xed 1.1 MB

12345678910111213141516171819202122232425262728293031323334353637383940414243444546474849505152535455565758596061626364656667686970717273747576777879808182838485868788899091929394959697989910010110210310410510610710810911011111211311411511611711811912012112212312412512612712812913013113213313413513613713813914014114214314414514614714814915015115215315415515615715815916016116216316416516616716816917017117217317417517617717817918018118218318418518618718818919019119219319419519619719819920020120220320420520620720820921021121221321421521621721821922022122222322422522622722822923023123223323423523623723823924024124224324424524624724824925025125225325425525625725825926026126226326426526626726826927027127227327427527627727827928028128228328428528628728828929029129229329429529629729829930030130230330430530630730830931031131231331431531631731831932032132232332432532632732832933033133233333433533633733833934034134234334434534634734834935035135235335435535635735835936036136236336436536636736836937037137237337437537637737837938038138238338438538638738838939039139239339439539639739839940040140240340440540640740840941041141241341441541641741841942042142242342442542642742842943043143243343443543643743843944044144244344444544644744844945045145245345445545645745845946046146246346446546646746846947047147247347447547647747847948048148248348448548648748848949049149249349449549649749849950050150250350450550650750850951051151251351451551651751851952052152252352452552652752852953053153253353453553653753853954054154254354454554654754854955055155255355455555655755855956056156256356456556656756856957057157257357457557657757857958058158258358458558658758858959059159259359459559659759859960060160260360460560660760860961061161261361461561661761861962062162262362462562662762862963063163263363463563663763863964064164264364464564664764864965065165265365465565665765865966066166266366466566666766866967067167267367467567667767867968068168268368468568668768868969069169269369469569669769869970070170270370470570670770870971071171271371471571671771871972072172272372472572672772872973073173273373473573673773873974074174274374474574674774874975075175275375475575675775875976076176276376476576676776876977077177277377477577677777877978078178278378478578678778878979079179279379479579679779879980080180280380480580680780880981081181281381481581681781881982082182282382482582682782882983083183283383483583683783883984084184284384484584684784884985085185285385485585685785885986086186286386486586686786886987087187287387487587687787887988088188288388488588688788888989089189289389489589689789889990090190290390490590690790890991091191291391491591691791891992092192292392492592692792892993093193293393493593693793893994094194294394494594694794894995095195295395495595695795895996096196296396496596696796896997097197297397497597697797897998098198298398498598698798898999099199299399499599699799899910001001100210031004100510061007100810091010101110121013101410151016101710181019102010211022102310241025102610271028102910301031103210331034103510361037103810391040104110421043104410451046104710481049105010511052105310541055105610571058105910601061106210631064106510661067106810691070107110721073107410751076107710781079108010811082108310841085108610871088108910901091109210931094109510961097109810991100110111021103110411051106110711081109111011111112111311141115111611171118111911201121112211231124112511261127112811291130113111321133113411351136113711381139114011411142114311441145114611471148114911501151115211531154115511561157115811591160116111621163116411651166116711681169117011711172117311741175117611771178117911801181118211831184118511861187118811891190119111921193119411951196119711981199120012011202120312041205120612071208120912101211121212131214121512161217121812191220122112221223122412251226122712281229123012311232123312341235123612371238123912401241124212431244124512461247124812491250125112521253125412551256125712581259126012611262126312641265126612671268126912701271127212731274127512761277127812791280128112821283128412851286128712881289129012911292129312941295129612971298129913001301130213031304130513061307130813091310131113121313131413151316131713181319132013211322132313241325132613271328132913301331133213331334133513361337133813391340134113421343134413451346134713481349135013511352135313541355135613571358135913601361136213631364136513661367136813691370137113721373137413751376137713781379138013811382138313841385138613871388138913901391139213931394139513961397139813991400140114021403140414051406140714081409141014111412141314141415141614171418141914201421142214231424142514261427142814291430143114321433143414351436143714381439144014411442144314441445144614471448144914501451145214531454145514561457145814591460146114621463146414651466146714681469147014711472147314741475147614771478147914801481148214831484148514861487148814891490149114921493149414951496149714981499150015011502150315041505150615071508150915101511151215131514151515161517151815191520152115221523152415251526152715281529153015311532153315341535153615371538153915401541154215431544154515461547154815491550155115521553155415551556155715581559156015611562156315641565156615671568156915701571157215731574157515761577157815791580158115821583158415851586158715881589159015911592159315941595159615971598159916001601160216031604160516061607160816091610161116121613161416151616161716181619162016211622162316241625162616271628162916301631163216331634163516361637163816391640164116421643164416451646164716481649165016511652165316541655165616571658165916601661166216631664166516661667166816691670167116721673167416751676167716781679168016811682168316841685168616871688168916901691169216931694169516961697169816991700170117021703170417051706170717081709171017111712171317141715171617171718171917201721172217231724172517261727172817291730173117321733173417351736173717381739174017411742174317441745174617471748174917501751175217531754175517561757175817591760176117621763176417651766176717681769177017711772177317741775177617771778177917801781178217831784178517861787178817891790179117921793179417951796179717981799180018011802180318041805180618071808180918101811181218131814181518161817181818191820182118221823182418251826182718281829183018311832183318341835183618371838183918401841184218431844184518461847184818491850185118521853185418551856185718581859186018611862186318641865186618671868186918701871187218731874187518761877187818791880188118821883188418851886188718881889189018911892189318941895189618971898189919001901190219031904190519061907190819091910191119121913191419151916191719181919192019211922192319241925192619271928192919301931193219331934193519361937193819391940194119421943194419451946194719481949195019511952195319541955195619571958195919601961196219631964196519661967196819691970197119721973197419751976197719781979198019811982198319841985198619871988198919901991199219931994199519961997199819992000200120022003200420052006200720082009201020112012201320142015201620172018201920202021202220232024202520262027202820292030203120322033203420352036203720382039204020412042204320442045204620472048204920502051205220532054205520562057205820592060206120622063206420652066206720682069207020712072207320742075207620772078207920802081208220832084208520862087208820892090209120922093209420952096209720982099210021012102210321042105210621072108210921102111211221132114211521162117211821192120212121222123212421252126212721282129213021312132213321342135213621372138213921402141214221432144214521462147214821492150215121522153215421552156215721582159216021612162216321642165216621672168216921702171217221732174217521762177217821792180218121822183218421852186218721882189219021912192219321942195219621972198219922002201220222032204220522062207220822092210221122122213221422152216221722182219222022212222222322242225222622272228222922302231223222332234223522362237223822392240224122422243224422452246224722482249225022512252225322542255225622572258225922602261226222632264226522662267226822692270227122722273227422752276227722782279228022812282228322842285228622872288228922902291229222932294229522962297229822992300230123022303230423052306230723082309231023112312231323142315231623172318231923202321232223232324232523262327232823292330233123322333233423352336233723382339234023412342234323442345234623472348234923502351235223532354235523562357235823592360236123622363236423652366236723682369237023712372237323742375237623772378237923802381238223832384238523862387238823892390239123922393239423952396239723982399240024012402240324042405240624072408240924102411241224132414241524162417241824192420242124222423242424252426242724282429243024312432243324342435243624372438243924402441244224432444244524462447244824492450245124522453245424552456245724582459246024612462246324642465246624672468246924702471247224732474247524762477247824792480248124822483248424852486248724882489249024912492249324942495249624972498249925002501250225032504250525062507250825092510251125122513251425152516251725182519252025212522252325242525252625272528252925302531253225332534253525362537253825392540254125422543254425452546254725482549255025512552255325542555255625572558255925602561256225632564256525662567256825692570257125722573257425752576257725782579258025812582258325842585258625872588258925902591259225932594259525962597259825992600260126022603260426052606260726082609261026112612261326142615261626172618261926202621262226232624262526262627262826292630263126322633263426352636263726382639264026412642264326442645264626472648264926502651265226532654265526562657265826592660266126622663266426652666266726682669267026712672267326742675267626772678267926802681268226832684268526862687268826892690269126922693269426952696269726982699270027012702270327042705270627072708270927102711271227132714271527162717271827192720272127222723272427252726272727282729273027312732273327342735273627372738273927402741274227432744274527462747274827492750275127522753275427552756275727582759276027612762276327642765276627672768276927702771277227732774277527762777277827792780278127822783278427852786278727882789279027912792279327942795279627972798279928002801280228032804280528062807280828092810281128122813281428152816281728182819282028212822282328242825282628272828282928302831283228332834283528362837283828392840284128422843284428452846284728482849285028512852285328542855285628572858285928602861286228632864286528662867286828692870287128722873287428752876287728782879288028812882288328842885288628872888288928902891289228932894289528962897289828992900290129022903290429052906290729082909291029112912291329142915291629172918291929202921292229232924292529262927292829292930293129322933293429352936293729382939294029412942294329442945294629472948294929502951295229532954295529562957295829592960296129622963296429652966296729682969297029712972297329742975297629772978297929802981298229832984298529862987298829892990299129922993299429952996299729982999300030013002300330043005300630073008300930103011301230133014301530163017301830193020302130223023302430253026302730283029303030313032303330343035303630373038303930403041304230433044304530463047304830493050305130523053305430553056305730583059306030613062306330643065306630673068306930703071307230733074307530763077307830793080308130823083308430853086308730883089309030913092309330943095309630973098309931003101310231033104310531063107310831093110311131123113311431153116311731183119312031213122312331243125312631273128312931303131313231333134313531363137313831393140314131423143314431453146314731483149315031513152315331543155315631573158315931603161316231633164316531663167316831693170317131723173317431753176317731783179318031813182318331843185318631873188318931903191319231933194319531963197319831993200320132023203320432053206320732083209321032113212321332143215321632173218321932203221322232233224322532263227322832293230323132323233323432353236323732383239324032413242324332443245324632473248324932503251325232533254325532563257325832593260326132623263326432653266326732683269327032713272327332743275327632773278327932803281328232833284328532863287328832893290329132923293329432953296329732983299330033013302330333043305330633073308330933103311331233133314331533163317331833193320332133223323332433253326332733283329333033313332333333343335333633373338333933403341334233433344334533463347334833493350335133523353335433553356335733583359336033613362336333643365336633673368336933703371337233733374337533763377337833793380338133823383338433853386338733883389339033913392339333943395339633973398339934003401340234033404340534063407340834093410341134123413341434153416341734183419342034213422342334243425342634273428342934303431343234333434343534363437343834393440344134423443344434453446344734483449345034513452345334543455345634573458345934603461346234633464346534663467346834693470347134723473347434753476347734783479348034813482348334843485348634873488348934903491349234933494349534963497349834993500350135023503350435053506350735083509351035113512351335143515351635173518351935203521352235233524352535263527352835293530353135323533353435353536353735383539354035413542354335443545354635473548354935503551355235533554355535563557355835593560356135623563356435653566356735683569357035713572357335743575357635773578357935803581358235833584358535863587358835893590359135923593359435953596359735983599360036013602360336043605360636073608360936103611361236133614361536163617361836193620362136223623362436253626362736283629363036313632363336343635363636373638363936403641364236433644364536463647364836493650365136523653365436553656365736583659366036613662366336643665366636673668366936703671367236733674367536763677367836793680368136823683368436853686368736883689369036913692369336943695369636973698369937003701370237033704370537063707370837093710371137123713371437153716371737183719372037213722372337243725372637273728372937303731373237333734373537363737373837393740374137423743374437453746374737483749375037513752375337543755375637573758375937603761376237633764376537663767376837693770377137723773377437753776377737783779378037813782378337843785378637873788378937903791379237933794379537963797379837993800380138023803380438053806380738083809381038113812381338143815381638173818381938203821382238233824382538263827382838293830383138323833383438353836383738383839384038413842384338443845384638473848384938503851385238533854385538563857385838593860386138623863386438653866386738683869387038713872387338743875387638773878387938803881388238833884388538863887388838893890389138923893389438953896389738983899390039013902390339043905390639073908390939103911391239133914391539163917391839193920392139223923392439253926392739283929393039313932393339343935393639373938393939403941394239433944394539463947394839493950395139523953395439553956395739583959396039613962396339643965396639673968396939703971397239733974397539763977397839793980398139823983398439853986398739883989399039913992399339943995399639973998399940004001400240034004400540064007400840094010401140124013401440154016401740184019402040214022402340244025402640274028402940304031403240334034403540364037403840394040404140424043404440454046404740484049405040514052405340544055405640574058405940604061406240634064406540664067406840694070407140724073407440754076407740784079408040814082408340844085408640874088408940904091409240934094409540964097409840994100410141024103410441054106410741084109411041114112411341144115411641174118411941204121412241234124412541264127412841294130413141324133413441354136413741384139414041414142414341444145414641474148414941504151415241534154415541564157415841594160416141624163416441654166416741684169417041714172417341744175417641774178417941804181418241834184418541864187418841894190419141924193419441954196419741984199420042014202420342044205420642074208420942104211421242134214421542164217421842194220422142224223422442254226422742284229423042314232423342344235423642374238423942404241424242434244424542464247424842494250425142524253425442554256425742584259426042614262426342644265426642674268426942704271427242734274427542764277427842794280428142824283428442854286428742884289429042914292429342944295429642974298429943004301430243034304430543064307430843094310431143124313431443154316431743184319432043214322432343244325432643274328432943304331433243334334433543364337433843394340434143424343434443454346434743484349435043514352435343544355435643574358435943604361436243634364436543664367436843694370437143724373437443754376437743784379438043814382438343844385438643874388438943904391439243934394439543964397439843994400440144024403440444054406440744084409441044114412441344144415441644174418441944204421442244234424442544264427442844294430443144324433443444354436443744384439444044414442444344444445444644474448444944504451445244534454445544564457445844594460446144624463446444654466446744684469447044714472447344744475447644774478447944804481448244834484448544864487448844894490449144924493449444954496449744984499450045014502450345044505450645074508450945104511451245134514451545164517451845194520452145224523452445254526452745284529453045314532453345344535453645374538453945404541454245434544454545464547454845494550455145524553455445554556455745584559456045614562456345644565456645674568456945704571457245734574457545764577457845794580458145824583458445854586458745884589459045914592459345944595459645974598459946004601460246034604460546064607460846094610461146124613461446154616461746184619462046214622462346244625462646274628462946304631463246334634463546364637463846394640464146424643464446454646464746484649465046514652465346544655465646574658465946604661466246634664466546664667466846694670467146724673467446754676467746784679468046814682468346844685468646874688468946904691469246934694469546964697469846994700470147024703470447054706470747084709471047114712471347144715471647174718471947204721472247234724472547264727472847294730473147324733473447354736473747384739474047414742474347444745474647474748474947504751475247534754475547564757475847594760476147624763476447654766476747684769477047714772477347744775477647774778477947804781478247834784478547864787478847894790479147924793479447954796479747984799480048014802480348044805480648074808480948104811481248134814481548164817481848194820482148224823482448254826482748284829483048314832483348344835483648374838483948404841484248434844484548464847484848494850485148524853485448554856485748584859486048614862486348644865486648674868486948704871487248734874487548764877487848794880488148824883488448854886488748884889489048914892489348944895489648974898489949004901490249034904490549064907490849094910491149124913491449154916491749184919492049214922492349244925492649274928492949304931493249334934493549364937493849394940494149424943494449454946494749484949495049514952495349544955495649574958495949604961496249634964496549664967496849694970497149724973497449754976497749784979498049814982498349844985498649874988498949904991499249934994499549964997499849995000500150025003500450055006500750085009501050115012501350145015501650175018501950205021502250235024502550265027502850295030503150325033503450355036503750385039504050415042504350445045504650475048504950505051505250535054505550565057505850595060506150625063506450655066506750685069507050715072507350745075507650775078507950805081508250835084508550865087508850895090509150925093509450955096509750985099510051015102510351045105510651075108510951105111511251135114511551165117511851195120512151225123512451255126512751285129513051315132513351345135513651375138513951405141514251435144514551465147514851495150515151525153515451555156515751585159516051615162516351645165516651675168516951705171517251735174517551765177517851795180518151825183518451855186518751885189519051915192519351945195519651975198519952005201520252035204520552065207520852095210521152125213521452155216521752185219522052215222522352245225522652275228522952305231523252335234523552365237523852395240524152425243524452455246524752485249525052515252525352545255525652575258525952605261526252635264526552665267526852695270527152725273527452755276527752785279528052815282528352845285528652875288528952905291529252935294529552965297529852995300530153025303530453055306530753085309531053115312531353145315531653175318531953205321532253235324532553265327532853295330533153325333533453355336533753385339534053415342534353445345534653475348534953505351535253535354535553565357535853595360536153625363536453655366536753685369537053715372537353745375537653775378537953805381538253835384538553865387538853895390539153925393539453955396539753985399540054015402540354045405540654075408540954105411541254135414541554165417541854195420542154225423542454255426542754285429543054315432543354345435543654375438543954405441544254435444544554465447544854495450545154525453545454555456545754585459546054615462546354645465546654675468546954705471547254735474547554765477547854795480548154825483548454855486548754885489549054915492549354945495549654975498549955005501550255035504550555065507550855095510551155125513551455155516551755185519552055215522552355245525552655275528552955305531553255335534553555365537553855395540554155425543554455455546554755485549555055515552555355545555555655575558555955605561556255635564556555665567556855695570557155725573557455755576557755785579558055815582558355845585558655875588558955905591559255935594559555965597559855995600560156025603560456055606560756085609561056115612561356145615561656175618561956205621562256235624562556265627562856295630563156325633563456355636563756385639564056415642564356445645564656475648564956505651565256535654565556565657565856595660566156625663566456655666566756685669567056715672567356745675567656775678567956805681568256835684568556865687568856895690569156925693569456955696569756985699570057015702570357045705570657075708570957105711571257135714571557165717571857195720572157225723572457255726572757285729573057315732573357345735573657375738573957405741574257435744574557465747574857495750575157525753575457555756575757585759576057615762576357645765576657675768576957705771577257735774577557765777577857795780578157825783578457855786578757885789579057915792579357945795579657975798579958005801580258035804580558065807580858095810581158125813581458155816581758185819582058215822582358245825582658275828582958305831583258335834583558365837583858395840584158425843584458455846584758485849585058515852585358545855585658575858585958605861586258635864586558665867586858695870587158725873587458755876587758785879588058815882588358845885588658875888588958905891589258935894589558965897589858995900590159025903590459055906590759085909591059115912591359145915591659175918591959205921592259235924592559265927592859295930593159325933593459355936593759385939594059415942594359445945594659475948594959505951595259535954595559565957595859595960596159625963596459655966596759685969597059715972597359745975597659775978597959805981598259835984598559865987598859895990599159925993599459955996599759985999600060016002600360046005600660076008600960106011601260136014601560166017601860196020602160226023602460256026602760286029603060316032603360346035603660376038603960406041604260436044604560466047604860496050605160526053605460556056605760586059606060616062606360646065606660676068606960706071607260736074607560766077607860796080608160826083608460856086608760886089609060916092609360946095609660976098609961006101610261036104610561066107610861096110611161126113611461156116611761186119612061216122612361246125612661276128612961306131613261336134613561366137613861396140614161426143614461456146614761486149615061516152615361546155615661576158615961606161616261636164616561666167616861696170617161726173617461756176617761786179618061816182618361846185618661876188618961906191619261936194619561966197619861996200620162026203620462056206620762086209621062116212621362146215621662176218621962206221622262236224622562266227622862296230623162326233623462356236623762386239624062416242624362446245624662476248624962506251625262536254625562566257625862596260626162626263626462656266626762686269627062716272627362746275627662776278627962806281628262836284628562866287628862896290629162926293629462956296629762986299630063016302630363046305630663076308630963106311631263136314631563166317631863196320632163226323632463256326632763286329633063316332633363346335633663376338633963406341634263436344634563466347634863496350635163526353635463556356635763586359636063616362636363646365636663676368636963706371637263736374637563766377637863796380638163826383638463856386638763886389639063916392639363946395639663976398639964006401640264036404640564066407640864096410641164126413641464156416641764186419642064216422642364246425642664276428642964306431643264336434643564366437643864396440644164426443644464456446644764486449645064516452645364546455645664576458645964606461646264636464646564666467646864696470647164726473647464756476647764786479648064816482648364846485648664876488648964906491649264936494649564966497649864996500650165026503650465056506650765086509651065116512651365146515651665176518651965206521652265236524652565266527652865296530653165326533653465356536653765386539654065416542654365446545654665476548654965506551655265536554655565566557655865596560656165626563656465656566656765686569657065716572657365746575657665776578657965806581658265836584658565866587658865896590659165926593659465956596659765986599660066016602660366046605660666076608660966106611661266136614661566166617661866196620662166226623662466256626662766286629663066316632663366346635663666376638663966406641664266436644664566466647664866496650665166526653665466556656665766586659666066616662666366646665666666676668666966706671667266736674667566766677667866796680668166826683668466856686668766886689669066916692669366946695669666976698669967006701670267036704670567066707670867096710671167126713671467156716671767186719672067216722672367246725672667276728672967306731673267336734673567366737673867396740674167426743674467456746674767486749675067516752675367546755675667576758675967606761676267636764676567666767676867696770677167726773677467756776677767786779678067816782678367846785678667876788678967906791679267936794679567966797679867996800680168026803680468056806680768086809681068116812681368146815681668176818681968206821682268236824682568266827682868296830683168326833683468356836683768386839684068416842684368446845684668476848684968506851685268536854685568566857685868596860686168626863686468656866686768686869687068716872687368746875687668776878687968806881688268836884688568866887688868896890689168926893689468956896689768986899690069016902690369046905690669076908690969106911691269136914691569166917691869196920692169226923692469256926692769286929693069316932693369346935693669376938693969406941694269436944694569466947694869496950695169526953695469556956695769586959696069616962696369646965696669676968696969706971697269736974697569766977697869796980698169826983698469856986698769886989699069916992699369946995699669976998699970007001700270037004700570067007700870097010701170127013701470157016701770187019702070217022702370247025702670277028702970307031703270337034703570367037703870397040704170427043704470457046704770487049705070517052705370547055705670577058705970607061706270637064706570667067706870697070707170727073707470757076707770787079708070817082708370847085708670877088708970907091709270937094709570967097709870997100710171027103710471057106710771087109711071117112711371147115711671177118711971207121712271237124712571267127712871297130713171327133713471357136713771387139714071417142714371447145714671477148714971507151715271537154715571567157715871597160716171627163716471657166716771687169717071717172717371747175717671777178717971807181718271837184718571867187718871897190719171927193719471957196719771987199720072017202720372047205720672077208720972107211721272137214721572167217721872197220722172227223722472257226722772287229723072317232723372347235723672377238723972407241724272437244724572467247724872497250725172527253725472557256725772587259726072617262726372647265726672677268726972707271727272737274727572767277727872797280728172827283728472857286728772887289729072917292729372947295729672977298729973007301730273037304730573067307730873097310731173127313731473157316731773187319732073217322732373247325732673277328732973307331733273337334733573367337733873397340734173427343734473457346734773487349735073517352735373547355735673577358735973607361736273637364736573667367736873697370737173727373737473757376737773787379738073817382738373847385738673877388738973907391739273937394739573967397739873997400740174027403740474057406740774087409741074117412741374147415741674177418741974207421742274237424742574267427742874297430743174327433743474357436743774387439744074417442744374447445744674477448744974507451745274537454745574567457745874597460746174627463746474657466746774687469747074717472747374747475747674777478747974807481748274837484748574867487748874897490749174927493749474957496749774987499750075017502750375047505750675077508750975107511751275137514751575167517751875197520752175227523752475257526752775287529753075317532753375347535753675377538753975407541754275437544754575467547754875497550755175527553755475557556755775587559756075617562756375647565756675677568756975707571757275737574757575767577757875797580758175827583758475857586758775887589759075917592759375947595759675977598759976007601760276037604760576067607760876097610761176127613761476157616761776187619762076217622762376247625762676277628762976307631763276337634763576367637763876397640764176427643764476457646764776487649765076517652765376547655765676577658765976607661766276637664766576667667766876697670767176727673767476757676767776787679768076817682768376847685768676877688768976907691769276937694769576967697769876997700770177027703770477057706770777087709771077117712771377147715771677177718771977207721772277237724772577267727772877297730773177327733773477357736773777387739774077417742774377447745774677477748774977507751775277537754775577567757775877597760776177627763776477657766776777687769777077717772777377747775777677777778777977807781778277837784778577867787778877897790779177927793779477957796779777987799780078017802780378047805780678077808780978107811781278137814781578167817781878197820782178227823782478257826782778287829783078317832783378347835783678377838783978407841784278437844784578467847784878497850785178527853785478557856785778587859786078617862786378647865786678677868786978707871787278737874787578767877787878797880788178827883788478857886788778887889789078917892789378947895789678977898789979007901790279037904790579067907790879097910791179127913791479157916791779187919792079217922792379247925792679277928792979307931793279337934793579367937793879397940794179427943794479457946794779487949795079517952795379547955795679577958795979607961796279637964796579667967796879697970797179727973797479757976797779787979798079817982798379847985798679877988798979907991799279937994799579967997799879998000800180028003800480058006800780088009801080118012801380148015801680178018801980208021802280238024802580268027802880298030803180328033803480358036803780388039804080418042804380448045804680478048804980508051805280538054805580568057805880598060806180628063806480658066806780688069807080718072807380748075807680778078807980808081808280838084808580868087808880898090809180928093809480958096809780988099810081018102810381048105810681078108810981108111811281138114811581168117811881198120812181228123812481258126812781288129813081318132813381348135813681378138813981408141814281438144814581468147814881498150815181528153815481558156815781588159816081618162816381648165816681678168816981708171817281738174817581768177817881798180818181828183818481858186818781888189819081918192819381948195819681978198819982008201820282038204820582068207820882098210821182128213821482158216821782188219822082218222822382248225822682278228822982308231823282338234823582368237823882398240824182428243824482458246824782488249825082518252825382548255825682578258825982608261826282638264826582668267826882698270827182728273827482758276827782788279828082818282828382848285828682878288828982908291829282938294829582968297829882998300830183028303830483058306830783088309831083118312831383148315831683178318831983208321832283238324832583268327832883298330833183328333833483358336833783388339834083418342834383448345834683478348834983508351835283538354835583568357835883598360836183628363836483658366836783688369837083718372837383748375837683778378837983808381838283838384838583868387838883898390839183928393839483958396839783988399840084018402840384048405840684078408840984108411841284138414841584168417841884198420842184228423842484258426842784288429843084318432843384348435843684378438843984408441844284438444844584468447844884498450845184528453845484558456845784588459846084618462846384648465846684678468846984708471847284738474847584768477847884798480848184828483848484858486848784888489849084918492849384948495849684978498849985008501850285038504850585068507850885098510851185128513851485158516851785188519852085218522852385248525852685278528852985308531853285338534853585368537853885398540854185428543854485458546854785488549855085518552855385548555855685578558855985608561856285638564856585668567856885698570857185728573857485758576857785788579858085818582858385848585858685878588858985908591859285938594859585968597859885998600860186028603860486058606860786088609861086118612861386148615861686178618861986208621862286238624862586268627862886298630863186328633863486358636863786388639864086418642864386448645864686478648864986508651865286538654865586568657865886598660866186628663866486658666866786688669867086718672867386748675867686778678867986808681868286838684868586868687868886898690869186928693869486958696869786988699870087018702870387048705870687078708870987108711871287138714871587168717871887198720872187228723872487258726872787288729873087318732873387348735873687378738873987408741874287438744874587468747874887498750875187528753875487558756875787588759876087618762876387648765876687678768876987708771877287738774877587768777877887798780878187828783878487858786878787888789879087918792879387948795879687978798879988008801880288038804880588068807880888098810881188128813881488158816881788188819882088218822882388248825882688278828882988308831883288338834883588368837883888398840884188428843884488458846884788488849885088518852885388548855885688578858885988608861886288638864886588668867886888698870887188728873887488758876887788788879888088818882888388848885888688878888888988908891889288938894889588968897889888998900890189028903890489058906890789088909891089118912891389148915891689178918891989208921892289238924892589268927892889298930893189328933893489358936893789388939894089418942894389448945894689478948894989508951895289538954895589568957895889598960896189628963896489658966896789688969897089718972897389748975897689778978897989808981898289838984898589868987898889898990899189928993899489958996899789988999900090019002900390049005900690079008900990109011901290139014901590169017901890199020902190229023902490259026902790289029903090319032903390349035903690379038903990409041904290439044904590469047904890499050905190529053905490559056905790589059906090619062906390649065906690679068906990709071907290739074907590769077907890799080908190829083908490859086908790889089909090919092909390949095909690979098909991009101910291039104910591069107910891099110911191129113911491159116911791189119912091219122912391249125912691279128912991309131913291339134913591369137913891399140914191429143914491459146914791489149915091519152915391549155915691579158915991609161916291639164916591669167916891699170917191729173917491759176917791789179918091819182918391849185918691879188918991909191919291939194919591969197919891999200920192029203920492059206920792089209921092119212921392149215921692179218921992209221922292239224922592269227922892299230923192329233923492359236923792389239924092419242924392449245924692479248924992509251925292539254925592569257925892599260926192629263926492659266926792689269927092719272927392749275927692779278927992809281928292839284928592869287928892899290929192929293929492959296929792989299930093019302930393049305930693079308930993109311931293139314931593169317931893199320932193229323932493259326932793289329933093319332933393349335933693379338933993409341934293439344934593469347934893499350935193529353935493559356935793589359936093619362936393649365936693679368936993709371937293739374937593769377937893799380938193829383938493859386938793889389939093919392939393949395939693979398939994009401940294039404940594069407940894099410941194129413941494159416941794189419942094219422942394249425942694279428942994309431943294339434943594369437943894399440944194429443944494459446944794489449945094519452945394549455945694579458945994609461946294639464946594669467946894699470947194729473947494759476947794789479948094819482948394849485948694879488948994909491949294939494949594969497949894999500950195029503950495059506950795089509951095119512951395149515951695179518951995209521952295239524952595269527952895299530953195329533953495359536953795389539954095419542954395449545954695479548954995509551955295539554955595569557955895599560956195629563956495659566956795689569957095719572957395749575957695779578957995809581958295839584958595869587958895899590959195929593959495959596959795989599960096019602960396049605960696079608960996109611961296139614961596169617961896199620962196229623962496259626962796289629963096319632963396349635963696379638963996409641964296439644964596469647964896499650965196529653965496559656965796589659966096619662966396649665966696679668966996709671967296739674967596769677967896799680968196829683968496859686968796889689969096919692969396949695969696979698969997009701970297039704970597069707970897099710971197129713971497159716971797189719972097219722972397249725972697279728972997309731973297339734973597369737973897399740974197429743974497459746974797489749975097519752975397549755975697579758975997609761976297639764976597669767976897699770977197729773977497759776977797789779978097819782978397849785978697879788978997909791979297939794979597969797979897999800980198029803980498059806980798089809981098119812981398149815981698179818981998209821982298239824982598269827982898299830983198329833983498359836983798389839984098419842984398449845984698479848984998509851985298539854985598569857985898599860986198629863986498659866986798689869987098719872987398749875987698779878987998809881988298839884988598869887988898899890989198929893989498959896989798989899990099019902990399049905990699079908990999109911991299139914991599169917991899199920992199229923992499259926992799289929993099319932993399349935993699379938993999409941994299439944994599469947994899499950995199529953995499559956995799589959996099619962996399649965996699679968996999709971997299739974997599769977997899799980998199829983998499859986998799889989999099919992999399949995999699979998999910000
  1. 1070001,194,363,96,99,1,17,2,{Pacitvā}ti tāpetvā.
  2. 1070002,194,363,100,104,1,36,4,Sampahaṭṭhan ti samujjalīkatanti āha–
  3. 1070003,194,363,105,120,1,119,10,"‘‘ dhotaghaṭṭitapamajjitan’’ ti, tambamattikalepaṃ katvā dhotañceva pāsāṇādinā ghaṭṭitañca eḷakalomādinā pamajjitañcāti attho. "
  4. 1070004,194,364,2,9,1,49,5,{Etadevā}ti ālokaṃ vaḍḍhetvā ettha ālokapharaṇameva.
  5. 1070005,194,364,10,17,1,55,6,"Atha vā yaṃ dibbacakkhupharaṇaṃ, ālokapharaṇampi etadeva. "
  6. 1070006,194,364,18,23,1,43,5,Yattakañhi ṭhānaṃ yogī kasiṇālokena pharati;
  7. 1070007,194,364,24,33,1,103,9,tattakaṃ ṭhānaṃ dibbacakkhuñāṇaṃ phusatīti dibbacakkhupharaṇe dassite ālokapharaṇaṃ dassitamevāti attho.
  8. 1070008,194,364,34,44,1,45,5,{Sabbatthā}ti sabbasmiṃ‘‘ pharitvā’’ ti āgataṭṭhāne.
  9. 1070009,194,364,45,48,1,27,2,{Avināsentenā}ti asambhinnena.
  10. 1070010,194,365,2,18,1,142,13,"Kasiṇapharaṇaṃ {viyā}ti kasiṇobhāsena pharaṇaṃ viya dissati upaṭṭhāti, maṇipabhāpharaṇassa viya brahmaloke dhātupharaṇassa dassitattāti adhippāyo. "
  11. 1070011,194,365,19,33,1,86,9,"Sarīrapabhā pana nikkhapabhāsadisāti,‘‘ nikkhopamme sarīrapharaṇaṃ viya dissatī’’ ti vuttaṃ. "
  12. 1070012,194,365,34,55,1,178,19,"Aṭṭhakathā nāma {natthī}ti pāḷipadassa atthavaṇṇanāya nāma nicchitāya bhavitabbaṃ, avinicchitāya pana natthi viyāti akathanaṃ nāma aṭṭhakathāya anāciṇṇanti tassa vādaṃ paṭikkhipitvā. "
  13. 1070013,194,365,56,71,1,71,10,"Yathā hi vattabbaṃ, tathā avatvā‘‘ viyā’’ ti vacanaṃ kimatthiyanti adhippāyo. "
  14. 1070014,194,365,72,84,1,128,12,Buddhānaṃ byāmappabhā byāmappadese sabbakālaṃ adhiṭṭhāti viya tassa brahmuno sarīrapharaṇaṃ sarīrābhāya pattharaṇaṃ sabbakālikaṃ.
  15. 1070015,194,365,85,91,1,73,6,Cattārimāni itarāni pharaṇāni avināsetvā aññamaññamabhinditvā kathetabbaṃ.
  16. 1070016,194,365,92,101,1,54,5,Pharaṇapadasseva vevacanaṃ‘‘ adhimuccaneneva pharaṇan’’ ti.
  17. 1070017,194,365,102,107,1,49,4,{Pattharatī}ti yathāvuttaṃ pharaṇavasena pattharati.
  18. 1070018,194,365,108,112,1,33,3,{Jānātī}ti adhimuccanavasena jānāti.
  19. 1070019,194,366,2,12,1,36,5,169. {Ādayo}ti ādi -saddena subhe saṅgaṇhāti.
  20. 1070020,194,366,13,21,1,67,7,{Ābhā}ti dutiyajjhānabhūmike deve ekajjhaṃ gahetvā sādhāraṇato vuttaṃ.
  21. 1070021,194,366,22,26,1,32,3,Tato {subhā}ti tatiyajjhānabhūmike.
  22. 1070022,194,366,27,28,1,6,1,Tenāha–
  23. 1070023,194,366,29,37,1,28,4,‘‘ pāṭiyekkā devā natthī’’ tiādi.
  24. 1070024,194,366,38,59,1,163,16,"Sādhāraṇato katāyapi patthanāya jhānaṅgaṃ parittaṃ bhāvitañce, parittābhesu upapatti hoti, majjhimañce, appamāṇābhesu, paṇītañce, ābhassaresu upapatti hotīti daṭṭhabbaṃ. "
  25. 1070025,194,366,60,65,1,26,4,{Subhā}ti etthāpi eseva nayo.
  26. 1070026,194,366,66,70,1,37,4,Heṭṭhā vuttanayeneva suviññeyyoti āha–
  27. 1070027,194,366,71,78,1,30,3,‘‘ vehapphalādivārā pākaṭāyevā’’ ti.
  28. 1070028,194,367,2,11,1,100,8,Kāmāvacaresu {nibbattatū}tiādinā saddhādīnaṃ ajjhānavipassanānaṃ kathaṃ tadadhiṭṭhānaṃ hotīti āsaṅkati.
  29. 1070029,194,367,12,33,1,182,15,"Itaro saddhādīnaṃ ajjhānasabhāvattepi jhānavipassanānaṃ adhiṭṭhānaṃ nissayapaccayādivasena sappaccayattā brahmalokūpapattiṃ nibbānañca āvahantīti dassento,‘‘ ime pañca dhammā’’ tiādimāha . "
  30. 1070030,194,367,34,38,1,29,4,Tattha sīlan ti sambhārasīlaṃ.
  31. 1070031,194,367,39,54,1,151,14,"Anāgāmī samucchinnaorambhāgiyasaṃyojano samāno sace sabbaso upapattiyo atikkamituṃ na sakkoti, ariyabhūmīsu eva nibbattati yathūpacitajhānakammunāti āha–"
  32. 1070032,194,367,55,65,1,24,4,‘‘ anāgāmi… pe… nibbattatī’’ ti.
  33. 1070033,194,367,66,70,1,34,4,Uparimaggan ti aggamaggaṃ bhāvetvā.
  34. 1070034,194,367,71,78,1,56,7,Āsavakkhayan ti sabbaso āsavānaṃ khayaṃ pahānaṃ pāpuṇāti.
  35. 1070035,194,367,79,81,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  36. 1070036,194,368,2,5,1,55,3,Saṅkhārupapattisuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  37. 1070037,194,369,2,5,1,31,3,Niṭṭhitā ca anupadavaggavaṇṇanā.
  38. 1070038,194,370,1,4,1,12,1,3. Suññatavaggo
  39. 1070039,194,371,2,4,1,23,2,1 . Cūḷasuññatasuttavaṇṇanā
  40. 1070040,194,372,2,15,1,66,6,176. Kālaparicchedaṃ {katvā}ti samāpajjantehi nāma kālaparicchedo kātabbo.
  41. 1070041,194,372,16,35,1,114,14,"Thero pana bhagavato vattakaraṇatthaṃ kālaparicchedaṃ karoti,‘‘ ettake kāle vītivatte idaṃ nāma bhagavato kātabban’’ ti. "
  42. 1070042,194,372,36,52,1,94,11,"So tatthakaṃyeva samāpattiṃ samāpajjitvā vuṭṭhāti, taṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ kālaparicchedaṃ katvā’’ ti. "
  43. 1070043,194,372,53,73,1,129,13,"Suññatāphalasamāpattiṃ {appetvā}ti etena itare,‘‘ na sotāpannasakadāgāmī phalasamāpattiṃ samāpajjantī’’ ti vadanti, taṃ vādaṃ paṭisedheti. "
  44. 1070044,194,372,74,82,1,62,7,{Suññato}ti attasuññato ca niccasuññato ca saṅkhārā upaṭṭhahiṃsu.
  45. 1070045,194,372,83,95,1,111,11,"Sekkhānañhi suññatāpaṭivedho pādesiko subhasukhasaññānaṃ appahīnattā, tasmā so thero suññatākathaṃ sotukāmo jāto. "
  46. 1070046,194,372,96,115,1,128,16,Dhurena dhuraṃ paharantena {viyā}ti rathadhurena rathadhuraṃ paharantena viya katvā ujukameva suññatā… pe… vatthuṃ na sakkāti yojanā.
  47. 1070047,194,372,116,121,1,31,5,Ekaṃ padan ti ekaṃ suññatāpadaṃ.
  48. 1070048,194,373,2,17,1,119,11,Pubbepāhan tiādinā bhagavā paṭhamabodhiyampi attano suññatāvihārabāhullaṃ pakāsetīti dassento‘‘ paṭhamabodhiyampī’’ ti āha.
  49. 1070049,194,373,18,23,1,57,4,{Eko}tiādi therassa suññatākathāya bhājanabhāvadassanatthaṃ.
  50. 1070050,194,373,24,33,1,69,9,Sotun ti aṭṭhiṃ katvā manasi katvā sabbacetasā samannāharitvā sotumpi.
  51. 1070051,194,373,34,46,1,140,11,{Uggahetumpi}ti yathābhūtaṃ dhammaṃ dhāraṇaparipucchāparicayavasena hadayena uggahitaṃ suvaṇṇabhājane pakkhittasīhavasā viya avinaṭṭhe kātumpi.
  52. 1070052,194,373,47,53,1,48,5,{Kathetumpī}ti vitthārena paresaṃ dassetumpi sakkā.
  53. 1070053,194,373,54,57,1,25,2,{Tatthā}ti migāramātupāsāde.
  54. 1070054,194,373,58,77,1,210,16,"Kaṭṭharūpapotthakarūpacittarūpavasena {katā}ti thambhādīsu uttiritvā katānaṃ kaṭṭharūpānaṃ, niyyūhādīsu paṭimāvasena racitānaṃ potthakarūpānaṃ, sittipasse cittakammavasena viracitānaṃ cittarūpānañca katā niṭṭhapitā. "
  55. 1070055,194,373,78,83,1,74,5,Vessavaṇamandhātādīnan ti paṭimārūpena katānaṃ vessavaṇamandhātusakkādīnaṃ.
  56. 1070056,194,373,84,87,1,42,2,{Cittakammavasenā}ti ārāmādicittakammavasena.
  57. 1070057,194,373,88,94,1,53,5,{Saṇṭhitampī}ti avayavabhāvena saṇṭhitaṃ hutvā ṭhitampi.
  58. 1070058,194,373,95,106,1,134,10,Jiṇṇapaṭisaṅkharaṇatthan ti jiṇṇānaṃ niyyūhakūṭāgārapāsādāvayavānaṃ abhisaṅkharaṇatthāya tasmiṃ tasmiṃ ṭhāne rahassasaññāṇena ṭhapitaṃ.
  59. 1070059,194,373,107,119,1,75,7,‘‘ Paribhuñjissāmī’’ ti tasmiṃ tasmiṃ kicce viniyuñjanavasena paribhuñjitabbassa.
  60. 1070060,194,373,120,133,1,59,8,"Etaṃ vuttan ti,‘‘ ayaṃ migāramātupāsādo suñño’’ tiādikaṃ vuttaṃ. "
  61. 1070061,194,374,2,8,1,37,6,Niccan ti sabbakālaṃ rattiñca divā ca.
  62. 1070062,194,374,9,20,1,80,10,"Ekabhāvaṃ ekaṃ asuññatan ti paccatte upayogavacanaṃ, ekattaṃ eko asuññatoti attho. "
  63. 1070063,194,374,21,28,1,96,6,Gāmoti {pavattanavasenā}ti gehasannivesavīthicaccarasiṅghāṭakādike upādāya gāmoti lokuppattivasena.
  64. 1070064,194,374,29,33,1,42,3,{Kilesavasenā}ti tattha anunayapaṭighavasena.
  65. 1070065,194,374,34,51,1,98,12,Eseva {nayo}ti iminā‘‘ pavattavasena vā kilesavasena vā uppannaṃ manussasaññan’’ ti imamatthaṃ atidisati.
  66. 1070066,194,374,52,63,1,102,10,"Ettha ca yathā gāmaggahaṇena gharādisaññā saṅgahitā, evaṃ manussaggahaṇena itthipurisādisaññā saṅgahitā. "
  67. 1070067,194,374,64,84,1,175,19,"Yasmā rukkhādike paṭicca araññasaññā tattha pabbatavanasaṇḍādayo antogadhā, tasmā tattha vijjamānampi taṃ vibhāgaṃ aggahetvā ekaṃ araññaṃyeva paṭicca araññasaññaṃ manasi karoti. "
  68. 1070068,194,374,85,88,1,22,2,{Otaratī}ti anuppavisati.
  69. 1070069,194,374,89,92,1,24,2,{Adhimuccatī}ti nicchinoti.
  70. 1070070,194,374,93,100,1,85,6,{Pavattadarathā}ti tathārūpāya passaddhiyā abhāvato oḷārikadhammappavattisiddhā darathā.
  71. 1070071,194,374,101,105,1,52,3,{Kilesadarathā}ti anunayapaṭighasambhavā kilesadarathā.
  72. 1070072,194,374,106,120,1,66,9,{Dutiyapade}ti‘‘ ye assu darathā manussasaññaṃ paṭiccā’’ ti imasmiṃ pade.
  73. 1070073,194,374,121,123,1,19,1,"Manasikārasantatāya,–"
  74. 1070074,194,374,124,148,1,139,15,"‘‘ nāyaṃ pubbe viya oḷārikā, dhammappavattī’’ ti saṅkhāradassanadarathānaṃ sukhumatā sallahukatā ca caritatthāti āha‘‘ pavattadarathamattā atthī’’ ti. "
  75. 1070075,194,375,2,11,1,65,8,"Yaṃ kilesadarathajātaṃ, taṃ imissā darathasaññāya na hotīti yojanā. "
  76. 1070076,194,375,12,21,1,81,8,"Pavattadarathamattaṃ avasiṭṭhaṃ hoti, vijjamānameva atthi idanti pajānātīti yojanā. "
  77. 1070077,194,375,22,27,1,37,4,Suññatā {nibbattī}ti suññatanti pavatti.
  78. 1070078,194,375,28,35,1,49,6,"Suññatā sahacaritañhi suññaṃ, idha suññatāti vuttā. "
  79. 1070079,194,376,2,14,1,63,7,177. {Assā}ti bhagavato evaṃ idāni vuccamānākārena cittappavatti ahosi.
  80. 1070080,194,376,15,26,1,65,7,Accantasuññatan ti‘‘ paramānuttaran’’ ti vuttaṃ arahattaṃ desessāmīti.
  81. 1070081,194,376,27,50,1,142,12,"Araññasaññāya {visesānadhigamanato}ti,‘‘ araññaṃ araññan’’ ti manasikārena jhānādivisesassa adhigamābhāvato,‘‘ pathavī’’ ti manasikārena visesādhigamanato. "
  82. 1070082,194,376,51,63,1,59,8,Idāni tamevatthaṃ upamāya vibhāvetuṃ‘‘ yathā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  83. 1070083,194,376,64,71,1,46,6,Evaṃ {sante}ti evaṃ vapite sāliādayo sampajjanti.
  84. 1070084,194,376,72,76,1,52,4,Dhuvasevanan ti niyatasevanaṃ pārihāriyakammaṭṭhānaṃ.
  85. 1070085,194,376,77,96,1,74,10,{Paṭiccā}ti ettha‘‘ sambhūtan’’ ti vacanaseso icchitoti āha‘‘ paṭicca sambhūtan’’ ti.
  86. 1070086,194,376,97,102,1,36,5,Pathaviṃ paṭicca sambhūtā hi saññāti.
  87. 1070087,194,377,2,10,1,54,6,"Pathavīkasiṇe so pathavīsaññī hoti, na pakatipathaviyaṃ. "
  88. 1070088,194,377,11,14,1,24,2,{Tassā}ti pathavīkasiṇassa.
  89. 1070089,194,377,15,19,1,16,2,{Tehī}ti gaṇḍādīhi.
  90. 1070090,194,377,20,32,1,70,11,"Suṭṭhu vihatan ti yathā valīnaṃ lesopi na hoti, evaṃ sammadeva ākoṭitaṃ. "
  91. 1070091,194,377,33,47,1,117,12,"Nadītaḷākādīnaṃ tīrappadeso udakassa ākaraṭṭhena kūlaṃ, unnatabhāvato uggataṃ kūlaṃ viyāti ukkūlaṃ, bhūmiyā uccaṭṭhānaṃ. "
  92. 1070092,194,377,48,53,1,36,4,"Vigataṃ kūlanti vikkūlaṃ, nīcaṭṭhānaṃ. "
  93. 1070093,194,377,54,61,1,19,3,Tenāha‘‘ uccanīcan’’ ti.
  94. 1070094,194,377,62,67,1,39,5,Ekaṃ saññan ti ekaṃ pathavītisaññaṃyeva.
  95. 1070095,194,378,2,29,1,126,13,"182. Satipi saṅkhāranimittavirahe yādisānaṃ nimittānaṃ abhāvena‘‘ animittan’’ ti vuccati, tāni dassetuṃ,‘‘ niccanimittādivirahito’’ ti vuttaṃ. "
  96. 1070096,194,378,30,32,1,38,2,Catumahābhūtikaṃ catumahābhūtanissitaṃ.
  97. 1070097,194,378,33,35,1,55,2,Saḷāyatanapaṭisaṃyuttaṃ cakkhāyatanādisaḷāyatanasahitaṃ.
  98. 1070098,194,379,2,12,1,57,6,183. Vipassanāya paṭivipassanan ti dhammānañca puna vipassanaṃ.
  99. 1070099,194,379,13,19,1,64,5,{Idhā}ti attano paccakkhabhūtayathādhigatamaggaphalaṃ vadatīti āha–
  100. 1070100,194,379,20,29,1,32,5,‘‘ ariyamagge ceva ariyaphale cā’’ ti.
  101. 1070101,194,379,30,44,1,138,12,"Upādisesadarathadassanatthan ti sabbaso kilesupadhiyā pahīnāya khandhopadhi avisiṭṭhā, tappaccayā darathā upādisesadarathā, taṃ dassanatthaṃ. "
  102. 1070102,194,379,45,57,1,96,10,"Yasmā visayato gāmasaññā oḷārikā, manussasaññā sukhumā, tasmā manussasaññāya gāmasaññaṃ nivattetvā. "
  103. 1070103,194,379,58,72,1,139,12,"Yasmā pana manussasaññāpi sabhāgavatthupariggahato oḷārikā, sabhāgavatthuto araññasaññā sukhumā, tasmā araññasaññāya manussasaññaṃ nivattetvā. "
  104. 1070104,194,379,73,79,1,64,6,Pathavīsaññādinivattane kāraṇaṃ heṭṭhā suttantaresu ca vuttameva.
  105. 1070105,194,379,80,83,1,29,2,{Anupubbenā}ti maggappaṭipāṭiyā.
  106. 1070106,194,379,84,90,1,70,6,Niccasārādīnaṃ sabbaso avatthutāya accantameva suññattā accantasuññatā.
  107. 1070107,194,380,2,18,1,166,11,"184. Suññataphalasamāpattin ti suññatavimokkhassa phalabhūtattā, suññatānupassanāya vasena samāpajjitabbattā ca suññataphalasamāpattinti laddhanāmaṃ arahattaphalasamāpattiṃ. "
  108. 1070108,194,380,19,47,1,207,20,"Yasmā atīte paccekasambuddhā ahesuṃ, anāgate bhavissanti, idāni pana buddhasāsanassa dharamānattā paccekabuddhā na vattanti, tasmā paccekabuddhaggahaṇaṃ akatvā,‘‘ etarahipi buddhabuddhasāvakasaṅkhātā’’ icceva vuttaṃ. "
  109. 1070109,194,380,48,54,1,50,6,Na hi buddhasāsane dharante paccekabuddhā bhavanti.
  110. 1070110,194,380,55,57,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  111. 1070111,194,381,2,5,1,51,3,Cūḷasuññatasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  112. 1070112,194,382,2,4,1,23,2,2 . Mahāsuññatasuttavaṇṇanā
  113. 1070113,194,383,2,14,1,30,5,"185. Chavivaṇṇena so kāḷo, na nāmena. "
  114. 1070114,194,383,15,22,1,72,6,Palālasanthāroti {ādīnī}ti ādi -saddena kocchacimilikākaṭasārādīnaṃ gahaṇaṃ.
  115. 1070115,194,383,23,27,1,47,4,Gaṇabhikkhūnan ti gaṇabandhanavasena bhikkhūnaṃ.
  116. 1070116,194,384,2,24,1,87,13,"Yadi saṃsayo nāma natthi,‘‘ sambahulā nu kho’’ ti idaṃ kathanti āha‘‘ vitakkapubbabhāgā’’ tiādi. "
  117. 1070117,194,384,25,32,1,59,6,"Tattha vitakko pubbabhāgo etissāti vitakkapubbabhāgā, pucchā. "
  118. 1070118,194,384,33,72,1,223,29,"Sā‘‘ sambahulā no ettha bhikkhūviharantī’’ ti vacanaṃ, vitakko pana‘‘ sambahulā nu kho idha bhikkhū viharantī’’ ti iminā ākārena tadā bhagavato uppanno cittasaṅkappo, tassa parivitakkassa tabbhāvajotanoyaṃ nu-kāro vuttoti dassento āha–"
  119. 1070119,194,384,73,82,1,45,5,‘‘ vitakkapubbabhāge cāyaṃ nu-kāro nipātamatto’’ ti.
  120. 1070120,194,384,83,145,1,308,39,"Kiñcāpi gacchanto disvā,‘‘ sambahulā no ettha bhikkhū viharantī’’ ti pucchāvasena bhagavatā vutto, atha kho‘‘ na kho, ānanda, bhikkhu sobhati saṅgaṇikārāmo’’ tiādi( ma. ni.3.185) uparidesanāvasena matthakaṃ gacchante avinicchito nāma na hoti, atha kho visuṃ vinicchito eva hoti, disvā nicchinitvāva kathāsamuṭṭhāpanatthaṃ tathā pucchati. "
  121. 1070121,194,384,146,149,1,15,3,Tathā hi vuttaṃ–
  122. 1070122,194,384,150,163,1,32,4,‘‘ jānantāpi tathāgatā pucchantī’’ ti( pārā.16).
  123. 1070123,194,384,164,172,1,22,4,Tenāha‘‘ ito kirā’’ tiādi.
  124. 1070124,194,385,2,22,1,126,14,"Yathā nadīotiṇṇaṃ udakaṃ yathāninnaṃ pakkhandati, evaṃ sattā dhātuso saṃsandanti, tasmā‘‘ gaṇavāso nadīotiṇṇaudakasadiso’’ ti vuttaṃ. "
  125. 1070125,194,385,23,27,1,35,4,Idāni tamatthaṃ vitthārato dassetuṃ–
  126. 1070126,194,385,28,35,1,34,3,‘‘ nirayatiracchānayonī’’ tiādi vuttaṃ.
  127. 1070127,194,385,36,43,1,95,7,Kuruvindādinhānīyacuṇṇāni saṇhasukhumabhāvato nāḷiyaṃ pakkhittāni nirantarāneva tiṭṭhantīti āha–
  128. 1070128,194,385,44,52,1,25,4,‘‘ cuṇṇabharitā nāḷi viyā’’ ti.
  129. 1070129,194,385,53,69,1,146,14,"Sattapaṇṇāsa {kulasatasahassānī}ti sattasatasahassādhikāni paññāsa kulānaṃyeva satasahassāni, manussānaṃ pana vasena satta koṭiyo tadā tattha vasiṃsu. "
  130. 1070130,194,386,2,6,1,19,3,"Tato cintesi, kathaṃ? "
  131. 1070131,194,386,7,16,1,58,8,"Kāmañcāyaṃ lokapakati, mayhaṃ pana sāsane ayuttova soti āha–"
  132. 1070132,194,386,17,23,1,11,2,‘‘ mayā’’ tiādi.
  133. 1070133,194,386,24,27,1,25,3,Dhamman ti sabhāvasiddhaṃ.
  134. 1070134,194,386,28,32,1,33,3,{Saṃvego}ti sahottappañāṇaṃ vuccati.
  135. 1070135,194,386,33,40,1,83,7,Na kho panetaṃ sakkā gilānupaṭṭhānaovādānusāsaniādivasena samāgamassa icchitabbattā.
  136. 1070136,194,386,41,45,1,41,4,Gaṇabhedanan ti gaṇasaṅgaṇikāya vivecanaṃ.
  137. 1070137,194,387,2,15,1,80,7,186. Kataparibhaṇḍan ti pubbe katasaṃvidhānassa cīvarassa vuttākārena paṭisaṅkharaṇaṃ.
  138. 1070138,194,387,16,19,1,12,2,{No}ti amhākaṃ.
  139. 1070139,194,387,20,23,1,28,2,{Anattamano}ti anārādhitacitto.
  140. 1070140,194,388,2,13,1,62,6,Sakagaṇena sahabhāvato {saṅgaṇikā}ti āha‘‘ sakaparisasamodhānan’’ ti.
  141. 1070141,194,388,14,26,1,58,7,{Gaṇo}ti pana idha janasamūhoti vuttaṃ‘‘ nānājanasamodhānan’’ ti.
  142. 1070142,194,388,27,30,1,38,3,Sobhati yathānusiṭṭhaṃ paṭipajjamānato.
  143. 1070143,194,388,31,39,1,64,7,"Kāmato nikkhamatīti nikkhamo, evaṃ nikkhamavasena uppannaṃ sukhaṃ. "
  144. 1070144,194,388,40,43,1,49,3,Gaṇasaṅgaṇikākilesasaṅgaṇikāhi pavivitti paviveko.
  145. 1070145,194,388,44,47,1,30,3,Pavivekavasena uppannaṃ sukhaṃ.
  146. 1070146,194,388,48,52,1,43,4,Rāgādīnaṃ upasamāvahaṃ sukhaṃ upasamasukhaṃ.
  147. 1070147,194,388,53,56,1,40,3,Maggasambodhāvahaṃ sukhaṃ sambodhisukhaṃ.
  148. 1070148,194,388,57,63,1,43,5,"Nikāmetabbassa, nikāmaṃ vā lābhī nikāmalābhī. "
  149. 1070149,194,388,64,68,1,42,4,Nidukkhaṃ sukheneva labhatīti adukkhalābhī.
  150. 1070150,194,388,69,73,1,29,4,Kasiraṃ vuccati appakanti āha–
  151. 1070151,194,388,74,81,1,29,3,‘‘ akasiralābhīti vipulalābhī’’ ti.
  152. 1070152,194,389,2,12,1,89,10,Sāmāyikan ti samaye kilesavimuccanaṃ accantamevāti sāmāyikaṃ ma-kāre a-kārassa dīghaṃ katvā.
  153. 1070153,194,389,13,14,1,6,1,Tenāha–
  154. 1070154,194,389,15,23,1,38,4,‘‘ appitappitasamaye kilesehi vimuttan’’ ti.
  155. 1070155,194,389,24,31,1,65,7,Kantan ti aṅgasantatāya ārammaṇasantatāya ca kamanīyaṃ manorammaṃ.
  156. 1070156,194,389,32,34,1,26,2,Asāmāyikaṃ accantavimuttaṃ.
  157. 1070157,194,390,2,13,1,115,10,{Ettāvatā}tiādinā saṅgaṇikārāmassa visesādhigamassa antarāyikabhāvaṃ anvayato byatirekato ca saha nidassanena dasseti.
  158. 1070158,194,390,14,24,1,98,9,"Tattha sā duvidhā antarāyikatā vodānadhammānaṃ anuppattihetukā, saṃkilesadhammānaṃ uppattihetukā ca. "
  159. 1070159,194,391,2,23,1,104,12,"Te paṭhamaṃ‘‘ saṅgaṇikārāmo’’ tiādinā vibhāvetvā itaraṃ vibhāvetuṃ,‘‘ idāni dosuppattiṃ dassento’’ tiādi vuttaṃ."
  160. 1070160,194,391,24,64,1,186,23,‘‘ Aṭṭhiñca paṭicca nhāruñca paṭicca cammañca paṭicca maṃsañca paṭicca ākāso parivārito rūpantveva saṅkhaṃ gacchatī’’ tiādīsu( ma. ni.1.306) viya idha rūpa saddo karajakāyapariyāyoti‘‘ rūpanti sarīran’’ ti āha.
  161. 1070161,194,391,65,79,1,47,7,"‘‘ Nāhaṃ, ānanda… pe… domanassupāyāsā’’ ti kasmā vuttaṃ? "
  162. 1070162,194,391,80,91,1,124,11,Nanu kāye ca jīvite ca anapekkhacittānaṃ āraddhavipassakānampi asappāyavajjanasappāyasevanavasena kāyassa pariharaṇaṃ hotīti?
  163. 1070163,194,391,92,105,1,105,11,"Saccaṃ, taṃ pana yo kallasarīraṃ nissāya dhammasādhanāya anuyuñjitukāmo hoti, tasseva dhammasādhanatāvasena. "
  164. 1070164,194,391,106,129,1,207,21,"Dhammasādhanabhāvañhi apekkhitvā asappāyaṃ vajjetvā sappāyavasena posetvā suṭṭhutaraṃ hutvā anuyuñjanato kāyassa pariharaṇaṃ, na so kāye abhirato nāma hoti paccavekkhaṇāyattattā apekkhāya vinoditabbo tādisoti. "
  165. 1070165,194,391,130,141,1,82,6,{Upāligahapatino}ti etthāpi‘‘ dasabalasāvakattupagamanasaṅkhātenā’’ ti ānetvā yojetabbaṃ.
  166. 1070166,194,392,2,14,1,85,7,187. Mahākaruṇāvasena parivutāya parisāya majjhe nisinnopi ekantavivekajjhāsayattā ekakova.
  167. 1070167,194,392,15,21,1,60,6,Etena satthuno pavivittassa pavivekattena vivittataṃ dasseti.
  168. 1070168,194,392,22,32,1,80,6,Rūpārūpapaṭibhāganimittehi nivattanatthaṃ‘‘ rūpādīnaṃ saṅkhatanimittānan’’ ti vuttaṃ.
  169. 1070169,194,392,33,44,1,110,10,"Ativiya santatarapaṇītatamabhāvena visesato sinoti bandhatīti visayo, so eva sasantatipariyāpannatāya ajjhattaṃ. "
  170. 1070170,194,392,45,49,1,18,4,Kiṃ pana tanti āha–
  171. 1070171,194,392,50,57,1,36,3,‘‘ suññatanti suññataphalasamāpattin’’ ti.
  172. 1070172,194,392,58,65,1,62,7,Upadhivivekatāya asaṅkhatā dhātu idha vivekoti adhippetoti āha–
  173. 1070173,194,392,66,72,1,20,2,‘‘ vivekaninnenā’’ tiādi.
  174. 1070174,194,392,73,95,1,165,17,"Bhaṅgamattampi asesetvā āsavaṭṭhāniyānañca dhammānaṃ tattha vigatattā tesaṃ vasena vigatantena, evaṃbhūtaṃ tesaṃ byantibhāvaṃ pattanti pāḷiyaṃ‘‘ byantibhūtenā’’ ti vuttaṃ. "
  175. 1070175,194,392,96,107,1,75,9,"Uyyojanaṃ vissajjanaṃ, taṃ etassa atthi, uyyojeti vissajjetīti vā uyyojanikaṃ. "
  176. 1070176,194,392,108,122,1,86,9,"Yasmā na sabbakathā uyyojanavaseneva pavattati, tasmā vuttaṃ‘‘ uyyojanikapaṭisaṃyuttan’’ ti. "
  177. 1070177,194,393,2,17,1,119,13,"Telapākaṃ gaṇhanto {viyā}ti yathā telapāko nāma paricchinnakālo na atikkamitabbo, evaṃ attano samāpattikālaṃ anatikkamitvā. "
  178. 1070178,194,393,18,65,1,330,43,"Yathā hi kusalo vejjo telaṃ pacanto taṃ taṃ telakiccaṃ cintetvā yadi vā patthinnapāko, yadi vā majjhimapāko, yadi vā kharapāko icchitabbo, tassa kālaṃ upadhāretvā pacati, evaṃ bhagavā dhammaṃ desento veneyyānaṃ ñāṇaparipākaṃ upadhāretvā taṃ taṃ kālaṃ anatikkamitvā dhammaṃ desetvā parisaṃ uyyojento ca vivekaninneneva cittena uyyojeti. "
  179. 1070179,194,393,66,70,1,68,4,Dve pañcaviññāṇānipi tadabhinīhatamanoviññāṇavasena nibbānaninnāneva.
  180. 1070180,194,393,71,96,1,246,23,"Buddhānañhi saṅkhārānaṃ suṭṭhu pariññātatāya paṇītānampi rūpādīnaṃ āpāthagamane pageva itaresaṃ paṭikūlatāva supākaṭā hutvā upaṭṭhāti, tasmā ghammābhitattassa viya sītajalaṭṭhānaninnatā nibbānaninnameva cittaṃ hoti, tassa ativiya santapaṇītabhāvato. "
  181. 1070181,194,394,2,19,1,71,7,188. {Ajjhattamevā}ti idha jhānārammaṇaṃ adhippetanti āha‘‘ gocarajjhattamevā’’ ti.
  182. 1070182,194,394,20,23,1,28,3,Idha niyakajjhattaṃ suññataṃ.
  183. 1070183,194,394,24,41,1,141,11,"Apaguṇapādakajjhānañhi ettha‘‘ niyakajjhattan’’ ti adhippetaṃ vipassanāvisesassa adhippetattā, niyakajjhattaṃ nijjīvanissattataṃ, anattatanti attho. "
  184. 1070184,194,394,42,54,1,105,10,"{Asampajjanabhāvajānanenā}ti idāni me kammaṭṭhānaṃ vīthipaṭipannaṃ na hoti, uppathameva pavattatīti jānanena. "
  185. 1070185,194,395,2,13,1,88,11,Kasmā panettha bhagavatā vipassanāya eva pādake jhāne avatvā pādakajjhānaṃ gahitanti āha–
  186. 1070186,194,395,14,20,1,29,2,‘‘ appaguṇapādakajjhānato’’ tiādi.
  187. 1070187,194,395,21,26,1,35,5,Na pakkhandati sammā na samāhitattā.
  188. 1070188,194,395,27,58,1,192,23,"So pana‘‘ ajjhattadhammā mayhaṃ nijjaṭā nigumbā hutvā na upaṭṭhahanti, handāhaṃ bahiddhādhamme manasi kareyyaṃ ekaccesu saṅkhāresu upaṭṭhitesu itarepi upaṭṭhaheyyumevā’’ ti parassa… pe… manasi karoti. "
  189. 1070189,194,395,59,65,1,81,6,Pādakajjhānavasena viya sammasitajjhānavasenapi ubhatobhāgavimutto hotiyevāti āha–
  190. 1070190,194,395,66,78,1,58,8,‘‘ arūpasamāpattiyaṃ nu kho kathanti āneñjaṃ manasi karotī’’ ti.
  191. 1070191,194,395,79,90,1,83,10,Na me cittaṃ {pakkhandatī}ti mayhaṃ vipassanācittaṃ vīthipaṭipannaṃ hutvā na vahatīti.
  192. 1070192,194,395,91,96,1,53,4,{Pādakajjhānamevā}ti vipassanāya pādakabhūtameva jhānaṃ.
  193. 1070193,194,395,97,105,1,91,8,Punappunaṃ manasi kātabban ti punappunaṃ samāpajjitabbaṃ vipassanāya tikkhavisadatāpādanāya.
  194. 1070194,194,395,106,110,1,51,4,Avahante nipuṇābhāvena chedanakiriyāya appavattante.
  195. 1070195,194,395,111,116,1,74,5,Samāpajjitvā vipassanāya tikkhakammakaraṇaṃ samathavipassanāvihārenāti āha–
  196. 1070196,194,395,117,125,1,32,4,‘‘ kammaṭṭhāne manasikāro vahatī’’ ti.
  197. 1070197,194,396,2,16,1,97,9,189. Sampajjati {me}ti vīthipaṭipattiyā pubbenāparaṃ visesābhāvato sampajjati me kammaṭṭhānanti jānanena.
  198. 1070198,194,396,17,34,1,135,15,"Iriyāpathaṃ {ahāpetvā}ti yathā parissamo nāgacchati, evaṃ attano balānurūpaṃ tassa kālaṃ netvā pamāṇameva pavattanena iriyāpathaṃ ahopetvā. "
  199. 1070199,194,396,35,38,1,38,2,{Sabbavāresū}ti ṭhānanisajjāsayanavāresu.
  200. 1070200,194,396,39,45,1,46,6,Kathāvāresu pana visesaṃ tattha tattha vadanti.
  201. 1070201,194,396,46,59,1,55,8,"Idaṃ vuttan ti idaṃ,‘‘ iminā vihārenā’’ tiādivacanaṃ vuttaṃ. "
  202. 1070202,194,397,2,9,1,51,3,190. Kāmavitakkādayo oḷārikakāmarāgabyāpādasabhāgāti āha–
  203. 1070203,194,397,10,19,1,37,5,‘‘ vitakkapahānena dve magge kathetvā’’ ti.
  204. 1070204,194,397,20,24,1,31,3,{Kāmaguṇesū}ti niddhāraṇe bhummaṃ.
  205. 1070205,194,397,25,40,1,140,12,"Kismiñcideva {kilesuppattikāraṇe}ti tassa puggalassa kilesuppattikāraṇaṃ sandhāya vuttaṃ, aññathā sabbepi pañca kāmaguṇā kilesuppattikāraṇameva. "
  206. 1070206,194,397,41,51,1,49,5,Samudācaratīti {samudācāro}ti āha‘‘ samudācaraṇato’’ ti.
  207. 1070207,194,397,52,69,1,65,11,"So pana yasmā cittassa, na sattassa, tasmā vuttaṃ pāḷiyaṃ‘‘ cetaso’’ ti. "
  208. 1070208,194,397,70,83,1,69,11,Ma-kāro padasandhikaro e-kārassa ca akāro katoti āha‘‘ evaṃ sante etan ti.
  209. 1070209,194,398,2,15,1,94,8,191. {Anusayo}ti mānānusayo bhavarāgānusayo avijjānusayoti tividhopi anusayo pahīyati arahattamaggena.
  210. 1070210,194,398,16,39,1,139,15,"{Vuttanayenevā}ti,‘‘ tato maggānantaraṃ phalaṃ, phalato vuṭṭhāya paccavekkhamāno pahīnabhāvaṃ jānāti, tassa jānanena sampajāno hotī’’ ti vuttanayena. "
  211. 1070211,194,399,2,9,1,47,6,"Kusalato āyātīti āyato, so etesanti kusalāyatikā. "
  212. 1070212,194,399,10,18,1,24,4,Tenāha‘‘ kusalato āgatā’’ ti.
  213. 1070213,194,399,19,36,1,118,12,"Taṃ pana nesaṃ kusalāyatikattaṃ upanissayavasena hoti sahajātavasenapīti tadubhayaṃ dassetuṃ,‘‘ seyyathidan’’ tiādi vuttaṃ. "
  214. 1070214,194,400,2,11,1,56,7,"Yasmā pana yathāvuttadhammesu keci lokiyā, keci lokuttarā; "
  215. 1070215,194,400,12,23,1,45,7,atha kasmā visesena‘‘ lokuttarā’’ ti vuttanti āha–
  216. 1070216,194,400,24,32,1,23,4,‘‘ loke uttarā visiṭṭhā’’ ti.
  217. 1070217,194,400,33,44,1,91,10,"Tena lokiyadhammesu uttamabhāvena jhānādayo lokuttarā vuttā, na lokassa uttaraṇatoti dasseti. "
  218. 1070218,194,400,45,58,1,116,12,"Yaṃ kiñci mahaggatacittaṃ mārassa avisayo akāmāvacarattā, pageva taṃ vipassanāya pādakabhūtaṃ suvikkhālitamalanti āha–"
  219. 1070219,194,400,59,67,1,21,4,‘‘ jānituṃ na sakkotī’’ ti.
  220. 1070220,194,400,68,73,1,63,5,Eko ānisaṃso atthi bhāvanānuyogassa sappāyadhammakathāpaṭilābho.
  221. 1070221,194,401,2,11,1,39,5,192. Etadatthan ti kevalassa sutassa atthāya.
  222. 1070222,194,401,12,16,1,35,3,{Sappāyāsappāyavasenā}ti kasmā vuttaṃ?
  223. 1070223,194,401,17,21,1,46,4,Nanu sappāyavasena dasakathāvatthūni āgatānīti?
  224. 1070224,194,401,22,37,1,111,10,"Saccametaṃ, asappāyakathāvajjanapubbikāya sappāya kathāya vasena āgatattā‘‘ sappāyāsappāyavasena āgatānī’’ ti vuttaṃ. "
  225. 1070225,194,401,38,54,1,130,10,"{Sutapariyattivasenā}ti sarūpena tattha anāgatānipi dasakathāvatthūni suttageyyādiantogadhattā,‘‘ sutapariyattivasena āgatānī’’ ti vuttaṃ. "
  226. 1070226,194,401,55,62,1,68,7,Paripūraṇavasena sarūpato āgatattā imasmiṃ ṭhāne ṭhatvā kathetabbāni.
  227. 1070227,194,401,63,66,1,19,2,{Attho}ti sāmaññattho.
  228. 1070228,194,402,2,16,1,80,7,"193. {Anuāvattantī}ti anuanu abhimukhā hutvā vattanti, payirupāsanādivasena anukūlayanti. "
  229. 1070229,194,402,17,21,1,41,4,Mucchanataṇhan ti paccayesu mucchanākāraṃ.
  230. 1070230,194,402,22,28,1,46,6,Taṇhāya patthanā nāma tenākārena pavattīti āha–
  231. 1070231,194,402,29,36,1,21,3,‘‘ pattheti pavattetī’’ ti.
  232. 1070232,194,402,37,41,1,45,3,{Kilesūpaddavenā}ti kilesasaṅkhātena upaddavena.
  233. 1070233,194,402,42,53,1,58,7,Kilesā hi sattānaṃ mahānatthakaraṇato‘‘ upaddavo’’ ti vuccanti.
  234. 1070234,194,402,54,78,1,181,17,"Attano abbhantare uppannena kilesūpaddavena antevāsino, upaddavo antevāsūpaddavo, brahmacariyassa upaddavo {brahmacārupaddavo}ti imamatthaṃ‘‘ sesupaddavesupi eseva nayo’’ ti iminā atidisati. "
  235. 1070235,194,402,79,84,1,37,4,"Guṇamaraṇaṃ kathitaṃ, na jīvitamaraṇaṃ. "
  236. 1070236,194,403,2,6,1,38,3,{Appalābhā}ti appamattakalābhī visesānaṃ.
  237. 1070237,194,403,7,17,1,95,9,Evaṃ {vutto}ti yathāvuttabrahmacārupaddavo dukkhavipākataro ceva kaṭukavipākataro cāti evaṃ vutto.
  238. 1070238,194,403,18,26,1,89,7,"Ācariyantevāsikūpaddavo hi bāhirakasamayavasena vutto, brahmacārupaddavo pana sāsanavasena. "
  239. 1070239,194,403,27,35,1,94,8,Durakkhāte hi dhammavinaye duppaṭipatti na mahāsāvajjā micchābhinivesassa sithilavāyāmabhāvato;
  240. 1070240,194,403,36,44,1,88,8,svākhyāte pana dhammavinaye duppaṭipatti mahāsāvajjā mahato atthassa bāhirabhāvakaraṇato.
  241. 1070241,194,403,45,53,1,25,4,Tenāha‘‘ sāsane panā’’ tiādi.
  242. 1070242,194,404,2,23,1,97,11,196. {Tasmā}ti idaṃ pubbaparāpekkhaṃ purimassa ca atthassa kāraṇabhāvena paccāmasananti āha ‘‘ yasmā’’ tiādi.
  243. 1070243,194,404,24,34,1,56,8,"Mittaṃ etassa atthīti mittavā, tassa bhāvo mittavatā, tāya. "
  244. 1070244,194,404,35,44,1,50,5,Mittavasena paṭipajjananti āha‘‘ mittapaṭipattiyā’’ ti.
  245. 1070245,194,404,45,50,1,34,4,{Sapattavatāyā}ti etthāpi eseva nayo.
  246. 1070246,194,405,2,9,1,70,6,{Dukkaṭadubbhāsitamattampī}ti iminā pageva itaraṃ vītikkamantoti dasseti.
  247. 1070247,194,405,10,15,1,60,5,Sāvakesu hitaparakkamanaṃ ovādānusāsanīhi paṭipajjananti āha–
  248. 1070248,194,405,16,24,1,26,4,‘‘ tathā na paṭipajjissāmī’’ ti.
  249. 1070249,194,405,25,29,1,37,4,Āmakamattan ti kulālabhājanaṃ vuccati.
  250. 1070250,194,405,30,44,1,116,13,Nāhaṃ tumhesu tathā {paṭipajjissāmī}ti kumbhakāro viya āmakabhājanesu ahaṃ tumhesu kevalaṃ jānāpento na paṭipajjissāmi.
  251. 1070251,194,405,45,48,1,23,2,{Niggaṇhitvā}ti nīharitvā.
  252. 1070252,194,405,49,55,1,72,6,Lokiyaguṇāpi idha sārotveva adhippetā lokuttaraguṇānaṃ adhiṭṭhānabhāvato.
  253. 1070253,194,405,56,58,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  254. 1070254,194,406,2,5,1,51,3,Mahāsuññatasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  255. 1070255,194,407,2,4,1,27,2,3 . Acchariyabbhutasuttavaṇṇanā
  256. 1070256,194,408,2,39,1,225,23,"197. Vibhattipatirūpakā ca nipātā hontīti yathārahaṃ taṃtaṃvibhattiatthadīpakā, idha paccattavacano yatra saddo, hi saddo hetuattho, nāma saddo acchariyattho, padattayassa pana acchariyatthaniddiṭṭhatāya‘‘ acchariyatthe nipāto’’ ti vuttaṃ. "
  257. 1070257,194,408,40,43,1,27,3,Ekaṃsato panetaṃ padattayaṃ.
  258. 1070258,194,408,44,56,1,56,7,"Tathā hi vakkhati,‘‘ yatrāti nipātavasena anāgatavacanan’’ ti. "
  259. 1070259,194,408,57,61,1,26,4,Papañca saddo heṭṭhā vutto.
  260. 1070260,194,408,62,74,1,116,11,{Chinnavaṭume}ti iminā sabbakilesavaṭṭassa akusalakammavaṭṭassa ca chinnattā vipākavaṭṭassa ca upari vakkhamānattā āha–
  261. 1070261,194,408,75,83,1,44,4,‘‘ vaṭumanti kusalākusalakammavaṭṭaṃ vuccatī’’ ti.
  262. 1070262,194,408,84,86,1,29,2,Nipātavasena yatrasaddayogena.
  263. 1070263,194,408,87,92,1,52,5,Anāgatavacanan ti idaṃ anāgatavacanasadisattā vuttaṃ.
  264. 1070264,194,408,93,100,1,54,6,"Anāgatatthavācī hi anāgatavacanaṃ, attho cettha atītoti. "
  265. 1070265,194,408,101,107,1,48,5,{Anussarī}ti idaṃ anussaritabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ–
  266. 1070266,194,408,108,117,1,49,5,‘‘ na anussarissatī’’ ti saddapayogassa atītavisayattā.
  267. 1070267,194,408,118,133,1,104,14,"Yadā pana tehi bhikkhūhi yā kathā pavattitā, tato pacchāpi bhagavato tesaṃ buddhānaṃ anussaraṇaṃ hotiyeva. "
  268. 1070268,194,409,2,8,1,73,5,{Khattiyajaccā}tiādikālato paṭṭhāya asambhinnāya khattiyajātiyā uditoditāya.
  269. 1070269,194,409,9,12,1,27,2,{Brahmajaccā}ti brāhmaṇajaccā.
  270. 1070270,194,409,13,17,1,23,4,Evaṃgotte pi eseva nayo.
  271. 1070271,194,409,18,27,1,107,8,{Lokiyalokuttarasīlenā}ti pāramitāsambhūtena buddhāveṇikattā anaññasādhāraṇena lokiyena lokuttarena ca sīlena.
  272. 1070272,194,409,28,35,1,80,6,{Evaṃsīlā}ti anavasesasīlānaṃ visuṃ paccavekkhaṇakaraṇena evaṃsīlāti anussarissati.
  273. 1070273,194,409,36,39,1,15,3,Esa nayo sesesu.
  274. 1070274,194,409,40,49,1,106,8,"Yathā vijjābhāgiyā vijjāsampayuttadhammā, evaṃ samādhipakkhā samādhisampayuttadhammāpi sativīriyādayoti āha–"
  275. 1070275,194,409,50,61,1,62,7,‘‘ heṭṭhā samādhipakkhānaṃ dhammānaṃ gahitattā vihāro gahitovā’’ ti.
  276. 1070276,194,409,62,76,1,84,10,Tasmā samādhipakkhadhammavinimutto eva idha vihāro adhippetoti vuttaṃ‘‘ idaṃ hī’’ tiādi.
  277. 1070277,194,410,2,60,1,401,40,"Yathā vā aṭṭhasamāpattivipassanāmaggaphalasaṅgahitā lokiyalokuttarā samādhipaññā‘‘ evaṃdhammā evaṃpaññā’’ ti padehi heṭṭhā gahitāpi yathāsakaṃ paṭipakkhato muccanassa pavattivisesaṃ upādāya‘‘ evaṃvimuttā’’ ti ettha puna gahitā, tathā‘‘ evaṃdhammā’’ ti ettha gahitāpi samādhipakkhadhammā dibbabrahmaāneñjaariyavihārasaṅkhātaṃ attano pavattivisesaṃ upādāya,‘‘ evaṃvihārī’’ ti ettha puna gahitāti vuccamāne na koci virodho. "
  278. 1070278,194,410,61,76,1,125,12,"Phaladhammānaṃ pavattikālepi kilesānaṃ paṭippassaddhi na taṃānubhāvajātā, atha kho ariyamaggena kilesānaṃ samucchinnattāti āha–"
  279. 1070279,194,410,77,86,1,55,5,‘‘ maggānubhāvena kilesānaṃ paṭipassaddhante uppannattā’’ ti.
  280. 1070280,194,410,87,103,1,145,15,"Yo yaṃ pajahati, so pahāyako pahātabbato vimuttoti vuccati visaṃsaṭṭhabhāvatoti pahānavibhāgena vuccamāne apahāyakassa nibbānassa kathaṃ vimuttatā? "
  281. 1070281,194,410,104,106,1,22,2,Visaṃsaṭṭhābhāvato eva.
  282. 1070282,194,410,107,129,1,170,17,"Tañhi pakatiyāva sabbaso kilesehi visaṃsaṭṭhaṃ vinissaṭaṃ suvidūravidūre ṭhitaṃ, tasmāssa tato nissaṭattā nissaraṇavimutti nissaraṇapahānanti vuccatīti āha‘‘ nibbānan’’ tiādi. "
  283. 1070283,194,411,2,33,1,155,20,"199. Ime tathāgatassa acchariyaabbhutadhammā, na sāvakavisayā, mama pana desanā tayā sutā evāti te therasseva bhāraṃ karonto,‘‘ taṃ bhiyyosomattāya paṭibhantū’’ ti āha. "
  284. 1070284,194,411,34,71,1,242,28,"Sato {sampajāno}ti ettha kālabhedavasena labbhamānampi sampajānabhāvaṃ anāmasitvā gativibhāgena taṃ dassetuṃ,‘‘ dve sampajaññānī’’ tiādi vuttaṃ– aṭṭha vare {gaṇhanto}ti ettha kathaṃ varaṃ devatā deti, parassa dīyamānañca taṃ kathaṃ parassa samijjhatīti? "
  285. 1070285,194,411,72,73,1,13,1,Kammabaleneva.
  286. 1070286,194,411,74,95,1,132,19,"Yadi hi taṃ kammaṃ katokāsaṃ yassa tadapadesena phalaṃ vipaccati, evaṃ devatāya tassa varaṃ dinnaṃ, itarena ca laddhanti vohāro hotīti. "
  287. 1070287,194,411,96,105,1,96,9,Apica parassa patthitavarāni nāma vipaccamānassa kammassa paccayabhūto payogavisesoti daṭṭhabbaṃ.
  288. 1070288,194,411,106,111,1,45,5,Tāni vipaccane ekantikānipi appesakkhā devatā–
  289. 1070289,194,411,112,131,1,91,13,"‘‘ ayamassa patthanā samijjhissati, no’’ ti na jānanti, sakko pana paññavā tāni ekaccaṃ jānātiyeva. "
  290. 1070290,194,411,132,134,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  291. 1070291,194,411,135,146,1,50,7,‘‘ sakkena pasīditvā dinne aṭṭha vare gaṇhanto’’ tiādi.
  292. 1070292,194,412,2,6,1,53,3,{Paṭhamajavanavāre}ti uppannassa sabbapaṭhamajavanavāre.
  293. 1070293,194,412,7,19,1,91,11,"So hi paṭisandhiyā āsannabhāvato avisado hoti, devabhāve nikantivasena uppajjanato na jānāti. "
  294. 1070294,194,412,20,27,1,78,7,Aññāhi devatāhi asādhāraṇajānanaṃ hoti dutiyajavanavārato paṭṭhāya pavattanato.
  295. 1070295,194,413,2,11,1,93,8,Aññepi {devā}tiādinā bodhisattassa tattha sampajaññeneva ṭhitabhāvaṃ byatirekamukhena vibhāveti.
  296. 1070296,194,413,12,18,1,63,5,Āhārūpacchedena {kālaṅkarontī}ti idaṃ khiḍḍāpadosikavasena vuttaṃ.
  297. 1070297,194,413,19,26,1,87,7,Itaresampi dibbabhogehi mucchitataṃ ajjhāpannānaṃ tiṭṭhantānaṃ sampajaññābhāvo hotiyeva.
  298. 1070298,194,413,27,56,1,254,26,"Kiṃ tathārūpaṃ ārammaṇaṃ {natthī}ti yathārūpaṃ uḷāraṃ paṇītañca ārammaṇaṃ paṭicca te devā saṃmucchitā āhārūpacchedampi karonti, kiṃ tathārūpaṃ uḷāraṃ paṇītañca ārammaṇaṃ bodhisattassa natthīti bodhisattassa sampajaññānubhāvaṃ vibhāvetuṃ codanaṃ samuṭṭhāpeti? "
  299. 1070299,194,413,57,86,1,174,22,"Bodhisatto hi yattha yattha nibbattati, tattha tattha aññe satte dasahi visesehi adhiggaṇhāti, pageva tattha devabhūto, tathāpi‘‘ sato sampajāno’’ ti ayamettha acchariyadhammo vutto. "
  300. 1070300,194,414,2,37,1,193,23,"200. Sampattibhave dīghāyukatā nāma paññābalena hoti, bodhisatto ca mahāpañño, tasmā tattha tattha bhave tena dīghāyukena bhavitabbanti adhippāyena,‘‘ sesattabhāvesu kiṃ yāvatāyukaṃ na tiṭṭhatī’’ ti codeti. "
  301. 1070301,194,414,38,58,1,73,11,"Itaro‘‘ āma na tiṭṭhatī’’ ti paṭijānitvā,‘‘ aññadā hī’’ tiādinā tattha kāraṇamāha."
  302. 1070302,194,414,59,70,1,70,7,‘‘ Idha na bhavissāmī’’ ti adhimuccanavasena kālakiriyā adhimuttikālakiriyā.
  303. 1070303,194,414,71,109,1,373,35,"Pāramidhammānañhi ukkaṃsappattiyā tasmiṃ tasmiṃ attabhāve abhiññāsamāpattīhi santānassa visesitattā attasinehassa tanubhāvena sattesu ca mahākaruṇāya uḷārabhāvena adhiṭṭhānassa tikkhavisadabhāvāpattiyā bodhisattānaṃ adhippāyā samijjhanti, citte viya kammesu ca tesaṃ vasibhāvo, tasmā yatthupapannānaṃ pāramiyo sammadeva paribrūhenti, vuttanayena kālaṃ katvā tattha upapajjanti. "
  304. 1070304,194,414,110,130,1,158,20,Tathā hi ayaṃ mahāsatto imasmiṃyeva kappe nānājātīsu aparihīnajjhāno kālaṃ katvā brahmaloke nibbatto appakameva kālaṃ tattha ṭhatvā tato cavitvā idha nibbatto.
  305. 1070305,194,414,131,132,1,6,1,Tenāha–
  306. 1070306,194,414,133,143,1,34,6,‘‘ ayaṃ kālakiriyā aññesaṃ na hotī’’ ti.
  307. 1070307,194,414,144,156,1,105,11,Sabbapāramīnaṃ {pūritattā}ti iminā payojanābhāvato tattha ṭhatvā adhimuttikālakiriyā nāma na hotīti dasseti.
  308. 1070308,194,414,157,180,1,303,23,Apica carimabhave catumahānidhisamuṭṭhānapubbikāya dibbasampattisadisāya mahāsampattiyā nibbatti viya buddhabhūtassa asadisadānādivasena anaññasādhāraṇalābhuppatti viya ca ito paraṃ mahāpurisassa dibbasampattianubhavanaṃ nāma natthīti yāvatāyukaṭṭhānaṃ ussāhajātassa puññasambhārassa vasenāti daṭṭhabbaṃ.
  309. 1070309,194,414,181,183,1,19,2,Ayañhettha dhammatā.
  310. 1070310,194,415,2,6,1,39,3,"Manussagaṇanāvasena , na devagaṇanāvasena. "
  311. 1070311,194,415,7,11,1,38,3,{Pubbanimittānī}ti cutiyā pubbanimittāni.
  312. 1070312,194,415,12,24,1,119,11,{Amilāyitvā}ti ettha amilāta ggahaṇeneva tāsaṃ mālānaṃ vaṇṇasampadāpi gandhasampadāpi sobhāsampadāpi dassitāti daṭṭhabbaṃ.
  313. 1070313,194,415,25,46,1,163,16,Bāhirabbhantarānaṃ rajojallānaṃ lesassapi abhāvato devānaṃ sarīragatāni vatthāni sabbakālaṃ parisuddhapabhassarāneva hutvā tiṭṭhantīti āha‘‘ vatthesupi eseva nayo’’ ti.
  314. 1070314,194,415,47,74,1,176,25,"Neva sītaṃ na uṇhan ti yassa sītassa patīkāravasena adhikaṃ seviyamānaṃ uṇhaṃ, sayameva vā kharataraṃ hutvā adhibhavantaṃ sarīre sedaṃ uppādeyya, tādisaṃ neva sītaṃ na uṇhaṃ hoti. "
  315. 1070315,194,415,75,80,1,40,4,Tasmiṃ {kāle}ti yathāvutte maraṇāsannakāle.
  316. 1070316,194,415,81,90,1,67,8,{Bindubinduvasenā}ti muttaguḷikā viya bindu bindu hutvā sedā muccanti.
  317. 1070317,194,415,91,94,1,33,3,Dantānaṃ khaṇḍitabhāvo khaṇḍiccaṃ.
  318. 1070318,194,415,95,98,1,28,3,Kesānaṃ palitabhāvo pāliccaṃ.
  319. 1070319,194,415,99,103,1,35,4,Ādi -saddena valittacataṃ saṅgaṇhāti.
  320. 1070320,194,415,104,112,1,67,7,"Kilantarūpo attabhāvo hoti, na pana khaṇḍiccapāliccādīhīti adhippāyo. "
  321. 1070321,194,415,113,125,1,105,10,"{Ukkaṇṭhitā}ti anabhirati, sā natthi uparūpari uḷāruḷārānameva bhogānaṃ visesato rucijanakānaṃ upatiṭṭhanato. "
  322. 1070322,194,416,2,8,1,39,5,Paṇḍitā {evā}ti buddhisampannā eva devatā.
  323. 1070323,194,416,9,47,1,202,27,"Yathā devatā‘‘ sampati jātā kīdisena puññakammena idha nibbattā’’ ti cintetvā,‘‘ iminā nāma puññakammena idha nibbattā’’ ti jānanti, evaṃ atītabhave attanā kataṃ ekaccaṃ aññampi puññaṃ jānantiyeva mahāpuññāti āha–"
  324. 1070324,194,416,48,55,1,19,3,‘‘ ye mahāpuññā’’ tiādi.
  325. 1070325,194,417,2,6,1,40,4,Na paññāyanti ciratarakālattā paramāyuno.
  326. 1070326,194,417,7,13,1,55,6,Aniyyānikan ti na niyyānāvahaṃ sattānaṃ abhājanabhāvato.
  327. 1070327,194,417,14,21,1,51,7,Sattā na paramāyuno honti nāma pāpussannatāyāti āha–
  328. 1070328,194,417,22,32,1,36,6,‘‘ tadā hi sattā ussannakilesā hontī’’ ti.
  329. 1070329,194,417,33,34,1,7,1,Etthāha–
  330. 1070330,194,417,35,48,1,65,8,"‘‘ kasmā sambuddhā manussaloke eva uppajjanti, na devabrahmalokesū’’ ti. "
  331. 1070331,194,417,49,56,1,85,7,Devaloke tāva nuppajjanti brahmacariyavāsassa anokāsabhāvato tathā anacchariyabhāvato.
  332. 1070332,194,417,57,72,1,122,14,"Acchariyadhammā hi buddhā bhagavanto, tesaṃ sā acchariyadhammatā devattabhāve ṭhitānaṃ na pākaṭā hoti yathā manussabhūtānaṃ. "
  333. 1070333,194,417,73,101,1,260,25,"Devabhūte hi sammāsambuddhe dissamānaṃ buddhānubhāvaṃ devānubhāvatova loko dahati, na buddhānubhāvato, tathā sati sammāsambuddhe nādhimuccati na sampasīdati issarakuttaggāhaṃ na vissajjeti, devattabhāvassa ca cirakālapavattanato ekaccasassatavādato na parimuccati."
  334. 1070334,194,417,102,113,1,44,6,‘‘ Brahmaloke nuppajjantī’’ ti etthāpi eseva nayo.
  335. 1070335,194,417,114,120,1,84,6,Sattānaṃ tādisagāhavimocanatthañhi buddhā bhagavanto manussasugatiyaṃyeva uppajjanti;
  336. 1070336,194,417,121,134,1,116,11,"na devasugatiyaṃ, manussasugatiyaṃ uppajjantāpi opapātikā na honti, sati ca opapātikūpapattiyaṃ vuttadosānativattanato. "
  337. 1070337,194,417,135,146,1,115,11,Dhammaveneyyānaṃ atthāya dhammatantiyā ṭhapanassa viya dhātuveneyyānaṃ atthāya dhātūnaṃ ṭhapanassa icchitabbattā ca.
  338. 1070338,194,417,147,172,1,219,22,"Na hi opapātikānaṃ parinibbānato uddhaṃ sarīradhātuyo tiṭṭhanti, tasmā na opapātikā honti, carimabhave ca mahābodhisattā, manussabhāvassa pākaṭakaraṇāya dārapariggahampi karontā yāva puttamukhadassanā agāramajjhe tiṭṭhanti. "
  339. 1070339,194,417,173,181,1,88,7,"Paripākagatasīlanekkhammapaññādipāramikāpi na abhinikkhamanti, kiṃ vā etāya kāraṇacintāya? "
  340. 1070340,194,417,182,193,1,110,9,"Sabbabuddhehi āciṇṇasamāciṇṇā, yadidaṃ manussabhūtānaṃyeva abhisambujjhanā, na devabhūtānanti ayamettha dhammatā. "
  341. 1070341,194,417,194,203,1,73,8,"Tathā hi tadattho mahābhinīhāropi manussabhūtānaṃyeva ijjhati, na itaresaṃ. "
  342. 1070342,194,418,2,10,1,66,7,"Kasmā pana sammāsambuddhā jambudīpeyeva uppajjanti, na sesadīpesūti? "
  343. 1070343,194,418,11,14,1,13,3,Keci tāva āhu–
  344. 1070344,194,418,15,32,1,137,12,"‘‘ yasmā pathaviyā nābhibhūtā buddhānubhāvasahitā acalaṭṭhānabhūtā bodhimaṇḍabhūmi jambudīpeyeva uppajjati, tasmā jambudīpeyeva uppajjantī’’ ti;"
  345. 1070345,194,418,33,43,1,60,6,‘‘ tathā itaresampi avijahitaṭṭhānānaṃ tattheva labbhamānato’’ ti.
  346. 1070346,194,418,44,69,1,255,22,"Ayaṃ panettha amhākaṃ khanti– yasmā purimabuddhānaṃ mahābodhisattānaṃ paccekabuddhānañca nibbattiyā sāvakabodhisattānaṃ sāvakabodhiyā abhinīhāro sāvakapāramīnaṃ sambharaṇaṃ paripācanañca buddhakhettabhūte imasmiṃ cakkavāḷe jambudīpeyeva ijjhati, na aññattha. "
  347. 1070347,194,418,70,82,1,129,11,"Veneyyānaṃ vinayanattho ca buddhuppādoti aggasāvakādiveneyyavisesāpekkhāya ekasmiṃ jambudīpeyeva buddhā nibbattanti, na sesadīpesu. "
  348. 1070348,194,418,83,97,1,158,14,Ayañca nayo sabbabuddhānaṃ āciṇṇasamāciṇṇoti tesaṃ uttamapurisānaṃ tattheva uppatti sampatticakkānaṃ viya aññamaññupanissayato aparāparaṃ vattatīti daṭṭhabbaṃ.
  349. 1070349,194,418,98,99,1,6,1,Tenāha–
  350. 1070350,194,418,100,115,1,78,10,"‘‘ tīsu dīpesu buddhā na nibbattanti, jambudīpeyeva nibbattantīti dīpaṃ passatī’’ ti. "
  351. 1070351,194,418,116,121,1,43,5,Iminā nayena desaniyamepi kāraṇaṃ vattabbaṃ.
  352. 1070352,194,419,2,8,1,65,6,Idāni ca khattiyakulaṃ lokasammataṃ brāhmaṇānampi pūjanīyabhāvato.
  353. 1070353,194,419,9,19,1,71,9,Rājā me pitā bhavissatīti kulaṃ passi pituvasena kulassa niddisitabbato .
  354. 1070354,194,419,20,35,1,129,14,"Dasannaṃ māsānaṃ upari satta divasānīti passi tena attano antarāyābhāvaṃ aññāsi, tassā ca tusitabhave dibbasampattipaccanubhavanaṃ. "
  355. 1070355,194,420,2,6,1,38,3,Tā {devatā}ti dasasahassicakkavāḷadevatā.
  356. 1070356,194,420,7,15,1,84,8,Kathaṃ pana tā bodhisattassa pūritapāramibhāvaṃ bhāvinañca sambuddhabhāvaṃ jānantīti?
  357. 1070357,194,420,16,25,1,72,8,"Mahesakkhānaṃ devatānaṃ vasena, yebhuyyena ca tā devatā abhisamayabhāgino. "
  358. 1070358,194,420,26,34,1,99,8,Tathā hi bhagavato ca dhammadānasaṃvibhāge anekavāraṃ dasasahassacakkavāḷavāsidevatāsannipāto ahosi.
  359. 1070359,194,421,2,9,1,91,7,Cavāmīti pajānāti cutiāsannajavanehi ñāṇasahitehi cutiyā upaṭṭhitabhāvassa paṭisaṃviditattā.
  360. 1070360,194,421,10,15,1,53,5,Cuticittaṃ na jānāti cuticittakkhaṇassa ittarabhāvato.
  361. 1070361,194,421,16,22,1,44,6,Tathā hi taṃ cutūpapātañāṇassapi avisayo eva.
  362. 1070362,194,421,23,26,1,28,3,Paṭisandhicittepi eseva nayo.
  363. 1070363,194,421,27,30,1,32,2,{Āvajjanapariyāyo}ti āvajjanakkamo.
  364. 1070364,194,421,31,50,1,161,17,"Yasmā ekavāraṃ āvajjitamattena ārammaṇaṃ nicchinituṃ na sakkā, tasmā tamevārammaṇaṃ dutiyaṃ tatiyañca āvajjitvā nicchīyati, āvajjanasīsena cettha javanavāro gahito. "
  365. 1070365,194,421,51,52,1,6,1,Tenāha–
  366. 1070366,194,421,53,60,1,38,3,‘‘ dutiyatatiyacittavāreyeva jānissatī’’ ti.
  367. 1070367,194,421,61,79,1,116,13,"Cutiyā puretaraṃ katipayacittavārato paṭṭhāya maraṇaṃ me āsannanti jānanato,‘‘ cutikkhaṇepi cavāmīti pajānātī’’ ti vuttaṃ. "
  368. 1070368,194,421,80,86,1,58,6,Paṭisandhiyā pana apubbabhāvato paṭisandhicittaṃ na jānāti.
  369. 1070369,194,421,87,101,1,125,13,"Nikantiyā uppattito parato asukasmiṃ ṭhāne mayā paṭisandhi gahitāti pajānāti, dutiyajavanato paṭṭhāya jānātīti vuttovāyamattho. "
  370. 1070370,194,421,102,106,1,35,3,Tasmiṃ {kāle}ti paṭisandhiggahaṇakāle.
  371. 1070371,194,421,107,114,1,59,6,Dasasahassī {kampatī}ti ettha kampanakāraṇaṃ heṭṭhā vuttameva.
  372. 1070372,194,421,115,155,1,168,13,Mahākāruṇikā buddhā bhagavanto sattānaṃ hitasukhavidhānatapparatāya bahulaṃ somanassikāva hontīti tesaṃ paṭhamamahāvipākacittena paṭisandhiggahaṇaṃ aṭṭhakathāyaṃ( dī. ni. aṭṭha.2.17; dha. sa.498; ma. ni. aṭṭha.3.199) vuttaṃ.
  373. 1070373,194,421,156,174,1,214,16,"Mahāsīvatthero pana yadipi mahākāruṇikā buddhā bhagavanto sattānaṃ hitasukhavidhānatapparā, vivekajjhāsayā pana visaṅkhāraninnā sabbasaṅkhāresu ajjhupekkhaṇabahulāti pañcamena mahāvipākacittena paṭisandhiggahaṇamāha. "
  374. 1070374,194,422,2,16,1,119,12,"Pure puṇṇamāya sattamadivasato {paṭṭhāyā}ti puṇṇamāya pure sattamadivasato paṭṭhāya, sukkapakkhe navamito paṭṭhāyāti attho. "
  375. 1070375,194,422,17,22,1,32,3,Sattame {divase}ti āsāḷhīpuṇṇamāya.
  376. 1070376,194,422,23,29,1,44,6,Idaṃ supinan ti idāni vuccamānākāraṃ supinaṃ.
  377. 1070377,194,422,30,35,1,33,4,Nesaṃ {deviyo}ti mahārājūnaṃ deviyo.
  378. 1070378,194,423,2,20,1,117,15,"So ca kho purisagabbho, na itthigabbho, putto te {bhavissatī}ti ettakameva te brāhmaṇā attano supinasatthanayena kathesuṃ. "
  379. 1070379,194,423,21,30,1,87,8,Sace agāraṃ {ajjhāvasissatī}tiādi pana devatāviggahena bhāvinamatthaṃ yāthāvato pavedesuṃ.
  380. 1070380,194,424,2,19,1,114,13,"{Gabbhāvakkantiyo}ti ettha gabbho vuccati mātukucchi, tattha uppatti avakkanti, tāva gabbhāvakkanti, yāva na nikkhamati. "
  381. 1070381,194,424,20,26,1,62,6,Ṭhitakāva nikkhamanti dhammāsanato otaranto dhammakathiko viya.
  382. 1070382,194,425,2,14,1,67,7,201. Vattamānasamīpe vattamāne viya voharīyatīti {okkamatī}ti vuttanti āha–
  383. 1070383,194,425,15,23,1,23,4,‘‘ okkanto hotīti attho’’ ti.
  384. 1070384,194,425,24,31,1,51,6,Evaṃ {hotī}ti evaṃ vuttappakārenassa sampajānanā hoti.
  385. 1070385,194,425,32,36,1,47,4,Na okkamamāne paṭisandhikkhaṇassa duviññeyyattā.
  386. 1070386,194,425,37,40,1,15,3,Tathā ca vuttaṃ–
  387. 1070387,194,425,41,49,1,29,4,‘‘ paṭisandhicittaṃ na jānātī’’ ti.
  388. 1070388,194,425,50,53,1,44,3,Dasasahassacakkavāḷapattharaṇena vā appamāṇo.
  389. 1070389,194,425,54,57,1,30,3,Ativiya samujjalabhāvena uḷāro.
  390. 1070390,194,425,58,62,1,37,4,Devānubhāvan ti devānaṃ pabhānubhāvaṃ.
  391. 1070391,194,425,63,71,1,57,7,"Devānañhi pabhaṃso obhāso adhibhavati, na tesaṃ ādhipaccaṃ. "
  392. 1070392,194,425,72,79,1,21,3,Tenāha‘‘ devānan’’ tiādi.
  393. 1070393,194,426,2,9,1,48,6,"Rukkhagacchādinā kenaci na haññatīti aghā, abādhā. "
  394. 1070394,194,426,10,17,1,21,3,Tenāha‘‘ niccavivaṭā’’ ti.
  395. 1070395,194,426,18,27,1,44,8,{Asaṃvutā}ti heṭṭhā upari ca kena ci na pihitā.
  396. 1070396,194,426,28,36,1,29,4,Tenāha‘‘ heṭṭhāpi appatiṭṭhā’’ ti.
  397. 1070397,194,426,37,58,1,170,20,"Tattha pi -saddena yathā heṭṭhā udakassa pidhāyikā pathavī natthīti asaṃvutā lokantarikā, evaṃ uparipi cakkavāḷesu viya devavimānānaṃ abhāvato asaṃvutā appatiṭṭhāti dasseti. "
  398. 1070398,194,426,59,63,1,33,4,Andhakāro ettha atthīti andhakārā.
  399. 1070399,194,426,64,71,1,52,6,"Cakkhuviññāṇaṃ na jāyati ālokassābhāvato, na cakkhuno. "
  400. 1070400,194,426,72,84,1,54,8,Tathā hi‘‘ tena obhāsena aññamaññaṃ sañjānantī’’ ti vuttaṃ.
  401. 1070401,194,426,85,100,1,163,12,"Jambudīpe ṭhitamajjhanhikavelāyaṃ pubbavidehavāsīnaṃ atthaṅgamanavasena upaḍḍhaṃ sūriyamaṇḍalaṃ paññāyati, aparagoyānavāsīnaṃ uggamanavasena, evaṃ sesadīpesupīti āha–"
  402. 1070402,194,426,101,110,1,40,5,‘‘ ekappahāreneva tīsu dīpesu paññāyantī’’ ti.
  403. 1070403,194,426,111,119,1,60,8,Ito aññathā pana dvīsu eva dīpesu ekappahāreneva paññāyatīti.
  404. 1070404,194,426,120,129,1,90,9,Ekekāya disāya nava nava yojanasatasahassāni andhakāravidhamanampi iminā nayena daṭṭhabbaṃ.
  405. 1070405,194,426,130,139,1,64,7,Pabhāya {nappahontī}ti attano pabhāya obhāsituṃ na abhisambhuṇanti.
  406. 1070406,194,426,140,153,1,98,8,"Yugandharapabbatamatthakappamāṇe ākāse vicaraṇato,‘‘ cakkavāḷapabbatassa vemajjhena carantī’’ ti vuttaṃ. "
  407. 1070407,194,427,2,7,1,42,4,{Vāvaṭā}ti khādanatthaṃ gaṇhituṃ upakkamantā.
  408. 1070408,194,427,8,11,1,27,2,{Viparivattitvā}ti vivaṭṭitvā.
  409. 1070409,194,427,12,21,1,88,7,"{Chijjitvā}ti mucchāpattiyā ṭhitaṭṭhānato muccitvā, aṅgapaccaṅgacchedanavasena vā chijjitvā. "
  410. 1070410,194,427,22,30,1,83,7,{Accantakhāre}ti ātapasantāpābhāvena atisītabhāvaṃ sandhāya accantakhāratā vuttā siyā.
  411. 1070411,194,427,31,41,1,125,10,Na hi taṃ kappasaṇṭhānaudakaṃ sampattikaramahāmeghavuṭṭhaṃ pathavīsandhārakaṃ kappavināsakaudakaṃ viya khāraṃ bhavitumarahati.
  412. 1070412,194,427,42,47,1,33,5,Tathā hi sati pathavīpi vilīyeyya.
  413. 1070413,194,427,48,68,1,145,16,Tesaṃ vā pāpakammabalena petānaṃ pakatiudakassa pubbakheḷabhāvāpatti viya tassa udakassa tadā khārabhāvāpatti hotīti vuttaṃ‘‘ accantakhāre udake’’ ti.
  414. 1070414,194,427,69,73,1,38,3,{Samantato}ti sabbabhāgato chappakārampi.
  415. 1070415,194,428,2,11,1,67,4,202. Catunnaṃ mahārājūnaṃ {vasenā}ti vessavaṇādicatumahārājabhāvasāmaññena.
  416. 1070416,194,429,2,17,1,98,10,203. {Sabhāvenevā}ti parassa santike gahaṇena vinā attano sabhāveneva sayameva adhiṭṭhahitvā sīlasampannā.
  417. 1070417,194,430,2,7,1,43,4,{Manussesū}ti idaṃ pakaticārittavasena vuttaṃ–
  418. 1070418,194,430,8,25,1,126,12,"‘‘ manussitthiyā nāma manussapurisesu purisādhippāyacittaṃ uppajjeyyā’’ ti, bodhisattamātu pana devesūpi tādisaṃ cittaṃ nuppajjateva. "
  419. 1070419,194,430,26,42,1,145,15,"Yathā bodhisattassa ānubhāvena bodhisattassa mātu purisādhippāyacittaṃ nuppajjati, evaṃ tassa ānubhāveneva sā kenaci purisena anatikkamanīyāti āha–"
  420. 1070420,194,430,43,55,1,49,7,"‘‘ pādā na vahanti, dibbasaṅkhalikā viya bajjhantī’’ ti. "
  421. 1070421,194,431,2,37,1,175,21,"Pubbe ‘‘ kāmaguṇūpasaṃhitaṃ cittaṃ nuppajjatī’’ ti vuttaṃ, puna‘‘ pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgībhūtā paricāretī’’ ti vuttaṃ, kathamidaṃ aññamaññaṃ na virujjhatīti āha‘‘ pubbe’’ tiādi. "
  422. 1070422,194,431,38,41,1,47,2,{Vatthupaṭikkhepo}ti abrahmacariyavatthupaṭisedho.
  423. 1070423,194,431,42,49,1,30,3,Tenāha‘‘ purisādhippāyavasenā’’ ti.
  424. 1070424,194,431,50,54,1,61,3,{Ārammaṇapaṭilābho}ti rūpādipañcakāmaguṇārammaṇasseva paṭilābho.
  425. 1070425,194,432,2,10,1,17,2,204. {Kilamatho}ti khedo.
  426. 1070426,194,432,11,19,1,62,8,Kāyassa hi garubhāvakaṭhinabhāvādayopi tassā tadā na honti eva.
  427. 1070427,194,432,20,34,1,61,8,"‘‘ Tirokucchigataṃ passatī’’ ti vuttaṃ, kadā paṭṭhāya passatīti āha–"
  428. 1070428,194,432,35,42,1,32,3,‘‘ kalalādikālaṃ atikkamitvā’’ tiādi.
  429. 1070429,194,432,43,53,1,72,9,"Dassane payojanaṃ sayameva vadati, tassa abhāvato kalalādikāle na passati. "
  430. 1070430,194,432,54,59,1,42,4,{Puttenā}ti daharena mandena uttānaseyyakena.
  431. 1070431,194,432,60,66,1,44,5,Yaṃ taṃ {mātū}tiādi pakaticārittavasena vuttaṃ.
  432. 1070432,194,432,67,84,1,172,16,"Cakkavattigabbhatopi hi savisesaṃ bodhisattagabbho parihāraṃ labhati puññasambhārassa sātisayattā, tasmā bodhisattamātā ativiya sappāyāhārācārā ca hutvā sakkaccaṃ pariharati. "
  433. 1070433,194,432,85,89,1,40,3,{Puratthābhimukho}ti mātu puratthābhimukho.
  434. 1070434,194,432,90,106,1,107,11,"Idāni tirokucchigatassa dissamānatāya abbhantaraṃ bāhirañca kāraṇaṃ dassetuṃ,‘‘ pubbe katakamman’’ tiādi vuttaṃ. "
  435. 1070435,194,432,107,110,1,13,2,{Assā}ti deviyā.
  436. 1070436,194,432,111,114,1,18,3,Vatthun ti kucchiṃ.
  437. 1070437,194,432,115,145,1,241,23,"Phalikaabbhapaṭalādino viya bodhisattamātukucchitacassa paṭalabhāvena ālokassa vibandhābhāvato yathā bodhisattamātā kucchigataṃ bodhisattaṃ passati, kimevaṃ bodhisattopi mātaraṃ aññañca purato rūpagataṃ passati, noti āha,‘‘ bodhisatto panā’’ tiādi. "
  438. 1070438,194,432,146,155,1,51,9,Kasmā pana sati cakkhumhi āloke ca na passatīti āha–
  439. 1070439,194,432,156,166,1,47,6,‘‘ na hi antokucchiyaṃ cakkhuviññāṇaṃ uppajjatī’’ ti.
  440. 1070440,194,432,167,175,1,85,8,Assāsapassāsā viya hi tattha cakkhuviññāṇampi na uppajjati tajjāsamannāhārassābhāvato.
  441. 1070441,194,433,2,24,1,139,17,"205. Yathā aññā itthiyo vijātapaccayā tādisena rogena abhibhūtāpi hutvā maranti, bodhisattamātu pana bodhisatte kucchigate na koci rogo uppajjati; "
  442. 1070442,194,433,25,33,1,67,7,"kevalaṃ āyuparikkhayeneva kālaṃ karoti, svāyamattho heṭṭhā vuttoyeva. "
  443. 1070443,194,433,34,40,1,54,5,Bodhisattena vasitaṭṭhānaṃ {hī}tiādinā tattha kāraṇamāha.
  444. 1070444,194,433,41,45,1,39,3,{Apanetvā}ti aggamahesiṭṭhānato nīharitvā.
  445. 1070445,194,433,46,58,1,87,10,"Anurakkhituṃ na {sakkotī}ti sammā gabbhaparihāraṃ nānuyuñjati, tena gabbho bahvābādho hoti. "
  446. 1070446,194,433,59,65,1,47,5,Vatthuvisadaṃ {hotī}ti gabbhāsayo parisuddho hoti.
  447. 1070447,194,433,66,84,1,230,17,"Mātu majjhimavayassa tatiyakoṭṭhāse bodhisattassa gabbhokkamanampi tassā āyuparimāṇavilokaneneva saṅgahitaṃ vayovasena uppajjanakavikārassa parivajjanato, itthisabhāvena uppajjanakavikāro pana bodhisattassa ānubhāveneva vūpasammati. "
  448. 1070448,194,434,2,8,1,53,5,{Sattamāsajāto}ti paṭisandhiggahaṇato sattame māse jāto.
  449. 1070449,194,434,9,15,1,46,6,So sītuṇhakkhamo na hoti ativiya sukhumālatāya.
  450. 1070450,194,434,16,35,1,130,16,"Aṭṭhamāsajāto kāmaṃ sattamāsajātato buddhiavayavo, ekacce pana cammapadesā buddhiṃ pāpuṇantā ghaṭṭanaṃ na sahanti, tena so na jīvati. "
  451. 1070451,194,434,36,43,1,47,7,Sattamāsajātassa pana na tāva te jātāti vadanti.
  452. 1070452,194,435,2,9,1,45,6,Ṭhitāva {hutvā}ti niddukkhatāya ṭhitā eva hutvā.
  453. 1070453,194,435,10,24,1,93,13,Dukkhassa hi balavabhāvato taṃ dukkhaṃ asahamānā aññā itthiyo nisinnā vā nipannā vā vijāyanti.
  454. 1070454,194,435,25,28,1,32,2,{Upavijaññā}ti upagatavijāyanakālā.
  455. 1070455,194,435,29,38,1,90,8,{Sakalanagaravāsino}ti kapilavatthuṃ parivāretvā ṭhitesu devadahādīsu chasu nagaresu vasantā.
  456. 1070456,194,436,2,20,1,183,17,Devā naṃ paṭhamaṃ {paṭiggaṇhantī}ti lokanāthaṃ mahāpurisaṃ mayameva paṭhamaṃ paṭiggaṇhāmāti sañjātagāravabahumānā attano pītiṃ pavedentā khīṇāsavā suddhāvāsabrahmāno ādito paṭiggaṇhanti.
  457. 1070457,194,436,21,24,1,34,3,Sūtivesan ti sūtijagganadhātivesaṃ.
  458. 1070458,194,436,25,28,1,24,2,{Eke}ti uttaravihāravāsino.
  459. 1070459,194,436,29,31,1,29,2,Macchakkhisadisaṃ chavivasena.
  460. 1070460,194,437,2,11,1,51,4,206. {Ajinappaveṇiyā}ti ajinacammehi sibbetvā katapaveṇiyā.
  461. 1070461,194,437,12,15,1,22,2,{Mahātejo}ti mahānubhāvo.
  462. 1070462,194,437,16,21,1,43,4,{Mahāyaso}ti mahāparivāro vipulakittighoso ca.
  463. 1070463,194,438,2,12,1,89,9,{Bhaggavibhaggā}ti sambādhaṭṭhānato nikkhamanena vibhāvitattā bhaggā vibhaggā viya ca hutvā.
  464. 1070464,194,438,13,17,1,35,4,Tena nesaṃ avisadabhāvameva dasseti.
  465. 1070465,194,438,18,28,1,68,9,Alaggo {hutvā}ti gabbhāsaye yonipadese ca katthaci alaggo asatto hutvā.
  466. 1070466,194,438,29,40,1,116,10,{Udakenā}ti gabbhāsayagatena udakena amakkhito nikkhamati sammakkhitassa tādisassa udakasemhādikasseva tattha abhāvato.
  467. 1070467,194,438,41,54,1,144,13,Bodhisattassa hi puññānubhāvena paṭisandhiggahaṇato paṭṭhāya taṃ ṭhānaṃ visuddhaṃ paramasugandhagandhakuṭi viya candanagandhaṃ vāyantaṃ tiṭṭhati.
  468. 1070468,194,438,55,58,1,28,2,{Udakavaṭṭiyo}ti udakakkhandhā.
  469. 1070469,194,439,2,12,1,49,5,207. {Muhuttajāto}ti muhuttena jāto hutvā muhuttamattova.
  470. 1070470,194,439,13,17,1,39,3,{Anudhāriyamāne}ti anukūlavasena nīyamāne.
  471. 1070471,194,439,18,24,1,36,5,{Āgatānevā}ti taṃ ṭhānaṃ upagatāni eva.
  472. 1070472,194,440,2,5,1,50,3,Anekasākhan ti ratanamayānekasatapatiṭṭhānahīrakaṃ.
  473. 1070473,194,440,6,12,1,69,6,Sahassamaṇḍalan ti tesaṃ upari patiṭṭhitaṃ anekasahassamaṇḍalahīrakaṃ.
  474. 1070474,194,440,13,16,1,11,2,{Marū}ti devā.
  475. 1070475,194,441,2,12,1,79,9,Na kho panevaṃ daṭṭhabban ti sattapadavītihārato pageva disāvilokanassa katattā.
  476. 1070476,194,441,13,21,1,26,4,Tenāha‘‘ mahāsatto hī’’ tiādi.
  477. 1070477,194,441,22,29,1,82,6,{Ekaṅgaṇānī}ti vivaṭabhāvena vihāraṅgaṇapariveṇaṅgaṇāni viya ekaṅgaṇasadisāni ahesuṃ.
  478. 1070478,194,441,30,46,1,113,14,"Sadisopi {natthī}ti tumhākaṃ idaṃ vilokanaṃ visiṭṭhe passituṃ idha tumhehi sadisopi natthi, kuto uttaritaroti āhaṃsu. "
  479. 1070479,194,441,47,50,1,28,2,{Sabbapaṭhamo}ti sabbappadhāno.
  480. 1070480,194,441,51,55,1,36,4,Padhānapariyāyo hi idha paṭhamasaddo.
  481. 1070481,194,441,56,63,1,21,3,Tenāha‘‘ itarānī’’ tiādi.
  482. 1070482,194,441,64,76,1,63,10,"Ettha ca mahesakkhā tāva devā tathā vadanti, itare pana kathanti? "
  483. 1070483,194,441,77,79,1,32,2,Mahāsattassa ānubhāvadassaneneva.
  484. 1070484,194,441,80,90,1,92,10,Mahesakkhānañhi devānaṃ mahāsattassa ānubhāvo viya tena sadisānampi ānubhāvo paccakkho ahosi.
  485. 1070485,194,441,91,100,1,65,9,Itare pana tesaṃ vacanaṃ sutvā saddahantā anuminantā tathā āhaṃsu.
  486. 1070486,194,442,2,19,1,127,12,"Jātamattasseva bodhisattassa ṭhānādīni yesaṃ visesādhigamānaṃ pubbanimittabhūtānīti te niddhāretvā dassento,‘‘ ettha cā’’ tiādimāha. "
  487. 1070487,194,442,20,27,1,123,7,Tattha patiṭṭhānaṃ catuiddhipādapaṭilābhassa pubbanimittaṃ iddhipādavasena lokuttaradhammesu suppatiṭṭhitabhāvasamijjhanato.
  488. 1070488,194,442,28,33,1,66,5,Uttarābhimukhabhāvo lokassa uttaraṇavasena gamanassa pubbanimittaṃ.
  489. 1070489,194,442,34,58,1,330,16,"Sattapadagamanaṃ sattabojjhaṅgādigamanassa pubbanimittaṃ, visuddhachattadhāraṇaṃ suvisuddhavimuttichattadhāraṇassa pubbanimittaṃ, pañcarājakakudhabhaṇḍāni pañcavidhavimuttiguṇaparivāratāya pubbanimittaṃ, anāvaṭadisānuvilokanaṃ anāvaṭañāṇatāya pubbanimittaṃ,‘‘ aggohamasmī’’ tiādivacanaṃ appaṭivattiyadhammacakkapavattanassa pubbanimittaṃ; "
  490. 1070490,194,442,59,71,1,83,9,ayamantimā {jātī}ti āyatiṃ jātiyā abhāvakittanā anupādi… pe… pubbanimittanti veditabbaṃ;
  491. 1070491,194,442,72,81,1,88,9,tassa tassa anāgate laddhabbavisesassa taṃ taṃ nimittaṃ abyabhicārīnimittanti daṭṭhabbaṃ.
  492. 1070492,194,442,82,94,1,87,11,Na {āgato}ti imasmiṃ sutte aññattha ca vakkhamānāya anupubbiyā anāgatataṃ sandhāya vuttaṃ.
  493. 1070493,194,442,95,105,1,77,9,{Āharitvā}ti tasmiṃ tasmiṃ sutte aṭṭhakathāsu ca āgatanayena āharitvā dīpetabbo.
  494. 1070494,194,443,2,19,1,149,15,"Dasasahassilokadhātu {kampī}ti pana idaṃ satipi idha pāḷiyaṃ āgatatte vakkhamānānamacchariyānaṃ mūlabhūtaṃ dassetuṃ vuttaṃ, evaṃ aññampīdisaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  495. 1070495,194,443,20,35,1,117,12,"Tanti baddhā vīṇā, cammabaddhā {bheriyo}ti pañcaṅgikatūriyassa nidassanamattaṃ, ca-saddena vā itaresampi saṅgaho daṭṭhabbo. "
  496. 1070496,194,443,36,42,1,47,4,{Bhijjiṃsū}ti pādesu baddhaṭṭhānesuyeva bhijjiṃsu.
  497. 1070497,194,443,43,46,1,25,2,{Vigacchiṃsū}ti vūpasamiṃsu.
  498. 1070498,194,443,47,55,1,72,7,{Sakatejobhāsitānī}ti ativiya samujjalāya attano pabhāya obhāsitāni ahesuṃ.
  499. 1070499,194,443,56,61,1,21,4,Na {pavattī}ti na sandī.
  500. 1070500,194,443,62,76,1,72,12,"Vāto na {vāyī}ti kharo vāto na vāyi, mudusukho pana sattānaṃ sukhāvaho vāyi. "
  501. 1070501,194,443,77,82,1,47,5,Pathavīgatā ahesuṃ uccaṭṭhāne ṭhātuṃ avisahantā.
  502. 1070502,194,443,83,88,1,51,4,{Utusampanno}ti anuṇhāsītatāsaṅkhātena utunā sampanno.
  503. 1070503,194,443,89,97,1,86,8,Vāmahatthaṃ ure ṭhapetvā dakkhiṇena puthupāṇinā hatthatāḷanena saddakaraṇaṃ apphoṭanaṃ.
  504. 1070504,194,443,98,102,1,39,4,Mukhena usseḷanaṃ saddamuñcanaṃ seḷanaṃ.
