2
0

e1209n.nrf.htm 34 KB

123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248249250251252253254255256257258259260261262263264265266267268269270271272273274275276277278279280281282283284285286287288289290291292293294295296297298299300301302303304305306307308309310311312313314315316317318319320321322323324325326327328329330331332333334335336337338339340341342343344345346347348349350351352353354355356357358359360361362363364365366367368369370371372373374375376377378379380381382383384385386387388389390391392393394395396397398399400401402403404405406407408409410411412413414415416417418419420421422423424425426427428429430431432433434435436437438439440441442443444445446447448449450451452453454455456457458459460461462463464465466467468469470471472473474475476477478479480481482483484485486487488489490491492493494495496497498499500501502503
  1. <body>
  2. <p class="chapter">Telakaṭāhagāthā <a name="O0.0001"></a></p>
  3. <p class="centered">Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa</p>
  4. <p class="hangnum"><a name="para1"></a><span class="paranum">1</span>.</p>
  5. <p class="gatha1"> Laṃkissaro jayatu vāraṇarājagāmī</p>
  6. <p class="gatha2">Bhogindabhoga rucirāyata pīṇa bāhu,</p>
  7. <p class="gatha3">Sādhupacāranirato guṇasannivāso</p>
  8. <p class="gathalast">Dhamme ṭhito vīgatakodhamadāvalepo;</p>
  9. <p class="hangnum"><a name="para2"></a><span class="paranum">2</span>.</p>
  10. <p class="gatha1"> Yo sabbalokamahito karuṇādhivāso</p>
  11. <p class="gatha2">Mokkhākaro ravikulambara puṇṇa cando,</p>
  12. <p class="gatha3">Ñeyyodadhiṃ suvipulaṃ sakalaṃ vibuddho</p>
  13. <p class="gathalast">Lokuttamaṃ namatha taṃ sirasā munindaṃ;</p>
  14. <p class="hangnum"><a name="para3"></a><span class="paranum">3</span>.</p>
  15. <p class="gatha1"> Sopānamālamamalaṃ tidasālayassa</p>
  16. <p class="gatha2">Saṃsāra sāgarasamuttaraṇāya setuṃ,</p>
  17. <p class="gatha3">Sabbāgatībhaya vivajjita khema maggaṃ</p>
  18. <p class="gathalast">Dhammaṃ namassatha sadā muninā paṇītaṃ;</p>
  19. <p class="hangnum"><a name="para4"></a><span class="paranum">4</span>. <a name="O0.0002"></a></p>
  20. <p class="gatha1"> Deyyaṃ tadappamapi yattha pasanna cittā</p>
  21. <p class="gatha2">Datvā narā phalamuḷārataraṃ labhante,</p>
  22. <p class="gatha3">Taṃ sabbadā dasabalenapi suppasatthaṃ</p>
  23. <p class="gathalast">Saṅghaṃ namassatha sadāmitapuññakhettaṃ;</p>
  24. <p class="hangnum"><a name="para5"></a><span class="paranum">5</span>.</p>
  25. <p class="gatha1"> Tejo balena mahatā ratanattayassa</p>
  26. <p class="gatha2">Lokattayaṃ samadhigacchati yena mokkhaṃ,</p>
  27. <p class="gatha3">Rakkhā na catthi ca samā ratanattayassa</p>
  28. <p class="gathalast">Tasmā sadā bhajatha taṃ ratanattayaṃ bho;</p>
  29. <p class="hangnum"><a name="para6"></a><span class="paranum">6</span>.</p>
  30. <p class="gatha1"> Laṃkissaro parahitekarato nirāso</p>
  31. <p class="gatha2">Rattimpi jāgararato karuṇādhivāso,</p>
  32. <p class="gatha3">Lokaṃ vibodhayati lokahitāya kāmaṃ</p>
  33. <p class="gathalast">Dhammaṃ samācaratha jāgariyānuyuttā;</p>
  34. <p class="hangnum"><a name="para7"></a><span class="paranum">7</span>. <a name="O0.0003"></a></p>
  35. <p class="gatha1"> Sattopakāra niratā kusale sahāyā</p>
  36. <p class="gatha2">Bho dullabhā bhuvi narā vihatappamādā,</p>
  37. <p class="gatha3">Laṃkādhipaṃ guṇadhanaṃ kusale sahāyaṃ</p>
  38. <p class="gathalast">Āgamma saṃcaratha dhammamalaṃ pamādaṃ;</p>
  39. <p class="hangnum"><a name="para8"></a><span class="paranum">8</span>.</p>
  40. <p class="gatha1"> Dhammo tiloka saraṇo paramo rasānaṃ</p>
  41. <p class="gatha2">Dhammo mahaggharatano ratanesu loke,</p>
  42. <p class="gatha3">Dhammo bhave tibhavadukkha vināsahetu</p>
  43. <p class="gathalast">Dhammaṃ samācaratha jāgariyānuyuttā;</p>
  44. <p class="hangnum"><a name="para9"></a><span class="paranum">9</span>.</p>
  45. <p class="gatha1"> Niddaṃ vinodayatha bhāvayathappameyyaṃ</p>
  46. <p class="gatha2">Dukkhaṃ aniccampi ceha anattatañca,</p>
  47. <p class="gatha3">Dehe ratiṃ jahatha ja jajjarabhājanābho</p>
  48. <p class="gathalast">Dhammaṃ samācaratha jāgariyānuyuttā;</p>
  49. <p class="hangnum"><a name="para10"></a><span class="paranum">10</span>. <a name="O0.0004"></a></p>
  50. <p class="gatha1"> Okāsa majja mama natthi suve karissaṃ</p>
  51. <p class="gatha2">Dhammaṃ itīhalasatā kusalappayoge,</p>
  52. <p class="gatha3">Nā’laṃ tiyaddhasu tathā bhuvanattaye ca</p>
  53. <p class="gathalast">Kāmaṃ na catthi manujo maraṇā pamutto;</p>
