatā phalassa pabhave pakatiyañca pavattiyā, yathā‘‘ kalalā hoti abbudaṃ, abbudā jāyate pesī’’ ti( saṃ. ni.1.235; kathā.692),‘‘ himavatā gaṅgā pabhavati, siṅgato saro jāyatī’’ ti ca. "
  5777. 215777,67,830,134,165,1,228,23,"Avijjādibhāvena ca tadavinābhāvisaṅkhārādibhāvo lakkhīyati, avijjādīhi ca saṅkhārādayo pabhavanti, pakarīyanti cāti tesaṃ pabhavo, pakati ca, tasmā tadatthadīpanatthaṃ‘‘ imasmiṃ sati imassuppādā’’ ti hetuatthā bhummanissakkaniddesā katā. "
  5778. 215778,67,831,2,41,1,246,27,"Yasmā cettha‘‘ imasmiṃ sati idaṃ hoti, imassuppādā idaṃ uppajjatī’’ ti saṅkhepena uddiṭṭhassa paṭiccasamuppādassa‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ tiādiko niddeso, tasmā yathāvutto atthibhāvo, uppādo ca tesaṃ tesaṃ paccayuppannadhammānaṃ paccayabhāvoti viññāyati. "
  5779. 215779,67,831,42,84,1,282,31,"Na hi aniruddhatāsaṅkhātaṃ atthibhāvaṃ, uppādañca anivattasabhāvatāsaṅkhātaṃ, udayāvatthatāsaṅkhātaṃ vā‘‘ satiyeva, na asati, uppādā eva, na nirodhā’’ ti antogadhaniyamehi vacanehi pakāsitaṃ muñcitvā añño paccayabhāvo nāma atthi, tasmā yathāvutto atthibhāvo, uppādo ca paccayabhāvoti veditabbo. "
  5780. 215780,67,831,85,98,1,100,12,"Yepi hi paṭṭhāne āgatā hetuādayo catuvīsati paccayā, tepi etasseva paccayabhāvassa visesāti veditabbā. "
  5781. 215781,67,831,99,118,1,212,16,"Tathā yvāyaṃ mūlahetunidānasambhavapabhavādipariyāyehi , uppādaṭṭhiti pavattaṭṭhiti nimittaṭṭhiti āyūhanaṭṭhiti saṃyogaṭṭhiti palibodhaṭṭhitītiādipariyāyehi ca pakāsito kāraṇattho, sopi ettheva antogadhoti daṭṭhabbo. "
  5782. 215782,67,832,2,14,1,75,8,"584. Mūlakāraṇasaddaṃ apekkhitvā na akāraṇan ti napuṃsakaniddeso, akāraṇāti attho. "
  5783. 215783,67,832,15,31,1,85,11,"Akāraṇaṃ yadi siyā, suttaṃ paṭibāhitaṃ siyāti dassento‘‘ āsavasamudayā’’ ti suttaṃ āharati. "
  5784. 215784,67,832,32,34,1,16,2,Pariyāyo kāraṇaṃ.
  5785. 215785,67,832,35,40,1,55,5,Vaṭṭakathāya sīsabhāvo vaṭṭahetuno kammassāpi hetubhāvo.
  5786. 215786,67,832,41,61,1,137,15,"Tattha bhavataṇhāyapi hetubhūtā avijjā, tāya paṭicchāditādīnave bhave taṇhāya uppajjanato avijjā visesena sīsabhūtāti‘‘ mūlakāraṇan’’ ti vuttā. "
  5787. 215787,67,833,2,20,1,105,12,"Purimāya koṭiyā apaññāyamānāya uppādavirahato niccataṃ gaṇheyyāti āha‘‘ evaṃ cetaṃ, bhikkhave, vuccatī’’ tiādi. "
  5788. 215788,67,833,21,31,1,101,10,Tena ito pubbe uppannapubbatā natthīti apaññāyanato purimakoṭiapaññāyanaṃ vuttanti imamatthaṃ dasseti.
  5789. 215789,67,834,2,16,1,100,7,585. Avijjātaṇhāhetukkamena phalesu vattabbesu‘‘ sugatiduggatigāmino’’ ti vacanaṃ saddalakkhaṇāvirodhanatthaṃ.
  5790. 215790,67,834,17,21,1,31,4,Pūjitassa hi dvande pubbanipāto.
  5791. 215791,67,834,22,38,1,137,16,Savarā kira maṃsassa aṭṭhinā alagganatthaṃ punappunaṃ tāpetvā koṭṭetvā uṇhodakaṃ pāyetvā virittaṃ sūnaṃ aṭṭhito muttamaṃsaṃ gāviṃ mārenti.
  5792. 215792,67,834,39,46,1,25,3,Tenāha‘‘ aggisantāpā’’ tiādi.
  5793. 215793,67,834,47,60,1,126,12,"Tattha yathā vajjhagāvī ca avijjābhibhūtatāya yathāvuttaṃ uṇhodakapānaṃ ārabhati, evaṃ puthujjano yathāvuttaṃ duggatigāmikammaṃ. "
  5794. 215794,67,834,61,82,1,189,19,"Yathā pana sā uṇhodakapāne ādīnavaṃ disvā taṇhāvasena sītudakapānaṃ ārabhati, evaṃ puthujjano avijjāya nātibalavabhāvato duggatigāmikamme ādīnavaṃ disvā taṇhāvasena sugatigāmikammaṃ ārabhati. "
  5795. 215795,67,834,83,92,1,56,8,"Dukkhe hi avijjaṃ taṇhā anuvattati, sukhe taṇhaṃ avijjāti. "
  5796. 215796,67,835,2,7,1,14,2,586. Katthaci sutte.
  5797. 215797,67,835,8,29,1,166,19,"Ekadhammamūlikaṃ desanan ti avijjātaṇhāsu ekoyeva dhammo mūlaṃ etissāti ekadhammamūlikā, taṃ, tattha ekaṃ eva dhammaṃ mūlaṃ katvā paṭiccasamuppādadesanaṃ desetīti attho. "
  5798. 215798,67,835,30,41,1,79,9,"Upanisīdati phalaṃ etthāti upanisā, kāraṇaṃ, avijjā upanisā etesanti avijjūpanisā. "
  5799. 215799,67,835,42,52,1,124,8,{Assādānupassino}ti upādāniyesu tebhūmakadhammesu visayabhūtesu assādetabbato assādasaññitaṃ sukhasomanassaṃ anupassanasīlassa.
  5800. 215800,67,835,53,56,1,44,3,Appahīnāvijjatāya bālalakkhaṇayogena bālassa.
  5801. 215801,67,835,57,63,1,43,5,"Evan ti avijjānivutattā, taṇhāsaṃyuttattā ca. "
  5802. 215802,67,835,64,73,1,84,8,Ayaṃ {kāyo}ti ayaṃ mamañceva tumhākañca paccakkhabhūto saviññāṇakakāyo khandhapañcakaṃ.
  5803. 215803,67,835,74,95,1,84,8,‘‘ Saḷāyatanapaccayā phasso’’ ti( mahāva.1; udā.1) vacanato phassakāraṇañcetaṃ vuccatīti āyatanacchakkaṃ vā.
  5804. 215804,67,835,96,99,1,20,2,{Samudāgato}ti uppanno.
  5805. 215805,67,835,100,110,1,81,9,"Bahiddhā ca nāmarūpan ti bahiddhā saviññāṇakakāyo khandhapañcakaṃ, saḷāyatanāni vā. "
  5806. 215806,67,835,111,115,1,23,4,Itthetan ti itthaṃ etaṃ.
  5807. 215807,67,835,116,126,1,102,10,Attano ca paresañca pañcakkhandhā dvādasāyatanāni dvārālambanabhāvena vavatthitāni dvayaṃ nāmāti attho.
  5808. 215808,67,835,127,147,1,161,17,"Dvayaṃ paṭicca {phasso}ti aññattha cakkhurūpādīni dvayāni paṭicca cakkhusamphassādayo vuttā, idha pana ajjhattikabāhirāni āyatanāni, mahādvayaṃ nāma kiretanti vuttaṃ. "
  5809. 215809,67,835,148,218,1,205,27,"Ayamettha adhippāyo– aññattha‘‘ cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ tiādinā( ma. ni.1.204,400;3.421,425,426; saṃ. ni.2.44;4.60; kathā.465) cakkhu ceva rūpā ca… pe… mano ceva dhammā cāti vuttāni dvayāni paṭicca cakkhusamphassādayo vuttā. "
  5810. 215810,67,835,219,270,1,292,33,"Idha pana‘‘ ayañceva kāyo’’ ti cakkhādinissaye sesadhamme cakkhādinissite eva katvā vuttaṃ cakkhādikāyaṃ ekattena‘‘ ajjhattikāyatanan’’ ti gahetvā,‘‘ bahiddhā ca nāmarūpan’’ ti vuttaṃ rūpādiārammaṇaṃ ekatteneva‘‘ bāhirāyatanan’’ ti tāni ajjhattikabāhirāni āyatanāni paṭicca phasso vutto, tasmā mahādvayametanti. "
  5811. 215811,67,836,2,17,1,103,14,"Evañca katvā attano ca parassa ca pañcahi khandhehi, chahi āyatanehi cāti ayamattho dīpetabbovāti vuttaṃ."
  5812. 215812,67,836,18,43,1,114,15,"‘‘ Ayaṃ kāyo’’ ti hi vuttāni sanissayāni cakkhādīni attano pañcakkhandhā,‘‘ bahiddhā nāmarūpan’’ ti vuttāni rūpādīni paresaṃ. "
  5813. 215813,67,836,44,56,1,87,11,"Tathā ayaṃ kāyo attano cha ajjhattikāni āyatanāni, bahiddhā nāmarūpaṃ paresaṃ bāhirānīti. "
  5814. 215814,67,836,57,80,1,166,19,Aññathā ajjhattikāyatanamatte eva‘‘ ayaṃ kāyo’’ ti vuttena ajjhattikāyatanāneva attano pañcakkhandhā hontīti attano ca paresañca pañcahi khandhehi dīpanā na sambhaveyyāti.
  5815. 215815,67,836,81,95,1,126,12,"{Saḷevāyatanānī}ti saḷeva phassakāraṇāni, yehi kāraṇabhūtehi āyatanehi uppannena phassena phuṭṭho bālo sukhadukkhaṃ paṭisaṃvedeti. "
  5816. 215816,67,836,96,103,1,32,5,Ādi -saddena‘‘ etesaṃ vā aññatarena.
  5817. 215817,67,836,104,124,1,78,7,"Avijjānīvaraṇassa, bhikkhave, paṇḍitassa taṇhāya sampayuttassā’’ tiādi( saṃ. ni.2.19) yojetabbaṃ. "
  5818. 215818,67,836,125,150,1,284,24,Imasmiñhi sutte saṅkhāre avijjātaṇhānissite eva katvā kāyaggahaṇena viññāṇanāmarūpasaḷāyatanāni gahetvā tasmiṃ kāye saḷāyatanānaṃ phassaṃ taṃnissitameva katvā vedanāya visesapaccayabhāvaṃ dassentena bhagavatā bālapaṇḍitānaṃ atītaddhāvijjātaṇhāmūlako vedanānto paṭiccasamuppādo dassito.
  5819. 215819,67,836,151,156,1,41,5,Puna ca bālapaṇḍitānaṃ visesaṃ dassentena–
  5820. 215820,67,837,2,31,1,151,23,"‘ ‘ Yāya ca, bhikkhave, avijjāya nivutassa bālassa, yāya ca taṇhāya sampayuttassa ayaṃ kāyo samudāgato, sā ceva avijjā bālassa appahīnā, sā ca taṇhā aparikkhīṇā. "
  5821. 215821,67,837,32,35,1,14,3,Taṃ kissa hetu?
  5822. 215822,67,837,36,45,1,58,7,"Na, bhikkhave, bālo acari brahmacariyaṃ sammā dukkhakkhayāya. "
  5823. 215823,67,837,46,76,1,104,16,"Tasmā bālo kāyassa bhedā kāyūpago hoti, so kāyūpago samāno na parimuccati jātiyā… pe… dukkhasmāti vadāmī’’ ti( saṃ. ni.2.19)– "
  5824. 215824,67,838,2,33,1,298,25,"Vedanāpabhavaṃ sāvijjaṃ taṇhaṃ dassetvā, upādānabhave ca tannissite katvā‘‘ kāyūpago hotī’’ tiādinā jātiādike dassentena paccuppannahetusamuṭṭhānato pabhuti ubhayamūlavasena paṭiccasamuppādo vutto, tabbipariyāyena ca paṇḍitassa paccuppannahetuparikkhayato pabhuti ubhayamūlako paṭilomapaṭiccasamuppādoti. "
  5825. 215825,67,839,2,11,1,39,5,"587. Pūretun ti vaḍḍhetuṃ, upacinitunti attho. "
  5826. 215826,67,839,12,38,1,137,17,"Duggatigāmikammassa visesapaccayattā avijjā‘‘ avindiyaṃ vindatī’’ ti vuttā, tathā visesapaccayo vindiyassa na hotīti‘‘ vindiyaṃ na vindatī’’ ti ca. "
  5827. 215827,67,839,39,46,1,68,6,Attanissitāni katvā cakkhuviññāṇādīnaṃ pavattanaṃ uppādanaṃ āyatanaṃ.
  5828. 215828,67,839,47,52,1,61,5,Sammohabhāveneva anabhisamayabhūtattā aviditaṃ aññātaṃ karoti.
  5829. 215829,67,839,53,79,1,219,20,"Antavirahite {javāpetī}ti vaṇṇāgamavipariyāyavikāravināsadhātuatthavisesayogehi pañcavidhassa niruttilakkhaṇassa vasena a-kāra vi-kāra ja-kāre gahetvā aññesaṃ vaṇṇānaṃ lopaṃ, ja-kārassa ca dutiyassāgamaṃ katvā‘‘ avijjā’’ ti vuttaṃ. "
  5830. 215830,67,839,80,91,1,61,7,Byañjanatthaṃ vatvā sabhāvatthaṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ.
  5831. 215831,67,839,92,111,1,119,14,"Cakkhuviññāṇādīnaṃ vatthārammaṇāni‘‘ idaṃ vatthu, idaṃ ārammaṇan’’ ti avijjāya ñātuṃ na sakkāti avijjā tappaṭicchādikā vuttā. "
  5832. 215832,67,839,112,123,1,179,10,"Vatthārammaṇasabhāvachādanato eva avijjādīnaṃ paṭiccasamuppādabhāvassa, jarāmaraṇādīnaṃ paṭiccasamuppannabhāvassa ca chādanato paṭiccasamuppādapaṭiccasamuppannacchādanaṃ veditabbaṃ. "
  5833. 215833,67,840,2,8,1,50,4,{Apaccakkhitvā}ti paccakkhānaṃ akatvā apaṭikkhipitvā.
  5834. 215834,67,840,9,14,1,53,5,Upakārakaṭṭho paccayaṭṭho yathā piṇḍapātādi sarīrassa.
  5835. 215835,67,841,2,10,1,68,6,"{Saṅkhatamabhisaṅkharontī}ti yathā saṅkhataṃ hoti, evaṃ abhisaṅkharonti. "
  5836. 215836,67,841,11,16,1,67,5,Saṅkhārasaddaggahaṇena āgatā saṅkhārā saṅkhārasaddena āgatasaṅkhārā.
  5837. 215837,67,841,17,47,1,237,24,"Yadipi avijjāpaccayā saṅkhārāpi saṅkhārasaddena āgatā, te pana imissā desanāya padhānāti visuṃ vuttā, tasmā‘‘ duvidhā’’ ti ettha saṅkhārasaddena āgatasaṅkhāresu abhisaṅkharaṇakasaṅkhāraṃ vajjetvā tadaññe saṅkhārasaddena āgatasaṅkhārā yojetabbā. "
  5838. 215838,67,841,48,54,1,49,5,Saṅkhārasaddena {āgatasaṅkhārā}ti vā samudāyo vutto.
  5839. 215839,67,841,55,68,1,131,12,"Tadekadesā ca idha vaṇṇetabbabhāvena gahitā avijjāpaccayā saṅkhārā, tasmā vaṇṇetabbasabbasaṅgāhakavasena duvidhatā vuttāti veditabbā."
  5840. 215840,67,841,69,94,1,153,11,"‘‘ Paṭhamaṃ nirujjhati vacīsaṅkhāro’’ tiādinā( ma. ni.1.464) vitakkavicāraassāsapassāsasaññāvedanāvacīsaṅkhārādayo vuttā, na avijjāpaccayā saṅkhāresu vuttā kāyasañcetanādayo. "
  5841. 215841,67,842,2,7,1,54,5,Saṅkhatasaṅkhārā nāma yathāsakaṃ paccayehi saṅkhatattā.
  5842. 215842,67,842,8,38,1,238,19,Satipi paccayanibbattānaṃ sabbesampi saṅkhatabhāve‘‘ mametaṃ phalan’’ ti tatthābhimukhena viya kammunā nibbattitattā tebhūmakavipākakaṭattārūpesu sātisayo saṅkhatabhāvoti adhippāyena aṭṭhakathāyaṃ( visuddhi.2.587) kammanibbattānaṃ abhisaṅkhatasaṅkhāratā vuttā.
  5843. 215843,67,842,39,58,1,87,12,Pāḷiyaṃ pana tathā āgataṭṭhānassa abhāvato‘‘ tepi … pe… ettheva saṅgahaṃ gacchantī’’ ti vuttaṃ.
  5844. 215844,67,842,59,66,1,60,6,Aniccā vata {saṅkhārā}ti vuttā ubhuādisamuṭṭhānāpi sabbadhammā.
  5845. 215845,67,842,67,72,1,67,5,Abhisaṅkharaṇakasaṅkhāroti vuccati attano phalassa abhisaṅkharaṇato.
  5846. 215846,67,842,73,75,1,43,2,Kāyapayogasamuṭṭhāpanavīriyaṃ kāyikavīriyaṃ.
  5847. 215847,67,842,76,79,1,31,2,{Abhisaṅkhārassā}ti payogavegassa.
  5848. 215848,67,843,2,5,1,31,3,Vācaṃ saṅkharotīti vacīsaṅkhāro.
  5849. 215849,67,843,6,9,1,34,3,Kāyena saṅkharīyatīti kāyasaṅkhāro.
  5850. 215850,67,843,10,17,1,57,6,"Cittena saṅkharīyati, cittaṃ vā saṅkharotīti cittasaṅkhāro. "
  5851. 215851,67,843,18,28,1,86,9,"Saṅkhepato pana sabbepi yathārahaṃ saṅkharonti, saṅkharīyantīti ca saṅkhārāti veditabbā. "
  5852. 215852,67,843,29,32,1,39,3,Vuttan ti saṅkhāraṭṭhapaccayaṭṭhādimāha.
  5853. 215853,67,844,2,7,1,53,4,{Namatī}ti ekantasārammaṇatāya ārammaṇābhimukhaṃ namati.
  5854. 215854,67,844,8,15,1,52,5,"{Paritassatī}ti pipāsati, taṇhāparitāpatāya vā vicalati. "
  5855. 215855,67,844,16,20,1,26,3,{Upādiyatī}ti daḷhaṃ ādiyati.
  5856. 215856,67,844,21,25,1,35,3,{Bhavatī}ti upapattibhavaṃ sandhāyāha.
  5857. 215857,67,844,26,29,1,23,2,{Bhāvayatī}ti kammabhavaṃ.
  5858. 215858,67,844,30,41,1,49,7,Cuti khandhānaṃ maraṇanti‘‘ maranti etenā’’ ti vuttaṃ.
  5859. 215859,67,844,42,58,1,74,10,"Dukkhā vedanā uppādadukkhā, ṭhitidukkhāti ca katvā‘‘ dvedhā khaṇatī’’ ti vuttaṃ. "
  5860. 215860,67,844,59,62,1,22,3,Āyāso parissamo visādo.
  5861. 215861,67,845,2,5,1,55,3,Niddiṭṭhanayadassanan ti yathāniddiṭṭhavidhisandassanaṃ.
  5862. 215862,67,845,6,33,1,136,17,"Kevala -saddo asammissavācako ca hoti‘‘ kevalā sālayo’’ tiādīsu, niravasesavācako ca‘‘ kevalā aṅgamagadhā’’ tiādīsu, tasmā dvidhāpi atthaṃ vadati. "
  5863. 215863,67,845,34,38,1,36,3,Tattha {asammissassā}ti sukharahitassa.
  5864. 215864,67,845,39,45,1,41,6,Na hi ettha kiñci uppādavayarahitaṃ atthi.
  5865. 215865,67,845,46,52,1,49,4,"{Sakalassā}ti sabbabhavādigatassa, sabbakālikassa ca. "
  5866. 215866,67,846,2,24,1,94,11,588.‘‘ Lakkhaṇekavidhādito’’ ti ettha ādi -saddo paccekaṃ parisamāpetabboti dassento āha‘‘ lakkhaṇādito’’ ti.
  5867. 215867,67,846,25,31,1,59,5,"Sampayutte, taṃsamaṅgipuggale vā sammohayatīti sammohanarasā. "
  5868. 215868,67,846,32,37,1,64,5,Ārammaṇasabhāvassa chādanaṃ hutvā gayhatīti chādanapaccupaṭṭhānā.
  5869. 215869,67,846,38,56,1,56,5,‘‘ Āsavasamudayā avijjāsamudayo’’ ti( ma. ni.1.103) vacanato āsavapadaṭṭhānā.
  5870. 215870,67,846,57,62,1,61,5,Paṭisandhijananatthaṃ āyūhanti byāpāraṃ karontīti āyūhanarasā.
  5871. 215871,67,846,63,66,1,23,3,Rāsikaraṇaṃ vā āyūhanaṃ.
  5872. 215872,67,846,67,72,1,59,5,Cetanāsabhāvattā cetanā hutvā gayhatīti cetanāpaccupaṭṭhānā.
  5873. 215873,67,846,73,77,1,57,4,Nāmarūpassa purecārikabhāvena pavattatīti pubbaṅgamarasaṃ.
  5874. 215874,67,846,78,84,1,71,6,Purimabhavena saddhiṃ ghaṭanaṃ hutvā gayhatīti paṭisandhipaccupaṭṭhānaṃ.
  5875. 215875,67,846,85,91,1,57,5,"Viññāṇena saha, aññamaññañca sampayujjatīti sampayogarasaṃ. "
  5876. 215876,67,846,92,97,1,29,4,Samaṃ pakārehi yogo sampayogo.
  5877. 215877,67,846,98,101,1,24,3,Visuṃ abhāvo avinibbhogo.
  5878. 215878,67,846,102,106,1,47,4,Rūpaṃ sampayogābhāvato vikiratīti vikiraṇarasaṃ.
  5879. 215879,67,846,107,130,1,159,17,"Tato eva hi pisiyamānā taṇḍulādayo vikiranti, cuṇṇībhūtā viddhaṃsanti, nāmassa kadāci kusalādibhāvopi atthīti tato visesanatthaṃ‘‘ abyākatapaccupaṭṭhānan’’ ti vuttaṃ."
  5880. 215880,67,846,131,157,1,67,9,‘‘ Acetano abyākato’’ ti( visuddhi.1.311; vibha. aṭṭha.173) ettha viya anārammaṇatā vā abyākatatā daṭṭhabbā.
  5881. 215881,67,846,158,165,1,63,6,"Āyatanalakkhaṇan ti ghaṭṭanalakkhaṇaṃ, āyānaṃ tananalakkhaṇaṃ vā. "
  5882. 215882,67,846,166,171,1,60,5,Dassanassa yathāsakaṃ visayaggahaṇassa karaṇato dassanarasaṃ.
  5883. 215883,67,846,172,181,1,48,5,‘‘ Dassanādirasan’’ ti pana sammohavinodaniyaṃ vuttaṃ.
  5884. 215884,67,846,182,186,1,80,4,Vatthudvārabhāvapaccupaṭṭhānaṃ yathārahaṃ viññāṇamanoviññāṇadhātūnanti adhippāyo.
  5885. 215885,67,846,187,189,1,43,2,Vatthuggahaṇañcettha cakkhādipañcakāpekkhaṃ.
  5886. 215886,67,846,190,205,1,122,10,"Akusalavipākupekkhāya aniṭṭhabhāvato dukkhena, itarāya iṭṭhabhāvato sukhena saṅgahitattā‘‘ sukhadukkhapaccupaṭṭhānā’’ ti vuttaṃ. "
  5887. 215887,67,846,206,209,1,36,3,Dukkhasamudayattā hetulakkhaṇā taṇhā.
  5888. 215888,67,846,210,245,1,48,4,"‘‘ Tatratatrābhinandinī’’ ti( ma. ni.1.91,460; saṃ. ni.5.1081; vibha.203; mahāva.14) vacanato abhinandanarasā. "
  5889. 215889,67,846,246,255,1,84,8,"Cittassa, puggalassa vā rūpādīsu atittabhāvo hutvā gayhatīti atittabhāvapaccupaṭṭhānā. "
  5890. 215890,67,846,256,258,1,40,2,Amuñcanarasaṃ taṇhādiṭṭhābhinivesavasena.
  5891. 215891,67,846,259,269,1,101,8,"Taṇhādaḷhattaṃ hutvā kāmupādānaṃ, sesāni diṭṭhi hutvā upaṭṭhahantīti taṇhādaḷhattadiṭṭhipaccupaṭṭhānaṃ. "
  5892. 215892,67,846,270,274,1,55,4,Kammupapattibhavavasena bhavassa lakkhaṇādayo yojetabbā.
  5893. 215893,67,847,2,12,1,57,6,589. {Mohādibhāvato}ti ettha ādi -saddena ananubodhādīnaṃ saṅgaho.
  5894. 215894,67,847,13,20,1,85,6,"Dukkhādīsu aññāṇavasena appaṭipatti, asubhādīsu subhādivipallāsavasena micchāpaṭipatti. "
  5895. 215895,67,847,21,27,1,76,5,"Diṭṭhivippayuttavasena vā appaṭipatti, diṭṭhisampayuttavasena micchāpaṭipatti. "
  5896. 215896,67,847,28,41,1,84,10,"{Dvārārammaṇato}ti dvārato, ārammaṇato ca chasu dvāresu, chasu ārammaṇesu ca pavattanato. "
  5897. 215897,67,847,42,60,1,107,13,"Ayaṃ pana vibhāgo na avijjāya eva, aññesupi paṭiccasamuppādaṅgesu arūpadhammānaṃ labbhatīti āha‘‘ sabbesupī’’ ti. "
  5898. 215898,67,848,2,9,1,95,6,{Vipākadhammadhammādibhāvato}ti ettha ādi -saddena nevasekkhānāsekkhasaṃyojaniyādibhāve saṅgaṇhāti.
  5899. 215899,67,848,10,13,1,62,2,{Catuyonisaṃvattanato}ti catuyonipariyāpannattabhāvanibbattanato.
  5900. 215900,67,849,2,10,1,87,6,{Lokiyavibhāgādibhāvato}ti ettha ādi -saddena abyākatasappaccayasaṅkhatādibhāve saṅgaṇhāti.
  5901. 215901,67,849,11,17,1,69,5,{Sahetukāhetukādito}ti ādi -saddena sasaṅkhārāsaṅkhārādibhede saṅgaṇhāti.
  5902. 215902,67,850,2,24,1,170,16,"Kāmaṃ nāmarūpaṃ paccuppannaddhavasena vuccati, tathāpi yathā paccuppannaṃ, evaṃ atītānāgatampīti addhadvayapariyāpannassāpi nayato gahetabbattā vuttaṃ‘‘ atītādito tividhan’’ ti. "
  5903. 215903,67,851,2,6,1,83,3,{Sañjātisamosaraṇaṭṭhānato}ti viññāṇataṃsampayuttadhammānaṃ uppattipavattidesabhāvato.
  5904. 215904,67,851,7,15,1,36,4,‘‘ Bhūtappasādaviññāṇato’’ ti pāṭho yutto.
  5905. 215905,67,851,16,24,1,28,4,‘‘ Viññāṇādito’’ ti pana paṭhanti.
  5906. 215906,67,851,25,33,1,83,8,Ekasesanayena bāhirāyatanassāpi saṅgahe sati ādi-saddena tassa saṅgahitatā daṭṭhabbā.
  5907. 215907,67,851,34,37,1,32,3,Nobhayagocaran ti manāyatanamāha.
  5908. 215908,67,851,38,59,1,142,18,"Na hi arūpadhammānaṃ desavasena āsannatā, dūratā vā atthi aviggahattā, tasmā manāyatanassa gocaro manāyatanaṃ sampatto, asampatto vāti na vuccati. "
  5909. 215909,67,851,60,70,1,84,8,"{Phassādīnampī}ti ettha phasso tāva phusanasabhāvato, lokiyasāsavādibhāvato ca ekavidho. "
  5910. 215910,67,851,71,76,1,71,4,"Paṭighasamphassaadhivacanasamphassabhedato, sahetukādibhāvato ca duvidho. "
  5911. 215911,67,851,77,85,1,83,5,"Bhavattayapariyāpannato, vedanāttayasampayogato , ahetukaduhetukatihetukato ca tividho. "
  5912. 215912,67,851,86,91,1,39,4,"Yonigativasena catubbidho, pañcavidho ca. "
  5913. 215913,67,852,2,8,1,61,5,"Vedanā anubhavanalakkhaṇato, lokiyasāsavādibhāvato ca ekavidhā. "
  5914. 215914,67,852,9,11,1,38,2,Pañcadvārikamanodvārikabhedato duvidhā.
  5915. 215915,67,852,12,14,1,22,2,Sukhādibhedato tividhā.
  5916. 215916,67,852,15,20,1,39,4,"Yonigativasena catubbidhā, pañcavidhā ca. "
  5917. 215917,67,852,21,23,1,29,2,Chaḷārammaṇabhedato chabbidhā.
  5918. 215918,67,853,2,6,1,38,4,Taṇhā lokassa samudayabhāvato ekavidhā.
  5919. 215919,67,853,7,9,1,41,2,Duvidhā diṭṭhisampayuttavippayuttabhāvato.
  5920. 215920,67,853,10,12,1,36,2,Tividhā kāmabhavavibhavataṇhābhedato.
  5921. 215921,67,853,13,15,1,29,2,Catubbidhā catumaggapaheyyato.
  5922. 215922,67,853,16,18,1,34,2,Pañcavidhā rūpābhinandanādibhāvato.
  5923. 215923,67,853,19,21,1,29,2,Chabbidhā chataṇhākāyabhedato.
  5924. 215924,67,854,2,5,1,36,3,Upādānaṃ ekavidhaṃ daḷhaggāhabhāvato.
  5925. 215925,67,854,6,8,1,27,2,Duvidhaṃ taṇhādiṭṭhibhedato.
  5926. 215926,67,854,9,11,1,35,2,Tividhaṃ bhavattayūpanissayabhāvato.
  5927. 215927,67,854,12,14,1,31,2,Catubbidhaṃ kāmupādānādibhedato.
  5928. 215928,67,854,15,17,1,33,2,Pañcavidhaṃ pañcagatisaṃvattanato.
  5929. 215929,67,855,2,6,1,36,3,Bhavo ekavidho lokiyasāsavādibhāvato.
  5930. 215930,67,855,7,9,1,27,2,Duvidho kammupapattibhedato.
  5931. 215931,67,855,10,12,1,26,2,Tividho kāmabhavādibhedato.
  5932. 215932,67,855,13,15,1,32,2,Catubbidho caturupādānapaccayato.
  5933. 215933,67,855,16,18,1,32,2,Pañcavidho pañcagatisaṃvattanato.
  5934. 215934,67,855,19,21,1,33,2,Chabbidho kāmakammabhavādibhedato.
  5935. 215935,67,855,22,24,1,38,2,Sattavidho sattaviññāṇaṭṭhitisaṅgahato.
  5936. 215936,67,855,25,27,1,49,2,Aṭṭhavidho caturupādānapaccayakammabhavādibhedato.
  5937. 215937,67,855,28,30,1,28,2,Navavidho kāmabhavādibhedato.
  5938. 215938,67,856,2,8,1,59,6,Jāti ekavidhā tattha tattha bhave paṭhamābhinibbattibhāvato.
  5939. 215939,67,856,9,11,1,45,2,Duvidhā rūpakkhandhasaṅkhārakkhandhasaṅgahato.
  5940. 215940,67,856,12,14,1,31,2,Tividhā bhavattayapariyāpannato.
  5941. 215941,67,856,15,20,1,39,4,"Yonigativasena catubbidhā, pañcavidhā ca. "
  5942. 215942,67,856,21,26,1,56,5,Iminā nayena jarāmaraṇādīnampi ekavidhādibhāvo veditabbo.
  5943. 215943,67,857,2,16,1,81,7,590. Sokādīnampi gahitattā aṅgabahuttappasaṅge‘‘ dvādasevā’’ ti aṅgavavatthānaṃ veditabbaṃ.
  5944. 215944,67,857,17,31,1,88,13,"Na hi sokādayo aṅgabhāvena vuttā, phalena pana kāraṇaṃ avijjaṃ mūlaṅgaṃ dassetuṃ te vuttā. "
  5945. 215945,67,857,32,63,1,252,26,"Jarāmaraṇabbhāhatassa hi bālassa te sambhavantīti sokādīnaṃ jarāmaraṇakāraṇatā vuttā, na pana‘‘ kāyikāya dukkhāya vedanāya phuṭṭho’’ ti ca sutte jarāmaraṇanimittañca dukkhaṃ saṅgahitanti taṃ tannimittānaṃ jarāmaraṇabbhāhatassa sambhave sādhakabhāvena vuttaṃ. "
  5946. 215946,67,857,64,76,1,86,10,"Yasmā pana jarāmaraṇeneva sokādīnaṃ ekasaṅkhepo kato, tasmā tesaṃ jātipaccayatā yujjati. "
  5947. 215947,67,857,77,83,1,59,6,Jarāmaraṇapaccayabhāve hi avijjāya ekasaṅkhepo kātabbo siyā.
  5948. 215948,67,857,84,97,1,103,11,"Jātipaccayā pana jarāmaraṇaṃ , sokādayo ca sambhavantīti tattha jarāmaraṇaṃ ekantikaṃ aṅgabhāvena gahitaṃ. "
  5949. 215949,67,857,98,108,1,100,10,Sokādayo pana rūpabhavādīsu abhāvato anekantikā kevalaṃ pākaṭena phalena avijjānidassanatthaṃ gahitā.
  5950. 215950,67,857,109,123,1,119,14,Tena anāgate jātiyā sati tato parāya paṭisandhiyā hetuhetubhūtā avijjā dassitāti bhavacakkassa avicchedo dassito hotīti.
  5951. 215951,67,857,124,137,1,122,12,"Suttañca sokādīnaṃ avijjā kāraṇanti etasseva atthassa sādhakaṃ daṭṭhabbaṃ, na sokādīnaṃ bālassa jarāmaraṇanimittatāmattassa."
  5952. 215952,67,857,138,157,1,115,14,"‘‘ Assutavā puthujjano’’ ti hi vacanena avijjā sokādīnaṃ kāraṇanti dassitā, na ca jarāmaraṇanimittameva dukkhaṃ dukkhanti. "
  5953. 215953,67,858,2,11,1,68,8,"Aparo nayo jarāmaraṇampi paccayo, aññathā dvādasaṅgāni na paripūrenti. "
  5954. 215954,67,858,12,16,1,21,4,Kassa pana so paccayo?
  5955. 215955,67,858,17,18,1,9,1,Sokādīnaṃ.
  5956. 215956,67,858,19,43,1,124,15,"Yadi evaṃ kasmā‘‘ jarāmaraṇapaccayā sokādayo sambhavantī’’ ti avatvā‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇaṃ, sokādayo ca sambhavantī’’ ti vuttanti? "
  5957. 215957,67,858,44,59,1,142,14,"Yasmā tadaññenapi dukkhadhammena phuṭṭhassa te sambhavanti, tasmā appahīnasaṃyojanassāpi tesaṃ tappaccayatā na ekaṃsikāti jātipaccayatāva vuttā. "
  5958. 215958,67,858,60,65,1,51,5,Atha vā jarāmaraṇaggahaṇena upapattibhavo saṅgahito.
  5959. 215959,67,858,66,79,1,93,11,"Upādinnakkhandhaparipāko hi āyuno saṃhāni, indriyānaṃ paripāko ca jarā, tesañca bhedo maraṇanti. "
  5960. 215960,67,858,80,104,1,206,21,"Sati ca upapattibhave tattha katupacitaṃ, porāṇaṃ vā kammaṃ kammabhavo, kammādiupaṭṭhāne cutianantaraṃ paṭisandhiṃ janetīti upapattibhavo jātiyā paccayo, tasmā jarāmaraṇampi jātiyā paccayatāya paṭiccasamuppādo. "
  5961. 215961,67,858,105,132,1,151,18,"Yasmā pana‘‘ bhavapaccayā jātī’’ ti ettheva upapattibhavassa jātiyā paccayatā saṅgahitā, tasmā vuttapariyāyasaṅgahato ca‘‘ jarāmaraṇapaccayā jātī’’ ti na vuttaṃ. "
  5962. 215962,67,858,133,140,1,98,7,Evaṃ jarāmaraṇassāpi paccayabhāvasiddhito paṭiccasamuppādatāti dvādasaṅgatā vavatthitāti veditabbā.
  5963. 215963,67,858,141,148,1,23,3,Tenāha‘‘ dvādasevā’’ tiādi.
  5964. 215964,67,858,149,161,1,69,7,Ayaṃ {tāvā}ti‘‘ desanābhedato’’ tiādinā vuttaṃ atthasaṃvaṇṇanaṃ sandhāyāha.
  5965. 215965,67,859,2,2,1,37,1,Avijjāpaccayāsaṅkhārapadakathāvaṇṇanā
  5966. 215966,67,860,2,10,1,29,4,591. Ayaṃ {panā}ti idāni vakkhamānaṃ.
  5967. 215967,67,860,11,45,1,118,14,"‘‘ Katamā ca, bhikkhave, avijjā dukkhe aññāṇan’’ tiādinā( ma. ni.1.103) suttantesu catuṭṭhānikā avijjā vuttāti‘‘ suttantapariyāyenā’’ ti vuttaṃ. "
  5968. 215968,67,860,46,82,1,205,21,Nikkhepakaṇḍe( dha. sa.1106) pana suttantesu catūsu ṭhānesu kathitāya eva avijjāya aṭṭhasu ṭhānesu kiccajātito kathitattā tadatthavaṇṇanāvasena vibhāvanaṃ kātuṃ‘‘ abhidhammapariyāyenā’’ ti ārabhitvā‘‘ vuttañhetan’’ tiādi vuttaṃ.
  5969. 215969,67,860,83,85,1,22,2,Ahāpetvā vibhajitabbaṃ.
  5970. 215970,67,860,86,88,1,31,2,Vibhajanañhi abhidhammapariyāyo.
  5971. 215971,67,860,89,100,1,53,7,‘‘ Aṭṭhasu ṭhānesu aññāṇan’’ ti ānetvā taṃ sambandhitabbaṃ.
  5972. 215972,67,860,101,107,1,47,4,"{Sesaṭṭhānesū}ti dukkhasamudayesu, pubbantādīsu ca. "
  5973. 215973,67,860,108,111,1,39,2,{Ārammaṇavasenā}ti ārammaṇakaraṇavasenāpi.
  5974. 215974,67,860,112,123,1,44,6,{Idhā}ti imasmiṃ‘‘ dukkhe aññāṇan’’ tiādike pāṭhe.
  5975. 215975,67,860,124,127,1,11,2,{Sā}ti avijjā.
  5976. 215976,67,860,128,134,1,44,4,"{Uppannā}ti asamūhatuppannā, pageva paccuppannā."
  5977. 215977,67,860,135,155,1,111,12,‘‘ Paṭicchādetvā’’ ti ettha vuttaṃ paṭicchādanākāraṃ dassetuṃ‘‘ yāthāvasarasalakkhaṇaṃ paṭivijjhituṃ na detī’’ ti vuttaṃ.
  5978. 215978,67,860,156,197,1,211,23,"Rasitabbo paṭivijjhitabbo sabhāvo raso, attano raso saraso, yāthāvo yathābhūto saraso yāthāvasaraso, yo‘‘ pīḷanaṭṭho’’ tiādinā( paṭi. ma.2.8) vutto dukkhasaccappabhedā eva ca pubbantādayo, so eva lakkhitabbattā yāthāvasarasalakkhaṇaṃ. "
  5979. 215979,67,860,198,204,1,45,6,Taṃ paṭivijjhituṃ paccakkhato jānituṃ na deti.
  5980. 215980,67,861,2,10,1,73,7,"Tadubhayan ti pubbantañceva aparantañca atītaṃ, anāgatañca khandhapañcakaṃ. "
  5981. 215981,67,861,11,16,1,79,5,Pubbantāparantabhāgavantatāya vā paccuppannaddhabhūto majjhanto pubbantāparanto.
  5982. 215982,67,861,17,25,1,96,7,Ayaṃ avijjā ime {saṅkhārā}ti idappaccayatāpaṭiccasamuppannadhammesu paccakkhato jānanākāradassanaṃ.
  5983. 215983,67,861,26,30,1,24,3,{Etthā}ti etesu dukkhādīsu.
  5984. 215984,67,861,31,60,1,276,26,"Yadipi avijjā dukkhādīsu ārammaṇakaraṇavasenapi pavattati, yathā pana nirodhamagge ārammaṇaṃ kātuṃ asakkontī te jānitukāmassa tappaṭicchādanavasena, anirodhamaggesu nirodhamaggaggahaṇakāraṇabhāvena ca pavattamānā te yāthāvato paṭivijjhituṃ na deti, evaṃ dukkhādīsupīti veditabbaṃ. "
  5985. 215985,67,861,61,71,1,52,6,Tathā hi vuttaṃ‘‘ paṭicchādanavaseneva idhādhippetā’’ ti.
  5986. 215986,67,861,72,80,1,92,7,"Dukkhādivisayo andhatamakaro, lobhādīnañca andhatamakarānaṃ paccayabhūto adassanākāro aññāṇaṃ. "
  5987. 215987,67,862,2,8,1,32,2,592. {Puññādayo}ti puññābhisaṅkhārādayo.
  5988. 215988,67,862,9,19,1,81,9,"Tattha punāti attano santānaṃ apuññaphalato, dukkhasaṃkilesato ca sodhetīti puññaṃ. "
  5989. 215989,67,862,20,32,1,114,11,"Hitasukhajjhāsayena puññaṃ karotīti tannipphādanena kārakassa ajjhāsayaṃ pūreti, pujjabhavaṃ nibbattetīti vā puññaṃ. "
  5990. 215990,67,862,33,41,1,62,7,"Iti pūrako, pujjanibbattako ca niruttinayena puññanti veditabbo. "
  5991. 215991,67,862,42,50,1,83,8,Puññañca so attano phalassa abhisaṅkharaṇaṭṭhena abhisaṅkhāro cāti puññābhisaṅkhāro.
  5992. 215992,67,862,51,56,1,73,5,Puññapaṭipakkhato apuññanti vuttavipariyāyena apuññābhisaṅkhāro veditabbo.
  5993. 215993,67,862,57,67,1,93,8,"Samādhipaccanīkānaṃ atidūratāya na iñjati, aniñjañca bhavaṃ abhisaṅkharotīti āneñjābhisaṅkhāro. "
  5994. 215994,67,862,68,79,1,69,9,"Kāyena pavattito, kāyato vā pavatto, kāyassa vā saṅkhāroti kāyasaṅkhāro. "
  5995. 215995,67,862,80,83,1,32,3,Vacīcittasaṅkhāresupi eseva nayo.
  5996. 215996,67,862,84,89,1,54,5,Tattha paṭhamattiko parivīmaṃsanasuttā divasena gahito.
  5997. 215997,67,862,90,115,1,85,11,"Tattha hi‘‘ puññaṃ ce saṅkhāraṃ abhisaṅkharoti, puññūpagaṃ hoti viññāṇan’’ tiādinā( saṃ. ni.2.51) āgataṃ. "
  5998. 215998,67,862,116,119,1,32,3,Dutiyattiko vibhaṅgasutta vasena.
  5999. 215999,67,862,120,129,1,35,5,"Tattha hi‘‘ tayome, bhikkhave, saṅkhārā. "
  6000. 216000,67,862,130,132,1,11,2,Katame tayo?
  6001. 216001,67,862,133,149,1,49,5,Kāyasaṅkhāro vacīsaṅkhāro cittasaṅkhāro’’ ti( saṃ. ni.2.28) vuttaṃ.
  6002. 216002,67,863,2,11,1,75,7,"Vitthārato {panā}tiādi puññābhisaṅkhārādīnaṃ sarūpato, pabhedato ca vibhāvanaṃ. "
  6003. 216003,67,863,12,21,1,89,8,"Bhāvanāvaseneva pavattā, na dānasīlavasenāti tattha labbhamānaṃ puññakiriyavatthuṃ dasseti. "
  6004. 216004,67,863,22,34,1,65,7,Evañca katvā arūpāvacaracetanāpi‘‘ bhāvanāvaseneva pavattā’’ ti vuttā.
  6005. 216005,67,863,35,55,1,155,15,"Ye pana‘‘ bhāvanāvasenevā’’ ti avadhāraṇena abhiññācetanaṃ nivattetīti vadanti, tadayuttaṃ tāsampi avijjāpaccayatāya viya puññābhisaṅkhārabhāvassa ca icchitattā. "
  6006. 216006,67,863,56,75,1,121,14,"Aññathā abhiññācittuppādassa puññakiriyavatthūsu asaṅgaho eva siyā, na ca yuttaṃ‘‘ kusalañca puññakiriyavatthuñca na hotī’’ ti. "
  6007. 216007,67,863,76,89,1,129,11,"{Pāṇātipātādī}ti ādi -saddena na tadavasiṭṭhaakusalakammapathānaṃyeva gahaṇaṃ, atha kho anavasesaakusalakammassāpi gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  6008. 216008,67,864,2,6,1,31,3,Itaresu {panā}ti kāyasaṅkhārādīsu.
  6009. 216009,67,864,7,14,1,87,7,Puññābhisaṅkhārādayo pavattamānā imehi dvārehi pavattantīti dvārato pavattidassanatthaṃ.
  6010. 216010,67,864,15,51,1,255,25,"‘‘ Samavīsati cetanā’’ ti kasmā vuttaṃ, yadi kāyavacīviññattiyo samuṭṭhāpentiyo kusalākusalacetanā kāyasaṅkhāro, vacīsaṅkhāroti ca vuccanti, evaṃ sante abhiññācetanāyapi kusalāya tathā pavattāya vacīsaṅkhārabhāvo vattabboti codanaṃ sandhāyāha‘‘ abhiññācetanā’’ tiādi. "
  6011. 216011,67,864,52,58,1,59,4,"{Etthā}ti kāyavacīsaṅkhāraggahaṇe, kāyavacīsañcetanāggahaṇe vā. "
  6012. 216012,67,864,59,75,1,79,11,Na {gahitā}ti aṭṭhakathāyaṃ na gahitā‘‘ abhiññācetanā viññāṇassa paccayo na hotī’’ ti.
  6013. 216013,67,864,76,87,1,53,9,"Kasmā pana na hoti, nanu sāpi kusalā, vipākadhammā cāti? "
  6014. 216014,67,864,88,103,1,128,12,"Saccametaṃ, anupacchinnataṇhāvijjamāne pana santāne sabyāpārappavattiyā tassā kusalatā, vipākadhammatā ca vuttā, na vipākuppādanena. "
  6015. 216015,67,864,104,110,1,50,6,Sā pana vipākaṃ uppādentī rūpāvacarameva uppādeyya.
  6016. 216016,67,864,111,118,1,57,7,Na hi aññabhūmikaṃ kammaṃ aññabhūmikaṃ vipākaṃ uppādetīti.
  6017. 216017,67,864,119,128,1,118,9,Attanā sadisārammaṇaṃ tiṭṭhānikameva ca uppādeyya cittuppādakaṇḍe rūpāvacaravipākassa kammasadisārammaṇasseva vuttattā.
  6018. 216018,67,864,129,140,1,88,9,"Na ca rūpāvacaravipāko parittādiārammaṇo atthi, abhiññācetanā ca parittādiārammaṇāva hoti. "
  6019. 216019,67,864,141,146,1,37,5,Tasmā vipākaṃ na uppādetīti viññāyati.
  6020. 216020,67,864,147,153,1,70,6,Kasiṇesu ca uppāditassa catutthajjhānasamādhissa ānisaṃsabhūtā abhiññā.
  6021. 216021,67,864,154,187,1,37,6,"Yathāha‘‘ so evaṃ samāhite citte’’ tiādi( dī. ni.1.244-245; ma. ni.1.384-386,431-433; pārā.12). "
  6022. 216022,67,864,188,196,1,45,7,"Tasmā samādhiphalasadisā sā, na ca phalaṃ deti. "
  6023. 216023,67,864,197,206,1,80,9,Dānasīlānisaṃsabhūto tasmiṃ bhave paccayalābho viyāti sāpi vipākaṃ na uppādetīti.
  6024. 216024,67,865,2,36,1,162,20,"‘ ‘ Yathā ca abhiññācetanā, evaṃ uddhaccacetanāpi na hotī’’ ti idaṃ uddhaccasahagatadhamme visuṃ uddharitvā‘‘ tesaṃ vipāke ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti( vibha.725) vuttattā vicāretabbaṃ. "
  6025. 216025,67,865,37,48,1,113,11,Sā pana vicāraṇā heṭṭhā khandhaniddesavaṇṇanāyaṃ akusalakathāyaṃ vicāritā evāti tattha vicāritanayeneva veditabbā.
  6026. 216026,67,865,49,76,1,228,23,"Apicettha yadeke vibhajja vadanti, dassanabhāvanānaṃ abhāvepi yesaṃ puthujjanānaṃ, sekkhānañca dassanabhāvanāhi bhavitabbaṃ, tesaṃ taduppattikāle tehi pahātuṃ sakkuṇeyyā akusalā dassanena pahātabbā, bhāvanāya pahātabbāti ca vuccanti. "
  6027. 216027,67,865,77,84,1,67,7,Puthujjanānaṃ pana bhāvanāya abhāvā bhāvanāya pahātabbacintā natthi.
  6028. 216028,67,865,85,95,1,88,10,Tena tesaṃ pavattamānā dassanena pahātuṃ asakkuṇeyyāpi bhāvanāya pahātabbāti na vuccanti.
  6029. 216029,67,865,96,107,1,138,10,"Yadi vucceyyuṃ, dassanenapahātabbā bhāvanāyapahātabbānaṃ kesañci kenaci kadāci ārammaṇaārammaṇādhipatiupanissayapaccayehi paccayo bhaveyyuṃ? "
  6030. 216030,67,865,108,117,1,88,9,Na ca paṭṭhāne dassanenapahātabbā bhāvanāyapahātabbānaṃ kenaci paccayena paccayoti vuttā.
  6031. 216031,67,865,118,126,1,75,8,Sekkhānaṃ pana vijjamānā bhāvanāya pahātuṃ sakkuṇeyyāti bhāvanāya pahātabbā.
  6032. 216032,67,865,127,145,1,158,16,"Teneva sekkhānaṃ dassanena pahātabbā, cattattā vantattā muttattā pahīnattā paṭinissaṭṭhattā ukkheṭitattā samukkheṭitattā assāditabbā, abhinanditabbā ca na honti. "
  6033. 216033,67,865,146,164,1,169,15,"Pahīnatāya eva somanassahetubhūtā, avikkhepahetubhūtā ca na domanassaṃ, uddhaccañca uppādentīti na te tesaṃ ārammaṇaārammaṇādhipatibhāvaṃ, pakatūpanissayabhāvañca gacchanti. "
  6034. 216034,67,865,165,172,1,51,7,Na hi pahīne upanissāya ariyo rāgādikilese uppādeti.
  6035. 216035,67,866,2,39,1,132,18,"Vuttañhetaṃ ‘‘ sotāpattimaggena ye kilesā pahīnā, te kilese na puneti na pacceti na paccāgacchati… pe… arahattamaggena… pe… paccāgacchatī’’ ti( mahāni.80; cūḷani. mettagūmāṇavapucchāniddesa27). "
  6036. 216036,67,866,40,73,1,203,26,"Na ca puthujjanānaṃ dassanena pahātuṃ sakkuṇeyyā, itaresaṃ na kenaci paccayena paccayo hontīti na sakkā vattuṃ‘‘ diṭṭhiṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati, diṭṭhi, vicikicchā, uddhaccaṃ uppajjati. "
  6037. 216037,67,866,74,98,1,120,10,"Vicikicchaṃ ārabbha vicikicchā , diṭṭhi, uddhaccaṃ uppajjatī’’ ti( paṭṭhā.1.1.407) diṭṭhivicikicchānaṃ uddhaccārammaṇapaccayabhāvassa vuttattā. "
  6038. 216038,67,866,99,106,1,65,7,Ettha hi uddhaccan ti uddhaccasahagatacittuppādaṃ sandhāya vuttaṃ.
  6039. 216039,67,866,107,151,1,178,23,"Evañca katvā adhipatipaccayaniddese‘‘ diṭṭhiṃ garuṃ katvā assādeti abhinandati, taṃ garuṃ katvā rāgo uppajjati, diṭṭhi uppajjatī’’ ti( paṭṭhā.1.1.415) ettakameva vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ uddhaccaṃ uppajjatī’’ ti. "
  6040. 216040,67,866,152,183,1,286,29,"Tasmā dassanabhāvanāhi pahātabbānaṃ atītādibhāvena na vattabbattepi yādisānaṃ tāhi anuppattidhammatā āpādetabbā, tesu puthujjanesu vattamānā dassanaṃ apekkhitvā tena pahātuṃ sakkuṇeyyā dassanena pahātabbā, sekkhesu vattamānā bhāvanaṃ apekkhitvā tāya pahātuṃ sakkuṇeyyā bhāvanāya pahātabbā. "
  6041. 216041,67,867,2,35,1,415,31,"Tesu bhāvanāya pahātabbā sahāyavirahā vipākaṃ na janayantīti bhāvanāya pahātabbacetanāya nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo na vutto, apekkhitabbadassanabhāvanārahitānaṃ pana puthujjanesu uppajjamānānaṃ sakabhaṇḍe chandarāgādīnaṃ, uddhaccasahagatacittuppādassa ca saṃyojanattayatadekaṭṭhakilesānaṃ anupacchinnatāya aparikkhīṇasahāyānaṃ vipākuppādanaṃ na sakkā paṭisedhitunti uddhaccasahagatadhammānaṃ vipāko vibhaṅge vutto. "
  6042. 216042,67,867,36,44,1,118,7,"Yadi evaṃ, apekkhitabbadassanabhāvanārahitānaṃ akusalānaṃ nevadassanena-nabhāvanāyapahātabbatāya navattabbatā āpajjatīti? "
  6043. 216043,67,867,45,68,1,115,9,"Nāpajjati, appahātabbānaṃ‘‘ nevadassanena-nabhāvanāya pahātabbā’’ ti( dha. sa. tikamātikā9) vuttattā, appahātabbaviruddhasabhāvattā ca akusalānaṃ. "
  6044. 216044,67,868,2,14,1,57,8,Evampi te imasmiṃ tike‘‘ navattabbā’’ ti vattabbā āpajjantīti?
  6045. 216045,67,868,15,23,1,91,7,"Nāpajjanti, cittuppādakaṇḍe dassitānaṃ dvādasaakusalacittuppādānaṃ dvīhi padehi saṅgahitattā. "
  6046. 216046,67,868,24,56,1,278,27,"Yathā hi dhammavasena sabbe saṅkhatadhammā saṅgahitāti uppannattike kālavasena asaṅgahitāpi atītā‘‘ navattabbā’’ ti na vuttā cittuppādarūpabhāvena gahitesu navattabbassa abhāvā, evamidhāpi cittuppādabhāvena gahitesu navattabbassa asaṅgahitassa abhāvā navattabbatā navuttāti veditabbā. "
  6047. 216047,67,868,57,92,1,214,23,"Yattha hi cittuppādo koci niyogato navattabbo atthi, tattha tesaṃ catuttho koṭṭhāso atthīti yathāvuttapadesu viya tatthāpi bhinditvā bhajāpetabbacittuppāde bhinditvā bhajāpeti‘‘ siyā navattabbā parittārammaṇā’’ tiādinā( dha. sa.1422). "
  6048. 216048,67,868,93,101,1,45,7,"Tadabhāvā uppannattike, idha ca tathā na vuttā. "
  6049. 216049,67,869,2,13,1,90,10,Atha vā yathā sappaṭighehi samānasabhāvattā rūpadhātuyaṃ tayo mahābhūtā sappaṭighāti vuttā.
  6050. 216050,67,869,14,43,1,221,22,"Yathāha‘‘ asaññasattānaṃ anidassanasappaṭighaṃ ekaṃ mahābhūtaṃ paṭicca dve mahābhūtā, dve mahābhūte paṭicca ekaṃ mahābhūtan’’ ti , evaṃ puthujjanānaṃ pavattamānā bhāvanāya pahātabbasamānasabhāvā bhāvanāya pahātabbāti vucceyyunti? "
  6051. 216051,67,869,44,46,1,26,2,Natthi navattabbatāpasaṅgo.
  6052. 216052,67,869,47,66,1,192,18,"Evañca sati puthujjanānaṃ pavattamānāpi bhāvanāya pahātabbā sakabhaṇḍe chandarāgādayo parabhaṇḍe chandarāgādīnaṃ upanissayapaccayo, rāgo ca rāgadiṭṭhīnaṃ adhipatipaccayoti ayamattho laddho hoti. "
  6053. 216053,67,869,67,92,1,257,24,"Yathā pana aphoṭṭhabbattā rūpadhātuyaṃ tayo mahābhūtā na paramatthato sappaṭighā, evaṃ apekkhitabbabhāvanārahitā puthujjanesu vattamānā sakabhaṇḍe chandarāgādayo na paramatthato bhāvanāya pahātabbāti bhāvanāya pahātabbānaṃ nānākkhaṇikakammapaccayatā na vuttā. "
  6054. 216054,67,869,93,101,1,79,8,Na ca dassanenapahātabbā bhāvanāyapahātabbānaṃ kenaci paccayena paccayoti vuttā.
  6055. 216055,67,869,102,113,1,73,10,"Ye hi dassanena pahātabbapaccayā kilesā, na te dassanato uddhaṃ pavattanti. "
  6056. 216056,67,869,114,132,1,193,17,"Dassanena pahātabbapaccayassapi pana uddhaccasahagatassa sahāyavekallamattameva dassanena kataṃ, na tassa koci bhāvo dassanena anuppattidhammataṃ āpāditoti tassa ekantabhāvanāyapahātabbatā vuttā. "
  6057. 216057,67,869,133,145,1,104,11,"Tasmā tassa tādisasseva sati sahāye vipākuppādanavacanaṃ, asati ca vipākānuppādanavacanaṃ na virujjhatīti. "
  6058. 216058,67,870,2,8,1,57,6,Tayidaṃ sabbaṃ tesaṃ ācariyānaṃ ahopurisikāmattanti apare.
  6059. 216059,67,870,9,10,1,5,1,Kasmā?
  6060. 216060,67,870,11,15,1,51,4,Uddhaccasahagatassa ekantena bhāvanāya pahātabbattā.
  6061. 216061,67,870,16,25,1,57,7,Evañhi vuttaṃ bhagavatā‘‘ katame dhammā bhāvanāya pahātabbā?
  6062. 216062,67,870,26,38,1,30,3,Uddhaccasahagato cittuppādo’’ ti( dha. sa.1406).
  6063. 216063,67,870,39,91,1,227,30,"Yadi hi taṃ icchitaṃ siyā, yathā atītārammaṇattike‘‘ niyogā anāgatārammaṇā natthī’’ ti( dha. sa.1433) vatvā vibhajja vuttaṃ, evamidhāpi‘‘ niyogā bhāvanāya pahātabbā natthī’’ ti vatvā‘‘ uddhaccasahagato siyā bhāvanāya pahātabbo, siyā na vattabbo’’ ti vadeyya. "
  6064. 216064,67,870,92,108,1,71,11,"Yā ca taṃ samatthentena‘‘ yadi vucceyyun’’ tiādinā yutti vuttā, sāpi ayutti. "
  6065. 216065,67,870,109,110,1,5,1,Kasmā?
  6066. 216066,67,870,111,119,1,106,8,Yasmā dassanena pahātabbārammaṇānaṃ rāgadiṭṭhivicikicchāuddhaccānaṃ dassanena pahātabbabhāvo eva icchitoti.
  6067. 216067,67,870,120,140,1,207,19,"Yaṃ pana uddhaccaggahaṇena pāḷiyaṃ uddhaccasahagato cittuppādo vuttoti vatvā taṃ sādhetuṃ adhipatipaccayaniddese uddhaccassa anuddharaṇaṃ nibandhanaṃ vuttaṃ, tampi anibandhanaṃ paṭṭhāne sāvasesapāṭhadassanato. "
  6068. 216068,67,870,141,188,1,249,27,"Tathā hi‘‘ atīto dhammo paccuppannassa dhammassa, anāgato dhammo paccuppannassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti ( paṭṭhā.2.18.2) etesaṃ vibhaṅge cetopariyañāṇaggahaṇaṃ katvā‘‘ paccuppanno dhammo paccuppannassa dhammassā’’ ti etassa vibhaṅge labbhamānampi na uddhaṭaṃ. "
  6069. 216069,67,871,2,10,1,96,8,Bhāvanāya pahātabbassa vipākadānaṃ pati dassanena pahātabbassa sahāyabhāvūpagamanaṃ vicāretabbaṃ.
  6070. 216070,67,871,11,29,1,195,17,"Kiṃ avijjādi viya dānasīlādīnaṃ uppattiyāyeva vipākadānasāmatthiyā ṭhānavasena dassanenapahātabbaṃ bhāvanāyapahātabbassa sahāyabhāvaṃ upagacchati, udāhu kilesā viya kammassa paṭisandhidānaṃ patīti? "
  6071. 216071,67,871,30,46,1,173,15,Kiñcettha– yadi tāva purimo pakkho pahīnadassanappahātabbattā sekkhasantāne pavattino bhāvanāpahātabbassa kiriyabhāvo āpajjati pahīnāvijjātaṇhāmāne santāne pavattadānādi viya.
  6072. 216072,67,871,47,68,1,221,18,"Atha dutiyo, tassāpi dassanenapahātabbatā āpajjati apāyagamanīyasabhāvānativattanato, tasmā heṭṭhā vicāritanayeneva uddhaccasahagatassa vipākadānaṃ pati pāḷiyā, aṭṭhakathāya ca avirujjhanavasenettha atthavinicchayo veditabbo. "
  6073. 216073,67,872,2,5,1,23,2,{Sāpī}ti uddhaccacetanāpi.
  6074. 216074,67,872,6,12,1,67,5,Viññāṇassa {paccayabhāve}ti sampuṇṇassa vipākaviññāṇassa paccayabhāve.
  6075. 216075,67,872,13,38,1,116,16,"Yadi apanetabbā, kasmā‘‘ samavīsati cetanā’’ ti vuttanti tassa kāraṇaṃ dassento āha‘‘ avijjāpaccayā pana sabbāpetā hontī’’ ti. "
  6076. 216076,67,872,39,42,1,39,3,Abhiññācetanāyapi paccayabhāvaṃ dasseti.
  6077. 216077,67,872,43,55,1,87,10,"Yadi evaṃ abhiññācetanāya saha ekavīsatīti vattabbaṃ, na, tathā avacanassa vuttakāraṇattā. "
  6078. 216078,67,872,56,75,1,144,18,"Taṃ pana itarāvacanassāpi kāraṇanti samānarūpāya ekissā avacane yaṃ kāraṇaṃ apekkhitvā ekā na vuttā, tena kāraṇena vuttāyapi avattabbataṃ dasseti. "
  6079. 216079,67,872,76,80,1,29,3,Ayaṃ {tiko}ti kāyasaṅkhārattiko.
  6080. 216080,67,872,81,84,1,38,3,Purimattikan ti puññābhisaṅkhārattikaṃ.
  6081. 216081,67,872,85,89,1,26,3,{Pavisatī}ti kathaṃ pavisati.
  6082. 216082,67,872,90,113,1,223,21,"Puññābhisaṅkhāro hi aṭṭhakāmāvacaracetanāpabhedo kāyaduccaritato viramantassa siyā kāyasaṅkhāro, vacīduccaritato viramantassa siyā vacīsaṅkhāro, manodvāre pana uppannā terasapi cetanā puññābhisaṅkhāro ca hoti cittasaṅkhāro ca. "
  6083. 216083,67,872,114,140,1,243,22,"Apuññābhisaṅkhāropi kāyaduccaritavasena pavattiyaṃ siyā kāyasaṅkhāro, vacīduccaritavasena pavattiyaṃ siyā vacīsaṅkhāro, dve dvārāni muñcitvā manodvāre pavattiyaṃ siyā cittasaṅkhāro, āneñjābhisaṅkhāro cāti evaṃ dutiyattiko purimattikameva pavisati. "
  6084. 216084,67,872,141,154,1,87,9,Tena vuttaṃ‘‘ atthato puññābhisaṅkhārādīnaṃyeva vasena avijjāya paccayabhāvo veditabbo’’ ti.
  6085. 216085,67,873,2,13,1,61,6,593. Avijjābhāve {bhāvato}ti avijjāya atthibhāve saṅkhārānaṃ bhāvato.
  6086. 216086,67,873,14,21,1,48,7,Na hi avijjāya asati kadāci saṅkhārā sambhavanti.
  6087. 216087,67,873,22,36,1,64,10,Idāni taṃ avijjāya bhāvaṃ dassento‘‘ aññāṇaṃ appahīnaṃ hotī’’ ti āha.
  6088. 216088,67,873,37,48,1,75,10,"Tena maggena anirodho idha avijjāya atthibhāvo, na dharamānatā evāti dasseti. "
  6089. 216089,67,873,49,52,1,32,3,Svāyamattho heṭṭhā vibhāvitoyeva.
  6090. 216090,67,873,53,63,1,50,6,‘‘ Avijjāsaṅkhātan’’ ti ca iminā ñāṇābhāvādiṃ nivatteti.
  6091. 216091,67,873,64,91,1,80,10,Ayañhi a -kāro‘‘ ahetukā dhammā( dha. sa. dukamātikā2) abhikkhuko āvāso’’ tiādīsu( cūḷava.76) taṃyoganivattiyaṃ dissati.
  6092. 216092,67,873,92,95,1,20,3,Abhāvo hettha dīpito.
  6093. 216093,67,873,96,112,1,44,4,‘‘ Appaccayā dhammā’’ ti( dha. sa. dukamātikā7) taṃsambandhitānivattiyaṃ.
  6094. 216094,67,873,113,119,1,86,6,Paccayuppannañhi paccayasambandhīti appaccayuppannattāti taṃsambandhitā ettha jotīyati.
  6095. 216095,67,873,120,136,1,41,4,‘‘ Anidassanā dhammā’’ ti( dha. sa. dukamātikā9) taṃsabhāvanivattiyaṃ.
  6096. 216096,67,873,137,139,1,24,2,Nidassanañhi daṭṭhabbatā.
  6097. 216097,67,873,140,146,1,68,6,Atha cakkhuviññāṇaṃ nidassanaṃ na passatīti taggahetabbatānivattiyaṃ.
  6098. 216098,67,873,147,163,1,23,4,Tathā‘‘ anāsavā dhammā’’ ti( dha. sa. dukamātikā15).
  6099. 216099,67,873,164,191,1,56,6,"‘‘ Appaṭighā dhammā( dha. sa. dukamātikā10), anārammaṇā dhammā’’ ti( dha. sa. dukamātikā55) taṃkiccanivattiyaṃ."
  6100. 216100,67,873,192,219,1,53,6,"‘‘ Arūpino dhammā( dha. sa. tikamātikā11), acetasikā dhammā’’ ti( dha. sa. dukamātikā57) tabbhāvanivattiyaṃ. "
  6101. 216101,67,873,220,224,1,30,4,Tadaññathā hi ettha pakāsīyati.
  6102. 216102,67,873,225,241,1,35,3,‘‘ Amanusso’’ ti( dī. ni.2.321) tabbhāvamattanivattiyaṃ.
  6103. 216103,67,873,242,250,1,64,7,"Manussattamattaṃ natthi, aññaṃ samānanti sadisatā hettha sūcīyati."
  6104. 216104,67,873,251,281,1,65,6,"‘‘ Assamaṇo samaṇapaṭiñño( a. ni.3.13,27; pu. pa.91,124), aputto’’ ti tathā sambhāvanīyaguṇanivattiyaṃ. "
  6105. 216105,67,873,282,286,1,22,4,Garahā hi ettha ñāyati.
  6106. 216106,67,873,287,314,1,62,7,"‘‘ Kacci bhoto anāmayaṃ( jā.1.15.146;2.20.129), anudarā kaññā’’ ti tadanappabhāvanivattiyaṃ."
  6107. 216107,67,873,315,331,1,44,4,‘‘ Anuppannā dhammā’’ ti( dha. sa. tikamātikā17) taṃsadisabhāvanivattiyaṃ.
  6108. 216108,67,873,332,349,1,191,14,"Atītānañhi uppannapubbattā, uppādidhammānañca paccayekadesanibbattiyā āraddhuppādabhāvā, kālavinimuttassa ca vijjamānattā uppannānukūlatā, pageva paccuppannānanti tabbidhurabhāvo ettha viññāyati."
  6109. 216109,67,873,350,366,1,42,4,‘‘ Asekkhā dhammā’’ ti( dha. sa. tikamātikā11) tadapariyosānanivattiyaṃ.
  6110. 216110,67,873,367,369,1,29,2,Tanniṭṭhānañhettha pakāsīyati.
  6111. 216111,67,873,370,388,1,160,17,"Imesaṃ pana atthānaṃ asambhavato pārisesena yathā kusalapaṭipakkhā dhammā akusalā, evaṃ vijjāpaṭipakkhā avijjāti katvā ñāṇapaṭipakkho dhammo aññāṇanti veditabbaṃ. "
  6112. 216112,67,874,2,18,1,180,14,"Sukhasaññāya gahetvā dukkhadukkhavipariṇāmadukkhasaṅkhāradukkhatāhi viññūhi dukkhantveva gahetabbaṃ saṃsāradukkhaṃ sukhanti saññāya abhinivisitvā, etena tattha taṇhāpavattiṃ dasseti. "
  6113. 216113,67,874,19,23,1,21,2,{Ārabhatī}ti nibbatteti.
  6114. 216114,67,874,24,39,1,85,9,"{Taṇhāparikkhāre}ti taṇhāya‘‘ sukhaṃ subhan’’ tiādinā saṅkhate parikkhate, alaṅkateti attho. "
  6115. 216115,67,874,40,72,1,174,19,Taṇhā hi dukkhassa samudayoti ajānanto bālo‘‘ aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā khattiyamahāsālānaṃ sahabyataṃ upapajjeyyan’’ tiādinā( ma. ni.1.442) paritassanto kāyasaṅkhāre parikkharoti.
  6116. 216116,67,874,73,78,1,42,4,{Taṇhāparikkhāre}ti vā taṇhāya parivārabhūte.
  6117. 216117,67,874,79,94,1,125,14,"Taṇhāvatthuṃ hi cakkhādiṃ, rūpādiñca abhisaṅkharitvā taṃsamaṅgīnaṃ dentā saṅkharā taṇhāya upanentā tassā parivārā viya hontīti. "
  6118. 216118,67,874,95,97,1,25,2,Gativisese brahmalokādike.
  6119. 216119,67,874,98,101,1,47,3,Anekasatapasubaddhabhiṃsano vājapeyyādiko yañño.
  6120. 216120,67,874,102,106,1,44,4,Amaraṇatthāti gahitā dukkarakiriyā amaratapo.
  6121. 216121,67,874,107,118,1,74,10,"Amaro vā devo vā bhaveyyaṃ, devaññataro vāti pavattitā vatacariyā amaratapo. "
  6122. 216122,67,874,119,125,1,39,6,Dukkhattā vā maro mārako tapo amaratapo.
  6123. 216123,67,874,126,132,1,50,6,Diṭṭhe adiṭṭhasaddo viya mare amarasaddo daṭṭhabbo.
  6124. 216124,67,875,2,6,1,73,4,Jātiādipapātadukkhajananato maruppapātasadisatā puññābhisaṅkhārassa vuttā.
  6125. 216125,67,875,7,18,1,83,7,‘‘ Mahāpariḷāhajanikan’’ ti iminā anudahanaṭṭhena tiṇukkāsadisataṃ puññaphalassa dasseti.
  6126. 216126,67,875,19,25,1,89,5,{Appassādatañcā}ti ca -saddena adhikuṭṭanavinivijjhanaaṅgapaccaṅgapalibhañjanādiṃ saṅgaṇhāti.
  6127. 216127,67,875,26,32,1,76,6,Tappaccayan ti tassa vipariṇāmadukkhasabhāvassa sugatiphalassa paccayabhūtaṃ.
  6128. 216128,67,875,33,40,1,96,7,Ramaṇīyabhāvena ca assādabhāvena ca gayhamānaṃ puññaphalaṃ dīpasikhāmadhulittasatthadhārāsadisaṃ.
  6129. 216129,67,875,41,46,1,56,5,Tadattho ca puññābhisaṅkhāro taṃnipātalehanasadiso vutto.
  6130. 216130,67,875,47,94,1,338,31,"‘‘ Sukho imissā paribbājikāya taruṇāya mudukāya lomasāya bāhāya samphasso’’ tiādinā( ma. ni.1.469) sukhasaññāya asubhabhāvassa asallakkhaṇeneva ekaccakāmaparibhogoti bālo viya gūthakīḷanaṃ, kilesābhibhūtatāya kodhāratiabhibhūto asavaso maritukāmo viya visakhādanaṃ sampati kiriyākhaṇe, āyatiṃ phalakkhaṇe ca jigucchanīyaṃ, dukkhañca apuññābhisaṅkhāraṃ ārabhati. "
  6131. 216131,67,875,95,102,1,85,6,"Lobhasahagatassa vā gūthakīḷanasadisatā, dosasahagatassa visakhādanasadisatā yojetabbā. "
  6132. 216132,67,875,103,125,1,329,18,"Sabhayassāpi pisācanagarassa kāmaguṇasamiddhiyā sukhavipallāsahetubhāvo viya āruppavipākānaṃ nirantaratāya, anupalakkhiyamānauppādavayānaṃ dīghasantānatāya agayhamānavipariṇāmānaṃ saṅkhāravipariṇāmadukkhabhūtānampi niccādivipallāsahetubhāvoti, tesaṃ pisācanagarasadisatā, tadabhimukhagamanasadisatā ca āneñjābhisaṅkhārassa yojetabbā. "
  6133. 216133,67,876,2,27,1,185,18,"Avijjābhāvatova saṅkhārabhāvo, na abhāvatoti saṅkhārānaṃ avijjāpaccayabhāve saṅkhepena anvayato, byatirekato ca vuttamatthaṃ suttena samatthetuṃ‘‘ vuttampi cetan’’ tiādinā suttapadaṃ ābhataṃ . "
  6134. 216134,67,876,28,32,1,24,3,Tattha {avidvā}ti aviddasu.
  6135. 216135,67,876,33,40,1,59,5,"{Avijjāgato}ti avijjāya samannāgato, appahīnāvijjoti adhippāyo. "
  6136. 216136,67,877,2,2,1,27,1,Paṭṭhānapaccayakathāvaṇṇanā
  6137. 216137,67,878,2,28,1,123,16,"594. {Tāvā}ti vattabbantarāpekkho nipāto, tena‘‘ avijjā saṅkhārānaṃ paccayo’’ ti idaṃ tāva siddhaṃ, idaṃ pana aparaṃ vattabbanti dasseti."
  6138. 216138,67,878,29,78,1,293,37,"‘‘ Idaṃ pana vattabban’’ ti yamatthaṃ sandhāya vuttaṃ, taṃ dassetuṃ paccayadhammā nāma yesaṃ paccayā honti, yathā vā paccayā honti, tadubhayesaṃ bahubhāvato anekadhāva paccayā hontīti avijjāyapi taṃ āsaṅkanto pucchi‘‘ katamesaṃ saṅkhārānaṃ kathaṃ paccayo hotī’’ ti, puññābhisaṅkhārādayo bahū saṅkhārā vuttā. "
  6139. 216139,67,878,79,99,1,122,18,"Avijjā ca tesaṃ paccayo hoti, na sabbesaṃ ekadhāva hoti, tasmā imesaṃ saṅkhārānaṃ evaṃ paccayo hotīti idaṃ vattabbanti attho. "
  6140. 216140,67,878,100,104,1,27,3,{Tatrā}ti tasmiṃ paccayabhāve.
  6141. 216141,67,878,105,150,1,373,35,"Yadipi‘‘ katamesaṃ saṅkhārānan’’ tiādinā asādhāraṇato pucchā āraddhā, ekadesena pana samudāyopalakkhaṇametanti dvādasannaṃ paṭiccasamuppādaṅgānaṃ yathāsakaṃ paccayuppannānaṃ paccayabhāvo vattabboti taṃ dassetuṃ, avijjāya vā paccayabhāve pucchite tappasaṅgena sabbesampi paccayadhammānaṃ paccayabhāvaṃ visajjetukāmo paccaye tāva pāḷinayeneva dassetuṃ‘‘ bhagavatā hī’’ tiādi āraddhaṃ. "
  6142. 216142,67,878,151,158,1,56,7,Tattha ca bhagavatā catuvīsati paccayā vuttāti sambandho.
  6143. 216143,67,878,159,165,1,59,6,Tesaṃ vasena avijjādīnaṃ paccayabhāvo veditabboti adhippāyo.
  6144. 216144,67,879,2,31,1,130,21,"‘ ‘ Hetu ca so paccayo cā’’ ti iminā vacanena hetuno, adhipatipaccayādibhūtassa ca gahaṇaṃ siyāti taṃ nivārento āha‘‘ hetu hutvā paccayo’’ ti. "
  6145. 216145,67,879,32,48,1,75,12,Evampi so eva doso āpajjatīti puna āha‘‘ hetubhāvena paccayoti vuttaṃ hotī’’ ti.
  6146. 216146,67,879,49,63,1,93,12,"Tena na idha hetusaddena dhammaggahaṇaṃ kataṃ, atha kho dhammassa sattiviseso gahitoti dasseti. "
  6147. 216147,67,879,64,86,1,109,17,"Tassa hi paccayasaddassa ca samānādhikaraṇataṃ sandhāya‘‘ hetu ca so paccayo ca, hetu hutvā paccayo’’ ti ca vuttaṃ. "
  6148. 216148,67,879,87,120,1,145,18,Evañca katvā parato pāḷiyaṃ‘‘ hetū hetu… pe… hetupaccayena paccayo’’ tiādinā( paṭṭhā.1.1.1) tena tena hetubhāvādiupakārena tassa tassa dhammassa upakārakattaṃ vuttaṃ.
  6149. 216149,67,879,121,179,1,283,33,"Abhidhammaṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ yo hi dhammo yaṃ dhammaṃ appaccakkhāya tiṭṭhati vā uppajjati vā, so tassa paccayo’’ ti( paṭṭhā. aṭṭha. paccayuddesavaṇṇanā),‘‘ mūlaṭṭhena upakārako dhammo hetupaccayo’’ ti( paṭṭhā. aṭṭha. paccayuddesavaṇṇanā) ca evamādinā dhammapaṭṭhānaniddesena dhammato aññā dhammasatti nāma natthīti dhammeheva dhammasattivibhāvanaṃ katanti daṭṭhabbaṃ. "
  6150. 216150,67,879,180,195,1,66,11,Idhāpi vā‘‘ hetu ca so paccayo cā’’ ti dhammeneva dhammasattiṃ dasseti.
  6151. 216151,67,879,196,213,1,112,12,"Na hi‘‘ hetupaccayo’’ tiādiko uddeso kusalādiuddeso viya dhammappadhāno, atha kho dhammānaṃ upakārakabhāvappadhānoti."
  6152. 216152,67,880,2,35,1,193,23,"‘ ‘ Eseva nayo’’ ti iminā tabbhāvena paccayabhāvaṃ ārammaṇādīsu atidisati‘‘ ārammaṇañca taṃ paccayo cāti ārammaṇapaccayo, ārammaṇaṃ hutvā paccayo, ārammaṇabhāvena paccayoti attho’’ ti, na kammadhārayamattaṃ. "
  6153. 216153,67,881,2,9,1,40,3,595. {Vacanāvayavo}ti sādhanāvayavaṃ sandhāyāha.
  6154. 216154,67,881,10,18,1,86,8,Vacanasabhāvañhi sādhanaṃ paresaṃ aviditatthañāpanato loke sādhananti pākaṭaṃ paññātaṃ.
  6155. 216155,67,881,19,33,1,115,12,"Tathā hi naṃ avayavalakkhaṇaṃ, vacanasabhāvañca sādhanaṃ, avayavapakkhādīni vacanāni sādhananti ca ñāyavādino vadanti. "
  6156. 216156,67,881,34,47,1,63,7,"Paṭiññā, {hetūtiādīsū}ti paṭiññā, hetu, udāharaṇa, upanaya, nigamanāni. "
  6157. 216157,67,881,48,51,1,39,3,Udāharaṇasādhammiyā sādhyasādhanaṃ hetu.
  6158. 216158,67,881,52,63,1,84,10,"Virūpo hetūti ca evamādīsu kāraṇaṃ yaṃ kiñci kāraṇalakkhaṇaṃ, sampāpakalakkhaṇampi vā. "
  6159. 216159,67,881,64,73,1,87,8,"Ādi -saddena tassāpi saṅgahetabbatāya, ñāpakalakkhaṇaṃ pana vacanāvayavaggahaṇena gahitaṃ. "
  6160. 216160,67,881,74,83,1,78,8,"Kāmaṃ mūlampi kāraṇalakkhaṇaṃ kāraṇameva, kāraṇanti panettha paccayahetu gahito. "
  6161. 216161,67,881,84,90,1,62,6,Mūlanti hetuhetūti kāraṇavisesavisayattā mūlassa visuṃ gahaṇaṃ.
  6162. 216162,67,881,91,100,1,75,7,"{Etī}ti etassa atthavacanaṃ vattatīti, tañca uppattiṭṭhitīnaṃ sādhāraṇavacanaṃ. "
  6163. 216163,67,881,101,111,1,36,6,Tenevāha‘‘ tiṭṭhati vā uppajjati vā’’ ti.
  6164. 216164,67,881,112,133,1,141,18,"Ekacco hi paccayo ṭhitiyā eva upakārako hoti yathā pacchājātapaccayo, ekacco uppattiyā eva yathā anantarādiko, ekacco ubhayassa yathā hetuādayo. "
  6165. 216165,67,882,2,10,1,74,7,{Upakārakalakkhaṇo}ti ca dhammena dhammasattiṃ upakāraṃ dassetīti daṭṭhabbaṃ.
  6166. 216166,67,882,11,23,1,103,11,"Hinoti patiṭṭhāti etthāti hetu, anekatthattā dhātusaddānaṃ hi-saddo mūlasaddo viya patiṭṭhattho veditabbo. "
  6167. 216167,67,882,24,42,1,149,18,Hinoti vā etena kammanidānabhūtena uddhaṃ ojaṃ atiharantena mūlena viya pādapo tappaccayaṃ phalaṃ gacchati pavattati vuddhiṃ viruḷhiṃ āpajjatīti hetu.
  6168. 216168,67,882,43,47,1,30,4,Attano phalaṃ karotīti kāraṇaṃ.
  6169. 216169,67,882,48,53,1,38,5,Nidadāti dassentaṃ viya hotīti nidānaṃ.
  6170. 216170,67,882,54,58,1,32,4,Sambhavati taṃ etasmāti sambhavo.
  6171. 216171,67,882,59,67,1,81,7,Pabhavati etasmāti {pabhavo}ti paccayahetusaddehi itaresampi samānatthatā veditabbā.
  6172. 216172,67,882,68,83,1,107,9,"Evaṃ santepi kāraṇavisesavisayo hetusaddo, kāraṇasāmaññavisayo paccayasaddoti dassento‘‘ mūlaṭṭhenā’’ tiādimāha. "
  6173. 216173,67,882,84,105,1,110,14,"Hetuattho, paccayaṭṭho ca heṭṭhā papañcavasena vuttoti taṃ saṅkhippaṃ dassento āha‘‘ saṅkhepato… pe… hetupaccayo’’ ti. "
  6174. 216174,67,883,2,29,1,253,21,"Yathā sālivīhibījādīni taṃtaṃosadhīnaṃ sālivīhiādibhāvassa sādhakāni, maṇiādippabhāvatthūni ca nīlādivaṇṇāni nīlādippabhāsādhakāni, evaṃ hetupaccayo yathārahaṃ attanā sampayuttadhammānaṃ kusalādibhāvassa sādhakoti imamatthaṃ dasseti‘‘ so sāliādīnan’’ tiādinā. "
  6175. 216175,67,883,30,35,1,41,5,Ācariyānan ti ca revatācariyaṃ sandhāyāha.
  6176. 216176,67,883,36,45,1,60,7,"Evaṃ {sante}ti hetupaccayo yadi kusalādibhāvasādhako, evaṃ sati. "
  6177. 216177,67,883,46,50,1,25,4,Na sampajjati na sijjhati.
  6178. 216178,67,883,51,63,1,134,11,"Yathā kusalākusalahetu taṃsamuṭṭhānarūpassa kusalākusalabhāvāya na pariyatto, evaṃ abyākatopi hetu taṃsamuṭṭhānarūpassa abyākatabhāvāya. "
  6179. 216179,67,883,64,80,1,75,12,Sabhāveneva hi taṃ abyākatanti āha‘‘ na hi so tesaṃ kusalādibhāvaṃ sādhetī’’ ti.
  6180. 216180,67,883,81,96,1,60,11,Hetupaccayo ca tesaṃ hotiyevāti āha‘‘ na ca paccayo na hotī’’ ti.
  6181. 216181,67,883,97,108,1,60,7,Idāni tamatthaṃ pāḷiyā samatthetuṃ‘‘ vuttañhetan’’ tiādi vuttaṃ.
  6182. 216182,67,883,109,122,1,109,11,"Vinā {etenā}ti etena hetunā abyākatabhāvasādhakena vinā ahetukattā, abyākatabhāvo siddho sabhāvenevāti adhippāyo."
  6183. 216183,67,884,2,46,1,226,24,"‘ ‘ Yoniso, bhikkhave, manasi karoto anuppannā ceva kusalā dhammā uppajjanti, uppannā ca kusalā dhammā abhivaḍḍhantī’’ tiādi( a. ni.1.67) vacanehi kusalabhāvassa yonisomanasikārappaṭibaddhatā siddhāti āha‘‘ yonisomanasikārappaṭibaddho kusalabhāvo’’ ti. "
  6184. 216184,67,884,47,55,1,81,8,Eteneva akusalaabyākatabhāvāpi kusalabhāvo viya na hetupaṭibaddhāti dassitaṃ hoti.
  6185. 216185,67,884,56,85,1,180,19,"Yaṃ paneke maññeyyuṃ‘‘ ahetukahetussa akusalabhāvo viya sahetukahetūnampi sabhāvatova kusalādibhāvo, aññesaṃ taṃsampayuttānaṃ hetupaṭibaddho’’ ti, tassa uttaraṃ vattuṃ‘‘ yadi cā’’ tiādimāha. "
  6186. 216186,67,884,86,103,1,101,15,"Alobho kusalo vā siyā abyākato {vā}ti yadi alobho sabhāvato kusalo, so kusalasabhāvattā abyākato na siyā. "
  6187. 216187,67,884,104,113,1,78,9,Atha abyākato taṃsabhāvattā kusalo na siyā alobhasabhāvassa adosattābhāvo viya.
  6188. 216188,67,884,114,154,1,278,31,"Yasmā pana ubhayathāpi hoti, tasmā yathā ubhayathā hontesu saddhādīsu sampayuttesu hetupaṭibaddhaṃ kusalādibhāvaṃ pariyesetha, na sabhāvato, evaṃ hetūsupi kusalāditā aññapaṭibaddhā pariyesitabbā, na sabhāvatoti yaṃ vuttaṃ‘‘ sampayuttahetūsu sabhāvatova kusalādibhāvo’’ ti, taṃ na yujjati. "
  6189. 216189,67,884,155,172,1,173,15,"Sā pana pariyesiyamānā yonisomanasikārādipaṭibaddhā hotīti hetūsu viya sampayuttesupi yonisomanasikārādipaṭibaddho kusalādibhāvo, na hetupaṭibaddhoti siddhaṃ hotīti adhippāyo. "
  6190. 216190,67,885,2,10,1,53,7,Viruḷhamūlā {viyā}ti etena mūlāni viya mūlānīti dasseti.
  6191. 216191,67,885,11,18,1,39,3,Tenevāha‘‘ suppatiṭṭhitabhāvasādhanenā’’ ti.
  6192. 216192,67,885,19,56,1,238,27,"Svāyaṃ‘‘ kusalo dhammo kusalassa, kusalo dhammo abyākatassa, kusalo dhammo kusalābyākatassa, akusalo dhammo akusalassa, akusalo dhammo abyākatassa, akusalo dhammo akusalābyākatassa, abyākato dhammo abyākatassā’’ ti evaṃ sattadhā pañhāvāre niddiṭṭho. "
  6193. 216193,67,885,57,96,1,244,23,"Yaṃ pana vuttaṃ hetukiccaṃ dassentena‘‘ hetū hetusampayuttakānaṃ dhammānaṃ, taṃsamuṭṭhānānañca rūpānaṃ hetupaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.1), tattha paṭhamo hetusaddo paccattaniddiṭṭho paccayadhammaniddeso, tenassa hetubhāvena upakārakatā hetupaccayatāti dasseti. "
  6194. 216194,67,885,97,114,1,137,15,"Dutiyo paccayuppannavisesanaṃ, tena na yesaṃ kesañci sampayuttakānaṃ hetū hetupaccayena paccayo, atha kho hetunā sampayuttānamevāti dasseti. "
  6195. 216195,67,885,115,133,1,182,17,Nanu ca sampayuttasaddassa sāpekkhattā dutiye hetusadde avijjamānepi aññassa apekkhitabbassa aniddiṭṭhattā hetū attanāva sampayuttakānaṃ hetupaccayena paccayoti ayamattho viññāyatīti?
  6196. 216196,67,885,134,135,1,11,1,Nāyamekanto.
  6197. 216197,67,885,136,160,1,166,19,"Hetusaddo hi paccattaniddiṭṭho‘‘ hetupaccayena paccayo’’ ti ettheva byāvaṭo yadā gayhati, na tadā sampayuttavisesanaṃ hotīti sampayuttaavisiṭṭhā ye keci gahitā bhaveyyunti. "
  6198. 216198,67,885,161,191,1,211,23,"Nanu ca yathā‘‘ arūpino āhārā sampayuttakānaṃ dhammānaṃ, arūpino indriyā sampayuttakānaṃ dhammānan’’ ti ca vutte dutiyena āhāraggahaṇena, indriyaggahaṇena ca vināpi āhārindriyasampayuttakāva gayhanti, evamidhāpi siyāti? "
  6199. 216199,67,885,192,197,1,50,4,"Na, āhārindriyāsampayuttassa vajjetabbassa abhāvato. "
  6200. 216200,67,885,198,217,1,164,18,"Vajjetabbābhāvato hi tattha dutiye āhārindriyaggahaṇe asatipi taṃsampayuttakāva gayhantīti taṃ na kataṃ, idha pana vajjetabbaṃ atthīti kattabbaṃ dutiyaṃ hetuggahaṇaṃ. "
  6201. 216201,67,885,218,242,1,187,20,Evampi‘‘ hetū hetusampayuttakānan’’ ti ettha hetusampayuttakānaṃ so eva sampayuttakahetūti visesanassa akatattā yo koci hetu yassa kassaci hetusampayuttassa hetupaccayena paccayoti āpajjatīti?
  6202. 216202,67,885,243,250,1,79,6,"Nāpajjati, paccattaniddiṭṭhasseva hetuno puna sampayuttavisesanabhāvena vuttattā. "
  6203. 216203,67,885,251,261,1,93,10,Etadatthameva hi vināpi dutiyena hetusaddena hetusampayuttabhāve siddhepi tassa gahaṇaṃ kataṃ.
  6204. 216204,67,886,2,20,1,138,17,"Atha vā asati dutiye hetusadde hetusampayuttakānaṃ hetupaccayena paccayo, na pana hetūnanti evampi gahaṇaṃ siyāti tannivāraṇatthaṃ so vutto. "
  6205. 216205,67,886,21,37,1,113,13,"Tena hetusampayuttabhāvaṃ ye labhanti, tesaṃ sabbesaṃ hetūnaṃ, aññesampi hetū hetupaccayena paccayoti dassitaṃ hoti. "
  6206. 216206,67,886,38,55,1,146,15,"Yasmā pana hetujhānamaggā patiṭṭhāmattādibhāvena aññadhammanirapekkhā, na āhārindriyā viya sāpekkhā eva, tasmā etesveva dutiyaṃ hetādiggahaṇaṃ kataṃ. "
  6207. 216207,67,886,56,82,1,200,23,"Āhārindriyā pana āharitabbaīsitabbāpekkhā eva, tasmā te vināpi dutiyena āhārindriyaggahaṇena attanā eva āharitabbe, īsitabbe ca āhārindriyabhūte, aññe ca sampayuttake paricchindantīti taṃ tattha na kataṃ. "
  6208. 216208,67,886,83,117,1,252,27,"Idha ca dutiyena hetuggahaṇena paccayuppannānaṃ hetunā, paccayabhūteneva ca sampayuttānaṃ hetūnaṃ, aññesañca paricchinnattā puna visesena kiccaṃ natthīti pañhāvāre‘‘ kusalā hetū sampayuttakānaṃ khandhānan’’ tiādīsu dutiyaṃ hetuggahaṇaṃ na katanti daṭṭhabbaṃ. "
  6209. 216209,67,887,2,11,1,58,4,"596. {Ārammaṇabhāvenā}ti visayabhāvena, ālambitabbabhāvenāti attho. "
  6210. 216210,67,887,12,58,1,309,30,{Ārabhitvāpī}ti pi -saddena imamatthaṃ dasseti– rūpāyatanādimatte yasmiṃ kismiñci ekasmiṃ aṭṭhatvā‘‘ yaṃ yaṃ dhammaṃ ārabbhā’’ ti( paṭṭhā1.1.2) aniyamena sabbarūpāyatanānaṃ… pe… sabbadhammāyatanānañca ārammaṇapaccayabhāvassa vuttattā rūpādibhedena chabbidhesu saṅkhatāsaṅkhatapaññattidhammesu na koci dhammo ārammaṇapaccayo na hotīti.
  6211. 216211,67,887,59,64,1,48,5,Svāyaṃ ārammaṇapaccayabhāvo heṭṭhā vibhāvito eva.
  6212. 216212,67,887,65,68,1,19,2,{Ālambitvā}ti gahetvā.
  6213. 216213,67,887,69,81,1,70,8,Ekantasārammaṇabhāvato anārabbha pavatti eva natthīti āha‘‘ ārabbhevā’’ ti.
  6214. 216214,67,887,82,118,1,208,24,"Svāyaṃ‘‘ kusalo dhammo kusalassa, kusalo dhammo akusalassa, kusalo dhammo abyākatassa, akusalo dhammo akusalassa, kusalassa, abyākatassa, abyākato dhammo abyākatassa, kusalassa, akusalassā’’ ti evaṃ navappakāro veditabbo. "
  6215. 216215,67,888,2,8,1,31,2,597. {Jeṭṭhakaṭṭhenā}ti pamukhabhāvena.
  6216. 216216,67,888,9,13,1,40,4,Attādhīnānañhi patibhūto dhammo adhipati.
  6217. 216217,67,888,14,18,1,33,4,So tesaṃ pamukhabhāvena pavattati.
  6218. 216218,67,888,19,55,1,302,30,"‘‘ Chandavato kiṃ nāma na sijjhatī’’ tiādikaṃ purimābhisaṅkhārūpanissayaṃ labhitvā uppajjamāne cittuppāde chandādayo dhurabhūtā jeṭṭhakabhūtā sampayuttadhamme sādhayamānā vase vattayamānā hutvā pavattanti, sampayuttadhammā ca tesaṃ vasena vattanti hīnādibhāvena tadanuvattanato, tena te adhipatipaccayā honti. "
  6219. 216219,67,888,56,66,1,126,10,Garukātabbampi ārammaṇaṃ tanninnapoṇapabbhārānaṃ assādanapaccavekkhaṇamaggaphalānaṃ attano vase vattayamānaṃ viya paccayo hoti.
  6220. 216220,67,888,67,74,1,76,7,Tasmā ayaṃ attādhīnānaṃ patibhāvena upakārakattā adhipatipaccayoti daṭṭhabbo.
  6221. 216221,67,888,75,89,1,136,12,"{Chandādhipatī}ti chandasaṅkhāto adhipati, chandaṃ dhuraṃ chandaṃ jeṭṭhakaṃ katvā cittuppattikāle uppannassa kattukamyatāchandassetaṃ nāmaṃ. "
  6222. 216222,67,888,90,93,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  6223. 216223,67,888,94,144,1,183,18,"Kasmā pana yathā hetupaccayaniddese ‘‘ hetū hetusampayuttakānan’’ ti( paṭṭhā.1.1.1) vuttaṃ, evamidha‘‘ adhipatī adhipatisampayuttakānan’’ ti avatvā‘‘ chandādhipati chandasampayuttakānan’’ tiādinā( paṭṭhā.1.1.3) nayena vuttanti? "
  6224. 216224,67,888,145,148,1,18,2,Ekakkhaṇe abhāvato.
  6225. 216225,67,888,149,160,1,89,10,"Hetavo hi dve tayopi ekakkhaṇe hetupaccayā honti, mūlaṭṭhena upakārakabhāvassa avijahanato. "
  6226. 216226,67,888,161,172,1,74,10,"Adhipati pana jeṭṭhakaṭṭhena upakārako, na ca ekakkhaṇe bahū jeṭṭhakā honti. "
  6227. 216227,67,888,173,197,1,172,16,Tasmā ekato uppannānampi tesaṃ ekakkhaṇe adhipatipaccayabhāvo natthīti‘‘ adhipatī adhipatisampayuttakānan’’ ti avatvā‘‘ chandādhipati chandasampayuttakānan’’ tiādinā nayena vuttaṃ.
  6228. 216228,67,889,2,9,1,42,7,Yaṃ yaṃ dhamman ti yaṃ yaṃ ārammaṇadhammaṃ.
  6229. 216229,67,889,10,22,1,113,11,Garuṃ {katvā}ti garukāracittīkāravasena vā assādanavasena vā garukārikaṃ laddhabbaṃ avijahitabbaṃ anavaññātaṃ katvā.
  6230. 216230,67,889,23,31,1,39,7,Te te {dhammā}ti te te garukātabbā dhammā.
  6231. 216231,67,889,32,36,1,40,4,Tesaṃ tesan ti taṃtaṃgarukārakadhammānaṃ.
  6232. 216232,67,889,37,40,1,44,2,{Adhipatipaccayenā}ti ārammaṇādhipatipaccayena.
  6233. 216233,67,889,41,91,1,413,37,"Svāyaṃ‘‘ kusalo dhammo kusalassa sahajātārammaṇehi, akusalassa ārammaṇeneva, abyākatassa sahajātārammaṇehi, kusalābyākatassa sahajātenevāti kusalamūlā cattāro, akusalo dhammo akusalassa sahajātārammaṇehi, abyākatassa sahajāteneva, tathā akusalābyākatassāti akusalamūlā tayo, abyākato dhammo abyākatassa sahajātārammaṇehi, kusalassa ārammaṇeneva, tathā akusalassāti abyākatamūlā tayo’’ ti saṅkhepato dasappakāro adhipatipaccayo. "
  6234. 216234,67,889,92,100,1,68,7,"Ettha ca sattadhā sahajātādhipati, sattadhā ārammaṇādhipati veditabbo. "
  6235. 216235,67,890,2,10,1,42,4,"598. Antarāyatīti antaraṃ, byavadhāyakanti attho. "
  6236. 216236,67,890,11,22,1,76,10,"Nāssa antaraṃ vijjatīti anantaro, anantaro ca so paccayo cāti anantarapaccayo."
  6237. 216237,67,890,23,39,1,124,10,"‘‘ Atthānantaratā anantarapaccayo, kālānantaratā samanantarapaccayo’’ tiādinā bahudhā papañcayanti, asāraṃ ganthavitthāraṃ karonti. "
  6238. 216238,67,890,40,65,1,197,19,"Yathā pavattiokāsadānavisesabhāvena natthivigatapaccayā vuttā, na evaṃ anantarasamanantarapaccayā, ete pana cittaniyamahetubhāvena vuttāti taṃ cittaniyamahetubhāvaṃ dassetuṃ‘‘ yo hi esā’’ tiādi āraddhaṃ. "
  6239. 216239,67,890,66,95,1,287,26,"Tattha manoviññāṇadhātūtiādi {cittaniyamo}ti ettha ādi -saddena santīraṇānantarā voṭṭhabbanaṃ, cutianantarā paṭisandhīti yassa yassa cittassa anantarā yaṃ yaṃ cittaṃ uppajjati, tassa tassa tadanantaruppādaniyamo taṃtaṃsahakāripaccayavisiṭṭhassa purimapurimacittasseva vasena ijjhatīti dasseti. "
  6240. 216240,67,891,2,9,1,55,5,{Atthānantaratāyā}ti atthena kenaci dhammena anantaratāya.
  6241. 216241,67,891,10,15,1,42,3,{Kālānantaratāyā}ti kālabhedena anantaratāya .
  6242. 216242,67,891,16,23,1,54,7,Ācariyānan ti idhāpi revatācariya meva sandhāya vuttaṃ.
  6243. 216243,67,891,24,33,1,83,7,"{Tatthā}ti tasmiṃ kālānantaratāya samanantarapaccayabhāve, tasmiṃ vā yathāvuttavirodhe. "
  6244. 216244,67,891,34,72,1,308,34,"Bhāvanābalena pana {vāritattā}ti ettha yathā rukkhassa vedhe dinne pupphituṃ samatthasseva pupphanaṃ na hoti, vedhe pana apanīte tāya eva samatthatāya pupphanaṃ hoti, evamidhāpi bhāvanābalena vāritattā samuṭṭhāpanasamatthasseva asamuṭṭhāpanaṃ, tasmiñca apagate tāya eva samatthatāya samuṭṭhāpanaṃ hotīti adhippāyo. "
  6245. 216245,67,891,73,80,1,69,7,Tampi vacanaṃ kālānantaratā natthi sattāhādinā kālena antaritabhāvato.
  6246. 216246,67,891,81,90,1,41,5,Etadeva‘‘ kālantaritatā atthi’’ icceva vadāma.
  6247. 216247,67,891,91,111,1,93,14,Nanu ca kālo nāma koci paramatthato natthīti vadeyyāti āsaṅkanto āha‘‘ kālānantara… pe… laddhī’’ ti.
  6248. 216248,67,892,2,17,1,161,12,"Byañjanamattatovettha nānākaraṇaṃ paccetabbaṃ, na {atthato}ti upacayasantatiadhivacananiruttipadānaṃ viya saddatthamattato nānākaraṇaṃ, na vacanīyatthatoti adhippāyo. "
  6249. 216249,67,892,18,27,1,50,5,Teneva saddatthavisesaṃ dassetuṃ‘‘ kathan’’ tiādimāha.
  6250. 216250,67,892,28,33,1,97,5,Tattha purimapacchimānaṃ nirodhuppādantarābhāvato nirantaruppādanasamatthatā anantarapaccayabhāvo.
  6251. 216251,67,892,34,60,1,217,19,"Rūpakalāpānaṃ viya saṇṭhānābhāvato, paccayapaccayuppannānaṃ sahāvaṭṭhānābhāvato ca‘‘ idamito heṭṭhā, uddhaṃ, tiriyan’’ ti vibhāgābhāvā attanā ekattamiva upanetvā suṭṭhu anantarabhāvena uppādanasamatthatā samanantarapaccayatā. "
  6252. 216252,67,892,61,82,1,156,18,"{Uppādanasamatthatā}ti ca abyāpārattā dhammānaṃ yasmiṃ yadākāre niruddhe, vattamāne vā sati taṃtaṃvisesavanto dhammā honti, tassa sova ākāro vuccatīti daṭṭhabbo. "
  6253. 216253,67,892,83,99,1,215,14,"Dhammānaṃ pavattimattameva ca upādāya kālavohāroti nirodhā vuṭṭhahantassa nevasaññānāsaññāyatanaphalasamāpattīnaṃ asaññabhavā cavantassa, purimacutipacchimapaṭisandhīnañca nirodhuppādanirantaratāya kālantaratā natthi. "
  6254. 216254,67,892,100,119,1,154,17,"Na hi tesaṃ antarā arūpadhammappavatti atthi, yaṃ upādāya kālantaratā vucceyya, na ca rūpadhammappavatti arūpadhammappavattiyā antaraṃ karoti aññasantānattā. "
  6255. 216255,67,892,120,129,1,107,9,Rūpārūpasantatiyo hi dve aññamaññaṃ visadisasabhāvattā aññamaññūpakārabhāvena pavattamānāpi visuṃyeva honti.
  6256. 216256,67,892,130,137,1,98,7,Ekasantatiyañca purimapacchimānaṃ majjhe pavattamānaṃ taṃsantatipariyāpannatāya antarakārakaṃ hoti.
  6257. 216257,67,892,138,151,1,114,12,"Tādisañca kiñci nevasaññānāsaññāyatanaphalasamāpattīnaṃ majjhe natthi, na ca abhāvo antarakārako hoti abhāvattā eva. "
  6258. 216258,67,892,152,169,1,180,16,"Tasmā javanānantarassa javanassa viya, bhavaṅgānantarassa bhavaṅgassa viya ca nirantaratā suṭṭhu anantaratā hotīti tathā uppādanasamatthatā nevasaññānāsaññāyatanacutīnampi daṭṭhabbā. "
  6259. 216259,67,892,170,178,1,86,7,Uppattiyā paccayabhāvo cettha anantarapaccayādīnaṃ pākaṭoti uppādanasamatthatāva vuttā .
  6260. 216260,67,892,179,214,1,236,22,Paccuppannānaṃ pana dhammānaṃ pubbantāparantaparicchedena gahitānaṃ uppajjatīti vacanaṃ alabhantānaṃ‘‘ atīto dhammo paccuppannassa dhammassa anantarapaccayena paccayo’’ tiādinā( paṭṭhā.2.18.4) anantarādipaccayabhāvo vuttoti na so uppattiyā evāti viññāyati.
  6261. 216261,67,892,215,221,1,60,6,Na hi kusalādiggahaṇaṃ viya paccuppannaggahaṇaṃ aparicchedaṃ.
  6262. 216262,67,892,222,227,1,43,5,Yato uppattimattasamaṅgino eva gahaṇaṃ siyā.
  6263. 216263,67,892,228,234,1,47,6,Teneva ca atītattike paṭiccavārādayo na santīti.
  6264. 216264,67,892,235,271,1,217,26,"Tassa‘‘ kusalo dhammo kusalassa, kusalo dhammo abyākatassa, akusalo dhammo akusalassa, akusalo dhammo abyākatassa, abyākato dhammo abyākatassa, abyākato dhammo kusalassa, abyākato dhammo akusalassā’’ ti sattadhā bhedo veditabbo. "
  6265. 216265,67,893,2,22,1,162,15,"599. Uppajjamānova saha {uppādanabhāvenā}ti etthāpi uppattiyā paccayabhāvena pākaṭena ṭhitiyāpi paccayabhāvaṃ nidassetīti daṭṭhabbaṃ, aññathā padīpanidassanaṃ na yujjeyya. "
  6266. 216266,67,893,23,32,1,55,8,"Padīpo hi pabhāsassa ṭhitiyāpi paccayo, na uppattiyā eva. "
  6267. 216267,67,893,33,37,1,62,4,Paccayuppannānaṃ sahajātabhāvena upakārakatā sahajātapaccayatā.
  6268. 216268,67,893,38,41,1,32,2,{Okkantikkhaṇe}ti paṭisandhikkhaṇe.
  6269. 216269,67,893,42,61,1,143,18,"Tasmiṃ hi khaṇe nāmarūpaṃ okkantaṃ viya paralokato āgantvā idha mātukucchiādiṃ pavisantaṃ viya uppajjati, tasmā so khaṇo okkantikkhaṇoti vuccati. "
  6270. 216270,67,893,62,68,1,45,6,Ettha ca rūpan ti hadayavatthuyeva adhippetaṃ.
  6271. 216271,67,893,69,76,1,48,6,"Tañhi nāmassa, nāmañca tassa sahajātapaccayo hoti. "
  6272. 216272,67,893,77,85,1,87,7,{Cittacetasikā}ti pavattiyaṃ cattāro khandhā paṭisandhikkhaṇe cittasamuṭṭhānānaṃ abhāvato.
  6273. 216273,67,893,86,91,1,40,4,Rūpino {dhammā}ti hadayavatthuṃ sandhāyāha.
  6274. 216274,67,893,92,114,1,167,17,"Tattha yadipi pubbe‘‘ okkantikkhaṇe nāmarūpan’’ ti vuttaṃ, tathāpi tena khaṇantare sahajātapaccayabhāvo rūpadhammānaṃ na nivāritoti tannivāraṇatthamidaṃ vuttanti gahetabbaṃ. "
  6275. 216275,67,893,115,142,1,209,23,"Kiñci {kāle}ti keci kismiñci kāleti attho, tena rūpino dhammā keci vatthubhūtā kismiñci paṭisandhikāleti aññesaṃ rūpadhammānaṃ, vatthuno ca pavattiyaṃ arūpadhammānaṃ sahajātapaccayabhāvaṃ pubbe anivāritaṃ nivāreti. "
  6276. 216276,67,893,143,167,1,104,16,Evañca katvā‘‘ kiñci kālan’’ ti vā‘‘ kismiñci kāle’’ ti vā vattabbe tathā avatvā vibhattivipallāsaṃ katvā vuttaṃ.