  505. 1070505,194,443,103,110,1,46,6,Ekaddhajamālā {ahosī}ti ettha iti -saddo ādiattho.
  506. 1070506,194,443,111,132,1,182,18,"Tena vicittapupphasugandhapupphavassadevā vassiṃsu, sūriye dibbamāne eva tārakā obhāsiṃsu, acchaṃ vippasannaṃ udakaṃ pathavito ubbhijji, bilāsayā darisayā tiracchānā āsayato nikkhamiṃsu; "
  507. 1070507,194,443,133,160,1,198,21,"rāgadosamohāpi tanu bhaviṃsu, pathaviyaṃ rajo vūpasami, aniṭṭhagandho vigacchi, dibbagandho vāyi, rūpino devā sarūpeneva manussānaṃ āpāthamagamaṃsu , sattānaṃ cutupapātā nāhesunti imesaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. "
  508. 1070508,194,443,161,171,1,90,9,"Yāni mahābhinīhārasamaye uppannāni dvattiṃsa pubbanimittāni, tāni anavasesāni tadā ahesunti. "
  509. 1070509,194,444,2,16,1,118,12,"{Tatrāpī}ti tesupi pathavikampādīsu evaṃ pubbanimittabhāvo veditabbo, na kevalaṃ sampatijātassa ṭhānādīsu evāti adhippāyo. "
  510. 1070510,194,444,17,24,1,89,7,Sabbaññutaññāṇapaṭilābhassa pubbanimittaṃ sabbassa ñeyyassa titthakaramatassa ca cālanato.
  511. 1070511,194,444,25,51,1,309,23,"Kenaci anussāhitānaṃyeva imasmiṃyeva ekacakkavāḷe sannipāto, kenaci anussāhitānaṃyeva ekappahāreneva sannipatitvā dhammapaṭiggaṇhanassa pubbanimittaṃ, paṭhamaṃ devatānaṃ paṭiggahaṇaṃ dibbavihārapaṭilābhassa, pacchā manussānaṃ paṭiggahaṇaṃ tattheva ṭhānassa niccalasabhāvato āneñjavihārapaṭilābhassa pubbanimittaṃ. "
  512. 1070512,194,444,52,60,1,90,8,Vīṇānaṃ sayaṃ vajjanaṃ parūpadesena vinā sayameva anupubbavihārapaṭilābhassa pubbanimittaṃ.
  513. 1070513,194,444,61,70,1,132,9,Bherīnaṃ vajjanaṃ cakkavāḷapariyantāya parisāya pavedanasamatthassa dhammabheriyā anusāvanassa amatadundubhighosanassa pubbanimittaṃ.
  514. 1070514,194,444,71,75,1,62,4,Andubandhanādīnaṃ chedo mānavinibandhachedanassa pubbanimittaṃ;
  515. 1070515,194,444,76,83,1,86,7,supaṭṭanasampāpuṇanaṃ atthādi anurūpaṃ atthādīsu ñāṇassa bhedādhigamassa pubbanimittaṃ.
  516. 1070516,194,445,2,6,1,41,3,{Nibbānarasenā}ti kilesānaṃ nibbāyanarasena.
  517. 1070517,194,445,7,12,1,53,4,{Ekarasabhāvassā}ti sāsanassa sabbattha ekarasabhāvassa.
  518. 1070518,194,445,13,24,1,76,7,Vātassa avāyanaṃ kissa pubbanimittanti āha‘‘ dvāsaṭṭhidiṭṭhigatabhindanassā’’ ti.
  519. 1070519,194,445,25,38,1,154,12,Ākāsādiappatiṭṭhavisamacañcalaṭṭhānaṃ pahāya sakuṇānaṃ pathavīgamanaṃ tādisaṃ micchāgāhaṃ pahāya sattānaṃ pāṇehi ratanattaya saraṇagamanassa pubbanimittaṃ.
  520. 1070520,194,445,39,49,1,133,10,Devatānaṃ apphoṭanādīhi kīḷanaṃ pamodanuppatti udānassa bhavavantagamanena dhammasabhāvabodhanena ca pamodavibhāvanassa pubbanimittaṃ.
  521. 1070521,194,445,50,56,1,78,5,{Dhammavegavassanassā}ti desanāñāṇavegena dhammāmatassa vassanassa pubbanimittaṃ.
  522. 1070522,194,445,57,71,1,189,13,"Kāyagatāsativasena laddhajjhānaṃ pādakaṃ katvā uppāditamaggaphalasukhānubhavo kāyagatāsatiamatapaṭilābho, tassa pana kāyassapi atappakasukhāvahattā khudāpipāsāpīḷanābhāvo pubbanimittaṃ vutto. "
  523. 1070523,194,445,72,79,1,105,6,{Ariyaddhajamālāmālitāyā}ti sadevakassa lokassa ariyamaggabojjhaṅgadhajamālāhi mālitabhāvassa pubbanimittaṃ.
  524. 1070524,194,445,80,86,1,42,5,"Yaṃ panettha anuddhaṭaṃ, taṃ suviññeyyameva. "
  525. 1070525,194,446,2,13,1,48,6,{Etthā}ti ‘‘ sampatijāto’’ tiādinā āgate imasmiṃ ṭhāne.
  526. 1070526,194,446,14,23,1,67,8,"Vissajjitova, tasmā amhehi idha apubbaṃ vattabbaṃ natthīti adhippāyo. "
  527. 1070527,194,446,24,41,1,170,17,Tadā pathaviyaṃ gacchantopi mahāsatto ākāsena gacchanto viya mahājanassa upaṭṭhāsīti ayamettha niyati dhammaniyāmo bodhisattānaṃ dhammatāti idaṃ niyativādavasena kathanaṃ.
  528. 1070528,194,446,42,60,1,139,13,‘‘ Pubbe purimajātīsu tādisassa puññasambhārakammassa katattā upacitattā mahājanassa tathā upaṭṭhāsī’’ ti idaṃ pubbekatakammavādavasena kathanaṃ.
  529. 1070529,194,446,61,95,1,271,30,"Imesaṃ sattānaṃ upari īsanasīlatāya yathāsakaṃ kammameva issaro nāma, tassa nimmānaṃ attano phalassa nibbattanaṃ, mahāpurisopi sadevakaṃ lokaṃ abhibhavituṃ samatthena uḷārena puññakammunā nibbattito tena issarena nimmito nāma, tassa cāyaṃ nimmānaviseso, yadidaṃ mahānubhāvatā. "
  530. 1070530,194,446,96,103,1,72,7,Yāya mahājanassa tathā upaṭṭhāsīti idaṃ issaranimmānavādavasena kathanaṃ.
  531. 1070531,194,446,104,116,1,83,12,Evaṃ taṃ taṃ bahuṃ vatvā kiṃ imāya pariyāyakathāyāti avasāne ujukameva evaṃ byākāsi.
  532. 1070532,194,446,117,133,1,137,15,"Sampatijāto pathaviyaṃ kathaṃ padasā gacchati, evaṃmahānubhāvo ākāsena maññe gacchatīti parikappanassa vasena ākāsena gacchanto viya ahosi. "
  533. 1070533,194,446,134,143,1,93,9,Sīghataraṃ pana sattapadavītihārena gatattā dissamānarūpopi mahājanassa adissamāno viya ahosi.
  534. 1070534,194,446,144,153,1,133,9,Acelakabhāvo khuddakasarīratā ca tādisassa iriyāpathassa ananucchavikāti kammānubhāvasañjanitapāṭihāriyavasena alaṅkārapaṭiyatto viya;
  535. 1070535,194,446,154,161,1,61,6,soḷasavassuddesiko viya ca mahājanassa {upaṭṭhāsī}ti veditabbaṃ;
  536. 1070536,194,446,162,174,1,99,9,buddhabhāvānucchavikassa bodhisattānubhāvassa yāthāvato paveditattā buddhena viya… pe… attamanā ahosi.
  537. 1070537,194,447,2,7,1,28,4,Pākaṭā {hutvā}ti vibhūtā hutvā.
  538. 1070538,194,447,8,28,1,156,19,"Buddhānaṃ ye ye saṅkhāre vavatthapetukāmā, te te uppādakkhaṇepi sabbaso suppaṭividitā supākaṭā hatthatale āmalakaṃ viya suṭṭhu vibhūtā eva hutvā upaṭṭhahanti. "
  539. 1070539,194,447,29,37,1,22,4,Tenāha‘‘ yathā hī’’ tiādi.
  540. 1070540,194,447,38,43,1,46,4,{Anokāsagate}ti pariggahassa anokāsakāle pavatte.
  541. 1070541,194,447,44,47,1,22,2,{Nippadese}ti niravasese.
  542. 1070542,194,447,48,60,1,102,10,"{Okāsappatte}ti ṭhānagamanādikāle uppanne, te hi sammasanassa yogyakāle uppattiyā okāsappattāti adhippāyo. "
  543. 1070543,194,447,61,75,1,130,12,"{Sattadivasabbhantare}ti idaṃ buddhānaṃ pākatikasammasanavasena vuttaṃ, ākaṅkhantā pana te yadā kadāci uppannasaṅkhāre sammasantiyeva. "
  544. 1070544,194,447,76,78,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  545. 1070545,194,448,2,5,1,55,3,Acchariyabbhutasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  546. 1070546,194,449,2,4,1,18,2,4 . Bākulasuttavaṇṇanā
  547. 1070547,194,450,2,43,1,185,24,"209. Yathā ‘‘ dvattiṃsā’’ ti vattabbe dvi-saddassa bā-ādesaṃ katvā {bāttiṃsā}ti vuccati, evaṃ ettha bā-kārādesaṃ katvā bākuloti samaññā ahosi, sāyaṃ tassa anvatthasaññāti dassetuṃ,‘‘ tassa hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  548. 1070548,194,450,44,51,1,56,6,Sīsaṃ {nhāpetvā}ti maṅgalatthaṃ mahāgaṅgāya sīsaṃ nhāpetvā.
  549. 1070549,194,450,52,58,1,62,5,{Nimujjanavasenā}ti jaṇṇupamāṇe udake thokaṃyeva nimujjanavasena.
  550. 1070550,194,450,59,62,1,35,3,Chaḍḍetvā palātā maraṇabhayatajjitā.
  551. 1070551,194,450,63,69,1,46,5,"Pahariyamānā maranti, na jālena bandhitamattena. "
  552. 1070552,194,450,70,75,1,40,4,Dārakassa {tejenā}ti dārakassa puññatejena.
  553. 1070553,194,450,76,90,1,90,12,"Nīhaṭamattova mato, tassa maraṇatthaṃ upakkamo na kato, yena upakkamena dārakassa bādho siyā. "
  554. 1070554,194,450,91,94,1,14,3,Tan ti macchaṃ.
  555. 1070555,194,450,95,98,1,32,2,{Sakalamevā}ti paripuṇṇāvayavameva.
  556. 1070556,194,451,2,10,1,45,7,Na {kelāyatī}ti na mamāyati kismiñci na maññati.
  557. 1070557,194,451,11,15,1,39,4,Dārakassa puññatejena piṭṭhito phālentī.
  558. 1070558,194,451,16,22,1,50,5,Dārakaṃ {labhatī}ti ugghosanavasena bheriṃ carāpetvā.
  559. 1070559,194,451,23,29,1,43,5,"Pavattiṃ ācikkhi, attano puttabhāvaṃ kathesi. "
  560. 1070560,194,451,30,37,1,54,7,Kucchiyā dhāritattā amātā kātuṃ na sakkā jananībhāvato.
  561. 1070561,194,451,38,44,1,47,5,Macchaṃ {gaṇhantāpī}ti macchaṃ kiṇitvā gaṇhantāpi.
  562. 1070562,194,451,45,54,1,59,8,Tathā gaṇhantā ca tappariyāpannaṃ sabbaṃ gaṇhāti nāmāti āha–
  563. 1070563,194,451,55,66,1,50,7,‘‘ vakkayakanādīni bahi katvā gaṇhantā nāma natthī’’ ti.
  564. 1070564,194,451,67,73,1,41,6,Ayampi amātā kātuṃ na sakkā sāmikabhāvato.
  565. 1070565,194,451,74,81,1,58,7,Dārako ubhinnampi kulānaṃ dāyādo hotu dvinnaṃ puttabhāvato.
  566. 1070566,194,452,2,7,1,30,4,{Asītime}ti jātiyā asītime vasse.
  567. 1070567,194,452,8,17,1,104,9,Pabbajjāmattena kilesānaṃ asamucchijjanato vītikkamituṃ kāmasaññā uppannapubbāti pucchā pana pucchitabbā.
  568. 1070568,194,452,18,19,1,6,1,Tenāha–
  569. 1070569,194,452,20,33,1,44,7,"‘‘ evañca kho maṃ, āvuso kassapa, pucchitabban’’ ti. "
  570. 1070570,194,453,2,12,1,44,5,210. {Niyametvā}ti taṃ taṃvāre sesavārena niyametvā.
  571. 1070571,194,453,13,16,1,40,2,{Kammapathabhedako}ti kammapathavisesakaro.
  572. 1070572,194,453,17,25,1,80,8,Tattha kāmavitakko yathā kāyavacīdvāresu copanappatto kammapathappatto nāma hoti;
  573. 1070573,194,453,26,31,1,71,5,manodvāre parabhaṇḍassa attano pariṇāmanavasena pavattaabhijjhāsahagato;
  574. 1070574,194,453,32,47,1,99,9,"evaṃ kāmasaññāti, tathā byāpādavihiṃsāvitakkasaññāti thero,‘‘ ubhayampetaṃ kammapathabhedakamevā’’ ti āha. "
  575. 1070575,194,453,48,73,1,178,19,"Kammapathaṃ appattaṃ saññaṃ sandhāya,‘‘ saññā uppannamattāvā’’ ti vuccamāne vitakkitampi samānaṃ kammapathaṃ appattameva, ubhayassa pana vasena suttapadaṃ pavattanti therassa adhippāyo. "
  576. 1070576,194,454,2,11,1,40,4,211. Āyūhanakamman ti attanā āyūhitabbakammaṃ.
  577. 1070577,194,454,12,18,1,53,4,"{Lomakiliṭṭhānī}ti kiliṭṭhalomāni, kiliṭṭhaṃsūnīti attho. "
  578. 1070578,194,454,19,39,1,167,16,Kimevaṃ bhogesu paranimmitabhave vasavattidevānaṃ viya sabbaso āyūhanakammena vinā aññassapi pabbajitassa paccayalābho diṭṭhapubbo sutapubboti āha‘‘ anacchariyañcetan’’ ti.
  579. 1070579,194,454,40,48,1,63,7,"Kulūpakatherānametaṃ kammaṃ, thero pana kadācipi kulūpako nāhosi. "
  580. 1070580,194,455,2,5,1,37,3,Gadduhanamattan ti goduhanamattakālaṃ.
  581. 1070581,194,455,6,24,1,75,11,"Idha pana sakalo goduhano adhippetoti dassento,‘‘ gāviṃ… pe… kālamattampī’’ ti āha. "
  582. 1070582,194,455,25,30,1,41,4,{Nibandhī}ti nibaddhadātabbaṃ katvā ṭhapesi.
  583. 1070583,194,456,2,9,1,70,6,"Sakilesapuggalassa aseribhāvakaraṇena raṇena sadisatāya raṇo, saṃkileso. "
  584. 1070584,194,456,10,19,1,61,8,"Aññā udapādīti panāha, tasmā arahattaṃ na paṭiññātanti dasseti. "
  585. 1070585,194,456,20,33,1,59,9,Nanu tathā vacanaṃ paṭijānanaṃ viya hotīti āha‘‘ apicā’’ tiādi.
  586. 1070586,194,457,2,11,1,35,4,212. Avāpurati dvāraṃ etenāti avāpuraṇaṃ.
  587. 1070587,194,457,12,17,1,56,5,Paṭhamasaṅgahato pacchā desitattā dutiyasaṅgahe saṅgitaṃ.
  588. 1070588,194,457,18,20,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  589. 1070589,194,458,2,5,1,46,3,Bākulasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  590. 1070590,194,459,2,4,1,22,2,5 . Dantabhūmisuttavaṇṇanā
  591. 1070591,194,460,2,17,1,68,7,"213. {Phuseyyā}ti ñāṇaphusanā nāma adhippetā, tasmā {labheyyā}ti adhigaccheyya. "
  592. 1070592,194,460,18,32,1,70,8,"Evaṃ {paṭipanno}ti,‘‘ appamatto ātāpī pahitatto’’ ti vuttappakārena paṭipanno. "
  593. 1070593,194,460,33,40,1,69,6,{Ajānanakoṭṭhāseyevā}ti avadhāraṇena attani kataṃ dosāropanaṃ nivatteti.
  594. 1070594,194,461,2,24,1,141,16,"214. Appanāupacāran ti appanañceva upacārañca pāpetvā kathesīti atthaṃ vadanti, appanāsahito pana upacāro appanāupacāro, taṃ pāpetvā kathesīti attho. "
  595. 1070595,194,462,2,12,1,87,8,"Nikkhamatīti nikkhamo, avaggāhakāmato nikkhamanaṃ nikkhamo eva nekkhammo, paṭhamajjhānādi. "
  596. 1070596,194,462,13,22,1,76,9,Sati kilesakāme attano upahāraṃ upacāretvā assādetvā paribhuñjati nāmāti āha–
  597. 1070597,194,462,23,31,1,32,4,‘‘ duvidhepi kāme paribhuñjamāno’’ ti.
  598. 1070598,194,462,32,36,1,38,3,{Duvidhepī}ti hīnapaṇītādivasena duvidhe.
  599. 1070599,194,463,2,12,1,64,6,215. Kūṭākāran ti gāḷhasāṭheyyaṃ appatirūpe ṭhāne khandhagatapātanādi.
  600. 1070600,194,463,13,18,1,52,5,Dantagamanan ti dantehi nibbisevanehi gandhabbagatiṃ.
  601. 1070601,194,463,19,24,1,52,5,Pattabbaṃ bhūmin ti sammākiriyāya laddhabbasampattiṃ.
  602. 1070602,194,464,2,11,1,63,4,"216. Byatiharaṇavasena laṅghakaṃ vilaṅghakaṃ, aññamaññahatthaggahaṇaṃ. "
  603. 1070603,194,464,12,13,1,6,1,Tenāha–
  604. 1070604,194,464,14,22,1,27,4,‘‘ hatthena hatthaṃ gahetvā’’ ti.
  605. 1070605,194,465,2,15,1,92,8,217. Gahetuṃ {samattho}ti gaṇikārahatthinīhi upalāpetvā araññahatthiṃ vacanavasena gahetuṃ samattho.
  606. 1070606,194,465,16,19,1,36,3,Atipassitvā atiṭṭhānavasena passitvā.
  607. 1070607,194,465,20,26,1,49,5,{Etthagedhā}ti etasmiṃ araññe nāgavane pavattagedhā.
  608. 1070608,194,465,27,42,1,60,9,"{Sukhāyatī}ti sukhaṃ ayati pavatteti,‘‘ sukhaṃ haratī’’ ti vā pāṭho. "
  609. 1070609,194,465,43,45,1,13,2,Ḍiṇḍimo ānako.
  610. 1070610,194,465,46,49,1,47,2,{Nihitasabbavaṅkadoso}ti apagatasabbasāṭheyyadoso.
  611. 1070611,194,465,50,53,1,35,2,{Apanītakasāvo}ti apetasārambhakasāvo.
  612. 1070612,194,466,2,10,1,41,3,219. Pañcakāmaguṇanissitasīlānan ti akusalānaṃ.
  613. 1070613,194,466,11,15,1,45,4,Gehassitasīlānan ti vā vaṭṭasannissitasīlānaṃ.
  614. 1070614,194,467,2,38,1,168,19,"222. Esa nayo {sabbatthā}ti,‘‘ majjhimo, daharo’’ ti āgatesu upamāvāresu,‘‘ thero’’ tiādinā āgatesu upameyyavāresūti pañcasu saṃkilesapakkhiyesu vāresu esa yathāvuttova nayoti veditabbo. "
  615. 1070615,194,467,39,41,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  616. 1070616,194,468,2,5,1,50,3,Dantabhūmisuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  617. 1070617,194,469,2,4,1,19,2,6 . Bhūmijasuttavaṇṇanā
  618. 1070618,194,470,2,39,1,205,24,"223. Āsañcepi {karitvā}ti,‘‘ imināhaṃ brahmacariyena devo vā bhaveyyaṃ devaññataro vā, dukkhato vā mucceyyan’’ ti patthanaṃ katvā cepi caranti, abhabbā phalassa adhigamāya taṇhāya brahmacariyassa vidūsitattāti adhippāyo. "
  619. 1070619,194,470,40,46,1,49,5,Anāsañcepi {karitvā}ti vuttanayena patthanaṃ akatvā.
  620. 1070620,194,470,47,51,1,44,4,Abhabbā phalassa adhigamāya aniyamitabhāvato.
  621. 1070621,194,470,52,65,1,96,12,"Paṇidhānavasena hi puññaphalaṃ niyataṃ nāma hoti, tadabhāvato kataṃ puññaṃ na labhatīti adhippāyo. "
  622. 1070622,194,470,66,109,1,352,36,"Tatiyapakkhe ubhayaṭṭhānehi vuttaṃ, catutthapakkho sammāvatāro iti catukoṭiko pañho jālavasena āhaṭo, tattha āsā nāma patthanā, micchāgāhasmiṃ sati na vipaccati, sammāgāhasmiṃ sati vipaccati, ubhayathāpi ubhayāpekkhānāma, yo micchattadhamme purakkhatvā brahmacariyaṃ carati, tassa yathādhippāyaphalaṃ samijjhatīti na vattabbaṃ ayoniso brahmacariyassa ciṇṇattā; "
  623. 1070623,194,470,110,127,1,151,16,"yo pana sammattaṃ purakkhatvā brahmacariyaṃ carati, tassa yathādhippāyaṃ brahmacariyaphalaṃ na samijjhatīti na vattabbaṃ yoniso brahmacariyassa ciṇṇattā. "
  624. 1070624,194,470,128,130,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  625. 1070625,194,470,131,141,1,53,6,‘‘ āsañcepi karitvā ayoniso brahmacariyaṃ carantī’’ tiādi.
  626. 1070626,194,470,142,144,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  627. 1070627,194,471,2,5,1,47,3,Bhūmijasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  628. 1070628,194,472,2,4,1,21,2,7 . Anuruddhasuttavaṇṇanā
  629. 1070629,194,473,2,25,1,105,11,"230. Upasaṅkamitvā {evamāhaṃsū}ti vuttaṃ upasaṅkamanakāraṇaṃ dassento,‘‘ tassa upāsakassa aphāsukakālo ahosī’’ ti āha. "
  630. 1070630,194,473,26,29,1,29,3,Avirādhitan ti avirajjhanakaṃ.
  631. 1070631,194,473,30,48,1,99,15,"Yadi vā te dhammā nānatthā, yadi vā ekatthā, yaṃ tattha avirajjhanakaṃ, taṃ taṃyeva paṭibhātūti yojanā. "
  632. 1070632,194,473,49,67,1,112,11,"{Jhānamevā}ti appamāṇajjhānameva,‘‘ cetovimuttī’’ ti pana vuttattā cittekaggatāyeva evaṃ {vuccatī}ti upāsakassa adhippāyo. "
  633. 1070633,194,474,2,27,1,134,15,"231. Yāvatā majjhanhike kāle chāyā pharati, nivāte paṇṇāni patanti, ettāvatā‘‘ rukkhamūlan’’ ti vuccatīti evaṃ vuttaṃ ekarukkhamūlappamāṇaṭṭhānaṃ. "
  634. 1070634,194,474,28,42,1,97,10,Kasiṇanimittena {ottharitvā}ti kasiṇārammaṇaṃ jhānaṃ samāpajjanto tasmiṃ kasiṇa… pe… {viharatī}ti vutto.
  635. 1070635,194,474,43,46,1,25,3,Ābhogo natthi jhānakkhaṇe.
  636. 1070636,194,474,47,63,1,102,15,"Kāmaṃ samāpattikkhaṇe ābhogo natthi tato pana pubbe vā siyā so ābhogo, tampi sandhāya mahaggatanti keci. "
  637. 1070637,194,474,64,82,1,113,13,"Idāni tāsaṃ cetovimuttīnaṃ satipi kenaci visesena abhede visayādito labbhamānabhedaṃ dassetuṃ,‘‘ etthā’’ tiādi vuttaṃ. "
  638. 1070638,194,474,83,89,1,57,6,Nimittaṃ na vaḍḍhati vaḍḍhetabbassa nimittasseva abhāvato.
  639. 1070639,194,474,90,96,1,59,6,Pathavīkasiṇādīnaṃ viya ākāsabhāvanāya ugghāṭanaṃ na jāyati.
  640. 1070640,194,474,97,101,1,35,3,Tāni {jhānānī}ti brahmavihārajjhānāni.
  641. 1070641,194,474,102,108,1,61,6,Cuddasavidhena paridamanābhāvato abhiññānaṃ pādakāni na honti.
  642. 1070642,194,474,109,118,1,90,8,Nimittugghāṭasseva abhāvato arūpajjhānānaṃ anadhiṭṭhānatāya nirodhassa pādakāni na {hontī}ti.
  643. 1070643,194,474,119,125,1,86,6,Kammavaṭṭabhāvena kilesavaṭṭavipākavaṭṭānaṃ tiṇṇaṃ vaṭṭānaṃ paccayabhāvo vaṭṭapādakatā.
  644. 1070644,194,474,126,133,1,65,7,Upapajjanavaseneva taṃ taṃ bhavaṃ okkamati etehīti bhavokkamanāni.
  645. 1070645,194,474,134,138,1,47,4,Dutiyanayassa vuttavipariyāyena attho veditabbo.
  646. 1070646,194,474,139,146,1,73,7,Ugghāṭanassa labbhanato arūpajjhānopari samatikkamo hotīti ayameva viseso.
  647. 1070647,194,474,147,151,1,62,4,Evan ti yathāvuttena nimittāvaḍḍhananimittavaḍḍhanādippakārena.
  648. 1070648,194,474,152,155,1,22,2,{Nānatthā}ti nānāsabhāvā.
  649. 1070649,194,474,156,160,1,55,4,Evan ti appamāṇamahaggatasaddavacanīyatāya nānābyañjanā.
  650. 1070650,194,474,161,176,1,160,14,"Kāmañcettha appamāṇasamāpattitopi nīharitvā vakkhamānabhavūpapattikāraṇaṃ dassetuṃ sakkā, aṭṭhakathāyaṃ pana kasiṇajhānatova nīharitvā yojanā katāti tathā vuttaṃ. "
  651. 1070651,194,474,177,188,1,126,11,Atha vā mahaggatagahaṇenettha appamāṇāti vuttabrahmavihārānampi saṅgaho veditabbo tassā samaññāya ubhayesampi sādhāraṇabhāvato.
  652. 1070652,194,475,2,24,1,90,11,232. Evaṃ {vutto}ti asatipi tathārūpe ābhoge‘‘ parittābhāti pharitvā adhimuccitvā viharatī’’ ti vutto.
  653. 1070653,194,475,25,58,1,277,26,"Appamāṇaṃ katvā kasiṇaṃ vaḍḍhentassa kasiṇavaḍḍhanavasena bahulīkārasambhavato siyā jhānassa balavataratā, tadabhāve ca dubbalatā, āciṇṇavasitāya pana paccanīkadhammānaṃ sammā aparisodhane vattabbameva natthīti pañcahākārehi jhānassa appaguṇataṃ dassento,‘‘ suppamatte vā’’ tiādimāha. "
  654. 1070654,194,475,59,68,1,81,9,Jhānassa appānubhāvatāya eva tannimittā pabhāpi appatarā aparisuddhāva hotīti āha–
  655. 1070655,194,475,69,80,1,26,5,‘‘ vaṇṇo… pe… saṃkiliṭṭho cā’’ ti.
  656. 1070656,194,475,81,84,1,38,3,Dutiyanayo vuttavipariyāyena veditabbo.
  657. 1070657,194,475,85,99,1,140,13,"Tatthāpi kasiṇassa parittabhāvena vaṇṇassa parittatā, parittārammaṇāya anurūpatāya vā nimittaṃ pabhāmaṇḍalakampi parittameva siyāti adhippāyo. "
  658. 1070658,194,475,100,104,1,44,4,Vipulaparikamman ti vipulabhāvena parikammaṃ.
  659. 1070659,194,475,105,110,1,72,5,Sesaṃ tatiyacatutthanayesu vattabbaṃ paṭhamadutiyanayesu vuttasadisameva.
  660. 1070660,194,476,2,12,1,77,10,Vaṇṇanānattan ti yadi pītaṃ yadi lohitaṃ yadi vā odātanti sarīravaṇṇanānattaṃ.
  661. 1070661,194,476,13,18,1,54,5,Ābhānānattan ti parittavipulatāvasena pabhāya nānattaṃ.
  662. 1070662,194,476,19,24,1,52,5,Accinānattan ti tejodhātussa dīghādivasena vemattatā.
  663. 1070663,194,476,25,31,1,60,5,{Abhinivisantī}ti abhirativasena nivisanti nisīdanti tiṭṭhanti.
  664. 1070664,194,476,32,39,1,17,3,Tenāha‘‘ vasantī’’ ti.
  665. 1070665,194,477,2,17,1,45,6,234. Ābhanti dibbantīti {ābhā}ti āha‘‘ ābhāsampannā’’ ti.
  666. 1070666,194,477,18,32,1,106,12,"{Tadaṅgenā}ti vā tassā parittatāya appamāṇatāya ca ābhākāraṇaṃ, taṃ pana atthato bhavūpapattikāraṇamevāti āha–"
  667. 1070667,194,477,33,41,1,30,4,‘‘ tassā bhavūpapattiyā aṅgenā’’ ti.
  668. 1070668,194,477,42,47,1,58,5,Kāyālasiyabhāvo tandīādīnaṃ hetubhūtā kāyassa vitthāyitatā.
  669. 1070669,194,478,2,11,1,56,4,235. {Pāramiyo}ti mahāsāvakasaṃvattanikā sāvakapāramiyo pūrento.
  670. 1070670,194,478,12,24,1,88,9,"{Brahmaloke}ti brahmattabhāve, brahmaloke vā uppattiṃ paṭilabhi, vuttampi cetaṃ theragāthāsu. "
  671. 1070671,194,478,25,30,1,38,5,Avokiṇṇan ti aññehi asammissanti attho.
  672. 1070672,194,478,31,43,1,92,11,"Pubbe sañcaritan ti atītabhavesu jātivasena sañcaraṇaṃ mama, sañcaritanti taṃ mamassāti attho. "
  673. 1070673,194,478,44,46,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  674. 1070674,194,479,2,5,1,49,3,Anuruddhasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  675. 1070675,194,480,2,4,1,22,2,8 . Upakkilesasuttavaṇṇanā
  676. 1070676,194,481,2,17,1,60,7,"236. {Tasmā}ti atthakāmattā evamāha, na bhagavato vacanaṃ anādiyanto. "
  677. 1070677,194,481,18,37,1,136,17,"Ye pana tadā satthuvacanaṃ na gaṇhiṃsu, te kiñci avatvā tuṇhībhūtā maṅkubhūtā aṭṭhaṃsu, tasmā ubhayesampi satthari agāravapaṭipatti nāhosi. "
  678. 1070678,194,482,2,14,1,97,11,Yenapi janena na {diṭṭho}ti yena ubhayajanena aññavihitatāya kuḍḍakavāṭādiantarikatāya vā na diṭṭho.
  679. 1070679,194,482,15,24,1,83,9,Damanatthan ti tehi upāsakehi nimmadabhāvaṃ āpāditānaṃ tesaṃ bhikkhūnaṃ damanatthaṃ.
  680. 1070680,194,482,25,39,1,80,11,"{Ṭhapayiṃsū}ti yo imesaṃ bhikkhūnaṃ deti, tassa sataṃ daṇḍoti, sahassanti ca vadanti. "
  681. 1070681,194,483,2,20,1,42,4,237. Vaggabhāveneva( sārattha. ṭī. mahāvaggo3.464) nānāsaddo assāti puthusaddo.
  682. 1070682,194,483,21,26,1,37,4,{Samajano}ti bhaṇḍane samajjhāsayo jano.
  683. 1070683,194,483,27,38,1,44,7,Bālalakkhaṇe ṭhitopi‘‘ ahaṃ bālo’’ ti na maññati.
  684. 1070684,194,483,39,57,1,149,18,Bhiyyo cāti attano bālabhāvassa ajānanatopi bhiyyo ca bhaṇḍanassa upari phoṭo viya saṅghabhedassa attano kāraṇabhāvampi uppajjamānaṃ na maññi naññāsi.
  685. 1070685,194,484,2,8,1,61,6,Kalahavasena pavattavācāyeva gocaro etesanti vācāgocarā hutvā.
  686. 1070686,194,484,9,15,1,50,6,Mukhāyāman ti vivādavasena mukhaṃ āyametvā bhāṇino.
  687. 1070687,194,484,16,24,1,39,7,Na taṃ {jānantī}ti taṃ kalahaṃ na jānanti.
  688. 1070688,194,484,25,33,1,45,8,Kalahaṃ karonto ca taṃ na jānanto nāma natthi.
  689. 1070689,194,484,34,42,1,38,7,"Yathā pana na jānanti, taṃ dassetuṃ āha–"
  690. 1070690,194,484,43,51,1,21,4,‘‘ evaṃ sādīnavo ayan’’ ti.
  691. 1070691,194,484,52,67,1,117,14,"Ayaṃ kalaho nāma attano paresañca atthajāpanato anatthuppādanato diṭṭheva dhamme samparāye ca sādīnavo, sadosoti attho. "
  692. 1070692,194,485,2,6,1,40,3,{Upanayhantī}ti upanāhavasena anubandhanti.
  693. 1070693,194,485,7,13,1,57,5,{Porāṇo}ti purimehi buddhādīhi āciṇṇasamāciṇṇatāya purātano.
  694. 1070694,194,486,2,8,1,45,5,Na {jānantī}ti aniccasaññaṃ na paccupaṭṭhāpenti.
  695. 1070695,194,487,2,10,1,90,8,Tathā pavattaverānan ti aṭṭhichinnādibhāvaṃ nissāya upanayavasena cirakālaṃ pavattaverānaṃ.
  696. 1070696,194,488,2,19,1,138,14,"Bālasahāyatāya ime bhikkhū kalahapasutā, paṇḍitasahāyānaṃ pana idaṃ na siyāti paṇḍitasahāyassa bālasahāyassa ca vaṇṇāvaṇṇadīpanatthaṃ vuttā. "
  697. 1070697,194,488,20,26,1,81,6,Sīhabyagghādike pākaṭaparissaye rāgadosādike paṭicchannaparissaye ca abhibhavitvā.
  698. 1070698,194,489,2,8,1,47,5,Mātaṅgo araññe {mātaṅgaraññe}ti saralopena sandhi.
  699. 1070699,194,489,9,16,1,86,7,Mātaṅgasaddeneva hatthibhāvassa vuttattā nāgavacanaṃ tassa mahattavibhāvanatthanti āha–
  700. 1070700,194,489,17,24,1,31,3,‘‘ nāgoti mahantādhivacanametan’’ ti.
  701. 1070701,194,489,25,49,1,85,10,"Mahantapariyāyopi hi nāga-saddo hoti‘‘ evaṃ nāgassa nāgena, īsādantassa hatthino’’ tiādīsu( udā.25; mahāva.467). "
  702. 1070702,194,490,2,10,1,36,4,238. Kira saddo anussavasūcanattho nipāto.
  703. 1070703,194,490,11,15,1,38,4,Tena ayamettha sutiparamparāti dasseti.
  704. 1070704,194,490,16,28,1,69,11,"Bhagavatā hi so ādīnavo pageva pariññāto, na tena satthā nibbiṇṇo hoti; "
  705. 1070705,194,490,29,35,1,48,6,tasmiṃ pana antovasse keci buddhaveneyyā nāhesuṃ;
  706. 1070706,194,490,36,56,1,191,19,"tena aññattha gamanaṃ tesaṃ bhikkhūnaṃ damanupāyoti pālileyyakaṃ uddissa gacchanto ekavihāriṃ āyasmantaṃ bhaguṃ, samaggavāsaṃ vasante ca anuruddhattherādike sampahaṃsetuṃ anuruddhattherassa ca. "
  707. 1070707,194,490,57,72,1,104,13,"Imaṃ upakkilesovādaṃ dātuṃ tattha gato, tasmā kalahakārake {kirassā}ti etthāpi kira saddaggahaṇe eseva nayo. "
  708. 1070708,194,490,73,85,1,30,2,Vuttanayameva gosiṅgasālasutte( ma. ni.1.325 ādayo).
  709. 1070709,194,491,2,40,1,157,21,"241.‘‘ Yathā kathaṃ panā’’ ti vuttapucchānaṃ pacchimabhāvato‘‘ atthi pana voti pacchimapucchāyā’’ ti vuttaṃ, na puna‘‘ atthi pana vo’’ ti pavattanassa pucchanassa atthibhāvato. "
  710. 1070710,194,491,41,44,1,23,3,So pana lokuttaradhammo.
  711. 1070711,194,491,45,49,1,39,4,Therānan ti anuruddhattherādīnaṃ natthi.
  712. 1070712,194,491,50,59,1,102,8,Parikammobhāsaṃ {pucchatī}ti dibbacakkhuñāṇe katādhikārattā tassa uppādanatthaṃ parikammobhāsaṃ pucchati.
  713. 1070713,194,491,60,68,1,92,7,"Parikammobhāsan ti parikammasamādhinibbattaṃ obhāsaṃ, upacārajjhānasañjanitaṃ obhāsanti attho. "
  714. 1070714,194,491,69,83,1,149,13,"Catutthajjhānalābhī hi dibbacakkhuparikammatthaṃ obhāsakasiṇaṃ bhāvetvā upacāre ṭhapito samādhi parikammasamādhi, tattha obhāso parikammobhāsoti vutto. "
  715. 1070715,194,491,84,86,1,14,2,Taṃ sandhāyāha–
  716. 1070716,194,491,87,96,1,52,5,‘‘ obhāsañceva sañjānāmāti parikammobhāsaṃ sañjānāmā’’ ti.
  717. 1070717,194,491,97,109,1,96,11,"Yattake hi ṭhāne dibbacakkhunā rūpagataṃ daṭṭhukāmo, tattakaṃ ṭhānaṃ obhāsakasiṇaṃ pharitvā ṭhito. "
  718. 1070718,194,491,110,123,1,85,11,"Taṃ obhāsaṃ tattha ca rūpagataṃ dibbacakkhuñāṇena passati, therā ca tathā paṭipajjiṃsu. "
  719. 1070719,194,491,124,126,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  720. 1070720,194,491,127,136,1,43,5,‘‘ obhāsañceva sañjānāma dassanañca rūpānan’’ ti.
  721. 1070721,194,491,137,154,1,128,15,"Yasmā pana tesaṃ rūpagataṃ passantānaṃ parikammavāro atikkami, tato obhāso antaradhāyi, tasmiṃ antarahite rūpagatampi na paññāyati. "
  722. 1070722,194,491,155,189,1,274,25,"Parikammanti hi yathāvuttakasiṇārammaṇaṃ upacārajjhānaṃ, rūpagataṃ passantānaṃ kasiṇobhāsavasena rūpagatadassanaṃ, kasiṇobhāso ca parikammavasenāti tadubhayampi parikammassa appavattiyā nāhosi, tayidaṃ kāraṇaṃ ādikammikabhāvato therā na maññiṃsu, tasmā vuttaṃ‘‘ nappaṭivijjhāmā’’ ti. "
  723. 1070723,194,492,2,13,1,121,11,Nimittaṃ paṭivijjhitabban ti kāraṇaṃ paccakkhato dassetvā suvisuddhadibbacakkhuñāṇe theraṃ patiṭṭhāpetukāmo satthā vadati.
  724. 1070724,194,492,14,25,1,67,9,"Kiṃ na {āḷulessantī}ti kiṃ na byāmohessanti, byāmohessanti evāti attho. "
  725. 1070725,194,492,26,54,1,169,21,"Vicikicchā {udapādī}ti dibbacakkhuno yathāupaṭṭhitesu rūpagatesu apubbatāya,‘‘ idaṃ nu kho rūpagataṃ kiṃ, idaṃ nu kho kin’’ ti maggena asamucchinnattā vicikicchā saṃsayo uppajji. "
  726. 1070726,194,492,55,62,1,64,6,Samādhi {cavī}ti vicikicchāya uppannattā parikammasamādhi vigacchi.
  727. 1070727,194,492,63,73,1,71,9,"Tato eva hi parikammobhāsopi antaradhāyi, dibbacakkhunāpi rūpaṃ na passi. "
  728. 1070728,194,492,74,107,1,210,26,"Na manasi {karissāmī}ti manasikāravasena me rūpāni upaṭṭhahiṃsu, rūpāni passato vicikicchā uppajjati, tasmā idāni kiñci na manasi karissāmīti tuṇhī ahosi taṃ pana tuṇhībhāvappattiṃ sandhāyāha‘‘ amanasikāro udapādī’’ ti. "
  729. 1070729,194,493,2,8,1,59,6,Tathābhūtassa amanasikārassa abhāvaṃ āgamma uppilaṃ udapādi.
  730. 1070730,194,493,9,24,1,149,14,"Vīriyaṃ gāḷhaṃ paggahitan ti thinamiddhachambhitattānaṃ vūpasamanatthaṃ accāraddhavīriyaṃ ahosi, tena citte samādhidūsikā gehassitā balavapīti uppannā. "
  731. 1070731,194,493,25,33,1,26,4,Tenāha‘‘ uppilaṃ uppannan’’ ti.
  732. 1070732,194,493,34,37,1,23,2,{Tato}ti sithilavīriyattā.
  733. 1070733,194,493,38,43,1,36,4,{Patameyyā}ti ativiya khinnaṃ bhaveyya.
  734. 1070734,194,493,44,51,1,68,6,"Taṃ mamāti patthanāabhibhavanīyamanasīsena jappetīti abhijappā, taṇhā. "
  735. 1070735,194,493,52,56,1,38,4,Nānattā nānāsabhāvā saññā nānattasaññā.
  736. 1070736,194,493,57,63,1,57,6,Ativiya upari katvā nijjhānaṃ pekkhanaṃ atinijjhāyitattaṃ.
  737. 1070737,194,494,2,10,1,52,3,243. {Parikammobhāsamevā}ti parikammasamuṭṭhitaṃ obhāsameva.
  738. 1070738,194,494,11,21,1,81,9,Na ca rūpāni {passāmī}ti obhāsamanasikārapasutatāya dibbacakkhunā rūpāni na passāmi.
  739. 1070739,194,494,22,32,1,98,9,{Visayarūpamevā}ti tena pharitvā ṭhitaṭṭhāneva dibbacakkhuno visayabhūtaṃ rūpagatameva manasi karomi.
  740. 1070740,194,495,2,15,1,75,8,Kasiṇarūpānaṃ vasenettha obhāsassa parittatāti āha‘‘ parittaṭṭhāne obhāsan’’ ti.
  741. 1070741,194,495,16,34,1,97,12,"Parittāni {rūpānī}ti katipayāni, sā ca nesaṃ parittatā ṭhānavasenevāti āha‘‘ parittakaṭṭhāne rūpānī’’ ti."
  742. 1070742,194,495,35,43,1,39,4,‘‘ Appamāṇañcevā’’ tiādinā vutto dutiyavāro.
  743. 1070743,194,495,44,59,1,117,11,Obhāsaparittataṃ sandhāya parikammasamādhi‘‘ paritto’’ ti vutto tasseva obhāsassa appamāṇatāya appamāṇasamādhīti vacanato.
  744. 1070744,194,495,60,66,1,53,5,Tasmiṃ {samaye}ti tasmiṃ parittasamādhino uppannasamaye.
  745. 1070745,194,495,67,71,1,54,4,Dibbacakkhupi parittakaṃ hoti parittarūpagatadassanato.
  746. 1070746,194,496,2,15,1,96,7,"245. Dukatikajjhānasamādhin ti catukkanaye dukajjhānasamādhiṃ, pañcakanaye tikajjhānasamādhinti yojanā. "
  747. 1070747,194,496,16,25,1,126,8,"Dukajjhānasamādhin ti catukkanaye tatiyacatutthavasena dukajjhānasamādhiṃ, pañcakanaye catutthapañcamavasena dukajjhānasamādhiṃ. "
  748. 1070748,194,496,26,34,1,102,7,"Tikacatukkajjhānasamādhin ti catukkanaye tikajjhānasamādhiṃ, pañcakanaye catukkajjhānasamādhinti yojanā. "
  749. 1070749,194,497,2,7,1,47,5,Tividhan ti sappītikavasena tippakāraṃ samādhiṃ.
  750. 1070750,194,497,8,11,1,33,2,{Tadantogadhā}ti sappītikādisabhāvā.
  751. 1070751,194,497,12,23,1,117,10,"Kāmaṃ bhagavā purimayāme pubbenivāsānussatiñāṇaṃ, pacchimayāme dibbacakkhuñāṇaṃ nibbattentopi imāni ñāṇāni bhāvesiyeva. "
  752. 1070752,194,497,24,45,1,88,11,"Vipassanāpādakāni pana ñāṇāni sandhāya,‘‘ pacchimayāme’’ ti vuttaṃ, tenāha‘‘ bhagavato hī’’ tiādi. "
  753. 1070753,194,497,46,53,1,73,6,{Pañcamajjhānassā}ti pañcamajjhānikassa vasena paṭhamajjhāniko maggo natthi.
  754. 1070754,194,497,54,60,1,39,5,{So}ti pañcakanayo bhagavato lokiyo ahosi.
  755. 1070755,194,497,61,74,1,66,8,"Etan ti etaṃ,‘‘ savitakkampi savicāraṃ samādhiṃ bhāvemī’’ tiādivacanaṃ. "
  756. 1070756,194,497,75,89,1,73,9,"Lokiyalokuttaramissakaṃ sandhāya vuttaṃ, na‘‘ lokiyaṃ vā lokuttarameva vā’’ ti. "
  757. 1070757,194,497,90,92,1,22,2,Sesaṃ suviññeyyamevāti.
  758. 1070758,194,498,2,5,1,50,3,Upakkilesasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  759. 1070759,194,499,2,4,1,23,2,9 . Bālapaṇḍitasuttavaṇṇanā
  760. 1070760,194,500,2,10,1,21,2,246. {Etehī}ti ducintitādīhi.
  761. 1070761,194,500,11,14,1,39,3,Etena lakkhaṇasaddassa karaṇatthatamāha.
  762. 1070762,194,500,15,19,1,23,3,{Tānevā}ti lakkhaṇāni eva.
  763. 1070763,194,500,20,23,1,15,2,{Tassā}ti bālassa.
  764. 1070764,194,500,24,35,1,55,7,‘‘ Ayaṃ bālo’’ ti nimīyati sañcānīyati etehīti bālanimittāni.
  765. 1070765,194,500,36,40,1,33,4,Apadānaṃ vuccati vikhyātaṃ kammaṃ.
  766. 1070766,194,500,41,53,1,90,10,"Ducintitādīni ca bāle vikhyātāni, avadhāraṇabhāve vā, tasmā bālassa apadānānīti bālāpadānāni. "
  767. 1070767,194,500,54,60,1,53,5,Abhijjhādīhi duṭṭhaṃ dūsitaṃ cintetīti ducintitacintī.
  768. 1070768,194,500,61,67,1,64,6,Lobhādīhi duṭṭhaṃ bhāsitaṃ musāvādādiṃ bhāsatīti dubbhāsitabhāsī.
  769. 1070769,194,500,68,76,1,87,8,Tesaṃ tesaṃyeva vasena kattabbato dukkaṭakammaṃ pāṇātipātādiṃ karotīti dukkaṭakammakārī.
  770. 1070770,194,500,77,84,1,24,3,Tenāha‘‘ cintayanto’’ tiādi.
  771. 1070771,194,500,85,89,1,30,4,Tāni upanissāya jātanti tajjaṃ.
  772. 1070772,194,500,90,96,1,46,6,Tato eva tesaṃ sāruppaṃ anurūpanti tassāruppaṃ.
  773. 1070773,194,500,97,104,1,24,3,Tenāha‘‘ tajjātikan’’ tiādi.
  774. 1070774,194,500,105,108,1,28,2,{Kacchamānāyā}ti kathiyamānāya.
  775. 1070775,194,501,2,30,1,231,22,"248. Yasmā sattānaṃ yathūpacitāni kammāni katokāsāni tadupaṭṭhāpitāni kammanimittagatinimittāni maraṇassa āsannakāle cittassa āpāthaṃ āgacchantāni, tadā olambantāni viya abhibhavantāni viya ajjhottharantāni viya upaṭṭhahanti, tasmā vuttaṃ–"
  776. 1070776,194,501,31,40,1,41,5,‘‘ olambanādiākārena hi tāni upaṭṭhahantī’’ ti.
  777. 1070777,194,501,41,48,1,59,7,Upaṭṭhānākāro eva tadā cittassa gocarabhāvaṃ gacchatīti āha–
  778. 1070778,194,501,49,57,1,34,4,‘‘ tasmiṃ upaṭṭhānākāre āpāthagate’’ ti.
  779. 1070779,194,502,2,18,1,79,11,249. Na sakkāti na {vadatī}ti etena dvepi paṭisedhā pakatiatthāti ayamattho vutto hoti.
  780. 1070780,194,502,19,34,1,93,13,"Na {sukarā}ti pana iminā dukkarabhāvo dīpito, dukkarañca tāva upāyena sakkā kātunti dassento āha–"
  781. 1070781,194,502,35,43,1,22,4,‘‘ na sukaraṃ panā’’ tiādi.
  782. 1070782,194,502,44,50,1,54,5,{Tenā}ti vinivijjhitvā gamanena aññamaññaṃ saṃvijjhanena.
  783. 1070783,194,502,51,54,1,14,2,{Assā}ti corassa.
  784. 1070784,194,502,55,61,1,62,5,Ito {uttaripī}ti majjhanhikasamayaṃ sāyanhasamayañca sattisatena.
  785. 1070785,194,503,2,16,1,72,9,250. Saṅkhampi na {upetī}ti iminā saṅkhātabbamattaṃ natthīti dīpitaṃ hotīti āha–
  786. 1070786,194,503,17,25,1,29,4,‘‘ gaṇanāmattampi na gacchatī’’ ti.
  787. 1070787,194,503,26,31,1,42,4,{Upanikkhepanamattampī}ti etthāpi eseva nayo.
  788. 1070788,194,503,32,36,1,40,4,Kalabhāgan ti kalānaṃ saṅgaṇanakoṭṭhāsaṃ.
  789. 1070789,194,503,37,45,1,27,4,Tenāha‘‘ satimaṃ kalan’’ tiādi.
  790. 1070790,194,503,46,50,1,55,3,{Olokitamattampī}ti upanikkhepanavasena olokanamattakampi.
  791. 1070791,194,503,51,66,1,143,14,"Taṃ kammakāraṇan ti taṃ pañcavidhabandhanakammakāraṇaṃ catunnampi passānaṃ vasena samparivattetvā karontiyeva, pāḷiyaṃ pana ekapassavasena āgatā. "
  792. 1070792,194,503,67,72,1,24,3,{Gehassā}ti mahato gehassa.
  793. 1070793,194,503,73,76,1,23,2,{Sabbato}ti sabbāvayavato.
  794. 1070794,194,503,77,79,1,25,2,Sampajjalite ekajālībhūte.
  795. 1070795,194,503,80,84,1,33,3,{Supakkuthitāyā}ti suṭṭhu nipakkāya.
  796. 1070796,194,504,2,10,1,76,7,{Vibhatto}ti tattha nibbattakasattānaṃ sādhāraṇakammunā vibhatto viya nibbatto.
  797. 1070797,194,504,11,17,1,63,6,Ayopākārena parito atto gahitoti ayopākārapariyatto parikkhitto.
  798. 1070798,194,505,2,7,1,37,3,{Yamakagoḷakā}ti dārakānaṃ kīḷanayugaḷā.
  799. 1070799,194,505,8,16,1,108,7,Evampi {dukkho}ti yathāvuttaussadanirayavasenapi sota-ghāna-jivhā-kāya-mano-gocaratāvasenapi iminā ākārena dukkhoti.
  800. 1070800,194,506,2,11,1,42,4,251. Dantehi {ullehitvā}ti uttaradantehi añchitvā.
  801. 1070801,194,506,12,16,1,31,4,Rasavasena atitto assādo rasādo.
  802. 1070802,194,506,17,25,1,36,4,Tenāha‘‘ rasagedhena paribhuttaraso’’ ti.
  803. 1070803,194,507,2,9,1,15,2,252. {Durūpo}ti virūpo.
  804. 1070804,194,507,10,15,1,45,4,{Duddaso}ti teneva virūpabhāvena aniṭṭhadassano.
  805. 1070805,194,507,16,19,1,18,2,{Lakuṇṭhako}ti rasso.
  806. 1070806,194,507,20,24,1,44,3,{Paviṭṭhagīvo}ti khandhantaraṃ anupaviṭṭhagīvo.
  807. 1070807,194,507,25,28,1,23,2,{Mahodaro}ti vipulakucchi.
  808. 1070808,194,507,29,38,1,78,9,Yebhuyyena hi lakuṇṭakā sattā rassagīvā puthulakucchikāva hontīti tathā vuttaṃ.
  809. 1070809,194,507,39,43,1,31,4,Kāṇo nāma cakkhuvikaloti vuttaṃ–
  810. 1070810,194,507,44,53,1,35,5,‘‘ ekakkhikāṇo vā ubhayakkhikāṇo vā’’ ti.
  811. 1070811,194,507,54,59,1,33,4,{Kuṇī}ti hatthavikalo vuccatīti āha–
  812. 1070812,194,507,60,69,1,39,5,‘‘ ekahatthakuṇī vā ubhayahatthakuṇī vā’’ ti.
  813. 1070813,194,507,70,79,1,74,8,"Vātādinā upahatakāyapakkho idha pakkhahatoti adhippeto, na pakkhihatoti āha–"
  814. 1070814,194,507,80,87,1,26,3,‘‘ pakkhahatoti pīṭhasappī’’ ti.
  815. 1070815,194,507,88,94,1,101,6,Dukkhānupabandhadassanatthan ti aparāparajātīsu vipākadukkhassa anupabandhavasena pavattidassanatthaṃ.
  816. 1070816,194,508,2,10,1,63,7,"Kalīyati khalīyati appahīyati sāsanaṃ etenāti kali, jutaparājayo. "
  817. 1070817,194,508,11,21,1,40,6,So eva gahasadisatāya‘‘ kaliggaho’’ ti vutto.
  818. 1070818,194,508,22,29,1,74,7,Adhibandhan ti kuṭumbassa adhivutthassa mūlabhūtassa attano bandhitabbataṃ.
  819. 1070819,194,508,30,39,1,38,5,Tenāha‘‘ attanāpi bandhaṃ nigaccheyyā’’ ti.
  820. 1070820,194,508,40,52,1,94,8,Bālabhūmiyā bālabhāvassa matthakappatti nirayagāmikammakāritāti‘‘ niraye nibbattati’’ cceva vuttaṃ.
  821. 1070821,194,508,53,61,1,106,8,Taggahaṇeneva pana tato mudumudutarādikammavasena sesāpāyesu aparāparanibbattādibālabhūmi vibhāvitā hotīti.
  822. 1070822,194,509,2,27,1,108,12,253. {Vuttānusārenā}ti‘‘ bālo ayan’’ tiādinā vuttassa atthavacanassa‘‘ paṇḍito ayan’’ ti etehi lakkhīyatītiādinā anusārena.
  823. 1070823,194,509,28,40,1,150,11,Manosucaritādīnaṃ {vasenā}ti cintento anabhijjhā-abyāpāda-sammādassanaṃ sucintitameva cintetītiādinā manosucaritānaṃ tiṇṇaṃ sucaritānaṃ vasena yojetabbāni.
  824. 1070824,194,510,2,2,1,18,1,Cakkaratanavaṇṇanā
  825. 1070825,194,511,2,33,1,131,12,"256. Uposathaṃ ( dī. ni. ṭī.2.243) vuccati aṭṭhaṅgasamannāgataṃ sabbadivasesu gahaṭṭhehi rakkhitabbasīlaṃ, samādānavasena taṃ etassa atthīti uposathiko, tassa. "
  826. 1070826,194,511,34,41,1,33,3,Tenāha‘‘ samādinnauposathaṅgassā’’ ti.
  827. 1070827,194,511,42,63,1,252,18,"{Tadā}ti tasmiṃ kāle, yasmiṃ pana kāle cakkavattibhāvasaṃvattaniya-dāna-sīlādi-puññasambhārasamudāgamasampanno pūritacakkavattivatto kādīpadesavisesapaccājātiyā ceva kularūpabhogādhipateyyādiguṇavisesasampattiyā ca tadanurūpe attabhāve ṭhito hoti, tasmiṃ kāle. "
  828. 1070828,194,511,64,87,1,221,21,"Tādise hi kāle cakkavattibhāvī purisuttamo yathāvuttaguṇasamannāgato rājā khattiyo hutvā muddhāvasitto visuddhasīlo anuposathaṃ satasahassavissajjanādinā sammāpaṭipattiṃ paṭipajjati, na yadā cakkaratanaṃ uppajjati, tadā eva. "
  829. 1070829,194,511,88,89,1,6,1,Tenāha–
  830. 1070830,194,511,90,109,1,19,4,"‘‘ pāto… pe… dhammatā’’ ti.( Tattha damo indriyasaṃvaro, saṃyamo sīlasaṃvaro.) "
  831. 1070831,194,512,2,5,1,87,3,Vuttappakārapuññakammapaccayan ti cakkavattibhāvāvahadānadamasaṃyamādipuññakammahetukaṃ.
  832. 1070832,194,512,6,9,1,53,3,Nīlamaṇisaṅghāṭasadisan ti indanīlamaṇisañcayasamānaṃ.
  833. 1070833,194,512,10,23,1,179,12,{Dibbānubhāvayuttattā}ti dassanīyatā manuññaghosatā ākāsagāmitā obhāsavissajjanā appaṭighātatā rañño icchitatthanipphattikāraṇatāti evamādīhi dibbasadisehi ānubhāvehi samannāgatattā.
  834. 1070834,194,512,24,30,1,43,5,Sabbehi {ākārehī}ti sabbehi sundarehi ākārehi.
  835. 1070835,194,512,31,34,1,23,3,Paripūran ti paripuṇṇaṃ.
  836. 1070836,194,512,35,40,1,38,5,Sā cassa pāripūri idāneva vitthārīyati.
  837. 1070837,194,513,2,5,1,16,2,{Panāḷī}ti chiddaṃ.
  838. 1070838,194,513,6,9,1,50,3,Suddhasiniddhadantapantiyā nibbivarāyāti adhippāyo.
  839. 1070839,194,513,10,18,1,90,7,Nābhipanāḷi {parikkhepapaṭṭesū}ti nābhiparikkhepapaṭṭe ceva nābhiyā panāḷiparikkhepapaṭṭe ca.
  840. 1070840,194,513,19,25,1,54,5,{Suvibhattāvā}ti aññamaññaṃ asaṃkiṇṇattā suṭṭhu vibhattā.
  841. 1070841,194,513,26,32,1,67,6,Paricchedalekhantaresu maṇikā suvibhattā hutvā paññāyantīti vadanti.
  842. 1070842,194,514,2,8,1,57,5,{Paricchedalekhādīnī}ti ādi -saddena mālākammādiṃ saṅgaṇhāti.
  843. 1070843,194,514,9,23,1,122,11,"{Surattā}tiādīsu suratta ggahaṇena mahānāmavaṇṇataṃ paṭikkhipati, suddha ggahaṇena saṃkiliṭṭhataṃ, siniddha ggahaṇena lūkhataṃ. "
  844. 1070844,194,514,24,54,1,231,23,"Kāmaṃ tassa cakkaratanassa nemimaṇḍalaṃ asandhikaṃva nibbattaṃ, sabbatthakameva pana kevalaṃ pavāḷavaṇṇova na sobhatīti pakaticakkassa sandhiyuttesu ṭhānesu rattajambunadaparikkhataṃ ahosi, taṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ sandhīsu panassā’’ tiādi. "
  845. 1070845,194,515,2,7,1,51,4,Nemimaṇḍalapiṭṭhiyan ti nemimaṇḍalassa piṭṭhipadese.
  846. 1070846,194,515,8,17,1,77,8,Dasannaṃ dasannaṃ {arānamantare}ti dasannaṃ dasannaṃ arānaṃ antarasamīpe padese.
  847. 1070847,194,515,18,21,1,49,2,{Chiddamaṇḍalacitto}ti maṇḍalasaṇṭhānachiddavicitto.
  848. 1070848,194,515,22,31,1,76,7,"{Sukusalasamannāhatassā}ti suṭṭhu kusalena sippinā pahatassa, vāditassāti attho. "
  849. 1070849,194,515,32,39,1,50,5,{Vaggū}ti manoramo {rajanīyo}ti suṇantānaṃ rāguppādako.
  850. 1070850,194,515,40,43,1,16,2,{Kamanīyo}ti kanto.
  851. 1070851,194,515,44,47,1,49,2,{Samosaritakusumadāmā}ti olambitasugandhakusumadāmā.
  852. 1070852,194,515,48,51,1,46,2,{Nemiparikkhepassā}ti nemipariyantaparikkhepassa.
  853. 1070853,194,515,52,64,1,72,8,Nābhipanāḷiyā dvinnaṃ passānaṃ vasena‘‘ dvinnampi nābhipanāḷīnan’’ ti vuttaṃ.
  854. 1070854,194,515,65,70,1,20,5,Ekā eva hi sā panāḷi.
  855. 1070855,194,515,71,76,1,29,4,{Yehī}ti yehi dvīhi sīhamukhehi.
  856. 1070856,194,515,77,81,1,25,3,Puna {yehī}ti muttākalāpehi.
  857. 1070857,194,516,2,7,1,42,5,Odhāpayamānan ti sotuṃ avahitāni kurumānaṃ.
  858. 1070858,194,516,8,16,1,70,7,"Cando purato, cakkaratanaṃ pacchāti evaṃ pubbāpariyena pubbāparabhāgena. "
  859. 1070859,194,517,2,17,1,146,14,Ante {purassā}ti anurādhapure rañño antepurassa uttarasīhapañjaraāsanne tadā rañño pāsāde tādisassa uttaradisāya sīhapañjarassa labbhamānattā vuttaṃ.
  860. 1070860,194,517,18,33,1,131,14,Sukhena {sakkā}ti kiñci anāruhitvā sarīrañca anullaṅghitvā yathāṭhiteneva hatthena pupphamuṭṭhiyo khipitvā sukhena sakkā hoti pūjetuṃ.
  861. 1070861,194,518,2,5,1,77,3,Nānāvirāgaratanappabhāsamujjalan ti nānāvidhacittavaṇṇaratanobhāsapabhassaraṃ.
  862. 1070862,194,518,6,10,1,29,3,Ākāsaṃ abbhuggantvā {pavatte}ti.
  863. 1070863,194,518,11,17,1,55,6,Āgantvā ṭhitaṭṭhānato upari ākāsaṃ abbhuggantvā pavatte.
  864. 1070864,194,519,2,5,1,43,2,{Sannivesakkhamo}ti khandhavārasannivesayogyo.
  865. 1070865,194,519,6,10,1,77,3,{Sulabhāhārūpakaraṇo}ti sukheneva laddhabbadhaññagorasadārutiṇādibhojanasādhano.
  866. 1070866,194,519,11,19,1,39,7,"Paracakkan ti parassa rañño senā, āṇā vā. "
  867. 1070867,194,520,2,7,1,38,4,{Āgatanandano}ti āgato hutvā nandijanano.
  868. 1070868,194,520,8,15,1,46,6,"Āgataṃ vā āgamanaṃ, tena nandatīti āgatanandano. "
  869. 1070869,194,520,16,19,1,30,3,Gamanena socetīti gamanasocano.
  870. 1070870,194,520,20,29,1,62,6,"{Upakappethā}ti uparūpari kappetha saṃvidahatha, upanethāti attho. "
  871. 1070871,194,520,30,37,1,95,6,{Upaparikkhitvā}ti hetutopi sabhāvatopi phalatopi diṭṭhadhammikasamparāyikaādīnavatopi vīmaṃsitvā.
  872. 1070872,194,521,2,10,1,65,7,"Vibhāventi paññāya atthaṃ vibhūtaṃ karontīti vibhāvino, paññavanto. "
  873. 1070873,194,521,11,14,1,21,2,{Anuyantā}ti anuvattakā.
  874. 1070874,194,521,15,18,1,25,3,Ogacchamānan ti osīdantaṃ.
  875. 1070875,194,521,19,24,1,47,5,Yojanamattan ti vitthārato yojanamattaṃ padesaṃ.
  876. 1070876,194,521,25,34,1,55,7,"Gambhīrabhāvena pana yathā bhūmi dissati, evaṃ ogacchati. "
  877. 1070877,194,521,35,42,1,30,3,Tenāha‘‘ mahāsamuddatalan’’ tiādi.
  878. 1070878,194,521,43,48,1,53,5,Ante cakkaratanaṃ udakena senāya anajjhottharaṇatthaṃ.
  879. 1070879,194,522,2,15,1,98,8,"257. Puratthimo samuddo pariyanto assāti puratthimasamuddapariyanto, puratthimasamuddaṃ pariyantaṃ katvā. "
  880. 1070880,194,522,16,20,1,61,3,{Cāturantāyā}ti cātusamuddantāya pubbavidehādicatukoṭṭhāsantāya.
  881. 1070881,194,523,2,2,1,19,1,Hatthiratanavaṇṇanā
  882. 1070882,194,524,2,12,1,61,5,258. {Haricandanādīhī}ti ādi -saddena catujjātiyagandhādiṃ saṅgaṇhāti.
  883. 1070883,194,524,13,19,1,69,6,Āgamanaṃ cintethāti vadanti cakkavattivattassa pūritatāya paricitattā.
  884. 1070884,194,524,20,36,1,116,14,"Bhūmiphusanakehi vāladhi, varaṅgaṃ hatthoti imehi ca tīhi, catūhi pādehi cāti sattahi avayavehi ṭhitattā sattapatiṭṭho. "
  885. 1070885,194,524,37,42,1,47,5,Itaresaṃ amaccādīnaṃ cintayantānaṃ na āgacchati.
  886. 1070886,194,524,43,48,1,37,4,{Apanetvā}ti attano ānubhāvena apanetvā.
  887. 1070887,194,524,49,56,1,45,7,Gandhameva hi tassa itare hatthino na sahanti.
  888. 1070888,194,525,2,2,1,17,1,Assaratanavaṇṇanā
  889. 1070889,194,526,2,5,1,40,2,{Sindhavakulato}ti sindhavassājānīyakulato.
  890. 1070890,194,527,2,2,1,17,1,Maṇiratanavaṇṇanā
  891. 1070891,194,528,2,8,1,72,6,Sakaṭanābhisamappamāṇan ti pariṇāhato mahāsakaṭassa nābhiyā samappamāṇaṃ.
  892. 1070892,194,528,9,17,1,46,7,Ubhosu {antesū}ti heṭṭhā upari cāti dvīsu antesu.
  893. 1070893,194,528,18,24,1,67,5,{Kaṇṇikapariyantato}ti dvinnaṃ kañcanapadumānaṃ kaṇṇikāya pariyantato.
  894. 1070894,194,528,25,32,1,64,6,Muttājālake {ṭhapetvā}ti suvisuddhe muttāmaye jālake patiṭṭhapetvā.
  895. 1070895,194,529,2,2,1,18,1,Itthiratanavaṇṇanā
  896. 1070896,194,530,2,23,1,97,12,"‘ ‘ Itthiratanaṃ pātubhavatī’’ ti vatvā assa pātubhavanākāraṃ dassetuṃ,‘‘ maddarājakulato vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  897. 1070897,194,530,24,29,1,53,5,Maddaraṭṭhaṃ kira abhirūpānaṃ itthīnaṃ uppattiṭṭhānaṃ.
  898. 1070898,194,530,30,34,1,63,3,{Saṇṭhānapāripūriyā}ti hatthapādādisarīrāvayavānaṃ susaṇṭhitatāya.
  899. 1070899,194,530,35,38,1,43,3,Avayavapāripūriyā hi samudāyapāripūrisiddhi.
  900. 1070900,194,530,39,42,1,16,3,Rūpan ti sarīraṃ.
  901. 1070901,194,530,43,47,1,41,3,{Dassanīyā}ti surūpabhāvena passitabbayuttā.
  902. 1070902,194,530,48,56,1,76,7,Somanassavasena cittaṃ pasādeti yoniso cintentānaṃ kammaphalasaddhāya vasena.
  903. 1070903,194,530,57,75,1,172,15,"{Pasādāvahattā}ti kāraṇavacanena yathā pāsādikatāya vaṇṇapokkharatāsiddhi vuttā, evaṃ dassanīyatāya pāsādikatāsiddhi, abhirūpatāya ca dassanīyatāsiddhi vattabbāti nayaṃ dasseti. "
  904. 1070904,194,530,76,87,1,120,9,"Paṭilomato vā vaṇṇapokkharatāya pāsādikatāsiddhi, pāsādikatāya dassanīyatāsiddhi, dassanīyatāya abhirūpatāsiddhi yojetabbā. "
  905. 1070905,194,530,88,106,1,118,13,"Evaṃ sarīrasampattivasena abhirūpatādike dassetvā idāni sarīre dosābhāvavasenapi te dassetuṃ,‘‘ abhirūpā vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  906. 1070906,194,530,107,116,1,77,8,"Tattha yathā pamāṇayuttā, evaṃ ārohapariṇāhayogato ca pāsādikā nātidīghatādayo. "
  907. 1070907,194,530,117,128,1,69,7,Evaṃ manussānaṃ dibbarūpatāsampattipīti‘‘ appattā dibbavaṇṇan’’ ti vuttaṃ.
  908. 1070908,194,530,129,132,1,29,2,{Kāyavipattiyā}ti sarīradosassa.
  909. 1070909,194,530,133,137,1,30,3,{Abhāvo}ti accantameva dūrībhāvo.
  910. 1070910,194,531,2,6,1,38,3,{Satavihatassā}ti satakkhattuṃ vihatassa.
  911. 1070911,194,531,7,18,1,84,9,"{Satavihatassā}ti ca idaṃ kappāsapicuvasena vuttaṃ, tūlapicuno pana vihananameva natthi. "
  912. 1070912,194,531,19,21,1,45,2,Kuṅkumatagaraturukkhayavanapupphāni catujjāti.
  913. 1070913,194,531,22,24,1,42,2,Tamālatagaraturukkhayavanapupphānīti apare.
  914. 1070914,194,532,2,9,1,48,6,Aggidaḍḍhā {viyā}ti āsanagatena agginā daḍḍhā viya.
  915. 1070915,194,532,10,17,1,65,5,"{Paṭhamamevā}ti aññakiccato paṭhamameva, dassanasamakālamevāti attho. "
  916. 1070916,194,532,18,30,1,110,12,Taṃ taṃ attanā rañño kātabbakiccaṃ kiṃ karomīti pucchitabbatāya kiṃ karaṇanti paṭissāvetīti kiṅkārapaṭissāvinī.
  917. 1070917,194,533,2,20,1,99,12,"Mātugāmo nāma yebhuyyena saṭhajātiko, itthiratanassa pana taṃ natthīti dassetuṃ,‘‘ svāssā’’ tiādi vuttaṃ. "
  918. 1070918,194,533,21,27,1,33,5,{Guṇā}ti rūpaguṇā ceva ācāraguṇā ca.
  919. 1070919,194,533,28,32,1,49,3,{Purimakammānubhāvenā}ti tassā purimakammānubhāvena.
  920. 1070920,194,533,33,44,1,154,10,"Itthiratanassa tabbhāvasaṃvattaniyapurimakammassa ānubhāvena, cakkavattinopi parivārasaṃvattaniyaṃ puññakammaṃ tādisassa phalavisesassa upanissayo hotiyeva. "
  921. 1070921,194,533,45,54,1,40,5,Tenāha‘‘ cakkavattino puññaṃ upanissāyā’’ ti.
  922. 1070922,194,533,55,64,1,79,8,Etena sesaratanesupi tesaṃ visesānaṃ tadupanissayatā vibhāvitā evāti daṭṭhabbaṃ.
  923. 1070923,194,533,65,73,1,102,8,Pubbe ekadesavasena labbhamānapāripūrī rañño cakkavattibhāvūpagamanato paṭṭhāya sabbākārapāripūrā jātā.
  924. 1070924,194,534,2,2,1,21,1,Gahapatiratanavaṇṇanā
  925. 1070925,194,535,2,8,1,55,4,"{Pakatiyāvā}ti sabhāveneva, cakkaratanapātubhāvato pubbepi. "
  926. 1070926,194,536,2,2,1,23,1,Pariṇāyakaratanavaṇṇanā
  927. 1070927,194,537,2,5,1,20,2,{Nissāyā}ti upanissāya.
  928. 1070928,194,538,2,16,1,93,9,260. Kaṭaggaho vuccati jayaggaho sakānaṃ paṇānaṃ kaṭabhāvena atthasiddhivasena saṅgaṇhananti katvā.
  929. 1070929,194,538,17,24,1,21,3,Tenāha‘‘ jayaggāhenā’’ ti.
  930. 1070930,194,538,25,31,1,68,5,{Ekappahārenevā}ti ekappayogeneva satasahassāni adhigaccheyyāti yojanā.
  931. 1070931,194,538,32,35,1,33,3,Sesaṃ vuttanayattā suviññeyyameva.
  932. 1070932,194,539,2,5,1,51,3,Bālapaṇḍitasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  933. 1070933,194,540,2,4,1,20,2,10 . Devadūtasuttavaṇṇanā
  934. 1070934,194,541,2,24,1,79,10,261. Dve {agārātiādī}ti ādi -saddena‘‘ sadvārā… pe… anuvicarantepī’’ ti etamatthaṃ saṅgaṇhāti.
  935. 1070935,194,541,25,49,1,50,5,Ettakameva hi assapurasutte( ma. ni.1.432; ma. ni. aṭṭha.1.432) vitthāritaṃ veditabbaṃ.
  936. 1070936,194,541,50,80,1,130,14,"‘‘ Dibbena cakkhunā’’ tiādi pana visuddhimagge( visuddhi.2.397) tathā vitthāritampi suttasaṃvaṇṇanā hotīti katvā,‘‘ assapurasutte vitthāritamevā’’ ti vuttaṃ. "
  937. 1070937,194,542,2,16,1,102,9,262. Nirayato paṭṭhāya desanaṃ devalokena {osāpetī}ti saṃkilesadhammehi saṃvejetvā vodānadhammehi niṭṭhāpento.
  938. 1070938,194,542,17,25,1,87,7,"Dutiyaṃ pana vuttavipariyāyena veditabbaṃ, tadidaṃ veneyyajjhāsayavisiṭṭhanti daṭṭhabbaṃ. "
  939. 1070939,194,542,26,38,1,59,7,"Idāni saṅkhipitvā vuttamatthaṃ vivarituṃ,‘‘ sace’’ tiādi vuttaṃ. "
  940. 1070940,194,542,39,42,1,12,2,{So}ti bhagavā.
  941. 1070941,194,543,2,31,1,59,7,"Ekacce {therā}ti( kathā. anuṭī.866-868; a. ni. ṭī.2.3.36) andhakādike, viññāṇavādino ca sandhāya vadati. "
  942. 1070942,194,543,32,39,1,75,7,Nerayike niraye pālenti tato niggantumappadānavasena rakkhantīti nirayapālā.
  943. 1070943,194,543,40,47,1,71,7,Nerayikānaṃ narakadukkhena pariyonaddhāya alaṃ samatthāti vā nirayapālā.
  944. 1070944,194,543,48,57,1,34,5,Tan ti‘‘ natthi nirayapālā’’ tivacanaṃ.
  945. 1070945,194,543,58,80,1,102,11,"{Paṭisedhitamevā}ti‘‘ atthi niraye nirayapālā, atthi ca kāraṇikā’’ tiādinā nayena abhidhamme( kathā.866) paṭisedhitameva. "
  946. 1070946,194,543,81,90,1,55,8,"Yadi nirayapālā nāma na siyuṃ, kammakāraṇāpi na bhaveyya. "
  947. 1070947,194,543,91,97,1,54,6,Sati hi kāraṇike kammakāraṇāya bhavitabbanti adhippāyo.
  948. 1070948,194,543,98,106,1,22,4,Tenāha‘‘ yathā hī’’ tiādi.
  949. 1070949,194,543,107,108,1,7,1,Etthāha–
  950. 1070950,194,543,109,121,1,49,7,"‘‘ kiṃ panete nirayapālā nerayikā, udāhu anerayikā’’ ti. "
  951. 1070951,194,543,122,169,1,293,36,"Kiñcettha– yadi tāva nerayikā, ime nirayasaṃvattaniyena kammunā nibbattāti sayampi nirayadukkhaṃ anubhaveyyuṃ, tathā sati aññesaṃ nerayikānaṃ yātanāya asamatthā siyuṃ,‘‘ ime nerayikā, ime nirayapālā’’ ti vavatthānañca na siyā, ye ca ye yātenti, tehi samānarūpabalappamāṇehi itaresaṃ bhayasantāsā na siyuṃ. "
  952. 1070952,194,543,170,182,1,113,10,"Atha anerayikā, nesaṃ tattha kathaṃ sambhavoti vuccate– anerayikā nirayapālā anirayagatisaṃvattaniyakammanibbattito. "
  953. 1070953,194,543,183,190,1,85,7,Nirayūpapattisaṃvattaniyakammato hi aññeneva kammunā te nibbattanti rakkhasajātikattā.
  954. 1070954,194,543,191,195,1,32,4,Tathā hi vadanti sabbatthivādino–
  955. 1070955,194,544,2,10,1,41,5,"‘ ‘ Kodhanā kurūrakammantā, pāpābhirucino sadā; "
  956. 1070956,194,545,2,31,1,46,6,"Dukkhitesu ca nandanti, jāyanti yamarakkhasā’’ ti.( kathā. anuṭī.866-868; a. ni. ṭī.2.3.36); "
  957. 1070957,194,546,2,23,1,143,15,"Tattha yadeke vadanti‘‘ yātanādukkhaṃ paṭisaṃvedeyyuṃ, atha vā aññamaññaṃ yāteyyun’’ tiādi, tayidaṃ asāraṃ nirayapālānaṃ nerayikabhāvasseva abhāvato. "
  958. 1070958,194,546,24,38,1,142,13,"Yadipi anerayikā nirayapālā, ayomayāya pana ādittāya sampajjalitāya sajotibhūtāya nirayabhūmiyā parikkamamānā kathaṃ dāhadukkhaṃ nānubhavantīti? "
  959. 1070959,194,546,39,40,1,14,1,Kammānubhāvato.
  960. 1070960,194,546,41,57,1,162,15,"Yathā hi iddhimanto cetovasippattā mahāmoggallānādayo nerayike anukampantā iddhibalena nirayabhūmiṃ upagatā dāhadukkhena na bādhīyanti, evaṃsampadamidaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  961. 1070961,194,547,2,6,1,36,3,Iddhivisayassa acinteyyabhāvatoti ce?
  962. 1070962,194,547,7,11,1,49,4,Idampi taṃsamānaṃ kammavipākassa acinteyyabhāvato.
  963. 1070963,194,547,12,17,1,34,5,Tathārūpena hi kammunā te nibbattā.
  964. 1070964,194,547,18,34,1,153,15,"Yathā nirayadukkhena abādhitā eva hutvā nerayike yātenti, na cettakena bāhiravisayābhāvo yujjati iṭṭhāniṭṭhatāya paccekaṃ dvārapurisesu vibhattasabhāvattā. "
  965. 1070965,194,547,35,51,1,110,15,"Tathā hi ekaccassa dvārassa purisassa ca iṭṭhaṃ ekaccassa aniṭṭhaṃ, ekaccassa ca aniṭṭhaṃ ekaccassa iṭṭhaṃ hoti. "
  966. 1070966,194,547,52,56,1,27,4,Evañca katvā yadeke vadanti–
  967. 1070967,194,547,57,69,1,63,7,"‘‘ natthi kammavasena tejasā parūpatāpanan’’ tiādi, tadapāhataṃ hoti. "
  968. 1070968,194,547,70,73,1,16,3,Yaṃ pana vadanti–
  969. 1070969,194,547,74,87,1,80,9,‘‘ anerayikānaṃ nesaṃ kathaṃ tattha sambhavo’’ ti niraye nerayikānaṃ yātanāsabbhāvato.
  970. 1070970,194,547,88,95,1,109,7,Nerayikasattayātanāyogyañhi attabhāvaṃ nibbattentaṃ kammaṃ tādisanikantivināmitaṃ nirayaṭṭhāneyeva nibbatteti.
  971. 1070971,194,547,96,105,1,94,9,Te ca nerayikehi adhikatarabalārohapariṇāhā ativiya bhayānakadassanā kurūratarapayogā ca honti.
  972. 1070972,194,547,106,113,1,87,7,Eteneva tattha nerayikānaṃ vibādhakakākasunakhādīnampi nibbatti saṃvaṇṇitāti daṭṭhabbaṃ.
  973. 1070973,194,548,2,11,1,83,9,Kathaṃ aññagatikehi aññagatikabādhananti ca na vattabbaṃ aññatthāpi tathā dassanato.
  974. 1070974,194,548,12,15,1,18,3,Yaṃ paneke vadanti–
  975. 1070975,194,548,16,32,1,101,12,‘‘ asattasabhāvā eva nirayapālā nirayasunakhādayo cā’’ ti tampi tesaṃ matimattaṃ aññattha tathā adassanato.
  976. 1070976,194,548,33,49,1,117,14,"Na hi kāci atthi tādisī dhammappavatti, yā asattasabhāvā, sampatisattehi appayojitā ca sattakiccaṃ sādhentī diṭṭhapubbā. "
  977. 1070977,194,548,50,59,1,95,8,"Petānaṃ pānīyanivārakānaṃ daṇḍādihatthapurisānampi sabbhāve, asattabhāve ca visesakāraṇaṃ natthi. "
  978. 1070978,194,548,60,68,1,88,7,"Supinopaghātopi atthi, kiccasamatthatā pana appamāṇaṃ dassanādimattenapi tadatthasiddhito. "
  979. 1070979,194,548,69,82,1,122,11,"Tathā hi supine āhārūpabhogādinā na atthasiddhi, iddhinimmānarūpaṃ panettha laddhaparihāraṃ iddhivisayassa acinteyyabhāvato. "
  980. 1070980,194,548,83,87,1,43,4,Idhāpi kammavipākassa acinteyyabhāvatoti ce?
  981. 1070981,194,548,88,92,1,17,3,"Taṃ na, asiddhattā. "
  982. 1070982,194,548,93,106,1,108,12,"Nerayikānaṃ kammavipākato nirayapālāti asiddhametaṃ, vuttanayena pana pāḷito ca tesaṃ sattabhāvo eva siddhoti. "
  983. 1070983,194,548,107,125,1,142,12,"Sakkā hi vattuṃ,‘‘ sattasaṅkhātā nirayapālasaññitā dhammappavatti sābhisandhikaparūpaghātī atthi kiccasabbhāvato ojāhārādirakkhasasantati viyā’’ ti. "
  984. 1070984,194,548,126,141,1,128,14,"Abhisandhipubbakatā cettha na sakkā paṭikkhipituṃ tathā tathā abhisandhiyā yātanato, tato eva na saṅghātapabbatādīhi anekantikatā. "
  985. 1070985,194,548,142,145,1,15,3,Ye pana vadanti–
  986. 1070986,194,548,146,162,1,93,10,‘‘ bhūtavisesā eva ete vaṇṇasaṇṭhānādivisesavanto bheravākārā‘ narakapālā’ ti samaññaṃ labhantī’’ ti.
  987. 1070987,194,548,163,167,1,29,3,"Tadasiddhaṃ ujukameva pāḷiyaṃ,–"
  988. 1070988,194,548,168,183,1,52,6,‘‘ atthi nirayesu nirayapālā’’ ti( kathā.866) vādassa patiṭṭhāpitattā.
  989. 1070989,194,549,2,19,1,169,16,"Apica yathā ariyavinaye narakapālānaṃ bhūtamattatā asiddhā, tathā paññattimattavādinopi tesaṃ bhūtamattatā asiddhāva sabbaso rūpadhammānaṃ atthi bhāvasseva appaṭijānanato. "
  990. 1070990,194,549,20,27,1,43,7,Na hi tassa bhūtāni nāma paramatthato santi.
  991. 1070991,194,549,28,37,1,74,8,"Yadi paramatthaṃ gahetvā voharati, atha kasmā cakkhurūpādīni paṭikkhipatīti? "
  992. 1070992,194,549,38,55,1,127,11,"Tiṭṭhatesā anavaṭṭhitatakkānaṃ appahīnasammohavipallāsānaṃ vādavīmaṃsā, evaṃ,‘‘ attheva niraye nirayapālā’’ ti niṭṭhamettha gantabbaṃ. "
  993. 1070993,194,549,56,79,1,147,21,"Sati ca nesaṃ sabbhāve, asatipi bāhire visaye narake viya desādiniyamo hotīti vādo na sijjhati, sati eva pana bāhire visaye desādiniyamoti daṭṭhabbaṃ. "
  994. 1070994,194,550,2,15,1,122,12,"Devadūtasarāpanavasena satte yathūpacite puññakamme yameti niyametīti yamo, tassa yamassa vemānikapetānaṃ rājabhāvato rañño. "
  995. 1070995,194,550,16,17,1,6,1,Tenāha–
  996. 1070996,194,550,18,26,1,33,4,‘‘ yamarājā nāma vemānikapetarājā’’ ti.
  997. 1070997,194,550,27,30,1,35,3,Kammavipākan ti akusalakammavipākaṃ.
  998. 1070998,194,550,31,42,1,110,10,{Vemānikapetā}ti kaṇhasukkavasena missakakammaṃ katvā vinipātikadevatā viya sukkena kammunā paṭisandhiṃ gaṇhanti.
  999. 1070999,194,550,43,58,1,121,13,"Tathā hi te maggaphalabhāginopi honti, pavattiyaṃ pana kammānurūpaṃ kadāci puññaphalaṃ, kadāci apuññaphalaṃ paccanubhavanti. "
  1000. 1071000,194,550,59,70,1,99,10,"Yesaṃ pana ariyamaggo uppajjati, tesaṃ maggādhigamato paṭṭhāya puññaphalameva uppajjatīti daṭṭhabbaṃ. "
  1001. 1071001,194,550,71,77,1,39,6,Apuññaphalaṃ pubbe viya kaṭukaṃ na hoti.
  1002. 1071002,194,550,78,83,1,48,5,Manussattabhāve ṭhitānaṃ mudukameva hotīti apare.
  1003. 1071003,194,550,84,94,1,105,9,Dhammiko {rājā}ti ettha tassa dhammikabhāvo dhammadevaputtassa viya uppattiniyamitadhammavaseneva veditabbo.
  1004. 1071004,194,550,95,100,1,43,4,{Dvāresū}ti avīcimahānarakassa catūsu dvāresu.
  1005. 1071005,194,551,2,6,1,43,3,{Jātidhammo}ti kammakilesavasena jātipakatiko.
  1006. 1071006,194,551,7,14,1,21,3,Tenāha‘‘ jātisabhāvo’’ ti.
  1007. 1071007,194,551,15,33,1,93,13,Sabhāvo ca nāma tejodhātuyā uṇhatā viya na kadācipi vigacchatīti āha‘‘ aparimutto jātiyā’’ tiādi.
  1008. 1071008,194,552,2,20,1,75,8,"263. Idāni jātiyā devadūtabhāvaṃ niddhāretvā dassetuṃ,‘‘ daharakumāro’’ tiādi vuttaṃ. "
  1009. 1071009,194,552,21,35,1,97,13,Atthato evaṃ vadati {nāmā}ti vācāya avadantopi atthāpattito evaṃ vadanto viya hoti viññūnanti attho.
  1010. 1071010,194,552,36,46,1,104,9,Evaṃ tumhākampi jāti {āgamissatī}ti evaṃ saṃkiliṭṭhajegucchaasamatthadaharāvatthā jāti tumhākaṃ āgamissati.
  1011. 1071011,194,552,47,70,1,127,17,"Kāmañcāyaṃ āgatā eva, sā pana atītānāgatāya uparipi āgamanāya payogo icchitabbo, anāgatāya na icchitabboti āha‘‘ jāti āgamissatī’’ ti. "
  1012. 1071012,194,552,71,72,1,8,1,Tenevāha–
  1013. 1071013,194,552,73,84,1,23,5,‘‘ iti tassā… pe… karothā’’ ti.
  1014. 1071014,194,552,85,92,1,55,6,{Tenā}ti tena kāraṇena viññūnaṃ vedavatthubhāvenāti attho.
  1015. 1071015,194,553,2,5,1,19,3,Ūrubalan ti ūrubalī.
  1016. 1071016,194,553,6,21,1,151,13,"Tena dūrepi gamanāgamanalaṅghanādisamatthataṃ dasseti, bāhubalan ti pana iminā hatthehi kātabbakiccasamatthataṃ, javaggahaṇena vegassa pavattisamatthataṃ. "
  1017. 1071017,194,553,22,24,1,17,2,Antarahitā naṭṭhā.
  1018. 1071018,194,553,25,28,1,35,3,Sesaṃ paṭhamadevadūte vuttanayameva.
  1019. 1071019,194,554,2,15,1,83,11,"Vividhaṃ dukkhaṃ ādahatīti byādhi, visesena vā ādhīyati etenāti byādhi, tena byādhinā. "
  1020. 1071020,194,554,16,22,1,35,4,"{Abhihato}ti bādhito, upaddutoti attho. "
  1021. 1071021,194,555,2,28,1,147,17,"265. Kāraṇā nāma‘‘ hatthacchedādibhedā adhikapīḷā karīyati etāyā’’ ti katvā yātanā, sā eva kāraṇikehi kātabbaṭṭhena kammanti kammakāraṇā yātanākammanti attho. "
  1022. 1071022,194,556,2,13,1,39,7,266. Bahuṃ pāpaṃ katan ti bahuso pāpaṃ kataṃ.
  1023. 1071023,194,556,14,17,1,29,3,Tena pāpassa bahulīkaraṇamāha.
  1024. 1071024,194,556,18,22,1,18,3,{Bahū}ti vā mahantaṃ.
  1025. 1071025,194,556,23,41,1,83,12,"Mahatthopi hi bahusaddo dissati,‘‘ bahu vata kataṃ assā’’ tiādīsu, garukanti vuttaṃ hoti. "
  1026. 1071026,194,556,42,58,1,103,14,"{So}ti garukaṃ bahulaṃ vā pāpaṃ katvā ṭhito niraye nibbattatiyeva, na yamapurisehi yamassa santikaṃ nīyati. "
  1027. 1071027,194,556,59,73,1,112,12,"Parittan ti pamāṇaparittatāya kālaparittatāya ca parittaṃ, purimasmiṃ pakkhe agarunti attho, dutiyasmiṃ abahulanti. "
  1028. 1071028,194,556,74,86,1,59,7,"Yathāvuttamatthaṃ upamāya vibhāvetuṃ,‘‘ yathā hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  1029. 1071029,194,556,87,90,1,24,2,{Kattabbamevā}ti daṇḍameva.
  1030. 1071030,194,556,91,93,1,22,2,Anuvijjitvā vīmaṃsitvā.
  1031. 1071031,194,556,94,97,1,38,3,Vinicchayaṭṭhānan ti aṭṭakaraṇaṭṭhānaṃ.
  1032. 1071032,194,556,98,101,1,35,2,{Parittapāpakammā}ti dubbalapāpakammā.
  1033. 1071033,194,556,102,113,1,116,11,Te hi pāpakammassa dubbalabhāvato katūpacitassa ca okāsārahakusalakammassa balavabhāvato attano dhammatāyapi saranti.
  1034. 1071034,194,557,2,9,1,51,5,Ākāsacetiyan ti girisikhare vivaṭaṅgaṇe katacetiyaṃ.
  1035. 1071035,194,557,10,36,1,140,17,"Aggijālasaddan ti‘‘ paṭapaṭā’’ ti pavattamānaṃ aggijālāya saddaṃ sutvā,‘‘ mayā tadā ākāsacetiye pūjitarattapaṭā viyā’’ ti attano pūjitapaṭaṃ anussari. "
  1036. 1071036,194,557,37,48,1,79,10,Pañcahipi na {saratī}ti balavatā pāpakammena byāmohito pañca saññāṇāni na gaṇhāti.
  1037. 1071037,194,557,49,56,1,54,7,Tuṇhī hoti kammāraho ayanti tattha patīkāraṃ apassanto.
  1038. 1071038,194,558,2,10,1,52,4,267. Avīcimahānirayo ubbedhenapi yojanasatamevāti vadanti.
  1039. 1071039,194,558,11,14,1,31,3,Navanavayojanikā hoti puthulato.
  1040. 1071040,194,558,15,32,1,132,13,Mahānirayassa mahantattā tathāpi bhittisataṃ yojanasahassaṃ hotīti ussadassa sabbassa parikkhepato‘‘ dasayojanasahassaṃ hotī’’ ti vuttaṃ.
  1041. 1071041,194,559,2,10,1,28,3,268. {Jhāyatī}ti paṭipākatikaṃ hoti.
  1042. 1071042,194,559,11,24,1,68,8,{Tādisamevā}ti purimasadisattā‘‘ ubbhataṃ sadisameva hotī’’ ti evaṃ vuttaṃ.
  1043. 1071043,194,559,25,33,1,72,7,{Bahusampatto}ti vā bahuṭṭhānaṃ atikkamitvā puratthimadvāraṃ sampatto hoti.
  1044. 1071044,194,560,2,13,1,75,11,Channaṃ jālānan ti catūhi disāhi heṭṭhā upari ca ubbhatānaṃ channaṃ jālānaṃ.
  1045. 1071045,194,560,14,24,1,113,10,Sattānaṃ nirantaratā nirayasaṃvattaniyakammakatānañca bahubhāvato jālānaṃ tāva sattānañca nirantarattā avīci hotu;
  1046. 1071046,194,560,25,43,1,93,11,"dukkhassa pana kathaṃ nirantaratāti taṃ dassento,‘‘ kāyadvāre… pe… ekaṃ dukkhasahagatan’’ tiādimāha. "
  1047. 1071047,194,560,44,53,1,102,9,Tattha āvajjanaṃ sampaṭicchanaṃ santīraṇaṃ voṭṭhabbanaṃ dve tadārammaṇacittānīti cha upekkhāsahagatāni.
  1048. 1071048,194,560,54,63,1,93,8,Evaṃ {santepī}ti yadipi tattha upekkhāsahagatacittānipi pavattanti upekkhāvedanāpi laddhāvasarā;
  1049. 1071049,194,560,64,85,1,187,21,dukkhavedanā pana balavatarā nisitanisitena tikhiṇena satthena nirantaraṃ sarīraṃ chindantī viya dukkhaṃ upanentī viya tā vedanā abhibhavantī ajjhottharantī uppajjantī nirantarā viya hoti.
  1050. 1071050,194,560,86,93,1,33,3,Tenāha‘‘ anudahanabalavatāyā’’ tiādi.
  1051. 1071051,194,560,94,122,1,249,24,"{Upekkhāvedanā}ti vā tattha ativiya aniṭṭhaphalatāya aniṭṭhārammaṇā upekkhāvedanā dukkhāti vuccati, yathā iṭṭhaphalabahutāya iṭṭhārammaṇā jhānādipariyāpanne ca sugatibhave ca upekkhāvedanā sukhāti vuccati, evaṃ dukkhassa nirantaratāya {avīcī}ti veditabbaṃ. "
  1052. 1071052,194,561,2,20,1,101,11,"269. Eko pādo mahāniraye hoti, eko gūthaniraye nipatati, kammavegukkhitto antarā padamāvahati sesārambhatāya. "
  1053. 1071053,194,561,21,23,1,28,2,Hatthigīvappamāṇā pariṇāhena.
  1054. 1071054,194,561,24,26,1,28,2,Ekadoṇikanāvāppamāṇā āyāmena.
  1055. 1071055,194,562,2,9,1,79,5,{Pokkharapattānī}ti khuradhārāsadisāni tikhiṇaggāni ayosūlamayāneva padumapattāni.
  1056. 1071056,194,562,10,21,1,91,9,"Heṭṭhā {khuradhārā}ti heṭṭhābhūmiyaṃ nikkhittā, vettalatāyo ca tikhiṇadhārakaṇṭakā ayomayā eva. "
  1057. 1071057,194,562,22,23,1,6,1,Tenāha–
  1058. 1071058,194,562,24,32,1,23,4,‘‘ so tattha dukkhā’’ tiādi.
  1059. 1071059,194,562,33,38,1,43,4,{Kusatiṇānī}ti kusatiṇajātitāya tathā vuttāni.
  1060. 1071060,194,562,39,45,1,59,5,{Kharavālikā}ti kharā tikhiṇakoṭikā siṅghāṭakasaṇṭhānā vālikā.
  1061. 1071061,194,563,2,20,1,93,12,"270. Dante {samphusetī}ti heṭṭhimadante yathā kiñci mukhe pakkhipituṃ na sakkā, evaṃ suphusite karoti. "
  1062. 1071062,194,563,21,29,1,84,7,Tambalohapānato {paṭṭhāyā}ti vuttakāraṇato paṭilomatopi evaṃ kammakāraṇānaṃ kāraṇamāha.
  1063. 1071063,194,563,30,34,1,31,3,{Dutiyenā}ti kuṭhārīhi tacchanena.
  1064. 1071064,194,563,35,39,1,28,3,{Tatiyenā}ti vāsīhi tacchanena.
  1065. 1071065,194,563,40,46,1,66,6,Avijahitameva saṃvegahetutāya lokassa mahato atthassa saṃvattanato.
  1066. 1071066,194,564,2,11,1,37,5,271. Hīnakāyaṃ hīnaṃ vā attabhāvaṃ upagatā.
  1067. 1071067,194,564,12,16,1,30,3,{Upādāne}ti catubbidhepi upādāne.
  1068. 1071068,194,564,17,27,1,55,6,Taṃ atthato taṇhādiṭṭhiggāhoti āha‘‘ taṇhādiṭṭhigahaṇe’’ ti.
  1069. 1071069,194,564,28,35,1,54,6,"Sambhavati jarāmaraṇaṃ etenāti sambhavo, upādānanti āha–"
  1070. 1071070,194,564,36,45,1,34,5,‘‘ jātiyā maraṇassa ca kāraṇabhūte’’ ti.
  1071. 1071071,194,564,46,49,1,19,2,{Anupādā}ti anupādāya.
  1072. 1071072,194,564,50,57,1,22,3,Tenāha‘‘ anupādiyitvā’’ ti.
  1073. 1071073,194,565,2,13,1,123,10,Sabbadukkhātikkantā {nāmā}ti sakalampi vaṭṭadukkhaṃ atikkantā eva honti carimacittanirodhena vaṭṭadukkhalesassapi asambhavato.
  1074. 1071074,194,566,2,5,1,48,3,Devadūtasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1075. 1071075,194,567,2,5,1,31,3,Niṭṭhitā ca suññatavaggavaṇṇanā.
  1076. 1071076,194,568,1,4,1,13,1,4. Vibhaṅgavaggo
  1077. 1071077,194,569,2,4,1,25,2,1 . Bhaddekarattasuttavaṇṇanā
  1078. 1071078,194,570,2,20,1,90,10,"272. Ekā ratti ekaratto, bhaddo ekaratto etassāti bhaddekarattaṃ, vipassanaṃ paribrūhento puggalo. "
  1079. 1071079,194,570,21,22,1,6,1,Tenāha–
  1080. 1071080,194,570,23,29,1,32,2,‘‘ vipassanānuyogasamannāgatattā’’ ti.
  1081. 1071081,194,570,30,36,1,66,6,Taṃ uddissa pavattiyā pana bhaddekarattasahacaraṇato bhaddekaratto.
  1082. 1071082,194,570,37,39,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  1083. 1071083,194,570,40,53,1,64,7,"‘‘ bhaddekarattassa vo, bhikkhave, uddesañca vibhaṅgañca desessāmī’’ ti. "
  1084. 1071084,194,570,54,61,1,59,6,"Desetabbamatthaṃ uddisati etenāti uddeso, saṅkhepadesanā eva. "
  1085. 1071085,194,570,62,81,1,105,13,"Yasmā pana niddesapadānaṃ jananiṭṭhāne ṭhitattā mātā viyāti {mātikā}ti vuccati, tasmāha‘‘ uddesanti mātikan’’ ti. "
  1086. 1071086,194,570,82,89,1,64,6,"Uddiṭṭhamatthaṃ vibhajati etenāti vibhaṅgo vitthāradesanā, tenāha–"
  1087. 1071087,194,570,90,107,1,86,9,‘‘ vitthārabhājaniyan’’ ti‘‘ yathāuddiṭṭhamatthaṃ vitthārato bhājeti vibhajati etenā’’ ti katvā.
  1088. 1071088,194,571,2,7,1,53,5,Uppādādikhaṇattayaṃ patvā atikkamaṃ atikkantaṃ atītaṃ.
  1089. 1071089,194,571,8,21,1,70,9,Taṃ pana atthato vigataṃ khandhapañcakanti āha‘‘ atīte khandhapañcake’’ ti.
  1090. 1071090,194,571,22,30,1,88,6,"Taṇhādiṭṭhīhi {nānugaccheyyā}ti taṇhādiṭṭhābhinandanāhi nānubhaveyya, nābhinandeyyāti attho. "
  1091. 1071091,194,571,31,44,1,104,9,Yathā‘‘ niccan’’ tiādinā viparītaggāhavasena atītesu rūpādīsu micchāabhinivisanaṃ parāmāso diṭṭhābhinandanā;
  1092. 1071092,194,571,45,63,1,149,14,evaṃ‘‘ niccan’’ tiādinā viparītaggāhavasena anāgatesu rūpādīsu micchāabhinivisanaṃ parāmāso diṭṭhi kammasamādānaṃ diṭṭhipatthanāti taṃ paṭikkhipanto āha–
  1093. 1071093,194,571,64,72,1,29,4,‘‘ taṇhādiṭṭhīhi na pattheyyā’’ ti.
  1094. 1071094,194,571,73,79,1,37,6,Yadatītan ti ettha iti -saddo ādiattho.
  1095. 1071095,194,571,80,89,1,32,5,Tena‘‘ apattan’’ ti padaṃ saṅgaṇhāti.
  1096. 1071096,194,571,90,93,1,22,3,Tampi hi kāraṇavacanaṃ.
  1097. 1071097,194,571,94,102,1,18,4,Tenāha‘‘ yasmā cā’’ ti.
  1098. 1071098,194,571,103,122,1,131,13,"Tatthāyamadhippāyo,‘‘ atītaṃ taṇhādivasena nābhinanditabbaṃ sabbaso avijjamānattā sasavisāṇaṃ viya, tathā anāgatampi na patthetabban’’ ti. "
  1099. 1071099,194,571,123,138,1,131,13,"Tattha siyā– atītaṃ nābhinanditabbaṃ abhinandanāya nippayojanattā, anāgatapatthanā pana saphalāpi siyāti na sabbaso paṭikkhipitabbāti? "
  1100. 1071100,194,571,139,144,1,45,4,"Na, tassāpi savighātabhāvena paṭikkhipitabbato. "
  1101. 1071101,194,571,145,152,1,19,3,Tenāha‘‘ yasmā’’ tiādi.
  1102. 1071102,194,571,153,157,1,35,4,Tattha pahīnan ti nissaṭṭhasabhāvaṃ.
  1103. 1071103,194,571,158,162,1,20,3,Niruddhan ti bhaggaṃ.
  1104. 1071104,194,571,163,166,1,22,3,Atthaṅgatan ti vināsaṃ.
  1105. 1071105,194,571,167,172,1,43,5,Appattan ti sabhāvaṃ uppādādikaṃ asampattaṃ.
  1106. 1071106,194,571,173,177,1,18,4,Ajātan ti na jātaṃ.
  1107. 1071107,194,571,178,182,1,31,4,Anibbattan ti tasseva vevacanaṃ.
  1108. 1071108,194,572,2,18,1,95,13,"Yattha {yatthā}ti yasmiṃ yasmiṃ khaṇe, yasmiṃ yasmiṃ vā dhammapuñje uppannaṃ, taṃ sabbampi asesetvā. "
  1109. 1071109,194,572,19,25,1,36,5,Araññādīsu {vā}ti vā -saddo aniyamattho.
  1110. 1071110,194,572,26,38,1,105,11,Tena araññe vā rukkhamūle vā pabbatakandarādīsu vāti ṭhānaniyamābhāvā anupassanāya sātaccakāritaṃ dasseti.
  1111. 1071111,194,572,39,47,1,81,8,Yamakādivasena paribrūhiyamānā vipassanā viya paṭipakkhehi akopaniyāva hotīti āha–
  1112. 1071112,194,572,48,58,1,72,6,‘‘ asaṃhīraṃ asaṃkuppanti idaṃ vipassanāpaṭivipassanādassanatthaṃ vuttan’’ ti.
  1113. 1071113,194,572,59,63,1,47,4,Gāthāyamayamattho vipassanāvasena yujjatīti āha–
  1114. 1071114,194,572,64,71,1,19,3,‘‘ vipassanā hī’’ tiādi.
  1115. 1071115,194,572,72,88,1,95,11,"Kiṃ etāya pariyāyakathāyāti nippariyāyatova asaṃhīraṃ asaṃkuppaṃ dassetuṃ,‘‘ atha vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1116. 1071116,194,572,89,102,1,71,9,Kathaṃ pana niccassa nibbānassa anubrūhanā hotīti āha‘‘ punappunan’’ tiādi.
  1117. 1071117,194,572,103,116,1,112,12,"Etena tadārammaṇadhammā brūhanāya, tesaṃ ārammaṇampi atthato anubrūhitaṃ nāma hoti bahulaṃ manasikārenāti dasseti. "
  1118. 1071118,194,573,2,8,1,44,5,"Ādito tāpanaṃ ātāpanaṃ, tena ārambhadhātumāha. "
  1119. 1071119,194,573,9,16,1,65,6,"Parito tāpanaṃ paritāpanaṃ, tena nikkamadhātuparakkamadhātuyo cāti. "
  1120. 1071120,194,573,17,26,1,60,8,Tassa {senā}ti tassa maccuno sahakaraṇaṭṭhena senā viyāti senā.
  1121. 1071121,194,573,27,31,1,48,3,{Saṅgaro}tiādīsu mittākāraggahaṇena sāmapayogamāha.
  1122. 1071122,194,573,32,38,1,44,5,"Lañja ggahaṇena lañjadānaṃ, tena dānappayogaṃ. "
  1123. 1071123,194,573,39,42,1,31,2,{Balarāsī}ti hatthiassādibalakāyo.
  1124. 1071124,194,573,43,46,1,24,3,Tena daṇḍabhedāni vadati.
  1125. 1071125,194,573,47,57,1,78,9,"Bhedopi hi balavato eva ijjhati, svāyaṃ catubbidhopi upāyayogena sampavattīyati. "
  1126. 1071126,194,573,58,72,1,117,14,Tattha tattha ca saṅgaṃ āsattiṃ arati detīti saṅgaro pubbabhāge vā saṅgaraṇavasena tassa paṭijānanavasena pavattanato.
  1127. 1071127,194,574,2,4,1,33,2,Uṭṭhāhakaṃ uṭṭhānavīriyasampannaṃ.
  1128. 1071128,194,574,5,9,1,70,4,Saparahitasīvanalakkhaṇena asādhubhāvaparammukhabhāvagamanena vā santo.
  1129. 1071129,194,575,2,14,1,86,8,273. Manuññarūpavaseneva evaṃrūpo ahosīn ti atītaṃ anvāgameti tattha nandiyāsamanvānayanato.
  1130. 1071130,194,575,15,19,1,24,4,Vedanā dīsupi eseva nayo.
  1131. 1071131,194,575,20,28,1,126,7,{Kusalasukhasomanassavedanāvasenā}ti kusalavedanāvasena sukhavedanāvasena somanassavedanāvasenāti paccekaṃ vedanāsaddo yojetabbo.
  1132. 1071132,194,575,29,34,1,52,5,Taṇhābhinandanāya sati diṭṭhābhinandanā siddhā evāti–
  1133. 1071133,194,575,35,43,1,32,4,‘‘ taṇhaṃ samanvāneti’’ icceva vuttaṃ.
  1134. 1071134,194,575,44,56,1,91,10,Hīnarūpādi… pe… na maññati amanuññopi samāno samanuññabhāvasseva vasena maññanāya pavattanato.
  1135. 1071135,194,575,57,61,1,54,4,Nānupavattayati vikkhambhanavasena nandiyā dūrīkatattā.
  1136. 1071136,194,576,2,14,1,82,6,274. Uḷārasundarabhāvamukheneva anāgatesupi rūpādīsu taṇhādiṭṭhikappanā pavattatīti āha–
  1137. 1071137,194,576,15,25,1,24,4,‘‘ evaṃrūpo… pe… veditabbā’’ ti.
  1138. 1071138,194,577,2,75,1,330,35,"275. Vattabbaṃ {siyā}ti yathā nandiyā asamanvānayanajotanaṃ byatirekamukhena patiṭṭhapetuṃ,‘‘ atītaṃ na nvāgameyyā’’ ti uddesassa,‘‘ kathañca, bhikkhave, atītaṃ anvāgametī’’ tiādinā( ma. ni.3.273) vibhaṅgo vutto, evaṃ‘‘ paccuppannañca yo dhamman’’ tiādikassa uddesassa byatirekamukhena vibhaṅge vuccamāne vipassanāpaṭikkhepavasena,‘‘ kathañca… pe… vattabbaṃ siyā’’ ti vuttaṃ. "
  1139. 1071139,194,577,76,107,1,226,19,"Tayidaṃ paramagambhīraṃ satthudesanānayaṃ anupadhāretvā coditaṃ, yasmā‘‘ paccuppannañca yo dhamman’’ tiādikassa uddesassa byatirekamukheneva vipassanāpaṭikkhepavasena,‘‘ kathañca, bhikkhave, paccuppannesū’’ ti vibhaṅgadesanā sampavattati. "
  1140. 1071140,194,577,108,116,1,24,4,Tenāha‘‘ yasmā panā’’ tiādi.
  1141. 1071141,194,577,117,123,1,34,5,Tattha tassā {evā}ti vipassanāya eva.
  1142. 1071142,194,577,124,150,1,154,18,"Abhāvaṃ dassetuṃ saṃhīratīti mātikaṃ {uddharitvā}ti kathetukamyatāya mātikāvasena paduddhāraṃ katvā,‘‘ idha, bhikkhave, asutavā sutavā’’ ti ca ādinā vitthāro vutto. "
  1143. 1071143,194,577,151,173,1,198,20,"Vipassanāya {abhāvato}ti vipassanāya abhāvitatāya avikkhambhitatāya taṇhādiṭṭhīhi sapattehi viya tattha tattha ṭhapanāya ākaḍḍhīyati, tattha tattha visaye tato eva apāyasamuddaṃ saṃsārasamuddaṃ ānīyati. "
  1144. 1071144,194,577,174,177,1,39,3,Sukkapakkho vuttavipariyāyena veditabbo.
  1145. 1071145,194,577,178,180,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  1146. 1071146,194,578,2,5,1,53,3,Bhaddekarattasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1147. 1071147,194,579,2,4,1,31,2,2 . Ānandabhaddekarattasuttavaṇṇanā
  1148. 1071148,194,580,2,27,1,168,18,"276. Bahiddhā puthuttārammaṇato nivattetvā ekasmiṃyeva ārammaṇe cittassa sammadeva layanaṃ appanaṃ paṭisallānaṃ, yo koci samāpattivihāro, idha pana ariyavihāro adhippetoti āha–"
  1149. 1071149,194,580,28,35,1,27,3,‘‘ paṭisallānā vuṭṭhito’’ tiādi.
  1150. 1071150,194,580,36,40,1,47,4,Jānantova bhagavā kathāsamuṭṭhāpanatthaṃ pucchi.
  1151. 1071151,194,580,41,42,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  1152. 1071152,194,580,43,60,1,59,7,"‘‘ jānantāpi tathāgatā pucchanti, jānantāpi na pucchantī’’ tiādi( pārā.16). "
  1153. 1071153,194,581,2,11,1,36,3,278. {Sādhukāramadāsī}ti sādhusaddaṃ sāvesi.
  1154. 1071154,194,581,12,18,1,46,6,Taṃ pana pasaṃsā hotīti pasaṃsattho sādhusaddo.
  1155. 1071155,194,581,19,27,1,28,4,Tenāha‘‘ desanaṃ pasaṃsanto’’ ti.
  1156. 1071156,194,581,28,40,1,124,11,"Vijjamānehi vaṇṇehi guṇavante udaggatākaraṇaṃ sampahaṃsanaṃ, kevalaṃ guṇasaṃkittanavasena thomanā pasaṃsāti ayametesaṃ viseso. "
  1157. 1071157,194,582,2,5,1,59,3,Ānandabhaddekarattasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1158. 1071158,194,583,2,4,1,36,2,3 . Mahākaccānabhaddekarattasuttavaṇṇanā
  1159. 1071159,194,584,2,15,1,56,7,"279. Uṇhabhāvena tapanato tapaṃ udakaṃ etassāti tapodā, rahado. "
  1160. 1071160,194,584,16,24,1,32,4,Tenāha‘‘ tattodakassa rahadassā’’ ti.
  1161. 1071161,194,584,25,37,1,75,7,"Saṅkhepena vuttamatthaṃ vitthārato dassetuṃ,‘‘ vebhārapabbatassā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1162. 1071162,194,584,38,45,1,49,6,"Tato udakarahadato, taṃ rahadaṃ upanissāyāti attho. "
  1163. 1071163,194,584,46,56,1,79,10,Nāgabhavanāgatopi hi so rahado tato upari manussaloke jalāsayena sambaddho hoti.
  1164. 1071164,194,584,57,59,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  1165. 1071165,194,584,60,69,1,27,5,‘‘ tapodā nāma nadī sandatī’’ ti.
  1166. 1071166,194,584,70,80,1,67,8,"{Edisā}ti kuthitā uṇhā, anvatthanāmavasena tapodāti ca vuccatīti attho. "
  1167. 1071167,194,584,81,87,1,58,5,{Petaloko}ti petānaṃ vasanaṭṭhānaṃ paccekanirayaṃ sandhāyāha.
  1168. 1071168,194,584,88,93,1,36,4,Imassa pana {ārāmassā}ti tapodārāmassa.
  1169. 1071169,194,584,94,97,1,27,2,{Tato}ti tapodāsaṅkhātanadito.
  1170. 1071170,194,584,98,102,1,44,3,{Mahāudakarahado}ti mahāudakabharitaṃ pallalaṃ.
  1171. 1071171,194,585,2,12,1,38,4,"280. {Samiddho}ti uḷāro, paripuṇṇoyevāti attho. "
  1172. 1071172,194,585,13,20,1,67,6,"Ādimhi brahmacariyamassāti ādibrahmacariyo, so eva ādibrahmacariyako. "
  1173. 1071173,194,585,21,28,1,35,3,Tenāha‘‘ pubbabhāgappaṭipattibhūto’’ ti.
  1174. 1071174,194,585,29,39,1,76,6,‘‘ Atītaṃ anāgataṃ paccuppannan’’ ti addhabhedamukhena saṅkhatadhammabodhavacanaṃ.
  1175. 1071175,194,586,2,26,1,191,19,"282. Kāmaṃ khandhādivasena vibhajanaṃ sādhāraṇaṃ, paṭhamadutiyacatutthasuttesu pana khandhavasena vibhajanaṃ katvā idha tathā akatvā evaṃ desanāya ṭhapanaṃ tato aññathā āyatanavasena vibhajanatthaṃ. "
  1176. 1071176,194,586,27,37,1,91,10,Evaṃ vibhinnā hi saṅkhepavitthārato anavasesā sammasanupagā dhammā vibhajitvā dassitā honti;
  1177. 1071177,194,586,38,55,1,93,12,"ayaṃ kirettha bhagavato ajjhāsayo therena nayato gahitoti dassetuṃ,‘‘ imasmiṃ kirā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1178. 1071178,194,586,56,103,1,364,40,"Tattha dvādasāyatanavaseneva mātikaṃ {ṭhapesī}ti lokiyāni dvādasāyatanāni eva sandhāya mātikaṃ ṭhapesi, yathā tīsu suttesu khandhavasena vibhattaṃ, evaṃ yadi bhagavatā idhāpi vibhajanaṃ icchitaṃ siyā, tathā vibhajeyya, yasmā pana tathā avibhajitvāva gandhakuṭiṃ paviṭṭho, tasmā dvādasāyatanavasenevettha vibhajanaṃ bhagavatā ca adhippetanti nayaggāhe ṭhatvā thero vibhaji. "
  1179. 1071179,194,586,104,105,1,6,1,Tenāha–
  1180. 1071180,194,586,106,114,1,29,4,‘‘ nayaṃ paṭilabhitvā evamāhā’’ ti.
  1181. 1071181,194,586,115,120,1,32,5,Bhāriyaṃ katan ti dukkaraṃ kataṃ.
  1182. 1071182,194,586,121,131,1,90,10,Apade padaṃ dassitaṃ ākāse padaṃ kataṃ sādhāraṇassa atthassa visiṭṭhavisayatāya dassitattā.
  1183. 1071183,194,586,132,146,1,94,9,"Nikantiviññāṇan ti nikantitaṇhāya sampayuttaṃ viññāṇaṃ,‘‘ chandarāgappaṭibaddhaṃ hotī’’ ti vacanato. "
  1184. 1071184,194,586,147,151,1,54,4,Manoti bhavaṅgacittaṃ manodvārikajavanānaṃ dvārabhūtaṃ.
  1185. 1071185,194,587,2,12,1,56,5,283. Patthanāvasena {ṭhapesī}ti patthanāvasena cittaṃ pavattesi.
  1186. 1071186,194,588,2,3,1,56,2,Mahākaccānabhaddekarattasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā
  1187. 1071187,194,589,2,3,1,7,1,Samattā .
  1188. 1071188,194,590,2,4,1,40,2,4 . Lomasakakaṅgiyabhaddekarattasuttavaṇṇanā
  1189. 1071189,194,591,2,16,1,56,7,"286. Ghananicitalomo lomaso, ayaṃ pana appatāya {lomasako}ti āha–"
  1190. 1071190,194,591,17,35,1,108,11,"‘‘ īsakalomasākāratāyā’’ ti, lomasako aṅgiko lomasakakaṅgiyo, paṭhamo ka-kāro appattho, dutiyaṃ pana padavaḍḍhanameva. "
  1191. 1071191,194,591,36,39,1,47,3,Rattakambalasilāyan ti rattakambalavaṇṇasilāyaṃ.
  1192. 1071192,194,591,40,44,1,25,3,{Oruyhā}ti ākāsato otaritvā.
  1193. 1071193,194,591,45,52,1,74,7,Pāṭihāriyaṃ disvā dinnalābhasakkārassa asādiyanato manussapathe na vasanti.
  1194. 1071194,194,592,2,8,1,64,5,Dasahi {cakkavāḷasahassehī}ti nissakkavacanato āgantvāti adhippāyo.
  1195. 1071195,194,592,9,13,1,38,3,Sannipatitāhi {devatāhī}ti karaṇavacanaṃ.
  1196. 1071196,194,592,14,26,1,131,10,Paññāpayogamandatāya paṭivijjhituṃ asakkontānaṃ devānaṃ ñāṇassa tikkhavisadabhāvāpādanena samuttejetuṃ saṃvegajananatthaṃ… pe… abhāsi.
  1197. 1071197,194,592,27,35,1,48,6,"{Tatrā}ti tasmiṃ devasannipāte, tissaṃ vā desanāyaṃ. "
  1198. 1071198,194,592,36,42,1,49,4,"{Devattassā}ti devabhāvassa, dibbasampattiyāti attho. "
  1199. 1071199,194,592,43,47,1,47,4,Bhaddekarattassa suttassa etāti bhaddekarattiyā.
  1200. 1071200,194,593,2,9,1,64,7,Savanamukhena byañjanaso atthaso ca upadhāraṇaṃ uggaṇhananti āha–
  1201. 1071201,194,593,10,20,1,46,6,‘‘ tuṇhībhūto nisīditvā suṇanto uggaṇhāti nāmā’’ ti.
  1202. 1071202,194,593,21,24,1,36,3,Vācuggatakaraṇaṃ pariyāpuṇananti āha–
  1203. 1071203,194,593,25,35,1,45,6,‘‘ vācāya sajjhāyaṃ karonto pariyāpuṇāti nāmā’’ ti.
  1204. 1071204,194,593,36,48,1,77,10,"Ganthassa parihaṇaṃ dhāraṇaṃ, taṃ pana paresu patiṭṭhāpanaṃ pākaṭaṃ hotīti āha–"
  1205. 1071205,194,593,49,58,1,31,5,‘‘ aññesaṃ vācento dhāreti nāmā’’ ti.
  1206. 1071206,194,593,59,62,1,26,3,Sesaṃ heṭṭhā vuttanayameva.
  1207. 1071207,194,594,2,3,1,60,2,Lomasakakaṅgiyabhaddekarattasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā
  1208. 1071208,194,595,2,3,1,7,1,Samattā .
  1209. 1071209,194,596,2,4,1,29,2,5 . Cūḷakammavibhaṅgasuttavaṇṇanā
  1210. 1071210,194,597,2,12,1,66,4,289. {Aṅgasubhatāyā}ti aṅgānaṃ hatthapādādisarīrāvayavānaṃ sundarabhāvena.
  1211. 1071211,194,597,13,37,1,138,17,"Yaṃ apaccaṃ kucchitaṃ muddhaṃ vā, tattha loke māṇavavohāro, yebhuyyena sattā daharakāle suddhadhātukā hontīti vuttaṃ,‘‘ taruṇakāle vohariṃsū’’ ti. "
  1212. 1071212,194,597,38,41,1,27,2,{Adhipatittā}ti issarabhāvato.
  1213. 1071213,194,598,2,5,1,23,3,Samāhāran ti sannicayaṃ.
  1214. 1071214,194,598,6,30,1,204,21,"Paṇḍito {gharamāvase}ti yasmā appatarepi byayamāne bhogā khīyanti, appatarepi sañcayamāne vaḍḍhanti, tasmā viññujātiko kiñci byayaṃ akatvā ayameva uppādento gharāvāsaṃ anutiṭṭheyyāti lobhādesitamatthaṃ vadati. "
  1215. 1071215,194,599,2,7,1,24,3,Dhanalobhena … pe… nibbatto.
  1216. 1071216,194,599,8,15,1,50,7,Lobhavasikassa hi gati nirayo vā tiracchānayoni vā.
  1217. 1071217,194,599,16,17,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  1218. 1071218,194,599,18,30,1,91,8,"‘‘ nimittassādagathitaṃ vā, bhikkhave, viññāṇaṃ tiṭṭhamānaṃ tiṭṭhati anubyañjanassādagathitaṃ vā. "
  1219. 1071219,194,599,31,57,1,98,13,"Tasmiṃ samaye kālaṅkareyya, dvinnaṃ gatīnaṃ aññataraṃ gatiṃ vadāmi– nirayaṃ vā tiracchānayoniṃ vā’’ ti( saṃ. ni.4.235). "
  1220. 1071220,194,599,58,64,1,72,6,Niraye nibbattissati katokāsassa kammassa paṭibāhituṃ asakkuṇeyyabhāvato.
  1221. 1071221,194,600,2,11,1,56,5,Pattakkhandhaadhomukhabhāvaṃ sandhāya‘‘ onāmetvā’’ ti vuttaṃ.
  1222. 1071222,194,600,12,22,1,63,6,Brāhmaṇacārittassa bhāvitataṃ sandhāyāha‘‘ brahmaloke nibbatto’’ ti.