  54. <p class="hangnum"><a name="para11"></a><span class="paranum">11</span>.</p>
  55. <p class="gatha1"> Khitto yathā nabhasi kenacideva leḍḍu</p>
  56. <p class="gatha2">Bhūmiṃ samāpatti bhāratayā khaṇena,</p>
  57. <p class="gatha3">Jātattameva khalu kāraṇamekamatra</p>
  58. <p class="gathalast">Lokaṃ sadā nanu dhuvaṃ maraṇāya gantuṃ;</p>
  59. <p class="hangnum"><a name="para12"></a><span class="paranum">12</span>.</p>
  60. <p class="gatha1"> Kāmaṃ narassa patato girimuddhanāto</p>
  61. <p class="gatha2">Majjhe na kiñci bhayanissaraṇāya hetu,</p>
  62. <p class="gatha3">Kāmaṃ vajanti maraṇaṃ tibhavesu sattā</p>
  63. <p class="gathalast">Bhoge ratiṃ pajahathāpi ca jīvite ca;</p>
  64. <p class="hangnum"><a name="para13"></a><span class="paranum">13</span>. <a name="O0.0005"></a></p>
  65. <p class="gatha1"> Kāmaṃ patanti mahiyā khalu vassadhārā</p>
  66. <p class="gatha2">Vijjullatā vitatamegha mukhā pamuttā,</p>
  67. <p class="gatha3">Evaṃ narā maraṇabhīma papātamajjhe</p>
  68. <p class="gathalast">Kāmaṃ patanti nahi koci bhavesu nicco;</p>
  69. <p class="hangnum"><a name="para14"></a><span class="paranum">14</span>.</p>
  70. <p class="gatha1"> Velātaṭe paṭutaroru taraṃgamālā</p>
  71. <p class="gatha2">Nāsaṃ vajanti satataṃ salilālayassa,</p>
  72. <p class="gatha3">Nāsaṃ tathā samupayanti narāmarānaṃ</p>
  73. <p class="gathalast">Pāṇāni dāruṇatare maraṇodadhimhi;</p>
  74. <p class="hangnum"><a name="para15"></a><span class="paranum">15</span>.</p>
  75. <p class="gatha1"> Ruddhopi so rathavarassagajādhipehi</p>
  76. <p class="gatha2">Yodhehi cāpi sabalehi ca sāyudhehi,</p>
  77. <p class="gatha3">Lokaṃ vivaṃciya sadā maraṇūsabho so</p>
  78. <p class="gathalast">Kāmaṃ nihanti bhuvanattaya sāli daṇḍaṃ;</p>
  79. <p class="hangnum"><a name="para16"></a><span class="paranum">16</span>. <a name="O0.0006"></a></p>
  80. <p class="gatha1"> Bho mārutena mahatā vihato padīpo</p>
  81. <p class="gatha2">Khippaṃ vināsa mukhameti mahappabhopi,</p>
  82. <p class="gatha3">Loke tathā maraṇacaṇḍa samīraṇena</p>
  83. <p class="gathalast">Khippaṃ vinassati narāyumahā padīpo;</p>
  84. <p class="hangnum"><a name="para17"></a><span class="paranum">17</span></p>
  85. <p class="gatha1"> Rāmajjunappabhūti bhūpati puṃgavā ca</p>
  86. <p class="gatha2">Sūrā pure raṇamukhe vijitāri saṅghā,</p>
  87. <p class="gatha3">Tepīha caṇḍa maraṇogha nimuggadehā</p>
  88. <p class="gathalast">Nāsaṃ gatā jagati ke maraṇā pamuttā?</p>
  89. <p class="hangnum"><a name="para18"></a><span class="paranum">18</span>.</p>
  90. <p class="gatha1"> Lakkhī ca sāgarapaṭā sadharādharā ca</p>
  91. <p class="gatha2">Sampattiyo ca vividhā api rūpasobhā,</p>
  92. <p class="gatha3">Sabbā ca tā api ca mittasutā ca dārā</p>
  93. <p class="gathalast">Ke cāpi kaṃ anugatā maraṇaṃ vajantaṃ?</p>
  94. <p class="hangnum"><a name="para19"></a><span class="paranum">19</span>. <a name="O0.0007"></a></p>
  95. <p class="gatha1"> Brahmāsurāsuragaṇā ca mahānubhāvā</p>
  96. <p class="gatha2">Gandhabbakinnaramahoragarakkhasā ca,</p>
  97. <p class="gatha3">Te cā pare ca maraṇaggisikhāya sabbe</p>
  98. <p class="gathalast">Ante patanti salabhā iva khīṇapuññā;</p>
  99. <p class="hangnum"><a name="para20"></a><span class="paranum">20</span>.</p>
  100. <p class="gatha1"> Ye sāriputtapamukhā munisāvakā ca</p>
  101. <p class="gatha2">Suddhā sadāsavanudā paramiddhipattā,</p>
  102. <p class="gatha3">Te cāpi maccuvaḷabhā mukha sannimuggā</p>
  103. <p class="gathalast">Dīpānivānalahatā khayataṃ upetā;</p>
  104. <p class="hangnum"><a name="para21"></a><span class="paranum">21</span>.</p>
  105. <p class="gatha1"> Buddhāpi buddhakamalāmalacārunettā</p>
  106. <p class="gatha2">Battiṃsalakkhaṇa virājita rūpasobhā,</p>
  107. <p class="gatha3">Sabbāsacakkhayakarāpi ca lokanāthā</p>
  108. <p class="gathalast">Sammadditā maraṇamattamahāgajena;</p>
  109. <p class="hangnum"><a name="para22"></a><span class="paranum">22</span>. <a name="O0.0008"></a></p>
  110. <p class="gatha1"> Rogāturesu karuṇā na jarāturesu</p>
  111. <p class="gatha2">Khiḍḍāparesu sukumārakumārakesu,</p>
  112. <p class="gatha3">Lokaṃ sadā hanati maccu mahāgajindo</p>
  113. <p class="gathalast">Davānalo vanamivāvarataṃ asesaṃ;</p>
  114. <p class="hangnum"><a name="para23"></a><span class="paranum">23</span>.</p>
  115. <p class="gatha1"> Āpuṇṇatā na salile na jalāsayassa</p>
  116. <p class="gatha2">Kaṭṭhassa cāpi bahutā na hutāsanassa,</p>
  117. <p class="gatha3">Bhutvāna so tibhūvanampi tathā asesaṃ</p>
  118. <p class="gathalast">Bho niddayo na khalu pītimupeti maccu;</p>