  6277. 216277,67,893,168,172,1,29,3,Tena {kiñcī}ti upayogekavacanaṃ.
  6278. 216278,67,893,173,184,1,59,7,‘‘ Rūpino dhammā’’ ti etena sambandhe paccattabahuvacanaṃ jāyati.
  6279. 216279,67,893,185,196,1,62,7,‘‘ Kāle’’ ti etena sambandhe bhummekavacananti dīpitanti veditabbaṃ.
  6280. 216280,67,893,197,233,1,172,22,"Purimena ca‘‘ eko khandho, vatthu ca tiṇṇannaṃ khandhānan’’ ti( paṭṭhā.1.1.419) ādivacanena nāmasahitaṃ eva vatthu nāmassa paccayoti vattabbe āpanne itarena kevalassa ca tathāvattabbataṃ dasseti. "
  6281. 216281,67,893,234,280,1,249,24,"Svāyaṃ sahajātapaccayo‘‘ kusalo dhammo kusalassa, abyākatassa, kusalābyākatassa, akusalo dhammo akusalassa , abyākatassa, akusalābyākatassa, abyākato dhammo abyākatassa, kusalābyākato dhammo abyākatassa, akusalābyākato dhammo abyākatassā’’ ti( paṭṭhā.1.1.419) navavidho veditabbo. "
  6282. 216282,67,894,2,9,1,50,4,600. Attano upakārakassa upakārakatā aññamaññapaccayatā.
  6283. 216283,67,894,10,14,1,31,4,Tathā hissa tidaṇḍaṃ nidassitaṃ.
  6284. 216284,67,894,15,22,1,66,6,"Upakārakatā ca aññamaññatāvaseneva daṭṭhabbā, na sahajātatādivasena. "
  6285. 216285,67,894,23,38,1,118,14,"Sahajātādipaccayo hontoyeva hi koci aññamaññapaccayo na hoti, na ca sahajātādipaccayadhammehi vinā imassa pavatti atthi. "
  6286. 216286,67,894,39,48,1,69,9,Tathā hi sahajātādipaccayo ca hontoyeva hi koci aññamaññapaccayo hoti.
  6287. 216287,67,894,49,68,1,170,17,"Yadi ca attano upakārakassa upakārakatāmattaṃ aññamaññapaccayo siyā, purejātapacchājātabhāvena upakārassa upakārakā vatthukhandhā aññamaññapaccayā siyuṃ, na ca taṃ icchitaṃ. "
  6288. 216288,67,894,69,80,1,57,7,Tena vuttaṃ‘‘ upakārakatā ca aññamaññavaseneva daṭṭhabbā’’ ti.
  6289. 216289,67,894,81,88,1,49,6,"Ayañca uppattiyā, ṭhitiyā ca upakārakoti veditabbo. "
  6290. 216290,67,894,89,109,1,108,14,"Ayaṃ pana‘‘ kusalo dhammo kusalassa, akusalo dhammo akusalassa, abyākato dhammo abyākatassā’’ ti tividho veditabbo. "
  6291. 216291,67,895,2,22,1,190,16,"601. Taruādīnaṃ pathavī viya adhiṭṭhānākārena pathavīdhātu sesadhātūnaṃ, cakkhādayo cakkhuviññāṇādīnaṃ upakārakā cittakammassa paṭādayo viya nissayākārena khandhādayo taṃtaṃnissayānaṃ khandhādīnaṃ. "
  6292. 216292,67,895,23,33,1,88,10,Pathavīdhātuyaṃ patiṭṭhāya eva hi sesadhātuyo upādārūpāni viya yathāsakaṃ kiccaṃ karonti.
  6293. 216293,67,896,2,6,1,31,2,{Adhiṭṭhānākārenā}ti ādhārākārena.
  6294. 216294,67,896,7,13,1,62,6,Ādhārākāro cettha tesaṃ sātisayaṃ tadadhīnavuttitāya veditabbo.
  6295. 216295,67,896,14,26,1,114,11,"Yato bhūtāni aniddisitabbaṭṭhānāni vuccanti, evañca katvā cakkhādīnampi adhiṭṭhānākārena upakārakatā suṭṭhu yujjati. "
  6296. 216296,67,896,27,38,1,118,11,Na hi yathāvuttaṃ tadadhīnavuttitāvisesaṃ muñcitvā añño cakkhādīsu adesakānaṃ arūpadhammānaṃ adhiṭṭhānākāro sambhavati.
  6297. 216297,67,896,39,52,1,89,12,"Yadipi yaṃ yaṃ dhammaṃ paṭicca ye ye dhammā uppajjanti, tesaṃ sabbesaṃ tadadhīnavuttibhāvo. "
  6298. 216298,67,896,53,66,1,159,12,"Yena pana paccayabhāvavisesena cakkhādīnaṃ paṭumandabhāvesu cakkhuviññāṇādayo tadanuvidhānākāreneva pavattanti, svāyamidha tesaṃ tadadhīnavuttitāsiddho visesoti. "
  6299. 216299,67,896,67,75,1,91,8,Evañhi paccayabhāvasāmaññe satipi ārammaṇapaccayato nissayapaccayassa viseso vibhāvito hoti.
  6300. 216300,67,896,76,80,1,29,4,Svāyaṃ nayo heṭṭhā pakāsitova.
  6301. 216301,67,896,81,100,1,87,13,Chaṭṭho {panā}ti ettha‘‘ rūpino dhammā arūpīnaṃ dhammānaṃ kismiñci kāle’’ ti idaṃ na labbhati.
  6302. 216302,67,896,101,125,1,105,15,"Yaṃ panettha labbhati‘‘ rūpino dhammā kecī’’ ti, tattha te eva dhamme dassetuṃ‘‘ cakkhāyatanan’’ tiādi niddiṭṭhaṃ. "
  6303. 216303,67,896,126,132,1,42,6,Yaṃ rūpan ti hadayavatthuṃ sandhāya vuttaṃ.
  6304. 216304,67,896,133,137,1,36,4,Ayaṃ pana nissayapaccayo terasavidho.
  6305. 216305,67,896,138,139,1,6,1,Kathaṃ?
  6306. 216306,67,896,140,151,1,83,9,"Sahajātato kusalamūlā tayo, tathā akusalamūlā, abyākatamūlesu pana purejātaṃ labbhati. "
  6307. 216307,67,896,152,180,1,208,21,"Abyākatañhi abyākatassa sahajātampi paccayo hoti, purejātampi kusalassa purejātameva, tathā akusalassa, kusalābyākataṃ sahajātapurejātato kusalassa, sahajātato eva abyākatassa, tathā akusalābyākatan’’ ti evaṃ terasa. "
  6308. 216308,67,897,2,24,1,129,16,"602. Tadadhīnavuttitāya attano phalena {nissito}ti yaṃ kiñci kāraṇaṃ nissayoti vatvā tattha yo bhuso nissayo, taṃ {upanissayo}ti niddhāreti. "
  6309. 216309,67,897,25,37,1,142,10,"Balavakāraṇabhāvena {upakārako}ti ārammaṇabhāvavasena anantaraṃ anurūpacittuppādanasamatthatāvasena, kevalañca balavantaṃ kāraṇaṃ hutvā upakārako. "
  6310. 216310,67,897,38,45,1,16,3,Tenāha‘‘ so’’ tiādi.
  6311. 216311,67,898,2,8,1,41,5,Tattha dānaṃ {datvā}ti deyyadhammaṃ cajitvā.
  6312. 216312,67,898,9,18,1,43,8,"Yāya vā cetanāya so diyyati, sā cetanā dānaṃ. "
  6313. 216313,67,898,19,26,1,49,6,{Datvā}ti taṃ cetanaṃ pariyodapetvā visuddhaṃ katvā.
  6314. 216314,67,898,27,33,1,63,5,Sīlaṃ {samādiyitvā}ti pañcaṅgadasaṅgādivasena niccasīlaṃ gaṇhitvā.
  6315. 216315,67,898,34,50,1,104,11,"Iminā samādānaviratiyeva dassitā, sampattaviratisamucchedaviratiyo pana loke‘‘ sīlan’’ ti apākaṭattā na vuttā. "
  6316. 216316,67,898,51,59,1,47,6,"Kiñcāpi na vuttā, ārammaṇapaccayo pana hontiyeva. "
  6317. 216317,67,898,60,69,1,74,8,"Tattha samucchedavirati sekkhānaṃyeva kusalassa ārammaṇaṃ hoti, na itaresaṃ. "
  6318. 216318,67,898,70,93,1,77,11,"Uposathakamman ti‘‘ pāṇaṃ na hane, na cādinnamādiye’’ ti( su. ni.402) evaṃ vuttaṃ uposathasīlaṃ. "
  6319. 216319,67,898,94,109,1,119,13,"Taṃ garuṃ katvā {paccavekkhatī}ti taṃ yathāvuttaṃ kusalaṃ sekkhopi puthujjanopi paccavekkhati, arahāpi taṃ paccavekkhateva. "
  6320. 216320,67,898,110,116,1,43,6,Arahatopi hi pubbe kataṃ kusalaṃ kusalameva.
  6321. 216321,67,898,117,126,1,58,8,"Yena pana cittena paccavekkhati, taṃ kiriyacittaṃ nāma hoti. "
  6322. 216322,67,898,127,139,1,54,8,Tasmā‘‘ kusalo kusalassā’’ ti imasmiṃ adhikāre na labbhati.
  6323. 216323,67,898,140,166,1,151,19,"Pubbe {suciṇṇānī}ti‘‘ datvā katvā’’ ti hi āsannakatāni vuttāni, iminā na āsannakatānīti veditabbāni, dānādīhi vā sesāni kāmāvacarakusalāni dassetuṃ idaṃ vuttaṃ. "
  6324. 216324,67,898,167,174,1,56,6,Jhānā {vuṭṭhahitvā}ti jhānaṃ samāpanno jhānato vuṭṭhahitvā.
  6325. 216325,67,898,175,183,1,28,4,‘‘ Jhānaṃ vuṭṭhahitvā’’ tipi pāḷi.
  6326. 216326,67,898,184,190,1,46,6,Sekkhā gotrabhun ti sotāpannaṃ sandhāya vuttaṃ.
  6327. 216327,67,898,191,195,1,29,4,So hi gotrabhuṃ paccavekkhati.
  6328. 216328,67,898,196,207,1,56,7,‘‘ Vodānan’’ ti idaṃ pana sakadāgāmianāgāmino sandhāya vuttaṃ.
  6329. 216329,67,898,208,214,1,36,6,Tesañhi taṃ cittaṃ vodānaṃ nāma hoti.
  6330. 216330,67,898,215,219,1,37,2,{Sekkhā}ti sotāpannasakadāgāmianāgāmino .
  6331. 216331,67,898,220,234,1,145,12,"Maggā {vuṭṭhahitvā}ti maggaphalabhavaṅgātikkamavasena attanā paṭiladdhamaggā vuṭṭhahitvā, suddhamaggatoyeva pana vuṭṭhāya paccavekkhaṇaṃ nāma natthi. "
  6332. 216332,67,898,235,258,1,80,10,Ādi -saddena‘‘ kusalaṃ aniccato dukkhato anattato vipassantī’’ ti( paṭṭhā.1.1.404) evamādiṃ saṅgaṇhāti.
  6333. 216333,67,898,259,276,1,123,12,"Yadipi nānattaṃ akatvāva vibhatto, tathāpi idampi ārammaṇādhipatiārammaṇūpanissayānaṃ visesoti dassetuṃ‘‘ tatthā’’ tiādi vuttaṃ. "
  6334. 216334,67,899,2,7,1,79,5,Nesaṃ cittacetasikānaṃ anantarapaccayaanantarūpanissayānaṃ nikkhepaviseso atthi.
  6335. 216335,67,899,8,24,1,166,15,"Yasmā purimo abyākatadhammavasena pavatto, itaro kusalādivasenapīti sopi nikkhepaviseso atthato ekībhāvameva gacchati sabbesupi cittuppādesu tadubhayassa icchitabbattā. "
  6336. 216336,67,899,25,30,1,61,4,Evaṃ {santepī}tiādi anantaraanantarūpanissayānaṃ visesadassanaṃ.
  6337. 216337,67,899,31,36,1,51,4,Yathā {hī}tiādi anantarūpanissayassa sambhavadassanaṃ.
  6338. 216338,67,900,2,15,1,95,11,"{Pakato}ti ettha pa -kāro upasaggo, so attano phalassa uppādanasamatthabhāvena suṭṭhukatataṃ dīpeti. "
  6339. 216339,67,900,16,31,1,68,11,Tathā ca kataṃ attano santāne kataṃ hotīti āha‘‘ attano santāne’’ tiādi.
  6340. 216340,67,900,32,47,1,86,10,"Karaṇañca duvidhaṃ nipphādanaṃ, upasevanañcāti taṃ dassetuṃ‘‘ nipphādito vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  6341. 216341,67,900,48,54,1,62,5,Tattha nipphādanaṃ hetupaccayasamodhānena phalassa nibbattanaṃ.
  6342. 216342,67,900,55,64,1,104,8,"Upasevanaṃ pana kāye allīyāpanavasena upayogūpasevanaṃ, vijānanasañjānanādīnaṃ vasena ārammaṇūpasevanañca. "
  6343. 216343,67,900,65,76,1,123,10,"Teneva anāgatānampi utusampadādīnaṃ ārammaṇūpasevanena upasevitānaṃ pakatūpanissayatā vuttā hoti, pageva atītapaccuppannānaṃ. "
  6344. 216344,67,900,77,101,1,128,11,Paccuppannassāpi hi‘‘ paccuppannaṃ utubhojanaṃ senāsanaṃ upanissāya jhānaṃ uppādetī’’ tiādivacanato( paṭṭhā.2.18.8) pakatūpanissayabhāvo labbhatīti.
  6345. 216345,67,900,102,108,1,61,5,Pakatiyā {evā}ti paccayantarasaṅkararahitena attano sabhāveneva.
  6346. 216346,67,900,109,113,1,32,3,{Upanissayo}ti balavakāraṇaṃ katvā.
  6347. 216347,67,900,114,119,1,54,5,Anekappakārato pabhedo veditabbo pañhāvāre āgatanayena.
  6348. 216348,67,900,120,122,1,16,2,Paccayavāre pana–
  6349. 216349,67,901,2,64,1,369,39,"‘ ‘ Purimā purimā kusalā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ upanissayapaccayena paccayo, purimā purimā kusalā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ kesañci, kusalā abyākatānaṃ, akusalā akusalānaṃ, kusalānaṃ kesañci, akusalā abyākatānaṃ, abyākatā abyākatānaṃ, abyākatā kusalānaṃ, abyākatā akusalānaṃ , puggalopi, senāsanampi upanissayapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.9). "
  6350. 216350,67,902,2,19,1,113,15,"Tattha ye purimā yesaṃ pacchimānaṃ anantarūpanissayo honti, te tesaṃ sabbesampi ekanteneva honti, na kesañci kadāci. "
  6351. 216351,67,902,20,38,1,88,13,"Tasmā yesu padesu anantarūpanissayo labbhati, tesu‘‘ kesañcī’’ ti na sakkā vattunti na vuttaṃ. "
  6352. 216352,67,902,39,57,1,114,16,"Ye pana purimā yesaṃ pacchimānaṃ ārammaṇūpanissayo vā pakatūpanissayo vā honti, te tesaṃ, na sabbesaṃ ekantena honti. "
  6353. 216353,67,902,58,70,1,83,10,"Yesaṃ uppattivibandhakā paccayā balavanto honti, tesaṃ na bhavanti, itaresaṃ bhavanti. "
  6354. 216354,67,902,71,86,1,68,10,"Tasmā yesu padesu anantarapaccayo na labbhati, tesu‘‘ kesañcī’’ ti vuttaṃ. "
  6355. 216355,67,902,87,102,1,92,10,"Siddhānaṃ paccayadhammānaṃ yehi paccayuppannehi bhavitabbaṃ, tesaṃ‘‘ kesañcī’’ ti ayamettha attho. "
  6356. 216356,67,903,2,21,1,234,16,"Kasiṇapaññattiyā ārammaṇūpanissayatābhāvato ekaccāya paññattiyā saddhiṃ sabbo dhammo ārammaṇūpanissayo, anantarātīto cittacetasikarāsi anantarūpanissayo, kusalākusalavipākakiriyārūpavasena pañcavidho pakatūpanissayoti ayamettha saṅkhepo. "
  6357. 216357,67,903,22,26,1,44,4,Vitthāro pana paṭṭhānaṭṭhakathāyaṃ veditabbo.
  6358. 216358,67,904,2,9,1,41,4,603. Paṭhamataran ti paccayuppannato puretaraṃ.
  6359. 216359,67,904,10,14,1,50,4,Ayañhi purejātapaccayo rūpadhammavaseneva labbhati.
  6360. 216360,67,904,15,18,1,32,3,Paccayuppanno ca arūpadhammāyeva.
  6361. 216361,67,904,19,27,1,36,4,Tenāha‘‘ vattamānabhāvena upakārako’’ ti.
  6362. 216362,67,904,28,38,1,144,10,Nissayārammaṇākārādīhi visiṭṭhā purejātabhāvena vinā upakārakabhāvaṃ agacchantānaṃ vatthārammaṇānaṃ purejātākārena upakārakatā purejātapaccayatā.
  6363. 216363,67,904,39,59,1,124,11,"Evaṃ vatthārammaṇavasena duvidhe purejātapaccaye‘‘ cakkhāyatanan’’ tiādi vatthuvasena vuttaṃ,‘‘ rūpārammaṇan’’ tiādi ārammaṇavasena. "
  6364. 216364,67,905,2,7,1,37,5,Yaṃ rūpan ti hadayavatthuṃ sandhāyāha.
  6365. 216365,67,905,8,18,1,45,6,Tattha‘‘ kiñci kāle’’ ti pavattikālavasena vuttaṃ.
  6366. 216366,67,905,19,27,1,37,4,‘‘ Kiñci kālena’’ iti paṭisandhikālavasena.
  6367. 216367,67,905,28,51,1,226,21,"Yāni ārammaṇapurejātena vinā na vattanti, tesaṃ cakkhuviññāṇādīnaṃ ārammaṇapurejātadassanena manodvārepi yaṃ yaṃ ārammaṇapurejātena vattati, tassa tassa ārammaṇapaccayabhūtaṃ sabbaṃ rūparūpaṃ ārammaṇapurejātanti dassitameva hoti. "
  6368. 216368,67,905,52,81,1,120,15,Tathā hi vuttaṃ pañhāvāre‘‘ ārammaṇapurejātaṃ sekkhā vā puthujjanā vā cakkhuṃ aniccato dukkhato anattato vipassantī’’ tiādi( paṭṭhā.1.1.424).
  6369. 216369,67,905,82,119,1,218,22,"‘‘ Abyākato dhammo abyākatassa dhammassa purejātapaccayena paccayo, abyākato dhammo kusalassa dhammassa purejātapaccayena paccayo, abyākato dhammo akusalassa dhammassa purejātapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.424) abyākatamūlakā tayova vārā. "
  6370. 216370,67,905,120,128,1,66,7,"Te ca paccekaṃ vatthupurejātaṃ, ārammaṇapurejātanti dvidhā vibhattā. "
  6371. 216371,67,906,2,18,1,103,9,604. Paccayuppannadhammassa puretaraṃ siddhabhāve sati paccayadhammassa pacchājātatāti vuttaṃ‘‘ purejātānan’’ ti.
  6372. 216372,67,906,19,34,1,80,10,"Ayañca nayo rūpadhammesu eva labbhati, na arūpadhammesūti vuttaṃ‘‘ rūpadhammānan’’ ti. "
  6373. 216373,67,906,35,49,1,89,9,"Yadi paccayuppannadhammā puretarameva jātā, kathaṃ paccayabhāvoti āha‘‘ upathambhakattenā’’ ti. "
  6374. 216374,67,906,50,67,1,169,15,"Pacchājātena hi vinā santānāvicchedahetubhāvaṃ agacchantānaṃ dhammānaṃ ye pacchājātākārena upakārakā, tesaṃ sā vippayuttākārādīhi visiṭṭhā upakārakatā pacchājātapaccayatā. "
  6375. 216375,67,906,68,73,1,67,5,Evaṃ sabbapaccayānaṃ paccayantarākāravisiṭṭhā upakārakatā yojetabbā.
  6376. 216376,67,906,74,89,1,141,11,‘‘ Gijjhapotakasarīrānaṃ āhārāsācetanā viyā’’ ti etena manosañcetanāhāravasena pavattamānehi arūpadhammehi rūpakāyassa upatthambhitabhāvaṃ dasseti.
  6377. 216377,67,906,90,101,1,50,7,Teneva‘‘ āhārāsā viyā’’ ti avatvā cetanāggahaṇaṃ kataṃ.
  6378. 216378,67,906,102,106,1,64,3,{Kāyassā}ti catusamuṭṭhānikabhūtupādāyarūpasaṅkhātassa rūpakāyassa.
  6379. 216379,67,906,107,113,1,72,6,Saṅkhepato ṭhapetvā rūpadhamme avisiṭṭho arūpakkhandho pacchājātapaccayo.
  6380. 216380,67,906,114,125,1,68,8,"So jātivasena kusalo, akusalo, vipāko, kiriyāti catubbidhoti veditabbaṃ. "
  6381. 216381,67,907,2,18,1,133,12,"605. Kusalādibhāvena attanā sadisassa payogena karaṇīyassa punappunaṃ karaṇaṃ pavattanaṃ āsevanaṭṭho, attasadisasabhāvatāpādanaṃ vāsanaṃ vā. "
  6382. 216382,67,907,19,24,1,73,4,Purimapurimābhiyogo {viyā}ti uggahaṇasavanadhāraṇādipurimāpurimāsevanā viya.
  6383. 216383,67,907,25,33,1,57,7,Tīsu pana etesu purimā {purimā}ti samanantarātītā daṭṭhabbā.
  6384. 216384,67,907,34,55,1,149,17,Kasmā panettha anantarapaccaye viya‘‘ purimā purimā kusalā dhammā pacchimānaṃ pacchimānaṃ abyākatānan’’ tiādinā bhinnajātiyehi saddhiṃ niddeso na katoti?
  6385. 216385,67,907,56,60,1,33,4,Attano gatiṃ gāhetuṃ asamatthattā.
  6386. 216386,67,907,61,73,1,135,12,Bhinnajātikā hi bhinnajātikānaṃ āsevanaguṇena paguṇabalavabhāvaṃ sampādentā attanova kusalādibhāvasaṅkhātaṃ gatiṃ gāhetuṃ na sakkuṇanti.
  6387. 216387,67,907,74,97,1,215,22,"Tasmā tehi saddhiṃ niddesaṃ akatvā ye yesaṃ vāsanāsaṅkhātena āsevanaguṇena paguṇabalavabhāvavisiṭṭhaṃ attano kusalādibhāvasaṅkhātaṃ gatiṃ gāhetuṃ samatthā, tesaṃ tehi samānajātikeheva saddhiṃ niddeso katoti daṭṭhabbo. "
  6388. 216388,67,908,2,8,1,36,5,Atha vipākābyākataṃ kasmā na gahitaṃ?
  6389. 216389,67,908,9,10,1,14,1,Āsevanābhāvato.
  6390. 216390,67,908,11,43,1,291,30,"Vipākābyākatañhi kammavasena vipākabhāvappattaṃ kammapariṇāmitaṃ hutvā pavattamānaṃ nirussāhaṃ dubbalaṃ santaṃ āsevanaguṇena attano sabhāvaṃ gāhetvā paribhāvetvā neva aññaṃ vipākaṃ pavatteti, na ca purimavipākānubhāvaṃ gahetvā uppajjati, atha kho kammavegakkhittaṃ patitaṃ viya hutvā uppajjati. "
  6391. 216391,67,908,44,51,1,51,7,Tasmā sabbathāpi vipāke āsevanā natthīti na gahitaṃ.
  6392. 216392,67,908,52,63,1,137,11,Kusalākusalakiriyānantaraṃ uppajjamānampi sakammapaṭibaddhavuttitāya āsevanaguṇaṃ na gaṇhātīti kusalādayopi tassa āsevanapaccayo na honti.
  6393. 216393,67,908,64,71,1,53,6,Nānājātikattāpi cete tassa āsevanādhānaṃ na karonteva.
  6394. 216394,67,908,72,88,1,167,14,"Bhūmito, pana ārammaṇato vā nānājātikatā nāma natthīti parittakusalakiriyā mahaggatakusalakiriyānaṃ, saṅkhārārammaṇañca kusalaṃ nibbānārammaṇassa āsevanapaccayo hotiyeva. "
  6395. 216395,67,908,89,119,1,126,15,"Svāyaṃ‘‘ kusalo dhammo kusalassa, akusalo dhammo akusalassa, abyākato dhammo abyākatassa āsevanapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.426) tidhāva vutto. "
  6396. 216396,67,908,120,124,1,53,4,Abyākataggahaṇena āvajjanavajjitā kiriyadhammā gahitā.
  6397. 216397,67,909,2,10,1,40,4,"606. Cittapayogo cittakiriyā, āyūhananti attho. "
  6398. 216398,67,909,11,19,1,56,7,"Yathā hi kāyavacīpayogo viññatti, evaṃ cittapayogo cetanā. "
  6399. 216399,67,909,20,33,1,152,13,Tena hi sā uppannakiriyatāvisiṭṭhe santāne sesapaccayasamāgame pavattamānānaṃ vipākakaṭattārūpānampi teneva santānavisesena kiriyābhāvena upakārikā hoti.
  6400. 216400,67,909,34,43,1,59,8,"Tassa hi kiriyābhāvassa pavattattā tesaṃ pavatti, na aññathā. "
  6401. 216401,67,909,44,51,1,75,7,Sahajātānaṃ pana āyūhanakiriyābhāvena pavattamānā upakārikāti kiṃ vattabbaṃ.
  6402. 216402,67,909,52,57,1,39,5,Kamman ti ca cetanākammameva adhippetaṃ.
  6403. 216403,67,909,58,65,1,59,7,Na hi cetanāsampayuttaṃ kammaṃ abhijjhādi kammapaccayo hoti.
  6404. 216404,67,909,66,81,1,161,14,"Satipi vipākadhammabhāve cetanāvajjānaṃ ataṃsabhāvattā vipākāpi cetanā sahajātakammapaccayo hotiyeva, svāyaṃ kammapaccayo jātivasena catubbidhoti sabbaṃ vattabbaṃ. "
  6405. 216405,67,910,2,20,1,138,11,607.‘‘ Nirussāhasantabhāvenā’’ ti etena saussāhehi vipākadhammadhammehi kusalākusalehi sārammaṇādibhāvena sadisānampi asadisaṃ vipākabhāvaṃ dasseti.
  6406. 216406,67,910,21,42,1,165,19,"So hi vipākānaṃ payogena asādhetabbatāya payogena, aññathā vā sesapaccayesu siddhesu kammassa kaṭattā eva sijjhanato nirussāho santabhāvo hoti, na kilesavūpasantabhāvo. "
  6407. 216407,67,910,43,48,1,48,5,Tathāsantabhāvato eva hi bhavaṅgādayo duviññeyyā.
  6408. 216408,67,910,49,61,1,126,11,"Pañcadvārepi hi javanappavattiyā rūpādīnaṃ gahitatā viññāyati, abhinipātasampaṭicchanasantīraṇamattā pana vipākā duviññeyyā eva. "
  6409. 216409,67,910,62,66,1,49,2,{Nirussāhasantabhāvāyā}ti nirussāhasantabhāvatthāya.
  6410. 216410,67,910,67,74,1,82,7,Etena tappaccayavantānaṃ avipākānampi rūpadhammānaṃ vipākānukūlaṃ pavattiṃ dasseti.
  6411. 216411,67,910,75,80,1,42,4,{Pavatte}tiādi pañhāvāranayaṃ gahetvā vuttaṃ.
  6412. 216412,67,910,81,106,1,97,11,Paṭiccavāre pana‘‘ vipākā cattāro khandhā arūpino aññamaññaṃ vipākapaccayena paccayo’’ tiādinā( paṭṭhā.1.1.14) āgatā.
  6413. 216413,67,910,107,120,1,94,12,"Ettha ca yesaṃ ekantena vipāko vipākapaccayo hoti, tesaṃ vasena nayadassanaṃ katanti daṭṭhabbaṃ. "
  6414. 216414,67,910,121,130,1,61,9,Na hi āruppe kāmarūpabhūmīsu viya vipāko rūpassa paccayo hoti.
  6415. 216415,67,911,2,18,1,99,9,608. Satipi janakabhāve upatthambhakattaṃ āhārānaṃ padhānakiccanti āha‘‘ rūpārūpānaṃ upatthambhakattenā’’ ti.
  6416. 216416,67,911,19,28,1,97,8,"Upatthambhakattañhi satipi janakatte arūpīnaṃ āhārānaṃ, āhārajarūpasamuṭṭhāpakarūpāhārassa ca hoti. "
  6417. 216417,67,911,29,40,1,135,10,"Asatipi catusamuṭṭhānikarūpūpatthambhakarūpāhārassa, asati pana upatthambhakatte āhārānaṃ janakattaṃ natthīti upatthambhakattaṃ padhānaṃ. "
  6418. 216418,67,911,41,58,1,131,13,Atha vā janayamānopi āhāro avicchedavasena upatthambhento janetīti upatthambhanabhāvo eva āhārabhāvoti‘‘ upatthambhakattenā’’ ti vuttaṃ.
  6419. 216419,67,911,59,84,1,124,17,"Keci pana‘‘ rūpāhāro attanā janitassa āhārapaccayo na hoti, aññena janitassa hoti, tasmā‘ upatthambhakattenā’ ti vuttan’’ ti vadanti. "
  6420. 216420,67,911,85,101,1,89,12,Taṃ‘‘ āhāro rūpassa paccayo honto āhārapaccayo na hotīti viruddhametan’’ ti apare nānujānanti.
  6421. 216421,67,911,102,108,1,51,6,Rūpāhāro cettha rūpadhammānaṃ eva āhārapaccayo hoti.
  6422. 216422,67,911,109,114,1,49,5,Arūpāhārā pana rūpadhammānampi āhārapaccayo honti.
  6423. 216423,67,911,115,135,1,123,15,"Tañca kho na kevalaṃ cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānameva, atha kho kadāci kaṭattārūpānampīti dassetuṃ‘‘ pañhāvāre panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  6424. 216424,67,912,2,55,1,463,38,"609. {Adhipatiyaṭṭhenā}ti ettha na adhipatipaccayadhammānaṃ viya pavattinivārake abhibhavitvā pavattanena garubhāvo adhipatiyaṭṭho, atha kho dassanādikiccesu cakkhuviññāṇādīhi, jīvane kammajarūpehi arūpadhammehi ca jīvantehi, manane sampayuttadhammehi, sukhitādibhāve sukhitādīhi, adhimokkhapaggahūpaṭṭhānāvikkhepapajānanesu,‘‘ anaññātaṃ ñassāmī’’ ti pavattiyaṃ ājānane, aññātāvibhāve ca saddhādisahajātehīti evaṃ taṃtaṃkiccesu cakkhādipaccayehi dhammehi cakkhādīnaṃ anuvattanīyatā. "
  6425. 216425,67,912,56,66,1,84,9,"Tesu hi kiccesu cakkhādīnaṃ issariyaṃ, tappaccayānañca tadanuvattanena tattha pavatti. "
  6426. 216426,67,912,67,77,1,87,9,"Kasmā panettha itthipurisindriyadvayaṃ na gahitaṃ, nanu cetampi liṅgādīhi anuvattīyatīti? "
  6427. 216427,67,912,78,84,1,42,5,"Saccaṃ anuvattīyati, na pana paccayabhāvato. "
  6428. 216428,67,912,85,109,1,170,19,"Yathā hi jīvitāhārā yesaṃ paccayā honti, tesaṃ anupālakaupatthambhakā , atthiavigatapaccayabhūtā ca honti, na evaṃ itthipurisabhāvā liṅgādīnaṃ kenaci pakārena upakārakā honti. "
  6429. 216429,67,912,110,137,1,225,24,"Yato paccayā siyuṃ, kevalaṃ pana yathāsakehi eva paccayehi pavattamānānaṃ liṅgādīnaṃ yathā itthiādiggahaṇassa paccayabhāvo hoti, tato aññenākārena taṃsahitasantāne appavattito liṅgādīhi anuvattanīyatā, indriyatā ca tesaṃ vuccati. "
  6430. 216430,67,912,138,143,1,40,5,Tasmā na tesaṃ indriyapaccayabhāvo vutto.
  6431. 216431,67,912,144,152,1,106,7,Cakkhādayo {arūpadhammānaṃyevā}ti ettha sukhindriyadukkhindriyānipi cakkhādiggahaṇena gahitānīti daṭṭhabbāni.
  6432. 216432,67,913,2,19,1,167,13,"610. Lakkhaṇārammaṇūpanijjhānabhūtānaṃ vitakkādīnaṃ vitakkanādivasena ārammaṇaṃ upagantvā nijjhānaṃ pekkhanaṃ, cintanaṃ vā vitakkādīnaṃyeva āveṇiko byāpāro upanijjhāyanaṭṭho."
  6433. 216433,67,913,20,42,1,154,14,‘‘ Ṭhapetvā dvipañcaviññāṇe sukhadukkhavedanādvayan’’ ti vatvāpi‘‘ satta jhānaṅgānī’’ ti vacanena ajhānaṅgānaṃ upekkhācittekaggatānaṃ nivattanaṃ katanti daṭṭhabbaṃ.
  6434. 216434,67,913,43,63,1,93,12,Yadi evaṃ‘‘ satta jhānaṅgānī’’ ti eteneva siddhe‘‘ ṭhapetvā sukhadukkhavedanādvayan’’ ti kasmā vuttaṃ?
  6435. 216435,67,913,64,78,1,192,13,"Vedanābhedesu pañcasu sukhadukkhadvayassa ekantena ajhānaṅgabhāvadassanatthaṃ jhānaṅgaṭṭhāne niddiṭṭhattā, satipi vā jhānaṅgavohāre vedanābhedadvayassa ekantena jhānapaccayattābhāvadassanatthaṃ. "
  6436. 216436,67,913,79,95,1,144,14,"Upekkhācittekaggatānaṃ pana yadipi jhānapaccayattābhāvo atthi, najhānapaccayabhāvo pana natthīti sabbānipi satta {jhānaṅgānī}ti ettha gahaṇaṃ kataṃ. "
  6437. 216437,67,913,96,110,1,117,9,"Tattha‘‘ sabbānipī’’ ti vacanaṃ sabbakusalādibhedasaṅgaṇhanatthaṃ, na pana sabbacittuppādagatasaṅgaṇhanatthanti daṭṭhabbaṃ. "
  6438. 216438,67,913,111,128,1,112,12,"Yesaṃ pana‘‘ ṭhapetvā dvipañcaviññāṇe vedanāttayan’’ ti pāṭho, tesaṃ yathāvutto vicāro cittekaggatāvaseneva veditabbo. "
  6439. 216439,67,914,2,14,1,41,8,611. Yato tato {vā}ti sammā vā micchā vāti attho.
  6440. 216440,67,914,15,32,1,139,15,"Pañhāvāre {panā}tiādi yadipi paccayaniddese taṃsamuṭṭhānaggahaṇena so attho ñāpito eva, pañhāvāre pana sarūpeneva gahitoti dassanatthaṃ vuttaṃ. "
  6441. 216441,67,914,33,49,1,68,10,Ete pana dvepi… pe… na labbhanti‘‘ yathāsaṅkhyan’’ ti vacanaseso veditabbo.
  6442. 216442,67,914,50,63,1,87,9,Paṭṭhānaṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ dvepi jhānamaggapaccayā ahetukacittesu na labbhantī’’ ti vuttaṃ.
  6443. 216443,67,914,64,66,1,24,2,Tenassa kathamavirodhoti?
  6444. 216444,67,914,67,69,1,15,1,Adhippāyavasena .
  6445. 216445,67,914,70,89,1,184,16,"Ayañhi tattha adhippāyo– ahetukacittesu eva jhānamaggapaccayā na labbhanti, na sahetukacittesūti sahetukacittesu alābhābhāvadassanatthaṃ vuttaṃ, na ahetukacittesu lābhābhāvadassanatthanti. "
  6446. 216446,67,914,90,100,1,84,10,Evañhi atthe gayhamāne ahetukacittesu katthaci kassaci lābho na nivāritoti viññāyati.
  6447. 216447,67,914,101,107,1,66,6,Tena savitakkāhetukacittesu jhānapaccayassa sambhavo anuññāto hoti.
  6448. 216448,67,914,108,127,1,163,17,"Tattha hi yena alābhena dhammasaṅgaṇiyaṃ manodhātuādīnaṃ saṅgahasuññatavāresu jhānaṃ na uddhaṭaṃ, taṃ alābhaṃ sandhāya jhānapaccayassapi ahetukacittesu alābho vutto. "
  6449. 216449,67,914,128,141,1,146,12,"Yathā hi sahetukacittuppādesu vitakkādīnaṃ sahajāte saṅkaḍḍhitvā ekattagatabhāvakaraṇaṃ upanijjhāyanabyāpāro balavā, na tathā ahetukacittuppādesūti. "
  6450. 216450,67,914,142,178,1,227,24,"Idha pana dubbalampi upanijjhāyanaṃ yadi kiñcimattampi atthi, na tena upakārakatā na hotīti savitakkāhetukacittesupi jhānapaccayaṃ anujānantena‘‘ ete pana dvepi jhānamaggapaccayā dvipañcaviññāṇāhetukacittesu na labbhantī’’ ti( paṭṭhā. aṭṭha. paccayuddesavaṇṇanā) vuttaṃ. "
  6451. 216451,67,914,179,185,1,66,5,"Paccayakathā nāma samantapaṭṭhānanissitā, na dhammasaṅgaṇīnissitāti. "
  6452. 216452,67,915,2,18,1,101,11,"612. Samaṃ avisamaṃ, sammā, saha vā pakārehi yuttatāya ekībhāvūpagamena viya upakārakatā sampayuttapaccayatā. "
  6453. 216453,67,915,19,31,1,85,8,Kā pana sā pakārehi yuttatāti āha‘‘ ekavatthukaekārammaṇaekuppādekanirodhasaṅkhātenā’’ ti.
  6454. 216454,67,915,32,65,1,315,30,"Tattha ye ekavatthukā, te sampayuttāti ettake vuccamāne avinibbhogarūpesu ekaṃ mahābhūtaṃ sesamahābhūtupādārūpānaṃ nissayapaccayo hoti, tena tāni ekavatthukāni, cakkhādinissayabhūtāni vā bhūtāni ekaṃ vatthu etesu nissitanti ekavatthukānīti kappentassa tesaṃ sampayuttatāpatti siyāti tannivāraṇatthaṃ ekārammaṇaggahaṇaṃ. "
  6455. 216455,67,915,66,80,1,135,12,"Ye ekavatthukā, ekārammaṇā ca, te sampayuttāti evampi cutiāsannānaṃ sampaṭicchanasantīraṇādīnaṃ sampayuttatā āpajjeyyāti ekuppādaggahaṇaṃ. "
  6456. 216456,67,915,81,108,1,200,21,"Ye ekavatthukekārammaṇekuppādā, te sampayuttāti kiṃ pana nānānirodhāpi evaṃtividhalakkhaṇā honti, udāhu ekanirodhā evāti vicāraṇāyaṃ ekanirodhā eva evaṃlakkhaṇā hontīti dassanatthaṃ‘‘ ekanirodhā’’ ti vuttaṃ. "
  6457. 216457,67,916,2,21,1,139,14,Paṭilomato vā ekanirodhā sampayuttāti vuccamāne ekasmiṃ khaṇe nirujjhamānānaṃ rūpārūpadhammānaṃ sampayuttatā āpajjeyyāti‘‘ ekuppādā’’ ti vuttaṃ.
  6458. 216458,67,916,22,31,1,122,9,Evampi avinibbhogarūpānaṃ atthi ekuppādekanirodhatāti tesampi sampayuttatā āpajjeyyāti tannivāraṇatthaṃ ekārammaṇaggahaṇaṃ.
  6459. 216459,67,916,32,49,1,145,15,"Ye ekārammaṇā hutvā ekuppādekanirodhā, te sampayuttāti ayañca nayo ekavatthukesu eva labbhati, na nānāvatthukesūti dassanatthaṃ ekavatthukaggahaṇaṃ. "
  6460. 216460,67,916,50,58,1,106,7,"Ye ekavatthukekārammaṇekuppādekanirodhā, te sampayuttāti pañcavokārabhavāpekkhāya cetaṃ ekavatthukaggahaṇaṃ. "
  6461. 216461,67,916,59,66,1,66,7,Āruppe pana vatthuyeva natthīti kuto ekavatthukaggahaṇassa avasaro.
  6462. 216462,67,917,2,15,1,127,9,613. Aññamaññaṃ sambandhatāya yuttānampi samānānaṃ vippayuttabhāvena visaṃsaṭṭhatāya nānattūpagamena upakārakatā vippayuttapaccayatā.
  6463. 216463,67,917,16,28,1,122,11,"Ayañca vippayuttatā na sampayuttapaccayatāya viya aññamaññaṃ paccayapaccayuppannadhammavasena gahetabbā, atha kho visuṃyeva. "
  6464. 216464,67,917,29,39,1,97,9,"Tattha hi arūpadhammānaṃ samānajātiyatāya samadhuraṃ, idha rūpārūpadhammānaṃ vijātiyatāya vidhuraṃ. "
  6465. 216465,67,917,40,52,1,48,6,Tena vuttaṃ‘‘ yuttānampi… pe… vippayuttapaccayatā’’ ti.
  6466. 216466,67,917,53,63,1,129,10,Na hi vatthusahajātapacchājātavasena ayuttānaṃ rūpādīnaṃ ārammaṇādibhāvena upakārakānaṃ vippayuttānampi vippayuttapaccayatā atthi.
  6467. 216467,67,917,64,111,1,302,30,"Yathā hi‘‘ vatthu khandhānaṃ vippayuttapaccayena paccayo, sahajātā kusalā khandhā cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ, pacchājātā kusalā khandhā purejātassa imassa kāyassa vippayuttapaccayena paccayo’’ tiādivacanato( paṭṭhā.1.1.434) vatthunā, sahajātapacchājātavasena ca yuttānaṃ atthi vippayuttapaccayabhāvo, na evaṃ ayuttānaṃ atthīti. "
  6468. 216468,67,917,112,120,1,59,8,Yadi evaṃ rūpānaṃ rūpehi kasmā vippayuttapaccayo na vuttoti?
  6469. 216469,67,917,121,137,1,96,11,Rūpānaṃ rūpehi satipi avinibbhoge sampayogo viya vippayogo( dhātu.3) natthīti na tesaṃ vippayuttapaccayatā.
  6470. 216470,67,917,138,149,1,45,6,"Vuttañhi‘‘ catūhi sampayogo, catūhi vippayogo’’ ti. "
  6471. 216471,67,917,150,162,1,115,11,"Sampayujjamānānañhi arūpānaṃ rūpehi, rūpānañca tehi siyā sampayogāsaṅkāti tesaṃ aññamaññaṃ vippayuttapaccayatā vuttā. "
  6472. 216472,67,917,163,172,1,73,9,Rūpānaṃ pana rūpehi sampayogo natthīti na tesaṃ vippayuttapaccayatā vuttā.
  6473. 216473,67,918,2,16,1,111,13,"Rūpino dhammā arūpīnaṃ dhammānaṃ, arūpinopi rūpīnan ti ettha arūpaggahaṇaṃ catunnaṃ khandhānaṃ vasena veditabbaṃ. "
  6474. 216474,67,918,17,26,1,94,9,Arūpadhammesu hi cattāro eva khandhā sahajātapurejātānaṃ rūpadhammānaṃ vippayuttapaccayā honti.
  6475. 216475,67,918,27,41,1,105,12,"Nibbānaṃ pana yathā arūpadhammānaṃ sampayuttapaccayo na hoti, evaṃ rūpadhammānaṃ vippayuttapaccayo na hoti."
  6476. 216476,67,918,42,59,1,46,7,"‘‘ Catūhi sampayogo, catūhi vippayogo’’ ti( dhātu.3) hi vuttaṃ. "
  6477. 216477,67,918,60,65,1,62,5,Tasmā arūpadhammesu catunnaṃ khandhānameva vippayuttapaccayatā.
  6478. 216478,67,918,66,89,1,104,10,Vuttañca pañhāvāre‘‘ sahajātā kusalā khandhā cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ vippayuttapaccayena paccayo’’ tiādi( paṭṭhā.1.1.434).
  6479. 216479,67,918,90,99,1,73,8,Rūpino {dhammā}ti cetaṃ hadayavatthuno ceva cakkhādīnañca vasena veditabbaṃ.
  6480. 216480,67,918,100,106,1,67,6,Rūpadhammesu hi cha vatthūniyeva arūpakkhandhānaṃ vippayuttapaccayo.
  6481. 216481,67,918,107,117,1,91,9,"Rūpāyatanādayo pana ārammaṇadhammā kiñcāpi vippayuttadhammā, vippayuttapaccayo pana na honti. "
  6482. 216482,67,918,118,120,1,10,2,Kiṃ kāraṇā?
  6483. 216483,67,918,121,122,1,21,1,Sampayogāsaṅkābhāvato.
  6484. 216484,67,918,123,148,1,152,20,"Arūpakkhandhā hi cakkhādīnaṃ vatthūnaṃ abbhantarato nikkhamantā viya uppajjantīti siyā tattha āsaṅkā‘‘ kiṃ nu kho ime imehi sampayuttā, udāhu vippayuttā’’ ti? "
  6485. 216485,67,918,149,162,1,122,12,Ārammaṇadhammā pana vatthusannissayena uppajjamānānaṃ ārammaṇamattaṃ hontīti natthi tesu sampayogāsaṅkāti na te vippayuttā.
  6486. 216486,67,918,163,167,1,61,4,Sampayogāsaṅkāsabbhāvato vatthūniyeva vippayuttapaccayā honti.
  6487. 216487,67,918,168,188,1,151,14,"Vuttampi cetaṃ pañhāvāre‘‘ vatthu kusalānaṃ khandhānaṃ vippayuttapaccayena paccayo, vatthu akusalānaṃ khandhānaṃ, cakkhāyatanaṃ cakkhuviññāṇadhātuyā’’ tiādi. "
  6488. 216488,67,918,189,222,1,270,23,"Svāyaṃ vippayuttapaccayo‘‘ sahajātapacchājātato kusalena abyākataṃ, tathā akusalena abyākataṃ, sahajātapurejātapacchājātato abyākatena abyākataṃ, vatthupurejātato abyākatena kusalaṃ, tathā akusalanti kusalamūlamekaṃ, akusalamūlamekaṃ, abyākatamūlāni tīṇī’’ ti pañcavidho veditabbo. "
  6489. 216489,67,919,2,8,1,44,2,614. {Paccuppannalakkhaṇenā}ti paccuppannasabhāvena.
  6490. 216490,67,919,9,38,1,143,16,"Tena‘‘ atthi me pāpakammaṃ kataṃ, atthi puggalo attahitāya paṭipanno’’ ti( pu. pa. catukkauddesa24) ca evamādīsu vuttaṃ nibbattitūpalabbhamānatālakkhaṇaṃ atthibhāvaṃ nivāreti. "
  6491. 216491,67,919,39,51,1,94,8,Satipi janakatte upatthambhakattappadhānā atthibhāvena upakārakatāti āha‘‘ upatthambhakattenā’’ ti.
  6492. 216492,67,919,52,59,1,102,7,Idañca upatthambhakattaṃ vatthārammaṇasahajātādīnaṃ sādhāraṇaṃ atthibhāvena upakārakattanti daṭṭhabbaṃ.
  6493. 216493,67,919,60,79,1,83,11,‘‘ Sattadhā mātikā nikkhittā’’ ti vuttamatthaṃ pāḷiyā eva dassetuṃ‘‘ yathāhā’’ tiādi vuttaṃ.
  6494. 216494,67,919,80,110,1,162,15,"Tattha‘‘ cattāro khandhā arūpino’’ tiādinā sahajātavasena atthipaccayodassito ,‘‘ cakkhāyatanan’’ tiādinā purejātavasena,‘‘ yaṃ rūpaṃ nissāyā’’ tiādinā sahajātapurejātavasena. "
  6495. 216495,67,919,111,115,1,57,4,Evamayaṃ pāṭho sahajātapurejātaatthipaccayavaseneva āgato.
  6496. 216496,67,920,2,15,1,71,9,Aññattha pana tato aññathāpi āgatoti dassetuṃ‘‘ pañhāvāre panā’’ tiādimāha.
  6497. 216497,67,920,16,21,1,64,5,Taṃ tena pacchājātāhārindriyavasenāpi atthipaccayattaṃ vibhāveti.
  6498. 216498,67,920,22,28,1,50,6,Purimapāṭhe pana sāvasesā desanā katāti veditabbaṃ.
  6499. 216499,67,920,29,56,1,194,22,"Sati ca yesaṃ paccayā honti, tehi ekato, puretaraṃ, pacchā ca uppannabhāve sahajātādipaccayattābhāvato āhāro, indriyañca sahajātādibhedaṃ na labhanti, tadabhāvo ca tesaṃ dhammasabhāvavasena daṭṭhabbo. "
  6500. 216500,67,920,57,78,1,162,16,"Svāyaṃ atthipaccayo‘‘ sahajātato kusalena kusalaṃ, sahajātapacchājātato kusalena abyākataṃ, sahajātato eva kusalena kusalābyākatanti kusalamūlā tayo, tathā akusalamūlā. "
  6501. 216501,67,920,79,90,1,122,9,"Sahajātapurejātapacchājātāhārindriyato pana abyākatena abyākataṃ, vatthārammaṇapurejātato abyākatena kusalaṃ, tathā akusalaṃ. "
  6502. 216502,67,920,91,116,1,270,19,"Sahajātapurejātato kusalañca abyākatañca kusalassa, sahajātapurejātapacchājātāhārindriyato kusalañca abyākatañca abyākatassa, sahajātapurejātato akusalañca abyākatañca akusalassa, sahajātapurejātapacchājātāhārindriyato akusalañca abyākatañca abyākatassā’’ ti evaṃ terasavidho. "
  6503. 216503,67,920,117,124,1,81,6,"Saṅkhepena kusalākusalavipākakiriyarūpavasena pañcavidho atthipaccayo, na nibbānaṃ. "
  6504. 216504,67,920,125,137,1,92,11,"Yo hi atthibhāvābhāvena anupakārako atthibhāvaṃ labhitvā upakārako hoti, so atthipaccayo hoti. "
  6505. 216505,67,920,138,159,1,223,19,"Nibbānañca nibbānārammaṇānaṃ na attano atthibhāvābhāvena anupakārakaṃ hutvā atthibhāvalābhena upakārakaṃ hotīti, uppādādiyuttānaṃ vā natthibhāvopakārakatāviruddho upakārakabhāvo atthipaccayatāti, na nibbānaṃ atthipaccayo hoti. "
  6506. 216506,67,921,2,26,1,189,20,"615. Ārammaṇe phusanādivasena pavattamānānaṃ phassādīnaṃ anekesaṃ sahabhāvo natthīti ekasmiṃ phassādisamudāye sati dutiyo na hoti, asati pana hotīti tena natthibhāvena upakārakatā natthipaccayatā. "
  6507. 216507,67,921,27,57,1,230,24,"Satipi purimataracittānaṃ natthibhāve na tena tāni natthibhāvena upakārakāni, anantarameva pana attano atthibhāvena pavattiokāsaṃ alabhamānaṃ natthibhāvena okāsaṃ dadamānaṃ viya upakārakaṃ hotīti‘‘ pavattiokāsadānena upakārakā’’ ti āha. "
  6508. 216508,67,921,58,61,1,31,3,Paṭuppannānan ti paccuppannānaṃ.
  6509. 216509,67,922,2,13,1,63,8,‘ ‘ Te evā’’ ti etena natthivigatapaccayānaṃ dhammato visesābhāvamāha.
  6510. 216510,67,922,14,26,1,142,11,"Evaṃ santepi abhāvamattena upakārakatā okāsadānaṃ natthipaccayatā, sabhāvāvigamena appavattamānānaṃ sabhāvavigamena upakārakatā vigatapaccayatā. "
  6511. 216511,67,922,27,36,1,79,8,"Natthitā ca nirodhānantarā suññatā, vigatatā nirodhappattatāti ayametesaṃ viseso. "
  6512. 216512,67,923,2,9,1,51,6,Atthipaccayadhammā eva {cā}ti ca -saddo sampiṇḍanattho.
  6513. 216513,67,923,10,23,1,109,12,"Tena na kevalaṃ natthivigatapaccayā eva dhammato avisiṭṭhā, atha kho atthiavigatapaccayāpīti imamatthaṃ dīpeti. "
  6514. 216514,67,923,24,43,1,206,17,"Yadipime paccayā dhammato avisiṭṭhā, tathāpi atthitāya sasabhāvatāya upakārakatā atthipaccayatā, sabhāvāvigamena nirodhassa appattiyā upakārakatā avigatapaccayatāti paccayabhāvaviseso dhammāvisesepi veditabbo. "
  6515. 216515,67,923,44,69,1,228,21,Dhammānañhi samatthatāvisesaṃ sabbaṃ yāthāvato abhisambujjhitvā bhagavatā catuvīsatipaccayavisesā vuttāti dhammassāmimhi saddhāya‘‘ evaṃ visesā ete dhammā’’ ti sutamayañāṇaṃ uppādetvā cintābhāvanāmayehi tadabhisamayāya yogo karaṇīyo.
  6516. 216516,67,924,2,14,1,177,9,"Ettha ca ārammaṇaanantarasamanantaraupanissayapurejātaāsevanasampayuttanatthivigatapaccayā arūpadhammānaṃyeva, pacchājātapaccayo rūpadhammānaṃyeva, itare cuddasa rūpārūpadhammānaṃ. "
  6517. 216517,67,925,2,18,1,201,13,"Hetuanantarasamanantarāsevanapacchājātakammavipākajhānamaggasampayuttanatthivigatapaccayā arūpadhammā eva, purejātapaccayo rūpameva, ubhayaṃ ārammaṇūpanissaye ṭhapetvā sesā, te dve paññattisabhāvāpi honti. "
  6518. 216518,67,926,2,5,1,54,3,Anantarasamanantarāsevananatthivigatapaccayā atītā eva.
  6519. 216519,67,926,6,11,1,65,4,"Ārammaṇārammaṇādhipatiārammaṇūpanissayā tikālikā, kālavinimuttā ca. "
  6520. 216520,67,926,12,15,1,45,3,Kammapaccayo atītapaccuppannavasena dvikāliko.
  6521. 216521,67,926,16,19,1,28,3,Sesā pañcadasa paccuppannāva.
  6522. 216522,67,927,2,16,1,160,11,"Tathā anantarasamanantaraanantarūpanissayapakatūpanissayāsevanapaccayā, nānākkhaṇikakammapaccayo, natthivigatapaccayā cāti ime paccayā janakā eva, na upatthambhakā. "
  6523. 216523,67,927,17,24,1,45,5,"Pacchājātapaccayo upatthambhako eva, na janako . "
  6524. 216524,67,927,25,33,1,57,8,Sesā janakā ca upatthambhakā cāti ayampi viseso veditabbo.
  6525. 216525,67,928,2,2,1,45,1,Avijjāpaccayāsaṅkhārapadavitthārakathāvaṇṇanā
  6526. 216526,67,929,2,9,1,30,3,616. {Paccayesū}ti niddhāraṇe bhummaṃ.
  6527. 216527,67,929,10,12,1,20,2,Duvidhā dvippakārena.
  6528. 216528,67,929,13,17,1,47,3,{Anekadhā}ti sattarasadhā ārammaṇapaccayādivasena.
  6529. 216529,67,930,2,7,1,88,4,{Abhiññācittenā}ti cetopariyapubbenivāsaanāgataṃsañāṇasaṅkhātāhi abhiññāhi sahagatacittena.
  6530. 216530,67,930,8,17,1,71,7,"{Samohacittajānanakāle}ti paresaṃ, attano ca samohassa cittassa jānanakāle. "
  6531. 216531,67,930,18,33,1,156,14,"Avijjāpubbaṅgamā akusalappavattiyo yā kāci vipattiyo, sabbā tā mohamūlikāti ca avijjāya ādīnavadassanena avijjāsamatikkamatthāya vivaṭṭābhipatthanāyāti attho. "
  6532. 216532,67,930,34,37,1,35,3,Dvinnampi tesaṃ puññābhisaṅkhārānaṃ.
  6533. 216533,67,930,38,43,1,67,4,{Avijjāsammūḷhattā}ti bhavādīnavappaṭicchādikāya avijjāya sammūḷhattā.
  6534. 216534,67,930,44,50,1,64,5,Tāneva {puññānī}ti tāneva yathāvuttāni kāmāvacararūpāvacarapuññāni.
  6535. 216535,67,930,51,55,1,44,4,Upanissayapaccayena paccayo hotīti sambandho.
  6536. 216536,67,931,2,6,1,52,3,Rāgādīnan ti rāgadiṭṭhivicikicchuddhaccadomanassānaṃ.
  6537. 216537,67,931,7,14,1,84,7,Avijjāsampayuttattā rāgādīnaṃ rāgādiassādanakālesu avijjaṃ ārabbha uppatti veditabbā.
  6538. 216538,67,931,15,22,1,68,7,Garuṃ katvā assādanaṃ rāgadiṭṭhisampayuttāya eva avijjāya yojetabbaṃ.
  6539. 216539,67,931,23,38,1,121,14,"Assādanañca rāgo, tadaviyuttā ca diṭṭhīti assādanavacaneneva yathāvuttaṃ avijjaṃ garuṃ karontī diṭṭhi ca vuttāti veditabbā. "
  6540. 216540,67,931,39,47,1,88,8,Rāgādīhi ca pāḷiyaṃ sarūpato vuttehi taṃsampayuttasaṅkhārassa avijjārammaṇāditaṃ dasseti.
  6541. 216541,67,931,48,53,1,53,4,{Anādīnavadassāvino}ti pāṇātipātādīsu na ādīnavadassino.
  6542. 216542,67,931,54,74,1,147,14,"Avijjāya anārammaṇassa, paṭhamajavanassa ca ārammaṇādhipatianantarādipaccayavacanesu avuttassa, vuttassa ca sabbassa saṅgaṇhanatthaṃ‘‘ yaṃ kiñcī’’ ti āha. "
  6543. 216543,67,932,2,7,1,73,4,{Vuttanayenā}ti samatikkamabhavapatthanāvasena puññābhisaṅkhāre vuttanayena.
  6544. 216544,67,933,2,10,1,44,5,617. Kiṃ panāyan tiādinā codakassa ayamadhippāyo–
  6545. 216545,67,933,11,30,1,140,13,"‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā sambhavantī’’ ti ettha sambhavanti evāti avadhāraṇaṃ na yujjati , avasesapaccayasamavāyābhāve saṅkhārānaṃ sambhavābhāvato. "
  6546. 216546,67,933,31,37,1,45,6,Tathā saṅkhārā evāti avadhāraṇampi na yujjati.
  6547. 216547,67,933,38,39,1,5,1,Kasmā?
  6548. 216548,67,933,40,45,1,63,5,Aññesañca paccayuppannadhammānaṃ sambhavassa tato icchitabbattā.
  6549. 216549,67,933,46,56,1,101,10,Vākyassa avadhāraṇaphalattā avijjāpaccayā eva saṅkhārā sambhavantīti avadhāraṇe gayhamānepi ayaṃ doso.
  6550. 216550,67,933,57,58,1,5,1,Kasmā?
  6551. 216551,67,933,59,64,1,89,5,Yasmā lobhādikammanidānaupādānavatthārammaṇamanasikārādayo aññepi paccayā labbhantiyevāti.
  6552. 216552,67,933,65,72,1,50,5,"Tattha {ekā}ti asahāyā, kāraṇantaranirapekkhāti attho. "
  6553. 216553,67,933,73,76,1,34,3,Aññepi paccayā sahakārikāraṇabhūtā.
  6554. 216554,67,933,77,91,1,72,10,Dosamettha vattukāmo codako pucchatīti ñatvā ācariyo āha‘‘ kiṃ panetthā’’ ti.
  6555. 216555,67,933,92,112,1,137,18,"Ettha avijjāya paccayantarena rahitabhāve ca sahitabhāve ca kiṃ pana vattabbaṃ, asamattā te codanā, avasiṭṭhañca tāva kathehīti vuttaṃ hoti. "
  6556. 216556,67,933,113,118,1,43,4,Ekakāraṇavādo {āpajjatī}ti dosappasaṅgo vutto.
  6557. 216557,67,933,119,128,1,88,8,"Aniṭṭho hi ekakāraṇavādo sabbattha sabbakālaṃ sambhavāpattito, ekasadisāsabhāvāpattito ca. "
  6558. 216558,67,934,2,26,1,189,22,"Yasmā ekaṃ na {ekato}tiādīsu tīsu pakāresu avijjamānesu pārisesena anekato anekamevāti etasmiṃ catutthe eva pakāre vijjamāne ekahetuphaladīpane attho atthi, tasmā na nupapajjati upapajjatiyeva. "
  6559. 216559,67,934,27,35,1,46,7,"Ekaṃ phalaṃ ekato natthi, anekampi ekato natthi. "
  6560. 216560,67,934,36,42,1,42,6,Anekatopi ekaṃ phalaṃ no atthīti sambandho.
  6561. 216561,67,935,2,27,1,158,15,"Ekekahetuphaladīpanan ti ‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti ekahetudīpanaṃ,‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇan’’ ti ekaphaladīpananti evaṃ tattha tattha ekekahetuphaladīpanaṃ kataṃ. "
  6562. 216562,67,936,2,8,1,56,5,Veneyyānaṃ {anurūpato}ti veneyyānaṃ ajjhāsayassa anurūpato.
  6563. 216563,67,936,9,21,1,92,11,"Ekasseva hetuno, phalassa ca dīpanā satthu desanāvilāsato vā veneyyapuggalānaṃ ajjhāsayato vā. "
  6564. 216564,67,936,22,35,1,100,11,"Tadubhayassa panettha kāraṇaṃ tattha tattha desetabbassa atthassa padhānatā, pākaṭatā, asādhāraṇatā ca. "
  6565. 216565,67,936,36,53,1,152,16,"Desanāvilāsappattā ca buddhā bhagavanto te desetabbe atthe bahūsupi pariyāyesu labbhamānesu yathārucitaṃ gahetvā dhammaṃ desenti, sā desanāvilāsānurūpatā. "
  6566. 216566,67,936,54,68,1,97,12,"Tattha pana yena pariyāyena ye veneyyā bujjhanti, teneva tesaṃ bodhanaṃ, sā veneyyajjhāsayānurūpatā. "
  6567. 216567,67,937,2,91,1,315,26,"Yathāphassaṃ {vedanāvavatthānato}ti‘‘ sukhavedanīyaṃ, bhikkhave, phassaṃ paṭicca uppajjati sukhā vedanā’’ tiādinā( saṃ. ni.4.129),‘‘ cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, tiṇṇaṃ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā’’ tiādinā( ma. ni.1.204,400;3.421,425,426; saṃ. ni.2.43-44;2.4.60; kathā.465,467) ca sukhavedanīyaphassādicakkhusamphassādianurūpena sukhavedanādicakkhusamphassajāvedanādīnaṃ vavatthānato. "
  6568. 216568,67,937,92,109,1,272,15,"Samānesupi hi cakkhurūpādīsu phassavasena sukhādivipariyāyābhāvato, samānesu rūpamanasikārādīsu cakkhādisaṅghaṭṭanavasena cakkhusamphassajādivipariyāyābhāvato, aññapaccayasāmaññepi cakkhusamphassavasena sukhādicakkhusamphassajādīnaṃ oḷārikasukhumādisaṅkarābhāvato cāti attho. "
  6569. 216569,67,937,110,117,1,88,7,Yathāvuttaphassassa sukhādīnaṃ aviparīto paccayabhāvo eva yathāvedanaṃ phassavavatthānaṃ.
  6570. 216570,67,937,118,126,1,97,8,Kāraṇaphalavisesena vā phalakāraṇavisesanicchayo hotīti ubhayatthāpi nicchayo pavatthānanti vutto.
  6571. 216571,67,938,2,8,1,71,5,{Kammādayo}ti kammaāhārautuādayo apākaṭā semhapaṭikārena rogavūpasamanato.
  6572. 216572,67,938,9,15,1,53,6,Semhassa mandabhāvādinā ca semhaṃyeva pākaṭaṃ kāraṇaṃ.
  6573. 216573,67,938,16,22,1,58,6,Ayamidha avijjā saṅkhārānaṃ hetubhāvena dīpitāti sambandho.
  6574. 216574,67,938,23,62,1,219,21,"Assādānupassino taṇhā pavaḍḍhatīti {vacanato}ti‘‘ saṃyojaniyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino taṇhā pavaḍḍhati, taṇhāpaccayā upādānaṃ, upādānapaccayā bhavo’’ ti( saṃ. ni.2.53) iminā suttena taṇhāya saṅkhārakāraṇabhāvassa vuttattāti attho. "
  6575. 216575,67,938,63,79,1,94,11,Puna tassāpi avijjāya kāraṇanti dassanatthaṃ‘‘ avijjāsamudayā āsavasamudayoti ca vacanato’’ ti āha .
  6576. 216576,67,938,80,95,1,160,15,Taṇhā vā caturupādānabhūtā kāmāsavadiṭṭhāsavā ca saṅkhārassa kāraṇanti pākaṭā avijjāhetukāti suttadvayenāpi avijjāya pākaṭaṃ saṅkhārānaṃ kāraṇabhāvameva dasseti.
  6577. 216577,67,938,96,119,1,98,10,‘‘ Assādānupassino’’ ti( saṃ. ni.2.53) hi vacanena bhavādīnavappaṭicchādanakiccā avijjā taṇhāya kāraṇanti dassitā hoti.
  6578. 216578,67,938,120,132,1,142,11,"Yasmā avidvā, tasmā puññābhisaṅkhārādike abhisaṅkharotīti avijjāya saṅkhārakāraṇabhāvassa pākaṭattā aviddasubhāvova saṅkhārakāraṇabhāvena vutto. "
  6579. 216579,67,938,133,150,1,205,15,"Khīṇāsavassa saṅkhārābhāvato, asādhāraṇattā ca puññābhisaṅkhārādīnaṃ sādhāraṇakāraṇāni vatthārammaṇādīnīti puññabhavādīnavappaṭicchādikā avijjā puññābhisaṅkhārādīnaṃ asādhāraṇaṃ kāraṇanti vā attho daṭṭhabbo. "
  6580. 216580,67,938,151,215,1,276,23,"Eteneva‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā, saṅkhārapaccayā viññāṇan’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1; udā.1; mahāva.1; netti.24) ettha pana padhānattā, pākaṭattā, asādhāraṇattāti ekekahetuphaladīpanaparihāravacanena sabbattha‘‘ phassapaccayā vedanā, vedanāpaccayā taṇhā’’ tiādīsu bodhaneyyajjhāsayavasena dhammassa bodhanasaṅkhātaṃ payojanaṃ veditabbaṃ. "
  6581. 216581,67,939,2,24,1,93,10,"618.‘‘ Ekantāniṭṭhaphalāyā’’ ti etena viruddhabhāvaṃ,‘‘ sāvajjāyā’’ ti etena vijātiyabhāvaṃ avijjāya joteti. "
  6582. 216582,67,939,25,36,1,92,9,"Puññāneñjābhisaṅkhārā hi iṭṭhavipākatāya, anavajjasabhāvatāya ca tassā viruddhā, vijātiyā cāti. "
  6583. 216583,67,939,37,50,1,108,10,"Kathaṃ na {yujjissatī}tiādi samādhānaṃ, tena yvāyaṃ ekantāniṭṭhaphalatādihetupadeso, tassa anekantikataṃ dasseti. "
  6584. 216584,67,939,51,71,1,88,14,"Ayaṃ hettha adhippāyo– yāyaṃ tayā codanā‘‘ evaṃ santepī’’ tiādinā katā, sā yuttā vipākaṃ pati. "
  6585. 216585,67,939,72,82,1,70,9,"Na hi aniṭṭhavepakkaṃ kāraṇaṃ iṭṭhaṃ phalati, iṭṭhavepakkaṃ vā aniṭṭhaṃ. "
  6586. 216586,67,939,83,96,1,135,12,"Yasmā panettha paccayuppannadhammānaṃ paccayabhāvalakkhaṇadhammānaṃ dhammatā adhippetā, tatra cāyaṃ niyamo natthi vicittarūpattā tassāti. "
  6587. 216587,67,939,97,105,1,25,4,Tenāha‘‘ viruddho cā’’ tiādi.
  6588. 216588,67,940,2,6,1,36,4,Tattha dhammānan ti sabhāvadhammānaṃ.
  6589. 216589,67,940,7,10,1,20,3,Ṭhānan ti avaṭṭhānaṃ.
  6590. 216590,67,940,11,15,1,37,3,Tasmā {ṭhānaviruddho}ti atthitāviruddho.
  6591. 216591,67,940,16,25,1,43,5,Keci pana‘‘ paṭisandhiādīniṭhānānī’’ ti vadanti.
  6592. 216592,67,940,26,40,1,87,10,Evaṃ sati‘‘ purimacittaṃ pacchimacittassa ṭhānaviruddho paccayo’’ ti nayidaṃ ekantikaṃ siyā.
  6593. 216593,67,940,41,60,1,133,16,"Bhavaṅgampi hi bhavaṅgassa anantarapaccayo, javanaṃ javanassa, na ca sippādīnaṃ paṭisandhiādiṭṭhānaṃ atthi, tasmā na taṃ idha adhippetaṃ. "
  6594. 216594,67,940,61,70,1,90,7,"Kammaṃ rūpassa namanaruppanavirodhā, sārammaṇānārammaṇādivirodhā ca sabhāvaviruddho paccayo . "
  6595. 216595,67,940,71,74,1,54,3,Khīrādīni dadhiādīnaṃ madhurambilarasādisabhāvavirodhā.
  6596. 216596,67,940,75,79,1,48,4,Avijānanakicco āloko vijānanakiccassa viññāṇassa.
  6597. 216597,67,940,80,85,1,48,5,Amadanakiccā ca guḷādayo madanakiccassa āsavassa.
  6598. 216598,67,941,2,13,1,75,8,"{Golomāvilomādī}tiādīsu golomāvilomāni dubbāya, {avī}ti ca rattā eḷakā veditabbā. "
  6599. 216599,67,941,14,16,1,15,2,Visāṇaṃ sarassa.
  6600. 216600,67,941,17,20,1,35,3,Dadhitilapiṭṭha guḷāni bhūtiṇakassa.
  6601. 216601,67,941,21,30,1,79,8,"Sevālaṃ taṇḍuleyyakassa, kharavaḷavā assatarassāti evamādi ādi -saddena saṅgahito. "
  6602. 216602,67,941,31,47,1,127,14,"Yasmā vipākā eva na, tasmā dukkhavipākāyapi avijjāya adukkhavipākānaṃ puññāneñjābhisaṅkhārānaṃ paccayattaṃ na na yujjatīti attho. "
  6603. 216603,67,942,2,23,1,178,16,"Tadavipākattepi sāvajjatāya tadaviruddhānaṃ, taṃsadisānañca apuññābhisaṅkhārānameva paccayo, na itaresanti etassa pasaṅgassa nivāraṇatthaṃ‘‘ viruddho cāviruddho ca, sadisāsadiso tathā. "
  6604. 216604,67,942,24,31,1,34,5,Dhammānaṃ paccayo siddho’’ ti vuttaṃ.
  6605. 216605,67,942,32,44,1,58,8,Tasmā tamatthaṃ pākaṭaṃ karonto‘‘ iti ayaṃ avijjā’’ tiādimāha.
  6606. 216606,67,943,2,25,1,163,19,619. Sabbattha khandhānaṃ bhedo maraṇanti cutiṃ {aggaṇhanto}ti idha cuti nāma tattha tattha bhavādīsu rūpādīnaṃ khandhānaṃ maraṇasaññito carimo bhedoti yāthāvato ajānanto.
  6607. 216607,67,943,26,29,1,28,3,Sattassa sato vijjamānasseva.
  6608. 216608,67,943,30,34,1,42,4,Dehantarasaṅkamanaṃ aññena kāyena samāgamo.
  6609. 216609,67,944,2,11,1,86,8,Sabbattha khandhānaṃ {pātubhāvo}ti tattha tattha bhavādīsu khandhānaṃ paṭhamābhinibbatti.
  6610. 216610,67,944,12,21,1,96,8,{Navasarīrapātubhāvo}ti idha jiṇṇassa sarīrassa nikkhepe paralokapariyāpannassa navakāyassa uppādo.
  6611. 216611,67,944,22,24,1,15,2,Yatheke vadanti–
  6612. 216612,67,945,2,8,1,29,5,"‘ ‘ Vatthāni jiṇṇāni yathā pahāya, "
  6613. 216613,67,946,2,6,1,26,4,Navāni gaṇhāti naro parāni;
  6614. 216614,67,947,2,6,1,31,4,"Nikkhippa dehaṃ idha jiṇṇamevaṃ, "
  6615. 216615,67,948,2,8,1,31,4,Gaṇhāti attābhinavaṃ sukhesī’’ ti.
  6616. 216616,67,949,2,17,1,65,10,"Ayaṃ {satto}ti ayamattā, yo sāmī, nivāsī, kārako, vedako cāti adhippeto. "
  6617. 216617,67,949,18,28,1,50,7,"Satto marati, satto {upapajjatī}ti etthāpi eseva nayo. "
  6618. 216618,67,949,29,35,1,72,6,Tīsupi ṭhānesu ādi -saddena issarakuttabrahmakuttādivikappanaṃ saṅgaṇhāti.
  6619. 216619,67,950,2,9,1,71,5,"Sabhāvalakkhaṇan ti’ ruppanānubhavanādiṃ, kakkhaḷaphusanādisabhāvameva vā. "
  6620. 216620,67,950,10,13,1,31,3,Sāmaññalakkhaṇan ti aniccatādiṃ.
  6621. 216621,67,950,14,24,1,72,8,"Saṅkhāre attato {attaniyato}ti rūpādīsu ekaccaṃ attato, tadaññaṃ attaniyato. "
  6622. 216622,67,951,2,9,1,42,6,Attā jānāti {vā}ti vikappeti kāpilādayo viya.
  6623. 216623,67,951,10,16,1,36,5,Na jānāti {vā}ti kāṇādājīvikādayo viya.
  6624. 216624,67,951,17,23,1,36,6,Kāṇādopi hi attā sabhāvena na jānāti.
  6625. 216625,67,951,24,31,1,50,6,"Yadā buddhiguṇena saṃyujjati, tadā jānātīti icchati. "
  6626. 216626,67,951,32,57,1,131,20,"So eva karoti ca kāreti {cā}ti yo parattha sukhadukkhaṃ anubhavati, so eva puññāpuññaṃ sayaṃ karoti, aññañca kāreti, na aññoti adhippāyo . "
  6627. 216627,67,951,58,65,1,64,5,"{Saṇṭhapentā}ti dviaṇukādiuppādanavasena, icchāvasena ca sampādentā. "
  6628. 216628,67,951,66,70,1,22,3,{So}ti attasaññito satto.
  6629. 216629,67,951,71,80,1,83,7,"{Indriyasampanno}ti cakkhādīhi indriyehi samannāgato, tena saḷāyatanappavattiṃ dasseti. "
  6630. 216630,67,951,81,93,1,127,12,Sabbañhetaṃ yathāpaccayaṃ pavattamānānaṃ avijjādīnaṃ kiccaṃ attano byāpāraṃ katvā diṭṭhigatiko vimuyhatīti dassanavasena vuttaṃ.
  6631. 216631,67,951,94,114,1,201,17,"Acchejjasuttāvutābhejjamaṇīnaṃ viya pubbāpariyavavatthānaṃ niyati, niyatiyā, niyati eva vā saṅgati samāgamo niyatisaṅgati, tāya bhāvesu pariṇatā manussadevavihaṅgādibhāvaṃ pattā niyatisaṅgatibhāvapariṇatā. "
  6632. 216632,67,951,115,130,1,124,12,"Niyatiyā, saṅgatiyā, bhāvasaṅkhātena sabhāvena ca pariṇatā nānappakārataṃ pattā {niyatisaṅgatibhāvapariṇatā}ti ca atthaṃ vadanti. "
  6633. 216633,67,952,2,26,1,157,20,Etehi ca vikappanehi avijjā akusalaṃ cittaṃ katvā satte puññādīsu saṅkhāresu yattha katthaci pavattetīti imamatthaṃ dassento āha‘‘ so avijjāya andhīkato’’ tiādi.
  6634. 216634,67,952,27,30,1,26,2,{Paṭipajjatī}ti upasaṅkamati.
  6635. 216635,67,953,2,19,1,173,14,"{Apariṇāyako}ti arahattamaggasampaṭipādakakalyāṇamittarahito, arahattamaggañāṇāvasānaṃ vā ñāṇaṃ samavisamaṃ dassetvā satte nibbānaṃ nayatīti pariṇāyakaṃ, tena rahito apariṇāyako. "
  6636. 216636,67,953,20,33,1,132,11,"Dhammaṃ {ñatvā}ti sappurisūpassayena catusaccappakāsakaṃ suttādidhammaṃ ñatvā, maggañāṇeneva vā sabbadhammapavaraṃ nibbānadhammaṃ ñatvā. "
  6637. 216637,67,953,34,44,1,93,9,Taṃjānanāyattaṃ pana sesasaccattayābhisamayaṃ samānakālampi taṃ purimakālaṃ viya katvā vuttaṃ.
  6638. 216638,67,953,45,67,1,241,19,"Upasanto {carissatī}ti aggamaggādhigamena sabbaso avijjūpasamā upasanto saupādisesanibbānadhātuyaṃ ṭhito yāva anupādisesanibbānadhātupatti, tāva sattānaṃ hitacariyāya attabhāvaṃ pavattento carissati, diṭṭhadhammasukhavihārehi viharissatīti attho. "
  6639. 216639,67,954,2,2,1,46,1,Saṅkhārapaccayāviññāṇapadavitthārakathāvaṇṇanā
  6640. 216640,67,955,2,20,1,129,11,620. Yathāvuttasaṅkhārapaccayā uppajjamānaṃ taṃ kammanibbattameva bhavituṃ arahatīti‘‘ bāttiṃsa lokiyavipākaviññāṇāni saṅgahitānī’’ ti āha.
  6641. 216641,67,955,21,52,1,218,23,"Dhātukathāyaṃ pana vippayuttena saṅgahitāsaṅgahitapadaniddese‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇena ye dhammā, saḷāyatanapaccayā phassena ye dhammā, phassapaccayā vedanāya ye dhammā vippayuttā, te dhammā katihi khandhehi… pe… saṅgahitā? "
  6642. 216642,67,955,53,67,1,103,12,"Te dhammā asaṅkhataṃ khandhato ṭhapetvā ekena khandhena, ekādasahi āyatanehi, ekādasahi dhātūhi saṅgahitā. "
  6643. 216643,67,955,68,70,1,17,2,Katihi asaṅgahitā?
  6644. 216644,67,955,71,90,1,108,10,"Catūhi khandhehi, ekenāyatanena, sattahi dhātūhi asaṅgahitā’’ ti( dhātu.466) vacanato sabbaviññāṇaphassavedanāpariggaho kato. "
  6645. 216645,67,955,91,117,1,94,13,"Yadi hi ettha viññāṇaphassavedanā sappadesā siyuṃ,‘‘ vipākā dhammā’’ ti( dha. sa. tikamātikā3) imassa viya visajjanaṃ siyā. "
  6646. 216646,67,955,118,126,1,95,8,Tasmā tattha abhidhammabhājanīyavasena saṅkhārapaccayā viññāṇādayo gahitāti adhippāyo veditabbo.
  6647. 216647,67,955,127,146,1,139,13,"Avijjāpaccayā saṅkhāro ca abhidhammabhājanīye( vibha.243) catubhūmakakusalasaṅkhāro, akusalasaṅkhāro ca vuttoti eso eva dhātukathāyaṃ gahitoti daṭṭhabbo. "
  6648. 216648,67,955,147,180,1,194,19,"Bhavo pana dhātukathāyaṃ kammūpapattibhavavisesadassanatthaṃ na abhidhammabhājanīyavasena gahito, evañca katvā tattha‘‘ upādānapaccayā bhavo’’ ti anuddharitvā‘‘ kammabhavo’’ tiādinā( dhātu.66) nayena bhavo uddhaṭo. "
  6649. 216649,67,956,2,11,1,61,5,Lokiyavipākamanoviññāṇameva sandhāyāha‘‘ bāvīsatividhaṃ hotī’’ ti.
  6650. 216650,67,956,12,19,1,67,6,Chahi {viññāṇehī}ti yathāadhikatehi cakkhuviññāṇādīhi chahi viññāṇehi.
  6651. 216651,67,956,20,36,1,104,12,Kasmā panettha lokiyavipākaviññāṇasseva gahaṇaṃ katanti āha‘‘ lokuttarāni pana vaṭṭakathāya na yujjantī’’ ti.
  6652. 216652,67,956,37,59,1,122,13,Yadi evaṃ kasmā dhātukathāyaṃ‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇena ye dhammā vippayuttā’’ tiādīsu( dhātu.362) lokuttaravipākānampi gahaṇaṃ katanti?
  6653. 216653,67,956,60,76,1,105,7,Taṃ yathādhammasāsanattā abhidhammadesanāya vipākattike( dha. sa. tikamātikā3) viya anavasesavipākadhammasaṅgaṇhanavasena vuttaṃ.
  6654. 216654,67,956,77,84,1,85,7,Suttantadesanā pana yathānulomadesanāti tattha pavattinivattiyo asaṅkarato dassetabbā.
  6655. 216655,67,956,85,91,1,83,6,Tasmā tadatthasaṃvaṇṇanāti katvā pavattikathāyaṃ lokiyavipākaviññāṇāniyeva gahitāni.
  6656. 216656,67,956,92,103,1,50,7,Tenevāha‘‘ vaṭṭakathāya na yujjantīti na gahitānī’’ ti.
  6657. 216657,67,957,2,28,1,141,17,"Yathā kataṃ kammaṃ phaladāne samatthaṃ hoti, tathā kataṃ‘‘ upacitan’’ ti vuccatīti vipākadānayogyameva saṅkhāraṃ gaṇhanto‘‘ upacitakammābhāve’’ ti āha. "
  6658. 216658,67,957,29,45,1,107,13,"Hetu nāma byatirekappadhānanti abhāva -ggahaṇaṃ, tena kamme sati bhāvato, asati abhāvatoti ayamettha adhippāyo . "
  6659. 216659,67,957,46,56,1,72,9,"Yathā panassa viññāṇassa saṅkhārapaccayatā na siddhā, na evaṃ vipākabhāvo. "
  6660. 216660,67,957,57,68,1,42,7,So pana siddhoti katvā āha‘‘ vipākaṃhetan’’ ti.
  6661. 216661,67,957,69,74,1,57,5,Tena viññāṇassa vipākabhāvena saṅkhārapaccayattaṃ sādheti.
  6662. 216662,67,957,75,94,1,102,11,Tassa pana sādhanatthaṃ‘‘ upacitakammābhāve vipākābhāvato’’ ti vuttanti taṃ vivaranto‘‘ vipākañcā’’ tiādimāha.
  6663. 216663,67,957,95,102,1,56,6,Yadi {uppajjeyyā}ti yadi kammanirapekkho vipāko uppajjeyya.
  6664. 216664,67,957,103,114,1,119,11,Sabbesaṃ sattānaṃ brahmattaṃ upagatānaṃ ghānādiviññāṇāni mahāvipākaviññāṇānīti tassa tassa vipākassa anokāse ṭhitānampi.
  6665. 216665,67,957,115,122,1,72,5,"{Vipākānī}ti viññāṇāpekkhāya napuṃsakaniddeso, sabbavipākaviññāṇānīti attho. "
  6666. 216666,67,958,2,24,1,147,16,"Saṅkhārā bahū ekūnatiṃsacetanābhedato, viññāṇāni ca bahūni bāttiṃsavidhattā, na ca sabbato sabbānīti āha‘‘ katarasaṅkhārapaccayā kataraviññāṇanti ce’’ ti."
  6667. 216667,67,958,25,36,1,50,7,‘‘ Viññāṇan’’ ti ca idaṃ viññāṇasāmaññaṃ gahetvā vuttaṃ.
  6668. 216668,67,958,37,76,1,253,24,"Kāmaṃ khandhaniddesepi( visuddhi.2.451 ādayo) imāni viññāṇāni niddiṭṭhāni, taṃ pana atisaṃkhittaṃ, na ca tattha nesaṃ saṅkhārapaccayatā vibhāvitāti taṃ pavattiyaṃ, paṭisandhiyañca bhavādīsu pavattanākāravasena vitthārato dassetuṃ‘‘ kāmāvacarapuññābhisaṅkhārapaccayā’’ tiādi āraddhaṃ. "
  6669. 216669,67,958,77,81,1,32,3,{Manoviññāṇe}ti niddhāraṇe bhūmmaṃ.
  6670. 216670,67,958,82,86,1,47,3,{Mahāvipākānī}ti viññāṇāpekkhāya napuṃsakaniddeso.
  6671. 216671,67,958,87,94,1,67,6,{Mahāvipākā}ti pana pāṭhe manoviññāṇadhātuyoti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  6672. 216672,67,959,2,11,1,59,5,621. {Yaṃsaṅkhārapaccayā}ti yassa yassa saṅkhārassa paccayabhāvena.
  6673. 216673,67,959,12,27,1,73,11,Yaṃ viññāṇan ti‘‘ yaṃ yaṃ viññāṇan’’ ti evaṃ ubhayattha āmeḍitalopo daṭṭhabbo.
  6674. 216674,67,959,28,54,1,123,16,"‘‘ Hotī’’ ti iminā kāraṇabhāve viññāṇassa sabbhāvamattaṃ paveditaṃ, na pavattivisesoti taṃ dassento‘‘ evaṃ pavatti veditabbā’’ ti āha . "
  6675. 216675,67,959,55,72,1,125,11,Brahmānampi aniṭṭharūpādiāpāthagamane akusalavipākacakkhuviññāṇādīni kadāci uppajjantīti‘‘ imāni terasa… pe… pavattantī’’ ti vuttaṃ.
  6676. 216676,67,959,73,87,1,101,12,"Tattha pañcannaṃ khandhānaṃ vokāro vitthāro etthāti pañcavokāro, so eva bhavo, etasmiṃ pañcavokārabhave. "
  6677. 216677,67,959,88,99,1,66,7,Hoti hi bhinnādhikaraṇānampi aññapadatthasamāso yathā‘‘ urasilomo’’ ti.
  6678. 216678,67,959,100,115,1,111,14,"Atha vā yathāpaccayaṃ pavattamānehi pañcahi khandhehi vokarīyatīti pañcavokāro, so eva bhavoti sabbaṃ pubbe viya."
  6679. 216679,67,960,2,20,1,85,10,‘ ‘ Pavattiyaññeva pavattantī’’ ti saṅkhepato vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ kathan’’ tiādi āraddhaṃ.
  6680. 216680,67,961,2,18,1,149,12,"‘ ‘ Yebhuyyena lobhasampayuttajavanāvasāne’’ ti idaṃ paṭighavicikicchuddhaccasampayuttānantaraṃ somanassasahagatassa anuppajjanatoti keci, taṃ na gahetabbaṃ."
  6681. 216681,67,961,19,50,1,176,21,"‘‘ Cakkhuṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati, diṭṭhi uppajjati… pe… vicikicchā uppajjati, uddhaccaṃ uppajjati, akusale niruddhe vipāko tadārammaṇatā uppajjatī’’ ti vacanato. "
  6682. 216682,67,961,51,59,1,59,7,"Iṭṭhaṃ ce ārammaṇaṃ, somanassatadārammaṇaṃ na na uppajjatīti. "
  6683. 216683,67,961,60,73,1,197,12,"Javanena tadārammaṇaniyame somanassasahagatānantaraṃ somanassasahagatāneva sandhāya vuttanti apare, taṃ vicāretabbaṃ upekkhāsahagatakusalākusalajavanānantarampi somanassatadārammaṇassa icchitabbattā. "
  6684. 216684,67,961,74,79,1,75,5,Upekkhāsahagatakiriyājavanānantarameva hi somanassatadārammaṇaṃ na icchanti.
  6685. 216685,67,962,2,19,1,95,12,"Yasmā pana tihetukajavanāvasāne ca kadāci ahetukaṃ tadārammaṇaṃ hoti, tasmā‘‘ yebhuyyenā’’ ti vuttaṃ. "
  6686. 216686,67,962,20,40,1,117,15,"Yasmā ekacittakkhaṇāyukaṃ javanārammaṇaṃ hoti, tadā tattha ekameva tadārammaṇaṃ hotīti katvā‘‘ sakiṃ vā’’ ti vuttanti keci. "
  6687. 216687,67,962,41,53,1,116,11,"Apare pana tadārammaṇaṃ nāma javanārammaṇānubhavanakiccaṃ, taṃ ekacittakkhaṇike tathā āsannabhede ārammaṇe nuppajjati. "
  6688. 216688,67,962,54,72,1,119,13,"Tasmā‘‘ sakiṃ vā’’ ti idaṃ dirattatirattādi viya vacanasiliṭṭhatāvasena vuttanti veditabbaṃ, dvikkhattumeva pana uppajjatīti."
  6689. 216689,67,962,73,92,1,101,10,‘‘ Dirattatirattan’’ ti( pāci.50) ettha hi vā-saddassa abhāvā vacanasiliṭṭhatāmattena dirattaggahaṇaṃ katanti yujjati.
  6690. 216690,67,962,93,121,1,144,20,‘‘ Nirantaraṃ tirattadassanatthaṃ vā’’ ti idha pana vā-saddo vikappattho vuttoti sakiṃ eva ca kadāci pavattiṃ sandhāya‘‘ sakiṃ vā’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  6691. 216691,67,962,122,150,1,169,17,Teneva hi sammohavinodaniyaṃ sakiṃ tadārammaṇappavattiyā vicāretabbataṃ dassentena‘‘ cittappavattigaṇanāyaṃ pana sabbadvāresu tadārammaṇe dve eva cittavārā āgatā’’ ti( vibha. aṭṭha.227) vuttaṃ.
  6692. 216692,67,963,2,11,1,107,8,Tattha cittappavattigaṇanāyan ti vipākakathāyaṃ balavarūpādiārammaṇe vuttaṃ cittappavattigaṇanaṃ sandhāyāha.
  6693. 216693,67,963,12,18,1,43,5,Tattha hi dveva tadārammaṇuppattivārā vuttā .
  6694. 216694,67,963,19,35,1,95,12,Tadeva hi sandhāya idhāpi vuttaṃ‘‘ abhidhammaṭṭhakathāyaṃ pana tadārammaṇe dve cittavārā āgatā’’ ti.
  6695. 216695,67,963,36,59,1,193,15,"Abhidhammaṭṭhakathāyaṃ aniyatārammaṇaṭṭhānakiccā hutvā pavattantīti( vibha. aṭṭha.227) dvāraṃ anāmasitvā eva vuttaṃ, taṃ anantaraṃ parato vuttasahetukavipākaviññāṇānaṃ sadisasaṃvaṇṇanaṃ kātukāmatādhippāyena vuttaṃ. "
  6696. 216696,67,963,60,81,1,182,18,"Ahetukadvayādīnañhi bhavaṅgabhūtānaṃ sayameva dvārattā, cutipaṭisandhibhūtānañca bhavaṅgasaṅkhātena, aññena ca dvārena anuppattito niyataṃ, aniyataṃ vā dvāraṃ etesanti na sakkā vattunti. "
  6697. 216697,67,964,2,21,1,152,14,"Ahetukadvayassa pana santīraṇatadārammaṇabhūtassa dvāraṃ labbhati, tañca aniyatanti tampi gaṇhanto‘‘ aniyatadvārārammaṇaṭṭhānakiccā hutvā pavattantī’’ ti āha. "
  6698. 216698,67,964,22,31,1,96,9,Teneva cettha mahāvipākānampi tadārammaṇabhūtānaṃ dvāraṃ labbhatīti tatthāpi dvāraggahaṇaṃ kataṃ.
  6699. 216699,67,965,2,19,1,155,16,"Ekassa sattassa pavatto rūpāvacaravipāko pathavīkasiṇādīsu yasmiṃ ārammaṇe pavatto, tato aññasmiṃ tassa pavatti natthīti rūpāvacarānaṃ niyatārammaṇatā vuttā. "
  6700. 216700,67,965,20,22,1,29,2,Itarāni āruppavipākaviññāṇāni.
  6701. 216701,67,965,23,26,1,38,3,Niyataṃ avatthukānīti niyatāvatthukāni.
  6702. 216702,67,965,27,31,1,65,4,Kasiṇugghāṭimākāsādīsuyeva ārammaṇesu pavattanato niyatārammaṇāni.
  6703. 216703,67,965,32,35,1,18,2,{Tatrā}ti pavattiyaṃ.
  6704. 216704,67,965,36,40,1,40,3,{Assā}ti bāttiṃsavidhassa vipākaviññāṇassa.
  6705. 216705,67,965,41,47,1,54,5,Te te {saṅkhārā}ti yathāvuttā puññābhisaṅkhārādisaṅkhārā.
  6706. 216706,67,965,48,51,1,43,2,{Kammapaccayenā}ti nānākkhaṇikakammapaccayena.
  6707. 216707,67,965,52,55,1,46,2,{Upanissayapaccayenā}ti pakatūpanissayapaccayena.
  6708. 216708,67,966,2,19,1,91,10,622. Evaṃ pavattiyaṃ viññāṇappavattiṃ dassetvā paṭisandhiyaṃ dassetuṃ‘‘ yaṃ pana vuttan’’ tiādimāha.
  6709. 216709,67,966,20,26,1,59,5,Tattha anurūpāya {paṭisandhiyā}ti anurūpena paṭisandhikiccena.
  6710. 216710,67,966,27,32,1,37,5,Taṃ pana anurūpataṃ sayameva vakkhati.
  6711. 216711,67,966,33,60,1,161,19,Bhavantarena bhavantarassa sandhānaṃ idha paṭisandhīti taṃ acittakampi atthevāti katvā‘‘ kati paṭisandhiyo’’ ti pucchaṃ katvāpi‘‘ kati paṭisandhicittānī’’ ti pucchā katā.
  6712. 216712,67,966,61,72,1,40,7,‘‘ Kena katthā’’ ti kena cittena kasmiṃ bhave.
  6713. 216713,67,967,2,7,1,45,4,{Tatthā}ti tesu ekūnavīsatiyā paṭisandhicittesu.
  6714. 216714,67,967,8,12,1,52,3,Kusalavipākāya ahetukamanoviññāṇadhātuyāti sambandho.
  6715. 216715,67,967,13,24,1,59,7,Natthi devesu ahetukā paṭisandhīti‘‘ manussaloke’’ ti visesanaṃ.
  6716. 216716,67,967,25,32,1,48,6,Napuṃsakādīnan ti ādi saddena mammādīnaṃ saṅgaho.
  6717. 216717,67,967,33,49,1,144,15,"Keci pana ekacce ahetukapaṭisandhikā avikalindriyā hutvā thokaṃ vicāraṇapakatikāpi hontiyeva, tasmā tādisānampi idha ādisaddena saṅgahoti vadanti. "
  6718. 216718,67,967,50,61,1,85,9,"{Saṅkhepato}ti samāsato, asukāya paṭisandhiyā asukaṃ ārammaṇanti vibhāgaṃ akatvāti attho. "
  6719. 216719,67,968,2,13,1,98,10,"Sesānan ti rūpāvacarā pañca, paṭhamatatiyāruppā dveti imāsaṃ vuttāvasesānaṃ sattannaṃ paṭisandhīnaṃ. "
  6720. 216720,67,968,14,21,1,77,7,Paccuppannārammaṇaṃ cuticittaṃ nāma natthi paṭisandhiārammaṇe eva pavattanato.
  6721. 216721,67,968,22,28,1,57,5,Dvīsu {ārammaṇesū}ti atītanavattabbavasena dvīsu ārammaṇesu.
  6722. 216722,67,969,2,10,1,27,4,623. {Tānī}ti pubbe katāni kammāni.
  6723. 216723,67,969,11,15,1,33,3,{Assā}ti āsannamaraṇassa puggalassa.
  6724. 216724,67,969,16,28,1,102,11,{Olambantī}ti sāyanhe mahantānaṃ pabbatakūṭānaṃ chāyā viya bhūmiyaṃ tassa citte avalambanti upatiṭṭhanti.
  6725. 216725,67,969,29,37,1,77,7,Tasmiṃ {niruddhe}ti tasmiṃ cuticitte niruddhamatte tassa nirodhasamanantarameva.
  6726. 216726,67,969,38,43,1,55,4,{Tadevā}ti taṃyeva yathāvuttajavanavīthiyā ārammaṇabhūtaṃ.
  6727. 216727,67,969,44,62,1,169,13,"Avijjātaṇhādīsu kilesesu anupacchinnesveva kammādino upaṭṭhānaṃ, tañca ārabbha cittasantānassa bhavantaraninnapoṇapabbhāratā hotīti āha‘‘ anupacchinnakilesabalavināmitan’’ ti. "
  6728. 216728,67,969,63,78,1,137,14,"Santāne hi vināmite tadekadesabhūtaṃ paṭisandhicittañca vināmitameva hoti, na ca ekadesavināmitabhāvena vinā santānassa vināmitatā atthīti. "
  6729. 216729,67,969,79,90,1,105,10,"Sabbattha pana duggatipaṭisandhininnāya cutiyā purimajavanāni akusalāni, itarāya ca kusalānīti nicchinanti."
  6730. 216730,67,969,91,148,1,308,36,"‘‘ Nimittassādagadhitaṃ vā, bhikkhave, viññāṇaṃ tiṭṭhamānaṃ tiṭṭhati, anubyañjanassādagadhitaṃ vā, tasmiṃ ce samaye kālaṃ karoti, ṭhānametaṃ vijjati, yaṃ dvinnaṃ gatīnaṃ aññataraṃ gatiṃ upapajjeyya nirayaṃ vā tiracchānayoniṃ vā’’ ti( saṃ. ni.4.235) hi vuttaṃ, tasmā akusalaṃ duggatiyaṃ, kusalañca sugatiyaṃ paṭisandhiyā upanissayo hotīti. "
  6731. 216731,67,969,149,166,1,174,16,"Arahato pana sabbaso kilesānaṃ upacchinnattā paṭippassaddhasabbabhavussukkatāya kammādinimittaṃ na upaṭṭhahati, tato vijjamānampi kammaṃ aladdhasahāyattā paṭisandhiṃ na janeti. "
  6732. 216732,67,970,2,8,1,69,4,"{Vuttappakārakammavasenā}ti pāpakammavasena, tadupaṭṭhāpitanti adhippāyo."
  6733. 216733,67,970,9,19,1,62,6,‘‘ Narakādīsu aggijālavaṇṇādikan’’ ti idaṃ taṃsadisatāvasena vuttaṃ.
  6734. 216734,67,970,20,31,1,58,9,Na hi so eva nirayaggivaṇṇādi tadā tassa āpāthaṃ āgacchati.
  6735. 216735,67,970,32,39,1,88,7,Tattha aggijālavaṇṇādikan ti ādi -saddena vettaraṇīsimbaliasipattavanādivaṇṇaṃ saṅgaṇhāti.
  6736. 216736,67,970,40,47,1,88,6,{Narakādīsū}ti pana ādi -saddena petatiracchānānaṃ nibaddhasañcaraṇaṭṭhānapariyāpannavaṇṇaṃ.
  6737. 216737,67,970,48,64,1,148,14,"Manodvāre {āpāthamāgacchatī}ti kammabalena upaṭṭhāpitavaṇṇāyatanaṃ supinaṃ passantassa viya, dibbacakkhussa viya ca manodvāre eva gocarabhāvaṃ gacchati. "
  6738. 216738,67,970,65,75,1,67,8,"Ekaṃ āvajjanaṃ, pañca javanāni, dve tadārammaṇānīti tīṇi vīthicittāni. "
  6739. 216739,67,971,2,10,1,98,8,Rāgādihetubhūtaṃ hīnamārammaṇan ti akusalavipākassa ārammaṇaṃ bhavituṃ yuttaṃ aniṭṭhamārammaṇamāha.
  6740. 216740,67,971,11,17,1,47,6,Tampi hi saṅkappanavasena rāgassāpi hetu hotīti.
  6741. 216741,67,971,18,25,1,113,7,Akusalavipākajanakakammasahajātānaṃ vā taṃsadisāsannacutijavanacetanāsahajātānañca rāgādīnaṃ hetubhāvo eva hīnatā.
  6742. 216742,67,971,26,33,1,98,7,Tañhi pacchānutāpajanakakammānamārammaṇaṃ kammavasena aniṭṭhaṃ akusalavipākassa ārammaṇaṃ bhaveyya.
  6743. 216743,67,971,34,43,1,96,9,Aññathā ca iṭṭhārammaṇe pavattassa akusalakammassa vipāko akusalakammanimittārammaṇo na bhaveyya.
  6744. 216744,67,971,44,50,1,51,6,Na hi akusalavipāko iṭṭhārammaṇo bhavituṃ arahatīti.
  6745. 216745,67,972,2,13,1,126,10,"Pañcadvāre ca āpāthaṃ āgacchantaṃ paccuppannaṃ kammanimittaṃ āsannakatakammārammaṇasantatiyaṃ uppannaṃ, taṃsadisañca daṭṭhabbaṃ. "
  6746. 216746,67,972,14,22,1,81,7,"Aññathā tadeva paṭisandhiārammaṇūpaṭṭhāpakaṃ, tadeva ca paṭisandhijanakaṃ bhaveyya. "
  6747. 216747,67,972,23,42,1,173,18,"Na ca paṭisandhiyā upacārabhūtāni viya, etasmiṃ tayā pavattitabbanti paṭisandhiyā ārammaṇaṃ anuppādentāni viya ca pavattāni cutiāsannāni javanāni paṭisandhijanakāni bhaveyyuṃ."
  6748. 216748,67,972,43,59,1,31,5,‘‘ Katattā upacitattā’’ ti( dha. sa.431) hi vuttaṃ.
  6749. 216749,67,972,60,68,1,70,8,Tadā ca taṃsamānavīthiyaṃ viya pavattamānāni kathaṃ katūpacitāni siyuṃ?
  6750. 216750,67,972,69,72,1,18,3,Tadā na assāditāni.
  6751. 216751,67,972,73,80,1,56,7,Na ca lokiyāni lokuttarāni viya samānavīthiphalāni honti.
  6752. 216752,67,972,81,106,1,166,21,"‘‘ Pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti micchādiṭṭhi samattā hoti samādinnā. "
  6753. 216753,67,972,107,154,1,287,32,"Tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjatī’’ tiādinā( ma. ni.3.303) sutte maraṇakāle samattāya samādinnāya micchādiṭṭhiyā, sammādiṭṭhiyā ca sahajātacetanāya paṭisandhidānaṃ vuttaṃ, na ca dubbalehi pañcadvārikajavanehi micchādiṭṭhi, sammādiṭṭhi vā samattā hoti samādinnā. "
  6754. 216754,67,972,155,187,1,229,19,"Tathā hi vuttaṃ sammohavinodaniyaṃ‘‘ sabbampi hetaṃ kusalākusaladhammapaṭivijānanādicavanapariyosānaṃ kiccaṃ manodvārikacitteneva hoti, na pañcadvārikenāti sabbassapetassa kiccassa karaṇe sahajavanakāni vīthicittāni paṭikkhittānī’’ ti( vibha. aṭṭha.766). "
  6755. 216755,67,973,2,34,1,136,20,Tattha hi na kiñci dhammaṃ {paṭivijānātī}ti‘‘ manopubbaṅgamā dhammā’’ ti( dha. pa.1-2) evaṃ vuttaṃ ekampi kusalaṃ vā akusalaṃ vā na paṭivijānātīti ca vuttaṃ.
  6756. 216756,67,973,35,48,1,97,12,"Yesaṃ paṭivibhāvanappavattiyā sukhaṃ vā dukkhaṃ vā anveti, tesaṃ sā pavatti pañcadvāre paṭikkhittā. "
  6757. 216757,67,973,49,51,1,41,2,Kusalākusalakammasamādānañca tādisamevāti.
  6758. 216758,67,973,52,76,1,219,21,"Tadārammaṇānantaraṃ pana cavanaṃ, tadanantarā ca upapatti manodvārikā eva hoti, na sahajavanakavīthicittapariyāpannāti iminā adhippāyena idha pañcadvārikatadārammaṇānantarā cuti, tadanantarā paṭisandhi ca vuttāti daṭṭhabbā. "
  6759. 216759,67,973,77,114,1,346,28,"Tattha avasesapañcacittakkhaṇāyuke rūpādimhi uppannaṃ paṭisandhiṃ sandhāya‘‘ paccuppannārammaṇaṃ upapatticittaṃ paccuppannārammaṇassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’’ ti, avasesaekacittakkhaṇāyuke ca uppannaṃ paṭisandhiṃ sandhāya‘‘ paccuppannārammaṇaṃ upapatticittaṃ atītārammaṇassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’’ ti ca vuttanti veditabbaṃ. "
  6760. 216760,67,974,2,72,1,500,46,"624. Kaṇhapakkhe sukkapakkhaṃ {ṭhapetvā}ti ettha yathā pubbe‘‘ pāpakammaṃ vā kammanimittaṃ vā’’ ti vutte kaṇhapakkhe‘‘ anavajjakammaṃ vā kammanimittaṃ vā’’ ti sukkapakkho vutto, evaṃ‘‘ duggatipariyāpannaṃ paṭisandhicittaṃ, narakādīsu aggijālavaṇṇādikaṃ duggatinimittan’’ ti ca vutte kaṇhapakkhe‘‘ sugatipariyāpannaṃ paṭisandhicittaṃ, manussaloke rattakambalasadisamātukucchivaṇṇasaṅkhātaṃ, devaloke vā uyyānavimānakapparukkhādivaṇṇasaṅkhātaṃ sugatinimittan’’ ti evaṃ sukkapakkhaṃ ṭhapetvā sesaṃ sabbaṃ purimanayeneva veditabbaṃ. "
  6761. 216761,67,974,73,80,1,124,5,"{Atītapaccuppannārammaṇāyā}ti kammakammanimittavasena atītārammaṇāya, mātukucchivaṇṇādisugatinimittavasena paccuppannārammaṇāya. "
  6762. 216762,67,975,2,23,1,84,12,"625. Tañca {kho}ti yadetaṃ‘‘ anavajjakammaṃ vā kammanimittaṃ vā’’ ti aniyamanaṃ kataṃ, tañca kho. "
  6763. 216763,67,975,24,31,1,85,6,Kammanimittameva āpāthamāgacchati ekantato attano kammārammaṇatāya mahaggatavipākassa.
  6764. 216764,67,975,32,48,1,148,13,"Suddhāya {vā}ti mahaggatakammanimittārammaṇāya javanavīthiyā, tadārammaṇarahitāyāti attho, sā pana javanavīthi mahaggatavipākassa upacāro viya daṭṭhabbā. "
  6765. 216765,67,975,49,55,1,47,6,Keci pana tañca vīthiṃ mahaggatāvasānaṃ vadanti.
  6766. 216766,67,975,56,74,1,97,11,"‘‘ Navattabbārammaṇā vā’’ ti idaṃ rūpāvacarapaṭisandhiṃ, āruppesu ca paṭhamaṃ, tatiyañca sandhāya vuttaṃ. "
  6767. 216767,67,975,75,79,1,49,4,Dutiyacatutthā pana atītārammaṇavacaneneva gahitā.
  6768. 216768,67,976,2,8,1,68,6,Mātukucchivaṇṇasaṅkhātan tiādinā vaṇṇo eva gatinimittabhāvena āgato.
  6769. 216769,67,976,9,24,1,158,14,"Tattha saddo tāva anupādinnabhāvena sugatipariyāpannatāya gatinimittabhāvena aṭṭhakathāsu nāgatoti yuttametaṃ, gandhādīnaṃ pana anāgamane kāraṇaṃ vīmaṃsitabbaṃ. "
  6770. 216770,67,977,2,11,1,77,8,Ayaṃ tāta tavatthāya buddhapūjā {karīyatī}tiādīsu pubbacetanāvasena puññaṃ hoti.
  6771. 216771,67,977,12,15,1,41,3,Sabbantimajavane vattamānassāpīti vadanti.
  6772. 216772,67,978,2,35,1,206,21,"626.‘‘ Etenānusārena āruppacutiyāpi anantarā paṭisandhi veditabbā’’ ti idaṃ kasmā vuttaṃ, nanu‘‘ pathavīkasiṇajjhānādivasena paṭiladdhamahaggatassa sugatiyaṃ ṭhitassā’’ ti evamādike eva naye ayampi paṭisandhi avaruddhāti? "
  6773. 216773,67,978,36,43,1,60,6,"Na, tattha rūpāvacaracutianantarāya eva paṭisandhiyā vuttattā. "
  6774. 216774,67,978,44,70,1,186,21,"Tattha hi‘‘ pathavīkasiṇādikaṃ vā nimittaṃ mahaggatacittaṃ vā manodvāre āpāthaṃ āgacchati, cakkhusotānaṃ vā’’ tiādinā tena vacanena rūpāvacaracutiyā eva anantarā paṭisandhi vuttāti viññāyati. "
  6775. 216775,67,978,71,82,1,122,10,"Athāpi yathāsambhavayojanāya ayampi paṭisandhi tattheva avaruddhā, arūpāvacaracutianantarā pana rūpāvacarapaṭisandhi natthi. "
  6776. 216776,67,978,83,95,1,133,12,Arūpāvacare ca uparūpari cutiyā anantarā heṭṭhimā heṭṭhimā paṭisandhi natthīti catutthāruppacutiyā navattabbārammaṇapaṭisandhi natthi.