  1223. 1071223,194,600,23,45,1,103,15,"Taṃ pavattiṃ {pucchī}ti sutametaṃ mayā,‘‘ mayhaṃ pitā sunakho hutvā nibbatto’’ ti, etaṃ bhotā gotamena vuttanti. "
  1224. 1071224,194,600,46,51,1,37,5,Kimidaṃ vuttanti imaṃ pavattiṃ pucchi.
  1225. 1071225,194,601,2,11,1,53,7,"Tatheva {vatvā}ti yathā sunakhassa vuttaṃ, tatheva vatvā. "
  1226. 1071226,194,601,12,29,1,128,11,"Avisaṃvādanatthan ti,‘‘ todeyyabrāhmaṇo sunakho jāto’’ ti attano vacanassa avisaṃvādanatthaṃ, visaṃvādanābhāvadassanatthanti adhippāyo. "
  1227. 1071227,194,601,30,44,1,87,12,Ñātomhi {iminā}ti iminā mama puttena mayhaṃ purimajātiyaṃ pitāti evaṃ ñāto amhīti jānitvā.
  1228. 1071228,194,601,45,53,1,59,7,"Buddhānubhāvena kira sunakho tathā dasseti, na jātissaratāya. "
  1229. 1071229,194,601,54,59,1,59,5,Bhagavantaṃ disvā bhukkaraṇaṃ pana purimajātisiddhavāsanāya.
  1230. 1071230,194,601,60,64,1,51,4,Bhavapaṭicchannan ti bhavantarabhāvena paṭicchannaṃ.
  1231. 1071231,194,601,65,68,1,21,3,Nāma -saddo sambhāvane.
  1232. 1071232,194,601,69,74,1,68,5,Paṭisandhiantaran ti aññajātipaṭisandhiggahaṇena heṭṭhimajātaṃ gatiṃ.
  1233. 1071233,194,601,75,83,1,83,7,"Aṅgavijjāpāṭhako kiresa, tena appāyukadīghāyukatādivasena cuddasa pañhe abhisaṅkhari; "
  1234. 1071234,194,601,84,96,1,90,9,"evaṃ kirassa ahosi,‘‘ imesaṃ sattānaṃ appāyukatādayo visesā aṅgapaccaṅgavasena sallakkhiyanti. "
  1235. 1071235,194,601,97,110,1,64,10,Na kho panetaṃ yuttaṃ‘ aṅgapaccaṅgāni yāva tesaṃ tesaṃ kāraṇan’ ti;
  1236. 1071236,194,601,111,115,1,40,4,tasmā bhavitabbamettha aññeneva kāraṇena.
  1237. 1071237,194,601,116,132,1,100,13,"Samaṇo gotamo taṃ kāraṇaṃ vibhajitvā kathessati, evāyaṃ sabbaññūti nicchayo me apaṇṇako bhavissatī’’ ti. "
  1238. 1071238,194,601,133,147,1,108,11,"Apare pana bhaṇanti,‘‘ tiracchānagataṃ manussaṃ vā āvisitvā icchitatthakasāvanaṃ nāma mahāmantavijjāvasena hoti; "
  1239. 1071239,194,601,148,156,1,64,8,tasmā na ettāvatā samaṇassa gotamassa sabbaññutā sunicchitā hoti.
  1240. 1071240,194,601,157,171,1,103,13,"Yaṃ nūnāhaṃ kammaphalamassa uddissa pañhaṃ puccheyyaṃ, tattha ca me cittaṃ ārādhento pañhaṃ byākarissati. "
  1241. 1071241,194,601,172,183,1,65,9,Evāyaṃ sabbaññūti vinicchayo me bhavissatīti te pañhe pucchatī’’ ti.
  1242. 1071242,194,602,2,8,1,40,5,"Bhaṇḍakan ti sāpateyyaṃ, santakanti attho. "
  1243. 1071243,194,602,9,17,1,80,7,"Kammunā dātabbaṃ ādiyantīti kammadāyādā, attanā katūpacitakammaphalabhāgīti attho. "
  1244. 1071244,194,602,18,60,1,172,21,"Taṃ pana kammadāyajjaṃ kāraṇopacārena vadanto,‘‘ kammaṃ etesaṃ dāyajjaṃ bhaṇḍakanti attho’’ ti āha– yathā‘‘ kusalānaṃ, bhikkhave, dhammānaṃ samādānahetu evamidaṃ puññaṃ pavaḍḍhatī’’ ti( dī. ni.3.80). "
  1245. 1071245,194,602,61,74,1,80,11,"Yavati phalaṃ sabhāvato bhinnampi abhinnaṃ viya missitaṃ hoti, etenāti {yonī}ti āha–"
  1246. 1071246,194,602,75,84,1,29,5,‘‘ kammaṃ etesaṃ yoni kāraṇan’’ ti.
  1247. 1071247,194,602,85,93,1,60,7,"Mamattavasena bajjhati saṃbajjhatīti bandhu, ñāti sālohito ca. "
  1248. 1071248,194,602,94,98,1,37,4,Kammaṃ pana ekantasambandhamevāti āha–
  1249. 1071249,194,602,99,107,1,23,4,‘‘ kammaṃ etesaṃ bandhū’’ ti.
  1250. 1071250,194,602,108,111,1,19,2,{Patiṭṭhā}ti avassayo.
  1251. 1071251,194,602,112,129,1,117,16,"Kammasadiso hi sattānaṃ avassayo natthi, añño koci issaro brahmā vā na karoti tādisaṃ kattuṃ sajjituṃ asamatthabhāvato. "
  1252. 1071252,194,602,130,138,1,76,7,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ visuddhimaggasaṃvaṇṇanāyaṃ vuttanayena veditabbaṃ. "
  1253. 1071253,194,602,139,152,1,88,9,"{Kammamevā}ti kasmā avadhāritaṃ, nanu kilesāpi sattānaṃ hīnapaṇītabhāvakāraṇaṃ, na kevalanti ? "
  1254. 1071254,194,602,153,161,1,82,7,"Saccametaṃ, kilesapayogena vipākavaṭṭaṃ nibbattaṃ kammapavattitamevāti katvā vuttaṃ."
  1255. 1071255,194,602,162,181,1,120,15,‘‘ Kathitassa atthaṃ na sañjānāsī’’ ti saṅkhepato vatvā nanu bhagavā mahākāruṇiko paresaṃ ñāpanatthameva dhammaṃ desetīti āha–
  1256. 1071256,194,602,182,189,1,25,3,‘‘ mānanissito kiresā’’ tiādi.
  1257. 1071257,194,603,2,22,1,91,12,"290. {Samattenā}ti pariyattena, yathā taṃ phalaṃ dātuṃ samatthaṃ hoti, evaṃ katena, upacitenāti attho. "
  1258. 1071258,194,603,23,37,1,63,10,Tādisaṃ pana attano kicce anūnaṃ nāma hotīti āha‘‘ paripuṇṇenā’’ ti.
  1259. 1071259,194,603,38,47,1,74,8,{Samādinnenā}ti ettha samādānaṃ nāma taṇhādiṭṭhīhi gahaṇaṃ parāmasananti āha–
  1260. 1071260,194,603,48,55,1,24,3,‘‘ gahitena parāmaṭṭhenā’’ ti.
  1261. 1071261,194,603,56,62,1,49,5,"Paṭipajjati etāya sugatiduggatīti paṭipadā, kammaṃ. "
  1262. 1071262,194,603,63,73,1,34,6,Tathā hi taṃ‘‘ kammapatho’’ ti vuccati.
  1263. 1071263,194,604,2,5,1,14,2,{Esā}ti paṭipadā.
  1264. 1071264,194,604,6,20,1,88,9,"Dubbalaṃ upaghātakameva siyāti upapīḷakassa visayaṃ dassetuṃ,‘‘ balavakammenā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1265. 1071265,194,604,21,24,1,28,2,{Balavakammenā}ti puññakammena.
  1266. 1071266,194,604,25,32,1,31,5,Vadati {nāmā}ti vadanto viya hoti .
  1267. 1071267,194,604,33,44,1,85,10,"Nibbattāpeyyan ti kasmā vuttaṃ, nanu upapīḷakasabhāvaṃ kammaṃ janakasabhāvaṃ na hotīti? "
  1268. 1071268,194,604,45,64,1,167,17,"Sabbametaṃ parikappanavacanaṃ, yathā manussā paccatthikaṃ paṭipakkhaṃ kiñci kātuṃ asamatthāpi keci ālambanavasena samatthā viya attānaṃ dassenti, evaṃsampadamidanti keci. "
  1269. 1071269,194,604,65,104,1,290,34,"Apare pana bhaṇanti– yassidaṃ kammassavipākaṃ pīḷeti, sace tasmiṃ anokāse eva sayaṃ vipaccituṃ okāsaṃ labheyya, apāyesu eva taṃsamaṅgipuggalaṃ nibbattāpeyya, yasmā taṃ kammaṃ balavaṃ hutvā avasesapaccayasamavāyena vipaccituṃ āraddhaṃ, tasmā itaraṃ tassa vipākaṃ vibādhentaṃ upapīḷakaṃ nāma jātaṃ. "
  1270. 1071270,194,604,105,116,1,68,7,Etadatthameva cettha‘‘ balavakammena nibbattan’’ ti balavaggahaṇaṃ kataṃ.
  1271. 1071271,194,604,117,136,1,150,17,"Kiccavasena hi nesaṃ kammānaṃ etā samaññā, yadidaṃ upapīḷakaṃ upacchedakaṃ janakaṃ upatthambhakanti, na kusalāni viya upatthambhāni honti nibbattatthāya. "
  1272. 1071272,194,604,137,145,1,89,7,{Pīḷetvā}ti viheṭhetvā paṭighāṭanādivasena ucchutelayantādayo viya ucchutilādike vibādhetvā.
  1273. 1071273,194,604,146,149,1,19,3,Nirojan ti nittejaṃ.
  1274. 1071274,194,604,150,153,1,18,3,Niyūsan ti nirasaṃ.
  1275. 1071275,194,604,154,157,1,19,3,Kasaṭan ti nissāraṃ.
  1276. 1071276,194,604,158,161,1,23,3,Parissayan ti upaddavaṃ.
  1277. 1071277,194,605,2,27,1,136,15,"Idāni parissayassa upanayanākāraṃ dassentena tattha,‘‘ dārakassā’’ tiādiṃ vatvā bhogānaṃ vināsanākāraṃ dassetuṃ, puna‘‘ dārakassā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1278. 1071278,194,605,28,31,1,30,2,{Kumbhadohanā}ti kumbhapūrakhīrā.
  1279. 1071279,194,605,32,35,1,19,2,{Gomaṇḍale}ti goyūthe.
  1280. 1071280,194,606,2,13,1,100,9,Aṭṭhusabhagamanaṃ {katvā}ti aṭṭhausabhappamāṇaṃ padesaṃ paccatthikaṃ uddissa dhanuggaho anuyāyiṃ katvā.
  1281. 1071281,194,606,14,17,1,12,3,Tan ti saraṃ.
  1282. 1071282,194,606,18,21,1,18,2,{Añño}ti paccatthiko.
  1283. 1071283,194,606,22,28,1,51,6,Tattheva pāteyya accāsannaṃ katvā sarassa khittattā.
  1284. 1071284,194,606,29,33,1,50,4,Vāḷamacchodakan ti makarādivāḷamacchavantaṃ udakaṃ.
  1285. 1071285,194,607,2,10,1,106,7,"Paṭisandhinibbattakaṃ kammaṃ janakakammaṃ nāma paripuṇṇavipākadāyibhāvato, na pavattivipākamattanibbattakaṃ. "
  1286. 1071286,194,607,11,17,1,71,5,{Bhogasampadādī}ti ādi -saddena ārogyasampadādi-parivārasampadādīni gaṇhāti.
  1287. 1071287,194,607,18,24,1,65,6,Na dīghāyukatādīni hi appāyukatāsaṃvattanikena kammunā nibbattāni;
  1288. 1071288,194,607,25,29,1,48,4,aññaṃ dīghāyukatākaraṇena upatthambhetuṃ sakkoti;
  1289. 1071289,194,607,30,37,1,73,7,na atidubbaṇṇaṃ appesakkhaṃ nīcakulīnaṃ duppaññaṃ vā vaṇṇavantatādivasena.
  1290. 1071290,194,607,38,56,1,98,12,"Tathā hi vakkhati,‘‘ imasmiṃ pana pañhavissajjane’’ tiādi, taṃ pana nidassanavasena vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  1291. 1071291,194,608,2,5,1,32,2,{Purimānī}ti upapīḷakopacchedakāni.
  1292. 1071292,194,608,6,18,1,84,8,Upapīḷakupaghātā nāma kusalavipākapaṭibāhakāti adhippāyena‘‘ dve akusalānevā’’ ti vuttaṃ.
  1293. 1071293,194,608,19,34,1,124,13,"Upatthambhakaṃ {kusalamevā}ti ettha yathā janakaṃ ubhayasabhāvaṃ, evaṃ itaresampi ubhayasabhāvatāya vuccamānāya na koci virodho. "
  1294. 1071294,194,608,35,47,1,144,11,Devadattādīnañhi nāgādīnaṃ ito anuppavacchitānaṃ petādīnañca narakādīsu akusalakammavipākassa upatthambhanupapīḷanupaghātanāni na na sambhavanti.
  1295. 1071295,194,608,48,64,1,129,15,"Evañca katvā yā heṭṭhā bahūsu ānantariyesu ekena gahitapaṭisandhikassa itaresaṃ tassa anubalappadāyitā vuttā, sāpi samatthitā hoti. "
  1296. 1071296,194,608,65,77,1,126,11,"Yasmiñhi kamme kate janakanibbattaṃ kusalaphalaṃ vā akusalaphalaṃ vā byādhidhātusamatādinimittaṃ vibādhīyati, tamupatthambhakaṃ. "
  1297. 1071297,194,608,78,90,1,105,11,"Yasmiṃ pana kate jātisamatthassa paṭisandhiyaṃ pavattiyañca vipākakaṭattārūpānaṃ uppatti hoti, taṃ janakaṃ. "
  1298. 1071298,194,608,91,110,1,205,18,"Yasmiṃ pana kate aññena janitassa iṭṭhassa vā aniṭṭhassa vā phalassa vibādhāvicchedapaccayānuppattiyā upabrūhanapaccayuppattiyā ca janakasāmatthiyānurūpaṃ parivutticiratarapabandhā hoti, etaṃ upatthambhakaṃ. "
  1299. 1071299,194,608,111,123,1,118,11,"Tathā yasmiṃ kate janakanibbattaṃ kusalaphalaṃ akusalaphalaṃ vā byādhidhātusamatādinimittaṃ vibādhīyati, taṃ upapīḷakaṃ. "
  1300. 1071300,194,608,124,138,1,149,13,"Yasmiṃ pana kate janakasāmatthiyavasena ciratarapabandhārahampi samānaṃ phalaṃ vicchedakapaccayuppattiyā vicchijjati, taṃ upaghātakanti ayamettha sāro. "
  1301. 1071301,194,609,2,7,1,21,3,{Tatthā}ti tesu kammesu.
  1302. 1071302,194,609,8,12,1,44,3,{Upacchedakakammenā}ti āyuno upaghātakakammena.
  1303. 1071303,194,609,13,25,1,81,8,Svāyamupaghātakabhāvo dvidhā icchitabboti taṃ dassetuṃ‘‘ pāṇātipātinā’’ tiādi vuttaṃ.
  1304. 1071304,194,609,26,31,1,59,5,Na sakkoti pāṇātipātakammunā santānassa tathābhisaṅkhatattā.
  1305. 1071305,194,609,32,45,1,111,12,"Yasmiñhi santāne nibbattaṃ, tassa tena abhisaṅkhatatā avassaṃ icchitabbā tattheva tassa vipākassa vinibandhanato. "
  1306. 1071306,194,609,46,60,1,125,13,"Etena kusalassa kammassa āyūhanakkhaṇeyeva pāṇātipāto tādisaṃ sāmatthiyupaghātaṃ karotīti dasseti, tato kammaṃ appaphalaṃ hoti."
  1307. 1071307,194,609,61,74,1,99,9,‘‘ Dīghāyukā’’ tiādinā upaghātasāmatthiyena khette uppannasassaṃ viya upapattiniyāmakā dhammāti dasseti.
  1308. 1071308,194,609,75,87,1,136,12,Upapatti niyatavisese vipaccituṃ okāse karonte eva kusalakamme ākaḍḍhiyamānapaṭisandhikaṃ pāṇātipātakammaṃ appāyukatthāya niyametīti āha–
  1309. 1071309,194,609,88,98,1,47,6,‘‘ paṭisandhimeva vā niyāmetvā appāyukaṃ karotī’’ ti.
  1310. 1071310,194,609,99,107,1,107,8,Pāṇātipātacetanāya accantakaṭukavipākattā sanniṭṭhānacetanāya niraye nibbattati tassā atthassa khīṇābhāvato;
  1311. 1071311,194,609,108,114,1,33,6,itare pana na tathā bhāriyāti āha–
  1312. 1071312,194,609,115,125,1,16,4,‘‘ pubbā… pe… hotī’’ ti.
  1313. 1071313,194,609,126,135,1,60,8,"Idha pana yaṃ heṭṭhā vuttasadisaṃ, taṃ vuttanayena veditabbaṃ. "
  1314. 1071314,194,610,2,8,1,56,5,{Manussāmanussaparissayā}ti mānusakā amānusakā ca upaddavā.
  1315. 1071315,194,610,9,12,1,21,2,{Purato}ti pubbadvārato.
  1316. 1071316,194,610,13,16,1,27,2,{Pacchato}ti pacchimavatthuto.
  1317. 1071317,194,610,17,25,1,57,6,"{Pavaṭṭamānā}ti parijanassa, devatānaṃ vā desena pavaṭṭamānā. "
  1318. 1071318,194,610,26,30,1,26,3,{Parehī}ti purātanehi parehi.
  1319. 1071319,194,610,31,35,1,47,4,Sammukhībhāvan ti sāmibhāvavasena paccakkhattaṃ.
  1320. 1071320,194,610,36,39,1,22,3,Āharitvā denti iṇāyikā.
  1321. 1071321,194,610,40,43,1,27,2,{Kammantā}ti vaṇijjādikammāni.
  1322. 1071322,194,610,44,49,1,58,5,Apāṇātipātakamman ti pāṇātipātassa paṭipakkhabhūtaṃ kammaṃ;
  1323. 1071323,194,610,50,54,1,47,4,pāṇātipātā virativasena pavattitakammanti attho.
  1324. 1071324,194,610,55,60,1,58,4,Dīghāyukasaṃvattanikaṃ hoti vipākassa kammasarikkhabhāvato .
  1325. 1071325,194,610,61,70,1,105,8,Iminā {nayenā}ti iminā appāyukadīghāyukasaṃvattanikesu kammesu yathāvuttena taṃ saṃvattanikavibhāvananayena.
  1326. 1071326,194,611,2,9,1,111,6,{Viheṭhanakammādīnipī}ti pi -saddena kodhaissāmanakamaccherathaddhaaviddasubhāvavasena pavattitakammāni saṅgaṇhāti.
  1327. 1071327,194,611,10,23,1,90,11,"{Tathevā}ti yathā pāṇātipātakammaṃ atthato evaṃ vadati nāmāti vuttaṃ, tatheva vadamānāni viya."
  1328. 1071328,194,611,24,67,1,206,22,"‘‘ Yaṃ yadevātipatthenti, sabbametena labbhatī’’ ti( khu. pā.8.10) vacanato yathā sabbakusalaṃ sabbāsaṃ sampattīnaṃ upanissayo, evaṃ sabbaṃ akusalaṃ sabbāsaṃ vipattīnaṃ upanissayoti,‘‘ upapīḷanena nibbhogataṃ āpādetvā’’ tiādi vuttaṃ . "
  1329. 1071329,194,611,68,74,1,50,6,Tathā hi pāṇātipātakammavasenapi ayaṃ nayo dassito.
  1330. 1071330,194,611,75,83,1,107,7,{Aviheṭhanādīnī}ti ettha ādi -saddena akkodhana-anissāmana-dāna-anatimāna-viddasubhāvena pavattakammāni saṅgaṇhāti.
  1331. 1071331,194,612,2,18,1,58,7,293. Issā mano etassāti {issāmanako}ti āha‘‘ issāsampayuttacitto’’ ti.
  1332. 1071332,194,612,19,23,1,38,3,{Upakkosanto}ti akkosavatthūhi akkosanto.
  1333. 1071333,194,612,24,32,1,69,7,Issaṃ {bandhatī}ti issaṃ anubandhati issāsahitameva cittaṃ anupavatteti.
  1334. 1071334,194,612,33,37,1,34,3,{Appesakkho}ti appānubhāvo appaññāto.
  1335. 1071335,194,612,38,46,1,22,4,Tenāha‘‘ na paññāyatī’’ ti.
  1336. 1071336,194,612,47,60,1,74,9,Sā panassa appānubhāvatā parivārābhāvena pākaṭā hotīti āha‘‘ appaparivāro’’ ti.
  1337. 1071337,194,613,2,18,1,79,11,294. Macchariyavasena na dātā {hotī}ti sabbaso deyyadhammassa abhāvena na dātā na hoti.
  1338. 1071338,194,613,19,26,1,57,7,Amaccharī hi puggalo sati deyyadhamme yathārahaṃ detiyeva.
  1339. 1071339,194,614,2,19,1,77,8,"295. Abhivādetabbaṃ khettavasena matthakappattaṃ dassetuṃ,‘‘ buddhaṃ vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1340. 1071340,194,614,20,29,1,110,8,"Aññepi mātupitujeṭṭhabhātarādayo abhivādanādiarahā santi, tesu thaddhādivasena karaṇaṃ nīcakulasaṃvattanikameva. "
  1341. 1071341,194,614,30,36,1,37,6,Na hi pavatte sakkā kātunti sambandho.
  1342. 1071342,194,614,37,43,1,54,6,Tena pavattivipākadāyino kammassa visayo esoti dasseti.
  1343. 1071343,194,614,44,52,1,33,4,Tenāha‘‘ paṭisandhimeva panā’’ tiādi.
  1344. 1071344,194,615,2,12,1,57,5,296. {Aparipucchanenā}ti aparipucchāmattena niraye na nibbattati;
  1345. 1071345,194,615,13,38,1,145,15,"aparipucchāhetu pana kattabbākaraṇādīhi siyā nirayanibbattīti pāḷiyaṃ,‘‘ na paripucchitā hotī’’ tiādi vuttanti dassento,‘‘ aparipucchako panā’’ tiādimāha. "
  1346. 1071346,194,615,39,45,1,61,5,Yathānusandhiṃ {pāpesī}ti desanaṃ yathānusandhiniṭṭhānaṃ pāpesi.
  1347. 1071347,194,615,46,49,1,33,3,Sesaṃ vuttanayattā suviññeyyameva.
  1348. 1071348,194,616,2,5,1,57,3,Cūḷakammavibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1349. 1071349,194,617,2,4,1,29,2,6 . Mahākammavibhaṅgasuttavaṇṇanā
  1350. 1071350,194,618,2,14,1,58,7,298. Kammassa moghabhāvo nāma phalena tucchatā phalābhāvoti āha–
  1351. 1071351,194,618,15,23,1,27,4,‘‘ moghanti tucchaṃ aphalan’’ ti.
  1352. 1071352,194,618,24,29,1,40,5,Tathaṃ bhūtan ti saccasaddassa atthamāha.
  1353. 1071353,194,618,30,43,1,57,8,Paribbājako pana‘‘ saccan’’ ti iminā tameva saphalanti vadati.
  1354. 1071354,194,618,44,49,1,55,5,Saphalañhi kammaṃ satthu abhimatamanokammanti adhippāyo.
  1355. 1071355,194,618,50,58,1,38,4,Idañca‘‘ moghaṃ kāyakamman’’ tiādivacanaṃ.
  1356. 1071356,194,618,59,64,1,33,4,Taṃ {gahetvā}ti paramparāya gahetvā.
  1357. 1071357,194,618,65,69,1,29,3,{Esā}ti potaliputto paribbājako.
  1358. 1071358,194,618,70,73,1,38,3,Abhisaññānirodhakathaṃ sandhāya vadati.
  1359. 1071359,194,618,74,80,1,40,6,Sāpi hi titthiyānaṃ antare pākaṭā jātāti.
  1360. 1071360,194,618,81,84,1,22,2,{Thero}ti samiddhitthero.
  1361. 1071361,194,618,85,110,1,167,19,"Yathā bhagavatā vuttaṃ, tato ca aññathāva dosāropanabhayena gahetvā tato bhagavantaṃ thero rakkhatīti adhippāyena paribbājako,‘‘ parirakkhitabbaṃ maññissatī’’ ti avocāti āha–"
  1362. 1071362,194,618,111,120,1,52,5,‘‘ parirakkhitabbanti garahato mocanena rakkhitabban’’ ti.
  1363. 1071363,194,618,121,125,1,35,4,Sañcetanā assa atthīti sañcetanikaṃ.
  1364. 1071364,194,618,126,135,1,81,9,Kamman ti sañcetanikassapi kammassa attano samaye icchitattā paribbājakena vuttaṃ.
  1365. 1071365,194,619,2,12,1,62,6,Saṅkhatasaṅkhāratāya rūpameva‘‘ tilamattampi saṅkhāran’’ ti vuttaṃ.
  1366. 1071366,194,619,13,14,1,6,1,Tenāha–
  1367. 1071367,194,619,15,22,1,26,3,‘‘ maṃsacakkhunāva passatī’’ ti.
  1368. 1071368,194,619,23,33,1,81,8,"Samāgamadassanaṃ {sandhāyā}ti katthacipi tassa dassanaṃ sandhāya, na pariññādassanaṃ. "
  1369. 1071369,194,619,34,36,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  1370. 1071370,194,619,37,45,1,33,4,‘‘ kuto panevarūpaṃ kathāsallāpan’’ ti.
  1371. 1071371,194,620,2,9,1,30,3,299. Vaṭṭadukkhan ti saṃsāradukkhaṃ.
  1372. 1071372,194,620,10,13,1,50,3,Kilesadukkhan ti kilesasambhavarāgapariḷāhadukkhaṃ.
  1373. 1071373,194,620,14,22,1,61,7,"Saṅkhāradukkhan ti yadaniccaṃ, taṃ dukkhanti evaṃ vuttadukkhaṃ. "
  1374. 1071374,194,620,23,42,1,143,17,"Sace bhāsitaṃ {bhaveyyā}ti imaṃ īdisaṃ dukkhaṃ sandhāya āyasmatā samiddhinā bhāsitaṃ siyā nu bhagavā, avibhajitvā byākaraṇaṃ yuttamevāti adhippāyo. "
  1375. 1071375,194,621,2,14,1,69,7,"300. Ummaṅgan ti ummujjanaṃ, kathāmuḷhena antarā aññāṇavisayapañhā ummaṅgaṃ. "
  1376. 1071376,194,621,15,16,1,6,1,Tenāha–
  1377. 1071377,194,621,17,28,1,50,6,‘‘ pañhāummaṅgan’’ ti neva {dibbacakkhunā}ti kasmā vuttaṃ.
  1378. 1071378,194,621,29,35,1,49,6,Na hi taṃ ayoniso ummujjanaṃ dibbacakkhuvisayanti?
  1379. 1071379,194,621,36,45,1,88,8,"Kāmañcetaṃ na dibbacakkhuvisayaṃ, dibbacakkhuparibhaṇḍañāvisayaṃ pana siyāti tathā vuttaṃ. "
  1380. 1071380,194,621,46,55,1,86,8,{Adhippāyenevā}ti udāyittherassa adhippāyeneva gayhamānena taṃ ayoniyo ummujjanaṃ aññāsi.
  1381. 1071381,194,621,56,62,1,56,6,Sannisīdituṃ pubbe nisinnākārena sannisīdituṃ na sakkoti.
  1382. 1071382,194,621,63,79,1,96,10,"Samiddhittherena anabhisaṅkhatasseva atthassa kathitattā,‘‘ yaṃ abhūtaṃ, tadeva kathessatī’’ ti vuttaṃ. "
  1383. 1071383,194,621,80,89,1,30,4,Tenāha ‘‘ ayoniso ummujjissatī’’ ti.
  1384. 1071384,194,621,90,105,1,75,10,"Tisso vedanā pucchitā,‘‘ kiṃ so vediyatī’’ ti avibhāgena vediyamānassa jātitattā. "
  1385. 1071385,194,621,106,110,1,39,4,Sukhāya vedanāya hitanti sukhavedaniyaṃ.
  1386. 1071386,194,621,111,113,1,6,1,Tenāha –
  1387. 1071387,194,621,114,121,1,30,3,‘‘ sukhavedanāya paccayabhūtan’’ ti.
  1388. 1071388,194,621,122,131,1,33,3,"{Sesesū}ti,‘‘ dukkhavedaniyan’’ tiādīsu. "
  1389. 1071389,194,622,2,18,1,105,10,"Heṭṭhā {tikajjhānacetanā}ti ettha,‘‘ kusalato’’ ti adhikārato rūpāvacarakusalato heṭṭhā tikajjhānacetanāti attho. "
  1390. 1071390,194,622,19,23,1,54,3,{Etthā}ti etesu kāmāvacararūpāvacarasukhavedaniyakammesu.
  1391. 1071391,194,622,24,32,1,76,7,{Adukkhamasukhampī}ti pi -saddena iṭṭhārammaṇe sukhampīti imamatthaṃ sampiṇḍeti.
  1392. 1071392,194,623,2,21,1,104,13,"Yadi kāyadvāre pavattato aññattha adukkhamasukhaṃ janeti, atha kasmā,‘‘ dukkhasseva jananato’’ ti vuttanti āha–"
  1393. 1071393,194,623,22,30,1,21,4,‘‘ sā pana vedanā’’ tiādi.
  1394. 1071394,194,624,2,7,1,66,4,{Catutthajjhānacetanā}ti ettha arūpāvacarakusalacetanātipi vattabbaṃ.
  1395. 1071395,194,624,8,44,1,290,26,"Yathā hi‘‘ kāyena vācāya manasā’’ ti ettha yathālābhaggahaṇavasena manasā sukhavedaniyaṃ adukkhamasukhavedaniyanti ayamattho arūpāvacarakusalepi labbhatīti sukhampi janeti ukkaṭṭhassa ñāṇasampayuttakusalassa soḷasavipākacittanibbattanato, ayañca nayo heṭṭhā,‘‘ adukkhamasukhampī’’ ti etthāpi vattabbo. "
  1396. 1071396,194,624,45,64,1,115,13,"Pubbe pariyāyato dukkhavedanā vuttā, suttantasaṃvaṇṇanā hesāti idāni nippariyāyato puna dassetuṃ,‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1397. 1071397,194,624,65,70,1,52,5,Tena ettha dukkhavedaniyaṃ pavattivaseneva vaṭṭatīti.
  1398. 1071398,194,624,71,84,1,148,12,{Etassā}ti dukkhavedaniyassa pavattivaseneva yujjamānattā etassa vasena sabbaṃ sukhavedaniyaṃ adukkhamasukhavedaniyañca pavattivaseneva vattuṃ vaṭṭati.
  1399. 1071399,194,625,2,5,1,16,2,{Ālayo}ti abhiruci.
  1400. 1071400,194,625,6,15,1,85,8,"Mahākammavibhaṅgañāṇan ti mahati kammavibhajane ñāṇaṃ, mahantaṃ vā kammavibhajanañāṇaṃ. "
  1401. 1071401,194,625,16,25,1,50,8,"Bhājanaṃ nāma niddeso, ayaṃ pana uddesoti katvā āha–"
  1402. 1071402,194,625,26,37,1,36,5,‘‘ katame cattāro… pe… mātikāṭṭhapanan’’ ti.
  1403. 1071403,194,626,2,15,1,129,8,"301. Pāṭiyekko anusandhi yathāuddiṭṭhassa mahākammavibhaṅgañāṇassa abhājanabhāvato, pucchānusandhiajjhāsayānusandhīsu ca anantogadhattā. "
  1404. 1071404,194,626,16,24,1,21,4,Tenāha‘‘ idaṃ hī’’ tiādi.
  1405. 1071405,194,626,25,42,1,109,11,"Idaṃ ārammaṇaṃ {katvā}ti idha,‘‘ pāṇātipātiṃ adinnādāyin’’ tiādinā puggalādhiṭṭhānena vuttaṃ kammavibhaṅgaṃ ārabbha. "
  1406. 1071406,194,626,43,49,1,42,5,Imaṃ paccayaṃ {labhitvā}ti tasseva vevacanaṃ.
  1407. 1071407,194,626,50,84,1,180,23,"Idaṃ dassanaṃ {gaṇhantī}ti idaṃ,‘‘ atthi kira, bho, pāpakāni kammāni, natthi kira, bho, pāpakāni kammānī’’ ti ca ādīni hatthidassakaandhāviya diṭṭhamatte eva ṭhatvā acittakadassanañca gaṇhanti. "
  1408. 1071408,194,626,85,125,1,256,28,"Vīriyaṃ kilesānaṃ ātāpanavasena ātappaṃ, tadeva padahavasena padhānaṃ, punappunaṃ yuñjanavasena anuyogo, tathā bhāvanāya nappamajjati etenāti appamādo, sammā yoniso manasi karoti etenāti {sammāmanasikāro}ti vuccatīti adhippāyena,‘‘ pañcapi vīriyasseva nāmānī’’ ti āha. "
  1409. 1071409,194,626,126,130,1,29,4,Appamādo vā satiyā avippavāso.
  1410. 1071410,194,626,131,143,1,103,11,"Yasmiṃ manasikāre sati tassa dibbacakkhuñāṇaṃ ijjhati, ayamettha sammāmanasikāroti ettha attho daṭṭhabbo. "
  1411. 1071411,194,626,144,148,1,54,4,Cetosamādhin ti dibbacakkhuñāṇasahagataṃ cittasamādhiṃ.
  1412. 1071412,194,626,149,156,1,29,3,Tenāha‘‘ dibbacakkhusamādhin’’ ti.
  1413. 1071413,194,626,157,167,1,77,8,"{Aññathā}ti akusalakammakaraṇato aññathā, taṃ pana kusalakammakaraṇaṃ hotīti āha–"
  1414. 1071414,194,626,168,182,1,91,9,‘‘ ye dassannaṃ kusalānaṃ kammapathānaṃ pūritattā’’ ti {diṭṭhithāmenā}ti diṭṭhivasena diṭṭhibalena.
  1415. 1071415,194,626,183,189,1,69,5,{Diṭṭhiparāmāsenā}ti diṭṭhivasena dhammasabhāvaṃ atikkamitvā parāmāsena.
  1416. 1071416,194,626,190,204,1,70,7,"{Adhiṭṭhahitvā}ti,‘‘ idameva saccaṃ, moghamaññan’’ ti adhiṭṭhāya abhinivisitvā. "
  1417. 1071417,194,626,205,209,1,30,3,{Ādiyitvā}ti daḷhaggāhaṃ gahetvā.
  1418. 1071418,194,626,210,217,1,57,6,{Voharatī}ti attano gahitaggahaṇaṃ paresaṃ dīpento voharati.
  1419. 1071419,194,627,2,12,1,37,5,302. {Tatrānandā}ti ettha iti -saddo ādiattho.
  1420. 1071420,194,627,13,17,1,21,3,{Idampī}ti idaṃ vacanaṃ.
  1421. 1071421,194,627,18,26,1,38,4,‘‘ Tatrānandā’’ ti evamādivacanampīti attho.
  1422. 1071422,194,627,27,32,1,58,5,Na mahākammavibhaṅgañāṇassa bhājanaṃ tassa aniddesabhāvato.
  1423. 1071423,194,627,33,44,1,138,10,{Assā}ti mahākammavibhaṅgañāṇassa mātikāṭṭhapanameva dibbacakkhukānaṃ samaṇabrāhmaṇānaṃ vasena anuññātabbassa ca dassanavasena uddesabhāvato.
  1424. 1071424,194,627,45,53,1,24,4,Tenāha‘‘ ettha panā’’ tiādi.
  1425. 1071425,194,627,54,64,1,42,5,Tattha ettha {panā}ti‘‘ tatrānandā’’ tiādipāṭhe.
  1426. 1071426,194,627,65,74,1,82,9,Etesaṃ dibbacakkhukānan ti etesaṃ heṭṭhā catūsupi vāresu āgatānaṃ dibbacakkhukānaṃ.
  1427. 1071427,194,627,75,79,1,27,3,{Ettakā}ti ekacciyā saccagirā.
  1428. 1071428,194,627,80,83,1,20,2,{Anuññātā}ti anujānitā.
  1429. 1071429,194,627,84,87,1,25,2,{Ananuññātā}ti paṭikkhepitā.
  1430. 1071430,194,627,88,92,1,52,4,Idha ananuññātamukhena dīpitaṃ ananuññātabhāvamattaṃ.
  1431. 1071431,194,627,93,110,1,91,10,"{Tatrānandā}tiādike {tatrā}ti niddhāraṇe bhummanti dassento,‘‘ tesu catūsu samaṇabrāhmaṇesū’’ ti āha. "
  1432. 1071432,194,627,111,129,1,57,11,"Idaṃ vacanaṃ‘‘ atthi kira, bho… pe… vipāko’’ ti idaṃ evaṃ vuttaṃ. "
  1433. 1071433,194,627,130,134,1,36,3,{Assā}ti tathāvādino samaṇabrāhmaṇassa.
  1434. 1071434,194,627,135,149,1,65,8,"{Aññenākārenā}ti‘‘ yo kira, bho’’ tiādinā vuttakāraṇato aññena kāraṇena. "
  1435. 1071435,194,627,150,184,1,106,18,"Dvīsu {ṭhānesū}ti‘‘ atthi kira, bho… pe… vipāko’’ ti ca,‘‘ apāyaṃ… pe… nirayaṃ upapannan’’ ti ca imesu dvīsu pāṭhapadesesu. "
  1436. 1071436,194,627,185,188,1,33,3,Anuññātā tadatthassa atthibhāvato.
  1437. 1071437,194,627,189,233,1,133,22,"Tīsu {ṭhānesū}ti‘‘ yo kira, bho… pe… nirayaṃ upapajjati’’,‘‘ yampi so… pe… te sañjānanti’’,‘‘ yampi so yadeva… pe… moghamaññan’’ ti imesu tīsu pāṭhapadesesu. "
  1438. 1071438,194,627,234,238,1,55,4,Ananuññātā tadatthassānekantikattā micchābhinivesato ca.
  1439. 1071439,194,627,239,241,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  1440. 1071440,194,627,242,254,1,56,6,"‘‘ aññathā hi, ānanda, tathāgatassa mahākammavibhaṅgañāṇan’’ ti. "
  1441. 1071441,194,627,255,273,1,209,17,"Yathā te appahīnavipallāsā padesañāṇasamaṇabrāhmaṇā kammavibhaṅgaṃ sañjānanti, tato aññathāva sabbaso pahīnavipallāsassa tathā āgamanādiatthena tathāgatassa sammāsambuddhassa mahākammavibhaṅgañāṇaṃ hotīti attho. "
  1442. 1071442,194,628,2,17,1,67,9,"303. Iminā dibbacakkhukena yaṃ kammaṃ karonto diṭṭho, tato pubbeti yojanā. "
  1443. 1071443,194,628,18,23,1,35,4,{Tato}ti tato kariyamānakammato pubbe.
  1444. 1071444,194,628,24,27,1,15,2,{Khando}ti kumāro.
  1445. 1071445,194,628,28,31,1,13,2,{Sivo}ti issaro.
  1446. 1071446,194,628,32,35,1,17,2,{Pitāmaho}ti brahmā.
  1447. 1071447,194,628,36,39,1,38,2,{Issarādīhī}ti issarabrahmapajāpatiādīhi.
  1448. 1071448,194,628,40,43,1,18,2,{Visaṭṭho}ti nimmito.
  1449. 1071449,194,628,44,47,1,37,2,{Micchādassanenā}ti micchādassanavasena.
  1450. 1071450,194,628,48,52,1,17,4,Yan ti yaṃ kammaṃ.
  1451. 1071451,194,628,53,58,1,47,4,{Tatthā}ti tesu pāṇātipātādivasena pavattakammesu.
  1452. 1071452,194,628,59,67,1,69,7,Diṭṭheva {dhamme}ti tasmiṃyeva attabhāve vipākaṃ paṭisaṃvedetīti yojanā.
  1453. 1071453,194,628,68,72,1,37,3,{Upapajjitvā}ti dutiyabhave nibbattitvā.
  1454. 1071454,194,628,73,80,1,51,6,Aparasmiṃ {pariyāye}ti aññasmiṃ yattha katthaci bhave.
  1455. 1071455,194,629,2,8,1,58,6,Ekaṃ kammarāsin ti pāṇātipātādibhedena ekaṃ kammasamudāyaṃ.
  1456. 1071456,194,629,9,16,1,55,7,Ekaṃ vipākarāsin ti tasseva aṅgena ekaṃ vipākasamudāyaṃ.
  1457. 1071457,194,629,17,25,1,67,7,{Iminā}ti yathāvuttena dibbacakkhukena samaṇena brāhmaṇena vā adiṭṭhā.
  1458. 1071458,194,629,26,40,1,53,9,{Tayo}ti‘‘ pubbe vāssa taṃ kataṃ hotī’’ tiādinā vuttā tayo.
  1459. 1071459,194,629,41,48,1,76,6,Dve {vipākarāsī}ti diṭṭhadhammavedaniyo aparāpariyāyavedaniyoti dve vipākarāsī.
  1460. 1071460,194,629,49,62,1,55,8,"Upapajjavedaniyaṃ pana tena diṭṭhaṃ, tasmā‘‘ dve’’ ti vuttaṃ. "
  1461. 1071461,194,629,63,83,1,111,17,"Diṭṭho eko, adiṭṭhā tayoti diṭṭhe ca adiṭṭhe ca cattāro kammarāsī, tathā diṭṭho eko, adiṭṭhā dveti tayo vipākarāsī. "
  1462. 1071462,194,629,84,92,1,66,7,Imāni satta {ṭhānānī}ti yathāvuttāni satta ñāṇassa pavattanaṭṭhānāni.
  1463. 1071463,194,629,93,121,1,131,18,"‘‘ Imassa nāma kammassa idaṃ phalaṃ nibbattan’’ ti kammassa, phalassa vā adiṭṭhattā,‘‘ dutiyavāre dibbacakkhukena kiñci na diṭṭhan’’ ti vuttaṃ. "
  1464. 1071464,194,629,122,140,1,112,12,"Paṭhamaṃ vuttanayena tayo kammarāsī veditabbā, idha dibbacakkhukena diṭṭhassa abhāvato,‘‘ paccattaṭṭhānānī’’ ti vuttaṃ. "
  1465. 1071465,194,630,2,8,1,47,5,"Bhavati vaḍḍhati etenāti bhabbaṃ, vaḍḍhinimittaṃ. "
  1466. 1071466,194,630,9,20,1,44,7,Na bhabbaṃ abhabban ti āha‘‘ bhūtavirahitan’’ ti.
  1467. 1071467,194,630,21,28,1,47,7,Attano phale bhāsanaṃ dibbanaṃ ābhāsanan ti āha–
  1468. 1071468,194,630,29,37,1,34,4,‘‘ ābhāsati abhibhavati paṭibāhatī’’ ti.
  1469. 1071469,194,630,38,43,1,58,5,Balavakamman ti mahāsāvajjaṃ kammaṃ garusamāsevitādibhedaṃ.
  1470. 1071470,194,630,44,55,1,67,8,"{Āsanne}ti maraṇe, abhiṇhaṃ upaṭṭhānena vā tassa maraṇacittassa āsanne. "
  1471. 1071471,194,630,56,61,1,61,5,Balavakamman ti garusamāsevitatādivasena balavaṃ kusalakammaṃ.
  1472. 1071472,194,630,62,66,1,35,3,{Dubbalakammassā}ti attano dubbalassa.
  1473. 1071473,194,630,67,76,1,69,9,Āsanne kusalaṃ katan ti idhāpi āsannatā pubbe vuttanayeneva veditabbā.
  1474. 1071474,194,631,2,8,1,63,5,{Upaṭṭhānākārenā}ti maraṇassa āsannakāle kammassa upaṭṭhānākārena.
  1475. 1071475,194,631,9,13,1,24,3,{Tassā}ti tassa puggalassa.
  1476. 1071476,194,631,14,19,1,54,5,Nibbattikāraṇabhūtaṃ hutvā upaṭṭhāti akusalanti yojanā.
  1477. 1071477,194,631,20,47,1,197,20,"Titthiyā kammantaravipākantaresu akusalatāya yaṃ kiñci kammaṃ yassa kassaci vipākassa kāraṇaṃ katvā gaṇhanti hatthidassakaandhādayo viya diṭṭhamattābhinivesinoti,‘‘ aññatitthiyā… pe… upaṭṭhātī’’ ti vuttaṃ. "
  1478. 1071478,194,631,48,58,1,77,8,"Itarasmin ti bhabbañceva bhabbābhāsañca, bhabbaṃ abhabbābhāsanti imasmiṃ dvaye . "
  1479. 1071479,194,631,59,68,1,101,9,Eseva nayo paṭhamadutiyapuggalavasena purimānaṃ dvinnaṃ kammānaṃ yojanānayo vutto upaṭṭhānākāravasena.
  1480. 1071480,194,631,69,75,1,75,6,Ayameva tatiyacatutthapuggalavasena pacchimānaṃ dvinnaṃ kammānaṃ yojanānayo.
  1481. 1071481,194,631,76,89,1,102,13,Tatiyassa hi kammassa kusalattā tassa ca sagge nibbattattā tattha kāraṇabhūtaṃ kusalaṃ hutvā upaṭṭhāti;
  1482. 1071482,194,631,90,105,1,139,14,"tathā catutthassapi kammassa kusalattā, tassa pana niraye nibbattattā tattha nibbattikāraṇabhūtaṃ aññatitthiyānaṃ akusalaṃ hutvā upaṭṭhātīti. "
  1483. 1071483,194,631,106,113,1,50,6,"Yaṃ panettha atthato avibhattaṃ, taṃ suviññeyyameva. "
  1484. 1071484,194,632,2,5,1,57,3,Mahākammavibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1485. 1071485,194,633,2,4,1,30,2,7 . Saḷāyatanavibhaṅgasuttavaṇṇanā
  1486. 1071486,194,634,2,22,1,123,13,"304. {Veditabbānī}ti ettha yathā viditāni cha ajjhattikāni āyatanāni vaṭṭadukkhasamatikkamāya honti, tathā vedanaṃ adhippetanti āha–"
  1487. 1071487,194,634,23,31,1,38,4,‘‘ sahavipassanena maggena jānitabbānī’’ ti.
  1488. 1071488,194,634,32,39,1,67,7,Tattha vipassanāya ārammaṇato maggena asammohato jānanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1489. 1071489,194,634,40,43,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo.
  1490. 1071490,194,634,44,53,1,80,8,"Mano savisesaṃ upavicarati ārammaṇe pavattati etehīti manopavicārā, vitakkavicārā. "
  1491. 1071491,194,634,54,64,1,89,9,"Ārammaṇe hi abhiniropanānumajjanehi vitakkavicārehi saha cittaṃ pavattati, na tabbirahitaṃ. "
  1492. 1071492,194,634,65,72,1,27,3,Tenāha‘‘ vitakkavicārā’’ tiādi.
  1493. 1071493,194,634,73,84,1,83,9,"Sattā pajjanti etehi yathārahaṃ vaṭṭaṃ vivaṭṭañcāti sattapadā , gehanissitā vaṭṭapadā. "
  1494. 1071494,194,634,85,88,1,34,3,Yoggānaṃ damanaācariyā yoggācariyā.
  1495. 1071495,194,634,89,96,1,28,3,Tenāha‘‘ dametabbadamakānan’’ ti.
  1496. 1071496,194,634,97,103,1,78,6,Sesan ti vuttāvasesaṃ ekasattatividhaviññāṇaṃ saphassarūpakasseva adhippetattā.
  1497. 1071497,194,635,2,10,1,38,3,305. {Idhā}ti imissaṃ chaviññāṇakāyadesanāyaṃ.
  1498. 1071498,194,635,11,14,1,57,3,Manodhātuttayavinimuttameva manoviññāṇadhātūti veditabbaṃ.
  1499. 1071499,194,636,2,9,1,55,6,Cakkhumhi {samphasso}ti cakkhuṃ nissāya uppanno samphasso.
  1500. 1071500,194,636,10,11,1,6,1,Tenāha–
  1501. 1071501,194,636,12,19,1,52,3,‘‘ cakkhuviñāṇasampayuttasamphassassetaṃ adhivacanan’’ ti.
  1502. 1071502,194,637,2,19,1,104,12,"Yathā kevalena viññāṇena rūpadassanaṃ na hoti, evaṃ kevalena cakkhupasādenapīti vuttaṃ‘‘ cakkhuviññāṇenā’’ ti. "
  1503. 1071503,194,637,20,28,1,69,7,Tena pāḷiyaṃ {cakkhunā}ti nissayamukhena nissitakiccaṃ vuttanti dasseti.
  1504. 1071504,194,637,29,32,1,39,2,{Ārammaṇavasenā}ti ārammaṇapaccayabhāvena.
  1505. 1071505,194,637,33,46,1,67,8,"‘‘ Upavicarati’’ cceva kasmā vuttaṃ, nanu tattha vitakkabyāpāropi atthīti? "
  1506. 1071506,194,637,47,49,1,12,2,Saccaṃ atthi.
  1507. 1071507,194,637,50,54,1,27,4,So panettha taggatikoti āha–
  1508. 1071508,194,637,55,63,1,27,4,‘‘ vitakko taṃsampayutto cā’’ ti.
  1509. 1071509,194,637,64,76,1,113,8,Sampayuttadhammānampi upavicaraṇaṃ vitakkavicārānaṃyevettha kiccanti‘‘ vitakkavicārasaṅkhātā manopavicārā’’ ti vuttaṃ.
  1510. 1071510,194,637,77,95,1,94,10,Somanassayutto upavicāro somanassūpavicāro yathā‘‘ ājaññaratho’’ ti āha‘‘ somanassena saddhin’’ tiādi.
  1511. 1071511,194,638,2,14,1,61,7,"306. Upavicārānaṃ upassayaṭṭhena gehaṃ viyāti gehaṃ, rūpādayoti āha–"
  1512. 1071512,194,638,15,22,1,34,3,‘‘ gehassitānīti kāmaguṇanissitānī’’ ti.
  1513. 1071513,194,638,23,36,1,95,7,"Niccasaññādinikkhamanato nekkhammaṃ vipassanāti,‘‘ nekkhammassitānīti vipassanānissitānī’’ ti vuttaṃ. "
  1514. 1071514,194,638,37,48,1,68,7,Iṭṭhānan ti kasivaṇijjādivasena pariyiṭṭhānanti āha‘‘ pariyesitānan’’ ti.
  1515. 1071515,194,638,49,57,1,78,8,Piyabhāvo pana kantasaddeneva kathitoti kāmitabbānaṃ mano rametīti manoramānaṃ.
  1516. 1071516,194,638,58,63,1,34,4,"Lokena āmasīyatīti lokāmisaṃ, taṇhā. "
  1517. 1071517,194,638,64,70,1,73,6,Tāya gahetabbatāya iṭṭhabhāvāpādanena paṭisaṅkhatatāya ca paṭisaṃyuttānaṃ.
  1518. 1071518,194,638,71,77,1,69,6,Atīte kataṃ uppajjati ārammaṇikaanubhavanassa asambhavatoti adhippāyo.
  1519. 1071519,194,638,78,92,1,83,9,"Edisaṃ anussaraṇaṃ diṭṭhaggahaṇānussarena ca hotīti dassetuṃ,‘‘ yathāhan’’ tiādi vuttaṃ. "
  1520. 1071520,194,639,2,6,1,32,4,Aniccākāran ti hutvā abhāvākāraṃ.
  1521. 1071521,194,639,7,19,1,105,11,"Vipariṇāmavirāganirodhan ti jarāya maraṇena cāti dvedhā vipariṇāmetabbañceva, tato eva palokitaṃ bhaṅgañca. "
  1522. 1071522,194,639,20,55,1,249,26,"Aṭṭhakathāyaṃ pana yasmā uppannaṃ rūpaṃ tenevākārena na tiṭṭhati , atha kho uppādāvatthāsaṅkhātaṃ pakatiṃ vijahati, vijahitañca jarāvatthāya tato vigacchati, vigacchantañca bhaṅguppattiyā nirujjhatīti imaṃ visesaṃ dassetuṃ,‘‘ pakativijahanenā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1523. 1071523,194,639,56,81,1,174,16,"Kāmañcettha‘‘ yathābhūtaṃ sammappaññāya passato’’ ti vuttaṃ, anubodhañāṇaṃ pana adhippetaṃ vīthipaṭipannāya vipassanāya vasenāti‘‘ vipassanāpaññāyā’’ ti vuttaṃ upavicāraniddesabhāvato. "
  1524. 1071524,194,639,82,85,1,17,3,Tathā hi vakkhati–
  1525. 1071525,194,639,86,94,1,43,4,‘‘ chasudvāresu iṭṭhārammaṇe āpāthagate’’ tiādi.
  1526. 1071526,194,639,95,107,1,119,11,Saṅkhārānaṃ bhedaṃ {passato}ti sabbesaṃ saṅkhārānaṃ khaṇe khaṇe bhijjanasabhāvaṃ vīthipaṭipannena vipassanāñāṇena passato.
  1527. 1071527,194,639,108,116,1,36,4,Tenāha‘‘ saṅkhāragatamhi tikkhe’’ tiādi.
  1528. 1071528,194,639,117,122,1,47,4,Tattha {saṅkhāgatamhī}ti saṅkhāragate visayabhūte.
  1529. 1071529,194,639,123,129,1,50,5,{Tikkhe}ti bhāvanābalena indriyānañca samatāya tibbe.
  1530. 1071530,194,639,130,140,1,95,8,"{Sūre}ti paṭipakkhehi anabhibhūtatāya, tesañca abhibhavanasamatthatāya visade paṭubhūte pavattante. "
  1531. 1071531,194,640,2,18,1,166,13,"Kilesānaṃ vikkhambhanavasena vūpasantatāya santacittassa, saṃsāre bhayassa ikkhanato bhikkhuno, uttarimanussadhammasannissitattā amānusī {ratī}ti vivekarati nekkhammarati. "
  1532. 1071532,194,640,19,29,1,75,9,Yato {yato}ti yathā yathā nayavipassanādīsu yena yena sammasanākārenāti attho.
  1533. 1071533,194,640,30,36,1,68,6,Khandhānaṃ udayabbayan ti pañcupādānakkhandhānaṃ uppādañca bhaṅgañca.
  1534. 1071534,194,640,37,48,1,122,11,Amatantaṃ vijānatan ti vijānantānaṃ viññūnaṃ āraddhavipassanānaṃ taṃ pītipāmojjaṃ amatādhigamahetutāya amatanti veditabbaṃ.
  1535. 1071535,194,641,2,14,1,111,11,Chasu dvāresu iṭṭhārammaṇe {āpāthagate}ti rūpādivasena chabbidhe iṭṭhārammaṇe yathārahaṃ chasu dvāresu āpāthagate.
  1536. 1071536,194,641,15,18,1,26,3,Visaye cetaṃ bhummavacanaṃ.
  1537. 1071537,194,642,2,9,1,35,3,307. Paccuppannan ti santatipaccuppannaṃ.
  1538. 1071538,194,642,10,16,1,65,6,Anuttaravimokkho nāma arahattaṃ idha adhippetaṃ ukkaṭṭhaniddesena.
  1539. 1071539,194,642,17,37,1,112,17,"Kathaṃ pana tattha pihaṃ upaṭṭhapeti, na hi adhigataṃ arahattaṃ ārammaṇaṃ hoti, na ca taṃ ārabbha pihā pavattatīti? "
  1540. 1071540,194,642,38,41,1,13,3,Ko vā evamāha–
  1541. 1071541,194,642,42,52,1,46,6,‘‘ arahattaṃ ārammaṇaṃ katvā pihaṃ upaṭṭhapetī’’ ti.
  1542. 1071542,194,642,53,64,1,98,10,"Anussutiladdhaṃ pana parikappasiddhaṃ arahattaṃ uddissa patthanaṃ ṭhapeti, tattha cittaṃ paṇidahati. "
  1543. 1071543,194,642,65,67,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  1544. 1071544,194,642,68,78,1,54,6,‘‘ kudāssu nāmāhaṃ tadāyatanaṃ upasampajja viharissāmī’’ ti.
  1545. 1071545,194,642,79,98,1,188,16,"Āyatanan ti arahattameva chaḷaṅgasamannāgamādikāraṇabhāvato, manāyatanadhammāyatanabhāvato ca tathā vuttaṃ, taṃ panetaṃ domanassaṃ patthanaṃ paṭṭhapentassa uppajjati patthanāya sahāvattanato. "
  1546. 1071546,194,642,99,105,1,35,6,Na hi lobhadosānaṃ saha vutti atthi.
  1547. 1071547,194,642,106,112,1,69,5,{Patthanāmūlakattā}ti iminā upaṭṭhāpayato padassa hetuatthajotakatamāha.
  1548. 1071548,194,642,113,122,1,40,5,Evan ti‘‘ kudāssunāmā’’ tiādinā vuttākārena.
  1549. 1071549,194,642,123,131,1,55,7,"Ussukkāpetun ti yathā maggena ghaṭeti, evaṃ ussukkāpetuṃ. "
  1550. 1071550,194,643,2,11,1,56,4,308. {Aññāṇupekkhā}ti aññāṇasahitā upekkhā asamapekkhanapavattā.
  1551. 1071551,194,643,12,24,1,116,12,Tena tena maggodhinā tassa tassa apāyagamanīyakilesodhissa anavasesato jitattā khīṇāsavo nippariyāyato odhijino nāma;
  1552. 1071552,194,643,25,30,1,54,5,tadabhāvato puthujjano nippariyāyatova anodhijino nāma;
  1553. 1071553,194,643,31,36,1,37,5,sekho pana siyā pariyāyato odhijinoti.
  1554. 1071554,194,643,37,48,1,45,6,"Tampi nivattento,‘‘ akhīṇāsavassāti attho’’ ti āha. "
  1555. 1071555,194,643,49,63,1,128,13,Āyatiṃ vipākaṃ {jinitvā}ti appavattikaraṇavasena sabbaso āyatiṃ vipākaṃ jinitvā ṭhitattā khīṇāsavova nippariyāyato vipākajino nāma;
  1556. 1071556,194,643,64,69,1,53,5,tadabhāvato puthujjano nippariyāyato avipākajino nāma;
  1557. 1071557,194,643,70,75,1,39,5,sekho pana siyā pariyāyato vipākajinoti.
  1558. 1071558,194,643,76,86,1,47,6,Tampi nivattento‘‘ akhīṇāsavassevāti attho’’ ti āha.
  1559. 1071559,194,643,87,93,1,56,6,Apassantassa rūpanti pāḷito padaṃ ānetvā sambandhitabbaṃ.
  1560. 1071560,194,643,94,118,1,146,15,"Pāḷiyaṃ pubbe‘‘ puthujjanassā’’ ti vatvā puna‘‘ assutavato puthujjanassā’’ ti vacanaṃ andhaputhujjanassāyaṃ upekkhā, na kalyāṇaputhujjanassāti dassanatthaṃ. "
  1561. 1071561,194,643,119,143,1,152,18,"Gehassitā upekkhā hi yaṃ kiñci ārammaṇavatthuṃ apekkhasseva, na nirapekkhassāti iṭṭhe, iṭṭhamajjhatte vā ārammaṇe siyāti vuttaṃ‘‘ iṭṭhārammaṇe āpāthagate’’ ti. "
  1562. 1071562,194,643,144,149,1,49,5,Aññāṇena pana tattha ajjhupekkhanākārappatti hoti.
  1563. 1071563,194,643,150,157,1,25,3,Tenāha‘‘ guḷapiṇḍake’’ tiādi.
  1564. 1071564,194,644,2,17,1,113,13,"Iṭṭhe arajjantassa aniṭṭhe {adussantassā}ti idaṃ yebhuyyena sattānaṃ iṭṭhe rajjanaṃ, aniṭṭhe dussananti katvā vuttaṃ. "
  1565. 1071565,194,644,18,35,1,194,16,"Ayoniyomanasikāro hi taṃtaṃārammaṇavasena na katthacipi javananiyamaṃ karotīti vuttaviparītepi ārammaṇe rajjanadussanaṃ sambhavati, tathāpissa rajjanadussanaṃ atthato paṭikkhittamevāti daṭṭhabbaṃ. "
  1566. 1071566,194,644,36,44,1,79,7,{Asamapekkhane}ti asamaṃ ayuttadassane ayoniso sammohapubbakaṃ ārammaṇassa gahaṇe.
  1567. 1071567,194,645,2,12,1,59,5,309. {Pavattanavasenā}ti uppādanavasena ceva bahulīkaraṇavasena ca.
  1568. 1071568,194,645,13,24,1,72,8,Nissāya ceva āgamma {cā}ti āgamanaṭṭhānabhūte nissayapaccayabhūte ca katvā.
  1569. 1071569,194,645,25,31,1,60,6,Atikkantāni nāma honti vikkhambhanena ussārentā samussārentā.
  1570. 1071570,194,646,2,14,1,77,7,"Somanassabhāvasāmaññaṃ gahetvā,‘‘ sarikkhakeneva sarikkhakaṃ jahāpetvā’’ ti vuttaṃ. "
  1571. 1071571,194,646,15,35,1,143,15,"Idhāpi pahāyakaṃ nāma pahātabbato balavameva, saṃkilesadhammānaṃ balavabhāvato sātisayaṃ pana balavabhāvaṃ sandhāya‘‘ idāni balavatā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1572. 1071572,194,646,36,44,1,106,8,Balavabhāvato vodānadhammānaṃ adhigamassa adhippetattā hettha nekkhammassitadomanassānampi pahānaṃ jotitaṃ.
  1573. 1071573,194,647,2,13,1,71,7,Upekkhāya pahāyakabhāvena adhippetattā‘‘ upekkhākathā veditabbā’’ ti vuttaṃ.
  1574. 1071574,194,647,14,31,1,102,12,"Jhānassa alābhino ca lābhino ca pakiṇṇakasaṅkhārasammasanaṃ sandhāya,‘‘ suddhasaṅkhāre ca pādake katvā’’ ti. "
  1575. 1071575,194,647,32,42,1,97,9,{Upekkhāsahagatā}ti bhāvanāya paguṇabhāvaṃ āgamma kadāci ajjhupekkhanavasenapi hi sammasanaṃ hotīti.
  1576. 1071576,194,647,43,61,1,165,13,"Pādakajjhānavasena, sammasitadhammavasena vā āgamanavipassanāya bahulaṃ somanassasahagatabhāvato‘‘ vuṭṭhānagāminī pana vipassanā somanassasahagatāvā’’ ti niyametvā vuttaṃ. "
  1577. 1071577,194,647,62,68,1,41,5,Upekkhāsahagatā {hotī}ti etthāpi eseva nayo.
  1578. 1071578,194,647,69,75,1,57,5,{Catutthajjhānādīnī}ti ādi -saddena arūpajjhānāni saṅgaṇhāti.
  1579. 1071579,194,647,76,87,1,86,9,"{Purimasadisāvā}ti purimasadisā eva, upekkhāsahagatā vā hoti somanassasahagatā vāti attho. "
  1580. 1071580,194,647,88,103,1,152,13,"Idaṃ {sandhāyā}ti yaṃ catutthajjhānādipādakato eva upekkhāsahagataṃ vuṭṭhānagāminivipassanaṃ nissāya somanassasahagatāya vipassanāya pahānaṃ, idaṃ sandhāya. "
  1581. 1071581,194,647,104,109,1,49,5,Pahānan ti cettha samatikkamalakkhaṇaṃ veditabbaṃ.
  1582. 1071582,194,648,2,6,1,45,4,Etaṃ visesaṃ vipassanāya āvajjanaṭṭhānabhūtaṃ.
  1583. 1071583,194,648,7,16,1,122,8,"Vuṭṭhānagāminiyā āsanne samāpannajjhānavipassanā pādakajjhānavipassanā, sammasitadhammoti vipassanāya ārammaṇabhūtā khandhā. "
  1584. 1071584,194,648,17,41,1,183,18,"{Puggalajjhāsayo}ti pādakajjhānassa sammasitajjhānassa ca bhede sati paṭipajjanakassa puggalassa,‘‘ aho vata mayhaṃ pañcaṅgikaṃ jhānaṃ bhaveyya caturaṅgikan’’ tiādinā pubbe pavattaajjhāsayo. "
  1585. 1071585,194,648,42,47,1,37,4,Tesampi {vāde}ti ettha paṭhamatheravāde.
  1586. 1071586,194,648,48,67,1,181,15,Ayameva… pe… {niyame}ti tato tato dutiyādipādakajjhānato uppannassa saṅkhārupekkhāñāṇassa pādakajjhānātikkantānaṃ aṅgānaṃ asamāpajjitukāmatā virāgabhāvanābhāvato itarassa ca atabbhāvato.
  1587. 1071587,194,648,68,80,1,160,11,"Eteneva hi paṭhamatheravāde apādakapaṭhamajjhānapādakamaggā paṭhamajjhānikāva honti, itare ca dutiyajjhānikādimaggā pādakajjhānavipassanāniyamehi taṃtaṃjhānikāva. "
  1588. 1071588,194,648,81,86,1,58,5,Evaṃ sesavādesupi vipassanāniyamo yathāsambhavaṃ yojetabbo.
  1589. 1071589,194,648,87,88,1,6,1,Tenāha–
  1590. 1071590,194,648,89,100,1,69,7,‘‘ tesampi vāde ayameva pubbabhāge vuṭṭhānagāminivipassanāva niyametī’’ ti.
  1591. 1071591,194,648,101,108,1,42,6,"Vuttāva, tasmā na idha vattabbāti adhippāyo. "
  1592. 1071592,194,649,2,11,1,50,4,310. Nānattā di kāmāvacarādikusalādivibhāgato nānāvidhā.
  1593. 1071593,194,649,12,19,1,22,3,Tenāha‘‘ anekappakārā’’ ti.
  1594. 1071594,194,649,20,23,1,43,2,{Nānattasitā}ti rūpasaddādinānārammaṇanissayā.
  1595. 1071595,194,649,24,27,1,44,3,Ekattā ekasabhāvā jātibhūmiādivibhāgābhāvato.
  1596. 1071596,194,649,28,33,1,51,4,{Ekārammaṇanissitā}ti ekappakāreneva ārammaṇe pavattā.
  1597. 1071597,194,649,34,53,1,51,6,Heṭṭhā aññāṇupekkhā vuttā‘‘ bālassa muḷhassā’’ tiādinā( ma. ni.3.308).
  1598. 1071598,194,649,54,73,1,57,6,Upari chaḷaṅgupekkhā vakkhati‘‘ upekkhako viharatī’’ tiādinā( ma. ni.3.311).
  1599. 1071599,194,649,74,87,1,99,11,"Dve upekkhā gahitā dvinnampi ekattā, ekajjhaṃ gahetabbato, nānattasitāya upekkhāya pakāsitabhāvato ca. "
  1600. 1071600,194,650,2,8,1,56,6,Aññāṇupekkhā aññā saddādīsu tattha tattheva vijjamānattā.
  1601. 1071601,194,650,9,23,1,86,12,"{Rūpesū}ti ca iminā na kevalaṃ rūpāyatanavisesā eva gahitā, atha kho kasiṇarūpānipīti āha–"
  1602. 1071602,194,650,24,32,1,32,4,‘‘ rūpe upekkhābhāvañca aññā’’ tiādi.
  1603. 1071603,194,650,33,51,1,117,12,"Ekattasitabhāvopi idha ekattavisayasampayogavaseneva icchito, na ārammaṇavasena cāti dassetuṃ,‘‘ yasmā panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1604. 1071604,194,650,52,59,1,22,3,Tenevāha‘‘ tatthā’’ tiādi.
  1605. 1071605,194,650,60,63,1,34,2,{Sampayuttavasenā}ti sampayogavasena.
  1606. 1071606,194,650,64,69,1,84,4,"Ākāsānañcāyatanaṃ nissayatīti ākāsānañcāyatananissitā, ākāsānañcāyatanakhandhanissitā. "
  1607. 1071607,194,650,70,73,1,40,2,{Sesāsupī}ti viññāṇañcāyatananissitādīsupi.
  1608. 1071608,194,651,2,6,1,75,3,{Arūpāvacaravipassanupekkhāyā}ti arūpāvacaradhammārammaṇāya vipassanupekkhāya.
  1609. 1071609,194,651,7,12,1,48,5,Rūpāvacaravipassanupekkhan ti etthāpi eseva nayo.
  1610. 1071610,194,651,13,34,1,155,17,"Tāya kāmarūpārūpabhedāya taṇhāya nibbattāti tammayā, tebhūmakadhammā, tesaṃ bhāvo tammayatā, taṇhā yassa guṇassa vasena atthe saddaniveso, tadabhidhānakoti āha–"
  1611. 1071611,194,651,35,44,1,23,4,‘‘ tammayatā nāma taṇhā’’ ti .
  1612. 1071612,194,651,45,49,1,41,4,Atammayatā tammayatāya paṭipakkhoti katvā.
  1613. 1071613,194,651,50,87,1,129,14,"Vipassanupekkhan ti,‘‘ yadatthi yaṃ bhūtaṃ, taṃ pajahati upekkhaṃ paṭilabhatī’’ ti( dī. ni.3.71; a. ni.7.55) evamāgataṃ saṅkhāravicinane majjhattabhūtaṃ upekkhaṃ. "
  1614. 1071614,194,652,2,28,1,110,15,"311. {Yadariyo}ti ettha da -kāro padasandhikaro, upayogaputhuvacane ca ya -saddoti dassento,‘‘ ye satipaṭṭhāne ariyo’’ ti āha. "
  1615. 1071615,194,652,29,54,1,137,15,"Kāmaṃ‘‘ ariyo’’ ti padaṃ sabbesampi paṭividdhasaccānaṃ sādhāraṇaṃ, vakkhamānassa pana visesassa buddhāveṇikattā,‘‘ ariyo sammāsambuddho’’ ti vuttaṃ. "
  1616. 1071616,194,652,55,60,1,43,5,Na hi paccekabuddhādīnaṃ ayamānubhāvo atthi.
  1617. 1071617,194,652,61,83,1,165,18,"Tīsu {ṭhānesū}ti na sussūsantīti vā, ekacce na sussūsanti ekacce sussūsantīti vā, sussūsantīti vā, paṭipannāpaṭipannānaṃ sāvakānaṃ paṭipattisaṅkhātesu tīsu satipaṭṭhānesu. "
  1618. 1071618,194,652,84,93,1,96,8,Satiṃ {paṭṭhapento}ti paṭighānunayehi anavassutattā tadubhayanivattattā sabbadā satiṃ upaṭṭhapento.
  1619. 1071619,194,652,94,102,1,71,7,"Buddhānameva sā niccaṃ upaṭṭhitasatitā, na itaresaṃ āveṇikadhammabhāvato. "
  1620. 1071620,194,652,103,121,1,89,12,"Ādarena sotumicchā idha sussūsāti tadabhāvaṃ dassento,‘‘ saddahitvā sotuṃ na icchantī’’ ti āha. "
  1621. 1071621,194,652,122,143,1,77,12,Na {aññā}ti‘‘ na aññāyā’’ ti vattabbe yakāralopena niddesoti āha‘‘ na jānanatthāyā’’ ti.
  1622. 1071622,194,652,144,150,1,47,6,Satthu ovādassa anādiyanameva vokkamanan ti āha–
  1623. 1071623,194,652,151,161,1,26,4,‘‘ atikkamitvā… pe… maññantī’’ ti.
  1624. 1071624,194,653,2,8,1,80,5,{Gehassitadomanassavasenā}ti idaṃ idha paṭikkhipitabbamattadassanapadaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1625. 1071625,194,653,9,28,1,143,15,Nekkhammassitadomanassassapi satthu pasaṅgavasena‘‘ na ceva attamano hotī’’ ti attamanapaṭikkhepena anattamanatā vuttā viya hotīti taṃ paṭisedhento–
  1626. 1071626,194,653,29,39,1,41,6,‘‘ appatīto hotīti na evamattho daṭṭhabbo’’ ti.
  1627. 1071627,194,653,40,44,1,31,4,Tassa setughāto hi tathāgatānaṃ.
  1628. 1071628,194,653,45,50,1,42,5,Yadi evaṃ kasmā attamanatāpaṭikkhepoti āha–
  1629. 1071629,194,653,51,61,1,64,6,‘‘ appaṭipannakesu pana anattamanatākāraṇassa abhāvenetaṃ vuttan’’ ti.
  1630. 1071630,194,653,62,70,1,79,6,"{Paṭighaavassavenā}ti chahi dvārehi paṭighavissandanena, paṭighappavattiyāti attho. "
  1631. 1071631,194,653,71,80,1,76,8,{Uppilāvito}ti na evamattho daṭṭhabbo uppilāvitattassa bodhimūle eva pahīnattā.
  1632. 1071632,194,653,81,91,1,102,8,"{Paṭipannakesū}ti idaṃ adhikāravasena vuttaṃ, appaṭipannakesupi tathāgatassa anattamanatākāraṇaṃ nattheva. "
  1633. 1071633,194,653,92,112,1,130,15,Etaṃ vuttan ti etaṃ‘‘ attamano ceva hotī’’ tiādivacanaṃ vuttaṃ sāvakānaṃ sammāpaṭipattiyā satthu anavajjāya cittārādhanāya sambhavato.
  1634. 1071634,194,654,2,10,1,44,3,312. {Damito}ti nibbisevanabhāvāpādanena sikkhāpito.
  1635. 1071635,194,654,11,23,1,170,12,Iriyāpathaparivattanavasena aparivattitvā ekadisāya eva sattadisāvidhāvanassa idhādhippetattā sāritānaṃ hatthidammādīnaṃ ekadisādhāvanampi anivattanavaseneva yuttanti āha–
  1636. 1071636,194,654,24,34,1,46,6,‘‘ anivattitvā dhāvanto ekaṃyeva disaṃ dhāvatī’’ ti.
  1637. 1071637,194,654,35,41,1,47,5,Kāyena {anivattitvāvā}ti kāyena aparivattitvā eva.
  1638. 1071638,194,654,42,49,1,61,6,"Vimokkhavasena aṭṭha disā vidhāvati, na puratthimādidisāvasena. "
  1639. 1071639,194,654,50,58,1,63,6,"{Ekappahārenevā}ti ekanīhāreneva, ekasmiṃyeva vā divase ekabhāgena."
  1640. 1071640,194,654,59,70,1,43,7,‘‘ Pahāro’’ ti hi divasassa tatiyo bhāgo vuccati.
  1641. 1071641,194,654,71,82,1,105,7,Vidhāvanañcettha jhānasamāpajjanavasena akalaṅkamappatisātaṃ javanacittapavattanti āha‘‘ samāpajjatiyevā’’ ti.
  1642. 1071642,194,654,83,85,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  1643. 1071643,194,655,2,5,1,58,3,Saḷāyatanavibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1644. 1071644,194,656,2,4,1,26,2,8 . Uddesavibhaṅgasuttavaṇṇanā
  1645. 1071645,194,657,2,16,1,64,7,"313. Desetabbassa atthassa uddisanaṃ uddeso, vibhajanaṃ {vibhaṅgo}ti āha–"
  1646. 1071646,194,657,17,29,1,73,7,‘‘ mātikañca vibhajanañcā’’ ti {tuleyyā}tiādīni cattāripi padāni paññāvevacanāni.
  1647. 1071647,194,657,30,40,1,84,9,Atha vā {tuleyyā}ti tulanabhūtāya paññāya tassa dhammassa paggahādividhinā parituleyya.
  1648. 1071648,194,657,41,48,1,71,6,{Tīreyyā}ti tīraṇabhūtāya paññāya tattha ñāṇakiriyāsamāpanavasena tīreyya.
  1649. 1071649,194,657,49,56,1,66,6,{Pariggaṇheyyā}ti tathāsamāpanno ānisaṃse assādaādīnave ca vicineyya.
  1650. 1071650,194,657,57,64,1,72,6,{Paricchindeyyā}ti paricchindabhūtena ñāṇena atthaṃ paricchinditvā jāneyya.
  1651. 1071651,194,657,65,68,1,36,2,{Ārammaṇesū}ti rūpādiputhuttārammaṇesu.
  1652. 1071652,194,657,69,73,1,44,3,{Nikantivasenā}ti nikāmanavasena apekkhāvasena.
  1653. 1071653,194,657,74,77,1,27,3,Tiṭṭhamānan ti pavattamānaṃ.
  1654. 1071654,194,657,78,81,1,33,2,{Gocarajjhatte}ti jhānārammaṇabhūte.
  1655. 1071655,194,657,82,96,1,101,10,Tañhi bhāvanācittenābhibhuyya avissajjitvā gayhamānaṃ ajjhattaṃ viya hotīti‘‘ gocarajjhattan’’ ti vuccati.
  1656. 1071656,194,657,97,139,1,267,29,"Bhāvanaṃ āraddhassa bhikkhuno yadi bhāvanārammaṇe nikanti uppajjeyya, tāya nikantiyā upari bhāvanaṃ vissajjetvā cittasaṃkocavasena saṇṭhitaṃ nāma, tadabhāvena asaṇṭhitaṃ nāma hotīti,‘‘ ajjhattaṃ asaṇṭhitan’’ ti vuttanti dassento,‘‘ gocarajjhatte nikantivasena asaṇṭhitan’’ ti āha. "
  1657. 1071657,194,657,140,143,1,17,3,Tathā hi vakkhati–
  1658. 1071658,194,657,144,158,1,76,9,"‘‘ nikantivasena hi atiṭṭhamānaṃ hānabhāgiyaṃ na hoti, visesabhāgiyameva hotī’’ ti. "
  1659. 1071659,194,657,159,165,1,55,5,{Aggahetvā}ti rūpādīsu kiñci taṇhādiggāhavasena aggahetvā.
  1660. 1071660,194,657,166,172,1,59,6,Tathā aggahaṇeneva hi taṇhāparitāsādivasena na paritasseyya.
  1661. 1071661,194,657,173,178,1,41,4,Avasesassa ca {dukkhassā}ti sokādidukkhassa.
  1662. 1071662,194,657,179,192,1,124,12,Avasesassa ca {dukkhassā}ti vā jātijarāmaraṇasīsena vipākadukkhassa gahitattā kilesadukkhassa ceva saṃsāradukkhassa cāti attho.
  1663. 1071663,194,658,2,10,1,50,4,316. Rūpameva kilesuppattiyā kāraṇabhāvato rūpanimittaṃ.
  1664. 1071664,194,658,11,15,1,47,4,Rāgādivasena taṃ anudhāvatīti rūpanimittānusārī.
  1665. 1071665,194,659,2,16,1,101,10,318. Nikantivasena asaṇṭhitan ti apekkhāvasena saṇṭhitaṃ nikantiṃ pahāya pavattamānaṃ upari visesāvahatoti.
  1666. 1071666,194,659,17,25,1,30,4,Tenāha‘‘ nikantivasena hī’’ tiādi.
  1667. 1071667,194,660,2,27,1,178,14,"320. Aggahetvā {aparitassanā}ti pañcupādānakkhandhe,‘‘ etaṃ mamā’’ tiādinā taṇhādiggāhavasena upādiyitvā taṇhāparitāsādivasena paritassanā, vuttavipariyāyena aggahetvā aparitassanā veditabbā. "
  1668. 1071668,194,660,28,39,1,94,9,Kathaṃ panesā anupādāparitassanā {hotī}ti mahātherassa adhippāyaṃ vivarituṃ codanaṃ samuṭṭhapeti?
  1669. 1071669,194,660,40,46,1,68,5,Upādātabbassa {abhāvato}ti tassa anupādāparitassanābhāve kāraṇavacanaṃ.
  1670. 1071670,194,660,47,52,1,30,4,Yadi {hī}tiādi tassa samatthanaṃ.
  1671. 1071671,194,660,53,59,1,63,6,Upādāparitassanāva assa tathā upādātabbassa tatheva upādinnattā.
  1672. 1071672,194,660,60,63,1,22,3,Evan ti niccādiākārena.
  1673. 1071673,194,660,64,67,1,31,2,{Upādinnāpī}ti gahitaparāmaṭṭhāpi.
  1674. 1071674,194,660,68,77,1,68,8,"Anupādinnāva honti ayoniso gahitattā, viññūsu nissāya jānitabbattā ca. "
  1675. 1071675,194,660,78,89,1,102,9,"{Diṭṭhivasenā}ti micchādiṭṭhiyā gahaṇākāravasena, tassa pana ayathābhūtagāhitāya paramatthato ca abhāvato. "
  1676. 1071676,194,660,90,93,1,22,2,{Atthato}ti paramatthato.
  1677. 1071677,194,660,94,104,1,100,10,Anupādāparitassanāyeva nāma hoti upādātabbākārassa abhāvena taṃ anupādiyitvā eva paritassanāti katvā.
  1678. 1071678,194,661,2,17,1,115,13,"{Parivattatī}ti na tadeva rūpaṃ aññathā pavattaṃ parivattati, atha kho pakatijahanena sabhāvavigamena nassati bhijjati. "
  1679. 1071679,194,661,18,23,1,42,5,Vipariṇatan ti aññathattaṃ gataṃ vinaṭṭhaṃ.
  1680. 1071680,194,661,24,27,1,37,3,Kammaviññāṇan ti abhisaṅkhāraviññāṇaṃ.
  1681. 1071681,194,661,28,41,1,88,9,‘‘ Rūpaṃ attā’’ tiādi micchāgāhavasena viññāṇassa rūpabhedena vuttassa bhedānuparivatti hoti.
  1682. 1071682,194,661,42,48,1,78,6,Vipariṇāmaṃ anugantvā viparivattanataṃ ārabbha pavattaṃ vipariṇāmānuparivattaṃ;
  1683. 1071683,194,661,49,58,1,78,7,tato samuppannā paritassanā vipariṇāmānuparivattajā {paritassanā}ti dassento āha–
  1684. 1071684,194,661,59,69,1,31,4,‘‘ vipariṇāmassa… pe… paritassanā’’ ti.
  1685. 1071685,194,661,70,90,1,103,13,"Akusaladhammasamuppādā {cā}ti,‘‘ yaṃ ahu vata me, taṃ vata me natthī’’ tiādinā pavattā akusalacittuppādadhammā. "
  1686. 1071686,194,661,91,97,1,66,5,{Khepetvā}ti pavattituṃ appadānavasena anuppattinimittatāya khepetvā.
  1687. 1071687,194,661,98,102,1,42,3,{Bhayatāsenā}ti bhāyanavasenapi cittutrāsena.
  1688. 1071688,194,661,103,106,1,23,2,{Taṇhātāsenā}ti tassanena.
  1689. 1071689,194,661,107,111,1,45,3,{Savighāto}ti cittavighātanavighātena savighāto.
  1690. 1071690,194,661,112,116,1,30,4,Tato eva cetodukkhena sadukkho.
  1691. 1071691,194,661,117,122,1,78,4,{Maṇikaraṇḍakasaññāyā}ti rittakaraṇḍaṃyeva maṇiparipuṇṇakaraṇḍoti uppannasaññāya.
  1692. 1071692,194,661,123,134,1,112,10,Aggahetvā {paritassanā}ti gahetabbassa abhāvena gahaṇampi avijjamānapakkhiyamevāti aggahetvā paritassanā nāma hoti.
  1693. 1071693,194,662,2,17,1,143,11,321. Kammaviññāṇameva natthi sati kammaviññāṇe rūpabhedānuparivatti siyāti kammaviññāṇābhāvadassanamukhena khīṇāsavassa sabbaso kilesābhāvaṃ dasseti.
  1694. 1071694,194,662,18,20,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  1695. 1071695,194,663,2,5,1,54,3,Uddesavibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1696. 1071696,194,664,2,4,1,25,2,9 . Araṇavibhaṅgasuttavaṇṇanā
  1697. 1071697,194,665,2,11,1,52,3,323. {Gehassitavasenā}ti kilesanissitavasena anurodhavasena.
  1698. 1071698,194,665,12,17,1,33,4,Neva {ukkhipeyyā}ti na anuggaṇheyya.
  1699. 1071699,194,665,18,25,1,62,6,Na {avakkhipeyyā}ti gehassitavasena virodhavasena na niggaṇheyya.
  1700. 1071700,194,665,26,32,1,82,6,Anurodhena vinā sampahaṃsanavasena yathābhūtaguṇakathanaṃ nevussādanā vajjābhāvato;
  1701. 1071701,194,665,33,40,1,72,7,tathā virodhena vinā vivecanavasena yathābhūtadosakathanaṃ na apasādanaṃ.
  1702. 1071702,194,665,41,52,1,115,9,"{Sabhāvamevā}ti yathābhūtasabhāvameva kassaci puggalassa anādesakaraṇavasena katheyya, seyyathāpi āyasmā subhūtitthero. "
  1703. 1071703,194,665,53,66,1,80,8,"Vinicchitasukhan ti,‘‘ ajjhattaṃ anavajjan’’ tiādinā visesato vinicchitasukhāya hoti. "
  1704. 1071704,194,665,67,83,1,110,12,Parammukhā avaṇṇan ti svāyaṃ rahovādo pesuññūpasaṃhāravasena pavatto idhādhippetoti āha‘‘ pisuṇavācanti attho’’ ti.
  1705. 1071705,194,665,84,101,1,95,13,"Khīṇātīti khīṇo, yo bhāsati, yañca uddissa bhāsati, dvepi hiṃsati vibādhatīti attho, taṃ khīṇavādaṃ. "
  1706. 1071706,194,665,102,113,1,65,10,"Svāyaṃ yasmā kilesehi ākiṇṇo saṃkiliṭṭho eva ca hoti, tasmā vuttaṃ–"
  1707. 1071707,194,665,114,123,1,29,4,‘‘ ākiṇṇaṃ saṃkiliṭṭhaṃ vācan’’ ti.
  1708. 1071708,194,665,124,128,1,44,4,Tena avasiṭṭhaṃ tividhampi vacīduccaritamāha.
  1709. 1071709,194,665,129,140,1,43,5,"{Adhiṭṭhahitvā}ti,‘‘ idameva saccan’’ ti ajjhosāya. "
  1710. 1071710,194,665,141,144,1,16,2,{Ādāyā}ti paggayha.
  1711. 1071711,194,665,145,148,1,25,2,{Vohareyyā}ti samudācareyya.
  1712. 1071712,194,665,149,152,1,28,3,Lokasamaññan ti lokasaṅketaṃ.
  1713. 1071713,194,666,2,13,1,70,6,"324. Ārammaṇato sampayogato kāmehi paṭisaṃhitattā kāmapaṭisandhi, kāmasukhaṃ. "
  1714. 1071714,194,666,14,22,1,33,4,Tenāha‘‘ kāmūpasaṃhitena sukhenā’’ ti.
  1715. 1071715,194,666,23,28,1,52,4,{Sadukkho}ti vipākadukkhena saṃkilesadukkhena sadukkho.
  1716. 1071716,194,666,29,37,1,71,7,Tathā {sapariḷāho}ti vipākapariḷāhena ceva kilesapariḷāhena ca sapariḷāho.
  1717. 1071717,194,667,2,27,1,153,16,"326. Vaṭṭato nissarituṃ adatvā tattheva sīdāpanato micchāpaṭipadābhāvena satte saṃyojetīti saṃyojanaṃ, visesato bhavasaṃyojanaṃ taṇhāti āha‘‘ taṇhāyetaṃ nāman’’ ti. "
  1718. 1071718,194,667,28,38,1,89,10,Na taṇhāyeva mānādayopi saṃyojanattaṃ sādhenti nāma sabbaso saṃyojanato suṭṭhu bandhanato.
  1719. 1071719,194,667,39,41,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  1720. 1071720,194,667,42,62,1,57,5,"‘‘ avijjānīvaraṇānaṃ, bhikkhave, sattānaṃ taṇhāsaṃyojanānan’’ ti( saṃ. ni.2.125-126). "
  1721. 1071721,194,668,2,23,1,136,15,"Imaṃ catukkan ti,‘‘ ye kāmapaṭisandhisukhino somanassānuyogaṃ anuyuttā, ye attakilamathānuyogaṃ anuyuttā’’ ti evamāgataṃ imaṃ catukkaṃ nissāya."
  1722. 1071722,194,668,24,47,1,98,13,"‘‘ Etadagge ṭhapito’’ ti, vatvā taṃ nissāya ṭhapitabhāvaṃ vitthārato dassetuṃ,‘‘ bhagavato hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  1723. 1071723,194,668,48,55,1,93,6,Ussādanāapasādanā paññāyanti tathāgatena vinetabbapuggalavasena dhammadesanāya pavattetabbato.
  1724. 1071724,194,668,56,68,1,93,10,Ayaṃ puggalo… pe… ācārasampannoti vā natthi paresaṃ anuddesakavasena dhammadesanāya pavattanato.
  1725. 1071725,194,669,2,12,1,49,6,329. Parammukhā avaṇṇan ti nindiyassa dosassa nindanaṃ.
  1726. 1071726,194,669,13,34,1,103,15,"Na hi kadāci nindiyo pasaṃsiyo hoti, taṃ pana kālaṃ ñatvāva kathetabbanti āha,‘‘ yuttapattakālaṃ ñatvāvā’’ ti. "
  1727. 1071727,194,669,35,41,1,59,6,Khīṇavādepi eseva nayo tassa rahovādena samānayogakkhamattā.
  1728. 1071728,194,670,2,9,1,21,2,330. {Ghātīyatī}ti vadhīyati.
  1729. 1071729,194,670,10,17,1,43,6,"Saddopi bhijjati nassati, bhedo hotīti attho. "
  1730. 1071730,194,670,18,23,1,39,4,{Gelaññappatto}ti khedaṃ parissamaṃ patto.
  1731. 1071731,194,670,24,28,1,35,4,Apalibuddhan ti dosehi ananupatitaṃ.
  1732. 1071732,194,671,2,19,1,96,10,"331. Abhinivissa {voharatī}ti evametaṃ, na ito aññathāti taṃ janapadaniruttiṃ abhinivisitvā samudācarati. "
  1733. 1071733,194,671,20,32,1,124,12,Atidhāvanan ti samaññaṃ nāmetaṃ lokasaṅketasiddhā paññattīti paññattimatte aṭṭhatvā paramatthato thāmasā parāmassa voharaṇaṃ.
  1734. 1071734,194,672,2,11,1,56,4,332. {Aparāmasanto}ti anabhinivisanto samaññāmattatova voharati.
  1735. 1071735,194,673,2,13,1,101,7,333. Mariyādabhājanīyan ti yathāvuttasammāpaṭipadāya micchāpaṭipadāya ca aññamaññaṃ saṅkarabhāvavibhājanaṃ.
  1736. 1071736,194,673,14,21,1,68,7,Raṇanti sattā etehi kandanti akandantāpi kandanakāraṇabhāvatoti raṇā;
  1737. 1071737,194,673,22,37,1,113,12,"rāgadosamohā, dasapi vā kilesā, sabbepi vā ekantākusalā, tehi nānappakāradukkhanibbattakehi abhibhūtā sattā kandanti; "
  1738. 1071738,194,673,38,41,1,20,3,saha raṇehīti saraṇo.
  1739. 1071739,194,673,42,46,1,33,4,Raṇasaddo vā rāgādireṇūsu niruḷho.
  1740. 1071740,194,673,47,55,1,25,4,Tenāha‘‘ sarajo sakileso’’ ti.
  1741. 1071741,194,673,56,82,1,169,18,Pāḷiyaṃ pana‘‘ sadukkho eso dhammo’’ tiādinā āgatattā kāmasukhānuyogādayopi‘‘ saraṇo’’ ti vuttāti dukkhādīnaṃ raṇabhāvo tannibbattakasabhāvānaṃ akusalānaṃ saraṇatā ca veditabbā.
  1742. 1071742,194,673,83,89,1,55,5,{Araṇo}tiādīnaṃ padānaṃ vuttavipariyāyena attho veditabbo.
  1743. 1071743,194,674,2,10,1,104,7,Vatthuṃ {sodhetī}ti nirodhasamāpajjanena mahapphalabhāvakaraṇena dakkhiṇeyyavatthubhūtaṃ attānaṃ visodheti;
  1744. 1071744,194,674,11,20,1,144,9,nirodhasamāpattiyā vatthuvisodhanaṃ nirodhaṃ samāpajjitvā vuṭṭhitānaṃ paccekabuddhānaṃ mahākassapattherādīnaṃ dinnadakkhiṇāvisuddhiyā dīpetabbaṃ.
  1745. 1071745,194,674,21,29,1,22,4,Tenāha‘‘ tathā hī’’ tiādi.
  1746. 1071746,194,674,30,41,1,52,6,{Tathevā}ti iminā‘‘ piṇḍāya caranto’’ tiādiṃ upasaṃharati.
  1747. 1071747,194,674,42,56,1,97,8,"Mettābhāvanāya mudubhūtacittabahumānapubbakaṃ dentīti ,‘‘ subhūtitthero dakkhiṇaṃ visodhetī’’ ti vuttaṃ. "
  1748. 1071748,194,674,57,61,1,41,4,Tena dāyakatopi dakkhiṇāvisuddhiṃ dasseti.
  1749. 1071749,194,674,62,65,1,31,3,Vatthusodhanaṃ pana paṭibhāgato.
  1750. 1071750,194,674,66,78,1,112,11,Evaṃ pana kātuṃ {sakkā}ti sāvakānampi kimevaṃ lahuvuṭṭhānādhiṭṭhānaṃ sāvakesu ciṇṇavasībhāvo sambhavatīti pucchati.
  1751. 1071751,194,674,79,97,1,116,12,"Itaro aggasāvakamahāsāvakesu kiṃ vattabbaṃ, pakatisāvakesupi vasippattesu labbhatīti te dassento,‘‘ āma sakkā’’ tiādimāha. "
  1752. 1071752,194,674,98,100,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  1753. 1071753,194,675,2,5,1,53,3,Araṇavibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  1754. 1071754,194,676,2,4,1,25,2,10 . Dhātuvibhaṅgasuttavaṇṇanā
  1755. 1071755,194,677,2,20,1,90,8,342. Aparikkhīṇāyukaṃ pukkusātikulaputtaṃ uddissa gamananti katvā vuttaṃ‘‘ turitagamanacārikan’’ ti.
  1756. 1071756,194,677,21,29,1,64,8,Mama vāsupagamanena tava cittassa aphāsukaṃ aniṭṭhaṃ sace natthi.
  1757. 1071757,194,677,30,33,1,16,2,{So}ti pubbupagato.
  1758. 1071758,194,677,34,47,1,88,11,"Dinnaṃ dinnameva {vaṭṭatī}ti ekavāraṃ dinnaṃ dinnameva yuttaṃ, na puna dātabbanti adhippāyo. "
  1759. 1071759,194,677,48,61,1,104,11,"Kataṃ {katamevā}ti saṅgahatthaṃ kataṃ anucchavikakammaṃ katameva, na taṃ puna viparivattetabbanti adhippāyo. "
  1760. 1071760,194,678,2,8,1,59,6,Pukkusātimhi ubhayathāpi kulaputtabhāvo paripuṇṇo evāti āha–
  1761. 1071761,194,678,9,16,1,35,3,‘‘ jātikulaputtopi ācārakulaputtopī’’ ti.
  1762. 1071762,194,678,17,22,1,34,4,{Tatrā}ti tasmiṃ takkasīlato āgamane.
  1763. 1071763,194,678,23,30,1,52,7,Aṅke nipannadārakaṃ viya janaṃ toseti tuṭṭhiṃ pāpeti.
  1764. 1071764,194,678,31,35,1,65,4,Ratanāni uppajjanti pabbatasamuddādisannissitattā paccantadesassa.
  1765. 1071765,194,678,36,40,1,36,4,Dassanīyan ti dassaneneva sukhāvahaṃ.
  1766. 1071766,194,678,41,45,1,34,4,Evarūpan ti dassanīyaṃ savanīyañca.
  1767. 1071767,194,679,2,4,1,30,2,Anagghakambale mahagghakambale.
  1768. 1071768,194,679,5,8,1,46,2,{Sārakaraṇḍake}ti candanasārādisāramayakaraṇḍake.
  1769. 1071769,194,679,9,11,1,22,2,Likhāpetvā ukkirāpetvā.
  1770. 1071770,194,679,12,19,1,61,6,Lākhāya {vaṭṭāpetvā}ti mukhaṃ pidahitvā lākhāparikammaṃ kāretvā.
  1771. 1071771,194,680,2,7,1,52,5,Anto dussabhaṇḍikaṃ atthīti aññāsi nātigarukabhāvato.
  1772. 1071772,194,680,8,20,1,131,11,"Anagghā ahesun ti vaṇṇasampattiphassasampattipamāṇamahattadunnimmāpiyatāhi mahagghā ahesuṃ, mahāpuñño rājā tassa atthevāti adhippāyo. "
  1773. 1071773,194,681,2,17,1,57,10,"Yadi evaṃ,‘‘ kinnu kho pesemī’’ ti kasmā vīmaṃsaṃ āpajjīti āha–"
  1774. 1071774,194,681,18,26,1,21,4,‘‘ apica kho panā’’ tiādi.
  1775. 1071775,194,681,27,30,1,19,3,Soti bimbisāro rājā.
  1776. 1071776,194,681,31,37,1,76,6,Vicinituṃ āraddho ratanassa anekavidhattā uttaruttariñca paṇītatarādibhāvato.
  1777. 1071777,194,681,38,41,1,56,2,{Suvaṇṇarajatādī}ti suvaṇṇarajatapavāḷamaṇimuttāveḷuriyādi.
  1778. 1071778,194,681,42,45,1,44,3,Indriyabaddhan ti cakkhādiindriyapaṭibaddhaṃ.
  1779. 1071779,194,681,46,52,1,42,6,Padesan ti guṇavasena ekadesaṃ na pāpuṇāti.
  1780. 1071780,194,682,2,14,1,74,7,"Sāmaṃ saccānaṃ abhisambuddhatāsāmaññena,‘‘ buddharatanampi duvidhan’’ ti vuttaṃ. "
  1781. 1071781,194,682,15,31,1,107,15,"Buddharatanasamaṃ ratanaṃ nāma natthi, yasmā pana imasmiṃ loke parasmiṃ vā pana buddhena sadiso na vijjatīti. "
  1782. 1071782,194,682,32,42,1,59,6,Paṭhamabodhiyaṃyeva pavattatīti katvā vuttaṃ‘‘ ghosopī’’ tiādi.
  1783. 1071783,194,683,2,16,1,61,8,"Rājā tuṭṭho cintesi,‘‘ tattha avijjamānaṃyeva pesetuṃ laddhan’’ ti. "
  1784. 1071784,194,683,17,30,1,89,10,"{Tasmā}ti yasmā paripuṇṇaṃ ekadivasampi tasmiṃ padese buddhānaṃ āvāsapariggaho natthi, tasmā. "
  1785. 1071785,194,683,31,35,1,50,4,Pubbadisāmukhan ti pubbadisābhimukhaṃ sīhapañjaraṃ.
  1786. 1071786,194,683,36,39,1,32,3,Tenassa suvibhūtālokataṃ dasseti.
  1787. 1071787,194,684,2,19,1,102,12,"Evaṃ anaññasādhāraṇassa bhagavato īdiso samudāgamoti dassetuṃ,‘‘ evaṃ dasa pāramiyo pūretvā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1788. 1071788,194,684,20,34,1,96,9,"Evaṃ sampannasamudāgamassa tadanurūpā ayaṃ phalasampadāti dassetuṃ,‘‘ tusitabhavanato’’ tiādi vuttaṃ. "
  1789. 1071789,194,685,2,15,1,115,11,"Ariyadhammo nāma ariyamaggappadhāno, ariyamaggo ca sattatiṃsabodhipakkhiyasaṅgaho, te ca uddesamatteneva gahitāti āha–"
  1790. 1071790,194,685,16,24,1,45,4,‘‘ sattatiṃsabodhipakkhiye ekadesena likhitvā’’ ti.
  1791. 1071791,194,685,25,38,1,47,4,Cūḷasīlādīni brahmajāle( dī. ni.1.8-9) āgatanayena veditabbāni.
  1792. 1071792,194,685,39,47,1,107,8,Chadvārasaṃvaraṃ satisampajaññan ti manacchaṭṭhānaṃ dvārānaṃ saṃvaraṇavasena sattaṭṭhānikaṃ satisampajaññaṃ.
  1793. 1071793,194,685,48,51,1,46,3,Dvādasappabhedaṃ cīvarādi catuppaccayasantosaṃ.
  1794. 1071794,194,685,52,56,1,58,4,Araññarukkhamūlādīnañca vibhaṅgaṃ bhāvanānukūlaṃ senāsanaṃ.
  1795. 1071795,194,685,57,67,1,54,6,‘‘ Abhijjhaṃ loke pahāyā’’ tiādinā vuttaṃ nīvaraṇappahānaṃ.
  1796. 1071796,194,685,68,71,1,32,3,Parikamman ti kasiṇādiparikammaṃ.
  1797. 1071797,194,685,72,76,1,44,4,Pāḷiyaṃ āgatanayena aṭṭhatiṃsa kammaṭṭhānāni.
  1798. 1071798,194,685,77,84,1,67,7,Visuddhipaṭipāṭiyā yāva āsavakkhayā imaṃ paṭipattiṃ ekadesena likhi.
  1799. 1071799,194,685,85,89,1,44,4,Soḷasavidhan ti soḷasavidhabhāvanāya payogaṃ.
  1800. 1071800,194,686,2,7,1,86,4,{Kilañjamaye}ti nānāvidhabhittivibhatte saṇhasukhumaratanaparisibbite kilañjamayasamugge.
  1801. 1071801,194,686,8,24,1,147,15,Bahi vatthena {veṭhetvā}ti paṭhamaṃ sukhumakambalena veṭhetvā paṭipāṭiyā tettiṃsāya samuggesu pakkhipitvā tato bahi sukhumavatthena veṭhetvā chādetvā.
  1802. 1071802,194,686,25,33,1,133,7,"Tiṇagacchapahānasammajjanādinā sodhitamattakameva hotu, kadalipuṇṇaghaṭaṭhapanadhajapaṭākussāpanādialaṅkaraṇena mā niṭṭhāpethāti attho. "
  1803. 1071803,194,686,34,43,1,73,7,"Rājānubhāvena {paṭiyādethā}ti mama rājānurūpaṃ sajjetha, alaṅkarothāti attho. "
  1804. 1071804,194,686,44,47,1,44,3,Antarabhogikānan ti anuyuttarājamahāmattānaṃ.
  1805. 1071805,194,686,48,52,1,42,3,{Javanadūte}ti khippaṃ gacchantakadūtapurise.
  1806. 1071806,194,686,53,57,1,35,4,Tāḷehi saha avacarantīti tāḷāvacarā.
  1807. 1071807,194,687,2,14,1,114,12,Raññā paṇṇākāraṃ uddissa katapūjāsakkārassa amaccato sutattā paṇṇākāraṃ uccaṭṭhāne ṭhapetvā sayaṃ nīcāsane nisinno.
  1808. 1071808,194,687,15,29,1,132,13,Nāyaṃ aññassa ratanassa {bhavissatī}ti ayaṃ parihāro aññassa maṇimuttādibhedassa ratanassa na bhavissati maṇimuttādīhi abhisaṅkhatattā.
  1809. 1071809,194,687,30,43,1,156,12,Balavasomanassaṃ uppajji ciratanakālaṃ buddhasāsane bhāvitabhāvanatāya vāsitavāsanatāya ghaṭe dīpo viya abbhantare eva samujjalamānaparipakkatihetukabhāvato.
  1810. 1071810,194,688,2,9,1,33,4,"{Dhāremī}ti icchāmi, gaṇhāmīti attho. "
  1811. 1071811,194,688,10,13,1,31,3,Dvejjhavacanan ti dveḷhakabhāvo.
  1812. 1071812,194,688,14,28,1,88,12,"Antaraṃ {karotī}ti dvinnaṃ pādānaṃ antaraṃ taṃ lekhaṃ karoti, ekena pādena atikkamīti attho. "
  1813. 1071813,194,688,29,37,1,66,7,Tassā {gatamaggenā}ti tāya deviyā vivaṭṭamānāya nāsitāya gatamaggena.
  1814. 1071814,194,688,38,44,1,41,6,Taṃ pana lekhan ti pukkusātinā katalekhaṃ.
  1815. 1071815,194,688,45,47,1,34,2,Paṇṇacchattakanti tālapattamuṭṭhiṃ.
  1816. 1071816,194,689,2,6,1,61,3,{Satthugāravenā}ti satthari uppannapasādapemabahumānasambhavena.
  1817. 1071817,194,689,7,36,1,149,19,"Tadā satthāraṃyeva manasi katvā tanninnabhāvena gacchanto,‘‘ pucchissāmī’’ tipi cittaṃ na uppādesi,‘‘ ettha nu kho satthā vasatī’’ ti parivitakkasseva abhāvato; "
  1818. 1071818,194,689,37,50,1,106,13,rājagahaṃ pana patvā rañño pesitasāsanavasena tattha ca vihārassa bahubhāvato satthā kahaṃ vasatīti pucchi.
  1819. 1071819,194,689,51,61,1,106,10,Satthu ekakasseva nikkhamanaṃ pañcacattālīsa yojanāni padasā gamanañca dhammapūjāvasena katanti daṭṭhabbaṃ.
  1820. 1071820,194,689,62,68,1,59,6,Dhammapūjāya ca buddhānaṃ āciṇṇabhāvo heṭṭhā vitthāritoyeva.
  1821. 1071821,194,689,69,79,1,129,10,Buddhasobhaṃ pana paṭicchādetvā aññātakavesena tattha gamanaṃ tassa kulaputtassa vissatthavasena maggadarathapaṭipassambhanatthaṃ.
  1822. 1071822,194,689,80,86,1,64,6,Appaṭipassaddhamaggadaratho hi dhammadesanāya bhājanaṃ na hotīti.
  1823. 1071823,194,689,87,98,1,39,6,"Tathāhi vakkhati,‘‘ nanu ca bhagavā’’ tiādi. "
  1824. 1071824,194,690,2,6,1,26,4,Uruddhan ti visālanti keci.
  1825. 1071825,194,690,7,15,1,97,8,Atirekatiyojanasatan tiādinā anvayato byatirekato ca maccheravinayane sabrahmacārīnaṃ ovādadānaṃ.
  1826. 1071826,194,690,16,26,1,110,9,{Accantasukhumālo}tiādinā satthu dhammagāravena saddhiṃ kulaputtassapi dhammagāravaṃ saṃsandati sametīti dasseti.
  1827. 1071827,194,690,27,40,1,139,13,Tena bhagavato katassa paccuggamanassa ṭhānagatabhāvaṃ vibhāvento aññesampi bhabbarūpānaṃ kulaputtānaṃ yathārahaṃ saṅgaho kātabboti dasseti.
  1828. 1071828,194,691,2,5,1,33,3,Brahmalokappamāṇan ti uccabhāvena.
  1829. 1071829,194,691,6,18,1,87,10,"{Ānubhāvenā}ti iddhānubhāvena yathā so sotapathaṃ na upagacchati, evaṃ vūpasametuṃ sakkoti. "
  1830. 1071830,194,691,19,23,1,42,4,Avibbhantan ti vibbhamarahitaṃ nilloluppaṃ.
  1831. 1071831,194,691,24,43,1,86,10,"‘‘ Bhāvanapuṃsakaṃ panetan’’ ti vatvā tassa vivaraṇatthaṃ,‘‘ pāsādikena iriyāpathenā’’ ti vuttaṃ. "
  1832. 1071832,194,691,44,48,1,49,4,Itthambhūtalakkhaṇe etaṃ karaṇavacanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1833. 1071833,194,691,49,57,1,27,4,Tenāha‘‘ yathā iriyato’’ tiādi.
  1834. 1071834,194,691,58,62,1,24,3,Amanāpo hoti passantānaṃ.
  1835. 1071835,194,691,63,71,1,81,8,Sīhaseyyāya nipannassapi hi ekacce sarīrāvayavā adhokhittavikkhittā viya dissanti.
  1836. 1071836,194,691,72,79,1,81,7,Kaṭiyaṃ dvinnaṃ ūrusandhīnaṃ dvinnañca jāṇusandhīnaṃ vasena catusandhikapallaṅkaṃ.
  1837. 1071837,194,691,80,97,1,83,11,"Na {patiṭṭhātī}ti nappavattati,‘‘ kaṃsi tvan’’ tiādinā apucchite kathāpavatti eva na hoti. "
  1838. 1071838,194,691,98,114,1,127,15,Appatiṭṭhitāya kathāya na {sañjāyatī}ti tathā pana pucchāvasena kathāya appavattitāya upari dhammakathā na sañjāyati na uppajjati.
  1839. 1071839,194,691,115,118,1,11,2,{Itī}ti tasmā.
  1840. 1071840,194,691,119,124,1,75,5,Kathāpatiṭṭhāpanatthaṃ kathāpavattanatthaṃ kathāsamuṭṭhāpanatthaṃ vā pucchi.
  1841. 1071841,194,692,2,22,1,142,14,Sabhāvameva {kathetī}ti attano bhagavato adiṭṭhapubbattā‘‘ adiṭṭhapubbakaṃ kathamahaṃ jāneyyan’’ ti sabhāvameva kevalaṃ attano ajjhāsayameva katheti;
  1842. 1071842,194,692,23,30,1,75,7,na pana sadevakassa lokassa supākaṭaṃ sabhāvasiddhaṃ buddharūpakāyasabhāvaṃ.
  1843. 1071843,194,692,31,51,1,147,15,Atha vā sabhāvameva {kathetī}ti‘‘ idamevan’’ ti jānantopi tadā bhagavato ruciyā tathāpavattamānaṃ rūpakāyasabhāvameva katheti appavikkhambhanti adhippāyo.
  1844. 1071844,194,692,52,53,1,6,1,Tenāha–
  1845. 1071845,194,692,54,66,1,63,7,"‘‘ tathā hi nan’’ tiādi, vipassanālakkhaṇameva paṭipadanti adhippāyo. "
  1846. 1071846,194,693,2,29,1,139,14,"343.‘‘ Pubbabhāgapaṭipadaṃ akathetvā’’ ti vatvā pubbabhāgapaṭipadāya akathane kāraṇaṃ pubbabhāgapaṭipadañca sarūpato dassetuṃ,‘‘ yassa hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  1847. 1071847,194,693,30,53,1,129,15,"Aparisuddhāyapi pubbabhāgapaṭipadāya vipassanā tathā na kiccakārī, pageva avijjamānāyāti,‘‘ yassa hi… pe… aparisuddhā hoti’’ cceva vuttaṃ. "
  1848. 1071848,194,693,54,61,1,66,7,Pubbabhāgapaṭipadā ca nāma saṅkhepato pannarasa caraṇadhammāti āha–
  1849. 1071849,194,693,62,74,1,53,6,‘‘ sīlasaṃvaraṃ… pe… imaṃ pubbabhāgapaṭipadaṃ ācikkhatī’’ ti.
  1850. 1071850,194,693,75,79,1,56,4,Yānakiccaṃ sādheti maggagamanena akilantabhāvasādhanattā.
  1851. 1071851,194,693,80,98,1,150,13,"Cirakālaṃ paribhāvitāya paripakkagatāya hetusampadāya upaṭṭhāpitaṃ sāmaṇerasīlampi paripuṇṇaṃ akhaṇḍādibhāvappattiyā, yaṃ pubbahetuttā‘‘ sīlan’’ ti vuccati. "
  1852. 1071852,194,694,2,9,1,63,6,"Dhātuyo paramatthato vijjamānā, paññattimattho puriso avijjamāno. "
  1853. 1071853,194,694,10,27,1,122,13,Atha kasmā bhagavā arahattassa padaṭṭhānabhūtaṃ vipassanaṃ kathento‘‘ chadhāturo’’ ti avijjamānappadhānaṃ desanaṃ ārabhīti āha–
  1854. 1071854,194,694,28,35,1,17,3,‘‘ bhagavā hī’’ tiādi.
  1855. 1071855,194,694,36,47,1,69,7,Katthaci‘‘ tevijjo chaḷabhiñño’’ tiādīsu vijjamānena avijjamānaṃ dasseti.
  1856. 1071856,194,694,48,49,1,8,1,Katthaci–
  1857. 1071857,194,694,50,75,1,98,10,"‘‘ itthirūpaṃ, bhikkhave, purisassa cittaṃ pariyādāya tiṭṭhatī’’ tiādīsu( a. ni.1.1) avijjamānena vijjamānaṃ dasseti. "
  1858. 1071858,194,694,76,93,1,76,7,Katthaci‘‘ cakkhuviññāṇaṃ sotaviññāṇan’’ tiādīsu( vibha.121) vijjamānena vijjamānaṃ dasseti.
  1859. 1071859,194,694,94,95,1,8,1,Katthaci–
  1860. 1071860,194,694,96,118,1,97,9,‘‘ khattiyakumāro brāhmaṇakaññāya saddhiṃ saṃvāsaṃ kappetī’’ tiādīsu( dī. ni.1.275) avijjamānena avijjamānaṃ dasseti.
  1861. 1071861,194,694,119,124,1,41,5,Idha pana vijjamānena avijjamānaṃ dasseti.
  1862. 1071862,194,694,125,149,1,165,18,"‘‘ Chadhāturo’’ ti hi samāsattho avijjamāno puggalavisayattā, tassa padassa avayavattho pana appadhānattho vijjamāno, so saddakkamena appadhānopi atthakkamena padhānoti āha–"
  1863. 1071863,194,694,150,158,1,35,4,‘‘ vijjamānena avijjamānaṃ dassento’’ ti.
  1864. 1071864,194,694,159,172,1,70,8,"Puggalādhiṭṭhānāyettha desanāya kāraṇaṃ dassetuṃ,‘‘ sace hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  1865. 1071865,194,694,173,175,1,14,1,{Upaṭṭhāpeyyā}ti–
  1866. 1071866,194,694,176,192,1,90,11,"‘‘ dhātuyo’’ icceva kulaputtassa cittaṃ niveseyya tathā sañjāneyya, evaṃ dhammaṃ deseyyāti attho. "
  1867. 1071867,194,694,193,200,1,41,6,Sandehaṃ {kareyyā}ti asati purise ko karoti?
  1868. 1071868,194,694,201,217,1,86,14,"Ko paṭisaṃvedeti, dhātuyo evāti kiṃ nu kho idaṃ, kathaṃ nu kho idanti saṃsayaṃ uppādeyya? "
  1869. 1071869,194,694,218,230,1,103,10,Sammohaṃ {āpajjeyyā}ti caturaṅgasamannāgate andhakāre vattamānaṃ viya desiyamāne atthe sammohaṃ āpajjeyya .
  1870. 1071870,194,694,231,239,1,76,8,Tathābhūto ca desanāya abhājanabhūtattā desanaṃ sampaṭicchituṃ na sakkuṇeyya.
  1871. 1071871,194,694,240,250,1,32,5,{Evamāhā}ti evaṃ‘‘ chadhāturo’’ ti āha.
  1872. 1071872,194,695,2,12,1,109,9,Yaṃ tvaṃ purisoti {sañjānāsī}ti yaṃ rūpārūpadhammasamūhaṃ pabandhavasena pavattamānaṃ adhiṭṭhānavisesavisiṭṭhaṃ–
  1873. 1071873,194,695,13,26,1,56,8,"‘‘ puriso satto itthī’’ tiādinā tvaṃ sañjānāsi, so chadhāturo. "
  1874. 1071874,194,695,27,42,1,142,14,"Santesupi chadhātuvinimuttesu dhātvantaresu sukhāvaggahaṇatthaṃ tathā vuttaṃ taggahaṇeneva ca tesaṃ gahetabbato, svāyamattho heṭṭhā dassito eva. "
  1875. 1071875,194,695,43,51,1,43,3,{Sesapadesū}ti‘‘ chaphassāyatano’’ tiādipadesupi.
  1876. 1071876,194,695,52,74,1,193,19,"Cattāri adhiṭṭhānāni catasso patiṭṭhā etassāti caturādhiṭṭhāno, adhitiṭṭhati patiṭṭhahati etenāti adhiṭṭhānaṃ, yesu patiṭṭhāya uttamatthaṃ arahattaṃ adhigacchati, tesaṃ paññādīnaṃ etaṃ adhivacanaṃ. "
  1877. 1071877,194,695,75,83,1,28,4,Tenāha‘‘ svāyaṃ bhikkhū’’ tiādi.
  1878. 1071878,194,695,84,87,1,14,2,{Etto}ti vaṭṭato.
  1879. 1071879,194,695,88,92,1,37,3,{Vivaṭṭitvā}ti vinivaṭṭitvā apasakkitvā.
  1880. 1071880,194,695,93,98,1,29,4,{Etto}ti vā etehi chadhātuādīhi.
  1881. 1071881,194,695,99,106,1,60,7,Ettha hi niviṭṭhassa āyattassa uttamāya siddhiyā asambhavoti.
  1882. 1071882,194,695,107,111,1,53,4,Patiṭṭhitan ti ariyamaggādhigamavasena suppatiṭṭhitaṃ.
  1883. 1071883,194,695,112,118,1,63,6,Evañhi sabbaso paṭipakkhasamucchindanena tattha patiṭṭhito hoti.
  1884. 1071884,194,695,119,133,1,133,13,Maññassavā {nappavattantī}ti chahipi dvārehi pavattamānasotāya maggena visositāya sabbaso vigatāya sabbaso vicchedappattiyā na sandanti.
  1885. 1071885,194,695,134,141,1,23,3,Tenāha‘‘ nappavattantī’’ ti.
  1886. 1071886,194,695,142,155,1,83,11,"Yasmā māne sabbaso samucchinne asamucchinno anupasanto kileso nāma natthi, tasmā āha–"
  1887. 1071887,194,695,156,167,1,55,7,‘‘ muni santoti vuccatī’’ ti rāgaggiādīnaṃ nibbānena nibbuto.
  1888. 1071888,194,696,2,62,1,169,13,"Paññaṃ {nappamajjeyyā}ti,‘‘ divasaṃ caṅkamena nisajjāya āvaraṇīyehi dhammehi cittaṃ parisodhetī’’ tiādinayappavattāya( ma. ni.1.423;2.24;3.75; saṃ. ni.4.120; a. ni.3.15; vibha.519; mahāni.161) appamādappaṭipattiyā samādhivipassanāpaññaṃ nappamajjeyya. "
  1889. 1071889,194,696,63,66,1,47,3,Etena pubbabhāgiyaṃ samathavipassanābhāvanamāha.
  1890. 1071890,194,696,67,71,1,62,3,{Saccamanurakkheyyā}ti saccānurakkhanāpadesena sīlavisodhanamāha;
  1891. 1071891,194,696,72,79,1,79,7,sacce ṭhito samādinnasīlaṃ avikopetvā paripūrento samādhisaṃvattaniyataṃ karoti.
  1892. 1071892,194,696,80,88,1,30,4,Tenāha‘‘ vacīsaccaṃ rakkheyyā’’ ti.
  1893. 1071893,194,696,89,96,1,81,6,Kilesapariccāgaṃ {brūheyyā}ti tadaṅgādivasena kilesānaṃ pariccajanavidhiṃ vaḍḍheyya.
  1894. 1071894,194,696,97,110,1,127,12,Kilesavūpasamanaṃ {sikkheyyā}ti yathā te kilesā tadaṅgādivasena pariccattā yathāsamudācārappavattiyā santāne pariḷāhaṃ na janenti;
  1895. 1071895,194,696,111,119,1,97,8,evaṃ kilesānaṃ vūpasamanavidhiṃ sikkheyya paññādhiṭṭhānādīnan ti lokuttarānaṃ paññādhiṭṭhānādīnaṃ.
  1896. 1071896,194,696,120,123,1,32,2,{Adhigamatthāyā}ti paṭilābhatthāya.
  1897. 1071897,194,697,2,34,1,95,12,"347. Pubbe vuttānan ti,‘‘ caturādhiṭṭhāno, yattha ṭhitaṃ maññassavā nappavattantī’’ ti( ma. ni.3.343) evaṃ pubbe vuttānaṃ. "
  1898. 1071898,194,698,2,12,1,53,5,348. Vattabbaṃ {bhaveyyā}ti niddesavasena vattabbaṃ bhaveyya.
  1899. 1071899,194,698,13,16,1,17,2,{Ādīhī}ti evamādīhi.
  1900. 1071900,194,698,17,20,1,26,3,Kiccaṃ natthi kiccābhāvato.
  1901. 1071901,194,698,21,24,1,38,3,Uppaṭipāṭidhātukan ti ayathānupubbikaṃ.
  1902. 1071902,194,698,25,29,1,57,3,{Yathādhammavasenevā}ti desetabbadhammānaṃ yathāsabhāveneva.
  1903. 1071903,194,698,30,36,1,61,6,Sappāyaṃ dhutaṅgan ti attano kilesaniggaṇhanayoggaṃ dhutaṅgaṃ.
  1904. 1071904,194,698,37,46,1,81,8,"Cittarucitan ti attano cittapakatiyā ācariyehi virocetabbaṃ, cariyānukūlanti attho. "
  1905. 1071905,194,698,47,53,1,78,5,{Hatthipadopamasuttādīsū}ti ādi -saddena visuddhimaggadhātuvibhaṅgādiṃ saṅgaṇhāti.
  1906. 1071906,194,699,2,11,1,36,4,354. {Ayampetthā}ti pi -saddo sampiṇḍanattho.
  1907. 1071907,194,699,12,23,1,64,7,Tena‘‘ athāparaṃ upekkhāyeva avasissatī’’ ti uparidesanaṃ sampiṇḍeti.
  1908. 1071908,194,699,24,28,1,29,4,Sopi hi pāṭiyekko anusandhīti.
  1909. 1071909,194,699,29,38,1,92,8,Nanu cāyaṃ yathāuddiṭṭhāya viññāṇadhātuyā niddesopi bhavissatīti yathānusandhinayo vijjatīti?
  1910. 1071910,194,699,39,51,1,73,7,"Na, viññāṇadhātuniddesanayena desanāya appavattattā tenāha‘‘ heṭṭhato’’ tiādi. "
  1911. 1071911,194,699,52,60,1,56,7,Yaṃ vā {panā}tiādinā pana desanāya sānusandhitaṃ vibhāveti.
  1912. 1071912,194,699,61,68,1,54,7,Na hi buddhā bhagavanto ananusandhikaṃ desanaṃ desenti.
  1913. 1071913,194,699,69,80,1,94,9,"{Āgamanīyavipassanāvasenā}ti yassā pubbe pavattattā āgamanīyaṭṭhāne ṭhitā vipassanā, tassā vasena. "
  1914. 1071914,194,699,81,99,1,114,13,"Kammakārakaviññāṇan ti‘‘ netaṃ mama nesohamasmi, na meso attā’’ ti evaṃ vipassanākiccakārakaṃ vipassanāsahitaṃ viññāṇaṃ. "
  1915. 1071915,194,699,100,105,1,65,4,{Viññāṇadhātuvasenā}ti yathāuddiṭṭhāya viññāṇadhātuyā bhājanavasena.
  1916. 1071916,194,699,106,115,1,87,8,Satthu {kathanatthāyā}ti satthārā uddesameva katvā ṭhapitattā niddesavasena kathanatthāya.
  1917. 1071917,194,699,116,123,1,71,7,Akathitabhāvo eva hissa avasiṭṭhatā kathanatthāya paṭivijjhanatthāya ca.
  1918. 1071918,194,699,124,135,1,70,7,Paṭipakkhavigamena tassa cittassa parisuddhatāti āha‘‘ nirupakkilesan’’ ti.
  1919. 1071919,194,699,136,140,1,44,4,Upakkilesānaṃ pana pahīnabhāvato pariyodātaṃ.
  1920. 1071920,194,699,141,145,1,82,4,Samudayavasena udayadassanatthañceva paccayanirodhavasena atthaṅgamadassanatthañca.
  1921. 1071921,194,699,146,151,1,53,5,Kāraṇabhāvena sukhāya vedanāya hitanti sukhavedaniyaṃ.