  119. <p class="hangnum"><a name="para24"></a><span class="paranum">24</span>.</p>
  120. <p class="gatha1"> Bho moha mohitatayā vivaso adhañño</p>
  121. <p class="gatha2">Loko patatyapipi maccumukhe subhīme,</p>
  122. <p class="gatha3">Bhoge ratiṃ samupayāti nihīnapañño</p>
  123. <p class="gathalast">Dolā taraṅgacapale supinopameyye;</p>
  124. <p class="hangnum"><a name="para25"></a><span class="paranum">25</span>. <a name="O0.0009"></a></p>
  125. <p class="gatha1"> Ekopi maccurabhihantumalaṃ tilokaṃ</p>
  126. <p class="gatha2">Kiṃ niddayā api jarāmaraṇānuyāyī,</p>
  127. <p class="gatha3">Ko vā kareyya vibhasuvesu ca jīvitāsaṃ</p>
  128. <p class="gathalast">Jāto naro supina saṃgama sannibhesu;</p>
  129. <p class="hangnum"><a name="para26"></a><span class="paranum">26</span>.</p>
  130. <p class="gatha1"> Niccāturaṃ jagadidaṃ sabhayaṃ sasokaṃ</p>
  131. <p class="gatha2">Disvā ca kodhamadamohajarābhibhūtaṃ,</p>
  132. <p class="gatha3">Ubbegamattamapi yassa na vijjatī ce</p>
  133. <p class="gatha2">So dāruṇona maraṇaṃ vata taṃ dhiratthu!</p>
  134. <p class="gatha3">Bho bho na passatha jarāsidharañhi maccu</p>
  135. <p class="gatha2">Māhaññamānamakhilaṃ satataṃ tilokaṃ,</p>
  136. <p class="gatha3">Kiṃ niddayā nayatha vītabhayā tiyāmaṃ</p>
  137. <p class="gathalast">Dhammaṃ sadā’savanudaṃ caratha’ppamattā;</p>
  138. <p class="hangnum"><a name="para28"></a><span class="paranum">28</span>. <a name="O0.0010"></a></p>
  139. <p class="gatha1"> Bhāvetha bho maraṇamāravivajjanāya</p>
  140. <p class="gatha2">Loke sadā maraṇa saññamimaṃ yatattā,</p>
  141. <p class="gatha3">Evañhi bhāvanaratassa narassa tassa</p>
  142. <p class="gathalast">Taṇhā pahīyati sarīragatā asesā;</p>
  143. <p class="hangnum"><a name="para29"></a><span class="paranum">29</span>.</p>
  144. <p class="gatha1"> Rūpaṃ jarā piyataraṃ malinīkaroti</p>
  145. <p class="gatha2">Sabbaṃ balaṃ harati attani ghorarogo,</p>
  146. <p class="gatha3">Nānūpabhoga parirakkhita mattabhāvaṃ</p>
  147. <p class="gathalast">Bho maccu saṃharati kiṃ phalamattabhāve?</p>
  148. <p class="hangnum"><a name="para30"></a><span class="paranum">30</span>.</p>
  149. <p class="gatha1"> Kammānilāpahatarogataraṃgabhaṃge</p>
  150. <p class="gatha2">Saṃsāra sāgara mukhe vitate vipannā,</p>
  151. <p class="gatha3">Mā māpamādamakarittha karotha mokkhaṃ</p>
  152. <p class="gathalast">Dukkhodayo nanu pamādamayaṃ narānaṃ;</p>
  153. <p class="hangnum"><a name="para31"></a><span class="paranum">31</span>. <a name="O0.0011"></a></p>
  154. <p class="gatha1"> Bhogā ca mittasutaporisa bandhavā ca</p>
  155. <p class="gatha2">Nārī ca jīvitasamā api khettavatthu,</p>
  156. <p class="gatha3">Sabbāni tāni paralokamito vajantaṃ</p>
  157. <p class="gathalast">Nānubbajanti kusalākusalaṃva loke;</p>
  158. <p class="hangnum"><a name="para32"></a><span class="paranum">32</span>.</p>
  159. <p class="gatha1"> Bho vijjucaṃcalatare bhavasāgaramhi</p>
  160. <p class="gatha2">Khittā purā katamahāpavanena tena,</p>
  161. <p class="gatha3">Kāmaṃ vibhijjati khaṇena sarīranāvā</p>
  162. <p class="gathalast">Hatthe karotha paramaṃ guṇahatthasāraṃ;</p>
  163. <p class="hangnum"><a name="para33"></a><span class="paranum">33</span>.</p>
  164. <p class="gatha1"> Niccaṃ vibhijjatiha āmaka bhājanaṃva</p>
  165. <p class="gatha2">Saṃrakkhitopi bahudhā iha attabhāvo,</p>
  166. <p class="gatha3">Dhammaṃ samācaratha saggapatippatiṭṭhaṃ</p>
  167. <p class="gathalast">Dhammo suciṇṇamihameva phalaṃ dadāti;</p>
  168. <p class="hangnum"><a name="para34"></a><span class="paranum">34</span>. <a name="O0.0012"></a></p>
  169. <p class="gatha1"> Rantvā sadā piyatare divi devarajje</p>
  170. <p class="gatha2">Namhā cavanti vibudhā api khīṇapuññā,</p>
  171. <p class="gatha3">Sabbaṃ sukhaṃ divi bhuvīha viyoganiṭṭhaṃ</p>
  172. <p class="gathalast">Ko paññavā bhavasukhesu ratiṃ kareyya?</p>
  173. <p class="hangnum"><a name="para35"></a><span class="paranum">35</span>.</p>
  174. <p class="gatha1"> Buddho sasāvakagaṇo jagadekanātho</p>
  175. <p class="gatha2">Tārāvalīparivutopi ca puṇṇacando,</p>
  176. <p class="gatha3">Indopi devamakuṭaṃkita pādakañjo</p>
  177. <p class="gathalast">Ko pheṇapiṇḍa-na-samo tibhavesu jāto?</p>
  178. <p class="hangnum"><a name="para36"></a><span class="paranum">36</span>.</p>
  179. <p class="gatha1"> Līlāvataṃsamapi yobbana rūpasobhaṃ</p>
  180. <p class="gatha2">Attūpamaṃ piyajanena ca sampayogaṃ,</p>
  181. <p class="gatha3">Disvāpi vijjucapalaṃ kurute pamādaṃ</p>
  182. <p class="gathalast">Bho mohamohitajano bhavarāgaratto;</p>