  6777. 216777,67,978,96,105,1,80,8,"Tena tato tattheva atītārammaṇā, kāmāvacare ca atītapaccuppannārammaṇā paṭisandhi. "
  6778. 216778,67,978,106,122,1,178,15,"Itarāhi ca yathāsambhavaṃ atītanavattabbārammaṇā āruppapaṭisandhi, atītapaccuppannārammaṇā ca kāmāvacarapaṭisandhi yojetabbāti imassa visesassa dassanatthaṃ visuṃ uddharaṇaṃ kataṃ. "
  6779. 216779,67,979,2,40,1,349,29,"627. Evaṃ ārammaṇavasena ekavidhāya kāmāvacarasugaticutiyā duvidhā duggatipaṭisandhi, duggaticutiyā duvidhā sugatipaṭisandhi, kāmāvacarasugaticutiyā dviekadvippakārānaṃ kāmarūpārūpānaṃ vasena pañcavidhā sugatipaṭisandhi , rūpāvacaracutiyā tatheva pañcavidhā, duvidhāya āruppacutiyā paccekaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ kāmāruppānaṃ vasena aṭṭhavidhā ca paṭisandhi dassitā. "
  6780. 216780,67,979,41,60,1,118,14,"Duggaticutiyā pana ekavidhāya duggatipaṭisandhi duvidhā na dassitā, taṃ dassetuṃ‘‘ duggatiyaṃ ṭhitassa panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  6781. 216781,67,979,61,64,1,16,3,Yathā vuttā pana–
  6782. 216782,67,980,2,9,1,48,6,"Dve dve pañcātha pañcaṭṭha, dve bhavālambabhedato; "
  6783. 216783,67,981,2,15,1,37,4,"Cutiyā tādisāyetā, catuvīsati sandhiyo.( vibha. mūlaṭī.227); "
  6784. 216784,67,982,2,32,1,155,12,628.‘‘ Kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā’’ tiādinā( dha. sa.431) nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo heṭṭhā dassitappakāroti upanissayabhāvameva dassento‘‘ vuttañhetan’’ tiādimāha.
  6785. 216785,67,983,2,11,1,91,8,"Nissayapaccayabhūtena rūpena sahapavattiyevettha viññāṇassa tena missitā, tadabhāvo amissitā. "
  6786. 216786,67,983,12,19,1,70,7,Yavanti ettha sattā ekajātisamanvayena aññamaññamissitā hontīti yoniyo.
  6787. 216787,67,983,20,24,1,53,4,Sucaritaduccaritavasena gantabbā pāpuṇitabbāti gatiyo.
  6788. 216788,67,983,25,32,1,53,6,"Tiṭṭhati etthāti ṭhiti, viññāṇassa ṭhiti viññāṇaṭṭhiti. "
  6789. 216789,67,983,33,38,1,68,5,Nānattakāyanānattasaññītiādiāvāso eva sattehi āvasitabbato sattāvāso.
  6790. 216790,67,983,39,51,1,78,8,Asaññasattāvāsassa idha asambhavato‘‘ sattāvāsavasena aṭṭhavidhaṃ hotī’’ ti vuttaṃ.
  6791. 216791,67,984,2,11,1,80,5,629. Aññatra {jātipaṇḍakapaṭisandhiyā}ti ettha paṭhamakappikapaṭisandhiyāpīti vattabbaṃ.
  6792. 216792,67,984,12,17,1,34,5,Sāpi hi bhāvena vināva uppajjatīti.
  6793. 216793,67,985,2,8,1,34,4,"{Omato}ti avamato, avakaṃsatoti attho. "
  6794. 216794,67,985,9,23,1,68,9,{Ādinā}ti‘‘ missaṃ amissan’’ ti etasmiṃ duke ādimhi vuttena missaviññāṇena.
  6795. 216795,67,985,24,35,1,71,10,Omato dve vā tayo vā dasakā {uppajjantī}ti gabbhaseyyakānaṃ vasena vuttaṃ.
  6796. 216796,67,985,36,42,1,42,6,Aññattha pana aneke kalāpā saha uppajjanti.
  6797. 216797,67,985,43,54,1,103,11,Brahmattabhāvepi hi anekagāvutappamāṇena aneke kalāpā saha uppajjantīti tiṃsato adhikāneva rūpāni honti.
  6798. 216798,67,985,55,60,1,40,4,Tadahujātaeḷakassa lomaṃ {jātiuṇṇā}ti keci.
  6799. 216799,67,985,61,66,1,53,4,Himavantappadese jātimantaeḷakalomaṃ {jātiuṇṇā}ti apare.
  6800. 216800,67,985,67,73,1,49,5,Gabbhaṃ phāletvā gahitaeḷakalomaṃ {jātiuṇṇā}ti aññe.
  6801. 216801,67,985,74,87,1,96,12,"Imāsu gatīsu imā yoniyo sambhavanti, imāsu na sambhavantīti evaṃ yonīnaṃ gativasena sambhavabhedo. "
  6802. 216802,67,986,2,14,1,79,7,630. {Bhummavajjesū}ti bhummadevānaṃ vajjanaṃ yonivibhāgaṃ pati tesaṃ manussasadisattā.
  6803. 216803,67,986,15,29,1,103,12,Yoniyo tisso purimikā na {hontī}ti yonittayapaṭikkhepena pacchimā yoni anuññātāti atthato āpannameva hoti.
  6804. 216804,67,986,30,34,1,50,3,{Gatittaye}ti manussapetatiracchānasaññite gatittaye.
  6805. 216805,67,986,35,39,1,28,4,Tañhi ettha pubbe anāmaṭṭhaṃ.
  6806. 216806,67,987,2,12,1,62,6,Ca-saddo avuttasamuccayatthoti dassetuṃ‘‘ ca-saddenā’’ tiādi vuttaṃ.
  6807. 216807,67,987,13,21,1,65,8,Kasmā pana nijjhāmataṇhikapetesu purimikā tisso yoniyo na santīti?
  6808. 216808,67,987,22,23,1,11,1,Asambhavato.
  6809. 216809,67,987,24,32,1,65,8,Tāsañhi niccāturabhāvato kāmasevā natthīti na tā aṇḍajādayo honti.
  6810. 216810,67,987,33,39,1,57,6,Kucchiyaṃ tāsaṃ gabbho nāvatiṭṭhati jālasabbhāvatoti keci.
  6811. 216811,67,987,40,53,1,129,12,"Aggijālāya santappamānasarīrā etā nibbattantīti allaṭṭhānesu, pupphādīsu ca sambhavābhāvato saṃsedajatāpi tāsaṃ natthevāti vadanti. "
  6812. 216812,67,987,54,65,1,35,7,Tenāha‘‘ opapātikā eva hi te hontī’’ ti.
  6813. 216813,67,988,2,9,1,77,6,Rūpībrahmesu tāva {opapātikayonikesū}ti opapātikayonikehi rūpībrahme niddhāreti.
  6814. 216814,67,988,10,18,1,61,6,"{Rūpībrahmesū}ti hi adhikaraṇe bhummaṃ, opapātikesūti niddhāraṇe. "
  6815. 216815,67,988,19,37,1,95,10,Tena‘‘ opapātikayonikesū’’ ti sāmaññato vuttarāsito‘‘ rūpībrahmesū’’ ti visesena tadekadesaṃ niddhāreti.
  6816. 216816,67,988,38,110,1,515,50,"Cakkhusotavatthudasakānaṃ, jīvitanavakassa {cā}ti ettha keci‘‘ cakkhusotavatthusattakānaṃ, jīvitachakkassa cāti catunnaṃ kalāpānaṃ vasena rūpabhave paṭisandhiviññāṇena saha sattavīsati rūpāni uppajjanti, tattha gandharasāhārānaṃ paṭikkhittattā’’ ti kāraṇaṃ vatvā taṃ samatthentā‘‘ pāḷiyañhi‘ rūpadhātuyā upapattikkhaṇe ṭhapetvā aññasattānaṃ devānaṃ pañcāyatanāni pātubhavanti, pañca dhātuyo pātubhavantī’ ti( vibha.1015-1016) vuttaṃ, tathā‘ rūpadhātuyā cha āyatanāni, nava dhātuyo’ ti sabbasaṅgahakavasena tattha vijjamānāyatanadhātuyo dassetuṃ vuttaṃ. "
  6817. 216817,67,988,111,123,1,112,11,Kathāvatthumhi ca ghānāyatanādīnaṃ viya gandhāyatanādīnañca tattha bhāvo paṭikkhitto‘ atthi tattha ghānāyatananti?
  6818. 216818,67,988,124,125,1,6,1,Āmantā.
  6819. 216819,67,988,126,129,1,28,3,Atthi tattha gandhāyatananti?
  6820. 216820,67,988,130,140,1,26,4,Na hevaṃ vattabbe’ tiādinā( kathā.520).
  6821. 216821,67,988,141,161,1,233,18,"Na ca aphoṭṭhabbāyatanānaṃ pathavīdhātuādīnaṃ viya agandharasāyatanānaṃ gandharasānaṃ tattha bhāvo sakkā vattuṃ, phusituṃ sakkuṇeyyatāvinimuttassa pathavīādisabhāvassa viya gandharasāyatanabhāvavinimuttassa gandharasasabhāvassa abhāvā. "
  6822. 216822,67,988,162,195,1,248,27,"Yadi ca ghānasamphassādīnaṃ kāraṇabhāvo natthīti‘ āyatanānī’ ti te na vucceyyuṃ, dhātusaddo pana nissattanijjīvavācakoti‘ gandhadhātu rasadhātū’ ti avacane kāraṇaṃ natthi, dhammabhāvo ca tesaṃ ekantena icchitabbo sabhāvadhāraṇādilakkhaṇato aññassa abhāvā. "
  6823. 216823,67,988,196,205,1,64,7,Dhammānañca āyatanabhāvo ekantiko yamake vutto‘ dhammo āyatananti?
  6824. 216824,67,988,206,218,1,9,2,Āmantā’ ti( yama.1. āyatanayamaka.13).
  6825. 216825,67,988,219,225,1,67,6,Tasmā tesaṃ gandharasāyatanabhāvābhāvepi koci āyatanabhāvo vattabbo.
  6826. 216826,67,988,226,241,1,124,14,"Yadi ca phoṭṭhabbabhāvato añño pathavīādibhāvo viya gandharasabhāvato añño tesaṃ koci sabhāvo siyā, tesaṃ dhammāyatanasaṅgaho. "
  6827. 216827,67,988,242,267,1,177,22,"Gandharasabhāve pana āyatanabhāve ca sati‘ gandho ca so āyatanañca gandhāyatanaṃ, raso ca so āyatanañca rasāyatanan’ ti idamāpannamevāti gandharasāyatanabhāvo ca na sakkā nivāretuṃ."
  6828. 216828,67,988,268,279,1,67,9,‘ Tayo āhārā’ ti ca vacanato kabaḷīkārāhārassa tattha abhāvo viññāyati.
  6829. 216829,67,988,280,289,1,57,8,"Tasmā yathā pāḷiyā avirodho hoti, tathā rūpagaṇanā kātabbā. "
  6830. 216830,67,988,290,299,1,43,7,Evañhi dhammatā na vilomitā hotī’’ ti vadanti.
  6831. 216831,67,989,2,67,1,355,38,"Ettha vuccate– rūpāvacarasattānaṃ ghānajivhāyatanābhāvato vijjamānāpi gandharasā āyatanakiccaṃ na karontīti te anāmasitvā pāḷiyaṃ‘‘ pañcāyatanāni pātubhavantī’’ ti( vibha.1015),‘‘ cha āyatanānī’’ ti( vibha.992) ca ādi vuttaṃ,‘‘ tayo āhārā’’ ti ca ajjhoharitabbassa āhārassa abhāvena ojaṭṭhamakarūpasamuṭṭhāpanasaṅkhātassa āhārakiccassa akaraṇato, na sabbena sabbaṃ gandharasānaṃ, ojāya ca abhāvato. "
  6832. 216832,67,989,68,81,1,67,11,"Iti visayino, kiccassa ca abhāvena visayo, kiccavā ca dhammo na vutto. "
  6833. 216833,67,989,82,100,1,188,17,"Yasmiñhi bhave visayī natthi, tasmiṃ taṃhetuko nippariyāyena visayassa āyatanabhāvo natthīti vijjamānassāpi avacanaṃ yathā tattheva rūpabhave pathavītejovāyodhātūnaṃ phoṭṭhabbāyatanabhāvena. "
  6834. 216834,67,989,101,115,1,121,13,"Yassa pana yattha vacanaṃ, tassa tattha visayīsabbhāvahetuko nippariyāyena āyatanabhāvo vutto yathā tattheva rūpāyatanassa. "
  6835. 216835,67,990,2,24,1,210,18,"Yadi visayīsabbhāvahetuko visayassa nippariyāyena āyatanabhāvo, kathamasaññasattānaṃ dve āyatanāni pātubhavantīti, asaññasattānañhi cakkhāyatanaṃ natthi, acakkhāyatanabhāvena ca nesaṃ rūpāyatanaṃ aññesaṃ avisayoti? "
  6836. 216836,67,990,25,27,1,13,2,Nāyaṃ virodho.
  6837. 216837,67,990,28,42,1,131,13,"Yena adhippāyena rūpadhātuyaṃ saññīnaṃ gandhāyatanādīnaṃ avacanaṃ, tena rūpāyatanassāpi avacananti asaññīnaṃ ekaṃ āyatanaṃ vattabbaṃ. "
  6838. 216838,67,990,43,80,1,298,25,"Yathāsakañhi indriyagocarabhāvāpekkhāya yesaṃ nippariyāyena āyatanabhāvo atthi, tesu niddisiyamānesu tadabhāvato rūpadhātuyaṃ saññīnaṃ gandhādike visuṃ āyatanabhāvena avatvā dhammasabhāvānativattanato, manoviññāṇassa ca visayabhāvūpagamanato dhammāyatanantogadhe katvā ‘‘ pañcāyatanānī’’ ti pāḷiyaṃ( vibha.1015) vuttaṃ. "
  6839. 216839,67,990,81,102,1,105,12,"Etadatthañhi‘‘ dhammāyatanan’’ ti sāmaññato nāmakaraṇaṃ, piṭṭhivaṭṭakāni vā tāni katvā‘‘ pañcāyatanānī’’ ti vuttaṃ. "
  6840. 216840,67,991,2,35,1,194,23,"Yena ca pana adhippāyena asaññīnaṃ rūpāyatanaṃ vuttaṃ, tena saññīnampi gandhādīnaṃ visuṃ gahaṇaṃ kātabbanti imassa nayassa dassanatthaṃ‘‘ asaññasattānaṃ devānaṃ dve āyatanāni pātubhavantī’’ ti( vibha.1017) vuttaṃ. "
  6841. 216841,67,991,36,47,1,106,11,Asatipi hi tattha attano indriye rūpassa vaṇṇāyatanasabhāvātikkamo natthevāti taṃ rūpāyatanantveva vuccati.
  6842. 216842,67,991,48,63,1,116,14,"Iminā ca nayadassanena gandhādīni tīṇi pakkhipitvā saññīnaṃ aṭṭha āyatanāni, asaññīnaṃ pañcāti ayamattho dassito hoti. "
  6843. 216843,67,991,64,77,1,115,12,"Evañcetaṃ sampaṭicchitabbaṃ, aññathā rūpaloke phusituṃ asakkuṇeyyatāya pathavīādīnaṃ brahmānaṃ vacīghoso eva na siyā. "
  6844. 216844,67,991,78,102,1,220,22,"Na hi paṭighaṭṭanānighaṃsamantarena saddappavatti atthi, na ca phusanasabhāvānaṃ katthaci aphusanabhāvatā sakkā viññātuṃ, phoṭṭhabbāyatanasaṅkhātassa ca bhūtattayassa abhāve rūpabhave rūpāyatanādīnampi sambhavo eva na siyā. "
  6845. 216845,67,991,103,113,1,101,10,Tasmā phusituṃ sakkuṇeyyatāyapi pathavīādīnaṃ tattha kāyindriyābhāvena tesaṃ phoṭṭhabbabhāvo na vutto.
  6846. 216846,67,991,114,121,1,68,7,Evañca katvā rūpadhātuyaṃ tesaṃ sappaṭighavacanañca samatthitaṃ hoti.
  6847. 216847,67,991,122,144,1,90,9,Vuttañhi‘‘ asaññasattānaṃ anidassanasappaṭighaṃ ekaṃ mahābhūtaṃ paṭicca dve mahābhūtā’’ tiādi( paṭṭhā.2.22.20).
  6848. 216848,67,992,2,14,1,116,11,"Paṭigho ca nāma bhūtattayassa kāyappasādaṃ pati tannissayabhūtaghaṭṭanādvārena abhimukhabhāvo, idha pana taṃsabhāvatā. "
  6849. 216849,67,992,15,22,1,63,7,So ca phusituṃ asakkuṇeyyasabhāvassa ghaṭṭanāya abhāvato natthi.
  6850. 216850,67,992,23,51,1,137,18,"Yadi tattha asatipi visayini rūpāyatanaṃ gahetvā‘‘ dve āyatanānī’’ ti vuttaṃ, atha kasmā gandhāyatanādīni gahetvā‘‘ pañcāyatanānī’’ ti na vuttanti? "
  6851. 216851,67,992,52,56,1,50,4,Nayadassanavasena desanā pavattāti vuttovāyamattho.
  6852. 216852,67,992,57,76,1,156,17,"Atha vā tattha rūpāyatanasseva vacanaṃ kadāci aññabhūmikānaṃ pasādassa visayabhāvaṃ sandhāya, na pana itaresaṃ abhāvato, nāpi pariyāyenapi āyatanabhāvābhāvato. "
  6853. 216853,67,992,77,95,1,173,16,"Asaññīnañhi rūpāyatanaṃ samānatalavāsīnaṃ vehapphalānaṃ, uparibhūmikānañca suddhāvāsānaṃ pasādassa visayabhāvaṃ gacchati, na pana gandharasāti tesaṃyeva tattha avacanaṃ yuttaṃ. "
  6854. 216854,67,992,96,105,1,98,9,Kathāvatthumhi ca nippariyāyena gandhāyatanādīnaṃ atthibhāvaṃ paṭijānantaṃ sandhāya paṭisedho kato.
  6855. 216855,67,993,2,16,1,118,12,"Yadipi cetaṃ vacanaṃ tattha gandhāyatanādīnaṃ abhāvavibhāvanaṃ na hoti, atthibhāvadīpanampi pana aññavacanaṃ natthevāti? "
  6856. 216856,67,993,17,25,1,72,7,"Nayidamevaṃ, aṭṭhakathāsu tattha nesaṃ atthibhāvassa niddhāretvā vuttattā. "
  6857. 216857,67,993,26,40,1,123,13,"Yañhi aṭṭhakathāvacanaṃ pāḷiyā na virujjhati, taṃ pāḷi viya pamāṇabhūtaṃ agarahitāya ācariyaparamparāya yāvajjatanā āgatattā. "
  6858. 216858,67,993,41,56,1,89,12,"Tattha siyā– yaṃ pāḷiyā na virujjhati aṭṭhakathāvacanaṃ, taṃ pamāṇaṃ, idaṃ pana virujjhatīti? "
  6859. 216859,67,993,57,65,1,51,6,"Nayidamevaṃ, yathā na virujjhati, tathā paṭipāditattā. "
  6860. 216860,67,993,66,82,1,191,15,"Cakkhādīnaṃ āyatanānaṃ, tannissayānañca viññāṇānaṃ sattasuññatāsandassanatthaṃ bhagavato dhātudesanāti āyatanabhāvena vuttānaṃyeva dhātubhāvadīpanato dhātubhāvassāpi tesaṃ avacanaṃ yujjati eva. "
  6861. 216861,67,993,83,99,1,134,15,"Tasmā yathā pāḷiyā avirodho hoti, tathā cakkhudasakādivasena idha rūpagaṇanā katāti na ettha dhammatāvilomanāsaṅkāya okāsoti veditabbaṃ. "
  6862. 216862,67,994,2,16,1,126,12,"Aññesu {saṃsedajaopapātikayonikesū}ti rūpībrahme pana ṭhapetvā aññesu opapātikesu, saṃsedajesu cāti evamettha sambandho veditabbo. "
  6863. 216863,67,994,17,23,1,71,5,"Opapātikavisesanañhettha aññaggahaṇaṃ, na saṃsedajavisesanaṃ asambhavato. "
  6864. 216864,67,994,24,32,1,57,7,"Sati hi sambhave, byabhicāre ca visesanavisesitabbatā hoti. "
  6865. 216865,67,994,33,50,1,121,13,Kāmāvacaradevesu sabbakālaṃ paṭisandhipavattīsu yathāvuttāya santatiyā rūpānaṃ labbhanato vuttaṃ‘‘ tāni ca niccaṃ devesū’’ ti.
  6866. 216866,67,994,51,60,1,50,8,"Na hi te kadācipi vikalindriyā, abhāvakā ca hontīti. "
  6867. 216867,67,994,61,75,1,108,13,"Cakkhu nesaṃ dasannaṃ pūraṇoti katvā cakkhudasako nāma, asādhāraṇena vā cakkhunā lakkhito dasako cakkhudasako. "
  6868. 216868,67,994,76,88,1,73,10,"Evaṃ {sesā}ti yathā cakkhudasako vutto, evaṃ sesāpi dasakā yojetvā veditabbā."
  6869. 216869,67,994,89,115,1,131,15,"‘‘ Saṃsedajūpapātayonīsu , avakaṃsato tiṃsā’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ vivaranto‘‘ avakaṃsato panā’’ tiādimāha, taṃ panetaṃ pāḷiyā na sameti. "
  6870. 216870,67,994,116,124,1,75,8,Na hi pāḷiyaṃ kāmāvacarānaṃ saṃsedajopapātikānaṃ aghānakānaṃ upapatti vuttā.
  6871. 216871,67,994,125,167,1,243,24,"Dhammahadayavibhaṅge hi‘‘ kāmadhātuyā upapattikkhaṇe kassaci ekādasāyatanāni pātubhavanti, kassaci dasāyatanāni, kassaci aparāni dasāyatanāni, kassaci navāyatanāni, kassaci sattāyatanāni pātubhavantī’’ ti vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ aṭṭhāyatanāni pātubhavantī’’ ti( vibha.1007). "
  6872. 216872,67,994,168,198,1,149,19,"Yadi hi aghānakassāpi upapatti siyā, tikkhattuṃ‘‘ dasāyatanāni pātubhavantī’’ ti vattabbaṃ siyā, tikkhattuñca‘‘ navāyatanāni pātubhavantī’’ ti, na ca taṃ vuttaṃ. "
  6873. 216873,67,995,2,6,1,40,3,Tattha {upapattikkhaṇe}ti paṭisandhikkhaṇe.
  6874. 216874,67,995,7,13,1,65,5,{Ekādasā}ti paripuṇṇāyatanassa saddāyatanavajjāni ekādasa āyatanāni.
  6875. 216875,67,995,14,19,1,51,4,Kassaci {dasāyatanānī}ti andhassa cakkhāyatanavajjāni.
  6876. 216876,67,995,20,26,1,51,4,Aparāni {dasāyatanānī}ti badhirassa sotāyatanavajjāni.
  6877. 216877,67,995,27,31,1,54,3,{Navāyatanānī}ti andhabadhirassa cakkhusotāyatanavajjāni.
  6878. 216878,67,995,32,37,1,90,4,{Sattāyatanānī}ti gabbhaseyyakassa rūpagandharasakāyaphoṭṭhabbamanodhammāyatanavasena vuttaṃ.
  6879. 216879,67,995,38,56,1,110,12,"Yadi cakkhusotaghānavikalopi uppajjeyya, tassa aṭṭhevāyatanāni siyuṃ, na ca vuttaṃ‘‘ aṭṭhāyatanāni pātubhavantī’’ ti. "
  6880. 216880,67,995,57,60,1,36,3,Tasmā nattheva cakkhusotaghānavikalo.
  6881. 216881,67,995,61,76,1,95,11,Sati ca aghānakūpapattiyaṃ punapi‘‘ kassaci aparānipi dasāyatanāni pātubhavantī’’ ti vattabbaṃ siyā.
  6882. 216882,67,995,77,116,1,243,28,"Tathā ca sati yathā andhabadhirassa vasena‘‘ kassaci navāyatanāni pātubhavantī’’ ti ekavāraṃ vuttaṃ, evaṃ andhāghānakassa, badhirāghānakassa ca vasena‘‘ kassaci aparāni navāyatanāni, kassaci aparānipi navāyatanāni pātubhavantī’’ ti vattabbaṃ siyāti attho. "
  6883. 216883,67,995,117,121,1,51,4,Evaṃ dhātupātubhāvādipañhānipi vattabbānīti vadanti.
  6884. 216884,67,995,122,154,1,140,19,"Ettha ca yathā‘‘ sattati ukkaṃsatotha rūpānī’’ ti padaṃ‘‘ saṃsedajūpapātayonīsū’’ ti ettha yonidvayavasena yojīyati, na evaṃ‘‘ avakaṃsato tiṃsā’’ ti idaṃ. "
  6885. 216885,67,995,155,159,1,42,4,Idaṃ pana saṃsedajayonivaseneva yojetabbaṃ.
  6886. 216886,67,995,160,177,1,216,16,"Ekayoganiddiṭṭhassāpi ekadeso sambandhaṃ labhatīti saṃsedajassa jaccandhabadhiraaghānakanapuṃsakassa jivhākāyavatthudasakānaṃ vasena tiṃsa rūpāni uppajjantīti vuttaṃ, na opapātikassāti ayamettha aṭṭhakathāyamadhippāyo. "
  6887. 216887,67,996,2,24,1,169,16,"Ye pana‘‘ opapātikassa jaccandhabadhiraaghānakanapuṃsakassa jivhākāyavatthudasakānaṃ vasena tiṃsa rūpāni uppajjantīti mahāaṭṭhakathāyaṃ vuttan’’ ti vadanti, taṃ na gahetabbaṃ. "
  6888. 216888,67,996,25,28,1,17,3,So hi pamādapāṭho.
  6889. 216889,67,996,29,39,1,80,8,Evañca katvā āyatanayamakavaṇṇanāyaṃ‘‘ kāmadhātuyaṃ pana aghānako opapātiko natthi.
  6890. 216890,67,996,40,62,1,69,9,"Yadi bhaveyya,‘ kassaci aṭṭhāyatanāni pātubhavantī’ ti vadeyyā’’ ti( yama. aṭṭha. āyatanayamaka18-21) vuttaṃ. "
  6891. 216891,67,996,63,80,1,110,13,Apare panāhu‘‘ kassaci ekādasāyatanāni pātubhavantīti yāva‘ kassaci navāyatanānī’ ti pāḷi opapātike sandhāya vuttā.
  6892. 216892,67,996,81,86,1,48,5,Tasmā pubbenāparaṃ aṭṭhakathāyaṃ avirodho siddho.
  6893. 216893,67,996,87,97,1,78,8,Tathā ca yathāvuttapāḷiyā ayamatthavaṇṇanā aññadatthu saṃsandati sametiyevā’’ ti.
  6894. 216894,67,996,98,106,1,61,6,Yaṃ paneke vadanti‘‘ opapātikaggahaṇena saṃsedajāpi saṅgayhanti.
  6895. 216895,67,996,107,150,1,280,25,"Tathā hi dhammahadayavibhaṅge‘ kāmadhātuyā upapattikkhaṇe kassaci ekādasāyatanāni pātubhavantī’ tiādīnaṃ( vibha.1007) niddese‘ opapātikānaṃ petānan’ tiādinā( vibha.1009) opapātikaggahaṇameva kataṃ, na saṃsedajaggahaṇan’’ ti, taṃ paripuṇṇāyatanānaṃyeva saṃsedajānaṃ opapātikesu saṅgahaṇavasena vuttanti veditabbaṃ. "
  6896. 216896,67,996,151,203,1,368,36,"Tathā hi vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ‘‘ saṃsedajayonikā paripuṇṇāyatanāparipuṇṇāyatanabhāvena opapātikasaṅgahaṃ katvā vuttā’’ ti, padhānāya vā yoniyā sabbaṃ paripuṇṇāyatanayoniṃ dassetuṃ‘‘ opapātikānanti vuttan’’ ti ca, idha pana yonidvayaṃ sarūpeneva pakāsetuṃ, saṃsedajayonivaseneva ca avakaṃsato rūpapavattiṃ dassetuṃ opapātikayoniyā itaraṃ asaṅgahetvā‘‘ saṃsedajūpapātayonīsū’’ ti vuttaṃ. "
  6897. 216897,67,996,204,208,1,32,4,Taṃ sabbaṃ vīmaṃsitvā gahetabbaṃ.
  6898. 216898,67,997,2,19,1,105,11,"Ukkaṃsāvakaṃsānaṃ pana {antare}ti‘‘ sattati, tiṃsā’’ ti evaṃ vuttānaṃ rūpassa ukkaṃsāvakaṃsaparicchedānaṃ majjhe. "
  6899. 216899,67,997,20,40,1,185,17,"Anurūpato vikappo {veditabbo}ti apāyesu andhassa cha cakkhudasakābhāvato, tathā badhirassa sotadasakābhāvato, andhabadhirassa pana pañca cakkhusotadasakābhāvatoti evamādinā nayena veditabbo. "
  6900. 216900,67,997,41,47,1,38,5,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ vuttamevāti. "
  6901. 216901,67,998,2,9,1,54,4,631. Cutipaṭisandhīnaṃ khandhādīhi aññamaññasamānatā abhedo.
  6902. 216902,67,998,10,12,1,15,2,Asamānatā bhedo.
  6903. 216903,67,999,2,16,1,101,12,Ārammaṇatopi {abhinnā}ti catūsu āruppesu tato tato cavitvā tattha tattheva upapajjantassa vasena vuttaṃ.
  6904. 216904,67,999,17,25,1,48,7,"Tatheva pana heṭṭhā, rūpabhave vā upapatti natthi. "
  6905. 216905,67,999,26,37,1,87,10,"Arūpabhūmito cavitvā heṭṭhā upapatti nāma kāmabhave eva, tatthāpi tihetukapaṭisandhi eva. "
  6906. 216906,67,999,38,44,1,47,6,Rūpabhavato pana cuto duhetukopi hotīti vadanti.
  6907. 216907,67,999,45,50,1,98,5,Amahaggatabahiddhārammaṇāya cutiyā anantarā mahaggataajjhattārammaṇā dutiyacatutthāruppapaṭisandhi.
  6908. 216908,67,999,51,69,1,102,13,"Evaṃ nayamattassa dassitattā vuttaṃ, avuttañca sabbaṃ saṅgahetvā āha‘‘ ayaṃ tāva arūpabhūmīsuyeva nayo’’ ti. "
  6909. 216909,67,999,70,85,1,107,11,Rūpārūpāvacarānaṃ upacārassa balavatāya tato cavitvā duggatiyaṃ upapatti natthīti‘‘ ekaccasugaticutiyā’’ ti āha.
  6910. 216910,67,999,86,92,1,70,5,{Ekaccaduggatipaṭisandhī}ti ettha ekaccaggahaṇassa payojanaṃ maggitabbaṃ.
  6911. 216911,67,999,93,127,1,283,27,"Ayaṃ panettha adhippāyo siyā– nānattakāyanānattasaññīsu vuttā ekacce ca vinipātikā tihetukādipaṭisandhikā, tesaṃ paṭisandhiṃ vinipātikabhāvena‘‘ duggatipaṭisandhī’’ ti gahetvā sabbasugaticutiyā ca sā paṭisandhi hoti, na ekaccasugaticutiyā evāti tannivattanatthaṃ ekaccaduggatiggahaṇaṃ kataṃ. "
  6912. 216912,67,999,128,136,1,69,7,"Apāyapaṭisandhi eva hi ekaccasugaticutiyā hoti, na sabbasugaticutiyāti. "
  6913. 216913,67,999,137,146,1,80,8,"Atha vā duggatipaṭisandhi duvidhā ekaccasugaticutiyā anantarā, duggaticutiyā cāti. "
  6914. 216914,67,999,147,159,1,79,8,Tattha pacchimaṃ vajjetvā purimaṃyeva gahetuṃ vuttaṃ‘‘ ekaccaduggatipaṭisandhī’’ ti.
  6915. 216915,67,999,160,168,1,68,7,Ahetukacutiyā {sahetukapaṭisandhī}ti duhetukā ca tihetukā ca yojetabbā.
  6916. 216916,67,999,169,175,1,71,6,Maṇḍūkadevaputtādīnaṃ viya hi ahetukacutiyā tihetukapaṭisandhipi hotīti.
  6917. 216917,67,1000,2,33,1,212,21,"Tassa tassa viparītato ca yathāyogaṃ yojetabban ti‘‘ ekaccasugaticutiyā ekaccaduggatipaṭisandhī’’ tiādīsu bhedavisesesu‘‘ ekaccaduggaticutiyā ekaccaduggatipaṭisandhī’’ tiādinā yaṃ yaṃ yujjati, taṃ taṃ yojetabbanti attho. "
  6918. 216918,67,1000,34,37,1,50,3,Yujjamānamattāpekkhanavasena napuṃsakaniddeso kato.
  6919. 216919,67,1000,38,43,1,38,5,Yojetabban ti vā bhāvatthatā daṭṭhabbā.
  6920. 216920,67,1000,44,55,1,92,7,‘‘ Amahaggatabahiddhārammaṇāya mahaggataajjhattārammaṇā’’ tiādīsu pana viparītayojanā na kātabbā.
  6921. 216921,67,1000,56,64,1,95,8,Na hi mahaggataajjhattārammaṇāya cutiyā arūpabhūmīsu amahaggatabahiddhārammaṇā paṭisandhi atthi.
  6922. 216922,67,1000,65,79,1,108,10,‘‘ Catukkhandhāya āruppacutiyā anantarā pañcakkhandhā kāmāvacarapaṭisandhī’’ ti etassa vipariyāyo sayameva yojito.
  6923. 216923,67,1000,80,95,1,86,10,‘‘ Atītārammaṇāya cutiyā paccuppannārammaṇā paṭisandhī’’ ti etassa ca vipariyāyo natthi eva.
  6924. 216924,67,1000,96,125,1,226,22,"Bhedaviseso eva ca evaṃ vitthārena dassito, abhedaviseso pana ekekasmiṃ bhede tattha tattheva cutipaṭisandhiyojanāvasena veditabbo‘‘ pañcakkhandhāya kāmāvacaracutiyā pañcakkhandhā kāmāvacarā… pe… avitakkaavicārāya avitakkāvicārā’’ ti. "
  6925. 216925,67,1000,126,131,1,48,5,Catukkhandhāya pana catukkhandhā sayameva yojitā.
  6926. 216926,67,1000,132,140,1,75,8,Eteneva nayena sakkā viññātunti pañcakkhandhādīsu abhedaviseso na dassitoti.
  6927. 216927,67,1001,2,9,1,25,3,632. {Itī}ti evaṃ vuttappakārena.
  6928. 216928,67,1001,10,16,1,80,6,Etaṃ viññāṇaṃ avijjādisahakārikāraṇasahitassa saṅkhārassa vasena laddhappaccayaṃ.
  6929. 216929,67,1001,17,21,1,68,4,Bāhirakakappitassa adhipatiṭṭhanakassa abhāvato rūpārūpadhammamattaṃ.
  6930. 216930,67,1001,22,32,1,26,6,Tenāha‘‘ na satto na jīvo’’ ti.
  6931. 216931,67,1001,33,43,1,109,9,"Upetīti vuccati tathāvohāramattaṃ, atthato pana paccayasāmaggiyā bhavantarabhāvena uppajjanamattanti adhippāyo. "
  6932. 216932,67,1001,44,52,1,22,4,Tenāha‘‘ tassa cā’’ tiādi.
  6933. 216933,67,1001,53,60,1,35,6,Tato hetuṃ {vinā}ti tattha hetuṃ vinā.
  6934. 216934,67,1001,61,65,1,69,3,{Manussacutipaṭisandhikkamenā}ti manussacutito manussapaṭisandhikkamena.
  6935. 216935,67,1001,66,70,1,42,4,Evañhi pākaṭaggahaṇaṃ ubhayavisesanaṃ hoti.
  6936. 216936,67,1001,71,92,1,85,8,Pākaṭatā cettha tadāsannakkhandhavasena veditabbā‘‘ cavamāne upapajjamāne’’ tiādīsu( dī. ni.1.247) viya.
  6937. 216937,67,1001,93,100,1,79,6,{Manussacutipaṭisandhikkamenā}ti vā manussacutito yassa kassaci paṭisandhikkamena.
  6938. 216938,67,1001,101,121,1,65,9,Tathā hi vakkhati‘‘ nissayaṃ assādayamānaṃ vā anāssādayamānaṃ vā’’ ti( visuddhi.2.632).
  6939. 216939,67,1002,2,8,1,53,4,"{Sarasenā}ti sabhāvena, parikkhīṇāyusaṅkhāratāyāti attho. "
  6940. 216940,67,1002,9,17,1,61,6,"{Upakkamenā}ti attanā, parena vā katena sīsacchedanādiupakkamena. "
  6941. 216941,67,1002,18,25,1,91,6,"Sabbesaṃ aṅgapaccaṅgasandhīnaṃ bandhanāni sabbaṅgapaccaṅgasandhibandhanāni, tesaṃ chedakānaṃ. "
  6942. 216942,67,1002,26,30,1,29,4,Sannipātan ti patanaṃ pavatti.
  6943. 216943,67,1002,31,49,1,99,12,"Hadayappadesopi anukkamena sussitvā appāvaseso hoti, pageva kāyoti āha‘‘ kamena upasussamāne sarīre’’ ti. "
  6944. 216944,67,1002,50,57,1,49,3,Tenevāha‘‘ taṅkhaṇāvasesahadayavatthusannissitan’’ ti.
  6945. 216945,67,1002,58,89,1,203,21,"‘‘ Niruddhesu cakkhādīsū’’ ti idaṃ gabbhaseyyakānaṃ āyatanānaṃ anupubbuppatti viya nirodhopi anupubbato hotīti adhippāyena vuttaṃ, atimandabhāvūpagamanataṃ vā sandhāya‘‘ niruddhesū’’ ti vuttaṃ, na anavasesanirodhaṃ. "
  6946. 216946,67,1002,90,95,1,51,5,Pañcadvārikaviññāṇānantarampi hi pubbe cuti dassitā.
  6947. 216947,67,1002,96,107,1,71,8,"Yamake ca‘‘ yassa cakkhāyatanaṃ nirujjhati, tassa manāyatanaṃ nirujjhatīti? "
  6948. 216948,67,1002,108,109,1,6,1,Āmantā.
  6949. 216949,67,1002,110,120,1,69,8,"Yassa vā pana manāyatanaṃ nirujjhati, tassa cakkhāyatanaṃ nirujjhatīti? "
  6950. 216950,67,1002,121,133,1,102,11,"Sacittakānaṃ acakkhukānaṃ cavantānaṃ tesaṃ manāyatanaṃ nirujjhati, no ca tesaṃ cakkhāyatanaṃ nirujjhati. "
  6951. 216951,67,1002,134,159,1,142,13,"Sacakkhukānaṃ cavantānaṃ tesaṃ manāyatanañca nirujjhati, cakkhāyatanañca nirujjhatī’’ tiādinā( yama.1. āyatanayamaka.120) cakkhāyatanādīnaṃ cuticittena saha nirodho vuttoti. "
  6952. 216952,67,1003,2,5,1,43,2,{Hadayavatthumatte}ti hadayavatthupadesamatte.
  6953. 216953,67,1003,6,12,1,49,6,Na hi hadayavatthuṃ nissāya kāyindriyaṃ pavattati.
  6954. 216954,67,1003,13,28,1,133,11,Hadayavatthupi tadā ātape pakkhittaharitatālapaṇṇaṃ viya appāvasesaṃ hotīti‘‘ taṅkhaṇāvasesahadayavatthusannissitan’’ ti vuttanti vadanti.
  6955. 216955,67,1003,29,45,1,143,11,"Itaravatthūnaṃ pana sakiccāsamatthatāya kevalaṃ hadayavatthusannissitameva, tadā viññāṇaṃ hotīti vuttaṃ‘‘ taṅkhaṇāvasesahadayavatthusannissitan’’ ti. "
  6956. 216956,67,1003,46,53,1,51,6,"Mātughātādi, mahaggatamaññaṃ vā tādisaṃ garukaṃ nāma. "
  6957. 216957,67,1003,54,57,1,27,3,Samāsevitaṃ abhiṇhaso kataṃ.
  6958. 216958,67,1003,58,69,1,75,10,"Āsannaṃ maraṇakāle kataṃ, yadā tadā vā katampi paribyattaṃ hutvā anussaritaṃ. "
  6959. 216959,67,1003,70,72,1,33,2,Pubbakataṃ aparāpariyāyavedanīyaṃ.
  6960. 216960,67,1003,73,82,1,81,8,"Laddho avaseso avijjādiko viññāṇassa paccayo etenāti laddhāvasesapaccayo, saṅkhāro. "
  6961. 216961,67,1003,83,88,1,62,5,Etena vipaccituṃ katokāsaṃ yathūpacitaṃ kusalākusalacetanamāha.
  6962. 216962,67,1003,89,100,1,77,10,"Kammanimittaṃ nāma yaṃ vatthuṃ ārammaṇaṃ katvā āyūhanakāle kammaṃ āyūhati, taṃ. "
  6963. 216963,67,1003,101,113,1,111,12,Atīte kappakoṭisatasahassamatthakepi hi kamme kate vipaccanakāle āgantvā kammaṃ vā kammanimittaṃ vā upatiṭṭhati.
  6964. 216964,67,1003,114,119,1,45,5,Gatinimittaṃ nāma nibbattanakaokāse eko vaṇṇo.
  6965. 216965,67,1003,120,132,1,74,8,So ca niraye nibbattanārahassa‘‘ aggijālavaṇṇādiko’’ tiādinā heṭṭhā vuttoyeva.
  6966. 216966,67,1003,133,139,1,101,6,Avijjāpaṭicchāditādīnave tasmiṃ kammādivisaye paṭisandhiviññāṇassa ārammaṇabhāvena uppattiṭṭhānabhūte.
  6967. 216967,67,1004,2,23,1,160,16,"Taṇhāya appahīnattā eva, purimuppannāya ca santatiyā tathāpariṇatattā paṭisandhiṭṭhānābhimukhaṃ viññāṇaṃ ninnapoṇapabbhāraṃ hutvā pavattatīti āha‘‘ taṇhā nāmetī’’ ti. "
  6968. 216968,67,1004,24,33,1,79,6,"{Sahajātasaṅkhārā}ti cutiāsannajavanaviññāṇasahajātā cetanā, sabbepi vā phassādayo. "
  6969. 216969,67,1004,34,39,1,55,5,Tasmiṃ paṭisandhiṭṭhāne kammādivisaye viññāṇaṃ khipanti.
  6970. 216970,67,1004,40,49,1,96,9,Khipantā viya tasmiṃ visaye paṭisandhivasena viññāṇapatiṭṭhānassa hetubhāvena pavattantīti attho.
  6971. 216971,67,1004,50,54,1,19,4,Tan ti taṃ viññāṇaṃ.
  6972. 216972,67,1004,55,60,1,72,4,Cutipaṭisandhitadāsannaviññāṇānaṃ santativasena viññāṇanti upanītekattaṃ .
  6973. 216973,67,1004,61,77,1,175,12,"Taṇhāya nāmiyamānaṃ… pe… {pavattatī}ti namanakhipanapurimanissayajahanaaparanissayassādananissayarahitapavattanāni santativasena tassevekassa viññāṇassa honti, na aññassāti dasseti. "
  6974. 216974,67,1004,78,104,1,109,12,{Santativasenā}ti ca vadanto‘‘ tadevidaṃ viññāṇaṃ sandhāvati saṃsarati anaññan’’ ti( ma. ni.1.396) imañca micchāgāhaṃ paṭikkhipati.
  6975. 216975,67,1004,105,111,1,51,6,Sati hi nānattanaye santativasena ekattanayo hotīti.
  6976. 216976,67,1004,112,163,1,543,45,"Ettha ca orimatīrarukkhavinibaddharajju viya purimabhavattabhāvavinibaddhaṃ kammādiārammaṇaṃ daṭṭhabbaṃ, puriso viya viññāṇaṃ, tassa mātikātikkamanicchā viya taṇhā, atikkamanapayogo viya khipanakasaṅkhārā, yathā ca so puriso paratīre patiṭṭhahamāno paratīrarukkhavinibaddhaṃ kiñci assādayamāno vā anassādayamāno vā kevalaṃ pathaviyaṃ sakabalapayogeheva patiṭṭhāti, evamidampi bhavantarattabhāvavinibaddhaṃ hadayavatthusaṅkhātaṃ nissayaṃ pañcavokārabhave assādayamānaṃ, catuvokārabhave anassādayamānaṃ vā kevalaṃ ārammaṇasampayuttakammeheva pavattati. "
  6977. 216977,67,1004,164,171,1,57,6,"Tattha assādayamānan ti pāpuṇantaṃ, paṭilabhamānanti attho. "
  6978. 216978,67,1005,2,7,1,78,4,{Bhavantarādipaṭisandhānato}ti bhavantarassa aññabhavassa ādipaṭisandhānabhāvato.
  6979. 216979,67,1005,8,15,1,89,6,"Bhavantarādayo vā bhavayonigativiññāṇaṭṭhitisattāvāsantarāni, tesaṃ paṭisandhānatoti attho. "
  6980. 216980,67,1005,16,23,1,60,7,Tadetaṃ viññāṇaṃ nāpi idhāgataṃ imasmiṃyeva bhave uppannattā.
  6981. 216981,67,1005,24,28,1,34,4,Kamman ti paṭisandhijanakaṃ kammaṃ.
  6982. 216982,67,1005,29,33,1,60,3,{Saṅkhārā}ti cutiāsannajavanaviññāṇasahagatā khipanakasaṅkhārā.
  6983. 216983,67,1005,34,38,1,32,3,{Natī}ti namanavasena pavattataṇhā.
  6984. 216984,67,1005,39,41,1,14,2,Visayo kammādi.
  6985. 216985,67,1006,2,23,1,175,14,633. Saddapaṭighosādīnaṃ satipi paccayapaccayuppannabhāve santānabandho na pākaṭoti tesaṃ ekattanānattabhāvaṃ anāmasitvā anāgamanātītahetusamuppādameva dassento‘‘ ettha cā’’ tiādimāha.
  6986. 216986,67,1006,24,29,1,43,4,{Saddādihetukā}ti ettha paṭighoso saddahetuko.
  6987. 216987,67,1006,30,32,1,26,2,Padīpo padīpantarādihetuko.
  6988. 216988,67,1006,33,35,1,20,2,Muddā lañchanahetukā.
  6989. 216989,67,1006,36,38,1,35,2,Chāyā ādāsādiabhimukhamukhādihetukā.
  6990. 216990,67,1006,39,50,1,93,10,Honti aññatra {agantvā}ti saddādipaccayadesaṃ anupagantvā saddādihetukā honti tato pubbe abhāvā.
  6991. 216991,67,1006,51,62,1,84,11,Evaṃ idampi paṭisandhiviññāṇaṃ na hetudesaṃ gantvā taṃhetukaṃ hoti tato pubbe abhāvā.
  6992. 216992,67,1006,63,85,1,156,19,"Tasmā na idaṃ hetudesato purimabhavato idhāgataṃ paṭighosādayo viya saddādidesato, nāpi tattha hetunā vinā uppannaṃ saddādīhi vinā paṭighosādayo viyāti attho. "
  6993. 216993,67,1006,86,115,1,196,26,"Atha vā honti aññatra {agantvā}ti pubbe paccayadese sannihitā hutvā tato aññatra gantvā tappaccayā na honti uppattito pubbe abhāvā, nāpi saddādipaccayā na honti, evaṃ idampīti vuttanayeneva yojetabbaṃ. "
  6994. 216994,67,1007,2,8,1,65,6,Natthi ekatā ekasantānekattepi aññasseva viññāṇassa pātubhavanato.
  6995. 216995,67,1007,9,14,1,39,5,Nāpi nānatā santānabandhato padīpo viya.
  6996. 216996,67,1007,15,29,1,108,12,"Khaṇikāya hi padīpajālāya santānekattaṃ upādāya so evāti vuccati, atthakiccañca sādheti, evamidhāpi daṭṭhabbaṃ."
  6997. 216997,67,1007,30,49,1,97,13,"‘‘ Yadi hī’’ tiādinā santānabandhe ekantaṃ ekatāya, nānatāya ca aggahetabbataṃ, gahaṇe ca dosaṃ dasseti. "
  6998. 216998,67,1007,50,60,1,100,9,Esa {nayo}ti atidesena bījaṅkurādīsu sabbahetuhetusamuppannesu yathāsambhavaṃ yojanā kātabbāti dasseti.
  6999. 216999,67,1007,61,71,1,97,10,Idhāpi hi hetuhetusamuppannaviññāṇānaṃ ekantamekatte sati na manussagatito devagati sambhūtā siyā.
  7000. 217000,67,1007,72,127,1,273,34,"Ekantanānatte na kammavato phalaṃ siyā, tato‘‘ rattassa bījaṃ rattassa phalan’’ tiādikassa viya‘‘ bhūtapubbāhaṃ, bhante, rohitasso nāma isi ahosin’’ tiādikassa( saṃ. ni.1.107) vohārassa lopo siyā, tasmā ettha santānabandhesu hetuhetusamuppannesu na ekantamekatā vā nānatā vā upagantabbā na gahetabbā. "
  7001. 217001,67,1007,128,184,1,208,21,"Ettha ca ekantaekatāpaṭisedhena‘‘ sayaṃkataṃ sukhaṃ dukkhan’’ ti( vibha. mūlaṭī.227) imaṃ diṭṭhiṃ nivāreti, ekantanānatāpaṭisedhena‘‘ paraṃkataṃ sukhaṃ dukkhan’’ ti( vibha. mūlaṭī.227), hetuhetusamuppannatāvacanena‘‘ adhiccasamuppannan’’ ti( vibha. mūlaṭī.227) imaṃ diṭṭhiṃ nivāreti. "
  7002. 217002,67,1008,2,8,1,26,2,634. {Tatthā}ti phaluppattiṭṭhāne.
  7003. 217003,67,1008,9,18,1,44,7,"{Aññassā}ti yena taṃ kammaṃ kataṃ, tato aññassa. "
  7004. 217004,67,1008,19,28,1,47,7,"{Aññato}ti yaṃ taṃ kammaṃ nibbattitaṃ, tato aññato."
  7005. 217005,67,1008,29,78,1,106,13,‘‘ Dhammamattaṃ bhavantaramupetī’’ ti( visuddhi.2.632; vibha. aṭṭha.227; mahāni. aṭṭha.27; paṭi. ma. aṭṭha.1.1.105) vuttattā phalassa upabhuñjake ca asati kassa taṃ phalaṃ {siyā}ti anuyuñjeti.
  7006. 217006,67,1008,79,84,1,33,4,{Tatrā}ti tasmiṃ yathāvutte anuyoge.
  7007. 217007,67,1009,2,5,1,19,2,{Tatthā}ti ekasantāne.
  7008. 217008,67,1009,6,14,1,59,7,"Yasmiṃ dhammapuñje kammaṃ nibbattaṃ, tasseva santāneti attho. "
  7009. 217009,67,1009,15,40,1,148,18,"Etassa {atthassā}ti hetuphalānaṃ atthato aññattepi teneva hetuphalabhāvena sambandhattā taṃ phalaṃ‘‘ aññassa, aññato’’ ti vā na vattabbanti etassa atthassa. "
  7010. 217010,67,1009,41,45,1,68,3,Catumadhuraalattakarasādibhāvanā ambamātuluṅgādibījānaṃ abhisaṅkhāro.
  7011. 217011,67,1009,46,63,1,141,15,"Ettha ca abhisaṅkhataṃ bījaṃ viya kammavā satto, abhisaṅkhāro viya kammaṃ, bījassa aṅkurādippabandho viya sattassa paṭisandhiviññāṇādippabandho. "
  7012. 217012,67,1009,64,88,1,179,22,"Tatthuppannassa madhurassa rattakesarassa vā phalassa vā tasseva bījassa, tato eva ca abhisaṅkhārato bhāvo viya kammakārakasseva sattassa, taṃkammato eva ca phalassa bhāvo veditabbo. "
  7013. 217013,67,1009,89,100,1,94,9,"Bālasarīre kataṃ vijjāpariyāpuṇanaṃ, sippasikkhanaṃ, osadhappayogo ca na vuḍḍhasarīraṃ gacchanti. "
  7014. 217014,67,1009,101,141,1,283,35,"Atha ca tannimittaṃ vijjāpāṭavaṃ sippajānanaṃ, anāmayatā ca vuḍḍhasarīre honti, na ca tāni aññassa honti taṃsantatipariyāpanne eva vuḍḍhasarīre uppajjanato, na ca yathāpayuttena vijjāpariyāpuṇanādinā vinā tāni aññato honti tadabhāve abhāvato, evaṃ idhāpi santāne yaṃ phalaṃ, etaṃ nāññassa. "
  7015. 217015,67,1009,142,146,1,25,4,Na ca aññatoti yojetabbaṃ.
  7016. 217016,67,1009,147,156,1,76,8,"Etena ca saṅkhārābhāve phalābhāvameva dasseti, na aññapaccayanivāraṇaṃ karoti. "
  7017. 217017,67,1010,2,8,1,39,5,"Yampi vuttaṃ, tattha vadāmāti vacanaseso. "
  7018. 217018,67,1010,9,16,1,62,7,Tattha vā upabhuñjake asati siddhā bhuñjakasammutīti sambandho.
  7019. 217019,67,1010,17,20,1,32,3,Phalatīti sammuti phalatisammuti.
  7020. 217020,67,1011,2,8,1,84,6,Rukkhasaṅkhātānaṃ dhammānan ti rukkhapaññattiyā upādānabhūtānaṃ bhūtupādāyadhammānaṃ.
  7021. 217021,67,1011,9,52,1,267,30,"{Tasmā}ti yasmā yathā khandhasantāne kusalākusalacetanuppattiyaṃ‘‘ puññaṃ karoti, pāpaṃ karotī’’ ti kattuvohāro, evaṃ tassa phaluppattiyaṃ‘‘ sukhaṃ anubhavati, dukkhaṃ anubhavatī’’ ti upabhuñjakavohāro, tasmā na ettha khandhavinimuttena aññena upabhuñjakena nāma koci attho atthīti. "
  7022. 217022,67,1012,2,16,1,88,9,"635. Evaṃ {santepī}ti asaṅkantipātubhāve tattha ca yathāvuttadosapariharaṇe sati, siddheti attho. "
  7023. 217023,67,1012,17,22,1,53,4,{Pavattikkhaṇeyevā}ti saṅkhārānaṃ pavattamānakkhaṇe eva.
  7024. 217024,67,1012,23,33,1,80,8,"Pavattito {pubbe}ti kammāyūhanakkhaṇato pubbe, avijjamānatāya samānattā evaṃ vuttaṃ. "
  7025. 217025,67,1012,34,40,1,41,5,Pacchā {cā}ti vipaccanappapattito pacchā ca.
  7026. 217026,67,1013,2,24,1,149,17,"Avipakkavipākā katattā ce paccayā, vipakkavipākānampi katattaṃ samānanti tesampi phalāvahatā siyāti āsaṅkānivattanatthaṃ āha‘‘ na ca niccaṃ phalāvahā’’ ti."
  7027. 217027,67,1014,2,20,1,101,12,"‘ ‘ Na vijjamānattā avijjamānattā vā’’ ti etena vijjamānattaṃ, avijjamānattañca nissāya vuttadose pariharati. "
  7028. 217028,67,1014,21,42,1,199,16,"Tassā pāṭibhogakiriyāya, bhaṇḍakīṇanakiriyāya, iṇaggahaṇakiriyāya vā karaṇamattaṃ taṃkiriyākaraṇamattaṃ, tadeva tadatthaniyyātane paṭibhaṇḍadāne, iṇadāne ca paccayo hoti, aphalitaniyyātanādiphalanti attho. "
  7029. 217029,67,1015,2,18,1,162,12,"636. Sammohavighātatthan ti bāttiṃsāya viññāṇesu yathāvuttasaṅkhārānaṃ paṭisandhiyaṃ, pavattiyañca paccayabhāve vibhajja avibhāvite pavattanakasammohassa apanayanatthaṃ. "
  7030. 217030,67,1016,2,6,1,37,3,{Puññābhisaṅkhāre}ti niddhāraṇe bhummaṃ.
  7031. 217031,67,1016,7,22,1,86,9,"{Avisesenā}ti‘‘ tihetuko tihetukassā’’ tiādikaṃ bhedaṃ akatvā sāmaññato, piṇḍavasenāti attho. "
  7032. 217032,67,1016,23,28,1,59,5,Sabbattha upanissayapaccayo balavakammassa vasena yojetabbo.
  7033. 217033,67,1016,29,41,1,80,8,‘‘ Dubbalañhi kammaṃ upanissayapaccayo na hotī’’ ti paṭṭhānasaṃvaṇṇanāya dassitametaṃ.
  7034. 217034,67,1016,42,61,1,157,13,"{Rūpāvacarapañcakusalacetanābhedo}ti‘‘ ṭhapetvā abhiññāppattan’’ ti visesetvā vattabbaṃ, na vā vattabbaṃ vipākassa paccayabhāvakathāya avipākārahassa pasaṅgābhāvato. "
  7035. 217035,67,1016,62,68,1,49,6,Abhiññācetanāya hi avipākatā heṭṭhā vibhāvitā eva.
  7036. 217036,67,1016,69,75,1,35,5,Avisesena {panā}ti etthāpi eseva nayo.
  7037. 217037,67,1016,76,80,1,51,4,Pañcannaṃ vipākaviññāṇānanti ānetvā sambandhitabbaṃ.
  7038. 217038,67,1017,2,12,1,116,8,"Pañcannan ti cakkhusotaviññāṇānaṃ, sampaṭicchanamanodhātuyā, dvinnaṃ santīraṇamanoviññāṇadhātūnañcāti etesaṃ pañcannaṃ. "
  7039. 217039,67,1017,13,17,1,20,3,{Tathevā}ti dvedhā eva.
  7040. 217040,67,1017,18,33,1,130,11,Kathaṃ pana iṭṭhārammaṇeyeva pavattanakāni kusalavipākaviññāṇāni duggatiyaṃ pavattantīti āha‘‘ niraye mahāmoggallānattherassā’’ tiādi.
  7041. 217041,67,1017,34,47,1,101,13,Thero hi tattha iddhiyā vassaṃ nimminitvā katipayaṃ velaṃ nirayaggiṃ vūpasametvā tesaṃ dhammaṃ deseti.
  7042. 217042,67,1018,2,5,1,33,3,Sveva kāmāvacaro puññābhisaṅkhāro.
  7043. 217043,67,1018,6,17,1,110,9,"Avisesena pana {puññābhisaṅkhāro}ti kāmāvacaraṃ, rūpāvacarañcāti duvidhampi puññābhisaṅkhāraṃ ekajjhaṃ saṅgaṇhāti. "
  7044. 217044,67,1019,2,12,1,100,8,"{Dvādasākusalacetanābhedo}ti ettha uddhaccasahagatacetanāya gahaṇe kāraṇaṃ na dissati, vicāretabbametaṃ. "
  7045. 217045,67,1019,13,28,1,113,12,"Ekassa viññāṇassa tatheva paccayo paṭisandhiyaṃ, no pavatteti ekasseva paccayabhāvaniyamo paṭisandhiyaṃ, no pavatte. "
  7046. 217046,67,1019,29,34,1,42,5,Pavatte hi sattannampi paccayoti adhippāyo.
  7047. 217047,67,1020,2,8,1,81,5,Rūpabhave catunnan ti akusalavipākānaṃ cakkhusotaviññāṇasampaṭicchanasantīraṇānaṃ.
  7048. 217048,67,1020,9,27,1,101,13,"Tāni pana ekantato aniṭṭhārammaṇāni, rūpabhave ca kathaṃ aniṭṭhārammaṇasamāyogoti āha‘‘ so ca kho’’ tiādi."
  7049. 217049,67,1020,28,40,1,79,8,‘‘ Tathā kāmāvacaradevalokepi aniṭṭharūpādayo natthī’’ ti idaṃ yebhuyyavasena vuttaṃ.
  7050. 217050,67,1020,41,50,1,63,8,"Bahulañhi tesaṃ iṭṭhā eva rūpādayo upaṭṭhahanti, kadāci aniṭṭhaṃ. "
  7051. 217051,67,1020,51,56,1,93,5,Devānañhi kesañcideva pubbanimittapātubhāvakālādīsu milātamālādianiṭṭhārammaṇasamāyogo hotīti.
  7052. 217052,67,1021,2,22,1,105,12,"637. Yattha vitthārappakāsanaṃ kataṃ, tato bhavato paṭṭhāya mukhamattappakāsanaṃ kātukāmo āha‘‘ ādito paṭṭhāyā’’ ti. "
  7053. 217053,67,1021,23,32,1,34,5,Teneva‘‘ dvīsu bhavesū’’ tiādi vuttaṃ.
  7054. 217054,67,1021,33,49,1,79,11,"Manussāpi keci aṇḍajā, saṃsedajā ca hontīti tadapekkhāya‘‘ catūsu yonīsū’’ ti vuttaṃ. "
  7055. 217055,67,1021,50,56,1,110,6,Ekattakāyaekattasaññitāsāmaññena catutthajhānabhūmikāpi asaññāruppavajjā catutthiṃyeva viññāṇaṭṭhitiṃ bhajanti.
  7056. 217056,67,1021,57,59,1,20,2,Esa puññābhisaṅkhāro.
  7057. 217057,67,1021,60,72,1,87,7,{Vuttanayenevā}ti‘‘ nānākkhaṇikakammapaccayena ceva upanissayapaccayena cā’’ ti vuttanayeneva.
  7058. 217058,67,1021,73,87,1,141,12,"Yathāsambhavan ti ekavīsatikāmāvacararūpāvacarakusalavipākesu cuddasannaṃ paṭisandhiyaṃ, pavatte ca, sattannaṃ pavatte evāti ayaṃ yathāsambhavo. "
  7059. 217059,67,1022,2,5,1,47,2,{Tādiseyevā}ti nānattakāyaekattasaññīsaṅkhāteyeva.
  7060. 217060,67,1023,2,8,1,50,6,Catunnaṃ viññāṇānan ti bhavādayo apekkhitvā vuttaṃ.
  7061. 217061,67,1023,9,18,1,86,9,Catūsu antogadhānaṃ pana tiṇṇaṃ viññāṇānaṃ tīsu viññāṇaṭṭhitīsu paccayabhāvo yojetabbo.
  7062. 217062,67,1023,19,27,1,94,8,Aviññāṇake sattāvāse saṅkhārapaccayā viññāṇe alabbhamānepi tassa saṅkhārahetukattaṃ labbhateva.
  7063. 217063,67,1023,28,36,1,87,8,Tathā hi tattha puññābhisaṅkhāro kaṭattārūpānaṃ nānākkhaṇikakammapaccayena paccayo hoti.
  7064. 217064,67,1023,37,50,1,168,13,Etasmiñca mukhamattappakāsane puññābhisaṅkhārādīnaṃ duggatiādīsu pavattiyaṃ kusalavipākādiviññāṇānaṃ paccayabhāvo bhavesu vuttanayeneva viññāyatīti na vuttoti veditabbo.
  7065. 217065,67,1024,2,2,1,46,1,Viññāṇapaccayānāmarūpapadavitthārakathāvaṇṇanā
  7066. 217066,67,1025,2,14,1,51,7,"638. Vibhāgā nāmarūpānan ti nāmassa, rūpassa ca pabhedato. "
  7067. 217067,67,1026,2,27,1,172,19,"Tattha nāmassa tāva pabhedaṃ dassentena kāmaṃ viññāṇampi nāmameva, paccayapaccayuppanne pana asaṅkarato dassetuṃ‘‘ ārammaṇābhimukhaṃ namanato vedanādayo tayo khandhā’’ ti vuttaṃ. "
  7068. 217068,67,1026,28,38,1,88,9,"Nibbānassa panettha pavattikathāyaṃ appaccayattā, namanaṭṭhābhāvato ca pasaṅgo eva natthi. "
  7069. 217069,67,1026,39,46,1,41,6,"Nāmanaṭṭhena hi taṃ nāmaṃ, na namanaṭṭhena. "
  7070. 217070,67,1026,47,54,1,59,6,"Tesaṃ nāmarūpānaṃ sukhādivasena, pathavīādivasena ca vibhāgo. "
  7071. 217071,67,1027,2,6,1,35,4,Ekaṃ sattāvāsan ti asaññasattāvāsaṃ.
  7072. 217072,67,1027,7,13,1,44,5,"Purimesu catūsu, asaññasattāvāse cāti pañcasu. "
  7073. 217073,67,1028,2,12,1,60,6,Gabbhaseyyaggahaṇena jalābujā gahitāti‘‘ aṇḍajānañcā’’ ti vuttaṃ.
  7074. 217074,67,1028,13,16,1,36,3,Aṇḍajānañca abhāvakānanti yojetabbaṃ.
  7075. 217075,67,1028,17,20,1,35,2,{Santatisīsānī}ti kalāpasantānamūlāni.
  7076. 217076,67,1028,21,41,1,147,15,"Yadipi vikārarūpāni paṭisandhikkhaṇe na santi, lakkhaṇaparicchedarūpāni pana santīti tāni paramatthato aparinipphannānīti vajjento āha‘‘ rūparūpato’’ ti. "
  7077. 217077,67,1028,42,54,1,74,8,Phassādike saṅkhārakkhandhabhāvena ekattaṃ netvā‘‘ tevīsati dhammā’’ ti vuttaṃ.
  7078. 217078,67,1028,55,61,1,68,5,{Apanetvā}ti kalāpantaragate pathavīādike samānalakkhaṇatāya aggahetvā.
  7079. 217079,67,1029,2,5,1,26,3,Tesan ti brahmakāyikādīnaṃ.
  7080. 217080,67,1029,6,12,1,57,5,{Vitthārenā}ti catūsupi santatisīsesu rūpānaṃ asaṅkhipanena.
  7081. 217081,67,1030,2,28,1,217,24,"Kāmabhave pana yasmā sesaopapātikānan ti ettha kiñcāpi kāmabhave opapātikā vuttā na santi, yena sesaggahaṇaṃ sātthakaṃ bhaveyya, aṇḍajagabbhaseyyakehi pana opapātikasaṃsedajā sesā hontīti sesaggahaṇaṃ katanti veditabbaṃ. "
  7082. 217082,67,1030,29,43,1,84,10,Atha vā brahmakāyikādikehi opapātikehi vuttehi sese sandhāya‘‘ sesaopapātikānan’’ ti āha.
  7083. 217083,67,1030,44,55,1,45,7,Te pana arūpinopi santīti‘‘ kāmabhave’’ ti vuttaṃ.
  7084. 217084,67,1030,56,68,1,142,12,Aparipuṇṇāyatanānaṃ pana nāmarūpaṃ yathāsambhavaṃ rūpamissakaviññāṇaniddese vuttanayena sakkā dhammagaṇanato viññātunti na vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  7085. 217085,67,1031,2,10,1,86,7,Paṭisandhicittena saha {pavattaututo}ti paṭisandhicittena saha uppannarūpesu tejodhātuto.
  7086. 217086,67,1031,11,15,1,67,4,Hadayavatthuno taṅkhaṇuppannattā paṭisandhicittassa vatthudubbalatā.
  7087. 217087,67,1031,16,24,1,81,7,Tesaṃ ajjhoharitāhārena anugate sarīre āhārasamuṭṭhānaṃ suṭṭhaddhakanti sambandho.
  7088. 217088,67,1031,25,30,1,44,4,{Naro}ti teneva mātukucchigatabhāvena tirokkho.
  7089. 217089,67,1031,31,47,1,115,12,Avakaṃsato dve aṭṭhakāneva utucittasamuṭṭhānāni hontīti sasaddakālaṃ sandhāya‘‘ ukkaṃsato dvinnaṃ navakānan’’ ti vuttaṃ.
  7090. 217090,67,1031,48,79,1,173,22,"{Pubbe}ti yaṃ pubbe santatidvayādikaṃ sattakapariyosānaṃ rūpaṃ idha vuttaṃ, taṃ ekekassa cittassa tīsu tīsu khaṇesu uppajjamānameva vuttanti katvā āha‘‘ pubbe… pe… sattatividhan’’ ti. "
  7091. 217091,67,1031,80,89,1,75,8,"Duvidhampi tan ti utusamuṭṭhānaṃ, cittasamuṭṭhānañcāti duvidhampi taṃ saddaṃ. "
  7092. 217092,67,1032,2,11,1,71,8,"Saṇṭhātun ti addhaniyabhāvena ṭhātuṃ, attano pana khaṇamattaṃ tiṭṭhateva. "
  7093. 217093,67,1032,12,21,1,83,8,Catuddisā {vavatthāpitā}ti aññamaññaṃ saṃsaṭṭhasīsā mūlena catūsu disāsu vavatthāpitā.
  7094. 217094,67,1032,22,28,1,49,6,Aññamaññaṃ āliṅgetvā ṭhitā bhinnavāhanikā viya ca.
  7095. 217095,67,1033,2,13,1,113,7,"639. Pañcavokārabhave ca pavattiyan ti rūpājanakakammajapañcaviññāṇappavattikālaṃ, sahajātaviññāṇapaccayañca sandhāyāha. "
  7096. 217096,67,1033,14,19,1,28,5,Tadā hi tato nāmameva hotīti.
  7097. 217097,67,1033,20,33,1,113,12,"Kammaviññāṇapaccayā pana tadāpi ubhayaṃ hotīti sakkā vattuṃ, pacchājātaviññāṇapaccayā ca rūpaṃ upatthaddhaṃ hotīti. "
  7098. 217098,67,1033,34,39,1,50,4,{Asaññesū}tiādi kammaviññāṇapaccayaṃ sandhāya vuttaṃ.
  7099. 217099,67,1033,40,55,1,163,13,"Pañcavokārabhave ca pavattiyan ti bhavaṅgādijanakakammato aññena rūpuppattikālaṃ, nirodhasamāpattikālaṃ, bhavaṅgādiuppattikālato aññakālañca sandhāya vuttanti yuttaṃ. "
  7100. 217100,67,1033,56,70,1,116,13,"Bhavaṅgādiuppattikāle hi taṃjanakena kammunā uppajjamānaṃ rūpaṃ, so ca vipāko kammaviññāṇapaccayo hotīti sakkā vattuṃ. "
  7101. 217101,67,1033,71,82,1,114,10,"Sahajātaviññāṇapaccayānapekkhampi hi pavattiyaṃ kammena pavattamānaṃ rūpaṃ, nāmañca na kammaviññāṇānapekkhaṃ hotīti. "
  7102. 217102,67,1033,83,89,1,36,4,"{Sabbatthā}ti paṭisandhiyaṃ, pavatte ca. "
  7103. 217103,67,1033,90,97,1,90,6,"Sahajātaviññāṇapaccayā nāmarūpaṃ, kammaviññāṇapaccayā nāmarūpañca yathāsambhavaṃ yojetabbaṃ. "
  7104. 217104,67,1033,98,125,1,242,23,"Nāmañca rūpañca {nāmarūpañcā}ti ettha nāmarūpasaddo attano ekadesena nāmasaddena nāmasaddassa sarūpo, rūpasaddena ca rūpasaddassa, tasmā sarūpānaṃ ekasesoti ekadesasarūpekaseso, nāmarūpasaddassa ṭhānaṃ itaresañca nāmarūpasaddānaṃ adassananti attho. "
  7105. 217105,67,1034,2,5,1,23,3,Vipākato aññaṃ avipākaṃ.
  7106. 217106,67,1034,6,14,1,50,7,"Yato dvidhā mataṃ, tato yuttameva idanti yojetabbaṃ. "
  7107. 217107,67,1035,2,13,1,136,9,{Kusalādicittakkhaṇe}ti ādi -saddena akusalakiriyacittakkhaṇe viya vipākacittakkhaṇepi vipākājanakakammasamuṭṭhānaṃ saṅgahitanti veditabbaṃ.
  7108. 217108,67,1035,14,29,1,154,11,Vipākacittakkhaṇe pana abhisaṅkhāraviññāṇapaccayā pubbe vuttanayena ubhayañca labbhatīti tādisavipākacittakkhaṇavajjanatthaṃ‘‘ kusalādicittakkhaṇe’’ ti vuttaṃ.
  7109. 217109,67,1036,2,13,1,77,6,640. {Suttantikapariyāyato}ti paṭṭhāne rūpānaṃ upanissayapaccayassa avuttattā vuttaṃ.
  7110. 217110,67,1036,14,44,1,164,24,"Suttante pana yasmiṃ sati yaṃ hoti, asati ca na hoti, so tassa upanissayo nidānaṃ hetu pabhavoti katvā‘‘ viññāṇūpanisaṃ nāmarūpan’’ ti rūpassa ca viññāṇūpanissayatā vuttā. "
  7111. 217111,67,1036,45,70,1,272,21,"Vanapatthapariyāye ca vanapatthagāmanigamanagarajanapadapuggalūpanissayo iriyāpathavihāro, tato ca cīvarādīnaṃ jīvitaparikkhārānaṃ kasirena, appakasirena ca samudāgamanaṃ vuttaṃ, na ca vanapatthādayo ārammaṇūpanissayādibhāvaṃ iriyāpathānaṃ, cīvarādisamudāgamanassa ca bhajanti. "
  7112. 217112,67,1036,71,78,1,68,7,Tasmā vinā abhāvo eva suttantikapariyāyato upanissayabhāvo daṭṭhabbo.
  7113. 217113,67,1036,79,91,1,164,12,Nāmassa abhisaṅkhāraviññāṇaṃ kammārammaṇapaṭisandhiādikāle ārammaṇapaccayova hotīti vattabbameva natthīti rūpasseva suttantikapariyāyato ekadhāva paccayabhāvo vutto.
  7114. 217114,67,1036,92,102,1,84,10,Sasaṃsayassa hi rūpassetaṃ paccayo hotīti vutte nāmassa hotīti vattabbameva natthīti.
  7115. 217115,67,1037,2,15,1,82,9,Pavattassa pākaṭattā apākaṭaṃ paṭisandhiṃ gahetvā pucchati‘‘ kathaṃ panetan’’ tiādinā.
  7116. 217116,67,1037,16,24,1,60,7,"Suttato nāmaṃ, yuttito rūpaṃ viññāṇapaccayā hotīti jānitabbaṃ. "
  7117. 217117,67,1038,2,15,1,78,9,Yuttito sādhetvā suttena taṃ daḷhaṃ karonto‘‘ kammasamuṭṭhānassāpi hī’’ tiādimāha.
  7118. 217118,67,1038,16,20,1,46,3,{Cittasamuṭṭhānassevā}ti cittasamuṭṭhānassa viya.
  7119. 217119,67,1038,21,80,1,230,25,"Ettha ca‘‘ viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1,39; mahāva.1; udā.1) bhāsamānena bhagavatā yasmā upaparikkhamānānaṃ paṇḍitānaṃ paramatthato nāmarūpamattameva pavattamānaṃ dissati, na satto, na jīvo, tasmā kenaci appaṭivattiyaṃ anuttaraṃ dhammacakkaṃ pavattitaṃ hoti. "
  7120. 217120,67,1038,81,83,1,44,2,Suññatappakāsanañhi dhammacakkappavattananti.
  7121. 217121,67,1038,84,90,1,66,6,Atha vā nāmarūpamattatāvacanena pavattiyā dukkhasaccamattatā vuttā.
  7122. 217122,67,1038,91,106,1,100,12,"Dukkhasaccappakāsanena ca tassa samudayo, tassa ca nirodho, nirodhagāminipaṭipadā ca pakāsitā eva hoti. "
  7123. 217123,67,1038,107,123,1,164,14,"Ahetukassa dukkhassa, hetunirodhā anirujjhanakassa ca abhāvā, nirodhassa ca upāyena vinā anadhigantabbattāti catusaccappakāsanaṃ dhammacakkappavattanaṃ niddhāretabbaṃ. "
  7124. 217124,67,1039,2,2,1,49,1,Nāmarūpapaccayāsaḷāyatanapadavitthārakathāvaṇṇanā
  7125. 217125,67,1040,2,9,1,16,3,641. Tan ti nāmarūpaṃ.
  7126. 217126,67,1040,10,13,1,21,2,{Tassā}ti saḷāyatanassa.
  7127. 217127,67,1040,14,17,1,29,2,{Tādisassevā}ti katekasesasseva.
  7128. 217128,67,1041,2,9,1,62,7,Idhāpi nāman ti khandhattayasseva gahaṇe kāraṇaṃ vuttanayameva.
  7129. 217129,67,1041,10,29,1,184,16,"{Niyamato}ti idañca catunnaṃ bhūtānaṃ, channaṃ vatthūnaṃ, jīvitassa ca yathāsambhavaṃ sahajātanissayapurejātaindriyādinā saḷāyatanassa pavattamānassa ekantena paccayabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  7130. 217130,67,1041,30,36,1,79,6,Rūpāyatanādīnaṃ pana sahajātanissayānupālanabhāvo natthīti aggahaṇaṃ veditabbaṃ.
  7131. 217131,67,1041,37,50,1,132,12,"Ārammaṇārammaṇapurejātādibhāvo ca tesaṃ na sasantatipariyāpannānameva, na ca cakkhādīnaṃ viya ekappahārenevāti aniyamato paccayabhāvo. "
  7132. 217132,67,1041,51,65,1,93,12,Niyamato… pe… jīvitindriyanti evan ti ettha evaṃ -saddena vā rūpāyatanādīnampi saṅgaho daṭṭhabbo.
  7133. 217133,67,1041,66,86,1,224,19,"Chaṭṭhāyatanañca saḷāyatanañca saḷāyatanan ti ettha yadipi chaṭṭhāyatanasaḷāyatanasaddānaṃ saddato sarūpatā natthi, atthato pana saḷāyatanekadesova chaṭṭhāyatananti ekadesasarūpatā atthīti ekadesasarūpekaseso katoti veditabbo. "
  7134. 217134,67,1041,87,102,1,81,11,Atthatopi hi sarūpānaṃ ekadesasarūpekasesaṃ icchanti‘‘ vaṅko ca kuṭilo ca kuṭilā’’ ti.
  7135. 217135,67,1041,103,108,1,56,5,Tasmā atthato ekadesasarūpānañca ekasesena bhavitabbanti.
  7136. 217136,67,1042,2,51,1,405,40,"Atha vā chaṭṭhāyatanañca manāyatanañca chaṭṭhāyatananti vā manāyatananti vā chaṭṭhāyatanañca chaṭṭhāyatanañca chaṭṭhāyatananti vā manāyatanañca manāyatanañca manāyatananti vā ekasesaṃ katvā cakkhādīhi saddhiṃ‘‘ saḷāyatanan’’ ti vuttanti tameva ekasesaṃ nāmamattapaccayassa, nāmarūpapaccayassa ca manāyatanassa vasena kataṃ atthato dassento āha‘‘ chaṭṭhāyatanañca saḷāyatanañca saḷāyatananti evaṃ katekasesassā’’ ti. "
  7137. 217137,67,1042,52,63,1,86,10,Yathāvuttopi hi ekaseso atthato chaṭṭhāyatanañca saḷāyatanañcāti evaṃ kato nāma hotīti.
  7138. 217138,67,1042,64,73,1,114,9,Sabbattha ca ekasese kate ekavacananiddeso katekasesānaṃ saḷāyatanādisaddavacanīyatāsāmaññavasena katoti daṭṭhabbo.
  7139. 217139,67,1043,2,24,1,105,18,"‘ ‘ Na aññathā’’ ti etena tassa tassa nāmassa, rūpassa ca abhāve taṃ taṃ āyatanaṃ na hotīti byatirekaṃ vibhāveti. "
  7140. 217140,67,1044,2,10,1,28,6,"Yan ti yaṃ yaṃ nāmaṃ, rūpañca. "
  7141. 217141,67,1044,11,16,1,30,4,{Yassā}ti yassa yassa āyatanassa.
  7142. 217142,67,1044,17,23,1,39,5,{Yathā}ti sahajātādinā yena yena pakārena.
  7143. 217143,67,1044,24,27,1,16,3,Neyyan ti ñeyyaṃ.
  7144. 217144,67,1045,2,8,1,45,5,Tassa {vasenā}ti tassa hetuādipaccayassa vasena.
  7145. 217145,67,1045,9,25,1,117,13,"{Ukkaṃsāvakaṃso}ti ettha sattadhā paccayabhāvato ukkaṃso aṭṭhadhā paccayabhāvo, tato navadhā, tato dasadhāti ayaṃ ukkaṃso. "
  7146. 217146,67,1045,26,52,1,192,22,"Avakaṃso pana dasadhā paccayabhāvato navadhā paccayabhāvo, tato aṭṭhadhā, tato sattadhāti evaṃ veditabbo, na pana sattadhā paccayabhāvato eva dvepi ukkaṃsāvakaṃsā yojetabbā, tato avakaṃsābhāvatoti. "
  7147. 217147,67,1046,2,5,1,25,3,Vipākaṃ nāmanti sambandho.
  7148. 217148,67,1046,6,14,1,58,5,"{Vuttanayenevā}ti sahajātādivasena, sattadhā, hetuādivasena ca. "
  7149. 217149,67,1046,15,19,1,24,4,Itaran ti avipākaṃ nāmaṃ.
  7150. 217150,67,1047,2,39,1,226,31,"‘ ‘ Hadayavatthuno sahāyaṃ hutvā’’ ti etena arūpe viya asahāyaṃ nāmaṃ na hoti, hadayavatthu ca nāmena saha chaṭṭhāyatanassa paccayo hotīti ettakameva dasseti, na pana yathā hadayavatthu paccayo hoti, tathā nāmampīti ayamattho adhippeto. "
  7151. 217151,67,1047,40,48,1,49,7,"Vatthu hi nāmassa vippayuttapaccayo hoti, na nāmaṃ. "
  7152. 217152,67,1047,49,55,1,44,5,"Nāmañca vipākahetādipaccayo hoti, na vatthūti. "
  7153. 217153,67,1047,56,71,1,162,14,"Pavatte arūpadhammā kammajarūpassa ṭhitippattasseva paccayā honti, na uppajjamānassāti vippayuttaatthiavigatā ca pacchājātavippayuttādayo eva cakkhādīnaṃ yojetabbā."
  7154. 217154,67,1048,2,26,1,75,13,‘ ‘ Tatthevā’’ ti iminā‘‘ pavatte’’ ti idaṃ paccāmaṭṭhanti āha‘‘ tattheva hi pavatte’’ ti.
  7155. 217155,67,1048,27,43,1,61,8,‘‘ Pañcavokārabhave’’ ti pana idaṃ‘‘ pañcannan’’ ti iminā dīpitamevāti.
  7156. 217156,67,1048,44,54,1,86,9,"Pavattiyaṃ cakkhāyatanādikassa nāmaṃ vipākapaccayo na hoti, attanā janitarūpasseva hoti. "
  7157. 217157,67,1048,55,64,1,98,8,"Paṭisandhiyaṃ pana kammasamuṭṭhānaṃ cittasamuṭṭhānasadisaṃ, tasmā vatthunopi vipākapaccayo hotiyeva. "
  7158. 217158,67,1049,2,6,1,15,2,{Rūpato}ti rūpesu.
  7159. 217159,67,1049,7,18,1,103,10,Yaṃ yaṃ āyatanaṃ {uppajjatī}ti paṭisandhiyaṃ aṇḍajajalābujānaṃ pañcasu āyatanesu kāyāyatanameva uppajjati.
  7160. 217160,67,1049,19,22,1,29,3,Itaresaṃ yathārahaṃ itarānipi.
  7161. 217161,67,1050,2,23,1,168,15,{Avasesamanāyatanassā}ti ettha‘‘ pañcakkhandhabhave panā’’ ti etassa anuvattamānattā pañcavokārabhave eva pavattamānaṃ pañcaviññāṇehi avasesaṃ manāyatanaṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  7162. 217162,67,1050,24,31,1,106,6,"Nāmarūpassa sahajātādisādhāraṇapaccayabhāvo, sampayuttādiasādhāraṇapaccayabhāvo ca yathāsambhavaṃ yojetabbo."
  7163. 217163,67,1050,32,59,1,217,22,"‘‘ Rūpapaccayā pañcāyatanānī’’ ti ayampi nayo labbhati nirodhasamāpannānaṃ vasena, so pana apacurabhāvato yebhuyyena ca paṭisandhiyaṃ paccayabhūtasseva nāmarūpassa pavattiyaṃ paccayabhāvo vibhāvitoti na dassitoti veditabbaṃ. "
  7164. 217164,67,1051,2,2,1,47,1,Saḷāyatanapaccayāphassapadavitthārakathāvaṇṇanā
  7165. 217165,67,1052,2,9,1,75,4,642. Bāvīsatiyā lokiyavipākaviññāṇehi sampayuttā bāvīsatilokiyaviññāṇasampayuttā.
  7166. 217166,67,1052,10,13,1,17,3,Tato eva bāvīsati.
  7167. 217167,67,1053,2,11,1,55,7,"{Tatthā}ti tasmiṃ saḷāyatane, tesu chasu āyatanesūti attho. "
  7168. 217168,67,1053,12,16,1,45,4,Ajjhattan ti sasantatipariyāpannameva gaṇhāti.
  7169. 217169,67,1053,17,23,1,73,6,Tañhi sasantatipariyāpannakammanibbattaṃ tādisassa phassassa paccayo hoti.
  7170. 217170,67,1053,24,57,1,282,30,"Rūpādīni, pana bahiddhā anupādinnāni ca phassassa ārammaṇaṃ honti, na tāni cakkhādīni viya sasantatipariyāpannakammakilesanimittappavattibhāvena phassassa paccayā hontīti paṭhamācariyavāde na gahitāni, dutiyācariyavāde pana yathā tathā vā paccayabhāve sati na sakkā vajjetunti gahitāni. "
  7171. 217171,67,1054,2,6,1,37,3,{Tatthā}ti saḷāyatanapaccayā phassapade.
  7172. 217172,67,1054,7,29,1,170,17,"Ye tāva ācariyā mahāvihāravāsinova yathā viññāṇaṃ, evaṃ nāmarūpaṃ, saḷāyatanaṃ, phassaṃ, vedanañca paccayaṃ, paccayuppannañca sasantatipariyāpannaṃ dīpentā vipākameva icchanti."
  7173. 217173,67,1054,30,56,1,134,13,‘‘ Chaṭṭhāyatanapaccayā phasso’’ ti abhidhammabhājanīya pāḷi( vibha.243) āruppaṃ sandhāya vuttāti‘‘ chaṭṭhāyatanapaccayā phassoti pāḷianusārato’’ ti vuttaṃ.
  7174. 217174,67,1055,2,7,1,34,5,Sabbe phassā na sambhontīti yojanā.
  7175. 217175,67,1055,8,58,1,329,36,"Yadi sabbāyatanehi eko phasso sambhaveyya,‘‘ saḷāyatanapaccayā phasso’’ ti ekassa vacanaṃ yujjeyya , athāpi ekamhā āyatanā sabbe phassā sambhaveyyuṃ, tathāpi sabbāyatanehi sabbaphassasambhavato āyatanabhedena phassabhedo natthīti tadabhedavasena ekassa vacanaṃ yujjeyya, tathā pana asambhavato na yuttanti codeti‘‘ na sabbāyatanehī’’ tiādinā . "
  7176. 217176,67,1055,59,75,1,99,12,Aññassāpi vā asambhavantassa vidhānassa bodhanatthametaṃ vuttaṃ‘‘ nāpi ekamhā āyatanā sabbe phassā’’ ti.
  7177. 217177,67,1055,76,91,1,107,11,‘‘ Na sabbāyatanehi eko phasso sambhotī’’ ti idameva pana ekaphassavacanassāyuttattadīpakaṃ kāraṇanti veditabbaṃ.
  7178. 217178,67,1055,92,96,1,30,4,Nidassanavasena vā etaṃ vuttaṃ.
  7179. 217179,67,1055,97,110,1,84,12,"Nāpi ekamhā āyatanā sabbe phassā sambhonti, evaṃ na sabbāyatanehi eko phasso sambhoti. "
  7180. 217180,67,1055,111,115,1,30,4,Tasmā ekassa vacanaṃ ayuttanti.
  7181. 217181,67,1055,116,129,1,95,9,Parihāraṃ pana anekāyatanehi ekaphassassa sambhavatoti dassento‘‘ tatridaṃ vissajjanan’’ tiādimāha.
  7182. 217182,67,1055,130,134,1,72,4,Avasesasampayuttadhammāyatanā phassavajjitā taṃsampayuttacetasikā dhammā.
  7183. 217183,67,1056,2,5,1,49,3,Ekopi anekāyatanappabhavo ekopanekāyatanappabhavo.
  7184. 217184,67,1057,2,19,1,141,15,"Chadhā paccayatte pañca vibhāvaye, ekaṃ navadhā paccayatte, bāhirāni cha āyatanāni ārammaṇādinā yathāsambhavaṃ paccayatte vibhāvayeti sambandho. "
  7185. 217185,67,1058,2,8,1,112,5,{Anekabhedassā}ti kusalavipākādipañcadvārādivasena anekavidhassa dvipañcaviññāṇasampayuttavajjassa vipākaphassassa.
  7186. 217186,67,1058,9,13,1,24,3,Tāni {cā}ti rūpāyatanādīni.
  7187. 217187,67,1058,14,35,1,53,8,‘‘ Mano ca nesaṃ gocaravisayaṃ paccanubhotī’’ ti( ma. ni.1.455) hi vuttaṃ.
  7188. 217188,67,1058,36,46,1,99,9,Tathā {cā}ti paccuppannāni rūpādīni paccuppannañca dhammāyatanapariyāpannaṃ rūparūpaṃ sandhāya vuttaṃ.
  7189. 217189,67,1058,47,57,1,87,8,"{Ārammaṇapaccayamattenā}ti taṃ sabbaṃ apaccuppannaṃ, aññañca dhammāyatanaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  7190. 217190,67,1059,2,2,1,43,1,Phassapaccayāvedanāpadavitthārakathāvaṇṇanā
  7191. 217191,67,1060,2,17,1,96,11,643. Dvārato {saḷevā}ti pabhavasāmaññato ekavidhāpi uppattidvārato cha eva hontīti chaḷeva vedanā vuttā.
  7192. 217192,67,1061,2,15,1,85,9,Cittabhedena ekūnanavutividhāpi idhādhippetā eva dassetuṃ‘‘ vedanāsu panā’’ tiādi vuttaṃ.
  7193. 217193,67,1061,16,47,1,214,21,"‘‘ Sesānan’’ ti ettha sampaṭicchanasampayuttāya cakkhusamphassādayo pañca yadipi anantarādīhi paccayā honti, anantarādīnaṃ pana upanissaye antogadhattā santīraṇatadārammaṇānañca sādhāraṇassa tassa vasena‘‘ ekadhā’’ ti vuttaṃ. "
  7194. 217194,67,1061,48,71,1,272,21,"Ekekasmiṃ dvāre hi cakkhudvārādīsu uppannacakkhuviññāṇādīhi sahajātā phassā sakasakavīthīsu sampaṭicchanādīhi sampayuttavedanānaṃ, manodvāre tadārammaṇavaseneva pavattānaṃ tebhūmakavipākavedanānampi sahajātamanosamphassasaṅkhāto so phasso aṭṭhadhā paccayo hotīti yojetabbaṃ. "
  7195. 217195,67,1062,2,15,1,118,8,"Rūpārūpāvacaravipākavedanā paṭisandhiādivaseneva pavattanti, kāmāvacarāpi ekaccāti‘‘ tebhūmakavipākavedanānampī’’ ti vuttaṃ. "
  7196. 217196,67,1062,16,22,1,56,6,Tāsampi hi sahajātamanosamphasso aṭṭhadhāva paccayo hoti.
  7197. 217197,67,1062,23,37,1,110,10,Paccayaṃ anupādinnampi keci icchantīti‘‘ yā panā’’ tiādinā manodvārāvajjanasampayuttaphassassa paccayabhāvo vutto.
  7198. 217198,67,1062,38,41,1,35,3,Tañca mukhamattadassanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  7199. 217199,67,1062,42,55,1,112,12,"Etena nayena sabbassa anantarassa, anānantarassa ca phassassa tassā tassā vipākavedanāya upanissayatā yojetabbāti. "
  7200. 217200,67,1063,2,2,1,42,1,Vedanāpaccayātaṇhāpadavitthārakathāvaṇṇanā
  7201. 217201,67,1064,2,16,1,54,9,"644. {Idhā}ti imasmiṃ loke, imasmiṃ vā sāsane cha taṇhā dīpitā. "
  7202. 217202,67,1064,17,23,1,41,5,{Idhā}ti vā imasmiṃ vedanāpaccayā taṇhāpade.
  7203. 217203,67,1064,24,29,1,27,4,{Tatthā}ti tāsu chasu taṇhāsu.
  7204. 217204,67,1065,2,19,1,198,15,"Ekekāya sassatadiṭṭhisahagatāya, ucchedadiṭṭhisahagatāya ca taṇhāya tadabhinandanānuguṇo rūpādīsu pavattiākāro, kevalaṃ kāmassādavasena pavattiyā visiṭṭhākārattā vuttappavattiākārato taṇhāya tividhatā. "
  7205. 217205,67,1066,2,10,1,60,6,"{Mamattenā}ti sampiyāyanena, assādanataṇhāya icceva vuttaṃ hoti. "
  7206. 217206,67,1066,11,29,1,148,16,"Tattha putto viya vedanā daṭṭhabbā, khīrādayo viya vedanāya paccayabhūtā rūpādayo, khīrādidāyikā dhāti viya rūpādichaḷārammaṇadāyakā cittakārādayo cha. "
  7207. 217207,67,1066,30,42,1,136,10,"Tattha sukhasamphassavatthadāyako tantavāyo, vejjo rasāyatanojāvasena, tadupatthambhitajīvitavasena ca dhammārammaṇassa dāyakoti daṭṭhabbo. "
  7208. 217208,67,1066,43,45,1,29,2,Sabbāpesā aṭṭhasatappabhedāpi.
  7209. 217209,67,1067,2,22,1,136,14,"Ārammaṇapaccayo uppajjamānāya ārammaṇamattameva hoti, na upanissayo viya uppādakoti uppādakassa upanissayasseva vasena‘‘ ekadhāvā’’ ti vuttaṃ. "
  7210. 217210,67,1067,23,28,1,43,4,Upanissayena vā ārammaṇūpanissayo saṅgahito.
  7211. 217211,67,1067,29,41,1,126,12,Tena ca ārammaṇabhāvena taṃsabhāgo aññopi ārammaṇapaccayabhāvo dīpito hotīti upanissayavaseneva paccayabhāvo vuttoti veditabbo.
  7212. 217212,67,1068,2,26,1,141,19,"‘ ‘ Yasmā vā’’ tiādinā na kevalaṃ vipākasukhavedanā eva, tissopi pana vedanā vipākā visesena taṇhāya upanissayapaccayo, avisesena itarā cāti dasseti. "
  7213. 217213,67,1068,27,41,1,107,12,"Upekkhā pana santattā, sukhamicceva {bhāsitā}ti tasmā sāpi bhiyyo icchanavasena taṇhāya upanissayoti adhippāyo. "
  7214. 217214,67,1068,42,63,1,155,19,"Upekkhā pana akusalavipākabhūtā aniṭṭhattā dukkhe avarodhetabbā, itarā iṭṭhattā sukheti sā dukkhaṃ viya, sukhaṃ viya ca upanissayapaccayo hotīti sakkā vattuṃ."
  7215. 217215,67,1068,64,85,1,138,13,‘‘ Vedanāpaccayā taṇhā’’ ti vacanena sabbassa vedanāvato paccayassa atthitāya taṇhuppattippasaṅge tannivāraṇatthamāha‘‘ vedanāpaccayā cāpī’’ tiādi.
  7216. 217216,67,1069,2,18,1,98,12,Nanu ‘‘ anusayasahāyā vedanā taṇhāya paccayo’’ ti vacanassa abhāvā atippasaṅganivattiṃ na sakkā kātunti?
  7217. 217217,67,1069,19,23,1,26,3,"Na, vaṭṭakathāya pavattattā. "
  7218. 217218,67,1069,24,33,1,88,9,Vaṭṭassa ca anusayavirahe abhāvato anusayasahitāva paccayoti atthato vuttamevetaṃ hotīti.
  7219. 217219,67,1069,34,46,1,76,8,Atha vā‘‘ avijjāpaccayā’’ ti anuvattamānattā anusayasahitāva paccayoti viññāyati.
  7220. 217220,67,1069,47,72,1,162,21,"Vedanāpaccayā {taṇhā}ti cettha vedanāpaccayā eva taṇhā, na vedanāya vināti ayaṃ niyamo icchito, na vedanāpaccayā taṇhā hotiyevāti, tasmā atippasaṅgo ettha natthi evāti. "
  7221. 217221,67,1070,2,8,1,55,4,"{Vusīmato}ti vusitavato, vusitabrahmacariyavāsassāti attho. "
  7222. 217222,67,1070,9,23,1,89,12,"Vussatīti vā vusīti maggo vuccati, so etassa vuttho atthīti vusīmā, ukkaṭṭhaniddesena arahā. "
  7223. 217223,67,1070,24,39,1,75,10,"Aggaphalaṃ vā pariniṭṭhitavāsattā‘‘ vusī’’ ti vuccati, taṃ etassa atthīti vusīmā. "
  7224. 217224,67,1071,2,2,1,43,1,Taṇhāpaccayāupādānapadavitthārakathāvaṇṇanā
  7225. 217225,67,1072,2,8,1,31,3,645. Atthavibhāgo atthassa vibhajanā.
  7226. 217226,67,1072,9,14,1,60,5,Vatthusaṅkhātaṃ kāman ti kāmaguṇasaññitaṃ rūpādiārammaṇamāha.
  7227. 217227,67,1072,15,23,1,54,6,"{Upādiyatī}ti kāmavasena gaṇhāti, daḷhaṃ assādetīti attho. "
  7228. 217228,67,1072,24,40,1,105,12,"Kāmaṃ {upādiyatī}ti ettha kammasādhano kāmasaddo , kāmo ca {so}ti ettha kattusādhano kilesakāmassa adhippetattā. "
  7229. 217229,67,1072,41,45,1,45,4,Upādānasaddo pana ubhayatthāpi kattusādhanova.
  7230. 217230,67,1072,46,48,1,19,2,Daḷhattho bhusattho.
  7231. 217231,67,1072,49,69,1,98,13,"Yathā bhuso āyāso upāyāso, bhusaṃ kuṭṭhaṃ upakuṭṭhaṃ, evaṃ idhāpīti āha‘‘ upāyāsaupakuṭṭhādīsu viyā’’ ti. "
  7232. 217232,67,1072,70,90,1,192,18,"Purimadiṭṭhiṃ uttaradiṭṭhi {upādiyatī}ti purimadiṭṭhiṃ sassatabhāvena gaṇhantī upādiyati, purimadiṭṭhiākārena vā uttaradiṭṭhi uppajjamānā teneva purimadiṭṭhiṃ daḷhaṃ karontī taṃ upādiyatīti vuttā. "
  7233. 217233,67,1072,91,119,1,126,14,Atha vā purimadiṭṭhiṃ uttaradiṭṭhi {upādiyatī}ti‘‘ sassato attā’’ ti( dī. ni.1.31) idaṃ purimadiṭṭhiṃ upādiyamānaṃ uttaradiṭṭhiṃ nidassetuṃ vuttaṃ.
  7234. 217234,67,1072,120,167,1,87,11,"Yathā hi esā daḷhīkaraṇavasena purimaṃ uttarā upādiyati, evaṃ‘‘ natthi dinnan’’ tiādikāpīti( ma. ni.1.445;2.94;3.91,116,136; dha. sa.1221; vibha.938). "
  7235. 217235,67,1072,168,176,1,78,8,Atta ggahaṇaṃ pana attavādupādānanti na idaṃ diṭṭhupādānadassananti daṭṭhabbaṃ.
  7236. 217236,67,1072,177,188,1,119,10,Loko {cā}ti vā attaggahaṇavinimuttaṃ gahaṇaṃ diṭṭhupādānabhūtaṃ idha purimadiṭṭhiuttaradiṭṭhivacanehi vuttanti veditabbaṃ.
  7237. 217237,67,1073,2,11,1,94,7,"Sīlabbataṃ {upādiyatī}ti ettha asuddhimaggagosīlādisamādānavasena sīlaṃ, avītikkamanavasena vataṃ. "
  7238. 217238,67,1073,12,21,1,74,7,"Ubhayathāpi vā sīlaṃ, tapokammabhāvena gahitatāya vataṃ, gavādipakatibhāvanā. "
  7239. 217239,67,1073,22,39,1,110,11,"Attano vā gavādibhāvādhiṭṭhānaṃ sīlaṃ,‘‘ gacchanto bhakkheti, tiṭṭhanto muttetī’’ tiādinā gavādikiriyākaraṇaṃ vataṃ. "
  7240. 217240,67,1073,40,68,1,219,21,"Taṃtaṃakiccasammatato vā nivatti sīlaṃ, taṃsamādānavatovesa bhojanakiccakaraṇādivisesapaṭipatti vataṃ, taṃ sīlabbataṃ asuddhimaggaṃ‘‘ suddhimaggo’’ ti parāmasanto tathā abhinivisanto upādiyati, taṃ gāhaṃ daḷhaṃ gaṇhātīti attho. "
  7241. 217241,67,1073,69,82,1,86,9,Sīlabbatasahacaritaṃ parāmāsaṃ sīlabbatanti gahetvā āha‘‘ sīlabbatañca taṃ upādānañcā’’ ti.
  7242. 217242,67,1073,83,89,1,48,5,{Gosīlagovatādīnī}ti ca tathābhūtaṃ diṭṭhiṃ vadati.
  7243. 217243,67,1073,90,98,1,30,4,Tenevāha‘‘ sayameva upādānānī’’ ti.
  7244. 217244,67,1073,99,105,1,50,4,"{Abhinivesato}ti abhinivesabhāvato, abhinivisanato vā. "
  7245. 217245,67,1073,106,122,1,87,11,"Attavādupādānan ti‘‘ attā’’ ti vādassa paññāpanassa, gahaṇassa ca kāraṇabhūtā diṭṭhīti attho. "
  7246. 217246,67,1073,123,135,1,63,7,{Attavādamattamevā}ti attassa abhāvā‘‘ attā’’ ti idaṃ vacanamattameva.
  7247. 217247,67,1073,136,140,1,28,3,{Upādiyantī}ti daḷhaṃ gaṇhanti.
  7248. 217248,67,1073,141,142,1,6,1,Kathaṃ?
  7249. 217249,67,1073,143,149,1,7,2,‘‘ Attā’’ ti.
  7250. 217250,67,1073,150,163,1,72,9,‘‘ Attā’’ ti hi abhinivisantā vacanamattameva daḷhaṃ katvā gaṇhantīti atthoti.
  7251. 217251,67,1073,164,174,1,43,5,Evaṃ‘‘ attavādamattameva upādiyantī’’ ti vuttaṃ .
  7252. 217252,67,1073,175,179,1,42,4,Attavādamattan ti vā vācāvatthumattamevāha.
  7253. 217253,67,1073,180,191,1,58,7,Vācāvatthumattameva hi‘‘ attā’’ ti upādiyanti attassa abhāvāti.
  7254. 217254,67,1074,2,25,1,207,17,"‘ ‘ Dhammasaṅkhepavitthāre pana kāmupādānaṃ saṅkhepato taṇhādaḷhattaṃ, sesupādānattayaṃ diṭṭhimattameva, vitthārato panā’’ ti evaṃ dhammasaṅkhepavitthārasamudāyato tadavayavabhūtaṃ saṅkhepaṃ, vitthārañca niddhāretīti. "
  7255. 217255,67,1074,26,31,1,54,4,{Dhammasaṅkhepavitthāre}ti niddhāraṇe bhummaṃ daṭṭhabbaṃ.
  7256. 217256,67,1074,32,37,1,27,3,{Kāmesū}ti pañcasu kāmaguṇesu .
  7257. 217257,67,1074,38,49,1,75,8,"{Kāmacchando}ti kāmasaṅkhāto chando, na kattukamyatāchando, na ca dhammacchando. "
  7258. 217258,67,1074,50,86,1,298,29,"Kāmanavasena, rañjanavasena ca kāmoyeva rāgo kāmarāgo, evaṃ sabbattha kāmatthaṃ viditvā kāmo eva nandanaṭṭhena kāmanandī, taṇhāyanaṭṭhena kāmoyeva kāmataṇhā, sinehanaṭṭhena kāmo eva kāmasneho, paridayhanaṭṭhena kāmapariḷāho, mucchanaṭṭhena kāmamucchā, gilitvā pariniṭṭhāpanaṭṭhena kāmajjhosānaṃ veditabbaṃ. "
  7259. 217259,67,1074,87,96,1,114,8,"Appattavisayapatthanā taṇhā ārammaṇe paritassanabhāvato, sampattavisayaggahaṇaṃ upādānaṃ ārammaṇe daḷhaggāhabhāvato. "
  7260. 217260,67,1074,97,106,1,116,8,"Appicchatāpaṭipakkhā taṇhā visayābhimukhabhāvato, santuṭṭhipaṭipakkhā upādānaṃ taṇhādaḷhattaṃ hutvā atricchatābhāvato. "
  7261. 217261,67,1074,107,114,1,112,6,"Pariyesanadukkhamūlā taṇhā appattavisayapatthanābhāvato, ārakkhadukkhamūlaṃ upādānaṃ sampattavisayaggahaṇabhāvato. "
  7262. 217262,67,1075,2,18,1,100,15,"Natthi dinnan tiādīsu dinnan ti dānamāha, taṃ aphalattā rūpaṃ viya dānaṃ nāma na hotīti paṭikkhipati. "
  7263. 217263,67,1075,19,23,1,46,4,Yiṭṭhaṃ vuccati mahāvijitayaññasadiso mahāyāgo.
  7264. 217264,67,1075,24,27,1,33,3,Hutan ti āhunapāhunamaṅgalakiriyā.
  7265. 217265,67,1075,28,62,1,279,28,"Tattha āmantetvā havanaṃ dānaṃ āhunaṃ, pāhunānaṃ atithīnaṃ atithikiriyā pāhunaṃ, āvāhādīsu maṅgalatthaṃ dānaṃ maṅgalakiriyā, dasa kusalakammapathā sukatakammāni nāma, dasa akusalakammapathā dukkaṭakammāni nāma, phalaṃ {vipāko}ti nissandādiphalañceva nippariyāyavipāko ca natthīti yojanā. "
  7266. 217266,67,1075,63,76,1,76,8,"Yathā cettha, evaṃ‘‘ natthi dinnan’’ tiādīsupi phalavipākapaṭikkhepova daṭṭhabbo. "
  7267. 217267,67,1075,77,92,1,62,10,Natthi ayaṃ {loko}ti paraloke ṭhito imaṃ lokaṃ‘‘ natthī’’ ti gaṇhāti.
  7268. 217268,67,1075,93,127,1,215,28,"Imaṃ hi lokaṃ avekkhitvā paraloko, parañca lokaṃ avekkhitvā ayaṃ loko hoti gantabbato, āgantabbato cāti paralokato idhāgamanassa abhāvā tattheva ucchijjanato cittena paraloke ṭhito imaṃ lokaṃ‘‘ natthī’’ ti gaṇhātīti attho. "
  7269. 217269,67,1075,128,135,1,44,7,Na hi ayaṃ diṭṭhi paraloke ṭhitasseva hotīti.
  7270. 217270,67,1075,136,150,1,60,8,Natthi {paraloko}ti idhaloke ṭhito paralokaṃ‘‘ natthī’’ ti gaṇhāti.
  7271. 217271,67,1075,151,155,1,36,4,Idhāpi vuttanayeneva attho veditabbo.
  7272. 217272,67,1075,156,174,1,125,16,"Ayaṃ vā ettha attho– saṃsaraṇappadeso idhaloko, paraloko ca nāma koci natthi saṃsaraṇassa abhāvā tattha tattheva ucchijjanatoti. "
  7273. 217273,67,1076,2,13,1,74,9,"Purimabhavato pacchimabhave upapatanaṃ upapāto, so yesaṃ sīlaṃ, te opapātikā. "
  7274. 217274,67,1076,14,28,1,81,10,Te pana cavanakaupapajjanakasattā natthīti dassento āha‘‘ natthi sattā opapātikā’’ ti.
  7275. 217275,67,1076,29,63,1,263,28,"Natthi loke samaṇa… pe… {pavedentī}ti anulomapaṭipadaṃ paṭipannattā sammaggatā sammāpaṭipannā dhammikasamaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ natthi, ye imañca lokaṃ, parañca lokaṃ attanā eva abhivisiṭṭhena ñāṇena paccakkhato ñatvā pavedanasamatthā sabbaññubuddhā nāma natthīti dasseti. "
  7276. 217276,67,1076,64,71,1,60,6,Rūpaṃ attato {samanupassatī}tiādīsu vattabbaṃ heṭṭhā vuttameva.