  1922. 1071922,194,699,152,160,1,37,4,Tenāha‘‘ sukhavedanāya paccayabhūtan’’ ti.
  1923. 1071923,194,700,2,14,1,104,7,"360. Rūpakammaṭṭhāna mpi catudhātuvavatthānavasena, arūpakammaṭṭhānampi sukhadukkhavedanāmukhena paguṇaṃ jātaṃ. "
  1924. 1071924,194,701,2,29,1,153,15,"Satthu kathanatthaṃyeva {avasissatī}ti,‘‘ kulaputtassa paṭivijjhanatthan’’ ti vuttamevatthaṃ nisedheti, tasmā vuttamevatthaṃ samatthetuṃ,‘‘ imasmiṃ hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  1925. 1071925,194,701,30,35,1,68,4,Kulaputtassa {rūpāvacarajjhāne}ti kulaputtena adhigatarūpāvacarajjhāne.
  1926. 1071926,194,701,36,37,1,6,1,Tenāha–
  1927. 1071927,194,701,38,48,1,54,6,‘‘ bhikkhu paguṇaṃ tava idaṃ rūpāvacaracatutthajjhānan’’ ti.
  1928. 1071928,194,701,49,69,1,92,11,Yaṃ kiñci suvaṇṇatāpanayogyaṃ aṅgārabhājanaṃ idha‘‘ ukkā’’ ti adhippetanti āha‘‘ aṅgārakapallan’’ ti.
  1929. 1071929,194,701,70,79,1,70,7,"{Sajjeyyā}ti yathā tattha pakkhittasuvaṇṇañca tappati, evaṃ paṭiyādiyeyya. "
  1930. 1071930,194,701,80,83,1,33,3,Nīhaṭadosan ti vigatībhūtakāḷakaṃ.
  1931. 1071931,194,701,84,87,1,39,3,Apanītakasāvan ti apagatasukhumakāḷakaṃ.
  1932. 1071932,194,702,2,21,1,139,14,"Ariyamagge patiṭṭhāpetukāmena nāma sabbasmimpi lokiyadhamme virajjanatthāya dhammo kathetabboti adhippāyena,‘‘ kasmā panā’’ tiādinā codanā katā. "
  1933. 1071933,194,702,22,39,1,145,12,"Vineyyadamanakusalena bhagavatā veneyyajjhāsayavasena tāva catutthajjhānupekkhāya vaṇṇo kathitoti tassa parihāraṃ vadanto,‘‘ kulaputtassā’’ tiādimāha. "
  1934. 1071934,194,703,2,23,1,132,14,"361. Tadanudhamman ti tassa arūpāvacarassa kusalassa anurūpadhammaṃ, yāya paṭipadāya tassa adhigamo hoti, tassa pubbabhāgapaṭipadanti attho. "
  1935. 1071935,194,703,24,31,1,27,3,Tenāha‘‘ rūpāvacarajjhānan’’ ti.
  1936. 1071936,194,703,32,39,1,60,6,{Taggahaṇā}ti tassa gahaṇena tassā paṭipattiyā paṭipajjamānena.
  1937. 1071937,194,703,40,49,1,41,5,Ito uttarin ti‘‘ viññāṇañcāyatanan’’ tiādīsu.
  1938. 1071938,194,704,2,9,1,30,2,362. {Tassevā}ti arūpāvacarajjhānassa.
  1939. 1071939,194,704,10,19,1,84,9,Etaṃ pana savipākaṃ arūpāvacarajjhānaṃ samecca sambhuyya paccayehi katattā saṅkhataṃ.
  1940. 1071940,194,704,20,24,1,37,4,Pakappitan ti paccayavasena savihitaṃ.
  1941. 1071941,194,704,25,28,1,23,3,Āyūhitan ti sampiṇḍitaṃ.
  1942. 1071942,194,704,29,35,1,63,5,Karontena {karīyatī}ti paṭipajjanakena paṭipajjīyati saṅkharīyati.
  1943. 1071943,194,704,36,42,1,35,6,Nibbānaṃ viya na niccaṃ na sassataṃ.
  1944. 1071944,194,704,43,49,1,52,6,Atha kho khaṇe khaṇe bhijjanasabhāvatāya tāvakālikaṃ.
  1945. 1071945,194,704,50,56,1,75,6,Tato eva cavanādisabhāvanti sabbametaṃ rūpāvacaradhammesu ādīnavavibhāvanaṃ.
  1946. 1071946,194,704,57,62,1,48,5,Dukkhe patiṭṭhitan ti saṅkhāradukkhe patiṭṭhitaṃ.
  1947. 1071947,194,704,63,67,1,41,4,Atāṇan ti cavanasabhāvāditāya tāṇarahitaṃ.
  1948. 1071948,194,704,68,73,1,45,5,Aleṇan ti tato arakkhattā līyanaṭṭhānarahitaṃ.
  1949. 1071949,194,704,74,77,1,25,3,Asaraṇan ti appaṭisaraṇaṃ.
  1950. 1071950,194,704,78,82,1,43,4,Asaraṇībhūtan ti sabbakālampi appaṭisaraṇaṃ.
  1951. 1071951,194,705,2,20,1,100,13,"Samattapattavise khandhādīsu gahite duttikicchā siyāti,‘‘ khandhaṃ vā sīsaṃ vā gahetuṃ adatvā’’ ti vuttaṃ. "
  1952. 1071952,194,705,21,30,1,69,7,{Evamevā}ti etthāyaṃ upamāsaṃsandanā– cheko bhisakko viya sammāsambuddho.
  1953. 1071953,194,705,31,50,1,180,18,"Visavikāro viya kilesadukkhānubandho, bhisakkassa visaṃ ṭhānato cāvetvā upari āropanaṃ viya bhagavato desanānubhāvena kulaputtassa kāmabhave nikantiṃ pariyādāya arūpajjhāne bhavanaṃ. "
  1954. 1071954,194,705,51,59,1,96,8,Bhisakkassa visaṃ otāretvā pathaviyaṃ pātanaṃ viya kulaputtassa orambhāgiyakilesadukkhāpanayanaṃ.
  1955. 1071955,194,706,2,6,1,47,3,{Asampattassā}ti arūpāvacarajjhānaṃ anadhigatassa.
  1956. 1071956,194,706,7,11,1,35,3,{Appaṭiladdhassevā}ti tassa vevacanaṃ.
  1957. 1071957,194,706,12,26,1,76,9,Sabbametan ti ‘‘ aniccaṃ adhuvan’’ tiādinā vitthārato vuttaṃ sabbametaṃ ādīnavaṃ.
  1958. 1071958,194,706,27,40,1,95,9,Ekapadeneva‘‘ saṅkhatametan’’ ti kathesi saṅkhatapadeneva tassa atthassa anavasesato pariyādinnattā.
  1959. 1071959,194,707,2,10,1,69,7,{Nāyūhatī}ti bhavakāraṇacetanāvasena byāpāraṃ na samūheti na sampiṇḍeti.
  1960. 1071960,194,707,11,12,1,6,1,Tenāha–
  1961. 1071961,194,707,13,21,1,18,4,‘‘ na rāsiṃ karotī’’ ti.
  1962. 1071962,194,707,22,26,1,40,4,Abhisaṅkharaṇaṃ nāma cetanābyāpāroti āha–
  1963. 1071963,194,707,27,34,1,21,3,‘‘ na abhisañcetayatī’’ ti.
  1964. 1071964,194,707,35,48,1,70,9,Taṃ pana phaluppādanasamatthatāya phalena kappananti āha‘‘ na kappetī’’ ti.
  1965. 1071965,194,707,49,61,1,93,10,"Sace abhisaṅkhāracetanā uḷārā, phalamahattasaṅkhātāya vuḍḍhiyā hoti, anuḷārā ca avuḍḍhiyāti āha–"
  1966. 1071966,194,707,62,71,1,28,5,‘‘ vuḍḍhiyā vā parihāniyā vā’’ ti.
  1967. 1071967,194,707,72,96,1,210,21,"Buddhavisaye {ṭhatvā}ti bhagavā attano buddhasubuddhatāya sīhasamānavuttitāya ca desanaṃ ukkaṃsato sāvakehi pattabbaṃ visesaṃ anavasesento tathā vadati, na sāvakavisayaṃ atikkamitvā attano buddhavisayameva desento. "
  1968. 1071968,194,707,97,98,1,6,1,Tenāha–
  1969. 1071969,194,707,99,106,1,24,3,‘‘ arahattanikūṭaṃ gaṇhī’’ ti.
  1970. 1071970,194,707,107,129,1,109,15,"Yadi kulaputto attano… pe… paṭivijjhi, atha kasmā bhagavā desanāya arahattanikūṭaṃ gaṇhīti āha‘‘ yathā nāmā’’ tiādi. "
  1971. 1071971,194,708,2,9,1,50,6,Ito {pubbe}ti ito anāgāmiphalādhigamato uttari upari.
  1972. 1071972,194,708,10,13,1,19,2,{Assā}ti kulaputtassa.
  1973. 1071973,194,708,14,24,1,91,10,Kathentassa bhagavato dhamme neva kaṅkhā na vimati paṭhamamaggeneva kaṅkhāya samucchinnattā.
  1974. 1071974,194,708,25,30,1,39,4,Ekaccesu {ṭhānesū}ti tathā vineyyaṭhānesu.
  1975. 1071975,194,708,31,39,1,65,8,Tathā hi ayampi kulaputto anāgāmiphalaṃ patvā bhagavantaṃ sañjāni.
  1976. 1071976,194,708,40,49,1,29,5,Tena vuttaṃ‘‘ yato anenā’’ tiādi.
  1977. 1071977,194,709,2,11,1,45,4,363. {Anajjhositā}ti anajjhosanīyāti ayamatthoti āha–
  1978. 1071978,194,709,12,22,1,43,6,‘‘ gilitvā pariniṭṭhāpetvā gahetuṃ na yuttā’’ ti.
  1979. 1071979,194,710,2,17,1,92,10,"364. Rāgova anusayo rāgānusayo, so ca paccayasamavāye uppajjanārahoti vattabbataṃ labhatīti vuttaṃ–"
  1980. 1071980,194,710,18,27,1,45,5,‘‘ sukhavedanaṃ ārabbha rāgānusayo uppajjeyyā’’ ti.
  1981. 1071981,194,710,28,34,1,58,6,Na pana tassa uppādanaṃ atthi khaṇattayasamāyogāsambhavato.
  1982. 1071982,194,710,35,38,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  1983. 1071983,194,710,39,42,1,31,3,Itaran ti adukkhamasukhavedanaṃ.
  1984. 1071984,194,710,43,50,1,66,6,{Visaṃyutto}ti kenaci saññojanena asaṃyuttatāya eva niyatavippayutto.
  1985. 1071985,194,710,51,57,1,45,6,Kāyassa koṭi paramo anto etassāti kāyakoṭikaṃ.
  1986. 1071986,194,710,58,68,1,47,5,{Dutiyapade}ti‘‘ jīvitapariyantikan’’ ti imasmiṃ pade.
  1987. 1071987,194,710,69,72,1,24,2,{Visevanassā}ti upādānassa.
  1988. 1071988,194,710,73,94,1,148,15,"{Sītībhavissantī}ti padassa‘‘ nirujjhissantī’’ ti attho vutto, kathaṃ pana vedayitānaṃ dvādasasu āyatanesu nirujjhanaṃ sītibhāvappattīti codanaṃ sandhāyāha–"
  1989. 1071989,194,710,95,102,1,16,3,‘‘ kilesā hī’’ tiādi.
  1990. 1071990,194,710,103,124,1,62,3,{Samudayapañhenā}ti mahāsatipaṭṭhāne( dī. ni.2.400; ma. ni.1.133) samudayasaccanirodhapañhena.
  1991. 1071991,194,710,125,133,1,79,7,Nanu sabbaso kilesapariḷāhavigame sītibhāvo nāma vedanānirodhamattena adhippeto;
  1992. 1071992,194,710,134,152,1,134,13,"tena idha vedayitāni vuttāni, na kilesāti vedayitānaṃ accantanirodhasaṅkhāto sītibhāvopi kilesasamucchedenevāti āha‘‘ vedayitānipī’’ tiādi. "
  1993. 1071993,194,711,2,52,1,397,39,"365. Idaṃ opammasaṃsandanan ti ettha saññojanā dīpasikhā viya, adhiṭṭhānakapallikā viya vedanāya nissayabhūtā cattāro khandhā, telaṃ viya kilesā, vaṭṭi viya kammavaṭṭaṃ, upaharaṇakapuriso viya vaṭṭagāmī puthujjano, tassa sīsacchedakapuriso viya arahattamaggo santānassa samucchedakaraṇato, anāhārāya dīpasikhāya nibbāyanaṃ viya kammakilesānaṃ anantarapaccayato anāhārāya vedanāya anupādisesavasena nibbāyanaṃ. "
  1994. 1071994,194,712,2,11,1,124,8,Ādimhi {samādhivipassanāpaññāhī}ti pubbabhāgapaṭipadābhūtā tayā paguṇasamādhito arahattassa padaṭṭhānabhūtavipassanāpaññāto ca.
  1995. 1071995,194,712,12,15,1,25,2,{Uttaritarā}ti visiṭṭhatarā.
  1996. 1071996,194,712,16,24,1,61,7,Evaṃ {samannāgato}ti ettha evaṃ -saddo idaṃsaddatthavacanoti āha–
  1997. 1071997,194,712,25,33,1,47,4,‘‘ iminā uttamena arahattaphalapaññādhiṭṭhānenā’’ ti.
  1998. 1071998,194,712,34,45,1,95,9,"Sabbaṃ vaṭṭadukkhaṃ khepetīti sabbadukkhakkhayo, aggamaggo, taṃpariyāpannatāya tattha ñāṇanti āha–"
  1999. 1071999,194,712,46,56,1,51,6,‘‘ sabbadukkhakkhaye ñāṇaṃ nāma arahattamagge ñāṇan’’ ti.
  2000. 1072000,194,712,57,67,1,102,10,Arahattaphale ñāṇaṃ adhippetaṃ vuttanayena sabbadukkhakkhaye sante tannimittaṃ vā uppannañāṇanti katvā.
  2001. 1072001,194,712,68,85,1,99,11,"{Tassā}ti,‘‘ evaṃ samannāgato bhikkhu iminā paramena paññādhiṭṭhānena samannāgato hotī’’ ti vuttabhikkhuno. "
  2002. 1072002,194,713,2,9,1,10,2,366. {Hī}ti yasmā.
  2003. 1072003,194,713,10,19,1,92,7,"{Vimuttī}ti arahattaphalavimutti, tasmā sabbadukkhakkhaye ñāṇanti arahattaphalañāṇaṃ adhippetaṃ. "
  2004. 1072004,194,713,20,26,1,49,5,"Saccanti paramatthasaccaṃ nibbānaṃ, na maggasaccaṃ. "
  2005. 1072005,194,713,27,52,1,133,15,"Kāmaṃ arahattaphalavimutti paṭipakkhehi akopanīyatāya akuppā,‘‘ sacce ṭhitā’’ ti pana vacanato,‘‘ akuppārammaṇakaraṇena akuppāti vuttā’’ ti āha. "
  2006. 1072006,194,713,53,68,1,110,13,"Vitathan ti naṭṭhaṃ, jarāya maraṇena ca vipariṇāmetabbatāya yādisaṃ uppādāvatthāya jātaṃ, tato aññādisanti attho. "
  2007. 1072007,194,713,69,81,1,62,8,Tathā hi taṃ jarāmaraṇehi parimusitabbarūpatāya‘‘ musā’’ ti vuttaṃ.
  2008. 1072008,194,713,82,83,1,6,1,Tenāha–
  2009. 1072009,194,713,84,91,1,32,3,‘‘ mosadhammanti nassanasabhāvan’’ ti.
  2010. 1072010,194,713,92,105,1,88,12,"Taṃ avitathan ti taṃ vuttanayena avitathaṃ nāma, taṃ sabhāvo sabbakālaṃ teneva labbhanato. "
  2011. 1072011,194,713,106,115,1,94,7,"Samathavipassanāvasena {vacīsaccato}ti samathavipassanāvasena yaṃ visuddhimattaṃ vacīsaccaṃ, tato. "
  2012. 1072012,194,713,116,118,1,56,2,Dukkhasaccasamudayasaccehi tacchavipallāsabhūtasabhāvehi.
  2013. 1072013,194,713,119,130,1,122,11,Iti nesaṃ yathāsakaṃ sabhāvena avitathabhāve amosadhammatāya tehipi avitathabhāvā paramatthasaccaṃ nibbānameva uttaritaraṃ.
  2014. 1072014,194,713,131,135,1,38,3,{Tasmā}ti nibbānasseva uttaritarabhāvato.
  2015. 1072015,194,714,2,16,1,53,7,"367. Upadhīyati ettha dukkhanti upadhī, khandhā kāmaguṇā ca. "
  2016. 1072016,194,714,17,22,1,45,4,"Upadahanti dukkhanti upadhī, kilesābhisaṅkhārā. "
  2017. 1072017,194,714,23,32,1,80,8,Paripūrā gahitā {parāmaṭṭhā}ti pariyattabhāvena taṇhāya gahitā diṭṭhiyā parāmaṭṭhā.
  2018. 1072018,194,714,33,41,1,109,7,Samathavipassanāvasena {kilesapariccāgato}ti vikkhambhanavasena tadaṅgappahānavasena ca kilesānaṃ pariccajanato.
  2019. 1072019,194,714,42,46,1,52,4,Uttaritaro visiṭṭhatarassa pahānappakārassa abhāvato.
  2020. 1072020,194,715,2,10,1,53,3,368. {Āghātakaraṇavasenā}ti cetasikāghātassa uppajjanavasena.
  2021. 1072021,194,715,11,15,1,46,3,{Byāpajjanavasenā}ti cittassa vipattibhāvavasena.
  2022. 1072022,194,715,16,20,1,42,3,{Sampadussanavasenā}ti sabbaso dussanavasena.
  2023. 1072023,194,715,21,35,1,133,13,"Tīhi padehi yadi arahattamaggena kilesānaṃ pariccāgo cāgādhiṭṭhānaṃ, arahattamaggeneva nesaṃ vūpasamo upasamādhiṭṭhānaṃ hotīti dasseti. "
  2024. 1072024,194,715,36,57,1,161,19,"Ettha visesena pariccāgo sampajahanaṃ anuppattidhammatāpādanaṃ cāgo, tathā pana pariccāgena yo so nesaṃ tadā vūpasantatāya abhāvo, ayaṃ upasamoti ayametesaṃ viseso. "
  2025. 1072025,194,716,2,19,1,54,8,"369. Maññitan ti maññanā,‘‘ etaṃ mamā’’ tiādinā kappanāti attho. "
  2026. 1072026,194,716,20,45,1,183,20,"Avijjāvibandhanataṇhāgāhādīnaṃ sādhāraṇabhāvato ayamahan ti ettha ahan ti diṭṭhimaññanādassanaṃ, sā pana diṭṭhi mānamaññanāya attaniyagāhavasena hotīti sveva‘‘ ayan’’ ti iminā gahitoti āha–"
  2027. 1072027,194,716,46,55,1,43,5,‘‘ ayamahanti ekaṃ taṇhāmaññitameva vaṭṭatī’’ ti.
  2028. 1072028,194,716,56,59,1,31,2,{Ābādhaṭṭhenā}ti paṭipīḷanaṭṭhena.
  2029. 1072029,194,716,60,65,1,36,5,Maññanāvasena hi sattānaṃ tathā hoti.
  2030. 1072030,194,716,66,69,1,40,2,{Antodosaṭṭhenā}ti abbhantaraduṭṭhabhāvena.
  2031. 1072031,194,716,70,90,1,173,15,"Maññanādūsitattā hi sattānaṃ attabhāvo dukkhatāmūlāyatto, kilesāsucipaggharaṇato uppādanirodhabhaṅgehi uddhamuddhaṃ pakkapabhinno hotīti phalūpacārena‘‘ maññitaṃ gaṇḍo’’ ti vutto. "
  2032. 1072032,194,716,91,96,1,59,4,{Anupaviṭṭhaṭṭhenā}ti anupavisitvā hadayamāhacca adhiṭṭhānena.
  2033. 1072033,194,716,97,102,1,58,5,Maññitañhi pīḷājananato antotudanato duruddharaṇato sallaṃ.
  2034. 1072034,194,716,103,117,1,122,13,"Khīṇāsavamuni sabbaso kilesānaṃ santattā, tato eva pariḷāhānaṃ parinibbutattā vūpasantattā santo upasanto nibbutoti vuccati. "
  2035. 1072035,194,716,118,124,1,46,6,Yattha ṭhitan ti yasmiṃ asekkhabhūmiyaṃ ṭhitaṃ.
  2036. 1072036,194,716,125,152,1,228,23,"Yadi bhagavā attano desanāñāṇānurūpaṃ desanaṃ pavattāpeyya, mahāpathaviṃ pattharantassa viya, ākāsaṃ pasārentassa viya, anantāparimeyyalokadhātuyo paṭicca tesaṃ ṭhitākāraṃ anuppūraṃ vicinantassa viya desanā pariyosānaṃ na gaccheyya. "
  2037. 1072037,194,716,153,164,1,89,10,"Yasmā panassa vineyyajjhāsayānurūpameva desanā pavatti, na tato paraṃ aṇumattampi vaḍḍhati. "
  2038. 1072038,194,716,165,167,1,12,2,Tasmā vuttaṃ–
  2039. 1072039,194,716,168,180,1,62,7,"‘‘ sabbāpi dhammadesanā saṃkhittāva, vitthāradesanā nāma natthī’’ ti. "
  2040. 1072040,194,716,181,184,1,40,3,Nanu sattapakaraṇadesanā vitthārakathāti?
  2041. 1072041,194,716,185,189,1,27,4,Na sāpi vitthārakathāti āha–
  2042. 1072042,194,716,190,197,1,39,3,‘‘ samantapaṭṭhānakathāpi saṃkhittāyevā’’ ti.
  2043. 1072043,194,716,198,206,1,91,7,"Sannipatitadevaparisāya ajjhāsayānurūpameva hi tassāpi pavatti, na satthudesanāñāṇānurūpanti. "
  2044. 1072044,194,716,207,216,1,97,8,Yathānusandhiṃ pāpesi yathāuddiṭṭhe anupubbena anavasesato vibhajanavasena desanāya niṭṭhāpitattā.
  2045. 1072045,194,716,217,224,1,60,5,Vipañcitaññū… pe… kathesi nātisaṅkhepavitthāravasena desitattā.
  2046. 1072046,194,717,2,16,1,103,8,"370. Aṭṭhannaṃ parikkhārānan ti nayidamanavasesapariyādānaṃ, lakkhaṇavacanaṃ panetaṃ, aññatarassāti vacanaseso. "
  2047. 1072047,194,717,17,42,1,173,18,"Tathā hi,‘‘ mayhaṃ iddhimayaparikkhāralābhāya paccayo hotū’’ ti patthanaṃ paṭṭhapetvā pattacīvaraṃ, pattaṃ, cīvarameva vā dinne carimabhave iddhimayaparikkhāro nibbattatīti vadanti. "
  2048. 1072048,194,717,43,54,1,44,5,"{Adinnattā}ti kecivādo, tenāha‘‘ kulaputto’’ tiādi. "
  2049. 1072049,194,717,55,59,1,48,3,{Okāsābhāvato}ti upasampadālakkhaṇassa asambhavato.
  2050. 1072050,194,717,60,61,1,6,1,Tenāha–
  2051. 1072051,194,717,62,69,1,30,3,‘‘ kulaputtassa āyuparikkhīṇan’’ ti.
  2052. 1072052,194,717,70,76,1,43,4,Udakatittha… pe… āraddho paramappicchabhāvato.
  2053. 1072053,194,718,2,5,1,23,2,{Vibbhantā}ti bhantacittā.
  2054. 1072054,194,718,6,11,1,61,5,Siṅgena vijjhitvā ghātesi purimajātibaddhāghātatāyāti vadanti.
  2055. 1072055,194,719,2,6,1,33,4,Mānusaṃ yogan ti manussattabhāvaṃ.
  2056. 1072056,194,719,7,18,1,52,7,Attabhāvo hi yujjati kammakilesehīti‘‘ yogo’’ ti vuccati.
  2057. 1072057,194,719,19,22,1,25,3,Upaccagun ti upagacchiṃsu.
  2058. 1072058,194,719,23,27,1,23,3,{Upako}tiādi tesaṃ nāmāni.
  2059. 1072059,194,720,2,6,1,60,3,{Gandhakaṭṭhehī}ti candanāgarusaḷaladevadāruādīhi gandhadārūhi.
  2060. 1072060,194,720,7,9,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  2061. 1072061,194,721,2,5,1,53,3,Dhātuvibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2062. 1072062,194,722,2,4,1,25,2,11 . Saccavibhaṅgasuttavaṇṇanā
  2063. 1072063,194,723,2,10,1,11,1,371. {Ācikkhanā}ti –
  2064. 1072064,194,723,11,26,1,88,10,"‘‘ idaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ, ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccan’’ ti ādito kathanaṃ. "
  2065. 1072065,194,723,27,33,1,48,5,{Desanā}ti tasseva atthassa atisajjanaṃ pabodhanaṃ.
  2066. 1072066,194,723,34,55,1,130,17,"{Paññāpanā}ti pakārehi ñāpanā, sā pana yasmā itthamidanti veneyyānaṃ paccakkhato dassanā, tesaṃ vā santāne patiṭṭhāpanā hoti, tasmā āha–"
  2067. 1072067,194,723,56,63,1,27,3,‘‘ dukkhasaccādīnaṃ ṭhapanā’’ ti.
  2068. 1072068,194,723,64,67,1,25,2,{Paṭṭhapanā}ti patiṭṭhāpanā.
  2069. 1072069,194,723,68,78,1,79,9,"Yasmā paṭṭhapiyamānasabhāvā desanā bhājanaṃ upagacchantī viya hoti, tasmā vuttaṃ–"
  2070. 1072070,194,723,79,88,1,29,4,"‘‘ paññāpanā’’ ti, jānāpanāti attho. "
  2071. 1072071,194,723,89,94,1,56,4,{Vivaṭakaraṇā}ti desiyamānassa atthassa vivaṭabhāvakaraṇaṃ.
  2072. 1072072,194,723,95,100,1,61,4,{Vibhāgakiriyā}ti yathāvuttassa atthavibhāgassa vitthārakaraṇaṃ.
  2073. 1072073,194,723,101,104,1,43,3,Pākaṭabhāvakaraṇan ti agambhīrabhāvāpādanaṃ.
  2074. 1072074,194,723,105,137,1,250,25,"Aparo nayo– catusaccasaññitassa atthassa paccekaṃ sarūpato dassanavasena idanti ādito sikkhāpanaṃ kathanaṃ ācikkhanā, evaṃ parasantāne pabodhanavasena pavattāpanā desanā, evaṃ vineyyānaṃ cittaparitosajananena tesaṃ buddhiparipācanaṃ‘‘ paññāpanā’’ ti vuccati. "
  2075. 1072075,194,723,138,155,1,109,13,Evaṃ paññāpentī ca sā desiyamānaṃ atthaṃ veneyyasantāne pakārato ṭhapeti patiṭṭhapetīti‘‘ paṭṭhapanā’’ ti vuccati.
  2076. 1072076,194,723,156,191,1,218,20,"Pakārato ṭhapentī pana saṃkhittassa vitthārato paṭivuttassa punābhidhānato‘‘ vivaraṇā’’ ti, tassevatthassa vibhāgakaraṇato‘‘ vibhajanā’’ ti, vuttassa vitthārenābhidhānato vibhattassa hetudāharaṇadassanato,‘‘ uttānīkamman’’ ti vuccati. "
  2077. 1072077,194,723,192,193,1,6,1,Tenāha–
  2078. 1072078,194,723,194,204,1,71,5,"‘‘ pākaṭabhāvakaraṇan’’ ti, hetūpamāvasenatthassa pākaṭabhāvakaraṇatoti attho. "
  2079. 1072079,194,724,2,5,1,28,2,{Anuggāhakā}ti anuggaṇhanakāmā.
  2080. 1072080,194,724,6,17,1,74,7,Svāyamanuggaho saṅgahavatthuvasena pākaṭo hotīti āha‘‘ āmisasaṅgahenā’’ tiādi.
  2081. 1072081,194,724,18,28,1,35,6,Janetā janettīti āha‘‘ janikā mātā’’ ti.
  2082. 1072082,194,724,29,33,1,33,4,Vuddhiṃ parisaṃ āpādetīti āpādetā.
  2083. 1072083,194,724,34,41,1,16,3,Tenāha‘‘ posetā’’ ti.
  2084. 1072084,194,724,42,62,1,160,15,"Idāni dvinnaṃ mahātherānaṃ yathākkamaṃ sabrahmacārīnaṃ bhagavatā vuttehi janikaposikamātuṭṭhāniyehi saṅgāhakataṃ vitthārato dassetuṃ,‘‘ janikamātā hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  2085. 1072085,194,724,63,74,1,76,7,Paratoghosena vināpi uparimaggādhigamo hotīti‘‘ paccattapurisakārenā’’ ti vuttaṃ.
  2086. 1072086,194,724,75,81,1,52,6,Paṭhamamaggo eva hi sāvakānaṃ ekantato ghosāpekkhoti.
  2087. 1072087,194,724,82,89,1,49,6,{Pattesupī}ti pi -saddena pageva appattesūti dasseti.
  2088. 1072088,194,724,90,102,1,75,7,Bhavassa appamattakatā nāma ittarakālatāyāti āha‘‘ accharāsaṅghātamattampī’’ ti.
  2089. 1072089,194,724,103,111,1,43,6,"{Janetā}ti janako, thero pana ariyāya janayitā. "
  2090. 1072090,194,724,112,116,1,30,3,{Āpādetā}ti vaḍḍhetā paribrūhetā.
  2091. 1072091,194,724,117,127,1,94,9,"Purimasmiṃ saccadvaye sammasanaggahaṇaṃ lokiyattā tassa, itarasmiṃ tassa aggahaṇaṃ lokuttarattā. "
  2092. 1072092,194,725,2,7,1,43,4,Kāmehi nikkhanto saṅkappo nekkhammasaṅkappo.
  2093. 1072093,194,725,8,30,1,176,17,"Svāyamassa tato nikkhamanattho tesaṃ paṭipakkhabhāvato tehi visaṃsaggato virajjanato samucchindanato sabbaso vivittabhāvato ca hotīti dassetuṃ,‘‘ kāmapaccanīkaṭṭhenā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2094. 1072094,194,725,31,46,1,99,13,"Tattha kāmapadaghātan ti yathā kāmo padaṃ patiṭṭhaṃ na labhati, evaṃ hananaṃ, kāmasamucchedanti attho. "
  2095. 1072095,194,725,47,61,1,93,10,"Kāmehi sabbaso vivittattā kāmavivitto, ariyamaggo, tassa anto, ariyaphalaṃ, tasmiṃ kāmavivittante. "
  2096. 1072096,194,725,62,73,1,65,6,Eseva {nayo}ti iminā‘‘ byāpādapaccanīkaṭṭhenā’’ tiādiyojanaṃ atidisati.
  2097. 1072097,194,725,74,80,1,63,6,Sabbe cete nekkhammasaṅkappādayo nānācittesu labbhantīti yojanā.
  2098. 1072098,194,725,81,96,1,88,10,"Yadi ekacitte labbhanti, kathaṃ tividhamicchāsaṅkappānaṃ samugghātoti āha‘‘ tatra hī’’ tiādi. "
  2099. 1072099,194,725,97,105,1,69,7,Na nānā {labbhatī}ti iminā tividhakiccakāritaṃ sammāsaṅkappassa dasseti.
  2100. 1072100,194,725,106,111,1,34,5,Kiccavasena hi tassa nāmassa lābho.
  2101. 1072101,194,725,112,119,1,100,7,Sammāvācādīnampi maggakkhaṇe ekacitte labbhamānānampi catukiccakāritāya catubbidhanāmāditā veditabbā.
  2102. 1072102,194,725,120,122,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  2103. 1072103,194,726,2,5,1,53,3,Saccavibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2104. 1072104,194,727,2,4,1,28,2,12 . Dakkhiṇāvibhaṅgasuttavaṇṇanā
  2105. 1072105,194,728,2,20,1,93,10,"376. {Mahāpajāpatigotamī}ti ettha {gotamī}ti tassa gotamagottato āgataṃ nāmaṃ, mahāpajāpati pana guṇato. "
  2106. 1072106,194,728,21,32,1,52,6,"Taṃ vivarituṃ,‘‘ nāmakaraṇadivase panassā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2107. 1072107,194,728,33,39,1,63,6,Mahatiṃ uḷāraṃ pajaṃ jananaposanehi parirakkhatīti mahāpajāpati.
  2108. 1072108,194,728,40,44,1,35,4,Paribhogavasena na haññatīti ahataṃ.
  2109. 1072109,194,728,45,48,1,26,3,Sippikānan ti tantavāyānaṃ.
  2110. 1072110,194,728,49,52,1,28,3,Vāyanaṭṭhānan ti vīnaṭṭhānaṃ.
  2111. 1072111,194,728,53,60,1,47,7,Tāni maṃ na tosenti kāyikassa puññassa abhāvato.
  2112. 1072112,194,728,61,62,1,6,1,Tenāha–
  2113. 1072113,194,728,63,73,1,31,5,‘‘ sahatthā katameva maṃ tosetī’’ ti.
  2114. 1072114,194,728,74,77,1,25,3,Pisitvā nibbattanaṃ katvā.
  2115. 1072115,194,728,78,83,1,50,4,{Pothetvā}ti sukhumabhāvāpādanatthaṃ dhanukena netvā.
  2116. 1072116,194,728,84,91,1,80,7,Kālānukālañca dhātigaṇaparivutā gantvā vemakoṭiṃ aggahesi ekadivasanti adhippāyo.
  2117. 1072117,194,728,92,108,1,68,10,Evañhi‘‘ ekadivasaṃ pana… pe… akāsī’’ ti purimavacanena taṃ na virujjheyya.
  2118. 1072118,194,729,2,7,1,29,4,Cha {cetanā}ti chabbidhā cetanā.
  2119. 1072119,194,729,8,13,1,25,5,Na hi tā chayeva cetanāti.
  2120. 1072120,194,729,14,25,1,52,8,Saṅghe gotami dehi… pe… saṅgho {cā}ti idameva suttapadaṃ.
  2121. 1072121,194,729,26,39,1,97,11,"Saṅghe gotami {dehī}ti saṅghassa dānāya niyojesi, tasmā saṅghova dakkhiṇeyyataroti ayamevettha attho. "
  2122. 1072122,194,729,40,46,1,45,6,Yadi evan tiādinā tattha byabhicāraṃ dasseti.
  2123. 1072123,194,729,47,53,1,58,5,{Rājamahāmattādayo}tiādinā tattha byatirekato nidassanaṃ āha.
  2124. 1072124,194,729,54,65,1,77,10,"Mahantatarā bhaveyyun ti ānubhāvādinā mahantatarā bhaveyyuṃ, na ca taṃ atthīti. "
  2125. 1072125,194,729,66,78,1,102,10,"{Tasmā}ti yasmā guṇavisiṭṭhahetukaṃ dakkhiṇeyyataṃ anapekkhitvā attano dīyamānassa dāpanaṃ labhati, tasmā. "
  2126. 1072126,194,729,79,91,1,65,9,Mā evaṃ {gaṇhā}ti sammāsambuddhato saṅghova dakkhiṇeyyo’’ ti mā gaṇha.
  2127. 1072127,194,730,2,19,1,86,10,"Tattha nicchayasādhakaṃ suttapadaṃ dassento,‘‘ nayimasmiṃ loke… pe… vipulaphalesinan’’ ti āha. "
  2128. 1072128,194,730,20,56,1,89,10,"Svāyamattho ratanasutte( khu. pā.6.3; su. ni.226),‘‘ yaṃ kiñci vittan’’ ti gāthāya, aggapasādasuttādīhi( itivu.90) ca vibhāvetabboti. "
  2129. 1072129,194,730,57,58,1,6,1,Tenāha–
  2130. 1072130,194,730,59,69,1,46,6,‘‘ satthārā uttaritaro dakkhiṇeyyo nāma natthī’’ ti.
  2131. 1072131,194,731,2,16,1,124,14,Gotamiyā antimabhavikatāya dānassa dīgharattaṃ hitāya sukhāya anuppādanato na taṃ garutaraṃ saṅghassa pādāpane kāraṇanti āha–
  2132. 1072132,194,731,17,24,1,26,3,‘‘ pacchimāya janatāyā’’ tiādi.
  2133. 1072133,194,731,25,33,1,68,7,{Vacanatopī}ti tassa vatthayugassa satthu eva paṭiggahaṇāya vacanatopi.
  2134. 1072134,194,731,34,42,1,19,4,Tenāha‘‘ na hī’’ tiādi.
  2135. 1072135,194,732,2,24,1,180,19,"Satthā saṅghapariyāpannova īdise ṭhāne aggaphalaṭṭhatāya aṭṭha-ariyapuggalabhāvato, sace panassa na sayaṃ saṅghapariyāpannatā, kathaṃ saṅghe pūjite satthā pūjito nāma siyāti adhippāyo. "
  2136. 1072136,194,732,25,32,1,62,7,Tīṇi saraṇagamanāni tayo eva aggapasādāti vakkhatīti adhippāyo.
  2137. 1072137,194,732,33,36,1,35,3,Abhidheyyānurūpāni hi liṅgavacanāni.
  2138. 1072138,194,732,37,45,1,86,7,"Na ruhati ayāthāvapaṭipattibhāvato, na gihivesaggahaṇādinā gihibhāvassa paṭikkhipitattā. "
  2139. 1072139,194,732,46,56,1,58,6,Na vattabbametaṃ‘‘ satthā saṅghapariyāpanno’’ ti satthubhāvato.
  2140. 1072140,194,732,57,61,1,22,3,Sāvakasamūho hi saṅgho .
  2141. 1072141,194,732,62,70,1,93,8,Saṅghagaṇe hi satthā uttaritaro anaññasādhāraṇaguṇehi samannāgatabhāvato mūlaratanabhāvato ca.
  2142. 1072142,194,733,2,16,1,115,9,"377. Sampatijātassa mahāsattassa sattapadavītihāragamanaṃ dhammatāvasena jātaṃ, paraṃ tadaññadaharasadisī paṭipattīti āha–"
  2143. 1072143,194,733,17,24,1,31,3,‘‘ hatthapādakiccaṃ asādhentesū’’ ti.
  2144. 1072144,194,734,2,13,1,71,7,378. Paccūpakāraṃ na sukaraṃ vadāmi anucchavikakiriyāya kātuṃ asakkuṇeyyattā.
  2145. 1072145,194,734,14,17,1,31,3,Abhivādenti etenāti abhivādanaṃ.
  2146. 1072146,194,734,18,30,1,70,8,Vandamānehi antevāsikehi ācariyaṃ‘‘ sukhī hotū’’ tiādinā abhivādenti nāma.
  2147. 1072147,194,734,31,39,1,26,4,Tena vuttaṃ‘‘ abhivādanan’’ ti.
  2148. 1072148,194,734,40,50,1,62,7,"Tadabhimukho… pe… vanditvā nipajjati, seyyathāpi āyasmā sāriputto. "
  2149. 1072149,194,734,51,57,1,79,6,Kālānukālaṃ upaṭṭhānaṃ bījayanapādasambāhanādi anucchavikakammassa karaṇaṃ nāma.
  2150. 1072150,194,734,58,76,1,163,17,"Anucchavikaṃ kiriyaṃ kātuṃ na sakkotiyeva, yasmā ācariyena katassa dhammānuggahassa antevāsinā kariyamāno āmisānuggaho saṅkhampi kalampi kalabhāgampi na upetiyevāti. "
  2151. 1072151,194,734,77,87,1,37,6,Tena vuttaṃ‘‘ na suppatikāraṃ vadāmī’’ ti.
  2152. 1072152,194,735,2,26,1,139,15,"379. Pāṭipuggalikaṃ dakkhiṇaṃ ārabbha samuṭṭhitaṃ,‘‘ taṃ me bhagavā paṭiggaṇhatū’’ ti mahāpajāpatigotamiyā vacanaṃ nimittaṃ katvā desanāya uṭṭhitattā. "
  2153. 1072153,194,735,27,53,1,133,19,"Na kevalañca tassā eva vacanaṃ, atha kho ānandattheropi… pe… samādapesi, tasmā vibhāgato cuddasasu… pe… hotīti dassetuṃ, imaṃ desanaṃ ārabhi. "
  2154. 1072154,194,735,54,59,1,52,5,Tattha patipaccekaṃ puggalaṃ dīyatīti pāṭipuggalikaṃ.
  2155. 1072155,194,735,60,73,1,75,8,"Paṭhamasaddo yathā aggattho, evaṃ seṭṭhapariyāyopīti āha‘‘ jeṭṭhakavasenapī’’ ti. "
  2156. 1072156,194,735,74,78,1,29,4,Aggā uttame khette pavattattā.
  2157. 1072157,194,735,79,83,1,74,4,Dutiyatatiyāpi paramadakkhiṇāyeva sabbaso sammāvikkhambhitarāgādikilesattā.
  2158. 1072158,194,735,84,88,1,40,4,Rāgādayo hi adakkhiṇeyyabhāvassa kāraṇaṃ.
  2159. 1072159,194,735,89,90,1,8,1,Tenevāha–
  2160. 1072160,194,735,91,109,1,45,6,"‘‘ tiṇadosāni khettāni, rāgadosā ayaṃ pajā’’ tiādi( dha. pa.356). "
  2161. 1072161,194,735,110,127,1,179,17,Yasmā pana savāsanaṃ sabbaso samucchinnakilesehi tato eva sabbaso appaṭihatañāṇacārehi anantāparimeyyaguṇagaṇādhārehi sammāsambuddhehi sadiso sadevake loke koci dakkhiṇeyyo natthi.
  2162. 1072162,194,735,128,137,1,43,5,Tasmā‘‘ paramadakkhiṇāyevā’’ ti sāsaṅkaṃ vadati.
  2163. 1072163,194,735,138,165,1,178,16,"Yasmā pañcābhiñño aṭṭhasamāpattilābhī eva hoti lokiyābhiññānaṃ aṭṭhasamāpattiadhiṭṭhānattā, tasmā‘‘ lokiyapañcābhiññe’’ icceva vuttaṃ, na‘‘ aṭṭhasamāpattilābhimhī’’ ti tāya avuttasiddhattā. "
  2164. 1072164,194,735,166,174,1,57,5,"{Gosīladhātuko}ti gosīlasabhāvo, sīlavatā sadisasīloti attho. "
  2165. 1072165,194,735,175,182,1,20,3,Tenāha‘‘ asaṭho’’ tiādi.
  2166. 1072166,194,735,183,191,1,78,8,Tena na alajjidhātuko pakatisiddho idha puthujjanasīlavāti adhippetoti dasseti.
  2167. 1072167,194,736,2,11,1,90,8,{Paricchindanto}ti ettakoti paccekappamāṇato tato eva aññamaññaṃ asaṅkaratova paricchindanto.
  2168. 1072168,194,736,12,19,1,64,7,Kathaṃ pana asaṅkhyeyyabhāvena vuccamāno vipāko paricchinno hoti?
  2169. 1072169,194,736,20,31,1,99,10,"Sopi tassa paricchedo eva itarehi asaṃkiṇṇabhāvadīpanato, etadatthameva pubbe asaṅkaraggahaṇaṃ kataṃ. "
  2170. 1072170,194,736,32,35,1,41,2,{Guṇavasenā}ti lakkhaṇasampannādiguṇavasena.
  2171. 1072171,194,736,36,39,1,42,2,{Upakāravasenā}ti bhogarakkhādiupakāravasena.
  2172. 1072172,194,736,40,48,1,57,7,"Yaṃ posanatthaṃ dinnaṃ, idaṃ na gahitaṃ dānalakkhaṇāyogato. "
  2173. 1072173,194,736,49,56,1,108,7,Anuggahapūjanicchāvasena hi attano deyyavatthupariccāgo dānaṃ bhayarāgaladdhukāmakulādivasena sāvajjābhāvato.
  2174. 1072174,194,736,57,62,1,85,5,Tampi na gahitaṃ ayāvadatthatāaparipuṇṇabhāvena yathādhippetaphaladānāsamatthabhāvato.
  2175. 1072175,194,736,63,66,1,28,2,{Sampattassā}ti santikāgatassa.
  2176. 1072176,194,736,67,71,1,42,4,Tena sampattipayojane anapekkhataṃ dasseti.
  2177. 1072177,194,736,72,89,1,105,12,Phalaṃ {paṭikaṅkhitvā}ti‘‘ idaṃ me dānamayaṃ puññaṃ āyatiṃ sukhahitabhāvāya hotū’’ tiādinā phalaṃ paccāsīsitvā.
  2178. 1072178,194,736,90,99,1,74,8,"Tenassa phaladāne namiyataṃ dasseti, yāvadatthan ti iminā paripuṇṇaphalataṃ. "
  2179. 1072179,194,736,100,243,1,347,45,"{Sataguṇā}ti ettha guṇa saddo na‘‘ guṇena nāmaṃ uddhareyyan’’ tiādīsu( dha. sa. aṭṭha.1313; udā. aṭṭha.53; paṭi. ma. aṭṭha.1.1.76; netti. aṭṭha.4.38) viya sampattiattho,‘‘ taddiguṇan’’ tiādīsu viya na vaḍḍhanattho,‘‘ pañca kāmaguṇā loke, manochaṭṭhā paveditā’’ tiādīsu( su. ni.173) viya na koṭṭhāsattho,‘‘ antaṃ antaguṇan’’ tiādīsu( dī. ni.2.377; ma. ni.1.110; khu. pā.3) viya na antabhāgattho, atha kho ānisaṃsatthoti dassento,‘‘ satānisaṃsā’’ ti āha, te ānisaṃse sarūpato dassetuṃ,‘‘ āyusatan’’ tiādi vuttaṃ. "
  2180. 1072180,194,736,244,251,1,54,6,{Sataguṇā}ti vā satavaḍḍhikāti evamettha attho daṭṭhabbo.
  2181. 1072181,194,736,252,259,1,62,6,Nipparitasaṃ {karotī}ti āyuādīnaṃ ānisaṃsānaṃ aparittāsaṃ karoti.
  2182. 1072182,194,736,260,268,1,63,7,Atha vā nipparitasaṃ {karotī}ti āyuādinimittaṃ aparittāsaṃ karoti.
  2183. 1072183,194,736,269,281,1,84,10,Atha vā nipparitasaṃ {karotī}ti āyuādīni tato uttarimpi āhārādihetu aparittāsaṃ karoti.
  2184. 1072184,194,736,282,294,1,77,7,"Attabhāvavinimuttasañcaraṇassa abhāvā,‘‘ bhavasatepi vutte ayamevattho’’ ti vuttaṃ. "
  2185. 1072185,194,736,295,305,1,50,4,"{Sabbatthā}ti,‘‘ puthujjanadussīle’’ tiādīsu sabbavāresu. "
  2186. 1072186,194,736,306,318,1,54,6,"Nayo {netabbo}ti,‘‘ āyusahassaṃ vaṇṇasahassan’’ tiādiko nayo. "
  2187. 1072187,194,737,2,24,1,276,20,"Sāsanāvataraṇaṃ nāma yāvadeva vaṭṭadukkhanittharaṇatthaṃ, tañca maggapaṭivedhanaṃ, tasmā nibbedhabhāgiyasaraṇagamanaṃ sikkhāpadasamādānaṃ pabbajjā upasampadā sīlaparipūraṇaṃ adhicittasikkhānuyogo vipassanābhāvanāti sabbāpesā sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipatti eva hotīti āha–"
  2188. 1072188,194,737,25,33,1,31,4,‘‘ tisaraṇaṃ gato upāsakopī’’ tiādi.
  2189. 1072189,194,737,34,44,1,105,10,Tattha yathā nibbedhabhāgiyo samādhi tāva nāma paramparāya ariyamaggādhigamassa paccayabhāvato upanissayo;
  2190. 1072190,194,737,45,72,1,248,21,"tathā nibbedhabhāgiyaṃ sīlaparipūraṇaṃ upasampadā pabbajjā upāsakassa dasasu pañcasu sīlesu patiṭṭhānaṃ antamaso saraṇādigamanampi nibbedhabhāgiyaṃ ariyamaggādhigamassa upanissayo hotiyevāti,‘‘ sabbāpesā sotāpattiphalasacchikiriyāya paṭipattī’’ ti vuttā. "
  2191. 1072191,194,737,73,80,1,138,7,Tattha anaññasādhāraṇa-vijjācaraṇādi-asaṅkhyeyyaaparimeyya-guṇa-samudayapūrite bhagavati saddhamme ariyasaṅghe uḷāratarabahumānagāravataṃ gato.
  2192. 1072192,194,737,81,109,1,242,22,"‘‘ Sammāsambuddho bhagavā, svākhāto dhammo, suppaṭipanno saṅgho’’ ti tapparāyaṇatādiākārappatto ñāṇaparisodhito pasādo saraṇagamananti tena vatthugatena pasādena paribhāvite santāne kataṃ puññakkhettasampattiyā mahapphalaṃ mahānisaṃsameva hotīti āha–"
  2193. 1072193,194,737,110,119,1,46,5,‘‘ tasmiṃ dinnadānampi asaṅkhyeyyaṃ appameyyan’’ ti.
  2194. 1072194,194,737,120,154,1,278,26,"Tayidaṃ saraṇaṃ vatthuttaye pasādabhāvena ajjhāsayasampattimattaṃ, tādisassa pana pañcasīlaṃ ajjhāsayasampattiupathambhito kāyavacīsaṃyamoti tattha dinnaṃ tato uttari mahapphalanti, dasasīlaṃ pana paripuṇṇuposathasīlaṃ, tattha dinnaṃ mahapphalanti,‘‘ tato uttari mahapphalan’’ ti vuttaṃ. "
  2195. 1072195,194,737,155,164,1,99,9,Sāmaṇerasīlādīnaṃ pana uttari visiṭṭhatarādibhāvato tattha tattha dinnassa visesamahapphalatā vuttā.
  2196. 1072196,194,738,2,24,1,156,17,"Maggasamaṅgitā nāma maggacittakkhaṇaparicchinnā, tasmiñca khaṇe kathaṃ dātuṃ paṭiggahetuñca sambhavatīti codeti‘‘ kiṃ pana maggasamaṅgissa sakkā dānaṃ dātun’’ ti. "
  2197. 1072197,194,738,25,48,1,105,13,"Itaro tādise sati samayeti dassento,‘‘ āma sakkā’’ ti paṭijānitvā,‘‘ āraddhavipassako’’ tiādinā tamatthaṃ vivarati. "
  2198. 1072198,194,738,49,54,1,38,4,Tasmiṃ {khaṇe}ti tasmiṃ pakkhipanakkhaṇe.
  2199. 1072199,194,738,55,73,1,101,12,"Yadi aṭṭhamakassa sotāpannassa dinnadānaṃ phalato asaṅkhyeyyameva, ko nesaṃ visesoti āha‘‘ tatthā’’ tiādi. "
  2200. 1072200,194,738,74,84,1,125,10,Tena satipi asaṅkhyeyyabhāvasāmaññe atthi nesaṃ appabahubhāvo saṃvaṭṭaṭṭhāyī asaṅkhyeyyamahākappāsaṅkhyeyyānaṃ viyāti dasseti.
  2201. 1072201,194,738,85,103,1,241,17,"Maggasamaṅgīnaṃ tena tena odhinā saṃkilesadhammānaṃ pahīyamānattā vodānadhammānaṃ vaḍḍhamānattā apariyositakiccattā aparipuṇṇaguṇatā, pariyositakiccattā phalasamaṅgīnaṃ paripuṇṇaguṇatāti taṃtaṃmaggaṭṭhehi phalaṭṭhānaṃ khettātisayatā veditabbā. "
  2202. 1072202,194,738,104,114,1,108,10,Heṭṭhimaheṭṭhimehi pana maggaṭṭhehi uparimānaṃ maggaṭṭhānaṃ phalaṭṭhehi phalaṭṭhānaṃ uttaritaratā pākaṭā eva.
  2203. 1072203,194,738,115,121,1,51,6,Tathā hi uparimānaṃ dinnadānassa mahapphalatā vuttā.
  2204. 1072204,194,739,2,26,1,180,18,"380. Kāmañcettha buddhappamukhe ubhatosaṅghe kevale ca bhikkhusaṅghe dānaṃ atthi eva, na pana buddhappamukhe bhikkhusaṅghe, taṃ pana buddhappamukhaubhatosaṅgheneva saṅgahitanti aviruddhaṃ. "
  2205. 1072205,194,739,27,34,1,57,6,"Na pāpuṇanti mahapphalabhāvena sadisatampi, kuto adhikataṃ."
  2206. 1072206,194,740,2,11,1,53,6,‘ ‘ Tathāgate parinibbute ubhatosaṅghassa’’ icceva vuttattā–
  2207. 1072207,194,740,12,21,1,24,4,‘‘ kiṃ panā’’ tiādinā codeti .
  2208. 1072208,194,740,22,43,1,173,16,"Itaro parinibbute tathāgate taṃ uddissa gandhapupphādipariccāgo viya cīvarādipariccāgopi mahapphalo hotiyevāti katvā paṭipajjanavidhiṃ dassetuṃ,‘‘ ubhatosaṅghassā’’ tiādi vuttaṃ."
  2209. 1072209,194,740,44,60,1,146,11,"‘‘ Ettakāyeva, bhikkhū uddisathā’’ ti evaṃ paricchedassa akaraṇena upacārasīmāpariyāpannānaṃ khettapariyāpannānaṃ vasena aparicchinnakamahābhikkhusaṅghe. "
  2210. 1072210,194,741,2,16,1,117,12,"Gottaṃ vuccati sādhāraṇanāmaṃ, matta saddo luttaniddiṭṭho, tasmā samaṇāti gottamattaṃ anubhavanti dhārentīti gotrabhuno. "
  2211. 1072211,194,741,17,24,1,25,3,Tenāha‘‘ nāmamattasamaṇā’’ ti.
  2212. 1072212,194,741,25,35,1,78,9,"Diṭṭhisīlasāmaññena saṃhato samaṇagaṇo saṅgho, tasmā saṅgho dussīlo nāma natthi. "
  2213. 1072213,194,741,36,42,1,54,4,"{Guṇasaṅkhāyā}ti ānisaṃsagaṇanāya, mahapphalatāyāti attho. "
  2214. 1072214,194,741,43,52,1,54,7,Kāsāva… pe… asaṅkhyeyyāti vuttā saṅghaṃ uddissa dinnattā.
  2215. 1072215,194,741,53,72,1,91,13,"Yathā pana saṅghaṃ uddissa dānaṃ hoti, taṃ vidhiṃ dassetuṃ,‘‘ saṅghagatā dakkhiṇā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2216. 1072216,194,741,73,77,1,28,4,Tattha cittīkāran ti gāravaṃ.
  2217. 1072217,194,742,2,5,1,21,3,Saṅghato na puggalato.
  2218. 1072218,194,742,6,40,1,191,23,"Aññathattaṃ {āpajjatī}ti‘‘ imassa mayā dinnaṃ saṅghassa dinnaṃ hotī’’ ti evaṃ cittaṃ anuppādetvā,‘‘ saṅghassa dassāmī’’ ti deyyadhammaṃ paṭiyādetvā sāmaṇerassa nāma dātabbaṃ jātanti aññathattaṃ āpajjati; "
  2219. 1072219,194,742,41,50,1,80,9,tasmā tassa dakkhiṇā saṅghagatā na hotiyeva puggalavasena cittassa pariṇāmitattā.
  2220. 1072220,194,742,51,81,1,122,20,"Nibbematiko {hutvā}ti‘‘ kiṃ nu kho mayā imassa dinnaṃ hoti vā na vā’’ ti vimatiṃ anuppādetvā,‘‘ yo panā’’ tiādinā vuttākārena karoti. "
  2221. 1072221,194,743,2,15,1,94,7,"{Tatthā}tiādinā vuttassevatthassa pākaṭakaraṇatthaṃ vatthuṃ nidasseti,‘‘ parasamuddavāsino’’ tiādinā. "
  2222. 1072222,194,743,16,23,1,66,6,"Opuñjāpetvā paribhaṇḍaṃ kāretvā, haritagomayena upalimpitvāti attho. "
  2223. 1072223,194,743,24,27,1,45,2,{Kāsāvakaṇṭhasaṅghassā}ti kāsāvakaṇṭhasamūhassa.
  2224. 1072224,194,743,28,34,1,49,5,Ko {sodhetī}ti mahapphalabhāvakaraṇena ko visodheti.
  2225. 1072225,194,743,35,40,1,50,5,Mahapphalabhāvāpattiyā hi dakkhiṇā visujjhati nāma.
  2226. 1072226,194,743,41,52,1,76,9,"Tattha yesaṃ hatthe dinnaṃ, tesaṃ vasena paṭiggāhakato dakkhiṇāya visuddhattā,–"
  2227. 1072227,194,743,53,83,1,129,14,"‘‘ tadāpāhaṃ, ānanda, saṅghagataṃ dakkhiṇaṃ asaṅkhyeyyaṃ appameyyaṃ vadāmī’’ ti( ma. ni.3.380) ca vuttaṃ, tasmā kammavaseneva dakkhiṇāvisuddhiṃ pucchati. "
  2228. 1072228,194,743,84,126,1,221,25,"Itaro ariyasaṅghe dinnadakkhiṇāya nibbisiṭṭhaṃ katvā vuttattā matthakappattasseva ariyasaṅghassa vasena dakkhiṇāvisuddhiṃ dassento,‘‘ sāriputta… pe… sodhentī’’ ti vatvā puna,‘‘ ye keci arahanto sodhentī’’ ti dassento,‘‘ apicā’’ tiādimāha. "
  2229. 1072229,194,743,127,144,1,155,15,"Therā {ciraparinibbutā}ti idaṃ ajjatanānampi ariyānaṃ sāvakataṃ dassentena maggasodhanavasena vuttanti daṭṭhabbaṃ, na uddissa puññakaraṇe sati akaraṇappattiyā. "
  2230. 1072230,194,743,145,159,1,63,9,"Evañhi‘‘ asītimahātherā sodhentī’’ ti idaṃ suvuttaṃ hoti, na aññathā."
  2231. 1072231,194,744,2,28,1,148,16,"‘ ‘ Saṅghagatāya dakkhiṇāyā’’ ti kāmañcetaṃ sādhāraṇavacanaṃ, tathāpi tattha tattha puggalaviseso ñātabboti dassento,‘‘ atthi buddhappamukho saṅgho’’ tiādimāha. "
  2232. 1072232,194,744,29,40,1,110,10,"Na upanetabbo bhagavato kāle bhikkhūnaṃ abhiññāpaṭisambhidāguṇavasena ativiya uḷārabhāvato, etarahi tadabhāvato. "
  2233. 1072233,194,744,41,53,1,67,9,Etarahi saṅgho… pe… na {upanetabbo}ti ettha nayānusārena attho vattabbo.
  2234. 1072234,194,744,54,66,1,109,11,Tena teneva {samayenā}ti tassa tassa kālassa sampattivipattimukhena paṭipattiyā uḷārataṃ anuḷāratañca ulliṅgeti.
  2235. 1072235,194,744,67,84,1,137,16,"Yattha hi bhikkhū guṇehi sabbaso paripuṇṇā honti, tasmiṃ samaye saṅghagatā dakkhiṇā itarasmiṃ samaye dakkhiṇato mahapphalatarāti daṭṭhabbā. "
  2236. 1072236,194,744,85,120,1,261,28,"Saṅghe cittīkāraṃ kātuṃ {sakkontassā}ti suppaṭipannatādiṃ saṅghe āvajjitvā saṅghagatena pasādena saṅghassa sammukhā viya tasmiṃ puggale ca gāravavasena dentassa puthujjanasamaṇe dinnaṃ mahapphalataraṃ saṅghato uddisitvā gahitattā,‘‘ saṅghassa demī’’ tiyeva dinnattā ca. "
  2237. 1072237,194,745,2,17,1,73,9,"Eseva {nayo}ti iminā,‘‘ sotāpanne dinnaṃ mahapphalataran’’ ti evamādiṃ atidisati. "
  2238. 1072238,194,745,18,28,1,82,9,"Ādi -saddena uddisitvā gahito sakadāgāmī, pāṭipuggaliko anāgāmīti evamādi saṅgahitaṃ. "
  2239. 1072239,194,745,29,30,1,18,1,Mahapphalatarameva.
  2240. 1072240,194,745,31,33,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  2241. 1072241,194,745,34,61,1,107,12,"‘‘ na tvevāhaṃ, ānanda, kenaci pariyāyena saṅghagatāya dakkhiṇāya pāṭipuggalikaṃ dānaṃ mahapphalataraṃ vadāmī’’ ti( ma. ni.3.380). "
  2242. 1072242,194,745,62,73,1,95,10,"Yadi khīṇāsave dinnadānato saṅghato uddisitvā gahitadussīlepi dinnadānaṃ mahapphalaṃ, evaṃ sante–"
  2243. 1072243,194,745,74,92,1,74,11,"‘‘ sīlavato, mahārāja, dinnaṃ mahapphalaṃ, no tathā dussīle’’ ti idaṃ kathanti āha–"
  2244. 1072244,194,745,93,102,1,28,5,‘‘ taṃ imaṃ nayaṃ gahāyā’’ tiādi.
  2245. 1072245,194,745,103,110,1,71,7,Saṅghato uddisitvā gahaṇavidhiṃ pahāya dussīlasseva gahaṇavasena vuttaṃ.
  2246. 1072246,194,745,111,119,1,62,8,Imasmiṃ catukke daṭṭhabban ti imassa padassa vasena daṭṭhabbaṃ.
  2247. 1072247,194,745,120,132,1,56,8,Tattha hi‘‘ paṭiggāhakā honti dussīlā pāpadhammā’’ ti āgataṃ.
  2248. 1072248,194,746,2,15,1,64,7,"381. {Visujjhatī}ti na kilissati, mahājutikārī mahāvipphārā hotīti attho. "
  2249. 1072249,194,746,16,20,1,47,3,{Sucidhammo}ti rāgādiasucividhamanena sucisabhāvo.
  2250. 1072250,194,746,21,27,1,45,5,Na {pāpadhammo}ti na nihīnasabhāvo pāpakiriyāya.
  2251. 1072251,194,746,28,31,1,29,3,Akusaladhammo hi ekantanihīno.
  2252. 1072252,194,746,32,37,1,35,5,Jūjako sīlavā kalyāṇadhammo na hoti.
  2253. 1072253,194,746,38,52,1,157,13,"Tassa mahābodhisattassa attano puttadānaṃ dānapāramiyā matthakaṃ gaṇhantaṃ mahāpathavīkampanasamatthaṃ jātaṃ, svāyaṃ dānaguṇo vessantaramahāraññā kathetabboti. "
  2254. 1072254,194,747,2,8,1,66,5,{Uddharatī}ti bahulaṃ katapāpakammavasena laddhavinipātato uddharati.
  2255. 1072255,194,747,9,16,1,58,7,Tasmā natthi mayhaṃ kiñci cittassa aññathattanti adhippāyo.
  2256. 1072256,194,748,2,8,1,46,5,Petadakkhiṇan ti pete uddissa dātabbadakkhiṇaṃ.
  2257. 1072257,194,748,9,25,1,88,10,"{Pāpitakāleyevā}ti,‘‘ idaṃ dānaṃ asukassa petassa hotū’’ ti uddisanavasena patte pāpitakāleyeva. "
  2258. 1072258,194,748,26,29,1,14,2,{Assā}ti petassa.
  2259. 1072259,194,748,30,35,1,39,4,{Pāpuṇī}ti phalasamāpattiyā vasena pāpuṇi.
  2260. 1072260,194,748,36,41,1,33,5,Ayañhi pete uddissa dāne dhammatā.
  2261. 1072261,194,749,2,22,1,161,13,"Tadā kosalarañño pariccāgavasena ativiya uḷārajjhāsayataṃ, buddhappamukhassa ca bhikkhusaṅghassa ukkaṃsagataguṇavisiṭṭhataṃ sandhāyāha,‘‘ asadisadānaṃ kathetabban’’ ti. "
  2262. 1072262,194,750,2,7,1,40,5,Asārampi khettan ti sārahīnaṃ dukkhettaṃ.
  2263. 1072263,194,750,8,12,1,24,3,{Samaye}ti kasanārahe kāle.
  2264. 1072264,194,750,13,19,1,43,5,Paṃsuṃ {apanetvā}ti nissāraṃ paṃsuṃ nīharitvā.
  2265. 1072265,194,750,20,27,1,59,6,{Sārabījānī}ti sabhāvato abhisaṅkhārato ca sārabhūtāni bījāni.
  2266. 1072266,194,750,28,31,1,23,2,{Patiṭṭhapetvā}ti vapitvā.
  2267. 1072267,194,750,32,42,1,80,10,Evan ti yathā kassako attano payogasampattiyā asārepi khette phalaṃ adhigacchati.
  2268. 1072268,194,750,43,52,1,83,9,Evaṃ sīlavā attano payogasampattiyā dussīlassapi datvā phalaṃ mahantaṃ adhigacchati.
  2269. 1072269,194,750,53,59,1,45,5,Iminā {upāyenā}ti iminā paṭhamapade vuttanayena.
  2270. 1072270,194,750,60,70,1,92,8,"{Sabbapadesū}ti sabbakoṭṭhāsesu visujjhanaṃ vuttaṃ, tatiyapade pana visujjhanaṃ paṭikkhittameva. "
  2271. 1072271,194,751,2,16,1,112,9,"382. Arahato dinnadānameva aggaṃ dānacetanāya kenaci upakkilesena anupakkiliṭṭhattā, paṭiggāhakassa aggadakkhiṇeyyattā. "
  2272. 1072272,194,751,17,18,1,6,1,Tenāha–
  2273. 1072273,194,751,19,35,1,65,7,"‘‘ bhavālayassa bhavapatthanāya abhāvato’’ ti,‘‘ ubhinnampī’’ ti vacanaseso. "
  2274. 1072274,194,751,36,74,1,192,23,"Khīṇāsavo dānaphalaṃ na {saddahatī}ti idaṃ tassa appahīnakilesajanassa viya kammakammaphalānaṃ saddahanākārena pavatti natthīti katvā vuttaṃ, yato arahā‘‘ asaddho akataññū ca… pe… poriso’’ ti( dha. pa.97) thomīyati. "
  2275. 1072275,194,751,75,86,1,110,9,"Asaddahanaṃ anumānapakkhikaṃ, anumānañca saṃsayapubbakaṃ, nissandiddho ca kammakammaphalesu paccakkhabhāvaṃ gato. "
  2276. 1072276,194,751,87,92,1,55,5,Tameva hi nicchitabhāvasiddhaṃ nissandiddhataṃ sandhāya–
  2277. 1072277,194,751,93,101,1,35,4,‘‘ dānaphalaṃ saddahantā’’ tiādi vuttaṃ.
  2278. 1072278,194,751,102,115,1,76,9,Yadi evaṃ tena katakammaṃ kammalakkhaṇappattaṃ hotīti āha‘‘ khīṇāsavenā’’ tiādi.
  2279. 1072279,194,751,116,117,1,8,1,Tenevāha–
  2280. 1072280,194,751,118,132,1,88,8,"‘‘ nicchandarāgattā’’ ti, etañca lakkhaṇavacanaṃ, kenaci kilesena anupakkiliṭṭhattāti adhippāyo. "
  2281. 1072281,194,751,133,137,1,25,3,{Assā}ti khīṇāsavassa dānaṃ.
  2282. 1072282,194,752,2,15,1,119,10,"Kiṃ pana {sammāsambuddhenā}tiādinā dāyakato dakkhiṇāvisuddhi coditā, {sāriputtattherenā}tiādinā pana paṭiggāhakatoti vadanti; "
  2283. 1072283,194,752,16,32,1,127,13,"tadayuttaṃ, sāvakassa mahapphalabhāve saṃsayābhāvato, heṭṭhā nicchitattā ca, tasmā ubhayenapi dāyakato dakkhiṇāvisuddhi eva coditā. "
  2284. 1072284,194,752,33,39,1,52,6,Sā hi idha sādhāraṇavasena nicchitattā saṃsayavatthu.
  2285. 1072285,194,752,40,42,1,6,1,Tenāha –
  2286. 1072286,194,752,43,53,1,30,4,‘‘ sammāsambuddhena… pe… vadantī’’ ti.
  2287. 1072287,194,752,54,59,1,56,4,Sammāsambuddhaṃ {hī}tiādi yathāvuttaatthassa kāraṇavacanaṃ.
  2288. 1072288,194,752,60,72,1,112,11,Añño dānassa vipākaṃ jānituṃ samattho nāma natthi sabbaso sattānaṃ kammavipākavibhāgajānanañāṇassa ananuññātattā.
  2289. 1072289,194,752,73,75,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  2290. 1072290,194,752,76,104,1,111,15,"‘‘ yasmā ca kho, bhikkhave, sattā na jānanti, dānasaṃvibhāgassa vipākaṃ yathāhaṃ jānāmi, tasmā adatvā bhuñjantī’’ tiādi( itivu.26). "
  2291. 1072291,194,752,105,120,1,108,14,"Etena ettha ñāṇavisodhanaṃ nāma kathitaṃ, na dakkhiṇāya visuddhi nāma dāyakato paṭiggāhakato ca vasena hotīti; "
  2292. 1072292,194,752,121,134,1,143,13,sammāsambuddhena sāriputtattherassa dinnadānaṃ sabbaso upakkilesavisuddhiyā ñāṇassa ca ativiya uḷārattā mahānubhāvaṃ nāma siyā mahātejavantañca;
  2293. 1072293,194,752,135,141,1,58,6,na mahapphalaṃ tesaṃ santāne paripuṇṇaphalassa asambhavato.
  2294. 1072294,194,752,142,161,1,122,13,"Yadi dinnadānaṃ paripuṇṇaphalaṃ na hoti ubhayavipākadānābhāvato, pavattivipākadāyī pana hotīti dassento,‘‘ dānaṃ hī’’ tiādimāha. "
  2295. 1072295,194,753,2,13,1,79,9,"{Catūhī}ti sahayoge karaṇavacanaṃ, catūhi sampadāhi sahagatā sahitaṃ katvāti attho. "
  2296. 1072296,194,753,14,22,1,75,7,"Imā catasso sampadā sabbasādhāraṇavasena vuttā, na yathādhigatapuggalavasena. "
  2297. 1072297,194,753,23,24,1,6,1,Tenāha–
  2298. 1072298,194,753,25,32,1,30,3,‘‘ deyyadhammassa dhammenā’’ tiādi.
  2299. 1072299,194,753,33,54,1,169,18,"Tasmiṃyeva {attabhāve}ti yasmiṃ attabhāve taṃ dānamayaṃ puññaṃ uppannaṃ, tasmiṃyeva attabhāve vipākaṃ deti, cetanāya mahantattā diṭṭhadhammavedanīyaṃ hutvā vipaccatīti attho. "
  2300. 1072300,194,753,55,65,1,146,8,"{Pubbacetanādivasenā}ti sanniṭṭhāpakajavanavīthito pubbāparavīthicetanāvasena, aññathā sanniṭṭhāpakavīthiyaṃyeva pubbacetanādivasenāti vattabbaṃ siyā. "
  2301. 1072301,194,753,66,77,1,81,10,"Sā hi cetanā diṭṭhadhammavedanīyabhūtā tasmiṃyeva attabhāve vipākaṃ deti, na itarā. "
  2302. 1072302,194,753,78,84,1,73,5,{Mahattatā}ti pubbābhisaṅkhāravasena ñāṇasampayogādivasena cetanāya uḷāratā.
  2303. 1072303,194,753,85,92,1,52,5,"{Khīṇāsavabhāvenā}ti yassa deti, tassa khīṇāsavabhāvena. "
  2304. 1072304,194,753,93,121,1,318,25,"{Vatthusampannatā}ti ettha yathā paṭighasaññā nānattasaññānaṃ vigamena dibbavihārānaṃ vasena, byāpādasaññādīnaṃ vigamena brahmavihārānaṃ vasena, sabbaso rūpasaññānānattasaññānaṃ vigamena āneñjavihārānaṃ vasena sabbaso niccasaññādīnaṃ paṭippassaddhiyā sabbasaṅkhāravimukhatāya ariyavihārānaṃ vasena vatthusampannatā icchitā. "
  2305. 1072305,194,753,122,131,1,94,8,Taṃtaṃsamāpattisamāpajjanena santānassa nirodhasādhanatā taṃ divasaṃ nirodhassa sādhanatā nāma.
  2306. 1072306,194,753,132,138,1,81,5,{Vatthusampannatā}ti sabbaso nirodhasamāpattisamāpajjanena vatthusampannatā icchitā;
  2307. 1072307,194,753,139,143,1,42,4,na sabbaso anavasesasaññānirodhatāyāti āha–
  2308. 1072308,194,753,144,154,1,57,6,‘‘ taṃ divasaṃ nirodhato vuṭṭhitabhāvena vatthusampannatā’’ ti.
  2309. 1072309,194,753,155,168,1,66,8,"Saññānirodhassa cettha accāsannataṃ sandhāya,‘‘ taṃ divasan’’ ti vuttaṃ. "
  2310. 1072310,194,753,169,176,1,50,6,"Yaṃ panettha atthato avibhattaṃ, taṃ suviññeyyameva. "
  2311. 1072311,194,754,2,5,1,56,3,Dakkhiṇāvibhaṅgasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2312. 1072312,194,755,2,5,1,32,3,Niṭṭhitā ca vibhaṅgavaggavaṇṇanā.
  2313. 1072313,194,756,1,4,1,15,1,5. Saḷāyatanavaggo
  2314. 1072314,194,757,2,4,1,29,2,1 . Anāthapiṇḍikovādasuttavaṇṇanā
  2315. 1072315,194,758,2,17,1,78,8,383. {Adhimattagilāno}ti adhikāya mattāya maraṇassa āsannatāya ativiya gilānoti attho.
  2316. 1072316,194,758,18,26,1,30,4,Tenāha‘‘ maraṇaseyyaṃ upagato’’ ti.
  2317. 1072317,194,758,27,32,1,48,5,Akhaṇḍaṃ akāsi gahapatino satthari paramapemattā.
  2318. 1072318,194,758,33,50,1,76,11,"Yattakaṃ {cassā}ti,‘‘ sakiṃ vā dvikkhattuṃ vā’’ ti vuttaṃ yattakaṃ assa gahapatissa. "
  2319. 1072319,194,759,2,9,1,23,2,384. {Osakkantī}ti parihāyanti.
  2320. 1072320,194,759,10,13,1,25,2,{Ottharantī}ti abhibhavanti.
  2321. 1072321,194,759,14,34,1,151,17,"Usmā nāma kammajatejodhātu, sā saha jīvitindriyanirodhā pariyādiyati, yāva tā āyuusmā vattanti, tāva maraṇantikā vedanā vattanteva viññāṇassa aniruddhattā. "
  2322. 1072322,194,759,35,43,1,23,4,Tenāha‘‘ yāva usmā’’ tiādi.
  2323. 1072323,194,760,2,10,1,36,3,385. Tīhi {gāhehī}ti taṇhāmānadiṭṭhiggāhehi.
  2324. 1072324,194,760,11,13,1,25,2,Paṭibāhituṃ vikkhambhetuṃ.
  2325. 1072325,194,760,14,24,1,99,9,Cakkhuṃ tīhi gāhehi na {gaṇhissāmī}ti mānaggāhapaṭikkhepamukhena cakkhusmiṃ aniccānupassanāti dasseti.
  2326. 1072326,194,760,25,53,1,217,23,"Aniccānupassanāya hi sati appatiṭṭho mānaggāho, dukkhānupassanāya sati appatiṭṭho taṇhāggāho, anattānupassanāya sati appatiṭṭho diṭṭhiggāhoti, gāho ca nāma oḷāriko, tasmiṃ vigatepi nikanti tiṭṭheyyāti taṃ vijahāpetukāmena,–"
  2327. 1072327,194,760,54,67,1,59,9,‘‘ na ca me cakkhunissitaṃ viññāṇaṃ bhavissatī’’ ti vuttanti āha–
  2328. 1072328,194,760,68,78,1,47,6,‘‘ viññāṇañcāpi me cakkhunissitaṃ na bhavissatī’’ ti.
  2329. 1072329,194,760,79,85,1,70,6,Sabbaṃ kāmabhavarūpan ti kāmabhūmipariyāpannaṃ sabbaṃ rūpakkhandhamāha–
  2330. 1072330,194,760,86,94,1,30,4,‘‘ kāmarūpabhavarūpan’’ ti vā pāṭho.
  2331. 1072331,194,760,95,101,1,66,6,So yutto imassa vārassa eva anavasesapañcavokārabhavapariyāpannato.
  2332. 1072332,194,760,102,108,1,48,6,Tathā hi upari catuvokārabhavo anavasesato vutto.
  2333. 1072333,194,761,2,27,1,136,15,"386. Idhalokan ti ettha saṅkhāralokavisayoti adhippāyena,‘‘ vasanaṭṭhānaṃ vā’’ tiādi vuttaṃ, tañca kho paṭhamadutiyavārehi idhaloko gahitoti katvā. "
  2334. 1072334,194,761,28,37,1,83,8,Paṭhamadutiyavārehi pana idhaloko paralokoti vibhāgena vinā pañcavokārabhavo gahito;
  2335. 1072335,194,761,38,59,1,145,15,"tathā tatiyavāre pañcavokārabhavo catuvokārabhavo ca gahitoti puna diṭṭhadhammasamparāyavasena taṃ vibhajitvā dassetuṃ,‘‘ na idhalokan’’ tiādi vuttaṃ . "
  2336. 1072336,194,761,60,64,1,44,4,Idhalokanti ca sattasaṅkhāravaseneva gahitaṃ.
  2337. 1072337,194,761,65,80,1,83,10,"Sabbampi saṅkhāravasena pariggahetvā dassetuṃ,‘‘ yampi me diṭṭhan’’ tiādi vuttanti keci. "
  2338. 1072338,194,761,81,84,1,52,3,Aparitassanatthaṃ taṇhāparitassanāya anuppādanatthaṃ.
  2339. 1072339,194,761,85,104,1,99,13,"Yassa diṭṭhadhammoti vuccati, tassa pana abhāvato,‘‘ manussalokaṃ ṭhapetvā sesā paralokā nāmā’’ ti vuttaṃ. "
  2340. 1072340,194,761,105,117,1,61,8,Yesaṃ pana‘‘ idhalokan’’ ti iminā sattalokassapi gahaṇaṃ icchitaṃ.
  2341. 1072341,194,761,118,129,1,44,6,"Tesaṃ matena,‘‘ manussalokaṃ ṭhapetvā’’ ti yojanā. "
  2342. 1072342,194,762,2,14,1,55,7,387. {Allīyasī}ti attabhāve bhogesu ca apekkhaṃ karosīti attho.
  2343. 1072343,194,762,15,23,1,54,6,"{Evarūpī}ti yādisī tadā dhammasenāpatinā kathitā, evarūpī. "
  2344. 1072344,194,762,24,34,1,115,8,"Dhammakathā na {sutapubbā}ti yathākathitākārameva sandhāya paṭikkhepo, na sukhumagambhīrasuññatāpaṭisaṃyuttatāsāmaññaṃ. "
  2345. 1072345,194,762,35,43,1,23,4,Tenāha‘‘ evaṃ panā’’ tiādi.
  2346. 1072346,194,763,2,13,1,112,9,"Mayā gatamaggameva {anugacchasī}ti dānamayapuññabhāvasāmaññaṃ gahetvā vadati, na bodhisattadānabhūtaṃ dānapāramitaṃ. "
  2347. 1072347,194,763,14,21,1,49,6,Na {paṭibhātī}ti ruccanavasena citte na upatiṭṭhati.
  2348. 1072348,194,763,22,30,1,20,4,Tenāha‘‘ na ruccatī’’ ti.
  2349. 1072349,194,763,31,34,1,25,3,Tathā hesa vaṭṭābhiratoti.
  2350. 1072350,194,763,35,40,1,53,5,Ujumaggāvahā vipassanā bhagavatā panassa kathitapubbā.
  2351. 1072351,194,764,2,22,1,122,13,"388. Esitaguṇattā esiyamānaguṇattā ca isi, asekkhā sekkhā kalyāṇaputhujjanā ca, isīnaṃ saṅgho, tena nisevitanti isisaṅghanisevitaṃ. "
  2352. 1072352,194,764,23,44,1,213,20,"Kāmaṃ tassa vihārassa gandhakuṭipāsādakūṭāgārādivasena nisīdananipajjanāya rukkhalatādivasena bhūmisayādivasena ca anaññasādhāraṇā mahatī ramaṇīyatā attheva, sā pana gehassitabhāvena ariyānaṃ cittaṃ tathā na toseti; "
  2353. 1072353,194,764,45,49,1,36,4,yathā ariyānaṃ nisevitabhāvenāti āha–
  2354. 1072354,194,764,50,59,1,45,5,‘‘ paṭhamagāthāya jetavanassa vaṇṇaṃ kathetvā’’ ti.
  2355. 1072355,194,764,60,62,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  2356. 1072356,194,764,63,93,1,50,6,"‘‘ yattha arahanto viharanti, taṃ bhūmirāmaṇeyyakan’’ ti( dha. pa.98; theragā.991; saṃ. ni.1.261). "
  2357. 1072357,194,764,94,99,1,50,5,Apacayagāminī cetanā sattānaṃ suddhimāvahatīti āha–
  2358. 1072358,194,764,100,107,1,23,3,‘‘ kammanti maggacetanā’’ ti.
  2359. 1072359,194,764,108,118,1,102,9,"Catunnaṃ ariyasaccānaṃ viditakaraṇaṭṭhena kilesānaṃ vikkhambhanaṭṭhena ca vijjā, maggasammādiṭṭhīti āha–"
  2360. 1072360,194,764,119,126,1,21,3,‘‘ vijjāti maggapaññā’’ ti.
  2361. 1072361,194,764,127,131,1,52,4,Samādhipakkhiko dhammo nāma sammāvāyāmasatisamādhayo.
  2362. 1072362,194,764,132,137,1,47,5,Tathā hi vijjābhāgiyo samādhipi samādhipakkhiko.
  2363. 1072363,194,764,138,144,1,32,6,Sīlaṃ tassa atthīti sīlan ti āha–
  2364. 1072364,194,764,145,154,1,37,5,‘‘ sīle patiṭṭhitassa jīvitaṃ uttaman’’ ti.
  2365. 1072365,194,764,155,158,1,30,2,{Diṭṭhisaṅkappo}ti sammāsaṅkappo.
  2366. 1072366,194,764,159,164,1,51,4,Tattha sammāsaṅkappassa upakārakabhāvena vijjābhāgo .
  2367. 1072367,194,764,165,180,1,135,12,"Tathā hi so paññākkhandhasaṅgahitoti vuccati, yathā sammāsaṅkappo paññākkhandhena saṅgahito, evaṃ vāyāmasatiyo samādhikkhandhasaṅgahitāti. "
  2368. 1072368,194,764,181,182,1,6,1,Tenāha–
  2369. 1072369,194,764,183,190,1,31,3,‘‘ dhammoti vāyāmasatisamādhayo’’ ti.
  2370. 1072370,194,764,191,202,1,40,6,"‘‘ Dhammo’’ ti hi idha sammāsamādhi adhippeto,–"
  2371. 1072371,194,764,203,239,1,46,7,‘‘ evaṃ dhammā te bhagavanto ahesun’’ tiādīsu( dī. ni.2.13; ma. ni.3.198; saṃ. ni.5.378) viya.
  2372. 1072372,194,764,240,249,1,81,7,"{Vācākammantājīvā}ti sammāvācākammantājīvā maggapariyāpannā eva, te sabbepi gahitāti. "
  2373. 1072373,194,764,250,251,1,6,1,Tenāha–
  2374. 1072374,194,764,252,260,1,29,4,‘‘ etena aṭṭhaṅgikena maggenā’’ ti.
  2375. 1072375,194,765,2,13,1,102,9,"{Upāyenā}ti yena vidhinā ariyamaggo bhāvetabbo, tena samādhipakkhiyaṃ vipassanādhammañceva maggadhammañca."
  2376. 1072376,194,765,14,42,1,131,13,"‘‘ Ariyaṃ vo, bhikkhave, sammāsamādhiṃ desessāmi saupanisaṃ saparikkhāran’’ ti( ma. ni.3.136) hi vacanato sammāsamādhiādayo maggadhammāpi samādhipakkhiyā. "
  2377. 1072377,194,765,43,49,1,39,4,"{Vicineyyā}ti vīmaṃseyya, bhāveyyāti attho. "
  2378. 1072378,194,765,50,54,1,30,3,{Tatthā}ti hetumhi bhummavacanaṃ.
  2379. 1072379,194,765,55,59,1,37,4,Ariyamaggahetukā hi sattānaṃ visuddhi.
  2380. 1072380,194,765,60,61,1,6,1,Tenāha–
  2381. 1072381,194,765,62,70,1,31,4,‘‘ tasmiṃ ariyamagge visujjhatī’’ ti.
  2382. 1072382,194,765,71,76,1,61,4,"Pañcakkhandhadhammaṃ vicineyya, pañcupādānakkhandhe vipasseyya. "
  2383. 1072383,194,765,77,82,1,45,5,Tesu hi vipassiyamānesu vipassanā ukkaṃsagatā.
  2384. 1072384,194,765,83,101,1,215,15,"Yadaggena dukkhasaccaṃ pariññāpaṭivedhena paṭivijjhīyati, tadaggena samudayasaccaṃ pahānapaṭivedhena nirodhasaccaṃ sacchikiriyāpaṭivedhena, maggasaccaṃ bhāvanāpaṭivedhena paṭivijjhīyati, evaṃ accantavisuddhiyā sujjhati. "
  2385. 1072385,194,765,102,103,1,6,1,Tenāha–
  2386. 1072386,194,765,104,114,1,38,6,‘‘ evaṃ tesu catūsu saccesu visujjhatī’’ ti.
  2387. 1072387,194,765,115,118,1,32,3,Idhāpi nimittatthe bhummavacanaṃ.
  2388. 1072388,194,765,119,123,1,42,4,Saccesu vā paṭivijjhiyamānesūti vacanaseso.
  2389. 1072389,194,766,2,8,1,60,5,"Avadhāraṇavacanan ti vavatthāpanavacanaṃ, avadhāraṇanti attho. "
  2390. 1072390,194,766,9,20,1,95,10,{Sāriputtovā}ti ca avadhāraṇaṃ tassa sāvakabhāvato sāvakesu sāriputtova seyyoti imamatthaṃ dīpeti.
  2391. 1072391,194,766,21,35,1,116,12,"{Kilesaupasamenā}ti iminā mahātherassa tādiso kilesūpasamoti dasseti, yassa sāvakassa visaye paññāya pāramippatti ahosi. "
  2392. 1072392,194,766,36,38,1,9,2,Yadi evaṃ–
  2393. 1072393,194,766,39,52,1,56,8,"‘‘ yopi pāraṅgato bhikkhu, etāvaparamo siyā’’ ti idaṃ kathanti? "
  2394. 1072394,194,766,53,61,1,84,8,Tesaṃ tesaṃ buddhānaṃ sāsane paññāya pāramippattasāvakavasenetaṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  2395. 1072395,194,766,62,64,1,7,2,Atha vā–
  2396. 1072396,194,766,65,95,1,84,9,‘‘ natthi vimuttiyā nānattan’’ ti( dī. ni. ṭī.3.141; vibha. mūlaṭī. suttantabhājanīyavaṇṇanā) vacanato sāvakehi vimuttipaññāmattaṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ.
  2397. 1072397,194,766,96,97,1,6,1,Tenāha–
  2398. 1072398,194,766,98,106,1,32,4,‘‘ pāraṅgatoti nibbānaṃ gato’’ tiādi.
  2399. 1072399,194,766,107,109,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  2400. 1072400,194,767,2,5,1,57,3,Anāthapiṇḍikovādasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2401. 1072401,194,768,2,4,1,22,2,2 . Channovādasuttavaṇṇanā
  2402. 1072402,194,769,2,21,1,51,8,389. {Channo}ti idaṃ tassa nāmanti āha‘‘ evaṃnāmako thero’’ ti.
  2403. 1072403,194,769,22,35,1,85,12,"Yassa pana satthārā parinibbānakāle brahmadaṇḍo āṇatto, ayaṃ so na hotīti dassento āha–"
  2404. 1072404,194,769,36,50,1,100,9,"‘‘ na abhinikkhamanaṃ nikkhantatthero’’ ti, lokanāthassa abhinikkhamanakāle kapilapurato nikkhantoti attho. "
  2405. 1072405,194,769,51,60,1,78,7,"{Gilānapucchakā}ti gilānassa pucchanakā, gilānabhāvassa avatthaṃ sotukāmāti attho. "
  2406. 1072406,194,769,61,72,1,56,7,Sasanato hiṃsanato satthan ti āha‘‘ jīvitahārakasatthan’’ ti.
  2407. 1072407,194,770,2,16,1,85,9,"390. Upavajjaṃ etassa natthīti anupavajjaṃ, karajakāyaṃ katvā āyatiṃ uppattirahitanti attho. "
  2408. 1072408,194,770,17,24,1,22,3,Tenāha‘‘ anuppattikan’’ ti.
  2409. 1072409,194,771,2,15,1,74,8,391. Khayavayaṃ {ñatvā}ti saṅkhāragataṃ khaṇabhaṅgaṃ netvā ñāṇena yāthāvato ñatvā.
  2410. 1072410,194,771,16,24,1,72,7,Netaṃ {mamā}ti dukkhato samanupassanā saṅkhāresu diṭṭhesu mamaṃkārābhāvato.
  2411. 1072411,194,771,25,33,1,75,7,{Nesohamasmī}ti aniccato samanupassanā aniccato tesu diṭṭhesu ahaṃkārābhāvato.
  2412. 1072412,194,771,34,45,1,83,10,Na meso {attā}ti anattato samanupassanā anattato tesu diṭṭhesu attaggāhābhāvatoti āha–
  2413. 1072413,194,771,46,58,1,37,6,‘‘ netaṃ mama… pe… attāti samanupassāmī’’ ti.
  2414. 1072414,194,772,2,25,1,147,16,"393. Tasmā {puthujjano}ti yasmā ariyo sabbaso pariññātavatthuko dukkhavedanaṃ adhivāsetuṃ asakkonto nāma natthi, tasmā puthujjano, kevalaṃ pana adhimāneneva–"
  2415. 1072415,194,772,26,42,1,78,10,"‘‘ nābhikaṅkhāmi jīvitaṃ, pariciṇṇo me satthā, nirodhaṃ disvā’’ ti vadatīti adhippāyo. "
  2416. 1072416,194,772,43,54,1,41,5,"{Idampī}ti idampi,‘‘ nissitassa calitan’’ tiādi. "
  2417. 1072417,194,772,55,87,1,227,26,"Taṇhānissitabhāvena hi āyasmā channo māraṇantikaṃ vedanaṃ adhivāsetuṃ asakkonto ito cito parivattanto calati vipphandati, tasmā‘‘ nissitassa calitan’’ tiādi manasikātabbaṃ, tena idaṃ sabbaṃ taṃ vipphanditaṃ na bhavissatīti adhippāyo. "
  2418. 1072418,194,772,88,97,1,61,8,"Kappa saddo kālapariyāyopi hoti, na kālavisesavācako evāti āha–"
  2419. 1072419,194,772,98,105,1,27,3,‘‘ niccakappanti niccakālan’’ ti.
  2420. 1072420,194,772,106,117,1,93,10,"Yathā appahīnataṇhādiṭṭhiko puggalo taṃnissito allino, evaṃ tāhipi nissito amuttabhāvatoti āha–"
  2421. 1072421,194,772,118,125,1,27,3,‘‘ taṇhādiṭṭhīhi nissitassā’’ ti.
  2422. 1072422,194,772,126,145,1,139,18,"Calitan ti yathā yathā asamāraddhāya sammāpaṭipattiyā ādīnavavasena calantaṃ pana yasmā ariyassa vinaye virūpaṃ calitaṃ nāma hoti, tasmā āha–"
  2423. 1072423,194,772,146,153,1,20,3,‘‘ vipphanditaṃ hotī’’ ti.
  2424. 1072424,194,772,154,176,1,150,16,Tādise pana papañcavikkhambhanavasena cittassa calite asati bhāvanāya vīthipaṭipannatāya kilesapaṭippassaddhi eva hotīti āha‘‘ calite asati passaddhī’’ ti.
  2425. 1072425,194,772,177,179,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  2426. 1072426,194,772,180,188,1,28,4,‘‘ kilesapassaddhi nāma hotī’’ ti.
  2427. 1072427,194,773,2,6,1,35,4,Bhavantaraṃ disvā namanaṭṭhena nati.
  2428. 1072428,194,773,7,8,1,6,1,Tenāha–
  2429. 1072429,194,773,9,19,1,62,6,‘‘ natiyā asatīti bhavatthāya ālayanikantipariyuṭṭhānesu asatī’’ ti.
  2430. 1072430,194,773,20,45,1,235,23,"Paṭisandhivasena āgati {nāmā}ti paṭisandhiggahaṇavasena bhavantarato idheva āgamanaṃ nāma, cutivasena cavanavasena ito bhavantarassa gamanaṃ nāma na hoti āgatigatiyā asati katūpacitassapi kammassa uppattiparikappavasena pavattiyā abhāvato. "
  2431. 1072431,194,773,46,57,1,88,9,"{Cavanavasenā}ti nibbattabhavato cavanavasena cuti, āyatiṃ upapajjanavasena upapāto na hoti. "
  2432. 1072432,194,773,58,84,1,145,22,"Yato gati āgati cavanaṃ upapāto na hoti, tato eva nevidha, na huraṃ, na ubhayamantarena, kāyassa gatiyā āgatiyā ca abhāvato sabbaso cutūpapāto natthi; "
  2433. 1072433,194,773,85,90,1,33,5,tena na idhaloke ṭhitoti vattabbo.
  2434. 1072434,194,773,91,100,1,64,8,"Na paraloke ṭhitoti vattabbo, na ubhayamantarena ṭhitoti vattabbo. "
  2435. 1072435,194,773,101,109,1,26,4,Tenāha‘‘ nayidha loke’’ tiādi.
  2436. 1072436,194,773,110,137,1,161,17,"Tattha idhalokaparalokavinimuttassa saṃsaraṇapadesassa abhāvato,‘‘ na ubhayamantarenā’’ ti vuttoti ubhayapariyāpanno na hotīti paṭikkhipanto,‘‘ na ubhayattha hotī’’ ti āha. "
  2437. 1072437,194,773,138,154,1,120,14,"Ayameva {anto}ti yo idhaloke paraloke ca abhāvo avijjamānatā anuppajjanaṃ, ayameva sakalassa dukkhamūlassa anto pariyosānaṃ. "
  2438. 1072438,194,774,2,12,1,43,5,394. Kaṇṭhanāḷiṃ {chindī}ti nāḷiṃ chindituṃ ārabhi.
  2439. 1072439,194,774,13,19,1,47,6,Tasmiṃ chindituṃ āraddhakkhaṇe chedo ca vattati;
  2440. 1072440,194,774,20,28,1,70,7,"maraṇabhayañca okkami avītarāgabhāvato, tato eva gatinimittaṃ upaṭṭhāti."
  2441. 1072441,194,774,29,45,1,130,12,‘‘ Sopi nāma sabrahmacārīnaṃ anupavajjataṃ byākaritvā sarāgamaraṇaṃ marissatī’’ ti saṃviggamānaso saṅkhāre aniccādivasena pariggaṇhanto.
  2442. 1072442,194,774,46,63,1,195,16,Arahattaṃ {patvā}ti pubbe bahuso vipassanāya udayabbayañāṇaṃ pāvitattā tāvadeva arahattaṃ patvā arahattaphalapaccavekkhaṇānantaraṃ kaṇṭhanāḷicchedapaccayā jīvitanirodhena samasīsī hutvā parinibbāyi.
  2443. 1072443,194,774,64,71,1,59,7,Na hi antimabhavikassa arahattaṃ appatvā jīvitantarāyo hoti.
  2444. 1072444,194,774,72,76,1,35,3,{Therassā}ti āyasmato channattherassa.
  2445. 1072445,194,774,77,88,1,57,6,{Byākaraṇenā}ti hetumhi karaṇavacanaṃ‘‘ byākaraṇena hetunā’’ ti.
  2446. 1072446,194,774,89,96,1,62,6,Tannimittañhi thero vīriyaṃ paggaṇhanto vipassanaṃ ussukkāpeti.
  2447. 1072447,194,774,97,108,1,35,4,"{Iminā}ti,‘‘ atthi, bhante’’ tiādivacanena. "
  2448. 1072448,194,774,109,113,1,30,3,{Thero}ti āyasmā sāriputtatthero.
  2449. 1072449,194,774,114,124,1,77,7,"{Pucchatī}ti, bhante, tathā kulasaṃsaggapasuto kathaṃ parinibbāyissatīti pucchati."
  2450. 1072450,194,774,125,150,1,150,17,‘‘ Pubbe kulesu saṃsaṭṭhavihārī’’ ti sabrahmacārīnaṃ paññātassapi imasmiṃ‘‘ honti hete sāriputtā’’ tiādinā bhagavato vutta- ṭṭhāne asaṃsaṭṭhabhāvo pākaṭo ahosi.
  2451. 1072451,194,774,151,158,1,70,7,Pakkampi nipakkaṃ viya sammāpaṭipajjamānāpi keci asaññatā upaṭṭhahanti.
  2452. 1072452,194,774,159,161,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  2453. 1072453,194,775,2,5,1,50,3,Channovādasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2454. 1072454,194,776,2,4,1,21,2,3 . Puṇṇovādasuttavaṇṇanā
  2455. 1072455,194,777,2,29,1,165,16,"395. Anantarasutte ‘‘ paṭisallānāti phalasamāpattito’’ ti vuttaṃ, tattha dhammasenāpatino ariyavihārassa adhippetattā, idha pana akatakiccassa paṭisallānaṃ nāma kāyavivekoti āha–"
  2456. 1072456,194,777,30,37,1,25,3,‘‘ paṭisallānāti ekībhāvā’’ ti.
  2457. 1072457,194,777,38,63,1,196,20,‘‘ Cakkhuviññeyyā rūpā’’ ti panettha viññeyyarūpaṃ vijānantassa dvārabhūtaṃ cakkhunti ubhayaṃ ajjhattikaṃ bāhirañca āyatanaṃ abhinanditādisāmaññena {tañce}ti ettha taṃ -saddena ekajjhaṃ paccāmaṭṭhanti āha–
  2458. 1072458,194,777,64,73,1,34,5,‘‘ tañceti taṃ cakkhuñceva rūpañcā’’ ti.
  2459. 1072459,194,777,74,95,1,139,16,"Yaṃ panettha viññeyyasaddena jotitaṃ viññāṇaṃ taṃ sampayuttadhammāti tadubhayaṃ,‘‘ manoviññeyyā dhammā’’ ti padena kathitamevāti idha na gahitaṃ. "
  2460. 1072460,194,777,96,99,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  2461. 1072461,194,777,100,111,1,93,9,"{Samodhānenā}ti sahāvaṭṭhānena, cittena nandiyā taṇhāya saha pavattiyā cittasahuppattiyāti attho. "
  2462. 1072462,194,777,112,113,1,6,1,Tenāha–
  2463. 1072463,194,777,114,121,1,18,3,‘‘ uppajjati nandī’’ ti.
  2464. 1072464,194,777,122,130,1,106,8,Pañcakkhandhadukkhassa samodhānan ti pañcakkhandhasaṅkhātassa dukkhasaccassa paccavokāre sahappavatti hoti.
  2465. 1072465,194,777,131,144,1,91,11,"Yasmā dukkhaṃ uppajjamānaṃ channaṃ dvārānaṃyeva vasena uppajjati, tathā samudayoti, tasmā āha–"
  2466. 1072466,194,777,145,153,1,24,4,‘‘ iti chasu dvāresū’’ tiādi.
  2467. 1072467,194,777,154,160,1,61,6,Kilesavaṭṭassa kammavaṭṭassa vipākavaṭṭassa ca kathitattā āha–
  2468. 1072468,194,777,161,170,1,35,5,‘‘ vaṭṭaṃ matthakaṃ pāpetvā dassetī’’ ti.
  2469. 1072469,194,777,171,184,1,58,8,{Dutiyanaye}ti‘‘ santi ca kho’’ tiādinā vutte dutiye desanānaye.
  2470. 1072470,194,777,185,200,1,123,13,"Pāṭiyekko {anusandhī}ti na yathānusandhi nāpi ajjhāsayānusandhīti adhippāyo, pucchānusandhissa pana idha sambhavo eva natthīti. "
  2471. 1072471,194,777,201,213,1,121,11,Sattasu {ṭhānesū}ti akkosane paribhāsane pāṇippahāre leḍḍuppahāre daṇḍappahāre satthappahāre jīvitāvoropaneti imesu sattasu.
  2472. 1072472,194,777,214,224,1,64,6,‘‘ Bhaddakā vatime’’ tiādinā khantipaṭisaṃyuttaṃ sīhanādaṃ nadāpetuṃ.
  2473. 1072473,194,778,2,15,1,51,6,"396. {Caṇḍā}ti kodhanā, tena dūsitacittatāya duṭṭhāti vuttā. "
  2474. 1072474,194,778,16,19,1,14,2,{Kibbisā}ti pāpā.
  2475. 1072475,194,778,20,25,1,44,4,{Pharusā}ti īsakampi pasādasinehābhāvena luddā.
  2476. 1072476,194,778,26,44,1,86,12,"Pharusavacanatāya vā pharusā, tathābhūtā pana luddā nāma honti, tasmā vuttaṃ‘‘ kakkhaḷā’’ ti. "
  2477. 1072477,194,778,45,62,1,106,11,"Idañca {te}ti,‘‘ hatthacchedaṃ nāsikacchedan’’ ti evamādiṃ idañca aniṭṭhaṃ karissāmāti bhayadassanena tajjessanti. "
  2478. 1072478,194,779,2,19,1,96,11,"{Ghaṭikamuggarenā}ti daṇḍānaṃ kira aggapasse ghaṭākāraṃ dassenti, tena so‘‘ ghaṭikamuggaro’’ ti vuccati. "
  2479. 1072479,194,779,20,23,1,42,3,Ekatodhārādinā satthena karavālakhaggādinā.
  2480. 1072480,194,779,24,54,1,131,16,"‘‘ Indriyasaṃvarādīnaṃ etaṃ nāman’’ ti vatvā yattha yattha indriyasaṃvarādayo‘‘ damo’’ ti vuttā, taṃ pāṭhapadesaṃ dassento‘‘ saccenā’’ tiādimāha . "
  2481. 1072481,194,779,55,62,1,63,6,"Manacchaṭṭhāni indriyāni dameti saṃvaretīti indriyasaṃvaro, damo. "
  2482. 1072482,194,779,63,69,1,46,5,"Rāgādipāpadhamme dameti upasametīti damo, paññā. "
  2483. 1072483,194,779,70,76,1,69,6,Pāṇātipātādikammakilese dameti upasameti vikkhambhetīti damo uposatho.
  2484. 1072484,194,779,77,83,1,44,5,Byāpādavihesādike dameti vinetīti {damo}ti āha–
  2485. 1072485,194,779,84,98,1,46,8,‘‘ imasmiṃ pana sutte khanti‘ damo’ ti veditabbā’’ ti.
  2486. 1072486,194,779,99,117,1,147,16,"Upasamoti tasseva damassa vevacanaṃ, tasmā damo ca so byāpādādīnaṃ vinayanaṭṭhena tesaṃyeva upasamanaṭṭhena upasamo cāti damūpasamo, adhivāsanakhanti. "
  2487. 1072487,194,780,2,32,1,163,20,"397. Tattha khantiyaṃ katādhikāro taṃ janapadaṃ gantvā mahājanassa avassayo hoti, tasmā tadassa apadānaṃ samudāgamato paṭṭhāya vibhāvetuṃ,‘‘ ko panesa puṇṇo’’ tiādi āraddhaṃ. "
  2488. 1072488,194,780,33,37,1,35,3,{Etthā}ti etasmiṃ sunāparantajanapade.
  2489. 1072489,194,780,38,44,1,56,6,Asappāyavihāran ti bhāvanābhiyogassa na sappāyaṃ vihāraṃ.
  2490. 1072490,194,781,2,7,1,55,4,Dve {bhātaro}ti avibhattasāpateyyā avibhattavohārasaṃyogā.
  2491. 1072491,194,781,8,15,1,18,3,Tenāha‘‘ tesū’’ tiādi.
  2492. 1072492,194,781,16,23,1,67,7,Janapadacārikaṃ caranto bhaṇḍaṃ gahetvā janapadesu vikkayaṃ karonto.
  2493. 1072493,194,782,2,12,1,57,7,‘ ‘ Buddhapūjaṃ dhammapūjaṃ saṅghapūjaṃ karissāmā’’ ti tanninnā.
  2494. 1072494,194,782,13,37,1,198,18,"Aṭṭhimiñjaṃ āhacca {aṭṭhāsī}ti,‘‘ buddho’’ ti vacanaṃ assutapubbaṃ sotapathaṃ upagataṃ anappakaṃ pītisomanassaṃ samuṭṭhāpentaṃ pītisamuṭṭhānapaṇītarūpehi chavicammādīni chinditvā aṭṭhimiñjaṃ āhacca aṭṭhāsi. "
  2495. 1072495,194,782,38,42,1,42,4,Vissajjitan ti vikkiṇanavasena viniyojitaṃ.
  2496. 1072496,194,782,43,50,1,52,6,Kammaṭṭhānaṃ na {upaṭṭhātī}ti bhāvanāvīthiṃ na otarati.
  2497. 1072497,194,782,51,60,1,69,8,Mayhaṃ {asappāyo}ti mayhaṃ kammaṭṭhānabhāvanāya sappāyo upakāro na hoti.
  2498. 1072498,194,783,2,13,1,114,10,Koci caṅkamituṃ samattho nāma natthi mahatā samuddavīcisaddena upaddutattā bhāvanāmanasikārassa anabhisambhuṇanato.
  2499. 1072499,194,783,14,21,1,27,3,Tenāha‘‘ samuddavīciyo’’ tiādi.
  2500. 1072500,194,783,22,25,1,17,2,{So}ti makuḷavihāro.
  2501. 1072501,194,784,2,10,1,82,8,Uttamajavena gacchamānā yathādhippetaṃ maggaṃ atikkamitvā aññataraṃ dīpakaṃ pāpuṇi.
  2502. 1072502,194,785,2,13,1,120,10,Uppādikaṃ {uṭṭhāpetvā}ti mahāvātamaṇḍalasamuṭṭhāpanena tasmiṃ padese mahāsamuddaṃ saṃkhobhento mahantaṃ uppādaṃ uṭṭhapetvā.
  2503. 1072503,194,786,2,25,1,117,15,"Thero ,‘‘ amhe āvajjeyyāthā’’ ti kaniṭṭhassa vacanaṃ saritvā antarantarā āvajjeti, tasmā tadāpi āvajjeti, taṃ sandhāya vuttaṃ–"
  2504. 1072504,194,786,26,34,1,29,4,‘‘ tasmiṃyeva khaṇe āvajjitvā’’ ti.
  2505. 1072505,194,786,35,38,1,21,2,{Sammukhe}ti sīsaṭṭhāne.
  2506. 1072506,194,786,39,46,1,52,6,"Paṭivedesun ti pavedesuṃ, upāsakā mayanti paṭijāniṃsu. "
  2507. 1072507,194,786,47,52,1,41,4,{Iminā}ti iminā mayhaṃ pariccattakoṭṭhāsena.
  2508. 1072508,194,786,53,57,1,50,4,Maṇḍalamāḷan ti muṇḍamaṇḍalamāḷasadisaṃ paṭissayaṃ.
  2509. 1072509,194,786,58,61,1,26,2,{Paricārakā}ti avasesagāmino.
  2510. 1072510,194,787,2,12,1,54,6,Saccabandhassa okāsaṃ karonto‘‘ ekūnapañcasatānan’’ ti āha.
  2511. 1072511,194,787,13,28,1,83,12,"Taṃ divasaṃ… pe… aggahesi, tena so thero paṭhamaṃ salākaṃ gaṇhantānaṃ etadagge ṭhapito. "
  2512. 1072512,194,788,2,7,1,45,4,Vāṇijagāmaṃ {gantvā}ti vāṇijagāmasamīpaṃ gantvā.
  2513. 1072513,194,788,8,14,1,65,6,Buddhakolāhalan ti buddhānaṃ upagamma sattānaṃ uppajjanakutūhalaṃ.
  2514. 1072514,194,789,2,6,1,64,3,{Mahāgandhakuṭiyaṃyevā}ti jetavanamahāvihāre mahāgandhakuṭiyaṃyeva.
  2515. 1072515,194,789,7,10,1,31,3,Paricaritabban ti upaṭṭhātabbaṃ.
  2516. 1072516,194,790,2,6,1,56,3,{Gandhakaṭṭhānī}ti candanaagarusalaḷādīni sugandhakaṭṭhāni.
  2517. 1072517,194,790,7,9,1,22,2,Sesaṃ suviññeyyamevāti.
  2518. 1072518,194,791,2,5,1,49,3,Puṇṇovādasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2519. 1072519,194,792,2,4,1,23,2,4 . Nandakovādasuttavaṇṇanā
  2520. 1072520,194,793,2,16,1,93,9,398. Saṅghassa bhāraṃ akāsi upāyena nandakattherassa ovādena vinetabbānaṃ bhikkhunīnaṃ vinayatthaṃ.
  2521. 1072521,194,793,17,25,1,23,4,Tenāha‘‘ imaṃ panā’’ tiādi.
  2522. 1072522,194,793,26,33,1,46,5,"Pariyāyati pavattatīti pariyāyo, paṭipāṭīti āha–"
  2523. 1072523,194,793,34,41,1,22,3,‘‘ pariyāyenāti vārenā’’ ti.
  2524. 1072524,194,793,42,45,1,23,2,{Assā}ti nandakattherassa.
  2525. 1072525,194,793,46,50,1,36,4,Vadāpesi aññehi attano anokāsabhāvaṃ.
  2526. 1072526,194,793,51,59,1,67,7,Pariyāyena {ovadantī}ti ovadituṃ samatthā bhikkhuniyo vārena ovadanti.
  2527. 1072527,194,793,60,63,1,24,3,Idaṃ pariyāyena ovadanaṃ.
  2528. 1072528,194,793,64,71,1,85,7,Cittaṃ ekaggaṃ hoti pasīdati pubbacariyasiddhena gāravabahumānena gehassitapemavasena.
  2529. 1072529,194,794,2,5,1,27,2,{Gotamī}ti mahāpajāpatigotamī.
  2530. 1072530,194,794,6,9,1,28,2,{Seṭṭhissā}ti bārāṇasiseṭṭhino.
  2531. 1072531,194,795,2,5,1,18,2,{Te}ti paccekabuddhe.
  2532. 1072532,194,795,6,17,1,108,10,"Kiṃ nu khoti pucchi ciratarakālaṃ puññakiriyāya paribhāvitasantānatāya, paccekabuddhesu ca gāravabahumānatāya. "
  2533. 1072533,194,795,18,30,1,94,12,Duggatehipi sakkā kātun ti duggatehipi yathāvibhavaṃ katā kuṭi tumhākaṃ vasituṃ sakkāti pucchi.
  2534. 1072534,194,796,2,9,1,53,6,Hatthakammaṃ {dethā}ti hatthakammaṃ katvā dethāti attho.
  2535. 1072535,194,796,10,23,1,94,10,Ānisaṃsaṃ {ācikkhitvā}ti‘‘ tādisānaṃ mahesīnaṃ kataṃ veyyāvaccaṃ amhākampi dīgharattaṃ hitāya hoti.
  2536. 1072536,194,796,24,36,1,117,10,Āvāsadānañca nāma mahapphalaṃ mahānisaṃsaṃ nibbattaṭṭhāne mahāsampattiāvahaṃ bhavissatī’’ tiādinā ānisaṃsaṃ ācikkhitvā.
  2537. 1072537,194,796,37,57,1,113,15,"Gāḷhena ovādena {tajjetvā}ti,‘‘ imesu nāma karontesu tvaṃ kasmā na karosi, mama jeṭṭhakadāsassa bhariyabhāvaṃ na jānāsi. "
  2538. 1072538,194,796,58,71,1,104,11,Sabbehipi kariyamānassa hatthakammassa akaraṇe tuyhaṃ idañcidañca dukkhaṃ āgamissatī’’ ti bhayena tajjetvā.
  2539. 1072539,194,796,72,86,1,88,13,Sataṃ sataṃ {hutvā}ti sataṃ sataṃ dāsaputtā ekajjhaṃ hutvā ekañca ekañca kuṭiṃ katvā adāsi.
  2540. 1072540,194,796,87,90,1,84,3,Caṅkamanādiparivāran ti caṅkamanarattiṭṭhānadivāṭṭhānabhojanādiparivāraṭṭhānasahitaṃ.
  2541. 1072541,194,796,91,93,1,21,2,Jaggitvā upaṭṭhāpetvā.
  2542. 1072542,194,796,94,97,1,28,2,{Vissajjāpesī}ti pariccajāpesi.
  2543. 1072543,194,796,98,101,1,26,2,{Parivattāpetvā}ti cetāpetvā.
  2544. 1072544,194,796,102,108,1,53,5,{Ticīvarānī}ti sahassagghanikāni ticīvarāni katvā adāsi.
  2545. 1072545,194,796,109,118,1,47,8,"Kālena kālan ti kāle kāle, kismiñci kāleti attho. "
  2546. 1072546,194,796,119,124,1,47,4,Rajje {ṭhitassā}ti sabbabhūtūpakārarajje ṭhitassa.
  2547. 1072547,194,797,2,11,1,84,8,{Nandakattheropī}ti tadā jeṭṭhakadāso etarahi nandakatthero pabbajitvā arahattaṃ patto.
  2548. 1072548,194,797,12,23,1,81,7,Jeṭṭhakadāsidhītā … pe… aggamahesiṭṭhāne {ṭhitā}ti mahāpajāpatigotamiṃ sandhāya vadati.
  2549. 1072549,194,797,24,31,1,62,6,Ayamāyasmā {nandako}ti ayameva samudāgamato āyasmā nandakatthero.
  2550. 1072550,194,797,32,40,1,65,7,Etāva tā {bhikkhuniyo}ti etāvatā samudāgamato pañcasatā bhikkhuniyo.
  2551. 1072551,194,798,2,11,1,36,3,399. {Hetunā}ti ñāyena aviparītapaṭipattiyā.
  2552. 1072552,194,798,12,19,1,55,7,Pubbabhāgā hi purimā purimā paṭipadā pacchimāya kāraṇaṃ.
  2553. 1072553,194,798,20,26,1,62,6,Yāthāvasarasato diṭṭhan ti yathābhūtasabhāvato paccakkhaṃ viya.
  2554. 1072554,194,799,2,14,1,66,8,401. Taṃ sabhāvaṃ taṃsabhāvan ti tassā vedanāya paccayabhāvena anurūpaṃ.
  2555. 1072555,194,800,2,14,1,77,7,403. Paṭhamataraṃyeva {aniccā}ti tassāpi chāyāya aniccabhāvo paṭhamataraṃyeva siddho.
  2556. 1072556,194,800,15,25,1,63,10,Na hi kadāci aniccaṃ nissāya pavattaṃ kiñci niccaṃ nāma atthīti.
  2557. 1072557,194,801,2,9,1,25,2,404. {Anupahanitvā}ti avināsetvā.
  2558. 1072558,194,801,10,28,1,118,13,"Kathaṃ pana maṃsakāyaṃ cammakāyañca avināsetvā itaresaṃ kantanaṃ hotīti byatirekamukhena dassetuṃ,‘‘ tatthā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2559. 1072559,194,801,29,36,1,62,6,Cammaṃ {alliyāpento}ti camme laggāpento cammapaṭibaddhaṃ karonto.
  2560. 1072560,194,801,37,46,1,63,8,Cammaṃ baddhaṃ {katvā}ti vivarakāle na phālento cammabaddhe katvā.
  2561. 1072561,194,801,47,58,1,97,9,"Evaṃ {akatvā}ti evaṃ maṃsacammakāyānaṃ vināsanaṃ akatvā, vilimaṃsādivikantanena aññamaññaṃ vivecetvā. "
  2562. 1072562,194,801,59,67,1,73,7,"Tattha vilimaṃsan ti cammanissitamaṃsaṃ, paṭicchannakilomakanti ca vadanti. "
  2563. 1072563,194,801,68,71,1,20,2,{Nhārū}ti sukhumanhāru.
  2564. 1072564,194,801,72,76,1,37,4,Bandhanan ti cammamaṃsānaṃ sambandhaṃ.
  2565. 1072565,194,801,77,78,1,6,1,Tenāha–
  2566. 1072566,194,801,79,86,1,36,3,‘‘ sabbacamme laggavilipanamaṃsamevā’’ ti.
  2567. 1072567,194,801,87,94,1,90,6,{Antarakilesamevā}ti antare citte jātattā sattasantānantogadhatāya abbhantarabhūtakilesameva.
  2568. 1072568,194,802,2,11,1,44,5,405. Tajjaṃ vāyāman ti nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  2569. 1072569,194,802,12,47,1,337,30,"Tathā hi purisena kuṭhārinā chejjaṃ chindite chejjaṭṭhānassa sallakkhaṇaṃ icchitabbaṃ, tassa paṭighātabhāvo icchitabbo, kāyapariḷāhābhāvo icchitabbo, tassa avaṭṭhānaṃ icchitabbaṃ, kiccantare ajjhupekkhaṇaṃ icchitabbaṃ, evaṃ paññāya kilese chindantassa yogino vīriyabalena saddhiṃ sati-pīti-passaddhi-samādhi-upekkhāsambojjhaṅgaṃ icchitabbanti āha–"
  2570. 1072570,194,802,48,61,1,32,7,‘‘ evaṃ na vinā chahi… pe… sakkotī’’ ti.
  2571. 1072571,194,803,2,22,1,127,14,"407. Tena {kāraṇenā}ti yena tāsaṃ bhikkhunīnaṃ sā dhammadesanā sappāyā, āsevanamandatāya pana ajjhāsayena paripuṇṇasaṅkappā na jātāyeva; "
  2572. 1072572,194,803,23,31,1,72,7,puna tathā desanāya sati āsevanabalavatāya paripuṇṇasaṅkappā bhavissanti;
  2573. 1072573,194,803,32,40,1,63,8,tena kāraṇena tvampi tā bhikkhuniyo teneva ovādena ovadeyyāsīti.
  2574. 1072574,194,804,2,18,1,80,9,"415. {Sabbapacchimikā}ti sabbāsaṃ kaniṭṭhā sotāpannā, anariyā tattha kāci natthīti attho. "
  2575. 1072575,194,804,19,20,1,6,1,Tenāha–
  2576. 1072576,194,804,21,33,1,28,6,‘‘ sesā pana… pe… khīṇāsavā cā’’ ti.
  2577. 1072577,194,804,34,41,1,48,7,Yadi evan ti akhīṇāsavāpi tādisā bhikkhunī atthi.
  2578. 1072578,194,804,42,60,1,140,13,"Evaṃ sati sukkhavipassakabhāvenapi sati khīṇāsavabhāve ariyassa vinaye aparipuṇṇasaṅkappāvāti adhippāyena codeti,‘‘ kathaṃ paripuṇṇasaṅkappā’’ ti? "
  2579. 1072579,194,804,61,75,1,78,9,"Itaro ajjhāsayapāripūriyāti kāraṇaṃ vatvā,‘‘ yassa hī’’ tiādinā tamatthaṃ vivarati. "
  2580. 1072580,194,804,76,85,1,86,7,"{Ajjhāsayapāripūriyā}ti tattha adhippāyapāripūriyā, na sabbaso guṇapāripūriyāti adhippāyo. "
  2581. 1072581,194,804,86,95,1,25,5,Tenāha‘‘ kadā nu kho’’ tiādi.
  2582. 1072582,194,804,96,108,1,177,12,Etena pādakajjhānasammasitajjhānānaṃ visadisatāya puggalassa vipassanākāle pavattaajjhāsayavasena ariyamagge bojjhaṅgamaggaṅgajhānaṅgānaṃ visesatāti ayamattho dīpitoti veditabbo.
  2583. 1072583,194,804,109,111,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  2584. 1072584,194,805,2,5,1,51,3,Nandakovādasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2585. 1072585,194,806,2,4,1,22,2,5 . Rāhulovādasuttavaṇṇanā
  2586. 1072586,194,807,2,18,1,128,10,416. Vimuttiṃ {paripācentī}ti kilesānaṃ paṭippassaddhivimuttibhūtaṃ arahattaṃ sabbaso pācenti sādhenti nibbāpentīti vimuttiparipācanīyā.
  2587. 1072587,194,807,19,22,1,21,2,{Dhammā}ti kāraṇadhammā.
  2588. 1072588,194,807,23,24,1,6,1,Tenāha–
  2589. 1072589,194,807,25,36,1,77,6,"‘‘ visuddhikāraṇavasenā’’ ti, arahattasaṅkhātāya visuddhiyā sampādanavasenāti attho. "
  2590. 1072590,194,807,37,46,1,116,9,Saddhindriyādayo visujjhamānā maggapaṭipāṭiyāva sabbaso assaddhiyādīhi cittaṃ vimocentā aggaphalavimuttiṃ sampādenti.
  2591. 1072591,194,807,47,55,1,99,8,Tesaṃ pana visuddhi bālaparivajjanena paṇḍitapayirupāsanena pasādāvahadhammapaccavekkhaṇāya ca hoti.
  2592. 1072592,194,807,56,69,1,70,8,"Tato idha pannarasa dhammā adhippetāti dassento,‘‘ vuttañhetan’’ tiādimāha. "
  2593. 1072593,194,808,2,8,1,46,5,Tattha assaddhe {puggale}ti saddhārahite puggale.
  2594. 1072594,194,808,9,30,1,156,19,"Te hi nissāya na kadāci saddhā sambhavati, tesaṃ pana diṭṭhānugatiāpajjanena aññadatthu asaddhiyameva vaḍḍhati, tasmā te paṭibhayamaggo viya dūrato vajjetabbā. "
  2595. 1072595,194,808,31,41,1,115,10,Assaddhiyan ti ca saddhāya paṭipakkhabhūtā asaddheyyavatthusmiṃ adhimuccanākārena pavattā saṃkilesadhammā veditabbā.
  2596. 1072596,194,808,42,47,1,39,4,Saddhe {puggale}ti saddhāsampanne puggale.
  2597. 1072597,194,808,48,59,1,92,10,"Te hi nissāya saddheyyavatthusmiṃ anuppannā uppajjati, uppannā bhiyyobhāvaṃ vepullaṃ āpajjati. "
  2598. 1072598,194,808,60,67,1,61,6,{Saddheyyavatthū}ti ca buddhādīni ratanāni kammakammaphalāni ca.
  2599. 1072599,194,808,68,75,1,66,6,{Sevato}ti labbhamānaṃ saddhāsampadaṃ uppādetuṃ vaḍḍhetuñca nisevato.
  2600. 1072600,194,808,76,79,1,29,3,Sesapadāni tasseva vevacanāni.
  2601. 1072601,194,808,80,84,1,27,4,Atha vā sevato upasaṅkamato.
  2602. 1072602,194,808,85,90,1,42,5,Bhajato tesaṃ paṭipattiyaṃ bhattiṃ kubbato.
  2603. 1072603,194,808,91,96,1,58,4,{Payirupāsato}ti tesaṃ ovādānusāsanikaraṇavasena upaṭṭhahato.
  2604. 1072604,194,808,97,102,1,82,5,Pasādanīyasuttantā nāma buddhādiguṇapaṭisaṃyuttā pasādāvahā sampasādanīyasuttādayo.