  183. <p class="hangnum"><a name="para37"></a><span class="paranum">37</span>. <a name="O0.0013"></a></p>
  184. <p class="gatha1"> Putto pitā bhavati mātu patīha putto</p>
  185. <p class="gatha2">Nārī kadāci jananī ca pitā ca putto,</p>
  186. <p class="gatha3">Evaṃ sadā viparivattati jīvaloko</p>
  187. <p class="gathalast">Citte sadāticapale khalu jātiraṅge;</p>
  188. <p class="hangnum"><a name="para38"></a><span class="paranum">38</span>.</p>
  189. <p class="gatha1"> Rantvā pure vividhaphullalatākulehi</p>
  190. <p class="gatha2">Devāpi nandanavane surasundarīhi,</p>
  191. <p class="gatha3">Te ve’kadā vitatakaṇṭakasaṃkaṭesu</p>
  192. <p class="gathalast">Bho koṭisimbalivanesu phusanti dukkhaṃ;</p>
  193. <p class="hangnum"><a name="para39"></a><span class="paranum">39</span>.</p>
  194. <p class="gatha1"> Bhutvā sudhannamapi kañcanabhājanesu</p>
  195. <p class="gatha2">Sagge pure suravarā paramiddhipattā,</p>
  196. <p class="gatha3">Te cāpi pajjalitalohagulaṃ gilanti</p>
  197. <p class="gathalast">Kāmaṃ kadāci narakālaya vāsabhūtā;</p>
  198. <p class="hangnum"><a name="para40"></a><span class="paranum">40</span>. <a name="O0.0014"></a></p>
  199. <p class="gatha1"> Bhutvā narissaravarā ca mahiṃ asesaṃ</p>
  200. <p class="gatha2">Devādhipā ca divi dibbasukhaṃ surammaṃ,</p>
  201. <p class="gatha3">Vāsaṃ kadāci khurasañcitabhūtalesu</p>
  202. <p class="gathalast">Te vā mahārathagaṇānugatā divīha;</p>
  203. <p class="hangnum"><a name="para41"></a><span class="paranum">41</span>.</p>
  204. <p class="gatha1"> Devaṅganā lalitabhinnataraṅgamāle</p>
  205. <p class="gatha2">Raṅge mahissarajaṭāmakuṭānuyāte,</p>
  206. <p class="gatha3">Rantvā pure suravarā pamadāsahāyā</p>
  207. <p class="gathalast">Te cāpi ghorataravetaraṇiṃ patanti;</p>
  208. <p class="hangnum"><a name="para42"></a><span class="paranum">42</span>.</p>
  209. <p class="gatha1"> Phullāni pallavalatāphalasaṃkulāni</p>
  210. <p class="gatha2">Rammāni nandanavanāni manoramāni,</p>
  211. <p class="gatha3">Dibbaccharālalitapuṇṇadarīmukhāni</p>
  212. <p class="gathalast">Kelāsamerusikharāni ca yanti nāsaṃ;</p>
  213. <p class="hangnum"><a name="para43"></a><span class="paranum">43</span>. <a name="O0.0015"></a></p>
  214. <p class="gatha1"> Dolā’nilā’nalataraṃgasamā hi bhogā</p>
  215. <p class="gatha2">Vijjuppabhāticapalāni ca jīvitāni,</p>
  216. <p class="gatha3">Māyāmarīcijalasomasamaṃ sarīraṃ</p>
  217. <p class="gathalast">Ko jīvite ca vibhave ca kareyya rāgaṃ?</p>
  218. <p class="hangnum"><a name="para44"></a><span class="paranum">44</span>.</p>
  219. <p class="gatha1"> Kiṃ dukkhamatthi na bhavesu ca dāruṇesu</p>
  220. <p class="gatha2">Sattopi tassa vividhassa na bhājano ko,</p>
  221. <p class="gatha3">Jāto yathā maraṇarogajarābhibhūto</p>
  222. <p class="gathalast">Ko sajjano bhavaratiṃ pihayeyya’bālo?</p>
  223. <p class="hangnum"><a name="para45"></a><span class="paranum">45</span>.</p>
  224. <p class="gatha1"> Ke vāpi pajjalitalohagulaṃ gilanti</p>
  225. <p class="gatha2">Sakkā kathañcidapi pāṇitalena bhīmaṃ,</p>
  226. <p class="gatha3">Dukkhodayaṃ asucinissavanaṃ anantaṃ</p>
  227. <p class="gathalast">Ko kāmayetha khalu dehamimaṃ abālo?</p>
  228. <p class="hangnum"><a name="para46"></a><span class="paranum">46</span>. <a name="O0.0016"></a></p>
  229. <p class="gatha1"> Loke na maccusamamatthi bhayaṃ narānaṃ</p>
  230. <p class="gatha2">Na vyādhidukkhasamamatthi ca kiṃci dukkhaṃ,</p>
  231. <p class="gatha3">Evaṃ virūpakaraṇaṃ na jarāsamānaṃ</p>
  232. <p class="gathalast">Mohena bho ratimupeti tathāpi dehe;</p>
  233. <p class="hangnum"><a name="para47"></a><span class="paranum">47</span>.</p>
  234. <p class="gatha1"> Nissārato nalakalīkadalīsamānaṃ</p>
  235. <p class="gatha2">Attānameva parihaññati attahetu,</p>
  236. <p class="gatha3">Sampositopi kusahāya ivākataññū</p>
  237. <p class="gathalast">Kāyo na yassa anugacchati kālakerā;</p>
  238. <p class="hangnum"><a name="para48"></a><span class="paranum">48</span>.</p>
  239. <p class="gatha1"> Taṃ pheṇapiṇḍasadisaṃ visasūlakappaṃ</p>
  240. <p class="gatha2">Toyā’nilā’nalamahīuragādhivāsaṃ,</p>
  241. <p class="gatha3">Jiṇṇālayaṃva paridubbalamattabhāvaṃ</p>
  242. <p class="gathalast">Disvā naro kathamupeti ratiṃ sapañño?</p>
  243. <p class="hangnum"><a name="para49"></a><span class="paranum">49</span>. <a name="O0.0017"></a></p>
  244. <p class="gatha1"> Āyukkhayaṃ samupayāti khaṇe khaṇepi</p>
  245. <p class="gatha2">Anveti maccu hananāya jarāsipāṇī,</p>
  246. <p class="gatha3">Kālaṃ tathā na parivattati taṃ atītaṃ</p>