  7277. 217277,67,1077,2,28,1,185,20,"Pakatiaṇuādīnaṃ sassataggāhapubbaṅgamo, sarīrassa ucchedaggāhapubbaṅgamo ca tesaṃ gāhānaṃ sāmibhūto koci sassato, ucchijjamāno vā attā atthīti attaggāho kadāci hotīti‘‘ yebhuyyenā’’ ti vuttaṃ. "
  7278. 217278,67,1077,29,35,1,53,6,Svāyaṃ attaggāho atthato khandhārammaṇo eva daṭṭhabbo.
  7279. 217279,67,1077,36,40,1,54,4,Yebhuyyena paṭhamaṃ attavādupādānantiādināva sambandho.
  7280. 217280,67,1077,41,59,1,187,17,"Yadipi bhavarāgajavanavīthi paṭhamaṃ pavattati gahitapaṭisandhikassa bhavanikantiyā pavattitabbattā, so pana bhavarāgo taṇhādaḷhattaṃ na hotīti maññamāno na kāmupādānassa paṭhamuppattimāha. "
  7281. 217281,67,1078,2,23,1,172,20,"Taṇhā kāmupādānanti pana vibhāgassa akaraṇe sabbāpi taṇhā kāmupādānaṃ, karaṇepi vā kāmarāgato aññāpi taṇhā daḷhabhāvaṃ pattā kāmupādānan ti tassa arahattamaggavajjhatā vuttā. "
  7282. 217282,67,1079,2,5,1,36,3,Uppattiṭṭhānabhūtā cittuppādā visayo.
  7283. 217283,67,1079,6,8,1,25,2,Pañcupādānakkhandhā ālayo.
  7284. 217284,67,1079,9,14,1,30,4,"Tattha ramatīti ālayarāmā, pajā. "
  7285. 217285,67,1079,15,24,1,58,8,"Teneva sā ālayarāmatā sasantāne, parasantāne ca pākaṭā hoti. "
  7286. 217286,67,1079,25,28,1,24,3,Kāmānan ti vatthukāmānaṃ.
  7287. 217287,67,1079,29,40,1,67,7,‘‘ Sukhadukkhaṃ kammunā hotī’’ ti aggahetvā kotūhalamaṅgalādibahulo hoti.
  7288. 217288,67,1079,41,43,1,28,2,Sā kotūhalamaṅgalādibahulatā.
  7289. 217289,67,1079,44,46,1,19,2,Assa kāmupādānavato.
  7290. 217290,67,1079,47,63,1,112,11,"Tan ti diṭṭhupādānaṃ, anattani dhammamatte‘‘ attā’’ ti micchābhinivesassa sukhumataradhammupādānatāya sukhumatā vuttā. "
  7291. 217291,67,1079,64,72,1,98,7,Upanissayavacanena ārammaṇānantarapakatūpanissayā vuttāti anantarapaccayādīnampi saṅgaho kato hoti.
  7292. 217292,67,1080,2,2,1,43,1,Upādānapaccayābhavapadavitthārakathāvaṇṇanā
  7293. 217293,67,1081,2,8,1,22,2,646. {Atthato}ti vacanatthato.
  7294. 217294,67,1081,9,12,1,26,2,{Dhammato}ti sabhāvadhammato.
  7295. 217295,67,1081,13,22,1,67,7,"{Sātthato}ti sātthakato, pubbe vuttassapi puna vacanassa sappayojanato. "
  7296. 217296,67,1081,23,34,1,83,9,"{Bhedasaṅgahā}ti bhedato saṅgahato, vibhāgato ceva vibhattassa saṅkhipanato cāti attho. "
  7297. 217297,67,1081,35,51,1,86,14,"Yaṃ yassa {paccayo}ti yaṃ yaṃ upādānaṃ yassa yassa bhavassa paccayo hoti, tato cāti attho. "
  7298. 217298,67,1082,2,9,1,48,5,Bhavatīti {bhavo}ti phalavohārena kammabhavo vutto.
  7299. 217299,67,1082,10,21,1,98,10,"Upapattibhavanibbacanameva hi dvayassapi sādhāraṇaṃ katvā vuttaṃ, bhavati etasmā upapattibhavoti vā. "
  7300. 217300,67,1082,22,30,1,75,8,Dutiyo pana kammabhavo sattassa punabbhavabhāvena savisesaṃ bhavatīti bhavo.
  7301. 217301,67,1082,31,40,1,66,8,"Tato eva na sabbassa bhavantarassa, taṃhetuno vā bhavabhāvappasaṅgo. "
  7302. 217302,67,1082,41,47,1,43,5,{Duvidhenā}ti dvīhi ākārehi pavattitoti attho.
  7303. 217303,67,1082,48,57,1,63,7,"{Duvidhenā}ti vā paccattatthe karaṇavacanaṃ, duvidhoti vuttaṃ hoti. "
  7304. 217304,67,1082,58,61,1,18,2,{Atthī}ti saṃvijjati.
  7305. 217305,67,1083,2,25,1,109,14,"647. Attano paccayehi karīyatīti kammaṃ, attano phalaṃ karotīti kammanti keci,‘‘ kamman’’ ti evaṃ vattabbā kammasaṅkhātā. "
  7306. 217306,67,1083,26,29,1,28,2,{Parittabhūmako}ti kāmabhūmako.
  7307. 217307,67,1083,30,33,1,30,2,{Mahābhūmako}ti mahaggatabhūmako.
  7308. 217308,67,1083,34,37,1,20,3,Sabban ti anavasesaṃ.
  7309. 217309,67,1083,38,44,1,37,5,"Bhavaṃ gacchati, gameti cāti bhavagāmi. "
  7310. 217310,67,1083,45,60,1,135,13,"Gacchatīti ca nipphādanasamatthatāvasena, attano pavattikāle bhavābhimukhaṃ hutvā pavattatīti attho, nibbattanameva vā gamanaṃ adhippetaṃ."
  7311. 217311,67,1083,61,72,1,55,7,‘‘ Bhavagāmī’’ ti ca etena kammakkhayakaraṃ kammaṃ nivatteti.
  7312. 217312,67,1083,73,78,1,41,4,"Ayañhi vaṭṭakathā, tañca vivaṭṭanissitanti. "
  7313. 217313,67,1083,79,95,1,119,11,Apuññābhisaṅkhāroti dvādasa {cetanā}ti uddhaccasahagatacetanāyapi gahaṇaṃ‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti ettha viya veditabbaṃ.
  7314. 217314,67,1083,96,145,1,86,12,‘‘ Bhavapaccayā jātī’’ ti ettha pana‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇan’’ ti( ma. ni.3.126; mahāva.1; saṃ. ni.2.1; udā.1; netti.24) ettha viya sāpi apanetabbā.
  7315. 217315,67,1083,146,149,1,36,2,{Mandabahuvipākatā}ti appamahāvipākatā.
  7316. 217316,67,1084,2,27,1,203,20,"‘ ‘ Sabbampi bhavagāmikammanti iminā cetanāsampayuttā abhijjhādayo vuttā’’ ti etena ācayagāmitāya tesaṃ kammasaṅkhātatā vuttāti kammabhavapariyāpannataṃ pariyāyena vadati, nippariyāyena pana cetanāva kammabhavo. "
  7317. 217317,67,1084,28,54,1,138,16,"Vuttañhi‘‘ kammabhavo tīhi khandhehi ekenāyatanena ekāya dhātuyā sampayutto, ekena khandhena ekenāyatanena ekāya dhātuyā kehici sampayutto’’ ti( dhātu.244). "
  7318. 217318,67,1084,55,60,1,52,5,Upapattibhavo tīhipi tikehi vutto upādinnakkhandhova.
  7319. 217319,67,1084,61,85,1,132,12,Yathāha‘‘ upapattibhavo… kāmabhavo… saññābhavo… pañcavokārabhavo pañcahi khandhehi ekādasahāyatanehi sattarasahi dhātūhi saṅgahito’’ tiādi( dhātu.67).
  7320. 217320,67,1084,86,103,1,98,12,"Yadi hi anupādinnakānampi gahaṇaṃ siyā,‘‘ dvādasahi āyatanehi aṭṭhārasahi dhātūhī’’ ti vattabbaṃ siyāti. "
  7321. 217321,67,1084,104,144,1,242,24,"Kāmataṇhāya kāmetabbato kāmanissayatāya bhogā viya, kāmasahacaritatāya‘‘ kuntā pacarantī’’ ti viya, kāmārammaṇatāya‘‘ sukhaṃ rūpan’’ ti viya, kāmapaccayaṭṭhānatāya‘‘ sukho saggo’’ ti viya kāmāti avīciparanimmitavasavattiparicchinnā upādinnakkhandhā vuccanti . "
  7322. 217322,67,1084,145,176,1,153,17,"Rūpāvirāgato yaṃ nissitā, tadupacārena‘‘ mañcā ghosantī’’ ti viya,‘‘ phandanadevatā’’ ti viya ca‘‘ rūpan’’ ti vuccanti brahmakāyikākaniṭṭhaparicchinnā upādinnakkhandhā. "
  7323. 217323,67,1085,2,12,1,109,9,"Rūpameva bhavo rūpabhavo, tathā arūpanti ākāsānañcāyatanabhavaggaparicchinnā cattāro upādinnakkhandhā vuccanti. "
  7324. 217324,67,1085,13,16,1,26,3,Arūpameva bhavo arūpabhavo.
  7325. 217325,67,1085,17,44,1,116,17,"Kāmo eva bhavoti kāmabhavo, so pana yasmā yathāvuttenatthena‘‘ kāmo’’ ti vattabbo hoti, tasmā‘‘ kāmasaṅkhāto bhavo’’ ti vuttaṃ. "
  7326. 217326,67,1085,45,56,1,54,7,Kāmāvacarasaññito vā bhavo‘‘ kāmasaṅkhāto bhavo’’ ti vutto.
  7327. 217327,67,1085,57,68,1,53,7,Tathā rūpārūpabhavoti āha‘‘ esa nayo rūpārūpabhavesū’’ ti.
  7328. 217328,67,1085,69,76,1,53,6,Saññāvataṃ {bhavo}ti ettha vantu-saddassa lopo daṭṭhabbo.
  7329. 217329,67,1085,77,89,1,49,8,Tassa vā atthe akāraṃ katvā‘‘ saññabhavo’’ tipi pāṭho.
  7330. 217330,67,1085,90,97,1,21,3,Tenāha‘‘ saññāvā’’ tiādi.
  7331. 217331,67,1085,98,103,1,49,4,{Vokiṇṇo}ti etena vokārasaddassa kammasādhanatamāha.
  7332. 217332,67,1085,104,129,1,145,18,"Vokirīyati pasārīyati vitthārīyatīti vokāro, vokiraṇaṃ vā vokāro, so ekasseva khandhassa vasena pavattattā‘‘ eko vokāro’’ ti vutto, pasaṭuppattīti attho. "
  7333. 217333,67,1086,2,23,1,96,9,648. Kiñcāpi bhavaniddese‘‘ sabbampi bhavagāmikammaṃ kammabhavo’’ ti( vibha.234) iminā cetanāsampayuttadhammāpi vuttā.
  7334. 217334,67,1086,24,36,1,138,10,{Puññābhisaṅkhārādayovā}ti pana avadhāraṇaṃ paccayadhammavisesepi atthappabhedena saṅkhārabhavaggahaṇesu attheva visesoti dassanatthaṃ kataṃ.
  7335. 217335,67,1086,37,45,1,26,4,Tenāha‘‘ evaṃ santepī’’ tiādi.
  7336. 217336,67,1086,46,63,1,108,13,Saṅkhārabhavānaṃ dhammabhedato na saṅkhārā eva puna vuttāti‘‘ sātthakamevidaṃ punavacanan’’ ti etaṃ ayuttanti ce?
  7337. 217337,67,1086,64,71,1,55,6,"Na, bhavekadesabhāvena saṅkhārānaṃ bhavoti puna vuttattā. "
  7338. 217338,67,1086,72,87,1,113,11,Parena vā dhammavisesaṃ aggahetvā punavacanaṃ coditanti codakābhilāsavasena‘‘ sātthakamevidaṃ punavacanan’’ ti vuttaṃ.
  7339. 217339,67,1087,2,11,1,84,6,649. Kāmabhavādinibbattakassa kammassa kāmabhavādibhāvo phalavohārena aṭṭhakathāyaṃ vutto.
  7340. 217340,67,1087,12,44,1,222,22,"Sahajātaviññāṇassapi paccayabhūtaṃ avijjāhetukaṃ saṅkhāraggahaṇena yaṃ kiñci kammaṃ pubbe vuttaṃ, idha pana‘‘ sabbampi bhavagāmikamman’’ ti( vibha.234) vacanato bhavassa nibbattakaṃ upādānahetukaṃ vipaccanāya katokāsameva bhavoti adhippeto. "
  7341. 217341,67,1087,45,69,1,185,17,"Yaṃ kāmupādānapaccayā rūpabhavanibbattakaṃ, arūpabhavanibbattakañca kammaṃ karīyati, so kammabhavo, tadabhinibbattā khandhā upapattibhavoti imamatthaṃ‘‘ esa nayo rūpārūpabhavesū’’ ti atidisati. "
  7342. 217342,67,1087,70,79,1,63,6,"Dve {kāmabhavā}ti kāmakammabhavo, kāmūpapattibhavoti dve kāmabhavā. "
  7343. 217343,67,1087,80,92,1,44,7,"Evaṃ‘‘ dve rūpabhavā, dve arūpabhavā’’ ti etthāpi. "
  7344. 217344,67,1087,93,112,1,121,15,Antogadhe hi visuṃ aggahetvā abbhantaragate eva katvā kāmabhavādike kammūpapattibhavavasena duguṇe katvā āha‘‘ cha bhavā’’ ti.
  7345. 217345,67,1088,2,7,1,39,4,{Avisesenā}ti upādānavasena bhedaṃ akatvā.
  7346. 217346,67,1088,8,21,1,88,9,Upādānabhedākaraṇeneva ca dvādasappabhedassa saṅgahavasena saṅgahato‘‘ cha bhavā’’ ti vuttaṃ.
  7347. 217347,67,1088,22,28,1,40,4,"{Anupagammā}ti anissāya, anāmasitvāti attho. "
  7348. 217348,67,1089,2,32,1,185,21,"650. Gosīlena, kukkurasīlena ca samattena samādinnena gunnaṃ, kukkurānañca sahabyatā vuttāti‘‘ sīlabbatupādānavato jhānabhāvanā na ijjhatī’’ ti maññamānā tena rūpārūpabhavā na hontīti keci vadanti. "
  7349. 217349,67,1089,33,46,1,66,9,Vakkhamānena pana pakārena paccayabhāvato‘‘ taṃ na gahetabban’’ ti āha.
  7350. 217350,67,1089,47,57,1,133,10,Asuddhimagge ca suddhimaggaparāmasanaṃ sīlabbatupādānanti suddhimaggaparāmasanena rūpārūpāvacarajjhānānaṃ nibbattanaṃ na na yujjatīti.
  7351. 217351,67,1090,2,27,1,162,17,"{Anussavavasenā}ti ‘‘ setavadhayajjaṃ ālabhate bhūtikāmo’’ ti ādinnaanussavavasena, yathā ime manussaloke kāmā samiddhā, evaṃ devaloke ito samiddhatarāti diṭṭhānusārena vā. "
  7352. 217352,67,1090,28,30,1,68,2,Purāṇabhāratasītāharaṇapasubandhavidhiādisavanaṃ assaddhammassavanaṃ.
  7353. 217353,67,1090,31,40,1,87,8,"Ādi -saddena asappurisūpanissayaṃ pubbe ca akatapuññataṃ, attamicchāpaṇidhiñca saṅgaṇhāti. "
  7354. 217354,67,1090,41,53,1,136,10,"{Kāyaduccaritādīnipī}ti attano adhippetānaṃ kāmānaṃ anupāyabhūtānipi kāyaduccaritādīni karoti, cirasaggādiatthaṃ yuddhādivasenāti adhippāyo. "
  7355. 217355,67,1090,54,59,1,53,5,Sandiṭṭhike vā pana rajjasenāpatiṭṭhānādisaṅgahe kāme.
  7356. 217356,67,1090,60,72,1,95,10,"Tadantogadhā {evā}ti tasmiṃ duccaritanibbatte, sucaritanibbatte ca kāmabhave antogadhā evāti attho. "
  7357. 217357,67,1090,73,80,1,74,6,{Antogadhā}ti ca saññābhavapañcavokārabhavānaṃ ekadesena antogadhattā vuttaṃ.
  7358. 217358,67,1090,81,87,1,41,6,Na hi te niravasesā kāmabhave antogadhāti.
  7359. 217359,67,1091,2,5,1,50,2,{Sappabhedassā}ti sugatiduggatimanussādippabhedavato.
  7360. 217360,67,1092,2,26,1,200,17,"Kāmāvacarasampattibhave paṭhamadutiyaucchedavādavasena, rūpabhave tatiyaucchedavādavasena, arūpabhave sesaucchedavādavasena ayamattā suucchinno hotīti tadupagaṃ kammaṃ karotīti āha‘‘ ayaṃ attā nāmā’’ tiādi. "
  7361. 217361,67,1092,27,37,1,98,8,"Tattha {suucchinno}ti sakalavaṭṭadukkhasamucchedena suṭṭhu ucchinno, apunabbhavuppattiko hotīti attho."
  7362. 217362,67,1093,2,14,1,116,8,"‘ ‘ Kāmāvacarasampattibhave’’ ti idaṃ paṭhamadiṭṭhadhammanibbānavādavasena vuttaṃ, sesaṃ itaradiṭṭhadhammanibbānavādavasena. "
  7363. 217363,67,1093,15,53,1,288,25,"Tattha kiñcāpi pāḷiyaṃ( dī. ni.1.93 ādayo) rūpāvacarajjhānavaseneva upari cattāro diṭṭhadhammanibbānavādā āgatā, diṭṭhigatiko pana yaṃ kiñci gahetvā yathā tathā abhinivisatīti arūpabhavaggahaṇaṃ, arūpajjhānānampi vā catutthajhānasaṅgahato arūpabhavaggahaṇaṃ, santasukhatāya vā taṃsamaṅgino sukhitabhāvasāmaññato. "
  7364. 217364,67,1093,54,66,1,121,9,"{Vigatapariḷāho}ti yathābhilāsitavisayūpahārena, pahānena ca vūpasantakāmarāgapariḷāho, diṭṭheva dhamme nibbānappattoti attho. "
  7365. 217365,67,1094,2,21,1,136,14,"Suddhimaggaparāmasanavasena pavattitaṃ yaṃ kiñci lokiyaṃ sīlaṃ, jhānañca sīlabbatamicceva idhādhippetanti āha‘‘ idaṃ sīlabbataṃ nāmā’’ tiādi. "
  7366. 217366,67,1094,22,34,1,131,11,"Kamena avatvā sīlabbatupādānassa ante bhavapaccayatāvacanaṃ attavādupādānaṃ viya abhiṇhaṃ asamudācārato, attavādupādānanimittattā ca. "
  7367. 217367,67,1095,2,7,1,31,3,{Kammabhave}ti niddhāraṇe bhummaṃ.
  7368. 217368,67,1095,8,14,1,54,5,{Hetupaccayappabhedehī}ti ettha maggapaccayo ca vattabbo.
  7369. 217369,67,1095,15,32,1,170,16,"Diṭṭhupādānādīni hi sahajātakammabhavassa maggapaccayā hontīti, tasmā tāni sahajātādīsu hetupaccayaṃ apanīya maggapaccayaṃ pakkhipitvā sattadhā paccayā hontīti veditabbāni. "
  7370. 217370,67,1095,33,38,1,90,5,Sabbāni pana anantarasamanantaraanantarūpanissayanatthivigatāsevanapaccayehi paccayā honti.
  7371. 217371,67,1095,39,43,1,46,4,Nānantarassa upanissayapaccayena paccayā honti.
  7372. 217372,67,1095,44,60,1,121,11,"Kadāci ārammaṇapaccayādināpi, taṃ pana upanissayapaccayeneva saṅgahetvā vuttaṃ‘‘ vippayuttassa pana upanissayapaccayenevā’’ ti. "
  7373. 217373,67,1096,2,2,1,43,1,Bhavapaccayājātiādipadavitthārakathāvaṇṇanā
  7374. 217374,67,1097,2,49,1,116,10,651. {Jātītiādīsū}ti ādi -saddena‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavantī’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1; mahāva.1; udā.1; netti.24) sabbaṃ saṅgaṇhāti.
  7375. 217375,67,1097,50,57,1,24,3,Tenāha‘‘ jātiādīnan’’ tiādi.
  7376. 217376,67,1097,58,69,1,54,6,Upapattibhavuppattiyeva jātīti āha‘‘ na upapattibhavo’’ ti.
  7377. 217377,67,1097,70,81,1,87,11,Jāyamānassa pana jāti jātīti upapattibhavopi asati abhāvā jātiyā paccayoti sakkā vattuṃ.
  7378. 217378,67,1097,82,105,1,114,9,"Jāyamānarūpapadaṭṭhānatāpi hi rūpajātiyā vuttā‘‘ upacitarūpapadaṭṭhāno upacayo, anuppabandharūpapadaṭṭhānā santatī’’ ti( dha. sa. aṭṭha.641). "
  7379. 217379,67,1098,2,9,1,54,6,"Jātānaṃ khandhānaṃ uññātatā, abhimatatā ca hīnapaṇītatā. "
  7380. 217380,67,1098,10,15,1,31,4,"Aniṭṭhañhi hīnaṃ, iṭṭhaṃ paṇītaṃ. "
  7381. 217381,67,1098,16,20,1,50,4,Ādi -saddena suvaṇṇadubbaṇṇahīnuttamādiṃ saṅgaṇhāti.
  7382. 217382,67,1098,21,27,1,58,6,Yamakānampi satan ti yamakabhāvena nibbattānampi samānānaṃ.
  7383. 217383,67,1098,28,32,1,21,4,So ca sattānaṃ viseso.
  7384. 217384,67,1098,33,45,1,84,8,Bhinnasantānikassa visesakāraṇassa sabbena sabbaṃ abhāvato‘‘ ajjhattasantāne’’ ti vuttaṃ.
  7385. 217385,67,1098,46,67,1,205,19,"Aññassa kāraṇassa {abhāvato}ti attasantānagatato aññassa visesakāraṇassa anupalabbhamānattā, sati ca tasmiṃ sabbadā sabbesaṃ abhāvatoti pasaṅgassa dunnivāraṇato kāraṇe avisiṭṭhe phalavisesassa ayujjamānakattā. "
  7386. 217386,67,1098,68,75,1,28,3,Tenāha‘‘ kammabhavahetukovā’’ ti.
  7387. 217387,67,1099,2,9,1,62,6,Tena {tenā}ti ñātibyasanādinā jarāmaraṇato aññena dukkhadhammena.
  7388. 217388,67,1099,10,17,1,84,6,"Jarāmaraṇanimittañhi uppannā sokādayo jarāmaraṇābhisambandhā, tadaññe anabhisambandhā. "
  7389. 217389,67,1099,18,25,1,59,4,"{Upanissayakoṭiyā}ti upanissayaṃsena, upanissayalesenāti attho. "
  7390. 217390,67,1099,26,47,1,108,15,"Yo hi paṭṭhāne anāgato sati bhāvā, asati ca abhāvā suttantapariyāyena upanissayo, so‘‘ upanissayakoṭī’’ ti vuccati. "
  7391. 217391,67,1099,48,53,1,45,4,"Paccayamahāpadeso kireso, yadidaṃ upanissayoti. "
  7392. 217392,67,1100,2,2,1,22,1,Bhavacakkakathāvaṇṇanā
  7393. 217393,67,1101,2,27,1,129,17,"652. Na kevalaṃ sokādīnaṃyeva jāti paccayo hoti, sokādīnaṃ pana paccayattā avijjāyapi paccayo evāti dassetuṃ‘‘ yasmā panā’’ tiādi āraddhaṃ. "
  7394. 217394,67,1101,28,31,1,33,2,{Etthā}ti paṭiccasamuppādadesanāyaṃ.
  7395. 217395,67,1101,32,38,1,41,6,Aviditādi midan ti ma -kāro padasandhikaro.
  7396. 217396,67,1101,39,44,1,43,5,Satatan ti sabbakālaṃ yāva aggamaggādhigamā.
  7397. 217397,67,1101,45,51,1,40,5,"Samitan ti saṅgataṃ, abbocchinnanti attho. "
  7398. 217398,67,1102,2,5,1,15,2,{Tesū}ti sokādīsu.
  7399. 217399,67,1102,6,9,1,23,2,{Siddhesū}ti labbhamānesu.
  7400. 217400,67,1102,10,14,1,31,4,Siddhā hoti avijjā avinābhāvato.
  7401. 217401,67,1103,2,17,1,96,11,"{Kāmayānassā}ti kāmayamānassa, kāmo vā yānaṃ etassāti kāmayāno, tassa kāmavasena yāyamānassāti attho. "
  7402. 217402,67,1103,18,21,1,34,2,{Chandajātassā}ti jātataṇhāchandassa.
  7403. 217403,67,1103,22,25,1,25,2,{Parihāyantī}ti vigacchanti.
  7404. 217404,67,1103,26,30,1,26,3,{Ruppatī}ti sokādinā kuppati.
  7405. 217405,67,1104,2,5,1,48,3,Pariyuṭṭhānatāya tiṭṭhanasīlo pariyuṭṭhānaṭṭhāyī.
  7406. 217406,67,1104,6,14,1,30,4,‘‘ Pariyuṭṭhaṭṭhāyino’’ ti vā pāṭho.
  7407. 217407,67,1104,15,26,1,104,9,"Tattha pariyuṭṭhātīti pariyuṭṭhaṃ, diṭṭhipariyuṭṭhānaṃ, tena tiṭṭhatīti pariyuṭṭhaṭṭhāyīti attho daṭṭhabbo. "
  7408. 217408,67,1105,2,36,1,177,20,"Pañca {pubbanimittānī}ti‘‘ mālā milāyanti, vatthāni kilissanti, kacchehi sedā muccanti, kāye vevaṇṇiyaṃ okkamati, devo devāsane nābhiramatī’’ ti( itivu.83) vuttāni pañca maraṇapubbanimittānīti attho. "
  7409. 217409,67,1105,37,46,1,107,9,Tāni hi disvā kammanibbattakkhandhasaṅkhāte upapattibhave bhavacchandabalena devānaṃ balavasoko uppajjatīti.
  7410. 217410,67,1106,2,5,1,13,2,{Bālo}ti avidvā.
  7411. 217411,67,1106,6,10,1,34,4,Tena avijjāya kāraṇabhāvaṃ dasseti.
  7412. 217412,67,1106,11,20,1,105,7,"Tividhaṃ dukkhan ti tassāruppakathāsavana, kammakāraṇādassana, maraṇakālakammopaṭṭhānanidānaṃ sokādidukkhaṃ. "
  7413. 217413,67,1107,2,9,1,47,6,Āsave {sādhentī}ti āsave gamenti bodhentīti attho.
  7414. 217414,67,1108,2,11,1,60,7,Evaṃ {satī}ti evaṃ bhavacakkassa aviditāditāya anādibhāve sati.
  7415. 217415,67,1108,12,16,1,52,4,Ādimattakathanan ti avijjāvasena ādisabbhāvakathanaṃ.
  7416. 217416,67,1108,17,24,1,40,6,"Ādi etassa atthīti hi ādimaṃ, bhavacakkaṃ. "
  7417. 217417,67,1108,25,32,1,53,6,"Tassa bhāvo ādimattaṃ, tassa kathanaṃ ādimattakathanaṃ. "
  7418. 217418,67,1108,33,53,1,148,17,"Visesanivattiattho vā mattasaddo, sati anādibhāve avijjā ādimhi, majjhe, pariyosāne ca sabbattha siyāti ādimattāya avijjāya kathanaṃ virujjhatīti attho."
  7419. 217419,67,1108,54,72,1,84,10,‘‘ Avijjā padhānā’’ ti vatvā tassā padhānabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ avijjāggahaṇenā’’ tiādi āraddhaṃ.
  7420. 217420,67,1108,73,86,1,104,10,"Tattha {avijjāggahaṇenā}ti avijjāya uppādanena, appahānena vā, attano santāne sannihitabhāvakaraṇenāti attho. "
  7421. 217421,67,1108,87,90,1,30,2,{Kammādīnī}ti kammavipākavaṭṭāni.
  7422. 217422,67,1108,91,96,1,60,4,{Palibodhentī}ti nānādukkhaparibyūḷhe saṃsāracārake nirodhenti.
  7423. 217423,67,1108,97,100,1,31,2,{Tehī}ti kilesakammavipākavaṭṭehi.
  7424. 217424,67,1108,101,112,1,65,7,Vaṭṭassa kāraṇabhāvena padhānattā‘‘ padhānadhammo’’ ti avijjā kathitā.
  7425. 217425,67,1109,2,4,1,15,2,Tato avijjādito.
  7426. 217426,67,1109,5,11,1,59,5,{Brahmādinā}ti ādi -saddena pajāpatissarapurisādike saṅgaṇhāti.
  7427. 217427,67,1109,12,21,1,47,7,"Vadatīti vado, taṃ taṃ hitāhitaṃ pavattāti attho. "
  7428. 217428,67,1109,22,51,1,138,19,"Vedeti, vediyatīti vā vedeyyo, sukhādiṃ anubhavati, sabbavisaye vā jānāti,‘‘ sukhito dukkhito’’ tiādinā attanā, parehi ca jānāti, ñāyati cāti attho. "
  7429. 217429,67,1109,52,61,1,47,8,Brahmādinā vā attanā {vā}ti vā -saddo ca -saddattho.
  7430. 217430,67,1109,62,70,1,48,4,Tenāha‘‘ kārakavedakarahitan’’ ti ca-saddatthasamāsaṃ.
  7431. 217431,67,1110,2,23,1,240,20,"Dvādasavidhasuññatāsuññan ti avijjādīnaṃ dvādasannaṃ suññasabhāvānaṃ suññatāya suññaṃ dvādasavidhasuññatāsuññaṃ, dhuvabhāvādisuññatāya vā catubbidhampi suññataṃ ekaṃ katvā dvādasaṅgagatattā dvādasavidhāti tāya dvādasasuññatāya suññanti attho. "
  7432. 217432,67,1111,2,11,1,76,5,653. {Pubbantāharaṇato}ti pubbantato atītakoṭṭhāsato paccuppannavipākassa āharaṇato.
  7433. 217433,67,1111,12,17,1,48,5,Vedanāvasānaṃ paricchinnaṃ ekaṃ bhavacakkaṃ hoti.
  7434. 217434,67,1111,18,22,1,43,4,Bhavacakkekadesopi hi bhavacakkanti vuccati.
  7435. 217435,67,1111,23,40,1,150,15,"Vedanā vā taṇhāsahāyāya avijjāya paccayo hotīti vedanāto avijjā, avijjāto saṅkhārāti sambajjhanato vedanāvasānaṃ bhavacakkaṃ paripuṇṇamevāti daṭṭhabbaṃ. "
  7436. 217436,67,1111,41,45,1,48,4,Avijjāggahaṇena vā taṇhupādānāni tadavinābhāvato.
  7437. 217437,67,1111,46,59,1,128,11,"Saṅkhāraggahaṇena bhavo, viññāṇādiggahaṇena jātijarāmaraṇāni, sokādayo ca gahitāti evampi vedanāvasānaṃ bhavacakkanti yuttamevetaṃ. "
  7438. 217438,67,1111,60,64,1,30,4,Evaṃ taṇhāmūlake ca yojetabbaṃ.
  7439. 217439,67,1111,65,69,1,38,4,Dvinnampi hi aññamaññānuppaveso hotīti.
  7440. 217440,67,1111,70,87,1,166,16,"Avijjā dhammasabhāvaṃ paṭicchādetvā viparītābhinivesaṃ kārentī diṭṭhicarite saṃsāre nayati, tesaṃ vā saṃsāraṃ saṅkhārādipavattiṃ nayati pavattetīti saṃsāranāyikā vuttā. "
  7441. 217441,67,1111,88,93,1,61,5,Taṇhāya taṇhācaritānaṃ saṃsāranāyikābhāve vattabbameva natthi.
  7442. 217442,67,1112,2,4,1,20,2,Paṭhamaṃ bhavacakkaṃ.
  7443. 217443,67,1112,5,13,1,58,6,"{Phaluppattiyā}ti kattuatthe karaṇavacanaṃ, karaṇatthe eva vā. "
  7444. 217444,67,1112,14,33,1,176,17,"Viññāṇādipaccuppannaphaluppatti hi idha diṭṭhā, adiṭṭhānaṃ purimabhave attano hetūnaṃ avijjāsaṅkhārānaṃ phalaṃ anuppādetvā anupacchijjanaṃ pakāseti, pakāsanassa vā karaṇaṃ hotīti. "
  7445. 217445,67,1112,34,56,1,230,21,"Atha vā purimabhavacakkaṃ dutiyena sambandhaṃ vuttanti vedanāsaṅkhātassa phalassa uppattiyā taṇhādīnaṃ hetūnaṃ anupacchedaṃ pakāseti, tasmā phaluppattiyā kāraṇabhūtāya paṭhamassa bhavacakkassa hetūnaṃ anupacchedappakāsanatoti attho. "
  7446. 217446,67,1112,57,89,1,258,25,"Saṅkhārādīnameva vā phalānaṃ uppattiyā avijjādīnaṃ hetūnaṃ phalaṃ ajanetvā anupacchedameva, viññāṇādihetūnaṃ vā saṅkhārādīnaṃ anuppabandhameva pakāseti paṭhamaṃ bhavacakkaṃ, na dutiyaṃ viya pariyosānampīti‘‘ phaluppattiyā hetūnaṃ anupacchedappakāsanato’’ ti vuttaṃ. "
  7447. 217447,67,1112,90,126,1,124,10,"Anupubbapavattidīpanatoti‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ, viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ tiādinā( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1; udā.1) dhammānaṃ anupubbato pavattiyā dīpanato."
  7448. 217448,67,1112,127,150,1,140,15,‘‘ Viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ ti hi ettha aparipuṇṇāyatanaṃ kalalarūpaṃ vatvā tato uddhaṃ‘‘ nāmarūpapaccayā saḷāyatanan’’ ti saḷāyatanappavatti vuttā.
  7449. 217449,67,1112,151,168,1,113,11,"{Sahuppattidīpanato}ti‘‘ upādānapaccayā bhavo, bhavapaccayā jātī’’ ti vā upapattikkhandhānaṃ ekajjhaṃ uppattiyā dīpanato. "
  7450. 217450,67,1112,169,179,1,67,10,Na hi ettha paṭhame viya bhavacakke āyatanānaṃ kamena uppatti vuttā.
  7451. 217451,67,1113,2,12,1,76,6,"654. Hetuādipubbakā tayo sandhī etassāti hetuphalahetupubbakatisandhi, bhavacakkaṃ. "
  7452. 217452,67,1113,13,19,1,80,6,Hetuphalahetuphalavasena catuppabhedo aṅgānaṃ saṅgaho etassāti catubhedasaṅgahaṃ.
  7453. 217453,67,1113,20,30,1,96,9,Sarūpato avuttāpi tasmiṃ tasmiṃ saṅgahe ākirīyanti avijjāsaṅkhārādiggahaṇehi pakāsīyantīti ākārā.
  7454. 217454,67,1113,31,35,1,31,4,Atītahetuādīnaṃ vā pakārā ākārā.
  7455. 217455,67,1113,36,62,1,160,17,"Kilesakammavipākā vipākakilesakammehi sambandhā hutvā punappunaṃ parivattantīti tesu vaṭṭanāmaṃ āropetvā‘‘ tivaṭṭan’’ ti vuttaṃ, vaṭṭekadesattā vā‘‘ vaṭṭānī’’ ti vuttāni. "
  7456. 217456,67,1114,2,8,1,73,5,Sandhīnaṃ {ādipariyosānavavatthitā}ti sandhīnaṃ pubbāparavavatthitāti attho.
  7457. 217457,67,1115,2,12,1,77,8,"{Paritassatī}ti taṃ taṃ vatthuṃ pariggahakaraṇavasena tassati, taṇhāyatīti attho. "
  7458. 217458,67,1115,13,17,1,30,3,{Upādiyatī}ti daḷhagāhaṃ gaṇhāti.
  7459. 217459,67,1115,18,22,1,45,4,Purimakammabhavasmin ti purimakammabhave sati.
  7460. 217460,67,1116,2,16,1,73,10,Tassa ca sabbhāvo kariyamānatā evāti āha‘‘ kammabhave kariyamāneti attho’’ ti.
  7461. 217461,67,1116,17,24,1,63,6,Dukkhādīsu {moho}ti dukkhādīnaṃ ādīnavapaṭicchādako appahīno moho.
  7462. 217462,67,1116,25,30,1,49,4,{Āyūhanā}ti sampiṇḍanakā dānādikiriyāya pavattanakā.
  7463. 217463,67,1116,31,38,1,52,6,"Ekaṃ āvajjanaṃ etesanti ekāvajjanā, tesu ekāvajjanesu. "
  7464. 217464,67,1116,39,42,1,20,3,Sattame cetanā bhavo.
  7465. 217465,67,1116,43,74,1,146,17,"‘‘ Yā kāci vā pana cetanā bhavo, sampayuttā āyūhanā saṅkhārā’’ ti idaṃ yathādassitāya dhammaṭṭhitiñāṇabhājanīye vuttāya paṭisambhidāpāḷiyā( paṭi. ma.1.45) vasena vuttaṃ. "
  7466. 217466,67,1116,75,85,1,31,6,Tattha hi‘‘ cetanā bhavo’’ ti āgatā.
  7467. 217467,67,1116,86,109,1,115,14,"Bhavaniddese pana‘‘ sātthato’’ ti ettha‘‘ cetanāva saṅkhārā, bhavo pana cetanāsampayuttāpī’’ ti vibhaṅgapāḷi vasena dassitaṃ."
  7468. 217468,67,1116,110,115,1,30,3,‘‘ Tattha katamo puññābhisaṅkhāro?
  7469. 217469,67,1116,116,133,1,82,9,Kusalā cetanā kāmāvacarā’’ tiādinā hi saṅkhārānaṃ cetanābhāvo vibhaṅgapāḷiyaṃ( vibha.226) vutto.
  7470. 217470,67,1116,134,148,1,135,10,Tattha paṭisambhidāpāḷiyaṃ‘‘ cetanāsampayuttā vipākadhammattā savipākena āyūhanasaṅkhātena saṅkhatābhisaṅkharaṇakiccena saṅkhārā’’ ti vuttā.
  7471. 217471,67,1116,149,179,1,177,16,"Vibhaṅgapāḷiyaṃ‘‘ sabbampi bhavagāmikammaṃ kammabhavo’’ ti( vibha.234) bhavassa paccayabhāvena bhavagāmibhāvato, kammasaṃsaṭṭhasahāyatāya kammabhāvato ca upapattibhavaṃ bhāventīti‘‘ bhavo’’ ti vuttā. "
  7472. 217472,67,1116,180,193,1,93,9,Upapattibhavabhāvanākiccaṃ pana cetanāya sātisayanti paṭisambhidāpāḷiyā cetanā‘‘ bhavo’’ ti vuttā.
  7473. 217473,67,1116,194,218,1,109,11,Bhavābhisaṅkharaṇakiccaṃ cetanāya sātisayanti vibhaṅgapāḷiyaṃ‘‘ kusalā cetanā’’ tiādinā( vibha.226) cetanā‘‘ saṅkhārā’’ ti vuttā.
  7474. 217474,67,1116,219,230,1,80,10,Tasmā tena tena pariyāyena ubhayaṃ ubhayattha vattuṃ yuttanti natthettha virodho.
  7475. 217475,67,1116,231,255,1,160,17,Tassa phale upapattibhave {nikāmanā}ti‘‘ tassa sutaṃ hoti‘ cātumahārājikā devā dīghāyukā vaṇṇavanto sukhabahulā’ ti’’ ādisutānusārena bhāvini upapattibhave abhikaṅkhanā.
  7476. 217476,67,1116,256,260,1,32,4,Gahaṇan ti kāmupādānaṃ kiccenāha.
  7477. 217477,67,1116,261,264,1,22,3,Parāmasanan ti itarāni.
  7478. 217478,67,1116,265,272,1,65,6,{Āyūhanāvasāne}ti tīsupi atthavikappesu vuttassa āyūhanassa avasāne.
  7479. 217479,67,1117,2,6,1,31,3,{Idhā}ti imasmiṃ paccuppannabhave.
  7480. 217480,67,1117,7,21,1,162,12,"Bhavantarassa atītabhavassa iminā paccuppannabhavena paṭisandhānaṃ bhavantarapaṭisandhānaṃ, bhavantarabhāvena vā paṭisandhānaṃ bhavantarapaṭisandhānaṃ, tassa vasena. "
  7481. 217481,67,1117,22,29,1,49,6,"Yaṃ paṭisandhīti vuccati, taṃ viññāṇanti sambandho. "
  7482. 217482,67,1117,30,40,1,55,6,Tathā hi viññāṇaṃ‘‘ paṭisandhānapaccupaṭṭhānan’’ ti vuccati.
  7483. 217483,67,1117,41,47,1,41,4,"{Gabbhe}ti mātukucchiyaṃ, gabbhāvatthāyaṃ vā. "
  7484. 217484,67,1118,2,24,1,109,13,"Dvīsu atthavikappesu vutte āyūhanasaṅkhāre‘‘ tassa pubbabhāgā’’ ti āha, tatiye atthavikappe vutte‘‘ taṃsampayuttā’’ ti. "
  7485. 217485,67,1118,25,30,1,46,5,Taṃsampayuttā avijjā gahitāva hotīti sambandho.
  7486. 217486,67,1118,31,47,1,134,12,Daharassa cittappavatti bhavaṅgabahulā yebhuyyena bhavantarajanakakammāyūhanasamatthā na hotīti‘‘ idha paṭipakkattā āyatanānan’’ ti vuttaṃ.
  7487. 217487,67,1118,48,64,1,103,11,"‘‘ Kammakaraṇakāle sammoho dassito’’ ti etena kammassa paccayabhūtaṃ sammohaṃ dasseti, na kammasampayuttameva."
  7488. 217488,67,1119,2,64,1,425,48,"‘ ‘ Tattha purimabhavasmiṃ pañca kammasambhārā, etarahi pañca vipākadhammā, etarahi pañca kammasambhārā, anāgate pañca vipākadhammāti dasa dhammā kammaṃ, dasa dhammā vipāko, iti dvīsu ṭhānesu kammaṃ, kammavaṭṭaṃ, dvīsu ṭhānesu vipāko, vipākavaṭṭanti kammasaṅkhepo ca vipākasaṅkhepo ca, kammabhavo ca vipākabhavo ca kammavaṭṭañca vipākavaṭṭañca, kammapavattañca vipākapavattañca, kammasantati ca vipākasantati ca, kiriyā ceva kiriyāphalañcāti–"
  7489. 217489,67,1120,2,7,1,30,4,"‘ ‘ Evaṃ samuppannamidaṃ sahetukaṃ, "
  7490. 217490,67,1121,2,5,1,34,3,Dukkhaṃ aniccaṃ calamittaraddhuvaṃ;
  7491. 217491,67,1122,2,6,1,33,4,"Dhammehi dhammā pabhavanti hetuso, "
  7492. 217492,67,1123,2,7,1,31,5,Na hettha attāva parova vijjati.
  7493. 217493,67,1124,2,9,1,44,5,"‘ ‘ Dhammā dhamme sañjanenti, hetusambhārapaccayā; "
  7494. 217494,67,1125,2,8,1,42,5,"Hetūnañca nirodhāya, dhammo buddhena desito."
  7495. 217495,67,1126,2,12,1,44,7,"‘ ‘ Hetūsu uparuddhesu, chinnaṃ vaṭṭaṃ na vaṭṭati; "
  7496. 217496,67,1127,2,7,1,46,4,"Evaṃ dukkhantakiriyāya, brahmacariyidha vijjati; "
  7497. 217497,67,1128,2,20,1,48,7,"Satte ca nupalabbhante, nevucchedo na sassatan’’ ti.( vibha. aṭṭha.242); "
  7498. 217498,67,1129,2,16,1,135,12,"Tattha kammāneva vipākaṃ sambharanti vaḍḍhentīti kammasambhārā, kammaṃ vā saṅkhārabhavā, tadupakārakāni avijjātaṇhupādānāni kammasambhārā. "
  7499. 217499,67,1129,17,38,1,191,17,"Paṭisandhidāyako vā bhavo kammaṃ, tadūpakārakā yathāvuttā āyūhanasaṅkhārā, avijjādayo ca {kammasambhārā}ti kammañca kammasambhārā ca {kammasambhārā}ti ekasesavasena kammasambhāraggahaṇaṃ veditabbaṃ. "
  7500. 217500,67,1129,39,56,1,98,12,"Dasa dhammā kamman ti avijjādayopi kammasahāyatāya kammasarikkhakā, tadūpakārā cāti‘‘ kamman’’ ti vuttā. "
  7501. 217501,67,1129,57,69,1,72,9,"Saṅkhippanti ettha avijjādayo, viññāṇādayo cāti saṅkhepo, kammaṃ, vipāko ca."
  7502. 217502,67,1129,70,86,1,74,10,"‘‘ Kammaṃ vipāko’’ ti evaṃ saṅkhipīyatīti vā saṅkhepo, avijjādayo, viññāṇādayo ca. "
  7503. 217503,67,1129,87,98,1,117,10,"Saṅkhepabhāvasāmaññena pana ekavacanaṃ katanti daṭṭhabbaṃ, saṅkhepasaddo vā bhāgādhivacananti kammabhāgo kammasaṅkhepo. "
  7504. 217504,67,1130,2,7,1,36,5,Evaṃ samuppannan ti kammatopi vipāko.
  7505. 217505,67,1130,8,25,1,104,12,"Tatthāpi‘‘ avijjāto saṅkhārā’’ ti evaṃ samuppannaṃ, tisandhiādivasena vā samuppannaṃ idaṃ bhavacakkanti attho. "
  7506. 217506,67,1130,26,33,1,47,5,"Ittaran ti gamanadhammaṃ, vinassadhammanti attho. "
  7507. 217507,67,1130,34,46,1,124,11,"Tena uppādavayavantatādīpakena anicca saddena, vikārāpattidīpakena cala saddena ca adīpitaṃ kālantaraṭṭhāyitābhāvaṃ vibhāveti. "
  7508. 217508,67,1130,47,51,1,43,4,Addhuvan ti etena thirabhāvābhāvanissārataṃ.
  7509. 217509,67,1130,52,56,1,30,4,Hetu eva sambhārā hetusambhārā.
  7510. 217510,67,1130,57,92,1,110,16,"‘‘ Ṭhānaso hetuso’’ ti( kathā.355; paṭi. ma.1.44) ettha evaṃ vuttaṃ vā ṭhānaṃ, aññampi tassa tassa sādhāraṇaṃ kāraṇaṃ sambhāro, asādhāraṇaṃ hetu. "
  7511. 217511,67,1130,93,108,1,109,14,"Evan ti evaṃ hetuto dhammamattasambhave, hetunirodhā ca vaṭṭacchede dhamme ca taṃnirodhāya desite satīti attho. "
  7512. 217512,67,1130,109,132,1,132,17,"Brahmacariyaṃ idha brahmacariyidha satte {cā}ti ettha ca -saddo‘‘ evaṃ brahmacariyañca vijjati, sassatucchedā ca na hontī’’ ti samuccayattho. "
  7513. 217513,67,1130,133,154,1,164,19,"Evañhi hetuāyatte dhammamattasambhave satto nupalabbhati, tasmiñca upalabbhante sassato, ucchedo vā siyāti nupalabbhante tasmiṃ neva ucchedo na sassatanti vuttaṃ hoti. "
  7514. 217514,67,1131,2,13,1,50,6,"655. {Saccappabhavato}ti saccato, saccānaṃ vā pabhavato ca. "
  7515. 217515,67,1132,2,10,1,69,7,Kusalākusalaṃ kamman ti vaṭṭakathāya vattamānattā sāsavanti viññāyati.
  7516. 217516,67,1132,11,30,1,121,13,"{Avisesenā}ti‘‘ cetanā cetanāsampayuttakā’’ ti visesaṃ akatvā, sabbampi taṃ kusalākusalaṃ kammaṃ samudayasaccanti vuttanti attho."
  7517. 217517,67,1132,31,62,1,155,19,"‘‘ Taṇhā ca… pe… avasesā ca sāsavā kusalā dhammā’’ ti( vibha.208-210) hi cetanācetanāsampayuttavisesaṃ akatvā vuttanti, ariyasaccavisesaṃ vā akatvā samudayasaccanti vuttanti attho. "
  7518. 217518,67,1132,63,76,1,81,9,Saccavibhaṅge hi sabbepi kilesā sabbampi bhavagāmikammaṃ‘‘ samudayasaccan’’ ti vuttaṃ.
  7519. 217519,67,1132,77,81,1,49,4,Dutiyasaccaṃ pabhavo etassāti dutiyasaccapabhavaṃ.
  7520. 217520,67,1132,82,96,1,104,9,"Upādānapaccayā bhavoti upapattibhavassa, kammabhavassa ca adhippetattā vuttaṃ‘‘ paṭhamadutiyasaccadvayan’’ ti. "
  7521. 217521,67,1133,2,13,1,62,6,"656. {Vatthūsū}ti ārammaṇesu, dukkhādīsu vā paṭicchādetabbesu vatthūsu. "
  7522. 217522,67,1133,14,23,1,90,8,{Sammohetī}ti dhammasabhāvaṃ jānituṃ paṭivijjhituṃ adentī tassa paṭicchādanavasena sammoheti.
  7523. 217523,67,1133,24,29,1,36,5,Vatthun ti idha ārammaṇaṃ adhippetaṃ.
  7524. 217524,67,1133,30,39,1,90,9,Aññamaññañca upatthambheti aññamaññasannissayena vinā ṭhātuṃ asakkontā dve naḷakalāpā viya.
  7525. 217525,67,1133,40,45,1,43,4,{Savisaye}ti yathāsakaṃ visaye rūpāyatanādike.
  7526. 217526,67,1133,46,64,1,103,14,Jāyamānānaṃ khandhānaṃ vikārabhāvena labbhamānā jāti te janentī viya hotīti vuttaṃ‘‘ khandhe ca janetī’’ ti.
  7527. 217527,67,1133,65,74,1,46,5,Tenāha‘‘ tesaṃ abhinibbattibhāvena pavattattā’’ ti.
  7528. 217528,67,1133,75,90,1,94,10,Pākabhedabhāvañca {adhitiṭṭhatī}ti etthāpi‘‘ khandhe janetī’’ ti ettha vuttanayeneva attho gahetabbo.
  7529. 217529,67,1133,91,95,1,34,3,Pākabhedavasena vattaticceva attho .
  7530. 217530,67,1133,96,114,1,101,14,"Paccatīti pāko, bhijjatīti bhedo, pāko ca bhedo ca pākabhedaṃ, tassa bhāvaṃ paccanaṃ, bhijjanañcāti attho. "
  7531. 217531,67,1133,115,131,1,134,14,"Sokādīnaṃ {adhiṭṭhānattā}ti tesaṃ kāraṇattā, tehi siddhāya avijjāya sahitehi saṅkhārehi paccayo ca hoti bhavantarapātubhāvāyāti adhippāyo. "
  7532. 217532,67,1133,132,147,1,105,11,Cuticittaṃ vā paṭisandhiviññāṇassa anantarapaccayo hotīti‘‘ paccayo ca hoti bhavantarapātubhāvāyā’’ ti vuttaṃ.
  7533. 217533,67,1133,148,164,1,127,12,Taṃ pana cuticittaṃ avijjāsaṅkhārarahitaṃ bhavantarassa paccayo na hotīti sasahāyattadassanatthamāha‘‘ sokādīnaṃ adhiṭṭhānattā’’ ti.
  7534. 217534,67,1133,165,175,1,76,8,"{Dvedhā}ti attano attano sarasena, dhammantarapaccayabhāvena cāti dvedhā dvedhā. "
  7535. 217535,67,1133,176,179,1,28,3,Byāpanicchālopena hi niddeso.
  7536. 217536,67,1134,2,33,1,156,18,"657.‘‘ Avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti etena saṅkhārānaṃ paccayuppannatādassanena‘‘ ko nu kho abhisaṅkharotīti esa no kallo pañho’’ ti dasseti, tenetaṃ kārakadassananivāraṇaṃ. "
  7537. 217537,67,1134,34,46,1,123,11,"Attā bhavato bhavantaraṃ saṅkamatīti dassanaṃ attasaṅkantidassanaṃ, taṃ saṅkhārapaccayā viññāṇuppattivacanena nivāritaṃ hoti. "
  7538. 217538,67,1134,47,69,1,158,17,"Pañcannaṃ khandhānaṃ abhedato eko attāti gahaṇaṃ ghanasaññā, taṃ yamakatālakandaṃ bhindantena viya‘‘ viññāṇapaccayā nāmarūpamattametan’’ ti vacanena nivāritaṃ hoti."
  7539. 217539,67,1134,70,85,1,85,7,‘‘ Evamādidassananivāraṇan’’ ti etena‘‘ socati paridevati dukkhito’’ tiādidassananivāraṇamāha.
  7540. 217540,67,1134,86,125,1,106,12,Sokādayopi hi paccayāyattā avasavattinoti‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇaṃ soka… pe… sambhavantī’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1; udā.1) etena vuttamevāti.
  7541. 217541,67,1134,126,129,1,79,2,{Micchādassananivāraṇatopī}ti kārakadassanādinānāvidhamicchābhinivesanivāraṇatopi.
  7542. 217542,67,1135,2,21,1,160,12,658.‘‘ Salakkhaṇasāmaññalakkhaṇavasenā’’ ti etena sabbappakārena dhammānaṃ yāthāvato adassanamāha tadubhayavinimuttassa dhammesu paramatthato passitabbabhāvassa abhāvato.
  7543. 217543,67,1135,22,25,1,36,3,Upakkhalanaṃ viya dukkhuppattihetuto.
  7544. 217544,67,1135,26,29,1,31,3,Patanaṃ viya bhavantarapapātato.
  7545. 217545,67,1135,30,36,1,64,5,"Gaṇḍapātubhāvo viya dukkhatāsūlayogato, kilesāsucipaggharaṇato ca. "
  7546. 217546,67,1135,37,54,1,131,15,"Gaṇḍabhedapīḷakā {viyā}ti bhedanatthaṃ paccamāne gaṇḍe tassa upari jāyamānā khuddakapīḷakā viya, gaṇḍassa vā anekadhābhede pīḷakā viya. "
  7547. 217547,67,1135,55,59,1,41,4,Ghaṭṭanaṃ viya saṅghaṭṭanarasatāya phasso.
  7548. 217548,67,1135,60,71,1,110,10,Ghaṭṭanadukkhaṃ {viyā}ti ghaṭṭanato jātaṃ dukkhaṃ viya tividhadukkhatāvasena tissannampi vedanānaṃ dukkhabhāvato.
  7549. 217549,67,1135,72,77,1,60,4,Paṭikārābhilāso {viyā}ti samudāyassa ekadesanidassanabhāvenāha.
  7550. 217550,67,1135,78,81,1,52,3,Asappāyaggahaṇaṃ viya bahuvidhānatthuppattinimittato.
  7551. 217551,67,1135,82,87,1,58,5,Asappāyalepanaṃ viya dukkhahetuno sasantāne sannidhāpanato.
  7552. 217552,67,1135,88,96,1,104,6,"Gaṇḍavikārapātubhāvo viya attabhāvagaṇḍassa nibbattivikārabhāvato , tannimittañcassa sūnabhāvādisambhavato. "
  7553. 217553,67,1135,97,100,1,43,3,Sūnatāsarāgapubbaggahaṇādayo hi gaṇḍavikārā.
  7554. 217554,67,1135,101,121,1,126,16,Sarasato gaṇḍassa bhijjanaṃ pākena vinā na hotīti bhedaggahaṇenevassa pākopi gahitoti katvā āha‘‘ gaṇḍabhedo viya jarāmaraṇan’’ ti.
  7555. 217555,67,1135,122,133,1,87,9,"Gaṇḍassa vā visadisāpatti, bhijjanañca gaṇḍabhedo, tattha visadisāpatti pākoti veditabbaṃ. "
  7556. 217556,67,1136,2,21,1,132,14,Upamāhi bhavacakkaṃ viññāpentena ekādhiṭṭhānehi upamāvisesehi taṃ viññāpetvā idāni nānādhiṭṭhānehi viññāpetuṃ‘‘ yasmā vā’’ tiādi vuttaṃ.
  7557. 217557,67,1136,22,47,1,183,22,"Tattha paṭalābhibhūtacakkhuko rūpāni na passati, kiñci passantopi viparītaṃ passati, evaṃ avijjābhibhūto dukkhādīni na paṭipajjati na passati, micchā vā paṭipajjatīti paṭalaṃ viya avijjā. "
  7558. 217558,67,1136,48,61,1,105,12,"Kosakārakimi viya attanāva katattā, vaṭṭassa attano eva paribbhamanakāraṇattā ca kosappadesā viya saṅkhārā. "
  7559. 217559,67,1136,62,79,1,177,16,Saṅkhārapariggahaṃ vinā patiṭṭhaṃ alabhamānaṃ viññāṇaṃ pariṇāyakapariggahaṃ vinā patiṭṭhaṃ alabhamāno rājakumāro {viyā}ti pariggahena vinā patiṭṭhālābho ettha upamopameyyasāmaññaṃ.
  7560. 217560,67,1136,80,83,1,39,3,Upapattinimittan ti kammādiārammaṇamāha.
  7561. 217561,67,1136,84,92,1,70,6,"{Parikappanato}ti ārammaṇakaraṇato, sampayuttena vā vitakkena vitakkanato. "
  7562. 217562,67,1136,93,97,1,62,4,Devamanussamigavihaṅgādivividhappakāratāya māyā viya nāmarūpaṃ.
  7563. 217563,67,1136,98,103,1,66,5,Patiṭṭhāvisesena vuddhivisesāpattito vanappagumbo viya saḷāyatanaṃ.
  7564. 217564,67,1136,104,108,1,71,4,Āyatanānaṃ visayivisayabhūtānaṃ aññamaññābhimukhabhāvo āyatanaghaṭṭanaṃ.
  7565. 217565,67,1136,109,118,1,86,8,"Tato āyatanaghaṭṭanato dvayasaṅghaṭṭanuppattito, vedanādukkhahetuto ca aggi viya phasso. "
  7566. 217566,67,1136,119,123,1,29,4,Sapariḷāhato dāho viya vedanā.
  7567. 217567,67,1136,124,129,1,63,5,Uparūpari taṇhāpavaḍḍhanato loṇūdakapānaṃ viya visayānubhavanaṃ.
  7568. 217568,67,1136,130,135,1,45,5,Ārammaṇe pātukamyatābhāvato pipāsā viya taṇhā.
  7569. 217569,67,1136,136,149,1,118,12,"Tadassupādānan ti taṃ abhilāsakaraṇaṃ taṇhādiṭṭhābhinandanaṃ assa taṃsamaṅgino puggalassa, tadassa vā bhaveyya upādānaṃ. "
  7570. 217570,67,1136,150,156,1,67,6,Byasanāvahatāya ajānanato bhavupādānaṃ macchassa baḷisupādānaṃ viya.
  7571. 217571,67,1136,157,169,1,103,12,Ettha ca saṅkhārādīnaṃ kosappadesapariṇāyakādīhi dvīhi dvīhi sadisatāya dve dve upamā vuttāti veditabbā.
  7572. 217572,67,1137,2,18,1,107,12,"659. Koci agambhīro eva gambhīro viya khāyati purāṇatiṇapaṇṇādibharito pabbatasaṅkhepe jalāsayo viya, na evamayaṃ. "
  7573. 217573,67,1137,19,27,1,70,8,Ayaṃ pana gambhīrova hutvā obhāsati pakāsati dissatīti gambhīrāvabhāso.
  7574. 217574,67,1137,28,32,1,40,4,Yathārahan ti atthādivasena yathānurūpaṃ.
  7575. 217575,67,1138,2,39,1,174,26,"Jātito jarāmaraṇaṃ na na hoti, hoti evāti avadhāraṇe siddhe‘‘ siyā nu kho jarāmaraṇaṃ jātito, aññatopī’’ ti āsaṅkāyaṃ tadāsaṅkānivattanatthaṃ‘‘ na ca jātiṃ vinā aññato hotī’’ ti vuttaṃ. "
  7576. 217576,67,1138,40,56,1,85,10,"Tattha aññaggahaṇaṃ jātiyā paṭiyogīvisayaṃ, na aññamattavisayaṃ ‘‘ jātiṃ vinā’’ ti vacanato. "
  7577. 217577,67,1138,57,63,1,58,6,Tenassa nāññaṃ jātiyā sahakārīkāraṇabhūtaṃ nivattitaṃ hoti.
  7578. 217578,67,1138,64,68,1,21,4,Esa nayo ito paresupi.
  7579. 217579,67,1138,69,77,1,45,7,"Itthan ti idaṃ pakāraṃ, iminā pakārenāti attho. "
  7580. 217580,67,1138,78,91,1,145,11,"{Jātipaccayasambhūtasamudāgataṭṭho}ti jātipaccayasambhūtaṃ hutvā sahitassa attano paccayānurūpassa uddhaṃ uddhaṃ āgatabhāvo, anuppavattaṭṭhoti attho. "
  7581. 217581,67,1138,92,99,1,64,7,Atha vā sambhūtaṭṭho ca samudāgataṭṭho ca sambhūtasamudāgataṭṭho.
  7582. 217582,67,1138,100,120,1,94,15,"‘‘ Na jātito jarāmaraṇaṃ na hoti, na ca jātiṃ vinā aññato hotī’’ ti hi jātipaccayasambhūtaṭṭho vutto. "
  7583. 217583,67,1138,121,137,1,122,13,"Itthañca jātito {samudāgacchatī}ti jātipaccayasamudāgataṭṭho, yā yā jāti yathā yathā paccayo hoti, tadanurūpapātubhāvoti attho. "
  7584. 217584,67,1139,2,43,1,205,27,"Tattha ‘‘ na jātito jarāmaraṇaṃ na hotī’’ ti iminā jarāmaraṇassa jātipaccayatāya avitathataṃ dasseti,‘‘ na jātiṃ vinā aññato jarāmaraṇaṃ hotī’’ ti iminā anaññathattaṃ,‘‘ itthañca jātito samudāgacchatī’’ ti iminā tathataṃ. "
  7585. 217585,67,1139,44,60,1,135,14,"Tena ca yathā paccayadhammā attano paccayuppannānaṃ paccayabhāve, tathā avitathā anaññathā, evaṃ paccayuppannadhammāpi tabbhāveti dasseti. "
  7586. 217586,67,1139,61,64,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  7587. 217587,67,1139,65,79,1,92,10,‘‘ Hetuphale ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti etena vacanena atthassa hetuphalabhāvo kathaṃ ñātabboti?
  7588. 217588,67,1139,80,98,1,97,10,‘‘ Atthapaṭisambhidā’’ ti etassa samāsapadassa avayavapadatthaṃ dassentena‘‘ hetuphale ñāṇan’’ ti vuttattā.
  7589. 217589,67,1139,99,153,1,261,31,"‘‘ Atthe paṭisambhidā atthapaṭisambhidā’’ ti ettha hi‘‘ atthe’’ ti etassa atthaṃ dassentena‘‘ hetuphale’’ ti vuttaṃ,‘‘ paṭisambhidā’’ ti etassa atthaṃ dassentena‘‘ ñāṇan’’ ti, tasmā hetuphalaatthasaddā ekatthā, ñāṇapaṭisambhidā cāti imamatthaṃ vadantena sādhito atthassa hetuphalabhāvo. "
  7590. 217590,67,1140,2,6,1,32,3,{Yenākārenā}ti yena pavattiākārena.
  7591. 217591,67,1140,7,13,1,72,6,Sabhāvadhammā hi paccayavisesasiddhena pavattiākārena visiṭṭhākārā honti.
  7592. 217592,67,1140,14,37,1,82,9,Tenāha‘‘ sabbe dhammā sabbākārena buddhassa bhagavato ñāṇamukhe āpāthamāgacchantī’’ ti( mahāni.156; cūḷani. mogharājamāṇavapucchāniddesa85).
  7593. 217593,67,1140,38,43,1,37,4,{Yadavatthā}ti yāya avatthāya avatthitā.
  7594. 217594,67,1140,44,56,1,98,12,Avatthāvisesavanto hi dhammā tena tena avatthāvisesena taṃ taṃ atthakiccaṃ sādhetuṃ samatthā honti.
  7595. 217595,67,1140,57,82,1,149,16,"Svāyaṃ pavattiākāro, avatthāviseso ca avijjāyapi anupacitakusalasambhārehi duravabodhato eva ñāṇena alabbhaneyyapatiṭṭho cāti āha‘‘ tassa… pe… gambhīro’’ ti. "
  7596. 217596,67,1140,83,88,1,27,4,"Tassa ākārassa, avatthāya ca. "
  7597. 217597,67,1140,89,97,1,70,8,Hetumhi ñāṇan ti ettha hetuno dhammapariyāyatā vuttanayeneva veditabbā.
  7598. 217598,67,1141,2,5,1,26,2,{Assā}ti paṭiccasamuppādassa.
  7599. 217599,67,1141,6,15,1,77,8,Tena tena {kāraṇenā}ti tena tena veneyyānaṃ bujjhanānuguṇatāsaṅkhātena kāraṇena.
  7600. 217600,67,1141,16,20,1,29,3,{Tatthā}ti tasmiṃ desanappakāre.
  7601. 217601,67,1141,21,31,1,137,8,"{Anulomapaṭilomato}ti nayidha paccayuppādā paccayuppannuppādasaṅkhātaṃ anulomaṃ, paccayanirodhā paccayuppannanirodhasaṅkhātañca paṭilomamāha. "
  7602. 217602,67,1141,32,40,1,64,7,"Ādito pana antagamanamanulomaṃ, antato ca ādigamanaṃ paṭilomamāha. "
  7603. 217603,67,1141,41,50,1,88,8,"Ādito paṭṭhāya anulomadesanāya, antato paṭṭhāya paṭilomadesanāya ca tisandhicatusaṅkhepaṃ."
  7604. 217604,67,1141,51,135,1,220,23,"‘‘ Ime cattāro āhārā kiṃnidānā’’ tiādikāya( saṃ. ni.2.11) vemajjhato paṭṭhāya paṭilomadesanāya,‘‘ cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, tiṇṇaṃ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā’’ tiādikāya( ma. ni.1.204,400; ma. ni.3.421,425-426; saṃ. ni.2.43-45;2.4.60; kathā.465,467) anulomadesanāya ca dvisandhitisaṅkhepaṃ."
  7605. 217605,67,1141,136,165,1,127,11,"‘‘ Saṃyojanīyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino viharato taṇhā pavaḍḍhati, taṇhāpaccayā upādānan’’ tiādīsu( saṃ. ni.2.53,57) ekasandhidvisaṅkhepaṃ. "
  7606. 217606,67,1141,166,195,1,103,13,"Katthaci ekaṅgopi ca paṭiccasamuppādo desito, so‘‘ tatra, bhikkhave, sutavā ariyasāvako’’ tiādinā( saṃ. ni.2.62) dassito eva. "
  7607. 217607,67,1142,2,6,1,46,4,Avijjādīnaṃ sabhāvo paṭivijjhīyatīti paṭivedho.
  7608. 217608,67,1142,7,34,1,135,14,Vuttaṃ hetaṃ aṭṭhakathāyaṃ‘‘ tesaṃ tesaṃ vā tattha tattha vuttadhammānaṃ paṭivijjhitabbo salakkhaṇasaṅkhāto aviparītasabhāvo paṭivedho’’ ti( dha. sa. aṭṭha. nidānakathā).
  7609. 217609,67,1142,35,40,1,61,5,Jānanalakkhaṇassa ñāṇassa paṭipakkhabhūto avijjāya aññāṇaṭṭho.
  7610. 217610,67,1142,41,46,1,74,5,Ārammaṇassa paccakkhakaraṇena dassanabhūtassa paṭipakkhabhūto adassanaṭṭho.
  7611. 217611,67,1142,47,62,1,125,13,"Yena panesā dukkhādīnaṃ yāthāvasarasaṃ paṭivijjhituṃ na deti, chādetvā pariyonandhitvā tiṭṭhati, so tassā saccāsampaṭivedhaṭṭho. "
  7612. 217612,67,1142,63,68,1,42,4,"Apuññābhisaṅkhārekadeso sarāgo, añño virāgo. "
  7613. 217613,67,1142,69,81,1,111,10,"Rāgassa vā apaṭipakkhabhāvato rāgapavaḍḍhako apuññābhisaṅkhāro sabbopi sarāgo, itaro tappaṭipakkhabhāvato virāgo."
  7614. 217614,67,1142,82,123,1,203,23,"‘‘ Dīgharattaṃ hetaṃ, bhikkhave, assutavato puthujjanassa ajjhositaṃ mamāyitaṃ parāmaṭṭhaṃ‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’ ti( saṃ. ni.2.62) attaparāmāsassa viññāṇaṃ visesato vatthu vuttanti viññāṇassa suññataṭṭho gambhīro. "
  7615. 217615,67,1142,124,133,1,123,8,Attā vijānāti saṃsaratīti sabyāpāratāsaṅkanti abhinivesabalavatāya abyāpāraṭṭhaasaṅkantipaṭisandhipātubhāvaṭṭhā ca gambhīrā.
  7616. 217616,67,1142,134,164,1,211,24,"Nāmarūpassa paṭisandhikkhaṇe ekuppādo, pavattiyaṃ visuṃ visuṃ yathārahaṃ ekuppādo, nāmassa rūpena, rūpassa ca nāmena asampayogato vinibbhogo, nāmassa nāmena, rūpassa ca rūpena, ekaccassa ekaccena avinibbhogo yojetabbo. "
  7617. 217617,67,1142,165,174,1,82,9,Ekuppādekanirodhe hi avinibbhoge adhippete so rūpassa ca ekakalāpavuttino labbhati.
  7618. 217618,67,1142,175,187,1,131,11,"Atha vā ekacatuvokārabhavesu nāmarūpānaṃ asahavattanato aññamaññavinibbhogo, pañcavokārabhave sahavattanato avinibbhogo ca veditabbo. "
  7619. 217619,67,1143,2,6,1,44,4,Adhipatiyaṭṭho nāma idha indriyapaccayabhāvo.
  7620. 217620,67,1143,7,27,1,81,9,‘‘ Lokopeso dvārāpesā khettampetan’’ ti( dha. sa.598-599) vuttā lokādiatthā cakkhādīsu pañcasu yojetabbā.
  7621. 217621,67,1143,28,38,1,92,9,"Manāyatanassāpi lujjanato, manosamphassādīnaṃ dvārakhettabhāvato ca ete atthā sambhavanti eva. "
  7622. 217622,67,1143,39,48,1,106,8,"Āpāthagatānaṃ rūpādīnaṃ pakāsanayogyatālakkhaṇaṃ obhāsanaṃ cakkhādīnaṃ visayibhāvo, manāyatanassa vijānanaṃ. "
  7623. 217623,67,1143,49,57,1,81,7,"Saṅghaṭṭanaṭṭho visesato cakkhusamphassādīnaṃ pañcannaṃ, itare channampi yojetabbā. "
  7624. 217624,67,1143,58,67,1,66,7,"Phusanañca phassassa sabhāvo, saṅghaṭṭanaṃ raso, itare upaṭṭhānākārā. "
  7625. 217625,67,1143,68,74,1,70,5,"Ārammaṇarasānubhavanaṭṭho rasavasena vutto, vedayitaṭṭho lakkhaṇavasena. "
  7626. 217626,67,1143,75,81,1,77,6,Sukhadukkhamajjhattabhāvā yathākkamaṃ tissannaṃ vedanānaṃ sabhāvavasena vuttā.
  7627. 217627,67,1143,82,89,1,70,7,Attā vedayatīti abhinivesassa balavatāya nijjīvaṭṭho vedanāya gambhīro.
  7628. 217628,67,1143,90,99,1,94,8,"Nijjīvāya vā vedanāya vedayitaṃ nijjīvavedayitaṃ, nijjīvavedayitameva attho nijjīvavedayitaṭṭho. "
  7629. 217629,67,1143,100,107,1,88,6,"Sappītikataṇhāya abhinanditaṭṭho, balavatarataṇhāya gilitvā pariniṭṭhāpanaṃ ajjhosānaṭṭho. "
  7630. 217630,67,1143,108,111,1,31,3,Itaro sādhāraṇavasena veditabbo.
  7631. 217631,67,1143,112,123,1,116,9,"Ādānaggahaṇābhinivesaṭṭhā catunnampi upādānānaṃ samānā, parāmāsaṭṭho vutto diṭṭhupādānādīnameva, tathā duratikkamaṭṭho."
  7632. 217632,67,1143,124,148,1,108,11,"‘‘ Diṭṭhikantāro’’ ti( dha. sa.392) hi vacanato diṭṭhīnaṃ duratikkamatā, daḷhaggahaṇattā vā catunnampi duratikkamaṭṭho yojetabbo. "
  7633. 217633,67,1143,149,154,1,46,5,Duratikkamatāyapi hi taṇhāya samuddaṭṭho vutto.
  7634. 217634,67,1143,155,161,1,71,6,Yonigatiṭhitinivāsesukhipanan ti samāse bhummavacanassa alopo daṭṭhabbo.
  7635. 217635,67,1143,162,167,1,51,5,Evañhi tena āyūhanābhisaṅkharaṇapadānaṃ samāso hoti.
  7636. 217636,67,1143,168,175,1,76,7,Jarāmaraṇaṅgaṃ maraṇappadhānanti maraṇaṭṭhā eva khayādayo gambhīrāti dassitā.
  7637. 217637,67,1143,176,186,1,95,9,"Navanavānañhi khayena khaṇḍiccādiparipakkappavatti jarāti, khayaṭṭho vā jarāya vuttoti daṭṭhabbo. "
  7638. 217638,67,1143,187,192,1,41,5,Navabhāvāpagamo hi khayoti vattuṃ yuttoti.
  7639. 217639,67,1143,193,195,1,24,2,Vipariṇāmaṭṭho dvinnampi.
  7640. 217640,67,1143,196,205,1,97,8,"Santativasena vā jarāya khayavayabhāvo, sammutikhaṇikavasena maraṇassa bhedavipariṇāmatā yojetabbā. "
  7641. 217641,67,1144,2,22,1,113,13,"660. {Atthanayā}ti atthānaṃ nayā, avijjādiatthehi ekattādī sakena bhāvena nayanti gamentīti ekattādayo, tesaṃ nayāti vuttā. "
  7642. 217642,67,1144,23,26,1,19,3,Nīyantīti hi nayāti.
  7643. 217643,67,1144,27,36,1,64,8,Atthā eva vā ekattādibhāvena nīyamānā ñāyamānā {atthanayā}ti vuttā.
  7644. 217644,67,1144,37,58,1,108,15,"Nīyanti etehīti vā nayā, ekattādīhi ca atthā‘‘ ekan’’ tiādinā nīyanti, tasmā ekattādayo atthānaṃ nayāti atthanayā. "
  7645. 217645,67,1145,2,30,1,338,25,"{Aṅkurādibhāvenā}ti aṅkurapattanāḷakhandhasākhāpallavapalāsādibhāvena pavattamāne avayave ekajjhaṃ gahetvā santānānupacchedena bījaṃ rukkhabhāvaṃ pattaṃ rukkhabhāvena pavattaṃ tañca ekattena vuccatīti santānānupacchedo yathā ekattaṃ, evaṃ idhāpi avijjāsaṅkhārādihetuhetusamuppannānaṃ santānānupacchedo ekasantatipatitatā {ekattanayo}ti dasseti."
  7646. 217646,67,1145,31,40,1,58,5,‘‘ Hetuphalasambandhenā’’ ti etena santānānupacchedaṃ vibhāveti.
  7647. 217647,67,1145,41,69,1,222,24,"Satipi hi hetuphalānaṃ paramatthato bhede hetubhāvena, phalabhāvena ca tesaṃ sambandhabhāvoyevettha santānānupacchedo, yato yasmiṃ santāne kammaṃ nibbattaṃ, tattheva phaluppattīti katassa vināso, akatassa abbhāgamo ca natthīti. "
  7648. 217648,67,1145,70,84,1,121,12,"{Ekattaggahaṇato}ti hetuphalānaṃ bhedaṃ anupadhāretvā hetuṃ, phalañca abhinnaṃ katvā ubhinnaṃ ekabhāvassa abhedassa gahaṇena."
  7649. 217649,67,1145,85,96,1,70,7,‘‘ Tadeva viññāṇaṃ sandhāvati saṃsaratī’’ tiādinā sassatadiṭṭhiṃ upādiyati.
  7650. 217650,67,1146,2,10,1,83,7,"Lakkhaṇavavatthānan ti sabhāvavavatthānaṃ hetuno, phalassa ca bhinnasabhāvatāvabodho. "
  7651. 217651,67,1146,11,37,1,161,17,"{Bhinnasantānassevā}ti sambandharahitassa nānattassa gahaṇato añño mato, añño jāto, tasmā‘‘ sattantaro ucchinno, sattantaro uppanno’’ ti gaṇhanto ucchedadiṭṭhiṃ upādiyati. "
  7652. 217652,67,1147,2,6,1,38,4,Amhehi uppādetabbanti ānetvā sambandho.
  7653. 217653,67,1147,7,10,1,40,3,Byāpārābhāvo anabhisandhitāya abyāvaṭatā.
  7654. 217654,67,1147,11,23,1,55,7,Sammā {passanto}ti‘‘ nirīhā nijjīvā dhammamattā’’ ti passanto.
  7655. 217655,67,1147,24,40,1,108,11,"Sabhāvo eva niyamo sabhāvaniyamo‘‘ sasambhāraggino uddhamukhatā, sasambhāravāyuno tiriyagamanan’’ ti evamādi viya. "
  7656. 217656,67,1147,41,46,1,49,5,Tena siddho yathāsakaṃ paccayuppannassa hetubhāvo.
  7657. 217657,67,1147,47,61,1,81,10,‘‘ Kassaci kattuno abhāvā na kāci kiriyā phalapabandhinī’’ ti akiriyadiṭṭhiṃ upādiyati.
  7658. 217658,67,1148,2,26,1,159,18,"‘ ‘ Khīrato dadhi, na udakato, tilato telaṃ, na vālikato’’ ti sabbato sabbasambhavābhāvadassanena ahetukadiṭṭhiṃ hetuanurūpameva phalaṃ passanto akiriyadiṭṭhiṃ pajahati. "
  7659. 217659,67,1148,27,66,1,291,32,"Yato {kutocī}ti yadi aññasmā aññassa uppatti siyā, vālikato telassa, ucchuto khīrassa kasmā uppatti na siyā, tasmā na koci kassaci hetu atthīti ahetukadiṭṭhiṃ, avijjamānepi hetumhi niyatatāya tilagāvīsukkasoṇitādīhi telakhīrasarīrādīni pavattantīti niyativādañca {upādiyatī}ti viññātabbaṃ yathārahaṃ. "
  7660. 217660,67,1149,2,6,1,5,1,661. Kasmā?
  7661. 217661,67,1149,7,17,1,94,10,Yasmā idañhi bhavacakkaṃ apadāletvā saṃsārabhayamatīto na koci supinantarepi atthīti sambandho.
  7662. 217662,67,1149,18,22,1,44,4,Agādhaṃ appatiṭṭhaṃ duratiyānaṃ duratikkamaṃ.
  7663. 217663,67,1149,23,26,1,35,2,{Asanivicakkamivā}ti asanimaṇḍalamiva.
  7664. 217664,67,1149,27,43,1,114,10,"Tañhi nimmathanameva, nānimmathanaṃ pavattati, evaṃ bhavacakkampi ekantadukkhuppādanatova‘‘ niccanimmathanan’’ ti vuttaṃ. "
  7665. 217665,67,1150,2,16,1,103,10,Ñāṇāsinā apadāletvā saṃsārabhayamatīto natthīti etassa sādhakasuttaṃ dassento‘‘ vuttampi cetan’’ tiādimāha.
  7666. 217666,67,1150,17,29,1,110,10,"Tantūnaṃ ākulakaṃ tantākulakaṃ, tantākulakamiva jātā tantākulakajātā, kilesakammavipākehi ativiya jaṭitāti attho. "
  7667. 217667,67,1150,30,39,1,59,8,"Kuliyā sakuṇiyā nīḍaṃ kulikaṃ, taṃ viya jātā kulikuṇḍikajātā. "
  7668. 217668,67,1150,40,49,1,55,8,"Muñcā viya, pabbajā viya ca bhūtā jātā muñjapabbajabhūtā. "
  7669. 217669,67,1150,50,58,1,51,7,Tadubhayaṃ kira tiṇaṃ ākulaṃ jaṭitaṃ hutvā vaḍḍhati.
  7670. 217670,67,1150,59,201,1,174,16,"Vaḍḍhiyā abhāvato apāyaṃ, dukkhagatibhāvato duggatiṃ, sukhasamussayato vinipatitattā vinipātañca, catubbidhaṃ apāyaṃ‘‘ khandhānañca paṭipāṭī’’ tiādinā( visuddhi.2.619; dī. ni. aṭṭha.2.95 āpasādanāvaṇṇanā; saṃ. ni. aṭṭha.2.2.60; a. ni. aṭṭha.2.4.199; vibha. aṭṭha.226 saṅkhārapadaniddesa; dha. sa. aṭṭha. nidānakathā; su. ni. aṭṭha.2.523; udā. aṭṭha.39; itivu. aṭṭha.14,58; theragā. aṭṭha.1.67,99; paṭi. ma. aṭṭha.2.1.117; cūḷani. aṭṭha.6; bu. vaṃ. aṭṭha.2.58) vuttaṃ saṃsārañca nātivattati. "
  7671. 217671,67,1150,202,212,1,98,10,Saṃsāro eva vā sabbo idha vaḍḍhiapagamādiatthehi apāyādināmako vutto kevalaṃ dukkhakkhandhabhāvato.
  7672. 217672,67,1151,2,4,1,33,2,Paññābhūminiddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7673. 217673,67,1152,2,4,1,32,2,Iti sattarasamaparicchedavaṇṇanā.
  7674. 217674,67,1153,2,4,1,28,2,18 . Diṭṭhivisuddhiniddesavaṇṇanā
  7675. 217675,67,1154,2,2,1,29,1,Nāmarūpapariggahakathāvaṇṇanā
  7676. 217676,67,1155,2,11,1,38,4,662. Yā visuddhiyo sampādetabbāti sambandho.
  7677. 217677,67,1155,12,18,1,67,6,Imesu yathāvicāritesu khandhādīsu vipassanāya bhūmibhūtesu dhammesu.
  7678. 217678,67,1155,19,57,1,304,29,"Ganthassa uggaṇhanaṃ vācuggatakaraṇaṃ uggaho, parito sabbathāpi atthassa ñātumicchā paripucchā, savanupaparikkhādivasena tadatthassa manasikāravidhi, tadubhayavasena yasmā tatthapi ñāṇaṃ svāsevitaṃ hoti, tasmā vuttaṃ‘‘ uggahaparipucchāvasena ñāṇaparicayaṃ katvā’’ ti, khandhādīsu sutamayaṃ ñāṇaṃ uppādetvāti attho. "
  7679. 217679,67,1155,58,66,1,88,7,"Vitthāritameva, tasmā tattha vitthāritanayānusārena sīlavisuddhi sampādetabbāti adhippāyo. "
  7680. 217680,67,1155,67,80,1,102,9,Upacārasamādhipi appanāsamādhi viya vipassanāya adhiṭṭhānabhāvato cittavisuddhiyevāti āha‘‘ saupacārā’’ ti.
  7681. 217681,67,1155,81,87,1,55,5,{Veditabbā}ti attano santāne nibbattanavaseneva veditabbā.
  7682. 217682,67,1155,88,100,1,82,11,"Evañhi tā paccakkhato viditā nāma honti, tasmā veditabbā sampādetabbāti vuttaṃ hoti. "
  7683. 217683,67,1155,101,107,1,64,5,{Veditabbā}ti vā samāpattisukhādhigamavasena anubhavitabbāti attho.
  7684. 217684,67,1155,108,124,1,125,15,"Na hi kevalena jānanamattena cittavisuddhiyaṃ patiṭṭhito nāma hoti, na ca tattha apatiṭṭhāya uparivisuddhiṃ sampādetuṃ sakkāti. "
  7685. 217685,67,1156,2,11,1,84,8,"Nāmarūpānaṃ yāthāvadassanan ti nāmassa, rūpassa ca vibhajja yathābhūtasabhāvadassanaṃ. "
  7686. 217686,67,1156,12,65,1,217,25,"Nāmaggahaṇena cettha vedanādīnaṃ catunnaṃ tebhūmakānaṃ khandhānaṃ gahaṇaṃ, na‘‘ viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ ti ettha viya viññāṇaṃ vinā, nāpi‘‘ nāmañca rūpañcā’’ ti( dī. ni.3.304,352; dha. sa. dukamātikā109) ettha viya sanibbānehi lokuttarakkhandhehi saddhinti daṭṭhabbaṃ. "
  7687. 217687,67,1157,2,18,1,88,11,"663. Yāti pajjati etenāti yānaṃ, samathova yānaṃ samathayānaṃ, taṃ etassa atthīti samathayāniko. "
  7688. 217688,67,1157,19,31,1,87,9,"Jhāne, jhānūpacāre vā patiṭṭhāya vipassanaṃ anuyuñjantassetaṃ nāmaṃ, tena samathayānikena ."
  7689. 217689,67,1157,32,44,1,96,8,‘‘ Ṭhapetvā nevasaññānāsaññāyatanan’’ ti idaṃ bhavaggadhammānaṃ ādikammikassa duppariggahatāya vuttaṃ.
  7690. 217690,67,1157,45,65,1,121,11,"Lakkhaṇarasādivasena pariggahetabbā ñāṇena paricchijja gahetabbā, pariggahavidhi pana khandhaniddese( visuddhi.2.421 ādayo) vuttā evāti adhippāyo. "
  7691. 217691,67,1157,66,77,1,87,8,"Ārammaṇābhimukhanamanaṃ ārammaṇena vinā appavatti, tena namanaṭṭhena, nāmakaraṇaṭṭhena vā. "
  7692. 217692,67,1157,78,97,1,164,15,Vedanādayo hi arūpadhammā sabbadāpi ca phassādināmakattā pathavīādayo viya kesakumbhādināmantarānāpajjanato attanāva katanāmatāya nāmakaraṇaṭṭhena‘‘ nāman’’ ti vuccanti.
  7693. 217693,67,1157,98,127,1,226,24,"Atha vā adhivacanasamphasso viya adhivacanaṃ nāmaṃ antarena anupacitasambhārānaṃ gahaṇaṃ na gacchantīti nāmāyattaggahaṇatāya vedanādayo‘‘ nāman’’ ti vuccanti, rūpaṃ pana vināpi nāmasavanaṃ attano ruppanasabhāveneva gahaṇaṃ gacchati. "
  7694. 217694,67,1157,128,142,1,105,12,"Vavatthāpetabban ti asaṅkarato ṭhapetabbaṃ, aññamaññaṃ, rūpena ca amissitaṃ katvā citte ṭhapetabbanti attho. "
  7695. 217695,67,1158,2,18,1,119,12,Nāmarūpapariggaho ca nāma yāvadeva tassa paṭinissajjanatthanti tadanurūpameva nidassanaṃ dassento‘‘ yathā nāmā’’ tiādimāha.
  7696. 217696,67,1158,19,41,1,118,8,{Ruppanato}ti ettha ruppanaṭṭho‘‘ sītādivirodhipaccayasannipāte visadisuppattī’’ tiādinā( visuddhi. mahāṭī.2.432) khandhaniddesavaṇṇanāyaṃ vuttoyeva.
  7697. 217697,67,1158,42,60,1,129,13,"Evaṃ visuṃ nāmapariggahaṃ, rūpapariggahañca dassetvā idāni ekajjhaṃ nāmarūpapariggahaṃ dassetuṃ‘‘ tato namanalakkhaṇan’’ tiādi vuttaṃ. "
  7698. 217698,67,1159,2,20,1,114,11,664. Iti arūpamukhena vipassanābhinivesaṃ dassetvā idāni rūpamukhena taṃ dassento‘‘ suddhavipassanāyāniko panā’’ tiādimāha.
  7699. 217699,67,1159,21,41,1,179,14,"Tattha samathayānikassa samathamukhena vipassanābhiniveso, vipassanāyānikassa pana samathaṃ anissāyāti āha‘‘ suddhavipassanāyāniko’’ ti, samathabhāvanāya amissitavipassanāyānavāti attho. "
  7700. 217700,67,1159,42,50,1,58,7,Ayameva vā {samathayāniko}ti yathāvutto samathayāniko eva vā.
  7701. 217701,67,1159,51,60,1,91,8,"Tena samathayānikassāpi rūpamukhena vipassanābhiniveso labbhati, na arūpamukhenevāti dasseti. "
  7702. 217702,67,1159,61,86,1,151,13,"Tesaṃ tesaṃ dhātupariggahamukhānan ti‘‘ yaṃ thaddhalakkhaṇaṃ, ayaṃ pathavīdhātū’’ tiādinā( visuddhi.1.308) saṅkhepamanasikārādivasena vuttesu terasasu dhātupariggahamukhesu. "
  7703. 217703,67,1159,87,91,1,44,4,Kammasamuṭṭhāno nāma keso cammabbhantaragato.
  7704. 217704,67,1159,92,97,1,42,4,{Tatthevā}ti tasmiṃyeva kammasamuṭṭhāne kese.
  7705. 217705,67,1159,98,110,1,81,8,Kāyappasādassa viya bhāvassāpi sakalasarīrabyāpitāya‘‘ bhāvassa atthitāyā’’ ti vuttaṃ.
  7706. 217706,67,1159,111,117,1,51,5,Puna {tatthevā}ti tasmiṃyeva kesasaññite rūpasamudāye.
  7707. 217707,67,1159,118,139,1,179,16,"{Aparānipī}ti pubbe vuttāni kammasamuṭṭhānāni vīsati, imāni āhārasamuṭṭhānādīni catuvīsati rūpānīti sabbānipi catucattālīsa, tañca kho tattha labbhamānasantatisīsasāmaññena veditabbaṃ."
  7708. 217708,67,1159,140,151,1,51,7,‘‘ Catucattālīsā’’ ti ca idaṃ saddassa aniyatattā vuttaṃ.
  7709. 217709,67,1159,152,160,1,69,8,Na hi sabbakālaṃ utucittato rūpaṃ uppajjantaṃ sasaddameva uppajjatīti.
  7710. 217710,67,1159,161,169,1,51,7,"Evan ti yathā kese, evaṃ lomādīsu catusamuṭṭhānikesu. "
  7711. 217711,67,1159,170,179,1,101,8,{Catuvīsatikoṭṭhāsesū}ti dvattiṃsāya koṭṭhāsesu vakkhamāne aṭṭha koṭṭhāse apanetvā catuvīsatikoṭṭhāsesu.
  7712. 217712,67,1159,180,189,1,82,8,"Sedādīnaṃ ātapūpatāpādinā, cittavikārena ca uppajjanato te utucittasamuṭṭhānā vuttā. "
  7713. 217713,67,1160,2,18,1,111,12,Dvattiṃsakoṭṭhāsagatesu rūpesu pākaṭesu jātesu tadaññānipi pākaṭāni hontīti tānipi dassetuṃ‘‘ apare’’ tiādi vuttaṃ.
  7714. 217714,67,1160,19,28,1,65,8,Tattha apare dasa {ākārā}ti tejovāyokoṭṭhāsavasena apare dasa ākārā.
  7715. 217715,67,1160,29,39,1,86,8,"{Kammaje}ti bhūtakathanaṃ, na visesanaṃ asitādiparipācakassa tejassa akammajassa abhāvato. "
  7716. 217716,67,1160,40,54,1,114,11,"Tathā {cittaje}ti ca ekantacittasamuṭṭhānattā assāsapassāsānanti keci, taṃ na, acittajasantāne pavattānaṃ utujabhāvato. "
  7717. 217717,67,1160,55,80,1,132,18,"Abbhantaraṭṭhā eva hi te cittajā, na bahiddhā, tasmā tattha‘‘ cittaje’’ ti idaṃ visesanameva, ayañca attho heṭṭhā ānāpānakathāyaṃ vuttoyeva. "
  7718. 217718,67,1160,81,89,1,83,7,{Sesesū}ti santappanādivasena ceva uddhaṅgamādivasena ca pavattesu tejovāyokoṭṭhāsesu.
  7719. 217719,67,1161,2,20,1,160,14,Cakkhudasakādīsu padhānarūpaṃ cakkhādayoti tesu labbhamānaṃ vatthudvārabhāvaṃ avayavakiccaṃ samudāye āropetvā vuttaṃ‘‘ vatthudvāravasena pañca cakkhudasakādayo’’ ti.
  7720. 217720,67,1161,21,28,1,90,6,"Vatthuvasena hadayavatthudasakañcāti yojetabbaṃ, ekayoganiddiṭṭhānampi ekadeso anuvattatīti. "
  7721. 217721,67,1161,29,34,1,76,4,{Sabbānipī}ti yathāvuttagaṇanāyaṃ catunnavuticatusatādhikāni sahassarūparūpāni.
  7722. 217722,67,1161,35,54,1,158,18,"Koṭṭhāsāvayavānaṃ pana tadavayavakalāpānañca bhede gayhamāne ativiya tato bahutaro rūpabhedo hoti, so pana bhedo idha ādikammikassa duppariggahoti na gahetabbo. "
  7723. 217723,67,1162,2,24,1,135,16,"Kāmaṃ vatthuvasenāpi arūpadhammā pākaṭā honti, dvāravasena pana pariggaho anākuloti katvā vuttaṃ‘‘ dvāravasena arūpadhammā pākaṭā hontī’’ ti . "
  7724. 217724,67,1162,25,41,1,103,11,"Sabbasaṅgāhikavasena‘‘ ekāsīti lokiyacittānī’’ ti vuttaṃ, lābhino eva pana mahaggatacittāni supākaṭāni honti. "
  7725. 217725,67,1162,42,45,1,23,2,{Avisesenā}ti sādhāraṇato.
  7726. 217726,67,1162,46,53,1,85,7,Phassādayo hi satta cetasikā cakkhuviññāṇādīhipi uppajjanato sabbacittuppādasādhāraṇā.
  7727. 217727,67,1162,54,65,1,83,8,"Sabbepi {te}ti ekāsīti lokiyacittāni, taṃsampayuttaphassādayoti sabbepi te arūpadhamme. "
  7728. 217728,67,1162,66,79,1,97,12,"Ārammaṇādivibhāgena pana cittuppādabhede gayhamāne tato bahutaro eva hoti, so pana idha nādhippeto. "
  7729. 217729,67,1163,2,12,1,66,7,665. Assa cakkhupasādassa nissayabhūtā pana catasso dhātuyoti sambandho.
  7730. 217730,67,1163,13,18,1,53,5,Sahajātarūpāni tassa cakkhupasādassa icceva sambandho.
  7731. 217731,67,1163,19,23,1,44,3,{Tatthevā}ti tasmiṃyeva sasambhāracakkhupadese.
  7732. 217732,67,1163,24,33,1,83,7,"{Anupādinnarūpānī}ti pubbe vuttarūpānaṃ upādinnarūpattā vuttaṃ, akammajarūpānīti attho. "
  7733. 217733,67,1163,34,48,1,90,12,"{Sesānī}ti paṭhamaṃ cakkhuno vuttattā tato sesāni, tena pana saddhiṃ catupaññāsa rūpāni honti. "
  7734. 217734,67,1163,49,61,1,78,8,Cakkhudasakādīsu ekassapi aggahetabbato‘‘ avasesāni tecattālīsa rūpānī’’ ti vuttaṃ.
  7735. 217735,67,1163,62,87,1,138,17,Saddassa aniyatattā taṃ aggahetvā‘‘ tecattālīsa rūpānī’’ ti vatvā puna utucittasamuṭṭhāne dve sadde gahetvā‘‘ pañcacattālīsā’’ ti kecivādo dassito.
  7736. 217736,67,1164,2,18,1,95,11,{Avasesarūpānī}ti ‘‘ dasa dhātuyo’’ ti vutte dvādasa rūpadhamme ṭhapetvā avasesāni cha nipphannarūpāni.
  7737. 217737,67,1164,19,26,1,68,6,"Rūparūpāneva hi idha pariggayhanti, na rūpaparicchedavikāralakkhaṇāni. "
  7738. 217738,67,1164,27,36,1,132,8,"Cakkhusannissayarūpārammaṇabhāvasāmaññena, cittabhāvasāmaññena ca kusalākusalavipākatāya duvidhampi cakkhuviññāṇaṃ cittantveva vuttaṃ. "
  7739. 217739,67,1164,37,58,1,90,12,"Evan ti iminā‘‘ cakkhuṃ nissāyā’’ tiādinā vuttaṃ, avuttañca‘‘ sotaṃ nissāyā’’ tiādikaṃ saṅgaṇhāti. "
  7740. 217740,67,1164,59,78,1,86,10,{Manoviññāṇadhātū}ti etthapi‘‘ ekā’’ ti padaṃ ānetvā sambandhitabbaṃ‘‘ ekā manoviññāṇadhātū’’ ti.
  7741. 217741,67,1164,79,88,1,69,8,"Aḍḍhena ekādasa aḍḍhekādasa, aḍḍhaṃ vā ekādasamaṃ etāsanti aḍḍhekādasa. "
  7742. 217742,67,1164,89,94,1,32,4,{Aḍḍhaṭṭhamā}ti etthāpi eseva nayo.
  7743. 217743,67,1165,2,24,1,85,7,666. Cakkhudhātuyaṃ {vuttanayenevā}ti‘‘ yaṃ loko setakaṇhamaṇḍalavicittan’’ tiādinā( visuddhi.2.665) vuttanayena.
  7744. 217744,67,1166,2,13,1,78,7,667. Idha bhikkhu imasmiṃ {sarīre}ti ajjhattaṃ vipassanābhinivesadassanavasena vuttaṃ.
  7745. 217745,67,1166,14,29,1,77,10,Teneva hi ekasseva bhāvassa gahitattā‘‘ sattarasa rūpāni sammasanupagānī’’ ti āha.
  7746. 217746,67,1166,30,38,1,87,7,"Sammasituṃ sakkuṇeyyāni sammasanaṃ upagacchantīti sammasanupagāni, sammasanīyānīti attho. "
  7747. 217747,67,1166,39,51,1,98,10,"Ākāra -ggahaṇena viññattidvayaṃ vuttaṃ, vikāra -ggahaṇena lahutādittayaṃ, itarena ākāsadhātūti vadanti. "
  7748. 217748,67,1166,52,58,1,61,6,Ākāra -ggahaṇena pana viññattidvayena saddhiṃ lakkhaṇarūpamāha.
  7749. 217749,67,1166,59,63,1,41,4,Tampi hi rūpānaṃ uppajjanādiākāramattanti.
  7750. 217750,67,1166,64,71,1,76,5,{Antaraparicchedo}ti taṃtaṃkalāpānaṃ asaṅkarakāraṇatāya antarabhūto paricchedo .
  7751. 217751,67,1166,72,89,1,78,11,"Yadi na sammasanupagāni, ākārādimattāni ca, kathaṃ rūpānīti āha‘‘ apica kho’’ tiādi. "
  7752. 217752,67,1167,2,38,1,317,26,"668. Evaṃ dvācattālīsāya koṭṭhāsānaṃ vasena vitthārato rūpapariggahaṃ tadanusārena vitthārato eva nāmapariggahaṃ vibhāvetvā tato saṃkhittasaṃkhittatarasaṃkhittatamavasena, aṭṭhārasadhātuvasena, dvādasāyatanavasena, pañcakkhandhavasena ca rūpārūpapariggahaṃ dassetvā atisaṃkhittanayenāpi dassetuṃ‘‘ yaṃ kiñci rūpan’’ tiādi vuttaṃ. "
  7753. 217753,67,1168,2,10,1,93,7,"Yathā ca dhātuādivasena, evaṃ indriyasaccapaṭiccasamuppādavasenapi rūpārūpapariggaho veditabbo. "
  7754. 217754,67,1168,11,12,1,6,1,Kathaṃ?
  7755. 217755,67,1168,13,44,1,229,25,"Indriyavasena tāva cakkhādīni pañca, itthipurisindriyāni cāti satta indriyāni rūpaṃ, manindriyaṃ, pañca vedanindriyāni, saddhādīni pañca cāti ekādasa nāmaṃ, jīvitindriyaṃ nāmañca rūpañca, pacchimāni tīṇi idha anadhippetāni lokuttarattā. "
  7756. 217756,67,1168,45,56,1,88,9,"Dukkhasaccaṃ nāmañca rūpañca, samudayasaccaṃ nāmaṃ, itarāni idha nādhippetāni lokuttarattā. "
  7757. 217757,67,1168,57,86,1,272,25,"Paccayākāre ādito tīṇi aṅgāni nāmaṃ, catutthapañcamāni nāmañca rūpañca, chaṭṭhasattamaaṭṭhamanavamāni nāmaṃ, dasamaṃ nāmañceva nāmarūpañca, pacchimāni dve paccekaṃ nāmañca rūpañcāti evaṃ tattha tattha vuttanayānusārena indriyasaccapaccayākāravasenapi nāmarūpapariggaho kātabbo. "
  7758. 217758,67,1168,87,95,1,75,8,Evaṃ pana nāmarūpapariggahassa vibhāgena kathane payojanaṃ heṭṭhā vuttameva.
  7759. 217759,67,1169,2,33,1,192,23,"669. Kāmaṃ vedanādīsu arūpadhammesu na uttaruttarā viya purimapurimā sukhumā, tathāpi saṅghaṭṭanena vikāraāpajjanake rūpadhamme upādāya sabbepi te sukhumā evāti āha‘‘ sukhumattā arūpaṃ na upaṭṭhātī’’ ti. "
  7760. 217760,67,1169,34,39,1,53,5,Sammasitabban ti sammadeva lakkhaṇādito vīmaṃsitabbaṃ.
  7761. 217761,67,1169,40,45,1,41,5,Manasikātabban ti tathā citte ṭhapetabbaṃ.
  7762. 217762,67,1169,46,52,1,68,6,Pariggahetabban ti paricchedakārikāya paññāya paricchijja gahetabbaṃ.
  7763. 217763,67,1169,53,58,1,56,5,Vavatthapetabban ti aññamaññaṃ asaṅkarato vinicchitabbaṃ.
  7764. 217764,67,1169,59,63,1,13,2,{Assā}ti yogino .
  7765. 217765,67,1169,64,67,1,29,3,Suvikkhālitan ti suvisodhitaṃ.
  7766. 217766,67,1169,68,90,1,204,20,"Ādikammikassa hi kammaṭṭhānaṃ pariggaṇhantassa yāva dhammā suparibyattaṃ na upatiṭṭhanti, tāva te tappaṭicchādakasammohabalena abhibhūtā avisuddhā nāma honti, asaṅkarato upaṭṭhānābhāvato aññamaññañca jaṭitā. "
  7767. 217767,67,1169,91,106,1,89,13,"Yadā pana sammasanādividhinā taṃ vibhūtaṃ hoti, tadā te suvikkhālitā, nijjaṭā ca nāma honti. "
  7768. 217768,67,1169,107,116,1,28,5,Tenāha‘‘ yathā yathā hī’’ tiādi.
  7769. 217769,67,1169,117,135,1,131,13,Ādikammikassa arūpadhammā yebhuyyena rūpadhamme ārabbha pavattanākārena gahaṇaṃ gacchantīti katvā vuttaṃ‘‘ tadārammaṇā arūpadhammā’’ ti.
  7770. 217770,67,1169,136,154,1,109,13,"Teneva hi heṭṭhā‘‘ tassevaṃ pariggahitarūpassa dvāravasena arūpadhammā pākaṭā hontī’’ ti vuttaṃ, na vatthuvasenāti. "
  7771. 217771,67,1170,2,20,1,119,13,"Idāni rūpapariggaho arūpapariggahassa upāyo, upatthambho cāti yathāvuttamatthaṃ upamāhi pakāsetuṃ‘‘ yathā hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  7772. 217772,67,1170,21,25,1,36,4,Mukhanimittan ti mukhassa paṭibimbaṃ.
  7773. 217773,67,1170,26,83,1,539,49,"Tatridaṃ upamāsaṃsandanaṃ– cakkhumā puriso viya yogāvacaro, tassa cakkhu viya yogino kammaṭṭhānapariggāhakañāṇaṃ, ādāsaṃ viya rūpapariggaho, mukhanimittaṃ viya arūpapariggaho, ādāsassa aparisuddhakālo viya rūpapariggahassa avikkhālitakālo, tadā mukhanimittassa apaññāyanaṃ viya rūpapariggahassa avisuddhatāya arūpadhammānaṃ anupaṭṭhānaṃ, ādāsassa punappunaṃ parimajjanaṃ viya rūpapariggahassa punappunaṃ visodhanaṃ, suparimajjite ādāse subyattaṃ mukhanimittassa paññāyanaṃ viya suvikkhālite nijjaṭe rūpapariggahe arūpadhammānaṃ suṭṭhu upaṭṭhānanti. "
  7774. 217774,67,1170,84,91,1,73,7,Iminā nayena telatthikopamā dīsupi yathārahaṃ upamāsaṃsandanaṃ veditabbaṃ.
  7775. 217775,67,1170,92,95,1,25,3,Tilapiṭṭhan ti tilacuṇṇaṃ.
  7776. 217776,67,1170,96,99,1,26,3,Katakaṭṭhin ti katakabījaṃ.
  7777. 217777,67,1170,100,103,1,30,3,Kalalakaddaman ti tanukaddamaṃ.
  7778. 217778,67,1171,2,9,1,104,6,{Tappaccanīkakilesā}ti tassa arūpadhammapariggāhakañāṇassa vibandhabhāvena paṭipakkhabhūtā sammohādikilesā.
  7779. 217779,67,1171,10,100,1,702,83,"Ucchu ādiupamāsu idaṃ mukhamattassa dassanaṃ– yathā ucchurasaṃ gahetukāmo ucchūni ucchuyante pakkhipitvā ekavāraṃ dvivāraṃ yantakkamanamattena ucchurase anikkhamante na ucchūni chaḍḍetvā gacchati, yathā vā core gahetvā tehi katakammaṃ jānitukāmo dvattippahāramattena tesu tamatthaṃ akathentesu na te muñcati, yathā vā pana godammako goṇaṃ dametukāmo dhure taṃ yojetvā ekavāraṃ dvivāraṃ tasmiṃ pathena agacchante na vissajjeti, yathā ca dadhiṃ manthetvā navanītaṃ gahetukāmo dadhikalasiyaṃ manthaṃ pakkhipitvā sakiṃ, dvikkhattuṃ vā manthassa bhamanamattena navanīte anuppajjante na dadhiṃ chaḍḍeti, yathā vā pana macche pacitvā khāditukāmo ekavāraṃ dvivāraṃ aggidānamattena macchesu apaccantesu na te chaḍḍeti."
  7780. 217780,67,1171,101,127,1,145,18,‘‘ Atha kho naṃ punappunaṃ parimajjatī’’ ti ettha vuttanayānusārena‘‘ atha kho naṃ ucchuyante punappunaṃ uppīḷetī’’ tiādinā sabbattha upamattho yojetabbo.
  7781. 217781,67,1172,2,3,1,40,2,Arūpadhammānaṃ upaṭṭhānākārakathāvaṇṇanā
  7782. 217782,67,1173,2,26,1,162,15,"670. Ākirīyanti abhimukhā honti etehīti ākārā, arūpadhammānaṃ upaṭṭhānassa mukhabhūtā phusanānubhavanavijānanappakārāti āha‘‘ arūpadhammā tīhi ākārehi upaṭṭhahantī’’ tiādi. "
  7783. 217783,67,1173,27,48,1,162,16,"Ārammaṇe pavattamānesu cittacetasikesu asatipi pubbāpariye phusanalakkhaṇo phasso, tattha sabbapaṭhamaṃ abhinipatanto viya hotīti vuttaṃ‘‘ paṭhamābhinipāto phasso’’ ti. "
  7784. 217784,67,1173,49,54,1,56,5,Tenassa phusanākārena supākaṭabhāvena upaṭṭhānaṃ dasseti.
  7785. 217785,67,1173,55,86,1,212,23,"Phasse pana upaṭṭhite yasmiṃ ārammaṇe so phasso, tassa anubhavanalakkhaṇā vedanā, sañjānanalakkhaṇā saññā, āyūhanalakkhaṇā cetanā, paṭivijānanalakkhaṇaṃ viññāṇanti imepi pākaṭā hontīti āha‘‘ taṃsampayuttā vedanā’’ tiādi. "
  7786. 217786,67,1173,87,106,1,171,15,Evaṃ salakkhaṇasaṅkhepato catudhātuvavatthānavasena phassamukhena arūpapariggahaṃ dassetvā idāni vitthārato catudhātuvavatthānavasena taṃ dassetuṃ‘‘ tathā kese’’ tiādi vuttaṃ.
  7787. 217787,67,1173,107,114,1,68,6,Tattha kese {pathavīdhātū}ti kesasaṅkhāte pathavīkoṭṭhāse pathavīdhātu.
  7788. 217788,67,1173,115,118,1,49,3,Lakkhaṇavibhattito hi dhātuvavatthānadassanametaṃ.