  2605. 1072605,194,808,103,116,1,96,11,"Te hi paccavekkhato buddhādīsu anuppannā pasannā upajjati, uppannā bhiyyobhāvaṃ vepullaṃ āpajjati. "
  2606. 1072606,194,808,117,124,1,51,6,Imehi {tīhākārehī}ti imehi yathāvuttehi tīhi kāraṇehi.
  2607. 1072607,194,808,125,132,1,71,7,Paṭipakkhadūrībhāvato paccekaṃ sūpahārato ca āsevanaṃ bhāvanaṃ labhanti.
  2608. 1072608,194,808,133,139,1,73,6,Saddhindriyaṃ visujjhati maggaphalāvahabhāvena acchati visuddhiṃ pāpuṇāti.
  2609. 1072609,194,808,140,145,1,41,5,Iminā nayena sesapadesupi attho veditabbo.
  2610. 1072610,194,809,2,11,1,64,7,Ayaṃ pana viseso– {kusīte}ti alase sammāpaṭipattiyaṃ nikkhittadhure.
  2611. 1072611,194,809,12,16,1,46,3,{Āraddhavīriye}ti paggahitavīriye sammāpaṭipanne.
  2612. 1072612,194,809,17,25,1,88,7,{Sammappadhāne}ti anuppannānaṃ akusalānaṃ anuppādanādivasena pavatte cattāro upāyappadhāne.
  2613. 1072613,194,809,26,29,1,34,3,Paccavekkhato paṭipattiṃ avekkhato.
  2614. 1072614,194,809,30,44,1,133,13,Te hi paccavekkhato līnaṃ abhibhavitvā sammadeva ārambhadhātuādi anuppannānaṃ vidhinā satisampadāya uppādāya bhiyyobhāvāya saṃvattati.
  2615. 1072615,194,809,45,48,1,57,3,Asamāhite bhantamigabhantagoṇasappaṭibhāge vibbhantacitte.
  2616. 1072616,194,809,49,55,1,68,6,Samāhite upacārasamādhinā appanāsamādhinā ca sammadeva samāhitacitte.
  2617. 1072617,194,809,56,61,1,63,4,{Jhānavimokkhe}ti savitakkasavicārādijhānāni paṭhamādivimokkhe ca.
  2618. 1072618,194,809,62,68,1,66,6,Tesañhi paccavekkhaṇā uparūpari accantameva samādhānāya saṃvattati.
  2619. 1072619,194,809,69,78,1,96,7,"{Duppaññe}ti nippaññe, ariyadhammassa uggahaparipucchāsavanasammasanābhāvena sabbaso paññārahite ca. "
  2620. 1072620,194,809,79,86,1,62,6,{Paññavante}ti vipassanāpaññāya ceva maggapaññāya ca samannāgate.
  2621. 1072621,194,809,87,99,1,149,11,"Gambhīrañāṇacariyan ti gambhīraṃ khandhāyatanadhātusaccapaṭiccasamuppādādibhedaṃ ñāṇassa caritabbaṭṭhānaṃ, yattha vā gambhīrañāṇassa cariyaṃ pavattati. "
  2622. 1072622,194,809,100,111,1,96,10,"Tattha hi paccavekkhaṇā sammohaṃ vidhamati, anuppannāya paññāya uppādāya bhiyyobhāvāya saṃvattati. "
  2623. 1072623,194,809,112,115,1,30,2,{Suttantakkhandhe}ti suttasamūhe.
  2624. 1072624,194,810,2,27,1,139,15,"Pubbe saddhindriyādīnaṃ visuddhikāraṇāni,‘‘ vimuttiparipācanīyā dhammā’’ ti vuttānīti idha saddhādike aññe ca dhamme dassento,‘‘ aparepī’’ tiādimāha. "
  2625. 1072625,194,810,28,41,1,135,11,"Tattha saddhādīnaṃ vimuttiparipācanīyatā dassitā eva, aniccasaññādīnaṃ pana vimuttiparipācanīyatāya vattabbameva natthi vipassanābhāvato. "
  2626. 1072626,194,810,42,43,1,6,1,Tenāha–
  2627. 1072627,194,810,44,53,1,34,5,‘‘ ime pañca nibbedhabhāgiyā saññā’’ ti.
  2628. 1072628,194,810,54,66,1,131,11,{Kalyāṇamittatādayo}ti kalyāṇamittatā sīlasaṃvaro abhisallekhakathā vīriyārambho nibbedhikā paññā ime kalyāṇamittatādayo pañca dhammā.
  2629. 1072629,194,810,67,86,1,80,7,"Ayamettha saṅkhepo, vitthāro pana‘‘ meghiyasuttasaṃvaṇṇanāyaṃ’’( udā. aṭṭha.31) vuttanayena veditabbo. "
  2630. 1072630,194,810,87,94,1,80,6,Lokaṃ {volokentassā}ti buddhaveneyyasattalokaṃ buddhacakkhunā visesato olokentassa.
  2631. 1072631,194,811,2,16,1,98,9,"419. Āyasmato rāhulassa indriyānaṃ paripakkattā saddhiṃ paṭṭhapitapatthanā devatā udikkhamānā tiṭṭhanti,–"
  2632. 1072632,194,811,17,29,1,46,8,‘‘ kadā nu kho uttari āsavānaṃ khaye vinessatī’’ ti.
  2633. 1072633,194,811,30,49,1,165,18,"Yadā pana satthā evaṃ parivitakkesi, tāvadeva samānajjhāsayatāya sabbakālaṃ taṅkhaṇaṃ āgamentiyo tā devatāyo taṃ samavāyaṃ disvā ekasmiṃ andhavanasmiṃyeva sannipatitā. "
  2634. 1072634,194,811,50,111,1,293,28,"Upālissa gahapatino dīghanakhaparibbājakassa catusaccadhammesu dassanakiccena pavatto sotāpattimaggoti tesu suttesu( paṭi. ma. aṭṭha.2.2.30) paṭhamamaggo‘‘ dhammacakkhun’’ ti vutto, tassa dassanatthassa sātisayattā, brahmāyuno pana phalañāṇāni heṭṭhimāni tīṇi sātisayānīti brahmāyusutte( ma. ni.2.383 ādayo) tīṇi phalāni‘‘ dhammacakkhun’’ ti vuttāni. "
  2635. 1072635,194,811,112,131,1,140,17,"Idaṃ panettha āyasmato rāhulassa maggañāṇaṃ phalañāṇañca dassanattho sātisayo, tāhi ca devatāhi yaṃ ñāṇaṃ adhigataṃ, taṃ sātisayamevāti vuttaṃ–"
  2636. 1072636,194,811,132,148,1,77,10,"‘‘ imasmiṃ sutte cattāro maggā, cattāri ca phalāni dhammacakkhunti veditabbānī’’ ti. "
  2637. 1072637,194,811,149,156,1,57,7,Kiṃ pana sāvakānaṃ saccābhisamayañāṇe atthi koci visesoti?
  2638. 1072638,194,811,157,159,1,9,2,Āma atthi.
  2639. 1072639,194,811,160,169,1,94,9,So ca kho pubbabhāge vuṭṭhānagāminivipassanāya pavattiyākāravisesena labheyya kāci visesamattā.
  2640. 1072640,194,811,170,188,1,135,14,Svāyamattho abhidhamme‘‘ no ca kho yathā diṭṭhippattassā’’ ti saddhāvimuttato diṭṭhippattassa kilesappahānaṃ pati visesakittanena dīpetabbo.
  2641. 1072641,194,811,189,202,1,90,13,Kiṃ pana āyasmā rāhulo viya tā devatā sabbā ekacittā pageva cattāri phalāni adhigaṇhiṃsūti?
  2642. 1072642,194,811,203,212,1,34,5,Noti dassento‘‘ tattha hī’’ tiādimāha.
  2643. 1072643,194,811,213,225,1,48,8,Kittakā pana tā devatāti āha‘‘ tāsañca panā’’ tiādi.
  2644. 1072644,194,812,2,5,1,50,3,Rāhulovādasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2645. 1072645,194,813,2,4,1,21,2,6 . Chachakkasuttavaṇṇanā
  2646. 1072646,194,814,2,24,1,121,14,"420. Ādimhi kalyāṇan ti ādikoṭṭhāse kalyāṇaṃ etassāti vā ādikalyāṇo, taṃ ādikalyāṇaṃ, ādikalyāṇabhāvo ca dosavigamena icchitabbo. "
  2647. 1072647,194,814,25,39,1,73,9,"Yañhi sabbaso vigatadosaṃ, taṃ paripuṇṇaguṇameva hotīti‘‘ niddosan’’ ti vuttaṃ. "
  2648. 1072648,194,814,40,56,1,81,10,"{Katvā}ti ca padaṃ,‘‘ kalyāṇaṃ katvā bhaddakaṃ katvā’’ ti purimapadadvayenapi yojetabbaṃ. "
  2649. 1072649,194,814,57,62,1,40,5,Desanākāro hi idha kalyāṇasaddena gahito.
  2650. 1072650,194,814,63,64,1,8,1,Tenevāha–
  2651. 1072651,194,814,65,84,1,139,14,"‘‘ desetabbadhammassa kalyāṇatā dassitā hotī’’ ti, dutiye pana atthavikappe desetabbadhammassa kalyāṇatā mukhyeneva kathitā itarassa atthāpattito. "
  2652. 1072652,194,814,85,91,1,55,6,Majjhekalyāṇaṃ pariyosānakalyāṇan ti etthāpi eseva nayo.
  2653. 1072653,194,814,92,108,1,100,11,"Ayañca desanāya thomanā buddhānaṃ āciṇṇasamāciṇṇāvāti dassetuṃ,‘‘ iti bhagavā ariyavaṃsan’’ tiādi vuttaṃ. "
  2654. 1072654,194,814,109,121,1,63,8,Dhammaggahaṇampi desanāya thomanā evāti‘‘ navahi padehī’’ ti vuttaṃ.
  2655. 1072655,194,815,2,12,1,69,8,"Vedanā yāthāvato jānanaṃ, tañca maggakiccaṃ, tassa upāyo vipassanātiāha–"
  2656. 1072656,194,815,13,21,1,38,4,‘‘ sahavipassanena maggena jānitabbānī’’ ti.
  2657. 1072657,194,815,22,27,1,66,5,Pariññābhisamayādikiccena nibbattiyā asammohato ca paṭivijjhitabbo.
  2658. 1072658,194,815,28,32,1,59,4,Tebhūmakacittameva kathitaṃ sammasanaṭṭhānassa adhippetattā.
  2659. 1072659,194,815,33,36,1,27,3,Esa nayo dhammāyatanādīsupi.
  2660. 1072660,194,815,37,46,1,79,8,"Dhammāyatanassa vā āyatanabhāvato bahiddhā gahaṇaṃ, na sabbaso anajjhattabhāvato. "
  2661. 1072661,194,815,47,58,1,143,10,Vipākavedanāpaccayā javanakkhaṇe {uppannataṇhā}ti chattiṃsavipākavedanaṃ nissāya evaṃ assādentī anubhaveyyanti akusalajavanakkhaṇato uppannataṇhā.
  2662. 1072662,194,816,2,13,1,74,6,422. Pāṭiyekko {anusandhī}ti yathānusandhiādīnaṃ asambhavatoti adhippāyena vuttaṃ.
  2663. 1072663,194,816,14,48,1,366,29,"{Heṭṭhā}ti viññāṇaphassavedanātaṇhānaṃ paccayāyattavuttitādassanena cakkhāyatanādīnaṃ rūpāyatanādīnañca paccayāyattavuttitā dīpitā apaccayuppannassa paccayābhāvato, yañca paccayāyattavuttikaṃ, taṃ aniccaṃ uppādasambhavato, yadaniccaṃ taṃ dukkhaṃ, yaṃ dukkhaṃ tadanattāti khandhapañcake ca channaṃ chakkānaṃ vasena ghanavinibbhogakaraṇena atthato anattalakkhaṇaṃ vibhāvitaṃ. "
  2664. 1072664,194,816,49,64,1,135,15,Na sarūpatoti sarūpatopi taṃ vibhāvetukāmo teneva chachakkānaṃ vasena ghanavinibbhoganayena byatirekato ca anvayato ca dassento bhagavā–
  2665. 1072665,194,816,65,78,1,72,8,‘‘ cakkhu attāti yo vadeyyā’’ tiādimāhāti yathānusandhikāva desanā vibhāvitā.
  2666. 1072666,194,816,79,88,1,34,5,Tenāha‘‘ heṭṭhā kathitānaṃ hī’’ tiādi.
  2667. 1072667,194,816,89,108,1,176,16,"Heṭṭhā pana channaṃ chakkānaṃ vasena vinibbhogadassanamattaṃ, na anattalakkhaṇaṃ vibhāvitaṃ , idha pana sarūpato anattalakkhaṇaṃ vibhāvitanti adhippāyena anusandhantarabhāvajotanā. "
  2668. 1072668,194,816,109,128,1,133,17,"Yadipi anattabhāvo nāma catūsupi saccesu labbhateva, sabbepi hi dhammā anattā, ime panettha dvepi nayā sammasanavasena pavattāti vuttaṃ–"
  2669. 1072669,194,816,129,137,1,43,4,‘‘ dvinnaṃ saccānaṃ anattabhāvadassanatthan’’ ti.
  2670. 1072670,194,816,138,154,1,87,11,Na {upapajjatī}ti upapattisaṅkhātayuttiyā na sametīti ayamettha atthoti āha‘‘ na yujjatī’’ ti.
  2671. 1072671,194,816,155,156,1,10,1,Attavādinā–
  2672. 1072672,194,816,157,188,1,146,19,"‘‘ nicco dhuvo sassato’’ ti abhimato, cakkhuñca uppādavantatāya aniccaṃ, yaṃ paccayāyatthavuttitā, tasmā‘‘ cakkhu attāti yo vadeyya, taṃ na upapajjatī’’ tiādi. "
  2673. 1072673,194,816,189,207,1,177,16,"Sakkāyavatthu cakkhu anattā aniccabhāvato seyyathāpi ghaṭo, cakkhuṃ aniccaṃ paccayāyattavuttibhāvato seyyathāpi ghaṭo, cakkhu paccayāyattavutti uppādādisambhavato seyyathāpi ghaṭo. "
  2674. 1072674,194,816,208,213,1,54,4,{Vigacchatī}ti bhaṅguppattiyā sabhāvāvigamena vigacchati.
  2675. 1072675,194,816,214,221,1,20,3,Tenāha‘‘ nirujjhatī’’ ti.
  2676. 1072676,194,817,2,12,1,69,5,"424. Yasmā kilesavaṭṭamūlakaṃ kammavaṭṭaṃ, kammavaṭṭamūlakañca vipākavaṭṭaṃ. "
  2677. 1072677,194,817,13,30,1,89,12,"Kilesuppatti ca taṇhādiggāhapubbikā, tasmā‘‘ tiṇṇaṃ vā gāhānaṃ vasena vaṭṭaṃ dassetun’’ ti āha. "
  2678. 1072678,194,817,31,42,1,83,9,"Yasmā pana taṇhāpakkhikā dhammā samudayasaccaṃ, cakkhādayo dukkhasaccaṃ, tasmā vuttaṃ–"
  2679. 1072679,194,817,43,53,1,42,6,‘‘ dvinnaṃ saccānaṃ vasena vaṭṭaṃ dassetun’’ ti.
  2680. 1072680,194,817,54,58,1,69,4,Taṇhāmānadiṭṭhiggāhāva veditabbā sakkāyagāminipaṭipadāya adhippetattā.
  2681. 1072681,194,817,59,69,1,50,6,‘‘ Etaṃ mamā’’ tiādinā gahaṇamevettha anupassanāti āha–
  2682. 1072682,194,817,70,77,1,26,3,‘‘ gāhattayavasena passatī’’ ti.
  2683. 1072683,194,818,2,18,1,183,14,"Tiṇṇaṃ gāhānaṃ {paṭipakkhavasenā}ti taṇhādiggāhapaṭipakkhabhūtānaṃ dukkhāniccānattānupassanānaṃ vasena, tāhi vā tiṇṇaṃ gāhānaṃ paṭipakkhavasena viniveṭhanavasena anuppādanavasenāti attho. "
  2684. 1072684,194,818,19,23,1,43,4,Paṭipakkhavasena vivaṭṭaṃ dassetunti yojanā.
  2685. 1072685,194,818,24,32,1,76,7,Sakkāyanirodhagāminī {paṭipadā}ti ettha nirodhadhammo sarūpeneva dassitoti āha–
  2686. 1072686,194,818,33,43,1,22,4,‘‘ nirodho… pe… dassetun’’ ti.
  2687. 1072687,194,818,44,47,1,38,2,{Paṭisedhavacanānī}ti paṭikkhepavacanāni.
  2688. 1072688,194,819,2,13,1,115,7,425. Taṇhādīnaṃ anupādiyanavacanāni taṇhādiṭṭhivaseneva vuttāni taṇhādiṭṭhīnaṃyeva abhinandanādivasena pavattisabbhāvato.
  2689. 1072689,194,819,14,18,1,30,3,Appahīnattho anusayatthoti āha–
  2690. 1072690,194,819,19,36,1,120,13,‘‘ anusetīti appahīno hotī’’ ti ariyamaggena hi appahīno thāmagato rāgādikileso anusayo kāraṇalābhe sati uppajjanārahabhāvato.
  2691. 1072691,194,819,37,44,1,43,6,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  2692. 1072692,194,819,45,51,1,67,5,{Vaṭṭadukkhakilesadukkhassā}ti vaṭṭadukkhassa ceva kilesadukkhassa ca.
  2693. 1072693,194,819,52,58,1,84,5,"Saupādisesanibbānañhi kilesadukkhassa antakaraṇaṃ, anupādisesanibbānaṃ vaṭṭadukkhassa. "
  2694. 1072694,194,820,2,10,1,19,3,426. Tesan ti anusayānaṃ.
  2695. 1072695,194,820,11,17,1,63,4,"{Paṭikkhepavasenā}ti pajahanavasena, appavattikaraṇavasenāti attho. "
  2696. 1072696,194,820,18,25,1,67,6,Avijjaṃ {pajahitvā}ti anavasesato avijjaṃ appavattidhammataṃ āpādetvā.
  2697. 1072697,194,820,26,50,1,192,22,"Kāmaṃ heṭṭhimamaggañāṇampi avijjāpahāyinī vijjā eva, taṃ pana ñāṇaṃ avijjāya anavasesappahāyakaṃ na hoti, aggamaggañāṇe pana uppanne avijjāya lesopi nāvasissatīti tadeva avijjāya pahāyakanti āha–"
  2698. 1072698,194,820,51,58,1,32,3,‘‘ arahattamaggavijjaṃ uppādetvā’’ ti.
  2699. 1072699,194,821,2,27,1,137,16,"427. Sayameva tathāgate attano buddhānubhāvena desente saṭṭhi bhikkhū arahattaṃ pattāti anacchariyametaṃ, atha kiṃ acchariyanti āha‘‘ iman’’ tiādi. "
  2700. 1072700,194,821,28,38,1,64,8,"{Kathentepī}ti ettha iti saddo pakārattho, imināva pakārenāti attho. "
  2701. 1072701,194,821,39,48,1,55,8,Pattā {evā}ti saṭṭhi bhikkhū arahattaṃ pattā evāti yojanā.
  2702. 1072702,194,821,49,63,1,130,13,"Etampi anacchariyaṃ, satthu sammukhā sāvakā samudāgamā mahābhiññā pabhinnapaṭisambhidā tathā tathā sappāṭihāriyaṃ dhammaṃ desentīti. "
  2703. 1072703,194,821,64,65,1,6,1,Tenāha–
  2704. 1072704,194,821,66,75,1,32,5,‘‘ mahābhiññappattā hi te sāvakā’’ ti.
  2705. 1072705,194,822,2,15,1,121,12,{Mahāmaṇḍape}ti lohapāsādassa purato eva mahābhikkhusannipāto jātoti tesaṃ pahonakavasena kate mahati sāṇimaṇḍapeti vadanti.
  2706. 1072706,194,822,16,22,1,55,5,Tesupi {ṭhānesū}ti tesu yathāvuttamahāmaṇḍapādīsu ṭhānesu.
  2707. 1072707,194,822,23,28,1,46,5,Mahāthero atthīti padaṃ ānetvā sambandhitabbaṃ.
  2708. 1072708,194,822,29,47,1,108,13,"Devattherassa guṇe sutvā pasannamānaso mahāthero, tathāpi vatthasampattiyā pasīditvā‘‘ tvaṃ pana nhāpehī’’ ti āha. "
  2709. 1072709,194,823,2,13,1,97,9,"{Heṭṭhāpāsāde}ti ca kalyāṇiyamahāvihāre uposathāgāre heṭṭhāpāsāde ekadā uparipāsāde ekadā, kathesīti. "
  2710. 1072710,194,823,14,23,1,75,8,Cūḷanāgassa tathā mahatī parisā devatānubhāvena abhiññāpādanaṃ ahosīti keci .
  2711. 1072711,194,823,24,35,1,74,10,"Thero pana mahiddhiko ahosi, tasmā tāva mahatiṃ parisaṃ abhiññāpesīti apare. "
  2712. 1072712,194,824,2,8,1,33,5,Tato {tato}ti tassaṃ tassaṃ disāyaṃ.
  2713. 1072713,194,824,9,21,1,65,9,"{Ekovā}ti ekacco eva, na bahuso, katipayāva puthujjanā ahesunti attho. "
  2714. 1072714,194,824,22,26,1,40,4,Sesaṃ heṭṭhā vuttanayattā suviññeyyameva.
  2715. 1072715,194,825,2,5,1,49,3,Chachakkasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2716. 1072716,194,826,2,4,1,28,2,7 . Mahāsaḷāyatanikasuttavaṇṇanā
  2717. 1072717,194,827,2,35,1,253,26,"428. Mahantāni saḷāyatanāni adhikicca pavattattā mahāsaḷāyatanikaṃ, mahantatā ca tesaṃ mahantaṃ lokasannivāsaṃ abhibyāpetvā ṭhitattā ayoniso gayhamānānaṃ mahato anatthāya saṃvattanato, yoniso gayhamānānaṃ mahato atthāya hitāya sukhāya saṃvattanato ca daṭṭhabbā. "
  2718. 1072718,194,827,36,39,1,19,3,Jotakan ti bodhakaṃ.
  2719. 1072719,194,828,2,14,1,100,8,429. Sikhāppattāya vipassanāya jānanampi yathābhūtajānanameva maggena jānanassa āsannakāraṇabhāvatoti āha–
  2720. 1072720,194,828,15,23,1,35,4,‘‘ sahavipassanena maggena ajānanto’’ ti.
  2721. 1072721,194,828,24,32,1,105,7,Vuḍḍhiṃ {gacchantī}ti paccayasamodhānena bhavayonigatiṭhitisattāvāsapāḷiyā aparāparaṃ parivuddhiṃ gacchanti.
  2722. 1072722,194,828,33,48,1,148,15,Evaṃbhūtā paguṇabhāvamāpāditā samathavipassanādhammā viya suṭṭhutaraṃ vasībhāvaṃ pāpitā jhānābhiññā viya ca vasībhūtā hutvā uparūpari brūhentīti āha–
  2723. 1072723,194,828,49,56,1,23,3,‘‘ vasībhāvaṃ gacchantī’’ ti.
  2724. 1072724,194,828,57,65,1,80,8,Tathā hi te kadāci bhavapatthanāya anuppāditāyapi appahīnabhāvenevassā tiṭṭhanti.
  2725. 1072725,194,828,66,74,1,87,8,Akusalā dhammāva yebhuyyena dassanāyatanena vināsadassanato pavattanti parivaḍḍhanti ca.
  2726. 1072726,194,828,75,79,1,63,3,{Pañcadvārikadarathā}ti pañcadvārikajavanasahagatā akusaladarathā.
  2727. 1072727,194,828,80,83,1,33,3,Evaṃ manodvārikadarathā veditabbā.
  2728. 1072728,194,828,84,92,1,77,7,{Santāpā}ti darathehi balavanto sampayuttadhammānaṃ nissayassa ca santāpanakarā.
  2729. 1072729,194,828,93,98,1,53,5,Pariḷāhāti tatopi balavatarā tesaṃyeva paridahanakarā.
  2730. 1072730,194,829,2,10,1,52,3,"430. Pañcadvārikasukhaṃ, na kāyappasādasannissitasukhameva. "
  2731. 1072731,194,829,11,23,1,120,10,"Manodvārikasukhan ti manodvārikacittasannissitasukhaṃ, na yaṃ kiñci cetasikasukhaṃ tassa kāyikasukhaggahaṇeneva gahitattā. "
  2732. 1072732,194,829,24,44,1,169,17,"Pañcadvārikajavanena samāpajjanaṃ vā vuṭṭhānaṃ vā {natthī}ti idaṃ manodvārikajavanena tassa sambhavaṃ dassetuṃ, maggassa vasena vuttaṃ, na pana tappasaṅgasaṅkānivattanatthaṃ. "
  2733. 1072733,194,829,45,58,1,109,12,"Viññattimattampi janetuṃ asamatthaṃ samāpajjanassa kathaṃ paccayo hoti, buddhānaṃ pana bhagavantānaṃ hotīti ce? "
  2734. 1072734,194,829,59,70,1,116,11,Tathāpi tassa āsannaṭṭhāne pañcadvārikacittappavattiyā asambhavo eva tādisassa pubbābhogassa tasmiṃ kāle asambhavato.
  2735. 1072735,194,829,71,78,1,87,7,Eteneva yā kesañci ariyadhamme akovidānaṃ ghaṭasabhāvādīsu buddhitulyakāritāpatticodanā;
  2736. 1072736,194,829,79,94,1,191,14,sā paṭikkhittāti daṭṭhabbā taṃtaṃpurimābhogavasena tena tena pañcadvārikābhiniyatamanoviññāṇassa parato pavattamānamanoviññāṇena tasmiṃ tasmiṃ atthe vaṇṇasaṇṭhānādivisesassa vinicchinitabbato.
  2737. 1072737,194,829,95,109,1,126,12,"Uppannamattakameva {hotī}ti pañcadvārikajavanaṃ tādisaṃ kiñci atthanicchayakiccaṃ kātuṃ na sakkoti, kevalaṃ uppannamattameva hoti. "
  2738. 1072738,194,829,110,119,1,39,5,Ayan ti‘‘ ādīnavānupassino’’ tiādinā vuttā.
  2739. 1072739,194,830,2,14,1,106,5,431. Kusalacitta… pe… {bhūtassā}ti vuṭṭhānagāminivipassanāsahagatakusalacittassa sampayuttacetosukhasamaṅgībhūtassa.
  2740. 1072740,194,830,15,23,1,67,6,"{Pubbasuddhikā}ti magguppattito, vipassanārambhatopi vā pubbeva suddhā. "
  2741. 1072741,194,830,24,25,1,6,1,Tenāha–
  2742. 1072742,194,830,26,35,1,36,5,‘‘ ādito paṭṭhāya parisuddhāva hontī’’ ti.
  2743. 1072743,194,830,36,46,1,163,9,{Sabbatthakakārāpakaṅgānī}ti sīlavisodhanassa cittasamādhānassa vipassanābhiyogassa maggena pahātabbakilesapahānassāti sabbassapi maggasambhārakiccassa kārāpakaṅgāni.
  2744. 1072744,194,830,47,58,1,79,9,"Aṭṭhaṅgiko {vā}ti paṭhamajjhāniko vā aṭṭhaṅgiko, dutiyajjhāniko vā sattaṅgiko hoti. "
  2745. 1072745,194,831,2,23,1,153,15,"Imameva suttapadesaṃ {gahetvā}ti,‘‘ yā tathābhūtassa diṭṭhī’’ tiādinā sammādiṭṭhiādīnaṃ pañcannaṃyeva tasmiṃ ṭhāne gahitattā lokuttaramaggo pañcaṅgikoti vadati. "
  2746. 1072746,194,831,24,29,1,30,4,{So}ti tathā vadanto vitaṇḍavādī.
  2747. 1072747,194,831,30,49,1,98,8,"{Anantaravacanenevā}ti,‘‘ yā tathābhūtassa diṭṭhī’’ tiādivacanassa,‘‘ evamassāyan’’ tiādinā anantaravacanena. "
  2748. 1072748,194,831,50,53,1,32,2,{Paṭisedhitabbo}ti paṭikkhipitabbo.
  2749. 1072749,194,831,54,69,1,95,11,‘‘ Ariyo aṭṭhaṅgiko maggo’’ ti hi idaṃ vacanaṃ ariyamaggassa pañcaṅgikabhāvaṃ ujukameva paṭikkhipati.
  2750. 1072750,194,831,70,94,1,114,16,Yadi evaṃ‘‘ yā tathābhūtassa diṭṭhī’’ tiādinā tattha pañcannaṃ eva aṅgānaṃ gahaṇaṃ kimatthiyanti āha‘‘ uttari cā’’ tiādi.
  2751. 1072751,194,831,95,98,1,36,3,Sammāvācaṃ bhāveti ariyamaggasamaṅgī.
  2752. 1072752,194,831,99,107,1,30,4,Tenāha‘‘ micchāvācaṃ pajahatī’’ ti.
  2753. 1072753,194,831,108,118,1,85,8,"Yasmiñhi khaṇe sammāvācā bhāvanāpāripūriṃ gacchati, tasmiṃyeva micchāvācā pajahīyatīti. "
  2754. 1072754,194,831,119,126,1,78,7,Saheva viratiyā pūrenti samucchedaviratiyā vinā dukkhapariññādīnaṃ asambhavato.
  2755. 1072755,194,831,127,136,1,90,9,Ādito paṭṭhāya parisuddhāneva vaṭṭanti parisuddhe sīle patiṭṭhitasseva bhāvanāya ijjhanato.
  2756. 1072756,194,831,137,149,1,78,7,"Yathāvuttamatthaṃ ganthantarenapi samatthetuṃ,‘‘ subhaddasuttepi cā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2757. 1072757,194,831,150,159,1,70,8,"Anekesu suttasatesu aṭṭhaṅgikova maggo āgato, na pañcaṅgikoti adhippāyo. "
  2758. 1072758,194,832,2,20,1,137,13,"Sammāsati maggakkhaṇe kāyānupassanādicatukiccasādhikā hotīti taṃ catubbidhaṃ katvā dassento,‘‘ maggasampayuttāva cattāro satipaṭṭhānā’’ ti āha. "
  2759. 1072759,194,832,21,23,1,30,2,Na catumaggasampayuttatāvasena.
  2760. 1072760,194,832,24,29,1,29,4,Esa nayo sammappadhānā dīsupi.
  2761. 1072761,194,832,30,38,1,100,8,Aññamaññānativattamānā yuganaddhā yuttā viya ariyamaggayuganaddhā aññamaññaṃ paṭibaddhāti yuganaddhā.
  2762. 1072762,194,832,39,40,1,6,1,Tenāha–
  2763. 1072763,194,832,41,55,1,103,10,‘‘ ekakkhaṇikayuganandhā’’ ti ariyamaggakkhaṇe eva hi samathavipassanā ekakkhaṇikā hutvā samadhuraṃ vattanti.
  2764. 1072764,194,832,56,64,1,22,4,Tenevāha‘‘ ete hī’’ tiādi.
  2765. 1072765,194,832,65,83,1,118,15,"Aññasmiṃ khaṇe samāpatti, aññasmiṃ {vipassanā}ti idaṃ tesaṃ tattha tattha kiccato adhikabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ, na aññathā. "
  2766. 1072766,194,832,84,93,1,60,8,"Na hi paññārahitā samāpatti, samādhirahitā ca vipassanā atthi. "
  2767. 1072767,194,832,94,100,1,64,6,Ariyamagge pana ekakkhaṇikā samadhuratāya ekarasabhāvenāti attho.
  2768. 1072768,194,832,101,104,1,35,2,{Phalavimuttī}ti arahattaphalavimutti.
  2769. 1072769,194,832,105,109,1,40,4,Sesaṃ heṭṭhā vuttanayattā suviññeyyameva.
  2770. 1072770,194,833,2,5,1,56,3,Mahāsaḷāyatanikasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2771. 1072771,194,834,2,4,1,26,2,8 . Nagaravindeyyasuttavaṇṇanā
  2772. 1072772,194,835,2,18,1,98,9,"435. Samavisamaṃ {carantī}ti kāyasamādiṃ samaññeva, kāyavisamādiṃ visamaññeva caranti karonti paṭipajjanti. "
  2773. 1072773,194,835,19,30,1,88,11,Taṃ pana samavisamaṃ aññamaññaṃ viruddhattā visadisattā na ekasmiṃ kāle sambhavatīti āha–
  2774. 1072774,194,835,31,40,1,30,5,‘‘ kālena samaṃ kālena visaman’’ ti.
  2775. 1072775,194,835,41,49,1,60,8,Samacariyampi hi etan ti pubbe samacariyāya jotitattā vuttaṃ.
  2776. 1072776,194,836,2,14,1,72,7,"437. Ākaronti adhippetamatthaṃ ñāpenti pabodhentīti ākārā, ñāpakakāraṇanti āha–"
  2777. 1072777,194,836,15,24,1,27,5,‘‘ ke ākārāti kāni kāraṇānī’’ ti.
  2778. 1072778,194,836,25,29,1,27,2,{Anubuddhiyo}ti anumānañāṇāni.
  2779. 1072779,194,836,30,42,1,77,8,Tañhi yathādiṭṭhamatthaṃ diṭṭhabhāvena anveti anugacchatīti‘‘ anvayā’’ ti vuccati.
  2780. 1072780,194,836,43,47,1,119,3,{Haritatiṇacampakavanādivasenā}ti haritakambalādisadisatiṇādivasena vitthāritakanakapaṭādisadivikasitacampakavanādivasena.
  2781. 1072781,194,836,48,54,1,94,6,Ādisaddena cettha kīcakaveṇusaddamadhurasaphalāphalavasena saddarasānaṃ atthibhāvo veditabboti.
  2782. 1072782,194,836,55,60,1,57,5,Campakavaseneva pana phassagandhānampi atthibhāvo vuttoti.
  2783. 1072783,194,836,61,62,1,6,1,Tenāha–
  2784. 1072784,194,836,63,72,1,32,5,‘‘ rūpādayo pañca kāmaguṇā atthī’’ ti.
  2785. 1072785,194,836,73,109,1,251,26,"‘‘ Itthirūpādīni sandhāyetaṃ kathitan’’ ti vatvā indriyabaddhā vā hontu rūpādayo anindriyabaddhā vā, sabbepi cete kilesuppattinimittatāya kāmaguṇā evāti codanaṃ sandhāya visabhāgitthigatā rūpādayo savisesaṃ kilesuppattinimittanti dassento,‘‘ tāni hī’’ tiādimāha. "
  2786. 1072786,194,837,2,6,1,22,3,Tattha {tānī}ti rūpādīni.
  2787. 1072787,194,837,7,10,1,18,3,Hi -saddo hetuattho.
  2788. 1072788,194,837,11,31,1,123,14,"Tena yathāvuttamatthaṃ samattheti,‘‘ yasmā purisassa cittaṃ pariyādāya tiṭṭhanti, tasmā itthirūpādīni sandhāya etaṃ kathitan’’ ti. "
  2789. 1072789,194,837,32,43,1,101,11,Purisassa cittan ti purisassa catubhūmakaṃ kusalacittaṃ pariyādāya gahetvā antomuṭṭhigataṃ viya katvā.
  2790. 1072790,194,837,44,91,1,176,19,"‘‘ Hatthikāyaṃ pariyādiyitvā’’ tiādīsu( saṃ. ni.1.126) hi gahaṇaṃ pariyādānaṃ nāma,‘‘ aniccasaññā bhāvitā bahulīkatā sabbaṃ kāmarāgaṃ pariyādiyatī’’ tiādīsu( saṃ. ni.3.102) khepanaṃ pariyādānaṃ, idha ubhayampi vaṭṭati. "
  2791. 1072791,194,837,92,104,1,64,7,"Idāni yathāvuttamatthaṃ sutteneva sādhetuṃ,‘‘ yathāhā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2792. 1072792,194,837,105,117,1,53,7,"Tattha‘‘ nāhaṃ, bhikkhave’’ tiādīsu na -kāro paṭisedhattho. "
  2793. 1072793,194,837,118,123,1,33,5,Ahan ti bhagavā attānaṃ niddisati.
  2794. 1072794,194,837,124,128,1,27,3,{Bhikkhave}ti bhikkhū ālapati.
  2795. 1072795,194,837,129,135,1,42,6,Aññan ti idāni vattabbaṃ itthirūpato aññaṃ.
  2796. 1072796,194,837,136,140,1,25,3,{Ekarūpampī}ti ekampi rūpaṃ.
  2797. 1072797,194,837,141,152,1,86,9,"{Samanupassāmī}ti ñāṇassa samanupassanā adhippetā, heṭṭhā na -kāraṃ ānetvā sambandhitabbaṃ. "
  2798. 1072798,194,837,153,156,1,16,2,Ayañhettha attho–
  2799. 1072799,194,837,157,173,1,86,10,"‘‘ ahaṃ, bhikkhave, sabbaññutaññāṇena sabbaso olokento aññaṃ ekarūpampi na samanupassāmī’’ ti. "
  2800. 1072800,194,837,174,194,1,172,19,Yaṃ evaṃ purisassa cittaṃ pariyādāya {tiṭṭhatī}ti yaṃ rūpaṃ rūpagarukassa purisassa sabbampi kusalacittaṃ pavattituṃ appadānavasena pariyādiyitvā gahetvā khepetvā ca tiṭṭhati.
  2801. 1072801,194,837,195,200,1,42,5,Yathayidaṃ itthirūpan ti itthiyā rūpakāyaṃ.
  2802. 1072802,194,837,201,212,1,103,10,"Rūpa saddo khandhādianekatthavācako, idha pana itthiyā catusamuṭṭhāne rūpāyatane vaṇṇadhātuyaṃ daṭṭhabbo."
  2803. 1072803,194,837,213,231,1,101,11,"‘‘ Itthirūpaṃ, bhikkhave, purisassa cittaṃ pariyādāya tiṭṭhatī’’ ti idaṃ purimasseva daḷhīkaraṇatthaṃ vuttaṃ. "
  2804. 1072804,194,837,232,251,1,112,12,"Purimaṃ‘‘ yathayidaṃ, bhikkhave, itthirūpan’’ ti idaṃ opammavasena vuttaṃ, idaṃ pariyādānabhāve nidassananti daṭṭhabbaṃ. "
  2805. 1072805,194,837,252,254,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  2806. 1072806,194,838,2,5,1,54,3,Nagaravindeyyasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2807. 1072807,194,839,2,4,1,31,2,9 . Piṇḍapātapārisuddhisuttavaṇṇanā
  2808. 1072808,194,840,2,47,1,170,19,"438. Dhammasenāpatino paṭisallīyanassa adhippetattā, upari ca pāḷiyaṃ,‘‘ suññatāvihārena kho ahaṃ, bhante, etarahi bahulaṃ viharāmī’’ ti( ma. ni.3.438) vuttattā‘‘ paṭisallānāti phalasamāpattito’’ ti āha. "
  2809. 1072809,194,841,2,6,1,33,3,{Vippasannānī}ti visesato pasannāni.
  2810. 1072810,194,841,7,11,1,45,3,{Okāsavasenā}ti indriyānaṃ patiṭṭhitokāsavasena.
  2811. 1072811,194,841,12,18,1,50,6,Nanu tāni indriyāni sabhāvato vippasannāni hontīti?
  2812. 1072812,194,841,19,21,1,12,2,Saccaṃ honti.
  2813. 1072813,194,841,22,40,1,193,17,"Na hidaṃ tādisaṃ pasannataṃ sandhāya vuttaṃ, idaṃ pana santapaṇītasamāpattisamuṭṭhitānaṃ paccupaṭṭhitānaṃ cittajarūpānaṃ vasena sesatisantatirūpānaṃ seṭṭhataraṃ paṇītabhāvāpattiṃ sandhāya vuttaṃ. "
  2814. 1072814,194,841,41,45,1,67,3,{Phalasamāpattito}ti suññatānupassanāvasena samāpannaphalasamāpattito.
  2815. 1072815,194,841,46,51,1,56,5,Mahantānaṃ buddhādīnaṃ purisānaṃ vihāro mahāpurisavihāro.
  2816. 1072816,194,841,52,53,1,6,1,Tenāha–
  2817. 1072817,194,841,54,64,1,19,4,‘‘ buddha… pe… vihāro’’ ti.
  2818. 1072818,194,841,65,78,1,111,11,"Vihārato {paṭṭhāyā}ti parikkhitte ca vihāre parikkhepato paṭṭhāya, aparikkhitte ca parikkhepārahaṭṭhānato paṭṭhāya. "
  2819. 1072819,194,841,79,89,1,47,6,Keci pana‘‘ vihārabbhantarato paṭṭhāyā’’ ti vadanti.
  2820. 1072820,194,841,90,96,1,51,5,Yāva gāmassa {indakhīlā}ti gāmassa abbhantarindakhīlo.
  2821. 1072821,194,841,97,101,1,39,3,{Gehapaṭipāṭiyācaritvā}ti piṇḍāya caritvā.
  2822. 1072822,194,841,102,109,1,67,6,Yāva nagaradvārena {nikkhamanā}ti nagaradvārena yāva nikkhamanapadesā.
  2823. 1072823,194,841,110,115,1,34,4,Yāva {vihārā}ti yāva vihārabbhantarā.
  2824. 1072824,194,841,116,119,1,32,2,{Paṭikkantamaggo}ti nivattanamaggo.
  2825. 1072825,194,841,120,129,1,100,9,Ārammaṇe paṭihaññanākārena pavattamānampi paṭighasampayuttaṃ citte paṭihanantaṃ viya pavattatīti āha–
  2826. 1072826,194,841,130,137,1,31,3,‘‘ citte paṭihaññanakilesajātan’’ ti.
  2827. 1072827,194,841,138,153,1,136,14,Divasañca rattiñca {anusikkhantenā}ti etaṃyeva rāgādippahāyiniṃ sammāpaṭipattiṃ divā ca rattiñca anu anu sikkhantena uparūpari vaḍḍhentena.
  2828. 1072828,194,842,2,17,1,93,10,440. Pahīnā nu kho me pañca {kāmaguṇā}ti ettha kāmaguṇappahānaṃ nāma tappaṭibaddhachandarāgappahānaṃ.
  2829. 1072829,194,842,18,21,1,15,3,Tathā hi vuttaṃ–
  2830. 1072830,194,842,22,37,1,66,9,"‘‘ tiṭṭhanti citrāni tatheva loke, athettha dhīrā vinayanti chandan’’ ti. "
  2831. 1072831,194,842,38,60,1,132,16,"Ekabhikkhussa paccavekkhaṇā {nānā}ti ekasseva bhikkhuno,‘‘ pahīnā nu kho me pañca kāmaguṇā’’ tiādinā pāḷiyaṃ āgatā nānāpaccavekkhaṇā honti. "
  2832. 1072832,194,842,61,67,1,49,6,Nānābhikkhūnan ti visuṃ visuṃ anekesaṃ bhikkhūnaṃ.
  2833. 1072833,194,842,68,72,1,43,3,Paccavekkhaṇā {nānā}ti vuttanānāpaccavekkhaṇā.
  2834. 1072834,194,842,73,87,1,77,9,"Idāni tameva saṅkhepato vuttamatthaṃ vitthārato dassetuṃ,‘‘ kathan’’ tiādi vuttaṃ. "
  2835. 1072835,194,842,88,109,1,83,12,"Tattha‘‘ paccavekkhatī’’ ti vuttaṃ, kathaṃ pana paccavekkhatīti āha‘‘ pahīnā nu kho’’ tiādi. "
  2836. 1072836,194,842,110,118,1,80,6,Vīriyaṃ {paggayhā}ti catubbidhasammappadhānavīriyaṃ ārabhitvā vipassanaṃ vaḍḍhitvā.
  2837. 1072837,194,842,119,123,1,46,4,Maggānantaraṃ anāgāmiphalaṃ patvāti vacanaseso.
  2838. 1072838,194,842,124,150,1,282,26,Phalānantaraṃ maggan ti tasmiṃ anāgāmimagge ṭhito phalasamāpattito vuṭṭhāya aggamaggatthāya vipassanaṃ ārabhitvā tasmiṃyeva āsane na cireneva vipassanaṃ ussukkāpetvā arahattamaggaṃ gaṇhanto nirodhadhammānuppattiyā vipassanāparivāsābhāvato phalānantaraṃ maggappatto nāma hotīti katvā.
  2839. 1072839,194,843,2,7,1,44,4,Tato {vuṭṭhāyā}ti maggānantaraphalato vuṭṭhāya.
  2840. 1072840,194,843,8,17,1,68,9,Maggānantarato hi vuṭṭhito maggato vuṭṭhito viya hotīti tathā vuttaṃ.
  2841. 1072841,194,843,18,30,1,69,8,‘‘ Phalānantaraṃ maggan’’ ti ettha phalaṃ anantaraṃ etassāti phalānantaraṃ.
  2842. 1072842,194,843,31,45,1,97,10,‘‘ Phalānantaraṃ maggan’’ ti padadvayenapi anāgāmimaggaphalāni ceva vadatīti evamettha attho daṭṭhabbo.
  2843. 1072843,194,843,46,65,1,91,13,"Nīvaraṇādīsupi eseva {nayo}ti ettha,‘‘ pahīnā nu kho me pañca nīvaraṇā’’ tiādinā yojanā veditabbā. "
  2844. 1072844,194,843,66,71,1,67,5,Etesan ti ettha etesaṃ nīvaraṇapañcupādānakkhandhasatipaṭṭhānādīnaṃ.
  2845. 1072845,194,843,72,75,1,45,2,{Pahānādīnī}ti pahānapariññābhāvanāsacchikiriyā.
  2846. 1072846,194,843,76,83,1,58,6,Nānāpaccavekkhaṇā {hotī}ti tā paccavekkhaṇā nānāti adhippāyo.
  2847. 1072847,194,843,84,92,1,86,7,Etāsu pana {paccavekkhaṇāsū}ti etāsu kāmaguṇapaccavekkhaṇādīsu dvādasasu paccavekkhaṇāsu.
  2848. 1072848,194,843,93,100,1,72,7,Ekaṃ paccavekkhaṇaṃ paccavekkhati dvādasasu nayesu ekeneva kiccasiddhito.
  2849. 1072849,194,843,101,103,1,12,2,Añño bhikkhu.
  2850. 1072850,194,843,104,108,1,27,4,Ekan ti aññaṃ paccavekkhati.
  2851. 1072851,194,843,109,132,1,50,8,"Aññattho hi ayaṃ eka saddo‘‘ ittheke’’ tiādīsu( ma. ni.3.21,27) viyāti. "
  2852. 1072852,194,843,133,144,1,118,10,"Nānābhikkhūnaṃ pana ekā paccavekkhaṇā, nānābhikkhūnaṃ nānāpaccavekkhaṇāti evaṃ catukkapaccavekkhaṇampi ettha sambhavati. "
  2853. 1072853,194,843,145,155,1,84,10,Imassa pana dvayassa vasena abhisamayo natthīti tadubhayaṃ aṭṭhakathāyaṃ na uddhaṭaṃ.
  2854. 1072854,194,843,156,158,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  2855. 1072855,194,844,2,5,1,59,3,Piṇḍapātapārisuddhisuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2856. 1072856,194,845,2,4,1,26,2,10 . Indriyabhāvanāsuttavaṇṇanā
  2857. 1072857,194,846,2,22,1,105,9,453. {Evaṃnāmake}ti ‘‘ gajaṅgalā’’ ti evaṃ itthiliṅgavasena laddhanāmake majjhimapadesassa mariyādaṭṭhānabhūte nigame.
  2858. 1072858,194,846,23,27,1,34,4,Suveḷu nāma nicalarukkhoti vadanti.
  2859. 1072859,194,846,28,41,1,58,9,Tato aññaṃ evāti pana adhippāyena‘‘ ekā rukkhajātī’’ ti vuttaṃ.
  2860. 1072860,194,846,42,54,1,109,11,"Cakkhusotānaṃ yathāsakavisayato nivāraṇaṃ damanaṃ indriyabhāvanā, tañca kho sabbaso adassanena asavanenāti āha–"
  2861. 1072861,194,846,55,69,1,52,9,"‘‘ cakkhunā rūpaṃ na passati, sotena saddaṃ na suṇātī’’ ti. "
  2862. 1072862,194,846,70,79,1,64,9,Sati hi dassane savane ca tāni adantāni abhāvitānevāti adhippāyo.
  2863. 1072863,194,846,80,88,1,94,8,Cakkhusotāni ca asampattaggāhitāya durakkhitānīti brāhmaṇo tesaṃyeva visayaggahaṇaṃ paṭikkhipi.
  2864. 1072864,194,846,89,93,1,45,3,{Asadisāyā}ti aññatitthiyasamayehi asādhāraṇāya.
  2865. 1072865,194,846,94,98,1,36,4,Ālayan ti kathetukāmatākāranti attho.
  2866. 1072866,194,847,2,17,1,149,10,454. {Vipassanupekkhā}ti āraddhavipassakassa vipassanāñāṇena lakkhaṇattaye diṭṭhe saṅkhārānaṃ aniccabhāvādivicinane majjhattabhūtā vipassanāsaṅkhātā upekkhā.
  2867. 1072867,194,847,18,35,1,136,15,"Sā pana yasmā bhāvanāvisesappattiyā heṭṭhimehi vipassanāvārehi santā ceva paṇītā ca, pageva cakkhuviññāṇādisahagatāhi upekkhāhi, tasmā āha–"
  2868. 1072868,194,847,36,45,1,23,5,‘‘ esā santā esā paṇītā’’ ti.
  2869. 1072869,194,847,46,52,1,56,5,{Atappikā}ti santapaṇītabhāvanārasavasena tittiṃ na janeti.
  2870. 1072870,194,847,53,54,1,8,1,Tenevāha–
  2871. 1072871,194,848,2,9,1,46,5,"‘ ‘ Suññāgāraṃ paviṭṭhassa, santacittassa bhikkhuno; "
  2872. 1072872,194,849,2,20,1,44,7,"Amānusī ratī hoti, sammā dhammaṃ vipassato’’ ti.( dha. pa.373); "
  2873. 1072873,194,850,2,7,1,35,4,{Itī}ti evaṃ vakkhamānākārenāti attho.
  2874. 1072874,194,850,8,15,1,53,6,Ayaṃ {bhikkhū}ti ayaṃ āraddhavipassako bhikkhūti yojanā.
  2875. 1072875,194,850,16,22,1,63,5,Cakkhudvāre {rūpārammaṇamhī}ti cakkhudvāre āpāthagate rūpārammaṇe.
  2876. 1072876,194,850,23,27,1,37,4,Manāpan ti manāpabhāvena pavattanakaṃ.
  2877. 1072877,194,850,28,38,1,107,10,Majjhatte manāpāmanāpan ti iṭṭhamajjhatte manāpabhāvena amanāpabhāvena ca pavattanakaṃ manāpāmanāpaṃ nāmāti.
  2878. 1072878,194,850,39,51,1,6,1,Tenāha(‘‘ neva manāpaṃ na amanāpan’’ ti).
  2879. 1072879,194,850,52,78,1,124,16,"Iminā manāpabhāvo gahito,‘‘ neva manāpan’’ ti iminā manāpabhāvo majjhatto ca ubhayaṃ ekadesato labbhatīti,‘‘ manāpāmanāpan’’ ti vuttaṃ. "
  2880. 1072880,194,850,79,105,1,197,20,"Evaṃ ārammaṇe labbhamānavisesavasena tadārammaṇassa cittassa pākatikaṃ pavattiākāraṃ dassetvā idāni tappaṭisedhena ariyassa vinaye anuttaraṃ indriyabhāvanaṃ dassetuṃ,‘‘ tassa rajjituṃ vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2881. 1072881,194,850,106,124,1,115,16,Tatrāyaṃ yojanā– tassa cittaṃ iṭṭhe ārammaṇe rajjituṃ vā aniṭṭhe ārammaṇe dussituṃ vā majjhatte ārammaṇe muyhituṃ vā.
  2882. 1072882,194,850,125,128,1,19,2,{Adatvā}ti nisedhetvā.
  2883. 1072883,194,850,129,136,1,84,6,{Pariggahetvā}ti parijānanavasena ñāṇena gahetvā ñātatīraṇapahānapariññāhi parijānitvā.
  2884. 1072884,194,850,137,148,1,106,10,Vipassanaṃ majjhatte {ṭhapetī}ti anukkamena vipassanupekkhaṃ nibbattetvā taṃ saṅkhārupekkhaṃ pāpetvā ṭhapeti.
  2885. 1072885,194,850,149,154,1,48,4,{Cakkhumā}ti na pasādacakkhuno atthitāmattajotanaṃ;
  2886. 1072886,194,850,155,169,1,66,9,"atha kho tassa atisayena atthitājotanaṃ,‘‘ sīlavā’’ tiādīsu viyāti āha–"
  2887. 1072887,194,850,170,178,1,42,4,‘‘ cakkhumāti sampannacakkhu visuddhanetto’’ ti.
  2888. 1072888,194,851,2,18,1,63,10,"456. Īsakaṃ {poṇe}ti majjhe uccaṃ hutvā īsakaṃ poṇe, na antantena vaṅke. "
  2889. 1072889,194,851,19,20,1,6,1,Tenāha–
  2890. 1072890,194,851,21,30,1,32,5,‘‘ rathīsā viya uṭṭhahitvā ṭhite’’ ti.
  2891. 1072891,194,852,2,10,1,28,3,461. {Paṭikūle}ti amanuññe ārammaṇe.
  2892. 1072892,194,852,11,15,1,34,3,{Appaṭikūlasaññī}ti na paṭikūlasaññī.
  2893. 1072893,194,852,16,29,1,68,8,"Taṃ pana appaṭikūlasaññitaṃ dassetuṃ,‘‘ mettāpharaṇena vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2894. 1072894,194,852,30,46,1,147,16,Tattha paṭikūle aniṭṭhe vatthusmiṃ sattasaññite mettāpharaṇena vā dhātuso upasaṃhārena vā saṅkhārasaññite pana dhātuso upasaṃhārena vāti yojetabbaṃ.
  2895. 1072895,194,852,47,57,1,114,9,Appaṭikūlasaññī {viharatī}ti hitesitāya dhammasabhāvacintanāya ca nappaṭikūlasaññī hutvā iriyāpathavihārena viharati.
  2896. 1072896,194,852,58,68,1,118,9,Appaṭikūle iṭṭhe vatthusmiṃ sattasaññite kesādiasucikoṭṭhāsamattamevāti asubhapharaṇena {vā}ti asubhato manasikāravasena.
  2897. 1072897,194,852,69,76,1,64,7,Idaṃ rūpārūpamattaṃ aniccaṃ saṅkhatanti aniccato upasaṃhārena vā.
  2898. 1072898,194,852,77,91,1,75,9,"Tato eva,‘‘ dukkhaṃ vipariṇāmadhamman’’ ti manasi karonto paṭikūlasaññī viharati. "
  2899. 1072899,194,852,92,108,1,75,10,"{Sesapadesū}ti,‘‘ paṭikūle ca appaṭikūle cā’’ tiādinā āgatesu sesesu dvīsu padesu. "
  2900. 1072900,194,852,109,126,1,167,17,Tattha hi iṭṭhāniṭṭhavatthūni ekajjhaṃ gahetvā vuttaṃ yathā sattānaṃ paṭhamaṃ paṭikūlato upaṭṭhitameva pacchā gahaṇākāravasena avatthantarena vā appaṭikūlato upaṭṭhāti.
  2901. 1072901,194,852,127,144,1,154,15,"Yañca appaṭikūlato upaṭṭhitameva pacchā paṭikūlato upaṭṭhāti, tadubhayepi khīṇāsavo sace ākaṅkhati, vuttanayena appaṭikūlasaññī vihareyya paṭikūlasaññī vāti. "
  2902. 1072902,194,853,2,18,1,148,14,Tadubhayaṃ {abhinivajjetvā}ti sabhāvato bhāvanānubhāvato ca upaṭṭhitaṃ ārammaṇaṃ paṭikūlasabhāvaṃ appaṭikūlasabhāvaṃ vāti taṃ ubhayaṃ pahāya aggahetvā.
  2903. 1072903,194,853,19,51,1,149,19,"Sabbasmiṃ vatthusmiṃ pana,‘‘ majjhatto hutvā viharitukāmo kiṃ karotī’’ ti, vatvā tattha paṭipajjanavidhiṃ dassento,‘‘ iṭṭhāniṭṭhesu… pe… domanassito hotī’’ ti āha. "
  2904. 1072904,194,853,52,64,1,82,7,"Idāni yathāvuttamatthaṃ paṭisambhidāmaggapāḷiyā vibhāvetuṃ,‘‘ vuttaṃ hetan’’ tiādimāha. "
  2905. 1072905,194,853,65,69,1,30,4,Tassattho heṭṭhā vuttanayo eva.
  2906. 1072906,194,853,70,74,1,33,3,{Sato}ti sativepullappattiyā satimā.
  2907. 1072907,194,853,75,79,1,46,3,{Sampajāno}ti paññāvepullappattiyā sampajānakārī.
  2908. 1072908,194,853,80,96,1,138,13,"Cakkhunā rūpaṃ {disvā}ti kāraṇavasena cakkhūti laddhavohārena rūpadassanasamatthena cakkhuviññāṇena, cakkhunā vā karaṇabhūtena rūpaṃ passitvā. "
  2909. 1072909,194,853,97,103,1,91,6,Neva sumano hoti gehassitasomanassapaṭikkhepena nekkhammapakkhikāya kiriyāsomanassavedanāya.
  2910. 1072910,194,854,2,29,1,85,11,"Imesu {cā}ti‘‘ aññathā ca panānanda, ariyassa vinaye anuttarā indriyabhāvanā hotī’’ tiādinā( ma. ni.3.453),–"
  2911. 1072911,194,854,30,49,1,42,5,"‘‘ kathañcānanda, sekho hoti paṭipado’’ tiādinā( ma. ni.3.460);"
  2912. 1072912,194,854,50,50,1,0,0,–
  2913. 1072913,194,854,51,74,1,75,9,"‘‘ kathañcānanda, ariyo hoti bhāvitindriyo’’ tiādinā( ma. ni.3.461) ca āgatesu tividhesu nayesu. "
  2914. 1072914,194,854,75,104,1,250,22,"Manāpaṃ amanāpaṃ manāpāmanāpan ti ettha manāpa ggahaṇena somanassayuttakusalākusalānaṃ, amanāpa ggahaṇena domanassayuttaakusalānaṃ, manāpāmanāpa ggahaṇena tabbidhurupekkhāyuttānaṃ saṅgahitattā paṭhamanaye‘‘ saṃkilesaṃ vaṭṭati, nikkilesaṃ vaṭṭatī’’ ti vuttaṃ. "
  2915. 1072915,194,854,105,111,1,78,6,Paṭhamanaye hi puthujjanassa adhippetattā saṃkilesakilesavippayuttampi yujjati.
  2916. 1072916,194,854,112,133,1,83,11,Dutiyanaye pana‘‘ so… pe… aḍḍīyatī’’ tiādivacanato‘‘ paṭhamaṃ saṃkilesaṃ vaṭṭatī’’ ti vuttaṃ.
  2917. 1072917,194,854,134,147,1,80,8,"Sekkhassa adhippetattā cassa appahīnakilesavasena,‘‘ saṃkilesampi vaṭṭatī’’ ti vuttaṃ. "
  2918. 1072918,194,854,148,161,1,71,8,"Tatiyanaye arahato adhippetattā,‘‘ tatiyaṃ nikkilesameva vaṭṭatī’’ ti vuttaṃ. "
  2919. 1072919,194,854,162,176,1,73,10,Sekkhavāre pana‘‘ cakkhumā puriso’’ tiādikā upamā ekameva atthaṃ ñāpetuṃ āha.
  2920. 1072920,194,854,177,186,1,104,9,Tasmā cakkhudvārassa uppanne rāgādike vikkhambhetvā vipassanupekkhāya patiṭṭhānaṃ ariyā indriyabhāvanāti.
  2921. 1072921,194,854,187,205,1,160,14,"Paṭhamanayo vipassakavasena āgato, dutiyo sekkhassa vasena, paṭhamadutiyo ca sekkhaputhujjanānaṃ mūlakammaṭṭhānavasena, tatiyo khīṇāsavassa ariyavihāravasena āgato. "
  2922. 1072922,194,854,206,225,1,153,17,"Paṭhamanaye ca puthujjanassa vasena, dutiyanaye sekkhassa vasena kusalaṃ vuttaṃ, tatiyanaye asekkhassa vasena kiriyābyākataṃ vuttanti ayaṃ viseso veditabbo. "
  2923. 1072923,194,855,2,3,1,41,2,Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
  2924. 1072924,194,856,2,5,1,54,3,Indriyabhāvanāsuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  2925. 1072925,194,857,2,5,1,34,3,Niṭṭhitā ca saḷāyatanavaggavaṇṇanā.
  2926. 1072926,194,858,2,4,1,24,2,Uparipaṇṇāsaṭīkā samattāsamattā
  2927. 1072927,195,1,1,6,1,51,5,Namo Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
  2928. 1072928,195,2,2,2,1,14,1,Saṃyuttanikāye
  2929. 1072929,195,3,1,2,1,16,1,Sagāthāvaggaṭīkā
  2930. 1072930,195,4,1,2,1,24,1,Ganthārambhakathāvaṇṇanā
  2931. 1072931,195,5,2,2,1,24,1,Ganthārambhakathāvaṇṇanā
  2932. 1072932,195,6,2,26,1,261,16,"1. Saṃvaṇṇanārambhe ratanattayavandanā saṃvaṇṇetabbassa dhammassa pabhavanissayavisuddhipaṭivedanatthaṃ, taṃ pana dhammasaṃvaṇṇanāsu viññūnaṃ bahumānuppādanatthaṃ, taṃ sammadeva tesaṃ uggahaṇadhāraṇādikkamaladdhabbāya sammāpaṭipattiyā sabbahitasukhanipphādanatthanti. "
  2933. 1072933,195,6,27,43,1,163,13,"Atha vā maṅgalabhāvato, sabbakiriyāsu pubbakiccabhāvato, paṇḍitehi samācaritabhāvato, āyatiṃ paresaṃ diṭṭhānugatiāpajjanato ca saṃvaṇṇanāyaṃ ratanattayapaṇāmakiriyāti. "
  2934. 1072934,195,6,44,69,1,278,22,"Atha vā ratanattayapaṇāmakaraṇaṃ pūjanīyapūjāpuññavisesanibbattanatthaṃ, taṃ attano yathāladdhasampattinimittakassa kammassa balānuppadānatthaṃ, antarā ca tassa asaṃkocāpanatthaṃ, tadubhayaṃ anantarāyena aṭṭhakathāya parisamāpanatthanti idameva ca payojanaṃ ācariyena idhādhippetaṃ. "
  2935. 1072935,195,6,70,85,1,59,9,Tathā hi vakkhati‘‘ iti me pasannamatino… pe… tassānubhāvenā’’ ti.
  2936. 1072936,195,6,86,99,1,199,11,"Vatthuttayapūjā hi niratisayapuññakkhettasaṃbuddhiyā aparimeyyapabhāvo puññātisayoti bahuvidhantarāyepi lokasannivāse antarāyanibandhanasakalasaṃkilesaviddhaṃsanāya pahoti, bhayādiupaddavañca nivāreti. "
  2937. 1072937,195,6,100,154,1,131,20,"Yathāha‘‘ pūjārahe pūjayato’’ tiādi( dha. pa.195; apa. thera1.10.1), tathā‘‘ ye, bhikkhave, buddhe pasannā, agge te pasannā, agge kho pana pasannānaṃ aggo vipāko hotī’’ tiādi( itivu.90)."
  2938. 1072938,195,7,2,12,1,43,7,"‘ ‘ Buddhoti kittayantassa, kāye bhavati yā pīti; "
  2939. 1072939,195,8,2,9,1,43,6,"Varameva hi sā pīti, kasiṇenapi jambudīpassa; "
  2940. 1072940,195,9,2,28,1,39,6,"Dhammoti … pe…, saṅghoti… pe…, jambudīpassā’’ ti.( dī. ni. aṭṭha.1.6); "
  2941. 1072941,195,10,2,46,1,165,21,"Tathā ‘‘ yasmiṃ, mahānāma, samaye ariyasāvako tathāgataṃ anussarati, nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti, na dosa… pe… na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hotī’’ tiādi( a. ni.6.10;11.11)."
  2942. 1072942,195,10,47,75,1,77,13,‘‘ Araññe rukkhamūle vā… pe… bhayaṃ vā chambhitattaṃ vā lomahaṃso na hessatī’’ ti( saṃ. ni.1.249) ca.
  2943. 1072943,195,11,2,17,1,126,10,"Tattha yassa vatthuttayassa vandanaṃ kattukāmo, tassa guṇātisayayogasandassanatthaṃ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ tiādinā gāthattayamāha. "
  2944. 1072944,195,11,18,29,1,99,10,"Guṇātisayayogena hi vandanārahabhāvo, vandanārahe ca katā vandanā yathādhippetaṃ payojanaṃ sādhetīti. "
  2945. 1072945,195,11,30,64,1,275,27,"Tattha yassā desanāya saṃvaṇṇanaṃ kattukāmo, sā na vinayadesanā viya karuṇāppadhānā, nāpi abhidhammadesanā viya paññāppadhānā, atha kho karuṇāpaññāppadhānāti tadubhayappadhānameva tāva sammāsambuddhassa thomanaṃ kātuṃ tammūlakattā sesaratanānaṃ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ tiādi vuttaṃ. "
  2946. 1072946,195,11,65,73,1,61,7,"Tattha kiratīti karuṇā, paradukkhaṃ vikkhipati apanetīti attho. "
  2947. 1072947,195,11,74,85,1,75,10,"Atha vā kiṇātīti karuṇā, paradukkhe sati kāruṇikaṃ hiṃsati vibādhatīti attho. "
  2948. 1072948,195,11,86,94,1,65,8,Paradukkhe sati sādhūnaṃ kampanaṃ hadayakhedaṃ karotīti vā karuṇā.
  2949. 1072949,195,11,95,103,1,43,7,"Atha vā kamiti sukhaṃ, taṃ rundhatīti karuṇā. "
  2950. 1072950,195,11,104,113,1,110,9,Esā hi paradukkhāpanayanakāmatālakkhaṇā attasukhanirapekkhatāya kāruṇikānaṃ sukhaṃ rundhati vibandhatīti attho.
  2951. 1072951,195,11,114,125,1,102,9,"Karuṇāya sītalaṃ karuṇāsītalaṃ, karuṇāsītalaṃ hadayaṃ assāti karuṇāsītalahadayo, taṃ karuṇāsītalahadayaṃ. "
  2952. 1072952,195,12,2,34,1,390,25,"Tattha kiñcāpi paresaṃ hitopasaṃhārasukhādiaparihānicchanasabhāvatāya, byāpādāratīnaṃ ujuvipaccanīkatāya ca sattasantānagatasantāpavicchedanākārapavattiyā mettāmuditānampi cittasītalabhāvakāraṇatā upalabbhati, tathāpi paradukkhāpanayanākārappavattiyā parūpatāpāsahanarasā avihiṃsābhūtā karuṇāva visesena bhagavato cittassa cittapassaddhi viya sītibhāvanimittanti vuttaṃ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ ti. "
  2953. 1072953,195,12,35,42,1,77,6,Karuṇāmukhena vā mettāmuditānampi hadayasītalabhāvakāraṇatā vuttāti daṭṭhabbā .
  2954. 1072954,195,13,2,22,1,215,16,Atha vā chaasādhāraṇañāṇavisesanibandhanabhūtā sātisayaṃ niravasesañca sabbaññutaññāṇaṃ viya savisayabyāpitāya mahākaruṇābhāvamupagatā karuṇāva bhagavato abhisayena hadayasītalabhāvahetūti āha‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ ti.
  2955. 1072955,195,14,2,20,1,171,14,Atha vā satipi mettāmuditānaṃ sātisaye hadayasītibhāvanibandhanatte sakalabuddhaguṇavisesakāraṇatāya tāsampi kāraṇanti karuṇāva bhagavato‘‘ hadayasītalabhāvakāraṇan’’ ti vuttā.
  2956. 1072956,195,14,21,43,1,363,21,"Karuṇānidānā hi sabbepi buddhaguṇā, karuṇānubhāvanibbāpiyamānasaṃsāradukkhasantāpassa hi bhagavato paradukkhāpanayanakāmatāya anekānipi asaṅkhyeyyāni kappānaṃ akilantarūpasseva niravasesabuddhakaradhammasambharaṇaniyatassa samadhigatadhammādhipateyyassa ca sannihitesupi sattasaṅghāṭasamupanītahadayūpatāpanimittesu na īsakampi cittasītibhāvassa aññathattamahosīti. "
  2957. 1072957,195,14,44,52,1,78,8,Etasmiñca atthavikappe tīsupi avatthāsu bhagavato karuṇā saṅgahitāti daṭṭhabbā.
  2958. 1072958,195,15,2,9,1,60,6,"Pajānātīti paññā, yathāsabhāvaṃ pakārehi paṭivijjhatīti attho. "
  2959. 1072959,195,15,10,16,1,86,6,Paññāva ñeyyāvaraṇappahānato pakārehi dhammasabhāvajotanaṭṭhena pajjototi paññāpajjoto.
  2960. 1072960,195,15,17,22,1,54,5,Savāsanappahānato visesena hataṃ samugghāṭitaṃ vihataṃ.
  2961. 1072961,195,15,23,26,1,42,3,Paññāpajjotena vihataṃ paññāpajjotavihataṃ.
  2962. 1072962,195,15,27,40,1,67,10,"Muyhanti tena, sayaṃ vā muyhati, mohanamattameva vā tanti moho, avijjā. "
  2963. 1072963,195,15,41,47,1,78,6,Sveva visayasabhāvapaṭicchādanakaraṇato andhakārasarikkhatāya tamo viyāti tamo.
  2964. 1072964,195,15,48,55,1,95,6,"Paññāpajjotavihato mohatamo etassāti paññāpajjotavihatamohatamo, taṃ paññāpajjotavihatamohatamaṃ. "
  2965. 1072965,195,15,56,85,1,300,25,Sabbesampi hi khīṇāsavānaṃ satipi paññāpajjotena avijjandhakārassa vihatabhāve saddhādhimuttehi viya diṭṭhippattānaṃ sāvakehi paccekasambuddhehi ca savāsanappahānena sammāsambuddhānaṃ kilesappahānassa viseso vijjatīti sātisayena avijjāppahānena bhagavantaṃ thomento āha‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti.
  2966. 1072966,195,16,2,37,1,305,27,"Atha vā antarena paropadesaṃ attano santāne accantaṃ avijjandhakāravigamassa nibbattitattā, tathā sabbaññutāya balesu ca vasībhāvassa samadhigatattā, parasantatiyañca dhammadesanātisayānubhāvena sammadeva tassa pavattitattā bhagavāva visesato mohatamavigamena thometabboti āha‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti. "
  2967. 1072967,195,16,38,57,1,145,14,"Imasmiñca atthavikappe‘‘ paññāpajjoto’’ ti padena bhagavato paṭivedhapaññā viya desanāpaññāpi sāmaññaniddesena, ekasesanayena vā saṅgahitāti daṭṭhabbā. "
  2968. 1072968,195,17,2,24,1,279,18,Atha vā bhagavato ñāṇassa ñeyyapariyantikattā sakalañeyyadhammasabhāvāvabodhanasamatthena anāvaraṇañāṇasaṅkhātena paññāpajjotena sabbañeyyadhammasabhāvacchādakassa mohandhakārassa vidhamitattā anaññasādhāraṇo bhagavato mohatamavināsoti katvā vuttaṃ‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti.
  2969. 1072969,195,17,25,34,1,113,9,Ettha ca mohatamavidhamanante adhigatattā anāvaraṇañāṇaṃ kāraṇūpacārena sasantāne mohatamavidhamananti daṭṭhabbaṃ.
  2970. 1072970,195,17,35,54,1,187,14,"Abhinīhārasampattiyā savāsanappahānameva hi kilesānaṃ ñeyyāvaraṇapahānanti, parasantāne pana mohatamavidhamanassa kāraṇabhāvato phalūpacārena anāvaraṇañāṇaṃ‘‘ mohatamavidhamanan’’ ti vuccatīti. "
  2971. 1072971,195,18,2,15,1,138,12,"Kiṃ pana kāraṇaṃ avijjāsamugghātoyeveko pahānasampattivasena bhagavato thomanānimittaṃ gayhati, na pana sātisayaṃ niravasesakilesapahānanti? "
  2972. 1072972,195,18,16,20,1,81,4,Tappahānavacaneneva tadekaṭṭhatāya sakalasaṃkilesagaṇasamugghātassa jotitabhāvato.
  2973. 1072973,195,18,21,32,1,71,10,"Na hi so tādiso kileso atthi, yo niravasesaavijjāppahānena na pahīyatīti. "
  2974. 1072974,195,19,2,24,1,231,18,Atha vā vijjā viya sakalakusaladhammasamuppattiyā niravasesākusaladhammanibbattiyā saṃsārappavattiyā ca avijjā padhānakāraṇanti tabbighātavacanena sakalasaṃkilesagaṇasamugghāto vutto eva hotīti vuttaṃ‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti.
  2975. 1072975,195,20,2,25,1,152,19,"Narā ca amarā ca narāmarā, saha narāmarehīti sanarāmaro, sanarāmaro ca so loko cāti sanarāmaraloko, tassa garūti sanarāmaralokagaru, taṃ sanarāmaralokagaruṃ. "
  2976. 1072976,195,20,26,35,1,107,9,Etena devamanussānaṃ viya tadavasiṭṭhasattānampi yathārahaṃ guṇavisesāvahatāya bhagavato upakārataṃ dasseti.
  2977. 1072977,195,20,36,40,1,40,4,Na cettha padhānāppadhānabhāvo codetabbo.
  2978. 1072978,195,20,41,47,1,34,5,"Añño hi saddakkamo, añño atthakkamo. "
  2979. 1072979,195,20,48,75,1,91,11,Edisesu hi samāsapadesu padhānampi appadhānaṃ viya niddisīyati yathā‘‘ sarājikāya parisāyā’’ ti ( apa. aṭṭha.1.1.82).
  2980. 1072980,195,20,76,89,1,139,12,"Kāmañcettha sattasaṅkhārokāsavasena tividho loko, garubhāvassa pana adhippetattā garukaraṇasamatthasseva sattalokassa vasena attho gahetabbo. "
  2981. 1072981,195,20,90,104,1,64,10,So hi lokīyanti ettha puññapāpāni tabbipāko cāti‘‘ loko’’ ti vuccati.
  2982. 1072982,195,20,105,109,1,44,4,Amaraggahaṇena cettha upapattidevā adhippetā.
  2983. 1072983,195,21,2,11,1,67,8,Atha vā samūhattho loka -saddo samudāyavasena lokīyati paññāpīyatīti.
  2984. 1072984,195,21,12,29,1,111,14,"Saha narehīti sanarā, sanarā ca te amarā cāti sanarāmarā, tesaṃ lokoti {sanarāmaraloko}ti purimanayeneva yojetabbaṃ. "
  2985. 1072985,195,21,30,34,1,46,4,Amara-saddena cettha visuddhidevāpi saṅgayhanti.
  2986. 1072986,195,21,35,61,1,115,12,"Te hi maraṇābhāvato paramatthato amarā, narāmarānaṃyeva gahaṇaṃ ukkaṭṭhaniddesavasena yathā‘‘ satthā devamanussānan’’ ti( dī. ni.1.157). "
  2987. 1072987,195,21,62,81,1,293,19,Tathā hi sabbānatthapariharaṇapubbaṅgamāya niravasesahitasukhavidhānatapparāya niratisayāya payogasampattiyā sadevamanussāya pajāya accantamupakāritāya aparimitanirupamappabhāvaguṇavisesasamaṅgitāya ca sabbasattuttamo bhagavā aparimāṇāsu lokadhātūsu aparimāṇānaṃ sattānaṃ uttamaṃ gāravaṭṭhānaṃ.
  2988. 1072988,195,21,82,90,1,34,4,Tena vuttaṃ‘‘ sanarāmaralokagarun’’ ti.
  2989. 1072989,195,22,2,7,1,38,5,Sobhanaṃ gataṃ gamanaṃ etassāti sugato.
  2990. 1072990,195,22,8,27,1,379,18,"Bhagavato hi veneyyajanupasaṅkamanaṃ ekantena tesaṃ hitasukhanipphādanato sobhanaṃ, tathā lakkhaṇānubyañjanapaṭimaṇḍitarūpakāyatāya dutavilambitakhalitānukaḍḍhananippīḷanukkuṭikakuṭilākulatādi- dosarahitamavahasitarājahaṃsavasabhavāraṇamigarājagamanaṃ kāyagamanaṃ ñāṇagamanañca vipulanimmalakaruṇāsativīriyādiguṇavisesasahitamabhinīhārato yāva mahābodhi niravajjatāya sobhanamevāti. "
  2991. 1072991,195,23,2,42,1,376,36,"Atha vā sayambhūñāṇena sakalamapi lokaṃ pariññābhisamayavasena parijānanto ñāṇena sammā gato avagatoti sugato, tathā lokasamudayaṃ pahānābhisamayavasena pajahanto anuppattidhammataṃ āpādento sammā gato atītoti sugato, lokanirodhaṃ nibbānaṃ sacchikiriyābhisamayavasena sammā gato adhigatoti sugato, lokanirodhagāminiṃ paṭipadaṃ bhāvanābhisamayavasena sammā gato paṭipannoti sugato."
  2992. 1072992,195,23,43,70,1,131,17,"‘‘ Sotāpattimaggena ye kilesā pahīnā, te kilese na puneti na pacceti na paccāgacchatīti sugato’’ tiādinā nayena( mahāni.38) ayamattho vibhāvetabboti. "
  2993. 1072993,195,24,2,13,1,76,10,"Atha vā sundaraṃ ṭhānaṃ sammāsambodhiṃ, nibbānameva vā gato adhigatoti sugato. "
  2994. 1072994,195,24,14,34,1,151,19,"Yasmā vā bhūtaṃ tacchaṃ atthasaṃhitaṃ veneyyānaṃ yathārahaṃ kālayuttameva ca dhammaṃ bhāsati, tasmā sammā gadati vadatīti sugato da-kārassa ta-kāraṃ katvā. "
  2995. 1072995,195,24,35,41,1,42,5,"Iti sobhanagamanatādīhi sugato, taṃ sugataṃ. "
  2996. 1072996,195,25,2,8,1,68,5,"Puññapāpakehi upapajjanavasena gantabbato gatiyo, upapattibhavavisesā. "
  2997. 1072997,195,25,9,13,1,33,4,Tā pana nirayādivasena pañcavidhā.
  2998. 1072998,195,25,14,35,1,164,16,Tā hi sakalassapi bhavagāmikammassa ariyamaggādhigamena avipākārahabhāvakaraṇena nivattitattā bhagavā pañcahipi gatīhi suṭṭhu mutto visaṃyuttoti āha‘‘ gativimuttan’’ ti.
  2999. 1072999,195,25,36,51,1,85,10,"Etena bhagavato katthacipi apariyāpannataṃ dasseti, yato bhagavā‘‘ devātidevo’’ ti vuccati. "
  3000. 1073000,195,25,52,53,1,6,1,Tenāha–
  3001. 1073001,195,26,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Yena devūpapatyassa, gandhabbo vā vihaṅgamo; "
  3002. 1073002,195,27,2,8,1,47,5,"Yakkhattaṃ yena gaccheyyaṃ, manussattañca abbaje; "
  3003. 1073003,195,28,2,22,1,45,7,"Te mayhaṃ āsavā khīṇā, viddhastā vinaḷīkatā’’ ti.( a. ni.4.36); "
  3004. 1073004,195,29,2,14,1,204,12,Taṃtaṃgatisaṃvattanakānañhi kammakilesānaṃ aggamaggena bodhimūleyeva suppahīnattā natthi bhagavato gatipariyāpannatāti accantameva bhagavā sabbabhavayonigativiññāṇaṭṭhitisattāvāsasattanikāyehi suparimutto.
  3005. 1073005,195,29,15,17,1,16,2,Taṃ gativimuttaṃ.
  3006. 1073006,195,29,18,25,1,33,5,"{Vande}ti namāmi, thomemīti vā attho. "
  3007. 1073007,195,30,2,9,1,75,7,Atha vā gativimuttan ti anupādisesanibbānadhātuppattiyā bhagavantaṃ thometi.
  3008. 1073008,195,30,10,20,1,92,10,Ettha hi dvīhi ākārehi bhagavato thomanā veditabbā attahitasampattito parahitapaṭipattito ca.
  3009. 1073009,195,30,21,33,1,131,10,"Tesu attahitasampatti anāvaraṇañāṇādhigamato, savāsanānaṃ sabbesaṃ kilesānaṃ accantapahānato, anupādisesanibbānappattito ca veditabbā. "
  3010. 1073010,195,30,34,43,1,152,8,"Parahitapaṭipatti lābhasakkārādinirapekkhacittassa sabbadukkhaniyyānikadhammadesanato, viruddhesupi niccaṃ hitajjhāsayavasena ñāṇaparipākakālāgamanato ca. "
  3011. 1073011,195,30,44,60,1,106,13,"Sā panettha āsayato payogato ca duvidhā parahitapaṭipatti, tividhā ca attahitasampatti pakāsitā hoti, kathaṃ?"
  3012. 1073012,195,30,61,105,1,352,29,"‘‘ Karuṇāsītalahadayan’’ ti etena āsayato parahitapaṭipatti, sammāgadanatthena sugata-saddena payogato parahitapaṭipatti,‘‘ paññāpajjotavihatamohatamaṃ gativimuttan’’ ti etehi catusaccapaṭivedhatthena ca sugata-saddena tividhāpi attahitasampatti, avasiṭṭhatthena tena‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti etena ca sabbāpi attahitasampatti parahitapaṭipatti pakāsitā hotīti. "
  3013. 1073013,195,31,2,14,1,76,11,Atha vā tīhi ākārehi bhagavato thomanā veditabbā– hetuto phalato upakārato ca.
  3014. 1073014,195,31,15,22,1,47,6,"Tattha hetu mahākaruṇā, sā paṭhamapadena dassitā. "
  3015. 1073015,195,31,23,30,1,81,7,Phalaṃ catubbidhaṃ ñāṇasampadā pahānasampadā ānubhāvasampadā rūpakāyasampadā cāti.
  3016. 1073016,195,31,31,51,1,232,17,"Tāsu ñāṇapahānasampadā dutiyapadena saccapaṭivedhatthena ca sugata-saddena pakāsitā honti, ānubhāvasampadā pana tatiyapadena, rūpakāyasampadā yathāvuttakāyagamanasobhanatthena sugata-saddena lakkhaṇānubyañjanapāripūriyā vinā tadabhāvato . "
  3017. 1073017,195,31,52,58,1,73,6,Upakāro anantaraṃ abāhiraṃ karitvā tividhayānamukhena vimuttidhammadesanā.
  3018. 1073018,195,31,59,65,1,61,6,So sammāgadanatthena sugata-saddena pakāsito hotīti veditabbaṃ.
  3019. 1073019,195,32,2,13,1,65,7,Tattha ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ ti etena sammāsambodhiyā mūlaṃ dasseti.
  3020. 1073020,195,32,14,31,1,188,17,Mahākaruṇāya sañcoditamānaso hi bhagavā saṃsārapaṅkato sattānaṃ samuddharaṇatthaṃ katābhinīhāro anupubbena pāramiyo pūretvā anuttaraṃ sammāsambodhiṃ adhigatoti karuṇā sammāsambodhiyā mūlaṃ.
  3021. 1073021,195,32,32,41,1,59,5,‘‘ Paññāpajjotavihatamohataman’’ ti etena sammāsambodhiṃ dasseti.
  3022. 1073022,195,32,42,49,1,101,6,"Anāvaraṇañāṇapadaṭṭhānañhi maggañāṇaṃ, maggañāṇapadaṭṭhānañca anāvaraṇañāṇaṃ sammāsambodhīti vuccatīti. "
  3023. 1073023,195,32,50,61,1,241,11,Sammāgamanatthena sugata-saddena sammāsambodhiyā paṭipattiṃ dasseti līnuddhaccapatiṭṭhānāyūhanakāmasukhallikattakilamathānuyoga-sassatucchedābhinivesādi-antadvayarahitāya karuṇāpaññāpariggahitāya majjhimāya paṭipattiyā pakāsanato sugata-saddassa.
  3024. 1073024,195,32,62,67,1,63,5,Itarehi sammāsambodhiyā padhānāppadhānabhedaṃ payojanaṃ dasseti.
  3025. 1073025,195,32,68,74,1,76,5,"Saṃsāramahoghato sattasantāraṇañhettha padhānaṃ payojanaṃ, tadaññamappadhānaṃ. "
  3026. 1073026,195,32,75,92,1,161,14,"Tesu padhānena parahitapaṭipattiṃ dasseti, itarena attahitasampattiṃ, tadubhayena attahitāya paṭipannādīsu catūsu puggalesu bhagavato catutthapuggalabhāvaṃ dasseti. "
  3027. 1073027,195,32,93,104,1,107,9,"Tena ca anuttaradakkhiṇeyyabhāvaṃ, uttamavandanīyabhāvaṃ, attano ca vandanakiriyāya khettaṅgatabhāvaṃ dasseti. "
  3028. 1073028,195,33,2,15,1,205,12,"Ettha ca karuṇāgahaṇena lokiyesu mahaggatabhāvappattāsādhāraṇaguṇadīpanato bhagavato sabbalokiyaguṇasampatti dassitā hoti, paññāgahaṇena sabbaññutaññāṇapadaṭṭhānamaggañāṇadīpanato sabbalokuttaraguṇasampatti. "
  3029. 1073029,195,33,16,26,1,74,6,Tadubhayaggahaṇasiddho hi attho‘‘ sanarāmaralokagarun’’ tiādinā vipañcīyatīti.
  3030. 1073030,195,33,27,35,1,76,7,"Karuṇāgahaṇena ca upagamanaṃ nirupakkilesaṃ dasseti, paññāgahaṇena apagamanaṃ. "
  3031. 1073031,195,33,36,48,1,133,11,"Tathā karuṇāgahaṇena lokasamaññānurūpaṃ bhagavato pavattiṃ dasseti lokavohāravisayattā karuṇāya, paññāgahaṇena samaññāya anatidhāvanaṃ. "
  3032. 1073032,195,33,49,56,1,78,7,Sabhāvānavabodhena hi dhammānaṃ samaññaṃ atidhāvitvā sattādiparāmasanaṃ hotīti.
  3033. 1073033,195,33,57,97,1,457,38,"Tathā karuṇāgahaṇena mahākaruṇāsamāpattivihāraṃ dasseti, paññāgahaṇena tīsu kālesu appaṭihatañāṇaṃ catusaccañāṇaṃ catupaṭisambhidāñāṇaṃ catuvesārajjañāṇaṃ, karuṇāgahaṇena mahākaruṇāsamāpattiñāṇassa gahitattā sesādhāraṇañāṇāni cha abhiññā aṭṭhasu parisāsu akampanañāṇāni dasa balāni cuddasa buddhañāṇāni soḷasa ñāṇacariyā aṭṭhārasa buddhadhammā catucattālīsa ñāṇavatthūni sattasattati ñāṇavatthūnīti evamādīnaṃ anekesaṃ paññāpabhedānaṃ vasena ñāṇacāraṃ dasseti. "
  3034. 1073034,195,33,98,104,1,65,5,"Tathā karuṇāgahaṇena caraṇasampattiṃ, paññāgahaṇena vijjāsampattiṃ. "
  3035. 1073035,195,33,105,111,1,58,4,"Karuṇāgahaṇena attādhipatitā, paññāgahaṇena dhammādhipatitā. "
  3036. 1073036,195,33,112,117,1,58,4,"Karuṇāgahaṇena lokanāthabhāvo, paññāgahaṇena attanāthabhāvo. "
  3037. 1073037,195,33,118,124,1,59,5,"Tathā karuṇāgahaṇena pubbakāribhāvo, paññāgahaṇena kataññutā. "
  3038. 1073038,195,33,125,130,1,55,4,"Karuṇāgahaṇena aparantapatā, paññāgahaṇena anattantapatā. "
  3039. 1073039,195,33,131,137,1,72,5,"Karuṇāgahaṇena vā buddhakaradhammasiddhi, paññāgahaṇena buddhabhāvasiddhi. "
  3040. 1073040,195,33,138,146,1,64,7,"Tathā karuṇāgahaṇena paresaṃ tāraṇaṃ, paññāgahaṇena sayaṃ tāraṇaṃ. "
  3041. 1073041,195,33,147,157,1,105,9,"Tathā karuṇāgahaṇena sabbasattesu anuggahacittatā, paññāgahaṇena sabbadhammesu virattacittatā dassitā hoti. "
  3042. 1073042,195,34,2,13,1,98,10,"Sabbesañca buddhaguṇānaṃ karuṇā ādi tannidānabhāvato, paññā pariyosānaṃ tato uttari karaṇīyābhāvato. "
  3043. 1073043,195,34,14,20,1,57,6,Iti ādipariyosānadassanena sabbe buddhaguṇā dassitā honti.
  3044. 1073044,195,34,21,28,1,72,6,Tathā karuṇāgahaṇena sīlakkhandhapubbaṅgamo samādhikkhandho dassito hoti.
  3045. 1073045,195,34,29,37,1,85,7,"Karuṇānidānañhi sīlaṃ tato pāṇātipātādiviratippavattito, sā ca jhānattayasampayoginīti. "
  3046. 1073046,195,34,38,40,1,27,2,Paññāvacanena paññākkhandho.
  3047. 1073047,195,34,41,58,1,157,15,"Sīlañca sabbabuddhaguṇānaṃ ādi, samādhi majjhe, paññā pariyosānanti evampi ādimajjhapariyosānakalyāṇadassanena sabbe buddhaguṇā dassitā honti nayato dassitattā. "
  3048. 1073048,195,34,59,78,1,141,17,"Eso eva hi niravasesato buddhaguṇānaṃ dassanupāyo, yadidaṃ nayaggahaṇaṃ, aññathā ko nāma samattho bhagavato guṇe anupadaṃ niravasesato dassetuṃ. "
  3049. 1073049,195,34,79,80,1,8,1,Tenevāha–
  3050. 1073050,195,35,2,8,1,34,5,"‘ ‘ Buddhopi buddhassa bhaṇeyya vaṇṇaṃ, "
  3051. 1073051,195,36,2,5,1,27,3,Kappampi ce aññamabhāsamāno;
  3052. 1073052,195,37,2,5,1,31,3,"Khīyetha kappo ciradīghamantare, "
  3053. 1073053,195,38,2,65,1,33,5,"Vaṇṇo na khīyetha tathāgatassā’’ ti.( dī. ni. aṭṭha.1.304;3.141; ma. ni. aṭṭha.3.425; udā.53; bu. vaṃ. aṭṭha.4.5; cariyā. aṭṭha. nidānakathā, pakiṇṇakakathā; apa.2.7.20)– "
  3054. 1073054,195,39,2,42,1,156,20,"Teneva ca āyasmatā sāriputtattherenapi buddaguṇaparicchedanaṃ pati anuyuttena‘‘ no hetaṃ, bhante’’ ti paṭikkhipitvā‘‘ api ca me, bhante, dhammanvayo vidito’’ ti( dī. ni.2.146) vuttaṃ. "
  3055. 1073055,195,40,2,20,1,108,10,2. Evaṃ saṅkhepena sakalasabbaññuguṇehi bhagavantaṃ abhitthavitvā idāni saddhammaṃ thometuṃ‘‘ buddhopī’’ tiādimāha.
  3056. 1073056,195,40,21,25,1,28,3,Tattha {buddho}ti kattuniddeso.
  3057. 1073057,195,40,26,29,1,28,3,Buddhabhāvan ti kammaniddeso.
  3058. 1073058,195,40,30,36,1,48,4,Bhāvetvā {sacchikatvā}ti ca pubbakālakiriyāniddeso.
  3059. 1073059,195,40,37,41,1,29,4,Yan ti aniyamato kammaniddeso.
  3060. 1073060,195,40,42,45,1,32,2,{Upagato}ti aparakālakiriyāniddeso.
  3061. 1073061,195,40,46,49,1,21,2,{Vande}ti kiriyāniddeso.
  3062. 1073062,195,40,50,53,1,16,3,Tan ti niyamanaṃ.
  3063. 1073063,195,40,54,58,1,39,4,Dhamman ti vandanakiriyāya kammaniddeso.
  3064. 1073064,195,40,59,63,1,37,4,Gatamalaṃ anuttaranti ca tabbisesanaṃ.
  3065. 1073065,195,41,2,5,1,26,3,Tattha buddhasaddassa tāva–
  3066. 1073066,195,41,6,31,1,88,10,"‘‘ bujjhitā saccānīti buddho, bodhetā pajāyāti buddho’’ tiādinā niddesanayena( mahāni.192; cūḷani. pārāyanatthutigāthāniddesa97) attho veditabbo. "
  3067. 1073067,195,41,32,44,1,121,11,"Atha vā savāsanāya aññāṇaniddāya accantavigamato, buddhiyā vā vikasitabhāvato buddhavāti buddho jāgaraṇavikasanatthavasena. "
  3068. 1073068,195,41,45,71,1,214,21,Atha vā kassacipi ñeyyadhammassa anavabuddhassa abhāvena ñeyyavisesassa kammabhāvena aggahaṇato kammavacanicchāya abhāvena avagamanatthavaseneva kattuniddeso labbhatīti buddhavāti buddho yathā‘‘ dikkhito na dadātī’’ ti.
  3069. 1073069,195,41,72,83,1,167,11,Atthato pana pāramitāparibhāvito sayambhūñāṇena saha vāsanāya vihataviddhastaniravasesakileso mahākaruṇā sabbaññutaññāṇādiaparimeyyaguṇagaṇādhāro khandhasantāno buddho.
  3070. 1073070,195,41,84,85,1,7,1,Yathāha–
  3071. 1073071,195,41,86,100,1,99,12,‘‘ buddhoti yo so bhagavā sayambhū anācariyako pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṃ saccāni abhisambujjhi.
  3072. 1073072,195,41,101,116,1,51,8,Tattha ca sabbaññutaṃ patto balesu ca vasībhāvan’’ ti( mahāni.192).
  3073. 1073073,195,41,117,120,1,20,3,Api -saddo sambhāvane.
  3074. 1073074,195,41,121,136,1,87,11,Tena‘‘ evaṃ guṇavisesayutto sopi nāma bhagavā’’ ti vakkhamānaguṇe dhamme sambhāvanaṃ dīpeti.
  3075. 1073075,195,41,137,140,1,30,3,Buddhabhāvan ti sammāsambodhiṃ.
  3076. 1073076,195,41,141,146,1,33,4,{Bhāvetvā}ti uppādetvā vaḍḍhetvā ca.
  3077. 1073077,195,41,147,151,1,30,3,{Sacchikatvā}ti paccakkhaṃ katvā.
  3078. 1073078,195,41,152,158,1,32,4,"{Upagato}ti patto, adhigatoti attho. "
  3079. 1073079,195,41,159,168,1,38,5,Etassa‘‘ buddhabhāvan’’ ti etena sambandho.
  3080. 1073080,195,41,169,175,1,41,5,"Gatamalan ti vigatamalaṃ, niddosanti attho. "
  3081. 1073081,195,41,176,182,1,27,4,"{Vande}ti paṇamāmi, thomemi vā. "
  3082. 1073082,195,41,183,189,1,45,5,"Anuttaran ti uttararahitaṃ, lokuttaranti attho. "
  3083. 1073083,195,41,190,200,1,87,10,Dhamman ti yathānusiṭṭhaṃ paṭipajjamāne apāyato saṃsārato ca apatamāne dhāretīti dhammo.
  3084. 1073084,195,42,2,30,1,321,26,"Ayañhettha saṅkhepattho– evaṃ vividhaguṇagaṇasamannāgato buddhopi bhagavā yaṃ ariyamaggasaṅkhātaṃ dhammaṃ bhāvetvā phalanibbānasaṅkhātaṃ pana dhammaṃ sacchikatvā anuttaraṃ sammāsambodhiṃ adhigato, tametaṃ buddhānampi buddhabhāvahetubhūtaṃ sabbadosamalarahitaṃ attano uttaritarābhāvena anuttaraṃ paṭivedhasaddhammaṃ namāmīti. "
  3085. 1073085,195,42,31,36,1,61,5,Pariyattisaddhammassapi tappakāsanattā idha saṅgaho daṭṭhabbo.
  3086. 1073086,195,42,37,61,1,187,19,"Atha vā‘‘ abhidhammanayasamuddaṃ adhigacchi, tīṇi piṭakāni sammasī’’ ti ca aṭṭhakathāyaṃ vuttattā pariyattidhammassapi sacchikiriyasammasanapariyāyo labbhatīti sopi idha vutto evāti daṭṭhabbaṃ. "
  3087. 1073087,195,43,2,24,1,167,17,Tathā ‘‘ yaṃ dhammaṃ bhāvetvā sacchikatvā’’ ti ca vuttattā buddhakaradhammabhūtāhi pāramitāhi saha pubbabhāge adhisīlasikkhādayopi idha dhamma-saddena saṅgahitāti veditabbaṃ.
  3088. 1073088,195,43,25,32,1,69,7,Tāpi hi malapaṭipakkhatāya gatamalā anaññasādhāraṇatāya anuttarā cāti.
  3089. 1073089,195,43,33,64,1,498,30,Tathā hi sattānaṃ sakalavaṭṭadukkhanissaraṇatthāya katamahābhinīhāro mahākaruṇādhivāsapesalajjhāsayo paññāvisesaparidhotanimmalānaṃ dānadamasaññamādīnaṃ uttamadhammānaṃ satasahassādhikāni kappānaṃ cattāri asaṅkhyeyyāni sakkaccaṃ nirantaraṃ niravasesānaṃ bhāvanāpaccakkhakaraṇehi kammādīsu adhigatavasibhāvo acchariyācinteyyamahānubhāvo adhisīlādhicittānaṃ paramukkaṃsapāramippatto bhagavā paccayākāre catuvīsatikoṭisatasahassamukhena mahāvajirañāṇaṃ pesetvā anuttaraṃ sammāsambodhiṃ abhisambuddhoti.
  3090. 1073090,195,44,2,23,1,95,12,"Ettha ca‘‘ bhāvetvā’’ ti etena vijjāsampadāya dhammaṃ thometi,‘‘ sacchikatvā’’ ti etena vimuttisampadāya. "
  3091. 1073091,195,44,24,30,1,57,5,"Tathā paṭhamena jhānasampadāya, dutiyena vimokkhasampadāya. "
  3092. 1073092,195,44,31,37,1,57,5,"Paṭhamena vā samādhisampadāya, dutiyena samāpattisampadāya. "
  3093. 1073093,195,44,38,45,1,63,6,"Atha vā paṭhamena khayeñāṇabhāvena, dutiyena anuppādeñāṇabhāvena. "
  3094. 1073094,195,44,46,52,1,49,5,"Purimena vā vijjūpamatāya, dutiyena vajirupamatāya. "
  3095. 1073095,195,44,53,59,1,55,5,"Purimena vā virāgasampattiyā, dutiyena nirodhasampattiyā. "
  3096. 1073096,195,44,60,66,1,56,5,"Tathā paṭhamena niyyānabhāvena, dutiyena nissaraṇabhāvena. "
  3097. 1073097,195,44,67,73,1,50,5,"Paṭhamena vā hetubhāvena, dutiyena asaṅkhatabhāvena. "
  3098. 1073098,195,44,74,80,1,50,5,"Paṭhamena vā dassanabhāvena, dutiyena vivekabhāvena. "
  3099. 1073099,195,44,81,89,1,66,7,"Paṭhamena vā adhipatibhāvena, dutiyena amatabhāvena dhammaṃ thometi. "
  3100. 1073100,195,44,90,115,1,125,16,"Atha vā‘‘ yaṃ dhammaṃ bhāvetvā buddhabhāvaṃ upagato’’ ti etena svākkhātatāya dhammaṃ thometi,‘‘ sacchikatvā’’ ti etena sandiṭṭhikatāya. "
  3101. 1073101,195,44,116,122,1,52,5,"Tathā purimena akālikatāya, pacchimena ehipassikatāya. "
  3102. 1073102,195,44,123,132,1,77,8,"Purimena vā opaneyyikatāya, pacchimena paccattaṃ veditabbatāya dhammaṃ thometi."
  3103. 1073103,195,44,133,144,1,73,7,‘‘ Gatamalan’’ ti iminā saṃkilesābhāvadīpanena dhammassa parisuddhataṃ dasseti.
  3104. 1073104,195,44,145,156,1,72,7,‘‘ Anuttaran’’ ti etena aññassa visiṭṭhassa abhāvadīpanena vipulaparipuṇṇataṃ.
  3105. 1073105,195,44,157,165,1,70,7,"Paṭhamena vā pahānasampadaṃ dhammassa dasseti, dutiyena sabhāvasampadaṃ. "
  3106. 1073106,195,44,166,171,1,51,5,Bhāvetabbatāya vā dhammassa gatamalabhāvo yojetabbo.
  3107. 1073107,195,44,172,178,1,47,6,Bhāvanābalena hi so dosānaṃ samugghātako hotīti.
  3108. 1073108,195,44,179,182,1,44,3,Sacchikātabbabhāvena anuttarabhāvo yojetabbo.
  3109. 1073109,195,44,183,188,1,81,5,Sacchikiriyānibbattito hi tatuttarikaraṇīyābhāvato anaññasādhāraṇatāya anuttaroti.
  3110. 1073110,195,44,189,203,1,93,10,Tathā‘‘ bhāvetvā’’ ti etena saha pubbabhāgasīlādīhi sekkhā sīlasamādhipaññākkhandhā dassitā honti.
  3111. 1073111,195,44,204,218,1,94,10,‘‘ Sacchikatvā’’ ti etena saha asaṅkhatāya dhātuyā asekkhā sīlasamādhipaññākkhandhā dassitā hontīti.
  3112. 1073112,195,45,2,20,1,109,10,3. Evaṃ saṅkhepeneva sabbadhammaguṇehi saddhammaṃ abhitthavitvā idāni ariyasaṅghaṃ thometuṃ‘‘ sugatassā’’ tiādimāha.
  3113. 1073113,195,45,21,26,1,35,3,Tattha {sugatassā}ti sambandhaniddeso .
  3114. 1073114,195,45,27,37,1,33,5,Tassa‘‘ puttānan’’ ti etena sambandho .
  3115. 1073115,195,45,38,41,1,26,3,Orasānan ti puttavisesanaṃ.
  3116. 1073116,195,45,42,46,1,51,4,Mārasenamathanānan ti orasaputtabhāve kāraṇaniddeso.
  3117. 1073117,195,45,47,54,1,75,7,Tena kilesapahānameva bhagavato orasaputtabhāve kāraṇaṃ anujānātīti dasseti.
  3118. 1073118,195,45,55,58,1,36,3,Aṭṭhannan ti gaṇanaparicchedaniddeso.
  3119. 1073119,195,45,59,70,1,146,11,Tena ca satipi tesaṃ sattavisesabhāvena anekasahassasaṅkhābhāve imaṃ gaṇanaparicchedaṃ nātivattantīti dasseti maggaṭṭhaphalaṭṭhabhāvānativattanato.
  3120. 1073120,195,45,71,74,1,26,3,Samūhan ti samudāyaniddeso.
  3121. 1073121,195,45,75,78,1,48,3,Ariyasaṅghan ti guṇavisiṭṭhasaṅghātabhāvaniddeso.
  3122. 1073122,195,45,79,87,1,104,8,Tena asatipi ariyapuggalānaṃ kāyasāmaggiyaṃ ariyasaṅghabhāvaṃ dasseti diṭṭhisīlasāmaññena saṃhatabhāvato.
  3123. 1073123,195,46,2,9,1,42,7,Tattha urasi bhavā jātā saṃbaddhā ca orasā.
  3124. 1073124,195,46,10,38,1,267,27,"Yathā hi sattānaṃ orasaputtā attajātatāya pitu santakassa dāyajjassa visesena bhāgino honti, evametepi ariyapuggalā sammāsambuddhassa dhammassavanante ariyāya jātiyā jātatāya bhagavato santakassa vimuttisukhassa ariyadhammaratanassa ca ekantabhāginoti orasā viya orasā. "
  3125. 1073125,195,46,39,56,1,176,17,Atha vā bhagavato dhammadesanānubhāveneva ariyabhūmiṃ okkamamānā okkantā ca ariyasāvakā bhagavato urena vāyāmajanitābhijātitāya nippariyāyena orasā puttāti vattabbataṃ arahanti.
  3126. 1073126,195,46,57,72,1,118,11,Sāvakehi pavattiyamānāpi hi dhammadesanā‘‘ bhagavato dhammadesanā’’ icceva vuccati tammūlikattā lakkhaṇādivisesābhāvato ca.
  3127. 1073127,195,47,2,33,1,235,25,"Yadipi ariyasāvakānaṃ ariyamaggādhigamasamaye bhagavato viya tadantarāyakaraṇatthaṃ devaputtamāro, māravāhinī vā na ekantena apasādeti, tehi pana apasādetabbatāya kāraṇe vimathite tepi vimathitā eva nāma hontīti āha‘‘ mārasenamathanānan’’ ti. "
  3128. 1073128,195,47,34,48,1,111,10,Imasmiṃ panatthe‘‘ māramārasenamathanānan’’ ti vattabbe mārasenamathanānan ti ekadesasarūpekaseso katoti daṭṭhabbaṃ.
  3129. 1073129,195,47,49,64,1,121,11,Atha vā khandhābhisaṅkhāramārānaṃ viya devaputtamārassapi guṇamāraṇe sahāyabhāvūpagamanato kilesabalakāyo‘‘ senā’’ ti vuccati.
  3130. 1073130,195,47,65,82,1,35,6,Yathāha‘‘ kāmā te paṭhamā senā’’ tiādi( su. ni.438).
  3131. 1073131,195,47,83,101,1,172,15,"Sā ca tehi diyaḍḍhasahassabhedā, anantabhedā vā kilesavāhinī satidhammavicayavīriyasamathādiguṇapaharaṇehi odhiso vimathitā vihatā viddhastā cāti mārasenamathanā, ariyasāvakā. "
  3132. 1073132,195,47,102,107,1,45,5,Etena tesaṃ bhagavato anujātaputtataṃ dasseti.
  3133. 1073133,195,48,2,14,1,73,10,"Ārakattā kilesehi, anaye na iriyanato, aye ca iriyanato ariyā niruttinayena. "
  3134. 1073134,195,48,15,26,1,95,10,"Atha vā sadevakena lokena saraṇanti araṇīyato upagantabbato, upagatānañca tadatthasiddhito ariyā. "
  3135. 1073135,195,48,27,30,1,29,3,Ariyānaṃ saṅghoti ariyasaṅgho.
  3136. 1073136,195,48,31,38,1,38,7,Ariyo ca so saṅgho cāti vā ariyasaṅgho.
  3137. 1073137,195,48,39,59,1,162,15,Bhagavato aparabhāge buddhadhammaratanānampi samadhigamo saṅgharatanādhīnoti assa ariyasaṅghassa bahūpakārataṃ dassetuṃ idheva‘‘ sirasā vande’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  3138. 1073138,195,49,2,37,1,231,21,"Ettha ca‘‘ sugatassa orasānaṃ puttānan’’ ti etena ariyasaṅghassa pabhavasampadaṃ dasseti,‘‘ mārasenamathanānan’’ ti etena pahānasampadaṃ sakalasaṃkilesapahānadīpanato,‘‘ aṭṭhannampi samūhan’’ ti etena ñāṇasampadaṃ maggaṭṭhaphalaṭṭhabhāvadīpanato."
  3139. 1073139,195,49,38,49,1,78,7,‘‘ Ariyasaṅghan’’ ti etena pabhavasampadaṃ dasseti sabbasaṅghānaṃ aggabhāvadīpanato.
  3140. 1073140,195,49,50,58,1,81,8,Atha vā sugatassa orasānaṃ puttānan ti ariyasaṅghassa visuddhanissayabhāvadīpanaṃ.
  3141. 1073141,195,49,59,62,1,62,3,Mārasenamathanānan ti sammāujuñāyasāmīcippaṭipannabhāvadīpanaṃ.
  3142. 1073142,195,49,63,67,1,45,4,Aṭṭhannampi samūhan ti āhuneyyādibhāvadīpanaṃ.
  3143. 1073143,195,49,68,71,1,47,3,Ariyasaṅghan ti anuttarapuññakhettabhāvadīpanaṃ.
  3144. 1073144,195,49,72,85,1,94,9,Tathā‘‘ sugatassa orasānaṃ puttānan’’ ti etena ariyasaṅghassa lokuttarasaraṇagamanasabhāvaṃ dīpeti.
  3145. 1073145,195,49,86,92,1,55,6,Lokuttarasaraṇagamanena hi te bhagavato orasaputtā jātā.
  3146. 1073146,195,49,93,105,1,90,8,‘‘ Mārasenamathanānan’’ ti etena abhinīhārasampadāya siddhaṃ pubbabhāge sammāpaṭipattiṃ dasseti.
  3147. 1073147,195,49,106,113,1,66,7,Katābhinīhārā hi sammāpaṭipannā māraṃ māraparisaṃ vā abhivijinanti.
  3148. 1073148,195,49,114,128,1,128,10,‘‘ Aṭṭhannampi samūhan’’ ti etena paṭividdhastavipakkhe sekkhāsekkhadhamme dasseti puggalādhiṭṭhānena maggaphaladhammānaṃ pakāsitattā.
  3149. 1073149,195,49,129,137,1,45,4,‘‘ Ariyasaṅghan’’ ti aggadakkhiṇeyyabhāvaṃ dasseti.
  3150. 1073150,195,49,138,157,1,208,17,"Saraṇagamanañca sāvakānaṃ sabbaguṇānaṃ ādi, sapubbabhāgapaṭipadā sekkhā sīlakkhandhādayo majjhe, asekkhā sīlakkhandhādayo pariyosānanti ādimajjhapariyosānakalyāṇā saṅkhepato sabbe ariyasaṅghaguṇā pakāsitā honti. "
  3151. 1073151,195,50,2,27,1,161,16,4. Evaṃ gāthāttayena saṅkhepato sakalaguṇasaṃkittanamukhena ratanattayassa paṇāmaṃ katvā idāni taṃ nipaccakāraṃ yathādhippete payojane pariṇāmento ‘‘ iti me’’ tiādimāha.
  3152. 1073152,195,50,28,33,1,50,4,"Tattha ratijananaṭṭhena ratanaṃ, buddhadhammasaṅghā. "
  3153. 1073153,195,50,34,49,1,117,11,Tesañhi‘‘ itipi so bhagavā’’ tiādinā yathābhūtaguṇe āvajjentassa amatādhigamahetubhūtaṃ anappakaṃ pītipāmojjaṃ uppajjati.
  3154. 1073154,195,50,50,51,1,7,1,Yathāha–
  3155. 1073155,195,51,2,37,1,234,28,"‘ ‘ Yasmiṃ, mahānāma, samaye ariyasāvako tathāgataṃ anussarati, nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti, na dosapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti, na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti, ujugatamevassa tasmiṃ samaye cittaṃ hoti tathāgataṃ ārabbha. "
  3156. 1073156,195,51,38,74,1,146,16,"Ujugatacitto kho pana, mahānāma, ariyasāvako labhati atthavedaṃ, labhati dhammavedaṃ, labhati dhammūpasaṃhitaṃ pāmojjaṃ, pamuditassa pīti jāyatī’’ tiādi( a. ni.6.10;11.11). "
  3157. 1073157,195,52,2,6,1,30,3,Cittīkatādibhāvo vā ratanaṭṭho.
  3158. 1073158,195,52,7,8,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  3159. 1073159,195,53,2,9,1,46,5,"‘ ‘ Cittīkataṃ mahagghañca, atulaṃ dullabhadassanaṃ; "
  3160. 1073160,195,54,2,46,1,44,5,"Anomasattaparibhogaṃ , ratanaṃ tena vuccatī’’ ti.( dī. ni. aṭṭha.2.33; khu. pā. aṭṭha.6.3; su. ni. aṭṭha.226; mahāni. aṭṭha.50)– "
  3161. 1073161,195,55,2,8,1,64,6,Cittīkatabhāvādayo ca anaññasādhāraṇā buddhādīsu eva labbhantīti.
  3162. 1073162,195,56,2,12,1,51,6,Vandanāva vandanāmayaṃ yathā‘‘ dānamayaṃ sīlamayan’’ ti.
  3163. 1073163,195,56,13,22,1,70,8,"Vandanā cettha kāyavācācittehi tiṇṇaṃ ratanānaṃ guṇaninnatā, thomanā vā. "
  3164. 1073164,195,56,23,30,1,62,6,"Pujjabhavaphalanibbattanato puññaṃ, attano santānaṃ punātīti vā. "
  3165. 1073165,195,56,31,33,1,17,1,{Suvihatantarāyo}ti.
  3166. 1073166,195,56,34,36,1,20,2,Suṭṭhu vihatantarāyo.
  3167. 1073167,195,56,37,51,1,149,13,"Etena attano pasādasampattiyā, ratanattayassa ca khettabhāvasampattiyā taṃ puññaṃ atthappakāsanassa upaghātakaupaddavānaṃ vihanane samatthanti dasseti. "
  3168. 1073168,195,56,52,55,1,23,2,{Hutvā}ti pubbakālakiriyā.
  3169. 1073169,195,56,56,66,1,45,6,Tassa‘‘ atthaṃ pakāsayissāmī’’ ti etena sambandho.
  3170. 1073170,195,56,67,74,1,48,5,"{Tassā}ti yaṃ ratanattayavandanāmayaṃ puññaṃ, tassa. "
  3171. 1073171,195,56,75,78,1,19,2,{Ānubhāvenā}ti balena.
  3172. 1073172,195,57,2,35,1,265,23,"5. Evaṃ ratanattayassa nipaccakāre payojanaṃ dassetvā idāni yassā dhammadesanāya atthaṃ saṃvaṇṇetukāmo, tassā tāva guṇābhitthavanavasena upaññāpanatthaṃ‘‘ saṃyuttavaggapaṭimaṇḍitassā’’ tiādi vuttaṃ, devatāsaṃyuttādisaṃyuttehi ceva naḷavaggādivaggehi ca vibhūsitassāti attho. "
  3173. 1073173,195,57,36,53,1,46,8,Tattha ‘‘ saṃyuttan’’ ti‘‘ saṃyogo’’ ti ca atthato ekaṃ.
  3174. 1073174,195,57,54,56,1,15,2,Kesaṃ saṃyuttaṃ?
  3175. 1073175,195,57,57,58,1,13,1,Suttavaggānaṃ.
  3176. 1073176,195,57,59,81,1,171,18,"Yathā hi byañjanasamudāyo padaṃ, evaṃ atthesu ca katāvadhiko padasamudāyo vākyaṃ, vākyasamudāyo suttaṃ, suttasamudāye vaggoti samaññā, tathā suttavaggasamudāye saṃyuttasamaññā. "
  3177. 1073177,195,57,82,86,1,42,4,Saṃyujjantīti ettha suttavaggāti saṃyuttaṃ.
  3178. 1073178,195,57,87,133,1,368,35,"Yadipi avayavavinimutto samudāyo nāma paramatthato natthi, avayave eva taṃtaṃsannivesavisiṭṭhe upādāya padādisamaññā viya suttavaggasamaññā saṃyuttasamaññā āgamasamaññā ca, tathāpi paramatthato avijjamānopi samudāyo buddhiparikappitarūpena vijjamāno viya gayhamāno avayavānaṃ adhiṭṭhānabhāvena voharīyati yathā‘‘ rukkhe sākhā’’ ti, tasmā vuttaṃ‘‘ saṃyuttavaggapaṭimaṇḍitassā’’ ti. "
  3179. 1073179,195,58,2,11,1,55,8,"Nanu saṃyuttavaggo eva āgamo, tassa pana kehi maṇḍananti? "
  3180. 1073180,195,58,12,14,1,17,2,Na codetabbametaṃ.
  3181. 1073181,195,58,15,30,1,112,10,Bhavati hi abhinnepi vatthusmiṃ yathādhippetavisesāvabodhanato bhedakasamudācāro yathā‘‘ silāputtakassa sarīran’’ ti.
  3182. 1073182,195,58,31,54,1,196,19,"Āgamissanti ettha, etena, etasmā vā attatthaparatthādayoti āgamo, ādikalyāṇādiguṇasampattiyā uttamaṭṭhena taṃtaṃabhipatthitasamiddhihetutāya paṇḍitehi varitabbato varo, āgamo ca so varo cāti āgamavaro. "
  3183. 1073183,195,58,55,68,1,87,11,"Āgamasammatehi vā varoti āgamavaro, saṃyutto ca so āgamavaro cāti saṃyuttāgamavaro, tassa. "
  3184. 1073184,195,58,69,79,1,106,9,"Buddhānaṃ anubuddhā buddhānubuddhā, buddhānaṃ saccapaṭivedhaṃ anugamma paṭividdhasaccā aggasāvakādayo ariyā. "
  3185. 1073185,195,58,80,84,1,58,4,Tehi atthasaṃvaṇṇanāguṇasaṃvaṇṇanānaṃ vasena saṃvaṇṇitassa.
  3186. 1073186,195,59,2,11,1,58,8,Atha vā buddhā ca anubuddhā ca {buddhānubuddhā}ti yojetabbaṃ.
  3187. 1073187,195,59,12,29,1,169,16,"Sammāsambuddheneva hi vinayasuttaabhidhammānaṃ pakiṇṇakadesanādivasena yo paṭhamaṃ attho vibhatto, so eva pacchā tesaṃ atthavaṇṇanāvasena saṅgītikārehi saṅgahaṃ āropitoti. "
  3188. 1073188,195,59,30,38,1,66,7,"Ettha ca saṃyuttānaṃ vaggā samūhāti saṃyuttavaggā, sagāthāvaggādayo. "
  3189. 1073189,195,59,39,45,1,63,5,"Tappariyāpannatāya saṃyuttesu vaggā saṃyuttavaggā, naḷavaggādayo. "
  3190. 1073190,195,59,46,49,1,30,3,Saṃyuttāva vaggā saṃyuttavaggā.
  3191. 1073191,195,59,50,61,1,72,7,Tividhepi te ekasesanayena gahetvā vuttaṃ‘‘ saṃyuttavaggapaṭimaṇḍitassā’’ ti.
  3192. 1073192,195,60,2,9,1,60,7,Tattha sagāthāvagge tāva ekādasa saṃyuttāni aṭṭhatiṃsa vaggā.
  3193. 1073193,195,60,10,15,1,48,5,Nidānavagge nava saṃyuttāni ekūnacattālīsa vaggā.
  3194. 1073194,195,60,16,22,1,49,5,Khandhavagge ekādasa saṃyuttāni ekūnasaṭṭhi vaggā.
  3195. 1073195,195,60,23,28,1,48,5,Saḷāyatanavagge nava saṃyuttāni aṭṭhatiṃsa vaggā.
  3196. 1073196,195,60,29,34,1,49,5,Mahāvagge dvādasa saṃyuttāni aṭṭhacattālīsa vaggā.
  3197. 1073197,195,60,35,38,1,41,3,Idamettha saṃyuttantaravaggānaṃ parimāṇaṃ.
  3198. 1073198,195,61,2,7,1,127,4,{Ñāṇappabhedajananassā}ti paṭiccasamuppādakhandhāyatanādikathābahulatāya gambhīrañāṇacariyāvibhāvanato paññāvibhāgasamuppādakassa.
  3199. 1073199,195,61,8,33,1,193,19,"Idha pana‘‘ paññāppabhedajananassā’’ ti svāyamāgamo thomito, saṃvaṇṇanāsu cāyaṃ ācariyassa pakati, yadidaṃ taṃtaṃsaṃvaṇṇanānaṃ ādito tassa tassa saṃvaṇṇetabbassa dhammassa visesaguṇakittanena thomanā. "
  3200. 1073200,195,61,34,59,1,268,18,"Tathā hi sumaṅgalavilāsinīpapañcasūdanīmanorathapūraṇīaṭṭhasālinīādīsu ca yathākkamaṃ‘‘ saddhāvahaguṇassa, paravādamathanassa, dhammakathikapuṅgavānaṃ vicittapaṭibhānajananassa, tassa gambhīrañāṇehi ogāḷhassa abhiṇhaso nānānayavicittassa abhidhammassā’’ tiādinā thomanā katā. "
  3201. 1073201,195,62,2,24,1,116,13,"6. Attho kathīyati etāyāti atthakathā, atthakathāva aṭṭhakathā ttha-kārassa ṭṭha-kāraṃ katvā yathā‘‘ dukkhassa pīḷanaṭṭho’’ ti. "
  3202. 1073202,195,62,25,29,1,32,3,{Ādito}ti ādimhi paṭhamasaṅgītiyaṃ.
  3203. 1073203,195,62,30,42,1,125,10,"Chaḷabhiññatāya paramena cittavasibhāvena samannāgatattā jhānādīsu pañcavidhavasitāsambhāvato ca vasino, therā mahākassapādayo . "
  3204. 1073204,195,62,43,46,1,20,3,Tesaṃ satehi pañcahi.
  3205. 1073205,195,62,47,51,1,18,3,{Yā}ti yā aṭṭhakathā.
  3206. 1073206,195,62,52,71,1,93,13,"{Saṅgītā}ti atthaṃ kathetuṃ yuttaṭṭhāne‘‘ ayaṃ etassa attho, ayaṃ etassa attho’’ ti saṅgahetvā vuttā. "
  3207. 1073207,195,62,72,77,1,59,5,Anusaṅgītā ca yasattherādīhi pacchāpi dutiyatatiyasaṅgītīsu.
  3208. 1073208,195,62,78,83,1,50,5,Iminā attano saṃvaṇṇanāya āgamanavisuddhiṃ dasseti.
  3209. 1073209,195,63,2,23,1,142,14,"7. Sīhassa lānato gahaṇato sīhaḷo, sīhakumāro, tabbaṃsajātatāya tambapaṇṇidīpe khattiyā, tesaṃ nivāsatāya tambapaṇṇidīpassa ca sīhaḷabhāvo veditabbo. "
  3210. 1073210,195,63,24,28,1,26,3,{Ābhatā}ti jambudīpato ānītā.
  3211. 1073211,195,63,29,32,1,13,2,{Athā}ti pacchā.
  3212. 1073212,195,63,33,40,1,82,7,Aparabhāge hi nikāyantaraladdhīhi asaṅkaratthaṃ sīhaḷabhāsāya aṭṭhakathā ṭhapitāti.
  3213. 1073213,195,63,41,51,1,93,10,Tena mūlaṭṭhakathā sabbasādhāraṇā na hotīti idaṃ atthappakāsanaṃ ekantena karaṇīyanti dasseti.
  3214. 1073214,195,63,52,59,1,30,3,Tenevāha‘‘ dīpavāsīnamatthāyā’’ ti.
  3215. 1073215,195,63,60,71,1,97,10,"Ettha dīpavāsīnan ti jambudīpavāsīnaṃ, sīhaḷadīpavāsīnaṃ vā atthāya sīhaḷabhāsāya ṭhapitāti yojanā. "
  3216. 1073216,195,64,2,12,1,47,4,8. {Apanetvā}ti kañcukasadisaṃ sīhaḷabhāsaṃ apanetvā.
  3217. 1073217,195,64,13,16,1,19,2,{Tato}ti aṭṭhakathāto.
  3218. 1073218,195,64,17,21,1,25,4,Ahan ti attānaṃ niddisati.
  3219. 1073219,195,64,22,26,1,33,4,Manoramaṃ bhāsan ti māgadhabhāsaṃ.
  3220. 1073220,195,64,27,32,1,47,5,Sā hi sabhāvaniruttibhūtā paṇḍitamanaṃ ramayati.