  247. <p class="gathalast">Dukkhaṃ idaṃ nanu bhavesu acintanīyaṃ?</p>
  248. <p class="hangnum"><a name="para50"></a><span class="paranum">50</span>.</p>
  249. <p class="gatha1"> Appāyukassa maraṇaṃ sulabhaṃ bhavesu</p>
  250. <p class="gatha2">Dīghāyukassa ca jarā vyasanaṃ ca’nekaṃ,</p>
  251. <p class="gatha3">Evaṃ bhave ubhayatopi ca dukkhameva</p>
  252. <p class="gathalast">Dhammaṃ samācaratha dukkhavināsanāya;</p>
  253. <p class="hangnum"><a name="para51"></a><span class="paranum">51</span>.</p>
  254. <p class="gatha1"> Dukkhagginā sumahatā paripīḷitesu</p>
  255. <p class="gatha2">Lokattayassa vasato bhavavārakesu,</p>
  256. <p class="gatha3">Sabbattatā sucaritassa pamādakālo</p>
  257. <p class="gathalast">Bho bho na hoti paramaṃ kusalaṃ ciṇātha;</p>
  258. <p class="hangnum"><a name="para52"></a><span class="paranum">52</span>. <a name="O0.0018"></a></p>
  259. <p class="gatha1"> Appaṃ sukhaṃ jalalavaṃ viya bho tiṇagge</p>
  260. <p class="gatha2">Dukkhantu sāgarajalaṃ viya sabbaloke,</p>
  261. <p class="gatha3">Saṃkappanā tadapi hoti sabhāvato hi</p>
  262. <p class="gathalast">Sabbaṃ tilokamapi kevaladukkhameva;</p>
  263. <p class="hangnum"><a name="para53"></a><span class="paranum">53</span>.</p>
  264. <p class="gatha1"> Kāyo na yassa anugacchati kāyahetu</p>
  265. <p class="gatha2">Bālo anekavidhamācaratīha dukkhaṃ,</p>
  266. <p class="gatha3">Kāyo sadā kali malākalilañhi loke</p>
  267. <p class="gathalast">Kāye rato’navarataṃ vyasanaṃ pareti</p>
  268. <p class="hangnum"><a name="para54"></a><span class="paranum">54</span>.</p>
  269. <p class="gatha1"> Mīḷhākaraṃ kalimalākaramāmagandhaṃ</p>
  270. <p class="gatha2">Sūḷāsisallavisapannagarogabhūtaṃ,</p>
  271. <p class="gatha3">Dehaṃ vipassatha jarāmaraṇādhivāsaṃ</p>
  272. <p class="gathalast">Tucchaṃ sadā vigatasāramimaṃ vinindyaṃ;</p>
  273. <p class="hangnum"><a name="para55"></a><span class="paranum">55</span>. <a name="O0.0019"></a></p>
  274. <p class="gatha1"> Dukkhaṃ aniccamasubhaṃ vata attabhāvaṃ</p>
  275. <p class="gatha2">Mā saṃkilesaya na vijjati jātu nicco,</p>
  276. <p class="gatha3">Ambho na vijjati hi appamapīha sāraṃ</p>
  277. <p class="gathalast">Sāraṃ samācaratha dhammamalaṃ pamādaṃ;</p>
  278. <p class="hangnum"><a name="para56"></a><span class="paranum">56</span>.</p>
  279. <p class="gatha1"> Māyāmarīcikadalīnalapheṇapuñja-</p>
  280. <p class="gatha2">Gaṃgātaraṅgajalabubbulasannibhesu,</p>
  281. <p class="gatha3">Khandhesu pañcasu chaḷāyatanesu tesu</p>
  282. <p class="gathalast">Attā na vijjati hi ko na vadeyya’bālo?</p>
  283. <p class="hangnum"><a name="para57"></a><span class="paranum">57</span>.</p>
  284. <p class="gatha1"> Vañjhāsuto sasavisāṇamaye rathe tu,</p>
  285. <p class="gatha2">Dhāveyya ce cirataraṃ sadhuraṃ gahetvā,</p>
  286. <p class="gatha3">Dīpaccimālamiva taṃ khaṇabhaṅgabhūtaṃ</p>
  287. <p class="gathalast">Attāti dubbalatarantu vadeyya dehaṃ;</p>
  288. <p class="hangnum"><a name="para58"></a><span class="paranum">58</span>. <a name="O0.0020"></a></p>
  289. <p class="gatha1"> Bālo yathā salilabubbulabhājanena</p>
  290. <p class="gatha2">Ākaṇṭhato vata pibeyya marīcitoyaṃ,</p>
  291. <p class="gatha3">Attāni sārarahitaṃ kadalīsamānaṃ</p>
  292. <p class="gathalast">Mohā bhaṇeyya khalu dehamimaṃ anattaṃ;</p>
  293. <p class="hangnum"><a name="para59"></a><span class="paranum">59</span>.</p>
  294. <p class="gatha1"> Yo’dumbarassa kusumena marīcitoyaṃ</p>
  295. <p class="gatha2">Vāsaṃ yadicchati sa khedamupeti bālo,</p>
  296. <p class="gatha3">Attānameva parihaññati attahetu</p>
  297. <p class="gathalast">Attā na vijjati kadācidapīha dehe;</p>
  298. <p class="hangnum"><a name="para60"></a><span class="paranum">60</span>.</p>
  299. <p class="gatha1"> Poso yathā hi kadalī suvinibbhujanto</p>
  300. <p class="gatha2">Sāraṃ tadappampi nopalabheyya kāmaṃ,</p>
  301. <p class="gatha3">Khandhesu paṃcasu chaḷāyatanesu tesu</p>
  302. <p class="gathalast">Suññesu kiñcidapi nopalabheyya sāraṃ;</p>
  303. <p class="hangnum"><a name="para61"></a><span class="paranum">61</span>. <a name="O0.0021"></a></p>
  304. <p class="gatha1"> Suttaṃ vinā na paṭabhāvamihatthi kiṃci</p>
  305. <p class="gatha2">Dehaṃ vinā na khalu koci mihatthi satto,</p>
  306. <p class="gatha3">Deho sabhāvarahito khaṇabhaṃgayutto,</p>
  307. <p class="gathalast">Ko attahetu aparo bhuvi vijjatīha?</p>
  308. <p class="hangnum"><a name="para62"></a><span class="paranum">62</span>.</p>
  309. <p class="gatha1"> Disvā marīcisalilañhi sudūrato bho</p>
  310. <p class="gatha2">Bālo migo samupadhāvati toyasaññī,</p>