  7789. 217789,67,1174,2,16,1,100,10,Punapi dvinnaṃ dhātuvavatthānānaṃ vasena vedanāmukhena arūpapariggahaṃ dassetuṃ‘‘ ekassā’’ tiādi vuttaṃ.
  7790. 217790,67,1174,17,25,1,112,7,Tattha tassa {rasānubhavanakavedanā}ti thaddhabhāvasaṅkhātassa phoṭṭhabbasabhāvassa anubhavanavasena pavattavedanā.
  7791. 217791,67,1175,2,8,1,52,5,{Aparassā}ti etthāpi vuttanayeneva sambandho veditabbo.
  7792. 217792,67,1175,9,13,1,79,4,Tattha ārammaṇapaṭivijānanan ti thaddhatāsaṅkhātaphoṭṭhabbārammaṇapaṭivijānanaṃ.
  7793. 217793,67,1175,14,19,1,59,4,"Kāyadvārābhinihataṃ, kevalaṃ vā manodvārikajavanaviññāṇamāha. "
  7794. 217794,67,1175,20,34,1,103,8,"Tañhi‘‘ pathavīdhātu kakkhaḷalakkhaṇā’’ ti paṭivijānāti, itaraṃ pana kakkhaḷalakkhaṇapaṭivijānanamattamevāti. "
  7795. 217795,67,1176,2,21,1,193,16,"Eteneva {upāyenā}ti yvāyaṃ salakkhaṇasaṅkhepato, salakkhaṇavibhattito ca dhātuvavatthānavasena rūpapariggahaṃ dassetvā tattha ṭhitassa phassādimukhena arūpapariggaṇhanupāyo dassito, eteneva upāyena. "
  7796. 217796,67,1176,22,27,1,73,4,{Kammasamuṭṭhānakese}ti catusamuṭṭhānakesato niddhārite kammasamuṭṭhānakese.
  7797. 217797,67,1176,28,52,1,198,17,"Kakkhaḷalakkhaṇātiādinā {nayenā}ti ādi -saddena na kevalaṃ‘‘ paggharaṇalakkhaṇā āpodhātū’’ tiādinā lakkhaṇavisesena saddhiṃ dhātvantarāniyeva, atha kho ekasamuṭṭhānādibhedāni koṭṭhāsantarānipīti daṭṭhabbaṃ. "
  7798. 217798,67,1176,53,61,1,42,4,Tenevāha‘‘ dvācattālīsāya dhātukoṭṭhāsesū’’ ti.
  7799. 217799,67,1176,62,88,1,289,23,"Sabbaṃ nayabhedaṃ {anugantvā}ti yvāyaṃ dvācattālīsāya dhātukoṭṭhāsesu pathavīdhātuādīnaṃ lakkhaṇādito vavatthāpanavasena nānāvidho rūpapariggahanayo vutto, taṃ sabbaṃ nayabhedaṃ nayavisesaṃ anugantvā, cakkhudhātuādīsu rūpapariggahamukhesu arūpapariggahadassanavasena yojanā kātabbāti adhippāyo. "
  7800. 217800,67,1176,89,128,1,258,19,"Tatridaṃ yojanāmukhamattadassanaṃ– ekassa tāva‘‘ cakkhudhātu rūpābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇā, daṭṭhukāmatānidānakammasamuṭṭhānabhūtappasādalakkhaṇā vā’’ tiādinā( dha. sa. aṭṭha.600) nayena dhātuyo pariggaṇhantassa‘‘ paṭhamābhinipāto phasso, taṃsampayuttā vedanā’’ ti sabbaṃ yojetabbaṃ. "
  7801. 217801,67,1176,129,140,1,95,7,Tathā‘‘ yathāvuttalakkhaṇāya cakkhudhātuyā rasānubhavanakavedanā vedanākkhandho’’ tiādi yojetabbaṃ.
  7802. 217802,67,1176,141,160,1,113,10,"Tathā‘‘ yathāvuttalakkhaṇā cakkhudhātū’’ ti,‘‘ ārammaṇapaṭivijānanaṃ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho’’ tiādinā sabbaṃ yojetabbaṃ. "
  7803. 217803,67,1176,161,165,1,49,4,Āyatanādivasena rūpapariggahamukhesupi eseva nayo.
  7804. 217804,67,1177,2,55,1,349,41,"671. Yathā nāma heṭṭhimajhānaṃ subhāvitaṃ vasībhāvaṃ pāpitameva uparijhānassa pādakaṃ padaṭṭhānaṃ hoti, na paṭiladdhamattaṃ, evaṃ rūpapariggaho suvisuddho nijjaṭo niggumbo eva arūpapariggahassa pādakaṃ padaṭṭhānaṃ hoti, na avisuddho, tasmā rūpārūpassa ekadesepi anupaṭṭhite so avisuddho eva nāma hoti, pageva bahūsu anupaṭṭhitesūti dassento āha‘‘ sace hī’’ tiādi. "
  7805. 217805,67,1177,56,62,1,44,6,Pabbateyyā gāvī viya bālā abyattā akhettaññū.
  7806. 217806,67,1178,2,6,1,22,2,{Khaggenā}ti khaggaggena.
  7807. 217807,67,1178,7,11,1,39,4,Samuggan ti mañjūsāsadisaṃ mahāsamuggaṃ.
  7808. 217808,67,1178,12,32,1,225,18,"Apariggahitakammaṭṭhānassa avibhattaṃ viya upaṭṭhahantampi nāmarūpaṃ vibhattasabhāvameva, tassa ca vibhāgo kammaṭṭhānapariggahesu pākaṭo hotīti ca dassanatthaṃ samuggavivaraṇaṃ, yamakatālakandaphālanañca nidassanabhāvena vuttaṃ. "
  7809. 217809,67,1178,33,41,1,81,7,"Yamakatālakandañhi bhinnasantānampi abhinnaṃ viya upaṭṭhāti, evaṃ rūpārūpadhammāti. "
  7810. 217810,67,1178,42,71,1,238,23,"Sabbepi tebhūmake dhamme nāmañca rūpañcāti dvedhā {vavatthapetī}ti ettha kiñcāpi sabba-saddo anavasesapariyādāyako, nāmarūpabhāvo pana aññamaññavidhuroti na tadubhayaṃ samudāyavasena parisamāpayetabbaṃ, tasmā‘‘ yadettha namanalakkhaṇaṃ, taṃ nāmaṃ. "
  7811. 217811,67,1178,72,84,1,66,9,"Yaṃ ruppanalakkhaṇaṃ, taṃ rūpan’’ ti evaṃ dvedhā vavatthapetīti attho. "
  7812. 217812,67,1178,85,105,1,165,16,Evaṃ vavatthapentoyeva ca tadubhayavinimuttassa tebhūmakadhammesu kassaci dhammassa abhāvato‘‘ sabbepi tebhūmakadhamme nāmañca rūpañcāti dvedhā vavatthapetī’’ ti vuccati.
  7813. 217813,67,1178,106,129,1,128,14,‘‘ Nāmañca rūpañcā’’ ti eteneva tassa duvidhabhāve siddhe‘‘ dvedhā vavatthapetī’’ ti idaṃ nāmarūpavinimuttassa aññassa abhāvadassanatthaṃ.
  7814. 217814,67,1178,130,138,1,38,4,Tenevāha‘‘ nāmarūpamattato uddhan’’ tiādi.
  7815. 217815,67,1178,139,153,1,107,10,‘‘ Sabbepi tebhūmake dhamme’’ ti pana sabbaggahaṇañcettha sammasamanupagassa dhammassa anavasesetabbatāya vuttaṃ.
  7816. 217816,67,1178,154,165,1,90,10,"Tañhi anavasesato pariññeyyaṃ ekaṃsato virajjitabbaṃ, tato ca cittaṃ virājayaṃ pamocetabbaṃ. "
  7817. 217817,67,1178,166,168,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  7818. 217818,67,1179,2,16,1,97,11,"‘ ‘ Sabbaṃ, bhikkhave, anabhijānaṃ aparijānaṃ tattha cittaṃ avirājayaṃ appajahaṃ abhabbo dukkhakkhayāya. "
  7819. 217819,67,1179,17,42,1,99,12,"Sabbañca kho, bhikkhave, abhijānaṃ parijānaṃ tattha cittaṃ virājayaṃ pajahaṃ bhabbo dukkhakkhayāyā’’ ti( saṃ. ni.4.26-27). "
  7820. 217820,67,1180,2,26,1,153,17,"Yadi tebhūmakaṃ dhammajātaṃ anavasesato gahitaṃ‘‘ nāmarūpan’’ ti, yaṃ ito bāhirakehi padatthabhāvena parikappitaṃ, seyyathidaṃ– pakatiādi drabyādi jīvādi kāyādi. "
  7821. 217821,67,1180,27,30,1,31,3,Tattha kathaṃ paṭipajjitabbanti?
  7822. 217822,67,1180,31,39,1,97,8,Ummattakavipallāsasadise asammāsambuddhapavedite kā tattha aññā paṭipatti aññatra ajjhupekkhanato.
  7823. 217823,67,1180,40,47,1,70,7,Atha vā tepi nāmarūpantogadhabhāvābhāvavasena nicchitā evāti veditabbā.
  7824. 217824,67,1180,48,49,1,6,1,Kathaṃ?
  7825. 217825,67,1180,50,65,1,74,9,"Pakati, mahā, ahaṃkāro, tammattāni, indriyāni, bhūtāni, purisoti ete pakatiādayo. "
  7826. 217826,67,1180,66,78,1,116,11,"Tattha samabhāvena pavattamānānaṃ sattarajatamasaṅkhātānaṃ sukhadukkhamohānaṃ samudāyo pakati, padhānan ti ca vuccati. "
  7827. 217827,67,1180,79,84,1,42,4,"Sattamattasampavedanīyo mahā, buddhīti keci. "
  7828. 217828,67,1180,85,92,1,48,5,"Sattarajādīsu abhimāno ahaṃkāro, asmimattāti keci. "
  7829. 217829,67,1180,93,112,1,237,18,"Saddaphassarūparasagandhā tammattāni aññamaññavisiṭṭhānaṃ pathavīādīnaṃ ekuttaratādassanato ekuttarāni tammattānīti vijjhavāsiekalakkhaṇehi tammattehi ekalakkhaṇā visesā sajiyanti, sukhumabhāvena pana nesaṃ sampavesanato ekuttaratāti keci. "
  7830. 217830,67,1180,113,122,1,113,8,"Sotādīni pañca savanādivuttikāni buddhindriyāni, vacanādānavicaraṇussaggānandakiccāni vācādīni pañca kammindriyāni. "
  7831. 217831,67,1180,123,128,1,37,4,"Mano antokaraṇaṃ, itaraṃ bāhirakaraṇaṃ. "
  7832. 217832,67,1180,129,141,1,117,10,"Gandhādīhi āraddhāni pathavīudakaaggivāyuākāsāni bhūtāni, cetanāsabhāvo {puriso}ti evaṃ pakatiādīni sarūpato veditabbāni. "
  7833. 217833,67,1181,2,17,1,108,12,"Tattha hi pakati tāva sukhadukkhamohamattatāya nāmaṃ, samavisamabhāvāpattito aniccā, dukkhā, saṅkhatā ca āpannā. "
  7834. 217834,67,1181,18,41,1,129,16,"Mahā pi‘‘ tasmā aliṅgato liṅgavisesāmatto mahā uppajjatī’’ ti vacanato, buddhibhāvānujānanato ca nāmaṃ, aniccaṃ, saṅkhatameva ca āpannaṃ."
  7835. 217835,67,1181,42,72,1,169,20,"‘‘ Tasmā mahato cha visesā sajiyantī’’ ti sakkate vacanato‘‘ asmī’’ ti gahaṇanimittabhāvānujānanena ahaṃkāro abhimānoti katvā nāmaṃ, tato eva aniccasaṅkhatabhāvāpatti cassa siddhā. "
  7836. 217836,67,1181,73,82,1,116,8,"Itaraṃ tammattapañcakaṃ gandharasarūpaphassasaddabhāvānujānanato rūpaṃ, arūpanti pana kāpilānaṃ micchābhinivesamattaṃ. "
  7837. 217837,67,1181,83,98,1,157,14,"Te hi soḷasa visesā pañca bhūtāni, ekādasindriyāni bhūtehi bhūtavisesānīti gandhāditammattehi tannissayāni pathavīāpotejovāyoākāsasaṅkhātāni bhūtāni icchitāni."
  7838. 217838,67,1181,99,116,1,139,13,‘‘ Tabbisesā ca nānājātikā ahaṃkārato ca indriyānī’’ ti vacanato sotakāyacakkhujivhāghānavācāpāṇipādapāyūpatthāni ceva mano cāti ekādasindriyāni.
  7839. 217839,67,1182,2,9,1,39,6,"Tattha mano nāmaṃ, itarāni sabbāni rūpaṃ. "
  7840. 217840,67,1182,10,16,1,57,5,{Vācā}ti cettha atthāvajotakassa akkharasamudāyassa gahaṇaṃ.
  7841. 217841,67,1182,17,39,1,197,20,"Imesaṃ pana dhammino dhammassa anaññatthassa icchitattā siddhāva aniccatā pariṇāmapakkhe, abhibyattipakkhepi yadi tabbisayañāṇuppādena abhibyañjanaṃ siddhāva aniccatā, atha tato pubbepi ñāṇaṃ attheva. "
  7842. 217842,67,1182,40,45,1,48,5,Akkhabyattivādo pana siyāti idamettha disāmattaṃ.
  7843. 217843,67,1182,46,48,1,47,2,Drabyaguṇakammasāmaññavisesasamavāyā drabyādikā.
  7844. 217844,67,1182,49,62,1,70,12,Tattha pathavī āpo tejo vāyu ākāso kālo disā attā manoti nava drabyāni.
  7845. 217845,67,1182,63,91,1,197,28,Sadda rūpa rasa gandha phassa saṅkhā parimāṇāni puthūtva saṃyoga viyoga paratvā paratva buddhi sukha dukkha icchā dosa payatta gurutva dravatva sneha vegā saṅkhārā diṭṭhā ceti evamete tevīsati guṇā.
  7846. 217846,67,1182,92,98,1,66,6,Ukkhepanaṃ avakkhepanamākucanaṃ pasāraṇaṃ gamanamiti pañca kammāni.
  7847. 217847,67,1182,99,103,1,53,4,Aññamaññavisiṭṭhesu avisiṭṭhamabhidhānaṃ paccayo hoti.
  7848. 217848,67,1182,104,112,1,62,8,Saṃ-iti yato drabyaguṇakammesu sā atthi evāti etaṃ mahāsāmaññaṃ.
  7849. 217849,67,1182,113,126,1,121,11,"Pathavīādīsu anuvattibyāvuttibuddhinimittaṃ drabyatvādi, taṃ yathā drabyatva guṇatva kammatva ghaṭatvādi, eso sāmaññaviseso. "
  7850. 217850,67,1182,127,144,1,118,14,"Iha tantesu paṭo, kapālesu ghaṭoti iheti yato hetuhetuphalānaṃ sambandho samavāyoti vutto, {samavāyo}ti evamete drabyādikā. "
  7851. 217851,67,1183,2,22,1,151,16,"Tattha pathavī āpa teja vāyū bhūtarūpaṃ, ākāsaṃ tesaṃ abhāvamattaṃ, paricchedo vā, candasūriyādiparivattanaṃ, dhammappavattiñca upādāya paññattimattaṃ kālo. "
  7852. 217852,67,1183,23,28,1,18,4,"Tathā disā, attā ca. "
  7853. 217853,67,1183,29,31,1,10,2,Mano nāmaṃ.
  7854. 217854,67,1183,32,34,1,28,2,Saddarūparasagandhā rūpameva.
  7855. 217855,67,1183,35,38,1,32,3,Tathā phasso bhūtattayasabhāvato.
  7856. 217856,67,1183,39,45,1,45,6,Saṅkhā ekādikā taṃ taṃ upādāya paññattimattaṃ.
  7857. 217857,67,1183,46,61,1,141,13,"Tathā avayavasamudāye guṇavisesavasena, saṇṭhānavisesavasena vā mahantaṃ dīghaṃ, tabbipariyāyato aṇu rassanti bhinnalakkhaṇadesesu puthutvan ti. "
  7858. 217858,67,1183,62,66,1,35,3,Bhinnadesajānaṃ sahabhāve {saṃyogo}ti.
  7859. 217859,67,1183,67,70,1,17,2,Tadapāye {viyogo}ti.
  7860. 217860,67,1183,71,78,1,83,6,Samānadisādesagatānaṃ rūpānaṃ mahadabbantarānaṃ vasena paramaparanti paññattimattaṃ.
  7861. 217861,67,1183,79,81,1,42,2,Buddhisukhadukkhaicchādosapayattā nāmameva.
  7862. 217862,67,1183,82,88,1,70,6,Gurutva dravatva snehavegā rūpadhammānaṃ pavattivisesato gahetabbākārā.
  7863. 217863,67,1183,89,93,1,36,4,Itaro saṅkhāro ñāṇassa pavattiviseso.
  7864. 217864,67,1183,94,98,1,39,4,Adiṭṭho pi dhammādhammabhāvato nāmameva.
  7865. 217865,67,1183,99,107,1,81,8,Ukkhepanaṃ avakkhepanaṃ ākucanaṃ pasāraṇaṃ gamanan ti rūpadhammānaṃ pavattimattaṃ.
  7866. 217866,67,1183,108,116,1,113,7,"Sadisāsadisatāyaṃ sāmaññavisesasaññā, ayuttasambandhe samavāyasamaññāti drabyādīnampi nāmarūpantogadhatā daṭṭhabbā. "
  7867. 217867,67,1184,2,7,1,61,5,Jīvājīvabandha puñña pāpāsava saṃvaranijjaravimokkhā jīvādikā.
  7868. 217868,67,1184,8,12,1,18,3,Tattha {jīvo}ti attā.
  7869. 217869,67,1184,13,15,1,40,2,Puggaladhammādhammākāsakālesu ajīvasaññā.
  7870. 217870,67,1184,16,23,1,160,7,Tesu saddaphassarūparasagandhasaṇṭhānabandhabhedasukhumaparaaparāghātappabhācchāyojjākatamāni puggalalakkhaṇanti puggalo rūpaṃ rūpadhammānaṃ pavattiākāramattato.
  7871. 217871,67,1184,24,29,1,60,4,Dhammādhammā jīvapuggalānaṃ gatiṭṭhitimattatāya tadavisiṭṭhā .
  7872. 217872,67,1184,30,32,1,24,2,Ākāsakālā paññattimattaṃ.
  7873. 217873,67,1184,33,43,1,55,6,Bandho‘‘ kammapuggalantarasaṃyogo’’ ti vacanato tehi anañño.
  7874. 217874,67,1184,44,47,1,30,3,Puññapāpāni nāmanti pākaṭameva.
  7875. 217875,67,1184,48,60,1,87,8,‘‘ Kammapuggalānamāsavo’’ ti vacanato puññāpuññasambhave āsavasamaññāti tato avisiṭṭho āsavo.
  7876. 217876,67,1184,61,72,1,71,7,‘‘ Āsavanirodho saṃvaro’’ ti vacanato paṭipakkhena puññāpuññanirodho saṃvaro.
  7877. 217877,67,1184,73,85,1,89,8,‘‘ Kammaphalappavattiyā pakatiyā appavatti nijjaro’’ ti vacanato vipākanirodhanimittaṃ nijjaro.
  7878. 217878,67,1184,86,96,1,63,6,Mokkho pi‘‘ sabbakammavimokkho’’ ti vacanato kammapuggalajīvaviyogo.
  7879. 217879,67,1184,97,103,1,82,6,Tattha kammapuggalānaṃ saddādilakkhaṇatāya rūpamattatā puññāpuññamattatāya arūpatā.
  7880. 217880,67,1184,104,109,1,42,5,Jīvo ca arūpamattamevāti ayaṃ drabyamokkho.
  7881. 217881,67,1184,110,119,1,96,9,Bhāvamokkho pana jīvassa rāgādibhāvāpariṇāmo rāgādayo nāmamevāti jīvādayopi nāmarūpantogadhā eva.
  7882. 217882,67,1185,2,4,1,42,2,Kāyappavattigatijātibandhāpavaggā kāyādikā.
  7883. 217883,67,1185,5,8,1,54,3,Tattha pathavīāpatejavāyuattasukhadukkhesu kāyasamaññā.
  7884. 217884,67,1185,9,27,1,114,12,"Tadavisiṭṭhā pavattigatijātibandhāpavaggā,‘‘ bhāvoti attho, kāyoti anatthantaran’’ ti vacanato kāyato aññaṃ kiñci natthi."
  7885. 217885,67,1185,28,42,1,105,10,‘‘ Pavattisaññā kiriyāsaṃyogavibhāgesū’’ ti vacanato gatiādippakārena pavattā pathavīādayo eva pavatti upacāro.
  7886. 217886,67,1185,43,55,1,93,8,‘‘ Tasmiṃ anatthantaran’’ ti vacanato kāyato anaññā suramanujapetatiracchānanarakūpapattiyo gatiyo.
  7887. 217887,67,1185,56,66,1,126,10,Tāsu purimāpurimāvisiṭṭho gatīsu jātassa nicchayopi pavattimattanti tato anaññā kaṇhanīlarattapītasukkaatisukkasaṅkhātā jātiyo.
  7888. 217888,67,1185,67,78,1,119,9,"Tā uttaruttaravisiṭṭhā aññāṇamoharāgadosatatvāsandassanappāyā sukkajāti, antā accantavimuttā avagāhitatvā cāti sukkajāti ."
  7889. 217889,67,1185,79,91,1,78,8,‘‘ Dosesu bandhasamaññā’’ ti vacanato aññāṇādilakkhaṇassa bandhassa jīvato anaññatā.
  7890. 217890,67,1185,92,96,1,65,4,Aññāṇādidosābhāvato apavaggasiddhīti kāyādayopi nāmarūpamattameva.
  7891. 217891,67,1186,2,24,1,140,16,"Yopi tattha tattha‘‘ puriso attā jīvo’’ tiādipariyāyehi vutto attapadattho, sopi yathārahaṃ nāmarūpamattaṃ upādāya paññatto, nāmarūpamattameva vā. "
  7892. 217892,67,1186,25,36,1,65,7,Tena vuttaṃ‘‘ tepi nāmarūpantogadhabhāvābhāvavasena nicchitā evā’’ ti.
  7893. 217893,67,1187,2,2,1,39,1,Sambahulasuttantasaṃsandanākathāvaṇṇanā
  7894. 217894,67,1188,2,11,1,35,4,672. {So}ti so vipassanākammiko yogāvacaro.
  7895. 217895,67,1188,12,15,1,31,3,Evan ti vuttappakāraparāmasanaṃ.
  7896. 217896,67,1188,16,19,1,37,2,{Yāthāvasarasato}ti yathābhūtasabhāvato.
  7897. 217897,67,1188,20,26,1,71,6,Nāmarūpaṃ vavatthapetvā etamatthaṃ saṃsandetvā vavatthapetīti sambandho.
  7898. 217898,67,1188,27,40,1,91,8,"Lokasamaññāyapi pahānatthāya, pageva‘‘ satto jīvo’’ ti pavattanakamicchābhinivesassāti adhippāyo. "
  7899. 217899,67,1188,41,59,1,148,13,"Nāmarūpamattatāya avinicchatattā, santānādighanabhedassa ca akatattā abhinivesena vinā samūhekattaggahaṇavasena‘‘ satto’’ ti pavatto sammoho sattasammoho. "
  7900. 217900,67,1188,60,63,1,32,3,Tassa vikkhambhanā asammohabhūmi.
  7901. 217901,67,1188,64,110,1,184,20,"{Sambahulasuttantavasenā}ti‘‘ yathāpī’’ tiādinā idha vuttānaṃ, avuttānañca‘‘ rūpañca hidaṃ, mahāli, attā abhavissa, nayidaṃ rūpaṃ ābādhāya saṃvatteyyā’’ ti( saṃ. ni.3.59; mahāva.20) evamādinā sambahulānaṃ suttantānaṃ vasena."
  7902. 217902,67,1188,111,125,1,66,6,‘‘ Nāmarūpamattamevā’’ tiādinā vuttamevatthaṃ sandhāyāha‘‘ etamatthan’’ ti.
  7903. 217903,67,1189,2,5,1,31,2,{Aṅgasambhārā}ti aṅgasambhārahetu.
  7904. 217904,67,1189,6,19,1,57,9,Tannimittaṃ taṃ amuñcitvā sati eva tasmiṃ‘‘ satto’’ ti vohāro.
  7905. 217905,67,1190,2,28,1,211,24,"{Agārantvevā}ti yathā kaṭṭhādīni paṭicca upādāya tesaṃ nāmaṃ vissajjetvā agāramicceva saṅkhaṃ samaññaṃ gacchati, evaṃ aṭṭhiādīni paṭicca upādāya tesaṃ nāmaṃ vissajjetvā rūpaṃ sarīramicceva saṅkhaṃ gacchatīti yojanā. "
  7906. 217906,67,1191,2,23,1,219,17,"Dukkhameva {sambhotī}ti dukkhadukkhatādibhedaṃ tividhaṃ dukkhameva sambhavati, yathāpaccayaṃ uppajjati, tadeva dukkhaṃ khaṇaṭṭhitipabandhaṭṭhitivasena tiṭṭhati ceva khaṇanirodhaāyukkhayanirodhādivasena nirujjhati cāti attho. "
  7907. 217907,67,1191,24,36,1,77,8,Idāni dukkhamevāti evakārena nivattitamatthaṃ dassetuṃ‘‘ nāññatrā’’ tiādi vuttaṃ.
  7908. 217908,67,1191,37,72,1,159,24,"Tassattho– yathāvuttaṃ dukkhaṃ ṭhapetvā tato aññaṃ kiñci dhammajātaṃ na sambhavati, yo‘‘ satto’’ ti vā‘‘ jīvo’’ ti vā vucceyya, sabbena sabbaṃ abhāvā kuto tassa nirodhoti. "
  7909. 217909,67,1192,2,2,1,36,1,Upamāhināmarūpavibhāvanākathāvaṇṇanā
  7910. 217910,67,1193,2,21,1,129,13,"673. Ekenākārena {saṇṭhitesū}ti yena pakārena akkhādīsu sanniviṭṭhesu rathasamaññā, tena ekena ākārena samavaṭṭhitesu ekajjhaṃ rāsikatesu . "
  7911. 217911,67,1193,22,51,1,190,23,"Evamevan ti sannivesavisiṭṭhe avayavasamudāye santānavasena pavattamāne yathā‘‘ ratho gehaṃ muṭṭhi vīṇā senā nagaraṃ rukkho’’ ti vohāramattaṃ, paramatthato pana rathādi nāma kiñci natthi, evamevaṃ. "
  7912. 217912,67,1193,52,77,1,189,19,"{Upādānakkhandhesū}ti upādānakkhandhasaññitesu rūpārūpadhammesu samuditesu santānavasena pavattamānesu‘‘ satto jīvo’’ ti vohāramattaṃ, paramatthato pana satto vā jīvo vā natthīti yāthāvato jānanaṃ. "
  7913. 217913,67,1193,78,87,1,49,5,Idaṃ yathābhūtadassanaṃ‘‘ diṭṭhivisuddhī’’ ti vuccati.
  7914. 217914,67,1194,2,10,1,32,4,674. {Tassā}ti sattoti gahitassa attano.
  7915. 217915,67,1194,11,15,1,30,4,Vināsan ti niruddhassa vināsaṃ.
  7916. 217916,67,1194,16,22,1,40,5,"Avināsan ti avinassanaṃ, niccatanti attho. "
  7917. 217917,67,1194,23,37,1,105,11,"Dvayavaseneva hi attavādino ṭhitā, sassato attā, ucchijjatīti vā, ekaccasassatavādopi ettheva samavaruddhoti. "
  7918. 217918,67,1194,38,56,1,119,13,Avināsaṃ {anujānanto}ti buddhiādīnaṃ dhammānaṃ vināsaṃ icchantopi‘‘ dhammī nicco kūṭaṭṭho’’ ti attano vināsābhāvaṃ anujānanto.
  7919. 217919,67,1194,57,60,1,21,2,{Sassate}ti sassatagāhe.
  7920. 217920,67,1194,61,64,1,58,3,Patati katavināsaakatabbhāgamādidosappasaṅgatoti adhippāyo.
  7921. 217921,67,1194,65,72,1,61,5,"{Khīranvayassā}ti khīrassa anvayabhūtassa, phalabhūtassāti attho. "
  7922. 217922,67,1194,73,81,1,67,7,{Tadanvayassā}ti tassa attano anvayabhūtassa aññassa kassaci abhāvato.
  7923. 217923,67,1194,82,101,1,122,14,Olīyati {nāmā}ti‘‘ sassato attā’’ ti abhinivesena bhavābhirato hutvā bhavanirodhato saṅkocanaṃ āpajjanto bhaveyeva nilīyati nāma.
  7924. 217924,67,1194,102,134,1,175,23,Atidhāvati {nāmā}ti tattha tattheva hi bhave attā ucchijjatīti ucchedavādī‘‘ ucchijjati attā’’ ti gaṇhanto paraṃ maraṇā santaṃ bhavaṃ‘‘ natthī’’ ti atikkamanto atidhāvati nāmāti vadanti.
  7925. 217925,67,1194,135,161,1,181,22,Kilesanirodhe pana kammassa avipaccanato bhavanirodhe icchitabbe tathā aggahetvā‘‘ taṃ taṃ bhavavisesaṃ āgamma attā ucchijjatīti evaṃ bhavanirodho hotī’’ ti gaṇhanto taṃ atidhāvati nāma.
  7926. 217926,67,1195,2,6,1,24,2,{Pariyuṭṭhitā}ti abhibhūtā.
  7927. 217927,67,1195,7,12,1,66,4,{Cakkhumanto}ti yathābhūtadassanasaṅkhātena ñāṇacakkhunā cakkhumanto.
  7928. 217928,67,1196,2,8,1,64,6,Kāmabhavādibhedo bhavo āramitabbaṭṭhena ārāmo etesanti bhavārāmā.
  7929. 217929,67,1196,9,14,1,38,5,Tasmiṃ bhave ratā abhiratāti bhavaratā.
  7930. 217930,67,1196,15,19,1,38,4,Bhave sammodaṃ āpannāti bhavasammuditā.
  7931. 217931,67,1196,20,24,1,41,4,Tīhipi padehi bhavassādagadhitatāva vuttā.
  7932. 217932,67,1196,25,37,1,95,10,Cittaṃ na {pakkhandatī}ti bhavassādagadhitattā eva bhavanirodhāvahe dhamme cittaṃ na anuppavisati.
  7933. 217933,67,1196,38,42,1,25,3,{Nappasīdatī}ti na okappati.
  7934. 217934,67,1196,43,48,1,32,4,Na {santiṭṭhatī}ti na patiṭṭhahati.
  7935. 217935,67,1196,49,53,1,29,3,{Nādhimuccatī}ti na adhimuccati.
  7936. 217936,67,1197,2,5,1,27,2,{Aṭṭīyamānā}ti dukkhāpiyamānā.
  7937. 217937,67,1197,6,9,1,22,2,{Harāyamānā}ti lajjamānā.
  7938. 217938,67,1197,10,13,1,22,2,{Jigucchamānā}ti hīḷentā.
  7939. 217939,67,1197,14,17,1,20,3,Vibhavan ti ucchedaṃ.
  7940. 217940,67,1197,18,29,1,64,6,{Abhinandantī}ti vuttaabhinandanākāradassanaṃ‘‘ yato kira bho’’ tiādi.
  7941. 217941,67,1198,2,5,1,25,3,Bhūtan ti khandhapañcakaṃ.
  7942. 217942,67,1198,6,16,1,80,9,"Tañhi yathāsakaṃ paccayehi jātattā, paramatthato vijjamānattā ca bhūtanti vuccati. "
  7943. 217943,67,1198,17,25,1,63,5,"{Bhūtato}ti yathābhūtasabhāvato, salakkhaṇato, sāmaññalakkhaṇato ca. "
  7944. 217944,67,1199,2,25,1,175,15,"675. Evaṃ sattagāhato avalīyanātidhāvanadose, yathābhūtadassanato nibbidādiguṇe ca suttavaseneva dassetvā idāni nāmarūpamattepi gamanādiattakiccasiddhiṃ dassetuṃ‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. "
  7945. 217945,67,1199,26,54,1,117,17,"Tattha {tasmā}ti yasmā‘‘ asmī’’ ti vā‘‘ ahan’’ ti vā gāhassa vatthubhūto satto nāma natthi, paramatthato nāmarūpamattameva, tasmā. "
  7946. 217946,67,1199,55,72,1,114,12,"Sace koci attā nāma natthi, kathamidha nāmarūpamatte gamanādiattakiccasiddhīti codanaṃ sandhāyāha‘‘ dāruyantan’’ tiādi."
  7947. 217947,67,1199,73,103,1,259,25,"‘‘ Khāyatī’’ ti etena yathā nijjīve dārumayayante abbhantare vattamānassa jīvassa vasena saīhassa sabyāpārassa viya upaṭṭhānamattaṃ paccayavisesato, evaṃ nijjīve nāmarūpamatte paccayavisesato gamanādiattakiccasiddhīti saīhassa sabyāpārassa viya upaṭṭhānanti dasseti. "
  7948. 217948,67,1200,2,8,1,38,4,"{Saccato}ti bhūtato, paramatthatoti attho. "
  7949. 217949,67,1200,9,16,1,71,7,Suññaṃ jīvena yantamiva abhisaṅkhataṃ paccayavasena pavattīti adhippāyo.
  7950. 217950,67,1200,17,23,1,68,6,Dukkhassa puñjo niccāturatāya tiṇakaṭṭhasadiso attasuññatāyāti attho.
  7951. 217951,67,1200,24,26,1,14,2,Etaṃ nāmarūpaṃ.
  7952. 217952,67,1201,2,6,1,20,3,Yamakan ti yugaḷakaṃ.
  7953. 217953,67,1201,7,20,1,77,9,So ca kho yamakabhāvo aññamaññasannissitabhāvenāti āha‘‘ ubho aññoññanissitā’’ ti.
  7954. 217954,67,1201,21,28,1,49,7,Tato eva ca ekasmiṃ bhijjamānasmiṃ ubho bhijjanti.
  7955. 217955,67,1201,29,44,1,114,14,"Na hi kadāci pañcavokārabhave rūpe nirujjhante arūpaṃ anirujjhantaṃ, arūpe vā nirujjhante rūpaṃ anirujjhantaṃ atthi. "
  7956. 217956,67,1201,45,52,1,64,6,"Svāyaṃ bhaṅgo paccayā paccayanirodheneva, nāmarūpanirodhoti attho. "
  7957. 217957,67,1201,53,64,1,81,9,"{Paccayā}ti vā paccayabhūtā, aññamaññassa paccayā hontāpi ubho bhijjantiyevāti attho. "
  7958. 217958,67,1202,2,21,1,141,13,"676. Daṇḍābhihatan ti visesanena daṇḍaṃ, daṇḍābhighātassa paccayaṃ purisavāyāmañca dasseti, bheriyā pana visesitabbatā saddassa asādhāraṇakāraṇatāya. "
  7959. 217959,67,1202,22,36,1,53,9,"Teneva hi‘‘ aññā bherī’’ ti bherīyeva gahitā, na daṇḍādayo. "
  7960. 217960,67,1202,37,49,1,87,8,Adissamānarūpatāya saddaṃ nāmaṭṭhāniyaṃ katvā‘‘ evamevan’’ tiādinā upamāsaṃsandanaṃ karoti.
  7961. 217961,67,1203,2,10,1,64,7,Na cakkhuto {jāyare}ti na cakkhāyatanato niggacchanavasena jāyanti.
  7962. 217962,67,1203,11,27,1,121,14,"Na hi cakkhāyatanassa paccayabhāvūpagamanato pubbe phassapañcamakā labbhanti, na ca padesavanto, yena te tato niggaccheyyuṃ. "
  7963. 217963,67,1203,28,42,1,32,5,Tenevāha‘‘ puñjo natthi anāgate’’ ti( mahāni.10).
  7964. 217964,67,1203,43,49,1,30,5,Na {rūpato}ti etthāpi eseva nayo.
  7965. 217965,67,1203,50,64,1,74,10,‘‘ No ca ubhinnamantarā’’ ti idaṃ pana tesaṃ arūpadhammattā appadesatāya vuttaṃ.
  7966. 217966,67,1203,65,99,1,268,28,"Kevalaṃ pana yasmiṃ khaṇe paccayasamavāyo, tadā uppajjanamattamevāti āha‘‘ hetuṃ paṭicca pabhavanti saṅkhatā’’ ti, cakkhurūpālokamanasikārādibhedaṃ dhammajātaṃ nissāya paccayabhūtaṃ kāraṇaṃ labhitvā tehi samecca sambhūya katattā saṅkhatā phassādayo dhammā uppajjantīti attho. "
  7967. 217967,67,1203,100,117,1,104,13,Tassā pana dhammānaṃ uppattiyā pākaṭaṃ rūpadhammapavattiṃ dassento‘‘ yathāpi saddo pahaṭāya bheriyā’’ ti āha.
  7968. 217968,67,1203,118,121,1,57,3,Phassapañcamaggahaṇañcettha pākaṭaarūpadhammānaṃ dassanaṃ.
  7969. 217969,67,1203,122,125,1,24,3,Sesagāthāsupi eseva nayo.
  7970. 217970,67,1204,2,5,1,27,2,{Vatthurūpā}ti hadayavatthuto.
  7971. 217971,67,1204,6,19,1,88,9,Tannissayānaṃ arūpadhammānaṃ bahubhedattā sāmaññavohārena te dassetuṃ‘‘ saṅkhatā’’ ti vuttaṃ.
  7972. 217972,67,1205,2,9,1,37,4,677. Nittejan ti tejahīnaṃ ānubhāvarahitaṃ.
  7973. 217973,67,1205,10,25,1,61,10,"Yathā pana taṃ nittejaṃ, taṃ dassetuṃ‘‘ na khādatī’’ tiādi vuttaṃ. "
  7974. 217974,67,1205,26,43,1,99,12,"Na hi aññathā saddahanussahanādīsu nāmaṃ‘‘ nittejan’’ ti sakkā vattuṃ, nāpi rūpaṃ sandhāraṇābandhanādīsu. "
  7975. 217975,67,1205,44,64,1,73,12,Teneva hi‘‘ rūpaṃ nittejan’’ ti vatvā‘‘ na hi tassa khāditukāmatā’’ tiādi vuttaṃ.
  7976. 217976,67,1205,65,77,1,72,7,‘‘ Atha kho’’ tiādinā byatirekavasenāpi nāmarūpānaṃ nittejataṃyeva vibhāveti.
  7977. 217977,67,1205,78,84,1,88,6,Aññamaññasannissayena hi nāmarūpassa attakiccasiddhipi paccekaṃ asamatthatāvibhāvanameva.
  7978. 217978,67,1205,85,97,1,85,10,"Tathā hi nāmarūpassa attasuññatā, nirīhatā, byāpāravirahatā ca suṭṭhutaraṃ pākaṭā honti. "
  7979. 217979,67,1206,2,9,1,63,7,Kathaṃ pana paccekaṃ asamatthānaṃ samuditabhāve samatthatā hoti?
  7980. 217980,67,1206,10,14,1,51,4,Asāmaggiyaṃ ahetūnaṃ sāmaggiyampi ahetubhāvāpattito.
  7981. 217981,67,1206,15,36,1,136,16,Na hi paccekaṃ daṭṭhuṃ asakkontānaṃ andhānaṃ satampi sahassampi samuditaṃ daṭṭhuṃ sakkotīti codanaṃ sandhāyāha‘‘ imassa panatthassā’’ tiādi.
  7982. 217982,67,1206,37,45,1,82,8,Imaṃ upamaṃ udāharanti aṭṭhakathācariyā upamāyapi asiddhassa atthassa sādhetabbato.
  7983. 217983,67,1206,46,71,1,88,11,"Tenevāha‘‘ upamaṃ te karissāmi, upamāyapidhekacce viññū purisā bhāsitassa atthaṃ jānantī’’ ti( saṃ. ni.2.67). "
  7984. 217984,67,1206,72,97,1,209,21,"{Tuṭṭhahaṭṭho}ti yadipāhaṃ cakkhukaraṇīyaṃ kātuṃ na sakkomi, pādakaraṇīyaṃ pana kātuṃ sakkomi, tvañca cakkhukaraṇīyaṃ, tasmā amhākaṃ ubhinnaṃ sahitānañca vasena icchitadesasampatti sijjhatīti tuṭṭhahaṭṭho jaccandho. "
  7985. 217985,67,1206,98,102,1,45,3,Tattha {jaccandho}tiādi upamopameyyasaṃsandanaṃ.
  7986. 217986,67,1206,103,132,1,216,23,"Dhammānaṃ attalābho parapaṭibaddhoti vattabbameva natthi tato pubbe avijjamānattā, paṭiladdhattalābhassāpi parapaṭibaddhameva atthakiccanti dassetuṃ‘‘ na sakena tejena uppajjati, na tāsu tāsu kiriyāsu pavattatī’’ ti vuttaṃ. "
  7987. 217987,67,1206,133,162,1,231,24,Tesaṃ nāmarūpānaṃ aññamaññaṃ nissāya uppatti vā pavatti vā na ca na {hotī}ti jaccandhapīṭhasappiupamāya sādhitamatthaṃ nigamento‘‘ asāmaggiyaṃ ahetūnaṃ sāmaggiyampi ahetukabhāvāpattito’’ ti yathāvuttassa hetuno anekantikabhāvaṃ vibhāveti.
  7988. 217988,67,1207,2,11,1,103,8,{Paradhammavasānuvattino}ti paresaṃ attato aññesaṃ hetupaccayasaṅkhātānaṃ dhammānaṃ vasena anuvattanasīlā.
  7989. 217989,67,1207,12,17,1,38,4,{Attadubbalā}ti attanā dubbalā asamatthā.
  7990. 217990,67,1207,18,23,1,48,4,{Parapaccayato}ti paresaṃ dhammānaṃ paccayabhāvato.
  7991. 217991,67,1207,24,27,1,27,3,Etena janakapaccayaṃ vadati.
  7992. 217992,67,1207,28,35,1,18,3,Tenevāha‘‘ jāyare’’ ti.
  7993. 217993,67,1207,36,41,1,50,4,{Paraārammaṇato}ti paresaṃ dhammānaṃ ārammaṇabhāvato.
  7994. 217994,67,1207,42,45,1,34,3,Etena upatthambhakapaccayaṃ vadati.
  7995. 217995,67,1207,46,52,1,59,5,"Paccayaggahaṇaṃ vā rūpāpekkhaṃ, ārammaṇaggahaṇaṃ nāmāpekkhaṃ."
  7996. 217996,67,1207,53,62,1,49,5,‘‘ Paradhammehī’’ ti idaṃ ārammaṇapaccayānaṃ visesanaṃ.
  7997. 217997,67,1207,63,69,1,60,6,Purimatthena hi vuttamevatthaṃ pacchimatthena pākaṭaṃ karoti.
  7998. 217998,67,1207,70,73,1,20,2,{Pabhāvitā}ti uppāditā.
  7999. 217999,67,1208,2,15,1,91,9,Nāvāyantikūpamāyapi nāmarūpānaṃ avasavattitaṃ vibhāvetuṃ‘‘ yathāpī’’ tiādinā tisso gāthā vuttā.
  8000. 218000,67,1208,16,19,1,20,2,{Nissāyā}ti patiṭṭhāya.
  8001. 218001,67,1208,20,23,1,17,2,{Yantī}ti gacchanti.
  8002. 218002,67,1208,24,30,1,65,5,Manusse {nissāyā}ti netubhūte niyāmakakammakārakādimanusse apassāya.
  8003. 218003,67,1208,31,40,1,96,8,Na hi tesaṃ araṇaggahaṇalaṅkārasaṇṭhāpanaudakussiñcanādikiriyāya vinā nāvā icchitadesaṃ pāpuṇāti.
  8004. 218004,67,1208,41,52,1,68,9,"{Ubho}ti aññamaññaṃ nāvaṃ nissāya manussā, manusse nissāya nāvāti attho. "
  8005. 218005,67,1209,2,6,1,22,3,Evan ti vuttappakārena.
  8006. 218006,67,1209,7,64,1,649,46,"{Nānānayehī}ti paṭhamādīnaṃ sattannaṃ jhānānaṃ, tesaṃ upacārānañca vasena cuddasa arūpapariggahamukhāni, catudhātuvavatthāne vuttānaṃ terasannaṃ dhātupariggahamukhānaṃ dhātāyatanakhandhamahābhūtavasena, idha vuttānaṃ avuttānañca indriyasaccapaṭiccasamuppannānaṃ vasena samavīsati rūpapariggahamukhāni, tāni paccekaṃ‘‘ phasso vedanā cittan’’ ti imesaṃ sammukhabhāvena upaṭṭhitānaṃ tiṇṇaṃ arūpadhammānaṃ vasena tiguṇitāni samasaṭṭhi, cuddasa arūpapariggahamukhāni, tāni cāti catusattatiyā nāmarūpapariggahanayehi ceva sambahulasuttantarathagehamuṭṭhivīṇāsenārukkhadāruyantanaḷakalāpibherijaccandhapaṅguḷanāvāmanussūpamāhi ca nāmarūpapamattatāvavatthāpananayehi ca. "
  8007. 218007,67,1209,65,72,1,83,6,Sattasaññaṃ {abhibhavitvā}ti anādikālabhāvitaṃ khandhapañcake attagāhaṃ vikkhambhetvā.
  8008. 218008,67,1209,73,87,1,69,10,"Nāmarūpānaṃ yāthāvadassanan ti‘‘ idaṃ nāmaṃ, ettakaṃ nāmaṃ, na ito bhiyyo. "
  8009. 218009,67,1209,88,104,1,102,12,"Idaṃ rūpaṃ, ettakaṃ rūpaṃ, na ito bhiyyo’’ ti ca tesaṃ lakkhaṇasallakkhaṇamukhena dhammamattabhāvadassanaṃ. "
  8010. 218010,67,1209,105,109,1,53,3,Attadiṭṭhimalavisodhanato {diṭṭhivisuddhī}ti veditabbaṃ.
  8011. 218011,67,1209,110,114,1,42,3,{Etassevā}ti nāmarūpassa yāthāvadassanasseva.
  8012. 218012,67,1210,2,4,1,37,2,Diṭṭhivisuddhiniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8013. 218013,67,1211,2,4,1,32,2,Iti aṭṭhārasamaparicchedavaṇṇanā.
  8014. 218014,67,1212,2,4,1,36,2,19 . Kaṅkhāvitaraṇavisuddhiniddesavaṇṇanā
  8015. 218015,67,1213,2,2,1,28,1,Paccayapariggahakathāvaṇṇanā
  8016. 218016,67,1214,2,24,1,129,12,"678. Anantaraniddiṭṭhāya diṭṭhivisuddhiyā visayabhāvena dassitattā‘‘ etassevā’’ ti vuttaṃ, na tadaññato visesanatthaṃ tadaññasseva abhāvato. "
  8017. 218017,67,1214,25,41,1,139,15,"Ajjhattaṃ vā hi vipassanābhiniveso hotu bahiddhā vā, ajjhattasiddhiyaṃ pana lakkhaṇato sabbampi nāmarūpaṃ anavasesato pariggahitameva hotīti. "
  8018. 218018,67,1214,42,46,1,42,3,{Paccayapariggahenā}ti hetumhi karaṇavacanaṃ.
  8019. 218019,67,1214,47,59,1,150,11,"Paccayapariggahahetu hissa addhattayakaṅkhāvitaraṇaṃ hotīti, karaṇe vā etaṃ karaṇavacanaṃ paccayapariggahassa sādhakatamabhāvato kaṅkhāvitaraṇakiriyāya. "
  8020. 218020,67,1214,60,71,1,95,10,"Yadā hissa suparisuddho nijjaṭo niggumbo paccayapariggaho sijjhati, tadānena kaṅkhā vitarīyatīti. "
  8021. 218021,67,1214,72,78,1,45,4,"{Vitaritvā}ti atikkamitvā, vikkhambhetvāti attho. "
  8022. 218022,67,1214,79,99,1,128,16,Taṃ pana ñāṇaṃ tathādhigataṃ vasībhāvappattaṃ jhānaṃ viya yogino santāne pabandhavasena pavattatīti katvā vuttaṃ‘‘ ṭhitaṃ ñāṇan’’ ti.
  8023. 218023,67,1215,2,5,1,30,3,Tan ti kaṅkhāvitaraṇavisuddhiṃ.
  8024. 218024,67,1215,6,10,1,38,4,Taṃ sampādetukāmo āpajjatīti sambandho.
  8025. 218025,67,1215,11,17,1,59,6,Yāthāvato diṭṭhaṃ nāmarūpaṃ tividhadukkhatāyogato rogo viya.
  8026. 218026,67,1215,18,37,1,101,13,Paccayā cassa rogasamuṭṭhānaṃ viya upaṭṭhahantīti imamatthaṃ dassento‘‘ yathā nāma… pe… pariyesatī’’ ti āha.
  8027. 218027,67,1215,38,55,1,134,13,Saṃsāradukkhanimuggassa santānassa tato vimocetukāmatāvasena anukampitabbatā labbhatīti tamatthaṃ dassetuṃ‘‘ yathā vā panā’’ tiādi vuttaṃ.
  8028. 218028,67,1215,56,76,1,173,15,"Evameva ṭhite yadeke vadanti‘‘ anukampetabbakumārakadassanena tassa mātāpituāvajjanaṃ idha anudāharaṇaṃ nirodhetabbatāya nāmarūpassa anukampitabbatābhāvato’’ ti, tadapāhataṃ hoti. "
  8029. 218029,67,1215,77,88,1,105,10,"Avassañcetaṃ evaṃ icchitabbaṃ, aññathā veneyyapuggalasantāne satthu mahākaruṇāpavatti eva vicāretabbā siyā. "
  8030. 218030,67,1215,89,91,1,22,2,Mandabuddhitāya mandaṃ.
  8031. 218031,67,1215,92,105,1,73,9,Vuḍḍhataropi koci mandabuddhi hotīti tato visesanatthaṃ‘‘ kumāran’’ ti vuttaṃ.
  8032. 218032,67,1215,106,126,1,86,12,Yo koci paṭhamavaye vattamāno‘‘ kumāro’’ ti vuccatīti tato visesanatthaṃ‘‘ daharan’’ ti vuttaṃ.
  8033. 218033,67,1215,127,153,1,126,15,"Evampi yo ādhāvitvā paridhāvitvā vicāraṇako taruṇadārako, sopi ‘‘ daharo’’ ti vuccatīti tato nivattanatthaṃ‘‘ uttānaseyyakan’’ ti vuttaṃ. "
  8034. 218034,67,1215,154,158,1,44,4,Catūhipi padehi karuṇāyitabbataṃyeva dasseti.
  8035. 218035,67,1215,159,162,1,17,2,{Āpajjatī}ti karoti.
  8036. 218036,67,1216,2,16,1,75,9,"Yathā panassa hetupaccayapariyesanāpatti hoti, taṃ dassetuṃ‘‘ so’’ tiādi vuttaṃ. "
  8037. 218037,67,1216,17,45,1,171,20,Tattha byatirekamukhena attho sādhito sammadeva sādhito hotīti ahetukabhāvaṃ tāva paṭikkhipanto‘‘ na tāvidaṃ nāmarūpaṃ ahetukan’’ ti vatvā tattha kāraṇamāha‘‘ sabbatthā’’ tiādinā.
  8038. 218038,67,1216,46,97,1,412,41,"Hetumantarena sati sambhave sabbadhammānaṃ hetuabhāvo samānoti sabbasamānatā siyā, tathā ca sati sotapadesādīsu, bahiddhā ca cakkhuviññāṇādihetuabhāvoti sabbattha, cakkhādīnaṃ uppattito pubbe, paribhedato uddhañca hetuabhāvoti sabbadā ca andhādīnaṃ arūpīnaṃ, asaññīnañca hetuabhāvoti sabbesañca cakkhuviññāṇādīhi bhavitabbaṃ, hetuabhāvā visesato tañca natthīti āha‘‘ sabbattha sabbadā sabbesañca ekasadisabhāvāpattito’’ ti. "
  8039. 218039,67,1216,98,107,1,52,5,Nidassanamattañcetaṃ yadidaṃ‘‘ cakkhuviññāṇādīsu hī’’ ti.
  8040. 218040,67,1216,108,118,1,70,8,"Yattakā loke visesā, tehi sabbesaṃ, sabbakālañca bhavitabbanti adhippāyo. "
  8041. 218041,67,1216,119,126,1,52,7,Ādi -saddena vā tesampi gahaṇaṃ katamevāti daṭṭhabbaṃ.
  8042. 218042,67,1216,127,143,1,171,14,"Tasmā ahetukabhāve visiṭṭhatāya asambhavo evāti sabbattha ekasadisabhāvāpattito, sabbadā ekasadisabhāvāpattito, sabbesaṃ ekasadisabhāvāpattitoti paccekaṃ sambandho veditabbo. "
  8043. 218043,67,1216,144,161,1,115,14,"Evaṃ ahetubhāve paṭisiddhe visamahetuvādī vadeyya‘‘ na idaṃ ahetukaṃ kiñcarahi sahetukaṃ, kena pana hetunā sahetukanti? "
  8044. 218044,67,1216,162,166,1,13,2,Issarādinā’’ ti.
  8045. 218045,67,1217,2,18,1,108,11,"Ādi -saddena pakatipurisapajāpatikālādīnaṃ gahaṇaṃ veditabbaṃ, taṃ paṭikkhipanto āha‘‘ na issarādihetukan’’ tiādi. "
  8046. 218046,67,1217,19,27,1,97,8,Na nāmarūpaṃ issarādihetukaṃ nāmarūpato aññassa anupalabbhamānattā issarapakatiādinameva abhāvato.
  8047. 218047,67,1217,28,44,1,111,15,"Yadi pana asato issarādito nāmarūpassa uppatti, evaṃ sati sā eva sabbattha sabbadā sabbesaṃ ekasadisatā āpajjati. "
  8048. 218048,67,1217,45,60,1,135,13,"Atha nāmarūpamattameva issarādihetukaṃ, nāmarūpañca ahutvā sambhavantaṃ, hutvā ca vinassantaṃ dissatīti issarādīhipi tādisehi bhavitabbaṃ. "
  8049. 218049,67,1217,61,69,1,75,8,Tathā ca tadapi sappaccayaṃ saṅkhatamevāti tassāpi paccayapariggaho kātabbo.
  8050. 218050,67,1217,70,78,1,42,6,"Atha taṃ nuppajjati, ahetukatā tassa āpannā. "
  8051. 218051,67,1217,79,86,1,29,3,Tenāha‘‘ ahetukabhāvāpattito’’ ti.
  8052. 218052,67,1218,2,6,1,34,4,Apica na issarādihetukaṃ nāmarūpaṃ.
  8053. 218053,67,1218,7,9,1,11,2,Kiṃ kāraṇaṃ?
  8054. 218054,67,1218,10,12,1,16,2,Kamena uppattito.
  8055. 218055,67,1218,13,30,1,151,14,"Yadi hi evaṃ niccaṃ issarādisaññitaṃ kammakilesindriyārammaṇādinirapekkhakāraṇampi siyā, sabbesaṃyeva ekajjhaṃ uppatti siyā, yattakehi tato uppajjitabbaṃ. "
  8056. 218056,67,1218,31,32,1,5,1,Kasmā?
  8057. 218057,67,1218,33,35,1,26,2,Kāraṇassa sannihitabhāvato.
  8058. 218058,67,1218,36,50,1,105,13,"Yadi pana tassa icchāvasena tassa uppattiṃ parikappeyyuṃ, tāsañca icchānaṃ ekajjhaṃ uppattiyaṃ ko vibandho. "
  8059. 218059,67,1218,51,57,1,69,6,Atha aññampi kiñci kammakilesindriyārammaṇādiapekkhitabbaṃ atthīti ce?
  8060. 218060,67,1218,58,66,1,73,7,"Tadeva hetu kāraṇaṃ, kimaññena adiṭṭhasāmatthiyena parikappitena payojanaṃ? "
  8061. 218061,67,1218,67,73,1,78,6,Diṭṭhañhi kammādīnaṃ sāmatthiyaṃ tadaññapaccayasannidhānepi tadabhāve abhāvato.
  8062. 218062,67,1218,74,90,1,160,15,"Yathā hi rūpālokamanasikārasannidhānepi cakkhuno abhāve cakkhuviññāṇassa abhāvaṃ, bhāve ca bhāvaṃ disvā cakkhuno cakkhuviññāṇuppādanasamatthatā atthīti viññāyati. "
  8063. 218063,67,1218,91,117,1,256,24,"Yathā ca yvāyaṃ yamakānampi samānānaṃ janakajananīsukkasoṇitādibāhirapaccayasamabhāvepi sattānaṃ hīnapaṇītatādiviseso dissati, so ca sasantāne tādisassa aññassa hetuno abhāvā kammakilesahetukoti tassa tattha samatthatā atthīti viññāyati, na evamissarādikassa. "
  8064. 218064,67,1218,118,126,1,77,8,Kāraṇassa hi bhāvābhāve phalassa bhāvābhāvehi kāraṇassa samatthatā viññāyeyya.
  8065. 218065,67,1218,127,139,1,106,11,"Na ca sannihite tadakāraṇassa nāmarūpassa issarādivekallena katthaci anuppatti diṭṭhā, tasmā akāraṇamissaro. "
  8066. 218066,67,1219,2,13,1,87,10,"Athāpi saggo evaṃ issarādihetuko vucceyya, sopi saggappakāro sabbakālaṃ tato nibbatteyya. "
  8067. 218067,67,1219,14,20,1,49,6,Na hi sannihitakāraṇassa phalassa anuppatti yuttā.
  8068. 218068,67,1219,21,37,1,120,14,"Nicce ca sati aññanirapekkhakāraṇe saggassa ādiyeva na yutto, yāva issarādikaṃ kāraṇaṃ, tāva sabbassa atthibhāvappasaṅgato. "
  8069. 218069,67,1219,38,54,1,94,11,"Athāpi vadeyya‘‘ aññepi yathārahaṃ paccayā hontiyeva, issarādikampi tesaṃ sahakārīkāraṇaṃ hotī’’ ti. "
  8070. 218070,67,1219,55,61,1,39,5,"Yadettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  8071. 218071,67,1219,62,76,1,88,11,"Yadi paro vadeyya‘‘ idha buddhipubbo bhāvānaṃ racanāviseso diṭṭho, yathā taṃ ghaṭagehādīnaṃ. "
  8072. 218072,67,1219,77,87,1,98,9,"Atthi ca ajjhattikabāhirānaṃ sarīrapadumādīnaṃ racanāviseso, tasmā tenāpi buddhipubbena bhavitabbaṃ. "
  8073. 218073,67,1219,88,105,1,99,13,"Yassa ca so buddhipubbo, so issarādiko, tasmā tena nāmarūpasaññitassa lokassa kāraṇena bhavitabban’’ ti. "
  8074. 218074,67,1219,106,114,1,62,6,"Tayidaṃ asiddhaṃ, racitā sarīrapadumādayoti tattheva uppannattā. "
  8075. 218075,67,1219,115,128,1,71,9,Uppannassa hi sannivesavasena tathā tathā paṭṭhapanaṃ‘‘ racanā’’ ti vuccati.
  8076. 218076,67,1219,129,133,1,44,4,Anekantiko cāyaṃ abuddhipubbassāpi diṭṭhattā.
  8077. 218077,67,1219,134,143,1,84,8,"Diṭṭho hi nhāruādīnaṃ aggisaṃyogena racanāviseso, tathā visussantānaṃ pubbacammādīnaṃ. "
  8078. 218078,67,1219,144,155,1,105,10,"Yadi panāyamissarādiko gavassajagadrabhādīnaṃ karīsāvatte paṭimahutaṃ raceyya, ummatto viya vikkhitto siyā. "
  8079. 218079,67,1219,156,164,1,58,8,Kiñcāyaṃ lokaṃ sajjento attatthaṃ vā sajjeyya lokatthaṃ vā.
  8080. 218080,67,1220,2,14,1,80,11,Tattha ca yadi purimo makkho katakicco na siyā lokena sādhetabbassa atthibhāvato.
  8081. 218081,67,1220,15,26,1,81,9,"Atha dutiyo, kasmā lokassa ahitadukkhāvahaṃ pāpaṃ nirayādiṃ, jarāmaraṇādiñca sajati? "
  8082. 218082,67,1220,27,32,1,43,5,Atha tadubhayaṃ anāmasitvā kīḷatthaṃ sajati.
  8083. 218083,67,1220,33,38,1,27,5,Kīḷā ca nāma ratiatthā hoti.
  8084. 218084,67,1220,39,49,1,86,10,Vinā kīḷāya ratiṃ ajānantānaṃ ratiatthañca kīḷamārabhanto ratiyaṃ issaro anissaro siyā.
  8085. 218085,67,1220,50,64,1,99,12,"Atha payojananirapekkho, sabbakālaṃ sajeyya, tassa cāyaṃ sajanasamatthatā ahetukā vā siyā sahetukā vā. "
  8086. 218086,67,1220,65,72,1,36,6,"Ahetukā ce, sabbesaṃ siyā sahetukā vā. "
  8087. 218087,67,1220,73,78,1,26,4,"Ahetukā ce, sabbesampi siyā. "
  8088. 218088,67,1220,79,91,1,61,11,"Atha sahetukā, so cassa hetu parato vā sambhūto siyā attato vā. "
  8089. 218089,67,1220,92,104,1,78,10,"Tattha parato ce sambhūto, yadassa so laddho, tassāyaṃ veyyāvaccakarasadiso siyā. "
  8090. 218090,67,1220,105,120,1,154,15,Atha attato taduppattito pubbe ayaṃ kīdiso loko cāti sabbamidaṃ ālunavisiṇaṃ ākulabyākulaṃ goyūthena gatamaggasadisapheṇapiṇḍasamaṃ avimaddakkhamaṃ asāraṃ.
  8091. 218091,67,1220,121,126,1,46,4,"Tiṭṭhatu pasaṅgo, yathādhikatameva vaṇṇayissāma. "
  8092. 218092,67,1220,127,139,1,73,9,"{Tasmā}ti yasmā idaṃ nāmarūpaṃ na ahetukaṃ, nāpi issarādivisamahetukaṃ, tasmā. "
  8093. 218093,67,1220,140,143,1,16,2,{Te}ti hetupaccayā.
  8094. 218094,67,1221,2,24,1,139,14,"679. Oḷārikattā, supākaṭattā ca rūpassa paccayapariggaho sukaroti‘‘ imassa tāva rūpakāyassā’’ tiādinā paṭhamaṃ tassa paccayapariggahavidhiṃ ārabhati. "
  8095. 218095,67,1221,25,51,1,268,21,"Tattha yathā nāmarūpassa paccayapariggaho ahetuvisamahetuvādanivattiyā hoti, evaṃ nibbidāvirāgāvahabhāvena tattha abhiratinivattiyāpi icchitabboti taṃ gabbhaseyyakavasena dassento nibbattaṭṭhānassa sucibhāvapaṭisedhanamukhena asucibhāvaṃ vibhāvetuṃ‘‘ ayaṃ kāyo’’ tiādimāha. "
  8096. 218096,67,1221,52,61,1,101,8,Tattha uppalādīni asuciṭṭhāne nibbattānipi sayaṃ sucisammatānevāti taṃdassanatthaṃ abbhantaraggahaṇaṃ.
  8097. 218097,67,1221,62,64,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  8098. 218098,67,1222,2,9,1,44,5,"‘ ‘ Yathā saṅkāradhānasmiṃ, ujjhitasmiṃ mahāpathe; "
  8099. 218099,67,1223,2,19,1,47,6,"Padumaṃ tattha jāyetha, sucigandhaṃ manoraman’’ ti.( dha. pa.58);"
  8100. 218100,67,1224,2,18,1,127,12,"‘ ‘ Nibbattatī’’ ti idaṃ mātukucchiyaṃ paṭisandhipavattīsu rūpakāyassa nibbattanasāmaññato gahetvā vuttaṃ, na paṭhamābhinibbattimattaṃ. "
  8101. 218101,67,1224,19,31,1,146,10,"Evañca katvā āhārassa upatthambhakapaccayatāvacanaṃ, udarapaṭalassa pacchato karaṇādivacanaṃ, duggandhajegucchapaṭikkūlatāvacanañca samatthitaṃ hoti. "
  8102. 218102,67,1224,32,48,1,106,13,"Evamavaṭṭhite yadekaccehi piṭṭhito, purato ca karaṇaṃ kiṃ siyā paṭisandhikāletiādi vuttaṃ, taṃ apāhataṃ hoti."
  8103. 218103,67,1224,49,65,1,102,11,‘‘ Nibbattakattā’’ ti iminā bījaṃ viya aṅkurassa avijjādayo rūpakāyassa asādhāraṇakāraṇatāya {hetū}ti dasseti.
  8104. 218104,67,1224,66,82,1,114,11,‘‘ Upatthambhakattā’’ ti iminā pana aṅkurassa pathavīsalilapārisiādayo viya āhāro sādhāraṇakāraṇatāya {paccayo}ti dasseti.
  8105. 218105,67,1225,2,15,1,88,12,Pañca dhammā {hetupaccayā}ti avijjādayo pañca dhammā yathārahaṃ hetu ca paccayo cāti attho.
  8106. 218106,67,1225,16,38,1,217,17,"Bhavesu vijjamānadosapaṭicchādanapatthanā daḷhaggāhabhāvena saṅkhārabhavānaṃ hetubhūtā janakasahāyatāya bhavanikanti taṃsahajātaāsannakāraṇattā abhisaṅkhārikā, apassayabhūtā cāti‘‘ mātā viya dārakassa upanissayā’’ ti vuttā. "
  8107. 218107,67,1225,39,53,1,101,13,"Yathā pitu janitasukke puttassa uppattīti pitā janako, evaṃ kammaṃ sattassa uppādakattā janakaṃ vuttaṃ. "
  8108. 218108,67,1225,54,67,1,102,12,"Yathā dhāti jātassa dārakassa posanavasena sandhārikā, evaṃ āhāro uppannassa kāyassāti sandhārako vutto. "
  8109. 218109,67,1226,2,21,1,141,14,"Kāmañcettha avijjādayo nāmakāyassāpi paccayo, pakārantarena pana tassa pākaṭaṃ paccayapariggahavidhiṃ dassetuṃ‘‘ cakkhuñca paṭiccā’’ tiādi vuttaṃ. "
  8110. 218110,67,1226,22,28,1,41,5,Tattha {cakkhuñcā}ti ca -saddo samuccayattho.
  8111. 218111,67,1226,29,35,1,72,6,Tena cakkhuviññāṇassa āvajjanādiajjhattaṃ sabbaṃ paccayajātaṃ saṅgaṇhāti.
  8112. 218112,67,1226,36,53,1,129,15,"Rūpe {cā}ti pana ca -saddena yathā bahulaṃ bāhirarūpaṃ cakkhuviññāṇassa ārammaṇapaccayo, evaṃ aññampi bāhiraṃ paccayajātaṃ saṅgaṇhāti. "
  8113. 218113,67,1226,54,60,1,38,4,{Paṭiccā}ti paccayabhūtaṃ laddhāti attho.
  8114. 218114,67,1226,61,73,1,181,10,"Tena cakkhussa nissayapurejātaindriyavippayuttaatthiavigatavasena, rūpassa ārammaṇapurejātaatthiavigatavasena, itaresañca saṅgahitānaṃ anantarādisahajātādivasena paccayabhāvaṃ dasseti. "
  8115. 218115,67,1226,74,79,1,41,5,Vacanabhede pana kāraṇaṃ heṭṭhā vuttameva.
  8116. 218116,67,1226,80,135,1,166,18,"Ādi -saddena ca phassādīnaṃ viya sahapaccayehi sotaviññāṇādīnaṃ saṅgaho veditabbo‘‘ tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ tiādipāṭhassa( ma. ni.1.204;3.421,425-426; saṃ. ni.2.43-45; kathā.465,467) viya‘‘ sotañca paṭiccā’’ tiādipāṭhassa saṅgahitattā. "
  8117. 218117,67,1226,136,143,1,62,7,Evaṃ sammasanupagaṃ sabbaṃ nāmaṃ sahapaccayena saṅgahitaṃ hoti.
  8118. 218118,67,1226,144,153,1,46,5,Tenāha‘‘ nāmakāyassa paccayapariggahaṃ karotī’’ ti.
  8119. 218119,67,1227,2,8,1,39,5,Pavattiṃ {disvā}ti etarahi pavattiṃ disvā.
  8120. 218120,67,1227,9,31,1,199,20,"Evan ti iminā na kevalaṃ sappaccayatāmattameva paccāmaṭṭhaṃ, atha kho yādisehi paccayehi etarahi pavattati, tādisehi avijjādipaccayeheva atītepi pavattitthāti paccayasadisatāpi paccāmaṭṭhāti daṭṭhabbaṃ. "
  8121. 218121,67,1228,2,10,1,45,4,680. Pubbantan ti atītaṃ khandhappabandhakoṭṭhāsaṃ.
  8122. 218122,67,1228,11,14,1,17,2,{Ārabbhā}ti uddissa.
  8123. 218123,67,1228,15,34,1,131,16,"Ahosiṃ nu kho, na nu kho ahosin ti sassatākāraṃ, adhiccasamuppattiākārañca nissāya atīte attano vijjamānataṃ, avijjamānatañca kaṅkhati. "
  8124. 218124,67,1228,35,59,1,133,19,"Kiṃ nu kho ahosin ti jātiliṅgūpapattiyo nissāya‘‘ khattiyo nu kho ahosiṃ, brāhmaṇādīsu gahaṭṭhādīsu devādīsu aññataro nu kho’’ ti kaṅkhati. "
  8125. 218125,67,1228,60,79,1,118,13,"Kathaṃ nu {kho}ti saṇṭhānākāraṃ nissāya‘‘ dīgho nu kho ahosiṃ, rassaodātakāḷapamāṇikaappamāṇikādīnampi aññataro’’ ti kaṅkhati. "
  8126. 218126,67,1228,80,96,1,92,12,Issaranimmānādiṃ nissāya‘‘ kena nu kho pakārena ahosin’’ ti nibbattākārato kaṅkhatīti ca vadanti.
  8127. 218127,67,1228,97,127,1,150,24,Kiṃ hutvā kiṃ ahosin ti jātiādiṃ nissāya‘‘ khattiyo hutvā nu kho brāhmaṇo ahosiṃ… pe… devo hutvā nu kho manusso ahosin’’ ti attano aparāparuppattiṃ kaṅkhati.
  8128. 218128,67,1228,128,133,1,41,5,Sabbattheva ca addhānan ti kālādhivacanaṃ.
  8129. 218129,67,1228,134,148,1,108,11,"Bhavissāmi nu {kho}ti sassatākāraṃ, ucchedākārañca nissāya anāgate attano vijjamānataṃ, avijjamānatañca kaṅkhati. "
  8130. 218130,67,1228,149,151,1,24,2,Sesamettha vuttanayameva.
  8131. 218131,67,1228,152,165,1,110,13,Etarahi vā pana paccuppannaṃ addhānan ti idāni vā paṭisandhimādiṃ katvā cutipariyantaṃ sabbampi vattamānakālaṃ.
  8132. 218132,67,1228,166,174,1,61,7,Ajjhattaṃ kathaṃkathī {hotī}ti attano khandhesu vicikicchā hoti.
  8133. 218133,67,1228,175,182,1,44,6,Ahaṃ nu {khosmī}ti attano atthibhāvaṃ kaṅkhati.
  8134. 218134,67,1228,183,186,1,17,2,Ayuttaṃ panetanti.
  8135. 218135,67,1228,187,192,1,31,5,Yuttaṃ ayuttanti kā ettha cintā.
  8136. 218136,67,1228,193,197,1,32,4,Ummattako viya hi bālaputhujjano.
  8137. 218137,67,1228,198,205,1,43,6,No nu {khosmī}ti attano natthibhāvaṃ kaṅkhati.
  8138. 218138,67,1228,206,215,1,64,8,Kiṃ nu {khosmī}ti khattiyova samāno attano khattiyabhāvaṃ kaṅkhati.
  8139. 218139,67,1228,216,219,1,15,3,Esa nayo sesesu.
  8140. 218140,67,1228,220,225,1,34,5,Kathaṃ nu khosmin ti vuttanayameva.
  8141. 218141,67,1228,226,250,1,123,16,Kevalañhettha‘‘ abbhantare jīvo nāma atthī’’ ti gahetvā tassa dīghādibhāvaṃ kaṅkhanto‘‘ kathaṃ nu khosmin’’ ti kaṅkhatīti veditabbo.
  8142. 218142,67,1228,251,258,1,61,7,Paccuppannaṃ pana attano sarīrasaṇṭhānaṃ ajānanto nāma natthi.
  8143. 218143,67,1228,259,270,1,76,9,"Kuto āgato, so kuhiṃ gāmī {bhavissatī}ti attabhāvassa āgatigatiṭṭhānaṃ kaṅkhati. "
  8144. 218144,67,1228,271,281,1,88,9,Sā sabbāpi {pahīyatī}ti sā yathāvuttā soḷasavidhāpi vicikicchā vikkhambhanavasena pahīyati.
  8145. 218145,67,1229,2,21,1,168,15,"681. Kusalādibhedato sabbappakārassāpi nāmassa sādhāraṇo paccayoti, tato pavattito manasikārādiko kusalādibhedato sabbappakārassāpi nāmassa asādhāraṇo paccayoti ca yojetabbaṃ. "
  8146. 218146,67,1229,22,25,1,49,2,{Kusalādibhedato}ti kusalākusalavipākakiriyabhedato.
  8147. 218147,67,1229,26,29,1,64,3,Tassāpi somanassasahagatādiaññatarabhedavasena sabbappakārassāpi.
  8148. 218148,67,1229,30,47,1,134,12,"Yaṃ ekantato chadvārikaṃ, tampi chadvāraggahaṇeneva gahitaṃ yathā chaṭṭhārammaṇaṃ chaḷārammaṇaggahaṇenātipi vuttaṃ‘‘ sabbappakārassāpī’’ ti. "
  8149. 218149,67,1229,48,51,1,21,2,{Tato}ti cakkhurūpādito.
  8150. 218150,67,1229,52,59,1,75,4,"{Manasikārādiko}ti yonisomanasikāraayonisomanasikārādiko , kammabhavaṅgādiko ca. "
  8151. 218151,67,1229,60,74,1,126,12,"Kāmañcettha dvāracchakkayonisomanasikārādivasena nāmasseva sādhāraṇo, asādhāraṇo ca paccayo vutto, taṃ pana avisesavasena vuttaṃ. "
  8152. 218152,67,1229,75,97,1,206,18,"Visesato pana kammaṃ vipākanāmassa, kammasamuṭṭhānarūpānañca cittaṃ cetasikanāmassa, cittasamuṭṭhānarūpānañca sādhāraṇo paccayo, yathāvuttasseva ca nāmassa, rūpassa ca tadaññanāmarūpāpekkhāya asādhāraṇo paccayo. "
  8153. 218153,67,1229,98,118,1,168,17,"Tathā sabhāgo, utusabhāgo ca āhāro taṃsamuṭṭhānarūpānaṃ sādhāraṇo paccayo, tadaññāpekkhāya asādhāraṇoti rūpassāpi sādhāraṇo, asādhāraṇo ca paccayo yathārahaṃ niddhāretabbo. "
  8154. 218154,67,1229,119,132,1,123,9,Paccayapariggaho nāma anadhigatārahattena kātabboti tadapekkhāya‘‘ yonisomanasikārasaddhammassavanādiko kusalassevā’’ ti vuttaṃ.
  8155. 218155,67,1229,133,142,1,82,8,"Ādi -saddena sappurisūpanissayassa, catunnampi vā sampatticakkānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. "
  8156. 218156,67,1229,143,159,1,142,13,"Viparīto {akusalassā}ti vacanato yathā yonisomanasikārādiviparīto akusalasseva paccayo, tathā yonisomanasikārādi kusalasseva paccayo hotīti attho. "
  8157. 218157,67,1229,160,173,1,90,10,"Yassa vā kusalaṃ sambhavati, akusalaṃ sambhavati, kusalākusalāni vā, tassāti atthasiddhametaṃ. "
  8158. 218158,67,1229,174,183,1,76,8,{Kammādiko}ti ādi -saddena avijjādayo viya gatikālādayopi saṅgahitāti daṭṭhabbā.
  8159. 218159,67,1229,184,187,1,56,2,{Bhavaṅgādiko}ti bhavaṅgasantīraṇaparittakiriyārahattādiko.
  8160. 218160,67,1229,188,204,1,192,13,"Tattha bhavaṅgaṃ pañcadvāramanodvārāvajjanakiriyānaṃ, santīraṇaṃ voṭṭhabbanassa, parittakiriyā yathārahaṃ parittamahaggatakiriyānaṃ, arahattaṃ āvajjanavajjānaṃ sabbakiriyānaṃ paccayoti veditabbaṃ. "
  8161. 218161,67,1230,2,11,1,51,8,"Kamman ti cetanāva adhippetā, sā ca kho kusalākusalā. "
  8162. 218162,67,1230,12,36,1,96,10,"Vuttañhetaṃ‘‘ kusalākusalacetanā vipākānaṃ khandhānaṃ, kaṭattā ca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.427). "
  8163. 218163,67,1230,37,41,1,27,4,Na cittaṃ viya sasampayuttā.
  8164. 218164,67,1230,42,67,1,136,11,"Cittañhettha sasampayuttaṃ adhippetaṃ‘‘ hetū hetusampayuttakānaṃ dhammānaṃ, taṃsamuṭṭhānānañca rūpānaṃ hetupaccayena paccayo’’ tiādivacanato( paṭṭhā.1.1.1). "
  8165. 218165,67,1230,68,73,1,43,4,{Tatthā}ti tesu kammādīsu rūpajanakapaccayesu.
  8166. 218166,67,1230,74,93,1,115,14,"Atītato eva kammato phalaṃ uppajjati, na vattamānatoti vuttaṃ‘‘ kammaṃ atītameva kammasamuṭṭhānassa rūpassa paccayo’’ ti. "
  8167. 218167,67,1230,94,112,1,125,16,"Yadi hi paccuppannato kammato phalaṃ uppajjeyya, āyūhanakkhaṇe eva phalena uppajjitabbaṃ bhaveyya, na ca taṃ diṭṭhamicchitaṃ vā. "
  8168. 218168,67,1230,113,127,1,91,13,"Na hi loke kudācanaṃ kariyamānameva kammaṃ phalaṃ dentaṃ diṭṭhaṃ, tathārūpo vā āgamo atthīti. "
  8169. 218169,67,1230,128,144,1,95,14,"Nanu ca idamapi na diṭṭhaṃ, yaṃ vinaṭṭhato hetuto phalaṃ uppajjamānaṃ, mato vā kukkuṭo vassantoti? "
  8170. 218170,67,1230,145,157,1,101,11,"Saccamadiṭṭhaṃ rūpadhammānaṃ pabandhavicchede, idaṃ pana arūpaṃ pabandhopi atthīti upamā na saṃsandati. "
  8171. 218171,67,1230,158,170,1,70,10,"Kammato hi atītato eva kammassa katattā, upacitattā ca phalaṃ uppajjati. "
  8172. 218172,67,1230,171,193,1,107,11,Vuttañhetaṃ‘‘ kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ cakkhuviññāṇaṃ uppannaṃ hotī’’ tiādi( dha. sa.431).
  8173. 218173,67,1230,194,215,1,152,16,"Yasmā anantarādipaccayalābhato uppādakkhaṇe eva cittassa balavatā, tasmā taṃ uppajjamānameva rūpaṃ janetīti āha‘‘ cittaṃ cittasamuṭṭhānassa uppajjamānan’’ ti. "
  8174. 218174,67,1230,216,220,1,32,4,Rūpassa paccayo hotīti sambandho.
  8175. 218175,67,1230,221,253,1,190,23,"Yasmā pana rūpassa ṭhitikkhaṇe balavatā pacchājātādipaccayalābhato, tasmā vuttaṃ‘‘ utuāhārā… pe… hontī’’ ti, bāhiraṃ utuṃ, āhārañca paccayaṃ labhitvā attano ṭhitikkhaṇe utuāhārā rūpaṃ janentīti attho. "
  8176. 218176,67,1231,2,12,1,56,5,Evan ti ‘‘ sādhāraṇāsādhāraṇavasenā’’ tiādinā vuttappakārena.
  8177. 218177,67,1232,2,8,1,34,3,682. Saṅkhārānan ti saṅkhatasaṅkhārānaṃ.
  8178. 218178,67,1232,9,12,1,18,3,Bhaṅgan ti maraṇaṃ.
  8179. 218179,67,1232,13,25,1,126,11,Jarāmaraṇaṃ nāma jātiyā {satī}tiādi phaladassanānupubbiyā hetudassanakkamena nāmarūpassa paccayapariggaho sukaroti katvā dassito.
  8180. 218180,67,1232,26,32,1,35,5,Tattha bhave {satī}ti kammabhave sati.
  8181. 218181,67,1233,2,15,1,158,9,683. Pubbe vitthāretvā {dassitaanulomapaṭiccasamuppādavasenā}ti pariyosānato paṭṭhāya paṭilomanayena ādipāpanavasena vitthāretvā dassitaanulomapaṭiccasamuppādavasena.
  8182. 218182,67,1233,16,58,1,186,23,"‘‘ Asati jātiyā natthi jarāmaraṇan’’ tiādinā( saṃ. ni.2.4) hi paṭilomavasena dassite paccayākāre‘‘ yassa abhāvā yassa abhāvo, so tassa paccayo’’ ti byatirekato, anvayato ca nāmarūpassa paccayapariggaho sukaroti. "
  8183. 218183,67,1234,2,9,1,44,3,684. Purimakammabhavasmiṃ {moho}tiādi vuttatthameva.
  8184. 218184,67,1234,10,21,1,86,7,Kammasahāyattā kilesavaṭṭaṃ kammavaṭṭe pakkhitvā vuttaṃ‘‘ kammavaṭṭavipākavaṭṭavasenā’’ ti.
  8185. 218185,67,1235,2,15,1,109,9,"685. Diṭṭhadhammo vuccati paccakkhabhūto paccuppanno attabhāvo, tattha veditabbaphalaṃ kammaṃ diṭṭhadhammavedanīyaṃ. "
  8186. 218186,67,1235,16,21,1,69,5,Paccuppannabhavato anantaraṃ veditabbaphalaṃ kammaṃ upapajjavedanīyaṃ.
  8187. 218187,67,1235,22,28,1,89,5,{Aparāpariyāye}ti diṭṭhadhammānantarānāgatato aññasmiṃ attabhāvapariyāye attabhāvaparivatte.
  8188. 218188,67,1235,29,51,1,96,15,"Ahosikamman ti ahosi eva kammaṃ, na tassa vipāko ahosi,‘‘ atthi, bhavissati vā’’ ti evaṃ vattabbakammaṃ. "
  8189. 218189,67,1235,52,73,1,226,19,"Paṭipakkhehi anabhibhūtatāya, paccayavisesena paṭiladdhavisesatāya ca balavabhāvaṃ pattā tādisassa pubbābhisaṅkhārassa vasena sātisayā hutvā pavattā paṭhamajavanacetanā tasmiṃyeva attabhāve phaladāyinī diṭṭhadhammavedanīyā nāma. "
  8190. 218190,67,1235,74,100,1,278,24,"Sā hi vuttākārena balavati javanasantāne guṇavisesayuttesu upakārāpakāravasappavattiyā, āsevanālābhena appavipākatāya ca paṭhamajavanacetanā itaradvayaṃ viya pavattasantānuparamāpekkhaṃ, okāsalābhāpekkhañca kammaṃ na hotīti idheva pupphamattaṃ viya pavattivipākamattaṃ phalaṃ deti. "
  8191. 218191,67,1235,101,116,1,149,14,Tathā asakkontan ti kammassa vipākadānaṃ nāma upadhipayogādipaccayantarasamavāyeneva hotīti tadabhāvato tasmiṃyeva attabhāve vipākaṃ dātuṃ asakkontaṃ.
  8192. 218192,67,1235,117,121,1,52,3,{Atthasādhikā}ti dānādipāṇātipātādiatthassa nipphādikā.
  8193. 218193,67,1235,122,132,1,39,6,Kā pana sāti āha‘‘ sattamajavanacetanā’’ ti.
  8194. 218194,67,1235,133,147,1,156,13,"Sā hi sanniṭṭhāpakacetanā vuttanayena paṭiladdhavisesā, purimajavanacetanāhi laddhāsevanā ca samānā anantarattabhāve vipākadāyinī upapajjavedanīyakammaṃ nāma."
  8195. 218195,67,1235,148,163,1,117,11,‘‘ Sati saṃsārappavattiyā’’ ti iminā asati saṃsārappavattiyaṃ ahosikammapakkhe tiṭṭhati vipaccanokāsassa abhāvatoti dīpeti.
  8196. 218196,67,1236,2,15,1,68,9,"686. Yaṃ garukan ti yaṃ akusalaṃ mahāsāvajjaṃ, kusalaṃ mahānubhāvaṃ kammaṃ. "
  8197. 218197,67,1236,16,24,1,54,8,Yaṃ bahulan ti yaṃ bahulaṃ abhiṇhaso kataṃ samāsevitaṃ.
  8198. 218198,67,1236,25,32,1,76,7,Maraṇakāle anussaritan ti paribyattabhāvena maraṇassa āsannakāle anussaritaṃ.
  8199. 218199,67,1236,33,39,1,47,6,Āsannakāle kate vattabbameva natthīti hi vuttaṃ.
  8200. 218200,67,1236,40,57,1,70,9,‘‘ Punappunaṃ laddhāsevanan’’ ti iminā‘‘ yaṃ bahulan’’ ti vuttakammato viseseti.
  8201. 218201,67,1236,58,62,1,67,4,Tathā diṭṭhadhammavedanīyaṃ nivatteti paṭisandhiākaḍḍhanānujānanato.
  8202. 218202,67,1236,63,67,1,54,4,Paṭisandhijanakavasena hi garukādikammacatukkaṃ vuttaṃ.
  8203. 218203,67,1237,2,6,1,38,4,Tattha garukaṃ sabbapaṭhamaṃ vipaccati.
  8204. 218204,67,1237,7,12,1,29,5,Tathā hi taṃ garukanti vuttaṃ.
  8205. 218205,67,1237,13,35,1,120,16,"Garuke asati bahulīkataṃ, tasmiṃ asati āsannaṃ, tasmimpi asati‘‘ kaṭattā vā panā’’ ti vuttaṃ purimajātīsu katakammaṃ vipaccati. "
  8206. 218206,67,1237,36,60,1,159,18,"Bahulāsannapubbakatesu ca balābalaṃ vā jānitabbaṃ, pāpato pāpantaraṃ, kalyāṇañca, kalyāṇato ca kalyāṇantaraṃ, pāpañca, bahulīkatato ca mahato ca pubbakatādi, appañca. "
  8207. 218207,67,1237,61,81,1,230,19,"Bahulānussaraṇena vippaṭisārādijananato paṭipakkhassa aparipuṇṇatāya āraddhavipākassa kammassa, kammasesassa vā aparāpariyāye vedanīyassa aparikkhīṇatāya santatiyā pariṇāmavisesatoti tehi tehi kāraṇehi āhitabalaṃ paṭhamaṃ vipaccati. "
  8208. 218208,67,1237,82,95,1,97,11,"Mahānāradakassapajātake videharañño senāpati alāto, bījako dāso, rājakaññā rucā ca ettha nidassanaṃ. "
  8209. 218209,67,1237,96,100,1,25,4,Tathā hi vuttaṃ bhagavatā–
  8210. 218210,67,1238,2,24,1,129,17,"‘ ‘ Tatrānanda , yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātī… pe… micchādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. "
  8211. 218211,67,1238,25,60,1,241,31,"Pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ , maraṇakāle vāssa hoti micchādiṭṭhi samattā samādinnā, tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjati. "
  8212. 218212,67,1238,61,84,1,129,20,"Yañca kho so idha pāṇātipātī hoti… pe… micchādiṭṭhi hoti, tassa diṭṭhe vā dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye."
  8213. 218213,67,1239,2,22,1,116,16,"‘ ‘ Tatrānanda, yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātī… pe… micchādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. "
  8214. 218214,67,1239,23,56,1,231,30,"Pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti sammādiṭṭhi samattā samādinnā, tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. "
  8215. 218215,67,1239,57,80,1,129,20,"Yañca kho so idha pāṇātipātī hoti… pe… micchādiṭṭhi hoti, tassa diṭṭhe vā dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye."
  8216. 218216,67,1240,2,23,1,126,17,"‘ ‘ Tatrānanda, yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātā paṭivirato… pe… sammādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. "
  8217. 218217,67,1240,24,57,1,231,30,"Pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti kalyāṇakammaṃ sukhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti sammādiṭṭhi samattā samādinnā, tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. "
  8218. 218218,67,1240,58,81,1,134,20,"Yañca kho so idha pāṇātipātā paṭivirato… pe… sammādiṭṭhi hoti, tassa diṭṭhe vā dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye."
  8219. 218219,67,1241,2,23,1,109,15,"‘ ‘ Tatrānanda, yvāyaṃ puggalo idha pāṇātipātā paṭivirato… pe… sammādiṭṭhi kāyassa bhedā paraṃ… pe… nirayaṃ upapajjati. "
  8220. 218220,67,1241,24,60,1,225,30,"Pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti micchādiṭṭhi samattā samādinnā, tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ … pe… nirayaṃ upapajjati. "
  8221. 218221,67,1241,61,98,1,142,22,"Yañca kho so idha pāṇātipātā paṭivirato hoti… pe… sammādiṭṭhi hoti, tassa diṭṭhe vā dhamme vipākaṃ paṭisaṃvedeti upapajja vā apare vā pariyāye’’ ti( ma. ni.3.303). "
  8222. 218222,67,1242,2,21,1,150,17,"Kiṃ bahunā yaṃ taṃ tathāgatassa mahākammavibhaṅgañāṇaṃ, tassevāyaṃ visayo, yadidaṃ tassa tassa kammassa tena tena kāraṇena pubbāparavipākatā sāmatthiyaṃ. "
  8223. 218223,67,1243,2,9,1,59,4,687. Paṭisandhidānādivasena vipākasantānassa nibbattakaṃ janakaṃ.
  8224. 218224,67,1243,10,21,1,69,7,Tenāha‘‘ taṃ paṭisandhiyampi pavattepi rūpārūpavipākakkhandhe janetī’’ ti.
  8225. 218225,67,1243,22,28,1,87,5,"Sukhadukkhasantānassa, nāmarūpappabandhassa vā ciratarappavattihetubhūtaṃ upatthambhakaṃ. "
  8226. 218226,67,1243,29,40,1,55,6,"Tenāha‘‘ sukhadukkhaṃ upatthambheti, addhānaṃ pavattetī’’ ti. "
  8227. 218227,67,1243,41,48,1,70,7,Upapīḷakaṃ sukhadukkhappabandhe pavattamāne saṇikaṃ saṇikaṃ taṃ hāpeti.
  8228. 218228,67,1243,49,63,1,65,9,"Tenāha‘‘ sukhadukkhaṃ pīḷeti bādhati, addhānaṃ pavattituṃ na detī’’ ti. "
  8229. 218229,67,1243,64,67,1,24,2,{Ghātetvā}ti upacchinditvā.
  8230. 218230,67,1243,68,82,1,89,10,Kammassa upacchindanaṃ nāma tassa vipākapaṭibāhanamevāti āha‘‘ tassa vipākaṃ paṭibāhitvā’’ ti.
  8231. 218231,67,1243,83,97,1,83,10,Tañca attano vipākuppattiyā okāsakaraṇanti vuttaṃ‘‘ attano vipākassa okāsaṃ karotī’’ ti.
  8232. 218232,67,1243,98,120,1,122,18,Vipaccanāya katokāsaṃ kammaṃ vipakkameva nāma hotīti āha‘‘ evaṃ pana kammena kate okāse taṃ vipākaṃ uppannaṃ nāma vuccatī’’ ti.
  8233. 218233,67,1243,121,131,1,68,9,"Upapīḷakaṃ aññassa vipākaṃ upacchindati, na sayaṃ attano vipākaṃ deti. "
  8234. 218234,67,1243,132,142,1,90,10,Upaghātakaṃ pana dubbalaṃ kammaṃ upacchinditvā attano vipākaṃ uppādetīti ayametesaṃ viseso.
  8235. 218235,67,1243,143,152,1,106,8,"Bavhābādhatādipaccayūpanipātena vipākassa vibādhakaṃ upapīḷakaṃ, tathā vipākasseva upacchedakaṃ upaghātakaṃ. "
  8236. 218236,67,1243,153,179,1,198,23,"Kammaṃ upaghātetvā attano vipākassa okāsakaraṇena vipaccane sati janakameva siyā, janakādibhāvo nāma vipākaṃ pati icchitabbo, na kammaṃ patīti vipākasseva upaghātakatā yuttā viya dissati, vīmaṃsitabbaṃ. "
  8237. 218237,67,1244,2,7,1,49,5,Kammantaran ti kammaviseso kammānaṃ balābalabhedo.
  8238. 218238,67,1244,8,14,1,54,5,"Vipākantaran ti vipākaviseso, tassa hīnapaṇītatādibhedo. "
  8239. 218239,67,1244,15,31,1,99,13,"Aparo nayo– yasmiṃ kamme kate paṭisandhiyaṃ, pavatte ca vipākakaṭattārūpānaṃ uppatti hoti, taṃ janakaṃ. "
  8240. 218240,67,1244,32,52,1,206,18,"Yasmiṃ pana kate aññena janitassa iṭṭhassa vā aniṭṭhassa vā phalassa vibādhakavicchedakapaccayānuppattiyā, upabrūhanapaccayuppattiyā ca janakānubhāvānurūpaṃ pariposaciratarappabandhā honti, taṃ upatthambhakaṃ. "
  8241. 218241,67,1244,53,68,1,129,12,"Janakena nibbattitaṃ kusalaphalaṃ vā akusalaphalaṃ vā yena paccanīkabhūtena rogadhātusamatādinimittatāya bādhīyati, taṃ upapīḷakaṃ . "
  8242. 218242,67,1244,69,82,1,145,12,"Yena pana kammunā janakasāmatthiyavasena ciratarappabandhārahampi samānaṃ phalaṃ vicchedakapaccayuppattiyā upahaññati vicchijjati, taṃ upaghātakaṃ. "
  8243. 218243,67,1244,83,95,1,169,11,"Tattha keci dutiyassa kusalabhāvaṃ itthannāmagatassa appābādhadīghāyukatāsaṃvattanavasena, pacchimānaṃ dvinnaṃ akusalabhāvaṃ bavhābādhaappāyukatāsaṃvattanavasena vaṇṇenti. "
  8244. 218244,67,1244,96,113,1,178,15,"Devadattādīnaṃ, pana nāgādīnaṃ, ito anupadinnena yāpanakapetānañca narakādīsu akusalavipākupatthambhanupapīḷanupaghātakāni na na santīti catunnampi akusalākusalabhāvo na virujjhati. "
  8245. 218245,67,1244,114,127,1,98,9,Buddhāveṇikatāya asādhāraṇasseva ñāṇassa gocarabhāvato kammantarādi‘‘ asādhāraṇaṃ sāvakehī’’ ti vuttaṃ.
  8246. 218246,67,1244,128,135,1,60,7,Ekadesato jānitabbaṃ anavasesato jānituṃ na sakkā avisayattā.
  8247. 218247,67,1244,136,142,1,55,6,Sabbena sabbaṃ ajānane paccayapariggaho na paripūratīti.
  8248. 218248,67,1245,2,20,1,137,11,688. Yathāvuttaṃ kammaṃ vattamānavipākappabandhanimittameva adhippetanti kammekadesatāya‘‘ dvādasavidhaṃ kammaṃ kammavaṭṭe pakkhipitvā’’ ti vuttaṃ.
  8249. 218249,67,1245,21,32,1,94,7,Kilesavaṭṭampi kammasahāyatāya kammavaṭṭapakkhikameva katvā āha‘‘ kammavaṭṭavipākavaṭṭavasenā’’ ti.
  8250. 218250,67,1245,33,57,1,154,18,"Yādisato paccayato paccuppanne addhāne nāmarūpassa pavatti, tādisato eva itarasmimpi addhadvayeti yathā atītānāgate nayaṃ neti, taṃ dassento‘‘ idan’’ tiādimāha. "
  8251. 218251,67,1245,58,79,1,177,16,Tattha anāgatepi {kammavaṭṭavipākavaṭṭavasenevā}ti ettha vuttaṃ eva -saddaṃ‘‘ etarahi atītepī’’ ti etthāpi ānetvā vattabbaṃ addhattayepi kiriyākiriyaphalamattatādassanaparattā codanāya.
  8252. 218252,67,1245,80,86,1,59,5,Iti {kammañcevā}tiādi vuttassevatthassa nigamanavasena vuttaṃ.
  8253. 218253,67,1245,87,90,1,31,3,Aparāparaṃ vaṭṭanaṭṭhena vaṭṭaṃ.
  8254. 218254,67,1245,91,94,1,25,3,Tathā pavattanaṃ pavattaṃ.
  8255. 218255,67,1245,95,100,1,47,4,"Hetuphalabhāvena sambandhatīti santati, pabandho. "
  8256. 218256,67,1245,101,107,1,43,5,"Karaṇaṭṭhena, paccayehi karīyatīti vā kiriyā. "
  8257. 218257,67,1246,2,5,1,15,2,{Kammā}ti kammato.
  8258. 218258,67,1246,6,16,1,74,8,"Sambhavati etasmāti sambhavo, kammaṃ sambhavo etassāti kammasambhavo, vipāko. "
  8259. 218259,67,1247,2,19,1,123,13,Kāraṇasāmaggiyaṃ dānādīhi sādhitakiriyāya vattamānāya kāraṇamatte kattuvohāroti āha‘‘ neva kāraṇato uddhaṃ kārakaṃ passatī’’ ti.
  8260. 218260,67,1247,20,23,1,19,3,Karotīti hi kārakaṃ.
  8261. 218261,67,1247,24,29,1,43,4,Vipākapaṭisaṃvedakaṃ na passatīti sambandho .
  8262. 218262,67,1247,30,59,1,178,20,"Kāmaṃ bālāpi‘‘ kārako paṭisaṃvedako’’ ti vadantā atthato paññattimattameva vadanti, te pana viparītābhinivesavasenāpi vadantīti taṃ appamāṇanti āha‘‘ samaññāmattena paṇḍitā voharantī’’ ti. "
  8263. 218263,67,1248,2,16,1,74,8,"689. Evetan ti evaṃvidhaṃ etaṃ dassanaṃ, sammadassanaṃ, aviparītadassananti attho. "
  8264. 218264,67,1248,17,42,1,224,21,"{Bījarukkhādikānaṃvā}ti yathā bījato rukkho, rukkhato puna bījanti anādikālikattā bījarukkhasantānassa pubbakoṭi natthi, evaṃ kammapaccayā vipāko, vipākapaccayā kammanti anādikālikattā kammavipākasantānassa pubbakoṭi na paññāyati. "
  8265. 218265,67,1248,43,61,1,88,12,"Ādi -saddena‘‘ kukkuṭiyā aṇḍaṃ, aṇḍato kukkuṭī, punapi kukkuṭiyā aṇḍan’’ ti evamādiṃ saṅgaṇhāti. "
  8266. 218266,67,1248,62,213,1,199,24,"Anāgatepi {saṃsāre}ti yathā atīte, evaṃ anāgatepi addhāne‘‘ khandhānañca paṭipāṭī’’ tiādinā( visuddhi.2.619; dī. ni. aṭṭha.2.95 apasādanāvaṇṇanā; saṃ. ni. aṭṭha.2.2.60; a. ni. aṭṭha.2.4.199; dha. sa. aṭṭha. nidānakathā; vibha. aṭṭha.226 saṅkhārapadaniddesa; su. ni. aṭṭha.2.523; udā. aṭṭha.39; itivu. aṭṭha.14,58; theragā. aṭṭha.1.67,99; paṭi. ma. aṭṭha.2.1.117; cūḷani. aṭṭha.6; bu. vaṃ. aṭṭha.2.58) vutte saṃsāre sati kammavipākānaṃ appavattaṃ na dissati, kammavipākānaṃ appavatti na dissati, pavattati evāti attho. "
  8267. 218267,67,1249,2,20,1,58,7,Etamatthan ti‘‘ kammassa kārako natthī’’ tiādinā( visuddhi.2.689) vuttamatthaṃ.
  8268. 218268,67,1249,21,28,1,59,5,"{Asayaṃvasī}ti na sayaṃvasino, micchābhinivesaparavasāti attho. "
  8269. 218269,67,1249,29,40,1,91,8,"{Aññamaññavirodhitā}ti itarītaravirodhitā, diṭṭhiyo, diṭṭhiyā vā aññamaññena virodhitā viruddhā. "
  8270. 218270,67,1250,2,4,1,32,2,Gambhīrañāṇagocaratāya gambhīraṃ.
  8271. 218271,67,1250,5,7,1,13,2,Tathā nipuṇaṃ.
  8272. 218272,67,1250,8,13,1,50,4,"Sattasuññatāya, aññamaññasabhāvasuññatāya ca suññaṃ. "
  8273. 218273,67,1250,14,24,1,85,9,"Paccayan ti nāmarūpassa paccayaṃ, tappaccayapaṭivedheneva ca sabbaṃ paṭividdhaṃ hotīti. "
  8274. 218274,67,1250,25,35,1,65,8,"Kammaṃ natthi {vipākamhī}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  8275. 218275,67,1251,2,16,1,89,10,Paccayasuññaṃ phalanti yathāvuttamatthaṃ upamāya vibhāvetuṃ‘‘ yathā na sūriye’’ tiādi vuttaṃ.
  8276. 218276,67,1251,17,20,1,20,3,Tesan ti sūriyādīnaṃ.
  8277. 218277,67,1251,21,24,1,9,2,{So}ti aggi.
  8278. 218278,67,1251,25,29,1,31,3,{Sambhārehī}ti ātapādīhi kāraṇehi.
  8279. 218279,67,1252,2,23,1,103,15,"Yadi ca hetu ca phalañca aññamaññarahitaṃ, kathaṃ hetuto phalaṃ nibbattatīti āha‘‘ kammañca kho upādāyā’’ ti. "
  8280. 218280,67,1252,24,44,1,121,15,"Na kevalaṃ kammaphalameva suññaṃ katturahitaṃ, sabbampi dhammajātaṃ kārakarahitanti dassetuṃ‘‘ na hettha devo’’ ti gāthā vuttā. "
  8281. 218281,67,1252,45,51,1,63,4,"{Hetusambhārapaccayā}ti hetusamūhanimittaṃ, hetupaccayanimittaṃ vā. "
  8282. 218282,67,1253,2,17,1,135,10,690. Cutipaṭisandhivasena viditā {hontī}ti kammavaṭṭavipākavaṭṭavasena paccayapariggahassa katattā cutipaṭisandhivasena viditā hontīti vadanti.
  8283. 218283,67,1253,18,37,1,227,18,"Vuttanayena pana sappaccayanāmarūpassa dassanena tīsu addhāsu pahīnavicikicchassa addhattayapariyāpannā dhammā atītapaccuppannānāgatabhavesu ca cutipaṭisandhivasena viditā honti, na anupadadhammavasena tathāpariggahassa akatattā. "
  8284. 218284,67,1253,38,81,1,229,29,"Sāssa hoti {ñātapariññā}ti yāya nāmarūpapariggahaṃ, tassa ca paccayapariggahaṃ karoti, sā assa yogino‘‘ idaṃ nāmaṃ, ettakaṃ nāman’’ tiādinā,‘‘ tassa ayaṃ paccayo, ettako paccayo’’ tiādinā ca paricchedavasena ñātavatī paññāti katvā ñātapariññā. "
  8285. 218285,67,1254,2,22,1,126,15,"Idāni yena kāraṇena addhattayapariyāpannā dhammā cutipaṭisandhivasena viditā honti, taṃ dassetuṃ‘‘ so evaṃ pajānātī’’ tiādi vuttaṃ. "
  8286. 218286,67,1254,23,35,1,94,11,"Tena dhammānaṃ bhavantarasaṅkamo nāma na kadācipi atthi, tattha tattheva nirujjhanatoti dasseti. "
  8287. 218287,67,1254,36,51,1,116,11,Sajjhāya mantodakapāna mukhamaṇḍana padīpasīkhūpamāhi tameva dhammānaṃ saṅkamābhāvaṃ vibhāvetuṃ‘‘ apica kho’’ tiādimāha.
  8288. 218288,67,1255,2,8,1,76,6,Manodhātuanantaran ti kiriyamanodhātuyā anantaraṃ labbhamānaṃ cakkhuviññāṇaṃ.
  8289. 218289,67,1255,9,20,1,95,11,Na ceva āgatan ti kiriyamanodhātuto na ceva āgataṃ kiriyamanodhātuyaṃ cakkhuviññāṇassa abhāvato.
  8290. 218290,67,1255,21,37,1,137,15,"Nāpi na nibbattaṃ anantaran ti kiriyamanodhātuto anāgacchantampi paccayasāmaggilābhena tato anantaraṃ nāpi na nibbattaṃ, nibbattameva hoti. "
  8291. 218291,67,1255,38,59,1,197,18,"Yathāyaṃ pavattiyaṃ cittappavatti, tatheva paṭisandhimhi vattate cittasantati, cuticittato anāgacchantampi paṭisandhicittaṃ tato anantaraṃ nāpi na nibbattati, paccayasāmaggivasena nibbattatevāti attho. "
  8292. 218292,67,1255,60,65,1,54,5,Santatigahaṇena cettha kutoci āgamābhāvameva vibhāveti.
  8293. 218293,67,1255,66,72,1,58,5,Hetuphalabhāvena hi sambandhatāti dhammappavatti {santatī}ti.
  8294. 218294,67,1255,73,82,1,37,5,Tenāha‘‘ purimaṃ bhijjate cittan’’ tiādi.
  8295. 218295,67,1255,83,86,1,21,3,Puriman ti cuticittaṃ.
  8296. 218296,67,1255,87,91,1,21,2,{Bhijjate}ti nirujjhati.
  8297. 218297,67,1255,92,95,1,29,3,Pacchiman ti paṭisandhicittaṃ.
  8298. 218298,67,1255,96,101,1,38,4,{Tato}ti cuticittato anantarameva jāyati.
  8299. 218299,67,1255,102,112,1,100,10,Yattha hi cuticittato dūrepi kālantarepi uppajjamānaṃ paṭisandhicittaṃ anantarameva jāyatīti vuccati.
  8300. 218300,67,1255,113,122,1,83,9,Tasmā tesaṃ antarikā natthi tesaṃ cutipaṭisandhicittānaṃ byavadhāyakaṃ kiñci natthi.
  8301. 218301,67,1255,123,130,1,41,6,Vīci tesaṃ na {vijjatī}ti tasseva vevacanaṃ.
  8302. 218302,67,1255,131,140,1,55,8,{Ito}ti cuticittato anantaraṃ na ca gacchati kiñci cittaṃ.
  8303. 218303,67,1255,141,145,1,44,4,Tañhi sasampayuttadhammaṃ tatheva nirujjhati.
  8304. 218304,67,1255,146,159,1,150,12,Paṭisandhi {cā}ti paṭisandhiviññāṇañca aññameva yathāpaccayaṃ jāyati nibbattatīti punapi saṅkamābhāvameva vibhāvento sappaccayanāmarūpadassanaṃ nigameti.
  8305. 218305,67,1256,2,21,1,120,10,"691. Nāmarūpaggahaṇena , tassa ca paccayadhammaggahaṇena aggahitassa tebhūmakadhammassa abhāvato‘‘ viditasabbadhammassā’’ ti vuttaṃ. "
  8306. 218306,67,1256,22,26,1,34,4,Na cettha lokuttaradhammā adhigatā.
  8307. 218307,67,1256,27,31,1,67,4,Thāmagataṃ hoti anekākāravokārapaccayapariggahavidhino anuṭṭhitattā.
  8308. 218308,67,1256,32,36,1,66,4,Suṭṭhutaraṃ pahīyati tiyaddhagatadhammappavattiyā vigatasammohattā.
  8309. 218309,67,1256,37,43,1,31,5,Sā {evā}ti soḷasavidhā kaṅkhā eva.
  8310. 218310,67,1256,44,64,1,90,13,"Yasmā ettha‘‘ buddho, dhammo, saṅgho, sikkhā’’ ti ca kaṅkhāya gocarabhūtā lokiyā dhammā adhippetā. "
  8311. 218311,67,1256,65,72,1,56,7,Na hi lokuttaradhamme ārabbha kilesā pavattituṃ sakkonti.
  8312. 218312,67,1256,73,77,1,37,3,{Pubbanto}ti atītā khandhāyatanadhātuyo.
  8313. 218313,67,1256,78,81,1,18,2,{Aparanto}ti anāgatā.