  3221. 1073221,195,64,33,45,1,84,7,"Tenevāha‘‘ tantinayānucchavikan’’ ti, pāḷigatiyā anulomikaṃ pāḷichāyānuvidhāyininti attho. "
  3222. 1073222,195,64,46,49,1,47,3,Vigatadosan ti asabhāvaniruttibhāsantararahitaṃ.
  3223. 1073223,195,65,2,11,1,43,4,9. Samayaṃ {avilomento}ti siddhantaṃ avirodhento.
  3224. 1073224,195,65,12,14,1,24,2,Etena atthadosābhāvamāha.
  3225. 1073225,195,65,15,21,1,51,6,Aviruddhattā eva hi theravādāpi idha pakāsīyissanti.
  3226. 1073226,195,65,22,30,1,82,7,"Theravaṃsadīpānan ti thirehi sīlakkhandhādīhi samannāgatattā therā, mahākassapādayo. "
  3227. 1073227,195,65,31,47,1,156,13,"Tehi āgatā ācariyaparamparā theravaṃso, tappariyāpannā hutvā āgamādhigamasampannattā paññāpajjotena tassa samujjalanato theravaṃsadīpā, mahāvihāravāsino, tesaṃ. "
  3228. 1073228,195,65,48,58,1,104,9,"Vividhehi ākārehi nicchīyatīti vinicchayo, gaṇṭhiṭṭhānesu khilamaddanākārena pavattā vimaticchedanī kathā. "
  3229. 1073229,195,65,59,64,1,57,5,Suṭṭhunipuṇo saṇho vinicchayo etesanti sunipuṇavinicchayā.
  3230. 1073230,195,65,65,71,1,59,6,Atha vā vinicchinotīti vinicchayo vuttappakāravisayaṃ ñāṇaṃ.
  3231. 1073231,195,65,72,78,1,50,6,Suṭṭhu nipuṇo cheko vinicchayo etesanti yojetabbaṃ.
  3232. 1073232,195,65,79,94,1,131,13,"Etena mahākassapāditheraparamparāgato, tato eva ca aviparīto saṇho sukhumo mahāvihāravāsīnaṃ vinicchayo, tassa pamāṇabhūtataṃ dasseti. "
  3233. 1073233,195,66,2,12,1,38,5,10. Sujanassa {cā}ti ca -saddo sampiṇḍanattho.
  3234. 1073234,195,66,13,29,1,86,10,"Tena‘‘ na kevalaṃ jambudīpavāsīnameva atthāya , atha kho sādhujanatosanatthañcā’’ ti dasseti. "
  3235. 1073235,195,66,30,45,1,105,11,Tena ca‘‘ tambapaṇṇidīpavāsīnampi atthāyā’’ ti ayamattho siddho hoti uggahaṇādisukaratāya tesampi bahukārattā.
  3236. 1073236,195,66,46,52,1,64,5,"Ciraṭṭhitatthan ti ciraṭṭhitiatthaṃ, cirakālappavattanāyāti attho. "
  3237. 1073237,195,66,53,62,1,124,9,Idañhi atthappakāsanaṃ aviparītapadabyañjanasunikkhepassa atthasunayassa ca upāyabhāvato saddhammassa ciraṭṭhitiyā pavattati.
  3238. 1073238,195,66,63,77,1,104,10,"Vuttañhetaṃ bhagavatā‘‘ dveme, bhikkhave, dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattanti. "
  3239. 1073239,195,66,78,80,1,10,2,Katame dve?
  3240. 1073240,195,66,81,98,1,47,6,Sunikkhittañca padabyañjanaṃ attho ca sunīto’’ ti( a. ni.2.20).
  3241. 1073241,195,67,2,5,1,0,0,11-12.
  3242. 1073242,195,67,6,20,1,87,9,"Yaṃ atthavaṇṇanaṃ kattukāmo, tassā mahattaṃ pariharituṃ‘‘ sāvatthipabhūtīnan’’ tiādi vuttaṃ. "
  3243. 1073243,195,67,21,22,1,8,1,Tenevāha–
  3244. 1073244,195,67,23,40,1,71,11,"‘‘ na idha bhiyyo vitthārakathaṃ karissāmi, na taṃ idha vicārayissāmī’’ ti ca. "
  3245. 1073245,195,67,41,45,1,44,4,Saṅgītīnaṃ dvinnan ti dīghamajjhimanikāyānaṃ.
  3246. 1073246,195,68,2,29,1,117,15,13.‘‘ Na idha bhiyyo vitthārakathaṃ karissāmī’’ ti sāmaññato vuttassa atthassa avassayaṃ dassetuṃ‘‘ suttānaṃ panā’’ tiādi vuttaṃ.
  3247. 1073247,195,69,2,26,1,158,15,"14. Yaṃ aṭṭhakathaṃ kattukāmo, tadekadesabhāvena visuddhimaggo gahetabboti kathikānaṃ upadesaṃ karonto tatta vicāritadhamme uddesavasena dasseti‘‘ sīlakathā’’ tiādinā. "
  3248. 1073248,195,69,27,33,1,63,5,Tattha {sīlakathā}ti cārittavārittādivasena sīlassa vitthārakathā.
  3249. 1073249,195,69,34,39,1,61,4,{Dhutadhammā}ti piṇḍapātikaṅgādayo terasa kilesadhunanakadhammā.
  3250. 1073250,195,69,40,53,1,123,11,"Kammaṭṭhānāni {sabbānī}ti pāḷiyaṃ āgatāni aṭṭhattiṃsa, aṭṭhakathāyaṃ dveti niravasesāni yogakammassa bhāvanāya pavattiṭṭhānāni. "
  3251. 1073251,195,69,54,59,1,63,4,{Cariyāvidhānasahito}ti rāgacariyādīnaṃ sabhāgādividhānena sahito.
  3252. 1073252,195,69,60,67,1,71,6,"Jhānāni cattāri rūpāvacarajjhānāni, samāpattiyo catasso arūpasamāpattiyo. "
  3253. 1073253,195,69,68,75,1,77,6,"Aṭṭhapi vā paṭiladdhamattāni jhānāni, samāpajjanavasibhāvappattiyā samāpattiyo. "
  3254. 1073254,195,69,76,82,1,78,5,"Jhānāni vā rūpārūpāvacarajjhānāni, samāpattiyo phalasamāpattinirodhasamāpattiyo. "
  3255. 1073255,195,70,2,11,1,50,5,15. Lokiyalokuttarabhedā cha abhiññāyo sabbā abhiññāyo.
  3256. 1073256,195,70,12,20,1,104,8,Ñāṇavibhaṅgādīsu āgatanayena ekavidhādinā paññāya saṅkaletvā sampiṇḍetvā nicchayo paññāsaṅkalananicchayo.
  3257. 1073257,195,71,2,18,1,142,10,"16. Paccayadhammānaṃ hetuādīnaṃ paccayuppannadhammānaṃ hetupaccayādibhāvo paccayākāro, tassa desanā paccayākāradesanā, paṭiccasamuppādakathāti attho. "
  3258. 1073258,195,71,19,42,1,185,16,"Sā pana nikāyantaraladdhisaṅkararahitatāya suṭṭhuparisuddhā, ghanavinibbhogassa ca sudukkaratāya nipuṇā saṇhasukhumā, ekattanayādisahitā ca tattha vicāritāti āha‘‘ suparisuddhanipuṇanayā’’ ti. "
  3259. 1073259,195,71,43,48,1,72,5,Paṭisambhidādīsu āgatanayaṃ avisajjetvāva vicāritattā avimuttatantimaggā.
  3260. 1073260,195,72,2,21,1,86,13,"17. Iti pana sabban ti iti -saddo parisamāpane, pana -saddo vacanālaṅkāre, etaṃ sabbanti attho. "
  3261. 1073261,195,72,22,26,1,26,3,{Idhā}ti imissā aṭṭhakathāya.
  3262. 1073262,195,72,27,32,1,49,5,Na taṃ vicārayissāmi punaruttibhāvatoti adhippāyo.
  3263. 1073263,195,73,2,19,1,84,8,18. Idāni tasseva avicāraṇassa ekantakāraṇaṃ niddhārento‘‘ majjhe visuddhimaggo’’ tiādimāha.
  3264. 1073264,195,73,20,41,1,174,16,"Tattha‘‘ majjhe ṭhatvā’’ ti etena majjhaṭṭhabhāvadīpanena visesato catunnaṃ āgamānaṃ sādhāraṇaṭṭhakathā visuddhimaggo, na sumaṅgalavilāsiniādayo viya asādhāraṇaṭṭhakathāti dasseti."
  3265. 1073265,195,73,42,58,1,102,12,‘‘ Visesato’’ ti ca idaṃ vinayābhidhammānampi visuddhimaggo yathārahaṃ atthavaṇṇanā hoti evāti katvā vuttaṃ.
  3266. 1073266,195,74,2,10,1,16,3,19. {Iccevā}ti iti eva.
  3267. 1073267,195,74,11,14,1,24,2,{Tampī}ti visuddhimaggampi.
  3268. 1073268,195,74,15,18,1,27,2,{Etāyā}ti sāratthappakāsiniyā.
  3269. 1073269,195,75,2,62,1,331,33,"Ettha ca‘‘ sīhaḷadīpaṃ ābhatā’’ tiādinā aṭṭhakathākaraṇassa nimittaṃ dasseti,‘‘ dīpavāsīnamatthāya sujanassa ca tuṭṭhatthaṃ ciraṭṭhitatthañca dhammassā’’ ti etehi payojanaṃ,‘‘ saṃyuttāgamavarassa atthaṃ pakāsayissāmī’’ ti etena piṇḍatthaṃ,‘‘ apanetvāna tatohaṃ sīhaḷabhāsan’’ tiādinā‘‘ sāvatthipabhūtīnan’’ tiādinā‘‘ sīlakathā’’ tiādinā ca karaṇappakāraṃ. "
  3270. 1073270,195,75,63,73,1,95,10,Heṭṭhimanikāyesu visuddhimagge ca vicāritānaṃ atthānaṃ avicāraṇampi hi idha karaṇappakāro evāti.
  3271. 1073271,195,76,2,4,1,33,2,Ganthārambhakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  3272. 1073272,195,77,1,4,1,15,1,1. Devatāsaṃyuttaṃ
  3273. 1073273,195,78,2,4,1,9,2,1 . Naḷavaggo
  3274. 1073274,195,79,2,4,1,22,2,1 . Oghataraṇasuttavaṇṇanā
  3275. 1073275,195,80,2,22,1,174,14,Vibhāgavantānaṃ sabhāvavibhāvanaṃ vibhāgadassanavaseneva hotīti paṭhamaṃ tāva saṃyuttavaggasuttādivasena saṃyuttāgamassa vibhāgaṃ dassetuṃ‘‘ tattha saṃyuttāgamo nāmā’’ tiādimāha.
  3276. 1073276,195,80,23,28,1,26,4,Tattha {tatthā}ti yaṃ vuttaṃ–
  3277. 1073277,195,80,29,40,1,57,6,"‘‘ saṃyuttāgamavarassa atthaṃ pakāsayissāmī’’ ti, tasmiṃ vacane. "
  3278. 1073278,195,80,41,60,1,107,13,"{Tatthā}ti vā‘‘ etāya aṭṭhakathāya vijānātha saṃyuttanissitaṃ atthan’’ ti ettha yaṃ saṃyuttaggahaṇaṃ kataṃ, tattha. "
  3279. 1073279,195,80,61,65,1,31,4,Pañca vaggā etassāti pañcavaggo.
  3280. 1073280,195,80,66,71,1,37,4,"Avayavena viggaho, samudāyo samāsattho. "
  3281. 1073281,195,81,2,25,1,176,18,"Idāni taṃ ādito paṭṭhāya saṃvaṇṇetukāmo attano saṃvaṇṇanāya tassa paṭhamamahāsaṅgītiyaṃ nikkhittānukkameneva pavattabhāvaṃ dassetuṃ,‘‘ tassa vaggesu sagāthāvaggo ādī’’ tiādi vuttaṃ. "
  3282. 1073282,195,81,26,46,1,181,19,"Tattha yathāpaccayaṃ tattha tattha desitattā paññattattā ca vippakiṇṇānaṃ dhammavinayānaṃ saṅgahetvā gāyanaṃ kathanaṃ saṅgīti, mahāvisayattā pūjaniyattā ca mahatī saṅgīti mahāsaṅgīti. "
  3283. 1073283,195,81,47,57,1,111,8,"Paṭhamā mahāsaṅgīti paṭhamamahāsaṅgīti, tassā pavattitakālo paṭhamamahāsaṅgītikālo, tasmiṃ paṭhamamahāsaṅgītikāle. "
  3284. 1073284,195,82,2,10,1,76,8,Nidadāti desanaṃ desakālādivasena aviditaṃ viditaṃ katvā nidassetīti nidānaṃ.
  3285. 1073285,195,82,11,53,1,179,21,"Yo loke ganthassa upogghātoti vuccati, svāyamettha‘‘ evaṃ me sutan’’ tiādiko gantho veditabbo, na pana‘‘ sanidānāhaṃ, bhikkhave, dhammaṃ desemī’’ tiādīsu( a. ni.3.126) viya attajjhāsayādidesanuppattihetu. "
  3286. 1073286,195,82,54,55,1,8,1,Tenevāha–
  3287. 1073287,195,82,56,69,1,83,9,‘‘ evaṃ me sutanti-ādikaṃ āyasmatā ānandena paṭhamamahāsaṅgītikāle vuttaṃ nidānamādī’’ ti.
  3288. 1073288,195,82,70,99,1,234,22,"Kāmañcettha yassaṃ paṭhamamahāsaṅgītiyaṃ nikkhittānukkamena saṃvaṇṇanaṃ kattukāmo, sā vitthārato vattabbā, sumaṅgalavilāsiniyaṃ pana attanā vitthāritattā tattheva gahetabbāti imissā saṃvaṇṇanāya mahattaṃ pariharanto‘‘ sā panesā’’ tiādimāha. "
  3289. 1073289,195,83,2,23,1,115,13,1. Evaṃ bāhiranidāne vattabbaṃ atidisitvā idāni abbhantaranidānaṃ ādito paṭṭhāya saṃvaṇṇetuṃ‘‘ yaṃ panetan’’ tiādi vuttaṃ.
  3290. 1073290,195,83,24,51,1,201,21,"Tattha yasmā saṃvaṇṇanaṃ karontena saṃvaṇṇetabbe dhamme padavibhāgaṃ padatthañca dassetvā tato paraṃ piṇḍatthādidassanavasena saṃvaṇṇanā kātabbā, tasmā padāni tāva dassento ‘‘ evanti nipātapadan’’ tiādimāha. "
  3291. 1073291,195,83,52,60,1,50,6,"Tattha {padavibhāgo}ti padānaṃ viseso, na padaviggaho. "
  3292. 1073292,195,83,61,68,1,44,7,Atha vā padāni ca padavibhāgo ca padavibhāgo.
  3293. 1073293,195,83,69,81,1,114,11,Padaviggaho ca padavibhāgo ca {padavibhāgo}ti vā ekasesavasena padapadaviggahā padavibhāgasaddena vuttāti veditabbaṃ.
  3294. 1073294,195,83,82,94,1,74,8,Tattha padaviggaho‘‘ jetassa vanaṃ jetavanan’’ tiādinā samāsapadesu daṭṭhabbo.
  3295. 1073295,195,84,2,5,1,20,2,{Atthato}ti padatthato.
  3296. 1073296,195,84,6,20,1,94,10,Taṃ pana padatthaṃ atthuddhārakkamena paṭhamaṃ evaṃsaddassa dassento‘‘ evaṃsaddo tāvā’’ tiādimāha.
  3297. 1073297,195,84,21,29,1,84,7,{Avadhāraṇādī}ti ettha ādi -saddena idamatthapucchāparimāṇādiatthānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  3298. 1073298,195,84,30,58,1,99,12,"Tathā hi‘‘ evaṃgatāni puthusippāyatanāni( dī. ni.1.163,165), evaṃvidho evamākāro’’ ti ca ādīsu idaṃ-saddassa atthe evaṃ-saddo. "
  3299. 1073299,195,84,59,66,1,51,6,"Gata-saddo hi pakārapariyāyo, tathā vidhākāra-saddo ca. "
  3300. 1073300,195,84,67,73,1,54,6,Tathā hi gatavidhaākārasadde lokiyā pakāratthe vadanti.
  3301. 1073301,195,84,74,94,1,172,17,"‘‘ Evaṃ su te sunhātā suvilittā kappitakesamassū āmuttamālābharaṇā odātavatthavasanā pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgībhūtā paricārenti, seyyathāpi tvaṃ etarahi sācariyakoti. "
  3302. 1073302,195,84,95,140,1,96,13,"No hidaṃ, bho gotamā’’ tiādīsu( dī. ni.1.286) pucchāyaṃ,‘‘ evaṃ lahuparivattaṃ( a. ni.1.48), evamāyupariyanto’’ ti( pārā.12) ca ādīsu parimāṇe. "
  3303. 1073303,195,85,2,23,1,137,16,"Nanu ca‘‘ evaṃ su te sunhātā suvilittā, evamāyupariyanto’’ ti ettha evaṃ-saddena pucchanākāraparimāṇākārānaṃ vuttattā ākārattho eva evaṃ-saddoti? "
  3304. 1073304,195,85,24,27,1,19,2,"Na, visesasabbhāvato. "
  3305. 1073305,195,85,28,46,1,104,12,"Ākāramattavācako hi evaṃ-saddo, ākāratthoti adhippeto yathā‘‘ evaṃ byākho’’ tiādīsu, na pana ākāravisesavācako. "
  3306. 1073306,195,85,47,69,1,80,10,"Evañca katvā,‘‘ evaṃ jātena maccenā’’ tiādīni( dha. pa.53) upamādīsu udāharaṇāni upapannāni honti. "
  3307. 1073307,195,85,70,89,1,28,6,Tathā hi‘‘ yathāpi… pe… bahun’’ ti( dha. pa.53)?
  3308. 1073308,195,85,90,138,1,461,36,"Ettha puppharāsiṭṭhāniyato manussūpapattisappurisūpanissaya-saddhammassavana- yonisomanasikāra-bhogasampattiādidānādipuññakiriyahetusamudāyato sobhāsugandhatādiguṇayogato mālāguḷasadisiyo pahūtā puññakiriyā maritabbasabhāvatāya maccena sattena kattabbāti jotitattā puppharāsimālāguḷāva upamā, tesaṃ upamākāro yathā-saddena aniyamato vuttoti‘‘ evaṃ-saddo upamākāranigamanattho’’ ti vatthuṃ yuttaṃ, so pana upamākāro niyamiyamāno atthato upamāva hotīti āha‘‘ upamāyaṃ āgato’’ ti. "
  3309. 1073309,195,85,139,173,1,176,22,"Tathā‘‘ evaṃ iminā ākārena abhikkamitabban’’ tiādinā upadisiyamānāya samaṇasāruppāya ākappasampattiyā yo tattha upadisanākāro, so atthato upadeso evāti vuttaṃ,‘‘ evaṃ te… pe… upadese’’ ti. "
  3310. 1073310,195,85,174,198,1,181,19,"Tathā‘‘ evametaṃ bhagavā, evametaṃ sugatā’’ ti ettha ca bhagavatā yathāvuttamatthaṃ aviparītato jānantehi kataṃ tattha saṃvijjamānaguṇānaṃ pakārehi haṃsanaṃ udaggatākaraṇaṃ sampahaṃsanaṃ. "
  3311. 1073311,195,85,199,203,1,39,4,Yo tattha sampahaṃsanākāroti yojetabbaṃ.
  3312. 1073312,195,86,2,17,1,145,14,"Evamevaṃ panāyan ti ettha garahaṇākāroti yojetabbaṃ, so ca garahaṇākāro vasalīti-ādikhuṃsanasaddasannidhānato idha evaṃ-saddena pakāsitoti viññāyati. "
  3313. 1073313,195,86,18,28,1,104,9,"Yathā cettha, evaṃ upamākārādayopi upamādivasena vuttānaṃ puppharāsiādisaddānaṃ sannidhānatoti daṭṭhabbaṃ. "
  3314. 1073314,195,86,29,52,1,181,18,"Evaṃ, bhanteti pana dhammassa sādhukaṃ savanamanasikāre sanniyojitehi bhikkhūhi attano tattha ṭhitabhāvassa paṭijānanavasena vuttattā ettha evaṃ-saddo‘‘ vacanasampaṭicchanattho’’ ti vutto. "
  3315. 1073315,195,86,53,67,1,59,9,"Tena evaṃ, {bhante}ti sādhu, bhante, suṭṭhu, bhanteti vuttaṃ hoti. "
  3316. 1073316,195,86,68,94,1,149,19,"Evañca {vadehī}ti yathāhaṃ vadāmi, evaṃ samaṇaṃ ānandaṃ vadehīti yo evaṃ vadanākāro idāni vattabbo, so evaṃ-saddena nidassīyatīti‘‘ nidassanattho’’ ti vuttoti. "
  3317. 1073317,195,86,95,134,1,255,29,"Evaṃ {no}ti etthāpi nesaṃ yathāvuttadhammānaṃ ahitadukkhāvahabhāve sanniṭṭhānajananatthaṃ anumatigahaṇavasena‘‘ saṃvattanti vā no vā, kathaṃ vo ettha hotī’’ ti pucchāya katāya‘‘ evaṃ no ettha hotī’’ ti vuttattā tadākārasanniṭṭhānaṃ evaṃ-saddena vibhāvitanti viññāyati. "
  3318. 1073318,195,86,135,146,1,94,11,So pana tesaṃ dhammānaṃ ahitāya dukkhāya saṃvattanākāro niyamiyamāno avadhāraṇattho hotīti āha–
  3319. 1073319,195,86,147,157,1,39,6,‘‘ evaṃ no ettha hotītiādīsu avadhāraṇe’’ ti.
  3320. 1073320,195,87,2,12,1,167,9,"Nānānayanipuṇan ti ekattanānattaabyāpāraevaṃdhammatāsaṅkhātā, nandiyāvaṭṭatipukkhalasīhavikkīḷitaaṅkusadisālocanasaṅkhātā vā ādhārādibhedavasena nānāvidhā nayā nānānayā. "
  3321. 1073321,195,87,13,37,1,305,22,"Nayā vā pāḷigatiyo tā ca paññattianupaññattiādivasena saṃkilesabhāgiyādilokiyāditadubhayavomissakādivasena kusalādivasena khandhādivasena saṅgahādivasena samayavimuttādivasena ṭhapanādivasena kusalamūlādivasena tikappaṭṭhānādivasena ca nānappakārāti nānānayā, tehi nipuṇaṃ saṇhaṃ sukhumanti nānānayanipuṇaṃ. "
  3322. 1073322,195,87,38,57,1,162,16,"Āsayova ajjhāsayo, te ca sassatādibhedena tattha ca apparajakkhatādibhedena aneke, attajjhāsayādayo eva vā samuṭṭhānaṃ uppattihetu etassāti anekajjhāsayasamuṭṭhānaṃ . "
  3323. 1073323,195,87,58,74,1,248,15,"Atthabyañjanasampannan ti atthabyañjanaparipuṇṇaṃ upanetabbābhāvato, saṅkāsanapakāsanavivaraṇavibhajanauttānīkaraṇapaññattivasena chahi atthapadehi akkharapadabyañjanākāraniruttiniddesavasena chahi byañjanapadehi ca samannāgatanti vā attho daṭṭhabbo. "
  3324. 1073324,195,88,2,37,1,122,10,Vividhapāṭihāriyan ti ettha pāṭihāriyapadassa vacanatthaṃ( udā. aṭṭha.1; itivu. aṭṭha. nidānavaṇṇanā; dha. sa. mūlaṭī.2)‘‘ paṭipakkhaharaṇato rāgādikilesāpanayanato pāṭihāriyan’’ ti vadanti.
  3325. 1073325,195,88,38,69,1,220,25,"Bhagavato pana paṭipakkhā rāgādayo na santi ye haritabbā, puthujjanānampi vigatūpakkilese aṭṭhaguṇasamannāgate citte hatapaṭipakkhe iddhividhaṃ pavattati, tasmā tattha pavattavohārena ca na sakkā idha‘‘ pāṭihāriyan’’ ti vattuṃ. "
  3326. 1073326,195,88,70,92,1,126,16,"Sace pana mahākāruṇikassa bhagavato veneyyagatā ca kilesā paṭipakkhā, tesaṃ haraṇato‘‘ pāṭihāriyan’’ ti vuttaṃ, evaṃ sati yuttametaṃ. "
  3327. 1073327,195,88,93,105,1,80,11,"Atha vā bhagavato ca sāsanassa ca paṭipakkhā titthiyā, tesaṃ haraṇato pāṭihāriyaṃ. "
  3328. 1073328,195,88,106,116,1,106,10,Te hi diṭṭhiharaṇavasena diṭṭhippakāsane asamatthabhāvena ca iddhiādesanānusāsanīhi haritā apanītā hontīti.
  3329. 1073329,195,88,117,195,1,499,51,"{Paṭī}ti vā ayaṃ saddo‘‘ pacchā’’ ti etassa atthaṃ bodheti‘‘ tasmiṃ paṭipaviṭṭhamhi, añño āgañchi brāhmaṇo’’ tiādīsu( su. ni.985; cūḷani. vatthugāthā4) viya, tasmā samāhite citte vigatūpakkilese katakiccena pacchāharitabbaṃ pavattetabbanti paṭihāriyaṃ, attano vā upakkilesesu catutthajjhānamaggehi haritesu pacchā haraṇaṃ paṭihāriyaṃ, iddhiādesanānusāsaniyo ca vigatūpakkilesena katakiccena ca sattahitatthaṃ puna pavattetabbā, haritesu ca attano upattilesesu parasattānaṃ upakkilesaharaṇāni hontīti paṭihāriyāni bhavanti, paṭihāriyameva pāṭihāriyaṃ. "
  3330. 1073330,195,88,196,204,1,79,8,Paṭihāriye vā iddhiādesanānusāsanisamudāye bhavaṃ ekekaṃ pāṭihāriyan ti vuccati.
  3331. 1073331,195,88,205,223,1,123,15,"Paṭihāriyaṃ vā catutthajjhānaṃ maggo ca paṭipakkhaharaṇato, tattha jātaṃ, tasmiṃ vā nimittabhūte, tato vā āgatanti pāṭihāriyaṃ. "
  3332. 1073332,195,88,224,241,1,116,12,Tassa pana iddhiādibhedena visayabhedena ca bahuvidhassa bhagavato desanāyaṃ labbhamānattā āha‘‘ vividhapāṭihāriyan’’ ti.
  3333. 1073333,195,89,2,16,1,92,12,"Na {aññathā}ti bhagavato sammukhā sutākārato na aññathāti attho, na pana bhagavato desitākārato. "
  3334. 1073334,195,89,17,21,1,36,4,Acinteyyānubhāvā hi bhagavato desanā.
  3335. 1073335,195,89,22,43,1,156,16,"Evañca katvā‘‘ sabbappakārena ko samattho viññātun’’ ti idaṃ vacanaṃ samatthitaṃ bhavati, dhāraṇabaladassanañca na virujjhati sutākāraavirajjhanassa adhippetattā. "
  3336. 1073336,195,89,44,50,1,62,6,Na hettha atthantaratāparihāro dvinnampi atthānaṃ ekavisayattā.
  3337. 1073337,195,89,51,61,1,90,10,Itarathā thero bhagavato desanāya sabbathā paṭiggahaṇe samattho asamattho cāti āpajjeyyāti.
  3338. 1073338,195,90,2,43,1,236,30,"‘ ‘ Yo paro na hoti, so attā’’ ti evaṃ vuttāya niyakajjhattasaṅkhātāya sasantatiyā vattanato tividhopi me-saddo kiñcāpi ekasmiṃ eva atthe dissati, karaṇasampadānasāminiddesavasena pana vijjamānaṃ bhedaṃ sandhāyāha,‘‘ me-saddo tīsu atthesu dissatī’’ ti. "
  3339. 1073339,195,91,2,33,1,225,26,"Kiñcāpi upasaggo kiriyaṃ viseseti, jotakabhāvato pana satipi tasmiṃ suta-saddo eva taṃ taṃ attaṃ vadatīti anupasaggassa suta-saddassa atthuddhāre saupasaggassa gahaṇaṃ na virujjhatīti dassento‘‘ saupasaggo anupasaggo cā’’ tiādimāha. "
  3340. 1073340,195,91,34,37,1,19,2,{Assā}ti suta-saddassa.
  3341. 1073341,195,91,38,53,1,98,11,Kammabhāvasādhanāni idha sutasadde sambhavantīti vuttaṃ‘‘ upadhāritanti vā upadhāraṇanti vā attho’’ ti.
  3342. 1073342,195,91,54,65,1,74,9,"Mayāti atthe {satī}ti yadā me-saddassa kattuvasena karaṇaniddeso, tadāti attho. "
  3343. 1073343,195,91,66,75,1,57,7,"Mamāti atthe {satī}ti yadā sambandhavasena sāminiddeso, tadā. "
  3344. 1073344,195,92,2,15,1,129,9,Suta-saddasannidhāne payuttena evaṃ-saddena savanakiriyājotakena bhavitabbanti vuttaṃ‘‘ evanti sotaviññāṇādiviññāṇakiccanidassanan’’ ti.
  3345. 1073345,195,92,16,24,1,113,8,Ādi -saddena sampaṭicchanādīnaṃ pañcadvārikaviññāṇānaṃ tadabhinīhaṭānañca manodvārikaviññāṇānaṃ gahaṇaṃ veditabbaṃ.
  3346. 1073346,195,92,25,45,1,121,12,Sabbesampi vākyānaṃ evakāratthasahitattā‘‘ sutan’’ ti etassa sutamevāti ayamattho labbhatīti āha‘‘ assavanabhāvapaṭikkhepato’’ ti.
  3347. 1073347,195,92,46,50,1,39,4,Etena avadhāraṇena nirāsaṅkataṃ dasseti.
  3348. 1073348,195,92,51,68,1,106,12,"Yathā ca sutaṃ sutamevāti niyametabbaṃ, taṃ sammā sutaṃ hotīti āha‘‘ anūnānadhikāviparītaggahaṇanidassanan’’ ti. "
  3349. 1073349,195,92,69,89,1,136,15,Atha vā saddantaratthāpohanavasena saddo atthaṃ vadatīti sutanti asutaṃ na hotīti ayametassa atthoti vuttaṃ‘‘ assavanabhāvapaṭikkhepato’’ ti.
  3350. 1073350,195,92,90,93,1,33,3,Iminā diṭṭhādivinivattanaṃ karoti.
  3351. 1073351,195,93,2,22,1,104,16,"Idaṃ vuttaṃ hoti– na idaṃ mayā diṭṭhaṃ, na sayambhūñāṇena sacchikataṃ, atha kho sutaṃ, tañca kho sammadevāti. "
  3352. 1073352,195,93,23,30,1,49,3,Tenevāha‘‘ anūnānadhikāviparītaggahaṇanidassanan’’ ti.
  3353. 1073353,195,93,31,46,1,126,11,Avadhāraṇatthe vā evaṃ-sadde ayamatthayojanā karīyatīti tadapekkhassa suta-saddassa ayamattho vutto‘‘ assavanabhāvapaṭikkhepato’’ ti.
  3354. 1073354,195,93,47,54,1,49,3,Tenevāha‘‘ anūnānadhikāviparītaggahaṇanidassanan’’ ti.
  3355. 1073355,195,93,55,65,1,49,6,Savanasaddo cettha kammattho veditabbo‘‘ suyyatī’’ ti.
  3356. 1073356,195,94,2,21,1,141,15,Evaṃ savanahetusavanavisesavasena padattayassa ekena pakārena atthayojanaṃ dassetvā idāni pakārantarehi taṃ dassetuṃ‘‘ tathā evan’’ tiādi vuttaṃ.
  3357. 1073357,195,94,22,35,1,95,10,"Tattha {tassā}ti yā sā bhagavato sammukhā dhammassavanākārena pavattā manodvāraviññāṇavīthi, tassā. "
  3358. 1073358,195,94,36,42,1,48,6,Sā hi nānappakārena ārammaṇe pavattetuṃ samatthā.
  3359. 1073359,195,94,43,52,1,36,5,Tathā ca vuttaṃ‘‘ sotadvārānusārenā’’ ti.
  3360. 1073360,195,94,53,59,1,78,5,{Nānappakārenā}ti vakkhamānānaṃ anekavihitānaṃ byañjanatthaggahaṇānaṃ nānākārena.
  3361. 1073361,195,94,60,67,1,57,7,Etena imissā yojanāya ākārattho evaṃ-saddo gahitoti dīpeti.
  3362. 1073362,195,94,68,72,1,52,4,Pavattibhāvappakāsanan ti pavattiyā atthitāpakāsanaṃ.
  3363. 1073363,195,94,73,90,1,144,15,"Sutanti dhammappakāsanan ti yasmiṃ ārammaṇe vuttappakārā viññāṇavīthi nānappakārena pavattā, tassa dhammattā vuttaṃ, na suta-saddassa dhammatthattā. "
  3364. 1073364,195,94,91,100,1,50,5,Vuttassevatthassa pākaṭīkaraṇaṃ‘‘ ayaṃ hetthā’’ tiādi.
  3365. 1073365,195,94,101,110,1,66,6,"Tattha {viññāṇavīthiyā}ti karaṇatthe karaṇavacanaṃ, {mayā}ti kattuatthe. "
  3366. 1073366,195,95,2,11,1,117,9,Evanti niddisitabbappakāsanan ti nidassanatthamevaṃ saddaṃ gahetvā vuttaṃ nidassetabbassa niddisitabbattābhāvābhāvato.
  3367. 1073367,195,95,12,18,1,56,6,Tena evaṃ-saddena sakalampi suttaṃ paccāmaṭṭhanti dasseti.
  3368. 1073368,195,95,19,35,1,151,12,Suta-saddassa kiriyāsaddattā savanakiriyāya ca sādhāraṇaviññāṇappabandhapaṭibaddhattā tattha ca puggalavohāroti vuttaṃ‘‘ sutanti puggalakiccappakāsanan’’ ti.
  3369. 1073369,195,95,36,42,1,65,6,Na hi puggalavohārarahite dhammappabandhe savanakiriyā labbhatīti.
  3370. 1073370,195,96,2,13,1,113,10,Yassa {cittasantānassā}tiādipi ākāratthameva evaṃ-saddaṃ gahetvā purimayojanāya aññathā atthayojanaṃ dassetuṃ vuttaṃ.
  3371. 1073371,195,96,14,24,1,87,8,Tattha {ākārapaññattī}ti upādāpaññatti eva dhammānaṃ pavattiākārupādānavasena tathā vuttā.
  3372. 1073372,195,96,25,35,1,120,9,Sutanti {visayaniddeso}ti sotabbabhūto dhammo savanakiriyākattupuggalassa savanakiriyāvasena pavattiṭṭhānanti katvā vuttaṃ.
  3373. 1073373,195,96,36,56,1,191,16,Cittasantānavinimuttassa paramatthato kassaci kattu abhāvepi saddavohārena buddhiparikappitabhedavacanicchāya cittasantānato aññaṃ viya taṃsamaṅgiṃ katvā vuttaṃ‘‘ cittasantānena taṃsamaṅgīno’’ ti.
  3374. 1073374,195,96,57,82,1,230,20,"Savanakiriyāvisayopi sotabbadhammo savanakiriyāvasena pavattacittasantānassa idha paramatthato kattubhāvato, savanavasena cittappavattiyā eva vā savanakiriyābhāvato taṃkiriyākattu ca visayo hotīti vuttaṃ‘‘ taṃsamaṅgīno kattuvisaye’’ ti. "
  3375. 1073375,195,96,83,94,1,70,7,Sutākārassa ca therassa sammānicchitabhāvato āha‘‘ gahaṇasanniṭṭhānan’’ ti.
  3376. 1073376,195,96,95,103,1,77,8,Etena vā avadhāraṇatthaṃ evaṃ-saddaṃ gahetvā ayamatthayojanā katāti daṭṭhabbaṃ.
  3377. 1073377,195,97,2,26,1,264,19,"Pubbe sutānaṃ nānāvihitānaṃ suttasaṅkhātānaṃ atthabyañjanānaṃ upadhāritarūpassa ākārassa nidassanassa, avadhāraṇassa vā pakāsanasabhāvo evaṃ-saddoti tadākārādiupadhāraṇassa puggalapaññattiyā upādānabhūtadhammappabandhabyāpāratāya vuttaṃ‘‘ evanti puggalakiccaniddeso’’ ti. "
  3378. 1073378,195,97,27,43,1,121,11,Savanakiriyā pana puggalavādinopi viññāṇanirapekkhā natthīti visesato viññāṇabyāpāroti āha ‘‘ sutanti viññāṇakiccaniddeso’’ ti.
  3379. 1073379,195,97,44,61,1,136,12,{Me}ti saddappavattiyā ekanteneva sattavisayattā viññāṇakiccassa ca tattheva samodahitabbato‘‘ meti ubhayakiccayuttapuggalaniddeso’’ ti vuttaṃ.
  3380. 1073380,195,97,62,70,1,159,8,Avijjamānapaññattivijjamānapaññattisabhāvā yathākkamaṃ evaṃ-saddasuta-saddānaṃ atthāti te tathārūpa-paññatti-upādānabhūta-dhammappabandhabyāpārabhāvena dassento āha–
  3381. 1073381,195,97,71,81,1,57,5,"‘‘ evanti puggalakiccaniddeso, sutanti viññāṇakiccaniddeso’’ ti. "
  3382. 1073382,195,97,82,94,1,239,12,Ettha ca karaṇakiriyākattukamma-visesappakāsanavasena puggalabyāpāravisaya-puggalabyāpāranidassanavasena gahaṇākāragāhakatabbisayavisesaniddesavasena kattukaraṇabyāpāra-kattuniddesavasena ca dutiyādayo catasso atthayojanā dassitāti daṭṭhabbaṃ.
  3383. 1073383,195,98,2,32,1,228,22,Sabbassapi saddādhigamanīyassa atthassa paññattimukheneva paṭipajjitabbattā sabbapaññattīnañca vijjamānādivasena chasu paññattibhedesu antogadhattā tesu‘‘ evan’’ tiādīnaṃ paññattīnaṃ sarūpaṃ niddhārento āha‘‘ evanti ca meti cā’’ tiādi.
  3384. 1073384,195,98,33,53,1,165,15,Tattha evanti ca meti ca vuccamānassa atthassa ākārādino dhammānaṃ asalakkhaṇabhāvato avijjamānapaññattibhāvoti āha‘‘ saccikaṭṭhaparamatthavasena avijjamānapaññattī’’ ti.
  3385. 1073385,195,98,54,58,1,62,3,Tattha {saccikaṭṭhaparamatthavasenā}ti bhūtatthauttamatthavasena.
  3386. 1073386,195,98,59,93,1,231,29,"Idaṃ vuttaṃ hoti– yo māyāmarīciādayo viya abhūtattho, anussavādīhi gahetabbo viya anuttamattho ca na hoti, so rūpasaddādisabhāvo, ruppanānubhavanādisabhāvo vā attho saccikaṭṭho paramattho cāti vuccati, na tathā evaṃ meti padānaṃ atthoti. "
  3387. 1073387,195,98,94,104,1,57,6,Etamevatthaṃ pākaṭataraṃ kātuṃ‘‘ kiñhetthatan’’ tiādi vuttaṃ.
  3388. 1073388,195,98,105,115,1,57,6,Sutanti pana saddāyatanaṃ sandhāyāha‘‘ vijjamānapaññattī’’ ti.
  3389. 1073389,195,98,116,129,1,53,9,Teneva hi‘‘ yañhi taṃ ettha sotena upaladdhan’’ ti vuttaṃ.
  3390. 1073390,195,98,130,137,1,75,7,Sotadvārānusārena upaladdhanti pana vutte atthabyañjanādi sabbaṃ labbhatīti.
  3391. 1073391,195,98,138,157,1,171,17,"Taṃ taṃ upādāya {vattabbato}ti sotapathamāgate dhamme upādāya tesaṃ upadhāritākārādino paccāmasanavasena evanti, sasantatipariyāpanne khandhe upādāya meti vattabbattāti attho. "
  3392. 1073392,195,98,158,183,1,179,17,Diṭṭhādisabhāvarahite saddāyatane pavattamānopi sutavohāro‘‘ dutiyaṃ tatiyan’’ tiādiko viya paṭhamādīni diṭṭhamutaviññāte apekkhitvā pavattoti āha‘‘ diṭṭhādīni upanidhāya vattabbato’’ ti.
  3393. 1073393,195,98,184,190,1,46,6,Asutaṃ na hotīti hi sutanti pakāsitoyamatthoti.
  3394. 1073394,195,99,2,17,1,92,11,Attanā paṭividdhā suttassa pakāravisesā evanti therena paccāmaṭṭhāti āha‘‘ asammohaṃ dīpetī’’ ti.
  3395. 1073395,195,99,18,27,1,106,8,Nānappakārapaṭivedhasamattho {hotī}ti etena vakkhamānassa suttassa nānappakārataṃ duppaṭivijjhatañca dasseti.
  3396. 1073396,195,99,28,36,1,70,7,Sutassa asammosaṃ {dīpetī}ti sutākārassa yāthāvato dassiyamānattā vuttaṃ.
  3397. 1073397,195,99,37,47,1,88,7,"{Asammohenā}ti sammohābhāvena, paññāya eva vā savanakālasambhūtāya taduttarakālapaññāsiddhi . "
  3398. 1073398,195,99,48,53,1,35,4,Evaṃ {asammosenā}ti etthāpi vattabbaṃ.
  3399. 1073399,195,99,54,78,1,192,19,"Byañjanānaṃ paṭivijjhitabbo ākāro nātigambhīro yathāsutadhāraṇameva tattha karaṇīyanti satiyā byāpāro adhiko, paññā tattha guṇībhūtāti vuttaṃ‘‘ paññāpubbaṅgamāyā’’ tiādi paññāya pubbaṅgamāti katvā. "
  3400. 1073400,195,99,79,89,1,58,6,Pubbaṅgamatā cettha padhānatā‘‘ manopubbaṅgamā’’ tiādīsu viya.
  3401. 1073401,195,99,90,112,1,196,20,"Pubbaṅgamatāya vā cakkhuviññāṇādīsu āvajjanādīnaṃ viya appadhānatte paññā pubbaṅgamā etissāti ayampi attho yujjati, evaṃ sati {pubbaṅgamāyā}ti etthāpi vuttavipariyāyena yathāsambhavaṃ attho veditabbo. "
  3402. 1073402,195,99,113,130,1,235,13,"{Atthabyañjanasampannassā}ti atthabyañjanaparipuṇṇassa , saṅkāsana-pakāsana-vivaraṇa-vibhajana-uttānīkaraṇapaññattivasena chahi atthapadehi, akkharapadabyañjanākāraniruttiniddesavasena chahi byañjanapadehi ca samannāgatassāti vā attho daṭṭhabbo. "
  3403. 1073403,195,100,2,10,1,121,8,Yoniso manasikāraṃ dīpeti evaṃ-saddena vuccamānānaṃ ākāranidassanāvadhāraṇatthānaṃ aviparītasaddhammavisayattāti adhippāyo.
  3404. 1073404,195,100,11,31,1,170,15,Avikkhepaṃ {dīpetī}ti‘‘ oghataraṇasuttaṃ kattha bhāsitan’’ tiādipucchāvasena pakaraṇappavattassa vakkhamānassa suttassa savanaṃ samādhānamantarena na sambhavatīti katvā vuttaṃ.
  3405. 1073405,195,100,32,37,1,61,4,{Vikkhittacittassā}tiādi tassevatthassa samatthanavasena vuttaṃ.
  3406. 1073406,195,100,38,41,1,57,2,{Sabbasampattiyā}ti atthabyañjanadesaka-payojanādisampattiyā.
  3407. 1073407,195,100,42,71,1,386,27,"Aviparītasaddhammavisayehi viya ākāranidassanāvadhāraṇatthehi yonisomanasikārassa, saddhammassavanena viya ca avikkhepassa yathā yonisomanasikārena phalabhūtena attasammāpaṇidhipubbekatapuññatānaṃ siddhi vuttā tadavinābhāvato, evaṃ avikkhepeneva phalabhūtena kāraṇabhūtānaṃ saddhammassavanasappurisūpanissayānaṃ siddhi dassetabbā siyā assutavato sappurisūpanissayarahitassa ca tadabhāvato."
  3408. 1073408,195,100,72,90,1,152,14,‘‘ Na hi vikkhittacitto’’ tiādinā samatthanavacanena pana avikkhepena kāraṇabhūtena sappurisūpanissayena ca phalabhūtassa saddhammassavanassa siddhi dassitā.
  3409. 1073409,195,100,91,103,1,115,11,"Ayaṃ panettha adhippāyo yutto siyā, saddhammassavanasappurisūpanissayā na ekantena avikkhepassa kāraṇaṃ bāhiraṅgattā. "
  3410. 1073410,195,100,104,123,1,219,17,"Avikkhepo pana sappurisūpanissayo viya saddhammassavanassa ekantakāraṇanti, evampi avikkhepena sappurisūpanissayasiddhijotanā na samatthitāva, no na samatthitā vikkhittacittānaṃ sappurisapayirūpāsanābhāvassa atthasiddhito. "
  3411. 1073411,195,100,124,134,1,89,10,Ettha ca purimaṃ phalena kāraṇassa siddhidassanaṃ nadīpūrena viya upari vuṭṭhisabbhāvassa.
  3412. 1073412,195,100,135,144,1,103,9,Dutiyaṃ kāraṇena phalassa siddhidassanaṃ daṭṭhabbaṃ ekantavassinā viya meghavuṭṭhānena vuṭṭhippavattiyā.
  3413. 1073413,195,101,2,16,1,154,10,Bhagavato vacanassa atthabyañjanapabheda-paricchedavasena sakalasāsanasampatti-ogāhanākāro niravasesaparahita-pāripūrikāraṇanti vuttaṃ‘‘ evaṃ bhaddako ākāro’’ ti.
  3414. 1073414,195,101,17,22,1,25,4,Yasmā na hotīti sambandho .
  3415. 1073415,195,101,23,27,1,83,4,Pacchimacakkadvayasampattin ti attasammāpaṇidhi-pubbekatapuññatā-saṅkhātaṃ guṇadvayaṃ.
  3416. 1073416,195,101,28,39,1,75,8,"Aparāparavuttiyā cettha cakkabhāvo, caranti etehi sattā, sampattibhavesūti vā . "
  3417. 1073417,195,101,40,68,1,109,12,"Ye sandhāya vuttaṃ‘‘ cattārimāni, bhikkhave, cakkāni, yehi samannāgatānaṃ devamanussānaṃ catucakkaṃ vattatī’’ tiādi( a. ni.4.31). "
  3418. 1073418,195,101,69,73,1,54,4,Purimapacchimabhāvo cettha desanakkamavasena daṭṭhabbo.
  3419. 1073419,195,101,74,79,1,63,4,{Pacchimacakkadvayasiddhiyā}ti pacchimacakkadvayassa ca atthitāya.
  3420. 1073420,195,101,80,98,1,124,14,Sammāpaṇihitatto pubbe ca katapuñño suddhāsayo hoti tadasuddhihetūnaṃ kilesānaṃ dūrībhāvatoti āha‘‘ āsayasuddhi siddhā hotī’’ ti.
  3421. 1073421,195,101,99,102,1,15,3,Tathā hi vuttaṃ–
  3422. 1073422,195,101,103,147,1,116,16,"‘‘ sammāpaṇihitaṃ cittaṃ, seyyaso naṃ tato kare’’ ti( dha. pa.43)‘‘ katapuññosi, tvaṃ ānanda, padhānamanuyuñja, khippaṃ hohisi anāsavo’’ ti( dī. ni.2.207) ca. "
  3423. 1073423,195,101,148,156,1,46,4,Tenevāha‘‘ āsayasuddhiyā adhigamabyattisiddhī’’ ti.
  3424. 1073424,195,101,157,162,1,83,4,{Payogasuddhiyā}ti yonisomanasikārapubbaṅgamassa dhammassavanapayogassa visadabhāvena.
  3425. 1073425,195,101,163,176,1,76,8,"Tathā cāha‘‘ āgamabyattisiddhī’’ ti, sabbassa vā kāyavacīpayogassa niddosabhāvena. "
  3426. 1073426,195,101,177,184,1,91,7,Parisuddhakāyavacīpayogo hi vippaṭisārābhāvato avikkhittacitto pariyattiyaṃ visārado hotīti.
  3427. 1073427,195,102,2,11,1,150,8,{Nānappakārapaṭivedhadīpakenā}tiādinā atthabyañjanesu therassa evaṃ-saddasuta-saddānaṃ asammohāsammosadīpanato catupaṭisambhidāvasena atthayojanaṃ dasseti.
  3428. 1073428,195,102,12,26,1,153,12,"Tattha {sotabbabhedapaṭivedhadīpakenā}ti etena ayaṃ suta-saddo evaṃ-saddasannidhānato, vakkhamānāpekkhāya vā sāmaññeneva sotabbadhammavisesaṃ āmasatīti dīpeti. "
  3429. 1073429,195,102,27,53,1,334,25,"Manodiṭṭhīhi pariyattidhammānaṃ anupekkhanasuppaṭivedhā visesato manasikārapaṭibaddhāti te vuttanayena yonisomanasikāradīpakena evaṃ saddena yojetvā, savanadhāraṇavacīparicayā pariyattidhammānaṃ visesena sotāvadhānapaṭibaddhāti te vuttanayena avikkhepadīpakena suta-saddena yojetvā dassento sāsanasampattiyā dhammassavane ussāhaṃ janeti. "
  3430. 1073430,195,102,54,58,1,31,3,Tattha {dhammā}ti pariyattidhammā.
  3431. 1073431,195,102,59,83,1,124,16,"Manasā {anupekkhitā}ti‘‘ idha sīlaṃ kathitaṃ, idha samādhi, idha paññā, ettakā ettha anusandhiyo’’ tiādinā nayena manasā anupekkhitā. "
  3432. 1073432,195,102,84,109,1,181,18,"Diṭṭhiyā {suppaṭividdhā}ti nijjhānakkhanti bhūtāya, ñātapariññāsaṅkhātāya vā diṭṭhiyā tattha tattha vuttarūpārūpadhamme‘‘ iti rūpaṃ, ettakaṃ rūpan’’ tiādinā suṭṭhu vavatthapetvā paṭividdhā. "
  3433. 1073433,195,103,2,12,1,66,9,Sakalena {vacanenā}ti pubbe tīhi padehi visuṃ visuṃ yojitattā vuttaṃ.
  3434. 1073434,195,103,13,24,1,46,6,Attano {adahanto}ti‘‘ mamedan’’ ti attani aṭṭhapento.
  3435. 1073435,195,103,25,29,1,28,3,Bhummatthe cetaṃ sāmivacanaṃ.
  3436. 1073436,195,103,30,33,1,31,3,Asappurisabhūmin ti akataññutaṃ.
  3437. 1073437,195,103,34,60,1,157,15,"‘‘ Idhekacco pāpabhikkhu tathāgatappaveditaṃ dhammavinayaṃ pariyāpuṇitvā attano dahatī’’ ti( pārā.195) evaṃ vuttaṃ anariyavohārāvatthaṃ, sā eva anariyavohārāvatthā asaddhammo . "
  3438. 1073438,195,103,61,78,1,150,12,"Nanu ca ānandattherassa‘‘ mamedaṃ vacanan’’ ti adhimānassa, mahākassapattherādīnañca tadāsaṅkāya abhāvato asappurisabhūmi-samatikkamādivacanaṃ niratthakanti? "
  3439. 1073439,195,103,79,80,1,11,1,Nayidamevaṃ.
  3440. 1073440,195,103,81,94,1,61,9,‘‘ Evaṃ me sutan’’ ti vadantena ayampi attho vibhāvitoti dassanato.
  3441. 1073441,195,103,95,109,1,87,10,Keci pana‘‘ devatānaṃ parivitakkāpekkhaṃ tathāvacananti edisī codanā anavakāsā’’ ti vadanti.
  3442. 1073442,195,103,110,136,1,190,22,"Tasmiṃ kira khaṇe ekaccānaṃ devatānaṃ evaṃ cetaso parivitakko udapādi‘‘ bhagavā ca parinibbuto, ayañca āyasmā desanākusalo idāni dhammaṃ deseti, sakyakulappasuto tathāgatassa bhātā cūḷapituputto. "
  3443. 1073443,195,103,137,144,1,43,7,Kiṃ nu kho sayaṃ sacchikataṃ dhammaṃ deseti?
  3444. 1073444,195,103,145,159,1,120,11,"Udāhu bhagavato eva vacanaṃ yathāsutan’’ ti, evaṃ tadāsaṅkitappakārato asappurisabhūmisamokkamādito atikkamādi vibhāvitanti. "
  3445. 1073445,195,103,160,163,1,18,2,{Appetī}ti nidasseti.
  3446. 1073446,195,103,164,174,1,96,9,"Diṭṭhadhammika-samparāyika-paramatthesu yathārahaṃ satte netīti netti, dhammo eva netti dhammanetti. "
  3447. 1073447,195,104,2,9,1,72,6,"Daḷhataraniviṭṭhā vicikicchā kaṅkhā, nātisaṃsappanā matibhedamattā vimati. "
  3448. 1073448,195,104,10,19,1,109,8,Assaddhiyaṃ {vināsetī}ti bhagavatā bhāsitattā sammukhāvassa paṭiggahitattā khalitaduruttādigahaṇadosābhāvato ca.
  3449. 1073449,195,104,20,38,1,160,17,"Ettha ca paṭhamādayo tisso atthayojanā ākārādiatthesu aggahitavisesameva evaṃ-saddaṃ gahetvā dassitā, tato parā catasso ākāratthameva evaṃ-saddaṃ gahetvā vibhāvitā. "
  3450. 1073450,195,104,39,50,1,114,11,Pacchimā pana tisso yathākkamaṃ ākāratthaṃ nidassanatthaṃ avadhāraṇatthañca evaṃ-saddaṃ gahetvā yojitāti daṭṭhabbaṃ.
  3451. 1073451,195,105,2,6,1,47,4,Eka -saddo aññaseṭṭhaasahāyasaṅkhayādīsu dissati.
  3452. 1073452,195,105,7,36,1,109,15,"Tathā hesa‘‘ sassato attā ca loko ca, idameva saccaṃ moghamaññanti ittheke abhivadantī’’ tiādīsu( ma. ni.3.27) aññatthe dissati."
  3453. 1073453,195,105,37,102,1,145,18,"‘‘ Cetaso ekodibhāvan’’ tiādīsu( dī. ni.1.228; pārā.11) seṭṭhe,‘‘ eko vūpakaṭṭho’’ tiādīsu( dī. ni.1.405) asahāye,‘‘ ekova kho, bhikkhave, khaṇo ca samayo ca brahmacariyavāsāyā’’ tiādīsu( a. ni.8.29) saṅkhayāyaṃ. "
  3454. 1073454,195,105,103,115,1,67,7,Idhāpi saṅkhayāyanti dassento āha‘‘ ekanti gaṇanaparicchedaniddeso’’ ti.
  3455. 1073455,195,105,116,121,1,50,4,Kālañca {samayañcā}ti yuttakālañca paccayasāmaggiñca.
  3456. 1073456,195,105,122,125,1,13,2,{Khaṇo}ti okāso.
  3457. 1073457,195,105,126,132,1,79,6,Tathāgatuppādādiko hi maggabrahmacariyassa okāso tappaccayassa paṭilābhahetuttā.
  3458. 1073458,195,105,133,150,1,75,15,"Khaṇo eva ca samayo, yo khaṇoti ca samayoti ca vuccati, so eko evāti hi attho. "
  3459. 1073459,195,105,151,154,1,23,2,{Mahāsamayo}ti mahāsamūho.
  3460. 1073460,195,105,155,160,1,41,4,Samayopi {kho}ti sikkhāpadapūraṇassa hetupi.
  3461. 1073461,195,105,161,164,1,33,2,{Samayappavādake}ti diṭṭhippavādake.
  3462. 1073462,195,105,165,173,1,58,8,Tattha hi nisinnā titthiyā attano attano samayaṃ pavadanti.
  3463. 1073463,195,105,174,177,1,30,2,{Atthābhisamayā}ti hitapaṭilābhā.
  3464. 1073464,195,105,178,191,1,119,10,"Abhisametabboti abhisamayo, abhisamayo attho {abhisamayattho}ti pīḷanādīni abhisametabbabhāvena ekībhāvaṃ upanetvā vuttāni. "
  3465. 1073465,195,105,192,203,1,94,10,Abhisamayassa vā paṭivedhassa visayabhūto attho {abhisamayattho}ti tāneva tathā ekattena vuttāni.
  3466. 1073466,195,105,204,215,1,126,10,"Tattha pīḷanaṃ dukkhasaccassa taṃsamaṅgino hiṃsanaṃ avipphārikatākaraṇaṃ, santāpo dukkhadukkhatādivasena santāpanaṃ paridahanaṃ. "
  3467. 1073467,195,106,2,10,1,67,7,"Tattha sahakārikāraṇaṃ sannijjhaṃ sameti samavetīti samayo, samavāyo. "
  3468. 1073468,195,106,11,19,1,78,7,"Sameti samāgacchati ettha maggabrahmacariyaṃ tadādhārapuggalehīti samayo, khaṇo. "
  3469. 1073469,195,106,20,37,1,97,13,"Sameti ettha, etena vā saṃgacchati satto, sabhāvadhammo vā sahajātādīhi, uppādādīhi vāti samayo, kālo. "
  3470. 1073470,195,106,38,51,1,138,13,Dhammappavattimattatāya atthato abhūtopi hi kālo dhammappavattiyā adhikaraṇaṃ karaṇaṃ viya ca parikappanāmattasiddhena rūpena voharīyatīti.
  3471. 1073471,195,106,52,70,1,84,12,"Samaṃ, saha vā avayavānaṃ ayanaṃ pavatti avaṭṭhānanti samayo, samūho yathā‘‘ samudāyo’’ ti. "
  3472. 1073472,195,106,71,74,1,35,3,Avayavasahāvaṭṭhānameva hi samūhoti.
  3473. 1073473,195,106,75,93,1,99,13,"Avasesapaccayānaṃ samāgame eti phalaṃ etasmā uppajjati pavattati cāti samayo, hetu yathā‘‘ samudayo’’ ti. "
  3474. 1073474,195,106,94,113,1,155,17,"Sameti saṃyojanabhāvato sambandho eti attano visaye pavattati, daḷhaggahaṇabhāvato vā saṃyuttā ayanti pavattanti sattā yathābhinivesaṃ etenāti samayo, diṭṭhi. "
  3475. 1073475,195,106,114,119,1,46,5,Diṭṭhisaṃyojanena hi sattā ativiya bajjhantīti.
  3476. 1073476,195,106,120,126,1,44,5,"Samiti saṃgati samodhānanti samayo, paṭilābho. "
  3477. 1073477,195,106,127,139,1,71,10,"Samassa nirodhassa yānaṃ, sammā vā yānaṃ apagamo apavatti samayo, pahānaṃ. "
  3478. 1073478,195,106,140,150,1,84,9,"Abhimukhaṃ ñāṇena sammā etabbo adhigantabboti abhisamayo, dhammānaṃ aviparīto sabhāvo. "
  3479. 1073479,195,106,151,161,1,91,8,"Abhimukhabhāvena sammā eti gacchati bujjhatīti abhisamayo, dhammānaṃ aviparītasabhāvāvabodho . "
  3480. 1073480,195,106,162,168,1,54,6,Evaṃ tasmiṃ tasmiṃ atthe samayasaddappavatti veditabbā.
  3481. 1073481,195,106,169,175,1,81,6,Samayasaddassa atthuddhāre abhisamayasaddassa udāharaṇaṃ vuttanayeneva veditabbaṃ.
  3482. 1073482,195,106,176,179,1,21,2,{Assā}ti samayasaddassa.
  3483. 1073483,195,106,180,193,1,124,13,Kālo attho samavāyādīnaṃ atthānaṃ idha asambhavato desadesakaparisānaṃ viya suttassa nidānabhāvena kālassa apadisitabbato ca.
  3484. 1073484,195,107,2,7,1,47,5,Kasmā panettha aniyamitavaseneva kālo niddiṭṭho?
  3485. 1073485,195,107,8,19,1,62,7,Na utusaṃvaccharādivasena niyamitoti āha‘‘ tattha kiñcāpī’’ tiādi.
  3486. 1073486,195,107,20,38,1,115,14,Utusaṃvaccharādivasena niyamaṃ akatvā samayasaddassa vacane ayampi guṇo laddho hotīti dassento‘‘ ye vā ime’’ tiādimāha.
  3487. 1073487,195,107,39,43,1,37,4,Sāmaññajotanā hi visese avatiṭṭhatīti.
  3488. 1073488,195,107,44,52,1,107,7,"Tattha diṭṭhadhammasukhavihārasamayo devasikaṃ jhānaphalasamāpattīhi vītināmanakālo, visesato sattasattāhāni. "
  3489. 1073489,195,107,53,57,1,67,3,{Suppakāsā}ti dasasahassilokadhātupakampana-obhāsapātubhāvādīhi pākaṭā.
  3490. 1073490,195,107,58,72,1,96,10,Yathāvuttappabhedesu eva samayesu ekadesaṃ pakārantarehi saṅgahetvā dassetuṃ‘‘ yo cāyan’’ tiādimāha.
  3491. 1073491,195,107,73,90,1,185,11,"Tathā hi ñāṇakiccasamayo, attahitapaṭipattisamayo ca abhisambodhisamayo, ariyatuṇhībhāvasamayo, diṭṭhadhammasukhavihārasamayo, karuṇākiccaparahitapaṭipattidhammīkathāsamayā, desanāsamayo eva. "
  3492. 1073492,195,108,2,6,1,39,4,Karaṇavacanena niddeso katoti sambandho.
  3493. 1073493,195,108,7,10,1,43,2,{Tatthā}ti abhidhammatadaññasuttapadavinayesu.
  3494. 1073494,195,108,11,14,1,22,2,{Tathā}ti bhummakaraṇehi.
  3495. 1073495,195,108,15,17,1,25,2,Adhikaraṇattho ādhārattho.
  3496. 1073496,195,108,18,25,1,65,6,"Bhāvo nāma kiriyā, tāya kiriyantaralakkhaṇaṃ bhāvenabhāvalakkhaṇaṃ. "
  3497. 1073497,195,108,26,89,1,397,45,"Tattha yathā kālo sabhāvadhammaparicchinno sayaṃ paramatthato avijjamānopi ādhārabhāvena paññāto taṅkhaṇappavattānaṃ tato pubbe parato ca abhāvato‘‘ pubbaṇhe jāto, sāyanhe gacchatī’’ ti ca ādīsu, samūho ca avayavavinimutto visuṃ avijjamānopi kappanāmattasiddho avayavānaṃ ādhārabhāvena paññāpīyati yathā‘‘ rukkhe sākhā, yavarāsiyaṃ sambhūto’’ tiādīsu, evaṃ idhāpīti dassento āha‘‘ adhikaraṇañhi… pe… dhammānan’’ ti. "
  3498. 1073498,195,108,90,112,1,140,20,"Yasmiṃ kāle, dhammapuñje vā kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti, tasmiṃ eva kāle dhammapuñje ca phassādayopi hontīti ayaṃ hi tattha attho. "
  3499. 1073499,195,108,113,159,1,294,34,"Yathā ca‘‘ gāvīsu duyhamānāsu gato, duddhāsu āgato’’ ti dohanakiriyāya gamanakiriyā lakkhīyati, evaṃ idhāpi yasmiṃ samaye, tasmiṃ samayeti ca vutte ‘‘ satī’’ ti ayamattho viññāyamāno eva hoti padatthassa sattāvirahābhāvatoti samayassa sattākiriyāya cittassa uppādakiriyā phassādibhavanakiriyā ca lakkhīyati. "
  3500. 1073500,195,108,160,205,1,302,33,"Yasmiṃ {samaye}ti yasmiṃ navame khaṇe, yasmiṃ yonisomanasikārādihetumhi, paccayasamavāye vā sati kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti, tasmiṃyeva khaṇe, hetumhi, paccayasamavāye vā phassādayopi hontīti ubhayattha samayasadde bhummaniddeso kato lakkhaṇabhūtabhāvayuttoti dassento āha‘‘ khaṇa… pe… lakkhīyatī’’ ti. "
  3501. 1073501,195,109,2,23,1,113,14,"Hetuattho karaṇattho ca sambhavati‘‘ annena vasati, vijjāya vasati, pharasunā chindati, kudālena khaṇatī’’ tiādīsu viya. "
  3502. 1073502,195,109,24,47,1,259,23,Vītikkamañhi sutvā bhikkhusaṅghaṃ sannipātāpetvā otiṇṇavatthukaṃ puggalaṃ paṭipucchitvā vigarahitvā ca taṃ taṃ vatthuotiṇṇakālaṃ anatikkamitvā teneva kālena sikkhāpadāni paññapento bhagavā viharati sikkhāpadapaññattihetuñca apekkhamāno tatiyapārājikādīsu viya.
  3503. 1073503,195,110,2,7,1,51,5,Accantameva ārambhato paṭṭhāya yāva desanāniṭṭhānaṃ.
  3504. 1073504,195,110,8,10,1,42,2,Parahitapaṭipattisaṅkhātena karuṇāvihārena.
  3505. 1073505,195,110,11,14,1,52,3,Tadatthajotanatthan ti accantasaṃyogatthajotanatthaṃ.
  3506. 1073506,195,110,15,26,1,45,6,Upayoganiddeso kato yathā‘‘ māsaṃ sajjhāyatī’’ ti .
  3507. 1073507,195,110,27,30,1,25,2,{Porāṇā}ti aṭṭhakathācariyā.
  3508. 1073508,195,110,31,35,1,41,3,{Abhilāpamattabhedo}ti vacanamattena viseso.
  3509. 1073509,195,110,36,41,1,50,5,Tena suttavinayesu vibhattibyattayo katoti dasseti.
  3510. 1073510,195,111,2,23,1,98,12,"Seṭṭhan ti seṭṭhavācakaṃ vacanaṃ‘‘ seṭṭhan’’ ti vuttaṃ seṭṭhaguṇasahacaraṇato, tathā‘‘ uttaman’’ ti etthāpi. "
  3511. 1073511,195,111,24,32,1,77,6,"{Gāravayutto}ti garubhāvayutto garuguṇayogato, garukaraṇārahatāya vā gāravayutto. "
  3512. 1073512,195,111,33,44,1,95,10,"Vuttoyeva, na pana idha vattabbo visuddhimaggassa imissā aṭṭhakathāya ekadesabhāvatoti adhippāyo. "
  3513. 1073513,195,112,2,54,1,149,20,"Aparo nayo( itivu. aṭṭha. nidānavaṇṇanā; sārattha. ṭī.1.1. verañjakaṇḍavaṇṇanā; visuddhi. mahāṭī.1.144)– bhāgavāti bhagavā, bhatavāti bhagavā, bhāge vanīti bhagavā, bhage vanīti bhagavā, bhattavāti bhagavā, bhage vamīti bhagavā, bhāge vamīti bhagavā."
  3514. 1073514,195,113,2,13,1,44,8,"‘ ‘ Bhāgavā bhatavā bhāge, bhage ca vani bhattavā; "
  3515. 1073515,195,114,2,12,1,42,7,"Bhage vami tathā bhāge, vamīti bhagavā jino’’. "
  3516. 1073516,195,115,2,6,1,31,4,Tattha kathaṃ bhāgavāti bhagavā?
  3517. 1073517,195,115,7,20,1,111,12,"Ye te sīlādayo dhammakkhandhā guṇabhāgā guṇakoṭṭhāsā, te anaññasādhāraṇā niratisayā tathāgate atthi upalabbhanti. "
  3518. 1073518,195,115,21,309,1,2153,196,"Tathā hissa sīlaṃ samādhi paññā vimutti vimuttiñāṇadassanaṃ, hirī ottappaṃ, saddhā vīriyaṃ, sati sampajaññaṃ, sīlavisuddhi diṭṭhivisuddhi, samatho vipassanā, tīṇi kusalamūlāni, tīṇi sucaritāni, tayo sammāvitakkā, tisso anavajjasaññā, tisso dhātuyo, cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā, cattāro iddhipādā, cattāro ariyamaggā, cattāri ariyaphalāni, catasso paṭisambhidā, catuyoniparicchedakañāṇāni, cattāro ariyavaṃsā, cattāri vesārajjañāṇāni, pañca padhāniyaṅgāni, pañcaṅgiko sammāsamādhi, pañcañāṇiko sammāsamādhi, pañcindriyāni, pañca balāni, pañca nissāraṇīyā dhātuyo, pañca vimuttāyatanañāṇāni, pañca vimuttiparipācanīyā saññā, cha anussatiṭṭhānāni, cha gāravā, cha nissāraṇīyā dhātuyo, cha satatavihārā, cha anuttariyāni, cha nibbedhabhāgiyā saññā, cha abhiññā, cha asādhāraṇañāṇāni, satta aparihāniyā dhammā, satta ariyadhammā, satta ariyadhanāni, satta bojjhaṅgā, satta sappurisadhammā, satta nijjaravatthūni, satta saññā, sattadakkhiṇeyyapuggaladesanā, sattakhīṇāsavabaladesanā, aṭṭhapaññāpaṭilābhahetudesanā aṭṭha sammattāni, aṭṭhalokadhammātikkamo, aṭṭha ārambhavatthūni, aṭṭhaakkhaṇadesanā, aṭṭha mahāpurisavitakkā, aṭṭhaabhibhāyatanadesanā, aṭṭha vimokkhā, nava yonisomanasikāramūlakā dhammā, nava pārisuddhipadhāniyaṅgāni, navasattāvāsadesanā, nava āghātapaṭivinayā, nava saññā, navanānattā, nava anupubbavihārā, dasa nāthakaraṇā dhammā, dasa kasiṇāyatanāni, dasa kusalakammapathā, dasa sammattāni, dasa ariyavāsā, dasa asekkhadhammā, dasa tathāgatabalāni, ekādasa mettānisaṃsā, dvādasa dhammācakkākārā, terasa dhutaguṇā, cuddasa buddhañāṇāni, pañcadasa vimuttiparipācanīyā dhammā, soḷasavidhā ānāpānassati, soḷasa aparantapanīyā dhammā, aṭṭhārasa buddhadhammā, ekūnavīsati paccavekkhaṇañāṇāni, catucattālīsa ñāṇavatthūni, paññāsa udayabbayañāṇāni, paropaññāsa kusalā dhammā, sattasattati ñāṇavatthūni, catuvīsatikoṭisatasahassasaṅkhasamāpattisañcārimahāvajirañāṇaṃ , anantanayasamantapaṭṭhāna-pavicaya-paccavekkhaṇadesanāñāṇāni, tathā anantāsu lokadhātūsu anantānaṃ sattānaṃ āsayādivibhāvanañāṇāni cāti evamādayo anantāparimāṇabhedā anaññasādhāraṇā niratisayā guṇabhāgā guṇakoṭṭhāsā saṃvijjanti upalabbhanti, tasmā yathāvuttavibhāgā guṇabhāgā assa atthīti‘‘ bhāgavā’’ ti vattabbe ākārassa rassattaṃ katvā‘‘ bhagavā’’ ti vutto. "
  3519. 1073519,195,115,310,314,1,27,4,Evaṃ tāva bhāgavāti bhagavā.
  3520. 1073520,195,116,2,10,1,38,6,"‘ ‘ Yasmā sīlādayo sabbe, guṇabhāgā asesato; "
  3521. 1073521,195,117,2,10,1,41,5,"Vijjanti sugate tasmā, bhagavāti pavuccati’’. "
  3522. 1073522,195,118,2,5,1,24,3,Kathaṃ bhatavāti bhagavā?
  3523. 1073523,195,118,6,135,1,908,92,"Ye te sabbalokahitāya ussukkamāpannehi manussattādike aṭṭha dhamme samodhānetvā sammāsambodhiyā katamahābhinīhārehi mahābodhisattehi paripūritabbā dānapāramī, sīla, nekkhamma, paññā, vīriya, khanti, sacca, adhiṭṭhāna, mettā, upekkhāpāramīti dasa pāramiyo, dasa upapāramiyo, dasa paramatthapāramiyoti samatiṃsa pāramiyo, dānādīni cattāri saṅgahavatthūni, saccādīni cattāri adhiṭṭhānāni, aṅgapariccāgo, jīvita, rajja, putta, dārapariccāgoti pañca mahāpariccāgā, pubbayogo, pubbacariyā, dhammakkhānaṃ, ñātatthacariyā, lokatthacariyā, buddhicariyāti evamādayo, saṅkhepato vā sabbe puññañāṇasambhārā buddhakaradhammā, te mahābhinīhārato paṭṭhāya kappānaṃ satasahassādhikāni cattāri asaṅkhyeyyāni yathā hānabhāgiyā saṃkilesabhāgiyā ṭhitibhāgiyā vā na honti, atha kho uttaruttari visesabhāgiyāva honti, evaṃ sakkaccaṃ nirantaraṃ anavasesato bhatā sambhatā assa atthīti‘‘ bhatavā’’ ti vattabbe‘‘ bhagavā’’ ti vutto niruttinayena ta-kārassa ga-kāraṃ katvā . "
  3524. 1073524,195,118,136,150,1,100,11,"Atha vā {bhatavā}ti teyeva yathāvutte buddhakaradhamme vuttanayeneva bhari, sambhari, paripūresīti attho. "
  3525. 1073525,195,118,151,154,1,24,3,Evampi bhatavāti bhagavā.
  3526. 1073526,195,119,2,8,1,37,4,"‘ ‘ Sammāsambodhiyā sabbe, dānapāramiādike; "
  3527. 1073527,195,120,2,11,1,43,6,"Sambhāre bhatavā nātho, tasmāpi bhagavā mato’’. "
  3528. 1073528,195,121,2,6,1,27,4,Kathaṃ bhāge vanīti bhagavā?
  3529. 1073529,195,121,7,31,1,205,19,"Ye te catuvīsatikoṭisatasahassasaṅkhā devasikaṃ vaḷañjanakasamāpattibhāgā, te anavasesato lokahitatthaṃ attano ca diṭṭhadhammasukhavihāratthaṃ niccakappaṃ vani, bhaji, sevi, bahulamakāsīti bhāge vanīti bhagavā. "
  3530. 1073530,195,121,32,134,1,564,59,"Atha vā abhiññeyyadhammesu kusalādīsu khandhādīsu ca ye te pariññeyyādivasena saṅkhepato vā catubbidhā abhisamayabhāgā, vitthārato pana‘‘ cakkhu pariññeyyaṃ sotaṃ… pe… jarāmaraṇaṃ pariññeyyan’’ tiādinā( paṭi. ma.1.21) aneke pariññeyyabhāgā,‘‘ cakkhussa samudayo pahātabbo… pe… jarāmaraṇassa samudayo pahātabbo’’ tiādinā pahātabbabhāgā,‘‘ cakkhussa nirodho… pe… jarāmaraṇassa nirodho sacchikātabbo’’ tiādinā sacchikātabbabhāgā,‘‘ cakkhunirodhagāminīpaṭipadā’’ tiādinā,‘‘ cattāro satipaṭṭhānā’’ tiādinā ca anekabhedā bhāvetabbabhāgā ca dhammā, te sabbe vani, bhaji, yathārahaṃ gocarabhāvanāsevanānaṃ vasena sevi. "
  3531. 1073531,195,121,135,139,1,27,4,Evampi bhāge vanīti bhagavā.
  3532. 1073532,195,121,140,171,1,213,25,"Atha vā‘‘ ye ime sīlādayo dhammakkhandhā sāvakehi sādhāraṇā guṇakoṭṭhāsā guṇabhāgā, kinti nu kho te vineyyasantānesu patiṭṭhapeyyan’’ ti mahākaruṇāya vani abhipatthayi, sā cassa abhipatthanā yathādhippetaphalāvahā ahosi. "
  3533. 1073533,195,121,172,176,1,27,4,Evampi bhāge vanīti bhagavā.
  3534. 1073534,195,122,2,7,1,39,4,‘ ‘ Yasmā ñeyyasamāpatti-guṇabhāge tathāgato;
  3535. 1073535,195,123,2,11,1,43,6,"Bhaji patthayi sattānaṃ, hitāya bhagavā tato’’. "
  3536. 1073536,195,124,2,6,1,27,4,Kathaṃ bhage vanīti bhagavā?
  3537. 1073537,195,124,7,16,1,101,8,"Samāsato tāva katapuññehi payogasampannehi yathāvibhavaṃ bhajīyantīti bhagā, lokiyalokuttarasampattiyo. "
  3538. 1073538,195,124,17,70,1,501,39,"Tattha lokiye tāva tathāgato sammāsambodhito pubbe bodhisattabhūto paramukkaṃsagate, vani, bhaji, sevi, yattha patiṭṭhāya niravasesato buddhakaradhamme samannānento buddhadhamme paripācesi, buddhabhūto pana te niravajjesu upasaṃhite anaññasādhāraṇe lokuttarepi, vani, bhaji, sevi, vitthārato pana padesarajja-issariyacakkavattisampatti-devarajjasampattiādivasena jhāna-vimokkha-samādhisamāpatti-ñāṇadassana-maggabhāvanā-phalasacchi-kiriyādi-uttarimanussadhammavasena ca anekavihite anaññasādhāraṇe, bhage, vani, bhaji, sevi. "
  3539. 1073539,195,124,71,75,1,27,4,Evampi bhage vanīti bhagavā.
  3540. 1073540,195,125,2,14,1,43,9,"‘ ‘ Yā tā sampattiyo loke, yā ca lokuttarā puthu; "
  3541. 1073541,195,126,2,12,1,45,7,"Sabbā tā bhaji sambuddho, tasmāpi bhagavā mato’’. "
  3542. 1073542,195,127,2,5,1,24,3,Kathaṃ sattavāti bhagavā?
  3543. 1073543,195,127,6,12,1,47,6,Bhattā daḷhabhattikā assa bahū atthīti bhattavā.
  3544. 1073544,195,127,13,70,1,898,49,"Tathāgato hi mahākaruṇāsabbaññutaññāṇādi-aparimitanirupamappabhāva-guṇavisesasamaṅgibhāvato sabbasattuttamo, sabbānatthaparihārapubbaṅgamāya niravasesahitasukhavidhānatapparāya niratisayāya payogasampattiyā sadevamanussāya pajāya accantupakāritāya dvattiṃsamahāpurisalakkhaṇaasīti anubyañjanabyāmappabhādi anaññasādhāraṇavisesapaṭimaṇḍitarūpakāyatāya yathābhuccaguṇādhigatena‘‘ itipi so bhagavā’’ tiādinayappavattena lokattayabyāpinā suvipulena suvisuddhena ca thutighosena samannāgatattā ukkaṃsapāramippattāsu appicchatāsantuṭṭhiādīsu suppatiṭṭhitabhāvato dasabalacatuvesārajjādi-niratisayaguṇavisesa-samaṅgībhāvato ca rūpappamāṇo rūpappasanno, ghosappamāṇo ghosappasanno, lūkhappamāṇo lūkhappasanno, dhammappamāṇo dhammappasannoti evaṃ catuppamāṇike lokasannivāse sabbathāpi pasādāvahabhāvena samantapāsādikattā aparimāṇānaṃ sattānaṃ sadevamanussānaṃ ādarabahumānagāravāyatanatāya paramapemasambhattiṭṭhānaṃ. "
  3545. 1073545,195,127,71,93,1,154,21,"Ye tassa ovāde patiṭṭhitā aveccappasādena samannāgatā honti, kenaci asaṃhāriyā tesaṃ pasādabhatti samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā. "
  3546. 1073546,195,127,94,108,1,100,13,"Tathā hi te attano jīvitapariccāgepi tattha pasādaṃ na pariccajanti, tassa vā āṇaṃ daḷhabhattibhāvato. "
  3547. 1073547,195,128,2,3,1,8,1,Tenevāha –
  3548. 1073548,195,129,2,9,1,28,6,‘ ‘ Yo ve kataññū katavedi dhīro;
  3549. 1073549,195,130,2,19,1,35,5,Kalyāṇamitto daḷhabhatti ca hotī’’ ti.( jā.2.17.78);
  3550. 1073550,195,131,2,42,1,173,22,"‘ ‘ Seyyathāpi, bhikkhave, mahāsamuddo ṭhitadhammo velaṃ nātivattati, evameva kho, bhikkhave, yaṃ mayā sāvakānaṃ sikkhāpadaṃ paññattaṃ, taṃ mama sāvakā jīvitahetupi nātikkamantī’’ ti( udā.45; cūḷava.385) ca."
  3551. 1073551,195,131,43,43,1,0,0,–
  3552. 1073552,195,132,2,15,1,89,11,Evaṃ bhattavāti bhagavā niruttinayena ekassa ta-kārassa lopaṃ katvā itarassa ga-kāraṃ katvā.
  3553. 1073553,195,133,2,8,1,37,4,"‘ ‘ Guṇātisayayuttassa, yasmā lokahitesino; "
  3554. 1073554,195,134,2,12,1,47,7,"Sambhattā bahavo satthu, bhagavā tena vuccatī’’ ti. "
  3555. 1073555,195,135,2,6,1,27,4,Kathaṃ bhage vamīti bhagavā?
  3556. 1073556,195,135,7,48,1,430,38,"Yasmā tathāgato bodhisattabhūtopi aparimāṇāsu jātīsu pāramiyo paripūrento bhagasaṅkhātaṃ siriṃ issariyaṃ yasañca vami uggiri, kheḷapiṇḍaṃ viya anapekkho chaḍḍayi, carimattabhāvepi hatthagataṃ cakkavattisiriṃ devalokādhipaccasadisaṃ catudīpissariyaṃ cakkavattisampattisannissayaṃ sattaratanasamujjalaṃ yasañca tiṇāyapi amaññamāno nirapekkho pahāya abhinikkhamitvā sammāsambodhiṃ abhisambuddho, tasmā ime sirīādike bhage vamīti bhagavā. "
  3557. 1073557,195,135,49,71,1,252,19,"Atha vā bhāni nāma nakkhattāni, tehi samaṃ gacchanti pavattantīti bhagā, sineruyugandharauttarakuruhimavantādibhājanalokavisesasannissayā sobhā kappaṭṭhiyabhāvato, tepi bhagavā vami tannivāsisattāvāsasamatikkamato tappaṭibaddhachandarāgappahānena pajahīti. "
  3558. 1073558,195,135,72,76,1,27,4,Evampi bhage vamīti bhagavā.
  3559. 1073559,195,136,2,10,1,44,6,"‘ ‘ Cakkavattisiriṃ yasmā, yasaṃ issariyaṃ sukhaṃ; "
  3560. 1073560,195,137,2,10,1,39,5,"Pahāsi lokacittañca, sugato bhagavā tato’’. "
  3561. 1073561,195,138,2,6,1,27,4,Kathaṃ bhāge vamīti bhagavā?
  3562. 1073562,195,138,7,42,1,300,31,"Bhāgā nāma sabhāgadhammakoṭṭhāsā, te khandhāyatanadhātādivasena, tatthāpi rūpavedanādivasena pathaviyādivasena atītādivasena ca anekavidhā, te ca bhagavā sabbaṃ papañcaṃ sabbaṃ yogaṃ sabbaṃ ganthaṃ sabbaṃ saṃyojanaṃ samucchinditvā amatadhātuṃ samadhigacchanto vami uggiri, anapekkho chaḍḍayi na paccāvami. "
  3563. 1073563,195,138,43,132,1,564,58,"Tathā hesa‘‘ sabbatthakameva pathaviṃ āpaṃ tejaṃ vāyaṃ, cakkhuṃ sotaṃ ghānaṃ jivhaṃ kāyaṃ manaṃ, rūpe sadde gandhe rase phoṭṭhabbe dhamme, cakkhuviññāṇaṃ… pe… manoviññāṇaṃ, cakkhusamphassaṃ… pe… manosamphassaṃ, cakkhusamphassajaṃ vedanaṃ… pe… manosamphassajaṃ vedanaṃ, cakkhusamphassajaṃ saññaṃ… pe… manosamphassajaṃ saññaṃ, cakkhusamphassajaṃ cetanaṃ… pe… manosamphassajaṃ cetanaṃ, rūpataṇhaṃ… pe… dhammataṇhaṃ, rūpavitakkaṃ… pe… dhammavitakkaṃ, rūpavicāraṃ… pe… dhammavicāran’’ tiādinā anupadadhammavibhāgavasenapi sabbeva dhammakoṭṭhāse anavasesato vami uggiri, anapekkhapariccāgena chaḍḍayi. "
  3564. 1073564,195,138,133,167,1,130,17,"Vuttañhetaṃ‘‘ yaṃ taṃ, ānanda, cattaṃ vantaṃ muttaṃ pahīnaṃ paṭinissaṭṭhaṃ, taṃ tathāgato puna paccāvamissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti( dī. ni.2.183). "
  3565. 1073565,195,138,168,173,1,27,4,Evampi bhāge vamīti bhagavā.
  3566. 1073566,195,138,174,197,1,194,20,"Atha vā bhāge {vamī}ti sabbepi kusalākusale sāvajjānavajje hīnapaṇīte kaṇhasukkasappaṭibhāge dhamme ariyamaggañāṇamukhena vami uggiri, anapekkho pariccaji pajahi, paresañca tathattāya dhammaṃ desesi. "
  3567. 1073567,195,138,198,220,1,61,8,"Vuttampi cetaṃ‘‘ dhammāpi vo, bhikkhave, pahātabbā, pageva adhammā( ma. ni.1.240). "
  3568. 1073568,195,138,221,244,1,81,9,"Kullūpamaṃ vo, bhikkhave, dhammaṃ desessāmi nittharaṇatthāya, no gahaṇatthāyā’’ tiādi( ma. ni.1.240). "
  3569. 1073569,195,138,245,249,1,27,4,Evampi bhāge vamīti bhagavā.
  3570. 1073570,195,139,2,5,1,39,2,‘ ‘ Khandhāyatanadhātādi-dhammabhāgā-mahesinā;
  3571. 1073571,195,140,2,11,1,41,6,"Kaṇhasukkā yato vantā, tatopi bhagavā mato’’. "
  3572. 1073572,195,141,2,4,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  3573. 1073573,195,142,2,12,1,44,8,"‘ ‘ Bhāgavā bhatavā bhāge, bhage ca vani bhattavā; "
  3574. 1073574,195,143,2,13,1,45,8,"Bhage vami tathā bhāge, vamīti bhagavā jino’’ ti. "
  3575. 1073575,195,144,2,34,1,177,24,"Dhammasarīraṃ paccakkhaṃ {karotī}ti‘‘ yo vo, ānanda, mayā dhammo ca vinayo ca desito paññatto, so vo mamaccayena satthā’’ ti vacanato dhammassa satthubhāvapariyāyo vijjatīti katvā vuttaṃ. "
  3576. 1073576,195,144,35,38,1,48,3,Vajirasaṅghātasamānakāyo parehi abhejjasarīrattā.
  3577. 1073577,195,144,39,47,1,55,8,Na hi bhagavato rūpakāye kenaci sakkā antarāyaṃ kātunti.
  3578. 1073578,195,144,48,60,1,78,8,Desanāsampattiṃ niddisati vakkhamānassa sakalassa suttassa‘‘ evan’’ ti nidassanato.
  3579. 1073579,195,144,61,84,1,195,21,"Sāvakasampattiṃ niddisati paṭisambhidāppattena pañcasu ṭhānesu bhagavatā etadagge ṭhapitena mayā mahāsāvakena sutaṃ, tañca kho mayāva sutaṃ, na anussutaṃ na paraṃparābhatanti imassatthassa dīpanato. "
  3580. 1073580,195,144,85,91,1,108,6,Kālasampattiṃ niddisati bhagavāsaddasannidhāne payuttassa samayasaddassa buddhuppādapaṭimaṇḍitabhāvadīpanato.
  3581. 1073581,195,144,92,95,1,32,3,Buddhuppādaparamā hi kālasampadā.
  3582. 1073582,195,144,96,98,1,15,2,Tenetaṃ vuccati–
  3583. 1073583,195,145,2,10,1,50,6,"‘ ‘ Kappakasāye kaliyuge, buddhuppādo aho mahacchariyaṃ; "
  3584. 1073584,195,146,2,9,1,51,4,"Hutāvahamajjhe jātaṃ, samuditamakarandamaravindan’’ ti. "
  3585. 1073585,195,147,2,7,1,98,5,Bhagavāti desakasampattiṃ niddisati guṇavisiṭṭhasattuttamabhāvadīpanato garugāravādhivacanabhāvato.
  3586. 1073586,195,148,2,11,1,52,5,"{Avisesenā}ti na visesena, vihārabhāvasāmaññenāti attho. "
  3587. 1073587,195,148,12,28,1,102,10,"Iriyāpatha… pe… {vihāresū}ti iriyāpathavihāro, dibbavihāro, brahmavihāro, ariyavihāroti etesu catūsu vihāresu. "
  3588. 1073588,195,148,29,32,1,45,3,Samaṅgīparidīpanan ti samaṅgībhāvaparidīpanaṃ.
  3589. 1073589,195,148,33,43,1,30,6,Etan ti‘‘ viharatī’’ ti etaṃ padaṃ.
  3590. 1073590,195,148,44,69,1,100,12,Tathā hi taṃ‘‘ idhekacco gihīhi saṃsaṭṭho viharati sahanandī sahasokī’’ tiādīsu( saṃ. ni.4.241) iriyāpathavihāre āgataṃ.
  3591. 1073591,195,148,70,103,1,109,14,"‘‘ Yasmiṃ, bhikkhave, samaye bhikkhu vivicceva kāmehi… pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharatī’’ ti( dha. sa.160; vibha.624) ettha dibbavihāre."
  3592. 1073592,195,148,104,146,1,76,9,‘‘ So mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharatī’’ tiādīsu( dī. ni.1.556;3.308; ma. ni.1.77;2.309;3.230) brahmavihāre.
  3593. 1073593,195,148,147,187,1,210,24,"‘‘ So kho ahaṃ, aggivessana, tassāyeva kathāya pariyosāne tasmiṃ eva purimasmiṃ samādhinimitte ajjhattameva cittaṃ saṇṭhapemi sannisādemi ekodiṃ karomi samādahāmi, yena sudaṃ niccakappaṃ viharāmī’’ tiādīsu( ma. ni.1.387) ariyavihāre. "
  3594. 1073594,195,149,2,8,1,42,5,"Tattha iriyanaṃ vattanaṃ iriyā, kāyappayogo. "
  3595. 1073595,195,149,9,13,1,45,4,Tassā pavattanupāyabhāvato ṭhānādi iriyāpatho.
  3596. 1073596,195,149,14,23,1,69,9,Ṭhānasamaṅgī vā hi kāyena kiñci kareyya gamanādīsu aññatarasamaṅgī vā.
  3597. 1073597,195,149,24,45,1,135,19,"Atha vā iriyati pavattati etena attabhāvo kāyakiccaṃ vāti iriyā, tassā pavattiupāyabhāvato iriyā ca so patho cāti iriyāpatho, ṭhānādi eva. "
  3598. 1073598,195,149,46,53,1,71,7,So ca atthato gatinivattiādiākārena pavatto catusantatirūpapabandho eva.
  3599. 1073599,195,149,54,65,1,75,9,"Viharaṇaṃ, viharati etenāti vā vihāro, iriyāpatho eva vihāro iriyāpathavihāro. "
  3600. 1073600,195,149,66,75,1,80,8,"Divi bhavo dibbo, tattha bahulappavattiyā brahmapārisajjādidevaloke bhavoti attho. "
  3601. 1073601,195,149,76,99,1,167,19,"Tattha yo dibbānubhāvo, tadatthāya saṃvattatīti vā dibbo, abhiññābhinīhāravasena mahāgatikattā vā dibbo, dibbo ca so vihāro cāti dibbavihāro, catasso rūpāvacarasamāpattiyo. "
  3602. 1073602,195,149,100,104,1,46,4,Āruppasamāpattiyopi ettheva saṅgahaṃ gacchanti.
  3603. 1073603,195,149,105,114,1,61,7,"Brahmūnaṃ, brahmāno vā vihārā brahmavihārā, catasso appamaññāyo. "
  3604. 1073604,195,149,115,124,1,59,7,"Ariyānaṃ, ariyā vā vihārā ariyavihārā, cattāri sāmaññaphalāni. "
  3605. 1073605,195,149,125,148,1,182,21,"So hi ekaṃ iriyāpathabādhanan tiādi yadipi bhagavā ekenapi iriyāpathena cirataraṃ kālaṃ attabhāvaṃ pavattetuṃ sakkoti, tathāpi upādinnakasarīrassa nāma ayaṃ sabhāvoti dassetuṃ vuttaṃ . "
  3606. 1073606,195,149,149,179,1,226,28,"Yasmā vā bhagavā yattha katthaci vasanto vineyyānaṃ dhammaṃ desento, nānāsamāpattīhi ca kālaṃ vītināmento vasatīti sattānaṃ attano ca vividhaṃ hitasukhaṃ harati upaneti uppādeti, tasmā vividhaṃ haratīti evamettha attho veditabbo. "
  3607. 1073607,195,150,2,5,1,25,3,Paccatthike jinātīti jeto.
  3608. 1073608,195,150,6,12,1,50,6,Jeta-saddo hi sota-saddo viya kattusādhanopi atthīti.
  3609. 1073609,195,150,13,20,1,45,6,Rañño vā paccatthikānaṃ jitakāle jātattā jeto.
  3610. 1073610,195,150,21,31,1,66,10,Rañño hi attano jayaṃ tattha āropetvā jitavāti jetoti kumāro vutto.
  3611. 1073611,195,150,32,55,1,97,14,"Maṅgalakāmatāya vā jetotissa nāmaṃ kataṃ, tasmā‘‘ jeyyo’’ ti etasmiṃ atthe‘‘ jeto’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  3612. 1073612,195,150,56,59,1,27,3,Tassa jetassa rājakumārassa.
  3613. 1073613,195,150,60,75,1,73,10,{Vane}tiādito paṭṭhāyeva taṃ tassa santakanti dassetuṃ‘‘ taṃ hī’’ tiādi vuttaṃ.
  3614. 1073614,195,150,76,90,1,162,13,"Sabbakāmasamiddhitāya vigatamalamaccheratāya karuṇādiguṇasamaṅgitāya ca niccakālaṃ upaṭṭhapito anāthānaṃ piṇḍo etassa atthīti anāthapiṇḍiko, tassa anāthapiṇḍikassa. "
  3615. 1073615,195,150,91,104,1,73,8,"Yadi jetavanaṃ, kathaṃ anāthapiṇḍikassa ārāmoti āha‘‘ anāthapiṇḍikenā’’ tiādi. "
  3616. 1073616,195,150,105,113,1,77,7,"Pañcavidhasenāsanaṅgasampattiyā āramanti ettha pabbajitāti ārāmo, tasmiṃ ārāme. "
  3617. 1073617,195,150,114,136,1,132,17,"Yadipi so bhūmibhāgo koṭisantharena mahāseṭṭhinā kīto, rukkhā pana jetena na vikkītāti taṃ‘‘ jetavanan’’ ti vattabbataṃ labhatīti vadanti. "
  3618. 1073618,195,150,137,150,1,151,12,"Ubhinnampi vā tattha pariccāgavisesakittanatthaṃ ubhayavacanaṃ, jetenapi hi bhūmibhāgavikkayena laddhadhanaṃ tattha dvārakoṭṭhakakaraṇavasena viniyuttaṃ. "
  3619. 1073619,195,150,151,167,1,102,12,Sāvatthijetavanānaṃ bhūmibhāgavasena bhinnattā vuttaṃ‘‘ na hi sakkā ubhayattha ekaṃ samayaṃ viharitun’’ ti.
  3620. 1073620,195,151,2,7,1,41,4,{Apākaṭā}ti sakko suyāmotiādinā anabhiññātā.
  3621. 1073621,195,151,8,21,1,95,9,Abhiññātānampi aññatarasaddo dissateva ekasadisāyattattāti dassetuṃ‘‘ abhijānāti no’’ tiādi vuttaṃ.
  3622. 1073622,195,151,22,24,1,13,2,Ahunā idāneva.
  3623. 1073623,195,151,25,29,1,41,4,Sādhāraṇavacanaṃ dibbataṃ antonītaṃ katvā.
  3624. 1073624,195,151,30,35,1,34,5,Devo eva devatā purisepi vattanato.
  3625. 1073625,195,151,36,44,1,32,4,Tenevāha‘‘ imasmiṃ panatthe’’ tiādi.
  3626. 1073626,195,151,45,55,1,74,9,"Nanu ca rūpāvacarasattānaṃ purisindriyaṃ natthi, yena te purisāti vucceyyuṃ? "
  3627. 1073627,195,151,56,68,1,122,11,"Yadipi purisindriyaṃ natthi, purisasaṇṭhānassa pana purisavesassa ca vasena purisapuggalātveva vuccanti purisapakatibhāvato. "
  3628. 1073628,195,152,2,17,1,60,8,"{Abhikkantā}ti atikkantā, vigatāti atthoti āha‘‘ khaye dissatī’’ ti. "
  3629. 1073629,195,152,18,30,1,48,8,Teneva hi‘‘ nikkhanto paṭhamo yāmo’’ ti upari vuttaṃ.
  3630. 1073630,195,152,31,35,1,34,3,{Abhikkantataro}ti ativiya kantataro.
  3631. 1073631,195,152,36,50,1,61,10,Tādiso ca sundaro bhaddako nāma hotīti āha‘‘ sundare dissatī’’ ti.
  3632. 1073632,195,152,51,56,1,42,4,{Ko}ti devanāgayakkhagandhabbādīsu ko katamo?
  3633. 1073633,195,152,57,60,1,9,2,{Me}ti mama.
  3634. 1073634,195,152,61,64,1,13,2,{Pādānī}ti pāde.
  3635. 1073635,195,152,65,70,1,36,4,{Iddhiyā}ti imāya evarūpāya deviddhiyā.
  3636. 1073636,195,152,71,78,1,49,6,{Yasasā}ti iminā edisena parivārena paricchadena ca.
  3637. 1073637,195,152,79,82,1,20,3,Jalan ti vijjotamāno.
  3638. 1073638,195,152,83,89,1,52,5,{Abhikkantenā}ti ativiya kantena kamaniyena abhirūpena.
  3639. 1073639,195,152,90,94,1,41,3,{Vaṇṇenā}ti chavivaṇṇena sarīravaṇṇanibhāya.
  3640. 1073640,195,152,95,112,1,115,16,Sabbā obhāsayaṃ {disā}ti sabbāpi disā pabhāsento cando viya sūriyo viya ca ekobhāsaṃ ekālokaṃ karontoti gāthāya attho.
  3641. 1073641,195,152,113,117,1,33,3,{Abhirūpe}ti uḷārarūpe sampannarūpe.
  3642. 1073642,195,153,2,12,1,79,6,Kañcanasannibhattacatā suvaṇṇavaṇṇaggahaṇena gahitāti adhippāyenāha‘‘ chaviyan’’ ti.
  3643. 1073643,195,153,13,28,1,81,10,Chavigatā pana vaṇṇadhātu eva‘‘ suvaṇṇavaṇṇo’’ ti ettha vaṇṇaggahaṇena gahitāti apare.
  3644. 1073644,195,153,29,35,1,41,5,"Vaṇṇanaṃ kittiyā ugghosananti vaṇṇo, thuti. "
  3645. 1073645,195,153,36,42,1,53,5,"Vaṇṇīyati asaṅkarato vavatthapīyatīti vaṇṇo, kulavaggo. "
  3646. 1073646,195,153,43,51,1,65,7,"Vaṇṇīyati phalaṃ etena yathāsabhāvato vibhāvīyatīti vaṇṇo, kāraṇaṃ. "
  3647. 1073647,195,153,52,58,1,57,5,"Vaṇṇanaṃ dīgharassādivasena saṇṭhahananti vaṇṇo, saṇṭhānaṃ. "
  3648. 1073648,195,153,59,65,1,53,5,"Vaṇṇīyati aṇumahantādivasena pamīyatīti vaṇṇo, pamāṇaṃ. "
  3649. 1073649,195,153,66,74,1,74,7,"Vaṇṇeti vikāraṃ āpajjamānaṃ hadayaṅgatabhāvaṃ pakāsetīti vaṇṇo, rūpāyatanaṃ. "
  3650. 1073650,195,153,75,85,1,83,10,Evaṃ tena tena pavattinimittena vaṇṇasaddassa tasmiṃ tasmiṃ atthe pavatti veditabbā.
  3651. 1073651,195,153,86,94,1,92,7,Iddhiṃ {māpetvā}ti vatthālaṅkārakāyādīhi obhāsamuñcanādivasena dibbaṃ iddhānubhāvaṃ nimminitvā.
  3652. 1073652,195,153,95,100,1,61,5,Kāmāvacarā anabhisaṅkhatenapi āgantuṃ sakkonti oḷārikarūpattā.
  3653. 1073653,195,153,101,105,1,29,4,Tathā hi te kabaḷīkārabhakkhā.
  3654. 1073654,195,153,106,111,1,46,5,Rūpāvacarā na sakkonti tato sukhumatararūpattā.
  3655. 1073655,195,153,112,120,1,22,4,Tenāha‘‘ tesaṃ hī’’ tiādi.
  3656. 1073656,195,153,121,131,1,56,6,Tattha‘‘ atisukhumo’’ ti mūlapaṭisandhirūpaṃ sandhāya vadati.
  3657. 1073657,195,153,132,144,1,109,11,Na tena iriyāpathakappanaṃ {hotī}ti etena brahmalokepi brahmāno yebhuyyena nimmitarūpeneva pavattantīti dasseti.
  3658. 1073658,195,153,145,155,1,106,10,Itarañhi ativiya sukhumaṃ rūpaṃ kevalaṃ cittuppādassa nissayādhiṭṭhānabhūtaṃ saṇṭhānavantaṃ hutvā tiṭṭhati.
  3659. 1073659,195,154,2,4,1,22,2,Anavasesattaṃ sakalatā.
  3660. 1073660,195,154,5,7,1,22,2,Yebhuyyatā bahulabhāvo.
  3661. 1073661,195,154,8,11,1,31,3,Abyāmissatā vijātiyena asaṅkaro.
  3662. 1073662,195,154,12,18,1,38,5,Sukhena hi avokiṇṇatā tattha adhippetā .
  3663. 1073663,195,154,19,22,1,35,3,Anatirekatā taṃparamatā visesābhāvo.
  3664. 1073664,195,154,23,29,1,44,6,Kevalakappan ti kevalaṃ daḷhaṃ katvāti attho.
  3665. 1073665,195,154,30,37,1,53,5,"{Saṅghabhedāyā}ti saṅghe vivādāya, vivāduppādāyāti attho. "
  3666. 1073666,195,154,38,50,1,102,10,"Kevalaṃ vuccati nibbānaṃ sabbasaṅkhatavivittattā, etassa taṃ atthīti kevalī, sacchikatanirodho khīṇāsavo. "
  3667. 1073667,195,154,51,59,1,25,4,Tenāha‘‘ visaṃyogo attho’’ ti.
  3668. 1073668,195,155,2,17,1,148,14,"Kappasaddo panāyaṃ saupasaggo anupasaggo cāti adhippāyena okappaniyapade labbhamānaṃ kappasaddamattaṃ dasseti, aññathā kappapadaṃ anidassanameva siyā. "
  3669. 1073669,195,155,18,22,1,45,3,{Samaṇakappehī}ti vinayasiddhehi samaṇavohārehi.
  3670. 1073670,195,155,23,26,1,25,3,Niccakappan ti niccakālaṃ.
  3671. 1073671,195,155,27,30,1,16,2,{Paññattī}ti nāmaṃ.
  3672. 1073672,195,155,31,37,1,41,5,"Nāmañhetaṃ tassa āyasmato, yadidaṃ kappoti. "
  3673. 1073673,195,155,38,42,1,47,3,{Kappitakesamassū}ti kattarikāya cheditakesamassu.
  3674. 1073674,195,155,43,48,1,64,4,{Dvaṅgulakappo}ti majjhanhikavelāya vītikkantāya dvaṅgulatāvikappo.
  3675. 1073675,195,155,49,52,1,14,2,{Leso}ti apadeso.
  3676. 1073676,195,155,53,78,1,183,20,"Anavasesaṃ pharituṃ samatthassapi obhāsassa kenacipi kāraṇena ekadesapharaṇampi siyā, ayaṃ pana sabbasova pharatīti dassetuṃ samantattho kappa-saddo gahitoti āha‘‘ anavasesaṃ samantato’’ ti. "
  3677. 1073677,195,155,79,85,1,38,5,"Īsaṃ asamattaṃ, kevalaṃ vā kevalakappaṃ. "
  3678. 1073678,195,155,86,95,1,74,9,Bhagavato ābhāya anobhāsitameva hi padesaṃ devatā attano pabhāya obhāsenti.
  3679. 1073679,195,155,96,109,1,95,12,"Na hi bhagavato pabhā kāyaci pabhāya abhibhuyyati, sūriyādīnampi pabhaṃ sā abhibhuyya tiṭṭhatīti. "
  3680. 1073680,195,156,2,10,1,45,6,Yena vā {kāraṇenā}ti hetumhi idaṃ karaṇavacanaṃ.
  3681. 1073681,195,156,11,53,1,273,31,"Hetuattho hi kiriyāya kāraṇaṃ, na karaṇaṃ viya kiriyattho, tasmā nānappakāra-guṇavisesādhigamanatthā idha upasaṅkamanakiriyāti‘‘ annena vasati, vijjāya vasatī’’ tiādīsu viya hetuatthameva taṃ karaṇavacanaṃ yuttaṃ na karaṇatthaṃ tassa ayujjamānattāti vuttaṃ‘‘ yena vā kāraṇenā’’ tiādi. "
  3682. 1073682,195,156,54,59,1,120,5,Bhagavato satatappavattaniratisaya-sāduvipulamatarasa-saddhammaphalatāya sāduphalaniccaphalitamahārukkhena bhagavā upamito.
  3683. 1073683,195,156,60,65,1,75,5,Sāduphalūpabhogādhippāyaggahaṇeneva hi mahākāruṇikassa sāduphalatā gahitāti.
  3684. 1073684,195,156,66,69,1,24,2,{Upasaṅkamī}ti upasaṅkantā.
  3685. 1073685,195,156,70,82,1,111,10,"Sampattakāmatāya hi kiñci ṭhānaṃ gacchanto taṃtaṃpadesātikkamanena upasaṅkami, upasaṅkantoti vattabbataṃ labhati. "
  3686. 1073686,195,156,83,95,1,44,7,"Tenāha‘‘ gatāti vuttaṃ hotī’’ ti, upagatāti attho. "
  3687. 1073687,195,156,96,106,1,77,5,{Upasaṅkamitvā}ti pubbakālakiriyāniddesoti āha‘‘ upasaṅkamanapariyosānadīpanan’’ ti.
  3688. 1073688,195,156,107,122,1,64,9,"{Tato}ti yaṃ ṭhānaṃ pattā‘‘ upasaṅkamī’’ ti vuttā, tato upagataṭṭhānato. "
  3689. 1073689,195,157,2,16,1,108,10,Gatinivattiatthato sāmaññato āsanampi ṭhānaggahaṇena gayhatīti vuttaṃ‘‘ āsanakusalatāya ekamantaṃ tiṭṭhantī’’ ti.
  3690. 1073690,195,157,17,29,1,107,11,"Nisinnāpi hi gamanato nivattā nāma honti ṭhatvā nisīditabbattā, yathāvuttaṭṭhānādayopi āsaneneva saṅgahitāti. "
  3691. 1073691,195,157,30,34,1,61,4,Atidūraaccāsannapaṭikkhepena nātidūranaccāsannaṃ nāma gahitaṃ.
  3692. 1073692,195,157,35,41,1,67,6,Taṃ pana avakaṃsato ubhinnaṃ pasāritahatthasaṅghaṭṭanena daṭṭhabbaṃ.
  3693. 1073693,195,157,42,48,1,51,5,Gīvaṃ {pasāretvā}ti gīvaṃ parivattanavasena pasāretvā.
  3694. 1073694,195,158,2,14,1,56,7,"Kāmaṃ ‘‘ kathan’’ ti ayamākārapucchā, taraṇākāro idha pucchito. "
  3695. 1073695,195,158,15,29,1,71,10,So pana taraṇākāro atthato kāraṇamevāti āha‘‘ kathaṃ nūti kāraṇapucchā’’ ti?
  3696. 1073696,195,158,30,33,1,69,3,Pākaṭo abhisambodhiyaṃ mahāpathavīkampanādianekacchariyapātubhāvādinā.
  3697. 1073697,195,159,2,9,1,77,6,"Marisanaṭṭhena pāpānaṃ rogādianatthānaṃ abhibhavanaṭṭhena māriso, dukkharahito. "
  3698. 1073698,195,159,10,19,1,33,5,Tenāha‘‘ niddukkhāti vuttaṃ hotī’’ ti.
  3699. 1073699,195,159,20,31,1,77,7,Nirayapakkhe piyālapanavacanavasena upacāravacanañcetaṃ yathā‘‘ devānaṃ piyā’’ ti.
  3700. 1073700,195,159,32,40,1,25,4,Tenevāha‘‘ yadi evan’’ tiādi.
  3701. 1073701,195,159,41,68,1,258,25,"Saṅkunā {saṅkū}ti matthakato samakoṭṭitena yāva hadayapadesā nibbijjhitvā otiṇṇena saṅkunā pādatalato samakoṭṭito saṅku nibbijjhitvā ārohanto hadaye hadayassa padese samāgaccheyya, atha nesaṃ saṅkūnaṃ samāgamasamakāle naṃ yathātikkantasaṅkukaraṇakālaṃ jāneyyāsi. "
  3702. 1073702,195,159,69,85,1,152,16,Kiñci nimittaṃ upādāya kismiñci atthe pavattassa saddassa tannimittarahite pavatti ruḷhī nāma gamanakiriyārahite sāsanādimati paṭipiṇḍe yathā gosaddassa.
  3703. 1073703,195,160,2,22,1,109,13,"{Oghamatarī}ti yesaṃ oghānaṃ taraṇaṃ pucchitaṃ, te gaṇanaparicchedato sarūpato ca dassetuṃ‘‘ cattāro’’ tiādi vuttaṃ. "
  3704. 1073704,195,160,23,35,1,58,10,"Kasmā panettha cattāro eva oghā vuttā, te ca kāmādayo evāti? "
  3705. 1073705,195,160,36,55,1,149,17,"Na codetabbametaṃ, yasmā dhammānaṃ sabhāvakiccavisesaññunā bhagavatā sabbaṃ ñeyyaṃ yāthāvato abhisambujjhitvā ettakāva oghā desitā, ime eva ca desitāti. "
  3706. 1073706,195,160,56,72,1,109,14,"Vaṭṭasmiṃ ohananti osīdāpentīti oghā, ohananti heṭṭhā katvā hananti gāmenti, tathābhūtā satte adho gāmenti nāma. "
  3707. 1073707,195,160,73,85,1,69,8,Ayañca attho‘‘ sabbopi cesā’’ tiādinā parato aṭṭhakathāyameva āgamissati.
  3708. 1073708,195,160,86,100,1,82,12,"Kāmanaṭṭhena kāmo, kāmo ca so yathāvuttenatthena ogho cāti, kāmesu oghoti vā kāmogho. "
  3709. 1073709,195,160,101,115,1,87,10,Bhavogho nāma bhavarāgoti dassetuṃ‘‘ rūpārūpabhavesu chandarāgo jhānanikanti cā’’ ti vuttaṃ.
  3710. 1073710,195,160,116,138,1,67,7,Sumaṅgalavilāsinī ādīsu( dī. ni. aṭṭha.3.312) pana‘‘ sassatadiṭṭhisahagatarāgo cā’’ ti vuttaṃ.
  3711. 1073711,195,160,139,146,1,53,6,"Tattha paṭhamo upapattibhavesu rāgo, dutiyo kammabhave. "
  3712. 1073712,195,160,147,150,1,46,3,Bhavadiṭṭhivinimuttassa diṭṭhigatassa abhāvato.
  3713. 1073713,195,160,151,173,1,116,13,"‘‘ Dvāsaṭṭhidiṭṭhiyo diṭṭhogho’’ ti vuttaṃ, catusaccantogadhattā sabbassa ñeyyassa‘‘ catūsu saccesu aññāṇaṃ avijjogho’’ ti āha. "
  3714. 1073714,195,161,2,21,1,131,14,"Idāni tesaṃ oghasaṅkhātānaṃ pāpadhammānaṃ uppattiṭṭhānaṃ dassetuṃ‘‘ tatthā’’ tiādi vuttaṃ, pavattiṭṭhānaṃ pana kāmaguṇādayo dassitā eva."
  3715. 1073715,195,161,22,39,1,99,13,‘‘ Pañcasu kāmaguṇesu chandarāgo kāmogho’’ ti ettha bhavoghaṃ ṭhapetvā sabbo lobho kāmoghoti yuttaṃ siyā.
  3716. 1073716,195,161,40,54,1,148,13,"Sassatadiṭṭhisahagato rāgo bhavadiṭṭhisampayuttattā bhavoghoti aṭṭhakathāsu vutto, bhavogho pana diṭṭhigatavippayuttesu eva uppajjatīti pāḷiyaṃ vutto. "
  3717. 1073717,195,161,55,56,1,8,1,Tenevāha–
  3718. 1073718,195,161,57,66,1,70,5,‘‘ bhavogho catūsu diṭṭhivippayuttalobhasahagatacittuppādesu uppajjatī’’ ti.
  3719. 1073719,195,161,67,72,1,49,5,Tasmā diṭṭhisahagatalobhopi kāmoghoti yuttaṃ siyā.
  3720. 1073720,195,161,73,83,1,94,9,"Diṭṭhadhammikasamparāyikadukkhānañhi kāraṇabhūtā kāmāsavādayopi dvidhā vuttā, āsavā eva ca oghā. "
  3721. 1073721,195,161,84,93,1,111,9,Kāmāsavaniddese ca kāmesūti kāmarāgadiṭṭhirāgādīnaṃ ārammaṇabhūtesu tebhūmakesu vatthukāmesūti attho sambhavati.
  3722. 1073722,195,161,94,104,1,76,10,Tattha hi uppajjamānā sāyaṃ taṇhā sabbāpi na kāmacchandādināmaṃ na labhatīti.
  3723. 1073723,195,162,2,26,1,198,22,"Yadi pana pañcakāmaguṇiko ca rāgo kāmoghoti vuttoti katvā brahmānaṃ vimānādīsu rāgassa diṭṭhirāgassa ca kāmoghabhāvo paṭisedhitabbo siyā, evaṃ sati kāmoghabhavoghavinimuttena nāma lobhena bhavitabbaṃ . "
  3724. 1073724,195,162,27,57,1,286,25,"So yadā diṭṭhigatavippayuttesu uppajjati, tadā tena sampayutto avijjogho oghavippayuttoti domanassavicikicchuddhaccasampayuttassa viya tassapi oghavippayuttatā vattabbā siyā‘‘ catūsupi diṭṭhigatavippayuttalobhasahagatesu cittuppādesu uppanno moho siyā oghasampayutto siyā oghavippayutto’’ ti."
  3725. 1073725,195,162,58,88,1,158,20,"‘‘ Kāmogho aṭṭhasu lobhasahagatesu cittuppādesu uppajjatī’’ ti,‘‘ kāmoghaṃ paṭicca diṭṭhogho avijjogho’’ ti ca vacanato diṭṭhisahagato kāmogho na hotīti na sakkā vattuṃ. "
  3726. 1073726,195,162,89,109,1,129,15,"Tathā hettha‘‘ rūpārūpabhavesu chandarāgo jhānanikanti ca bhavogho nāmāti ettakameva vuttaṃ, na vuttaṃ sassatadiṭṭhisahagato rāgo’’ ti. "
  3727. 1073727,195,163,2,5,1,40,2,{Adhogamanaṭṭhenā}ti heṭṭhāpavattanaṭṭhena.
  3728. 1073728,195,163,6,22,1,129,11,"Heṭṭhāpavattanañcettha na kevalaṃ apāyagamaniyabhāvena, atha kho saṃsāratarakāvarodhanenapīti dassetuṃ‘‘ uparibhavañcā’’ tiādi vuttaṃ. "
  3729. 1073729,195,163,23,49,1,184,20,"Kāmaṃ nibbānaṃ arūpibhāvā adesaṃ, na tassa ṭhānavasena uparigahaṇaṃ, sabbasaṅkhatavinissaṭattā pana sabbassapi bhavassa uparīti vattabbataṃ arahatīti katvā vuttaṃ‘‘ uparibhavaṃ nibbānan’’ ti."
  3730. 1073730,195,163,50,70,1,99,11,‘‘ Mahāudakogho’’ tiādīsu rāsaṭṭho ogha-saddoti‘‘ mahā heso kilesarāsī’’ ti vuttaṃ {sesesupī}ti bhavoghādīsupi.
  3731. 1073731,195,164,2,9,1,70,6,"Appatiṭṭhahantoti kilesādīnaṃ vasena asantiṭṭhanto, asaṃsīdantoti attho. "
  3732. 1073732,195,164,10,19,1,89,8,{Anāyūhanto}ti abhisaṅkhārādivasena na āyūhanto majjhimaṃ paṭipadaṃ vilaṅghitvā nibbuyhanto.
  3733. 1073733,195,164,20,21,1,6,1,Tenāha–
  3734. 1073734,195,164,22,32,1,55,5,"‘‘ avāyamanto’’ ti, micchāvāyāmavasena avāyamantoti adhippāyo. "
  3735. 1073735,195,164,33,35,1,17,2,Gūḷhanti saṃvutaṃ.
  3736. 1073736,195,164,36,40,1,33,4,Paṭicchannan ti tasseva vevacanaṃ.
  3737. 1073737,195,164,41,51,1,97,9,"Atthavasena vā saṃvuttaṃ gūḷhaṃ, saddavasenapi apākaṭaṃ paṭicchannaṃ antaradīpādike ṭhātabbaṭṭhāne. "
  3738. 1073738,195,164,52,59,1,42,6,{Āyūhantā}ti hatthehi ca pādehi ca vāyamantā.
  3739. 1073739,195,164,60,66,1,35,5,"Etaṃ atthajātaṃ, etaṃ vā vissajjanaṃ. "
  3740. 1073740,195,165,2,18,1,96,12,"Idāni yenādhippāyena bhagavatā tathāgūḷhaṃ katvā pañho kathito, taṃ dassetuṃ‘‘ kiṃ {panā}tiādi vuttaṃ. "
  3741. 1073741,195,165,19,23,1,57,3,{Niggahamukhenā}ti veneyyānaṃ vinayaupāyabhūtaniggahavasena.
  3742. 1073742,195,165,24,30,1,30,4,Tenāha ye paṇḍitamānino’’ tiādi.
  3743. 1073743,195,165,31,36,1,37,4,Pavayha {pavayhā}ti ophuṇitvā ophuṇitvā.
  3744. 1073744,195,166,2,11,1,68,7,{So}ti devaputto nihatamāno ahosi yathāvissajjitassa atthassa ajānanto.
  3745. 1073745,195,166,12,36,1,153,17,"{Yathā}ti aniyamavacanaṃ niyamaniddiṭṭhaṃ hoti, taṃsambandhañca kathanti pucchāvacananti tadubhayassa atthaṃ dassento‘‘ yathāhaṃ jānāmi, evaṃ me kathehī’’ ti āha. "
  3746. 1073746,195,167,2,19,1,78,12,"Yadāsvāhan ti yadā su ahaṃ, su-kāro nipātamattaṃ‘‘ yadidaṃ kathaṃ sū’’ tiādīsu viya. "
  3747. 1073747,195,167,20,31,1,54,6,{Sabbapadesū}ti‘‘ tadāssu saṃsīdāmī’’ tiādīsu tīsupi padesu.
  3748. 1073748,195,167,32,38,1,58,5,{Ataranto}ti oghānaṃ atikkamanatthaṃ taraṇappayogaṃ akaronto.
  3749. 1073749,195,167,39,43,1,29,3,{Tatthevā}ti oghaniyaoghesu eva.
  3750. 1073750,195,167,44,51,1,43,5,{Osīdāmī}ti nimujjāmi oghehi ajjhotthaṭo homi.
  3751. 1073751,195,167,52,57,1,33,4,{Nibbuyhāmī}ti oghehi nibbūḷho homi.
  3752. 1073752,195,167,58,61,1,28,3,Ṭhātuṃ asakkonto asaṃsīdanto.
  3753. 1073753,195,167,62,71,1,85,7,"{Ativattāmī}ti anupayogaṃ atikkamāmi, apanidhānavasena sammāpaṭipattiṃ virādhemīti attho. "
  3754. 1073754,195,167,72,90,1,167,16,Ṭhāne ca vāyāme {cā}ti vakkhamānavibhāge patiṭṭhahane vāyāme ca dosaṃ {disvā}ti patiṭṭhānāyūhanesu saṃsīdananibbuyhanasaṅkhātaṃ taraṇassa vibandhanabhūtaṃ ādīnavaṃ disvāna.
  3755. 1073755,195,167,91,97,1,74,6,Idaṃ bhagavatā bodhimūle attanā pavattita-pubbabhāga-manasikāravasena vuttaṃ.
  3756. 1073756,195,167,98,105,1,96,6,Atiṭṭhanto {avāyamanto}ti patiṭṭhānāyūhanakaraṇakilesādīnaṃ parivajjanena asaṃsīdanto anibbuyhanto.
  3757. 1073757,195,167,106,112,1,95,6,Devatāyapi paṭividdho tadattho upanissayasampannatāya vimuttiparipācanīyadhammānaṃ paripakkattā.
  3758. 1073758,195,167,113,127,1,94,12,"Na pana pākaṭo vipañcitaññūādīnaṃ, ugghaṭitaññūnaṃ pana yathā tassā devatāya, tathā pākaṭo evāti. "
  3759. 1073759,195,167,128,134,1,57,6,Satta dukā idāni vuccamānarūpā dassitā porāṇaṭṭhakathāyaṃ.
  3760. 1073760,195,167,135,147,1,119,11,Kilesavasena {santiṭṭhanto}ti lobhādīhi abhibhūtatāya saṃsāre patiṭṭhahanto sammā appaṭipajjanena tattheva saṃsīdati nāma.
  3761. 1073761,195,167,148,157,1,117,8,{Abhisaṅkhāravasenā}ti tatthevābhisaṅkhāracetanāya cetento sammāpaṭipattiyogyassa khaṇassa ativattanena nibbuyhati nāma.
  3762. 1073762,195,167,158,163,1,41,5,Iminā nayena sesadukesupi attho veditabbo.
  3763. 1073763,195,168,2,20,1,140,17,"Ettha ca vaṭṭamūlakā kilesāti tesaṃ vasena saṃsāre avaṭṭhānaṃ taṃtaṃkammunā tattha tattha bhave abhinibbatti, kilesā pana tesaṃ paccayamattaṃ. "
  3764. 1073764,195,168,21,34,1,116,13,Tattha tattha bhave aparāparaṃ nibbattento saṃsāre nibbuyhati nāmāti imassa atthassa dassanavasena paṭhamaduko vutto.
  3765. 1073765,195,168,35,59,1,221,22,"Ime sattā saṃsāre paribbhamantā duvidhā taṇhācaritā diṭṭhicaritā cāti tesaṃ saṃsāranāyikabhūtānaṃ dhammānaṃ vasena santiṭṭhanaṃ, tadaññesaṃ pavattipaccayānaṃ vasena āyūhananti imassa atthassa dassanavasena dutiyaduko vutto. "
  3766. 1073766,195,168,60,78,1,180,17,"Saṃyojaniyesu dhammesu assādadassanasabhāvāya taṇhāya vasena visesato patiṭṭhānaṃ, amuttimagge muttimaggaparāmāsato tathā āyūhanampi diṭṭhiyā vasena hotīti dassetuṃ tatiyaduko vutto. "
  3767. 1073767,195,168,79,85,1,54,6,Catutthaduke pana adhippāyo aṭṭhakathāya eva vibhāvito.