  311. <p class="gatha3">Evaṃ sabhāvarahite viparītasiddhe</p>
  312. <p class="gathalast">Dehe pareti parikappanayā hi rāgaṃ;</p>
  313. <p class="hangnum"><a name="para63"></a><span class="paranum">63</span>.</p>
  314. <p class="gatha1"> Dehe sabhāvarahite parikappasiddhe</p>
  315. <p class="gatha2">Attā na vijjati hi vijjumivantalikkhe,</p>
  316. <p class="gatha3">Bhāvetha bhāvanaratā vigatappamādā</p>
  317. <p class="gathalast">Sabbāsavappahananāya anattasaññaṃ;</p>
  318. <p class="hangnum"><a name="para64"></a><span class="paranum">64</span>. <a name="O0.0022"></a></p>
  319. <p class="gatha1"> Lālākarīsarudhirassuvasānulittaṃ</p>
  320. <p class="gatha2">Dehaṃ imaṃ kalimalākalilaṃ asāraṃ,</p>
  321. <p class="gatha3">Sattā sadā pariharanti jigucchanīyaṃ</p>
  322. <p class="gathalast">Nānāsucīhi paripuṇṇaghaṭaṃ yatheva;</p>
  323. <p class="hangnum"><a name="para65"></a><span class="paranum">65</span>.</p>
  324. <p class="gatha1"> Ṇahātvā jalañhi sakalaṃ catusāgarassa</p>
  325. <p class="gatha2">Meruppamāṇamapi gandhamanuttarañca,</p>
  326. <p class="gatha3">Pappoti neva manujo hi suciṃ kadāci</p>
  327. <p class="gathalast">Kiṃ bho vipassatha guṇaṃ kimu attabhāve?</p>
  328. <p class="hangnum"><a name="para66"></a><span class="paranum">66</span>.</p>
  329. <p class="gatha1"> Deho sa eva vividhāsucisannidhāno</p>
  330. <p class="gatha2">Deho sa eva vadhabandhanarogabhūto,</p>
  331. <p class="gatha3">Deho sa eva navadhā paribhinnagaṇḍo</p>
  332. <p class="gathalast">Dehaṃ vinā bhayakaraṃ na susānamatthi;</p>
  333. <p class="hangnum"><a name="para67"></a><span class="paranum">67</span>. <a name="O0.0023"></a></p>
  334. <p class="gatha1"> Antogataṃ yadiva muttakarīsabhāgo</p>
  335. <p class="gatha2">Dehā bahiṃ aticareyya vinikkhamitvā,</p>
  336. <p class="gatha3">Mātā pitā vikaruṇā ca vinaṭṭhapemā</p>
  337. <p class="gathalast">Kāmaṃ bhaveyyu kimu bandhusutā ca dārā?</p>
  338. <p class="hangnum"><a name="para68"></a><span class="paranum">68</span>.</p>
  339. <p class="gatha1"> Dehaṃ yathā navamukhaṃ kimisaṅghagehaṃ</p>
  340. <p class="gatha2">Maṃsaṭṭhisedarudhirākalilaṃ vigandhaṃ,</p>
  341. <p class="gatha3">Posenti ye vividhapāpamihācaritvā</p>
  342. <p class="gathalast">Te mohitā maraṇadhammamaho vatevaṃ!</p>
  343. <p class="hangnum"><a name="para69"></a><span class="paranum">69</span>.</p>
  344. <p class="gatha1"> Gaṇḍūpame vividharoga nivāsabhūte</p>
  345. <p class="gatha2">Kāye sadā rudhiramuttakarīsapuṇṇe,</p>
  346. <p class="gatha3">Yo ettha nandati naro sasigālabhakkhe</p>
  347. <p class="gathalast">Kāmañhi socati parattha sa bālabuddhi;</p>
  348. <p class="hangnum"><a name="para70"></a><span class="paranum">70</span>. <a name="O0.0024"></a></p>
  349. <p class="gatha1"> Bho pheṇapiṇḍasadiso viya sārahīno</p>
  350. <p class="gatha2">Mīḷhālayo viya sadā paṭikūlagandho,</p>
  351. <p class="gatha3">Āsīvisālayanibho sabhayo sadukkho</p>
  352. <p class="gathalast">Deho sadā savati loṇaghaṭova bhinno;</p>
  353. <p class="hangnum"><a name="para71"></a><span class="paranum">71</span>.</p>
  354. <p class="gatha1"> Jātaṃ yathā na kamalaṃ bhuvi nindanīyaṃ</p>
  355. <p class="gatha2">Paṅkesu bho asucitoya samākulesu,</p>
  356. <p class="gatha3">Jātaṃ tathā parahitampi ca dehabhūtaṃ</p>
  357. <p class="gathalast">Taṃ nindanīyamiha jātu na hoti loke;</p>
  358. <p class="hangnum"><a name="para72"></a><span class="paranum">72</span>.</p>
  359. <p class="gatha1"> Dvattiṃsabhāgaparipūrataro viseso</p>
  360. <p class="gatha2">Kāyo yathā hi naranāri gaṇassa loke,</p>
  361. <p class="gatha3">Kāyesu kiṃ phalamihatthi ca paṇḍitānaṃ</p>
  362. <p class="gathalast">Kāmaṃ tadeva nanu hoti paropakāraṃ;</p>
  363. <p class="hangnum"><a name="para73"></a><span class="paranum">73</span>. <a name="O0.0025"></a></p>
  364. <p class="gatha1"> Posona paṇḍitatarena tathāpi deho</p>
  365. <p class="gatha2">Sabbattanā cirataraṃ paripālanīyo,</p>
  366. <p class="gatha3">Dhammaṃ careyya suciraṃ khalu jīvamāno</p>
  367. <p class="gathalast">Dhamme have maṇivaro iva kāmado bho</p>
  368. <p class="hangnum"><a name="para74"></a><span class="paranum">74</span>.</p>
  369. <p class="gatha1"> Khīre yathā suparibhāvitamosadhamhi</p>
  370. <p class="gatha2">Snehena osadhabalaṃ paribhāsateva,</p>
  371. <p class="gatha3">Dhammo tathā iha samācarito hi loke</p>
  372. <p class="gathalast">Chāyāva yāti paraloka mito vajantaṃ;</p>
  373. <p class="hangnum"><a name="para75"></a><span class="paranum">75</span>.</p>
  374. <p class="gatha1"> Kāyassa bho viracitassa yathānukūlaṃ</p>