  8314. 218314,67,1256,82,89,1,72,5,"{Pubbantāparanto}ti tadubhayaṃ, addhāpaccuppannaṃ vā tadubhayabhāgayuttattā. "
  8315. 218315,67,1256,90,126,1,268,27,"Evaṃ buddhādiggahaṇena, paṭiccasamuppannadhammaggahaṇena ca gahito aṭṭhamo kaṅkhāvisayo nāmarūpamattaṃ, idappaccayatāggahaṇena pana tassa paccayo gahito, tasmā soḷasavatthukāya kaṅkhāya pahīnāya aṭṭhavatthukā kaṅkhā appatiṭṭhāva hotīti āha‘‘ na kevalañca… pe… pahīyatiyevā’’ ti. "
  8316. 218316,67,1257,2,26,1,211,19,"Diṭṭhekaṭṭhattā vicikicchāya yathā diṭṭhi samucchijjamānā vicikicchāya saddhiṃyeva samucchijjati, evaṃ vicikicchā vikkhambhiyamānā diṭṭhiyā saddhiṃyeva vikkhambhīyatīti āha‘‘ dvāsaṭṭhi diṭṭhigatāni vikkhambhantī’’ ti. "
  8317. 218317,67,1257,27,64,1,128,15,"Attābhinivesūpanissayā hi‘‘ ahosiṃ nu kho ahan’’ tiādi( ma. ni.1.18; saṃ. ni.2.20) nayappavattā soḷasavatthukā kaṅkhā, sā eva ca pubbantādivatthukabhāvena vuttā. "
  8318. 218318,67,1257,65,74,1,89,8,"Attābhinivesavatthukāni ca dvāsaṭṭhi diṭṭhigatāni, buddhādivatthukā ca kaṅkhā tadekaṭṭhāti. "
  8319. 218319,67,1257,75,92,1,128,13,"Dharīyanti attano paccayehīti dhammā, tiṭṭhati ettha tadāyattavuttitāya phalanti ṭhiti, dhammānaṃ ṭhiti dhammaṭṭhiti, paccayadhammo. "
  8320. 218320,67,1257,93,127,1,198,21,"Atha vā dhammoti kāraṇaṃ‘‘ dhammapaṭisambhidā’’ tiādīsu( vibha.718 ādayo) viya, dhammassa ṭhiti sabhāvo, dhammato ca añño sabhāvo natthīti paccayadhammānaṃ paccayabhāvo dhammaṭṭhiti, dhammaṭṭhitiyaṃ ñāṇaṃ dhammaṭṭhitiñāṇaṃ. "
  8321. 218321,67,1257,128,138,1,80,9,"Saṅkhārānaṃ yaṃ yaṃ bhūtaṃ aniccatādi yathābhūtaṃ, tattha ñāṇanti yathābhūtañāṇaṃ. "
  8322. 218322,67,1257,139,142,1,29,3,Sammā passatīti sammādassanaṃ.
  8323. 218323,67,1258,2,10,1,68,7,Avijjā {paccayo}ti avijjā hetuādivasena saṅkhārānaṃ yathārahaṃ paccayo.
  8324. 218324,67,1258,11,15,1,35,4,Tato eva saṅkhārā paccayasamuppannā.
  8325. 218325,67,1258,16,30,1,119,12,"{Ubhopete}ti yasmā avijjāpi āsavādivasena paccayasambhūtāva, tasmā avijjā saṅkhārāti ubhayepi ete dhammā paccayasamuppannā. "
  8326. 218326,67,1258,31,34,1,10,2,{Itī}ti evaṃ.
  8327. 218327,67,1258,35,43,1,74,7,Paccayapariggahe {paññā}ti paccayānaṃ paricchijja gahaṇavasena pavattā paññā.
  8328. 218328,67,1258,44,46,1,29,2,Vuttanayena dhammaṭṭhitiñāṇaṃ.
  8329. 218329,67,1259,2,9,1,50,5,"Nimittan ti saṅkhāranimittaṃ, atthato pañcakkhandhā. "
  8330. 218330,67,1259,10,19,1,80,8,"Te hi ghanasaññāpavattiyā vatthubhāvato nimittaṃ, saviggahabhāvena upaṭṭhānato vā. "
  8331. 218331,67,1259,20,25,1,45,5,Yasmā aniccatā nāma saṅkhārānaṃ aviparītākāro.
  8332. 218332,67,1259,26,34,1,72,8,Tattha niccatāya lesassāpi abhāvato aniccato passanto yathābhūtaṃ jānāti.
  8333. 218333,67,1259,35,39,1,46,4,Tañca ñāṇaṃ aviparītaggahaṇatāya sammādassanaṃ.
  8334. 218334,67,1259,40,50,1,86,10,Taṃsamaṅginā ca paccuppannesu viya atītānāgatesupi nayaṃ nentena te suparividitā honti.
  8335. 218335,67,1260,2,30,1,196,21,"Aniccatā ca nāma uppattimato, uppādo ca paccayavasenāti aniccatā sijjhamānā saṅkhārānaṃ sappaccayataṃ sādhentī yathāvuttakaṅkhappahānāya saṃvattatīti imamatthaṃ dassento‘‘ aniccato… pe… pahīyatī’’ ti āha. "
  8336. 218336,67,1260,31,37,1,54,5,Tattha {tadanvayenā}ti paccakkhato diṭṭhassa anugamanena.
  8337. 218337,67,1260,38,42,1,30,3,{Etthā}ti yathādiṭṭhesu dhammesu.
  8338. 218338,67,1260,43,49,1,43,5,Dukkhato manasi {karonto}tiādīsupi eseva nayo.
  8339. 218339,67,1260,50,53,1,37,3,Pavattan ti upādinnakkhandhappavattaṃ.
  8340. 218340,67,1260,54,60,1,72,6,Tañhi kilesābhisaṅkhārehi pavattitattā sātisayaṃ dukkhabhāvena upaṭṭhāti.
  8341. 218341,67,1260,61,68,1,84,7,Pavattan ti ṭhānanisajjādivasena dukkhadukkhatādivasena ca saṅkhārappavattanti apare.
  8342. 218342,67,1260,69,109,1,233,23,"‘‘ Nimittaṃ, pavattan’’ ti ca vutte ajjhattabahiddhāsantānasaññite sabbasmiṃ sappaccaye nāmarūpe yāthāvato pavattā ekāva paññā pariyāyavasena‘‘ yathābhūtañāṇan’’ tipi‘‘ sammādassanan’’ tipi tattha kaṅkhāvikkhambhanena‘‘ kaṅkhāvitaraṇā’’ tipi vuccati. "
  8343. 218343,67,1260,110,129,1,80,11,Yathā‘‘ rukkho pādapo tarū’’ ti imamatthaṃ dassento āha‘‘ yañca yathābhūtañāṇan’’ tiādi.
  8344. 218344,67,1261,2,33,1,222,23,"Paramatthato sāsane assāso nāma ariyaphalaṃ, patiṭṭhā nāma ariyamaggo, ayaṃ pana anadhigatamaggaphalopi tadadhigamupāyapaṭipattiyaṃ ṭhitattā laddhassāso viya, laddhapatiṭṭho viya ca hotīti vuttaṃ‘‘ laddhassāso laddhapatiṭṭho’’ ti. "
  8345. 218345,67,1261,34,51,1,164,13,Aparihīnakaṅkhāvitaraṇavisuddhiko vipassako lokiyāhi sīlasamādhipaññāsampadāhi samannāgatattā uttari appaṭivijjhanto sugatiparāyaṇo ca hotīti vuttaṃ‘‘ niyatagatiko’’ ti.
  8346. 218346,67,1261,52,57,1,32,5,Tato eva cūḷasotāpanno nāma hoti.
  8347. 218347,67,1261,58,61,1,39,3,Sotāpanno hi khīṇāpāyaduggativinipātoti.
  8348. 218348,67,1262,2,6,1,47,4,Atha vā laddhassāso diṭṭhivisuddhisamadhigamena.
  8349. 218349,67,1262,7,16,1,123,9,Nāmarūpaparicchedena hi khandhādike sabhāvasarasato sallakkhetvā sāsane dhammupasaṃhitapāmojjappaṭilābhena laddhassāso hoti.
  8350. 218350,67,1262,17,19,1,50,2,Laddhapatiṭṭho kaṅkhāvitaraṇavisuddhisamadhigamena.
  8351. 218351,67,1262,20,34,1,178,13,Sappaccayanāmarūpadassanena hi parimadditadiṭṭhikaṇṭako viniddhataahetuvisamahetuvādo yathāsakaṃ paccayeheva dhammamattaṃ jānitvā sāsane patiṭṭhitasaddho laddhapatiṭṭho nāma hoti.
  8352. 218352,67,1262,35,73,1,360,31,"Nāmarūpavavatthānena dukkhasaccaṃ, dhammaṭṭhitiñāṇena samudayasaccaṃ, tasseva aparabhāgena aniccato manasikārādividhinā maggasaccañca abhiññāya pavattiyā dukkhabhāvaṃ disvā appavatte nirodhe ekaṃseneva ninnajjhāsayatāya lokiyeneva ñāṇena catunnaṃ ariyasaccānaṃ adhigatattā apāyesu abhabbuppattiko, sotāpannabhūmiyaṃ bhabbuppattiko ca hotīti vuttaṃ‘‘ niyatagatiko’’ ti. "
  8353. 218353,67,1262,74,83,1,33,5,Tenāha‘‘ cūḷasotāpanno nāma hotī’’ ti.
  8354. 218354,67,1263,2,10,1,57,6,"{Tasmā}ti yasmā evaṃ mahānisaṃsametaṃ yathābhūtañāṇaṃ, tasmā. "
  8355. 218355,67,1263,11,17,1,36,5,{Sadā}ti sabbakālaṃ rattiñceva divā ca.
  8356. 218356,67,1263,18,22,1,60,3,{Sabbaso}ti nibbattakahetuādipariggaṇhanavasena sabbappakārena.
  8357. 218357,67,1264,2,4,1,45,2,Kaṅkhāvitaraṇavisuddhiniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8358. 218358,67,1265,2,4,1,34,2,Iti ekūnavīsatimaparicchedavaṇṇanā.
  8359. 218359,67,1266,2,4,1,43,2,20 . Maggāmaggañāṇadassanavisuddhiniddesavaṇṇanā
  8360. 218360,67,1267,2,2,1,25,1,Sammasanañāṇakathāvaṇṇanā
  8361. 218361,67,1268,2,34,1,242,26,"692. Evaṃ maggañca amaggañca ñatvā ṭhitaṃ ñāṇan ti ayaṃ upakkilesavinimuttā vīthipaṭipannā vipassanāpaññā ariyamaggassa pubbabhāgamaggo, ayaṃ obhāsādibhedo dasavidho upakkileso na maggoti evaṃ maggañca amaggañca yāthāvato vavatthapetvā ṭhitaṃ ñāṇaṃ. "
  8362. 218362,67,1269,2,14,1,122,11,"Atītādivasena anekabhedabhinne dhamme kalāpato saṅkhipitvā sammasanaṃ kalāpasammasanaṃ, ayaṃ kira jambudīpavāsīnaṃ abhilāpo."
  8363. 218363,67,1269,15,58,1,109,13,"‘‘ Yaṃ kiñci rūpan’’ tiādinā( ma. ni.1.361;2.113;3.86; a. ni.4.181) nayena hi dhammānaṃ vipassanā nayavipassanā, ayaṃ kira tambapaṇṇidīpavāsīnaṃ abhilāpo. "
  8364. 218364,67,1269,59,67,1,53,4,Tenevāha‘‘ kalāpasammasanasaṅkhātāya nayavipassanāyā’’ ti.
  8365. 218365,67,1269,68,76,1,64,7,"Tāva -saddo kamattho, tena sammasanappakārānaṃ bahubhedataṃ dīpeti. "
  8366. 218366,67,1269,77,93,1,105,12,Bahubhāvato hi tesaṃ paṭhamaṃ nayavipassanāya yogārambhaṃ anusāsati‘‘ nayavipassanāya tāva yogo karaṇīyo’’ ti.
  8367. 218367,67,1269,94,97,1,21,2,{Kasmā}ti codakavacanaṃ.
  8368. 218368,67,1269,98,117,1,124,13,"Tassāyaṃ adhippāyo– yadi maggāmaggañāṇadassanavisuddhi sampādetabbā, atha kasmā‘‘ nayavipassanāya ādito yogo kātabbo’’ ti vuttanti. "
  8369. 218369,67,1269,118,128,1,69,6,Itaro tassāyaṃ adhigamūpāyoti dassento‘‘ āraddhavipassakassā’’ tiādimāha.
  8370. 218370,67,1269,129,156,1,208,20,"Tenetaṃ dasseti‘‘ vipassanāya sati udayabbayañāṇuppādo, udayabbayañāṇe sati obhāsādiupakkilesasambhavo, tato maggāmaggavavatthānaṃ, tasmā tassa āditova ārambhassa sambhavo natthīti vipassanā paṭhamaṃ āraddhabbā’’ ti. "
  8371. 218371,67,1269,157,172,1,93,11,Evampi paṭhamaṃ nayavipassanāva kasmā āraddhabbāti āha‘‘ vipassanāya ca kalāpasammasanaṃ ādī’’ ti.
  8372. 218372,67,1269,173,183,1,123,10,Tañhi atītādibhedabhinnānaṃ dhammānaṃ saṅkhipitvā vavatthānavasena pavattanato ādikammikassa sukaraṃ sammasananti ādibhūtaṃ.
  8373. 218373,67,1270,2,6,1,19,2,{Tasmā}ti ādibhūtattā.
  8374. 218374,67,1270,7,20,1,71,9,"Atha vā {tasmā}ti yasmā āraddhavipassakassa… pe… kalāpasammasanaṃ ādi, tasmā. "
  8375. 218375,67,1270,21,24,1,24,3,Etan ti kalāpasammasanaṃ.
  8376. 218376,67,1270,25,31,1,72,5,{Apicā}tiādi kalāpasammasanasseva vipassanāya ādibhāve upacayahetudassanaṃ.
  8377. 218377,67,1270,32,50,1,134,12,"Udayabbayañāṇapariyosānā tīraṇapariññā, asampatte eva ca udayabbayañāṇe maggāmaggavavatthānaṃ hotīti āha‘‘ tīraṇapariññāya vattamānāyā’’ ti. "
  8378. 218378,67,1270,51,62,1,98,10,Kalāpasammasane tāva yogo {kātabbo}ti etthāpi tasseva paṭhamārambhe kāraṇaṃ vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8379. 218379,67,1270,63,76,1,109,12,"Yasmā kalāpasammasanaṃ nāma ekavisuddhiyampi na antogadhaṃ, ekacce ca taṃ anāmasitvāva vipassanācāraṃ vaṇṇenti. "
  8380. 218380,67,1270,77,86,1,61,8,"Evaṃ santepi taṃ suttantesu ekadesena, anavasesato ca dassitaṃ. "
  8381. 218381,67,1270,87,93,1,82,6,Paṭisambhidāyaṃ ādikammikānaṃ manasikārasukaratāya vipassanāya ādibhāvena ṭhapitaṃ.
  8382. 218382,67,1270,94,112,1,125,13,"Vipassantassa ca obhāsādīsu uppannesu maggāmaggañāṇasambhavo, tasmā‘‘ taṃ sampādetukāmenā’’ tiādinā ayaṃ vicāro katoti daṭṭhabbaṃ. "
  8383. 218383,67,1271,2,14,1,72,7,"693. {Tatrā}ti tasmiṃ tīraṇapariññāya ñātapariññānantarabhāve, tāsu vā pariññāsu. "
  8384. 218384,67,1271,15,24,1,53,6,"{Vinicchayo}ti sarūpato, kiccato, bhūmito ca sanniṭṭhānaṃ. "
  8385. 218385,67,1271,25,41,1,124,12,Lokuttarāpi purimasmiṃ saccadvaye maggasampayuttā tividhāpi pariññā kiccavasena labbhatīti‘‘ lokiyapariññā’’ ti visesetvā vuttaṃ.
  8386. 218386,67,1271,42,47,1,72,5,Sabhāvadhammānaṃ lakkhaṇasallakkhaṇato ñeyyaabhimukhā paññā abhiññāpaññā.
  8387. 218387,67,1271,48,51,1,28,2,{Ñātaṭṭhe}ti ñātabhāvanimittaṃ.
  8388. 218388,67,1271,52,61,1,41,5,Abhiññeyyassa jānanahetu‘‘ ñāṇan’’ ti vuccati.
  8389. 218389,67,1271,62,67,1,57,4,{Pariññāpaññā}ti aniccādilakkhaṇāni paricchijja jānanapaññā.
  8390. 218390,67,1271,68,71,1,31,2,{Tīraṇaṭṭhe}ti sammasanabhāvahetu.
  8391. 218391,67,1271,72,76,1,40,3,{Pahānapaññā}ti pahātabbassa pajahanapaññā.
  8392. 218392,67,1271,77,81,1,71,4,Vedayitādilakkhaṇavidhuratāya ruppanalakkhaṇaṃ paccattalakkhaṇaṃ vuttaṃ.
  8393. 218393,67,1271,82,85,1,63,3,Tesaṃyeva paccattalakkhaṇasallakkhaṇavasena gahitadhammānaṃyeva.
  8394. 218394,67,1271,86,99,1,164,12,"Yathā pathavīphassādīnaṃ kakkhaḷaphusanādilakkhaṇāni tīsupi khaṇesu sallakkhitabbāni paṭiniyatarūpatāya sabhāvasiddhāneva hutvā gayhanti, na evamaniccatādilakkhaṇāni. "
  8395. 218395,67,1271,100,115,1,132,11,Tāni pana bhaṅgudayabbayapīḷāvasavattanākāramukhena gahetabbato samāropitarūpāni viya gayhantīti vuttaṃ‘‘ sāmaññalakkhaṇaṃ āropetvā’’ ti.
  8396. 218396,67,1271,116,126,1,85,6,Lokiyapariññānaṃyeva adhippetattā lakkhaṇārammaṇikavipassanāva‘‘ pahānapariññā’’ ti vuttā.
  8397. 218397,67,1272,2,14,1,70,6,"{Saṅkhārapaṭicchedato}ti nāmarūpavavatthānato, yā‘‘ diṭṭhivisuddhī’’ ti vuttā. "
  8398. 218398,67,1272,15,29,1,101,10,Keci pana‘‘ khandhādīnaṃ vipassanāya bhūmibhāvato sabbopi khandhādivicāro saṅkhāraparicchedo’’ ti vadanti.
  8399. 218399,67,1272,30,43,1,115,7,‘‘ Paccattalakkhaṇapaṭivedhasseva ādhipaccan’’ ti iminā nāmarūpapaccayapariggahapaññānaṃ tīraṇapahānāsamatthataṃ dasseti .
  8400. 218400,67,1272,44,69,1,237,19,"Tāsampi pana‘‘ namanalakkhaṇaṃ nāmaṃ, ruppanalakkhaṇaṃ rūpan’’ ti arūparūpānaṃ sādhāraṇākārasallakkhaṇavasena pavattiyā ekenākārena tīraṇapariyāyo, diṭṭhikaṅkhāvikkhambhanena pahānapariyāyo labbhatīti siyā tīraṇapahānesupi ādhipaccanti vadanti. "
  8401. 218401,67,1272,70,81,1,136,10,"Ukkaṭṭhaniddesena pana yathā diṭṭhivisuddhiyāva saṅkhāraparicchedatā, evaṃ lakkhaṇārammaṇikavipassanāya eva tīraṇapahānakiccatā veditabbā. "
  8402. 218402,67,1272,82,92,1,61,9,"Evaṃ hi tissopi pariññā vavatthitā honti, aññathā saṅkāro siyā. "
  8403. 218403,67,1272,93,98,1,66,5,Tīraṇapariññāya bhūmi tattha paññāya aniccatādilakkhaṇasantīraṇato.
  8404. 218404,67,1272,99,110,1,31,5,Tenāha‘‘ etasmiṃ… pe… ādhipaccan’’ ti.
  8405. 218405,67,1272,111,135,1,169,19,"Kāmaṃ udayabbayañāṇampi kañci micchābhinivesaṃ pajahati, tassa pana athāmagatattā na sātisayaṃ pahānanti vuttaṃ‘‘ bhaṅgānupassanaṃ ādiṃ katvā upari pahānapariññāya bhūmī’’ ti. "
  8406. 218406,67,1272,136,143,1,67,6,Aniccato {anupassanto}ti aniccākārato saṅkhāre anupassanto sammasanto.
  8407. 218407,67,1272,144,156,1,56,8,Niccasaññan ti‘‘ te niccā sassatā’’ ti pavattaṃ micchāsaññaṃ.
  8408. 218408,67,1272,157,161,1,47,4,Saññāsīsena diṭṭhicittānampi gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
  8409. 218409,67,1272,162,166,1,23,4,Eseva nayo ito paresupi.
  8410. 218410,67,1272,167,174,1,95,6,{Nibbindanto}ti aniccānupassanādisambhūtāya nibbidānupassanāya saṅkhāre nibbijjanavasena passanto.
  8411. 218411,67,1272,175,178,1,25,3,Nandin ti sappītikataṇhaṃ.
  8412. 218412,67,1272,179,190,1,96,9,"{Virajjanto}ti virāgānupassanāya virajjanavasena yathā saṅkhāresu rāgo nuppajjati, evaṃ anupassanto. "
  8413. 218413,67,1272,191,196,1,38,5,Tathābhūto hi rāgaṃ pajahatīti vuccati.
  8414. 218414,67,1272,197,211,1,117,11,"{Nirodhento}ti nirodhānupassanāya yathā saṅkhārā nirujjhantiyeva, na āyatiṃ punabbhavavasena uppajjanti, evaṃ anupassanto. "
  8415. 218415,67,1272,212,219,1,75,7,Tathābhūto hi saṅkhārānaṃ samudayaṃ pajahati nāma anuppattidhammatāpādanato.
  8416. 218416,67,1272,220,231,1,90,9,"{Paṭinissajjanto}ti paṭinissaggānupassanāya yathā saṅkhārā na puna ādiyanti, evaṃ vossajjanto. "
  8417. 218417,67,1272,232,246,1,69,9,"Tenāha‘‘ ādānaṃ pajahatī’’ ti, niccādivasena vā gahaṇaṃ vissajjetīti attho. "
  8418. 218418,67,1272,247,250,1,25,2,{Sādhitattā}ti sampāditattā.
  8419. 218419,67,1272,251,254,1,27,2,{Itarā}ti tīraṇapahānapariññā.
  8420. 218420,67,1272,255,284,1,188,19,"Evaṃ pariññā niddisitvā pariññākkamavasenapi kaṅkhāvitaraṇānantaraṃ‘‘ kalāpasammasane yogo kātabbo’’ ti yvāyamattho vutto, taṃ nigamavasena paccāharanto‘‘ tena vuttan’’ tiādimāha, taṃ vuttatthameva. "
  8421. 218421,67,1273,2,15,1,80,8,"694. {Tatrā}ti tasmiṃ kalāpasammasane vibhāvetabbe, tassa vā kalāpasammasanassa ādibhāve. "
  8422. 218422,67,1273,16,21,1,50,4,Ayaṃ {pāḷī}ti dassiyamānaṃ paṭisambhidāmaggapāḷimāha.
  8423. 218423,67,1273,22,37,1,136,13,Tattha saṅkhipitvā vavatthāne {paññā}ti atītādibhedabhinne dhamme ekato saṅgahetvā aniccādivasena vinicchaye sādhetabbe taṃsādhanīyā paññā.
  8424. 218424,67,1273,38,48,1,74,9,"Sammasane aniccatādivasena tīraṇe ñāṇanti pavuccati, sā kathaṃ hotīti attho. "
  8425. 218425,67,1273,49,55,1,53,5,Vavatthāne {sammasane}ti ca nipphādetabbe bhummavacanaṃ.
  8426. 218426,67,1273,56,64,1,52,7,Yaṃ kiñci rūpan tiādīni padāni heṭṭhā vuttatthāneva.
  8427. 218427,67,1273,65,80,1,116,13,"Sabbaṃ rūpaṃ aniccato {vavatthapetī}tiādīni pana yasmā parato vaṇṇiyissanti, tasmā tattheva nesaṃ atthaṃ vibhāvayissāma. "
  8428. 218428,67,1274,2,41,1,319,32,"Pāḷivavatthānaṃ pana evaṃ veditabbaṃ– ettha hi ādikammikānaṃ vipassanāmanasikārasukhatthaṃ‘‘ yaṃ kiñci rūpan’’ tiādinā paṭhamaṃ tāva pañcakkhandhā atītādivibhāgamukhena gahitā, te pana khandhā yasmā dvārārammaṇehi saddhiṃ dvārappavattadhammavasena vibhāgaṃ labbhanti, tasmā tadanantaraṃ dvārachakkādivasena dasa chakkā gahitā. "
  8429. 218429,67,1274,42,54,1,95,11,"Yasmā pana lakkhaṇesu anattalakkhaṇaṃ dukkhavibhāgaṃ, tasmā tassa vibhāvanāya cha dhātuyo gahitā. "
  8430. 218430,67,1274,55,71,1,144,15,"Tato yesu kasiṇesu ito bāhirakānaṃ attābhiniveso, tāni imesaṃ jhānānaṃ ārammaṇabhāvena upaṭṭhānākāramattānīti dassanatthaṃ dasa kasiṇāni gahitāni. "
  8431. 218431,67,1274,72,79,1,84,7,Tato dukkhānupassanāya parivārabhāvena paṭikkūlākāravasena dvattiṃsa koṭṭhāsā gahitā.
  8432. 218432,67,1274,80,98,1,163,16,"Pubbe khandhavasena saṅkhepato gahitā dhammā nātisaṅkhepavitthāranayena, vitthāranayena ca manasi kātabbāti dassanatthaṃ dvādasāyatanāni, aṭṭhārasa dhātuyo ca gahitā. "
  8433. 218433,67,1274,99,110,1,140,11,Tesu ime dhammā satipi suññanirīhaabyāpārabhāve dhammasabhāvato ādhipaccavasena pavattantīti anattalakkhaṇavibhāvanatthaṃ indriyāni gahitāni.
  8434. 218434,67,1274,111,121,1,110,10,Evaṃ anekabhedabhinnāpime dhammā bhūmittayapariyāpannatāya tividhāva hontīti dassanatthaṃ tisso dhātuyo gahitā.
  8435. 218435,67,1275,2,11,1,76,9,Ettāvatā nimittaṃ dassetvā pavattaṃ dassetuṃ kāmabhavādayo nava bhavā gahitā.
  8436. 218436,67,1275,12,22,1,162,10,Ettake abhiññeyyavisese pavattamanasikārakosallena saṇhasukhumesu nibbattitamahaggatadhammesu manasikāro pavattetabboti dassanatthaṃ jhānappamaññāruppāni gahitāni.
  8437. 218437,67,1275,23,28,1,59,5,Tattha jhānāni nāma vuttāvasesārammaṇāni rūpāvacarajjhānāni.
  8438. 218438,67,1275,29,38,1,111,9,Paccayapaccayuppannavibhāgato ime dhammā bhinditvā manasi kātabbāti dassanatthaṃ paṭiccasamuppādaṅgāni gahitāni.
  8439. 218439,67,1275,39,50,1,93,9,"Paccayākāramanasikāro hi lakkhaṇattayaṃ sukhena, suṭṭhutarañca vibhāveti, tasmā pacchato gahito. "
  8440. 218440,67,1275,51,58,1,77,6,Evamete sammasanīyabhāvena gahitā khandhādivasena koṭṭhāsato pañcavīsatividhā.
  8441. 218441,67,1275,59,68,1,79,9,Pabhedato pana atītādibhedaṃ anāmasitvāva gayhamānā dvīhi ūnāni dvesatāni honti.
  8442. 218442,67,1276,2,8,1,68,5,Tattha aniccato {vavatthapetī}tiādiko paṭhamo lakkhaṇavavatthāpanavāro.
  8443. 218443,67,1276,9,16,1,68,6,Aniccaṃ {khayaṭṭhenā}tiādiko dutiyo hetuvāro lakkhaṇānaṃ hetukittanato.
  8444. 218444,67,1276,17,24,1,77,6,Aniccaṃ saṅkhatan tiādiko pana hetupatiṭṭhāpanavāro pākaṭabhāvasallakkhaṇato.
  8445. 218445,67,1276,25,41,1,119,14,"{Khayaṭṭhenā}ti hi khayasabhāvato yasmā rūpaṃ khayasabhāvaṃ uppajjitvā khayaṃ vayaṃ bhedaṃ gacchati, tasmā aniccanti attho. "
  8446. 218446,67,1276,42,52,1,85,8,"{Bhayaṭṭhenā}ti bhāyitabbabhāvato yasmā rūpaṃ pabhaṅguratāya bhayānakaṃ, tasmā dukkhanti. "
  8447. 218447,67,1276,53,95,1,40,6,"Tenāha bhagavā‘‘ yadaniccaṃ, taṃ dukkhan’’ ti( saṃ. ni.30.15,45,46,76,85;2.4.14; paṭi. ma.2.10). "
  8448. 218448,67,1276,96,102,1,55,4,"{Asārakaṭṭhenā}ti asārakabhāvato, attasāravirahatoti attho. "
  8449. 218449,67,1276,103,123,1,88,12,Tatiyavāre pana‘‘ rūpaṃ aniccan’’ ti vatvā tassa hetuṃ patiṭṭhāpetuṃ‘‘ saṅkhatan’’ tiādi vuttaṃ.
  8450. 218450,67,1276,124,146,1,140,18,"Yasmā samecca sambhūya paccayehi kataṃ, anurūpe ca paccaye paṭicca, na vinā tehi samaṃ, sammā ca uppannaṃ, tasmā khayavayavirāganirodhadhammanti. "
  8451. 218451,67,1276,147,153,1,48,6,Na hi paccayanibbattaṃ anirujjhanakaṃ nāma atthi.
  8452. 218452,67,1276,154,185,1,111,17,"Tenāha bhagavā‘‘ yaṃ taṃ rūpaṃ jātaṃ bhūtaṃ saṅkhataṃ palokadhammaṃ, taṃ vata mā palujjīti netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti( saṃ. ni.5.379). "
  8453. 218453,67,1276,186,194,1,85,8,Etena aniccā pathavīdhātu paccayanibbattattā tadaññaṃ paccayanibbattaṃ viyāti dasseti.
  8454. 218454,67,1276,195,198,1,23,3,Esa nayo sesadhammesupi.
  8455. 218455,67,1277,2,17,1,97,10,"Idāni anvayato, byatirekato ca saṅkhatadhammānaṃ aniccataṃ patiṭṭhāpetuṃ‘‘ jātipaccayā’’ tiādi vuttaṃ. "
  8456. 218456,67,1277,18,25,1,104,7,Aniccalakkhaṇasseva cettha patiṭṭhāpanaṃ tasmiṃ patiṭṭhāpite sesalakkhaṇadvayassapi patiṭṭhāpanasiddhito.
  8457. 218457,67,1278,2,8,1,54,6,Iminā peyyālena ime dhammarāsayo saṃkhittāti sambandho.
  8458. 218458,67,1278,9,73,1,282,30,"‘‘ Dvārārammaṇehi saddhiṃ dvārappavattā dhammā, pañcakkhandhā’’ ti idaṃ abhiññeyyaniddese‘‘ cakkhuṃ, bhikkhave, abhiññeyyan’’ tiādinā( paṭi. ma.1.3; saṃ. ni.4.46) dvārārammaṇehi saddhiṃ dvārappavatte dhamme dassetvā tesaṃ pañcahi khandhehi saṅgahitataṃ dassetuṃ‘‘ rūpaṃ abhiññeyyaṃ… pe… viññāṇaṃ abhiññeyyan’’ ti āgatattā vuttaṃ. "
  8459. 218459,67,1278,74,107,1,146,16,Paṭisambhidāyaṃ( paṭi. ma.1.48) pana‘‘ yaṃ kiñci rūpan’’ tiādinā paṭhamaṃ pañcakkhandhe dassetvā‘‘ cakkhun’’ tiādinā dvārārammaṇehi saddhiṃ dvārappavattā dhammā dassitā.
  8460. 218460,67,1278,108,112,1,37,4,Tathādassane kāraṇaṃ heṭṭhā vuttameva.
  8461. 218461,67,1279,2,19,1,106,12,Kasmā panettha ime dhammarāsayo saṃkhittāti pāḷiyaṃ vitthārato āgatattāti dassento‘‘ vuttaṃ hetan’’ tiādimāha.
  8462. 218462,67,1279,20,32,1,36,6,Tenevāha‘‘ taṃ tattha… pe… saṃkhittan’’ ti.
  8463. 218463,67,1279,33,37,1,25,4,Tattha tan ti abhiññeyyaṃ.
  8464. 218464,67,1279,38,41,1,25,2,{Etthā}ti abhiññeyyaniddese.
  8465. 218465,67,1279,42,56,1,77,10,‘‘ Viññāṇaṃ mano dhammā’’ tiādinā tattha tattha koṭṭhāse ye lokuttaradhammā āgatā.
  8466. 218466,67,1279,57,73,1,60,9,"Keci pana‘‘ {etthā}ti paṭisambhidāyan’’ ti vadanti, taṃ na sundaraṃ. "
  8467. 218467,67,1279,74,106,1,132,14,"Sammasanupagā eva hi dhammā paṭisambhidāyaṃ gahitā sammasanavārassa adhippetattā, na abhiññeyyaniddese( paṭi. ma.1.3; saṃ. ni.4.46) viya sabbeva abhiññeyyā dhammā. "
  8468. 218468,67,1279,107,109,1,17,2,Ye rūpārūpadhammā.
  8469. 218469,67,1279,110,113,1,14,2,{Yassā}ti yogino.
  8470. 218470,67,1279,114,121,1,73,7,Tesu tena sammasanaṃ ārabhitabbaṃ yathāpākaṭaṃ vipassanābhinivesoti katvā.
  8471. 218471,67,1279,122,129,1,78,7,Pacchā pana anupaṭṭhahantepi upāyena upaṭṭhahāpetvā anavasesatova sammasitabbā.
  8472. 218472,67,1280,2,25,1,112,12,695.‘‘ Atītaṃ rūpaṃ aniccan’’ tiādinā aniccato sammasanassa atītādivibhāgā pavattiṭṭhānabhūtāti āha‘‘ ekādasahi okāsehī’’ ti.
  8473. 218473,67,1280,26,29,1,31,3,Vavatthāpanaṃ nāma sanniṭṭhānaṃ.
  8474. 218474,67,1280,30,47,1,79,9,Aniccato sanniṭṭhānañcettha‘‘ aniccan’’ ti vipassanāvāti āha‘‘ aniccanti sammasatī’’ ti.
  8475. 218475,67,1281,2,14,1,111,12,Kathan ti sammasanākāro pucchitoti taṃ parato idheva pāḷiyaṃ dutiyavāre vuttanayenevāti saṅkhepeneva vissajjeti.
  8476. 218476,67,1281,15,25,1,56,6,Idāni tamatthaṃ pākaṭataraṃ kātuṃ‘‘ vuttañhetan’’ tiādimāha.
  8477. 218477,67,1281,26,31,1,28,4,Tattha {hī}-ti hetuatthe nipāto.
  8478. 218478,67,1281,32,51,1,123,14,"Yasmā‘‘ rūpaṃ atītānāgatapaccuppannaṃ aniccaṃ khayaṭṭhenā’’ ti evaṃ vuttaṃ, tasmā iminā vuttanayena aniccanti sammasatīti yojanā. "
  8479. 218479,67,1282,2,13,1,59,7,Evampi saṅkhepoyevāti vibhajitvā dassetuṃ‘‘ esā’’ tiādi vuttaṃ.
  8480. 218480,67,1282,14,18,1,19,3,{Atīte}ti atīte bhave.
  8481. 218481,67,1282,19,28,1,78,8,"Ādikammikassa hi idaṃ sammasanavidhānaṃ, tasmā bhavavasena addhābhedo adhippeto. "
  8482. 218482,67,1282,29,38,1,36,5,Tenāha‘‘ nayimaṃ bhavaṃ sampattantī’’ ti.
  8483. 218483,67,1282,39,43,1,25,4,Ettha iti -saddo hetuattho.
  8484. 218484,67,1282,44,69,1,163,21,"Idaṃ vuttaṃ hoti– yaṃ atītabhave pariyāpannaṃ rūpaṃ, taṃ atīteyeva bhave khīṇaṃ, tato na imaṃ bhavaṃ sampattaṃ, tasmā aniccaṃ khayaṭṭhena khayasabhāvattāti sammasatīti. "
  8485. 218485,67,1282,70,75,1,32,5,Esa nayo yaṃ anāgatan tiādīsupi.
  8486. 218486,67,1283,2,26,1,166,19,"Yaṃ bahiddhā, tampi bahiddhā eva khīyati, na ajjhattabhāvaṃ gacchatīti aniccaṃ khayaṭṭhenāti, yaṃ oḷārikaṃ, tampi tattheva khīyatīti aniccaṃ khayaṭṭhenātiādinā yojetabbaṃ. "
  8487. 218487,67,1284,2,17,1,134,14,Idaṃ {sabbampī}ti idaṃ atītādibhedassa rūpassa sammasanato sabbaṃ ekādasavidhampi sammasanaṃ ekaṃ sammasanaṃ aniccato sammasananti katvā.
  8488. 218488,67,1285,2,7,1,32,5,Tan ti taṃ ekādasavidhampi rūpaṃ.
  8489. 218489,67,1285,8,11,1,32,2,{Sappaṭibhayatāyā}ti bhayānakatāya.
  8490. 218490,67,1285,12,31,1,110,12,"Bhayāvahaṃ {hotī}ti appahīnavipallāsassa ‘‘ ahaṃ vinassāmi, mama santakaṃ vinassatī’’ ti cintentassa bhayajanakaṃ hoti. "
  8491. 218491,67,1285,32,40,1,66,7,Sīhopamasutte devānaṃ {viyā}ti sīhopamasutte desiyamāne devānaṃ viya.
  8492. 218492,67,1285,41,43,1,9,2,Tattha hi–
  8493. 218493,67,1286,2,27,1,126,19,"‘ ‘ Yadā tathāgato loke uppajjati arahaṃ sammāsambuddho… pe… so dhammaṃ deseti‘ iti rūpaṃ, iti rūpassa samudayo, iti rūpassa atthaṅgamo. "
  8494. 218494,67,1286,28,49,1,99,15,"Iti vedanā… iti saññā… iti saṅkhārā… iti viññāṇaṃ, iti viññāṇassa samudayo, iti viññāṇassa atthaṅgamo’ ti. "
  8495. 218495,67,1286,50,121,1,352,43,"Yepi te, bhikkhave, devā dīghāyukā vaṇṇavanto sukhabahulā uccesu vimānesu ciraṭṭhitikā, tepi tathāgatassa dhammadesanaṃ sutvā yebhuyyena bhayaṃ saṃvegaṃ santāsaṃ āpajjanti‘ aniccāva kira bho mayaṃ samānā niccamhāti amaññimha, addhuvāva… pe… asassatāva kira bho mayaṃ samānā sassatamhāti amaññimha, mayampi kira bho aniccā addhuvā asassatā sakkāyapariyāpannā’’’ ti( saṃ. ni.3.78; a. ni.4.33)– "
  8496. 218496,67,1287,2,6,1,30,4,Evaṃ devānaṃ bhayuppatti āgatā.
  8497. 218497,67,1288,2,31,1,134,17,"Khandhapañcakaṃ , tadekadeso vā attavādīhi‘‘ attā’’ ti parikappīyati, tañca ekantato aniccaṃ, dukkhañcāti āha‘‘ yañhi aniccaṃ, taṃ dukkhan’’ tiādi. "
  8498. 218498,67,1288,32,58,1,131,16,"Tīsu dukkhatāsu saṅkhāradukkhatāva byāpinī,‘‘ yadaniccaṃ, taṃ dukkhan’’ ti ca adhippetāti vuttaṃ‘‘ aniccataṃ vā udayabbayapaṭipīḷanaṃ vā’’ ti. "
  8499. 218499,67,1288,59,74,1,80,10,Attā {abhavissā}ti‘‘ kārako vedako sayaṃvasī’’ ti evaṃbhūto attā abhavissāti adhippāyo.
  8500. 218500,67,1288,75,82,1,59,7,Evañhi sati rūpassa ābādhāya saṃvattanaṃ ayujjamānakaṃ siyā.
  8501. 218501,67,1288,83,104,1,131,14,"Yathā rūpakkhandhe abhedato tividhaṃ sammasanaṃ, bhedato tettiṃsavidhaṃ, evaṃ vedanākkhandhādīsupīti imamatthaṃ‘‘ esa nayo’’ ti atidisati. "
  8502. 218502,67,1288,105,114,1,83,9,Tena khandhavasena tāva bhedato pañcasaṭṭhiadhikā sataṃ sammasanavārā dassitā honti.
  8503. 218503,67,1288,115,121,1,66,6,Iminā nayena dvārachakkādīsupi yathārahaṃ sammasanabhedo veditabbo.
  8504. 218504,67,1289,2,15,1,113,9,696. Niyamato saṅkhatādibhedaṃ {hotī}ti ekaṃsena saṅkhatatādivisesavantaṃ hoti asaṅkhatādisabhāve aniccatāya asambhavato.
  8505. 218505,67,1289,16,19,1,16,2,{Assā}ti aniccassa.
  8506. 218506,67,1289,20,38,1,114,12,"Pariyāyadassanatthan ti vevacanadassanatthaṃ, taṃ pana‘‘ khayadhamman’’ tiādīnaṃ vasena veditabbaṃ, na purimānaṃ tiṇṇaṃ. "
  8507. 218507,67,1289,39,52,1,108,11,"Na hi tadeva tassa pariyāyo hoti, nāpi saṅkhatapaṭiccasamuppannapadāni hutvā abhāvadīpanato pākabhāvadīpanato. "
  8508. 218508,67,1289,53,58,1,57,5,Pākabhāvadīpanena pana aniccatāya sādhanapakkhe tiṭṭhanti.
  8509. 218509,67,1289,59,73,1,83,10,Teneva hi sabbesaṃ padānaṃ pariyāyatābhāvato‘‘ nānākārehi vā’’ ti vikappantaraṃ gahitaṃ.
  8510. 218510,67,1289,74,78,1,84,4,Manasikārappavattīdassanatthan ti aniccatāya upabrūhanamanasikārapavattidassanatthaṃ.
  8511. 218511,67,1290,2,2,1,35,1,Cattārīsākāraanupassanākathāvaṇṇanā
  8512. 218512,67,1291,2,8,1,15,2,697. {So}ti yogāvacaro.
  8513. 218513,67,1291,9,13,1,49,3,{Tassā}ti yathāvuttabhedassa aniccatādisammasanassa.
  8514. 218514,67,1291,14,22,1,97,7,{Thirabhāvatthāyā}ti daḷhabhāvatthāya aniccādiākārassa punappunaṃ manasikāro viya bahulīkārabhāvato.
  8515. 218515,67,1291,23,31,1,71,8,Yaṃ taṃ bhagavatā etassa vibhaṅge aniccādisammasanaṃ vuttanti sambandho.
  8516. 218516,67,1291,32,36,1,43,4,Anulomikan ti ariyamaggādhigamassa anukūlaṃ.
  8517. 218517,67,1291,37,40,1,22,3,Khantin ti ñāṇakhantiṃ.
  8518. 218518,67,1291,41,49,1,76,8,Ñāṇañhi visayasabhāvaṃ ogāhetvā vavatthāne khamati sahatīti khantīti vuccati.
  8519. 218519,67,1291,50,53,1,30,3,Sammattaniyāman ti ariyamaggaṃ.
  8520. 218520,67,1291,54,61,1,72,7,So hi sammādiṭṭhiādisammattañceva anivattidhammatāya niyāmo cāti vuccati.
  8521. 218521,67,1291,62,102,1,221,22,"‘‘ Ādinā nayenā’’ ti iminā‘‘ pañcakkhandhe dukkhato passanto anulomikaṃ khantiṃ paṭilabhati, khandhānaṃ nirodho sukhaṃ nibbānanti passanto sammattaniyāmaṃ okkamatī’’ ti( paṭi. ma.3.38) evamādiko pāṭhaseso rogādipaṭipakkhayojanāvasena vitthāretabbo."
  8522. 218522,67,1291,103,127,1,157,16,‘‘ Khandhānaṃ nirodho niccaṃ nibbānan’’ ti vacanena saṅkhārānaṃ dukkharogatādipaṭipakkho nibbānassa sukhārogyādibhāvo‘‘ ādinā nayenā’’ ti ettha nayaggahaṇena dīpitoti.
  8523. 218523,67,1291,128,134,1,39,6,Avaseso sabbo pāṭho pakāsito eva hotīti.
  8524. 218524,67,1292,2,9,1,72,6,Kāmañcetaṃ cattārīsāya ākārehi sammasanaṃ anulomañāṇe bhāvetabbavidhānaṃ.
  8525. 218525,67,1292,10,32,1,128,15,"Tenāha‘‘ anulomañāṇaṃ vibhajantena… pe… vuttan’’ ti, ito paṭṭhāya pana kataparicayasseva kiccāvahaṃ hotīti idhāpi vuttantīti daṭṭhabbaṃ. "
  8526. 218526,67,1292,33,44,1,110,9,"{Tassāpī}ti na kevalaṃ kalāpasammasanasseva, atha kho yathādassitassa cattālīsappabhedassa aniccādisammasanassapi. "
  8527. 218527,67,1292,45,53,1,93,7,"Tañhi anulomikakhantipaṭilābhāya, sammattaniyāmokkamanāya ca saṃvattanato ekaṃsato icchitabbaṃ. "
  8528. 218528,67,1292,54,55,1,8,1,Vuttañhi–
  8529. 218529,67,1293,2,45,1,319,35,"‘ ‘ So vata, bhikkhave, bhikkhu kañci saṅkhāraṃ niccato samanupassanto anulomikāya khantiyā samannāgato bhavissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati, anulomikāya khantiyā asamannāgato sammattaniyāmaṃ okkamissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati, sammattaniyāmaṃ anokkamamāno sotāpattiphalaṃ vā… pe… arahattaṃ vā sacchikarissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati. "
  8530. 218530,67,1293,46,75,1,66,8,"So vata, bhikkhave, bhikkhu sabbasaṅkhāre aniccato samanupassanto’’ ti( a. ni.6.98; paṭi. ma.3.36)– "
  8531. 218531,67,1294,2,5,1,29,3,Ādi sukkapakkho vitthāretabbo.
  8532. 218532,67,1294,6,39,1,111,15,"Tathā‘‘ so vata, bhikkhave, bhikkhu kañci saṅkhāraṃ sukhato, dukkhato, kañci dhammaṃ attato, anattato’’ ti( paṭi. ma.3.36) vitthāretabbo. "
  8533. 218533,67,1295,2,11,1,65,6,698. Ekekaṃ khandhaṃ aniccādisammasanassa vasena sammasatīti sambandho.
  8534. 218534,67,1295,12,26,1,84,10,Tassa pana sammasanassa pañcannaṃ khandhānaṃ sādhāraṇatāya‘‘ ekekaṃ khandhan’’ ti vuttaṃ.
  8535. 218535,67,1295,27,33,1,57,4,"{Anaccantikatāyā}ti accantikatābhāvato, asassatatāyāti attho. "
  8536. 218536,67,1295,34,39,1,44,5,Sassatañhi accantikaṃ parāya koṭiyā abhāvato.
  8537. 218537,67,1295,40,46,1,68,4,"{Ādiantavantatāyā}ti pubbāparakoṭivantatāya, udayabbayadhammatoti attho. "
  8538. 218538,67,1295,47,50,1,30,3,Aniccato sammasatīti sambandho.
  8539. 218539,67,1295,51,54,1,18,3,Esa nayo sabbattha.
  8540. 218540,67,1296,2,6,1,23,3,{Aniccato}ti ca addhuvato.
  8541. 218541,67,1296,7,19,1,81,11,"Etañhi na niccaṃ, khaṇikatāya asadābhāvitāya vā na iccaṃ na upagantabbanti aniccaṃ. "
  8542. 218542,67,1296,20,37,1,133,14,"{Uppādavayapaṭipīḷanatāyā}ti uppādena, vayena ca pati pati khaṇe khaṇe taṃsamaṅgino vibādhanasabhāvattā, tehi vā sayameva vibādhetabbattā. "
  8543. 218543,67,1296,38,56,1,98,13,"Udayabbayavanto hi dhammā abhiṇhaṃ tehi paṭipīḷitā eva honti, yā pīḷanā‘‘ saṅkhāradukkhatā’’ ti vuccati. "
  8544. 218544,67,1296,57,66,1,79,6,"{Dukkhavatthutāyā}ti tividhassāpi dukkhassa, saṃsāradukkhassa ca adhiṭṭhānabhāvato. "
  8545. 218545,67,1296,67,72,1,56,4,{Paccayayāpanīyatāyā}ti yathārahaṃ paccayehi yāpetabbatāya.
  8546. 218546,67,1296,73,83,1,103,8,"{Rogamūlatāyā}ti mūlabyādhi viya anubandhabyādhīnaṃ mūlabhāvato, padadvayenāpi yāpyarogasadisatoti dasseti. "
  8547. 218547,67,1296,84,89,1,34,5,Yāpyabyādhi hi rogo itaro ābādhoti.
  8548. 218548,67,1296,90,95,1,68,4,{Dukkhatāsūlayogitāyā}ti tividhadukkhatāsaṅkhātena rujjanena yujjatāya.
  8549. 218549,67,1296,96,103,1,101,5,"{Kilesāsucipaggharaṇatāyā}ti yathārahamārammaṇavasena, samannāgamavasena ca rāgādikilesāsucivissandanato. "
  8550. 218550,67,1296,104,108,1,39,4,Ahutvā sambhavato uppattiyā uddhumātatā.
  8551. 218551,67,1297,2,6,1,36,3,{Antotudanatāyā}ti abbhantare tudanato.
  8552. 218552,67,1297,7,17,1,94,10,Dukkhavedanādayo viya hi ime saṅkhārā attabhāvassa abbhantaragatā eva udayabbayavasena tudanti.
  8553. 218553,67,1297,18,24,1,99,6,Ariyamaggasaṇḍāsena vinā nīharituṃ asakkuṇeyyatāya dunnīharaṇīyatā taṇhādiṭṭhābhinivesadaḷhabhāvato.
  8554. 218554,67,1297,25,32,1,46,6,Aghan ti pāpaṃ viya ariyajanehi vigarahitabbaṃ.
  8555. 218555,67,1297,33,52,1,106,12,"Sattānaṃ anatthajananato avaḍḍhiāvahaṃ, pāpassa ca vatthubhūtaṃ khandhapañcakanti āha‘‘ vigaraha… pe… aghato’’ ti. "
  8556. 218556,67,1297,53,56,1,41,2,{Aseribhāvajanakatāyā}ti paravasatājananato.
  8557. 218557,67,1297,57,66,1,104,8,"Yathā gilāno aññehi saṃvesanavuṭṭhāpanādinā parapaṭibaddhasarīravuttiko aserī, evametepi aseribhāvajanakā. "
  8558. 218558,67,1297,67,70,1,26,2,{Avasatāyā}ti avasavattanato.
  8559. 218559,67,1297,71,84,1,103,12,"Yathā parosatanto puriso parassa vasaṃ na gacchati, evaṃ subhasukhādibhāvena vase vattetuṃ asakkuṇeyyato. "
  8560. 218560,67,1297,85,99,1,69,8,"{Avidheyyatāyā}ti‘‘ mā jīratha, mā mīyathā’’ tiādinā vidhātuṃ asakkuṇeyyato. "
  8561. 218561,67,1297,100,106,1,59,5,{Palujjanatāyā}ti byādhiādīhi pakārehi chijjanato vinassanato.
  8562. 218562,67,1297,107,111,1,22,4,Tehi eva vā ābyasanato.
  8563. 218563,67,1297,112,119,1,52,6,"Byasanattho hi lokasaddo, pasaddo bhusattho daṭṭhabbo. "
  8564. 218564,67,1297,120,124,1,36,4,Byādhiādīhi ca khandhānaṃ byasananti.
  8565. 218565,67,1297,125,134,1,91,8,"Byasanāvahabhāvena etīti īti, āgantukānaṃ akusalapakkhiyānaṃ byasanahetūnaṃ etaṃ adhivacanaṃ. "
  8566. 218566,67,1297,135,146,1,52,7,Khandhā ca edisāti āha‘‘ anekabyasanāvahatāya ītito’’ ti.
  8567. 218567,67,1298,2,14,1,104,10,"Upaddavatīti upaddavo, anatthaṃ janento abhibhavati ajjhottharatīti attho, rājadaṇḍādīnaṃ etaṃ adhivacanaṃ. "
  8568. 218568,67,1298,15,29,1,53,8,Khandhā ca edisāti vuttaṃ‘‘ aviditānaṃ… pe… upaddavato’’ ti.
  8569. 218569,67,1298,30,47,1,107,10,"Diṭṭhadhammikasamparāyikabhayāvahato, abhayapaṭipakkhato ca khandhā bhayanti āha‘‘ sabbabhayānaṃ… pe… bhayato’’ ti. "
  8570. 218570,67,1298,48,60,1,101,9,"Bahiddhā ñātibyasanādīhi, ajjhattaṃ rāgādīhi anatthehi upasajjanaṭṭhena, upasaggasadisatāya ca upasaggo. "
  8571. 218571,67,1298,61,67,1,60,5,{Upasaggo}ti ca devatūpasaṃhāravasena pavatto byādhiādianattho.
  8572. 218572,67,1298,68,74,1,50,6,So atthakāmena muhuttampi na ajjhupekkhitabbo hoti.
  8573. 218573,67,1298,75,87,1,36,6,Tena vuttaṃ‘‘ anekehi… pe… upasaggato’’ ti.
  8574. 218574,67,1298,88,96,1,67,6,"{Dosūpasaṭṭhatāyā}ti ārammaṇato, sampayogato ca rāgādidosehi upetatāya. "
  8575. 218575,67,1298,97,107,1,84,8,"Lokadhammā lābhādihetukā anunayapaṭighā, tehi, byādhiādīhi ca anavaṭṭhitatā pacalitatā. "
  8576. 218576,67,1299,2,9,1,39,5,"{Upakkamenā}ti attano, parassa vā payogena. "
  8577. 218577,67,1299,10,13,1,20,2,{Sarasenā}ti sabhāvena.
  8578. 218578,67,1299,14,16,1,32,2,Pabhaṅgupagamanasīlatā bhiduratā.
  8579. 218579,67,1299,17,26,1,101,8,{Sabbāvatthanipātitāyā}ti rukkhaphalaṃ viya atitaruṇakālato paṭṭhāya sabbāsu avatthāsu nipatanasīlatāya.
  8580. 218580,67,1299,27,33,1,62,6,Anipatassapi sabbena sabbaṃ asāratāya thirabhāvassa abhāvatāya.
  8581. 218581,67,1299,34,38,1,25,4,Thirañhi dhuvaṃ nāma hoti.
  8582. 218582,67,1299,39,48,1,70,8,"Tāyituṃ rakkhituṃ asamatthatāya na tāyanoti atāyano, tabbhāvo atāyanatā. "
  8583. 218583,67,1299,49,52,1,41,3,Tāṇāsīsāya upagatassa alabbhaneyyakhematā.
  8584. 218584,67,1299,53,56,1,43,3,Dukkhabhītiyā upalīyanādhippāyena allīyituṃ.
  8585. 218585,67,1299,57,59,1,27,2,Dukkhanivattanaṃ leṇakiccaṃ.
  8586. 218586,67,1299,60,64,1,51,4,Jātiādibhayānaṃ hiṃsanaṃ vidhamanaṃ bhayasārakattaṃ.
  8587. 218587,67,1299,65,71,1,74,5,{Yathāparikappitehī}ti paramatthato avijjamānehi bālehi parikappitappakārehi.
  8588. 218588,67,1299,72,79,1,44,4,"{Rittatāyā}ti vivittatāya, virahitatāyāti attho. "
  8589. 218589,67,1299,80,82,1,21,2,Antosārābhāvo rittatā.
  8590. 218590,67,1299,83,95,1,48,8,Sā eva ca tucchatāti āha‘‘ rittatāyeva tucchato’’ ti.
  8591. 218591,67,1299,96,102,1,35,4,"{Appakattā}ti parittattā, lāmakattā vā. "
  8592. 218592,67,1299,103,122,1,135,13,Dhuvasārābhāvādīhi saddhiṃ attasārābhāvaṃ rittapadena vatvā nibbattitamattasārābhāvameva suññapadena dassetuṃ‘‘ sāmi… pe… suññato’’ ti vuttaṃ.
  8593. 218593,67,1299,123,144,1,101,14,"Yathā kenaci sāmiādilakkhaṇena attanā suññā ete, evaṃ sayampi ataṃsabhāvoti āha‘‘ sayañca… pe… anattato’’ ti. "
  8594. 218594,67,1299,145,149,1,21,4,Na attāti hi anattāti.
  8595. 218595,67,1300,2,5,1,45,2,{Pavattidukkhatāyā}ti bhavapavattidukkhabhāvato.
  8596. 218596,67,1300,6,16,1,80,9,"Bhavapavatti ca pañcannaṃ khandhānaṃ aniccādiākārena pavattanameva, so ca ādīnavo. "
  8597. 218597,67,1300,17,28,1,72,7,"Yathāha‘‘ yaṃ, bhikkhave, pañcupādānakkhandhā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā. "
  8598. 218598,67,1300,29,39,1,51,6,"Ayaṃ, bhikkhave, pañcasu upādānakkhandhesu ādīnavo’’ ti. "
  8599. 218599,67,1300,40,49,1,34,5,Tenāha‘‘ dukkhassa ca ādīnavatāyā’’ ti.
  8600. 218600,67,1300,50,73,1,74,9,"Ādīnan ti bhāvanapuṃsakaniddeso yathā‘‘ ekamantan’’ ti( dī. ni.1.165), ativiya kapaṇanti attho. "
  8601. 218601,67,1300,74,79,1,24,5,Bhusattho hi ayaṃ ā -kāro.
  8602. 218602,67,1300,80,106,1,136,16,"Yathā ‘‘ dvidhā chiddakaṃ vicchiddakan’’ ti ettha dvi-saddassa atthe vi -saddo, evamidhāpīti āha‘‘ dvedhā pariṇāmapakatitāya vipariṇāmadhammato’’ ti. "
  8603. 218603,67,1300,107,110,1,34,3,Vipariṇāmo ca viparītasabhāvāpatti.
  8604. 218604,67,1300,111,115,1,43,3,{Dubbalatāyā}ti sarasabhiduratāya balābhāvato.
  8605. 218605,67,1300,116,120,1,50,4,Dubbalampi kiñci mudukammaññābhāvena duppadhaṃsiyā.
  8606. 218606,67,1300,121,135,1,69,10,Ime pana supadhaṃsiyā evāti āha‘‘ pheggu viya sukhabhañjanīyatāya cā’’ ti.
  8607. 218607,67,1300,136,140,1,33,4,Aghassa pāpassa hetutā aghahetutā.
  8608. 218608,67,1300,141,145,1,42,4,Khandhapaṭibaddhameva hi sabbaṃ kibbisanti.
  8609. 218609,67,1300,146,175,1,180,21,"Ime rūpādayo sukhahetu, na dukkhahetūti janitavissāsānaṃ hananasīlatāya, khandhesu hi‘‘ etaṃ mamā’’ ti gāhavasena sattā byasanaṃ pāpuṇanti, vissāsaṃ vā hanantīti vissāsaghātino, tabbhāvato. "
  8610. 218610,67,1301,2,5,1,35,2,{Vigatabhavatāyā}ti apagatavaḍḍhitāya.
  8611. 218611,67,1301,6,22,1,132,13,"Vibhavataṇhā, vibhavadiṭṭhi ca vibhavo uttarapadalopena, tato vibhavato, pitusadisassa vā sabhāvahetuno vibhavato vināsato sambhūtatāya. "
  8612. 218612,67,1301,23,27,1,52,4,Āsavānaṃ ārammaṇādinā paccayabhāvo āsavapadaṭṭhānatā.
  8613. 218613,67,1301,28,35,1,58,6,"Bījādiko asādhāraṇo hetu, bhūtasalilādiko sādhāraṇo paccayo. "
  8614. 218614,67,1301,36,39,1,19,3,Esa nayo ajjhattepi.
  8615. 218615,67,1301,40,45,1,35,5,Tehi samecca sambhūya kato saṅkhato.
  8616. 218616,67,1301,46,62,1,173,13,"Maccumārassa adhiṭṭhānabhāvena, kilesamārassa paccayabhāvena saṃvaḍḍhanato āmisabhūtatā, khandhāpi khandhānaṃ āmisabhūtā paccayabhāvena saṃvaḍḍhanato, tadantogadhā abhisaṅkhārā. "
  8617. 218617,67,1301,63,78,1,119,11,Devaputtamārassa pana‘‘ mametan’’ ti adhimānavasena āmisabhāvoti khandhādimārānampi imesaṃ yathārahaṃ āmisabhūtatā vattabbā.
  8618. 218618,67,1301,79,131,1,165,14,"Dhammasaddo‘‘ jātidhammānan’’ tiādīsu( ma. ni.3.373; paṭi. ma.1.33) viya pakatiattho ,‘‘ dhammapaṭisambhidā’’ tiādīsu( vibha.718 ādayo) viya hetuattho cāti āha‘‘ jātijarābyādhimaraṇapakatitāya, sokaparidevaupāyāsahetutāyā’’ ti. "
  8619. 218619,67,1301,132,139,1,83,7,Saṃkilesattaya ggahaṇena tadekaṭṭhānaṃ dasannaṃ kilesavatthūnampi saṅgaho daṭṭhabbo.
  8620. 218620,67,1301,140,146,1,57,6,Tadārammaṇāpi hi dhammā tadanativattanato saṃkilesikā eva.
  8621. 218621,67,1301,147,159,1,71,9,"Tathā khuddā, taṇhā, jaṭādīsu sarīrassa, saṃkilesassa ca saṅgaho daṭṭhabbo. "
  8622. 218622,67,1302,2,17,1,108,11,Cattārīsāpi sammasanāni tīsu anupassanāsu antogadhānevāti tadantogadhabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ ettha hī’’ tiādi vuttaṃ.
  8623. 218623,67,1302,18,25,1,63,5,"Aniccānupassanāni sarūpato , pariyāyato ca aniccabhāvavibhāvanato. "
  8624. 218624,67,1302,26,29,1,18,3,Esa nayo itaresupi.
  8625. 218625,67,1302,30,38,1,42,4,‘‘ Asārakato’’ ti idaṃ niccasārābhāvavibhāvanaṃ.
  8626. 218626,67,1303,2,20,1,134,13,"Ettāvatā kalāpato dhamme saṅgahetvā nayato sammasanamattaṃ dassitaṃ, na tāva anupadadhammavipassanā vihitāti‘‘ sammasanārambhavidhānan’’ ti. "
  8627. 218627,67,1303,21,22,1,6,1,Vuttaṃ.
  8628. 218628,67,1304,2,2,1,37,1,Indriyatikkhakāraṇanavakakathāvaṇṇanā
  8629. 218629,67,1305,2,14,1,106,8,"699. Ekaccassa tikkhindriyassa mahāpaññassa nayavipassanāvaseneva udayabbayañāṇaṃ uppajjati, itarassa nuppajjati. "
  8630. 218630,67,1305,15,30,1,50,9,Taṃ sandhāya‘‘ yassa pana… pe… na sampajjatī’’ ti vuttaṃ.
  8631. 218631,67,1305,31,37,1,69,6,Udayabbayañāṇuppatti hi idha nayavipassanāya sampajjananti adhippetaṃ.
  8632. 218632,67,1305,38,66,1,183,22,Tena‘‘ navahākārehi indriyāni tikkhāni bhavanti… pe… antarā ca abbosānenā’’ ti evaṃ vuttānaṃ navannaṃ ākārānaṃ vasena indriyāni tikkhāni katvā sappāyāni sevamānena sammasitabbanti sambandho.
  8633. 218633,67,1306,2,5,1,13,2,{Tenā}ti yoginā.
  8634. 218634,67,1306,6,11,1,42,4,{Navahākārehī}ti vakkhamānehi navahi ākārehi.
  8635. 218635,67,1306,12,16,1,32,3,{Indriyānī}ti saddhādīni indriyāni.
  8636. 218636,67,1306,17,22,1,36,4,{Tikkhānī}ti tikhiṇāni visadāni sūrāni.
  8637. 218637,67,1306,23,29,1,53,6,Uppannuppannānan ti khaṇe khaṇe uppannānaṃ uppannānaṃ.
  8638. 218638,67,1306,30,34,1,49,4,Saṅkhārānan ti vipassiyamānānaṃ rūpārūpadhammānaṃ.
  8639. 218639,67,1306,35,45,1,76,9,{Khayamevā}ti paṭhamaṃ uppādaṃ disvā taṃ muñcitvā khayameva bhaṅgameva passati.
  8640. 218640,67,1306,46,56,1,87,9,"Tassa tathākhayadassanapasutassa vipassanāpaññā tikkhā sūrā vahati, itarāni ca indriyāni. "
  8641. 218641,67,1306,57,60,1,21,2,{Tatthā}ti khayadassane.
  8642. 218642,67,1306,61,74,1,115,10,"{Sakkaccakiriyāyā}ti ādarakāritāya, yathā khayadassanaparameneva vipassanāñāṇaṃ pavattati, evaṃ taṃ ādarajāto sampādeti. "
  8643. 218643,67,1306,75,89,1,132,11,"{Sātaccakiriyāyā}ti avicchedakiriyāya, yathā vipassanāñāṇaṃ khayadassanavasena nirantarameva pavattati, evaṃ yuttappayutto naṃ sampādeti. "
  8644. 218644,67,1306,90,95,1,72,3,{Sappāyakiriyāyā}ti anurūpakiriyāya āvāsādisattavidhasappāyāsevanakiriyāya .
  8645. 218645,67,1306,96,109,1,143,11,"{Nimittaggāhenā}ti yathā manasikarontassa vipassanāsamādhi uppanno, tassa ākārassa sallakkhaṇavasena samathanimittaggahaṇena sampādetīti sambandho. "
  8646. 218646,67,1306,110,121,1,174,10,{Anupavattanatāyā}ti anurūpato pavattanena bhāvanācittassa līnabhāve pītivīriyadhammavicayasambojjhaṅgānaṃ uddhatabhāve passaddhisamādhiupekkhāsambojjhaṅgānaṃ brūhanenāti attho.
  8647. 218647,67,1306,122,139,1,150,16,Kāye ca jīvite ca anapekkhatan ti attano kāye asucibhāvena bāhirakaaviññāṇakakuṇape viya jīvite ahitāvahapaccatthike viya nirapekkhacittaṃ upaṭṭhapeti.
  8648. 218648,67,1306,140,157,1,166,16,Tattha ca abhibhuyya {nekkhammenā}ti tasmiṃ kāyacitte anapekkhabhāvena indriyānaṃ tikkhabhāvāpādanena uppannaṃ uppannaṃ dukkhaṃ vīriyena abhibhavitvā bhāvanaṃ sampādeti.
  8649. 218649,67,1306,158,163,1,49,4,{Antarā}ti yathādhippetāya bhāvanāsiddhiyā antarāva.
  8650. 218650,67,1306,164,167,1,25,2,{Abbosānenā}ti asaṅkocanena.
  8651. 218651,67,1307,2,17,1,94,11,Evaṃ vuttānan ti evaṃ‘‘ navahākārehi indriyāni tikkhāni bhavantī’’ tiādinā aṭṭhakathāyaṃ vuttānaṃ.
  8652. 218652,67,1307,18,39,1,189,19,"Ettha ca yathā nāma sukhumānaṃ muttāpavāḷādīnaṃ vijjhane sukhumatarena vedhanena bhavitabbaṃ, evameva saṇhasukhumānaṃ rūpārūpadhammānaṃ, paccayassa ca pariggaṇhane tikkhena ñāṇena bhavitabbaṃ. "
  8653. 218653,67,1307,40,45,1,52,5,Tesaṃ pana khayavayadassane tikkhatarena bhavitabbaṃ.
  8654. 218654,67,1307,46,57,1,139,11,Tikkhataratā cassa nisānasilāyaṃ saṇhamaṭṭhatāya karaṇena viya pharasudhārāya nisitabhāvāpādanena indriyānaṃ tikkhabhāvāpādanena sādhetabbā.
  8655. 218655,67,1307,58,81,1,157,18,"Tañca yehi navahi ākārehi hoti, tesu khaṇikānaṃ saṅkhārānaṃ khaṇe khaṇe bhijjanākāradassanaṃ paṭhamaṃ vuttaṃ‘‘ uppannuppannānaṃ saṅkhārānaṃ khayameva passatī’’ ti. "
  8656. 218656,67,1307,82,93,1,104,10,"Asati ñāṇassa tikkhatarabhāve tadabhāvato sesindriyatikkhatā tassa sambhārabhāvato vuttā, avinābhāvato vā. "
  8657. 218657,67,1307,94,98,1,49,4,Sakkaccakiriyādiggahaṇaṃ pana tassa upāyadassanaṃ.
  8658. 218658,67,1307,99,106,1,81,7,Asappāyāni bhojanādīni anupayujjanādivasena vajjetvā sappāyāni mattaso sevamānena.
  8659. 218659,67,1307,107,129,1,155,16,"Rūpārūpadhammānaṃ accantavidhuratāya ekajjhaṃ asammasitabbattā, tathā sammasanassa ca idha anadhippetattā‘‘ kālena rūpaṃ sammasitabbaṃ, kālena arūpan’’ ti vuttaṃ. "
  8660. 218660,67,1307,130,138,1,75,8,Tatthāpi ca rūpassa oḷārikatāya suviññeyyattā paṭhamaṃ sammasitabbatā vuttā.
  8661. 218661,67,1307,139,147,1,73,7,Nibbatti {passitabbā}ti paṭhamaṃ tāva āgamānusārato anumānavasena daṭṭhabbā.
  8662. 218662,67,1307,148,155,1,68,7,Tato paraṃ anukkamena balappatte bhāvanāñāṇe paccakkhatopi dissatīti.
  8663. 218663,67,1308,2,2,1,35,1,Rūpanibbattipassanākārakathāvaṇṇanā
  8664. 218664,67,1309,2,11,1,64,5,700. Sabbesan ti kāmāvacarādiaṇḍajādibhedabhinnānaṃ sabbesaṃ sattānaṃ.
  8665. 218665,67,1309,12,17,1,55,5,Paṭhamaṃ kammato nibbattati taṃmūlakattā utujādirūpānaṃ.
  8666. 218666,67,1309,18,33,1,114,10,"Parato pavattanakakāyadasakādivasena labbhamānaṃ pabandhattayaṃ, santatisīsaṃ vā sandhāya‘‘ tisantativasenā’’ ti vuttaṃ. "
  8667. 218667,67,1310,2,10,1,81,7,Dandhaṃ mandaṃ cirena nirodho etassāti dandhanirodhaṃ sattarasacittakkhaṇāyukattā.
  8668. 218668,67,1310,11,18,1,23,3,Tenāha‘‘ garuparivattī’’ ti.
  8669. 218669,67,1310,19,61,1,178,23,"{Tenā}ti tasmā, yasmā‘‘ tato sīghataraṃ kho, bhikkhave, āyusaṅkhārā khīyantī’’ ti( saṃ. ni.2.228) vacanato rūpadhammāpi ittarakālā eva, arūpadhammā pana tehi sātisayaṃ ittarakālā, tasmā āha bhagavāti attho. "
  8670. 218670,67,1310,62,69,1,46,6,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vicāritameva. "
  8671. 218671,67,1310,70,76,1,50,5,Tehi {sadisā}ti cittassa uppādabhaṅgakkhaṇehi sadisā.
  8672. 218672,67,1310,77,86,1,80,8,"Sabbesampi hi saṅkhārānaṃ uppādabhaṅgakkhaṇesu visadisatā natthi, samānakālāva te. "
  8673. 218673,67,1310,87,90,1,34,3,Ṭhānappattan ti ṭhitikkhaṇappattaṃ.
  8674. 218674,67,1310,91,94,1,28,2,{Tenā}ti dutiyabhavaṅgacittena.
  8675. 218675,67,1310,95,115,1,112,15,"Vatthurūpaṃ ekassa cittassa nissayo hutvā aññassa na hoti ṭhapetvā maraṇāsannaṃ, tasmā vuttaṃ‘‘ tena saddhin’’ tiādi. "
  8676. 218676,67,1311,2,21,1,124,14,"Evaṃ paṭisandhito paṭṭhāya yāva cuticittassa uppatti, taṃ dassetvā idāni nirodhaṃ dassetuṃ‘‘ paṭisandhicittassā’’ tiādi āraddhaṃ. "
  8677. 218677,67,1311,22,27,1,51,4,Tattha {ṭhānakkhaṇe}ti paṭisandhicittassa ṭhitikkhaṇe.
  8678. 218678,67,1311,28,44,1,93,14,"Yāva pavatti nāma {atthī}ti yāva saṃsārappavatti nāma atthi, yāva vā cittassa pavatti nāma atthi. "
  8679. 218679,67,1311,45,48,1,41,3,Asaññūpapattiyañhi natthi cittappavattīti.
  8680. 218680,67,1311,49,54,1,67,5,Rūpūpapattiyaṃ saṃsedajā opapātikasadisāti opapātikānaṃyeva gahaṇaṃ.
  8681. 218681,67,1311,55,62,1,51,6,{Opapātikānampī}ti pi -saddena vā saṃsedaje sampiṇḍeti.
  8682. 218682,67,1311,63,69,1,70,5,{Sattasantativasenā}ti cakkhudasakādīnaṃ sattannaṃ santatisīsānaṃ vasena.
  8683. 218683,67,1312,2,9,1,31,3,701. {Tatthā}ti kammato rūpapavattiyaṃ.
  8684. 218684,67,1312,10,23,1,99,9,Nānākkhaṇikakammapaccayabhūtaṃyeva idha kammanti adhippetanti āha‘‘ kammaṃ nāma kusalākusalacetanā’’ ti.
  8685. 218685,67,1312,24,34,1,74,6,Jīvitanavakaṃ cakkhudasakādiantogadhameva katvā‘‘ samasattatirūpan’’ ti vuttaṃ.
  8686. 218686,67,1312,35,42,1,52,7,Taṃ vā cakkhudasakādi viya sukhapariggahaṃ na hotīti.
  8687. 218687,67,1312,43,47,1,50,3,{Tadevā}ti yathāvuttaṃ vipākakkhandhakaṭattārūpamāha.
  8688. 218688,67,1312,48,64,1,158,13,"Kammañhi kammajassa janakaṃ, paripācakampi hoti jīvitindriyassa, kammajaggino ca vasena anurakkhaṇasabbhāvato, āhārādipaṭilābhahetutāya upatthambhakanimittato ca. "
  8689. 218689,67,1312,65,73,1,37,4,Tenāha‘‘ upatthambhakapaccayopi hotī’’ ti.
  8690. 218690,67,1312,74,79,1,64,4,Upatthambhakapaccayatā cassa upanissayapaccayavaseneva veditabbā.
  8691. 218691,67,1312,80,92,1,105,10,"Kammaṃ paccayo etassāti kammapaccayaṃ, tadeva cittaṃ, taṃ samuṭṭhānaṃ etassāti kammapaccayacittasamuṭṭhānaṃ. "
  8692. 218692,67,1312,93,102,1,120,8,"Vipākacetasikānampi kammapaccayacittasamuṭṭhānatā vattabbā, na vā vattabbā kammasamuṭṭhānakammapaccayaggahaṇena gahitattā. "
  8693. 218693,67,1312,103,111,1,79,8,Ṭhānappattā ojā aññaṃ ojaṭṭhamakaṃ samuṭṭhāpeti āhārānugate sarīreti gahetabbaṃ.
  8694. 218694,67,1313,2,7,1,53,3,{Tatrāpī}ti kammasamuṭṭhānāhārasamuṭṭhānepi ojaṭṭhamake.
  8695. 218695,67,1313,8,22,1,110,13,Catasso vā pañca vā pavattiyo {ghaṭetī}ti sadisasantativasena catasso vā pañca vā rūpakalāpappavattiyo santāneti.
  8696. 218696,67,1313,23,30,1,70,7,Bāhirapaccayavisesena pana visadisā bahūpi pavattiyo ghaṭetīti vadanti.
  8697. 218697,67,1313,31,47,1,140,11,"Yathā kammapaccayāhārasamuṭṭhāne paveṇighaṭanā, evaṃ kammapaccayautusamuṭṭhānepīti taṃ dassetuṃ‘‘ kammapaccayautusamuṭṭhānaṃ nāmā’’ tiādi vuttaṃ. "
  8698. 218698,67,1313,48,72,1,286,21,"Ettha ca yathā tattha tattha koṭṭhāse paramparappavattiṃ dassentena akammajā dutiyādipavattiyo asambhedena dassitā, evaṃ kammajāhārasamuṭṭhānautuvasena, kammajautusamuṭṭhānāhāravasena, kammapaccayacittajāhārautusamuṭṭhānautuāhāravasena ca sambhedavasenāpi rūpappavatti dassetabbāti vadanti. "
  8699. 218699,67,1313,73,87,1,133,14,Tattha kammajato pavattaāhārā visesapaccayalābhe sati yathāvuttaparimāṇāhi pavattīhi uddhampi pavattiyo na ghaṭentīti na sakkā vattuṃ.
  8700. 218700,67,1313,88,130,1,139,19,"Tathā hi‘‘ dasa dvādasa vāre pavattiṃ ghaṭetī’’ ti( visuddhi.2.703),‘‘ evaṃ dīghampi addhānaṃ anupādinnapakkhe ṭhatvāpi utusamuṭṭhānaṃ pavattati evā’’ ti( visuddhi.2.704) ca vakkhati. "
  8701. 218701,67,1314,2,23,1,110,12,"702. Janakājanakā {matā}ti purimakā tikoṭṭhāsasaṅgahitā janakā, pacchimakoṭṭhāsikā‘‘ soḷasā’’ ti vuttā ajanakāti matā ñātā. "
  8702. 218702,67,1314,24,30,1,40,5,{Kusalakiriyato}ti kusalato ca kiriyato ca.
  8703. 218703,67,1314,31,42,1,105,9,"Iriyāya kāyikakiriyāya pavattiṭṭhānatāya pathabhāvato iriyāpatho, gamanādi, atthato tadavatthā rūpappavatti. "
  8704. 218704,67,1314,43,59,1,150,13,"Kāmañcettha rūpavinimutto iriyāpatho, viññatti ca natthi, tathāpi na sabbaṃ rūpasamuṭṭhāpakacittaṃ iriyāpathūpatthambhakaṃ, viññattivikāruppādakañca hoti. "
  8705. 218705,67,1314,60,74,1,112,12,"Yaṃ pana cittaṃ viññattijanakaṃ, taṃ ekaṃsato itarassa janakaṃ avinābhāvato, tathā iriyāpathūpatthambhakaṃ rūpassa. "
  8706. 218706,67,1314,75,90,1,77,9,"Etassa visesassa dassanatthaṃ‘‘ rūpaṃ, iriyāpathaṃ, viññattiñcā’’ ti samuccayo kato. "
  8707. 218707,67,1314,91,99,1,100,7,{Vipākavajjānī}ti ettha vipākābhiññādvayavajjānīti vattabbaṃ tadaññesaṃyeva sesaggahaṇena gahetabbattā.
  8708. 218708,67,1314,100,106,1,64,6,Na vā vattabbaṃ sesaggahaṇeneva abhiññācittānampi nivattetabbato.
  8709. 218709,67,1314,107,115,1,76,7,Na viññattiṃ janayan ti mahaggatakusalādīnaṃ santabhāvena avipphārikabhāvato.
  8710. 218710,67,1314,116,132,1,161,14,"Vipphārikameva hi kāmāvacarakusalādiviññattiṃ samuṭṭhāpeti, iriyāpathūpatthambhakāni pana honti satipi santabhāve jhānavegena saussāhattā, yato tesaṃ javanakiccatā. "
  8711. 218711,67,1314,133,137,1,33,3,Pañca bhavaṅgacittānīti sambandho.
  8712. 218712,67,1314,138,145,1,74,6,"Rūpameva janayanti, na iriyāpathaṃ nirussāhasantabhāvena paridubbalabhāvato. "
  8713. 218713,67,1314,146,150,1,95,4,Kiriyāmayacittehi avimissabhavaṅgappavattikāle khandhādisarīrāvayavānaṃ niccalabhāvenāvaṭṭhānaṃ.
  8714. 218714,67,1314,151,161,1,77,10,Tathā hi abbokiṇṇe bhavaṅge pavattamāne aṅgāni osīdanti paviṭṭhāni viya honti.
  8715. 218715,67,1314,162,177,1,125,11,‘‘ Dvattiṃsā’’ ti pana ādinā vuttesu jāgaraṇacittesu vattamānesu aṅgāni upatthaddhāni yathāpavattairiyāpathabhāveneva pavattantīti.
  8716. 218716,67,1314,178,183,1,51,5,Dvepañcaviññāṇāni sabbadubbalatāya rūpaṃ na janenti.
  8717. 218717,67,1314,184,186,1,34,2,Paṭisandhicittaṃ vatthudubbalatāya.
  8718. 218718,67,1314,187,191,1,32,4,Khīṇāsavānaṃ cuticittan ti ettha–
  8719. 218719,67,1315,2,48,1,304,30,"‘ ‘ Kāmāvacarānaṃ pacchimacittassa uppādakkhaṇe yassa cittassa anantarā kāmāvacarānaṃ pacchimacittaṃ uppajjissati, rūpāvacare arūpāvacare pacchimabhavikānaṃ, ye ca rūpāvacaraṃ arūpāvacaraṃ upapajjitvā parinibbāyissanti, tesaṃ cavantānaṃ tesaṃ vacīsaṅkhāro nirujjhissati, no ca tesaṃ kāyasaṅkhāro nirujjhissatī’’ ti( yama.2. saṅkhārayamaka.88)– "
  8720. 218720,67,1316,2,10,1,68,8,Pana vacanato aññesampi cuticittaṃ rūpaṃ na samuṭṭhāpetīti viññāyati.
  8721. 218721,67,1316,11,57,1,345,34,"Na hi rūpasamuṭṭhāpakacittassa gabbhagatatādivibandhābhāve kāyasaṅkhārāsamuṭṭhāpane kāraṇaṃ atthi, na ca yuttaṃ cuto ca cittasamuṭṭhānarūpañcassa pavattati, nāpi‘‘ cuticittaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpetī’’ ti pāḷi atthi,‘‘ khīṇāsavānan’’ ti, pana visesanaṃ appaṭisandhikanirodhena nirujjhantassa tesaṃ cuticittassa rūpasamuṭṭhāpanaṃ pākaṭanti katvā katanti daṭṭhabbaṃ. "
  8722. 218722,67,1316,58,77,1,148,17,"Soḷasa {cittānī}ti paricchijja gahaṇaṃ tesaṃ rūpajanane ekaṃsato niyametabbattā, aññāni pana bahūni arūpe uppannāni anokāsagatattā rūpaṃ na janentiyeva. "
  8723. 218723,67,1316,78,86,1,56,7,"Na ṭhitikkhaṇe, bhaṅgakkhaṇe vā rūpaṃ janentīti sambandho. "
  8724. 218724,67,1316,87,91,1,50,4,Uppādakkhaṇe pana balavaṃ anantarādipaccayalābhato.
  8725. 218725,67,1317,2,23,1,147,15,"Yathā pathavīādayo rūpadhammā cittahetukā cittasamuṭṭhānā, evaṃ vedanādayopīti vuttaṃ‘‘ cittasamuṭṭhānaṃ nāma tayo arūpino khandhā, saddanavakan’’ tiādi. "
  8726. 218726,67,1317,24,25,1,8,1,Tenevāha–
  8727. 218727,67,1317,26,31,1,29,3,‘‘ katame dhammā cittasamuṭṭhānā?
  8728. 218728,67,1317,32,49,1,74,6,"Vedanākkhandho saññākkhandho saṅkhārakkhandho kāyaviññatti vacīviññattī’’ ti( dha. sa.1201,1535). "
  8729. 218729,67,1317,50,59,1,92,8,Tattha kāyaviññattiādīnaṃ cittasamuṭṭhānatā pariyāyato vuttāti veditabbā tesaṃ anipphannattā.
  8730. 218730,67,1317,60,73,1,98,9,‘‘ Evaṃ vuttaṃ catusamuṭṭhānarūpan’’ ti iminā ataṃsamuṭṭhānasseva cittajarūpassa cittapaccayatā dassitā.
  8731. 218731,67,1317,74,88,1,124,11,"Yathā pana kammapaccayaṃ dassitaṃ , evaṃ cittapaccaye gayhamāne taṃsamuṭṭhānarūpassa, sahajātavedanādīnañca cittapaccayatā siyā. "
  8732. 218732,67,1317,89,97,1,114,8,Cittasamuṭṭhānacittapaccaye pana asaṅkarato dassetuṃ pacchājātapaccayavaseneva cittapaccayaṃ uddhaṭanti daṭṭhabbaṃ.
  8733. 218733,67,1317,98,118,1,254,18,"Cittasamuṭṭhānautuāhārehi kammasamuṭṭhānautuāhārā balavanto hontīti tesaṃ vasena catupañcapavattighaṭanaṃ vuttaṃ, cittasamuṭṭhānānaṃ pana vasena dvattippavattighaṭanaṃ taṃpākatikacittavasena, mahaggatānuttaracittavasena pana bahutarāpi pavattiyo icchitabbā. "
  8734. 218734,67,1317,119,122,1,48,3,Taṃnibbattānaṃ cittajarūpānaṃ uḷārapaṇītabhāvato.
  8735. 218735,67,1318,2,21,1,109,12,703.‘‘ Upādinnaṃ kammajarūpaṃ paccayaṃ labhitvā’’ ti etena bahiddhā anupādinnaojā rūpāharaṇakiccaṃ na karotīti dasseti.
  8736. 218736,67,1318,22,33,1,76,7,Paccayalābho cassa kammajabhūtasannissayatāvasenāti āha‘‘ tattha patiṭṭhāyā’’ ti.
  8737. 218737,67,1318,34,48,1,131,10,Tattha kammapaccayacittasamuṭṭhānādirūpassapi kammamūlakattā siyā kammajapariyāyoti taṃnivattanatthaṃ‘‘ upādinnan’’ ti visesetvā vuttaṃ.
  8738. 218738,67,1318,49,66,1,107,12,"Āhārapaccayassa āhāro na kevalaṃ upatthambhakova, atha kho janakopīti dassetuṃ‘‘ catusamuṭṭhānarūpan’’ ti vuttaṃ."
  8739. 218739,67,1318,67,91,1,130,16,‘‘ Dasa dvādasa vāre’’ ti vatvā kathaṃ imasseva dasa dvādasa vāre pavattighaṭanāti anuyogaṃ sandhāyāha‘‘ ekadivasaṃ paribhuttāhāro’’ tiādi.
  8740. 218740,67,1318,92,108,1,150,14,"Dārakassa sarīraṃ {pharitvā}ti nābhimūlānugatāhi rasaharaṇīhi pharitvā, aññathā jalābuantarike kāye makkhanāvasena na sammāviniyogo āhārassa sambhavatīti. "
  8741. 218741,67,1319,2,19,1,128,13,Upādinnako anupādinnakoti duvidhe āhāre pubbe anupādinnako āhārapaccayaāhāro dassitoti itaraṃ dassetuṃ‘‘ kammajāhāro’’ tiādi vuttaṃ.
  8742. 218742,67,1319,20,23,1,44,3,Taṃ kammapaccayāhārasamuṭṭhāne vuttanayameva.
  8743. 218743,67,1319,24,36,1,47,8,Tenāha‘‘ catasso vā pañca vā pavattiyo ghaṭetī’’ ti.
  8744. 218744,67,1319,37,45,1,85,8,Āhārapaccayautunopi utupaccayāhārassa viya dasa dvādasa vāre pavattighaṭanā veditabbā.
  8745. 218745,67,1319,46,50,1,34,4,Vuttanayattā na uddhatanti vadanti.
  8746. 218746,67,1319,51,55,1,54,4,Sesānan ti kammacittautusamuṭṭhānānaṃ tisantatirūpānaṃ.
  8747. 218747,67,1319,56,68,1,123,11,"Kabaḷīkārāhāro hi aññāhārasamuṭṭhitassa, tisantatirūpānañca upatthambhakavasena attanā uppāditassa janako hutvā paccayo hoti. "
  8748. 218748,67,1319,69,80,1,101,10,"Evaṃ āhārapaccayo hontoyeva atthiavigatavasenāpi paccayo hoti, nissayabhāvo pana paṭṭhānanayena natthi. "
  8749. 218749,67,1319,81,92,1,94,9,Āhārapaccayā pavattamānāni rūpāni āhāranissayāni nāma hontīti suttantanayena vuttoti daṭṭhabbo.
  8750. 218750,67,1319,93,98,1,41,5,Parato utuno nissayajotanāyapi eseva nayo.
  8751. 218751,67,1320,2,20,1,122,11,704. Kammasamuṭṭhānādivasena catubbidhāyapi tejodhātuyā rūpuppādane samatthabhāvato‘‘ utu nāma catusamuṭṭhānā tejodhātū’’ ti vuttaṃ.
  8752. 218752,67,1320,21,34,1,96,11,"Esa duvidho {hotī}ti esa utu tejodhātubhāvāvisesepi tikkhamandatāvisesena uṇho, sītoti duvidho hoti. "
  8753. 218753,67,1320,35,42,1,46,6,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vicāritameva. "
  8754. 218754,67,1320,43,66,1,143,18,"Yadipi utu upādinnakena vināpi rūpaṃ samuṭṭhāpeti, indriyabaddhe pana tena vinā tassa rūpuppādanaṃ natthīti āha‘‘ upādinnakaṃ paccayaṃ labhitvā’’ ti. "
  8755. 218755,67,1320,67,75,1,28,4,Tenāha‘‘ catusamuṭṭhāno utū’’ ti.
  8756. 218756,67,1320,76,83,1,61,7,Utusamuṭṭhānoyeva hi utu upādinnakena vinā rūpaṃ samuṭṭhāpeti.
  8757. 218757,67,1320,84,88,1,40,4,Utupaccayaṃ nāma catusamuṭṭhānikaṃ rūpaṃ.
  8758. 218758,67,1320,89,102,1,126,11,"Yañhi utusamuṭṭhānaṃ pannarasavidhaṃ rūpaṃ, yañca tadaññatisantatirūpaṃ, tassa sabbassapi sabhāgo utuupatthambhakapaccayo hotīti. "
  8759. 218759,67,1320,103,135,1,227,26,"Yasmā visabhāgo utu himādi viya padumādīnaṃ visadisarūpuppattihetubhūtaṃ purimarūpaṃ vināsentaṃ viya hoti, tasmā sabhāgaṃ, visabhāgañca ekajjhaṃ gahetvā vuttaṃ‘‘ utu catusamuṭṭhānikarūpānaṃ pavattiyā ca vināsassa ca paccayo hotī’’ ti. "
  8760. 218760,67,1321,2,17,1,82,11,Dīghampi addhānan ti‘‘ dasa dvādasa vāre’’ ti aññassa vuttaparicchedato dīghampi kālaṃ.
  8761. 218761,67,1321,18,32,1,140,13,"Utu hi sabhāgasantativasena laddhapaccayaṃ ciratarampi kālaṃ sadisākāraṃ rūpappavattiṃ santāneti upādinnakasannissayena vinā, pageva itarathā. "
  8762. 218762,67,1321,33,47,1,144,9,"Tenāha‘‘ anupādinnapakkhe ṭhatvāpī’’ ti, maṃsavinimuttakesalomanakhacammakhilatilakādivasena jīvamānasarīre aññattha matakaḷevarādivasenāti adhippāyo. "
  8763. 218763,67,1321,48,69,1,145,17,Rūpassa nibbattiyā diṭṭhāya tassa bhaṅgopi diṭṭhoyeva hoti ittarakālattā dhammappavattiyāti āha‘‘ nibbattiṃ passanto kālena rūpaṃ sammasati nāmā’’ ti.
  8764. 218764,67,1321,70,79,1,81,8,"Na hi nibbattimattadassanaṃ sammasanaṃ nāma hoti, udayabbayadassanañca adhikatanti. "
  8765. 218765,67,1321,80,85,1,39,5,Esa nayo ito paresupi nibbattiggahaṇesu.
  8766. 218766,67,1322,2,2,1,36,1,Arūpanibbattipassanākārakathāvaṇṇanā
  8767. 218767,67,1323,2,10,1,58,4,705. {Lokiyacittuppādavasenevā}ti avadhāraṇaṃ itarassa avisayattā.
  8768. 218768,67,1324,2,6,1,28,2,Nibbattati taṃtaṃbhavavasena.
  8769. 218769,67,1324,7,13,1,72,6,Tadeva ekūnavīsatippabhedaṃ cittaṃ bhavaṅgavasena nibbattatīti sambandho.
  8770. 218770,67,1324,14,19,1,44,4,Tathā cutivasena {tadārammaṇavasenā}ti etthāpi.
  8771. 218771,67,1324,20,24,1,37,3,{Tatthā}ti tesu ekūnavīsaticittuppādesu.
  8772. 218772,67,1324,25,30,1,51,4,Anantaracittato {paṭṭhāyā}tiādināpi pavattiyeva vuttā.
  8773. 218773,67,1325,2,17,1,122,11,So pana paṭisandhicittānaṃyeva pavattiyaṃ pavattanākāroti suddhappavatticittānaṃ uppattiṃ dassento‘‘ pavatte panā’’ tiādimāha.
  8774. 218774,67,1325,18,21,1,28,2,{Asambhinnattā}ti avinaṭṭhattā.
  8775. 218775,67,1325,22,40,1,99,10,‘‘ Asambhinnattā cakkhussā’’ tiādinā saṅkhepato vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ cakkhupasādassa hī’’ tiādi vuttaṃ.
  8776. 218776,67,1325,41,59,1,104,13,"‘‘ Ṭhitippattamevā’’ ti iminā yathā nirujjhamānaṃ rūpaṃ kassaci paccayo na hoti, evaṃ uppajjamānampīti dasseti. "
  8777. 218777,67,1325,60,63,1,36,3,Cakkhuviññāṇaṃ uppajjatīti sambandho.
  8778. 218778,67,1325,64,66,1,13,2,Evaṃ sesesupi.
  8779. 218779,67,1325,67,78,1,95,10,"Kāmāvacarakusalākusalakiriyacittesu ekaṃ vā pañca, satta vā javanāni hutvā uppajjatīti sambandho. "
  8780. 218780,67,1325,79,85,1,66,6,Upekkhāsahagatāhetukaṃ cittaṃ vāti vā-saddaṃ ānetvā sambandhitabbaṃ.
  8781. 218781,67,1325,86,95,1,77,8,"Voṭṭhabbanañhi sandhāya evaṃ vuttaṃ, taṃ pana dutiyamoghavāravasena veditabbaṃ. "
  8782. 218782,67,1325,96,103,1,65,6,"Pañca javanāni suttamucchitādikāle, satta pākatikakāle veditabbāni. "
  8783. 218783,67,1325,104,136,1,162,19,"Javanārammaṇānurūpan ti‘‘ tihetukaṃ ce javanaṃ, tihetukaṃ, dvihetukaṃ vā’’ tiādinā,‘‘ iṭṭhaṃ ce ārammaṇaṃ, somanassasahagatan’’ tiādinā ca javanassa, ārammaṇassa ca anurūpaṃ. "
  8784. 218784,67,1325,137,140,1,36,2,{Sesadvāresū}ti sotadvārādisesadvāresu.
  8785. 218785,67,1326,2,9,1,90,6,{Anukkamenā}ti udayabbayañāṇādhigamānukkamena paññābhāvanaṃ sampādeti arahattaṃ adhigacchati.
  8786. 218786,67,1327,2,2,1,32,1,Rūpasattakasammasanakathāvaṇṇanā
  8787. 218787,67,1328,2,14,1,87,8,"706. Rūpesu manasikārasattakaṃ rūpasattakaṃ, rūpadhammesu sattahākārehi manasi kārotīti attho. "
  8788. 218788,67,1328,15,18,1,31,3,Evaṃ arūpasattakampi veditabbaṃ.
  8789. 218789,67,1328,19,28,1,88,7,"Imehi {ākārehī}ti imehi ādānanikkhepanamanasikārādippakārehi, imehi vā yathāvuttakoṭṭhāsehi. "
  8790. 218790,67,1328,29,33,1,31,3,{Āropetvā}ti tilakkhaṇaṃ āropetvā.
  8791. 218791,67,1329,2,12,1,74,7,"{Ādānanikkhepanato}ti bhavassa gahaṇavissajjanato, jātito, maraṇato cāti attho. "
  8792. 218792,67,1329,13,22,1,82,7,"{Vayovuḍḍhatthagāmito}ti vayasā vuḍḍhassa atthagāmibhāvato, atthaṅgamato icceva attho. "
  8793. 218793,67,1329,23,32,1,55,5,"{Āhārato}ti āhārahetu , rūpassa paccayabhūtaāhāratoti attho. "
  8794. 218794,67,1329,33,39,1,100,6,Ayalohādibhūmipāsāṇādibhedaṃ vividhavaṇṇasaṇṭhānaṃ kammānapekkhaṃ sabhāvasiddhaṃ rūpaṃ dhammatārūpaṃ.
  8795. 218795,67,1329,40,44,1,30,3,{Sattā}ti sattadhā sattahākārehi.
  8796. 218796,67,1329,45,54,1,70,8,{Vipassatī}ti taṃ taṃ koṭṭhāsaṃ tilakkhaṇaṃ āropetvā vipassati sammasati.
  8797. 218797,67,1330,2,23,1,99,14,‘ ‘ Bhārādānaṃ dukhaṃ loke’’ ti vacanato khandhabhārassa ādito gahaṇanti katvā‘‘ ādānanti paṭisandhī’’ ti āha.
  8798. 218798,67,1330,24,64,1,119,14,"‘‘ Sabbeva nikkhipissanti, bhūtā loke samussayan’’ ti( dī. ni.2.220; saṃ. ni.1.186) pana vacanato khandhabhāranikkhepoti katvā‘‘ nikkhepananti cutī’’ ti vuttaṃ."
  8799. 218799,67,1330,65,114,1,113,15,"‘‘ Yo ciraṃ jīvati, so vassasatan’’ ti( dī. ni.2.7; saṃ. ni.1.145-146; a. ni.7.74) vacanato tato ūnādhikabhāvo appamāṇanti vuttaṃ‘‘ ekaṃ vassasataṃ paricchinditvā’’ ti. "
  8800. 218800,67,1330,115,125,1,101,9,Etthantare sabbe {saṅkhārā}ti etasmiṃ ādānanikkhepantare pavattā sabbe bhūtupādāyarūpappabhedā saṅkhārā.
  8801. 218801,67,1330,126,130,1,40,4,Rūpadhammesu hi idaṃ sammasanavidhānanti.
  8802. 218802,67,1330,131,148,1,75,9,‘‘ Aniccā’’ ti gahitamattaṃ yuttito hadaye patiṭṭhāpanatthaṃ‘‘ kasmā’’ tiādi vuttaṃ.
  8803. 218803,67,1330,149,163,1,121,11,"Tattha {uppādavayavattito}ti uppajjanavasena, nirujjhanavasena ca pavattanato, ahutvā sambhavato hutvā vayūpagamanatoti attho. "
  8804. 218804,67,1330,164,169,1,62,4,{Vipariṇāmato}ti santānassa purimuttaravisadisabhāvatoti vadanti.
  8805. 218805,67,1330,170,182,1,112,11,"Taṃ vassasataparicchinne rūpe idaṃ sammasananti adhippāyeneva vuttaṃ siyā, jarāmaraṇena vipariṇāmetabbatoti attho. "
  8806. 218806,67,1330,183,187,1,43,4,Asatipi dhammabhede avatthābhedo icchitabbo.
  8807. 218807,67,1330,188,194,1,43,6,Na hi uppādāvatthā eva bhaṅgāvatthāti yuttā.
  8808. 218808,67,1330,195,209,1,70,10,Tathā hi vuttaṃ‘‘ jarāya ceva maraṇena cāti dvedhā pariṇāmapakatitāyā’’ ti.
  8809. 218809,67,1330,210,215,1,37,5,Sabhāvavigamo eva vā ettha vipariṇāmo.
  8810. 218810,67,1330,216,218,1,22,2,Khaṇikatā tāvakālikatā.
  8811. 218811,67,1330,219,222,1,37,3,Niccasabhāvābhāvo eva niccapaṭikkhepo.
  8812. 218812,67,1330,223,232,1,78,9,Aniccadhammā hi teneva attano sabhāvena jānantānaṃ niccataṃ paṭikkhipanti nāma.
  8813. 218813,67,1330,233,262,1,202,22,"Yato na niccanti aniccaṃ, uppādakkhaṇe yadavatthā saṅkhārā, na tadavatthā ṭhitikkhaṇeti avatthantarappattiyā ñāyati tesaṃ kilamanākāroti āha‘‘ ṭhitiyaṃ jarāya kilamantī’’ ti, svāyamattho pākaṭajarāya veditabbo. "
  8814. 218814,67,1330,263,274,1,78,10,"Ye pana saṅkhārānaṃ ṭhitiṃ na sampaṭicchanti, tattha vattabbaṃ heṭṭhā vuttameva. "
  8815. 218815,67,1330,275,291,1,93,12,Dhammānaṃ sabhāvo nāma duratikkamo jarānantaraṃ bhaṅgoti āha‘‘ jaraṃ patvā avassaṃ bhijjantī’’ ti.
  8816. 218816,67,1330,292,315,1,180,17,"{Tasmā}ti yasmā uppādajarābhaṅgavasena saṅkhārānaṃ nirantarabādhatā, tato ca nesaṃ dussahatāya dukkhamatā, tissannaṃ dukkhatānaṃ, saṃsāradukkhassa ca adhiṭṭhānatāya dukkhavatthutā, tasmā. "
  8817. 218817,67,1330,316,322,1,26,4,Abhiṇha… pe… dukkhāti yojanā.
  8818. 218818,67,1331,2,11,1,39,5,‘ ‘ Sukhapaṭikkhepato’’ ti idaṃ vuttanayameva.
  8819. 218819,67,1331,12,19,1,62,6,"Ṭhitiṃ mā pāpuṇantu, uppajjamānākāreneva pavattantūti adhippāyo."
  8820. 218820,67,1331,20,29,1,44,5,‘‘ Uppannā’’ ti iminā uppādakkhaṇasamaṅgitā vuttā.
  8821. 218821,67,1331,30,42,1,67,10,"Ṭhānappattā mā {jīrantū}ti kasmā vuttaṃ, nanu atthato ṭhiti eva jarāti? "
  8822. 218822,67,1331,43,55,1,81,10,"Saccametaṃ, jarāvasena pana yo kilamatho, so idha jarāggahaṇena gahitoti daṭṭhabbaṃ. "
  8823. 218823,67,1331,56,61,1,31,4,Mā {bhijjantū}ti niccataṃ āsīsati.
  8824. 218824,67,1331,62,67,1,56,5,Kassaci dhammissarassāpi bhagavato vasavattibhāvo natthi.
  8825. 218825,67,1331,68,74,1,43,6,Na hi lakkhaṇaññathattaṃ kenaci kātuṃ sakkā.
  8826. 218826,67,1331,75,78,1,33,3,Bhāvaññathattameva hi iddhivisayo.
  8827. 218827,67,1331,79,85,1,50,6,Suññā saṅkhārā tena tīsu ṭhānesu vasavattanākārena.
  8828. 218828,67,1331,86,89,1,30,2,{Tasmā}ti vuttakāraṇaparāmasanaṃ.
  8829. 218829,67,1331,90,99,1,111,7,"{Suññato}ti nivāsīkārakavedakaadhiṭṭhāyakavirahena tato suññato, na nissabhāvatoti ekaccaparikappitasabhāvasuññato. "
  8830. 218830,67,1331,100,105,1,42,4,{Assāmikato}ti sāmibhūtassa kassaci abhāvato.
  8831. 218831,67,1331,106,109,1,27,3,Etena anattaniyataṃ dasseti.
  8832. 218832,67,1331,110,113,1,46,2,{Avasavattito}ti yathāvuttavasavattibhāvābhāvato.
  8833. 218833,67,1331,114,119,1,59,4,{Attapaṭikkhepato}ti paraparikappitassa attano paṭikkhipanato.
  8834. 218834,67,1331,120,137,1,105,12,"‘‘ Suññato’’ tiādinā hi dhammānaṃ bāhirakaparikappitaattaviraho vutto, iminā pana ataṃsabhāvato attā na hotīti. "
  8835. 218835,67,1332,2,48,1,270,29,"707. Ettha ca‘‘ uppādavayavattito’’ tiādinā catūhi kāraṇehi aniccā,‘‘ abhiṇhasampaṭipīḷanato’’ tiādinā catūhi kāraṇehi dukkhā,‘‘ suññato’’ tiādinā catūhi kāraṇehi anattāti rūpadhamme niruḷhaṃ lakkhaṇattayaṃ pubbe attanā asallakkhitaṃ sallakkhetvā sammasanto taṃ tattha āropetīti vuccati. "
  8836. 218836,67,1332,49,62,1,82,9,Tathā panānena ādānanikkhepanavasena sammasitattā āha‘‘ rūpe tilakkhaṇaṃ āropetvā’’ ti.
  8837. 218837,67,1333,2,11,1,124,8,"Tattha ca yasmā aniccalakkhaṇaggahaṇapubbakaṃ dukkhalakkhaṇaggahaṇaṃ, dukkhalakkhaṇaggahaṇapubbakaṃ vā anattalakkhaṇaggahaṇaṃ. "
  8838. 218838,67,1333,12,63,1,402,38,Aniccalakkhaṇañcettha rūpabhedena dassiyamānaṃ yathoḷārikato dīpetabbanti taṃ vassasataparicchedena paṭhamaṃ dassentena vassasataṃ ṭhitassa‘‘ dasa vā vīsati vā’’ tiādinā vibhajitvā anukkamena yāvauddharaṇādikoṭṭhāsavasena rūpassa bhaṅgaṃ disvā tato‘‘ aniccaṃ dukkhaṃ anattā’’ ti tilakkhaṇāropanaṃ vayovuḍḍhatthaṅgamato sammasananti dassetuṃ‘‘ tameva vassasatan’’ tiādinā vayavasena rūpassa sammasanavidhi āraddho.
  8839. 218839,67,1333,64,84,1,172,18,"Tattha yasmā oḷārikavasenevāyaṃ ādito rūpabhedo gayhati, tasmā na vassasataṃ samakoṭṭhāsavasena vibhattaṃ, majjhimāvatthāya vā tathārūpattā majjhimavaye ekaṃ vassaṃ vaḍḍhitaṃ. "
  8840. 218840,67,1334,2,11,1,55,5,708. Mandatābāhullena pavattaṃ vassānaṃ dasakaṃ mandadasakaṃ.
  8841. 218841,67,1334,12,15,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  8842. 218842,67,1335,2,6,1,26,3,{Tadā}ti paṭhame vassadasake.
  8843. 218843,67,1335,7,10,1,12,2,{So}ti puggalo.
  8844. 218844,67,1335,11,15,1,37,3,{Capalo}ti anavaṭṭhitakiriyatāya taralo.
  8845. 218845,67,1335,16,19,1,27,3,Tena momūhabhāvato viseseti.
  8846. 218846,67,1335,20,30,1,67,9,"Na hesa navamadasake viya momūhabhāvena mando, atha kho capalatāyāti. "
  8847. 218847,67,1335,31,38,1,18,3,Tenāha‘‘ kumārako’’ ti.
  8848. 218848,67,1335,39,54,1,103,11,Tatiye dasake maṃsapāripūriyā yathārahaṃ chavivaṇṇo vippasīdatīti āha‘‘ vaṇṇāyatanaṃ vepullaṃ pāpuṇātī’’ ti.
  8849. 218849,67,1335,55,66,1,89,10,"Catutthe dasake aṭṭhīnaṃ, nhārūnañca thirabhāvappattiyā balañca thāmo ca vepullaṃ pāpuṇāti. "
  8850. 218850,67,1335,67,77,1,98,10,Pañcame dasake yobbanamadassa dūrībhāvena yebhuyyena kilesatanutāya paññā yathārahaṃ suvisadā hoti.
  8851. 218851,67,1335,78,81,1,24,3,Khiḍḍāya rati khiḍḍārati.
  8852. 218852,67,1335,82,91,1,122,9,Kapallikādinissayavisesena padīpassa suddhatādi viya nissayavisesena pañcamachaṭṭhadasakesu paññāya buddhihāniyo veditabbā.
  8853. 218853,67,1335,92,101,1,78,8,"Purato pabbhāro hoti kaṭisandhigīvāsandhīnaṃ vasena rassassāpi, pageva dīghassa. "
  8854. 218854,67,1335,102,107,1,35,4,{Pabbhāro}ti ca garubhāvena palambako.
  8855. 218855,67,1335,108,111,1,32,3,Momūho hoti satipaññāvippavāsato.
  8856. 218856,67,1335,112,118,1,64,6,Sayanabahulova hoti ṭhānādivasena sarīrabhāraṃ vahituṃ asakkonto.
  8857. 218857,67,1336,2,11,1,45,6,709. Tiṇṇaṃ tiṇṇaṃ vassānan ti yebhuyyatāya vuttaṃ.
  8858. 218858,67,1336,12,17,1,36,5,Catuvassikopi hi eko koṭṭhāso hotīti.
  8859. 218859,67,1336,18,23,1,55,5,Dvisataṃ koṭṭhāse katvā ekekaayanavasenātipi veditabbaṃ.
  8860. 218860,67,1337,2,5,1,32,3,Vassāne pavattarūpanti sambandho.
  8861. 218861,67,1338,2,20,1,75,12,"Taṃ pana vassānaṃ dvidhā samattaṃ, na pubbe viya catumāsanti āha‘‘ dvemāsan’’ ti. "
  8862. 218862,67,1338,21,24,1,35,3,Accantasaṃyoge cetaṃ upayogavacanaṃ.