  3768. 1073768,195,168,86,105,1,115,14,"Yasmā‘‘ sassato attā’’ ti abhinivisanto arūparāgaṃ, asaññūpagaṃ vā avimokkhaṃyeva vimokkhoti gahetvā saṃsāre eva olīyati. "
  3769. 1073769,195,168,106,115,1,41,5,Tenāha‘‘ olīyanābhinivesā hi bhavadiṭṭhī’’ ti.
  3770. 1073770,195,168,116,139,1,185,22,"Yasmā pana kāmabhavādīsu yaṃ vā taṃ vā bhavaṃ patvā attā ucchijjati vinassati, na hoti paraṃ maraṇāti abhinivisanto bhavavippamokkhāvahāya sammāpaṭipattiyā appaṭipajjanena taṃ ativattati. "
  3771. 1073771,195,168,140,149,1,48,5,Tena vuttaṃ‘‘ atidhāvanābhinivesā vibhavadiṭṭhī’’ ti.
  3772. 1073772,195,169,2,9,1,79,6,Līnavasena {santiṭṭhanto}ti kosajjādivasena saṃkocāpajjanena sammā appaṭipajjanto.
  3773. 1073773,195,169,10,19,1,83,8,Uddhaccavasena {āyūhanto}ti sammāsamādhino abhāvena vikkhepavasena pañcamo duko vutto.
  3774. 1073774,195,169,20,33,1,127,11,"Yathā kāmasukhaṃ paviṭṭhassa samādhānaṃ natthi cittassa upakkiliṭṭhattā, evaṃ attaparitāpanamanuyuttassa kāyassa upakkiliṭṭhattā. "
  3775. 1073775,195,169,34,42,1,105,8,Iti cittakāyaparikkilesakarā dve antā taṇhādiṭṭhinissayatāya saṃsīdananibbuyhananimittā vuttā chaṭṭhaduke.
  3776. 1073776,195,169,43,80,1,253,24,"Pubbe sappadesatova saṃkilesadhammā‘‘ saṃsīdananimittan’’ ti dassitāti idāni nippadesato dassanavasena, pubbe ca sādhāraṇato abhisaṅkhāradhammā‘‘ nibbuyhananimittan’’ ti dassitāti idāni puññāneñjābhisaṅkhāre eva‘‘ āyūhananimittan’’ ti dassanavasena sattamaduko vutto. "
  3777. 1073777,195,169,81,87,1,82,6,Evañhi duggatisugatūpapattivasena saṃsīdananibbuyhanāni vibhajja dassitāni hontīti.
  3778. 1073778,195,169,88,96,1,30,4,Tenevāha‘‘ vuttampi cetan’’ tiādi.
  3779. 1073779,195,169,97,103,1,70,6,Adhobhāgaṃ duggatiṃ gamentīti adhobhāgaṅgamanīyā anunāsikalopaṃ akatvā.
  3780. 1073780,195,169,104,108,1,47,4,Tathā uparibhāgaṃ gamentīti uparibhāgaṅgamanīyā.
  3781. 1073781,195,170,2,20,1,113,13,"Ettha ca oghataraṇaṃ pucchitena bhagavatā‘‘ appatiṭṭhaṃ anāyūhan’’ ti tassa pahānaṅgameva dassitaṃ, na sampayogaṅganti? "
  3782. 1073782,195,170,21,36,1,125,12,"Na evaṃ daṭṭhabbaṃ, yāvatā yena patiṭṭhānaṃ hoti, yena ca āyūhanaṃ, tadubhayapaṭikkhepamukhena tappaṭipakkhadhammadassanametanti. "
  3783. 1073783,195,170,37,70,1,210,24,"Na hesa a-kāro kevalaṃ paṭisedhe, atha kho paṭipakkhe‘‘ akusalā dhammā, ahito, adhammo’’ tiādīsu viya, tasmā appatiṭṭhaṃ anāyūhan ti patiṭṭhānāyūhanānaṃ paṭipakkhavasena pavattamāno tathāpavattihetūvāti ayamettha attho. "
  3784. 1073784,195,170,71,89,1,55,8,{Kho}ti ca avadhāraṇatthe nipāto‘‘ assosi kho’’ tiādīsu( pārā.1) viya.
  3785. 1073785,195,170,90,94,1,40,4,Tena appatiṭṭhānassa ekaṃsikataṃ dasseti.
  3786. 1073786,195,170,95,106,1,50,7,Soyaṃ kho-saddo‘‘ anāyūhan’’ ti etthāpi ānetvā vattabbo.
  3787. 1073787,195,170,107,115,1,75,8,Anāyūhanampi hi ekaṃsikamevāti tassa paṭipakkho saha vipassanāya ariyamaggo.
  3788. 1073788,195,170,116,123,1,35,6,"Tena hi oghataraṇaṃ hoti, na aññathā. "
  3789. 1073789,195,170,124,135,1,102,10,"Evamayaṃ yathānusandhidesanā katā, devatā ca sahavipassanaṃ maggaṃ paṭivijjhīti paṭhamaphale patiṭṭhāsi. "
  3790. 1073790,195,170,136,145,1,40,5,Tena vuttaṃ‘‘ imaṃ pañhavissajjanan’’ tiādi.
  3791. 1073791,195,171,2,49,1,147,22,"‘ ‘ Cirassā’’ ti iminā samānatthaṃ padantarametanti āha‘‘ cirassa kālassā’’ ti yathā‘‘ mamaṃ vā, bhikkhave’’ ti( dī. ni.1.5-6) ettha‘‘ mamā’’ ti iminā samānatthaṃ padantaraṃ mamanti. "
  3792. 1073792,195,171,50,54,1,25,3,Na {diṭṭhapubbā}ti adassāvī.
  3793. 1073793,195,171,55,61,1,58,6,Adassāvitā ca disvā kattabbakiccassa asiddhatāya veditabbā.
  3794. 1073794,195,171,62,72,1,54,9,"Aññathā kā nāma sā devatā, yā bhagavantaṃ na diṭṭhavatī? "
  3795. 1073795,195,171,73,81,1,26,4,Tenāha‘‘ kiṃ panimāyā’’ tiādi.
  3796. 1073796,195,171,82,118,1,224,30,"Dassanaṃ upādāya evaṃ vattuṃ {vattatī}ti yadā kadāci kañci piyajātikaṃ disvā taṃ dassanaṃ upādāya‘‘ cirena vata mayaṃ āyasmantaṃ passāmā’’ ti adiṭṭhapubbaṃ diṭṭhapubbaṃ vā evaṃ vattuṃ yujjati, ayaṃ loke niruḷhe samudācāroti dasseti. "
  3797. 1073797,195,171,119,129,1,76,9,"Brahmaṃ vā vuccati ariyamaggo, tassa aṇanato jānanato paṭivijjhanato brāhmaṇo. "
  3798. 1073798,195,171,130,139,1,121,7,{Kilesanibbānenā}ti kilesānaṃ accantasamucchedasaṅkhātena nibbānena nibbutaṃ sammadeva vūpasanta-sabbakilesadaratha-pariḷāhaṃ.
  3799. 1073799,195,171,140,146,1,56,5,{Āsattavisattādīhī}ti ādi -saddena visatādiākāre saṅgaṇhāti.
  3800. 1073800,195,171,147,148,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  3801. 1073801,195,172,2,56,1,302,37,"‘ ‘ Visatāti visattikā, visaṭāti visattikā, visālāti visattikā, visakkatīti visattikā, visaṃvādikāti visattikā, visaṃ haratīti visattikā, visamūlāti visattikā, visaphalāti visattikā, visaparibhogoti visattikā, visālā vā pana sā taṇhā rūpe sadde gandhe rase phoṭṭhabbe dhamme kule gaṇe visatā vitthatāti visattikā’’ ti( mahāni.3). "
  3802. 1073802,195,173,2,17,1,126,12,Tattha {visatā}ti vitthatā rūpādīsu tebhūmakadhammesu abhibyāpanavasena {visaṭā}ti purimavacanameva ta-kārassa ṭa-kāraṃ katvā vuttaṃ.
  3803. 1073803,195,173,18,21,1,15,2,{Visālā}ti vipulā.
  3804. 1073804,195,173,22,28,1,33,4,"{Visakkatī}ti parisakkati, sahati vā. "
  3805. 1073805,195,173,29,35,1,50,6,Ratto hi rāgavatthunā pādena tāḷiyamānopi sahatīti.
  3806. 1073806,195,173,36,46,1,50,6,Osakkanaṃ vipphandanaṃ vā‘‘ visakkanan’’ tipi vadanti.
  3807. 1073807,195,173,47,49,1,19,2,Aniccādiṃ niccādito.
  3808. 1073808,195,173,50,53,1,26,3,Gaṇhātīti visaṃvādikā hoti.
  3809. 1073809,195,173,54,78,1,169,20,"Visaṃ {haratī}ti tathā tathā kāmesu ānisaṃsaṃ passantī vividhehi ākārehi nekkhammābhimukhappavattito cittaṃ saṃharati saṃkhipati, visaṃ vā dukkhaṃ, taṃ harati, vahatīti attho. "
  3810. 1073810,195,173,79,82,1,45,3,Dukkhanibbattakakammassa hetubhāvato visamūlā.
  3811. 1073811,195,173,83,90,1,54,7,Visaṃ vā dukkhābhibhūtā vedanā mūlaṃ etissāti visamūlā.
  3812. 1073812,195,173,91,96,1,49,5,Dukkhasamudayattā visaṃ phalaṃ etissāti visaphalā.
  3813. 1073813,195,173,97,113,1,127,13,"Taṇhāya rūpādikassa dukkhasseva paribhogo hoti, na amatassāti {visaparibhogo}ti vuttā, sabbattha niruttivasena padasiddhi veditabbā. "
  3814. 1073814,195,173,114,135,1,117,16,"Yo panettha padhāno attho, taṃ dassetuṃ puna‘‘ visālā vā panā’’ tiādi vuttanti evamettha visattikāpadassa attho veditabbo. "
  3815. 1073815,195,173,136,138,1,27,2,Tiṇṇaṃ paṭhamadutiyamaggehi.
  3816. 1073816,195,173,139,141,1,23,2,Nittiṇṇaṃ tatiyamaggena.
  3817. 1073817,195,173,142,144,1,24,2,Uttiṇṇaṃ catutthamaggena.
  3818. 1073818,195,174,2,6,1,31,3,{Samanuñño}ti sammadeva katānuñño.
  3819. 1073819,195,174,7,15,1,27,4,Tenāha‘‘ ekajjhāsayo ahosī’’ ti.
  3820. 1073820,195,174,16,20,1,31,3,{Antaradhāyī}ti adassanaṃ agamāsi.
  3821. 1073821,195,174,21,34,1,67,8,"Yathā pana antaradhāyi, taṃ dassetuṃ‘‘ abhisaṅkhatakāyan’’ tiādi vuttaṃ. "
  3822. 1073822,195,174,35,59,1,102,13,"{Mālehī}ti liṅgavipallāsena vuttaṃ,‘‘ mālāhī’’ ti keci paṭhanti,‘‘ malyehī’’ ti vattabbe ya-kāralopaṃ katvā niddeso. "
  3823. 1073823,195,174,60,64,1,38,4,Ayaṃ tāva aṭṭhakathāya līnatthavaṇṇanā.
  3824. 1073824,195,175,2,2,1,16,1,Nettinayavaṇṇanā
  3825. 1073825,195,176,2,7,1,51,5,Idāni pakaraṇanayena pāḷiyā atthavaṇṇanaṃ karissāma.
  3826. 1073826,195,176,8,28,1,178,18,"Sā pana atthavaṇṇanā yasmā desanāya samuṭṭhānappayojanabhājanesu piṇḍatthesu ca niddhāritesu sukarā hoti suviññeyyā ca, tasmā suttadesanāya samuṭṭhānādīni paṭhamaṃ niddhārayissāma. "
  3827. 1073827,195,176,29,38,1,75,8,"Tattha samuṭṭhānaṃ tāva desanānidānaṃ, taṃ sādhāraṇaṃ asādhāraṇanti duvidhaṃ. "
  3828. 1073828,195,176,39,43,1,52,4,Tattha sādhāraṇampi abbhantarabāhirabhedato duvidhaṃ.
  3829. 1073829,195,176,44,50,1,68,6,Tattha sādhāraṇaṃ abbhantarasamuṭṭhānaṃ nāma lokanāthassa mahākaruṇā.
  3830. 1073830,195,176,51,63,1,93,11,"Tāya hi samussāhitassa bhagavato veneyyānaṃ dhammadesanāya cittaṃ udapādi, yaṃ sandhāya vuttaṃ–"
  3831. 1073831,195,176,64,98,1,66,8,‘‘ sattesu ca kāruññataṃ paṭicca buddhacakkhunā lokaṃ volokesī’’ tiādi( ma. ni.1.283; saṃ. ni.1.172; mahāva.9).
  3832. 1073832,195,176,99,110,1,142,11,Ettha ca hetuavatthāyapi mahākaruṇāya saṅgaho daṭṭhabbo yāvadeva saṃsāramahoghato saddhammadesanāhatthadānehi sattasantāraṇatthaṃ taduppattito.
  3833. 1073833,195,176,111,122,1,109,10,"Yathā ca mahākaruṇā, evaṃ sabbaññutaññāṇaṃ dasabalañāṇādīni ca desanāya abbhantarasamuṭṭhānabhāvena vattabbāni. "
  3834. 1073834,195,176,123,137,1,177,14,Sabbañhi ñeyyadhammaṃ tesaṃ desetabbappakāraṃ sattānañca āsayānusayādiṃ yāthāvato jānanto bhagavā ṭhānāṭṭhānādīsu kosallena veneyyajjhāsayānurūpaṃ vicittanayadesanaṃ pavattesīti.
  3835. 1073835,195,176,138,144,1,97,6,Bāhiraṃ pana sādhāraṇaṃ samuṭṭhānaṃ dasasahassamahābrahmaparivāra-sahampatimahābrahmuno ajjhesanaṃ.
  3836. 1073836,195,176,145,153,1,137,8,Tadajjhesanuttarakālañhi dhammagambhīratāpaccavekkhaṇājanitaṃ appossukkataṃ paṭippassambhetvā dhammassāmī dhammadesanāya ussāhajāto ahosi.
  3837. 1073837,195,176,154,157,1,49,3,Asādhāraṇampi abbhantarabāhirabhedato duvidhameva.
  3838. 1073838,195,176,158,180,1,169,20,"Tattha abbhantaraṃ yāya mahākaruṇāya yena ca desanāñāṇena idaṃ suttaṃ pavattitaṃ, tadubhayaṃ veditabbaṃ bāhiraṃ pana tassā devatāya pucchā, pucchāvasiko hesa suttanikkhepo. "
  3839. 1073839,195,176,181,184,1,25,3,Tayidaṃ pāḷiyaṃ āgatameva.
  3840. 1073840,195,177,2,5,1,41,3,Payojanampi sādhāraṇāsādhāraṇato duvidhaṃ.
  3841. 1073841,195,177,6,14,1,87,8,Tattha sādhāraṇaṃ anukkamena yāva anupādāparinibbānaṃ vimuttirasattā bhagavato desanāya.
  3842. 1073842,195,177,15,31,1,49,6,"Tenevāha‘‘ etadatthā kathā, etadatthā mantanā’’ tiādi( pari.366). "
  3843. 1073843,195,177,32,40,1,79,7,"Asādhāraṇaṃ pana tassā devatāya dassanamaggasamadhigamo, ubhayampetaṃ bāhirameva. "
  3844. 1073844,195,177,41,57,1,212,15,"Sace pana veneyyasantānagatampi desanābalasiddhisaṅkhātaṃ payojanaṃ adhippāyasamijjhanabhāvato yathādhippetatthasiddhiyā mahākāruṇikassa bhagavatopi payojanamevāti gaṇheyya, iminā pariyāyenassa abbhantaratāpi siyā. "
  3845. 1073845,195,178,2,14,1,109,11,"Apica tassā devatāya oghataraṇākārassa yāthāvato anavabodho imissā desanāya samuṭṭhānaṃ, tadavabodho payojanaṃ. "
  3846. 1073846,195,178,15,24,1,77,9,So hi imāya desanāya bhagavantaṃ payojeti tannipphādanaparāyaṃ desanāti katvā.
  3847. 1073847,195,178,25,37,1,101,11,"Yañhi desanāya sādhetabbaṃ phalaṃ, taṃ ākaṅkhitabbattā desakaṃ desanāya payojetīti payojananti vuccati. "
  3848. 1073848,195,178,38,45,1,82,6,Tathā devatāya tadaññesañca vineyyānaṃ patiṭṭhānāyūhanavissajjanañcettha payojanaṃ .
  3849. 1073849,195,178,46,71,1,412,20,Tathā saṃsāracakkanivatti-saddhammacakkappavattisassatādimicchācāra-nirākaraṇaṃ sammāvādapurekkhāro akusalamūlasamūhananaṃ kusalamūlasamāropanaṃ apāyadvārapidahanaṃ saggamokkhadvāravivaraṇaṃ pariyuṭṭhānavūpasamanaṃ anusayasamugghātanaṃ‘‘ mutto mocessāmī’’ ti purimapaṭiññāavisaṃvādanaṃ tappaṭipakkhamāramanorathavisaṃvādanaṃ titthiyasamayanimmathanaṃ buddhadhammapatiṭṭhāpananti evamādīnipi payojanāni idha veditabbāni.
  3850. 1073850,195,179,2,23,1,269,20,"Yathā devatā oghataraṇe saṃsayapakkhandā, tādisā aññe ca saṅkhātadhammānaṃ sammāsambuddhassa ca paṭipattiṃ ajānantā asaddhammassavana-dhāraṇa-paricaya-manasikāravipallatthabuddhikā saddhammassavana-dhāraṇa-paricayavimukhā ca bhavavimokkhesino vineyyā imissā desanāya bhājanaṃ. "
  3851. 1073851,195,180,2,28,1,441,22,Piṇḍatthā pana‘‘ appatiṭṭhaṃ anāyūhan’’ ti padadvaye catusaccakammaṭṭhānānuyogavasena yonisomanasikārabahulīkāro kusalamūlasamāyogo olīyanātidhāvanāvissajjanaṃ upāyavinibandhavidhamanaṃ micchābhinivesadūrībhāvo taṇhāvijjāvisodhanaṃ vaṭṭattayavicchedanupāyo āsavogha-yoga-ganthāgati-taṇhuppādupādānaviyogo cetokhilavivecanaṃ abhinandananivāraṇaṃ saṃsaggātikkamo vivādamūlapariccāgo akusalakammapathaviddhaṃsanaṃ micchattātivattanaṃ anusayamūlacchedo.
  3852. 1073852,195,180,29,40,1,266,11,Sabbakilesa-darathapariḷāha-sārambhapaṭippassambhanaṃ dassanasavananiddeso vijjūpamavajirūpamadhammāpadeso apacayagāmidhammavibhāvanā pahānattayadīpanā sikkhattayānuyogo samathavipassanānuṭṭhānaṃ bhāvanāsacchikiriyāsiddhi sīlakkhandhādipārisuddhīti evamādayo veditabbā.
  3853. 1073853,195,181,2,54,1,505,43,"Tattha yesaṃ kilesādīnaṃ vasena patiṭṭhāti saṃsīdati, yesañca abhisaṅkhārādīnaṃ vasena āyūhati nibbuyhati, ubhayametaṃ samudayasaccaṃ, tappabhāvitā tadubhayanissitā ca khandhā dukkhasaccaṃ, tadubhayamattho,‘‘ appatiṭṭhaṃ anāyūhan’’ ti adhippetassa atthassa paṭicchannaṃ katvā desanā upāyo mānaniggaṇhanavasena tassā devatāya saccābhisamayakāraṇabhāvato patiṭṭhānāyūhanapaṭikkhepopadesena caturoghanirattharaṇatthikehi antadvayarahitā majjhimā paṭipatti paṭipajjitabbāti ayamettha bhagavato āṇattīti ayaṃ desanāhāro. "
  3854. 1073854,195,182,2,11,1,74,7,Parasaṃsayapakkhandanatāya ñātukāmatāya ca kathaṃ {nū}ti pucchāvasena vuttaṃ?
  3855. 1073855,195,182,12,22,1,52,6,Abhimukhabhāvato ekapuggalabhāvato ca‘‘ tvan’’ ti vuttaṃ.
  3856. 1073856,195,182,23,38,1,124,10,Paramukkaṃsagatassa garubhāvassa anaññayogyassa saddhammadhurassa paridīpanato sādhūti marisasīlādiguṇatāya‘‘ mārisā’’ ti vuttaṃ .
  3857. 1073857,195,182,39,49,1,42,6,Avahananato rāsibhāvato ca‘‘ oghan’’ ti vuttaṃ.
  3858. 1073858,195,182,50,62,1,63,8,Ñātuṃ icchitassa atthassa katattā pariyosāpitattā‘‘ itī’’ ti vuttaṃ.
  3859. 1073859,195,182,63,69,1,65,6,Saṃsīdanalakkhaṇassa patiṭṭhānassa akātabbato sabbaso ca akatattā.
  3860. 1073860,195,182,70,77,1,21,3,‘‘ Appatiṭṭhan’’ ti vuttaṃ.
  3861. 1073861,195,182,78,85,1,58,6,Tayidaṃ akaraṇaṃ ekaṃsikanti {kho}ti avadhāraṇavasena vuttaṃ.
  3862. 1073862,195,182,86,105,1,79,11,Tassa ca appatiṭṭhānassa sasantatigatattā‘‘ tvan’’ ti ca pucchitattā‘‘ ahan’’ ti vuttaṃ.
  3863. 1073863,195,182,106,118,1,53,7,"Devatāya sambodhanato piyālapanato ca,‘‘ āvuso’’ ti vuttaṃ. "
  3864. 1073864,195,182,119,128,1,82,9,Nibbuyhanalakkhaṇassa āyūhanassa akātabbato sabbaso ca akatattā anāyūhan ti vuttaṃ.
  3865. 1073865,195,182,129,148,1,128,15,Tiṇṇākārassa oghānaṃ anicchitabhāvato eva tattha saṃsayassa anapagatattā oghataraṇassa ca avisesattā‘‘ yathā kathaṃ panā’’ ti vuttaṃ.
  3866. 1073866,195,182,149,157,1,90,8,Tathā saṃsīdanalakkhaṇaṃ patiṭṭhānaṃ saṃsāre ca saṇṭhānanti anatthantarattā abhinnakālikaṃ.
  3867. 1073867,195,182,158,178,1,142,14,Tathā nibbuyhanalakkhaṇaṃ āyūhanaṃ sammāpaṭipattiyā ativattananti anatthantarattā abhinnakālikanti vuttaṃ‘‘ yadā svāhaṃ… pe… tadāssu nibbuyhāmī’’ ti.
  3868. 1073868,195,182,179,196,1,96,11,Tadubhayassa paṭipakkhabhāvato paṭibāhanato ca oghātiṇṇāti vuttaṃ‘‘ evaṃ khvāhaṃ… pe… oghamatarin’’ ti.
  3869. 1073869,195,183,2,11,1,60,5,Ekabuddhantarantarikattā sudūrakālikatāya‘‘ cirassan’’ ti vuttaṃ.
  3870. 1073870,195,183,12,23,1,57,7,Antarā adiṭṭhapubbatāya vimhayanīyatāya ca‘‘ vatā’’ ti vuttaṃ.
  3871. 1073871,195,183,24,35,1,61,7,Tadā upalabbhamānatāya attapaccakkhatāya ca‘‘ passāmī’’ ti vuttaṃ.
  3872. 1073872,195,183,36,49,1,82,9,Bāhitapāpato brahmassa ca ariyamaggassa aṇanato paṭivijjhanato‘‘ brāhmaṇan’’ ti vuttaṃ.
  3873. 1073873,195,183,50,62,1,96,8,Kilesasantāpavūpasamanato dukkhasantāpavūpasamanato ca sabbaso nibbutattā‘‘ parinibbutan’’ ti vuttaṃ.
  3874. 1073874,195,183,63,75,1,72,8,Taraṇapayogassa nibbattitattā upari taritabbābhāvato ca‘‘ tiṇṇan’’ ti vuttaṃ.
  3875. 1073875,195,183,76,88,1,65,8,Ñāṇacakkhunā oloketabbato lujjanato palujjanato ca‘‘ loke’’ ti vuttaṃ.
  3876. 1073876,195,183,89,99,1,51,6,Visayesu sañjanato jātabhāvato‘‘ visattikan’’ ti vuttaṃ.
  3877. 1073877,195,183,100,111,1,53,7,Ñāṇassa paccakkhabhāvato nigamanato ca‘‘ idan’’ ti vuttaṃ.
  3878. 1073878,195,183,112,122,1,44,6,Bhāsitattā parisamattattā ca‘‘ avocā’’ ti vuttaṃ.
  3879. 1073879,195,183,123,135,1,55,8,Paṭhamaṃ gahitattā paccāmasanato ca‘‘ sā devatā’’ ti vuttaṃ.
  3880. 1073880,195,183,136,147,1,66,7,Paṭikkhepassa abhāvato atthassa anumoditabbato‘‘ samanuñño’’ ti vuttaṃ.
  3881. 1073881,195,183,148,160,1,60,7,Vineyyānaṃ sāsanato paramatthasampattito ca‘‘ satthā’’ ti vuttaṃ.
  3882. 1073882,195,183,161,173,1,96,8,Cakkhupathātikkamena tirobhāvūpagamanato‘‘ antaradhāyī’’ ti vuttanti ayaṃ anupadavicayato vicayahāro.
  3883. 1073883,195,184,2,7,1,95,5,Appatiṭṭhānānāyūhanehi oghataraṇaṃ yujjati kilesābhisaṅkhāravijahanena pārasampattisamijjhanato.
  3884. 1073884,195,184,8,16,1,125,8,Sabbakilesa-taṇhādiṭṭhi-taṇhāyatana-sassatādivasena santiṭṭhato saṃsāre saṃsīdanaṃ hotīti yujjati kāraṇassa suppatiṭṭhitabhāvato.
  3885. 1073885,195,184,17,30,1,185,12,Abhisaṅkharaṇakicce kilesābhisaṅkhāre vijjamāne sabbadiṭṭhābhinivesa-atidhāvanābhinivesādīnaṃ vasena āyūhantassa saṃsāramahoghena nibbuyhanaṃ hotīti yujjati sammāpaṭipattiyā ativattanato.
  3886. 1073886,195,184,31,38,1,83,7,Brahmassa ariyamaggassa aṇanato paṭivijjhanato brāhmaṇabhāvo yujjjati bāhitapāpattā.
  3887. 1073887,195,184,39,45,1,91,6,Sammadeva santadhammasamadhigamato parinibbutabhāvo yujjati sabbaso savāsanapahīnakilesattā.
  3888. 1073888,195,184,46,63,1,123,16,"Tathā ca visattikāya tiṇṇabhāvo yujjati yathā yāya lesopi na dissati, evaṃ aggamaggena tassā samucchinnattāti ayaṃ yuttihāro. "
  3889. 1073889,195,185,2,7,1,64,5,Kilesavaṭṭavasena patiṭṭhānaṃ visesato kammavaṭṭassa padaṭṭhānaṃ.
  3890. 1073890,195,185,8,12,1,56,4,Abhisaṅkhāravasena āyūhanañca vipākavaṭṭassa padaṭṭhānaṃ.
  3891. 1073891,195,185,13,19,1,82,5,"Appatiṭṭhānānāyūhanāni oghataraṇassa padaṭṭhānaṃ, oghataraṇaṃ anupādisesanibbānassa. "
  3892. 1073892,195,185,20,24,1,53,4,Taṇhāvasena patiṭṭhānassa assādānupassitā padaṭṭhānaṃ.
  3893. 1073893,195,185,25,27,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  3894. 1073894,195,185,28,52,1,68,7,"‘‘ saṃyojaniyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino taṇhā pavaḍḍhatī’’ ti( saṃ. ni.2.52,56). "
  3895. 1073895,195,186,2,6,1,105,4,Khandhāvijjā-phassa-saññā-vitakkāyonisomanasikāra-pāpamittaparatoghosā diṭṭhivasena patiṭṭhānassa padaṭṭhānaṃ.
  3896. 1073896,195,186,7,29,1,79,7,"Yathāha– paṭisambhidāmagge( paṭi. ma.1.124)‘‘ khandhāpi diṭṭhiṭṭhānaṃ, avijjāpi diṭṭhiṭṭhānan’’ tiādi. "
  3897. 1073897,195,186,30,33,1,74,3,Taṇhādiṭṭhābhinandanaavasesakilesābhisaṅkhāravasena āyūhanassa padaṭṭhānaṃ.
  3898. 1073898,195,186,34,41,1,88,7,Iminā nayena yathārahaṃ taṇhādiṭṭhādivasena patiṭṭhānāyūhanānaṃ padaṭṭhānabhāvo vattabbo.
  3899. 1073899,195,186,42,46,1,35,4,Sesamettha pāḷito eva suniddhāriyaṃ.
  3900. 1073900,195,186,47,49,1,19,2,Ayaṃ padaṭṭhānahāro.
  3901. 1073901,195,187,2,12,1,135,10,Appatiṭṭhaṃ anāyūhan ti patiṭṭhānāyūhanapaṭikkhepena vissajjentena niyyānāvahā sammāpaṭipatti gahitā ekantato oghanittharaṇūpāyabhāvato.
  3902. 1073902,195,187,13,24,1,119,11,Taggahaṇena ca sabbepi sattatiṃsa bodhipakkhiyadhammā gahitā honti niyyānalakkhaṇena ekalakkhaṇattāti ayaṃ lakkhaṇahāro.
  3903. 1073903,195,188,2,10,1,78,7,Nidāna massā devatāya oghataraṇākārassa yāthāvato anavabodhoti vuttovāyamattho.
  3904. 1073904,195,188,11,24,1,101,12,"Aññepi ye imaṃ desanaṃ nissāya oghataraṇūpāyaṃ paṭivijjhanti, tepi imissā desanāya nidānanti daṭṭhabbā."
  3905. 1073905,195,188,25,51,1,185,21,"‘‘ Kathaṃ nu kho imaṃ desanaṃ nissāya sammadeva paṭivijjhantā catubbidhampi oghaṃ tarantā sakalasaṃsāramahoghato nitthareyyuṃ, pare ca tattha patiṭṭhapeyyun’’ ti ayamettha bhagavato adhippāyo. "
  3906. 1073906,195,188,52,77,1,183,16,"Padanibbacanaṃ niruttaṃ, taṃ‘‘ evan’’ tiādinidānapadānaṃ‘‘ kathan’’ tiādipāḷipadānañca aṭṭhakathāya tassā līnatthavaṇṇanāya ca vuttanayānusārena sukarattā ativitthārabhayena na vitthārayimha. "
  3907. 1073907,195,189,2,5,1,61,3,Pada-padattha-desanā-nikkhepa-suttasandhi-vasena pañcavidhā sandhi.
  3908. 1073908,195,189,6,12,1,47,5,Tattha padassa padantarena sambandho padasandhi.
  3909. 1073909,195,189,13,27,1,92,9,"Tathā padatthassa padatthantarena sambandho padatthasandhi, yo‘‘ kiriyākārakasambandho’’ ti vutto. "
  3910. 1073910,195,189,28,49,1,181,15,"Nānānusandhikassa taṃtaṃanusandhīti sambandho, ekānusandhikassa pana pubbāparasambandho desanāsandhi, yā aṭṭhakathāyaṃ‘‘ pucchānusandhi ajjhāsayānusandhi yathānusandhī’’ ti tidhā vibhattā. "
  3911. 1073911,195,189,50,56,1,61,6,Ajjhāsayo cettha attajjhāsayo parajjhāsayoti dvidhā veditabbo.
  3912. 1073912,195,189,57,62,1,57,5,Nikkhepasandhi catunnaṃ suttanikkhepānaṃ vasena veditabbā.
  3913. 1073913,195,189,63,71,1,70,7,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ papañcasūdanīṭīkāyaṃ vuttanayena gahetabbaṃ. "
  3914. 1073914,195,189,72,76,1,48,4,Suttasandhi idha paṭhamanikkhepavasena veditabbā.
  3915. 1073915,195,190,2,16,1,92,11,‘ ‘ Kasmā panettha oghataraṇasuttameva paṭhamaṃ nikkhittan’’ ti nāyamanuyogo katthaci na pavattati?
  3916. 1073916,195,190,17,36,1,178,15,Apica‘‘ appatiṭṭhaṃ anāyūhaṃ oghamatarin’’ ti patiṭṭhānāyūhanapaṭikkhepavasena antadvayavivajjanamukhena vā majjhimāya paṭipadāya vibhāvanato sabbapaṭhamamidaṃ suttaṃ idha nikkhittaṃ.
  3917. 1073917,195,190,37,44,1,81,7,Antadvayaṃ anupagamma majjhimāya paṭipattiyā saṅkāsanaparañhi buddhānaṃ sāsananti.
  3918. 1073918,195,190,45,55,1,78,9,"Yaṃ pana ekissā desanāya desanantarena saddhiṃ saṃsandanaṃ, ayampi desanāsandhi. "
  3919. 1073919,195,190,56,60,1,22,4,Sā idha evaṃ veditabbā–
  3920. 1073920,195,191,2,15,1,50,8,‘ ‘ Appatiṭṭhaṃ… pe… anāyūhaṃ oghamatarin’’ ti ayaṃ desanā–
  3921. 1073921,195,192,2,9,1,39,5,"‘ ‘ Sabbadā sīlasampanno, paññavā susamāhito; "
  3922. 1073922,195,193,2,8,1,45,5,"Āraddhavīriyo pahitatto, oghaṃ tarati duttaraṃ."
  3923. 1073923,195,194,2,8,1,36,4,"‘ ‘ Virato kāmasaññāya, rūpasaṃyojanātigo; "
  3924. 1073924,195,195,2,18,1,41,5,"Nandīrāgaparikkhīṇo , so gambhīre na sīdati;( Saṃ. ni.1.96); "
  3925. 1073925,195,196,2,25,1,40,5,"Saddhāya tarati oghaṃ, appamādena aṇṇavaṃ.( saṃ. ni.1.246; su. ni.186);"
  3926. 1073926,195,197,2,12,1,45,8,"‘ ‘ Pañca chinde pañca jahe, pañca cuttari bhāvaye; "
  3927. 1073927,195,198,2,23,1,42,4,"Pañcasaṅgātigo bhikkhu, oghatiṇṇoti vuccati.( saṃ. ni.1.5; dha. pa.370);"
  3928. 1073928,195,199,2,12,1,40,7,"‘ ‘ Tasmā jantu sadā sato, kāmāni parivajjaye; "
  3929. 1073929,195,200,2,26,1,41,7,"Te pahāya tare oghaṃ, nāvaṃ sitvāva pāragū.( su. ni.777; mahāni.6; netti.5);"
  3930. 1073930,195,201,2,10,1,54,6,"‘ ‘ Ekāyanaṃ jātikhayantadassī, maggaṃ pajānāti hitānukampī; "
  3931. 1073931,195,202,2,43,1,61,10,"Etena maggena tariṃsu pubbe, tarissanti ye ca taranti oghan’’ ti.( saṃ. ni.5.384,409; mahāni.191; cūḷani. pārāyanānugītigāthāniddesa107; paṭhamavagga121; netti.170)– "
  3932. 1073932,195,203,2,8,1,51,6,Evamādīhi desanāhi saṃsandatīti ayaṃ catubyūho hāro.
  3933. 1073933,195,204,2,9,1,68,7,Appatiṭṭhaṃ anāyūhan ti ettha saṃkilesavasena patiṭṭhānaṃ āyūhanañca.
  3934. 1073934,195,204,10,17,1,76,6,"Tena ayonisomanasikāro dīpito, santakilesavasena anāyūhanena yonisomanasikāro. "
  3935. 1073935,195,204,18,22,1,48,4,Tattha ayonisomanasikaroto taṇhāvijjā pavaḍḍhati.
  3936. 1073936,195,204,23,29,1,50,6,Tesu taṇhāgahaṇena ca taṇhāmūlakā dhammā āvattanti.
  3937. 1073937,195,204,30,35,1,56,5,Avijjāgahaṇena avijjāmūlakaṃ sabbaṃ bhavacakkaṃ āvattati.
  3938. 1073938,195,204,36,43,1,97,7,Yonisomanasikāraggahaṇena ca yonisomanasikāramūlakā dhammā āvattanti catubbidhañca sampatticakkaṃ.
  3939. 1073939,195,204,44,53,1,86,8,"Patiṭṭhānāyūhanapaṭikkhepena pana sammāpaṭipatti dīpitā, sā ca saṅkhepato sīlādisaṅgahā. "
  3940. 1073940,195,204,54,68,1,148,13,"Tattha sīlaggahaṇena ekādasa sīlānisaṃsā āvattanti, samādhiggahaṇena pañcaṅgiko sammāsamādhi pañcaññāṇiko sammāsamādhi samādhiparikkhārā ca āvattanti. "
  3941. 1073941,195,204,69,80,1,111,11,Paññāgahaṇena paññā ca sammādiṭṭhīti sammādiṭṭhisudassanā sabbepi ariyamaggadhammā āvattantīti ayaṃ āvatto hāro.
  3942. 1073942,195,205,2,5,1,38,3,Patiṭṭhānaṃ kilesādivasena sattavidhaṃ.
  3943. 1073943,195,205,6,9,1,41,3,Āyūhanaṃ abhisaṅkhārādivasena sattavidhaṃ.
  3944. 1073944,195,205,10,14,1,48,4,Tathā tappaṭipakkhato appatiṭṭhānaṃ anāyūhanañca.
  3945. 1073945,195,205,15,17,1,24,2,Ayamettha dhammavibhatti.
  3946. 1073946,195,205,18,23,1,65,5,Padaṭṭhānabhūmivibhattiyo pana heṭṭhā vuttanayānusārena veditabbā.
  3947. 1073947,195,205,24,26,1,17,2,Ayaṃ vibhattihāro.
  3948. 1073948,195,206,2,21,1,194,18,Pubbabhāgappaṭipadaṃ sammadeva sampādetvā samathavipassanaṃ yuganaddhaṃ katvā bhāvanaṃ ussakkento kilesādīnaṃ dūrīkaraṇato tesaṃ vasena asaṃsīdanto anibbuyhanto appatiṭṭhaṃ anāyūhaṃ oghaṃ tarati.
  3949. 1073949,195,206,22,38,1,146,16,Kilesādīnaṃ vasena pana saṃsīdanto nibbuyhanto saṃsāre patiṭṭhānato āyatiṃ punabbhavābhinibbattiyā āyūhanato oghaṃ na taratīti ayaṃ parivatto hāro.
  3950. 1073950,195,207,2,24,1,221,18,"Appatiṭṭhaṃ asantiṭṭhanto asaṃsīdanto anibbisaṃ anavinibbisanti pariyāyavacanaṃ, anāyūhaṃ anibbuyhanto acetento apakappentoti pariyāyavacanaṃ, oghaṃ kilesasamuddanti pariyāyavacanaṃ, atari atikkami accavāyīti pariyāyavacanaṃ. "
  3951. 1073951,195,207,25,33,1,73,8,Iminā nayena sesapadesupi pariyāyavacanaṃ veditabbanti ayaṃ vevacano hāro.
  3952. 1073952,195,208,2,10,1,78,8,Appatiṭṭhaṃ anāyūhan ti ettha patiṭṭhaṃ āyūhanti kilesānaṃ kiccakaraṇapaññatti.
  3953. 1073953,195,208,11,13,1,33,2,Pariyuṭṭhānānaṃ vibhāvanapaññatti.
  3954. 1073954,195,208,14,16,1,32,2,Abhisaṅkhārānaṃ viruhanapaññatti.
  3955. 1073955,195,208,17,19,1,22,2,Taṇhāya assādapaññatti.
  3956. 1073956,195,208,20,22,1,32,2,Diṭṭhiyā parinipphandanapaññatti.
  3957. 1073957,195,208,23,25,1,36,2,Bhavadiṭṭhiyā bhavābhinivesapaññatti.
  3958. 1073958,195,208,26,28,1,33,2,Vibhavadiṭṭhiyā vipallāsapaññatti.
  3959. 1073959,195,208,29,32,1,45,3,Kāmasukhānuyogassa kāmesu anugijjhanapaññatti.
  3960. 1073960,195,208,33,35,1,45,2,Attakilamathānuyogassa attaparitāpanapaññatti.
  3961. 1073961,195,208,36,41,1,63,5,Appatiṭṭhaṃ anāyūhanti pana abhiññeyyadhammānaṃ abhiññāpaññatti.
  3962. 1073962,195,208,42,44,1,35,2,Pariññeyyadhammānaṃ pariññāpaññatti.
  3963. 1073963,195,208,45,48,1,47,3,Oghamatarinti pahātabbadhammānaṃ pahānapaññatti.
  3964. 1073964,195,208,49,51,1,24,2,Maggassa bhāvanāpaññatti.
  3965. 1073965,195,208,52,56,1,51,4,Nirodhassa sacchikiriyāpaññattīti ayaṃ paññattihāro.
  3966. 1073966,195,209,2,11,1,95,9,Appatiṭṭhaṃ anāyūhan ti ettha patiṭṭhānāyūhanaggahaṇena oghaggahaṇena ca samudayasaccaṃ gahitaṃ.
  3967. 1073967,195,209,12,31,1,175,18,"Appatiṭṭhaṃ anāyūhaṃ atarinti pana padattayena maggasaccaṃ gahitaṃ, hetugahaṇena ca hetumato gahaṇaṃ siddhamevāti dukkhanirodhasaccāni atthato gahitānevāti ayaṃ saccehi otaraṇā. "
  3968. 1073968,195,209,32,40,1,66,7,"Tattha ye lokiyā pañcakkhandhā, yesaṃ vasena patiṭṭhānāyūhanasiddhi. "
  3969. 1073969,195,209,41,49,1,58,7,"Ye lokuttarā cattāro khandhā, yesaṃ vasena oghataraṇasiddhi. "
  3970. 1073970,195,209,50,53,1,27,3,Ayaṃ khandhamukhena otaraṇā.
  3971. 1073971,195,209,54,72,1,143,17,"Ye eva pañcakkhandhā dvādasāyatanāni aṭṭhārasa dhātuyo, te cattāro khandhā dvāyatanāni dve dhātuyoti ayaṃ āyatanamukhena dhātumukhena ca otaraṇā. "
  3972. 1073972,195,209,73,80,1,91,7,Tathā appatiṭṭhaṃ anāyūhanti ettha patiṭṭhānāyūhanaggahaṇena kilesābhisaṅkhārādīnaṃ gahaṇaṃ.
  3973. 1073973,195,209,81,96,1,158,14,"Kilesābhisaṅkhārādayo oghā ca saṅkhārakkhandhā dhammāyatanaṃ dhammadhātu ca, appatiṭṭhānānāyūhanaggahaṇena oghataraṇavacanena ca saha vipassanāya maggo kathito. "
  3974. 1073974,195,209,97,109,1,119,11,Evañca saṅkhārakkhandho dhammāyatanaṃ dhammadhātu ca gahitāti evampi khandhamukhena āyatanamukhena dhātumukhena otaraṇā.
  3975. 1073975,195,209,110,129,1,176,14,"Vipassanā ce aniccānupassanā, animittamukhena vimokkhamukhaṃ, dukkhānupassanā ce, appaṇihitavimokkhamukhaṃ, anattānupassanā ce, suññatavimokkhamukhanti evaṃ vimokkhamukhena otaraṇaṃ. "
  3976. 1073976,195,209,130,143,1,120,13,Magge sekkhā sīlakkhandhādayo dhammāyatanadhammadhātū anāsavā ca evampi kho khandhādimukhena otaraṇāti ayaṃ otaraṇo hāro.
  3977. 1073977,195,210,2,5,1,22,3,Appatiṭṭhan ti ārambho.
  3978. 1073978,195,210,6,16,1,54,8,"Anāyūhan ti padasuddhi, no ārambhasuddhi, tathā oghan ti. "
  3979. 1073979,195,210,17,27,1,67,10,Atarin ti pana padasuddhi ceva ārambhasuddhi cāti ayaṃ sodhano hāro.
  3980. 1073980,195,211,2,18,1,167,15,Appatiṭṭhaṃ anāyūhan ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ taṇhādiṭṭhiādivasena patiṭṭhānāyūhanānaṃ sādhāraṇato paṭikkhepacodanāti katvā oghamatarin ti taṃ vikappetvā visesavacanaṃ.
  3981. 1073981,195,211,19,22,1,32,3,Oghataraṇañhi cattāro ariyamaggā.
  3982. 1073982,195,211,23,36,1,127,11,"Tattha paṭhamadutiyamaggā avisesena diṭṭhoghataraṇaṃ, tatiyamaggo kāmoghataraṇaṃ, aggamaggo sesoghataraṇanti ayaṃ adhiṭṭhāno hāro. "
  3983. 1073983,195,212,2,6,1,49,4,Kilesavasena patiṭṭhānassa ayonisomanasikāro hetu.
  3984. 1073984,195,212,7,11,1,41,4,Abhisaṅkhāravasena āyūhanassa kilesā hetū.
  3985. 1073985,195,212,12,17,1,70,5,Appatiṭṭhānānāyūhanānaṃ pana yathākkamaṃ yonisomanasikārapahānāni hetū.
  3986. 1073986,195,212,18,25,1,72,7,Saṃyojaniyesu dhammesu assādānupassanā taṇhāvasena yathārahaṃ tassa hetū.
  3987. 1073987,195,212,26,28,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  3988. 1073988,195,212,29,42,1,68,7,"‘‘ saṃyojaniyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino taṇhā pavaḍḍhatī’’ ti. "
  3989. 1073989,195,212,43,47,1,98,4,Khandhāvijjāphassasaññāvitakkāyonisomanasikārapāpamittaparatoghosā diṭṭhivasena patiṭṭhānassa hetū.
  3990. 1073990,195,212,48,61,1,78,7,"Tenāha– paṭisambhidāmagge‘‘ khandhāpi diṭṭhiṭṭhānaṃ, avijjāpi diṭṭhiṭṭhānan’’ tiādi. "
  3991. 1073991,195,212,62,66,1,62,4,Taṇhābhinandanā avasesakilesābhisaṅkhāravasena āyūhanassa hetū.
  3992. 1073992,195,212,67,77,1,127,9,"Iminā nayena yathārahaṃ taṇhādiṭṭhivasena patiṭṭhānāyūhanānaṃ hetuvibhāgo niddhāretabbo, tabbipariyāyena appatiṭṭhānānāyūhanānaṃ. "
  3993. 1073993,195,212,78,97,1,179,17,"Kilesuppādane hi sammadeva ādīnavadassanaṃ appatiṭṭhānassa hetū, abhisaṅkharaṇe ādīnavadassanaṃ anāyūhanassa hetū, vipassanāya ussukkāpanaṃ oghataraṇassa hetūti ayaṃ parikkhāro hāro. "
  3994. 1073994,195,213,2,8,1,73,5,Yathāvuttavibhāgehi patiṭṭhānāyūhanehi catubbidhassapi oghassa parisuddhi.
  3995. 1073995,195,213,9,20,1,123,11,Appatiṭṭhānānāyūhanehi pana sotānaṃ saṃvaro sabbaso pidhānañcāti catubbidhassapi oghassa visesato pidhānaṃ appavattikaraṇaṃ.
  3996. 1073996,195,213,21,40,1,163,18,"Ariyamaggassa bhāvanāya hi kilesavasena patiṭṭhānaṃ abhisaṅkhāravasena āyūhanaṃ upacchinnaṃ, tassa sabbepi oghā tiṇṇā sammatiṇṇā pahīnā hontīti ayaṃ samāropano hāro. "
  3997. 1073997,195,214,2,9,1,64,7,Appatiṭṭhaṃ anāyūhan ti ettha patiṭṭhāgahaṇena taṇhāvijjā gahitā.
  3998. 1073998,195,214,10,18,1,52,8,Tāsaṃ hi vasena satto tattha tattha bhave patiṭṭhāti.
  3999. 1073999,195,214,19,23,1,53,4,Āyūhanaggahaṇena tappaccayā abhisaṅkhāradhammā gahitā.
  4000. 1074000,195,214,24,32,1,67,7,"Tattha taṇhāya visesato rūpadhammā adhiṭṭhānaṃ, avijjāya arūpadhammā. "
  4001. 1074001,195,214,33,61,1,173,21,"Tesaṃ yathākkamaṃ samatho ca vipassanā ca paṭipakkhā, te‘‘ appatiṭṭhaṃ anāyūhaṃ oghamatarin’’ ti padehi pakāsitā honti, tesu samathassa cetovimutti phalaṃ, vipassanāya paññāvimutti. "
  4002. 1074002,195,214,62,74,1,56,8,Tathā hi sā‘‘ rāgavirāgā avijjāvirāgā’’ ti visesetvā vuccati.
  4003. 1074003,195,214,75,95,1,192,17,"Tattha taṇhāvijjā abhisaṅkhāro ca samudayasaccaṃ, tesaṃ adhiṭṭhānabhūtā rūpārūpadhammā dukkhasaccaṃ, tesaṃ appavatti nirodhasaccaṃ, nirodhapajānanā paṭipadā oghataraṇapariyāyena vuttā maggasaccaṃ. "
  4004. 1074004,195,214,96,102,1,120,5,Taṇhāgahaṇena cettha māyā-sāṭheyyamānātimāna-madappamāda-pāpicchatā-pāpamittatā-ahirikānottappādivasena akusalapakkho netabbo.
  4005. 1074005,195,214,103,108,1,132,5,Avijjāgahaṇena viparītamanasikāra-kodhūpanāha-makkhapaḷāsa-issāmacchariya-sārambha- dovacassatā-bhavadiṭṭhiādivasena akusalapakkho netabbo.
  4006. 1074006,195,214,109,111,1,61,2,Vuttavipariyāyena amāyāasāṭheyyādiaviparītamanasikārādivasena.
  4007. 1074007,195,214,112,124,1,145,12,Tathā samathapakkhiyānaṃ saddhindriyānaṃ vipassanāpakkhiyānaṃ aniccasaññādīnañca vasena vodānapakkho netabboti ayaṃ nandiyāvattassa nayassa bhūmi.
  4008. 1074008,195,215,2,44,1,296,35,"Tathā vuttanayena gahitesu taṇhāvijjātappakkhiyadhammesu taṇhā lobho, avijjā moho, avijjāya sampayutto lohite sati pubbo viya taṇhāya sati sijjhamāno āghāto doso iti tīhi akusalamūlehi gahitehi, tappaṭipakkhato‘‘ appatiṭṭhan’’ tiādivacanehi ca tīṇi akusalamūlāni tīṇi kusalamūlāni ca siddhāni eva honti. "
  4009. 1074009,195,215,45,61,1,172,15,"Idhāpi lobho sabbāni sāsavakusalamūlāni āyūhanadhammā ca samudayasaccaṃ, tannibbattā tesaṃ adhiṭṭhānagocarabhūtā ca upādānakkhandhā dukkhasaccantiādinā saccayojanā yojetabbā. "
  4010. 1074010,195,215,62,84,1,300,19,"Phalaṃ panettha vimokkhattayavasena niddhāretabbaṃ, tīhi akusalamūlehi tividhaduccarita-saṃkilesamalavisamaakusalasaññā-vitakkādivasena akusalapakkho netabbo, tathā tīhi kusalamūlehi tividhasucarita-samakusalasaññā-vitakka-samādhi-vimokkhamukhādivasena vodānapakkho netabboti ayaṃ tipukkhalassa nayassa bhūmi. "
  4011. 1074011,195,216,2,45,1,211,25,"Tathā vuttanayena gahitesu taṇhāvijjātappakkhiyadhammesu visesato taṇhādiṭṭhīnaṃ vasena asubhe‘‘ subhan’’ ti, dukkhe‘‘ sukhan’’ ti ca vipallāsā, avijjādiṭṭhīnaṃ vasena‘‘ anicce niccan’’ ti anattani‘‘ attā’’ ti vipallāsā veditabbā. "
  4012. 1074012,195,216,46,61,1,128,11,Tesaṃ paṭipakkhato‘‘ appatiṭṭhan’’ tiādivacanehi ca laddhehi sativīriyasamādhipaññindriyehi cattāri satipaṭṭhānāni siddhāneva honti.
  4013. 1074013,195,217,2,8,1,52,6,Tattha catūhi indriyehi cattāro puggalā niddisitabbā.
  4014. 1074014,195,217,9,10,1,6,1,Kathaṃ?
  4015. 1074015,195,217,11,19,1,67,7,"Duvidho hi taṇhācarito mudindriyo tikkhindriyoti, tathā diṭṭhicarito. "
  4016. 1074016,195,217,20,40,1,162,16,Tesu paṭhamo asubhe‘‘ subhan’’ ti vipariyesaggāhī satibalena yathābhūtaṃ kāyasabhāvaṃ sallakkhento bhāvanābalena taṃ vipallāsaṃ samugghātetvā sammattaniyāmaṃ okkamati.
  4017. 1074017,195,217,41,69,1,213,20,Dutiyo asukhe‘‘ sukhan’’ ti vipariyesaggāhī‘‘ uppannaṃ kāmavitakkaṃ nādhivāsetī’’ tiādinā vuttena vīriyasaṃvarabhūtena vīriyabalena paṭipakkhaṃ vinodento bhāvanābalena taṃ vipallāsaṃ viddhaṃsetvā sammattaniyāmaṃ okkamati.
  4018. 1074018,195,217,70,91,1,175,16,Tatiyo anicce‘‘ niccan’’ ti ayāthāvaggāhī samathabalena samāhitacitto saṅkhārānaṃ taṅkhaṇikabhāvaṃ sallakkhento bhāvanābalena taṃ vipallāsaṃ samugghātetvā sammattaniyāmaṃ okkamati.
  4019. 1074019,195,217,92,109,1,199,13,Catuttho santati-samūha-kiccārammaṇa-ghanavañcitatāya phassādidhammapuñjamatte anattani‘‘ attā’’ ti micchābhinivesī catukoṭikasuññatāmanasikārena taṃ micchābhinivesaṃ viddhaṃsetvā sāmaññaphalaṃ sacchikaroti.
  4020. 1074020,195,217,110,121,1,151,10,"Subhasaññāsukhasaññādīhi catūhi vā vipallāsehi samudayasaccaṃ, tesamadhiṭṭhānārammaṇabhūtā pañcupādānakkhandhā dukkhasaccantiādinā saccayojanā veditabbā. "
  4021. 1074021,195,217,122,144,1,343,20,"Phalaṃ panettha cattāri sāmaññaphalāni, catūhi cettha vipallāsehi caturāsavoghayoga-kāyagantha-agati-taṇhuppādupādāna-sattaviññāṇaṭṭhiti-apariññādivasena akusalapakkho netabbo, tathā catūhi satipaṭṭhānehi catubbidhajhāna-vihārādhiṭṭhāna-sukhabhāgiyadhamma-appamaññāsammappadhāniddhipādādivasena vodānapakkho netabboti ayaṃ sīhavikkīḷitassa nayassa bhūmi. "
  4022. 1074022,195,218,2,11,1,73,8,Imesaṃ pana tiṇṇaṃ atthanayānaṃ siddhiyā vohāranayadvayaṃ siddhameva hoti.
  4023. 1074023,195,218,12,27,1,121,13,"Tathā hi atthanayānaṃ disābhūtadhammālocanaṃ disālocanaṃ, tesaṃ samānayanaṃ {aṅkuso}ti pañcapi nayā idha niyuttāti veditabbā. "
  4024. 1074024,195,218,28,39,1,160,11,Idañca suttaṃ soḷasavidhe suttantapaṭṭhāne nibbedhasekkhabhāgiyaṃ byatirekamukhena patiṭṭhānāyūhanāni gahitānīti saṃkilesanibbedhasekkhabhāgiyaṃ cāti daṭṭhabbaṃ.
  4025. 1074025,195,218,40,52,1,155,12,Aṭṭhavīsatividhe pana suttantapaṭṭhāne lokiyalokuttaraṃ sattādhiṭṭhānaṃ ñāṇañeyyaṃ dassanabhāvanaṃ sakavacanaṃ vissajjanīyaṃ kusalaṃ anuññātanti veditabbaṃ.
  4026. 1074026,195,219,2,4,1,31,2,Oghataraṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4027. 1074027,195,220,2,4,1,20,2,2 . Nimokkhasuttavaṇṇanā
  4028. 1074028,195,221,2,12,1,71,6,2. Paṭhamamāgatan ti saṃvaṇṇanāvasena paṭhamasuttādīsu paṭhamaṃ āgatapadaṃ.
  4029. 1074029,195,221,13,16,1,26,3,Uttānatthan ti pākaṭatthaṃ.
  4030. 1074030,195,221,17,22,1,53,5,Apubbaṃyeva hi duviññeyyatthañca padaṃ saṃvaṇṇetabbaṃ.
  4031. 1074031,195,221,23,40,1,74,12,{No}ti pucchāyaṃ nu -saddena samānattho nipātoti āha‘‘ jānāsi noti jānāsi nū’’ ti.
  4032. 1074032,195,221,41,48,1,46,6,"Vaṭṭato nimuccanti tena sattāti nimokkho, maggo. "
  4033. 1074033,195,221,49,77,1,150,18,"So ca pamuccanti tenāti pamokkho, pamuccanante pana adhigantabbattāphalaṃ‘‘ pamokkho’’ ti vuttaṃ, yathā arahattaṃ‘‘ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo’’ ti vuttaṃ. "
  4034. 1074034,195,221,78,81,1,10,2,{Te}ti sattā.
  4035. 1074035,195,221,82,90,1,51,6,"{Viviccatī}ti visuṃ asammisso hoti, vigacchatīti attho. "
  4036. 1074036,195,221,91,95,1,33,4,Viviccati dukkhaṃ etasmāti viveko.
  4037. 1074037,195,221,96,113,1,140,15,"Dutiyavikappe pana sakalavaṭṭadukkhato sattā nimuccanti ettha pamuccanti viviccanti cāti nimokkho pamokkho viveko, nibbānanti attho veditabbo. "
  4038. 1074038,195,221,114,120,1,47,5,{Etthā}ti ca nimittatthe bhummavacanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4039. 1074039,195,221,121,132,1,48,7,Avadhāraṇattho kho -kāro‘‘ assosi kho’’ tiādīsu viya.
  4040. 1074040,195,222,2,16,1,99,10,Nandīmūlako bhavo nandībhavo purimapade uttarapadalopena‘‘ sākabhakkho patthavo sākapatthavo’’ ti yathā.
  4041. 1074041,195,222,17,34,1,120,13,Paṭhamaṃ kammavaṭṭapadhānaṃ atthaṃ vatvā puna kilesakammānaṃ vasena ubhayappadhānaṃ atthaṃ vadanto‘‘ nandiyā cā’’ tiādimāha.
  4042. 1074042,195,222,35,42,1,63,6,{Purimanaye}ti nandīmūlako kammabhavo nandībhavoti etasmiṃ pakkhe.
  4043. 1074043,195,222,43,46,1,31,2,{Nandībhavenā}ti nandībhavapadena.
  4044. 1074044,195,222,47,56,1,120,7,{Tividhakammābhisaṅkhāravasenā}ti puññābhisaṅkhārādivasena kāyasaṅkhārādivasena ca tippakārassa kammābhisaṅkhārassa vasena.
  4045. 1074045,195,222,57,61,1,60,4,Saṅkhārakkhandho gahito cetanāpadhānattā saṅkhārakkhandhassa.
  4046. 1074046,195,222,62,72,1,69,5,{Saññāviññāṇehī}ti‘‘ saññāviññāṇasaṅkhayā’’ ti evaṃ vuttasaññāviññāṇapadehi.
  4047. 1074047,195,222,73,81,1,68,7,Taṃsampayuttā {cā}ti tena yathāvuttasaṅkhārakkhandhena samaṃ yuttā eva.
  4048. 1074048,195,222,82,86,1,34,3,Dve {khandhā}ti saññāviññāṇakkhandhā.
  4049. 1074049,195,223,2,7,1,37,5,Nanu ettha vedanākkhandho na gahitoti?
  4050. 1074050,195,223,8,19,1,44,7,No na gahitoti dassento‘‘ tehi panā’’ tiādimāha.
  4051. 1074051,195,223,20,24,1,47,3,Tīhi {khandhehī}ti saññāsaṅkhāraviññāṇakkhandhehi.
  4052. 1074052,195,223,25,27,1,21,2,Gahitāva avinābhāvato.
  4053. 1074053,195,223,28,34,1,40,6,Na hi vedanārahito koci cittuppādo atthi.
  4054. 1074054,195,223,35,38,1,34,3,Anupādiṇṇakānan ti kusalākusalānaṃ.
  4055. 1074055,195,223,39,44,1,46,5,Na hettha kiriyākhandhānaṃ appavatti adhippetā.
  4056. 1074056,195,223,45,48,1,46,2,{Appavattivasenā}ti anuppattidhammatāpattivasena.
  4057. 1074057,195,223,49,55,1,62,5,"Nibbattanavasena kammakilesehi upādīyatīti upādi, pañcakkhandhā. "
  4058. 1074058,195,223,56,63,1,54,6,"Upādino seso upādiseso, saha upādisesenāti saupādisesaṃ. "
  4059. 1074059,195,223,64,68,1,60,4,Nibbānaṃ kathitaṃ sakalakammakilesavūpasamatthassa jotitattā.
  4060. 1074060,195,223,69,90,1,123,13,Heṭṭhā dvīhi padehi anupādiṇṇakakkhandhā gahitāti‘‘ vedanānan’’ ti ettha upādiṇṇakaggahaṇaṃ yuttanti āha‘‘ upādiṇṇakavedanānan’’ ti.
  4061. 1074061,195,223,91,95,1,61,3,{Nirodhenā}ti tappaṭibaddhachandarāganirodhavasena nirujjhanena.
  4062. 1074062,195,223,96,100,1,41,3,{Upasamenā}ti accantūpasamena appavattanena.
  4063. 1074063,195,223,101,106,1,45,5,Evañca katvā ca-saddaggahaṇaṃ samatthitaṃ hoti.
  4064. 1074064,195,223,107,114,1,60,7,Tesan ti tassā vedanāya taṃsampayuttānañca tiṇṇaṃ khandhānaṃ.
  4065. 1074065,195,223,115,123,1,105,7,{Vatthārammaṇavasenā}ti vatthubhūtānaṃ channaṃ ārammaṇabhūtānañca sabbesampi upādiṇṇakarūpadhammānaṃ vasena.
  4066. 1074066,195,224,2,12,1,74,9,"Kasmā pana heṭṭhā cattāro arūpakkhandhāyeva vuttā, rūpakkhandho na gahitoti? "
  4067. 1074067,195,224,13,14,1,13,1,Visesabhāvato.
  4068. 1074068,195,224,15,21,1,105,6,Saupādisesanibbānappattiyañhi upādiṇṇakarūpadhammānaṃ viya anupādiṇṇakarūpadhammānaṃ appavattiyeva natthi.
  4069. 1074069,195,224,22,30,1,51,7,{Dutiyanaye}ti nandiyā ca bhavassa cāti etamhi pakkhe.
  4070. 1074070,195,224,31,35,1,54,4,Nandiggahaṇena saṅkhārakkhandho gahito taṃsahacaraṇato.
  4071. 1074071,195,224,36,41,1,68,4,Upapattibhavasaṅkhāto {rūpakkhandho}ti upādiṇṇakarūpadhammameva vadati.
  4072. 1074072,195,224,42,53,1,117,9,"Taggahaṇeneva ca tannimittakāni utuāhārajāni, viññāṇaggahaṇena cittajānīti catusantatirūpassapettha gahitatā veditabbā. "
  4073. 1074073,195,224,54,68,1,116,12,"{Saññādīhī}ti saññāviññāṇavedanāgahaṇehi tayo khandhā gahitā, tañca kho upādiṇṇā anupādiṇṇāti vibhāgaṃ akatvā avisesato. "
  4074. 1074074,195,224,69,75,1,52,6,Avisesena hi pañcannaṃ khandhānaṃ appavatti nibbānaṃ.
  4075. 1074075,195,224,76,89,1,40,7,Tenāha‘‘ evaṃ… pe… nibbānaṃ kathitaṃ hotī’’ ti.
  4076. 1074076,195,224,90,100,1,48,6,‘‘ Nibbānan’’ ti hi idha amatamahānibbānaṃ adhippetaṃ.
  4077. 1074077,195,224,101,108,1,47,7,Imameva ca nayan ti idaṃ yathāvuttaṃ dutiyameva.
  4078. 1074078,195,224,109,114,1,41,4,Cattāro mahānikāye dhāretīti catunikāyiko.
  4079. 1074079,195,224,115,118,1,35,3,Bhaṇḍikanāmako thero bhaṇḍikatthero.
  4080. 1074080,195,224,119,122,1,29,2,{Itī}ti vuttappakāraparāmasanaṃ.
  4081. 1074081,195,224,123,145,1,180,16,"{Nibbānavasenevā}ti paṭhamanaye saupādisesanibbānassa anupādisesanibbānassa ca, dutiye pana‘‘ amatamahānibbānassā’’ ti sabbathāpi nibbānasseva vasena bhagavā desanaṃ niṭṭhapesi samāpesīti. "
  4082. 1074082,195,225,2,4,1,29,2,Nimokkhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4083. 1074083,195,226,2,4,1,19,2,3 . Upanīyasuttavaṇṇanā
  4084. 1074084,195,227,2,20,1,109,10,3. Anekatthattā dhātusaddānaṃ upasaggavasena atthavisesavācako hotīti āha‘‘ upanīyatīti parikkhīyati nirujjhatī’’ ti.
  4085. 1074085,195,227,21,23,1,17,2,Vinassatīti attho.
  4086. 1074086,195,227,24,31,1,64,7,Upanīyatīti vā saraseneva jīvitassa maraṇūpagamanaṃ vuttanti āha–
  4087. 1074087,195,227,32,44,1,50,7,"‘‘ upagacchati vā, anupubbena maraṇaṃ upetīti attho’’ ti. "
  4088. 1074088,195,227,45,55,1,57,6,Kāmañcettha‘‘ upanīyatī’’ ti padaṃ apākaṭakammavisesaṃ vuttaṃ.
  4089. 1074089,195,227,56,91,1,165,20,"Yathā pana‘‘ sabbaṃ ārogyaṃ byādhipariyosānaṃ, sabbaṃ yobbanaṃ jarāpariyosānaṃ, sabbaṃ jīvitaṃ maraṇapariyosānan’’ ti,‘‘ upanīyati jīvitan’’ ti vuttattā‘‘ maraṇaṃ upetī’’ ti vuttaṃ. "
  4090. 1074090,195,227,92,95,1,29,3,Kammakattuvasena hetaṃ vuttaṃ.
  4091. 1074091,195,228,2,14,1,63,8,Idāni kammasādhanavasena atthaṃ dassetuṃ‘‘ yathā vā’’ tiādi vuttaṃ.
  4092. 1074092,195,228,15,20,1,42,5,Gopālena gogaṇo nīyati yathicchitaṃ ṭhānaṃ.
  4093. 1074093,195,228,21,46,1,152,19,"Jīvanti tena sattā, sahajātadhammā vāti jīvitaṃ, tadeva tesaṃ anupālane ādhipaccasabbhāvato indriyan ti āha‘‘ jīvitanti jīvitindriyan’’ ti parittan ti ittaraṃ. "
  4094. 1074094,195,228,47,54,1,16,3,Tenāha‘‘ thokan’’ ti.
  4095. 1074095,195,228,55,69,1,109,10,Pabandhānupacchedassa paccayabhāvo idha jīvitassa maraṇakiccanti adhippetanti āha‘‘ sarasaparittatāya cā’’ tiādi.
  4096. 1074096,195,228,70,79,1,63,7,"{Āyū}ti ca paramāyu idhādhippetaṃ, tañca ajjakālavasena veditabbaṃ. "
  4097. 1074097,195,229,2,10,1,81,8,Imasmiñhi buddhuppāde ayaṃ kathāti jīvitassa atiittarabhāvadīpanaparā ayaṃ desanā.
  4098. 1074098,195,229,11,28,1,127,11,"Jīvitindriyavasena jīvitakkhayaṃ niyamento‘‘ ekacittappavattimattoyevā’’ ti āha, ekassa cittuppādassa pavattikkhaṇamatto evāti attho. "
  4099. 1074099,195,229,29,41,1,59,8,Idāni tamatthaṃ upamāya vibhāvetuṃ‘‘ yathā nāmā’’ tiādi vuttaṃ.
  4100. 1074100,195,229,42,54,1,101,11,Tattha pavattamānan ti nemirathīsā vattantī ekeneva nemippadesena pavattati ekasmiṃ khaṇeti adhippāyo.
  4101. 1074101,195,229,55,65,1,38,6,‘‘ Ekeneva tiṭṭhatī’’ ti etthāpi eseva nayo.
  4102. 1074102,195,229,66,69,1,46,3,Ekacittakkhaṇikan ti ekacittakkhaṇamattavantaṃ.
  4103. 1074103,195,229,70,78,1,51,7,Tasmiṃ {citte}ti tasmiṃ yasmiṃ kismiñci ekasmiṃ citte.
  4104. 1074104,195,229,79,82,1,40,2,{Niruddhamatte}ti niruddhabhāvappattamatte.
  4105. 1074105,195,229,83,91,1,65,7,Niruddhoti {vuccatī}ti matoti vuccati taṃsamaṅgī satto paramatthato.
  4106. 1074106,195,229,92,99,1,87,7,Avisesaviduno pana aviññāyamānantarena anusandhānassa niruddhanaṃ nirodhaṃ sallakkhenti.
  4107. 1074107,195,229,100,110,1,58,6,Yathāvuttamatthaṃ suttena vibhāvetuṃ‘‘ yathāhā’’ tiādi vuttaṃ.
  4108. 1074108,195,229,111,120,1,86,9,Tena tīsupi kālesu sattānaṃ paramatthato jīvanaṃ maraṇaṃ cittakkhaṇavasenevāti dasseti.
  4109. 1074109,195,230,2,5,1,24,3,Jīvitan ti jīvitindriyaṃ.
  4110. 1074110,195,230,6,12,1,68,5,{Attabhāvo}ti jīvitavedanāviññāṇāni ṭhapetvā avasiṭṭhadhammā adhippetā.
  4111. 1074111,195,230,13,23,1,93,8,"{Sukhadukkhā}ti sukhadukkhā vedanā, upekkhāpi idha sukhadukkhāsveva antogadhā iṭṭhāniṭṭhabhāvato. "
  4112. 1074112,195,230,24,31,1,40,5,"{Kevalā}ti attanā, niccabhāvena vā avomissā. "
  4113. 1074113,195,230,32,37,1,42,4,{Ekacittasamāyuttā}ti ekakena cittena sahitā.
  4114. 1074114,195,230,38,49,1,98,10,Lahuso vattate {khaṇo}ti vuttanayena ekacittakkhaṇikatāya lahuko atiittaro jīvitādīnaṃ khaṇo vattati.
  4115. 1074115,195,231,2,14,1,89,11,Ye niruddhā {marantassā}ti cavantassa sattassa cutito uddhaṃ niruddhāti vattabbā ye khandhā.
  4116. 1074116,195,231,15,41,1,210,24,"Tiṭṭhamānassa vā {idhā}ti ye vā idha pavattiyaṃ tiṭṭhamānassa dharantassa bhaṅgappattiyā niruddhā khandhā, sabbepi sadisā te sabbepi ekasadisā gatā atthaṅgatā appaṭisandhiyā puna āgantvā paṭisandhānābhāvena vigatā. "
  4117. 1074117,195,231,42,52,1,61,9,"Yathā hi cutikhandhā na nibbattanti, evaṃ tato pubbepi khandhā. "
  4118. 1074118,195,231,53,58,1,52,5,Tasmā ekacittakkhaṇikaṃ sattānaṃ jīvitanti adhippāyo.
  4119. 1074119,195,232,2,24,1,120,17,Anibbattena na {jāto}ti anuppannena cittena jāto na hoti‘‘ anāgate cittakkhaṇe na jīvittha na jīvati jīvissatī’’ ti vattabbato.
  4120. 1074120,195,232,25,37,1,84,11,"Paccuppannena vattamānena cittena jīvati jīvamāno nāma hoti, na jīvittha na jīvissati. "
  4121. 1074121,195,232,38,71,1,220,27,"Cittabhaṅgā mato {loko}ti cuticittassa viya sabbassapi tassa tassa cittassa bhaṅgappattiyā ayaṃ loko paramatthato mato nāma hoti‘‘ atīte cittakkhaṇe jīvittha na jīvati na jīvissatī’’ ti vattabbato, niruddhassa appaṭisandhikattā. "
  4122. 1074122,195,232,72,102,1,185,22,"Evaṃ santepi paññatti paramatthiyā, yāyaṃ taṃ taṃ pavattaṃ cittaṃ upādāya‘‘ tisso jīvati, phusso jīvatī’’ ti vacanappavattiyā visayabhūtā santānapaññatti, sā ettha paramatthiyā paramatthabhūtā. "
  4123. 1074123,195,232,103,123,1,39,7,Tathā hi vuttaṃ‘‘ nāmagottaṃ na jīratī’’ ti( saṃ. ni.1.76).
  4124. 1074124,195,233,2,32,1,259,27,"Na santi {tāṇā}ti jaraṃ upagatassa tato taṃnimittaṃ yaṃ vā pāpakārino pāpakammānaṃ upaṭṭhānavasena puññakārino piyavippayogavasena cittadukkhaṃ ubhayesampi bandhanacchedanādivasena vitujjamānaṃ anappakaṃ sarīradukkhaṃ sammohappatti ca hoti, tato tāyantā na santi. "
  4125. 1074125,195,233,33,34,1,6,1,Tenāha–
  4126. 1074126,195,233,35,48,1,57,9,‘‘ tāṇaṃ leṇaṃ saraṇaṃ bhavituṃ samatthā nāma keci natthī’’ ti.
  4127. 1074127,195,233,49,61,1,58,7,"Bhāyati etasmāti bhayaṃ, bhayanimittanti āha‘‘ bhayavatthū’’ ti. "
  4128. 1074128,195,233,62,72,1,86,9,"Taggahaṇena ca cittutrāsalakkhaṇaṃ bhayaṃ gahitameva, sati nimitte nemittaṃ santamevāti. "
  4129. 1074129,195,233,73,79,1,87,6,Pubbacetanan ti ekāvajjanavīthiyaṃ nānāvajjanavīthiyaṃ sampavattaṃ upacārajjhānacetanaṃ.
  4130. 1074130,195,233,80,88,1,91,8,Aparacetanan ti vasībhāvāpādanavasena parato samāpajjanavasena ca pavattaṃ samāpatticetanaṃ.
  4131. 1074131,195,233,89,94,1,63,5,Muñcacetanan ti vikkhambhanavasena pavattaṃ paṭhamappanācetanaṃ.
  4132. 1074132,195,233,95,100,1,61,5,Kusalajjhānassa vipākajjhāneva labbhamānaṃ sukhaṃ jhānasukhaṃ.
  4133. 1074133,195,233,101,104,1,31,3,Iṭṭhapariyāyo cettha sukha-saddo.
  4134. 1074134,195,233,105,108,1,26,3,Jhāne apekkhā jhānanikanti.
  4135. 1074135,195,233,109,114,1,46,5,Jhānassa assādavasena pavatto lobho jhānassādo.
  4136. 1074136,195,233,115,132,1,81,13,Yena te te brahmāno jhānato vuṭṭhāya‘‘ aho sukhaṃ aho sukhan’’ ti vācaṃ nicchāresunti.
  4137. 1074137,195,233,133,151,1,121,13,"Yathā devā sukhabahulā tihetupaṭisandhikāvāti paṭipajjantā jhānaṃ adhigantuṃ bhabbā, na itareti‘‘ kāmāvacaradevesū’’ ti vuttaṃ. "
  4138. 1074138,195,233,152,160,1,73,7,Kāmāvacarā ca uparidevā ca {kāmāvacaradevā}ti ekadesasarūpekaseso daṭṭhabbo.
  4139. 1074139,195,233,161,171,1,97,10,Tena manussānampi ekaccānaṃ sabbesampi vā saṅgaho siddho hoti patthanāparikappanāya visayabhāvato.
  4140. 1074140,195,233,172,185,1,37,7,Tenāha‘‘ aho vatime ca… pe… tiṭṭheyyun’’ ti.
  4141. 1074141,195,233,186,196,1,66,8,"Thullāni phusitāni vipphurāni etthāti thullaphusitako, kālo, deso vā. "
  4142. 1074142,195,233,197,199,1,22,2,Tasmiṃ thullaphusitake.
  4143. 1074143,195,234,2,20,1,83,11,‘ ‘ Puññāni kayirātha sukhāvahānī’’ ti vuttattā‘‘ aniyyānikaṃ vaṭṭakathaṃ kathetī’’ ti vuttaṃ.
  4144. 1074144,195,234,21,28,1,70,6,"Lujjanapalujjanaṭṭhena loko, kilesehi āmasitabbato āmisañcāti lokāmisaṃ. "
  4145. 1074145,195,234,29,34,1,47,5,Nippariyāyāmisaṃ pana loke āmisantipi lokāmisaṃ.
  4146. 1074146,195,234,35,63,1,182,20,"Pariyāyeti sabhāvato parivattetvā ñāpeti etenāti pariyāyo, leso, kāraṇaṃ vāti āha‘‘ nippariyāyena cattāro paccayā’’ ti, vaṭṭassa ekantato bālalokeheva āmasitabbabhāvato pariyāyāmisatā vuttā. "
  4147. 1074147,195,234,64,66,1,9,2,Idha pari.
  4148. 1074148,195,234,67,67,1,0,0,.
  4149. 1074149,195,234,68,73,1,42,4,pe… adhippetaṃ vivaṭṭapaṭiyogino icchitattā.
  4150. 1074150,195,234,74,76,1,28,2,Catupaccayāpekkhañhi pahānaṃ.
  4151. 1074151,195,234,77,89,1,85,8,Ekaccassa sakalavaṭṭāpekkhappahānassapi paccayo hotīti‘‘ vaṭṭatiyevā’’ ti sāsaṅkaṃ vadati.
  4152. 1074152,195,234,90,103,1,84,8,"Vūpasamati ettha sakalavaṭṭadukkhanti santi, asaṅkhatadhātūti āha‘‘ nibbānasaṅkhātan’’ ti. "
  4153. 1074153,195,235,2,4,1,28,2,Upanīyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4154. 1074154,195,236,2,4,1,19,2,4 . Accentisuttavaṇṇanā
  4155. 1074155,195,237,2,10,1,25,3,4. Kālayanti khepentīti kālā.
  4156. 1074156,195,237,11,34,1,236,23,Purebhattādayo hi kālā dhammappavattimattatāya paramatthato avijjamānāpi lokasaṅketamattasiddhā tassāyeva dhammappavattiyā gatagatāya anivattanato taṃ taṃ dhammappavattiṃ khepentā vināsayantā viya sayañca tāhi saddhiṃ accentā viya honti.
  4157. 1074157,195,237,35,36,1,6,1,Tenāha–
  4158. 1074158,195,237,37,57,1,43,6,"‘‘ kālo ghasati bhūtāni, sabbāneva sahattanā’’ ti( jā.1.2.190)."
  4159. 1074159,195,237,58,69,1,58,7,‘‘ Tarayanti rattiyo’’ ti etthāpi vuttanayeneva attho veditabbo.
  4160. 1074160,195,237,70,85,1,95,11,‘‘ Etaṃ bhayaṃ maraṇe pekkhamāno’’ ti vuccamānattā puggalaṃ maraṇūpagamanāya tarayantīti attho vutto.
  4161. 1074161,195,237,86,91,1,30,4,{Vayoguṇā}ti ettha koṭṭhāsā guṇā.
  4162. 1074162,195,237,92,99,1,69,7,Titthiyānaṃ hi carimacittena sakalacitte vayasamūhe vayasamaññāti āha–
  4163. 1074163,195,237,100,110,1,53,5,"‘‘ paṭhamamajjhimapacchimavayānaṃ guṇā, rāsayoti attho’’ ti. "
  4164. 1074164,195,237,111,132,1,76,7,"Ānisaṃsaṭṭho guṇaṭṭho‘‘ vākaciraṃ nivāsesiṃ, dvādasaguṇamupāgatan’’ tiādīsu( bu. vaṃ.2.30) viya."
  4165. 1074165,195,237,133,149,1,97,11,"‘‘ Tandiguṇāhaṃ karissāmi, diguṇaṃ diguṇaṃ vaddheyyā’’ ti ca evamādīsu pana tabbhāvavuttiattho guṇaṭṭho."
  4166. 1074166,195,238,2,9,1,38,5,"‘ ‘ Asaṅkhyeyyāni nāmāni, saguṇena mahesino; "
  4167. 1074167,195,239,2,37,1,43,6,"Guṇena nāmamuddheyyaṃ, api nāma sahassato’’ ti.( dha. sa. aṭṭha.1313; udā.53; paṭi. ma. aṭṭha.1.1.76)– "
  4168. 1074168,195,240,2,6,1,36,4,Ādīsu pasaṃsaṭṭho guṇaṭṭho daṭṭhabbo.
  4169. 1074169,195,240,7,27,1,77,12,‘‘ Vayoguṇā anupubbaṃ jahantī’’ ti ettha attho‘‘ accenti kālā’’ ti ettha vuttanayo eva.
  4170. 1074170,195,240,28,35,1,90,6,{Paṭhamamajjhimavayā}ti paṭhamaggahaṇañcettha vayassa gatassa apunarāvattidassanatthaṃ kataṃ.
  4171. 1074171,195,240,36,37,1,8,1,Tenevāha–
  4172. 1074172,195,240,38,48,1,42,6,‘‘ maraṇakkhaṇe pana tayopi vayā jahantevā’’ ti.
  4173. 1074173,195,241,2,24,1,118,16,"Ettha ca pāḷiyaṃ‘‘ accenti kālā’’ ti sāmaññato kālassa apagamanaṃ dassitaṃ, puna taṃ visesatopi dassetuṃ itaradvayaṃ vuttaṃ. "
  4174. 1074174,195,241,25,59,1,180,21,"Aṭṭhakathāyaṃ pana mudindriyassa vasena‘‘ vayoguṇā anupubbaṃ jahantī’’ ti vuttaṃ, majjhimindriyassa vasena‘‘ tarayanti rattiyo’’ ti vuttanti adhippāyena‘‘ kālāti purebhattādayo kālā’’ ti vuttaṃ. "
  4175. 1074175,195,241,60,70,1,119,10,Tasmā tattha ādi -saddena pacchābhattapaṭhamayāma-muhuttakālādi-kālakoṭṭhāso eva aṇupabhedo kālavibhāgo gahitoti veditabbo.
  4176. 1074176,195,241,71,77,1,40,6,Sesan ti idha dvīsu gāthāsu pacchimaddho.
  4177. 1074177,195,241,78,87,1,66,9,So hi idha atthato adhigatattā anantarasutte ca vuttattā atidisito.
  4178. 1074178,195,242,2,4,1,28,2,Accentisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4179. 1074179,195,243,2,4,1,22,2,5 . Katichindasuttavaṇṇanā
  4180. 1074180,195,244,2,10,1,26,2,5. {Chindanto}ti samucchindanto.
  4181. 1074181,195,244,11,20,1,77,7,"Kati {chindeyyā}ti kittake pāpadhamme samucchindeyya, anuppattidhammataṃ pāpeyya. "
  4182. 1074182,195,244,21,26,1,36,4,{Sesapadesupī}ti sesesupi dvīsu padesu.
  4183. 1074183,195,244,27,45,1,93,13,"Jahanto kati jaheyya, bhāvento kati uttari bhāveyyāti imamatthaṃ‘‘ eseva nayo’’ ti iminā atidisati. "
  4184. 1074184,195,244,46,51,1,45,5,Catutthapadassa pana attho sarūpeneva dassito.
  4185. 1074185,195,244,52,57,1,32,5,Atthato ekan ti bhāvatthato ekaṃ.
  4186. 1074186,195,244,58,71,1,75,9,Yadi evaṃ kimatthaṃ pariyāyantaraṃ gahitanti āha‘‘ gāthābandhassa panā’’ tiādi.
  4187. 1074187,195,244,72,84,1,67,8,Atthato ettha punarutti atthevāti āha‘‘ saddapunaruttiṃ vajjayantī’’ ti.
  4188. 1074188,195,244,85,96,1,52,6,Saṅgaṃ atikkamayatīti {saṅgātigo}ti āha‘‘ ayamevattho’’ ti.
  4189. 1074189,195,245,2,11,1,81,8,"Oraṃ vuccati kāmadhātu, paṭisandhiyā paccayabhāvena tañca bhajantīti orambhāgiyāni. "
  4190. 1074190,195,245,12,28,1,154,13,"Tattha ca kammaṃ tabbipākaṃ satte dukkhaṃ, kammunā vipākaṃ, sattena dukkhaṃ saṃyojentīti saṃyojanāni, sakkāyadiṭṭhi-vicikicchā-sīlabbataparāmāsa-kāmarāga-paṭighā. "
  4191. 1074191,195,245,29,41,1,119,10,"Uddhaṃ vuccati catasso arūpadhātuyo, vuttanayena taṃ bhajantīti uddhambhāgiyāni, saṃyojanāni rūpārūparāgamānuddhaccāvijjā. "
  4192. 1074192,195,245,42,59,1,106,12,Āropitavacanānurūpeneva {evamāhā}ti‘‘ pañca chinde pañca jahe’’ ti evaṃ kathesi tassā devatāya sukhaggahaṇatthaṃ.
  4193. 1074193,195,245,60,82,1,124,16,"Na kevalaṃ tāya devatāya vuttavacanānurūpato eva, atha kho tesu saṃyojanesu vattabbākāratopīti dassetuṃ‘‘ atha vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  4194. 1074194,195,245,83,101,1,114,13,"Tena orambhāgiyasaṃyojanāni nāma garūni ducchedāni gāḷhabandhanabhāvato, tasmā tāni sandhāya‘‘ pañca chinde’’ ti vuttaṃ. "
  4195. 1074195,195,246,2,22,1,140,15,"Uddhambhāgiyasaṃyojanāni pana lahūni succhedāni heṭṭhā pavattitānukkamena bhāvanānayena pahātabbato, tasmā tāni sandhāya‘‘ pañca jahe’’ ti vuttaṃ. "
  4196. 1074196,195,246,23,32,1,42,5,Tenāha‘‘ pādesu baddhapāsasakuṇo viyā’’ tiādi.
  4197. 1074197,195,246,33,43,1,90,10,Visesan ti bhāvanānaṃ visesaṃ vipassanābhāvanaṃ bhāvento uppādento vipaccento vaḍḍhento ca.
  4198. 1074198,195,246,44,54,1,51,6,Saṃsārapaṅke sañjanaṭṭhena rāgo eva saṅgo‘‘ rāgasaṅgo’’.
  4199. 1074199,195,246,55,58,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  4200. 1074200,195,246,59,74,1,178,13,"Yasmā ettha rāga-moha-diṭṭhi-tabbhāgiyasakkāyadiṭṭhi-sīlabbataparāmāsa-kāmarāgāvijjā atthato oghā eva, itare tadekaṭṭhā, tasmā bhagavā saṃyojanappahānasaṅgātikkamehi oghataraṇaṃ kathesi. "
  4201. 1074201,195,246,75,86,1,79,7,Lokiyalokuttarāni kathitāni‘‘ bhāvaye’’ ti pubbabhāgāya maggabhāvanāya adhippetattā.
  4202. 1074202,195,247,2,4,1,31,2,Katichindasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4203. 1074203,195,248,2,4,1,18,2,6 . Jāgarasuttavaṇṇanā
  4204. 1074204,195,249,2,11,1,32,4,6. Jāgaratan ti anādare sāmivacanaṃ.
  4205. 1074205,195,249,12,20,1,31,4,Tenāha‘‘ indriyesu jāgarantesū’’ ti.
  4206. 1074206,195,249,21,39,1,80,10,‘‘ Vissajjanagāthāyaṃ panā’’ ti imassa padassa‘‘ ayamattho veditabbo’’ ti iminā sambandho.
  4207. 1074207,195,249,40,47,1,61,7,Pucchāgāthāya pana attho imināva nayena viññāyatīti adhippāyo.
  4208. 1074208,195,249,48,81,1,158,19,Pañca jāgarataṃ {suttā}ti ettha‘‘ suttā’’ ti padaṃ apekkhitvā {pañcā}ti paccattavacanaṃ‘‘ jāgaratan’’ ti padaṃ apekkhitvā sāmivasena pariṇāmetabbaṃ‘‘ pañcannaṃ jāgaratan’’ ti.
  4209. 1074209,195,249,82,83,1,6,1,Tenāha–
  4210. 1074210,195,249,84,99,1,108,10,"‘‘ pañcasu indriyesu jāgarantesū’’ ti, jāgarantesu baddhābhāvena sakiccappasutatāya sakiccasamatthatāya cāti attho. "
  4211. 1074211,195,249,100,103,1,33,3,Sottaṃva suttā pamādaniddābhāvato.
  4212. 1074212,195,249,104,116,1,74,8,Tameva suttabhāvaṃ puggalādhiṭṭhānāya kathāya dassetuṃ‘‘ kasmā’’ tiādi vuttaṃ.
  4213. 1074213,195,249,117,133,1,90,12,"Pamajjati, pamādo vā etassa atthīti pamādo, tassa bhāvo pamādatā, tāya, pamattabhāvenāti attho. "
  4214. 1074214,195,250,2,19,1,88,12,Evaṃ gāthāya paṭhamassa pādassa atthaṃ vatvā dutiyassa vattuṃ‘‘ evaṃ suttesū’’ tiādi vuttaṃ.
  4215. 1074215,195,250,20,23,1,31,3,Tassattho vuttanayena veditabbo.
  4216. 1074216,195,250,24,44,1,159,14,"Yasmā appahīnasupanakiriyāvasena sanīvaraṇassa puggalassa anuppannarāgarajādayo uppajjanti, uppannā pavaḍḍhanti, tasmā vuttaṃ‘‘ nīvaraṇeheva kilesarajaṃ ādiyatī’’ ti. "
  4217. 1074217,195,250,45,52,1,22,3,Tenevāha‘‘ purimā’’ tiādi.
  4218. 1074218,195,250,53,59,1,68,6,Purimānaṃ pacchimānaṃ aparāparuppattiyā paccayabhāvo hettha ādiyanaṃ.
  4219. 1074219,195,250,60,70,1,109,9,Pañcahi indriyehi {parisujjhatī}ti maggapariyāpannehi saddhādīhi pañcahi indriyehi sakalasaṃkilesato visujjhati.
  4220. 1074220,195,250,71,78,1,69,6,"Paññindriyameva hi anaññātaññassāmītindriyādīni, itarāni ca anvayānīti. "
  4221. 1074221,195,251,2,4,1,27,2,Jāgarasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4222. 1074222,195,252,2,4,1,24,2,7 . Appaṭividitasuttavaṇṇanā
  4223. 1074223,195,253,2,17,1,102,7,7. Pavattinivattitadubhayahetuvibhāgassa dhammassapi catusaccantogadhattā āha‘‘ dhammāti catusaccadhammā’’ ti.
  4224. 1074224,195,253,18,22,1,45,4,Cattāripi hi ariyasaccāni catusaccantogadhāni.
  4225. 1074225,195,253,23,27,1,52,3,{Appaṭividdhā}ti pariññābhisamayādivasena anabhisamitā.
  4226. 1074226,195,253,28,32,1,45,3,{Diṭṭhigatavādesū}ti diṭṭhigatasaññitesu vādesu.
  4227. 1074227,195,253,33,36,1,25,3,Diṭṭhigatehi te pavattitā.
  4228. 1074228,195,253,37,44,1,45,7,Ito paresan ti ito sāsanikehi paresaṃ aññesaṃ.
  4229. 1074229,195,253,45,51,1,39,4,"{Dhammatāyā}ti sabhāvena, sayamevāti attho. "
  4230. 1074230,195,253,52,58,1,53,5,{Gacchantī}ti pavattanti diṭṭhivādaṃ paggayha tiṭṭhanti.
  4231. 1074231,195,253,59,62,1,23,2,{Parenā}ti diṭṭhigatikena.
  4232. 1074232,195,253,63,67,1,42,3,{Nīyantī}ti diṭṭhivādasaṅgaṇhane uyyojīyanti.
  4233. 1074233,195,253,68,75,1,20,3,Tenāha‘‘ tatthā’’ tiādi.
  4234. 1074234,195,253,76,81,1,42,4,Pabujjhitun ti pamādaniddāya paṭibujjhituṃ.
  4235. 1074235,195,253,82,91,1,92,8,"Paṭipadā yathādesitassa dhammassa kathitatāya, paṭibujjhituṃ yoniso pavattiyamānattā bhaddikā. "
  4236. 1074236,195,254,2,5,1,15,2,{Hetunā}ti ñāyena.
  4237. 1074237,195,254,6,10,1,39,3,{Kāraṇenā}ti catusaccānaṃ sambodhayuttiyā.
  4238. 1074238,195,254,11,23,1,111,11,"Hatthatale āmalakaṃ viya sabbaṃ ñeyyaṃ jānātīti sabbaññū, teneva sabbaññutābhisambodhena buddhoti sabbaññubuddho. "
  4239. 1074239,195,254,24,32,1,84,8,Paccekaṃ parehi asādhāraṇatāya visuṃ sayambhuñāṇena saccāni buddhavāti paccekabuddho.
  4240. 1074240,195,254,33,37,1,50,4,Paropadesena catusaccaṃ bujjhatīti catusaccabuddho.
  4241. 1074241,195,254,38,46,1,67,8,Tathā hi so sayambhutāya abhāvato kevalaṃ catusaccabuddhoti vuccati.
  4242. 1074242,195,254,47,53,1,66,6,Sutena sutamayañāṇena khandhādibhedaṃ ñeyyaṃ buddhavāti sutabuddho.
  4243. 1074243,195,254,54,63,1,109,8,Sabbaññubuddhapaccekabuddhe ṭhapetvā avasesā aggasāvakamahāsāvakāpi pakatisāvakāpi vītarāgā avasesā khīṇāsavā.
  4244. 1074244,195,254,64,68,1,45,4,Tayopi purimā vaṭṭanti sambuddhātiādivacanato.
  4245. 1074245,195,254,69,74,1,37,4,"Sannivasati etenāti sannivāso, caritaṃ. "
  4246. 1074246,195,254,75,80,1,38,4,"Lokassa sannivāso lokasannivāso, tasmiṃ. "
  4247. 1074247,195,254,81,83,1,27,2,Kāyaduccaritādibhede visame.
  4248. 1074248,195,254,84,88,1,35,4,Satisammosena visame vā sattanikāye.
  4249. 1074249,195,254,89,93,1,25,4,So hi visamayogato visamo.
  4250. 1074250,195,254,94,98,1,35,4,Rāgavisamādike visame vā kilesajāte.
  4251. 1074251,195,254,99,116,1,127,16,"Taṃ visamaṃ pahāya taṃ visamaṃ ajjhupekkhitvā samaṃ sadisaṃ yuttarūpaṃ, purimakehi vā sambuddhehi samaṃ sadisaṃ caranti vattanti. "
  4252. 1074252,195,255,2,4,1,33,2,Appaṭividitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4253. 1074253,195,256,2,4,1,23,2,8 . Susammuṭṭhasuttavaṇṇanā
  4254. 1074254,195,257,2,11,1,38,4,8. {Susammuṭṭhā}ti suṭṭhu ativiya sammuṭṭhā.
  4255. 1074255,195,257,12,17,1,36,5,Satta sekkhā hi susammusitā vinaṭṭhā.
  4256. 1074256,195,257,18,33,1,65,11,Kathaṃ pana te anadhigatā naṭṭhā nāma hontīti āha‘‘ yathā hī’’ tiādi.
  4257. 1074257,195,257,34,38,1,27,3,{Adhigatassā}ti adhigato assa.
  4258. 1074258,195,257,39,42,1,22,3,So vadantoti sambandho.
  4259. 1074259,195,257,43,51,1,22,4,Sesan ti‘‘ dhammā’’ tiādi.
  4260. 1074260,195,257,52,56,1,50,3,{Purimasadisamevā}ti anantaragāthāya vuttasadisameva.
  4261. 1074261,195,258,2,4,1,32,2,Susammuṭṭhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4262. 1074262,195,259,2,4,1,20,2,9 . Mānakāmasuttavaṇṇanā
  4263. 1074263,195,260,2,24,1,107,14,9. Seyyādibhedaṃ mānaṃ appahāya taṃ paggayha vicaranto kāmento nāma hotīti āha‘‘ mānaṃ kāmentassa icchantassā’’ ti.
  4264. 1074264,195,260,25,33,1,68,7,"Damati cittaṃ etenāti damo, satisambojjhaṅgādiko samādhipakkhiko damo. "
  4265. 1074265,195,260,34,40,1,53,5,"Manacchaṭṭhāni indriyāni dametīti damo, indriyasaṃvaro. "
  4266. 1074266,195,260,41,47,1,35,5,"Kilese dameti pajahatīti damo, paññā. "
  4267. 1074267,195,260,48,54,1,57,5,"Upavasanavasena kāyakammādiṃ dametīti damo, uposathakammaṃ. "
  4268. 1074268,195,260,55,62,1,63,5,"Kodhūpanāhamakkhamānādike dameti vinetīti damo, adhivāsanakhanti. "
  4269. 1074269,195,260,63,75,1,58,6,{Tenevā}ti‘‘ damo’’ ti samādhipakkhikadhammānaṃ eva adhippetattā .
  4270. 1074270,195,260,76,86,1,26,6,‘‘ Na monaṃ atthī’’ ti ca pāṭho.
  4271. 1074271,195,260,87,91,1,39,3,{Asamāhitassā}ti samādhipaṭikkhepo jotito.
  4272. 1074272,195,261,2,13,1,74,7,Maccudheyyassa pārataraṇassa vuccamānattā‘‘ monanti catumaggañāṇan’’ ti vuttaṃ.
  4273. 1074273,195,261,14,20,1,32,6,Na hi tato aññena taṃ sambhavati.
  4274. 1074274,195,261,21,25,1,51,4,Jānāti asammohapaṭivedhavasena paṭivijjhatīti attho.
  4275. 1074275,195,261,26,33,1,66,6,"Maccu dhīyati etthāti maccudheyyaṃ, khandhapañcakaṃ maraṇadhammattā. "
  4276. 1074276,195,261,34,37,1,26,2,{Tassevā}ti maccudheyyasseva.
  4277. 1074277,195,261,38,41,1,29,3,Pāraṃ paratīrabhūtaṃ nibbānaṃ.
  4278. 1074278,195,261,42,56,1,79,9,{Tareyyā}ti ettha taraṇaṃ nāma ariyamaggabyāpāroti āha‘‘ paṭivijjheyya pāpuṇeyyā’’ ti.
  4279. 1074279,195,261,57,68,1,49,7,Tathā hi vakkhati‘‘ paṭivedhataraṇaṃ nāma vuttan’’ ti.
  4280. 1074280,195,261,69,84,1,68,11,‘‘ Na tareyya na paṭivijjheyya na pāpuṇeyya vā’’ ti ayamettha pāṭho yutto.
  4281. 1074281,195,261,85,95,1,50,6,Aññathā‘‘ idaṃ vuttaṃ hotī’’ tiādivacanaṃ virujjheyya.
  4282. 1074282,195,261,96,105,1,59,8,Eko araññe {viharanto}ti ekākī hutvā araññe viharantoti attho.
  4283. 1074283,195,262,2,8,1,58,6,Kāmaṃ heṭṭhimamaggehipi ekaccassa mānassa pahānaṃ labbhati.
  4284. 1074284,195,262,9,15,1,50,6,Aggamaggeneva pana tassa anavasesato pahānanti āha–
  4285. 1074285,195,262,16,24,1,43,4,‘‘ arahattamaggena navavidhamānaṃ pajahitvā’’ ti.
  4286. 1074286,195,262,25,42,1,158,12,"Upacārasamādhipubbako appanāsamādhīti vuttaṃ‘‘ upacārappanāsamādhīhī’’ ti, na upacārasamādhimattena samādhimattaṃ sandhāya paccekaṃ vākyaparisamāpanassa ayujjanato. "
  4287. 1074287,195,262,43,49,1,45,6,Na hi appanaṃ appattaṃ lokuttarajjhānaṃ atthi.
  4288. 1074288,195,262,50,66,1,83,8,‘‘ Sucetaso’’ ti cittassa ñāṇasahitatāya lakkhaṇavacananti āha‘‘ ñāṇasampayuttatāyā’’ tiādi.
  4289. 1074289,195,262,67,80,1,59,9,Tathā hi vakkhati‘‘ sucetasoti ettha cittena paññā dassitā’’ ti.
  4290. 1074290,195,262,81,105,1,148,16,‘‘ Sabbadhi vippamutto’’ ti sabbesu bhavādīsu visaṃsaṭṭhacitto sabbaso khandhādīhi visaṃyutto hotīti vuttaṃ‘‘ sabbesu khandhāyatanādīsu vippamutto hutvā’’ ti.
  4291. 1074291,195,262,106,121,1,81,9,Pariññāpaṭivedho sacchikiriyapaṭivedhena vinā natthīti āha‘‘ tebhūmaka… pe… vuttan’’ ti.
  4292. 1074292,195,263,2,8,1,56,6,Mānaṃ nissāya duccaritacaraṇato māno nāmāyaṃ sīlabhedano.
  4293. 1074293,195,263,9,13,1,37,3,{Tasmā}ti mānassa sīlapaṭipakkhabhāvato.
  4294. 1074294,195,263,14,16,1,32,2,Iminā paṭipakkhappahānakittanena.
  4295. 1074295,195,263,17,22,1,48,5,Adhicittasikkhā kathitā sarūpato evāti adhippāyo.
  4296. 1074296,195,263,23,28,1,41,4,Ettha {cittenā}ti su-saddena visesitacittena.
  4297. 1074297,195,263,29,33,1,26,3,{Tasmā}ti paññāya dassitattā.
  4298. 1074298,195,263,34,44,1,32,5,{Iminā}ti‘‘ sucetaso’’ ti iminā padena.
  4299. 1074299,195,263,45,51,1,77,6,Adhisīlasikkhā adhicittasikkhā adhipaññāsikkhāti sīlādīnipi visesetvā vuttāni.
  4300. 1074300,195,263,52,80,1,155,19,Sambhave byabhicāre ca visesanavisesitabbatāti taṃ dassento‘‘ adhisīlañca nāma sīle sati hotī’’ tiādiṃ vatvā tadubhayaṃ vibhāgena dassetuṃ‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ.
  4301. 1074301,195,263,81,95,1,91,9,Paṭhamanayo saṅkaravasena pavattoti asaṅkaravasena dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādinā dutiyanayo vutto.
  4302. 1074302,195,263,96,112,1,63,8,‘‘ Samāpannā’’ ti etthāpi‘‘ nibbānaṃ patthayantenā’’ ti ānetvā sambandho.
  4303. 1074303,195,263,113,122,1,107,9,Vipassanāya pādakabhāvaṃ anupagatāpi tadatthaṃ nibbattanādivasena samāpannāti ayamattho purimanayato viseso.
  4304. 1074304,195,263,123,130,1,62,7,Adhipaññāya panettha purimanayato viseso natthīti sā anuddhaṭā.
  4305. 1074305,195,263,131,137,1,48,5,{Samodhānetvā}ti pariyāyato sarūpato ca saṅgahetvā.
  4306. 1074306,195,263,138,147,1,91,9,Sakalasāsanan ti tissannaṃ kathitattā eva sikkhattayasaṅgahaṃ sakalasāsanaṃ kathitaṃ hotīti.
  4307. 1074307,195,264,2,4,1,29,2,Mānakāmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4308. 1074308,195,265,2,4,1,18,2,10 . Araññasuttavaṇṇanā
  4309. 1074309,195,266,2,9,1,44,3,10. Santakilesānan ti vūpasantakilesapariḷāhānaṃ.
  4310. 1074310,195,266,10,34,1,112,15,"Yasmā sīlādiguṇasambhavaṃ tato eva bhayasantañca upādāya paṇḍitā‘‘ santo’’ ti vuccanti, tasmā vuttaṃ‘‘ paṇḍitānaṃ vā’’ ti. "
  4311. 1074311,195,266,35,43,1,24,4,Tenāha‘‘ santo have’’ tiādi.
  4312. 1074312,195,266,44,48,1,41,4,Seṭṭhacārīnan ti seṭṭhacariyaṃ carantānaṃ.
  4313. 1074313,195,266,49,66,1,124,12,"Yasmā puthujjanakalyāṇato paṭṭhāya bhikkhu maggabrahmacariyavāsaṃ vasati nāma, tasmā āha‘‘ maggabrahmacariyavāsaṃ vasantānan’’ ti. "
  4314. 1074314,195,266,67,73,1,56,6,Ariyānaṃ pana mukhavaṇṇassa pasīdane vattabbameva natthi.
  4315. 1074315,195,266,74,77,1,42,3,Mūlakammaṭṭhānan ti pārihāriyakammaṭṭhānaṃ.
  4316. 1074316,195,266,78,82,1,52,3,{Visabhāgasantatī}ti nānārammaṇesu pavattacittasantati.
  4317. 1074317,195,266,83,89,1,75,6,Sā hi vikkhepabyākulatāya appasannā samāhitacittasantatiyā visabhāgasantati.
  4318. 1074318,195,266,90,96,1,64,5,{Okkamatī}ti samādhisabhāgā cittasantati samathavīthiṃ anupavisati.
  4319. 1074319,195,266,97,108,1,90,9,"Cittaṃ {pasīdatī}ti kammaṭṭhānanirataṃ bhāvanācittaṃ sandhāyāha, taṃ pasannaṃ hutvā pavattati. "
  4320. 1074320,195,266,109,116,1,65,6,Lohitaṃ {pasīdatī}ti cittakālussiyassābhāvato lohitaṃ anāvilaṃ hoti.
  4321. 1074321,195,266,117,121,1,46,4,Parisuddhāni honti kāraṇassa parisuddhabhāvato.
  4322. 1074322,195,266,122,132,1,89,9,Tālaphalamukhassa viya mukhassa vaṇṇo {hotī}ti mukha-saddassa ādimhi pamuttapadena yojetabbo.
  4323. 1074323,195,266,133,140,1,85,7,Evañhi cassa pamuttaggahaṇaṃ samatthitaṃ hoti tālaphalamukhassa vaṇṇasampadāsadisattā.
  4324. 1074324,195,266,141,144,1,23,3,Tibhūmako eva tebhūmako.
  4325. 1074325,195,267,2,12,1,82,10,Atītaṃ nānusocanti atītaṃ paccayalābhaṃ lakkhaṇaṃ katvā na socanti na anutthunanti.
  4326. 1074326,195,267,13,26,1,59,8,Jappanataṇhāya vasena na parikappantīti āha‘‘ na patthentī’’ ti .
  4327. 1074327,195,267,27,31,1,25,3,Yena {kenacī}ti itarītarena.
  4328. 1074328,195,267,32,36,1,50,3,Taṅkhaṇe {laddhenā}ti sannidhikāraparibhogābhāvamāha.
  4329. 1074329,195,267,37,45,1,75,6,"Tividhenapi {kāraṇenā}ti tippakārena hetunā, tilakkhaṇasantosanimittanti attho. "
  4330. 1074330,195,268,2,5,1,24,3,Vināsan ti vināsanahetuṃ.
  4331. 1074331,195,268,6,15,1,60,7,"Vinassanti etehīti vināso, lobhadosā tadekaṭṭhā ca pāpadhammā . "
  4332. 1074332,195,268,16,29,1,88,9,Arūpakāyassa viya rūpakāyassapi visesato sukkhabhāvakāraṇanti āha‘‘ etena kāraṇadvayenā’’ ti.
  4333. 1074333,195,268,30,33,1,11,2,{Luto}ti lūno.
  4334. 1074334,195,269,2,4,1,27,2,Araññasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4335. 1074335,195,270,2,4,1,25,2,Naḷavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4336. 1074336,195,271,2,4,1,12,2,2 . Nandanavaggo
  4337. 1074337,195,272,2,4,1,19,2,1 . Nandanasuttavaṇṇanā
  4338. 1074338,195,273,2,36,1,121,17,"11.‘‘ Tatra bhagavā’’ ti vutte na tathā byañjanānaṃ siliṭṭhatā, yathā‘‘ tatra kho bhagavā’’ ti vutteti āha‘‘ byañjanasiliṭṭhatāvasenā’’ ti. "
  4339. 1074339,195,273,37,47,1,74,8,"{Parisajeṭṭhake}ti parisāya jeṭṭhake, ye tassā desanāya visesato bhājanabhūtā. "
  4340. 1074340,195,273,48,53,1,51,4,Parisajeṭṭhake {bhikkhū}ti catuparisajeṭṭhake bhikkhū.
  4341. 1074341,195,273,54,60,1,59,6,Catunnaṃ hi parisānaṃ jeṭṭhā bhikkhuparisā paṭhamuppannattā.
  4342. 1074342,195,273,61,74,1,63,7,"{Āmantesī}ti sambodhesi, sambodhanañca jānāpananti āha‘‘ jānāpesī’’ ti. "
  4343. 1074343,195,273,75,90,1,140,12,"{Bhadante}ti garugāravasappatissavavacanametaṃ, atthato pana {bhadante}ti bhaddaṃ tava hotu attano niṭṭhānapariyosānattā paresañca santatāvahattā. "
  4344. 1074344,195,273,91,110,1,146,14,Bhagavato paccassosun ti ettha {bhagavato}ti sāmivacanaṃ āmantanameva sambandhiatthapadaṃ apekkhatīti adhippāyenāha‘‘ bhagavato vacanaṃ patiassosun’’ ti.
  4345. 1074345,195,273,111,125,1,95,9,{Bhagavato}ti pana idaṃ patissavanasambandhena sampadānavacanaṃ yathā‘‘ devadattassa paṭissuṇātī’’ ti.
  4346. 1074346,195,273,126,134,1,71,7,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ nidānavaggassa ādisuttavaṇṇanāyaṃ āgamissati. "
  4347. 1074347,195,274,2,6,1,43,3,{Tāvatiṃsakāyo}ti tāvatiṃsasaññito devanikāyo.
  4348. 1074348,195,274,7,13,1,49,5,{Dutiyadevaloko}ti chasu kāmalokesu dutiyo devaloko.
  4349. 1074349,195,274,14,35,1,153,14,"Tettiṃsa janā sahapuññakārino tattha uppannā, taṃsahacaritaṭṭhānaṃ tāvatiṃsaṃ , tannivāsinopi tāvatiṃsanāmakā sahacaraṇañāyenāti āha‘‘ maghena māṇavenā’’ tiādi. "
  4350. 1074350,195,274,36,50,1,67,10,Ayaṃ pana kecivādo byāpanno hotīti taṃ arocentena‘‘ vadantī’’ ti vuttaṃ.
  4351. 1074351,195,274,51,60,1,42,5,Byāpannataṃ dassento‘‘ yasmā panā’’ tiādimāha.
  4352. 1074352,195,274,61,74,1,48,9,Tathā hi vakkhati‘‘ evaṃ hi niddosaṃ padaṃ hotī’’ ti.
  4353. 1074353,195,274,75,80,1,56,4,{Nāmapaṇṇattiyevā}ti atthanirapekkhattā niruḷhasamaññā eva.
  4354. 1074354,195,275,2,7,1,25,5,Taṃ vanan ti taṃ upavanaṃ.
  4355. 1074355,195,275,8,27,1,117,13,"Paviṭṭhe paviṭṭhe dukkhappattepi attano sampattiyā nandayati, pageva adukkhappatteti dassetuṃ‘‘ pañcasu hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  4356. 1074356,195,275,28,33,1,55,5,Pavesitānan ti pakoṭṭhavārena pavesitānampīti adhippāyo.
  4357. 1074357,195,275,34,51,1,98,12,"Cavanakāleyeva thokaṃ dissamānavikārā hutvā cavanti, te sandhāya‘‘ himapiṇḍo viya vilīyantī’’ ti vuttaṃ. "
  4358. 1074358,195,275,52,70,1,105,13,"Ye pana adissamānavikārā sahasā antaradhāyanti, te sandhāya‘‘ dīpasikhā viya vijjhāyantī’’ ti vuttanti vadanti. "
  4359. 1074359,195,275,71,75,1,46,4,Nandayati pakatiyā somanassitaṃ domanassitañca.
  4360. 1074360,195,275,76,80,1,35,3,{Nandane}ti evaṃanvatthanāmake uyyāne.
  4361. 1074361,195,275,81,93,1,60,7,{Parivutā}ti‘‘ devatā’’ ti vacanaṃ upādāya itthiliṅgavasena vuttaṃ.
  4362. 1074362,195,275,94,97,1,15,3,Devaputto hi so.
  4363. 1074363,195,276,2,13,1,48,7,Divi bhavattā dibbāti āha‘‘ devaloke nibbattehī’’ ti.
  4364. 1074364,195,276,14,21,1,81,6,"Kāmetabbatāya kāmabandhanehi, tathā aññamaññaṃ asaṃkiṇṇasabhāvatāya kāmakoṭṭhāsehi. "
  4365. 1074365,195,276,22,26,1,27,3,{Upetā}ti upagatā samannāgatā.
  4366. 1074366,195,276,27,30,1,29,2,{Paricārayamānā}ti pariramamānā.
  4367. 1074367,195,276,31,46,1,88,10,"Idañhi padaṃ apekkhitvā‘‘ kāmaguṇehī’’ ti kattari karaṇavacanaṃ, purimāni apekkhitvā sahayoge. "
  4368. 1074368,195,276,47,57,1,43,6,Ramamānā carantīti katvā vuttaṃ‘‘ ramamānā’’ ti.
  4369. 1074369,195,276,58,73,1,88,10,{Paricārayamānā}ti vā parito samantato cārayamānāti atthoti āha‘‘ indriyāni sañcārayamānā’’ ti.
  4370. 1074370,195,276,74,81,1,72,6,"Paṭhamanaye hi anubhavanattho paricaraṇasaddo, dutiyanaye parivattanattho. "
  4371. 1074371,195,276,82,93,1,36,6,So {panā}ti‘‘ tāyaṃ velāyan’’ ti vuttakālo.
  4372. 1074372,195,276,94,97,1,16,2,{Adhunā}ti sampati.
  4373. 1074373,195,276,98,101,1,21,3,So vicarīti sambandho.
  4374. 1074374,195,276,102,106,1,34,3,{Kāmaguṇehī}ti hetumhi karaṇavacanaṃ.
  4375. 1074375,195,276,107,116,1,44,7,"{Ovuto}ti yathā taṃ na ñāyati, evaṃ pihitacitto. "
  4376. 1074376,195,276,117,122,1,39,4,Nivuto {pariyonaddho}ti tasseva vevacanaṃ.
  4377. 1074377,195,276,123,130,1,22,3,Tenāha‘‘ lokābhibhūto’’ ti.
  4378. 1074378,195,276,131,161,1,72,9,Āsabhin ti seṭṭhaṃ‘‘ aggohamasmi lokassā’’ tiādinā( dī. ni.2.31; ma. ni.3.207) bhāsanto bodhisatto viya.
  4379. 1074379,195,277,2,7,1,34,4,Kevalaṃ dassanaṃ kimatthiyanti āha–
  4380. 1074380,195,277,8,23,1,76,8,"‘‘ ye… pe… vasenā’’ ti, tasmiṃ nandanavane avaṭṭhitakāmabhāgānubhavanavasenāti attho. "
  4381. 1074381,195,277,24,27,1,35,3,Naradevānan ti purisabhūtadevatānaṃ.
  4382. 1074382,195,277,28,35,1,23,3,Tenāha‘‘ devapurisānan’’ ti.
  4383. 1074383,195,277,36,52,1,80,12,Appakaṃ adhikaṃ ūnaṃ vā gaṇanūpagaṃ nāma na hotīti‘‘ tikkhattuṃ dasannan’’ ti vuttaṃ.
  4384. 1074384,195,277,53,63,1,37,6,‘‘ Tettiṃsānan’’ ti hi vattabbe ayaṃ ruḷhī.
  4385. 1074385,195,277,64,69,1,49,4,"Parivārasaṅkhātena, na kittisaṅkhātenāti adhippāyo. "
  4386. 1074386,195,277,70,73,1,32,3,Sīlācārādiguṇanemittikā hi kitti.
  4387. 1074387,195,277,74,97,1,127,15,‘‘ Tāvatiṃsā devā dīghāyukā vaṇṇavanto sukhabahulā’’ ti evamādivacanena yase icchite avisesetvāva‘‘ yasena sampannānan’’ ti sakkā vattuṃ.
  4388. 1074388,195,278,2,5,1,23,2,{Ariyasāvikā}ti sotāpannā.
  4389. 1074389,195,278,6,13,1,20,3,‘‘ Sakadāgāminī’’ ti keci.
  4390. 1074390,195,278,14,30,1,122,14,"Adhippāyaṃ {vivaṭṭetvā}ti yathā tvaṃ andhabāle maññasi, dhammasabhāvo evaṃ na hotīti tassā devatāya adhippāyaṃ viparivattetvā. "
  4391. 1074391,195,278,31,35,1,32,4,Ekantato sukhaṃ nāma nibbānameva.
  4392. 1074392,195,278,36,46,1,82,9,Kāmā hi dukkhā vipariṇāmadhammāti iminā adhippāyena tassā adhippāyaṃ paṭikkhipitvā.
  4393. 1074393,195,278,47,61,1,112,13,"Kāmaṃ catutthabhūmakāpi saṅkhārā aniccā eva, te pana sammasanūpagā na hontīti tebhūmaka ggahaṇaṃ sammasanayoggena. "
  4394. 1074394,195,278,62,69,1,62,6,{Hutvā}ti pubbe avijjamānā paccayasamavāyena bhavitvā uppajjitvā.
  4395. 1074395,195,278,70,74,1,30,4,Etena nesaṃ bhāvabhāgo dassito.
  4396. 1074396,195,278,75,79,1,54,3,{Abhāvatthenā}ti sarasanirodhabhūtena viddhaṃsanabhāvena.
  4397. 1074397,195,279,2,19,1,63,12,"Aniccā addhuvā, tato eva‘‘ mayhaṃ ime sukhā’’ ti vā na iccāti aniccā. "
  4398. 1074398,195,279,20,25,1,58,4,{Uppādavayasabhāvā}ti khaṇe khaṇe uppajjananirujjhanasabhāvā.
  4399. 1074399,195,279,26,37,1,27,5,Tenāha‘‘ uppa… pe… vevacanan’’ ti.
  4400. 1074400,195,279,38,50,1,60,8,Purimassa vā pacchimaṃ kāraṇavevacananti āha‘‘ yasmā vā’’ tiādi.
  4401. 1074401,195,279,51,56,1,40,4,{Tadanantarā}ti tesaṃ uppādavayānaṃ antare.
  4402. 1074402,195,279,57,61,1,38,4,Vemajjhaṭṭhānan ti ṭhitikkhaṇaṃ vadati.
  4403. 1074403,195,279,62,77,1,60,10,"Ye pana‘‘ saṅkhārānaṃ ṭhiti natthī’’ ti vadanti, tesaṃ taṃ micchā. "
  4404. 1074404,195,279,78,102,1,186,20,"Yathā hi tasseva dhammassa uppādāvatthāya bhinnā bhaṅgāvatthā icchitā, aññathā aññaṃ uppajjati, aññaṃ nirujjhatīti āpajjati, evaṃ uppannassa bhaṅgābhimukhāvatthā icchitabbā, sāva ṭhitikkhaṇo. "
  4405. 1074405,195,279,103,109,1,45,6,Na hi uppajjamāno bhijjatīti sakkā viññātunti.
  4406. 1074406,195,279,110,122,1,101,11,"Vūpasamasaṅkhātan ti accantaṃ vūpasamasaṅkhātaṃ nibbānameva sukhaṃ, na tayā adhippetā kāmāti adhippāyo. "
  4407. 1074407,195,280,2,4,1,28,2,Nandanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4408. 1074408,195,281,2,4,1,19,2,2 . Nandatisuttavaṇṇanā
  4409. 1074409,195,282,2,13,1,55,5,12. {Nandatī}ti ettha nandanaṃ sappītikakāmataṇhākiccanti āha–
  4410. 1074410,195,282,14,26,1,57,7,"‘‘ tussatī’’ ti, tasmā kāmaparitosena haṭṭhatuṭṭho hotīti attho. "
  4411. 1074411,195,282,27,30,1,17,2,{Puttimā}ti puttavā.
  4412. 1074412,195,282,31,41,1,39,6,Pahūte cāyaṃ mā-saddoti āha‘‘ bahuputto’’ ti.
  4413. 1074413,195,282,42,53,1,65,7,Bahuputtatāgahaṇena idaṃ payojananti dassento‘‘ tassa hī’’ tiādimāha.
  4414. 1074414,195,282,54,61,1,50,5,{Pūrentī}ti padaṃ apekkhitvā {dhaññassā}ti sāmivacanaṃ.
  4415. 1074415,195,282,62,71,1,59,7,"Iti {āhā}ti imamatthaṃ sandhāyāha, evaṃadhippāyo hutvāti attho. "
  4416. 1074416,195,282,72,75,1,15,2,{Gosāmiko}ti gomā.
  4417. 1074417,195,282,76,79,1,21,3,Idhāpi pahūte mā-saddo.
  4418. 1074418,195,282,80,84,1,48,4,Gorasasampattin ti gorasehi nipphajjanasampattiṃ.
  4419. 1074419,195,282,85,88,1,28,2,{Upadhī}ti paccattabahuvacanaṃ.
  4420. 1074420,195,282,89,93,1,21,3,{Hī}ti hetuatthe nipāto.
  4421. 1074421,195,282,94,98,1,45,4,Nandayanti pītisomanassaṃ janayantīti nandanā.
  4422. 1074422,195,282,99,124,1,151,16,"Kāmaṃ dukkhassa adhiṭṭhānabhāvato nippariyāyato kāmā‘‘ upadhī’’ ti vattabbataṃ arahanti, tassā pana devatāya adhippāyavasenāha‘‘ sukhassa adhiṭṭhānabhāvato’’ ti. "
  4423. 1074423,195,282,125,138,1,139,12,"Kilesavatthuhetukattā sesapadadvayassa kiñcāpi sabbaṃ saṃsāradukkhaṃ kilesahetukaṃ, visesato pana pāpadhammā apāyūpapattiṃ nibbattentīti āha–"
  4424. 1074424,195,282,139,147,1,44,4,‘‘ kilesāpi apāyadukkhassa adhiṭṭhānabhāvato’’ ti.
  4425. 1074425,195,282,148,152,1,35,3,{Upasaṃharamānā}ti upanentā uppādentā.
  4426. 1074426,195,282,153,160,1,78,6,Manussajātikopi dullabhaghāsacchādanatāya dukkhabahulo peto viyāti manussapeto.
  4427. 1074427,195,282,161,170,1,93,9,Manussajātikopi vuttarūpo anatthapātito parehi hiṃsito samāno nerayiko viyāti manussanerayiko.
  4428. 1074428,195,283,2,7,1,36,5,Phalena rukkhato phalaṃ pātento viya.
  4429. 1074429,195,283,8,23,1,131,13,"Tatheva {navahākārehī}ti yathā tīsu kālesu nāsamaraṇabhedanavasena puttimā puttanimittaṃ, tatheva gomā gonimittaṃ socati navappakārehi. "
  4430. 1074430,195,283,24,29,1,44,5,Pañca kāmaguṇopadhīpi naraṃ socentīti yojanā.
  4431. 1074431,195,283,30,36,1,35,5,{Tassā}ti yo uttari anugijjhati tassa.
  4432. 1074432,195,283,37,40,1,32,2,{Kāmayānassā}ti jātakāmacchandassa.
  4433. 1074433,195,283,41,44,1,18,2,{Jantuno}ti sattassa.
  4434. 1074434,195,283,45,49,1,28,4,Parihāyanti ce vinassanti ce.
  4435. 1074435,195,283,50,55,1,35,4,{Sallaviddhovā}ti sallena viddho viya.