  375. <p class="gatha2">Chāyā vibhāti rucirāmaladappaṇe tu,</p>
  376. <p class="gatha3">Katvā tatheva paramaṃ kusalaṃ parattha</p>
  377. <p class="gathalast">Sambhūsitā iva bhavanti phalena tena;</p>
  378. <p class="hangnum"><a name="para76"></a><span class="paranum">76</span>. <a name="O0.0026"></a></p>
  379. <p class="gatha1"> Dehe tathā vividhadukkha nivāsabhūte</p>
  380. <p class="gatha2">Mohā pamādavasagā sukhasaññamūḷhā,</p>
  381. <p class="gatha3">Tikkhe yathā khuramukhe madhulehamāno</p>
  382. <p class="gathalast">Bāḷhañca dukkhamanugacchati hīnapañño;</p>
  383. <p class="hangnum"><a name="para77"></a><span class="paranum">77</span>.</p>
  384. <p class="gatha1"> Saṃkapparāgavigate niratattabhāve</p>
  385. <p class="gatha2">Dukkhaṃ sadā samadhigacchati appapañño,</p>
  386. <p class="gatha3">Mūḷhassa ceva sukhasaññamihatthiloke</p>
  387. <p class="gathalast">Kiṃpakkameva nanu hoti vicāramāne;</p>
  388. <p class="hangnum"><a name="para78"></a><span class="paranum">78</span>.</p>
  389. <p class="gatha1"> Sabbopabhoga dhanadhaññavisesalābhī</p>
  390. <p class="gatha2">Rūpena bho sa makaraddhajasannibhopi,</p>
  391. <p class="gatha3">Yo yobbanepi maraṇaṃ labhate akāmaṃ</p>
  392. <p class="gathalast">Kāmaṃ paratthaparapāṇaharo naro hi;</p>
  393. <p class="hangnum"><a name="para79"></a><span class="paranum">79</span>.</p>
  394. <p class="gatha1"> So yācako bhavati bhinnakapālahattho</p>
  395. <p class="gatha2">Muṇḍo dhigakkharasatehi ca tajjayanto,</p>
  396. <p class="gatha3">Bhikkhaṃ sadāribhavane sakucelavāso</p>
  397. <p class="gathalast">Dehe paratthi paracittaharo naro yo;</p>
  398. <p class="hangnum"><a name="para80"></a><span class="paranum">80</span>. <a name="O0.0027"></a></p>
  399. <p class="gatha1"> Itthī namuñcati sadā puna itthibhāvā</p>
  400. <p class="gatha2">Nārī sadā bhavati so puriso parattha,</p>
  401. <p class="gatha3">Yo ācareyya paradāramalaṅghanīyaṃ</p>
  402. <p class="gathalast">Ghorañca vindati sadā vyasanañca nekaṃ;</p>
  403. <p class="hangnum"><a name="para81"></a><span class="paranum">81</span>.</p>
  404. <p class="gatha1"> Dīno vigandhavadano ca jaḷo apañño</p>
  405. <p class="gatha2">Mūgo sadā bhavati appiyadassano ca,</p>
  406. <p class="gatha3">Pappoti dukkhamatulañca manussabhūto</p>
  407. <p class="gathalast">Vācaṃ musā bhaṇati yo hi apaññasatto;</p>
  408. <p class="hangnum"><a name="para82"></a><span class="paranum">82</span>.</p>
  409. <p class="gatha1"> Ummattakā vigatalajjaguṇā bhavanti</p>
  410. <p class="gatha2">Dīnā sadā vyasanasokaparāyaṇā ca,</p>
  411. <p class="gatha3">Jātā bhavesu vividhesu virūpadehā</p>
  412. <p class="gathalast">Pītvā halāhalavisaṃva suraṃ vipaññā;</p>
  413. <p class="hangnum"><a name="para83"></a><span class="paranum">83</span>.</p>
  414. <p class="gatha1"> Pāpāni yena iha ācaritāni yāni</p>
  415. <p class="gatha2">Yo vassakoṭinahutāni anappakāni,</p>
  416. <p class="gatha3">Laddhāna ghoramatulaṃ narakesu dukkhaṃ</p>
  417. <p class="gathalast">Pappoti cettha vividhavyasanañca nekaṃ;</p>
  418. <p class="hangnum"><a name="para84"></a><span class="paranum">84</span>. <a name="O0.0028"></a></p>
  419. <p class="gatha1"> Lokattayesu sakalesu samaṃ na kiṃci</p>
  420. <p class="gatha2">Lokassa santikaraṇaṃ ratanattayena,</p>
  421. <p class="gatha3">Taṃtejasā sumahatā jitasabbapāpo</p>
  422. <p class="gathalast">Sohaṃ sadādhigatasabbasukho bhaveyyaṃ;</p>
  423. <p class="hangnum"><a name="para85"></a><span class="paranum">85</span>.</p>
  424. <p class="gatha1"> Lokattayesu sakalesu ca sabbasattā</p>
  425. <p class="gatha2">Mittā ca majjharipubandhujanā ca sabbe,</p>
  426. <p class="gatha3">Te sabbadā vigatarogabhayā visokā</p>
  427. <p class="gathalast">Sabbaṃ sukhaṃ adhigatā muditā bhavantu;</p>
  428. <p class="hangnum"><a name="para86"></a><span class="paranum">86</span>.</p>
  429. <p class="gatha1"> Kāyo karīsabharito viya bhinnakumbho</p>
  430. <p class="gatha2">Kāyo sadā kalimalavyasanādhivāso,</p>
  431. <p class="gatha3">Kāye vihaññati ca sabbasukhanti loko</p>
  432. <p class="gathalast">Kāyo sadā maraṇarogajarādhivāso;</p>
  433. <p class="hangnum"><a name="para87"></a><span class="paranum">87</span>. <a name="O0.0029"></a></p>
  434. <p class="gatha1"> So yobbanoti thaviroti ca bālakoti</p>
  435. <p class="gatha2">Satte na pekkhati vihaññatireva maccu,</p>
  436. <p class="gatha3">Sohaṃ ṭhitopi sayitopi ca pakkamanto</p>
  437. <p class="gathalast">Gacchāmi maccuvadanaṃ niyataṃ tathā hi;</p>
  438. <p class="hangnum"><a name="para88"></a><span class="paranum">88</span>.</p>