  8863. 218863,67,1338,25,47,1,182,17,"So pana vassāno utu sāvaṇapoṭṭhapādamāsā, assayujakattikamāsā sarado, migasiraphussamāsā hemanto, māghaphaggunamāsā sisiro, cittavesākhamāsā vasanto, jeṭṭhāsaḷhamāsā gimho utūti veditabbo. "
  8864. 218864,67,1338,48,56,1,60,7,Cha koṭṭhāse {katvā}ti dasadasanāṭikāvasena cha koṭṭhāse katvā.
  8865. 218865,67,1339,2,9,1,35,4,710. Abhimukhaṃ purato kamanaṃ abhikkamo.
  8866. 218866,67,1339,10,13,1,37,3,Paṭinivattanavasena kamanaṃ paṭikkamo.
  8867. 218867,67,1339,14,17,1,24,3,Āmukhaṃ lokanaṃ ālokanaṃ.
  8868. 218868,67,1339,18,24,1,38,6,Vividhaṃ ito cito ca lokanaṃ vilokanaṃ.
  8869. 218869,67,1339,25,28,1,35,3,Hatthapādānaṃ saṅkucanaṃ samiñjanaṃ.
  8870. 218870,67,1339,29,31,1,18,2,Āyamanaṃ pasāraṇaṃ.
  8871. 218871,67,1340,2,6,1,41,2,{Pāduddharaṇakāle}ti dutiyapāduddharaṇakāle.
  8872. 218872,67,1340,7,10,1,24,2,{Pādassā}ti uddhaṭapādassa.
  8873. 218873,67,1340,11,15,1,28,3,{Omattā}ti sattito hīnappamāṇā.
  8874. 218874,67,1340,16,23,1,15,3,Tenāha‘‘ mandā’’ ti.
  8875. 218875,67,1340,24,27,1,23,2,{Itarā}ti tejovāyodhātuyo.
  8876. 218876,67,1340,28,41,1,144,12,"Yathā pādassa uddharaṇaṃ sijjhati, tathā pavattacittasamuṭṭhānarūpesu ekaṃsato tejovāyodhātūnaṃ adhimattatā icchitabbā sallahukasabhāvatāya tāsaṃ. "
  8877. 218877,67,1340,42,48,1,44,6,Tato eva ca itarāsaṃ omattatā garusabhāvattā.
  8878. 218878,67,1340,49,55,1,63,6,Taṃsambandhattā pana sesaṃ tisamuṭṭhānarūpaṃ taggatikameva hoti.
  8879. 218879,67,1340,56,62,1,89,6,Kāyavacīviññattipavattiyaṃ vāyopathavīadhimattatā imassa atthassa nidassananti daṭṭhabbaṃ.
  8880. 218880,67,1340,63,85,1,165,17,"Purato haraṇe, pacchato haraṇe ca uddharaṇe viya sallahukasabhāvarūpappavattīti tāsaṃyeva dvinnaṃ dhātūnaṃ adhimattatā icchitabbāti āha‘‘ tathā atiharaṇavītiharaṇesū’’ ti. "
  8881. 218881,67,1340,86,119,1,229,26,"Yathā uddharaṇādīsu sallahukasabhāvattā pacchimānaṃ dvinnaṃ dhātūnaṃ kiccaṃ adhikaṃ hoti, itarāsaṃ hīnaṃ, evaṃ vossajjanādīsu tīsu garusabhāvattā purimānaṃ dvinnaṃ kiccaṃ adhikaṃ hoti, itarāsaṃ hīnanti dassento āha‘‘ vossajjane’’ tiādi. "
  8882. 218882,67,1341,2,8,1,56,5,{Tadupādāyarūpānī}ti tā dhātuyo nissāya pavattaupādārūpāni.
  8883. 218883,67,1341,9,12,1,23,2,{Etthevā}ti uddharaṇeyeva.
  8884. 218884,67,1341,13,21,1,28,4,Tenāha‘‘ atiharaṇaṃ appatvā’’ ti.
  8885. 218885,67,1341,22,25,1,10,2,{Itī}ti evaṃ.
  8886. 218886,67,1341,26,32,1,49,5,Tattha {tatthā}ti tasmiṃ tasmiṃ uddharaṇādikoṭṭhāse.
  8887. 218887,67,1341,33,40,1,70,6,Pabbaṃ pabban tiādi tesaṃ dhammānaṃ koṭṭhāsantarasaṅkarābhāvadassanaṃ.
  8888. 218888,67,1341,41,51,1,80,8,"{Taṭataṭāyantā}ti taṭataṭāyanti viya, tena nesaṃ pavattikkhaṇassa ittarataṃ dasseti. "
  8889. 218889,67,1342,2,8,1,19,2,711. {Assā}ti sammasanassa.
  8890. 218890,67,1342,9,12,1,37,2,{Dārutiṇukkādīsū}ti dāruukkātiṇukkādīsu.
  8891. 218891,67,1342,13,33,1,97,12,‘‘ Kiṃ andhabāla ekaghanaṃ satataṃ sabbadābhāviṃ ekanti maññasī’’ ti adhippāyenāha‘‘ kimettha manāpan’’ ti.
  8892. 218892,67,1342,34,43,1,70,7,"{Idampī}ti yadidaṃ telavaṭṭikkhayena padīpassa apaññāyanaṃ vuttaṃ, idampi. "
  8893. 218893,67,1342,44,52,1,72,7,{Aṅgulaṅgulantare}ti aṅguliyā mitaṃ aṅgulanti aṅgulappamāṇe padeseti attho.
  8894. 218894,67,1342,53,66,1,91,9,Tantuno avayavalesabhūtaṃ paramasukhumabhāvappattaṃ aṃsuṃ sandhāyāha‘‘ aṃsuṃ pana muñcitvā’’ ti.
  8895. 218895,67,1343,2,5,1,28,2,{Tatthā}tiādi upamāsaṃsandanaṃ.
  8896. 218896,67,1343,6,23,1,140,16,"Tattha kāmaṃ upameyye viya upamāyaṃ pākaṭo kālabhedo natthi, ekakoṭṭhāsagataṃ pana koṭṭhāsantaraṃ na pāpuṇātīti ettāvatā upamābhāvo veditabbo. "
  8897. 218897,67,1343,24,36,1,104,12,Upamāyampi vā tāva yāvāti kālassa bhedamattā labbhatevāti tassā gahaṇe kālabhedavasenāpi upamā yojetabbā.
  8898. 218898,67,1344,2,24,1,152,13,"712. Pubbe ādānanikkhepādivasena catusantatirūpaṃ saṅgharitvā dassitaṃ, idāni āhārasamuṭṭhānādivasena bhinditvā dassento‘‘ tadeva rūpaṃ visaṅkharitvā’’ tiādimāha. "
  8899. 218899,67,1344,25,28,1,31,3,Tattha visaṅkharitvā vibhajitvā.
  8900. 218900,67,1344,29,39,1,37,5,"‘‘ Visaṅgharitvā’’ ti vā pāṭho, ayamevattho. "
  8901. 218901,67,1344,40,44,1,31,4,Āhāramayan ti āhārena nibbattaṃ.
  8902. 218902,67,1344,45,48,1,18,3,Jhattan ti milātaṃ.
  8903. 218903,67,1344,49,52,1,19,3,Kilantan ti khinnaṃ.
  8904. 218904,67,1344,53,56,1,16,3,Dhātan ti tittaṃ.
  8905. 218905,67,1344,57,61,1,40,4,Pīṇitan ti maṃsūpacayasampattiyā pīṇitaṃ.
  8906. 218906,67,1344,62,65,1,13,3,Tato eva mudu.
  8907. 218907,67,1344,66,70,1,38,4,Siniddhan ti siniddhacchavitāya saṇhaṃ.
  8908. 218908,67,1344,71,74,1,21,3,Tato eva phassavantaṃ.
  8909. 218909,67,1345,2,13,1,70,8,713. Uṇhakāle samuṭṭhitaṃ rūpan ti uṇhasantāpena santattaṃ rūpaṃ sandhāyāha.
  8910. 218910,67,1345,14,18,1,31,3,{Sītautunā}ti sappāyena sītautunā.
  8911. 218911,67,1346,2,8,1,47,2,714. {Āyatanadvāravasenā}ti āyatanasaṅkhātadvāravasena.
  8912. 218912,67,1346,9,11,1,40,2,Kammadvāranivattanatthaṃ āyatanaggahaṇaṃ.
  8913. 218913,67,1346,12,15,1,27,2,{Kāyadvāre}ti pasādakāyadvāre.
  8914. 218914,67,1346,16,20,1,36,4,Manodvāraṃ nāma sāvajjanaṃ bhavaṅgaṃ.
  8915. 218915,67,1346,21,36,1,102,10,"Tassa nissayabhāvato hadayavatthuṃ sandhāya nissitavohārena‘‘ manodvāre’’ ti vuttaṃ, yattha manodvāruppatti. "
  8916. 218916,67,1347,2,12,1,102,4,"715. {Somanassitadomanassitavasenā}ti somanassitadomanassitapuggalavasena, somanassitadomanassitakālavasena vā. "
  8917. 218917,67,1348,2,10,1,75,7,{Ayamattho}ti ayaṃ idāni vuccamāno saṅkhārānaṃ atiittarakhaṇatāsaṅkhāto attho.
  8918. 218918,67,1349,2,5,1,24,3,Jīvitan ti jīvitindriyaṃ.
  8919. 218919,67,1349,6,9,1,31,2,{Sukhadukkhā}ti sukhadukkhavedanā.
  8920. 218920,67,1349,10,16,1,59,6,Upekkhāpi hi sukhadukkhāsu eva antogadhā iṭṭhāniṭṭhabhāvato.
  8921. 218921,67,1349,17,23,1,64,5,{Attabhāvo}ti jīvitavedanāviññāṇāni ṭhapetvā avasiṭṭhadhammā vuttā.
  8922. 218922,67,1349,24,26,1,12,2,Saññāti keci.
  8923. 218923,67,1349,27,33,1,40,5,{Kevalā}ti attanā niccabhāvena vā avomissā.
  8924. 218924,67,1349,34,39,1,42,4,{Ekacittasamāyuttā}ti ekekena cittena sahitā.
  8925. 218925,67,1349,40,51,1,98,10,Lahuso vattate {khaṇo}ti vuttanayena ekacittakkhaṇikatāya lahuko atiittaro jīvitādīnaṃ khaṇo vattati.
  8926. 218926,67,1350,2,11,1,97,8,"Cullāsītisahassāni kappan ti caturāsītisahassaparimāṇaṃ kappaṃ, accantasaṃyoge etaṃ upayogavacanaṃ. "
  8927. 218927,67,1350,12,17,1,37,5,Kappan ti ca sāmaññavasena ekavacanaṃ.
  8928. 218928,67,1350,18,21,1,11,2,{Marū}ti devā.
  8929. 218929,67,1350,22,35,1,85,12,Dvīhi cittehi {samohitā}ti evaṃ cirajīvinopi te dvīhi cittehi sahitā hutvā na tiṭṭhanti.
  8930. 218930,67,1350,36,61,1,156,22,"Idaṃ vuttaṃ hoti – tesampi santāne jīvitādīni dvīhi cittehi saha na tiṭṭhanti, ekena cittena saha uppannāni teneva saha nirujjhanato yāva dutiyā na tiṭṭhantīti. "
  8931. 218931,67,1351,2,14,1,95,11,Ye niruddhā {marantassā}ti cavantassa sattassa cuticittena saddhiṃ niruddhāti vattabbā ye khandhā.
  8932. 218932,67,1351,15,27,1,102,11,Tiṭṭhamānassa vā {idhā}ti ye vā idha pavattiyaṃ tiṭṭhantassa dharantassa bhaṅgappattiyā niruddhakkhandhā.
  8933. 218933,67,1351,28,40,1,102,12,Sabbe pi sadisā te sabbepi ekasadisā atthaṅgatā appaṭisandhikā puna āgantvā paṭisandhānābhāvena vigatā.
  8934. 218934,67,1351,41,51,1,62,9,"Yathā hi cutikkhandhā na nibbattanti, evaṃ tato pubbepi khandhā. "
  8935. 218935,67,1351,52,57,1,52,5,Tasmā ekacittakkhaṇikaṃ sattānaṃ jīvitanti adhippāyo.
  8936. 218936,67,1352,2,12,1,64,9,Anantarā ca ye {bhaggā}ti ye saṅkhārā anantarameva bhaggā niruddhā.
  8937. 218937,67,1352,13,25,1,78,11,Ye ca bhaggā {anāgate}ti ye ca saṅkhārā anāgate bhaggā bhañjanasīlā bhijjissanti.
  8938. 218938,67,1352,26,37,1,104,11,Tadantarā niruddhānan ti tesaṃ atītānāgatānaṃ antarā vemajjhe paccuppannataṃ patvā niruddhānaṃ bhaggānaṃ.
  8939. 218939,67,1352,38,48,1,94,9,Vesamaṃ natthi {lakkhaṇe}ti tesaṃ tividhānampi bhaṅgalakkhaṇanimittaṃ visamatā visadisatā natthi.
  8940. 218940,67,1353,2,16,1,70,11,"Anibbattena na {jāto}ti anuppannena cittena jāto na hoti, ajāto nāma hoti. "
  8941. 218941,67,1353,17,24,1,59,7,Paccuppannena vattamānena cittena jīvati jīvamāno nāma hoti.
  8942. 218942,67,1353,25,44,1,156,18,Cittabhaṅgā mato {loko}ti cuticittassa viya sabbassapi tassa tassa cittassa bhaṅgappattiyā ayaṃ loko paramatthato mato nāma hoti niruddhassa appaṭisandhikattā.
  8943. 218943,67,1353,45,75,1,199,24,"Evaṃ santepi paññatti paramatthiyā yāyaṃ taṃ taṃ santaṃ sanissayaṃ cittaṃ upādāya‘‘ tisso jīvati, phusso jīvatī’’ ti evaṃ vacanappavattiyā visayabhūtā santānapaññatti, sā ettha paramatthiyā paramatthabhūtā. "
  8944. 218944,67,1353,76,96,1,40,7,Tathā hi vadanti‘‘ nāmagottaṃ na jīratī’’ ti( saṃ. ni.1.76).
  8945. 218945,67,1354,2,18,1,85,13,"Anidhānagatā {bhaggā}ti ye bhaggā, na te katthaci nidhānaṃ gatā, atha kho abhāvameva gatā. "
  8946. 218946,67,1354,19,25,1,53,6,Puñjo natthi anāgate yato āgaccheyyuṃ vattamānabhāvaṃ.
  8947. 218947,67,1354,26,37,1,82,9,"Nibbattā {yepī}ti ye paṭiladdhattabhāvā paccuppannā, tepi āragge sāsapūpamā tiṭṭhanti. "
  8948. 218948,67,1354,38,60,1,153,20,"Yathā nāma sūciyaṃ ṭhitāyaṃ sāsapo khitto tassā sikhaṃ phuṭṭhamatto vigacchati na tiṭṭhati, evaṃ saṅkhārā uppajjitvā bhijjanti, na tesaṃ avaṭṭhānaṃ atthīti. "
  8949. 218949,67,1355,2,19,1,111,14,"Bhaṅgo nesaṃ {purakkhato}ti tesaṃ nibbattadhammānaṃ bhaṅgo nāma purato eva kato, ekaṃsabhāvī na apasakkatīti attho. "
  8950. 218950,67,1355,20,24,1,29,3,{Purāṇehī}ti purimakehi atītehi.
  8951. 218951,67,1356,2,5,1,26,2,{Adassanato}ti apassitabbato.
  8952. 218952,67,1356,6,9,1,19,2,{Āyantī}ti āgacchanti.
  8953. 218953,67,1356,10,20,1,54,6,‘‘ Uppajjantī’’ ti imināpi kutoci rāsito āgamanābhāvamevāha.
  8954. 218954,67,1356,21,32,1,108,11,Bhaggā gacchantudassanan ti bhaggāpi katthaci upagamanābhāvato sabbena sabbaṃ adassanaṃ abhāvameva gacchanti.
  8955. 218955,67,1356,33,46,1,48,7,Tattha nidassanamāha‘‘ vijjuppādo… pe… vayanti cā’’ ti.
  8956. 218956,67,1357,2,24,1,121,11,716.‘‘ Vivaṭṭakappato paṭṭhāya uppajjanakarūpan’’ ti iminā sayameva uppajjanakadhammatāya‘‘ dhammatārūpan’’ ti anvatthanāmataṃ dasseti.
  8957. 218957,67,1357,25,29,1,30,4,Ayalohādīsu ayo nāma kāḷalohaṃ.
  8958. 218958,67,1357,30,37,1,71,7,Lohaṃ nāma jātilohaṃ vijātilohaṃ kittimalohaṃ pisācalohanti catubbidhaṃ.
  8959. 218959,67,1357,38,49,1,89,11,Tattha ayo rajataṃ suvaṇṇaṃ tipu sīsaṃ tambalohaṃ vekantakalohanti imāni satta jātilohāni.
  8960. 218960,67,1357,50,52,1,27,2,Nāganāsikalohaṃ vijātilohaṃ.
  8961. 218961,67,1357,53,59,1,52,5,Kaṃsalohaṃ vaṭṭalohaṃ hārakūṭanti tīṇi kittimalohāni.
  8962. 218962,67,1357,60,62,1,24,2,Morakkhakādi pisācalohaṃ.
  8963. 218963,67,1357,63,80,1,100,13,Tattha tambalohaṃ vekantakanti imehi dvīhi jātilohehi saddhiṃ sesaṃ sabbampi idha‘‘ lohan’’ ti gahitanti.
  8964. 218964,67,1357,81,84,1,15,2,{Tipū}ti setatipu.
  8965. 218965,67,1357,85,88,1,17,3,Sīsan ti kāḷatipu.
  8966. 218966,67,1357,89,91,1,38,2,Suvaṇṇaṃ ākaruppannarasaviddhādibhedaṃ.
  8967. 218967,67,1357,92,94,1,22,2,Muttā sāmuddikamuttādi.
  8968. 218968,67,1357,95,102,1,71,6,{Maṇī}ti veḷuriyalohitaṅgamasāragallāni ṭhapetvā avaseso sabbo maṇiviseso.
  8969. 218969,67,1357,103,105,1,23,2,Veḷuriyo vaṃsavaṇṇamaṇi.
  8970. 218970,67,1357,106,108,1,22,2,Saṅkho sāmuddikasaṅkho.
  8971. 218971,67,1357,109,114,1,57,4,{Silā}ti kāḷasilāpaṇḍusilādibhedā sabbāpi ratanasammatasilā.
  8972. 218972,67,1357,115,119,1,31,4,Pavāḷaṃ nāma vaṭṭumaṃ viddhamaṃ.
  8973. 218973,67,1357,120,122,1,20,2,Lohitaṅgaṃ rattamaṇi.
  8974. 218974,67,1357,123,125,1,23,2,Masāragallaṃ kabaramaṇi.
  8975. 218975,67,1357,126,129,1,20,3,Bhūmi ādayo pākaṭāva.
  8976. 218976,67,1357,130,136,1,39,5,{Tadassā}ti taṃ dhammatārūpaṃ assa yogino.
  8977. 218977,67,1358,2,7,1,61,5,Taruṇapallavavaṇṇan ti ambādīnaṃ taruṇapallavena samānavaṇṇaṃ.
  8978. 218978,67,1358,8,13,1,58,5,Sabhāgarūpasantatin ti vaṇṇādinā samānabhāgaṃ rūpasantānaṃ.
  8979. 218979,67,1358,14,19,1,74,5,Anuppabandhāpayamānan ti hetuphalaparamparāya sambandhanavasena pavattanti.
  8980. 218980,67,1359,2,5,1,9,2,{So}ti yogī.
  8981. 218981,67,1359,6,9,1,24,3,Tan ti asokarukkhapaṇṇaṃ.
  8982. 218982,67,1359,10,15,1,41,4,{Pariggahetvā}ti ñāṇena paricchijja gahetvā.
  8983. 218983,67,1359,16,23,1,46,6,Iminā {nayenā}ti iminā asokapaṇṇe vuttena nayena.
  8984. 218984,67,1359,24,27,1,38,3,Sabbampi ayalohādibhedaṃ dhammatārūpaṃ.
  8985. 218985,67,1359,28,37,1,65,8,"Tampi hi sītakāle sītalaṃ, uṇhakāle sūriyasantāpena uṇhataraṃ hoti. "
  8986. 218986,67,1359,38,50,1,84,11,Tattha sītabhāvena pavattaṃ rūpaṃ uṇhaṃ uṇhabhāvena pavattaṃ rūpaṃ sītaṃ na pāpuṇāti.
  8987. 218987,67,1359,51,56,1,57,5,Tattha tattheva taṭataṭāyantaṃ bhijjatītiādinā yojetabbaṃ.
  8988. 218988,67,1360,2,2,1,33,1,Arūpasattakasammasanakathāvaṇṇanā
  8989. 218989,67,1361,2,8,1,30,2,717. {Kalāpato}ti arūpadhammakalāpato.
  8990. 218990,67,1362,2,25,1,152,17,"Yasmā tattha phassapañcamakā dhammā sabbacittuppādasādhāraṇā supākaṭā, suviññeyyā ca, tasmā tesaṃ vasena dassento‘‘ kalāpatoti phassapañcamakā dhammā’’ ti āha. "
  8991. 218991,67,1362,26,37,1,77,10,"Ye ime sammasane uppannā phassapañcamakā dhammā, sabbe te vinaṭṭhāti sambandho. "
  8992. 218992,67,1363,2,10,1,66,8,Pavattaṃ cittan ti sattasu ṭhānesu sammasanavasena pavattaṃ cittaṃ.
  8993. 218993,67,1363,11,16,1,40,4,{Sammasanto}ti ekajjhaṃ gahetvā sammasanto.
  8994. 218994,67,1363,17,32,1,143,15,Taṃ yuttataran ti taṃ ariyavaṃsakathāyaṃ vuttaṃ yuttataraṃ āsannabhāvena vibhūtataraṃ rūpasattake sammasanaṃ saha gahetvā sammasanassa vuttattā.
  8995. 218995,67,1363,33,56,1,242,21,"Apica rūpasattake sammasanassa rūpadhammesu sātisayaṃ ghanavinibbhogaṃ katvā pavattattā tabbisayaṃ arūpasammasanaṃ sātisayaṃ aniccādilakkhaṇappaṭivedhāya sampavattatīti taṃ yuttataraṃ, na pana apubbakesādisammasanaṃ katvā tabbisayaṃ pavattitaṃ. "
  8996. 218996,67,1363,57,72,1,122,14,"Tathā sati kammaṭṭhānaṃ navaṃ navaṃ eva siyā, pubbe gahitaṃ sammasanavisayaṃ chaḍḍetvā aññassa sammasanavisayassa gaṇhanato. "
  8997. 218997,67,1363,73,77,1,35,3,{Sesānipī}ti yamakato sammasanādīnipi.
  8998. 218998,67,1363,78,81,1,32,2,{Tenevā}ti ariyavaṃsakathānayeneva.
  8999. 218999,67,1364,2,11,1,68,6,718. Tampi cittan ti ādānanikkhepato sammasanavasena pavattacittuppādampi.
  9000. 219000,67,1364,12,15,1,22,3,Cittasīsena hi niddeso.
  9001. 219001,67,1364,16,19,1,18,3,Esa nayo sabbattha.
  9002. 219002,67,1364,20,28,1,84,8,Yamakato sammasati nāma nāmarūpadhamme ārabbha yugaḷavasena sammasanassa pavattanato.
  9003. 219003,67,1364,29,39,1,104,10,Ayañhi pubbe rūpasattakavasena sammasitvā ṭhitopi idāni ādānanikkhepādivasena sammasitvāva taṃ sammasati.
  9004. 219004,67,1364,40,44,1,36,4,Khaṇikato sammasanādīsupi eseva nayo.
  9005. 219005,67,1365,2,9,1,39,3,719. {Etampī}ti etaṃ catutthasammasanacittampi.
  9006. 219006,67,1365,10,20,1,99,8,"Paṭhamacittan ti ādānanikkhepādivasena rūpaṃ sammasitacittaṃ, yaṃ rūpapariggāhakacittanti adhippetaṃ. "
  9007. 219007,67,1365,21,35,1,115,10,Sammasitasammasitacittasammasanena tesaṃ khaṇikabhāvassa vibhāvanato idaṃ sammasanaṃ‘‘ khaṇikato sammasanan’’ ti vuttaṃ.
  9008. 219008,67,1366,2,18,1,96,9,720. Idameva ca sammasanaṃ diguṇitaṃ anekasammasanapaṭipāṭisambhavato‘‘ paṭipāṭito sammasanan’’ ti vuttaṃ.
  9009. 219009,67,1366,19,22,1,22,2,{Vaṭṭeyyā}ti sambhaveyya.
  9010. 219010,67,1366,23,36,1,99,11,"Tathā sati paṭipāṭisammasanapasutā eva bhāvanā siyā, na mūlakammaṭṭhānupakārī, na cāyaṃ samāpatticāro. "
  9011. 219011,67,1366,37,62,1,147,17,"Yasmā ca tattakena rūpadhammesu, arūpadhammesu ca aniccādilakkhaṇāni suṭṭhu vibhūtāni honti, tasmā vuttaṃ‘‘ yāva dasamacittasammasanā… pe… ṭhapetabban’’ ti. "
  9012. 219012,67,1366,63,86,1,225,21,"Ṭhapetabban ti ca na ekādasamaṃ dvādasamena sammasitabbanti paṭipāṭito sammasanassa paricchedadassanaparaṃ, na tato sammasanato oramanadassanaparaṃ, tasmā punapi rūpaṃ pariggahetvā yāva dasamacittasammasanā bhāvanamanuyuñjateva. "
  9013. 219013,67,1366,87,91,1,35,4,Vuttan ti ariyavaṃsakathāyaṃ vuttaṃ.
  9014. 219014,67,1367,2,14,1,93,8,721. Visuṃ sammasananayo nāma {natthī}ti aniccādimanasikāravinimutto añño vipassanāmanasikāro natthi.
  9015. 219015,67,1367,15,21,1,73,6,Vipassanāya ca diṭṭhiādivikkhambhanā idha diṭṭhiugghāṭanādayoti adhippetā.
  9016. 219016,67,1367,22,37,1,97,10,Vipassanāya eva hi pavattivisesena diṭṭhiugghāṭanādayo ijjhantīti dassento‘‘ yaṃ panetan’’ tiādimāha.
  9017. 219017,67,1367,38,44,1,50,5,Tattha {sattasaññā}ti sattā atthīti uppajjanakasaññā.
  9018. 219018,67,1367,45,49,1,48,4,Dubbalāya attadiṭṭhiyā sahagatasaññātipi vadanti.
  9019. 219019,67,1367,50,63,1,166,11,"Sattasaññaṃ {ugghāṭitacittenā}ti sattasaññāya vikkhambhanavasena pavattacittena diṭṭhi nuppajjati, saññāvipallāsahetuuppajjanakā cittadiṭṭhivipallāsā tadabhāvena hontīti. "
  9020. 219020,67,1367,64,92,1,174,20,"Māno nāma yo diṭṭhūpanissayo apāyagamanīyo, so diṭṭhiyā vikkhambhitāya vikkhambhito eva hoti, diṭṭhiyā samucchinnāya samucchijjanatoti āha‘‘ diṭṭhiugghāṭita… pe… māno nuppajjatī’’ ti. "
  9021. 219021,67,1367,93,115,1,137,15,"Māno vikkhambhiyamāno taṇhāya pavattiṃ nivāreti, abhimatavisayesu eva taṇhāya pavattanatoti vuttaṃ‘‘ mānasamugghāṭita… pe… taṇhā nuppajjatī’’ ti. "
  9022. 219022,67,1367,116,135,1,80,12,{Taṇhā}ti idha sukhumā nikanti adhippetāti āha‘‘ taṇhāya… pe… pariyādinnā nāma hotī’’ ti.
  9023. 219023,67,1368,2,8,1,42,5,Ayaṃ {nayo}ti idāni vuccamāno sammasanavidhi.
  9024. 219024,67,1369,2,26,1,160,18,Mama {vipassanā}ti imassāpi attaniyasaññitāya vipassanāya sāmibhūto attā parāmasīyatīti diṭṭhigāhatāti tathā‘‘ gaṇhato hi diṭṭhisamugghāṭanaṃ nāma na hotī’’ ti vuttaṃ.
  9025. 219025,67,1369,27,39,1,148,11,"Kāmañcāyaṃ diṭṭhivisuddhikaṅkhāvitaraṇavisuddhisamadhigamena visuddhadiṭṭhiko, maggena pana asamugghāṭitattā anoḷārikāya ca diṭṭhiyā vasenevaṃ vuttaṃ. "
  9026. 219026,67,1370,2,5,1,14,2,{Suṭṭhū}ti sammā.
  9027. 219027,67,1370,6,13,1,56,6,"Manāpan ti ca kiriyāvisesanaṃ, manavaḍḍhanākārenāti attho. "
  9028. 219028,67,1370,14,17,1,40,3,Ubhayenāpi vipassanāvisayaṃ adhimānamāha.
  9029. 219029,67,1370,18,29,1,42,7,Tena vuttaṃ‘‘ mānasamugghāṭo nāma na hotī’’ ti.
  9030. 219030,67,1371,2,15,1,125,11,"Vipassituṃ {sakkomī}ti tattha samatthatāpadesena guṇavisesayogato vipassanāya assādetabbatā dassīyati, cittaṃ vipassituṃ sakkomi. "
  9031. 219031,67,1371,16,24,1,75,8,Tasmā vipassanto eva kālaṃ vītināmessāmīti vipassanaṃ assādentassāti yojanā.
  9032. 219032,67,1372,2,42,1,276,29,"Yasmā diṭṭhisamugghāṭanaṃ nāmettha visesato anattānupassanāya hoti, tasmā taṃ dassentena‘‘ sace saṅkhārā’’ tiādinā anattānupassanāvidhiṃ vatvā yasmā pana anattato anupassantena saṅkhārā aniccatopi dukkhatopi anupassitabbā eva tadupabrūhanato, tasmā‘‘ hutvā abhāvaṭṭhenā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9033. 219033,67,1373,2,7,1,51,5,Yasmā mānasamugghāṭanaṃ nāma aniccānupassanāya hoti.
  9034. 219034,67,1373,8,16,1,64,8,Khaṇe khaṇe bhijjanake saṅkhāre passantassa kuto mānassa avasaro.
  9035. 219035,67,1373,17,22,1,55,5,Aniccasaññā bhāvetabbā asmimānasamugghāṭāyāti hi vuttaṃ.
  9036. 219036,67,1374,2,7,1,52,5,Yasmā nikantipariyādānaṃ nāma dukkhānupassanāya hoti.
  9037. 219037,67,1374,8,21,1,96,12,"Na hi sabhāvato, dukkhavatthuto ca dukkhabhūte saṅkhāre passantassa tattha īsakampi abhirato hoti. "
  9038. 219038,67,1374,22,27,1,42,5,Assādānupassino hi tattha taṇhā uppajjeyya.
  9039. 219039,67,1374,28,31,1,34,3,Sesaṃ anattalakkhaṇe vuttanayameva.
  9040. 219040,67,1374,32,56,1,189,21,"Ayaṃ panettha saṅkhepattho– vuttanayena paṭipāṭito sammasanaṃ pasutassa yogino yadā anattānupassanā tikkhā sūrā visadā pavattati, itarā dvepi tadanugatikā, tadānena diṭṭhiugghāṭanaṃ kataṃ hoti. "
  9041. 219041,67,1374,57,61,1,34,4,Attadiṭṭhimūlikā hi sabbā diṭṭhiyo.
  9042. 219042,67,1374,62,66,1,45,4,Anattānupassanā ca attadiṭṭhiyā ujupaṭipakkhā.
  9043. 219043,67,1375,2,19,1,117,14,"Yadā pana aniccānupassanā tikkhā sūrā visadā pavattati, itarā dvepi tadanugatikā , tadānena mānasamugghāṭanaṃ kataṃ hoti. "
  9044. 219044,67,1375,20,45,1,80,11,"Sati hi niccagāhe mānajappanā‘‘ idaṃ niccaṃ, idaṃ dhuvan’’ tiādinā( ma. ni.1.501) bakabrahmuno viya. "
  9045. 219045,67,1375,46,50,1,45,4,Aniccānupassanā ca niccagāhassa ujupaṭipakkhā.
  9046. 219046,67,1376,2,18,1,118,14,"Yadā pana dukkhānupassanā tikkhā sūrā visadā pavattati, itarā dvepi tadanugatikā, tadānena nikantipariyādānaṃ kataṃ hoti. "
  9047. 219047,67,1376,19,28,1,75,8,"Sati hi sukhasaññāya taṇhāgāhova, dukkhānupassanā ca nikantiyā ujupaṭipakkhā. "
  9048. 219048,67,1376,29,35,1,72,6,Evaṃ tissannaṃ anupassanānaṃ kiccavisesavasena diṭṭhiugghāṭanādīni honti.
  9049. 219049,67,1376,36,50,1,66,10,Tena vuttaṃ‘‘ iti ayaṃ vipassanā attano attano ṭhāneyeva tiṭṭhatī’’ ti.
  9050. 219050,67,1376,51,64,1,125,12,"Anupassanānaṃ yathārahaṃ sakakiccakaraṇañhi sakaṭṭhāneyeva ṭhānaṃ, tasmā visuṃ sammasananayo natthīti na vattabbanti adhippāyo. "
  9051. 219051,67,1377,2,18,1,93,11,"722. {Sabbākārato}ti idha viya ekadesena avatvā sabbākārato sarūpato, kiccato ca anavasesato vattabbā. "
  9052. 219052,67,1377,19,22,1,28,2,{Idhevā}ti tīraṇapariññāyameva.
  9053. 219053,67,1377,23,41,1,110,12,"Ekaccānaṃyevettha anupassanānaṃ paṭilābhoti āha‘‘ ekadesaṃ paṭivijjhanto’’ ti, tā pana sayameva sarūpato dassessati . "
  9054. 219054,67,1377,42,56,1,114,12,"Tappaṭipakkhe {dhamme}ti yā anupassanā idha sambhavanti, tāsaṃ paṭipakkhe dhamme niccasaññādike pajahati vikkhambheti. "
  9055. 219055,67,1378,2,6,1,52,4,Khayānupassanan ti saṅkhārānaṃ khaṇabhaṅgānupassanaṃ.
  9056. 219056,67,1378,7,10,1,20,2,{Bhāvento}ti vaḍḍhento.
  9057. 219057,67,1378,11,16,1,65,5,Ghanasaññan ti santatisamūhakiccārammaṇānaṃ vasena ekattaggahaṇaṃ.
  9058. 219058,67,1378,17,22,1,51,5,Khayānupassanan ti hutvā abhāvānupassananti vadanti.
  9059. 219059,67,1378,23,47,1,84,10,"Yāya paññāya ghanavinibbhogaṃ katvā‘‘ aniccaṃ khayaṭṭhenā’’ ti( paṭi. ma.1.48) passati, sā khayānupassanā. "
  9060. 219060,67,1378,48,62,1,107,13,"Bhaṅgānupassanato paṭṭhāya tassā pāripūrīti ghanasaññāya pahānaṃ hoti, tato pubbe aparipuṇṇatāya taṃ na hoti. "
  9061. 219061,67,1378,63,68,1,86,5,Evamaññatthāpīti paripuṇṇāparipuṇṇatā pahānatīraṇapariññāsu vipassanāpaññāya daṭṭhabbā.
  9062. 219062,67,1378,69,85,1,130,14,"Paccakkhato, anvayato ca saṅkhārānaṃ bhaṅgaṃ disvā tattheva bhaṅgasaṅkhāte nirodhe adhimuttatā vayānupassanā, tāya āyūhanaṃ pajahati. "
  9063. 219063,67,1378,86,99,1,73,11,"Yadatthaṃ, yāya ca āyūhati, tasmiṃ pavatte taṇhāya cassa cittaṃ na namatīti. "
  9064. 219064,67,1378,100,111,1,56,7,Tena vuttaṃ‘‘ vayānupassanaṃ bhāvento āyūhanaṃ pajahatī’’ ti.
  9065. 219065,67,1378,112,129,1,189,15,"Jātassa jarāmaraṇehi dvidhā pariṇāmadassanaṃ, rūpasattakādivasena vā pariggahitassa taṃtaṃparicchedato paraṃ aññabhāvadassanaṃ vipariṇāmānupassanā, tāya dhuvasaññaṃ thirabhāvagahaṇaṃ pajahati. "
  9066. 219066,67,1379,2,7,1,46,4,Animittānupassanā dayo aniccānupassanādayo eva.
  9067. 219067,67,1379,8,25,1,164,15,"Nimittan ti santatiyaṃ, samūhe ca ekattasaññāya gayhamānaṃ kālantarāvaṭṭhāyibhāvena, niccabhāvena ca saṅkhārānaṃ sakiccaparicchedatāya saviggahaṃ viya upaṭṭhānamattaṃ. "
  9068. 219068,67,1379,26,37,1,84,9,"Paṇidhin ti sukhapatthanaṃ, rāgādipaṇidhiṃ vā, atthato taṇhāvasena saṅkhāresu ninnataṃ. "
  9069. 219069,67,1379,38,41,1,29,3,Abhinivesan ti attābhinivesaṃ.
  9070. 219070,67,1379,42,55,1,176,13,Etesañhi nimittādīnaṃ paṭipakkhabhāvena aniccānupassanādayo animittādināmehi vuttāti aniccānupassanādīhi pahātabbā niccasaññādayo viya nimittaggāhādayova paṭipakkhāti daṭṭhabbā.
  9071. 219071,67,1379,56,93,1,311,34,"Rūpādiārammaṇaṃ ñatvā tadārammaṇassa cittassa bhaṅgaṃ disvā saṅkhārā eva bhijjanti, saṅkhārānaṃ maraṇaṃ, na añño koci atthīti bhaṅgavasena suññataṃ gahetvā pavattā vipassanā adhipaññā ca sā dhammesu ca vipassanāti adhipaññādhammavipassanā, tāya niccasārādiādānavasena pavattaṃ abhinivesaṃ sataṇhaṃ diṭṭhiṃ pajahati. "
  9072. 219072,67,1379,94,97,1,54,3,Yathābhūtañāṇadassanaṃ nāma sappaccayanāmarūpadassanaṃ.
  9073. 219073,67,1379,98,139,1,119,14,"Tena‘‘ ahosiṃ nu kho ahamatītamaddhānan’’ ti ( ma. ni.1.18; saṃ. ni.2.20) evamādikaṃ,‘‘ issarato loko sambhavatī’’ ti evamādikañca sammohābhinivesaṃ pajahati. "
  9074. 219074,67,1379,140,153,1,166,12,"Bhayatupaṭṭhānavasena uppannaṃ sabbabhavādīsu ādīnavadassanañāṇaṃ ādīnavānupassanā, tāya kassacipi ālayanissayaadassanato ālayābhinivesaṃ tathāpavattaṃ taṇhaṃ pajahati. "
  9075. 219075,67,1379,154,167,1,154,12,"Saṅkhārānaṃ muñcanassa upāyabhūtaṃ paṭisaṅkhāñāṇaṃ paṭisaṅkhānupassanā, tāya aniccādīsu appaṭisaṅkhātattā paṭisaṅkhānassa paṭipakkhabhūtaṃ avijjaṃ pajahati. "
  9076. 219076,67,1379,168,172,1,46,3,"Saṅkhārupekkhā, anulomañāṇañca vivaṭṭānupassanā. "
  9077. 219077,67,1379,173,190,1,162,16,"Tassā hi vasena tassa padumapalāse udakabindu viya sabbasaṅkhārehi cittaṃ patilīyati patikuṭati, tasmā tāya saṃyogābhinivesaṃ kāmasaṃyogādikilesappavattiṃ pajahati. "
  9078. 219078,67,1379,191,204,1,102,12,"Aniccānupassanādayo satta anupassanā heṭṭhā atthato vibhattāti, parato ca saṃvaṇṇīyantīti idha na vuttā. "
  9079. 219079,67,1380,2,6,1,34,3,{Tāsū}ti aṭṭhārasasu mahāvipassanāsu.
  9080. 219080,67,1380,7,10,1,14,2,{Iminā}ti yoginā.
  9081. 219081,67,1380,11,16,1,57,4,{Tasmā}ti aniccādilakkhaṇattayavasena saṅkhārānaṃ diṭṭhattā.
  9082. 219082,67,1380,17,19,1,34,2,Taṃdassanañhi aniccādianupassanāti.
  9083. 219083,67,1380,20,23,1,23,2,{Paṭividdhā}ti paṭiladdhā.
  9084. 219084,67,1380,24,35,1,75,10,"Yadaggena hi ñāṇena savisayo paṭividdho, tadaggena taṃ paṭiladdhaṃ nāma hoti. "
  9085. 219085,67,1380,36,47,1,46,7,Byañjanameva nānaṃ yathā‘‘ rukkho pādapo tarū’’ ti.
  9086. 219086,67,1380,48,50,1,37,2,Tāpi animittāpaṇihitasuññatānupassanā.
  9087. 219087,67,1381,2,10,1,62,7,"Sabbāpi vipassanā, tasmā ekadesena paṭividdhā hontīti adhippāyo. "
  9088. 219088,67,1381,11,21,1,72,8,"Kaṅkhāvitaraṇavisuddhiyā eva saṅgahitaṃ, tasmā taṃ pageva siddhanti attho. "
  9089. 219089,67,1381,22,32,1,43,6,Tenāha‘‘ idampi dvayaṃ paṭividdhameva hotī’’ ti.
  9090. 219090,67,1381,33,36,1,34,3,Sesesu nibbidānupassanādīsu dasasu.
  9091. 219091,67,1381,37,49,1,73,8,‘‘ Kiñci paṭividdhaṃ kiñci appaṭividdhan’’ ti iminā tesaṃ ekadesapaṭivedhamāha.
  9092. 219092,67,1381,50,76,1,225,20,"Aniccānupassanāya hi siddhāya nirodhānupassanā, khayānupassanā, vayānupassanā, vipariṇāmānupassanā ca ekadesena siddhā nāma honti, dukkhānupassanāya siddhāya nibbidānupassanā, ādīnavānupassanā ca, anattānupassanāya siddhāya itarāti. "
  9093. 219093,67,1382,2,2,1,26,1,Udayabbayañāṇakathāvaṇṇanā
  9094. 219094,67,1383,2,31,1,211,19,"723. Parato paṭipadāñāṇadassanakathāyaṃ abbhādivigamena ākāsassa viya, paṅkamalavigamena udakassa viya, kāḷakāpagamena suvaṇṇassa viya saṃkilesavigamena ñāṇassa parisuddhīti āha‘‘ niccasaññādīnaṃ pahānena visuddhañāṇo’’ ti. "
  9095. 219095,67,1383,32,44,1,110,8,Anekākāravokārasaṅkhāresu lakkhaṇattayasallakkhaṇasammasanassa katattā vuttaṃ‘‘ sammasanañāṇassa pāraṃ gantvā’’ ti.
  9096. 219096,67,1383,45,50,1,73,4,Tattha {sammasanañāṇassā}ti nayavipassanāsaṅkhātassa kalāpasammasanañāṇassa.
  9097. 219097,67,1383,51,57,1,55,6,Tasseva hi thirabhāvāya itare sammasanavisesāti vadanti.
  9098. 219098,67,1383,58,62,1,55,3,{Sammasanañāṇassā}ti vā kalāpasammasanādisammasanañāṇassa.
  9099. 219099,67,1383,63,67,1,37,4,Anupadadhammavipassanāya sadisā hi sā.
  9100. 219100,67,1383,68,72,1,38,4,Tāya hi diṭṭhiugghāṭanādi sambhavatīti.
  9101. 219101,67,1383,73,86,1,75,9,Vitthārato bhāvanāvidhānaṃ parato vattukāmo‘‘ saṅkhepato tāva ārabhatī’’ ti āha.
  9102. 219102,67,1383,87,92,1,42,5,Saṅkhepato hi ārambho ādikammikassa sukaro.
  9103. 219103,67,1383,93,97,1,26,3,{Tatrā}ti saṅkhepena ārambhe.
  9104. 219104,67,1384,2,5,1,30,3,Kathan ti kathetukamyatāpucchā.
  9105. 219105,67,1384,6,25,1,90,12,"Yaṃ‘‘ paccuppannānaṃ… pe… udayabbayānupassane ñāṇan’’ ti vuttaṃ, taṃ kathaṃ ñātabbanti ceti attho. "
  9106. 219106,67,1384,26,44,1,132,12,"Santatipaccuppanne, khaṇapaccuppanne vā dhamme udayabbayadassanābhiniveso kātabbo, na atītānāgateti vuttaṃ‘‘ paccuppannānaṃ dhammānan’’ ti. "
  9107. 219107,67,1384,45,71,1,195,18,Udayadassanañcettha yāvadeva vayadassanatthanti vayadassanassa padhānataṃ dassetuṃ‘‘ vipariṇāmānupassane paññā’’ ti vatvā taṃ pana vayadassanaṃ udayadassanapubbakanti āha‘‘ udayabbayānupassane ñāṇan’’ ti.
  9108. 219108,67,1385,2,6,1,38,4,Jātan ti nibbattaṃ paṭiladdhattabhāvaṃ.
  9109. 219109,67,1385,7,32,1,98,14,"Ayaṃ hi jātasaddo khaṇattayasamaṅgitaṃ sandhāya vutto‘‘ ye dhammā jātā bhūtā’’ tiādīsu( dha. sa.1046) viya, na atītaṃ"
  9110. 219110,67,1386,2,17,1,45,12,"‘ ‘ Ye te jātā na te santi, ye na jātā tattheva te; "
  9111. 219111,67,1387,2,12,1,48,7,"Laddhattabhāvā no bhaggā, teva santi sabhāvato’’ ti."
  9112. 219112,67,1387,13,13,1,0,0,–
  9113. 219113,67,1388,2,18,1,73,11,"Ādīsu viya, nāpi jātatāmattaṃ‘‘ yaṃ taṃ jātaṃ bhūtaṃ saṅkhatan’’ tiādīsu viya. "
  9114. 219114,67,1388,19,51,1,93,10,"Tenāha‘‘ jātaṃ rūpaṃ paccuppannan’’ ti( dī. ni.2.207; saṃ. ni.5.379), paccuppannarūpaṃ nāma jātaṃ khaṇattayapariyāpannanti attho. "
  9115. 219115,67,1388,52,59,1,82,7,Taṃ pana ādito duppariggahanti santatipaccuppannavasena vipassanābhiniveso kātabbo.
  9116. 219116,67,1388,60,63,1,15,2,{Tassā}ti rūpassa.
  9117. 219117,67,1388,64,74,1,110,8,Paccayalakkhaṇapapañcaṃ anāmasitvā nibbattilakkhaṇaṃ {udayo}ti nibbattanasaññitaṃ saṅkhatalakkhaṇaṃ udayo uppādo.
  9118. 219118,67,1388,75,82,1,75,6,Vipariṇāmalakkhaṇaṃ {vayo}ti vipariṇāmasaññitaṃ saṅkhatalakkhaṇaṃ vayo vināso.
  9119. 219119,67,1388,83,94,1,63,9,"Anupassanāñāṇan ti yā udayassa, vayassa ca anupekkhanā, taṃ ñāṇaṃ. "
  9120. 219120,67,1388,95,143,1,348,31,"Kiñcāpi kalāpasammasanādīsu jātijarāmaraṇasīsena jātijarāmaraṇavanto dhammā vuttā, idha pana udayabbayañāṇaniddese‘‘ jāti paccuppannā, tassā nibbattilakkhaṇaṃ udayo, vipariṇāmalakkhaṇaṃ vayo’’ tiādinā( paṭi. ma.1.49) vuccamāne jātijarāmaraṇānaṃ jātijarāmaraṇavantatā, nipphannatā ca anuññātā viya hotīti taṃ pariharituṃ paṭiccasamuppādaṅgesu bhavapariyosānāva desanā katā. "
  9121. 219121,67,1389,2,5,1,9,2,{So}ti yogī.
  9122. 219122,67,1389,6,20,1,79,9,Iminā {pāḷinayenā}ti imāya‘‘ jātaṃ rūpaṃ paccuppannan’’ tiādinā dassitāya pāḷigatiyā.
  9123. 219123,67,1389,21,34,1,83,11,"Jātin ti na pasūtiṃ, na ca paṭhamābhinibbattimattaṃ, atha kho uppādaṃ nibbattivikāraṃ. "
  9124. 219124,67,1389,35,49,1,96,10,Svāyaṃ vikāro yasmā saṅkhārānaṃ abhinavāvaṭṭhānajarā viya navabhāvāpagamoti āha‘‘ abhinavākāran’’ ti.
  9125. 219125,67,1389,50,52,1,25,2,Samanupassatīti sambandho.
  9126. 219126,67,1389,53,66,1,114,13,Anuppannassa rāsi vā nicayo vā natthi yato āgaccheyya uppajjamānaṃ aladdhattabhāvassa sabbena sabbaṃ avijjamānattā.
  9127. 219127,67,1389,67,78,1,31,5,Tenāha‘‘ uppajjamāna… pe… natthī’’ ti.
  9128. 219128,67,1389,79,121,1,305,32,"Yathā anāgate addhani ime dhammā sabbena sabbaṃ natthi, evaṃ atītepi addhanīti dassento‘‘ nirujjhamānassāpī’’ tiādiṃ vatvā avijjamānānaṃyeva rūpārūpadhammānaṃ hetupaccayasamavāye uppādo, uppajjitvā ca sabbaso abhāvūpagamoti imamatthaṃ samudāyagataṃ tadekadesabhūtāya upamāya vibhāvetuṃ‘‘ yathā panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9129. 219129,67,1389,122,129,1,48,6,Tattha {rāsito}ti rāsibhāvena samussito puñjo rāsi.
  9130. 219130,67,1389,130,134,1,29,4,Yathā tathā piṇḍibhūto nicayo.
  9131. 219131,67,1389,135,139,1,36,4,Bhūmiyaṃ nidahitvā ṭhapitaṃ nidhānaṃ.
  9132. 219132,67,1389,140,145,1,38,4,"Upavīṇeti etenāti upavīṇaṃ, vīṇāvādanaṃ. "
  9133. 219133,67,1390,2,21,1,101,11,724. Evaṃ saṅkhepato udayabbayamanasikāravidhiṃ dassetvā idāni vitthārato dassetuṃ‘‘ puna yānī’’ tiādi vuttaṃ.
  9134. 219134,67,1390,22,30,1,58,6,"Tattha {avijjāsamudayā}ti avijjāya uppādā, atthibhāvāti attho. "
  9135. 219135,67,1390,31,36,1,65,5,Nirodhavirodhīhi uppādo atthibhāvavācakopi hotīti vuttovāyamattho.
  9136. 219136,67,1390,37,48,1,81,10,Tasmā purimabhavasiddhāya avijjāya sati imasmiṃ bhave rūpassa uppādo hotīti attho.
  9137. 219137,67,1390,49,56,1,70,5,"{Paccayasamudayaṭṭhenā}ti paccayassa uppannabhāvena, atthibhāvatoti attho. "
  9138. 219138,67,1390,57,66,1,98,9,Avijjādīhi ca tīhi atītakālikāni tesaṃ sahakārīkāraṇabhūtāni upādānādīnipi gahitānevāti daṭṭhabbaṃ.
  9139. 219139,67,1391,2,14,1,76,8,Pavattipaccayesu kabaḷīkārāhārassa balavatāya so eva gahito‘‘ āhārasamudayā’’ ti.
  9140. 219140,67,1391,15,27,1,151,12,Tasmiṃ pana gahite pavattipaccayatāsāmaññena utucittānipi gahitāneva hontīti catusamuṭṭhānikarūpassa paccayato udayadassanaṃ vibhāvitamevāti daṭṭhabbaṃ.
  9141. 219141,67,1391,28,32,1,59,4,Avijjātaṇhupanissayasahiteneva kammunā rūpakāyassa nibbatti.
  9142. 219142,67,1391,33,40,1,64,7,Asati ca avijjupanissayāya bhavanikantiyā jātiyā asambhavo evāti.
  9143. 219143,67,1391,41,49,1,68,7,"Yathā ca rūpassa avijjātaṇhupanissayatā, evaṃ vedanādīnampi daṭṭhabbā. "
  9144. 219144,67,1391,50,62,1,101,10,"Āhāro pana uppannassa rūpassa posako, kabaḷīkārāhārassa adhippetattā, kāmadhātādhiṭṭhānattā ca desanāya. "
  9145. 219145,67,1391,63,66,1,33,3,Ukkaṃsaniddesena vā āhāraggahaṇaṃ.
  9146. 219146,67,1391,67,75,1,54,4,‘‘ Nibbattilakkhaṇan’’ tiādinā kālavasena udayadassanamāha.
  9147. 219147,67,1391,76,88,1,105,12,Tattha addhānavasena pageva udayaṃ passitvā ṭhito idha santativasena disvā anukkamena khaṇavasena passati.
  9148. 219148,67,1391,89,106,1,148,15,Pañca {lakkhaṇānī}ti avijjā taṇhā kammaṃ āhāroti imesaṃ paccayānaṃ atthitāsaṅkhātalakkhaṇāni ceva rūpassa nibbattilakkhaṇañcāti imāni pañca lakkhaṇāni.
  9149. 219149,67,1391,107,116,1,71,9,Tesaṃ atthitā hi rūpassa udayo lakkhīyati etehīti lakkhaṇānīti vuccanti.
  9150. 219150,67,1391,117,120,1,36,3,Nibbatti pana saṅkhatalakkhaṇamevāti.
  9151. 219151,67,1392,2,14,1,132,11,Avijjānirodhā {rūpanirodho}ti aggamaggañāṇena avijjāya anuppādanirodhato anāgatassa rūpassa anuppādanirodho hoti paccayābhāve abhāvato.
  9152. 219152,67,1392,15,21,1,90,5,{Paccayanirodhaṭṭhenā}ti avijjāsaṅkhātassa anāgate uppajjanakarūpapaccayassa niruddhabhāvena.
  9153. 219153,67,1392,22,28,1,46,5,Taṇhānirodhā {kammanirodhā}ti etthāpi eseva nayo.
  9154. 219154,67,1392,29,34,1,57,4,{Āhāranirodhā}ti pavattipaccayassa kabaḷīkārāhārassa abhāve.
  9155. 219155,67,1392,35,40,1,46,4,{Rūpanirodho}ti taṃsamuṭṭhānarūpassa abhāvo hoti.
  9156. 219156,67,1392,41,45,1,41,4,Sesaṃ heṭṭhā vuttanayānusārena veditabbaṃ.
  9157. 219157,67,1392,46,51,1,58,5,Vipariṇāmalakkhaṇan ti bhaṅgakālavasena tesaṃ vayadassanaṃ.
  9158. 219158,67,1392,52,64,1,99,12,Tasmā taṃ addhāvasena pageva passitvā ṭhito idha santativasena disvā anukkamena khaṇavasena passati.
  9159. 219159,67,1392,65,80,1,120,13,"Pañca {lakkhaṇānī}ti idha avijjādīnaṃ catunnaṃ paccayānaṃ anuppādanirodho, rūpassa khaṇanirodho cāti imāni pañca lakkhaṇāni. "
  9160. 219160,67,1392,81,90,1,87,8,"Tesañhi anuppādanirodho, rūpassa accantanirodho lakkhīyati etehīti lakkhaṇānīti vuccanti. "
  9161. 219161,67,1393,2,5,1,31,2,Vipariṇāmo saṅkhatalakkhaṇameva.
  9162. 219162,67,1393,6,9,1,27,3,Esa nayo vedanākkhandhādīsu.
  9163. 219163,67,1393,10,13,1,16,3,Ayaṃ pana viseso–
  9164. 219164,67,1393,14,114,1,416,45,"‘‘ phuṭṭho vedeti, phuṭṭho sañjānāti, phuṭṭho cetetī’’ ti( saṃ. ni.4.93),‘‘ phassapaccayā vedanā, cakkhusamphassajā vedanā, saññā, cetanā’’ ti, ca vacanato phasso vedanā( vibha.231) saññā saṅkhārakkhandhānaṃ pavattipaccayo, taṃnirodhā ca tesaṃ nirodho, mahāpadāna( dī. ni.2.60) mahānidāna suttesu, abhidhamme ca aññamaññapaccayavāre‘‘ nāmarūpapaccayā viññāṇan’’ ti( kathā.719) vacanato nāmarūpaṃ viññāṇassa pavattipaccayo, taṃnirodhā tassa nirodhoti vuttaṃ‘‘ phassasamudayā vedanāsamudayo’’ tiādi. "
  9165. 219165,67,1394,2,18,1,97,11,"Ettha ca keci tāva āhu‘‘ arūpakkhandhānaṃ udayabbayadassanaṃ addhāsantativaseneva, na khaṇavasenā’’ ti. "
  9166. 219166,67,1394,19,25,1,50,6,Tesaṃ matena khaṇato udayabbayadassanameva na siyā.
  9167. 219167,67,1394,26,42,1,149,13,"Apare panāhu‘‘ paccayato udayabbayadassane atītādivibhāgaṃ anāmasitvā sabbasādhāraṇato avijjādipaccayā vedanāsambhavaṃ labbhamānataṃ passati, na uppādaṃ. "
  9168. 219168,67,1394,43,52,1,68,8,"Avijjādiabhāve ca tassā asambhavaṃ alabbhamānataṃ passati, na bhaṅgaṃ. "
  9169. 219169,67,1394,53,66,1,80,9,"Khaṇato udayabbayadassane paccuppannānaṃ uppādaṃ, bhaṅgañca passatī’’ ti, taṃ yuttaṃ. "
  9170. 219170,67,1394,67,84,1,171,16,"Santativasena hi rūpārūpadhamme udayato, vayato ca manasi karontassa anukkamena bhāvanāya balappattakāle ñāṇassa tikkhavisadabhāvappattiyā khaṇato udayabbayā upaṭṭhahantīti. "
  9171. 219171,67,1394,85,104,1,198,19,Ayañhi paṭhamaṃ paccayato udayabbayaṃ manasi karonto avijjādike paccayadhamme vissajjetvā udayabbayavante khandhe gahetvā tesaṃ paccayato udayabbayadassanamukhena khaṇatopi udayabbayaṃ manasi karoti.
  9172. 219172,67,1395,2,20,1,123,16,"Tassa yadā ñāṇaṃ tikkhaṃ visadaṃ hutvā pavattati, tadā rūpārūpadhammā khaṇe khaṇe uppajjantā, bhijjantā ca hutvā upaṭṭhahanti. "
  9173. 219173,67,1395,21,31,1,39,6,Tena vuttaṃ‘‘ evampi rūpassa udayo’’ tiādi.
  9174. 219174,67,1395,32,40,1,63,7,Tattha evampi rūpassa {udayo}ti evaṃ vuttanayena avijjāsamudayāpi.
  9175. 219175,67,1395,41,52,1,50,7,Taṇhā… pe… kamma… pe… āhārasamudayāpi rūpassa sambhavo.
  9176. 219176,67,1395,53,73,1,144,16,Evampi rūpassa {vayo}ti evaṃ vuttanayeneva avijjānirodhāpi taṇhā… pe… āhāranirodhāpi rūpassa vayo anuppādoti paccayato vitthārena manasikāraṃ karoti .
  9177. 219177,67,1395,74,87,1,149,12,Evampi rūpaṃ {udetī}ti evaṃ vuttanayena nibbattilakkhaṇaṃ passantopi kammasamuṭṭhānarūpampi āhārautucittasamuṭṭhānarūpampi udeti uppajjati nippajjatīti.
  9178. 219178,67,1395,88,102,1,166,13,Evaṃ vuttanayeneva vipariṇāmalakkhaṇaṃ passanto kammasamuṭṭhānarūpampi āhārautucittasamuṭṭhānarūpampi veti nirujjhatīti khaṇato vitthārena manasikāraṃ karotīti yojanā.
  9179. 219179,67,1396,2,38,1,173,25,"725. Evaṃ manasi karoto na yāva udayabbayañāṇaṃ uppajjati, tāva udayabbayā suṭṭhu pākaṭā na hontīti katvā vuttaṃ‘‘ iti kirime dhammā… pe… paṭiventī’’ ti, nayadassanavasena vā evaṃ vuttaṃ. "
  9180. 219180,67,1396,39,47,1,77,8,Paṭhamañhi paccuppannadhammānaṃ udayabbayaṃ disvā atha atītānāgate nayaṃ neti.
  9181. 219181,67,1396,48,57,1,148,6,"Dukkhādisaccappabhedā, anulomādipaṭiccasamuppādappabhedā, ekattādinayappabhedā, aniccatādilakkhaṇappabhedā ca saccapaṭiccasamuppādanayalakkhaṇappabhedā. "
  9182. 219182,67,1396,58,69,1,123,10,"Paṭiccasamuppādaggahaṇeneva cettha paṭiccasamuppannadhammānampi gahaṇaṃ, tesampi attano phalaṃ pati paṭicca samuppādabhāvato. "
  9183. 219183,67,1397,2,14,1,58,8,"726. Yan ti karaṇe paccattavacanaṃ, yena ñāṇenāti atthaṃ vadanti. "
  9184. 219184,67,1397,15,19,1,27,4,Yan ti vā kiriyāparāmasanaṃ.
  9185. 219185,67,1397,20,32,1,89,10,"Khandhānaṃ samudayaṃ passati, khandhānaṃ nirodhaṃ {passatī}ti ettha yadetaṃ dassananti attho. "
  9186. 219186,67,1397,33,39,1,29,5,Yaṃ {panā}ti etthāpi eseva nayo.
  9187. 219187,67,1397,40,86,1,332,28,"Ettha ca yathā avijjādisamudayanirodhato khandhānaṃ samudayanirodhassa aññattā‘‘ avijjāsamudayā rūpasamudayo’’ tiādivacanabhedo( paṭi. ma.1.50) kato, na evaṃ nibbattivipariṇāmalakkhaṇehi khandhānaṃ udayabbayassa bhedo atthi abhinnādhikaraṇattāti‘‘ nibbattilakkhaṇavipariṇāmalakkhaṇāni passanto khandhānaṃ udayabbayaṃ passatī’’ ti vacanabhedaṃ akatvā vuttaṃ. "
  9188. 219188,67,1397,87,93,1,41,5,Uppattikkhaṇeyeva {hī}ti hi -saddo hetuattho.
  9189. 219189,67,1397,94,120,1,197,20,"Yasmā uppādakkhaṇeyeva nibbattilakkhaṇaṃ, bhaṅgakkhaṇeyeva ca vipariṇāmalakkhaṇaṃ, tasmā tāni passanto khaṇato khandhānaṃ udayabbaye passati nāmāti‘‘ yaṃ panā’’ tiādinā vuttamevatthaṃ pākaṭataraṃ karoti. "
  9190. 219190,67,1398,2,11,1,39,6,727. Iccassevan ti ettha iti -saddo hetuattho.
  9191. 219191,67,1398,12,34,1,115,12,"Yasmā‘‘ avijjā samudayā’’ tiādi paccayato khandhānaṃ udayabbayadassanaṃ,‘‘ nibbattilakkhaṇan’’ tiādi khaṇato, tasmāti attho. "
  9192. 219192,67,1398,35,38,1,13,2,{Assā}ti yogino.
  9193. 219193,67,1398,39,42,1,31,3,Evan ti vuttappakāraparāmasanaṃ.
  9194. 219194,67,1398,43,58,1,73,9,"Ye pana‘‘ iccassa paccayato’’ ti paṭhanti, tesaṃ {itī}ti vuttappakāraparāmasanaṃ. "
  9195. 219195,67,1398,59,66,1,71,5,{Janakāvabodhato}ti khandhānaṃ janakassa avijjādipaccayassa avabujjhanato .
  9196. 219196,67,1398,67,72,1,61,4,{Jātidukkhāvabodhato}ti jātisaṅkhātassa dukkhassa avabujjhanato.
  9197. 219197,67,1398,73,80,1,76,6,Dukkhasaccaṃ pākaṭaṃ hoti ekadesadassanena pabbatasamuddādidassanakānaṃ viya.
  9198. 219198,67,1398,81,86,1,42,4,{Maraṇadukkhāvabodhato}ti etthāpi eseva nayo.
  9199. 219199,67,1398,87,99,1,82,8,‘‘ Paccayānuppādenā’’ ti etena paccayānaṃ anuppādanirodho idha paccayanirodhoti dasseti.
  9200. 219200,67,1398,100,104,1,40,4,Paccayavatan ti paccayato uppajjanakānaṃ.
  9201. 219201,67,1398,105,117,1,90,11,"Yañcassa udayabbayadassanan ti yaṃ assa yogino paccayato, khaṇato ca udayabbayānaṃ dassanaṃ. "
  9202. 219202,67,1398,118,132,1,107,12,"Tattha asammoho, tappadhāno vā vitakkādidhammapuñjo maggo vāyaṃ {lokiko}ti niyyānānulomato lokiko maggo evāyaṃ. "
  9203. 219203,67,1398,133,139,1,51,6,Iti tasmā maggasaccaṃ pākaṭaṃ hoti sabhāvāvabodhato.
  9204. 219204,67,1398,140,151,1,54,6,"Tenāha‘‘ tatra sammohavighātato’’ ti, tadaṅgavasenāti attho. "
  9205. 219205,67,1398,152,167,1,143,15,Atha vā yathāvutto sammādiṭṭhisaṅkhāto maggo ariyamaggassa upāyabhūto asammohasabhāvo attānampi pakāseti padīpo viyāti maggasaccaṃ pākaṭaṃ hoti.
  9206. 219206,67,1398,168,179,1,74,7,Svāyaṃ pākaṭabhāvo mohandhakāravidhamanenāti āha‘‘ tatra sammohavighātato’’ ti.
  9207. 219207,67,1399,2,15,1,69,6,728.‘‘ Avijjāpaccayā’’ tiādiko anulomo paṭiccasamuppādo pavattiyā anulomanato.
  9208. 219208,67,1399,16,37,1,105,13,‘‘ Avijjāsamudayā’’ tiādinā avijjādīsu santesūti ayamattho vuttoti āha‘‘ imasmiṃ sati idaṃ hotīti avabodhato’’ ti.
  9209. 219209,67,1399,38,49,1,88,7,Pavattiyā vilomanato‘‘ avijjāyatveva asesavirāganirodhā’’ tiādiko paṭilomo paṭiccasamuppādo.
  9210. 219210,67,1399,50,75,1,106,10,"Te ca saṅkhatā paṭiccasamuppannā‘‘ jarāmaraṇaṃ, bhikkhave, aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannan’’ tiādivacanato( saṃ. ni.2.20). "
  9211. 219211,67,1399,76,89,1,89,9,Paṭiccasamuppannassa ca pākaṭatā paccayākārapākaṭatāya eva‘‘ imassetaṃ phalan’’ ti avabodhato.
  9212. 219212,67,1400,2,15,1,126,10,729. Purimapurimānaṃ nirodho uttaruttarānaṃ uppādānubandhoti ayamattho paccayato udayadassanena sijjhamāno ekattanayādhigamāya hoti.
  9213. 219213,67,1400,16,39,1,85,9,"Yato‘‘ añño karoti, añño paṭisaṃvedayatī’’ tiādi( saṃ. ni.2.17) vohārasiddhiyā ucchedadiṭṭhiyā anokāsatā. "
  9214. 219214,67,1400,40,47,1,34,3,Tenāha‘‘ hetuphalasambandhenā’’ tiādi.
  9215. 219215,67,1400,48,58,1,103,10,Saṅkhārā khaṇe khaṇe uppajjantīti ayamattho khaṇato udayadassanena sijjhamāno nānattanayādhigamāya hoti.
  9216. 219216,67,1400,59,74,1,126,10,"Yato paccayapaccayuppannānaṃ sabhāvabhedāvabodhato‘‘ so karoti, so paṭisaṃvedayatī’’ tiādinayappavattāya sassatadiṭṭhiyā anokāsatā. "
  9217. 219217,67,1400,75,83,1,36,4,Tenāha‘‘ khaṇato udayadassanenā’’ tiādi.
  9218. 219218,67,1400,84,104,1,159,18,"Paccayato udayabbayadassanena paccaye sati phalassa bhāvo, asati abhāvoti imassa atthassa siddhiyā atthitāmatteneva te dhammā kāraṇanti abyāpāranayo pākaṭo hoti. "
  9219. 219219,67,1400,105,111,1,56,5,Yato attadiṭṭhiyā anokāsatā vasavattitāya alabbhaneyyato .
  9220. 219220,67,1400,112,120,1,28,4,Tena vuttaṃ‘‘ dhammānan’’ tiādi.
  9221. 219221,67,1400,121,128,1,58,6,"Avasavattibhāvo parāyattatā, sā ca sappaccayatāya veditabbā. "
  9222. 219222,67,1400,129,155,1,204,21,"Paccayato udayadassanena tehi tehi paccayehi ime dhammā uppajjanti, uppajjamānā ca paccayānurūpameva uppajjantīti hetuphalassa hetuanurūpato siddhiyā akiriyadiṭṭhiyā anokāsatāvāti āha‘‘ paccayato panā’’ tiādi. "
  9223. 219223,67,1400,156,160,1,28,4,Sati kāraṇe kuto akiriyavādo.
  9224. 219224,67,1400,161,164,1,19,3,Karotīti hi kāraṇaṃ.
  9225. 219225,67,1401,2,39,1,236,27,"730. Paccayato udayaṃ passato paccaye sati sabhāve sati phalassa sambhavoti atthitāmattena upakārakatāti saṅkhatānaṃ nirīhatā, asati ca abhāvoti paccayādhīnavuttitā ca viññāyamānā attasuññataṃ vibhāvetīti āha‘‘ paccayato cassa… pe… tāvabodhato’’ ti. "
  9226. 219226,67,1401,40,49,1,112,9,Aniccalakkhaṇaṃ pākaṭaṃ hoti khaṇato udayabbayadassanena saṅkhārānaṃ udayabbayato paricchinnatāya viññāyamānattā.
  9227. 219227,67,1401,50,58,1,31,4,Tenāha‘‘ hutvā abhāvāvabodhato’’ ti.
  9228. 219228,67,1401,59,63,1,37,4,Uppajjitvā nirujjhanañhi hutvā abhāvo.
  9229. 219229,67,1401,64,66,1,45,2,Pubbantāparantaviveko atītānāgatabhāvasuññatā.
  9230. 219230,67,1401,67,82,1,125,12,"Na hi saṅkhārā khaṇattayato pubbe, pacchā ca vijjanti, tasmā {pubbantāparantavivekāvabodhato}ti ādiantavantatāpaṭivedhatoti attho. "
  9231. 219231,67,1401,83,88,1,62,5,Dukkhalakkhaṇampi pākaṭaṃ hoti udayabbayadassanenāti sambandho.
  9232. 219232,67,1401,89,97,1,101,8,Uppajjitvā bhijjantā saṅkhārā uppādato uddhaṃ jarābhaṅgāvatthantaruppattiyā nirantaraṃ vibādhīyanteva.
  9233. 219233,67,1401,98,117,1,93,13,Sā ca nesaṃ vibādhiyamānatā sammā udayabbayadassanena vibhūtā hotīti āha‘‘ dukkha… pe… bodhato’’ ti.
  9234. 219234,67,1402,2,19,1,207,15,"{Sabhāvalakkhaṇampī}ti udayabbayadassanena na kevalaṃ aniccadukkhalakkhaṇameva, atha kho pathavīphassādīnaṃ kakkhaḷaphusanādisaññitaṃ sabhāvasaṅkhātaṃ lakkhaṇampi pākabhāvaviddhaṃ sabhāvāvacchinnaṃ pākaṭaṃ hoti. "
  9235. 219235,67,1402,20,27,1,40,3,Tenāha‘‘ udayabbayaparicchinnāvabodhato’’ ti.
  9236. 219236,67,1402,28,35,1,68,5,"{Sabhāvalakkhaṇe}ti sabhāvasaññite lakkhaṇe, taṃtaṃdhammānaṃ salakkhaṇe. "
  9237. 219237,67,1402,36,44,1,127,6,Saṅkhatalakkhaṇassa {tāvakālikattampī}ti uppādādisaṅkhatalakkhaṇassa uppādakkhaṇādiparittakālikatāpi khaṇantarānavaṭṭhānato tassa.
  9238. 219238,67,1402,45,52,1,25,3,Tenāha‘‘ udayakkhaṇe’’ tiādi.
  9239. 219239,67,1402,53,63,1,107,9,"Udayavaya mattaggahaṇañcettha udayabbayadassanavaseneva imassa ñāṇassa pavattanato, na ṭhitikkhaṇassa abhāvā. "
  9240. 219240,67,1403,2,12,1,51,6,"731. Na kevalañca niccanavā, atha kho parittakālaṭṭhāyino. "
  9241. 219241,67,1403,13,21,1,33,4,Kathanti āha‘‘ sūriyuggamane’’ tiādi.
  9242. 219242,67,1403,22,28,1,46,6,Tattha udake daṇḍena katalekhā udake daṇḍarāji.
  9243. 219243,67,1403,29,47,1,164,15,"Ussāvabindu ādayo pañca kiccāpi uttaruttari atiparittaṭṭhāyibhāvadassanatthaṃ nidassitā, tathāpi te dandhanirodhā eva nidassitā, tatopi lahutaranirodhattā saṅkhārānaṃ. "
  9244. 219244,67,1403,48,67,1,182,18,"Tathā hi gamanassādānaṃ devaputtānaṃ heṭṭhupariyāyena paṭimukhaṃ dhāvantānaṃ sirasi pāde ca bandhakhuradhārā sannipātatopi sīghataro rūpadhammānaṃ nirodho vutto, pageva arūpadhammānaṃ. "
  9245. 219245,67,1403,68,78,1,62,8,"Na kevalaṃ niccanavā, nāpi parittakālaṭṭhāyinova, atha kho asārā. "
  9246. 219246,67,1403,79,87,1,24,4,Kathanti āha‘‘ māyā’’ tiādi.
  9247. 219247,67,1403,88,94,1,57,6,Māyādayo hi maṇiādivasena dissamānā ataṃsabhāvatāya asārā.
  9248. 219248,67,1403,95,99,1,42,4,Tattha mantosadhabhāvitā indajālādikā māyā.
  9249. 219249,67,1403,100,102,1,18,2,Migataṇhikā marīci.
  9250. 219250,67,1403,103,105,1,21,2,Supinameva supinantaṃ.
  9251. 219251,67,1403,106,110,1,50,4,Maṇḍalākārena āvijjhiyamānaṃ alātameva alātacakkaṃ.
  9252. 219252,67,1403,111,118,1,90,7,Gandhabbadevaputtānaṃ kīḷanicchāvasena nagaraṃ viya ākāse upaṭṭhānamattaṃ gandhabbanagaraṃ.
  9253. 219253,67,1404,2,68,1,186,17,"{Ettāvatā}ti yvāyaṃ‘‘ jātaṃ rūpaṃ paccuppannan’’ tiādipāḷinayānusārena( paṭi. ma.1.49),‘‘ yaṃ kiñci rūpaṃ atītānāgatapaccuppannan’’ tiādipāḷinayānusārena( ma. ni.1.347,361;2.113;3.86,89; paṭi. ma.1.48) vā yāva udayabbayapaṭivedhā bhāvanāvidhi āraddho, ettāvatā. "
  9254. 219254,67,1404,69,77,1,102,7,"Kalāpasammasanādikopi hi sabbo bhāvanāvidhi udayabbayañāṇuppādanasseva, na parisaparisarīrakarabandhoti. "
  9255. 219255,67,1404,78,81,1,36,2,{Vayadhammamevā}ti bhijjanasabhāvameva.
  9256. 219256,67,1404,82,86,1,29,4,Vayaṃ upeti attano dhammatāya.
  9257. 219257,67,1404,87,99,1,95,11,"Yañhi upakkamena vinassatīti vuccati, tampi attano dhammatāya eva vinassati ahetukattā vināsassa. "
  9258. 219258,67,1404,100,104,1,36,4,Upakkamahetu pana visadisuppādo hoti.
  9259. 219259,67,1404,105,170,1,226,28,"Iminā {ākārenā}ti‘‘ yaṃ kiñci samudayadhammaṃ, sabbaṃ taṃ nirodhadhamman’’ ti( saṃ. ni.5.1081; mahāva.16; paṭi. ma.2.30) hi vuttaṃ, tasmā vayaṃ anālambitvāpi‘‘ vayadhammameva uppajjatī’’ ti udayassa,‘‘ uppannañca idaṃ vayaṃ upetī’’ ti vayassa ca iminā yathāvuttena paccakkhakaraṇākārena. "
  9260. 219260,67,1404,171,184,1,65,8,"Adhunā uppannaṃ, na tāva balappattanti āha‘‘ taruṇavipassanāñāṇan’’ ti. "
  9261. 219261,67,1404,185,207,1,192,16,"Kalāpasammasanādivasena pavattaṃ sammasanaṃ na nippariyāyena vipassanāsamaññaṃ labhati, udayabbayānupassanādivasena pavattameva labhatīti āha‘‘ yassādhigamā āraddhavipassakoti saṅkhaṃ gacchatī’’ ti. "
  9262. 219262,67,1405,2,2,1,30,1,Vipassanupakkilesakathāvaṇṇanā
  9263. 219263,67,1406,2,21,1,196,13,"732. Imāya udayabbayānupassanāsaṅkhātāya taruṇavipassanāya vasena, na āraddhavipassanānaṃ bhaṅgānupassanādisaṅkhātāya taruṇavipassanāya, nāpi nibbidānupassanādisaṅkhātāya balavavipassanāya vasenāti attho. "
  9264. 219264,67,1406,22,27,1,42,5,Na hi tadā vipassanupakkilesā uppajjantīti.
  9265. 219265,67,1406,28,34,1,71,5,{Āraddhavipassakassā}ti ca āraddhavipassakassevāti eva-kāro luttaniddiṭṭho.
  9266. 219266,67,1406,35,43,1,35,4,Tenāha‘‘ vipassanupakkilesā hī’’ tiādi.
  9267. 219267,67,1406,44,48,1,71,4,Diṭṭhigāhādivatthubhāvena vipassanaṃ upakkilesantīti vipassanupakkilesā.
  9268. 219268,67,1406,49,60,1,87,7,‘‘ Ariyasāvakassā’’ ti idaṃ ukkaṭṭhaniddesena vuttaṃ balavavipassanāpattassāpi anuppajjanato.
  9269. 219269,67,1406,61,67,1,70,5,{Vippaṭipannakassā}ti sīlavipattiādivasena yathā tathā vippaṭipannakassa.
  9270. 219270,67,1406,68,80,1,71,8,Tassa pana paṭipattiyā garahitabbataṃ dassento‘‘ vippaṭipannakassā’’ ti āha.
  9271. 219271,67,1406,81,85,1,35,4,Ca -saddo uparipadadvayepi yojetabbo.
  9272. 219272,67,1406,86,93,1,71,6,{Nikkhittakammaṭṭhānassā}ti vipassanaṃ ārabhitvā antarā vosānaṃ āpannassa.
  9273. 219273,67,1406,94,100,1,72,5,{Kusītapuggalassā}ti sīlasampannasseva kosajjena bhāvanaṃ ananuyuñjantassa.
  9274. 219274,67,1406,101,109,1,105,7,Atha vā {vippaṭipannakassā}ti vipassanābhāvanāsaṅkhātāya sammāpaṭipattiyā abhāvena vigarahitapaṭipattikassa.
  9275. 219275,67,1406,110,124,1,119,12,"Vipassanāpaṭipattiyeva hi sasambhārā pubbabhāge sammāpaṭipatti, tadaññā vippaṭipatti, sā ca tattha nikkhittadhurassa hoti. "
  9276. 219276,67,1406,125,136,1,82,7,Nikkhittadhuratā ca kosajjenāti vuttaṃ‘‘ nikkhittakammaṭṭhānassa kusītapuggalassā’’ ti.
  9277. 219277,67,1406,137,142,1,55,4,{Yuttappayuttassā}ti yogena ñāṇena bhāvanamanuyuñjantassa.
  9278. 219278,67,1406,143,155,1,73,8,Sā pana yuttappayuttatā samathavasenāpi hotīti āha‘‘ āraddhavipassakassā’’ ti.
  9279. 219279,67,1406,156,162,1,69,6,Uppajjantiyeva na nuppajjanti aññathā maggāmaggañāṇasseva asambhavato.
  9280. 219280,67,1407,2,23,1,182,16,"Obhāsādīsu ‘‘ ariyadhammo’’ ti pavattaṃ uddhaccaṃ vikkhepo dhammuddhaccaṃ, tena dhammuddhaccena vipassanāvīthito ukkamanena virūpaṃ gahitaṃ pavattitaṃ mānasaṃ dhammuddhaccaviggahitamānasaṃ. "
  9281. 219281,67,1407,24,35,1,83,9,"Obhāso {dhammo}ti kāraṇūpacārenāha, īdisaṃ obhāsaṃ vissajjento mama ariyamaggoti attho. "
  9282. 219282,67,1407,36,59,1,56,11,Obhāsaṃ āvajjati‘‘ nibbānan’’ ti vā‘‘ maggo’’ ti vā‘‘ phalan’’ ti vā.
  9283. 219283,67,1407,60,73,1,109,11,"Nibbānan ti gaṇhanto tattha pavattadhamme maggaphalabhāvena gaṇhāti, ñāṇādike pana maggaphalabhāveneva gaṇhāti. "
  9284. 219284,67,1407,74,86,1,76,11,"Tato vikkhepo uddhaccan ti tato obhāsahetu yo vikkhepo, taṃ uddhaccanti attho."
  9285. 219285,67,1407,87,104,1,86,9,‘‘ Uddhaccena viggahitamānaso’’ ti saṅkhepato vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ aniccato’’ tiādi vuttaṃ.
  9286. 219286,67,1408,2,19,1,97,11,Tattha anicca… pe… nappajānāti‘‘ maggaṃ pattosmī’’ ti saññāya aniccatādivasena manasikārasseva abhāvato.
  9287. 219287,67,1408,20,22,1,12,2,Ayañca attho–
  9288. 219288,67,1409,2,28,1,124,20,"‘ ‘ Yo hi koci, āvuso, bhikkhu vā bhikkhunī vā mama santike arahattappattiṃ byākaroti, sabbo so catūhi maggehi, etesaṃ vā aññatarena. "
  9289. 219289,67,1409,29,31,1,15,2,Katamehi catūhi?
  9290. 219290,67,1409,32,52,1,159,17,"Idhāvuso, bhikkhu samathapubbaṅgamaṃ vipassanaṃ bhāveti, tassa samathapubbaṅgamaṃ vipassanaṃ bhāvayato maggo sañjāyati, so taṃ maggaṃ āsevati bhāveti bahulīkaroti. "
  9291. 219291,67,1409,53,65,1,76,10,Tassa taṃ maggaṃ āsevato… pe… karoto saṃyojanāni pahīyanti anusayā byantīhonti.
  9292. 219292,67,1410,2,22,1,108,13,"‘ ‘ Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu vipassanāpubbaṅgamaṃ samathaṃ bhāveti… pe… samathavipassanaṃ yuganaddhaṃ bhāveti… pe…."
  9293. 219293,67,1411,2,50,1,209,28,"‘ ‘ Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhuno dhammuddhaccaviggahitaṃ mānasaṃ hoti, hoti so, āvuso, samayo yaṃ taṃ cittaṃ ajjhattameva santiṭṭhati sannisīdati ekodi hoti samādhiyati, tassa maggo sañjāyati… pe… anusayā byantīhontī’’ ti( a. ni.4.170)– "
  9294. 219294,67,1412,2,5,1,29,3,Iminā suttapadeneva veditabbo.
  9295. 219295,67,1412,6,11,1,73,5,Ettha hi catutthamaggavissajjane yathāvuttamaggaphalanibbānadhammā dhammo.
  9296. 219296,67,1412,12,28,1,116,11,"Tattha uddhaccaṃ‘‘ adhigatamaggādikohamasmī’’ ti amaggādīsu vikkhepo dhammuddhaccaṃ, tena upaddutaṃ viggahitamānasaṃ hoti. "
  9297. 219297,67,1412,29,59,1,160,19,"Nikanti obhāsādīsu apekkhā sukhumarūpā taṇhā, sā vipassanābhiratiākārena upaṭṭhahantī adhimānikena‘‘ dhammo’’ ti gayhatīti āha‘‘ nikanti‘ dhammo’ ti nikantiṃ āvajjatī’’ ti. "
  9298. 219298,67,1413,2,13,1,91,6,"733. {Vipassanobhāso}ti vipassanācittasamuṭṭhitaṃ, sasantatipatitaṃ utusamuṭṭhānañca bhāsuraṃ rūpaṃ. "
  9299. 219299,67,1413,14,48,1,286,28,"Tattha vipassanācittasamuṭṭhitaṃ yogino sarīraṭṭhameva pabhassaraṃ hutvā tiṭṭhati, itaraṃ sarīraṃ muñcitvā ñāṇānubhāvānurūpaṃ samantato pattharati, taṃ tasseva paññāyati, tena phuṭṭhokāse rūpagatampi passati, passanto ca cakkhuviññāṇena passati, udāhu manoviññāṇenāti vīmaṃsitabbanti vadanti. "
  9300. 219300,67,1413,49,56,1,75,7,Dibbacakkhulābhino viya taṃ manoviññāṇaviññeyyamevāti vuttaṃ viya dissatīti.
  9301. 219301,67,1413,57,62,1,54,5,Vipassanāvīthi nāma paṭipāṭiyā pavattamānā vipassanāva.
  9302. 219302,67,1413,63,87,1,125,18,"Ukkantā nāma hoti yoginā‘‘ maggappattomhī’’ ti adhimānena vissaṭṭhattā, tassa vā yogino vipassanā tato eva vīthi ukkantā nāma hoti. "
  9303. 219303,67,1413,88,91,1,35,3,Mūlakammaṭṭhānan ti vipassanamevāha.
  9304. 219304,67,1414,2,6,1,45,3,{Vemattatāyā}ti appavipulatāvasena visadisatāya.
  9305. 219305,67,1414,7,10,1,16,2,{Assā}ti obhāsassa.
  9306. 219306,67,1414,11,16,1,46,5,Dvīhi kuṭṭehi paricchinnaṃ gehaṃ dvikuṭṭagehaṃ.
  9307. 219307,67,1414,17,43,1,214,23,"Tassa kira abbhantarepi ekā bhitti hoti bahipi, ubhinnaṃ antare anupariyāyapathaṃ hoti, sāyanhe tattha santharitāni pañcavaṇṇāni kusumāni, visadañāṇassa obhāsena pharitaṭṭhāne rūpagatañca dibbacakkhuno viya paññāyanti. "
  9308. 219308,67,1414,44,53,1,32,5,Tena vuttaṃ‘‘ bhante mayhan’’ tiādi.
  9309. 219309,67,1415,2,18,1,105,12,Evaṃ obhāsassa vemattatāya vatthuṃ dassetvā cirakālavippalambane vatthuṃ dassetuṃ‘‘ ayaṃ panā’’ tiādi vuttaṃ.
  9310. 219310,67,1415,19,29,1,77,8,"Tattha ayaṃ pana {vipassanupakkileso}ti vakkhamānappakāraṃ sandhāyāha, na sabbaṃ. "
  9311. 219311,67,1415,30,35,1,40,4,{So}ti so samathavipassanālābhī adhimāniko.
  9312. 219312,67,1416,2,6,1,38,3,{Divāsane}ti divāṭṭhāne nisīditabbaāsane.
  9313. 219313,67,1416,7,28,1,84,11,"Paṭhamaṃ‘‘ pañhaṃ pucchissāmī’’ ti cintitattā vuttaṃ‘‘ pañhaṃ, bhante, pucchituṃ āgatomhī’’ ti. "
  9314. 219314,67,1417,2,25,1,169,18,"Pacchā upāyena puthujjanabhāvaṃ viññāpetvā kammaṭṭhāne niyojessāmīti cintitattā vuttaṃ‘‘ avassayo bhavissāmiccevāhaṃ āgato’’ ti, tassa ca padhānattā sāvadhāraṇaṃ katvā vuttaṃ. "
  9315. 219315,67,1417,26,35,1,88,8,Ayaṃ {dhammo}ti ayaṃ ariyamaggānugato paṭisambhidādhammoti therassa ajjhāsayavasena vadati.
  9316. 219316,67,1417,36,39,1,27,3,Samādhin ti abhiññāsamādhiṃ.
  9317. 219317,67,1417,40,43,1,38,2,{Añcitakaṇṇo}ti niccalaṭṭhapitakaṇṇapuṭo.
  9318. 219318,67,1417,44,47,1,25,3,Palāyituṃ āraddho bhayena.
  9319. 219319,67,1417,48,57,1,31,5,Tenāha‘‘ thero kira dosacarito’’ ti.
  9320. 219320,67,1417,58,64,1,50,6,Dosacaritassa hi sūrassāpi sahasā bhayaṃ uppajjati.
  9321. 219321,67,1417,65,80,1,110,10,Tenassa khīṇāsavatthero ajjhāsayaṃ ñatvā‘‘ iminā upāyena puthujjanabhāvaṃ jānāpessāmī’’ ti hatthinimmāpanādimakāsi.
  9322. 219322,67,1417,81,86,1,41,5,Dosacaritattā hi thero khippaṃ paṭivijjhi.
  9323. 219323,67,1417,87,90,1,26,3,Khippavirāgī hi dosacarito.
  9324. 219324,67,1418,2,11,1,51,5,734. {Tassā}ti udayabbayañāṇaṃ matthakaṃ pāpentassa yogino.
  9325. 219325,67,1418,12,29,1,102,11,"‘‘ Evampi rūpaṃ udeti, evampi rūpaṃ vetī’’ tiādinā udayabbayānupassanamevettha tulanaṃ, tīraṇañca veditabbaṃ. "
  9326. 219326,67,1418,30,51,1,145,14,"Yathā devānamindena khittaṃ vajiraṃ amoghaṃ, appaṭihatañca hoti, evamidampi ñāṇaṃ nipuṇaṃ udayabbayadassaneti vuttaṃ‘‘ vissaṭṭhaindavajiramivā’’ tiādi. "
  9327. 219327,67,1418,52,56,1,27,4,Tattha tikhiṇan ti akuṇṭhaṃ.
  9328. 219328,67,1418,57,60,1,19,3,Sūran ti tejavantaṃ.
  9329. 219329,67,1418,61,68,1,61,7,Ativisadan ti nisitabhāvena ativiya paṭutaraṃ ñāṇaṃ uppajjati.
  9330. 219330,67,1418,69,79,1,43,6,Tathā hinena yogī‘‘ maggappattosmī’’ ti maññati.
  9331. 219331,67,1419,2,6,1,45,3,{Vipassanāpītī}ti vipassanācittasampayuttā pīti.
  9332. 219332,67,1419,7,12,1,38,5,Khuddakādayo pītiyo heṭṭhā vaṇṇitā eva.
  9333. 219333,67,1419,13,34,1,119,14,"Yasmā udayabbayānupassanāya vīthipaṭipannāya anukkamena pañca pītiyo uppajjanti, tasmā vuttaṃ‘‘ ayaṃ pañca… pe… uppajjatī’’ ti. "
  9334. 219334,67,1419,35,41,1,67,6,Matthakappattena pana udayabbayañāṇena saddhiṃ pharaṇāpītiyeva hoti.
  9335. 219335,67,1419,42,47,1,53,5,Upacārappanākkhaṇato aññadāpi hi pharaṇāpīti hotiyeva.
  9336. 219336,67,1419,48,57,1,44,5,Tenāha‘‘ sakalasarīraṃ pūrayamānā uppajjatī’’ ti.
  9337. 219337,67,1420,2,27,1,187,20,"Passaddhiādīni cha yugaḷakāni aññamaññāviyoginīti passaddhiyā uppannāya itarāpi uppannā eva hontīti kiccadassanamukhena tā sabbāpi dassento‘‘ kāyacittānaṃ neva daratho, na gāravan’’ tiādimāha. "
  9338. 219338,67,1420,28,36,1,83,7,"Tattha kāyaggahaṇena rūpakāyassapi gahaṇaṃ veditabbaṃ, na vedanādikkhandhattayasseva. "
  9339. 219339,67,1420,37,41,1,58,4,Kāyappassaddhiādayo hi rūpakāyassāpi darathādinimmaddikāti.
  9340. 219340,67,1420,42,57,1,234,13,Kāyacittāni passaddhāni… pe… ujukāniyeva honti tesaṃ apassaddhādibhāvassa hetubhūtānaṃ uddhaccādithinamiddhādidiṭṭhimānādisesanīvaraṇādiassaddhiyādimāyāsātheyyādisaṃkilesadhammānaṃ vidhamanavasena tadā vipassanācittuppādassa pavattanato.
  9341. 219341,67,1420,58,63,1,49,4,Tasmiṃ {samaye}ti tasmiṃ udayabbayañāṇuppattisamaye.
  9342. 219342,67,1420,64,89,1,218,21,"Manussānaṃ ayanti mānusī, manussayoggā kāmasukharati, tādisehi manussavisesehi anubhavitabbatānativattanato dibbā ratipi saṅgahitā, mānusīsadisatāya kāmasukhabhāvena dibbā ratipi vā, tassā atikkantatāya na mānusīti amānusī. "
  9343. 219343,67,1421,2,13,1,60,9,"Suññāgāran ti yaṃ kiñci vivittaṃ senāsanaṃ, vipassanaṃ eva vā. "
  9344. 219344,67,1421,14,29,1,93,10,"Sāpi hi niccabhāvādisuññatāya, yogino sukhasannissayatāya ca‘‘ suññāgāran’’ ti vattabbataṃ labhati. "
  9345. 219345,67,1421,30,35,1,59,5,Cittassa anupassanakarānaṃ kilesānaṃ vigamena santacittassa.
  9346. 219346,67,1421,36,40,1,36,4,Saṃsāre bhayassa ikkhanena bhikkhuno.
  9347. 219347,67,1421,41,46,1,68,5,Sammā ñāyena rūpārūpadhammānaṃ udayabbayānupassanādivasena vipassato.
  9348. 219348,67,1421,47,52,1,62,5,Sammasato anāraddhavipassanānaṃ manussānaṃ avisayatāya amānusī.
  9349. 219349,67,1421,53,60,1,68,6,Vipassanāpītisukhasaññitā rati {hotī}ti ayamettha gāthāya saṅkhepattho.
  9350. 219350,67,1421,61,66,1,50,5,Dutiyagāthā pana udayabbayañāṇameva sandhāya vuttā.
  9351. 219351,67,1421,67,75,1,39,7,Tattha yato {yato}ti rūpato vā arūpato vā.
  9352. 219352,67,1422,2,7,1,59,4,Vipassanāsukhan ti vipassanācittasampayuttaṃ cetasikasukhaṃ.
  9353. 219353,67,1422,8,18,1,78,9,"Yasmā taṃsamuṭṭhitehi atipaṇītarūpehi sabbo kāyo pariphuṭo, paribrūhito ca hoti. "
  9354. 219354,67,1422,19,28,1,46,5,Tasmā vuttaṃ‘‘ sakalasarīraṃ abhisandayamānan’’ ti.
  9355. 219355,67,1423,2,8,1,54,5,"Adhimokkhoti saddhā, na yevāpanakādhimokkhoti adhippāyo. "
  9356. 219356,67,1423,9,25,1,141,14,"Sā cettha na kammaphalaṃ, ratanattayaṃ vā saddahanavasena pavattā, atha kho kilesakālussiyāpagamena sampayuttānaṃ ativiya pasannabhāvahetubhūtā. "
  9357. 219357,67,1423,26,38,1,49,6,Tenāha‘‘ vipassanāsampayuttā… pe… saddhā uppajjatī’’ ti.
  9358. 219358,67,1424,2,10,1,124,8,Purimuppannabhāvanābalasaṃsiddhaṃ samappavattaṃ vīriyaṃ sampayuttadhammānaṃ saṃkilesapakkhato kosajjato paggaṇhanato paggaho.
  9359. 219359,67,1424,11,19,1,31,4,Tenāha‘‘ paggahoti vīriyan’’ tiādi.
  9360. 219360,67,1425,2,8,1,59,5,{Supaṭṭhitā}ti sabhāvasallakkhaṇena ārammaṇe suṭṭhu upaṭṭhitā.
  9361. 219361,67,1425,9,16,1,70,6,{Supatiṭṭhitā}ti paṭipakkhavigamena tena acalanīyatāya suṭṭhu patiṭṭhitā.
  9362. 219362,67,1425,17,22,1,27,5,Tato eva nikhātā viya acalā.
  9363. 219363,67,1425,23,30,1,73,6,Acalabhāveneva {pabbatarājasadisā}ti tīhipi padehi supatiṭṭhitameva dasseti.
  9364. 219364,67,1425,31,34,1,15,2,{So}ti yogāvacaro.
  9365. 219365,67,1425,35,47,1,70,12,Yaṃ yaṃ ṭhānan ti yaṃ yaṃ attano upatiṭṭhānaṭṭhānaṃ rūpaṃ vā arūpaṃ vā.
  9366. 219366,67,1425,48,51,1,26,2,{Okkhanditvā}ti anupavisitvā.
  9367. 219367,67,1425,52,56,1,32,3,{Pakkhinditvā}ti tasseva vevacanaṃ.
  9368. 219368,67,1425,57,75,1,166,14,Dibbacakkhuno paribhaṇḍabhūtassa yathākammūpagañāṇassa upaṭṭhahante paralokasaññite satte sandhāyāha‘‘ dibbacakkhuno paraloko viyā’’ ti na dibbacakkhuno paralokavisayattā.
  9369. 219369,67,1425,76,78,1,26,2,Vaṇṇāyatanavisayañhi tanti.
  9370. 219370,67,1425,79,87,1,50,7,"Assa sati upaṭṭhāti khāyati, upatiṭṭhatīti vā attho. "
  9371. 219371,67,1425,88,101,1,110,11,"Yadaggena hi sati ārammaṇaṃ okkhanditvā upatiṭṭhati, tadaggena ārammaṇampissa okkhanditvā upatiṭṭhatīti vuccati. "
  9372. 219372,67,1426,2,8,1,77,6,Vicinitavisayattā saṅkhārānaṃ vicinane majjhattabhāvena ṭhitā vipassanupekkhā.
  9373. 219373,67,1426,9,14,1,51,5,Sā pana atthato tathāpavattā tatramajjhattupekkhāva.
  9374. 219374,67,1426,15,27,1,101,8,Manodvārāvajjanacittasampayuttā cetanā āvajjane ajjhupekkhanavasena pavattiyā‘‘ āvajjanupekkhā’’ ti vuttā.
  9375. 219375,67,1426,28,36,1,95,8,Udayabbayānaṃ suṭṭhutaraṃ upaṭṭhānato tadanupassanāyaṃ majjhattabhūtā idha vipassanupekkhā nāma.
  9376. 219376,67,1426,37,49,1,75,8,Te pana udayabbayā sabbasaṅkhārānanti āha‘‘ sabbasaṅkhāresu majjhattabhūtā’’ ti.
  9377. 219377,67,1426,50,60,1,129,9,"Āvajjanāya indavajiratattanārācasadisatā, sūratikkhabhāvo ca sabbaññutaññāṇapurecarā viya tadanucarañāṇassa tathābhāvena daṭṭhabbā. "
  9378. 219378,67,1427,2,8,1,47,4,{Vipassanānikantī}ti vipassanāya nikāmanā apekkhā.
  9379. 219379,67,1427,9,23,1,95,10,Obhāsādayo vipassanāya vijambhanabhūtā tassā alaṅkāro viya hontīti āha‘‘ obhāsādipaṭimaṇḍitāyā’’ ti.
  9380. 219380,67,1427,24,27,1,18,3,Ālayan ti apekkhaṃ.
  9381. 219381,67,1427,28,47,1,139,14,"Sukhumā, {santākārā}ti sukhumākārā, santākārā ca, sā cassā sukhumasantākāratā bhāvanāya sātisayappavattiyā, yato kilesabhāvopissā duviññeyyo hoti. "
  9382. 219382,67,1427,48,61,1,37,7,Tenāha‘‘ yā nikanti kilesoti… pe… hotī’’ ti.
  9383. 219383,67,1428,2,6,1,35,3,{Etesupī}ti yathādassitesu ñāṇādīsupi.
  9384. 219384,67,1428,7,28,1,133,12,"‘‘ Aññatarasmiṃ uppanne’’ ti idaṃ uppanne aññatarasmiṃ‘‘ maggappattomhī’’ tiādiggahaṇadassanatthaṃ vuttaṃ, na aññataraññatarasseva uppajjanato. "
  9385. 219385,67,1428,29,41,1,80,11,"Na vāpi hi upakkilesā ekakkhaṇepi uppajjanti, paccavekkhaṇā pana visuṃ visuṃ hoti."
  9386. 219386,67,1428,42,64,1,136,17,"‘‘ Na vata me ito pubbe evarūpā nikanti uppannapubbā’’ ti idaṃ dhammasabhāvadassanavasena vuttaṃ, na pana tadā yogino tathācittappavattivasena. "
  9387. 219387,67,1428,65,89,1,105,15,"Na hi so tadā taṃ‘‘ nikantī’’ ti jānāti, tathā sati tabbisayassa‘‘ maggappattomhī’’ tiādiggahaṇassa asambhavo eva. "
  9388. 219388,67,1428,90,107,1,90,12,"Tasmā evamassa siyā‘‘ na vata me evarūpā bhāvanābhirati uppannapubbā, addhā maggappattomhī’’ ti. "
  9389. 219389,67,1429,2,14,1,103,8,735. {Upakkilesavatthutāyā}ti nippariyāyato diṭṭhimānataṇhā idha upakkilesā tesaṃ vatthutāya uppattiṭṭhānatāya.
  9390. 219390,67,1429,15,25,1,35,6,Na sabhāvatoti āha‘‘ na akusalattā’’ ti.
  9391. 219391,67,1429,26,44,1,96,12,"Yathā pana obhāsādayo, evaṃ nikantipi diṭṭhigāhādīnaṃ ṭhānaṃ hotīti vuttaṃ‘‘ upakkilesavatthu cā’’ ti. "
  9392. 219392,67,1429,45,51,1,57,5,{Vatthuvasenevā}ti gāhe anāmasitvā gāhānaṃ vatthutāvaseneva.
  9393. 219393,67,1429,52,85,1,168,21,Attavādī hi‘‘ ahaṃbuddhinibandhano’’ ti parikappito attā obhāsassa sāmibhūto‘‘ mamā’’ ti sāmivacanassa visayabhāvena gahitoti āha‘‘ mama obhāso uppannoti gaṇhato hi diṭṭhigāho’’ ti.
  9394. 219394,67,1429,86,104,1,118,14,Obhāsassa manāpaggahaṇamukhena tena attānaṃ seyyādito dahatīti vuttaṃ‘‘ manāpo vata obhāso uppannoti gaṇhato mānagāho’’ ti.
  9395. 219395,67,1429,105,108,1,24,2,{Assādayato}ti sampiyāyato.
  9396. 219396,67,1429,109,114,1,52,5,Tesan ti diṭṭhigāhādisaññitānaṃ upakkilesānaṃ vasena.
  9397. 219397,67,1429,115,118,1,29,2,{Obhāsādīsū}ti obhāsādinimittaṃ.
  9398. 219398,67,1429,119,141,1,137,15,"Kampanaṃ yathāraddhavipassanāya aṭṭhatvā vikkhepāpatti, sā ca obhāsādīsu taṇhādigāhoti dassento‘‘ obhāsādīsu kampati… pe… samanupassatī’’ ti āha. "
  9399. 219399,67,1430,2,6,1,43,4,Obhāsanimittaṃ cittaṃ vikampatīti sambandho.
  9400. 219400,67,1430,7,15,1,60,7,Obhāse vā visayabhūte upakkilesehi cittaṃ vikampatīti yojanā.
  9401. 219401,67,1430,16,25,1,31,5,Tenāha‘‘ yehi cittaṃ pavedhatī’’ ti.
  9402. 219402,67,1430,26,29,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  9403. 219403,67,1430,30,33,1,19,2,{Upaṭṭhāne}ti satiyaṃ.
  9404. 219404,67,1430,34,39,1,35,4,Upekkhāya {cā}ti vipassanupekkhāya ca.
  9405. 219405,67,1431,2,2,1,32,1,Maggāmaggavavatthānakathāvaṇṇanā
  9406. 219406,67,1432,2,10,1,50,4,736. Kusalo {panā}tiādīsu kammaṭṭhānakosallayogena kusalo.
  9407. 219407,67,1432,11,13,1,25,2,Paripakkañāṇatāya paṇḍito.
  9408. 219408,67,1432,14,16,1,20,2,Āgamabyattiyā byatto.
  9409. 219409,67,1432,17,20,1,67,3,Upakkilesatabbisodhanesu ādīnavānisaṃsāvabodhayogato buddhisampanno.
  9410. 219410,67,1432,21,52,1,244,25,"Ayaṃ kho {so}ti yo so ācariyena kammaṭṭhānadānakāle udayabbayañāṇuppattisamaye uppajjatīti vutto, ayaṃ kho so obhāso uppannoti upakkilesavatthubhāvavavatthānaṃ dassetvā idānissa vipassanāya visayabhāvūpanayanavidhiṃ dassento‘‘ so kho panā’’ tiādimāha. "
  9411. 219411,67,1432,53,64,1,109,10,"Tattha paṭhamanaye aniccalakkhaṇavibhāvanameva dassitaṃ, tasmiṃ siddhe itarampi lakkhaṇadvayaṃ siddhameva hoti. "
  9412. 219412,67,1432,65,83,1,165,14,Dutiyanaye pana obhāsādike nissāya uppajjanakadiṭṭhigāhādīnaṃ ugghāṭanasamugghāṭanapariyādānavasena manasikāravidhiṃ dassetuṃ‘‘ sace obhāso attā bhaveyyā’’ tiādi vuttaṃ.
  9413. 219413,67,1432,84,111,1,140,14,"Arūpasattake‘‘ sace saṅkhārā attā bhaveyyun’’ tiādi ( visuddhi.2.721) sabbasaṅkhārasaṅgaṇhanavasena sāmaññato vuttaṃ, idha obhāsādivasena saṅkhāre vibhajja vuttaṃ. "
  9414. 219414,67,1432,112,126,1,95,10,Seso manasikāravidhi tattha vuttanayovāti āha‘‘ sabbaṃ arūpasattake vuttanayena vitthāretabban’’ ti.
  9415. 219415,67,1433,2,34,1,150,18,"Obhāsaṃ ‘‘ netaṃ mamā’’ ti samanupassanto taṇhāgāhato cittaṃ visodheti,‘‘ nesohamasmī’’ ti samanupassanto mānagāhato,‘‘ na meso attā’’ ti samanupassanto diṭṭhigāhato. "
  9416. 219416,67,1433,35,44,1,32,5,Tenāha‘‘ obhāsaṃ netaṃ mamā’’ tiādi.
  9417. 219417,67,1433,45,48,1,19,3,Esa nayo ñāṇādīsupi.
  9418. 219418,67,1434,2,11,1,74,8,Imāni dasa {ṭhānānī}ti imāni yathāvuttāni obhāsādīni dasa upakkilesakāraṇāni.
  9419. 219419,67,1434,12,25,1,124,12,Paññā yassa {pariccitā}ti yassa yogino paññā obhāsādīsu aniccatādiggahaṇavasena paricitavatī pariggahetvā upaparikkhitvā ṭhitā.
  9420. 219420,67,1434,26,30,1,62,4,Dhammuddhaccassa samaggabhāvajānanena dhammuddhaccakusalo hoti.
  9421. 219421,67,1435,2,6,1,69,4,Vīthipaṭipannan ti udayabbayānupassanāvasena vipassanāvīthipaṭipannaṃ.
  9422. 219422,67,1436,2,19,1,182,15,"Diṭṭhivisuddhiyan ti diṭṭhivisuddhiyaṃ adhigatāyaṃ, diṭṭhivisuddhiñāṇena vā diṭṭhiyā visodhane dukkhasaccassa vavatthānaṃ kataṃ hoti dukkhasaccapariyāpannassa nāmarūpassa vavatthānato. "
  9423. 219423,67,1436,20,36,1,98,10,Nāmarūpassa paccayā nāmarūpasamudayapakkhiyāti āha‘‘ kaṅkhā… pe… samudayasaccassa vavatthānaṃ katan’’ ti.
  9424. 219424,67,1436,37,43,1,55,5,"Abhidhammanayena hi sabbakilesā, kammañca samudayasaccaṃ. "
  9425. 219425,67,1436,44,47,1,17,3,Imissan ti imāyaṃ.
  9426. 219426,67,1436,48,51,1,18,2,{Sammā}ti aviparītaṃ.
  9427. 219427,67,1436,52,56,1,43,3,{Maggassā}ti ariyamaggassa upāyabhūtamaggassa.
  9428. 219428,67,1437,2,4,1,52,2,Maggāmaggañāṇadassanavisuddhiniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9429. 219429,67,1438,2,4,1,29,2,Iti vīsatimaparicchedavaṇṇanā.
  9430. 219430,67,1439,2,4,1,41,2,21 . Paṭipadāñāṇadassanavisuddhiniddesavaṇṇanā
  9431. 219431,67,1440,2,2,1,43,1,Upakkilesavimuttaudayabbayañāṇakathāvaṇṇanā
  9432. 219432,67,1441,2,12,1,75,5,737. Vipassanācārassa matthakappattiyā saṅkhārupekkhāñāṇaṃ sikhāppattā vipassanā.
  9433. 219433,67,1441,13,30,1,125,13,Sikhāppatti panassa udayabbayañāṇādīnaṃ attaṭṭhamānaṃvasena jātāti āha‘‘ aṭṭhannaṃ pana ñāṇānaṃ vasena sikhāppattā vipassanā’’ ti.