  439. <p class="gatha1"> Evaṃ yathā vihitadosamidaṃ sarīraṃ</p>
  440. <p class="gatha2">Niccaṃva taggatamanā hadaye karotha,</p>
  441. <p class="gatha3">Mettaṃ parittamasubhaṃ maraṇassatiñca</p>
  442. <p class="gathalast">Bhāvetha bhāvanaratā satataṃ yatattā;</p>
  443. <p class="hangnum"><a name="para89"></a><span class="paranum">89</span>.</p>
  444. <p class="gatha1"> Dānādi puññakiriyāni sukhudrayāni</p>
  445. <p class="gatha2">Katvā ca tamphalamasesa mihappameyyaṃ,</p>
  446. <p class="gatha3">Deyyaṃ sadā parahitāya sukhāya ceva</p>
  447. <p class="gathalast">Kimbho tadeva nanu hatthagatañhi sāraṃ?</p>
  448. <p class="hangnum"><a name="para90"></a><span class="paranum">90</span>.</p>
  449. <p class="gatha1"> Hetuṃ vinā na bhavatī hi ca kiṃci loke</p>
  450. <p class="gatha2">Saddova pāṇitalaghaṭṭanahetujāto,</p>
  451. <p class="gatha3">Evañca hetuphala bhāvavibhāgabhinno</p>
  452. <p class="gathalast">Loko udeti ca vinassati tiṭṭhatī ca;</p>
  453. <p class="hangnum"><a name="para91"></a><span class="paranum">91</span>. <a name="O0.0030"></a></p>
  454. <p class="gatha1"> Kammassa kāraṇāmayañhi yathā avijjā</p>
  455. <p class="gatha2">Bho kammanā samadhigacchati jātibhedaṃ,</p>
  456. <p class="gatha3">Jātiṃ paṭicca ca jarāmaraṇādidukkhaṃ</p>
  457. <p class="gathalast">Sattā sadā paṭilabhanti anādikāle;</p>
  458. <p class="hangnum"><a name="para92"></a><span class="paranum">92</span>.</p>
  459. <p class="gatha1"> Kammaṃ yathā na bhavatīha ca mohanāsā</p>
  460. <p class="gatha2">Kammakkhayāpi ca na hoti bhavesu jāti,</p>
  461. <p class="gatha3">Jātikkhayā iha jarāmaraṇādidukkhaṃ</p>
  462. <p class="gathalast">Sabbakkhayo bhavati dīpevānilena;</p>
  463. <p class="hangnum"><a name="para93"></a><span class="paranum">93</span>.</p>
  464. <p class="gatha1"> Yo passatīha satataṃ munidhammakāyaṃ</p>
  465. <p class="gatha2">Buddhaṃ sa passati naro iti so avoca,</p>
  466. <p class="gatha3">Buddhañca dhammamamalañca tilokanāthaṃ</p>
  467. <p class="gathalast">Sampassituṃ vicinathā’pi ca dhammataṃ bho;</p>
  468. <p class="hangnum"><a name="para94"></a><span class="paranum">94</span>. <a name="O0.0031"></a></p>
  469. <p class="gatha1"> Sallaṃva bho sunisitaṃ hadaye nimuggaṃ</p>
  470. <p class="gatha2">Dosattayaṃ vividhapāpamalena littaṃ,</p>
  471. <p class="gatha3">Nānāvidhabyasanabhājanamappasannaṃ</p>
  472. <p class="gathalast">Paññāmayena balisena nirākarotha;</p>
  473. <p class="hangnum"><a name="para95"></a><span class="paranum">95</span>.</p>
  474. <p class="gatha1"> Nākampayanti sakalāpi ca lokadhammā</p>
  475. <p class="gatha2">Cittaṃ sadāpagatapāpakilesasallaṃ,</p>
  476. <p class="gatha3">Rūpādayo ca vividhā visayā samaggā</p>
  477. <p class="gathalast">Phuṭṭhaṃva merusikharaṃ mahatānilena;</p>
  478. <p class="hangnum"><a name="para96"></a><span class="paranum">96</span>.</p>
  479. <p class="gatha1"> Saṃsāradukkhamagaṇeyya yathā munindo</p>
  480. <p class="gatha2">Gambhirapāramita sāgaramuttaritvā,</p>
  481. <p class="gatha3">Ñeyyaṃ abodhi nipuṇaṃ hatamohajālo</p>
  482. <p class="gathalast">Tasmā sadā parahitaṃ paramaṃ ciṇātha;</p>
  483. <p class="hangnum"><a name="para97"></a><span class="paranum">97</span>.</p>
  484. <p class="gatha1"> Ohāya so’dhigatamokkhasukhaṃ paresaṃ</p>
  485. <p class="gatha2">Atthāya saṃcari bhavesu mahabbhayesu,</p>
  486. <p class="gatha3">Evaṃ sadā parahitaṃ purato karitvā</p>
  487. <p class="gathalast">Dhammo mayānucarito jagadatthameva;</p>
  488. <p class="hangnum"><a name="para98"></a><span class="paranum">98</span>. <a name="O0.0032"></a></p>
  489. <p class="gatha1"> Laddhāna dullabhatarañca manussayoniṃ</p>
  490. <p class="gatha2">Sabbaṃ papañcarahitaṃ khaṇasampadañca,</p>
  491. <p class="gatha3">Ñatvāna āsavanudekahitañca dhammaṃ</p>
  492. <p class="gathalast">Ko paññavā anavaraṃ na bhajeyya dhammaṃ?</p>
  493. <p class="hangnum"><a name="para99"></a><span class="paranum">99</span>.</p>
  494. <p class="gatha1"> Laddhāna buddhasamayaṃ atidullabhaṃca</p>
  495. <p class="gatha2">Saddhamma maggamasamaṃ sivadaṃ tatheva,</p>
  496. <p class="gatha3">Kalyāṇamittapavare matisampadañca</p>
  497. <p class="gathalast">Ko buddhimā anavaraṃ na bhajeyya dhammaṃ?</p>
  498. <p class="hangnum"><a name="para100"></a><span class="paranum">100</span>.</p>
  499. <p class="gatha1"> Evampi dullabhataraṃ vibhave suladdhā</p>
  500. <p class="gatha2">Maccheradosa viratā ubhayatthakāmā,</p>
  501. <p class="gatha3">Saddhādidhammasahitā satatappamattā</p>
  502. <p class="gathalast">Bho! Bho! Karotha amatādhigamāya puññaṃ;</p>
  503. </body>