  9434. 219434,67,1441,31,42,1,119,7,Oḷārikoḷārikassa saccapaṭicchādakamohatamassa vigamanena saccappaṭivedhānukūlattā‘‘ saccānulomikañāṇan’’ ti anulomañāṇamāha.
  9435. 219435,67,1441,43,56,1,65,9,Tāni pana ñāṇāni sarūpato dassetuṃ‘‘ aṭṭhannanti cā’’ tiādi āraddhaṃ.
  9436. 219436,67,1441,57,78,1,214,16,"Tattha udayabbayadassanena saṅkhārānaṃ aniccalakkhaṇaṃ, tadanusārena itaralakkhaṇāni ca vibhāventīyeva udayabbayānupassanā pavattatīti katvā‘‘ vīthipaṭipannavipassanāsaṅkhātaṃ udayabbayānupassanāñāṇan’’ ti vuttanti keci. "
  9437. 219437,67,1441,79,85,1,63,6,Tayidaṃ tassa sabbaso tīraṇapariññābhāvameva maññamānehi vuttaṃ.
  9438. 219438,67,1441,86,101,1,148,12,"Kiñcāpi hi udayabbayañāṇaṃ tīraṇapariññantogadhameva, udayabbayādīnaṃ pana jānanaṭṭhena, paccakkhato dassanaṭṭhena ca ñāṇadassanāni, udayabbayañāṇādīni. "
  9439. 219439,67,1441,102,117,1,142,13,"Tāniyeva paṭipakkhato visuddhattā ñāṇadassanavisuddhi, sā eva ariyamaggo paṭipajjati etāyāti paṭipadā cāti {paṭipadāñāṇadassanavisuddhī}ti vuttaṃ. "
  9440. 219440,67,1441,118,124,1,48,6,Taṃ pana uppannamattaṃ appaguṇaṃ sandhāya vuttaṃ.
  9441. 219441,67,1441,125,129,1,69,4,Paguṇañhi niccasaññādipahānasiddhiyā pahānapariññāya adhiṭṭhānabhūtaṃ.
  9442. 219442,67,1441,130,138,1,71,8,Yato tadavigamena aṭṭhārasasu mahāvipassanāsu ekaccā adhigatā eva honti.
  9443. 219443,67,1441,139,150,1,116,11,Na hi udayabbayānaṃ paccakkhato paṭivedhena vinā sāmaññākārānaṃ tīraṇamattena sātisayaṃ paṭipakkhapahānaṃ sambhavati.
  9444. 219444,67,1441,151,161,1,86,9,"Asati ca paṭipakkhapahāne kuto ñāṇādīnaṃ vajiramiva avihatavegatā, tikhiṇavisadāditā vā. "
  9445. 219445,67,1441,162,167,1,77,5,Tasmā paguṇabhāvappattaṃ udayabbayañāṇaṃ pahānapariññāpakkhiyameva daṭṭhabbaṃ.
  9446. 219446,67,1441,168,176,1,89,7,"Sabbasaṅkhārānaṃ bhaṅgasseva anupassanā bhaṅgānupassanā, tadeva ñāṇaṃ bhaṅgānupassanāñāṇaṃ. "
  9447. 219447,67,1441,177,189,1,127,10,"Yathābhūtadassāvī bhāyati etasmāti bhayaṃ, tebhūmakadhammā, tesu bhayato upaṭṭhitesu bhāyitabbākāragāhiñāṇaṃ bhayatupaṭṭhānañāṇaṃ. "
  9448. 219448,67,1441,190,207,1,110,12,"Muñcituṃ icchatīti muñcitukamyaṃ, cittaṃ, puggalo vā, tassa bhāvo muñcitukamyatā , tadeva ñāṇaṃ muñcitukamyatāñāṇaṃ. "
  9449. 219449,67,1441,208,214,1,63,5,Puna paṭisaṅkhānākārena pavattaṃ ñāṇaṃ paṭisaṅkhānupassanāñāṇaṃ.
  9450. 219450,67,1441,215,220,1,75,5,Nirapekkhatāya saṅkhārānaṃ upekkhanavasena pavattañāṇaṃ saṅkhārupekkhāñāṇaṃ.
  9451. 219451,67,1441,221,229,1,97,6,"{Tasmā}ti yasmā upakkilesavimuttaṃ udayabbayañāṇādinavavidhañāṇaṃ paṭipadāñāṇadassanavisuddhi, tasmā. "
  9452. 219452,67,1442,2,25,1,119,12,738.‘‘ Upakkilesavimuttan’’ ti visesanena vibhāvitamatthaṃ anavabujjhanto codako‘‘ puna udayabbayañāṇe yogo kimatthiyo’’ ti pucchati.
  9453. 219453,67,1442,26,39,1,98,11,"Tattha {kimatthiyo}ti kiṃ payojano niratthako, pageva nibbattitattā pakkassa pacanaṃ viyāti adhippāyo. "
  9454. 219454,67,1442,40,54,1,129,10,Atha vā lakkhaṇasallakkhaṇādihetupaṭipāṭiggahaṇavasena tamatthaṃ ñāpetukāmo ācariyova kathetukamyatāvasena‘‘ kimatthiyo’’ ti pucchati.
  9455. 219455,67,1442,55,60,1,70,4,{Lakkhaṇasallakkhaṇattho}ti aniccādilakkhaṇānaṃ sammadeva upadhāraṇattho.
  9456. 219456,67,1442,61,71,1,53,6,Tattha kāraṇaṃ dassento‘‘ udayabbayañāṇaṃ hī’’ tiādimāha.
  9457. 219457,67,1442,72,87,1,144,13,"Nanu ca udayabbayañāṇaṃ nāma saṅkhārānaṃ udayabbayameva passati, na aniccādilakkhaṇattayaṃ, tena kathaṃ aniccatādilakkhaṇattayasallakkhaṇaṃ hotīti? "
  9458. 219458,67,1442,88,101,1,75,9,Na kho panetaṃ evaṃ daṭṭhabbaṃ‘‘ udayabbayañāṇaṃ lakkhaṇattayavisayaṃ hotī’’ ti.
  9459. 219459,67,1442,102,109,1,66,7,Udayabbaye pana paṭividdhe aniccalakkhaṇaṃ pākaṭaṃ hutvā upaṭṭhāti.
  9460. 219460,67,1442,110,117,1,27,4,"Tato‘‘ yadaniccaṃ, taṃ dukkhaṃ. "
  9461. 219461,67,1442,118,153,1,41,5,"Yaṃ dukkhaṃ, tadanattā’’ ti( saṃ. ni.3.15;45,77;4.1,4; paṭi. ma.2.10) itaralakkhaṇampi. "
  9462. 219462,67,1442,154,174,1,202,17,"Atha vā udayabbayaggahaṇena hutvā abhāvākāro, abhiṇhasampaṭipīḷanākāro, avasavattanākāro ca vibhūtataro hotīti kāraṇabhāvena udayabbayañāṇe yogassa lakkhaṇattayasallakkhaṇatthatā veditabbā, na sammukheneva. "
  9463. 219463,67,1442,175,179,1,47,3,{Heṭṭhā}ti maggāmaggañāṇadassanavisuddhito heṭṭhā.
  9464. 219464,67,1442,180,191,1,116,11,Tañhi obhāsādiuppattihetutāya tikkhaṃ visadaṃ hutvā pavattampi diṭṭhiādīhi upakkiliṭṭhattā kuṇṭhaṃ avisadameva jātaṃ.
  9465. 219465,67,1442,192,203,1,28,5,Tenāha‘‘ dasahi… pe… nāsakkhī’’ ti.
  9466. 219466,67,1443,2,9,1,37,3,739. {Amanasikārā}ti hetumhi nissakkavacanaṃ.
  9467. 219467,67,1443,10,29,1,90,11,‘‘ Kissa amanasikārā’’ ti hi idaṃ‘‘ kena paṭicchannattā’’ ti pucchitassa paṭicchādakassa hetupucchā.
  9468. 219468,67,1443,30,43,1,114,12,"Santatiyā hissa paṭicchannattā aniccalakkhaṇaṃ na upaṭṭhāti, sā ca santati udayabbayāmanasikārena paṭicchādikā jātā. "
  9469. 219469,67,1443,44,56,1,124,11,"Iriyāpathehi paṭicchannattā dukkhalakkhaṇaṃ na upaṭṭhāti, te ca iriyāpathā abhiṇhasampaṭipīḷanāmanasikārena paṭicchādakā jātā. "
  9470. 219470,67,1443,57,70,1,115,11,"Ghanena paṭicchannattā anattalakkhaṇaṃ na upaṭṭhāti, te ca ghanā nānādhātuvinibbhogāmanasikārena paṭicchādakā jātāti. "
  9471. 219471,67,1443,71,82,1,82,9,"Udayabbayaṃ passato na udayāvatthā vayāvatthaṃ pāpuṇāti, vayāvatthā vā udayāvatthaṃ. "
  9472. 219472,67,1443,83,108,1,137,17,"Aññova udayakkhaṇo, aññova vayakkhaṇoti ekopi dhammo khaṇavasena bhedato upaṭṭhāti, pageva atītādikoti āha‘‘ udayabbayaṃ pana… pe… upaṭṭhātī’’ ti. "
  9473. 219473,67,1443,109,119,1,116,9,Tattha santatiyā {vikopitāyā}ti pubbāpariyena pavattamānānaṃ dhammānaṃ aññoññabhāvasallakkhaṇena santatiyā ugghāṭitāya.
  9474. 219474,67,1443,120,138,1,165,17,"Na hi sammadeva udayabbayaṃ sallakkhentassa dhammā sambandhabhāvena upaṭṭhahanti, atha kho ayosalākā viya asambandhabhāvenāti suṭṭhutaraṃ aniccalakkhaṇaṃ pākaṭaṃ hoti. "
  9475. 219475,67,1444,2,13,1,142,10,Abhiṇhasampaṭipīḷanaṃ manasi {katvā}ti yathāpariggahitaudayabbayavasena saṅkhārānaṃ nirantaraṃ paṭipīḷiyamānataṃ vibādhiyamānataṃ manasi karitvā.
  9476. 219476,67,1444,14,20,1,77,5,Iriyāpathe {ugghāṭite}ti iriyāpathe labbhamānadukkhapaṭicchādakabhāve ugghāṭite.
  9477. 219477,67,1444,21,47,1,277,25,"Ekasmiñhi iriyāpathe uppannassa dukkhassa vinodakaṃ iriyāpathantaraṃ tassa paṭicchādakaṃ viya hoti, evaṃ sesāpīti iriyāpathānaṃ taṃtaṃdukkhapaṭicchādakabhāve yāthāvato ñāte tesaṃ dukkhapaṭicchādakabhāvo ugghāṭito nāma hoti saṅkhārānaṃ nirantaraṃ dukkhābhitunnatāya pākaṭabhāvato. "
  9478. 219478,67,1444,48,57,1,51,5,Tenāha‘‘ dukkhalakkhaṇaṃ yāthāvasarasato upaṭṭhātī’’ ti.
  9479. 219479,67,1444,58,64,1,65,5,{Nānādhātuyo}ti nānāvidhā pathavīādidhātuyo nānāvidhe sabhāvadhamme.
  9480. 219480,67,1444,65,92,1,110,15,"{Vinibbhujitvā}ti‘‘ aññā pathavīdhātu, aññā āpodhātū’’ tiādinā,‘‘ añño phasso, aññā vedanā’’ tiādinā ca visuṃ visuṃ katvā. "
  9481. 219481,67,1444,93,101,1,65,6,"Ghanavinibbhoge {kate}ti samūhaghane, kiccārammaṇaghane ca pabhedite. "
  9482. 219482,67,1444,102,158,1,499,48,"Yā hesā aññamaññūpatthaddhesu samuditesu rūpārūpadhammesu ekattābhinivesavasena aparimadditasaṅkhārehi gayhamānā samūhaghanatā, tathā tesaṃ tesaṃ dhammānaṃ kiccabhedassa satipi paṭiniyatabhāve ekato gayhamānā kiccaghanatā, tathā sārammaṇadhammānaṃ satipi ārammaṇakaraṇabhede ekato gayhamānā ārammaṇaghanatā ca, tā dhātūsu ñāṇena vinibbhujitvā dissamānā hatthena parimajjiyamāno pheṇapiṇḍo viya vilayaṃ gacchanti,‘‘ yathāpaccayaṃ pavattamānā suññā ete dhammā dhammamattā’’ ti anattalakkhaṇaṃ pākaṭataraṃ hoti. "
  9483. 219483,67,1444,159,171,1,39,6,Tena vuttaṃ‘‘ nānādhātuyo… pe… upaṭṭhātī’’ ti.
  9484. 219484,67,1445,2,12,1,58,5,"740. Dhuvabhāvapaṭikkhepato na niccanti aniccaṃ, khandhapañcakaṃ. "
  9485. 219485,67,1445,13,43,1,73,11,"Yathāha‘‘ rūpaṃ kho, rādha, aniccaṃ, vedanā… saññā… saṅkhārā… viññāṇaṃ aniccan’’ ti( saṃ. ni.3.172). "
  9486. 219486,67,1445,44,54,1,54,6,Tattha kāraṇaṃ vadanto‘‘ uppādavayaññathattabhāvā’’ ti āha.
  9487. 219487,67,1445,55,67,1,91,9,"Uppādo nibbattilakkhaṇaṃ, vayo vipariṇāmalakkhaṇaṃ, aññathattaṃ jarā, tesaṃ sabbhāvatoti attho. "
  9488. 219488,67,1445,68,74,1,39,4,Hutvā {abhāvato}ti uppajjitvā vinassanato.
  9489. 219489,67,1445,75,85,1,96,9,"Ettha ca purimena jātijarāmaraṇasabbhāvato aniccan ti dasseti, dutiyena pākabhāvaviddhaṃsābhāvato. "
  9490. 219490,67,1445,86,107,1,114,12,"Yassa bhāvena khandhapañcakaṃ‘‘ aniccan’’ ti vuccati, taṃ aniccalakkhaṇanti dassetuṃ‘‘ uppādavayaññathattan’’ tiādi vuttaṃ. "
  9491. 219491,67,1445,108,118,1,33,6,Tena hi taṃ‘‘ aniccan’’ ti lakkhīyati.
  9492. 219492,67,1445,119,122,1,25,2,{Ākāravikāro}ti ākāravikati.
  9493. 219493,67,1445,123,131,1,59,7,"Abhāvākāro hi vikatirūpena labbhati, virūpattā na uppādākāro. "
  9494. 219494,67,1445,132,136,1,28,3,{Ākāravikāro}ti vā ākāraviseso.
  9495. 219495,67,1445,137,147,1,87,10,Hutvā abhāvo hi pākabhāvato bhinno viddhaṃsābhāvattā tattha ca aniccalakkhaṇaṃ niruḷhaṃ.
  9496. 219496,67,1445,148,155,1,61,7,Aniccākāro hi dukkhānattākārehi viya uppādākārato ca visiṭṭho.
  9497. 219497,67,1445,156,162,1,60,6,Tathā hi saddassa viddhaṃsābhāvo saṅkhatabhāvenapi sādhīyati.
  9498. 219498,67,1446,2,6,1,38,4,Saṅkhatabhāvo ca atthato uppādavantatā.
  9499. 219499,67,1446,7,11,1,42,4,Uppādo ca pākabhāvasādhitā dharamānāvatthā.
  9500. 219500,67,1446,12,16,1,46,4,Iminā nayena dukkhānattālakkhaṇāni veditabbāni.
  9501. 219501,67,1446,17,44,1,349,25,"Apica yathā niccapaṭikkhepato aniccanti niccākārapaṭikkhepato yathāvutto abhāvākārasaṅkhāto aniccākāro aniccalakkhaṇaṃ, evaṃ sukhapaṭikkhepato dukkhanti sukhākārapaṭikkhepato abhiṇhapaṭipīḷanākārasaṅkhāto dukkhākāro dukkhalakkhaṇaṃ, tathā attapaṭikkhepato anattāti attākārapaṭikkhepato avasavattanākārasaṅkhāto anattākāro anattalakkhaṇan ti daṭṭhabbaṃ. "
  9502. 219502,67,1446,45,53,1,66,8,Te yime tayopi ākārā asabhāvadhammattā khandhapariyāpannā na honti.
  9503. 219503,67,1446,54,60,1,60,6,Khandhehi vinā anupalabbhanīyato khandhavinimuttāpi na honti.
  9504. 219504,67,1446,61,70,1,116,9,Khandhe pana upādāya vohāravasena labbhamānā tadādīnavavibhāvanāya visesakāraṇabhūtā tajjāpaññattivisesāti veditabbā.
  9505. 219505,67,1447,2,8,1,78,5,Tayidaṃ {sabbampī}ti yathāvuttalakkhaṇattayañceva lakkhitabbañca khandhapañcakaṃ.
  9506. 219506,67,1447,9,21,1,93,8,‘‘ Udayabbayānupassanāñāṇena yāthāvasarasato sallakkhetī’’ ti idaṃ tadatthe tabbohāravasena vuttaṃ.
  9507. 219507,67,1447,22,31,1,75,5,Udayabbayañāṇatthañhi lakkhaṇārammaṇikavipassanā‘‘ udayabbayañāṇan’’ ti kathitā.
  9508. 219508,67,1447,32,37,1,45,4,Na hi udayabbayañāṇaṃ dukkhalakkhaṇādivisayaṃ .
  9509. 219509,67,1447,38,52,1,125,12,"Tabbisayatte vā udayabbayañāṇameva na siyā, udayabbayañāṇaṃ pana tikkhaṃ, visadañca kātukāmena lakkhaṇattayatīraṇameva kātabbaṃ. "
  9510. 219510,67,1447,53,55,1,27,2,Parikammasadisañhetaṃ tassa.
  9511. 219511,67,1447,56,59,1,23,3,Esa nayo sesañāṇesupīti.
  9512. 219512,67,1448,2,4,1,42,2,Upakkilesavimuttaudayabbayañāṇaṃ niṭṭhitaṃ.
  9513. 219513,67,1449,2,2,1,31,1,Bhaṅgānupassanāñāṇakathāvaṇṇanā
  9514. 219514,67,1450,2,9,1,18,2,741. {Vahatī}ti pavattati.
  9515. 219515,67,1450,10,14,1,43,4,Ñāṇassa tikkhabhāvo bhāvanāya paguṇabhāvena.
  9516. 219516,67,1450,15,28,1,124,13,Paguṇā ca bhāvanā vikkhepābhāvato ārammaṇe appitā viya pavattatīti ñāṇassa tikkhabhāvena saṅkhārānaṃ lahuupaṭṭhānatā dassitā.
  9517. 219517,67,1450,29,59,1,251,25,"Saṅkhāresu pana udayabbayavasena lahuṃ lahuṃ upaṭṭhahantesu udayadassanañca‘‘ uppādavato vināso’’ ti yāvadeva vayadassanatthaṃ tassa nibbidāvahattāti vaye evassa ābhogasamannāhāro manasikāro pavattati, tena uppādādiṃ muñcitvā vayamevārabbha ñāṇaṃ uppajjati. "
  9518. 219518,67,1450,60,69,1,29,5,Tena vuttaṃ‘‘ uppādaṃ vā’’ tiādi.
  9519. 219519,67,1450,70,74,1,33,4,Tattha uppādan ti nibbattivikāraṃ.
  9520. 219520,67,1450,75,81,1,36,5,"Ṭhitin ti ṭhitippattaṃ, jaranti attho. "
  9521. 219521,67,1450,82,85,1,31,3,Pavattan ti upādinnakappavattaṃ.
  9522. 219522,67,1450,86,89,1,28,3,Nimittan ti saṅkhāranimittaṃ.
  9523. 219523,67,1450,90,102,1,112,10,"Yaṃ saṅkhārānaṃ samudayādighanavasena, sakiccaparicchedatāya ca saviggahānaṃ viya upaṭṭhānaṃ, taṃ saṅkhāranimittaṃ. "
  9524. 219524,67,1450,103,128,1,169,20,"Keci pana‘‘ pavattaṃ nāma saṅkhārānaṃ avicchedena pavattanaṃ uppādova, nimittaṃ nāma uppannānaṃ vijjamānatā ṭhānaparamparā, tasmā uppādameva gaṇhāti ce, pavattaṃ gaṇhāti nāma. "
  9525. 219525,67,1450,129,150,1,95,13,"Ṭhitiṃyeva gaṇhāti ce, nimittaṃ gaṇhāti nāmā’’ ti vadanti, taṃ‘‘ uppādaṃ vā’’ tiādivacanena virujjhati. "
  9526. 219526,67,1450,151,157,1,31,6,Na hi asati bhede vikappo yutto.
  9527. 219527,67,1450,158,161,1,25,3,Na sampāpuṇāti aggahaṇato.
  9528. 219528,67,1450,162,176,1,50,8,Kiṃ pana sampāpuṇātīti āha‘‘ khaya… pe… santiṭṭhatī’’ ti.
  9529. 219529,67,1450,177,201,1,219,21,"Tattha nirodha saddo anuppādepi dissatīti bhedasaddena visesitaṃ, bheda saddo visesavācakopi hotīti vayasaddena visesitaṃ, sopi anirodhavācakopi atthīti khayasaddena visesitaṃ, khayavayabhedasaṅkhāte khaṇikanirodheti attho. "
  9530. 219530,67,1450,202,207,1,38,4,Sati {santiṭṭhatī}ti satisīsena ñāṇamāha.
  9531. 219531,67,1450,208,219,1,131,10,Etasmiṃ {ṭhāne}ti upakkilesavinimuttassa udayabbayañāṇassa tikkhabhāvāpattiyaṃ vuttanayena udayampi muñcitvā vayasseva manasikārakāle.
  9532. 219532,67,1451,2,7,1,73,4,{Ārammaṇapaṭisaṅkhā}ti rūpavedanādiārammaṇaṃ khayavayavaseneva paṭisaṅkhāya.
  9533. 219533,67,1451,8,30,1,51,7,"Yakāralopena hi niddeso‘‘ sayaṃ abhiññā’’ tiādīsu( dī. ni.1.28,405) viya. "
  9534. 219534,67,1451,31,38,1,79,6,Yathāvuttassa vā ārammaṇassa khayavayabhedavasena paṭisaṅkhā ārammaṇapaṭisaṅkhā.
  9535. 219535,67,1451,39,48,1,68,7,"{Bhaṅgānupassane}ti yo tadārammaṇassa cittassa bhaṅgo, tassa anupassane. "
  9536. 219536,67,1451,49,53,1,23,3,{Paññā}ti pakārato jānanā.
  9537. 219537,67,1451,54,61,1,47,6,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ idāneva saṃvaṇṇīyati. "
  9538. 219538,67,1452,2,17,1,99,11,742. Yaṃ kiñci ārammaṇan ti rūpaṃ yāva jarāmaraṇanti vipassitabbabhāvena gahitaṃ sabbaṃ saṅkhāragatamāha .
  9539. 219539,67,1452,18,38,1,130,15,"Paṭisaṅkhānaṃ nāma jānanaṃ, tañca bhaṅgānupassanāya adhippetattā bhaṅgato dassanamevāti āha‘‘ jānitvā khayato vayato disvāti attho’’ ti. "
  9540. 219540,67,1452,39,42,1,25,3,Tassa ñāṇassāti sambandho.
  9541. 219541,67,1453,2,23,1,104,13,Rūpārammaṇameva rūpārammaṇatā yathā‘‘ devo eva devatā’’ ti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ rūpārammaṇaṃ cittan’’ ti vuttaṃ.
  9542. 219542,67,1453,24,39,1,88,10,{Rūpārammaṇatā}ti vā bhummatthe paccattavacananti dassento‘‘ atha vā rūpārammaṇabhāve’’ ti āha.
  9543. 219543,67,1453,40,47,1,73,6,Aparena cittena bhaṅgaṃ {anupassatī}ti vipassanāvisayaṃ bhaṅgānupassanamāha.
  9544. 219544,67,1453,48,57,1,78,8,"Evañhi bhaṅgānupassanā paguṇā hoti, ārammaṇañcassa vibhūtataraṃ hutvā upaṭṭhāti. "
  9545. 219545,67,1453,58,63,1,46,5,Ñātan ti ārammaṇamāha anupassanāvasena ñātattā.
  9546. 219546,67,1453,64,67,1,24,3,Ñāṇan ti anupassanāñāṇaṃ.
  9547. 219547,67,1453,68,75,1,58,6,Ubhopi {vipassatī}ti tadubhayampi khayato vayato vipassatīti.
  9548. 219548,67,1453,76,97,1,200,19,"Ayaṃ hettha saṅkhepattho– rūpassa yāva jarāmaraṇassa khayato vayato dassanaṃ ārammaṇapaṭisaṅkhātaṃ, dassanakañāṇassa khayato vayato dassanaṃ ārammaṇapaṭisaṅkhāya bhaṅgassa anupassananti ubhayattha paññā. "
  9549. 219549,67,1453,98,109,1,90,11,Purimaṃ vā tadabhāve abhāvato pacchimāyaṃ pakkhipitvā pacchimā eva paññā vipassane ñāṇanti.
  9550. 219550,67,1454,2,17,1,53,8,{Etthā}ti ‘‘ tassa cittassa… pe… bhaṅgaṃ anupassatī’’ ti ettha.
  9551. 219551,67,1454,18,25,1,57,6,Anekehi {ākārehī}ti aniccato anupassanādīhi anekehi ākārehi.
  9552. 219552,67,1454,26,44,1,61,10,Anu -saddo‘‘ bhiyyo’’ ti etasmiṃ attheti āha‘‘ punappunaṃ passatī’’ ti.
  9553. 219553,67,1455,2,16,1,102,11,"Idha saṅkhatadhammo nāma jātijarāmaraṇapakatiko, tassa jāti ādikoṭi, jarā majjhimakoṭi, maraṇaṃ osānakoṭi. "
  9554. 219554,67,1455,17,51,1,243,27,"Tattha kiñcāpi uppādāditividhampi saṅkhatalakkhaṇatāya aniccalakkhaṇaṃ, tathāpi jātijarāsu diṭṭhāsu na tathā aniccalakkhaṇaṃ pākaṭaṃ hutvā upaṭṭhāti yathā vayakkhaṇeti āha‘‘ bhaṅgo nāma aniccatāya paramā koṭī’’ ti, uttamā koṭi pariyosānakoṭīti attho. "
  9555. 219555,67,1455,52,82,1,202,25,"Yathā hi jarādhammaṃ, maraṇadhammameva ca jāyatīti jāti aniccatāya ādi koṭi, tathā jātidhammaṃ, maraṇadhammameva ca jīratīti jarā majjhimā koṭi, jātidhammaṃ, jarādhammameva ca bhijjatīti bhaṅgo paramā koṭīti. "
  9556. 219556,67,1455,83,141,1,360,36,"Aniccato {anupassatī}ti na kalāpato sammasanto viya‘‘ aniccaṃ khayaṭṭhenā’’ ti( paṭi. ma.1.48) anumānavasena, nāpi āraddhavipassako viya udayaggahaṇapubbakavayadassanavasena, atha kho udayabbayañāṇānubhāvena paccakkhato upaṭṭhitesu udayavayesu vuttanayena udayaṃ muñcitvā bhaṅgadassanavaseneva aniccato anupassati, evaṃ anupassato panassa niccagāhassa lesopi natthīti āha‘‘ no niccato’’ ti. "
  9557. 219557,67,1455,142,147,1,41,5,Tathā hesa niccasaññaṃ pajahatīti vuccati.
  9558. 219558,67,1455,148,171,1,112,15,Ettha ca‘‘ aniccato eva anupassatī’’ ti eva-kāro luttaniddiṭṭhoti tena nivattitamatthaṃ dassetuṃ‘‘ no niccato’’ ti vuttaṃ.
  9559. 219559,67,1455,172,183,1,119,10,"Na cettha dukkhato anupassanādinivattanamāsaṅkitabbaṃ paṭiyogīnivattanaparattā, eva-kārassa upari desanāruḷhattā ca tāsaṃ. "
  9560. 219560,67,1455,184,189,1,39,4,Dukkhato {anupassatī}tiādīsupi eseva nayo.
  9561. 219561,67,1456,2,29,1,143,18,"Aniccato tāva anupassanā bhaṅgānupassakassa yuttā‘‘ bhaṅgo nāma aniccatāya paramā koṭī’’ ti, dukkhādito pana kathanti āha‘‘ aniccassa dukkhattā’’ tiādi. "
  9562. 219562,67,1456,30,43,1,77,11,"Etena yaṃ aniccaṃ, taṃ ekantato dukkhaṃ anattā, tato ca na abhinandaniyādirūpaṃ. "
  9563. 219563,67,1456,44,54,1,109,10,Tasmā upari nibbattetabbato ñāṇaparikammatthañca itarāsampi channaṃ anupassanānaṃ vasena anupassatīti dasseti.
  9564. 219564,67,1456,55,89,1,235,25,"Keci panettha‘‘ aniccato anupassati, no {niccato}tiādinā visuṃ dassanakiccaṃ natthi, bhaṅgadassaneneva sabbaṃ diṭṭhaṃ hotī’’ ti vadanti, taṃ bhaṅgānupassanāya matthakappattiyaṃ yuttaṃ, tato pana pubbabhāge anekākāravokārā anupassanā icchitabbāva. "
  9565. 219565,67,1456,90,124,1,120,16,"Aññathā‘‘ aniccato anupassatī’’ tiādikā( paṭi. ma.1.51) pāḷi,‘‘ anekehi ākārehi punappunaṃ passatī’’ ti āgatā tassā aṭṭhakathā ca virodhitā siyā. "
  9566. 219566,67,1456,125,129,1,45,4,Tadeva aniccato diṭṭhameva sabbasaṅkhāragataṃ.
  9567. 219567,67,1457,2,22,1,115,15,"Na taṃ abhinanditabban ti taṃ saṅkhāragataṃ taṇhādiṭṭhābhinandanavasena‘‘ etaṃ mama, eso me attā’’ ti na abhinanditabbaṃ. "
  9568. 219568,67,1457,23,41,1,121,15,"Na tattha rañjitabban ti tattha saṅkhāragate rañjanavasena na pavattitabbaṃ, kāmarāgo, bhavarāgo vā na pavattetabboti attho. "
  9569. 219569,67,1457,42,51,1,72,7,"Rāgaṃ {nirodhetī}ti rāgaṃ vikkhambhananirodhaṃ pāpeti, vikkhambhetīti attho. "
  9570. 219570,67,1457,52,61,1,32,5,Tenāha‘‘ lokikeneva tāva ñāṇenā’’ ti.
  9571. 219571,67,1457,62,79,1,77,12,"Sati ca vikkhambhane kathaṃ samudayoti āha‘‘ no samudeti, samudayaṃ na karotī’’ ti. "
  9572. 219572,67,1458,2,8,1,51,5,Evaṃ {viratto}ti evaṃ bhaṅgānupassanānusārena viratto.
  9573. 219573,67,1458,9,33,1,207,22,"Yathā diṭṭhaṃ sampati upaṭṭhitaṃ saṅkhāragataṃ nirodheti nirodhaṃ manasi karoti, adiṭṭhampi atītānāgataṃ anvayañāṇavasena yathā idaṃ etarahi, evaṃ itarepīti anuminanto nirodheti manasikatassāpi nirodhaṃ karoti. "
  9574. 219574,67,1458,34,46,1,67,10,"No {samudetī}ti etthāpi eseva nayo, no samudayaṃ manasi karotīti attho. "
  9575. 219575,67,1459,2,9,1,70,6,Evaṃ {paṭipanno}ti evaṃ vuttappakārena aniccānupassanādivasena paṭipanno.
  9576. 219576,67,1459,10,23,1,108,10,"Saddhiṃ khandhābhisaṅkhārehi kilesānaṃ {pariccajanato}ti khandhehi, abhisaṅkhārehi ca saha kilesānaṃ pajahanato. "
  9577. 219577,67,1459,24,35,1,81,10,"Kilese hi pajahanto tannimittakakammaṃ, tato nibbattanake khandhe ca pajahati nāma. "
  9578. 219578,67,1459,36,40,1,73,3,{Saṅkhatadosadassanenā}ti saṅkhatadhammesu aniccadukkhatādiādīnavadassanena.
  9579. 219579,67,1459,41,44,1,33,2,{Tabbiparīte}ti niccasukhādisabhāve.
  9580. 219580,67,1459,45,48,1,31,2,{Tanninnatāyā}ti tadadhimuttatāya.
  9581. 219581,67,1459,49,58,1,85,8,"Paṭinissagga saddo pariccāgattho, pakkhandanattho cāti paṭinissaggassa duvidhatā vuttā. "
  9582. 219582,67,1459,59,62,1,32,3,Tattha pakkhandanaṃ adhimuccanaṃ.
  9583. 219583,67,1459,63,69,1,61,4,"{Yathāvuttenā}ti tadaṅgādippahānappakārena, tanninnappakārena ca. "
  9584. 219584,67,1459,70,73,1,33,2,{Nibbattanavasenā}ti uppādanavasena.
  9585. 219585,67,1459,74,84,1,70,10,Nibbattento hi kilese ādiyatīti te anibbattento kilese na ādiyati nāma.
  9586. 219586,67,1459,85,89,1,44,3,{Adosadassitāvasenā}ti dosānaṃ adassāvibhāvena.
  9587. 219587,67,1459,90,93,1,33,3,Saṅkhatārammaṇaṃ ādiyatīti yojanā.
  9588. 219588,67,1459,94,104,1,82,10,Anādīnavadassitāya hi saṅkhāre ādiyatīti ādīnavadassitāya te na ādiyati na gaṇhāti.
  9589. 219589,67,1460,2,8,1,13,2,743. {Assā}ti yogino.
  9590. 219590,67,1460,9,13,1,37,3,Tehi {ñāṇehī}ti aniccānupassanādiñāṇehi.
  9591. 219591,67,1460,14,17,1,14,3,Tan ti pahānaṃ.
  9592. 219592,67,1460,18,24,1,45,5,"Niccasaññan ti niccagāhaṃ, saññāsīsena niddeso. "
  9593. 219593,67,1460,25,31,1,44,6,Sukhasaññaṃ attasaññan ti etthāpi eseva nayo.
  9594. 219594,67,1460,32,37,1,48,5,Sappītikaṃ taṇhan ti sauppilāvitaṃ abhipatthanaṃ.
  9595. 219595,67,1461,2,29,1,124,12,744.‘‘ Vatthusaṅkamanā’’ ti ettha vipassanāya pavattiṭṭhānabhāvato rūpādiārammaṇaṃ‘‘ vatthū’’ ti adhippetanti dassento‘‘ rūpassā’’ tiādimāha.
  9596. 219596,67,1461,30,47,1,159,13,"Tattha {saṅkamanā}ti vipassanābhāvasāmaññato ekattanayena vuttaṃ , aññathā aññadeva rūpabhaṅgavisayaṃ ñāṇaṃ, aññadeva tadārammaṇacittabhaṅgavisayanti kuto saṅkamanā. "
  9597. 219597,67,1461,48,51,1,29,3,Paññāvivaṭṭanāyapi eseva nayo.
  9598. 219598,67,1461,52,57,1,64,4,{Paññāyā}ti udayabbayadassanavasena pavattamānāya vipassanāpaññāya.
  9599. 219599,67,1461,58,62,1,42,4,Vayasseva gahaṇavasena udayato vinivaṭṭanā.
  9600. 219600,67,1461,63,73,1,40,6,Tenāha‘‘ udayaṃ pahāya vaye santiṭṭhanā’’ ti.
  9601. 219601,67,1461,74,84,1,80,6,‘‘ Anantarameva āvajjanasamatthatā’’ ti iminā bhaṅgānupassanāya paguṇabalavabhāvamāha.
  9602. 219602,67,1462,2,10,1,43,4,745. {Ubho}ti diṭṭhādiṭṭhabhāvena dvepi ārammaṇāni.
  9603. 219603,67,1462,11,16,1,55,4,{Ekavavatthanā}ti khaṇabhaṅguratāya samānāti vavatthāpanā.
  9604. 219604,67,1463,2,7,1,55,4,{Saṃvijjamānamhī}ti paccakkhato upalabbhamāne paccuppanne.
  9605. 219605,67,1463,8,16,1,101,6,"{Visuddhadassano}ti bhaṅgadassanassa paribandhavidhamanena visuddhañāṇo, suvisuddhabhaṅgadassanoti attho. "
  9606. 219606,67,1463,17,27,1,102,9,Tadanvayaṃ {netī}ti tassa paccuppannasaṅkhārabhaṅgadassino ñāṇassa anvayaṃ anugatabhūtaṃ ñāṇaṃ pavatteti.
  9607. 219607,67,1463,28,45,1,72,10,"Kattha pana pavattetīti āha‘‘ atītanāgate’’ ti, atīte, anāgate ca saṅkhāragate. "
  9608. 219608,67,1463,46,50,1,40,3,{Sabbepī}tiādi tassa pavattanākāradassanaṃ.
  9609. 219609,67,1464,2,8,1,53,5,"Bhaṅgasaṅkhāte nirodhe, na nibbānasaṅkhāteti adhippāyo. "
  9610. 219610,67,1464,9,25,1,154,14,"{Esā}ti yā ārammaṇanvayena ubho diṭṭhādiṭṭhe khaṇabhaṅguratāya ekabhāvena vavatthāpanā, esā vayalakkhaṇe vipariṇāmalakkhaṇe vipassanā bhaṅgānupassanāti attho. "
  9611. 219611,67,1465,2,12,1,93,6,746. Ārammaṇañca {paṭisaṅkhā}tiādi bhaṅgānupassanāya duppaṭivijjhattā vuttassevatthassa daḷhīkaraṇaṃ.
  9612. 219612,67,1465,13,29,1,128,12,Tayidaṃ bhaṅgadassanaṃ saṅkhārānaṃ avasavattanāvabodhanena anattalakkhaṇapaṭivedhāyāti taṃ dassento‘‘ suññato ca upaṭṭhānan’’ ti āha.
  9613. 219613,67,1465,30,40,1,100,10,Ārammaṇassa hi bhaṅgārammaṇacittassa ca bhaṅgamanupassato visesato saṅkhārā suññā hutvā upaṭṭhahanti.
  9614. 219614,67,1465,41,48,1,22,3,Tenāha‘‘ tassevan’’ tiādi.
  9615. 219615,67,1466,2,15,1,79,12,Na catthi {añño}ti ettha imasmiṃ loke añño khandhavinimutto attā nāma koci natthi.
  9616. 219616,67,1466,16,27,1,80,10,Tesaṃ khayaṃ {passatī}ti tesaṃ dhammānaṃ khaṇe khaṇe upaṭṭhahantaṃ bhaṅgaṃ passati.
  9617. 219617,67,1466,28,31,1,42,3,Yathāvuttāya appamādapaṭipattiyā appamatto.
  9618. 219618,67,1466,32,34,1,9,2,Yathā kiṃ?
  9619. 219619,67,1466,35,68,1,228,29,"Maṇiṃva vijjhaṃ vajirena yoniso yathā nāma kusalo puriso upāyena maṇiṃ vijjhanto maṇissa chiddameva passati manasi karoti , na maṇissa vaṇṇādiṃ, evameva saṅkhārānaṃ nirantaraṃ bhaṅgameva yoniso manasi karoti, na saṅkhāreti adhippāyo. "
  9620. 219620,67,1466,69,93,1,178,22,"Yathā vā vajirena maṇiṃ vijjhantassa viddhaṭṭhānaṃ na puna ruhati, evaṃ vajirasadisena bhaṅgānupassanāñāṇena bhaṅge diṭṭhe na puna niccagāho ruhati, evaṃ bhaṅgameva passatīti attho. "
  9621. 219621,67,1467,2,78,1,356,47,"Yā ca {ārammaṇapaṭisaṅkhā}ti‘‘ rūpārammaṇatā cittaṃ uppajjitvā bhijjati, taṃ ārammaṇaṃ paṭisaṅkhā’’ ti( paṭi. ma.1.51) evamāgatā yā ca ārammaṇapaṭisaṅkhā,‘‘ tassa cittassa bhaṅgaṃ anupassatī’’ ti evaṃ vuttā yā ca bhaṅgānupassanā,‘‘ saṅkhārāva bhijjanti, tesaṃ bhedo maraṇaṃ, na añño koci atthī’’ ti evaṃ vuttaṃ yañca suññato upaṭṭhānaṃ, ayaṃ evaṃ tidhā vuttāpi adhipaññāvipassanā {nāmā}ti attho. "
  9622. 219622,67,1468,2,8,1,50,2,747. {Aniccānupassanādīsū}ti aniccadukkhānattānupassanāsu.
  9623. 219623,67,1468,9,13,1,57,2,{Nibbidādīsū}ti nibbidāvirāganirodhapaṭinissaggānupassanāsu .
  9624. 219624,67,1468,14,20,1,49,5,Tayo {upaṭṭhāne}ti aniccādivasena tividhe upaṭṭhāne.
  9625. 219625,67,1468,21,34,1,105,11,"Khayato vayato upaṭṭhānañhi aniccato upaṭṭhānaṃ, bhayato upaṭṭhānaṃ dukkhato, suññato upaṭṭhānaṃ anattatoti. "
  9626. 219626,67,1468,35,40,1,36,4,{Diṭṭhīsū}ti diṭṭhinimittaṃ na vedhati.
  9627. 219627,67,1468,41,46,1,28,5,Tā hi asaṃhīratāya na calati.
  9628. 219628,67,1469,2,13,1,85,7,748. Dubbalabhājanassa {viyā}ti tintaāmamattikābhājanassa viya bhedameva passatīti sambandho.
  9629. 219629,67,1469,14,28,1,195,12,"Ettha ca dubbalabhājanūpamā sarasabhiduratādassanatthaṃ, vippakiriyamānasukhumarajūpamā aññamaññaṃ asambandhatādassanatthaṃ, bhijjiyamānatilūpamā khaṇe khaṇe bhijjanakabhāvadassanatthanti daṭṭhabbā. "
  9630. 219630,67,1469,29,35,1,53,5,{Bhedamevā}ti vināsameva passati uppādādīnaṃ aggahaṇato.
  9631. 219631,67,1469,36,61,1,231,23,"{Evamevā}ti yathā udakabubbuḷakāni udakatalādipaccayaṃ paṭicca uppannāni na ciraṭṭhitikāni sīghaṃ sīghaṃ bhijjanti, evameva sabbe rūpārūpadhammā kammādipaccayaṃ paṭicca uppannā khaṇaṭṭhitikā sīghaṃ sīghaṃ bhijjantīti bhedameva passati. "
  9632. 219632,67,1469,62,73,1,77,7,Turitaturitañhi nesaṃ bhedadassanatthaṃ‘‘ bhijjanti bhijjantī’’ ti āmeḍitavacanaṃ.
  9633. 219633,67,1470,2,20,1,126,12,"Marīcipi ittarakālikāva, nissayapabandhavasena pana ciratarupaṭṭhānanti‘‘ yathā passe marīcikan’’ ti vuttaṃ, na ayāthāvupaṭṭhānatova. "
  9634. 219634,67,1470,21,24,1,21,3,Lokan ti khandhalokaṃ.
  9635. 219635,67,1470,25,30,1,56,5,Maccurājā na passati arahattādhigamena punabbhavābhāvato.
  9636. 219636,67,1471,2,10,1,52,4,749. Bhavadiṭṭhippahānan ti sassatadiṭṭhiyā vikkhambhanaṃ.
  9637. 219637,67,1471,11,19,1,65,8,Na hi nirantaraṃ bhaṅgameva passato sassatadiṭṭhiyā avasaro atthi.
  9638. 219638,67,1471,20,25,1,50,5,Tato eva jīvite nirālayattā jīvitanikantipariccāgo.
  9639. 219639,67,1471,26,30,1,29,3,{Sadā}ti sabbakālaṃ rattindivaṃ.
  9640. 219640,67,1471,31,33,1,25,2,Bhāvanāya yuttappayuttatā.
  9641. 219641,67,1471,34,37,1,39,3,Icchācārānaṃ dūrībhāvato visuddhājīvitā.
  9642. 219642,67,1471,38,42,1,55,4,Ussukkappahānaṃ kiccākiccesu abyāvaṭatā tibbasaṃvegattā.
  9643. 219643,67,1471,43,47,1,51,4,Vigatabhayatā kutocipi nibbhayatā attasinehābhāvato.
  9644. 219644,67,1471,48,51,1,45,3,Khantisoraccapaṭilābho aniccatāya sudiṭṭhattā.
  9645. 219645,67,1471,52,63,1,101,10,"Pantasenāsanesu adhikusalesu ca aratiyā, kāmaguṇesu ratiyā ca sahanato abhibhavanato aratiratisahanatā. "
  9646. 219646,67,1472,2,7,1,51,4,Imāni {aṭṭhagguṇamuttamānī}ti liṅgavipallāsena vuttaṃ.
  9647. 219647,67,1472,8,18,1,80,9,"Ma -kāro ca padasandhikaro, bhavadiṭṭhippahānādike ime aṭṭha uttamānisaṃseti attho. "
  9648. 219648,67,1472,19,24,1,42,5,Tahin ti tattha bhaṅgānupassanāyanti attho.
  9649. 219649,67,1473,2,4,1,30,2,Bhaṅgānupassanāñāṇaṃ niṭṭhitaṃ.
  9650. 219650,67,1474,2,2,1,31,1,Bhayatupaṭṭhānañāṇakathāvaṇṇanā
  9651. 219651,67,1475,2,10,1,49,4,750. Sabbasaṅkhārānan ti tebhūmakānaṃ sabbasaṅkhārānaṃ.
  9652. 219652,67,1475,11,17,1,52,6,Adhikāravasena hi padesasabbavisayo idha sabba saddo.
  9653. 219653,67,1475,18,23,1,50,4,{Āsevantassā}ti ādaravasena sevantassa pavattentassa.
  9654. 219654,67,1475,24,28,1,38,3,{Bhāventassā}ti vaḍḍhentassa brūhentassa.
  9655. 219655,67,1475,29,34,1,52,4,{Bahulīkarontassā}ti punappunaṃ karontassa yuñjantassa.
  9656. 219656,67,1475,35,41,1,48,5,{Pabhedakā}ti khaṇe khaṇe bhijjanavasena pabhedakā.
  9657. 219657,67,1475,42,61,1,150,14,"Ājīvikā byādhiādinimittaṃ maritukāmassa, amaritukāmassāpi sūrassa bhāyitabbampi na bhayato upaṭṭhātīti‘‘ sukhena jīvitukāmassa bhīrukapurisassā’’ ti vuttaṃ. "
  9658. 219658,67,1475,62,84,1,135,15,"Yathā bhīrukajātikassa sīhādayo santāsanimittaṃ bhayānakabhāvato, tathā yogino bhaṅgato dissamānā saṅkhārāti āha‘‘ sīha… pe… upaṭṭhahantī’’ ti. "
  9659. 219659,67,1475,85,100,1,150,12,"{Paccuppannā}ti addhāpaccuppannā oḷārikā dīghatarapabandhā, khaṇapaccuppannā sukhumatarā ittarakālā, santatipaccuppannā majjhimā idha ādito pariggahetabbā. "
  9660. 219660,67,1475,101,106,1,63,5,Bhayato bhāyitabbato upatiṭṭhanakesu ñāṇaṃ bhayatupaṭṭhānañāṇaṃ.
  9661. 219661,67,1476,2,29,1,186,21,"Yathā itthiyā puttānaṃ sīsassa chinnatā chijjamānatā gayhamānā bhayāvahā, evaṃ yogino tiyaddhagatānaṃ saṅkhārānaṃ nirodhā gayhamānāti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ ekissā kira itthiyā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9662. 219662,67,1477,2,28,1,138,20,"Yathā pūtibhūtaṃ odanādi na sabhāvena tiṭṭhati vinassati, evaṃ yassā itthiyā vijātavijātā puttā na jīvanti maranti eva, sā‘‘ pūtipajā’’ ti vuttā. "
  9663. 219663,67,1477,29,34,1,115,5,Pūtipajāggahaṇañcettha visesato gabbhagatamaraṇacintādassanena yogino anāgatasaṅkhāranirodhasanniṭṭhānadassanatthaṃ.
  9664. 219664,67,1477,35,43,1,77,8,Atītapaccuppannasaṅkhāranirodho hissa supākaṭo evāti na so upamāya sādhetabbo.
  9665. 219665,67,1477,44,58,1,145,13,"Antimabhavikassa ca yogino sattakkhattuṃ paramādibhāvino atīte dukkhabahutāya, anāgatadukkhaparittatāya ca dassanatthaṃ bahupajāva itthī nidassitā. "
  9666. 219666,67,1478,2,29,1,188,23,"Tattha yathā tassā nava puttā matā, evaṃ ajjhattādippabhedā atītā saṅkhārā, vusitapubbā vā nava sattāvāsā daṭṭhabbā, mīyamānaputto viya paccuppannā saṅkhārā, pavattamāno vā sattāvāso daṭṭhabbo. "
  9667. 219667,67,1478,30,39,1,61,8,"Ajātaputto viya anāgatā saṅkhārā, bhāvī vā sattāvāso daṭṭhabbo. "
  9668. 219668,67,1478,40,51,1,106,9,"Evamavaṭṭhite yadeke dasaputtamātaraṃ aggahetvā navaputtamātuggahaṇaṃ sātthakanti vadanti, tadapāhataṃ hoti . "
  9669. 219669,67,1478,52,58,1,60,6,Dārakānaṃ maraṇassa cirakālikattā maraṇānussaraṇan ti vuttaṃ.
  9670. 219670,67,1478,59,67,1,106,8,Gabbhagato appaccakkhatāya bhāvīpakkheyeva tiṭṭhatīti adhippāyena kucchigato anāgatasaṅkhāraṭṭhāniyo vutto.
  9671. 219671,67,1478,68,75,1,81,6,Etasmiṃ {khaṇe}ti bhaṅgadassanamukhena saṅkhārānaṃ bhayānakabhāvena upaṭṭhānakkhaṇe.
  9672. 219672,67,1479,2,10,1,46,5,751. Na bhāyati ñāṇassa bhāyanākārena appavattanato.
  9673. 219673,67,1479,11,21,1,95,9,"Paṭighacittuppādavasena hi bhāyanaṃ, ñāṇaṃ pana bhāyitabbavatthuṃ bhāyitabbanti yāthāvato jānāti. "
  9674. 219674,67,1479,22,39,1,97,10,"Tenāha‘‘ atītā… pe… tīraṇamattamevā’’ ti, tisso aṅgārakāsuyo atitāpena tikkhamajjhamudubhedāti adhippāyo. "
  9675. 219675,67,1479,40,50,1,109,9,"Kāmabhavādīnañhi tiṇṇaṃ bhavānaṃ nidassanabhāvena tāsaṃ gahaṇaṃ, tathā khadirādisūlattayassa appaṇītādibhāvato. "
  9676. 219676,67,1479,51,59,1,24,4,Tenāha‘‘ kevalaṃ hī’’ tiādi.
  9677. 219677,67,1479,60,63,1,14,2,{Assā}ti ñāṇassa.
  9678. 219678,67,1479,64,67,1,42,2,{Byasanāpannā}ti nānāvidhavipulānatthapatitā.
  9679. 219679,67,1479,68,71,1,22,2,{Bhayato}ti bhāyitabbato.
  9680. 219680,67,1480,2,19,1,124,11,"Saṅkhāranimittan ti ‘‘ saṅkhārānaṃ samūhādighanavasena, sakiccaparicchedatāya ca saviggahānaṃ viya upaṭṭhānan’’ ti vuttovāyamattho. "
  9681. 219681,67,1480,20,38,1,90,12,Saṅkhārānaṃ pana tathā upaṭṭhānaṃ saṅkhāravinimuttaṃ na hotīti āha‘‘ atītā… pe… adhivacanan’’ ti.
  9682. 219682,67,1480,39,42,1,23,2,{Maraṇamevā}ti bhaṅgameva.
  9683. 219683,67,1480,43,46,1,22,2,{Tenā}ti bhaṅgadassanena.
  9684. 219684,67,1480,47,59,1,116,12,Khaṇe khaṇe bhaṅgameva passato hi nimittasaññitaṃ saṅkhāragataṃ aniccatāya vuttanayena sappaṭibhayaṃ hutvā upaṭṭhāti.
  9685. 219685,67,1480,60,87,1,265,22,"Pavattaṃ nāma kāmaṃ sabbā bhavapavatti, matthakappattāya pana bhaṅgānupassanāya sabbabhavesu abhiṇhasampaṭipīḷanassa suṭṭhutaraṃ upaṭṭhānato santasukhābhimatāpi bhavā dukkhasabhāvatāya bhayato upaṭṭhahantīti dassanatthaṃ‘‘ pavattanti rūpārūpabhavapavattī’’ tiādi vuttaṃ. "
  9686. 219686,67,1480,88,93,1,30,4,"Ubhayan ti nimittaṃ, pavattañca. "
  9687. 219687,67,1480,94,100,1,49,6,Dvayampi hi taṃ attasuññameva hutvā upaṭṭhahatīti.
  9688. 219688,67,1481,2,4,1,30,2,Bhayatupaṭṭhānañāṇaṃ niṭṭhitaṃ.
  9689. 219689,67,1482,2,2,1,32,1,Ādīnavānupassanāñāṇakathāvaṇṇanā
  9690. 219690,67,1483,2,10,1,42,5,752. Tāṇan ti saṅkhārahetukā anattato rakkhaṇaṃ.
  9691. 219691,67,1483,11,16,1,56,5,Neva paññāyati sabbabhavādīnaṃ sādīnavatāya ekasadisattā.
  9692. 219692,67,1483,17,22,1,42,5,Leṇan ti tassa pariharaṇatāṇāya upalīyanaṃ.
  9693. 219693,67,1483,23,27,1,32,3,{Gatī}ti tadatthaṃ gantabbaṭṭhānaṃ.
  9694. 219694,67,1483,28,32,1,40,4,Paṭisaraṇan ti tasseva paṭisaraṇaṭṭhānaṃ.
  9695. 219695,67,1483,33,38,1,26,4,{Patthanā}ti āsīsanā na hoti.
  9696. 219696,67,1483,39,49,1,38,5,Etena‘‘ netaṃ mamā’’ ti taṇhāgāhābhāvamāha.
  9697. 219697,67,1483,50,53,1,25,2,{Parāmāso}ti diṭṭhiparāmāso.
  9698. 219698,67,1483,54,64,1,39,6,Tena‘‘ eso me attā’’ ti diṭṭhigāhābhāvamāha.
  9699. 219699,67,1483,65,80,1,91,10,"Taṇhāgāhābhāveneva cettha‘‘ esohamasmī’’ ti mānagāhābhāvopi vuttoyeva hoti, vā -saddaggahaṇena vā. "
  9700. 219700,67,1484,2,14,1,67,8,Idāni patthanādīnamabhāve kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ tayo bhavā’’ tiādi vuttaṃ.
  9701. 219701,67,1484,15,22,1,81,7,Tattha tayo bhavā aṅgārakāsuyo viya jātiādidukkhādhiṭṭhānabhāvena mahābhitāpatāya.
  9702. 219702,67,1484,23,50,1,273,19,"Cattāro mahābhūtā kaṭṭhamukhapūtimukhaaggimukhasatthamukhasaṅkhātā ghoravisaāsīvisā viya kāyassa thaddhatāvissandanadāhacchedadukkhavidhānato visesato, avisesato pana āsayato, visavikārato, anatthadānato, durupacārato, durāsadato, akataññuto, avisesakārito, anekādīnavūpaddavato ca."
  9703. 219703,67,1484,51,79,1,99,12,"‘‘ Cattāro āsīvisā uggatejā ghoravisāti kho, bhikkhave , catunnetaṃ mahābhūtānaṃ adhivacanan’’ ti( saṃ. ni.4.238) hi vuttaṃ. "
  9704. 219704,67,1484,80,83,1,55,3,Pañcakkhandhā ekakkhandhabhede aññakkhandhānavaṭṭhānato.
  9705. 219705,67,1484,84,90,1,67,5,"Aññamaññāghātanato, maraṇadukkhāvahanato ca ukkhittāsikavadhakā viya. "
  9706. 219706,67,1484,91,107,1,97,10,"Vuttampi cetaṃ‘‘ ukkhittāsiko vadhakoti kho, bhikkhave, pañcannetaṃ upādānakkhandhānaṃ adhivacanan’’ ti. "
  9707. 219707,67,1484,108,120,1,141,12,Cha ajjhattikāyatanāni attattaniyabhāvena gahitānipi tato rittabhāvato suññagāmo viya bhojanādigayhupagamettha atthīti paviṭṭhasuññagāmo viya.
  9708. 219708,67,1484,121,124,1,15,3,Tathā hi vuttaṃ–
  9709. 219709,67,1485,2,13,1,72,8,"‘ ‘ Suññagāmoti kho, bhikkhave, channetaṃ ajjhattikānaṃ āyatanānaṃ adhivacanaṃ. "
  9710. 219710,67,1485,14,45,1,132,15,"Cakkhuto cepi naṃ, bhikkhave, paṇḍito byatto medhāvī upaparikkheyya, rittakaññeva khāyati, tucchakaññeva khāyati, suññakaññeva khāyatī’’ ti( saṃ. ni.4.238)– "
  9711. 219711,67,1486,2,3,1,3,1,Ādi .
  9712. 219712,67,1486,4,10,1,65,6,Cha bāhirāyatanāni gāmaghātakacorā viya sabbathāpi ghātakabhāvato.
  9713. 219713,67,1486,11,24,1,84,9,"Tenevāha‘‘ corā gāmaghātakāti kho, bhikkhave, channetaṃ bāhirānaṃ āyatanānaṃ adhivacanaṃ. "
  9714. 219714,67,1486,25,35,1,53,6,"Cakkhu, bhikkhave, haññati manāpāmanāpesu rūpesū’’ tiādi. "
  9715. 219715,67,1486,36,39,1,29,3,Rāgaggiādīhi ekādasahi aggīhi.
  9716. 219716,67,1486,40,41,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  9717. 219717,67,1487,2,9,1,24,4,"‘ ‘ Cakkhu, bhikkhave, ādittaṃ. "
  9718. 219718,67,1487,10,12,1,12,2,Kena ādittaṃ?
  9719. 219719,67,1487,13,36,1,104,12,Rāgagginā dosagginā mohagginā jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehī’’ ti( saṃ. ni.4.28)–
  9720. 219720,67,1488,2,4,1,3,1,Ādi .
  9721. 219721,67,1488,5,9,1,44,4,Saṅkhārānaṃ gaṇḍādisadisatā heṭṭhā vuttāyeva.
  9722. 219722,67,1488,10,14,1,46,3,{Nirassādā}ti assādetabbarahitā dukkhasabhāvattā.
  9723. 219723,67,1488,15,19,1,44,3,{Nirasā}ti sampattirahitā vipattipariyosānattā.
  9724. 219724,67,1488,20,42,1,165,17,"Sabbattha yathā heṭṭhā nirassādā nirasā mahāādīnavarāsibhūtā hutvā upaṭṭhahantīti sambandho, evaṃ uparipi‘‘ savāḷakamiva vanagahanan’’ tiādīsu taṃ ānetvā sambandhitabbaṃ. "
  9725. 219725,67,1489,2,5,1,21,2,{Sasaddūlā}ti sabyagghā.
  9726. 219726,67,1489,6,8,1,17,2,Gāhā kumbhilādayo.
  9727. 219727,67,1489,9,11,1,21,2,Rakkhaso dakarakkhaso.
  9728. 219728,67,1489,12,23,1,59,7,‘‘ Nirasaṃ nirassādan’’ ti iminā ādīnavassa abbokiṇṇataṃ dasseti.
  9729. 219729,67,1489,24,36,1,109,12,Tathā hissa yogino sabbesu bhavādīsu sabbepi saṅkhārā nissaggato nirantaraṃ sappaṭibhayāva hutvā upaṭṭhahanti.
  9730. 219730,67,1489,37,42,1,33,4,"Yañca sappaṭibhayaṃ, taṃ sādīnavaṃ. "
  9731. 219731,67,1489,43,50,1,22,3,Tenāha‘‘ tassevan’’ tiādi.
  9732. 219732,67,1490,2,6,1,19,3,Yan ti ādīnavañāṇaṃ.
  9733. 219733,67,1490,7,18,1,123,11,Idaṃ vuttan ti idaṃ dasavatthukaṃ dvādasavārapaṭimaṇḍitaṃ anvayabyatirekavasena tasseva padabhājanaṃ paṭisambhidāyaṃ vuttaṃ.
  9734. 219734,67,1491,2,10,1,71,8,Uppādo bhayan ti saṅkhārānaṃ uppādo akhemaṭṭhena bhayavatthutāya bhayaṃ.
  9735. 219735,67,1491,11,16,1,54,5,Uppādamūlakañhi sabbaṃ taṃ sabbavatthukanti sabyasanaṃ.
  9736. 219736,67,1491,17,22,1,37,5,Pavattaṃ bhayan tiādīsupi eseva nayo.
  9737. 219737,67,1491,23,37,1,89,12,"Natthi etassa uppādo, na vā etasmiṃ adhigate saṅkhārānaṃ āyatiṃ uppādoti anuppādo, nibbānaṃ. "
  9738. 219738,67,1491,38,45,1,71,7,Tañca sabbaso bhayābhāvato paramassāsabhūtattā nibbhayaṭṭhena kheman ti.
  9739. 219739,67,1491,46,50,1,46,3,{Santipade}ti sabbasaṅkhārūpasamabhūte amatapade.
  9740. 219740,67,1491,51,56,1,67,5,Appavattan tiādīhipi pavattādipaṭikkhepamukhena nibbānameva vadati.
  9741. 219741,67,1491,57,79,1,165,17,"Pavattiyaṃ ādīnavaṃ disvā tadanantarameva nivattiyaṃ ānisaṃsadassanavasena sīghaṃ vipassanaṃ ussukkāpentānaṃ vasena‘‘ uppādo bhayaṃ, anuppādo kheman’’ ti tatiyavāro vutto. "
  9742. 219742,67,1491,80,83,1,28,3,Eseva nayo chaṭṭhavārādīsupi.
  9743. 219743,67,1491,84,98,1,121,13,"Ettha ca uppādo viseso, bhayaṃ visesitabbaṃ sāmaññabhāvatoti satipi dvinnaṃ padānaṃ samānādhikaraṇabhāve liṅgabhedo gahito. "
  9744. 219744,67,1491,99,124,1,35,4,Yathā‘‘ dukkhasamudayo ariyasaccan’’ ti( dī. ni.3.354; ma. ni.3.374).
  9745. 219745,67,1491,125,134,1,31,5,Esa nayo‘‘ gati bhayan’’ tiādīsupi.
  9746. 219746,67,1492,2,21,1,167,18,Uppādo {saṅkhārā}ti ettha pana sabbesaṃ saṅkhārānaṃ uppādaṃ sāmaññena gahetvā saṅkhārā bhedato vihitā sabbatthakameva tesaṃ vibhāgato vipassiyamānattāti vacanabhedo kato.
  9747. 219747,67,1493,2,12,1,51,6,Āyūhanaṃ paṭisandhiṃ‘‘ dukkhan’’ ti passatīti sambandho.
  9748. 219748,67,1493,13,24,1,78,10,Ñāṇaṃ ādīnave idan ti ādīnave visayabhūte idaṃ pañcavatthukaṃ ñāṇaṃ veditabbaṃ.
  9749. 219749,67,1493,25,34,1,68,8,Ñāṇaṃ {santipade}ti santipade ninnādibhāvena ṭhitaṃ idaṃ ñāṇanti attho.
  9750. 219750,67,1494,2,22,1,131,13,753. Kammapaccayā paccuppannabhave uppajjamānānaṃ saṅkhārānaṃ uppādo pākaṭataro hutvā upaṭṭhātīti āha‘‘ purimakammapaccayā idha uppattī’’ ti.
  9751. 219751,67,1494,23,36,1,72,9,Pavattaṃ nāma idha pavattiyaṃ dhammappavattīti āha‘‘ uppannassa pavattī’’ ti.
  9752. 219752,67,1494,37,43,1,70,5,{Sabbampī}ti tiyaddhagataṃ rūpārūpaṃ ajjhattabahiddhādivibhāgaṃ sabbampi.
  9753. 219753,67,1494,44,49,1,33,5,Kamman ti etarahi pavattaṃ kammaṃ.
  9754. 219754,67,1494,50,60,1,133,9,"Ettha ca uppādapavattaāyūhanaggahaṇena paccuppannaddhapariyāpannā saṅkhārā gahitā, paṭisandhiggahaṇena anāgataddhapariyāpannā upādittā. "
  9755. 219755,67,1494,61,66,1,64,5,Uppādaggahaṇena ca atītaddhapariyāpannā kammasaṅkhārā ulliṅgattā.
  9756. 219756,67,1494,67,71,1,36,4,Nimittaggahaṇena pana sabbepi gahitā.
  9757. 219757,67,1494,72,94,1,183,19,"Yāya gatiyā sā paṭisandhi hoti sā nirayādibhedā gati sucaritaduccaritavasena gantabbattā, sā panatthato taṃtaṃkammaniyamitā bhavasamaññārahā vipākakkhandhā, kaṭattā ca rūpanti veditabbā. "
  9758. 219758,67,1494,95,101,1,59,6,Khandhānaṃ nibbattanan ti sabbesampi khandhānaṃ nibbattanaṃ.
  9759. 219759,67,1494,102,107,1,54,5,Pākaṭā eva saccavibhaṅge lakkhaṇādivasena niddiṭṭhattā.
  9760. 219760,67,1494,108,111,1,50,2,{Vatthuvasenā}ti ārammaṇasaṅkhātapavattiṭṭhānavasena.
  9761. 219761,67,1494,112,131,1,94,14,"Yadi te pañceva vatthubhāvena icchitā, atha kasmā sesā vuttāti āha‘‘ sesā tesaṃ vevacanavasenā’’ ti. "
  9762. 219762,67,1494,132,139,1,82,7,Tena vipassakānaṃ ñāṇavipphārassa visayasaṃvaḍḍhanatthaṃ desanā vaḍḍhitāti dasseti.
  9763. 219763,67,1495,2,22,1,144,15,"Anvayato dassitassa ādīnavañāṇassa byatirekato dassanatthaṃ paṭipakkhañāṇadassanaṃ‘‘ yattha uppādo natthi, tattha sabbena sabbaṃ bhayampi natthī’’ ti."
  9764. 219764,67,1495,23,43,1,164,15,"‘‘ Bhayatupaṭṭhānena vā’’ tiādinā pavattiṃ dassetvā nivattidassanaṃ buddhānaṃ, anubuddhānañca āciṇṇametaṃ yathā purimaṃ saccadvayaṃ dassetvā nirodhasaccadesanāti dasseti. "
  9765. 219765,67,1495,44,68,1,135,18,"Yathā loke kassaci ādīnavadassanaṃ niratthakampi hoti, na tathā idaṃ, idaṃ pana sātthakamevāti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ yasmā vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9766. 219766,67,1495,69,79,1,117,10,Tappaṭipakkhaninnaṃ cittaṃ hoti dāhābhibhūtassa sītaninnatā viya suṭṭhu diṭṭhādīnavato ekaṃsena muñcitukamyatābhāvato.
  9767. 219767,67,1496,2,5,1,21,3,Bhayan ti bhāyitabbaṃ.
  9768. 219768,67,1496,6,21,1,109,11,‘‘ Niyamato dukkhan’’ ti etenassa dukkhabhāvena bhāyitabbatāti bhāyitabbatā dukkhabhāvaṃ na byabhicaratīti dasseti.
  9769. 219769,67,1496,22,25,1,37,3,Vaṭṭāmisaṃ upādinnakkhandhāti vadanti.
  9770. 219770,67,1496,26,31,1,47,4,"Tividhampi vaṭṭaṃ, vaṭṭasannissitañca vaṭṭāmisaṃ. "
  9771. 219771,67,1496,32,39,1,46,5,"Kilesehi āmasitabbato lokāmisaṃ, pañca kāmaguṇā . "
  9772. 219772,67,1496,40,43,1,22,3,Kilesā eva kilesāmisaṃ.
  9773. 219773,67,1496,44,51,1,59,6,{Saṅkhāramattamevā}ti ettha eva -saddena visaṅkhāraṃ nivatteti.
  9774. 219774,67,1496,52,57,1,35,5,Na hi tattha sāmisatālesopi atthīti.
  9775. 219775,67,1496,58,63,1,42,5,Matta -saddena pana aparipuṇṇataṃ vibhāveti.
  9776. 219776,67,1496,64,68,1,34,4,Na hi sabbasaṅkhāragataṃ sāmisanti.
  9777. 219777,67,1496,69,80,1,52,6,{Tasmā}ti‘‘ bhayan’’ ti vuttassa dukkhādibhāvena niyatattā.
  9778. 219778,67,1496,81,93,1,80,10,"Yadi yaṃ bhayaṃ, taṃ dukkhādisabhāvameva, tathā sati bhayādīsu ekeneva atthasiddhi. "
  9779. 219779,67,1496,94,108,1,70,10,Kasmā sabbāni gahitānīti anuyogaṃ manasi katvā āha‘‘ evaṃ santepī’’ tiādi.
  9780. 219780,67,1496,109,126,1,168,15,"Yathā tesu eva saṅkhāresu aniccato dukkhato anattato pavattivasena ākāranānattato anupassanānānattaṃ, evaṃ bhayākārādiākāranānattato pavattivasenevettha ñāṇassa nānattaṃ . "
  9781. 219781,67,1496,127,138,1,106,10,"Tattha bhayākārena pavattaṃ ñāṇaṃ bhayatupaṭṭhānañāṇaṃ, itarākāravasena pavattaṃ ādīnavañāṇan ti daṭṭhabbaṃ. "
  9782. 219782,67,1497,2,19,1,156,16,"Yasmā ādīnavañāṇassa visayabhāvena vuttā pannarasāpi atthā uppādādīsu pañcasveva antogadhā, tattha ca ñāṇaṃ anvayabyatirekavasena pavattanato dasavidhaṃ hoti. "
  9783. 219783,67,1497,20,30,1,31,6,Tasmā āha‘‘ dasa ñāṇe pajānātī’’ ti.
  9784. 219784,67,1497,31,44,1,129,12,"Pajānanañca sātisayaṃ visayagatasammohavigamena asammūḷhaṃ, attanipi asammūḷhamevāti attānampi pajānantaṃ viya hotīti katvā vuttaṃ. "
  9785. 219785,67,1497,45,53,1,35,4,Tenāha‘‘ paṭivijjhati sacchikarotī’’ ti.
  9786. 219786,67,1497,54,78,1,89,11,Dvinnan ti dvīsu kusalasaddayogena hi bhummatthe sāmivacanaṃ yathā‘‘ kusalā naccagītassā’’ ti( jā.2.22.94).
  9787. 219787,67,1497,79,91,1,61,7,{Kusalatā}ti karaṇe paccattavacananti āha‘‘ dvinnaṃ kusalatāyā’’ ti.
  9788. 219788,67,1497,92,99,1,44,7,Dvinnan ti vā dvinnaṃ ñāṇānaṃ vasenāti attho.
  9789. 219789,67,1497,100,108,1,90,8,Pavattiyā yāthāvato diṭṭhatāya tappaṭipakkhato santipadaṃ suvinicchitameva hutvā upaṭṭhāti.
  9790. 219790,67,1497,109,114,1,70,5,Tenassa cittaṃ paramadiṭṭhadhammanibbānādimicchāgāhavasena na vicalati.
  9791. 219791,67,1497,115,126,1,65,7,Tattha suparidiṭṭhādīnavattāti āha‘‘ nānādiṭṭhīsu na kampatī’’ tiādi.
  9792. 219792,67,1497,127,129,1,25,2,Sesamettha uttānatthameva.
  9793. 219793,67,1498,2,4,1,31,2,Ādīnavānupassanāñāṇaṃ niṭṭhitaṃ.
  9794. 219794,67,1499,2,2,1,32,1,Nibbidānupassanāñāṇakathāvaṇṇanā
  9795. 219795,67,1500,2,10,1,43,4,754. {Saṅkhāragate}ti sabbasmiṃ tebhūmake saṅkhāre.
  9796. 219796,67,1500,11,16,1,44,4,{Nibbindatī}ti ñāṇanibbidena nibbedaṃ āpajjati.
  9797. 219797,67,1500,17,34,1,94,12,"Tathābhūto ca tattha ukkaṇṭhanto, anabhiramanto ca nāma hotīti vuttaṃ‘‘ ukkaṇṭhati nābhiramatī’’ ti. "
  9798. 219798,67,1501,2,14,1,63,7,Tattha anabhiramaṇassa upamaṃ dassetuṃ‘‘ seyyathāpī’’ tiādi vuttaṃ.
  9799. 219799,67,1501,15,27,1,219,12,Anotattadahaṃ parikkhipitvā ṭhitesu dviyojanasatubbedhesu yathākkamaṃ sānuañjanarajatasuvaṇṇasattaratanamayesugandhamādanakāḷakelāsasudassanacittakūṭabhedesu pañcasu himavato mahāsikharesu pacchimo cittakūṭapabbato nāma.
  9800. 219800,67,1501,28,31,1,33,3,Sīhapapātādīsu sattasu mahāsaresu.
  9801. 219801,67,1502,2,7,1,40,3,{Suvaṇṇapañjare}ti suvaṇṇamaye sīhapañjare.
  9802. 219802,67,1502,8,11,1,20,2,{Pakkhitto}ti niruddho.
  9803. 219803,67,1502,12,18,1,59,5,Tividhe {sugatibhave}ti kāmasugatiādike tividhe sampattibhave.
  9804. 219804,67,1503,2,7,1,76,5,Hatthapādavālavatthikosehi bhūmiphusanehi sattahi patiṭṭhitoti sattapatiṭṭho.
  9805. 219805,67,1503,8,11,1,62,3,Nagaramajjhe nābhiramati dvārapañjaranāḷanādiavabādhanabhayena.
  9806. 219806,67,1503,12,17,1,50,4,{Diṭṭhe}ti adhimuttipubbakena anvayadassanena diṭṭhe.
  9807. 219807,67,1503,18,25,1,42,3,Tenāha‘‘ tanninnatappoṇatappabbhāramānaso’’ ti.
  9808. 219808,67,1504,2,4,1,31,2,Nibbidānupassanāñāṇaṃ niṭṭhitaṃ.
  9809. 219809,67,1505,2,9,1,30,4,755. Taṃ panetan ti nibbidāñāṇamāha.
  9810. 219810,67,1505,10,13,1,55,2,{Ñāṇadvayenā}ti bhayatupaṭṭhānādīnavānupassanāñāṇadvayena.
  9811. 219811,67,1505,14,42,1,210,22,"Yasmā bhayato dissamānā eva saṅkhārā mahādīnavā, nibbinditabbā ca hutvā upaṭṭhahanti, tasmā ekampi taṃ ñāṇaṃ tathābhāvanābalappattiyā avatthāvisesayuttaṃ tividhakiccasāmatthiyavantaṃ hotīti vuttaṃ‘‘ atthato ekan’’ ti. "
  9812. 219812,67,1505,43,50,1,27,3,Tenāha‘‘ sabbasaṅkhāre’’ tiādi.
  9813. 219813,67,1506,2,13,1,96,10,"Tayidaṃ tāsaṃ anupassanānaṃ matthakappattivasena vuttaṃ, ādimhi pana bhinnasabhāvā eva pavattanti. "
  9814. 219814,67,1506,14,20,1,38,4,"{Uppādesī}ti pātvākāsi, vibhāvesīti attho. "
  9815. 219815,67,1507,2,2,1,30,1,Muñcitukamyatāñāṇakathāvaṇṇanā
  9816. 219816,67,1508,2,9,1,36,4,756. Na sajjati bahvādīnavatāya diṭṭhattā.
  9817. 219817,67,1508,10,16,1,75,6,Muñcitukāmaṃ nissaritukāmaṃ hoti anādikālikassa khandhassa pariññāyamānattā.
  9818. 219818,67,1508,17,23,1,74,6,Muñcitukāmatā tato attānaṃ nibbedhetukāmatā nissaritukāmatā apagantukāmatā.
  9819. 219819,67,1508,24,28,1,39,3,{Pañjarapakkhitto}ti pañjarena samoruddho.
  9820. 219820,67,1508,29,36,1,97,6,{Evamādayo}ti ādi -saddena ādittaaṅgāraupasaṭṭhadesabyāḷasāpadākulavanagahanādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  9821. 219821,67,1509,2,4,1,29,2,Muñcitukamyatāñāṇaṃ niṭṭhitaṃ.
  9822. 219822,67,1510,2,2,1,35,1,Paṭisaṅkhānupassanāñāṇakathāvaṇṇanā
  9823. 219823,67,1511,2,28,1,140,14,757.‘‘ Sabbabhava … pe… muñcitukāmo’’ ti vatvā puna sabbasmā {saṅkhāragatā}ti sabba ggahaṇaṃ sātisayamuttidassanatthaṃ adhikavacanaṃ aññamatthaṃ bodhetīti.
  9824. 219824,67,1511,29,37,1,63,7,"Yañhi saṅkhārehi ananubandhassa muñcanaṃ, taṃ sātisayaṃ muñcanaṃ. "
  9825. 219825,67,1511,38,55,1,98,13,Taṃ pana vuccamānāya paṭisaṅkhānupassanāya hotīti taṃ dassetuṃ‘‘ puna te evaṃ saṅkhāre’’ tiādi vuttaṃ.
  9826. 219826,67,1511,56,63,1,72,7,Tilakkhaṇaṃ āropetvā saṅkhārapariggaṇhanaṃ pubbepi katanti puna ggahaṇaṃ.
  9827. 219827,67,1511,64,75,1,63,7,Bhavādigatassa saṅkhārassa aparitulitassa abhāvato‘‘ te’’ ti vuttaṃ.
  9828. 219828,67,1511,76,86,1,54,6,Anupassanākārassa apubbassapi atthitāya‘‘ evan’’ ti vuttaṃ.
  9829. 219829,67,1511,87,91,1,32,4,Idāni vuccamānākārenāti hi attho.
  9830. 219830,67,1511,92,105,1,94,9,Saṅkhārānaṃ pariggaṇhanaṃ nāma paripuṇṇalakkhaṇavaseneva hotīti‘‘ tilakkhaṇaṃ āropetvā’’ ti vuttaṃ.
  9831. 219831,67,1512,2,10,1,55,6,"{Anaccantikato}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  9832. 219832,67,1512,11,23,1,76,8,Paṭhamena ādi -saddena‘‘ ādiantavantato niccapaṭikkhepato’’ ti evamādīnaṃ saṅgaho.
  9833. 219833,67,1513,2,12,1,71,6,Dutiyena ‘‘ udayabbayapaṭipīḷanato sukhapaṭikkhepato’’ ti evamādīnaṃ saṅgaho.
  9834. 219834,67,1514,2,8,1,35,4,"{Ajaññato}ti amanuññato, asobhanato vā. "
  9835. 219835,67,1514,9,18,1,35,4,{Jegucchato}ti‘‘ dhī’’ ti jigucchitabbato.
  9836. 219836,67,1514,19,24,1,54,4,{Paṭikkūlato}ti abhiruciyā paṭilomanena paṭikkūlabhāvato.
  9837. 219837,67,1514,25,36,1,81,10,"Na maṇḍanena hatā amaṇḍanahatā, amaṇḍanena sakkā etesaṃ subhabhāvaṃ hantunti attho. "
  9838. 219838,67,1514,37,44,1,55,7,Amaṇḍanena vā tesaṃ asubhatā pākaṭā hotīti amaṇḍanahatā.
  9839. 219839,67,1514,45,57,1,65,8,Maṇḍanena vā na hantabbasabhāvā‘‘ asūriyapassā’’ ti viya amaṇḍanahatā.
  9840. 219840,67,1514,58,63,1,55,5,Tato amaṇḍanahatabhāvatoti rūpasaṅkhāre sandhāya vadati.
  9841. 219841,67,1514,64,67,1,21,2,{Virūpato}ti asundarato.
  9842. 219842,67,1514,68,75,1,80,7,Paṭighasaṃyojanavatthutāya passante attani bandhatīti bībhacchaṃ ativiya virūpaṃ.
  9843. 219843,67,1514,76,80,1,48,4,Yaṃ diṭṭhamattameva domanassuppattinimittaṃ hoti.
  9844. 219844,67,1514,81,88,1,65,7,Ajaññajigucchanīyatā hi gūthaṃ viya pariccajitabbaṃ vā bībhacchaṃ.
  9845. 219845,67,1514,89,101,1,56,8,Idha ādi -saddena‘‘ asucito amanāpato’’ ti evamādīnaṃ saṅgaho.
  9846. 219846,67,1515,2,14,1,75,8,Catutthena ādi -saddena‘‘ apariṇāyakato attapaṭikkhepato’’ ti evamādīnaṃ saṅgaho.
  9847. 219847,67,1516,2,10,1,18,3,758. Ayan ti yogāvacaro.
  9848. 219848,67,1516,11,16,1,54,4,{Muñcanassā}ti puna ananubandhanatthaṃ sumuttamuñcanassa.
  9849. 219849,67,1516,17,27,1,95,9,"Upāyasampādanatthan ti aniccādivasena suṭṭhu pariggaṇhanaṃ parimaddanā upāyo, tassa sādhanatthaṃ. "
  9850. 219850,67,1517,2,12,1,85,9,"Macchagahaṇatthaṃ udake tattha tattha khipanti etanti khippaṃ, macchānaṃ gahaṇakūṭapaṃ. "
  9851. 219851,67,1517,13,19,1,32,4,"{Oḍḍāpesī}ti osāresi, khipīti attho. "
  9852. 219852,67,1517,20,23,1,21,3,Sappan ti kaṇhasappaṃ.
  9853. 219853,67,1517,24,30,1,46,5,{Gahaṇe}ti yathāgahitaṃ sappaṃ achaḍḍetvā gahaṇe.
  9854. 219854,67,1517,31,41,1,87,9,Hatthaṃ {nibbeṭhetvā}ti sappena attano bhogena veṭhitaṃ hatthapadesaṃ nibbeṭhetvā mocetvā.
  9855. 219855,67,1517,42,45,1,39,3,Āvijjhitvā āveṭhikappahāpanena bhametvā.
  9856. 219856,67,1517,46,49,1,23,2,{Nissajjitvā}ti chaḍḍetvā.
  9857. 219857,67,1518,2,5,1,28,2,{Tatthā}tiādi upamāsaṃsandanaṃ.
  9858. 219858,67,1518,6,11,1,35,4,Tattha {āditovā}ti viññutaṃ pattakāle.
  9859. 219859,67,1518,12,19,1,77,6,Ghanavinibbhogaṃ {katvā}ti kammaṭṭhānaṃ gahetvā samūhādighanaggahaṇaṃ bhinditvā.
  9860. 219860,67,1518,20,41,1,82,8,Sumuttan ti bhāvanapuṃsakaniddeso‘‘ visamaṃ candimasūriyā parivattantī’’ tiādīsu( a. ni.4.70) viya.
  9861. 219861,67,1518,42,68,1,212,19,"Saṅkhārānaṃ niccādiākārena upaṭṭhātuṃ asamatthatā aniccasaññādibhedāya vipassanāya sātisayaṃ balavabhāvappattiyā, sā ca saṅkhārānaṃ aniccādiākārassa suṭṭhutaraṃ sallakkhaṇenāti āha‘‘ tilakkhaṇāropanena… pe… pāpetvā’’ ti. "
  9862. 219862,67,1518,69,84,1,137,15,Yathā hi nibbuddhakaraṇe balavatarena paṭimallena tattha tattha muṭṭhippahārādinā vimathito itaro tena yujjhituṃ asamatthataṃ pāpito hoti.
  9863. 219863,67,1518,85,111,1,199,23,"Na kevalaṃ asamatthataṃ pāpitova hoti, atha kho maraṇamattaṃ dukkhaṃ vā maraṇaṃ vā pāpuṇāti, evametepi saṅkhārā evaṃ dubbalabhāvaṃ pāpitā upariñāṇānubhāvena nibbisevanataṃ, sabbaso bhaṅgañca pāpuṇantīti. "
  9864. 219864,67,1519,2,19,1,128,9,759. {Ettāvatā}ti evaṃ‘‘ anaccantikato’’ tiādinā parocattālīsāya ākārehi saṅkhārānaṃ aniccādibhāvasallakkhaṇavasappavattena paṭisaṅkhānena.
  9865. 219865,67,1520,2,18,1,84,7,"Aniccato {manasikaroto}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ bhayatupaṭṭhānakathāyaṃ( visuddhi.2.750) vuttanayameva. "
  9866. 219866,67,1521,2,5,1,16,3,Ayaṃ pana viseso–
  9867. 219867,67,1521,6,35,1,174,17,‘‘ paṭisaṅkhā’’ ti padassa‘‘ jānitvā’’ ti atthaṃ vatvā paṭisaṅkhānuppajjanakiriyānaṃ samānakhaṇattā asatipi pubbāparakālatte saddavohāramattena evaṃ vuttanti dassento‘‘ kāman’’ tiādimāha.
  9868. 219868,67,1521,36,72,1,162,19,"Tena‘‘ kusalaṃ dhammaṃ paṭicca kusalo dhammo uppajjati hetupaccayā ( paṭṭhā.1.1.53), nihantvā timiraṃ sabbaṃ, uggatoyaṃ divākaro’’ ti ca evamādīsu viya samānakālavasenāyaṃ saddapayogoti. "
  9869. 219869,67,1521,73,94,1,125,16,"Tathā manañca dhamme ca paṭhamaṃ paṭicca pacchā na manoviññāṇassa uppatti, evamidhāpīti dassetuṃ‘‘ manañca paṭiccā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9870. 219870,67,1521,95,117,1,136,16,Ediso saddapayogo yebhuyyena loke pubbakālavaseneva dissatīti pubbakālavaseneva idhāpi taṃ dassetuṃ‘‘ ekattanayena vā… pe… veditabban’’ ti āha.
  9871. 219871,67,1521,118,141,1,204,20,"Tassattho– aparāparaṃ uppannesu ñāṇesu purimassa vasena paṭisaṅkhānakiriyā, tadaññassa vasena uppajjanakiriyā ca yojetabbā, na ca tāni bhedato apekkhitabbāni ekasantānapatitatāya ekattanayavasena gahitattāti. "
  9872. 219872,67,1521,142,158,1,95,10,"Itarasmiṃ {padadvaye}ti‘‘ pavattaṃ paṭisaṅkhā, nimittañca pavattañca paṭisaṅkhā’’ ti imasmiṃ padadvaye. "
  9873. 219873,67,1522,2,4,1,34,2,Paṭisaṅkhānupassanāñāṇaṃ niṭṭhitaṃ.
  9874. 219874,67,1523,2,2,1,30,1,Saṅkhārupekkhāñāṇakathāvaṇṇanā
  9875. 219875,67,1524,2,21,1,176,12,760. Saṅkhārānaṃ aniccadukkhākārādipariggaṇhanavasena pavattampi paṭisaṅkhānupassanāñāṇaṃ visesato anattākārapariggaṇhanapadhānanti vuttaṃ‘‘ sabbe saṅkhārā suññāti pariggahetvā’’ tiādi.
  9876. 219876,67,1524,22,29,1,48,6,"Tasmiñhi sati saccasampaṭivedho ijjhati, na asati. "
  9877. 219877,67,1524,30,38,1,101,8,Tadabhāvato hi aniccadukkhalakkhaṇapaññāpakampi sarabhaṅgasatthārā dīnaṃ sāsanaṃ aniyyānikameva jātaṃ.
  9878. 219878,67,1524,39,55,1,91,12,Atha vā tesaṃ niccasārādīhi rittakaṃ sandhāya‘‘ sabbe saṅkhārā suññāti pariggahetvā’’ ti vuttaṃ.
  9879. 219879,67,1524,56,63,1,37,6,"Yañhi yato rittakaṃ, taṃ tena suññanti. "
  9880. 219880,67,1524,64,79,1,142,11,Saṅkhārānaṃ attasuññatāya duviññeyyabhāvato anekavāraṃ paṭividdhāyapi suññatānupassanāya daḷhībhāvāpādanatthaṃ‘‘ puna suññamidan’’ tiādi āraddhaṃ.
  9881. 219881,67,1524,80,87,1,55,6,"Tattha yadaggena saṅkhārā anattatā, tadaggena anattaniyā. "
  9882. 219882,67,1524,88,104,1,84,12,Sati hi attani attaniyena bhavitabbanti vuttaṃ‘‘ suññamidaṃ attena vā attaniyena vā’’ ti.
  9883. 219883,67,1524,105,120,1,117,13,"Dvikoṭikan ti dviaṃsikaṃ, attānaṃ neva disvā ñāṇacakkhunā paccakkhato, anumānato ca tassa anupalabbhanīyatoti adhippāyo. "
  9884. 219884,67,1524,121,134,1,103,12,"Paraṃ aññaṃ sattaṃ, saṅkhāraṃ vā parikkhārabhāve attano sukhadukkhasādhanabhāve ṭhitaṃ na disvāti yojanā. "
  9885. 219885,67,1524,135,138,1,29,3,Puna pariggaṇhātīti sambandho.
  9886. 219886,67,1524,139,143,1,39,3,{Etthā}ti etasmiṃ suññatānupassanādhikāre.
  9887. 219887,67,1525,2,13,1,37,6,"{Kvacī}ti katthaci ṭhāne, kāle, dhamme vā. "
  9888. 219888,67,1525,14,22,1,37,6,"Atha vā {kvacī}ti ajjhattaṃ, bahiddhā vā. "
  9889. 219889,67,1525,23,27,1,28,4,Attano attānan ti sakattānaṃ.
  9890. 219890,67,1525,28,69,1,177,22,‘‘ Ayaṃ kho bhavaṃ brahmā mahābrahmā… pe… seṭṭho sajitā vasī pitā bhūtabhabyānan’’ tiādinā( dī. ni.1.42) parehi parikappitaṃ attānañca kassaci kiñcanabhūtaṃ na passatīti dassento‘‘ kassacī’’ tiādimāha.
  9891. 219891,67,1525,70,85,1,58,9,"Tattha {parassā}ti‘‘ parajāti, paro puriso’’ ti ca evaṃ gahitassa. "
  9892. 219892,67,1525,86,105,1,87,14,Na ca mama {kvacanī}ti ettha mama -saddo aṭṭhāne payuttoti āha‘‘ mama-saddaṃ tāva ṭhapetvā’’ ti.
  9893. 219893,67,1525,106,111,1,27,4,Parassa {cā}ti attato aññassa.
  9894. 219894,67,1525,112,147,1,214,26,"‘‘ Paro puriso’’ ti evaṃbhūto attho mamatthāya ṭhito, tassa vasena mayhaṃ sabbaṃ sijjhatīti evaṃ ekaccadiṭṭhigatikaparikappitavasena paraṃ attānaṃ tañca attano kiñcanabhūtaṃ na passatīti dassento‘‘ na ca kvacanī’’ tiādimāha. "
  9895. 219895,67,1525,148,156,1,51,7,Ettha ca nāhaṃ {kvacanī}ti sakaattano abhāvaṃ passati.
  9896. 219896,67,1525,157,166,1,72,9,Na kassaci kiñcanatasmin ti sakaattano eva kassaci anattaniyataṃ passati.
  9897. 219897,67,1525,167,175,1,54,7,Na ca {mamā}ti etaṃ dvayaṃ yathāsaṅkhyaṃ sambandhitabbaṃ.
  9898. 219898,67,1525,176,179,1,16,2,{Atthī}ti paccekaṃ.
  9899. 219899,67,1525,180,191,1,65,10,Na ca kvacani parassa attā {atthī}ti parassa attano abhāvaṃ passati.
  9900. 219900,67,1525,192,204,1,84,11,Tassa parassa attano mama kiñcanatā na {catthī}ti parassa attano anattaniyataṃ passati.
  9901. 219901,67,1525,205,216,1,122,10,"Evaṃ ajjhattaṃ, bahiddhā ca khandhānaṃ attattaniyasuññatā suddhasaṅkhārapuñjatā catukoṭikasuññatāpariggaṇhanena diṭṭhā hoti. "
  9902. 219902,67,1525,217,225,1,27,4,Tena vuttaṃ‘‘ evamayan’’ tiādi.
  9903. 219903,67,1526,2,20,1,110,11,761.‘‘ Chahākārehī’’ tiādinā niddesādīsu tattha tattha āgate pakāre suññatānupassanāya paribrūhanaṃ saṅgahetvā dasseti.
  9904. 219904,67,1526,21,29,1,58,6,"Tattha {chahākārehī}ti chahi gahaṇākārehi, gahetabbākārehi vā. "
  9905. 219905,67,1526,30,44,1,59,9,{Niccenā}ti‘‘ nicco’’ ti parikappitena attanā vā aññena vā kenaci.
  9906. 219906,67,1526,45,49,1,25,3,{Niccenā}ti vā niccabhāvena.
  9907. 219907,67,1526,50,59,1,44,5,Dhuvādayo‘‘ nicco’’ ti gahitasseva gahetabbākārā.
  9908. 219908,67,1526,60,64,1,31,4,Tabbibhāgena hi imassa chakkatā.
  9909. 219909,67,1526,65,69,1,30,4,Tattha niccatā nāma kūṭaṭṭhatā.
  9910. 219910,67,1526,70,72,1,18,2,Dhuvabhāvo thiratā.
  9911. 219911,67,1526,73,76,1,22,3,Sadā bhāvitā sassatatā.
  9912. 219912,67,1526,77,79,1,31,2,Nibbikāratā avipariṇāmadhammatā.
  9913. 219913,67,1526,80,87,1,60,6,Yāva {jarāmaraṇā}ti peyyālaṃ akatvā pariyosānapadameva dasseti.
  9914. 219914,67,1527,2,13,1,48,7,"762. Na sāranti asāraṃ, natthi etassa sāranti nissāraṃ. "
  9915. 219915,67,1527,14,22,1,52,7,"Sārato apagataṃ, sāraṃ vā tato apagatanti sārāpagataṃ. "
  9916. 219916,67,1527,23,59,1,205,25,"Keci panettha ‘‘ niccasārasārena vā sukhasārasārena vā attasārasārena vā’’ ti pāḷīti adhippāyena‘‘ asāraṃ nissāraṃ sārāpagatan’’ ti padattayaṃ eko suññatāpariggahākāro, aññathā satteva ākārā siyuṃ, na aṭṭhāti vadanti. "
  9917. 219917,67,1527,60,86,1,149,17,Apare pana‘‘ subhasārasārenātipi pāḷiyaṃ atthīti‘ asāraṃ nissāraṃ sārāpagatan’ ti idaṃ padattayaṃ‘ niccasārasārenā’ tiādīsu paccekaṃ yojetabban’’ ti vadanti.
  9918. 219918,67,1527,87,90,1,25,2,{Setavaccho}ti setavaruṇako.
  9919. 219919,67,1527,91,98,1,23,3,‘‘ Minarukkho’’ tipi vadanti.
  9920. 219920,67,1527,99,102,1,22,2,{Pāḷibhaddako}ti kiṃsuko.
  9921. 219921,67,1528,2,9,1,39,4,763. Niccasārādīnaṃ abhāvato rittato passati.
  9922. 219922,67,1528,10,15,1,31,4,"Parittato, lāmakattā vā tucchato. "
  9923. 219923,67,1528,16,18,1,23,2,Attasārābhāvena suññato.
  9924. 219924,67,1528,19,22,1,25,3,Sayaṃ anattatāya anattato.
  9925. 219925,67,1528,23,32,1,77,8,"Issariyassa abhāvato, kenaci issariyaṃ kāretuṃ asakkuṇeyyatāya ca anissariyato. "
  9926. 219926,67,1528,33,50,1,141,16,"Pheṇapiṇḍena bhājanādiṃ kātukāmassa viya rūpassa niccatādiṃ kātukāmassa taṃ na sijjhati, sakaicchāvasena vā kāci kiriyā natthīti akāmakāriyato."
  9927. 219927,67,1528,51,63,1,40,7,"‘‘ Evaṃ rūpaṃ hotu, mā evan’’ ti alabbhanīyato. "
  9928. 219928,67,1528,64,76,1,77,11,"Sayaṃ aññassa vase na vattati, nāpi aññaṃ attano vase vattetīti avasavattakato. "
  9929. 219929,67,1528,77,85,1,57,8,Yasmiṃ santāne sayaṃ tassa paro viya avidheyyatāya parato.
  9930. 219930,67,1528,86,93,1,43,6,"Kārakādi viya kāraṇehi, phalena ca vivittato. "
  9931. 219931,67,1528,94,104,1,59,9,"Na hi kāraṇena phalaṃ, phalena vā kāraṇaṃ sagabbhaṃ tiṭṭhati. "
  9932. 219932,67,1528,105,108,1,21,3,Esa nayo vedanādīsupi.
  9933. 219933,67,1529,2,21,1,108,14,"764. Rūpaṃ na {satto}tiādīsu yo lokavohārena satto, rūpaṃ so na hotīti ayamattho idha nādhippeto tassāvuttasiddhattā. "
  9934. 219934,67,1529,22,44,1,88,13,"Na hi loko rūpamattaṃ‘‘ satto’’ ti voharati, bāhirakaparikappito pana attā‘‘ satto’’ ti adhippeto. "
  9935. 219935,67,1529,45,65,1,102,15,"So hi tehi rūpādīsu sattavisattatāya paresaṃ sañjāpanaṭṭhena‘‘ satto’’ ti vuccati, rūpaṃ so na hotīti attho. "
  9936. 219936,67,1529,66,67,1,27,1,Suññatāpariggaṇhanañhetanti.
  9937. 219937,67,1529,68,73,1,25,4,Esa nayo na {jīvo}tiādīsupi.
  9938. 219938,67,1529,74,77,1,24,3,Tattha jīvanaṭṭhena jīvo.
  9939. 219939,67,1529,78,81,1,29,3,Naranaṭṭhena netubhāvena naro.
  9940. 219940,67,1529,82,94,1,67,8,‘‘ Ahamasmī’’ ti mānuppattiṭṭhānatāya māno ettha vāti pavattatīti mānavo.
  9941. 219941,67,1529,95,99,1,28,4,Thiyati ettha gabbhoti itthī.
  9942. 219942,67,1529,100,105,1,33,4,Padhānabhāvena puri setīti puriso .
  9943. 219943,67,1529,106,110,1,27,4,Āhito ahaṃmāno etthāti attā.
  9944. 219944,67,1529,111,142,1,172,22,"Paccattaṃ tassa tassa ahaṃkāravatthutāya‘‘ ahan’’ ti ca diṭṭhigatikehi attā vuccati, rūpaṃ pana tādisaṃ na hotīti suññatāpariggaṇhanavidhiṃ dassetuṃ‘‘ rūpaṃ na satto’’ tiādi vuttaṃ. "
  9945. 219945,67,1529,143,149,1,52,6,Tasmā aṭṭhahipi padehi rūpassa attasuññatāva dassitā.
  9946. 219946,67,1529,150,154,1,35,4,Itarehi catūhi tassa kiñcanatābhāvo.
  9947. 219947,67,1529,155,179,1,139,21,"Tattha na {mamā}ti mayhaṃ attano santakaṃ na hoti, tathā aññassa attano santakaṃ na hoti, kassacipi attano santakaṃ na hoti attanoyeva abhāvato."
  9948. 219948,67,1529,180,194,1,78,10,‘‘ Na attaniyan’’ ti padena pakāsito evattho pariyāyantarehi tīhipi padehi pakāsito.
  9949. 219949,67,1529,195,198,1,21,3,Esa nayo vedanādīsupi.
  9950. 219950,67,1530,2,20,1,145,10,765. Heṭṭhā kalāpasammasanassa daḷhabhāvāya vuttasammasananayāpi suññatānupassanāya daḷhabhāvāya saṃvattantīti dassento‘‘ tīraṇapariññāvasenā’’ tiādimāha.
  9951. 219951,67,1530,21,25,1,36,4,Tattha bhayassa ahiṃsanena asaraṇato.
  9952. 219952,67,1530,26,35,1,44,5,‘‘ Saraṇan’’ ti gahetuṃ ayuttatāya asaraṇībhūtato.
  9953. 219953,67,1530,36,45,1,33,5,‘‘ Anassādato’’ ti idaṃ pāḷiyaṃ natthi.
  9954. 219954,67,1530,46,51,1,31,5,Sati ca tecattālīsa ākārā siyuṃ.
  9955. 219955,67,1530,52,55,1,47,3,Rūpappavattiyaṃ sabbādīnavūpaladdhiyā ādīnavato.
  9956. 219956,67,1530,56,79,1,161,17,"‘‘ Samudayato atthaṅgamato’’ ti idaṃ dvayaṃ yathā aniccato dassanaṃ panāḷikāya, niccasāravirahadīpanena vā suññatāvibhāvanaṃ hoti, evaṃ suññatāvibhāvananti katvā vuttaṃ. "
  9957. 219957,67,1530,80,109,1,139,15,"Tathā‘‘ yaṃ kho rūpaṃ paṭicca uppajjati sukhaṃ somanassaṃ, ayaṃ rūpassa assādo’’ ti( saṃ. ni.3.26) dassanaṃ paccayapaccayuppannatāvibhāvanena suññatāvibhāvanaṃ."
  9958. 219958,67,1530,110,136,1,105,12,"‘‘ Yaṃ rūpaṃ aniccaṃ dukkhaṃ vipariṇāmadhammaṃ, ayaṃ rūpassa ādīnavo’’ ti( saṃ. ni.3.26) ca dassanaṃ niccatādisuññatābhāvanato. "
  9959. 219959,67,1530,137,158,1,162,15,"Tathā‘‘ yo rūpe chandarāgavinayo chandarāgappahānaṃ, idaṃ rūpassa nissaraṇan’’ ti evaṃ samudayādidassanānaṃ, itaresañca yathārahaṃ suññatānupassanānubrūhanatā daṭṭhabbā. "
  9960. 219960,67,1530,159,173,1,111,13,"Yaṃ pana ādīnavato dassanaṃ, pubbe vatvāpi puna vacanaṃ assādapaṭikkhepato dassanaṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ. "
  9961. 219961,67,1530,174,177,1,26,3,Sesaṃ heṭṭhā vuttanayameva.
  9962. 219962,67,1530,178,199,1,100,13,Vedanādīsupi dvācattālīsa ākārā netabbāti āha‘‘ vedanaṃ… pe… viññāṇaṃ aniccato… pe… nissaraṇato passatī’’ ti.
  9963. 219963,67,1531,2,20,1,133,13,"Vuttampi ca niddese etaṃ suññatāpariggaṇhanakathāsandassanaṃ‘‘ asukāya pāḷiyā ayaṃ niddeso’’ ti dassanatthaṃ, tassa phalasandassanatthañca. "
  9964. 219964,67,1532,2,26,1,199,16,766. Evaṃ tīraṇapariññāvasena paccekaṃ khandhesu dvācattālīsāya ākārehi suññataṃ pariggahetvāpi tividhānupassanāvaseneva bhāvanaṃ anuyuñjantassa saṅkhārupekkhāñāṇuppattīti dassento‘‘ evaṃ suññato’’ tiādimāha.
  9965. 219965,67,1532,27,31,1,33,3,Tattha {pariggaṇhanto}ti sammasanto.
  9966. 219966,67,1532,32,46,1,151,13,Bhayañca nandiñca {vippahāyā}ti ajjhupekkhakatāya saṅkhārānaṃ vipattiṃ nissāya uppajjanakabhayañceva tesaṃ sampattiṃ nissāya uppajjanakapītiñca pajahitvā.
  9967. 219967,67,1532,47,55,1,110,8,Atha vā bhayatupaṭṭhānavasena uppajjanakañāṇabhayañca sammasanavasena uppajjanakapītisaṅkhātaṃ nandiñca pahāya.
  9968. 219968,67,1532,56,69,1,88,12,"Na hi sabbaso suññatāya diṭṭhāya bhayanandīnaṃ avasaro atthi, atha kho upekkhāva saṇṭhāti. "
  9969. 219969,67,1532,70,79,1,33,5,Tenāha‘‘ saṅkhāresu udāsīno hotī’’ ti.
  9970. 219970,67,1532,80,100,1,100,15,"Tattha yena micchāgāhena anudāsīnatā siyā, tadabhāvaṃ dassento‘‘ ahanti vā mamanti vā na gaṇhātī’’ ti āha. "
  9971. 219971,67,1532,101,113,1,76,8,Idānissa udāsīnatāya upamaṃ dassento‘‘ vissaṭṭhabhariyo viya puriso’’ tiādimāha.
  9972. 219972,67,1533,2,19,1,107,12,Tattha anudāsīnatāpubbikā udāsīnatā vuccamānā idha opammatthaṃ pharatīti dassetuṃ‘‘ iṭṭhā kantā’’ tiādi vuttaṃ.
  9973. 219973,67,1533,20,26,1,69,6,Ativiya naṃ mamāyeyya itthīnaṃ sāṭheyyakūṭeyyavaṅkeyyādīnaṃ ajānanato.
  9974. 219974,67,1533,27,38,1,91,9,"Muñcitukāmo {hutvā}ti muñcitukāmova hutvā, taṃ vissajjeyya nirapekkhatāya vasenevāti adhippāyo. "
  9975. 219975,67,1533,39,41,1,15,2,Ayaṃ yogāvacaro.
  9976. 219976,67,1533,42,63,1,161,16,"Muñcitukāmatāya uddhaṃ yāva saṅkhārupekkhāñāṇaṃ na uppajjati, tāva pavattā vipassanā paṭisaṅkhānupassanā evāti āha‘‘ paṭisaṅkhānupassanāya saṅkhāre pariggaṇhanto’’ ti. "
  9977. 219977,67,1534,2,9,1,50,6,{Patilīyatī}ti ekapassena nilīyati nilīnaṃ viya hoti.
  9978. 219978,67,1534,10,13,1,22,2,{Patikuṭatī}ti saṅkucati.
  9979. 219979,67,1534,14,17,1,23,2,{Paṭivaṭṭatī}ti vivaṭṭati.
  9980. 219980,67,1534,18,28,1,68,8,"Na {sampasāriyatī}ti na visarati, abhirativasena na pakkhandatīti attho. "
  9981. 219981,67,1535,2,8,1,30,5,{Iccassā}ti iti evaṃ assa yogino.
  9982. 219982,67,1536,2,22,1,202,17,767. Tikkhavisadasūrabhāvena saṅkhāresu ajjhupekkhane sijjhamāne taṃ panetaṃ saṅkhārupekkhāñāṇaṃ anekavāraṃ pavattamānaṃ paripākagamanena anulomañāṇassa paccayabhāvaṃ gacchantaṃ nibbānaṃ santato passati nāma.
  9983. 219983,67,1536,23,30,1,79,7,Tathābhūtañca sabbaṃ saṅkhārappavattaṃ vissajjetvā nibbānameva pakkhandati nāma.
  9984. 219984,67,1536,31,41,1,86,9,Tayidaṃ idha ñāṇaṃ anulomagotrabhuñāṇehi saddhiṃ ekattaṃ netvā vuttaṃ ekattanayavasena .
  9985. 219985,67,1536,42,51,1,78,8,No ce nibbānaṃ santato {passatī}ti tāva saṅkhārupekkhāñāṇassa aparipakkatamevāha.
  9986. 219986,67,1536,52,57,1,39,4,"Samuddaṃ tarantīti sāmuddikā, saṃyattikā. "
  9987. 219987,67,1536,58,68,1,79,9,"Disājānanako kāko disākāko, lakkhaṇamattañcetaṃ yo koci tādiso sakunto veditabbo. "
  9988. 219988,67,1536,69,74,1,42,5,Videsan ti adesaṃ samudde aparicitaṭṭhānaṃ.
  9989. 219989,67,1536,75,80,1,26,4,{Anugantvā}ti anu anu gantvā.
  9990. 219990,67,1537,2,4,1,22,2,Tayidaṃ vipassanāñāṇaṃ.
  9991. 219991,67,1537,5,16,1,103,10,Piṭṭhaṃ vaṭṭayamānaṃ {viyā}ti thūlathūlato vivecanavasena nipphoṭiyamānaṃ saṇhaṃ saṇhaṃ piṭṭhacuṇṇaṃ viya.
  9992. 219992,67,1537,17,21,1,46,4,Nibbaṭṭitakappāsan ti nibbaṭṭitabījaṃ kappāsaṃ.
  9993. 219993,67,1537,22,28,1,46,5,Vihanamānaṃ {viyā}ti dhanukena vihaññamānaṃ viya.
  9994. 219994,67,1537,29,34,1,80,5,Upamādvayenapi punappunaṃ sammasanena vipassanāñāṇassa sukhumatarabhāvāpattimāha.
  9995. 219995,67,1537,35,51,1,97,13,"Yathā yathā hi vipassanābhāvanābalena tikkhā, visadā, sūrā ca hoti, tathā tathā sukhumatarāpi hotīti. "
  9996. 219996,67,1537,52,66,1,150,13,{Saṅkhāravicinane}ti pavicayassa sikhāppattatāya saṅkhāresu viya tesaṃ vicinanepi udāsīnaṃ hutvā tividhānupassanāvasena tiṭṭhati pakārantarassa abhāvato.
  9997. 219997,67,1537,67,87,1,152,15,‘‘ Sattadhā aṭṭhārasadhā’’ tiādinā vibhattāpi hi anupassanāpakārā aniccānupassanādīsveva tīsu antogadhāti matthakappattā vipassanā tāsaṃ eva vasena tiṭṭhati.
  9998. 219998,67,1538,2,12,1,74,5,"768. {Tatrā}ti tasmiṃ vimokkhamukhabhāvāpajjane, ariyapuggalavibhāgapaccayatthe ca. "
  9999. 219999,67,1538,13,15,1,19,2,Idaṃ vipassanāñāṇaṃ.
  10000. 220000,67,1538,16,20,1,60,4,Tiṇṇaṃ indriyānan ti saddhindriyasamādhindriyapaññindriyānaṃ.