  4436. 1074436,195,283,56,63,1,41,5,"{Ruppatī}ti vikāraṃ āpajjati, socatīti attho. "
  4437. 1074437,195,283,64,67,1,34,3,Narassa socanā sokaghaṭṭanapaccayo.
  4438. 1074438,195,283,68,82,1,132,12,"Upadhayo {natthī}ti kāmaṃ kilesābhisaṅkhārūpadhayo tāva khīṇāsavassa nattheva maggādhigamena nirodhitattā, khandhūpadhayo pana kathanti? "
  4439. 1074439,195,283,83,92,1,83,8,"Tepi tassa saupādisesakālepi aṭṭhuppattihetubhūtā na santeva, ayañca anupādisesakāle. "
  4440. 1074440,195,283,93,102,1,36,5,Tenāha‘‘ so nirupadhi mahākhīṇāsavo’’ ti.
  4441. 1074441,195,284,2,4,1,28,2,Nandatisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4442. 1074442,195,285,2,4,1,27,2,3 . Natthiputtasamasuttavaṇṇanā
  4443. 1074443,195,286,2,18,1,74,7,13. Puttapemaṃ puttaggahaṇena gahitaṃ uttarapadalopenāti āha‘‘ puttapemasaman’’ ti.
  4444. 1074444,195,286,19,24,1,29,5,Gosamitan ti gohi samaṃ kataṃ.
  4445. 1074445,195,286,25,33,1,20,4,Tenāha‘‘ gohi saman’’ ti.
  4446. 1074446,195,286,34,37,1,27,3,Sūriyassa samāti sūriyasamā.
  4447. 1074447,195,286,38,41,1,34,3,Avayavasambandhe cetaṃ sāmivacanaṃ.
  4448. 1074448,195,286,42,63,1,96,13,Avayavo cettha ābhā evāti viññāyati‘‘ anantaraṃ ābhā’’ ti vuccamānattāti āha‘‘ sūriyābhāya samā’’ tiādi.
  4449. 1074449,195,286,64,71,1,54,6,"Mahoghabhāvena saranti savantīti sarā, mahantā jalāsayā. "
  4450. 1074450,195,286,72,78,1,59,6,Sabbe te samuddaparamā orimajanehi adiṭṭhaparatīrattā tassa.
  4451. 1074451,195,287,2,11,1,77,9,Natthi attasamaṃ peman ti gāthāya paṭhamagāthāyaṃ vuttanayena attho veditabbo.
  4452. 1074452,195,287,12,18,1,46,6,Attapemena samaṃ pemaṃ nāma natthīti ayamattho.
  4453. 1074453,195,287,19,32,1,141,13,Anudakakantāre ghammasantāpaṃ asahantiyā aṅke ṭhapitaputtakaṃ kandantaṃ bhūmiyaṃ nipajjāpetvā tassa upari ṭhatvā mataitthivatthunā dīpetabbaṃ.
  4454. 1074454,195,287,33,34,1,6,1,Tenāha–
  4455. 1074455,195,287,35,44,1,45,5,‘‘ mātāpitādayo hi chaḍḍetvāpi puttadhītādayo’’ ti.
  4456. 1074456,195,287,45,47,1,10,2,Tathā cāha–
  4457. 1074457,195,288,2,8,1,30,5,"‘ ‘ Sabbā disā anuparigamma cetasā, "
  4458. 1074458,195,289,2,5,1,32,3,Nevajjhagā piyataramattanā kvaci;
  4459. 1074459,195,290,2,8,1,28,5,"Evaṃ piyo puthu attā paresaṃ, "
  4460. 1074460,195,291,2,27,1,31,5,Tasmā na hiṃse paramattakāmo’’ ti.( saṃ. ni.1.119; udā.41; netti.113);
  4461. 1074461,195,292,2,13,1,89,10,"Dhaññena samaṃ dhanaṃ nāma natthi, yasmā tappaṭibaddhā āhārūpajīvīnaṃ sattānaṃ jīvitavutti. "
  4462. 1074462,195,292,14,18,1,31,3,Tathārūpe {kāle}ti dubbhikkhakāle.
  4463. 1074463,195,292,19,33,1,114,12,"Ekadesaṃyeva {obhāsantī}ti ekasmiṃ khaṇe catūsu mahādīpesu obhāsaṃ pharituṃ asamatthattā sūriyassapi, pageva itaresaṃ. "
  4464. 1074464,195,292,34,51,1,100,11,Bodhisattassa udayabbayassa ñāṇānubhāvena sakalajātikhettaṃ ekālokaṃ ahosīti āha‘‘ paññā… pe… sakkotī’’ ti.
  4465. 1074465,195,292,52,64,1,109,10,"Tamaṃ {vidhamatī}ti pubbenivāsañāṇādayo paññā yattha pavattanti, tamanavasesaṃ byāpetvā ekappahārena pavattanato."
  4466. 1074466,195,292,65,77,1,72,8,‘‘ Vuṭṭhiyā pana pavattamānāya yāva ābhassarabhavanā’’ ti pacuravasena vuttaṃ.
  4467. 1074467,195,293,2,4,1,36,2,Natthiputtasamasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4468. 1074468,195,294,2,4,1,20,2,4 . Khattiyasuttavaṇṇanā
  4469. 1074469,195,295,2,12,1,39,5,14. Khettato vivādā satte tāyatīti khattiyo.
  4470. 1074470,195,295,13,17,1,36,4,Vadati devatā attano ajjhāsayavasena.
  4471. 1074471,195,295,18,24,1,56,6,Dvipadādīnan ti ādi -saddena catuppadabhariyaputtā gahitā.
  4472. 1074472,195,295,25,30,1,56,4,{Buddhādayo}ti ādi -saddena ājānīyasussūsabhariyassavaputtā.
  4473. 1074473,195,295,31,61,1,214,27,"Dvipadānaṃ {seṭṭho}ti ettha dvipadānaṃ eva seṭṭhoti nāyaṃ niyamo icchito, seṭṭho evāti pana icchito, tasmā sambuddho dvipadesu aññesu tattha ca uppajjanato seṭṭho eva sabbesampi uttaritarassa abhāvatoti ayamettha attho. "
  4474. 1074474,195,295,62,70,1,32,4,Tenāha‘‘ uppajjamāno panesā’’ tiādi.
  4475. 1074475,195,295,71,74,1,31,3,Kāraṇākāraṇaṃ ājānātīti ājānīyo.
  4476. 1074476,195,295,75,85,1,59,8,"{Gaṇhāpethā}ti yathā udako na temissati, evaṃ vāḷaṃ gaṇhāpetha."
  4477. 1074477,195,295,86,94,1,25,4,‘‘ Asussūsā’’ ti keci paṭhanti.
  4478. 1074478,195,295,95,100,1,50,4,{Āsuṇamāno}ti sappaṭissavo hutvā vacanasampaṭicchako.
  4479. 1074479,195,296,2,4,1,29,2,Khattiyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4480. 1074480,195,297,2,4,1,20,2,5 . Saṇamānasuttavaṇṇanā
  4481. 1074481,195,298,2,14,1,76,7,15. Ṭhite {majjhanhike}ti pubbaddhaṃ nikkhamitvā aparaddhaṃ appatvā ṭhitamajjhanhe.
  4482. 1074482,195,298,15,20,1,59,4,{Sannisīvesū}ti parissamavinodanatthaṃ sabbaso sannisīdantesu.
  4483. 1074483,195,298,21,26,1,34,5,Da-kārassa hi va-kāraṃ katvā niddeso.
  4484. 1074484,195,298,27,35,1,36,4,Tenāha‘‘ sannisinnesu vissamamānesū’’ ti.
  4485. 1074485,195,298,36,47,1,138,9,Sabbasattānan ti sabbesañca āhārūpajīvitasattānaṃ ghammatāpane santattakāyānaṃ {iriyāpathadubbalyakālo}ti ṭhānādiiriyāpathassa asamatthakālo.
  4486. 1074486,195,298,48,60,1,77,10,"Saṇati {viyā}ti saddaṃ karoti viya, yathā taṃ aññampi mahāvanaṃ vakkhamānanayena. "
  4487. 1074487,195,298,61,72,1,86,7,Tenāha‘‘ tappaṭibhāgaṃ nāmetan’’ ti chiddaveṇupabbānan ti randhajātakīcakamahāveḷupabbānaṃ.
  4488. 1074488,195,298,73,78,1,59,5,Dutiyakaṃ sahāyaṃ alabhantī anabhiratiparitassanāya evamāha.
  4489. 1074489,195,298,79,85,1,47,6,Anappakaṃ sukhan ti vipulaṃ uḷāraṃ vivekasukhaṃ.
  4490. 1074490,195,299,2,5,1,36,3,Ekavihāratāya suññāgāraṃ paviṭṭhassa.
  4491. 1074491,195,299,6,9,1,24,3,Tena kāyavivekaṃ dasseti.
  4492. 1074492,195,299,10,13,1,55,3,Aniccānupassanādīhi niccasaññādippahānena santacittassa.
  4493. 1074493,195,299,14,17,1,25,3,Tena cittavivekaṃ dasseti.
  4494. 1074494,195,299,18,31,1,105,11,"Saṃsāre bhayaṃ ikkhanato bhikkhuno ubhayavivekasampannassa, tato eva uttariṃ manussadhammato ratiṃ lābhino. "
  4495. 1074495,195,299,32,36,1,26,3,Amānusī {ratī}ti bhāvanārati.
  4496. 1074496,195,299,37,40,1,20,2,{Purato}ti purimabhāge.
  4497. 1074497,195,299,41,44,1,24,2,{Pacchato}ti pacchimabhāge.
  4498. 1074498,195,299,45,48,1,12,2,{Aparo}ti añño.
  4499. 1074499,195,299,49,57,1,44,6,"{Purato}ti vā anāgate, anāgataṃ ārabbhāti attho. "
  4500. 1074500,195,299,58,65,1,55,6,{Pacchato}ti atīte atītaṃ ārabbha paṭipattiyā vibādhanato.
  4501. 1074501,195,299,66,70,1,33,3,{Paro}ti kodho cittapaṭidussanatāya.
  4502. 1074502,195,299,71,81,1,38,8,"Na paroti aparo, lobho, so ce na vijjati. "
  4503. 1074503,195,299,82,88,1,60,6,Etena anāgatappajappanāya atītānusocanāya ca abhāvaṃ dasseti.
  4504. 1074504,195,299,89,102,1,130,12,Atīva phāsu {bhavatī}ti nīvaraṇajeṭṭhakassa kāmacchandassa vigamena vikkhambhitanīvaraṇassa jhānassa vasena ativiya phāsuvihāro hoti.
  4505. 1074505,195,299,103,112,1,74,8,Ekassa vasato {vane}ti taṇhādutiyikābhāvena ekassa araññe vivekavāsaṃ vasato.
  4506. 1074506,195,299,113,123,1,79,8,"Sesaṃ {tādisamevā}ti sesamettha yaṃ vattabbaṃ, taṃ paṭhamagāthāyaṃ vuttasadisameva. "
  4507. 1074507,195,300,2,4,1,29,2,Saṇamānasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4508. 1074508,195,301,2,4,1,22,2,6 . Niddātandīsuttavaṇṇanā
  4509. 1074509,195,302,2,28,1,169,18,16. Pacchime māse pacchābhattaṃ piṇḍapātappaṭikkanto catugguṇaṃ saṅghāṭiṃ paññapetvā dakkhiṇena passena sato sampajānoti ettakaṃ pāṭhaṃ saṅkhipitvā‘‘ niddaṃ okkamitā’’ ti vuttaṃ.
  4510. 1074510,195,302,29,33,1,53,4,Kiriyāmayacittehi avomisso bhavaṅgasoto abyākataniddā.
  4511. 1074511,195,302,34,68,1,218,23,"Sā hi khīṇāsavānaṃ uppajjanārahā, tassā pubbabhāgāparabhāgesu… pe… uppannaṃ thinamiddhaṃ idhādhippetā niddā, sā akhīṇāsavānaṃ yebhuyyena aniyatakālā, tabbidhuraniyatasabbhāvaṃ dassento‘‘ aticchāta… pe… āgantukaṃ ālasiyan’’ ti āha. "
  4512. 1074512,195,302,69,76,1,78,7,Kāyālasiyapaccayā vīriyassa paṭipakkhabhūtā cattāro akusalakkhandhā tandī nāma.
  4513. 1074513,195,302,77,80,1,22,2,{Tandī}ti sabhāvaniddeso.
  4514. 1074514,195,302,81,84,1,25,2,{Tandiyanā}ti ākāraniṃddeso.
  4515. 1074515,195,302,85,88,1,31,2,{Tandīmanatā}ti tandībhūtacittatā.
  4516. 1074516,195,302,89,92,1,28,3,Ālasyan ti alasabhāvāharaṇaṃ.
  4517. 1074517,195,302,93,96,1,34,3,Ālasyāyitattan ti alasabhāvappatti.
  4518. 1074518,195,302,97,101,1,33,3,{Kāyavijambhanā}ti kāyassa vināmanā.
  4519. 1074519,195,302,102,108,1,55,4,Akusalapakkhā {ukkaṇṭhitatā}ti akusalapakkhiyā anabhirati.
  4520. 1074520,195,302,109,117,1,89,7,{Bhattakilamatho}ti yathāvuttassa bhattavatthukassa āhārassa vasena sarīre uppajjanakakhedo.
  4521. 1074521,195,302,118,123,1,56,4,{Upakkiliṭṭho}ti paññāya dubbalīkaraṇena upakkiliṭṭhacitto.
  4522. 1074522,195,302,124,127,1,39,3,Cittassa asamāhitattā nivāritapātubhāvo.
  4523. 1074523,195,302,128,145,1,82,11,"Ariyamaggassa jotanaṃ nāma uppajjanamevāti āha‘‘ na jotati , na pātubhavatīti attho’’ ti. "
  4524. 1074524,195,302,146,151,1,40,5,Na hi ariyamaggo jotiajotināmo pavattati.
  4525. 1074525,195,303,2,5,1,60,2,{Maggasahajātavīriyenā}ti lokiyalokuttaramaggasahajātavīriyena.
  4526. 1074526,195,303,6,10,1,30,4,Missakamaggo hi idha adhippeto.
  4527. 1074527,195,303,11,14,1,24,2,{Nīharitvā}ti nīharaṇahetu.
  4528. 1074528,195,303,15,38,1,61,10,Hetuattho hi ayaṃ tvā -saddo‘‘ paññāya cassa disvā’’ tiādīsu( ma. ni.1.271) viya.
  4529. 1074529,195,303,39,50,1,49,7,Tena‘‘ maggo visujjhatī’’ ti vacanaṃ samatthitaṃ hoti.
  4530. 1074530,195,303,51,60,1,39,5,‘‘ Ariyamaggaṃ visujjhatī’’ ti keci paṭhanti.
  4531. 1074531,195,304,2,4,1,31,2,Niddātandīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4532. 1074532,195,305,2,4,1,19,2,7 . Dukkarasuttavaṇṇanā
  4533. 1074533,195,306,2,9,1,32,3,17. Dukkhaṃ titikkhanti duttitikkhaṃ.
  4534. 1074534,195,306,10,18,1,81,7,"Tañca dukkhamaṃ dussahanaṃ ārambhavasena dukkaraṃ, anuyuñjanavasena duttitikkhanti. "
  4535. 1074535,195,306,19,30,1,112,10,{Abyattenā}ti sāmaññassa upakārānupakāre dhamme jānanasamatthāya veyyattiyasaṅkhātāya paññāya abhāvato na byattena.
  4536. 1074536,195,306,31,38,1,16,3,Tenāha‘‘ bālenā’’ ti.
  4537. 1074537,195,306,39,54,1,70,10,"Yasmiṃ dhamme sati samaṇoti vuccati, taṃ sāmaññanti āha‘‘ samaṇadhammo’’ ti. "
  4538. 1074538,195,306,55,78,1,130,16,"{Iminā}ti‘‘ dukkaraṃ duttitikkhañca, abyattena ca sāmaññan’’ ti iminā gāthaddhena idaṃ {dassetī}ti idaṃ idāni vuccamānaṃ atthajātaṃ dasseti. "
  4539. 1074539,195,306,79,85,1,51,5,"Abhidantan ti abhibhavanadantaṃ, uparidantanti attho. "
  4540. 1074540,195,306,86,97,1,84,11,So hi itaraṃ musalaṃ viya udukkhalaṃ visesato kassaci khādanakāle abhibhuyya vattati.
  4541. 1074541,195,306,98,102,1,35,3,{Ādhāyā}ti nippīḷanavaseneva ṭhapetvā.
  4542. 1074542,195,306,103,108,1,39,4,Tāluṃ {āhaccā}ti tālupadesamāhanitvā viya.
  4543. 1074543,195,306,109,112,1,22,2,{Cetasā}ti kusalacittena.
  4544. 1074544,195,306,113,116,1,23,3,Cittan ti akusalacittaṃ.
  4545. 1074545,195,306,117,127,1,77,8,"{Abhiniggaṇhitvā}ti yathā atisamudācāro na hoti, evaṃ vibādhanavasena niggahetvā. "
  4546. 1074546,195,306,128,134,1,53,5,"Āpāṇakoṭikan ti pāṇakoṭipariyosānaṃ, parijīvanti attho. "
  4547. 1074547,195,306,135,139,1,32,3,"Sambādhetīti sambādho, antarāyiko. "
  4548. 1074548,195,306,140,145,1,44,4,Bahū {parissayā}ti ayoniso kāmavitakkādivasena.
  4549. 1074549,195,307,2,7,1,37,4,"Pajjati cittametthāti padaṃ, ārammaṇaṃ. "
  4550. 1074550,195,307,8,12,1,37,4,Iriyāpathaṃ eva padaṃ iriyāpathapadaṃ.
  4551. 1074551,195,308,2,7,1,33,4,Gīvā cattāro pādāti gīvapañcamāni.
  4552. 1074552,195,308,8,15,1,53,7,Samodahan ti vā samodhānahetūti ayamettha atthoti āha–
  4553. 1074553,195,308,16,29,1,53,8,"‘‘ samodahitvā vā’’ ti, sammā odhāya anto pavesetvāti attho. "
  4554. 1074554,195,308,30,35,1,43,4,Sake {ārammaṇakapāle}ti gocarajjhattaṃ vadati.
  4555. 1074555,195,308,36,39,1,24,3,Samodahan ti samodahanto.
  4556. 1074556,195,308,40,48,1,80,6,{Anissito}ti tebhūmakadhammesu kañcipi dhammaṃ taṇhādiṭṭhābhinivesavasena anissito.
  4557. 1074557,195,308,49,52,1,41,3,Avihiṃsamāno vihiṃsānimittānaṃ pajahanena.
  4558. 1074558,195,308,53,61,1,89,6,"{Ullumpanasabhāvasaṇṭhitenā}ti sīlabyasanato uddharaṇarūpe saṇṭhitena, karuṇāyuttenāti attho. "
  4559. 1074559,195,308,62,70,1,28,4,Tenāha‘‘ kāruññataṃ paṭiccā’’ ti.
  4560. 1074560,195,309,2,4,1,28,2,Dukkarasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4561. 1074561,195,310,2,4,1,16,2,8 . Hirīsuttavaṇṇanā
  4562. 1074562,195,311,2,12,1,39,5,18. {Nisedhetī}ti nivāreti pavattituṃ na deti.
  4563. 1074563,195,311,13,15,1,15,2,Pucchati devatā.
  4564. 1074564,195,311,16,30,1,88,11,"{Apaharanto}ti apanento, yathā sabbena sabbaṃ akkosavatthu na hoti, evaṃ pariharantoti attho. "
  4565. 1074565,195,311,31,33,1,22,2,Bujjhati sārathividhaṃ.
  4566. 1074566,195,311,34,43,1,49,8,"Attani nipātaṃ na deti, ājānīyo hi yuttaṃ pajānāti. "
  4567. 1074567,195,311,44,53,1,93,9,Abhūtena abhūtakkosena parimutto nāma natthi bālānañca janānaṃ parāpavāde yuttapayuttabhāvato.
  4568. 1074568,195,311,54,56,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  4569. 1074569,195,312,2,9,1,43,5,"‘ ‘ Nindanti tuṇhimāsīnaṃ, nindanti bahubhāṇinaṃ; "
  4570. 1074570,195,313,2,19,1,45,6,"Mitabhāṇimpi nindanti, natthi loke anindito’’ ti.( dha. pa.227); "
  4571. 1074571,195,314,2,6,1,20,3,{Tanuyā}ti vā katipayā.
  4572. 1074572,195,314,7,14,1,16,3,Tenāha‘‘ appakā’’ ti.
  4573. 1074573,195,314,15,20,1,42,4,Sadā {satā}ti hirinisedhabhāve kāraṇavacanaṃ.
  4574. 1074574,195,314,21,25,1,27,3,{Pappuyyā}ti patvā adhigantvā.
  4575. 1074575,195,314,26,31,1,43,4,"Vānato nikkhantattā nibbānaṃ, asaṅkhatadhātu. "
  4576. 1074576,195,315,2,4,1,25,2,Hirīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4577. 1074577,195,316,2,4,1,18,2,9 . Kuṭikāsuttavaṇṇanā
  4578. 1074578,195,317,2,9,1,23,2,19. {Anto}ti kucchiabbhantare.
  4579. 1074579,195,317,10,13,1,34,2,{Vasanaṭṭhānaṭṭhenā}ti vasanabhāvena.
  4580. 1074580,195,317,14,18,1,35,4,Kulapaveṇin ti kulācāraṃ kulatantiṃ.
  4581. 1074581,195,317,19,24,1,47,3,{Santānakaṭṭhenā}ti kulasantatiyā bandhanabhāvena .
  4582. 1074582,195,317,25,37,1,78,8,Evaṃ sabbapadehi pucchitatthassa anujānanavasena‘‘ ekaṃsavacane nipāto’’ ti vuttaṃ.
  4583. 1074583,195,317,38,54,1,93,12,Āpādikā posikā mātucchā mahāpajāpati mātā evāti katvā‘‘ pahāya pabbajitattā’’ ti avisesato vuttaṃ.
  4584. 1074584,195,317,55,60,1,45,5,Pahāya pabbajitattā natthīti ānetvā sambandho.
  4585. 1074585,195,317,61,71,1,93,10,Puna mātukucchivāsādīnaṃ abhāvavacaneneva vaṭṭamhi bandhanassa abhāvo dīpito hotīti na gahito.
  4586. 1074586,195,317,72,95,1,115,17,"Ayaṃ kira devatā yathā puthujjanā buddhānaṃ guṇe na jānanti, evaṃ na jānāti, tasmā‘‘ mayā sannāhaṃ bandhitvā’’ tiādimāha. "
  4587. 1074587,195,318,2,4,1,27,2,Kuṭikāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4588. 1074588,195,319,2,4,1,20,2,10 . Samiddhisuttavaṇṇanā
  4589. 1074589,195,320,2,14,1,58,6,20. Tapanabhāvena tapanodakattā {tapodā}ti tassa rahadassa nāmaṃ.
  4590. 1074590,195,320,15,23,1,32,4,Tenāha‘‘ tattodakassa rahadassā’’ ti.
  4591. 1074591,195,320,24,32,1,57,7,{Tato}ti nāgabhavane udakarahadato tapodā nāma nadī sandati.
  4592. 1074592,195,320,33,38,1,29,5,Sā hi nadī bhūmitalaṃ ārohati.
  4593. 1074593,195,320,39,47,1,24,4,‘‘ Edisā jātā’’ ti vacanaseso.
  4594. 1074594,195,320,48,53,1,50,4,{Petaloko}ti lohakumbhinirayā idhādhippetāti vadanti.
  4595. 1074595,195,320,54,67,1,124,12,"Rahadassa pana ādito pabbatapādavanantaresu bahū petā viharanti, svāyamattho petavatthupāḷiyā lakkhaṇasaṃyuttena ca dīpetabbo. "
  4596. 1074596,195,320,68,73,1,29,5,Yatāyan ti yato rahadato ayaṃ.
  4597. 1074597,195,320,74,77,1,22,2,{Sātodako}ti madhurodako.
  4598. 1074598,195,320,78,84,1,45,4,"{Setodako}ti parisuddhodako, anāvilodakoti attho. "
  4599. 1074599,195,320,85,88,1,19,2,{Tato}ti tapodānadito.
  4600. 1074600,195,321,2,9,1,60,6,{Samiddho}ti avayavānaṃ sampuṇṇatāya saṃsiddhiyāva sammā iddho.
  4601. 1074601,195,321,10,17,1,22,3,Tenāha‘‘ abhirūpo’’ tiādi.
  4602. 1074602,195,321,18,27,1,62,8,"Padhāne sammasanadhamme niyutto, taṃ vā ettha atthīti padhāniko. "
  4603. 1074603,195,321,28,35,1,66,6,"Senāsanaṃ suṭṭhapitadvāravātapānaṃ, tesaṃ pidahanena utuṃ gāhāpetvā. "
  4604. 1074604,195,322,2,10,1,71,7,{Pubbāpayamāno}ti nhānato pubbabhāge viya vodakabhāvaṃ āpajjamāno gamento.
  4605. 1074605,195,322,11,28,1,81,11,Avattaṃ paṭikkhipitvā vattaṃ dassetuṃ‘‘ tattha… pe… na otaritabban’’ ti paṭhamaṃ vuttaṃ.
  4606. 1074606,195,322,29,34,1,75,5,Sabbadisāpalokanaṃ yathā nhāyanaṭṭhānassa manussehi vivittabhāvajānanatthaṃ.
  4607. 1074607,195,322,35,41,1,70,5,Khāṇuādivavatthāpanaṃ cīvarādīnaṃ ṭhapanatthaṃ udakasamīpeti adhippāyo.
  4608. 1074608,195,322,42,45,1,36,3,Ukkāsanaṃ amanussānaṃ apagamanatthaṃ.
  4609. 1074609,195,322,46,51,1,67,5,Avakujjaṭṭhānaṃ taṅkhaṇepi uparimakāyassa ujukaṃ avivaṭakaraṇatthaṃ.
  4610. 1074610,195,322,52,59,1,59,7,Cīvarapiṭṭheyeva ṭhapetabbaṃ yattha vā tattha vā aṭṭhapetvā.
  4611. 1074611,195,322,60,63,1,22,2,{Udakante}ti udakasamīpe.
  4612. 1074612,195,322,64,67,1,30,3,Sinnaṭṭhānan ti sedagatapadeso.
  4613. 1074613,195,322,68,71,1,34,3,Pasāretabbaṃ tassa sukkhāpanatthaṃ.
  4614. 1074614,195,322,72,78,1,54,6,Saṃharitvā ṭhapanaṃ puna sukhena gahetvā nivāsanatthaṃ.
  4615. 1074615,195,322,79,83,1,66,4,Nābhippamāṇamattaṃ otaraṇaṃ tāvatā udakapaṭicchādilakkhaṇappattato.
  4616. 1074616,195,322,84,88,1,47,3,Vīciṃ {anuṭṭhāpentenā}tiādi saṃyatakāritādassanaṃ.
  4617. 1074617,195,322,89,101,1,98,10,"Nivāsanaṃ {parikkhipitvā}ti antaravāsakaṃ kaṭippadesassa yathā parito hoti, evaṃ khipitvā parivasitvā. "
  4618. 1074618,195,323,2,8,1,75,6,Sarīravaṇṇopi vippasīdi sammadeva bhāvanānussatimpi vindantassāti adhippāyo.
  4619. 1074619,195,323,9,17,1,65,8,Samanaṃ niggahetun ti kilesavasaṃ gataṃ attano cittaṃ niggaṇhituṃ.
  4620. 1074620,195,323,18,22,1,31,3,{Kāmūpanītā}ti kāmaṃ upagatacittā.
  4621. 1074621,195,323,23,28,1,39,5,Atha vā kilesakāmena there upanītacittā.
  4622. 1074622,195,324,2,5,1,28,2,{Aparibhuñjitvā}ti ananubhotvā.
  4623. 1074623,195,324,6,17,1,58,6,Anubhavitabbanti atthato āpannamevāti āha‘‘ pañcakāmaguṇe’’ ti .
  4624. 1074624,195,324,18,21,1,18,2,{Bhikkhasī}ti yācasi.
  4625. 1074625,195,324,22,32,1,49,6,Tañca bhikkhācariyavasenāti āha‘‘ piṇḍāya carasī’’ ti.
  4626. 1074626,195,324,33,44,1,89,7,Kāmaparibhogagarugamanakālo nāma visesato paṭhamayobbanāvatthāti āha‘‘ daharayobbanakālo’’ ti.
  4627. 1074627,195,324,45,49,1,34,3,{Obhaggenā}ti majjhe saṃbhaggakāyena.
  4628. 1074628,195,324,50,57,1,47,7,Jiṇṇakāle hi sattānaṃ kaṭiyaṃ kāyo obhaggo hoti.
  4629. 1074629,195,325,2,15,1,46,8,{Vo}ti nipātamattaṃ‘‘ ye hi vo ariyā’’ tiādīsu viya.
  4630. 1074630,195,325,16,23,1,44,6,"Sattānan ti sāmaññavacanaṃ, na manussānaṃ eva. "
  4631. 1074631,195,325,24,27,1,42,3,Dehanikkhepanan ti kaḷevaraṭṭhapitaṭṭhānaṃ.
  4632. 1074632,195,325,28,43,1,93,10,"Natthi etesaṃ nimittanti animittā,‘‘ ettakaṃ ayaṃ jīvatī’’ tiādinā sañjānananimittarahitāti attho. "
  4633. 1074633,195,325,44,49,1,22,4,Na {nāyare}ti na ñāyanti.
  4634. 1074634,195,325,50,58,1,39,8,Ito paran ti ettha paran ti aññaṃ kālaṃ.
  4635. 1074635,195,325,59,64,1,37,5,Tena orakālassapi saṅgaho siddho hoti.
  4636. 1074636,195,325,65,76,1,87,11,Paramāyuno orakāle eva cettha paranti adhippetaṃ tato paraṃ sattānaṃ jīvitassa abhāvato.
  4637. 1074637,195,325,77,81,1,48,3,{Vavatthānābhāvato}ti kālavasena vavatthānābhāvato.
  4638. 1074638,195,325,82,94,1,80,10,"Vavatthānan ti cettha paricchedo veditabbo, na asaṅkarato vavatthānaṃ, nicchayo vā. "
  4639. 1074639,195,325,95,102,1,73,6,{Abbudapesī}tiādīsu abbudakālo pesikālotiādinā kāla-saddo paccekaṃ yojetabbo.
  4640. 1074640,195,325,103,108,1,36,4,{Kālo}ti idha pubbaṇhādivelā adhippetā.
  4641. 1074641,195,325,109,114,1,25,3,Tenāha pubbaṇhepi {hī}tiādi .
  4642. 1074642,195,325,115,119,1,36,4,Idheva dehena patitabbanti sambandho.
  4643. 1074643,195,325,120,138,1,122,14,"{Anekappakārato}ti nagare jātānaṃ gāme, gāme jātānaṃ nagare, vane jātānaṃ janapade, janapade jātānaṃ vanetiādinā anekappakārato. "
  4644. 1074644,195,325,139,145,1,30,5,Ito {cutenā}ti ito gatito cutena.
  4645. 1074645,195,325,146,149,1,20,3,Idha imissaṃ gatiyaṃ.
  4646. 1074646,195,325,150,166,1,121,14,"Yante yuttagoṇo {viyā}ti yathā yante yuttagoṇo yantaṃ nātivattati, evaṃ kālo gatipañcakanti evaṃ upamāsaṃsandanaṃ veditabbaṃ. "
  4647. 1074647,195,326,2,7,1,27,4,Ayaṃ {kālo}ti ayaṃ maraṇakālo.
  4648. 1074648,195,326,8,13,1,29,4,Pacchime {kāle}ti pacchime vaye.
  4649. 1074649,195,326,14,17,1,16,2,Tisso {vayosīmā}ti.
  4650. 1074650,195,326,18,23,1,42,5,Paṭhamādikā tisso vayassa sīmā atikkantena.
  4651. 1074651,195,326,24,36,1,96,12,Purimānaṃ hi dvinnaṃ vayānaṃ sabbaso sīmā atikkamitvā pacchimassa ādisīmaṃ atikkanto tathā vutto.
  4652. 1074652,195,326,37,62,1,98,15,‘‘ Ayañhi samaṇadhammo… pe… na sakkā kātun’’ ti vatvā tamatthaṃ vitthārato dassetuṃ‘‘ tadā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  4653. 1074653,195,326,63,71,1,59,8,Gaṇhitun ti pāḷito atthato ca hadaye ṭhapanavasena gaṇhituṃ.
  4654. 1074654,195,326,72,76,1,56,4,Paribhuñjitun ti vuttadhammapariharaṇasukhaṃ anubhavituṃ.
  4655. 1074655,195,326,77,96,1,149,17,"Ekassa kathanato paṭhamaṃ gāthaṃ suttaṃ vā ussāreti, tasmiṃ niṭṭhite itaro dhammakathiko taṃyeva vitthārento dhammaṃ katheti, ayaṃ sarabhāṇadhammakathā. "
  4656. 1074656,195,326,97,102,1,66,5,Suttageyyānusārena yāva pariyosānā ussāraṇaṃ sarabhaññadhammakathā.
  4657. 1074657,195,326,103,136,1,125,20,"‘‘ Mā maṃ kālo upaccagā’’ ti vadanto‘‘ samaṇadhammassa karaṇassa ayaṃ me kālo’’ ti katheti, tato paro‘‘ pacchimavayo añño kālo’’ ti katheti."
  4658. 1074658,195,326,137,157,1,104,14,‘‘ Kālaṃ vohaṃ… pe… tasmā abhutvā bhikkhāmī’’ ti vadanto attanā kataṃ paṭipattiñca sahetukaṃ sānisaṃsaṃ katheti.
  4659. 1074659,195,327,2,6,1,26,3,Taṃ gāravakāraṇaṃ sandhāya.
  4660. 1074660,195,327,7,22,1,66,11,Etan ti‘‘ atha kho sā devatā pathaviyaṃ patiṭṭhahitvā’’ ti etaṃ vuttaṃ.
  4661. 1074661,195,327,23,27,1,50,4,Daharo tvantiādimāha lobhābhibhūtatāya adhigatattā.
  4662. 1074662,195,327,28,34,1,73,5,{Sabbasampattiyutto}ti bhogasampadā parivārasampadāti sabbasampattīhi yutto.
  4663. 1074663,195,327,35,38,1,36,3,Alaṅkāraparihāran ti alaṅkārakaraṇaṃ.
  4664. 1074664,195,327,39,42,1,27,2,{Anikkīḷitāvī}ti akīḷitapubbo.
  4665. 1074665,195,327,43,53,1,50,6,Kīḷanañcettha kāmānaṃ paribhogoti āha‘‘ abhuttāvī’’ ti.
  4666. 1074666,195,327,54,57,1,41,2,{Akatakāmakīḷo}ti akatakāmānubhavanappayogo.
  4667. 1074667,195,327,58,70,1,91,10,"Sayaṃ attanā eva dissantīti sandiṭṭhā, sandiṭṭhā eva sandiṭṭhikā, attapaccakkhato sandiṭṭhikā. "
  4668. 1074668,195,327,71,79,1,45,7,"Pakaṭṭho kālo patto etesanti kālikā, te kālike. "
  4669. 1074669,195,328,2,9,1,70,5,"Cittānantaran ti icchitacittānantaraṃ, icchiticchitārammaṇākāreti attho. "
  4670. 1074670,195,328,10,20,1,74,6,Tenevāha‘‘ cittānantaraṃ icchiticchitārammaṇānubhavanaṃ na sampajjatī’’ tiādi.
  4671. 1074671,195,328,21,26,1,79,4,Cittānantaraṃ {laddhabbatāyā}ti anantaritasamādhicittānantaraṃ laddhabbaphalatāya.
  4672. 1074672,195,328,27,30,1,27,2,{Samohitesupī}ti sambhatesupi.
  4673. 1074673,195,328,31,34,1,33,2,{Sampannakāmassā}ti samiddhakāmassa.
  4674. 1074674,195,328,35,43,1,90,6,"Cittakārā rūpalābhena, potthakārā paṭimākārakā, rūpakārā dantarūpakaṭṭharūpa-loharūpādikārakā. "
  4675. 1074675,195,328,44,49,1,50,5,Ādi saddena nānārūpavesadhārīnaṃ naṭādīnaṃ saṅgaho.
  4676. 1074676,195,328,50,55,1,58,4,{Sesadvāresū}ti ettha gandhabbamālākārasūpakārādayo vattabbā.
  4677. 1074677,195,329,2,5,1,19,2,{So}ti samiddhitthero.
  4678. 1074678,195,329,6,9,1,51,2,{Samohitasampattinā}ti saṅgāhabhogūpakaraṇasampattinā.
  4679. 1074679,195,329,10,16,1,87,5,{Pattabbadukkhassā}ti kāmānaṃ āpajjanarakkhaṇavasena laddhabbassa kāyikacetasikadukkhassa.
  4680. 1074680,195,329,17,21,1,40,3,{Upāyāsassā}ti daḷhaparissamassa viratassa.
  4681. 1074681,195,329,22,29,1,18,3,‘‘ Vissātassā’’ ti keci.
  4682. 1074682,195,329,30,38,1,36,4,‘‘ Paccavekkhaṇañāṇenā’’ ti keci paṭhanti.
  4683. 1074683,195,329,39,49,1,70,10,Asukasmiṃ nāma kāle phalaṃ hotīti evaṃ udikkhitabbo nassa kāloti akālo.
  4684. 1074684,195,329,50,55,1,38,4,{Etthā}ti etesu navasu lokuttaradhammesu.
  4685. 1074685,195,329,56,67,1,55,7,Ehipassavidhin ti‘‘ ehi passā’’ ti evaṃ pavattavidhivacanaṃ.
  4686. 1074686,195,329,68,75,1,42,6,"Upanetabboti vā upaneyyo, so eva opaneyyiko. "
  4687. 1074687,195,329,76,80,1,34,3,{Viññūhī}ti vidūhi paṭividdhasaccehi.
  4688. 1074688,195,329,81,92,1,62,7,Te ekaṃsato ugghaṭitaññūādayo hontīti āha‘‘ ugghaṭitaññūādīhī’’ ti.
  4689. 1074689,195,329,93,112,1,84,11,‘‘ Paccattan’’ ti etassa patiattanīti bhummavasena attho gahetabboti āha‘‘ attani attanī’’ ti.
  4690. 1074690,195,330,2,21,1,112,13,"Sabbapadehi {sambandho}ti‘‘ kathaṃ ādīnavo ettha bhiyyo, kathaṃ akāliko’’ tiādinā sabbehi paccekaṃ sambandho veditabbo. "
  4691. 1074691,195,331,2,7,1,26,4,{Navo}ti taruṇo na ciravasso.
  4692. 1074692,195,331,8,22,1,83,9,"Ye bhikkhunovādakalakkhaṇappattā, te sandhāya‘‘ vīsativassato paṭṭhāya thero’’ ti vuttaṃ. "
  4693. 1074693,195,331,23,37,1,75,9,Idha sāsanaṃ nāma sikkhattayasaṅgahaṃ piṭakattayanti āha‘‘ dhammena hī’’ tiādi.
  4694. 1074694,195,331,38,45,1,62,7,Tattha dhammena vinayo ettha vinā daṇḍasatthehīti dhammavinayo.
  4695. 1074695,195,331,46,52,1,50,6,Dhammāya vinayo ettha na āmisatthanti dhammavinayo.
  4696. 1074696,195,331,53,58,1,43,5,Dhammato vinayo na adhammatoti dhammavinayo.
  4697. 1074697,195,331,59,73,1,109,12,"Dhammo vā bhagavā dhammassāmī dhammakāyattā, tassa dhammasaññitassa satthu vinayo, na takkikānanti dhammavinayo. "
  4698. 1074698,195,331,74,79,1,31,5,Dhamme vinayo na adhamme vinayo.
  4699. 1074699,195,331,80,96,1,127,15,"Dhammo ca so yathānusiṭṭhaṃ paṭipajjamāne satte apāyesu apatamāne dhāretīti, sabbe saṃkilesato vinetīti vinayo cāti dhammavinayo. "
  4700. 1074700,195,331,97,106,1,40,5,Tenāha‘‘ ubhayampetaṃ sāsanasseva nāman’’ ti.
  4701. 1074701,195,332,2,11,1,68,7,{Dhammavinayo}ti dhammena yutto vinayoti dhammavinayo ājaññaratho viya.
  4702. 1074702,195,332,12,21,1,55,8,"Dhammo ca vinayo cāti vā dhammavinayo, taṃ dhammavinayaṃ. "
  4703. 1074703,195,332,22,28,1,100,6,Dhammavinayānañhi satthubhāvavacanato dhammavinayattasaṃsiddhi dhammavinayānaṃ aññamaññaṃ visesanato.
  4704. 1074704,195,332,29,35,1,94,5,"Abhidhammepi vinayavacananti dhammavinayadvayasiddhi, desitapaññattavacanato dhammavinayasiddhi. "
  4705. 1074705,195,332,36,46,1,121,9,"Dhammo catudhā desito sandassana-samādāpana-samuttejana-sampahaṃsanavasena, vinayo catudhā paññatto sīlācārato parājitavasena. "
  4706. 1074706,195,332,47,52,1,51,4,"Dhammacariyā sakavisayo, vinayapaññatti buddhavisayo. "
  4707. 1074707,195,332,53,60,1,54,6,"Pariyāyena desito dhammo, nippariyāyena paññatto vinayo. "
  4708. 1074708,195,332,61,66,1,68,4,"Dhammadesanā adhippāyatthappadhānā, vinayapaññatti vacanatthappadhānā. "
  4709. 1074709,195,332,67,72,1,58,4,"Paramatthasaccappadhāno dhammo, sammutisaccappadhāno vinayo. "
  4710. 1074710,195,332,73,78,1,52,4,"Āsayasuddhipadhāno dhammo, payogasuddhipadhāno vinayo. "
  4711. 1074711,195,333,2,4,1,38,2,Kiriyadvayasiddhiyā dhammavinayasiddhi.
  4712. 1074712,195,333,5,11,1,48,5,"Dhammena hi anusāsanasiddhi, vinayena ovādasiddhi. "
  4713. 1074713,195,333,12,17,1,57,4,"Dhammena dhammakathāsiddhi, vinayena ariyatuṇhībhāvasiddhi. "
  4714. 1074714,195,333,18,20,1,44,2,Sāvajjadvayaparivajjanato dhammavinayasiddhi.
  4715. 1074715,195,333,21,28,1,89,6,"Dhammena hi visesato pakatisāvajjapariccāgasiddhi, vinayena paññattisāvajjapariccāgasiddhi. "
  4716. 1074716,195,333,29,31,1,54,2,Gahaṭṭhapabbajitānaṃ sādhāraṇāsādhāraṇaguṇadvayasiddhi.
  4717. 1074717,195,333,32,40,1,173,7,"Bahussutasutapasannadvayato pariyatti-pariyāpuṇana-dhammavihāra-vibhāgato dhammadharavinayadharavibhāgato ca dhammavinayadvayasiddhi, saraṇadvayasiddhiyā dhammavinayadvayasiddhi. "
  4718. 1074718,195,333,41,48,1,45,7,Idha sattānaṃ duvidhaṃ saraṇaṃ dhammo attā ca.
  4719. 1074719,195,333,49,53,1,29,4,Tattha dhammo suciṇṇo saraṇaṃ.
  4720. 1074720,195,333,54,84,1,45,7,‘‘ Dhammo have rakkhati dhammacārin’’ ti( theragā.303; jā.1.10.102;1.15.385) hi vuttaṃ.
  4721. 1074721,195,333,85,107,1,55,9,"Sudanto attāpi saraṇaṃ‘‘ attā hi attano nātho’’ ti( dha. pa.160,380) vacanato. "
  4722. 1074722,195,333,108,117,1,53,5,Tena vuttaṃ‘‘ saraṇadvayasiddhiyā dhammavinayasiddhī’’ ti.
  4723. 1074723,195,333,118,129,1,72,9,"Tattha yatassa dhammasiddhi, yato ca vinayasiddhi, tadubhayaṃ dassento āha–"
  4724. 1074724,195,333,130,143,1,62,8,"‘‘ dhammena hettha dve piṭakāni vuttāni, vinayena vinayapiṭakan’’ ti. "
  4725. 1074725,195,333,144,150,1,41,6,Adhunā āgato idāneva na cirasseva upagato.
  4726. 1074726,195,334,2,13,1,105,9,Mahante ṭhāne {ṭhapetvā}ti mahesakkhatādassanatthaṃ attano parivārena mahantaṭṭhāne ṭhapitabhāvaṃ pavedetvā.
  4727. 1074727,195,334,14,18,1,63,3,{Mahatiyā}ti upasaṅkamanavandanādivacanāpajjanavasena samāciṇṇāya.
  4728. 1074728,195,334,19,26,1,54,7,Sabbepi kira nisīdantā taṃ ṭhānaṃ ṭhapetvāva nisīdanti.
  4729. 1074729,195,334,27,30,1,37,2,{Thirakaraṇavasenā}ti daḷhīkaraṇavasena.
  4730. 1074730,195,334,31,68,1,285,30,"Ayaṃ kira devatā ñāṇasampannā mānajātikā, tasmā nāyaṃ mānaṃ appahāya mama desanaṃ paṭivijjhituṃ sakkotīti mānaniggaṇhanatthaṃ ādito duviññeyyaṃ kathento bhagavā‘‘ akkheyyasaññino’’ tiādinā tāya ñātumicchitakāmānaṃ kālikādibhāvaṃ, dhammassa ca sandiṭṭhikādibhāvaṃ vibhāvento dve gāthā abhāsi. "
  4731. 1074731,195,335,2,8,1,73,5,{Akkheyyato}ti gihiliṅgapariyāyanāmavisesādivasena tathā tathā akkhātabbato.
  4732. 1074732,195,335,9,17,1,32,4,Tenāha‘‘ kathānaṃ vatthubhūtato’’ ti.
  4733. 1074733,195,335,18,21,1,18,3,Etesan ti sattānaṃ.
  4734. 1074734,195,335,22,26,1,29,3,{Patiṭṭhitā}ti pavattitā āsattā.
  4735. 1074735,195,335,27,36,1,67,8,"Pañcannaṃ kāmasaṅgādīnaṃ vasena āsattā hontu, itaresaṃ pana kathanti? "
  4736. 1074736,195,335,37,63,1,168,20,"Aniṭṭhaṅgatopi hi‘‘ idaṃ nu kho’’ tiādinā kaṅkhato tattha āsatto eva nāma avijahanato, tathā vikkhepagato vikkhepavatthusmiṃ, anusayānaṃ pana āsattabhāve vattabbameva natthi. "
  4737. 1074737,195,335,64,72,1,55,6,"Maccuno yogan ti, maccubandhanaṃ, maraṇadhammatanti attho. "
  4738. 1074738,195,335,73,102,1,173,21,"Yasmā apariññātavatthukā anatītamaraṇattā maccunā yathāruci payojetabbā, tattha tattha uparūpari ca khipitāya āṇāya abbhantare eva honti, tasmā vuttaṃ‘‘ payogaṃ… pe… āgacchantī’’ ti. "
  4739. 1074739,195,335,103,116,1,112,12,"Yasmā tebhūmakā dhammā kamanīyaṭṭhena kāmā, nesampi kālassa laddhabbatāya kālikatā idha akkheyyavacanena paveditā. "
  4740. 1074740,195,335,117,118,1,6,1,Tenāha–
  4741. 1074741,195,335,119,129,1,40,6,‘‘ evamimāya gāthāya kālikā kāmā kathitā’’ ti.
  4742. 1074742,195,335,130,141,1,83,10,"Sabbepi tebhūmakā dhammā kamanīyā, yasmā ca kālikānaṃ kāmānaṃ tathāsabhāvatā kathitā. "
  4743. 1074743,195,335,142,151,1,61,9,Ayampi gāthā tadatthameva dīpetīti imāya te kathitā eva honti.
  4744. 1074744,195,335,152,179,1,145,19,"Ye ca sattā pañcasu khandhesu diṭṭhitaṇhādivasena patiṭṭhitā‘‘ itthī, puriso, ahaṃ, mamā’’ ti ca abhinivisiya kāme paribhuñjanti, te maraṇaṃ nātivattanti. "
  4745. 1074745,195,335,180,193,1,66,9,Evampettha kāmānaṃ kālikattho kathitoti āha‘‘ kālikā kāmā kathitā’’ ti.
  4746. 1074746,195,336,2,10,1,76,7,Ayaṃ {ñātapariññā}ti rūpārūpadhamme lakkhaṇādito ñāte katvā paricchindanapaññā.
  4747. 1074747,195,336,11,20,1,30,5,Tenāha‘‘ evaṃ ñātaṃ katvā’’ tiādi.
  4748. 1074748,195,336,21,30,1,109,9,Padaṭṭhānaggahaṇeneva cettha tesaṃ rūpārūpadhammānaṃ paccayo gahitoti paccayapariggahassapi saṅgaho daṭṭhabbo.
  4749. 1074749,195,336,31,34,1,23,3,Tīreti tuleti vīmaṃsati.
  4750. 1074750,195,336,35,42,1,69,6,Dvācattālīsāya {ākārehī}ti iminā matthakappattaṃ mahāvipassanaṃ dasseti.
  4751. 1074751,195,336,43,49,1,61,6,Te pana ākārā visuddhimaggasaṃvaṇṇanāya vuttanayena veditabbā.
  4752. 1074752,195,336,50,82,1,189,19,"‘‘ Aniccānupassanāya niccasaññaṃ pajahatī’’ tiādinā vipassanākkhaṇepi ekadesena pahānaṃ labbhateva, anavasesato pana pahānavasena pahānapariññaṃ dassento āha‘‘ aggamaggena … pe… ayaṃ pahānapariññā’’ ti. "
  4753. 1074753,195,336,83,94,1,39,7,Tathā ca āha‘‘ evaṃ tīhi pariññāhī’’ tiādi.
  4754. 1074754,195,337,2,8,1,40,5,"Akkhātāran ti akkhātabbaṃ, na akkheyyakaṃ. "
  4755. 1074755,195,337,9,17,1,33,4,Tenāha‘‘ kammavasena kārakan’’ tiādi.
  4756. 1074756,195,337,18,22,1,25,4,Kārakan ti ca sādhanamāha.
  4757. 1074757,195,337,23,32,1,62,8,Na {maññatī}ti vā maññanaṃ nappavatteti akkhātāran ti khīṇāsavaṃ.
  4758. 1074758,195,337,33,86,1,230,35,"Atha vā tañhi tassa na {hotī}ti taṃ kāraṇaṃ tassa khīṇāsavassa na hoti na vijjati, yena diṭṭhitaṇhādikāraṇena akkheyyaṃ khandhapañcakaṃ‘‘ tisso’’ ti vā‘‘ phusso’’ ti vā‘‘ itthī’’ ti vā‘‘ puriso’’ ti vā abhinivissa vadeyyāti evamettha attho veditabbo. "
  4759. 1074759,195,337,87,105,1,97,10,Manussanāgādīhi pūjanīyattā‘‘ yakkho’’ ti sabbadevānaṃ sādhāraṇavacananti devadhītāpi‘‘ yakkhī’’ ti vuttā.
  4760. 1074760,195,337,106,115,1,80,8,"Akkheyyan ti pahānapariññāya pahānamaggo, tassa ārammaṇabhūtaṃ nibbānampi gahitaṃ. "
  4761. 1074761,195,337,116,131,1,85,10,Na {maññatī}ti khīṇāsavassa assa phalappattīti āha‘‘ navavidho lokuttaradhammo kathito’’ ti.
  4762. 1074762,195,338,2,7,1,42,4,{Visesī}ti visesajātiādivasena seyyoti attho.
  4763. 1074763,195,338,8,16,1,55,7,Tesu {gahitesū}ti tesu seyyamānādīsu tīsu mānesu gahitesu.
  4764. 1074764,195,338,17,27,1,59,8,"Tayo seyyamānā, tayo sadisamānā, tayo hīnamānā gahitāva honti. "
  4765. 1074765,195,338,28,33,1,38,4,So {puggalo}ti so appahīnamaññanapuggalo.
  4766. 1074766,195,338,34,37,1,25,3,Teneva mānena hetubhūtena.
  4767. 1074767,195,338,38,53,1,80,10,{Upaḍḍhagāthāyā}ti purimaddhena pana vatthukāmā vuttāti āha‘‘ kālikā kāmā kathitā’’ ti.
  4768. 1074768,195,339,2,8,1,51,5,"Vidhīyati visadisākārena ṭhapīyatīti vidhā, koṭṭhāso. "
  4769. 1074769,195,339,9,18,1,67,8,"Kathaṃvidhan ti kathaṃ patiṭṭhitaṃ, kena pakārena pavattitanti attho. "
  4770. 1074770,195,339,19,27,1,72,7,"Vidahanato hīnādivasena vividhenākārena dahanato upadhāraṇato vidhā, māno. "
  4771. 1074771,195,339,28,35,1,45,5,"{Mānesū}ti nimittatthe bhummaṃ, mānahetūti attho. "
  4772. 1074772,195,339,36,44,1,59,7,Na {calatī}ti na vedhati attano parisuddhapakatiṃ avijahanato.
  4773. 1074773,195,340,2,15,1,50,7,"Paññā ‘‘ saṅkhā’’ ti āgatā, {paññā}ti yoniso paṭisaṅkhānaṃ. "
  4774. 1074774,195,340,16,23,1,94,5,{Saṅkhāyako}ti saṅkalanapaduppādanādi-piṇḍagaṇanāvasena gaṇako {papañcasaṅkhā}ti mānādipapañcabhāgā.
  4775. 1074775,195,340,24,35,1,74,10,"Te te dhammā sammā yāthāvato saṅkhāyanti upatiṭṭhanti etāyāti saṅkhā, paññā. "
  4776. 1074776,195,340,36,44,1,64,7,"Ekaṃ dvetiādinā saṅkhānaṃ gaṇanaṃ paricchindananti saṅkhā, gaṇanā. "
  4777. 1074777,195,340,45,52,1,46,5,"Saṅkhāyati bhāgaso kathīyatīti saṅkhā , koṭṭhāso. "
  4778. 1074778,195,340,53,61,1,70,7,"Saṅkhānaṃ satto puggalotiādinā saññāpananti saṅkhā, rattotiādi paṇṇatti. "
  4779. 1074779,195,340,62,67,1,44,5,Khīṇāsavo jahi pajahi rāgādīnaṃ suppahīnattā.
  4780. 1074780,195,340,68,75,1,53,6,"Navabhedaṃ pabhedato, saṅkhepato tividhamānan ti attho. "
  4781. 1074781,195,340,76,84,1,72,8,Navavidhan ti vā pāṭhe navabhedattā antarabhedavasena navavidhanti attho.
  4782. 1074782,195,340,85,95,1,88,8,"Paccayavisesehi itthibhāvādivisesehi visesena mānīyati gabbho etthāti vimānaṃ, gabbhāsayo. "
  4783. 1074783,195,340,96,101,1,30,4,Na {upagacchī}ti na upagamissati.
  4784. 1074784,195,340,102,110,1,34,4,Tenāha‘‘ anāgatatthe atītavacanan’’ ti.
  4785. 1074785,195,340,111,128,1,51,9,‘‘ Nājjhagā’’ ti hi atītaṃ‘‘ na gamissatī’’ ti etasmiṃ atthe.
  4786. 1074786,195,340,129,131,1,25,2,Chindi ariyamaggasatthena.
  4787. 1074787,195,340,132,134,1,22,2,Olokayamānā upapattīsu.
  4788. 1074788,195,340,135,139,1,43,3,{Sattanivesanesū}ti sattānaṃ upapajjaṭṭhānesu.
  4789. 1074789,195,340,140,144,1,51,4,Lokuttaradhammameva kathesi arahattassa paveditattā.
  4790. 1074790,195,341,2,14,1,63,9,‘ ‘ Gāthāya atthaṃ kathetuṃ vaṭṭatī’’ ti attha-saddo āharitvā vattabbo.
  4791. 1074791,195,341,15,20,1,44,4,{Aṭṭhaṅgikamaggavasenapī}ti etthāpi eseva nayo.
  4792. 1074792,195,341,21,32,1,84,7,Satisampajaññaṃ nāma kusaladhammānuyoge kāraṇanti āha‘‘ dasakusalakammapathakāraṇan’’ ti.
  4793. 1074793,195,342,2,10,1,76,8,Aṭṭhaṅgikamaggavasena ca gāthāatthavacane ayaṃ idāni vuccamāno vitthāra- nayo.
  4794. 1074794,195,342,11,21,1,74,9,Tasmiṃ kira {ṭhāne}ti tasmiṃ kira devatāya pucchitaṃ pañhaṃ vissajjanaṭṭhāne.
  4795. 1074795,195,342,22,32,1,103,10,Devatāya ñāṇaparipākaṃ oloketvā anupubbiyā kathāya saddhiṃ sāmukkaṃsikadesanā mahatī dhammadesanā ahosi.
  4796. 1074796,195,342,33,41,1,100,7,Ñāṇaṃ {pesetvā}ti satthudesanāya anussaraṇavasena pattavisuddhipaṭipāṭipavattaṃ bhāvanāñāṇaṃ bandhitvā.
  4797. 1074797,195,342,42,52,1,97,9,Sotāpattiphale {patiṭṭhāyā}ti satthudesanāvilāsena attano ca paripakkañāṇattā paṭhamaṃ phalaṃ patvā.
  4798. 1074798,195,342,53,65,1,56,7,{Evamāhā}ti evaṃ‘‘ pāpaṃ na kayirā’’ tiādippakārena gāthamāha.
  4799. 1074799,195,342,66,78,1,85,10,"Aṅgaṃ na hoti, ājīvo yathā kuppamāno vācākammantavasena kuppati, tathā sampajjamānopīti. "
  4800. 1074800,195,342,79,86,1,55,6,"So vācākammantapakkhiko, tasmā taggahaṇena gahitova hoti. "
  4801. 1074801,195,342,87,90,1,51,3,Vāyāmasatisamādhayo gahitā samādhikkhandhasaṅgahato.
  4802. 1074802,195,342,91,94,1,54,3,Sammādiṭṭhisammāsaṅkappā gahitā paññākkhandhasaṅgahato.
  4803. 1074803,195,342,95,99,1,50,4,Antadvayavivajjanaṃ gahitaṃ sarūpenevāti adhippāyo.
  4804. 1074804,195,342,100,103,1,18,2,{Itī}tiādi nigamanaṃ.
  4805. 1074805,195,343,2,4,1,29,2,Samiddhisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4806. 1074806,195,344,2,4,1,28,2,Nandanavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4807. 1074807,195,345,2,4,1,10,2,3 . Sattivaggo
  4808. 1074808,195,346,2,4,1,17,2,1 . Sattisuttavaṇṇanā
  4809. 1074809,195,347,2,11,1,54,4,21. Desanāsīsan ti desanāpadesalakkhaṇavacananti adhippāyo.
  4810. 1074810,195,347,12,17,1,39,4,{Omaṭṭho}ti adhomukhaṃ katvā dinnappahāro.
  4811. 1074811,195,347,18,33,1,70,10,Iminā eva pasaṅgena pahāre vibhāgato dassetuṃ‘‘ cattāro hī’’ tiādi vuttaṃ .
  4812. 1074812,195,347,34,40,1,40,5,Upari {ṭhatvā}ti hatthiādīnaṃ upari ṭhatvā.
  4813. 1074813,195,347,41,48,1,75,6,Adhomukhaṃ {dinnappahāro}ti khaggakaravālādīnaṃ adhomukhaṃ katvā pahatapahāro.
  4814. 1074814,195,347,49,52,1,36,3,Ummaṭṭho vuttavipariyāyena veditabbo.
  4815. 1074815,195,347,53,55,1,23,2,Vividhappahāro vimaṭṭho.
  4816. 1074816,195,347,56,76,1,75,12,‘‘ Omaṭṭho gahito’’ ti vatvā tasseva gahaṇe kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ so hī’’ tiādi vuttaṃ.
  4817. 1074817,195,347,77,80,1,35,3,Duggandhakimiādīnaṃ vasena antodoso.
  4818. 1074818,195,347,81,100,1,144,17,"Mañcena saddhiṃ {bandhitvā}ti yasmiṃ mañce vaṇikapuggalo nipanno, tattha taṃ subandhaṃ katvā pādaṭṭhānaṃ uddhaṃ karontehi sīsaṭṭhānaṃ adho kātabbaṃ. "
  4819. 1074819,195,347,101,109,1,26,4,Tenāha‘‘ adhosiro kātabbo’’ ti.
  4820. 1074820,195,347,110,113,1,22,2,{Paribbaje}ti pavatteyya.
  4821. 1074821,195,347,114,126,1,56,8,Sā pana pavatti bhāvanāvihārena yuttāti āha‘‘ vihareyyā’’ ti.
  4822. 1074822,195,348,2,5,1,32,3,Sallassa ubbahanaṃ sallubbahanaṃ.
  4823. 1074823,195,348,6,13,1,80,7,Atthaṃ parittakaṃ gahetvā ṭhitā upamākārassa vikkhambhanappahānassa adhippetattā.
  4824. 1074824,195,348,14,21,1,24,3,Tenāha‘‘ punappunan’’ tiādi.
  4825. 1074825,195,348,22,30,1,83,8,Anubandhova hoti sati paccaye uppajjanārahato devatāya kāmarāgappahānassa jotitattā.
  4826. 1074826,195,348,31,36,1,52,5,Nanu bhagavatā anāgāmimaggena desanā niṭṭhāpetabbāti?
  4827. 1074827,195,348,37,42,1,49,4,"Na, itarissā ñāṇabalānurūpadesanāya pavattetabbato. "
  4828. 1074828,195,348,43,47,1,53,4,Veneyyajjhāsayānukulañhi dhammaṃ dhammassāmī desetīti.
  4829. 1074829,195,349,2,4,1,26,2,Sattisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4830. 1074830,195,350,2,4,1,19,2,2 . Phusatisuttavaṇṇanā
  4831. 1074831,195,351,2,15,1,69,8,"22. Kammaṃ aphusantan ti kammaphassaṃ aphusantaṃ, kammaṃ akarontanti attho. "
  4832. 1074832,195,351,16,29,1,84,11,"Vipāko na {phusatī}ti vipākaphasso na phusati, vipāko na uppajjateva kāraṇassa abhāvato. "
  4833. 1074833,195,351,30,49,1,144,15,Evaṃ byatirekamukhena kammavaṭṭena vipākavaṭṭaṃ sambandhaṃ katvā atthaṃ vatvā idāni kevalaṃ kammavaṭṭavasena atthaṃ vadanto‘‘ kammamevā’’ tiādimāha.
  4834. 1074834,195,351,50,63,1,97,11,"Tattha nākaroto {kariyatī}ti kammaṃ akubbato na kayirati, anabhisandhikatakammaṃ nāma natthīti attho. "
  4835. 1074835,195,351,64,76,1,61,7,Idāni tamevatthaṃ anvayato dassetuṃ‘‘ phusantañcā’’ tiādi vuttaṃ.
  4836. 1074836,195,351,77,81,1,25,3,Tattha {tato}ti phusanahetu.
  4837. 1074837,195,351,82,84,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  4838. 1074838,195,351,85,100,1,102,11,Vuttamevatthaṃ sakāraṇaṃ katvā pariveṭhitavasena vibhūtaṃ katvā dassetuṃ‘‘ tasmā phusantan’’ tiādi vuttaṃ.
  4839. 1074839,195,351,101,110,1,84,7,"{Dhammatā}ti kārakasseva kammavipākānubandho, nākārakassāti ayaṃ kammavipākānaṃ sabhāvo. "
  4840. 1074840,195,352,2,5,1,31,3,Pacceti upagacchati anubandhati.
  4841. 1074841,195,352,6,11,1,32,5,Pāpan ti pāpakaṃ kammaṃ phalañca.
  4842. 1074842,195,352,12,33,1,186,20,Ayañca attho araññe luddakassa uyyojanāya sunakhehi parivāriyamānassa bhikkhuno bhayena rukkhaṃ āruḷhassa cīvare luddassa upari patite tassa sunakhehi khāditvā māritavatthunā dīpetabboti.
  4843. 1074843,195,353,2,4,1,28,2,Phusatisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4844. 1074844,195,354,2,4,1,16,2,3 . Jaṭāsuttavaṇṇanā
  4845. 1074845,195,355,2,26,1,72,11,"23. Yena atthena taṇhā‘‘ jaṭā’’ ti vuttā, tamevatthaṃ dassetuṃ‘‘ jāliniyā’’ ti vuttaṃ. "
  4846. 1074846,195,355,27,39,1,96,11,Sā hi aṭṭhasatataṇhāvicaritapabhedā attano avayavabhūtā eva jālā etissā atthīti {jālinī}ti vuccati.
  4847. 1074847,195,355,40,52,1,57,8,Idānissā jaṭākārena pavattiṃ dassetuṃ‘‘ sā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  4848. 1074848,195,355,53,62,1,107,8,Tattha rūpādīsu {ārammaṇesū}ti tassā pavattiṭṭhānamāha rūpādichaḷārammaṇavinimuttassa taṇhāvisayassa abhāvato.
  4849. 1074849,195,355,63,82,1,150,17,"{Heṭṭhupariyavasenā}ti kadāci rūpārammaṇe kadāci yāva dhammārammaṇā, kadāci dhammārammaṇe kadāci yāva rūpārammaṇāti evaṃ heṭṭhā ca upari ca pavattivasena. "
  4850. 1074850,195,355,83,91,1,84,7,"Desanākkamena cettha heṭṭhupariyatā veditabbā, kāmarāgādivasenapi ayamattho veditabbo. "
  4851. 1074851,195,355,92,106,1,109,10,Saṅkhārānaṃ khaṇikabhāvato aparāparuppatti ettha saṃsibbananti āha‘‘ punappunaṃ uppajjanato saṃsibbanaṭṭhenā’’ ti.
  4852. 1074852,195,355,107,118,1,80,9,"Idaṃ yena sambandhena jaṭā viyāti {jaṭā}ti jaṭātaṇhānaṃ upamūpameyyatā, taṃdassanaṃ. "
  4853. 1074853,195,355,119,145,1,158,19,"Ayañhettha attho– yathā jālinī veḷugumbassa sākhā, tāsaṃ sañcayādayo ca attano avayavehi saṃsibbitā vinaddhā‘‘ jaṭā’’ ti vuccanti, evaṃ taṇhāpi saṃsibbanasabhāvenāti. "
  4854. 1074854,195,356,2,17,1,82,10,Ime sattā‘‘ mama idan’’ ti pariggahitaṃ attanibbisesaṃ maññamānā abbhantarimaṃ karonti.
  4855. 1074855,195,356,18,31,1,86,9,Abbhantaraṭṭho ca anto-saddoti sakaparikkhāresu uppajjanamānāpi taṇhā‘‘ antojaṭā’’ ti vuttā.
  4856. 1074856,195,356,32,38,1,57,5,"Pabbajitassa pattādi, gahaṭṭhassa hatthiādi sakaparikkhāro. "
  4857. 1074857,195,356,39,46,1,65,6,"Attāti bhavati ettha abhimānoti attabhāvo, upādānakkhandhapañcakaṃ. "
  4858. 1074858,195,356,47,49,1,14,2,Sarīranti keci.
  4859. 1074859,195,356,50,68,1,119,13,"‘‘ Mama attabhāvo sundaro, asukassa viya mama attabhāvo bhaveyyā’’ tiādinā sakaattabhāvādīsu taṇhāya uppajjanākāro veditabbo. "
  4860. 1074860,195,356,69,82,1,99,11,"Attano cakkhādīni ajjhattikāyatanāni, attano ca paresañca rūpādīni bāhirāyatanāni, paresaṃ sabbāni vā. "
  4861. 1074861,195,356,83,91,1,89,7,"Saparasantatipariyāpannāni vā cakkhādīni ajjhattikāyatanāni, tathā rūpādīni bāhirāyatanāni. "
  4862. 1074862,195,356,92,97,1,75,5,Parittamahaggatabhavesu pavattiyāpi taṇhāya antojaṭābahijaṭābhāvo veditabbo.
  4863. 1074863,195,356,98,128,1,183,20,"Kāmabhavo hi kassacipi kilesassa avikkhambhitattā katthacipi avimutto ajjhattaggahaṇassa visesapaccayoti‘‘ ajjhattaṃ anto’’ ti ca vuccati, tabbipariyāyato rūpārūpabhavo‘‘ bahiddhā bahī’’ ti ca. "
  4864. 1074864,195,356,129,131,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  4865. 1074865,195,356,132,151,1,54,5,"‘‘ ajjhattasaṃyojano puggalo, bahiddhāsaṃyojano puggalo’’ ti( a. ni.2.37). "
  4866. 1074866,195,357,2,19,1,135,13,Visayabhedena pavattiākārabhedena anekabhedabhinnampi taṇhaṃ jaṭābhāvasāmaññena ekanti gahetvā‘‘ tāya evaṃ uppajjamānāya jaṭāyā’’ ti vuttaṃ.
  4867. 1074867,195,357,20,40,1,126,16,Sā pana pajāti vuttasattasantānapariyāpannā eva hutvā punappunaṃ taṃ jaṭentī vinandhantī pavattatīti āha‘‘ jaṭāya jaṭitā pajā’’ ti.
  4868. 1074868,195,357,41,74,1,202,26,"Tathā hi paramatthato yadipi avayavabyatirekena samudāyo natthi, ekadeso pana samudāyo nāma na hotīti avayavato samudāyaṃ bhinnaṃ katvā upamūpameyyaṃ dassento‘‘ yathā nāma veḷujaṭādīhi… pe… saṃsibbitā’’ ti āha. "
  4869. 1074869,195,357,75,78,1,22,3,Imaṃ jaṭanti sambandho.
  4870. 1074870,195,357,79,87,1,67,8,Tīsu dhātūsu ekampi asesetvā saṃsibbanena tedhātukaṃ jaṭetvā ṭhitaṃ.
  4871. 1074871,195,357,88,93,1,55,5,Tenassā mahāvisayataṃ vijaṭanassa ca sudukkarabhāvamāha.
  4872. 1074872,195,357,94,111,1,84,11,"Vijaṭetuṃ ko {samattho}ti iminā‘‘ vijaṭaye’’ ti padaṃ sattiatthaṃ, na vidhiatthanti dasseti. "
  4873. 1074873,195,358,2,21,1,94,11,Evaṃ ‘‘ antojaṭā’’ tiādinā puṭṭho athassa bhagavā tamatthaṃ vissajjento‘‘ sīle patiṭṭhāyā’’ tiādimāha.
  4874. 1074874,195,358,22,26,1,23,3,Ettha {sīle}ti kusalasīle.
  4875. 1074875,195,358,27,39,1,90,8,Taṃ pana pātimokkhasaṃvarādibhedesu parisuddhameva icchitabbanti āha‘‘ catupārisuddhisīle’’ ti.
  4876. 1074876,195,359,2,8,1,25,4,"Narati netīti naro, puriso. "
  4877. 1074877,195,359,9,49,1,207,26,"Kāmaṃ itthīpi taṇhājaṭāvijaṭane samatthā atthi, padhānameva pana sattaṃ dassento‘‘ naro’’ ti āha yathā‘‘ satthā devamanussānan’’ ti, aṭṭhakathāyaṃ pana avibhāgena puggalapariyāyo ayanti dassetuṃ‘‘ naroti satto’’ ti vuttaṃ. "
  4878. 1074878,195,359,50,55,1,44,5,Vipākabhūtāya saha paññāya bhavatīti sapañño.
  4879. 1074879,195,359,56,69,1,109,13,Tāya hi ādito paṭṭhāya santānavasena bahulaṃ pavattamānāya ayaṃ satto savisesaṃ sapaññoti vattabbataṃ arahati.
  4880. 1074880,195,359,70,78,1,108,8,Vipākapaññāpi hi santānavisesena bhāvanāpaññuppattiyā upanissayapaccayo hoti ahetukadvihetukānaṃ tadabhāvato.
  4881. 1074881,195,359,79,91,1,144,10,"{Kammajatihetukapaṭisandhipaññāyā}ti kammajāya tihetukapaṭisandhiyaṃ paññāyāti evaṃ tihetukasaddo paṭisandhisaddena sambandhitabbo, na paññāsaddena. "
  4882. 1074882,195,359,92,97,1,26,5,Na hi paññā tihetukā atthi.
  4883. 1074883,195,359,98,116,1,112,13,"Paṭisandhito pabhuti pavattamānā paññā‘‘ paṭisandhiyaṃ paññā’’ ti vuttā taṃmūlakattā, na paṭisandhikkhaṇe pavattā eva. "
  4884. 1074884,195,360,2,8,1,48,5,"Cinteti ārammaṇaṃ upanijjhāyatīti cittaṃ, samādhi. "
  4885. 1074885,195,360,9,13,1,32,4,So hi sātisayaṃ upanijjhānakicco.
  4886. 1074886,195,360,14,28,1,86,12,"Na hi vitakkādayo vinā samādhinā tamatthaṃ sādhenti, samādhi pana tehi vināpi sādhetīti. "
  4887. 1074887,195,360,29,38,1,81,7,"Paguṇabalavabhāvāpādanena paccayehi cittaṃ, attasantānaṃ cinotītipi cittaṃ, samādhi. "
  4888. 1074888,195,360,39,49,1,132,10,Paṭhamajjhānādivasena cittavicittatāya iddhividhādicittakaraṇena ca samādhi cittanti vināpi paropadesenassa cittapariyāyo labbhateva.
  4889. 1074889,195,360,50,67,1,108,13,Aṭṭhakathāyaṃ pana citta-saddo viññāṇe niruḷhoti katvā vuttaṃ‘‘ cittasīsena hettha aṭṭha samāpattiyo kathitā’’ ti.
  4890. 1074890,195,360,68,72,1,37,4,Yathāsabhāvaṃ pakārehi jānātīti paññā.
  4891. 1074891,195,360,73,98,1,133,16,"Sā yadipi kusalādibhedato bahuvidhā,‘‘ bhāvayan’’ ti pana vacanato bhāvetabbā idhādhippetāti taṃ dassento‘‘ paññānāmena vipassanā kathitā’’ ti. "
  4892. 1074892,195,360,99,123,1,143,18,"Yadipi kilesānaṃ pahānaṃ ātāpanaṃ, taṃ sammādiṭṭhiādīnampi attheva, ātappasaddo viya pana ātāpa-saddo vīriye eva niruḷhoti āha‘‘ ātāpīti vīriyavā’’ ti. "
  4893. 1074893,195,360,124,143,1,111,14,"Yathā kammaṭṭhānaṃ tāya paññāya parito harīyati pavattīyati, evaṃ sāpi tadatthaṃ yogināti āha‘‘ pārihāriyapaññā’’ ti. "
  4894. 1074894,195,360,144,150,1,93,6,Abhikkamādīni sabbakiccāni sātthakasampajaññādivasena paricchijja netīti sabbakiccapariṇāyikā.
  4895. 1074895,195,361,2,19,1,110,12,"Yasmā puggalādhiṭṭhānena gāthā bhāsitā, tasmā puggalādhiṭṭhānameva upamaṃ dassento‘‘ yathā nāma puriso’’ tiādimāha. "
  4896. 1074896,195,361,20,30,1,59,8,"Tattha sunisitan ti suṭṭhu nisitaṃ, ativiya tikhiṇanti attho. "
  4897. 1074897,195,361,31,59,1,211,21,"Satthassa nisitatarabhāvakaraṇaṃ nisānasilāyaṃ, bāhubalena cassa ukkhipananti ubhayampetaṃ atthāpannaṃ katvā upamā vuttāti tadubhayaṃ upameyyaṃ dassento‘‘ samādhisilāyaṃ sunisitaṃ… pe… paññāhatthena ukkhipitvā’’ ti āha. "
  4898. 1074898,195,361,60,64,1,36,4,Samādhiguṇena hi paññāya tikkhabhāvo.
  4899. 1074899,195,361,65,91,1,40,5,Yathāha‘‘ samāhito yathābhūtaṃ pajānātī’’ ti( saṃ. ni.3.5;4.99;5.1071).
  4900. 1074900,195,361,92,95,1,40,3,Vīriyañcassā upatthambhakaṃ paggaṇhanato.
  4901. 1074901,195,361,96,100,1,32,3,{Vijaṭeyyā}ti vijaṭetuṃ sakkuṇeyya.
  4902. 1074902,195,361,101,109,1,86,8,Vuṭṭhānagāminivipassanāya hi vattamānāya yogāvacaro taṇhājaṭaṃ vijaṭetuṃ samattho nāma.
  4903. 1074903,195,361,110,114,1,46,4,Vijaṭanañcettha samucchedavasena pahānanti āha–
  4904. 1074904,195,361,115,122,1,28,3,‘‘ sañchindeyya sampadāleyyā’’ ti.
  4905. 1074905,195,362,2,11,1,74,8,"Maggakkhaṇe panesa vijaṭeti nāma, aggaphalakkhaṇe sabbaso vijaṭitajaṭo nāma. "
  4906. 1074906,195,362,12,19,1,19,3,Tenāha‘‘ idānī’’ tiādi.
  4907. 1074907,195,362,20,40,1,106,14,"Yasmā jaṭāya vijaṭanaṃ ariyamaggena, tañca kho nibbānaṃ āgamma, tasmā taṃ sandhāyāha‘‘ jaṭāya vijaṭanokāsan’’ ti. "
  4908. 1074908,195,362,41,56,1,67,10,"Yattha pana sā vijaṭīyati, taṃ dassetuṃ‘‘ yattha nāmañcā’’ tiādi vuttaṃ."
  4909. 1074909,195,362,57,78,1,98,12,"‘‘ Paṭighaṃ rūpasaññā cā’’ ti gāthāsukhatthaṃ sānunāsikaṃ katvā niddeso,‘‘ paṭigharūpasaññā’’ ti vuttaṃ hoti. "
  4910. 1074910,195,362,79,84,1,64,5,Paṭighasaññāvasena kāmabhavo gahito kāmabhavapariyāpannattā tāya.
  4911. 1074911,195,362,85,88,1,35,3,Pathavīkasiṇādirūpe saññā rūpasaññā.
  4912. 1074912,195,362,89,93,1,48,4,Ubhayatthāpi saññāsīsena cittuppādasseva gahaṇaṃ.
  4913. 1074913,195,362,94,101,1,87,6,"Bhavasaṅkhepenāti bhavabhāvena saṅkhipitabbatāya, bhavalakkhaṇena ekalakkhaṇattāti attho. "
  4914. 1074914,195,362,102,119,1,114,14,"Rūpe vā virajjanavasena ca vattuṃ sakkuṇeyyā idha {rūpasaññā}ti vuttā , evampettha arūpabhavassa ca gahitatā veditabbā."
  4915. 1074915,195,362,120,134,1,105,10,‘‘ Nāmañca rūpañcā’’ ti anavasesato nāmarūpaṃ gahitanti arūpabhava-asaññabhavānampettha gahaṇaṃ siddhanti apare.
  4916. 1074916,195,362,135,141,1,70,5,{Pariyādiyanaṭṭhāne}ti pariyādiyanakāraṇe sabbaso khepananimitte nibbāne.
  4917. 1074917,195,362,142,154,1,34,6,Tenāha‘‘ nibbānaṃ… pe… dassito hotī’’ ti.
  4918. 1074918,195,363,2,4,1,25,2,Jaṭāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4919. 1074919,195,364,2,4,1,24,2,4 . Manonivāraṇasuttavaṇṇanā
  4920. 1074920,195,365,2,23,1,130,13,"24. {Evaṃladdhikā}ti sabbathāpi cittuppatti sadukkhā, sabbathāpi acittakabhāvo seyyo, tasmā yato kutoci cittaṃ nivāretabbanti evaṃdiṭṭhikā . "
  4921. 1074921,195,365,24,27,1,10,2,{So}ti satto.
  4922. 1074922,195,365,28,33,1,55,5,Aniyyānikakathaṃ katheti ayoniso cittanivāraṇaṃ vadantī.
  4923. 1074923,195,365,34,41,1,76,7,Saṃyatabhāvaṃ āgatan ti rāgavisevanādito sammadeva saṃyatabhāvaṃ otarabhāvaṃ.
  4924. 1074924,195,365,42,65,1,170,21,"Dhammacariyāvasena hi pavattamāne citte natthi īsakampi rāgādivisevanaṃ, na tassa sampati āyatiñca koci anattho siyā, tasmā taṃ mano sabbato anavajjavuttito na nivāretabbaṃ. "
  4925. 1074925,195,365,66,74,1,27,4,Tenāha‘‘ dānaṃ dassāmī’’ tiādi.
  4926. 1074926,195,365,75,82,1,56,6,Yato {yato}ti yato yato sāvajjavuttito ayonisomanasikārato.
  4927. 1074927,195,365,83,88,1,39,5,Tan ti mano nivāretabbaṃ anatthāvahattā.
  4928. 1074928,195,366,2,4,1,33,2,Manonivāraṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4929. 1074929,195,367,2,4,1,20,2,5 . Arahantasuttavaṇṇanā
  4930. 1074930,195,368,2,15,1,63,7,"25. {Katāvī}ti katavā, pariññādikiccaṃ katvā niṭṭhapetvā ṭhitoti attho. "
  4931. 1074931,195,368,16,25,1,34,5,Tenāha‘‘ catūhi maggehi katakicco’’ ti.
  4932. 1074932,195,368,26,29,1,50,3,Svāyamattho arahantiādisaddasannidhānato viññāyati.
  4933. 1074933,195,368,30,39,1,39,5,Evaṃ‘‘ ahaṃ vadāmī’’ tiādiākārena pucchati.
  4934. 1074934,195,369,2,12,1,105,9,Khandhādīsu {kusalo}ti khandhāyatanādīsu salakkhaṇādīsu ca samūhādivasena pavattiyañca cheko yathābhūtavedī.
  4935. 1074935,195,369,13,17,1,57,4,Upaladdhinissitakathan ti attupaladdhinissitakathaṃ hitvā.
  4936. 1074936,195,369,18,44,1,133,16,"Vohārabhedaṃ {akaronto}ti‘‘ ahaṃ paramatthaṃ jānāmī’’ ti lokavohāraṃ bhindanto avināsento loke lokasamaññameva nissāya‘‘ ahaṃ, mamā’’ ti vadeyya. "
  4937. 1074937,195,369,45,54,1,64,7,"Khandhā {bhuñjantī}tiādinā vohārabhedaṃ, tattha ca ādīnavaṃ dasseti. "
  4938. 1074938,195,370,2,6,1,28,4,Māno nāma diṭṭhiyā samadhuro.
  4939. 1074939,195,370,7,15,1,89,7,Tathā hi dutiyamaggādīsu sammādiṭṭhiyā pahānābhisamayassa paṭivipaccanīke paṭipattisiddhi.
  4940. 1074940,195,370,16,33,1,76,12,"Tenāha‘‘ yadi diṭṭhiyā vasena na vadati, mānavasena nu kho vadatīti cintetvā’’ ti. "
  4941. 1074941,195,370,34,39,1,38,4,{Vidhūpitā}ti santāpitā ñāṇagginā daḍḍhā.
  4942. 1074942,195,370,40,52,1,49,8,Te pana viddhaṃsitā nāma hontīti āha‘‘ vidhamitā’’ ti.
  4943. 1074943,195,370,53,62,1,71,8,"Mamaṅkārādayo mayanti sattasantāne sati pavattanti etenāti mayo, maññanā. "
  4944. 1074944,195,370,63,75,1,43,7,Mayo eva {mayatā}ti āha‘‘ mayatanti maññanan’’ ti.
  4945. 1074945,195,371,2,4,1,29,2,Arahantasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4946. 1074946,195,372,2,4,1,19,2,6 . Pajjotasuttavaṇṇanā
  4947. 1074947,195,373,2,26,1,90,17,"26. Divārattin ti na ādicco viya divā eva, na candimā viya rattiṃ eva, atha kho divā ca rattiñca. "
  4948. 1074948,195,373,27,46,1,126,16,"Tattha {tatthā}ti yattha yattha sampajjalito, tattha tattheva padese, na ādicco viya candimā viya sakalaṃ mahādisaṃ disantarāḷañca. "
  4949. 1074949,195,373,47,52,1,44,4,Ñāṇānubhāvena uppannāloko {ñāṇāloko}ti vadanti.
  4950. 1074950,195,373,53,103,1,171,23,"‘‘ Idaṃ dukkhaṃ ariyasaccanti pubbe me, bhikkhave, ananussutesu dhammesu cakkhuṃ udapādi ñāṇaṃ udapādi paññā udapādi vijjā udapādi āloko udapādī’’ ti( saṃ. ni.5.1081; mahāva.15; paṭi. ma.2.30) pana vacanato maggo ñāṇāloko."
  4951. 1074951,195,373,104,131,1,64,9,"‘‘ Tamo vihato, āloko uppanno’’ ti( ma. ni.1.386; pārā.12) vā vacanato vijjattayāloko ñāṇāloko. "
  4952. 1074952,195,373,132,143,1,141,10,"Paṭhamābhisambodhiyaṃ viya sañjātapītivipphāro, visesato ratanaghare samantapaṭṭhānavicinane sañjātapītivasena uppannasarīrobhāso vā pītiāloko. "
  4953. 1074953,195,373,144,148,1,54,4,Tattheva uppannapasādavasena sañjātaālokova pasādāloko.
  4954. 1074954,195,373,149,164,1,79,9,"Dhammacakkapavattane‘‘ aññāsi vata, bho, koṇḍañño’’ ti uppannapasādālokoti ca vadanti. "
  4955. 1074955,195,373,165,172,1,80,7,Sabbattheva satthu dhammadesanā sattānaṃ hadayatamaṃ vidhamantī dhammakathāāloko.
  4956. 1074956,195,373,173,185,1,112,11,Sabbopi buddhānaṃ pātubhāvā uppanno {āloko}ti iminā sāvakānaṃ desanāya sañjātadhammālokopi buddhānubhāvoti dasseti.
  4957. 1074957,195,374,2,4,1,28,2,Pajjotasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4958. 1074958,195,375,2,4,1,16,2,7 . Sarasuttavaṇṇanā
  4959. 1074959,195,376,2,12,1,63,6,27. Saraṇato avicchedavasena pavattanato khandhādīnaṃ paṭipāṭi sarā.
  4960. 1074960,195,376,13,21,1,25,4,Tenāha‘‘ ime saṃsārasarā’’ ti.
  4961. 1074961,195,376,22,29,1,29,5,"{Kuto}ti kena kāraṇena, kimhi vā? "
  4962. 1074962,195,376,30,38,1,20,4,Tenāha‘‘ kiṃ āgammā’’ ti?
  4963. 1074963,195,376,39,42,1,28,3,Na patiṭṭhāti paccayābhāvato.
  4964. 1074964,195,376,43,53,1,100,9,{Āpo}tiādinā pāḷiyaṃ catunnaṃ mahābhūtānaṃ appatiṭṭhānāpadesena tattha kāmarūpabhavānaṃ abhāvo dassito.
  4965. 1074965,195,376,54,68,1,123,12,"Tadubhayābhāvadassanena heṭṭhā vuttanayeneva arūpabhavassapi abhāvo dassitova hoti, yathārutavasena vā ettha attho veditabbo. "
  4966. 1074966,195,376,69,79,1,78,9,"Yasmā purimā dve gahitā, gahitañca atthaṃ pariggahetvāva pacchimattho pavattoti. "
  4967. 1074967,195,377,2,4,1,25,2,Sarasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4968. 1074968,195,378,2,4,1,22,2,8 . Mahaddhanasuttavaṇṇanā
  4969. 1074969,195,379,2,9,1,20,2,28. Nidhīyatīti nidhānaṃ.
  4970. 1074970,195,379,10,14,1,35,4,Nidhātabbataṃ gataṃ nihitanti attho.
  4971. 1074971,195,379,15,18,1,53,2,{Muttasārādī}ti muttāmaṇiveḷuriyapavāḷarajatajātarūpādi.
  4972. 1074972,195,379,19,25,1,77,5,{Suvaṇṇarajatabhājanādī}ti ādi -saddena kahāpaṇa-dhaññakoṭṭhabhaṇḍādiṃ saṅgaṇhāti.
  4973. 1074973,195,379,26,37,1,59,7,Tampi hi niccaparibbayavasena bhuñjīyatīti‘‘ bhogo’’ ti vuccati.
  4974. 1074974,195,379,38,44,1,62,5,Aññamaññaṃ {abhigijjhantī}ti aññamaññassa santakaṃ abhigijjhanti.
  4975. 1074975,195,379,45,52,1,19,3,Tenāha‘‘ patthentī’’ ti.
  4976. 1074976,195,379,53,63,1,81,8,"{Analaṅkatā}ti na alaṃ pariyattanti evaṃ katacittā, atricchatāmahicchatāhi abhibhūtā. "
  4977. 1074977,195,379,64,72,1,31,4,Tenāha‘‘ atittā apariyattajātā’’ ti.
  4978. 1074978,195,379,73,77,1,44,3,{Ussukkajātesū}ti taṃtaṃkicce sañjātaussukkesu.
  4979. 1074979,195,379,78,84,1,56,4,"{Nānākiccajātesū}ti nānāvidhakiccesu, sañjātanānākiccesu vā. "
  4980. 1074980,195,379,85,88,1,43,3,Vaṭṭagāmikapasutena vaṭṭasotaṃ anusarantesu.
  4981. 1074981,195,379,89,102,1,78,9,Taṇhānivāsatāya gehantipi agārantipi vuccatīti āha‘‘ mātugāmena saddhiṃ gehan’’ ti.
  4982. 1074982,195,379,103,119,1,82,10,"{Virājiyā}ti hetuatthadīpakaṃ padanti āha‘‘ virājetvā’’ ti, tvā -saddopi cāyaṃ hetuatthoti. "
  4983. 1074983,195,380,2,4,1,31,2,Mahaddhanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4984. 1074984,195,381,2,4,1,21,2,9 . Catucakkasuttavaṇṇanā
  4985. 1074985,195,382,2,16,1,82,8,"29. Iriyā vuccati kāyena kattabbakiriyā, tassā pavattiṭṭhānabhāvato iriyāpatho, gamanādi. "
  4986. 1074986,195,382,17,20,1,30,3,Taṃ aparāparappavattiyā cakkaṃ.
  4987. 1074987,195,382,21,29,1,38,4,Tenāha‘‘ catucakkanti catuiriyāpathan’’ ti.
  4988. 1074988,195,382,30,34,1,34,4,Navadvāran ti karajakāyo adhippeto.
  4989. 1074989,195,382,35,46,1,54,7,So ca kesādiasuciparipūroti āha‘‘ puṇṇanti asucipūran’’ ti.
  4990. 1074990,195,382,47,51,1,33,4,Taṇhāya saṃyuttan ti taṇhāsahitaṃ.
  4991. 1074991,195,382,52,64,1,70,11,"Tena na kevalaṃ sabhāvato eva, atha kho nissitadhammo ca asuciṃ dasseti. "
  4992. 1074992,195,382,65,73,1,86,7,"Mātukucchisaṅkhāte asucipaṅke jātattā paṅkajātaṃ, kesādiasucipaṅkajātattā ca paṅkajātaṃ. "
  4993. 1074993,195,382,74,77,1,15,2,{Yātrā}ti apagamo.
  4994. 1074994,195,382,78,88,1,86,10,Tena sabhāvato nissitadhammato ca asucisabhāvato kāyato kathaṃ apagamo siyāti pucchati.
  4995. 1074995,195,382,89,96,1,20,3,Tenāha‘‘ etassā’’ tiādi.
  4996. 1074996,195,383,2,15,1,85,9,Nahanaṭṭhena bandhanaṭṭhena naddhīti upanāho idhādhippetoti āha‘‘ naddhinti upanāhan’’ ti.
  4997. 1074997,195,383,16,29,1,50,8,So pana ito pubbakāle kodhoti āha‘‘ pubbakāle’’ tiādi .
  4998. 1074998,195,383,30,48,1,161,16,{Pāḷiniddiṭṭhe}ti upanāhaiccādike idha pāḷiyaṃ niddiṭṭhe kilese ṭhapetvā avasesā diṭṭhivicikicchādayo satta kilesā dummocayatāya varattā viyāti varattāti veditabbā.
  4999. 1074999,195,383,49,65,1,145,13,"Ārammaṇaggahaṇasabhāvato eko evesa dhammo, pavatti-ākārabhedena pana icchanaṭṭhena patthanaṭṭhena icchā, lubbhanaṭṭhena gijjhanaṭṭhena {lobho}ti vutto. "
  5000. 1075000,195,383,66,75,1,59,7,"{Paṭhamuppattikā}ti ekasmiṃ ārammaṇe, vāre vā paṭhamaṃ uppannā. "
  5001. 1075001,195,383,76,80,1,44,3,{Aparāparuppattiko}ti punappunaṃ uppajjamānako.
  5002. 1075002,195,383,81,85,1,50,4,Aladdhapatthanā appaṭiladdhavatthumhi āsatti lobho.
  5003. 1075003,195,383,86,90,1,34,3,{Uppāṭetvā}ti sasantānato uddharitvā.
  5004. 1075004,195,384,2,4,1,30,2,Catucakkasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5005. 1075005,195,385,2,4,1,21,2,10 . Eṇijaṅghasuttavaṇṇanā
  5006. 1075006,195,386,2,12,1,40,5,30. Eṇimigassa {viyā}ti eṇimigassa jaṅghā viya.
  5007. 1075007,195,386,13,17,1,36,4,Avayavīsambandhe hi idaṃ sāmivacanaṃ.
  5008. 1075008,195,386,18,22,1,52,4,Piṇḍimaṃsassa parito samasaṇṭhitattā suvaṭṭītajaṅgho.
  5009. 1075009,195,386,23,38,1,98,10,"Kisan ti thūlabhāvapaṭikkhepaparājotanā, na suṭṭhu kisabhāvadīpanaparāti āha‘‘ athūlaṃ samasarīran’’ ti. "
  5010. 1075010,195,386,39,45,1,61,6,Ātapena milātan ti tapasā milātakāyaṃ indriyasantāpanabhāvato.
  5011. 1075011,195,386,46,47,1,8,1,Tenevāha–
  5012. 1075012,195,386,48,66,1,60,9,"‘‘ tapo milātan’’ tiādi, tathā cāha pāḷiyaṃ‘‘ appāhāraṃ alolupan’’ ti. "
  5013. 1075013,195,386,67,91,1,123,15,"Yathā‘‘ vīrassa bhāvo vīriyan’’ ti vīrabhāvena vīriyaṃ lakkhīyati, evaṃ vīriyasambhavena vīrabhāvoti āha‘‘ vīranti vīriyavantan’’ ti."
  5014. 1075014,195,386,92,124,1,118,12,"‘‘ Cattāro pañca ālope, abhutvā udakaṃ pive’’ ti( theragā.983; mi. pa.6.5.10) dhammasenāpativuttaniyāmena parimitabhojitāya appāhāratā bhojane mattaññutā."
  5015. 1075015,195,386,125,147,1,101,12,‘‘ Mitāhāran’’ ti vatvā puna paricchinnakālabhojitāyapi appāhārataṃ dassento‘‘ vikāla… pe… parittāhāran’’ ti āha.
  5016. 1075016,195,386,148,156,1,76,8,Catūsu paccayesu loluppavirahitaṃ bodhimūle eva sabbaso loluppassa pahīnattā.
  5017. 1075017,195,386,157,169,1,65,8,‘‘ Catūsu paccayesū’’ ti hi imināva sabbattha loluppavigamo dīpitovāti.
  5018. 1075018,195,386,170,187,1,66,9,Rasataṇhāpaṭikkhepo vā esa‘‘ appāhāran’’ ti vatvā‘‘ alolupan’’ ti vuttattā.
  5019. 1075019,195,386,188,212,1,97,14,"‘‘ Sīhaṃ vā’’ ti ettha ekacarasaddo viya iva-saddo atthato‘‘ nāgan’’ ti etthāpi ānetvā, sambandhitabboti āha–"
  5020. 1075020,195,386,213,225,1,42,7,"‘‘ ekacaraṃ sīhaṃ viya, ekacaraṃ nāgaṃ viyā’’ ti. "
  5021. 1075021,195,386,226,229,1,27,3,Ekacarā appamattā ekīkatāya.
  5022. 1075022,195,387,2,7,1,54,5,Pañcakāmaguṇavasena rūpaṃ gahitaṃ tesaṃ rūpasabhāvattā.
  5023. 1075023,195,387,8,13,1,43,5,Manena nāmaṃ gahitaṃ manassa nāmasabhāvattā.
  5024. 1075024,195,387,14,18,1,44,3,{Avinibhuttadhamme}ti avinābhāvadhamme gahetvā.
  5025. 1075025,195,387,19,23,1,36,4,Ādi -saddena āyatanadhātuādayo gahitā.
  5026. 1075026,195,387,24,39,1,138,13,"Kāmaguṇaggahaṇena hettha rūpabhāvasāmaññena pañca vatthūni gahitāneva honti, manogahaṇena dhammāyatanaṃ, evaṃ dvādasāyatanāni gahitāni honti. "
  5027. 1075027,195,387,40,46,1,45,5,Iminā nayena dhātuādīnampi gahitatā yojetabbā.
  5028. 1075028,195,387,47,56,1,56,5,Tenāha‘‘ pañcakkhandhādivasenapettha bhummaṃ yojetabban’’ ti.
  5029. 1075029,195,387,57,60,1,15,2,{Etthā}ti pāḷiyaṃ.
  5030. 1075030,195,387,61,63,1,18,2,Kāmavatthu bhummaṃ.
  5031. 1075031,195,388,2,4,1,30,2,Eṇijaṅghasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5032. 1075032,195,389,2,4,1,26,2,Sattivaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5033. 1075033,195,390,2,4,1,20,2,4 . Satullapakāyikavaggo
  5034. 1075034,195,391,2,4,1,18,2,1 . Sabbhisuttavaṇṇanā
  5035. 1075035,195,392,2,30,1,196,20,"31. Sataṃ sādhūnaṃ saraṇagamanasīlādibhedassa dhammassa ullapanato, attano vā pubbenivāsānussatiyā tassa dhammassa ullapanato kathanato satullapā, devatā, tāsaṃ kāyo samūho, tattha bhavāti satullapakāyikā. "
  5036. 1075036,195,392,31,39,1,27,4,Tenāha‘‘ sataṃ dhamman’’ tiādi.
  5037. 1075037,195,392,40,51,1,101,9,"Samādānavasena ullapetvā, na vaṇṇanākathanamattena {tatrā}ti tasmiṃ tāsaṃ devatānaṃ satullapakāyikabhāve. "
  5038. 1075038,195,392,52,57,1,26,4,Idaṃ {vatthū}ti idaṃ kāraṇaṃ.
  5039. 1075039,195,392,58,61,1,26,2,{Samuddavāṇijā}ti saṃyattikā.
  5040. 1075040,195,392,62,68,1,64,4,"{Khittasaravegenā}ti jiyāmuttasarasadisavegena, sīghaoghenāti attho. "
  5041. 1075041,195,392,69,71,1,17,2,Uppatatīti uppāto.
  5042. 1075042,195,392,72,76,1,32,4,Uppāte bhavaṃ byasanaṃ uppātikaṃ.
  5043. 1075043,195,392,77,80,1,23,2,{Patiṭṭhā}ti hitapatiṭṭhā.
  5044. 1075044,195,392,81,84,1,37,3,Paraloke hitasukhāvahaṃ abhayakāraṇaṃ.
  5045. 1075045,195,392,85,88,1,27,3,Jaṅghasatan ti manussasataṃ.
  5046. 1075046,195,392,89,94,1,46,5,Jaṅghāsīsena hi manusse vadati sahacāribhāvato.
  5047. 1075047,195,392,95,97,1,20,2,Aggahesi pañcasīlāni.
  5048. 1075048,195,392,98,111,1,89,9,Āsannānāsannesu āsannasseva paṭhamaṃ vipaccanato‘‘ āsannakāle gahitasīlaṃ nissāyā’’ ti vuttaṃ.
  5049. 1075049,195,392,112,115,1,26,2,{Ghaṭāvasenā}ti samūhavasena.
  5050. 1075050,195,393,2,6,1,16,2,{Sabbhī}ti sādhūhi.
  5051. 1075051,195,393,7,15,1,70,8,Te hi saparahitasādhanato pāsaṃsatāya santaguṇatāya ca santoti vuccati.
  5052. 1075052,195,393,16,31,1,72,10,"Te pana yasmā paṇḍitalakkhaṇehi samannāgatā honti, tasmā‘‘ paṇḍitehī’’ ti āha. "
  5053. 1075053,195,393,32,44,1,73,7,{Samāsethā}ti saṃvasethāti ayamettha adhippāyoti āha‘‘ sabbairiyāpathe’’ tiādi.
  5054. 1075054,195,393,45,48,1,32,3,Mittasanthavan ti mettisandhānaṃ.
  5055. 1075055,195,393,49,73,1,150,18,"Sattānaṃ hitesitālakkhaṇā hi metti, sā ca ñāṇasahitā ñāṇapubbaṅgamāvāti mittasanthavo asaṃkiliṭṭho, itaro saṃkiliṭṭhoti āha‘‘ na kenaci saddhiṃ kātabbo’’ ti. "
  5056. 1075056,195,393,74,78,1,54,4,Saddhamman ti diṭṭhadhammikādihitāvahaṃ sundaradhammaṃ.
  5057. 1075057,195,393,79,90,1,47,6,{Seyyo}ti hitavaḍḍhanatādi vuttanti āha‘‘ vaḍḍhī’’ ti.
  5058. 1075058,195,394,2,8,1,43,5,"Sataṃ sādhūnaṃ, paṇḍitānanti ayamettha attho. "
  5059. 1075059,195,394,9,20,1,62,6,Tappaṭiyogavisayattā añña-saddassa vuttaṃ‘‘ aññato andhabālato’’ ti.
  5060. 1075060,195,394,21,34,1,93,9,Sokanimittaṃ sokakāraṇaṃ uttarapadalopena idha sokasaddena gahitanti āha‘‘ sokavatthūnan’’ tiādi.
  5061. 1075061,195,394,35,41,1,66,6,Sokavatthūni nāma corādayo acchindanādivasena paresaṃ sokakaraṇato.
  5062. 1075062,195,394,42,44,1,21,2,Sokānugatā sokappattā.
  5063. 1075063,195,395,2,5,1,28,2,{Therassā}ti saṃkiccattherassa.
  5064. 1075064,195,395,6,16,1,39,6,Attano bhaginiyā jeṭṭhattā‘‘ tumhe’’ ti āha.
  5065. 1075065,195,395,17,40,1,94,15,Ayaṃ‘‘ idha corā paṭipajjiṃsū’’ ti amhe tiṇāyapi na maññatīti cintetvā ekacce‘‘ mārema nan’’ ti āhaṃsu.
  5066. 1075066,195,395,41,50,1,36,5,Karuṇāya ekacce‘‘ vissajjemā’’ ti āhaṃsu.
  5067. 1075067,195,395,51,54,1,19,2,{Mantetvā}ti bhāsetvā.
  5068. 1075068,195,396,2,7,1,29,4,"Ahu ahosi, bhūtapubbanti attho. "
  5069. 1075069,195,396,8,20,1,78,9,"Araññasmiṃ {brahāvane}ti tādise brahāvane, mahāraññe nivāsīti attho {ceto}ti byādho. "
  5070. 1075070,195,396,21,24,1,19,2,{Kūṭānī}ti vākurādayo.
  5071. 1075071,195,396,25,28,1,18,2,{Oḍḍetvā}ti sajjetvā.
  5072. 1075072,195,396,29,35,1,40,5,Sasakan ti pelakaṃ {ubbiggā}ti bhītatasitā.
  5073. 1075073,195,396,36,39,1,25,3,Ekarattin ti ekaratteneva.
  5074. 1075074,195,396,40,66,1,188,19,"{Dhanajānī}ti paribbayavasena addhikehi laddhabbadhanato hāni,‘‘ samaṇampi nāma hanti, kiṃ amhesu lajjissatī’’ ti addhikānaṃ anāgamanato ekadivasaṃ laddhabbaparibbayampi na labhissantīti adhippāyo. "
  5075. 1075075,195,397,2,5,1,41,3,Ñātayopi mātāpitubhātubhaginiādike ñātake.
  5076. 1075076,195,397,6,23,1,138,15,"Te kira adhimuttassa bhaginiyā santikaṃ upagacchantā antarāmagge tena samāgatā, adhimutto saccavācaṃ anurakkhanto corabhayaṃ tesaṃ nārocesi. "
  5077. 1075077,195,397,24,32,1,26,4,Tena vuttaṃ‘‘ tesampī’’ tiādi.
  5078. 1075078,195,397,33,48,1,89,10,"Taṃ nissāya pabbajitattā‘‘ adhimuttasāmaṇerassa santike’’ ti vuttaṃ, na upasampadācariyo hutvā. "
  5079. 1075079,195,397,49,58,1,33,5,Tenāha‘‘ attano antevāsike katvā’’ ti.
  5080. 1075080,195,397,59,64,1,62,5,Saccānurakkhaṇena anuttaraguṇādhigamena ca ñātimajjhe virocati.
  5081. 1075081,195,398,2,5,1,18,3,Sātatan ti satataṃ.
  5082. 1075082,195,398,6,17,1,48,7,Sa-saddassa hi idha sābhāvo yathā‘‘ sārāgo’’ tiādīsu.
  5083. 1075083,195,398,18,30,1,40,8,Sātabhāvo vā sātatan ti āha‘‘ sukhaṃ vā’’ ti.
  5084. 1075084,195,398,31,36,1,29,4,{Kāraṇenā}ti tena tena kāraṇena.
  5085. 1075085,195,398,37,46,1,75,8,"Sabbāsaṃ tāsaṃ vacanaṃ subhāsitaṃ, bhagavato pana ukkaṃsagataṃ subhāsitameva. "
  5086. 1075086,195,398,47,61,1,91,10,Svāyamattho taṃtaṃgāthāpadeneva viññāyatīti taṃ nīharitvā dassetuṃ‘‘ na kevalan’’ tiādi vuttaṃ.
  5087. 1075087,195,398,62,89,1,260,22,"Tena sappurisūpasaṃsevasaddhammābhiyogo yathā sattānaṃ vaḍḍhiyā paññāpaṭilābhassa ekantikaṃ kāraṇaṃ, evaṃ sokapaccaye sati visokabhāvassa, ñātimajjhe sobhāya, sugatigamanassa, ciraṃ sukhaṭṭhānassa, vaṭṭadukkhamocanassapi aññāsādhāraṇaṃ hotīti vuttamevāti daṭṭhabbaṃ. "
  5088. 1075088,195,399,2,4,1,27,2,Sabbhisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5089. 1075089,195,400,2,4,1,20,2,2 . Maccharisuttavaṇṇanā
  5090. 1075090,195,401,2,11,1,42,4,32. Pamajjanākārena pavattā anupaladdhi pamādo.
  5091. 1075091,195,401,12,23,1,66,7,Tena ekantato satirahitā hontīti vuttaṃ‘‘ sativippavāsalakkhaṇenā’’ ti.
  5092. 1075092,195,401,24,28,1,48,4,Diṭṭhivicikicchādayo cettha pamādeneva saṅgahitā.
  5093. 1075093,195,401,29,47,1,102,13,"Idāni yathā macchariyanimittañca pamādanimittañca dānaṃ na dīyati, taṃ dassetuṃ‘‘ ekacco hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  5094. 1075094,195,401,48,53,1,48,4,Parikkhayaṃ {gamissatī}ti bhogaparihāniṃ gamissati.
  5095. 1075095,195,401,54,60,1,79,5,{Khiḍḍādī}ti ādi -saddena maṇḍanavibhūsanachaṇanakkhattakiccabyasanādiṃ saṅgaṇhāti.
  5096. 1075096,195,401,61,67,1,54,6,Yasadāyakan ti kittiyasassa parivārayasassa ca dāyakaṃ.
  5097. 1075097,195,401,68,71,1,30,3,Sirīdāyakan ti sobhaggadāyakaṃ.
  5098. 1075098,195,401,72,76,1,62,4,Sampattidāyakan ti kulabhogarūpabhogasampadāhi sampattidāyakaṃ.
  5099. 1075099,195,401,77,101,1,81,11,Puññan ti vā idha puññaphalaṃ daṭṭhabbaṃ‘‘ evamidaṃ puññaṃ pavaḍḍhatī’’ tiādīsu( dī. ni.3.80) viya.
  5100. 1075100,195,401,102,135,1,288,26,"Atthi dānassa phalan ti ettha deyyadhammassa anavaṭṭhitataṃ bahulasādhāraṇataṃ, taṃ pahāya gamanīyataṃ , tabbisayāya pītiyā sāvajjataṃ, dānadhammassa anaññasādhāraṇataṃ anugāmikataṃ, tabbisayāya pītiyā anavajjataṃ, lobhādipāpadhammānaṃ vinodanaṃ, sesapuññānaṃ upanissayañca jānantenāti vattabbaṃ. "
  5101. 1075101,195,402,2,9,1,35,6,"Taṃyeva bālan ti yo maccharī, tameva. "
  5102. 1075102,195,402,10,12,1,14,2,Adānasīlā bālā.
  5103. 1075103,195,402,13,28,1,115,11,Ekacco dhanassa paribhogaparikkhayabhayena attanāpi na paribhuñjati atilobhaseṭṭhi viyāti āha‘‘ idhalokaparalokesū’’ ti.
  5104. 1075104,195,403,2,40,1,234,30,"Yasmā ekacco adānasīlo puriso addhike disvā passantopi na passati, tesaṃ kathaṃ suṇantopi na suṇoti, sayaṃ kiñci na katheti, adātukamyatāthambhe baddho hoti, tasmā tattha mataliṅgāni upalabbhantiyevāti āha‘‘ adānasīlatāya maraṇena matesū’’ ti. "
  5105. 1075105,195,403,41,56,1,90,11,Aṭṭhakathāyaṃ pana dānamattameva gahetvā matenassa samataṃ dassetuṃ‘‘ yathā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  5106. 1075106,195,403,57,62,1,59,5,Dānasīlassa pana amataliṅgāni vuttavipariyāyato veditabbāni.
  5107. 1075107,195,403,63,79,1,81,11,"Vajan ti puthutte ekavacanaṃ, tasmā vacanavipallāsena vuttanti āha‘‘ saha vajantā’’ ti. "
  5108. 1075108,195,403,80,112,1,178,23,"Dānasīlādidhammo purātano, na ajjatanoti sanantano, so etesu atthīti sanantanā, paṇḍitā, tesaṃ dhammāti tesaṃ vasenapi dhammo {sanantano}ti āha‘‘ sanantanānaṃ vā paṇḍitānaṃ esa dhammo’’ ti. "
  5109. 1075109,195,403,113,124,1,74,10,"Appasmimpi deyyadhamme sati eke dānaṃ dadanti, eke na dadanti maccharibhāvā. "
  5110. 1075110,195,403,125,133,1,88,7,{Sahassadānasadisā}ti ekāpi dakkhiṇā pariccāgacetanāya uḷārabhāvato sahassadānasadisā hoti.
  5111. 1075111,195,404,2,7,1,43,4,{Duranugamano}ti asamaṅginā anugantuṃ dukkaro.
  5112. 1075112,195,404,8,19,1,56,6,Ananugamanañcassa dhammassa apūraṇamevāti āha ‘‘ duppūro’’ ti.
  5113. 1075113,195,404,20,40,1,104,12,‘‘ Dhammaṃ care’’ ti ayaṃ dhammacariyā gahaṭṭhassa vasena āraddhāti āha‘‘ dasakusalakammapathadhammaṃ caratī’’ ti.
  5114. 1075114,195,404,41,49,1,23,4,Tenāha‘‘ dārañca posan’’ ti.
  5115. 1075115,195,404,50,61,1,132,11,Samuñjakan ti kassakehi attanā kātabbaṃ katvā visaṭṭhadhaññakaraṇato khale uñchācariyavasena samuñjaniādinā chaḍḍitadhaññasaṃharaṇaṃ.
  5116. 1075116,195,404,62,75,1,37,7,Tenāha‘‘ yo api… pe… samuñjakaṃ caratī’’ ti.
  5117. 1075117,195,404,76,84,1,88,7,{Etenā}ti satasahassasahassayāgiggahaṇena dasannampi bhikkhukoṭīnaṃ piṇḍapāto dassito hoti.
  5118. 1075118,195,404,85,94,1,28,5,‘‘ Dinno’’ ti padaṃ ānetvā yojanā.
  5119. 1075119,195,404,95,104,1,101,8,Dasannaṃ vā kahāpaṇakoṭīnaṃ {piṇḍapāto}ti dasannaṃ kahāpaṇakoṭīnaṃ viniyuñjanavasena sampāditapiṇḍapāto.
  5120. 1075120,195,404,105,114,1,69,8,Tayidaṃ satasahassaṃ sahassayāgīnaṃ dānaṃ ettakaṃ hotīti katvā vuttaṃ.
  5121. 1075121,195,404,115,123,1,71,6,"Samuñjakaṃ {carantopī}ti samuñjakaṃ caritvāpi, samuñjakacaraṇahetūti attho. "
  5122. 1075122,195,404,124,127,1,26,3,Sesapadadvayepi eseva nayo.
  5123. 1075123,195,404,128,138,1,75,9,"Dāraṃ posentopi dhammaṃ carati, appakasmiṃ dadantopi dhammaṃ caratīti yojanā. "
  5124. 1075124,195,404,139,153,1,124,12,"{Tathāvidhassā}ti tādisassa tathādhammacārino yā dhammacariyā, tassā kalampi nagghanti ete sahassayāgino attano sahassayāgitāya. "
  5125. 1075125,195,404,154,160,1,48,5,Yaṃ tena {daliddenā}tiādi tassevatthassa vivaraṇaṃ.
  5126. 1075126,195,404,161,174,1,79,9,Sabbesampi tesan ti‘‘ sataṃsahassānaṃ sahassayāginan’’ ti vuttānaṃ tesaṃ sabbesampi.
  5127. 1075127,195,404,175,185,1,50,6,Itaresan ti‘‘ tathāvidhassā’’ ti vuttapurisato aññesaṃ.
  5128. 1075128,195,404,186,192,1,81,6,Dasakoṭisahassadānan ti dasakoṭisaṅkhātaṃ tato anekasahassabhedatāya sahassadānaṃ.
  5129. 1075129,195,405,2,30,1,170,21,‘ ‘ Kalaṃ nagghatī’’ ti idaṃ tesaṃ dānato imassa dānassa uḷāratarabhāvena vipulatarabhāvena vipulataraphalatāya vuttanti āha‘‘ kathaṃ nu kho etaṃ mahapphalataranti jānanatthan’’ ti.
  5130. 1075130,195,405,31,38,1,55,6,"Paccayavisesena mahattaṃ gatoti mahaggato, uḷāroti attho. "
  5131. 1075131,195,405,39,47,1,32,4,Tenāha‘‘ vipulassetaṃ vevacanan’’ ti.
  5132. 1075132,195,405,48,54,1,32,4,"{Samenā}ti ñāyena, dhammenāti attho. "
  5133. 1075133,195,405,55,60,1,41,4,{Visame}ti na same macchariyalakkhaṇappatte.
  5134. 1075134,195,405,61,64,1,16,2,{Chetvā}ti pīḷetvā.
  5135. 1075135,195,405,65,77,1,52,8,Taṃ pana pīḷanaṃ pothananti dassento‘‘ pothetvā’’ ti āha.
  5136. 1075136,195,405,78,83,1,50,4,{Assumukhā}ti tintaassumukhasammissā paraṃ rodāpetvā.
  5137. 1075137,195,405,84,90,1,70,6,Mahādānan ti yathāvuttaṃ bahudeyyadhammassa pariccajanena mahantadānaṃ.
  5138. 1075138,195,405,91,99,1,86,7,Uppattiyā {aparisuddhatāyā}ti ajjhāsayassa deyyadhammagavesanāya ca suddhatāya malīnattā.
  5139. 1075139,195,405,100,103,1,37,3,Itaraṃ dhammacariyāya nibbattitadānaṃ.
  5140. 1075140,195,405,104,110,1,61,6,Parittadānan ti parittassa deyyadhammassa vasena parittadānaṃ.
  5141. 1075141,195,405,111,119,1,84,7,Attano uppattiyā {parisuddhatāyā}ti ajjhāsayassa deyyadhammagavesanāya ca visuddhatāya.
  5142. 1075142,195,405,120,131,1,55,6,{Evantiādimāhā}ti‘‘ evaṃ sahassānaṃ sahassayāginan’’ ti avoca.
  5143. 1075143,195,405,132,136,1,36,4,Tattha sahassānan ti sataṃsahassānaṃ.
  5144. 1075144,195,405,137,141,1,43,4,Gāthābandhasukhatthaṃ sataggahaṇaṃ na kataṃ.
  5145. 1075145,195,405,142,144,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  5146. 1075146,195,406,2,4,1,29,2,Maccharisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5147. 1075147,195,407,2,4,1,17,2,3 . Sādhusuttavaṇṇanā
  5148. 1075148,195,408,2,15,1,66,7,33. Udānaṃ {udānesī}ti pītivegena uggiritabbatāya udānaṃ uggiri uccāresi.
  5149. 1075149,195,408,16,31,1,72,9,"Tayidaṃ yasmā pītisamuṭṭhāpitaṃ vacanaṃ, tasmā vuttaṃ‘‘ udāhāraṃ udāharī’’ ti . "
  5150. 1075150,195,408,32,54,1,76,13,"Yathā pana taṃ vacanaṃ‘‘ udānan’’ ti vuccati, taṃ dassetuṃ‘‘ yathā hī’’ tiādi vuttaṃ. "
  5151. 1075151,195,408,55,61,1,34,5,{Saddhāyā}ti ettha ya -kāro hetuattho.
  5152. 1075152,195,408,62,68,1,65,6,Pariccāgacetanāya hi saddhā visesapaccayo assaddhassa tadabhāvato.
  5153. 1075153,195,408,69,72,1,32,3,Pi -saddo vuttatthasampiṇḍanattho.
  5154. 1075154,195,408,73,83,1,49,6,‘‘ Sāhū’’ ti padaṃ sādhusaddena samānatthaṃ daṭṭhabbaṃ.
  5155. 1075155,195,408,84,89,1,51,5,Kathan ti dānayuddhānaṃ vipakkhasabhāvāti adhippāyo.
  5156. 1075156,195,408,90,97,1,43,7,Etaṃ ubhayan ti dānaṃ yuddhanti idaṃ dvayaṃ.
  5157. 1075157,195,408,98,101,1,35,2,{Jīvitabhīruko}ti jīvitavināsabhīruko.
  5158. 1075158,195,408,102,106,1,37,3,{Khayabhīruko}ti bhogakkhayassa bhīruko.
  5159. 1075159,195,408,107,117,1,67,8,"{Vadanto}ti jīvite sālayataṃ, tato eva yujjhane asamatthataṃ pavedento. "
  5160. 1075160,195,408,118,121,1,28,3,Chejjan ti hatthapādādichedo.
  5161. 1075161,195,408,122,126,1,27,3,{Ussahanto}ti vīriyaṃ karonto.
  5162. 1075162,195,408,127,135,1,60,7,Evaṃ bhoge {rakkhissāmī}ti tathā bhoge aparikkhīṇe karissāmīti.
  5163. 1075163,195,408,136,147,1,67,9,"{Vadanto}ti idha bhogesu lobhaṃ, tato eva dātuṃ asamatthataṃ pavedento. "
  5164. 1075164,195,408,148,156,1,67,8,Evan ti evaṃ jīvitabhoganirapekkhatāya dānañca yuddhañca samaṃ hoti.
  5165. 1075165,195,408,157,160,1,65,2,{Saddhādisampanno}ti saddhādhammajīvitāvīmaṃsāsīlādiguṇasamannāgato.
  5166. 1075166,195,408,161,187,1,260,25,"So hi deyyavatthuno parittakattā appakampi dadanto attano pana cittasampattiyā khettasampattiyā ca bahuṃ uḷārapuññaṃ pavaḍḍhento bahuvidhaṃ lobha-dosa-issā-macchariya-diṭṭhivicikicchādibhedaṃ tappaṭipakkhaṃ abhibhavati, tato eva ca taṃ mahapphalaṃ hoti mahānisaṃsaṃ. "
  5167. 1075167,195,408,188,202,1,82,9,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ maccheraṃ maddati’’ cceva vuttaṃ, tassa pana ujuvipaccanīkabhāvato. "
  5168. 1075168,195,409,2,5,1,19,2,{Paratthā}ti paraloke.
  5169. 1075169,195,409,6,12,1,80,5,"Ekasāṭakabrāhmaṇavatthu anvayavasena, aṅkuravatthu byatirekavasena vitthāretabbaṃ. "
  5170. 1075170,195,410,2,8,1,42,5,"Dhammo laddho etenāti dhammaladdho, puggalo. "
  5171. 1075171,195,410,9,13,1,43,4,Aggiāhitapadassa viya saddasiddhi daṭṭhabbā.
  5172. 1075172,195,410,14,28,1,59,9,"‘‘ Uṭṭhānan ti kāyikaṃ vīriyaṃ, vīriyan ti cetasikan’’ ti vadanti. "
  5173. 1075173,195,410,29,33,1,37,4,Uṭṭhānan ti bhoguppāde yuttapayuttatā.
  5174. 1075174,195,410,34,38,1,23,4,Vīriyan ti tajjo ussāho.
  5175. 1075175,195,410,39,41,1,25,2,Yamassa āṇāpavattiṭṭhānaṃ.
  5176. 1075176,195,410,42,47,1,37,5,Vetaraṇimpi itare niraye ca atikkamma.
  5177. 1075177,195,410,48,63,1,126,15,Te pana abbudādīnaṃ vasena avīciṃ dasadhā katvā avasesamahāniraye sattapi āyuppamāṇabhedena tayo tayo katvā ekatiṃsāti vadanti.
  5178. 1075178,195,410,64,71,1,104,7,Sañjīvādinirayasaṃvattanassa kammassa tikkhamajjhamudubhāvena tassa āyuppamāṇassa tividhatā vibhāvetabbā.
  5179. 1075179,195,410,72,95,1,138,18,Apare pana‘‘ aṭṭha mahānirayā soḷasa ussadanirayā ādito cattāro sitaniraye ekaṃ katvā satta sitanirayāti evaṃ ekatiṃsa mahānirayā’’ ti vadanti.
  5180. 1075180,195,410,96,103,1,62,7,Mahānirayaggahaṇato ādito cattāro sitanirayā eko nirayo katoti.
  5181. 1075181,195,411,2,7,1,35,4,Tesan ti vicinitvā gahitapaccayānaṃ.
  5182. 1075182,195,411,8,12,1,72,4,Pañcanavutipāsaṇḍabhedā papañcasūdanisaṃvaṇṇanāyaṃ vuttanayena veditabbā.
  5183. 1075183,195,411,13,18,1,30,4,{Tatthā}ti tesu dvīsu vicinanesu.
  5184. 1075184,195,411,19,27,1,76,7,"Dakkhiṇāvicinanaṃ āha, upamānāni hi nāma yāvadeva upameyyatthavibhāvanatthāni. "
  5185. 1075185,195,411,28,32,1,56,4,Etena sukhettagahaṇatopi dakkhiṇeyyavicinanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  5186. 1075186,195,412,2,9,1,67,6,Pāṇesu {saṃyamo}ti iminā dasavidhampi kusalakammapathadhammaṃ dasseti.
  5187. 1075187,195,412,10,40,1,283,25,"Yathā hi‘‘ pāṇesu saṃyamo’’ ti iminā sattānaṃ jīvitāvoropanato saṃyamo vutto, evaṃ tesaṃ sāpateyyāvahārato paradārāmasanato visaṃvādanato aññamaññabhedanato pharusavacanena saṅghaṭṭanato niratthakavippalapanato parasantakābhijjhānato ucchedacintanato micchābhinivesanato ca saṃyamo hotīti. "
  5188. 1075188,195,412,41,49,1,38,4,Tenāha‘‘ sīlānisaṃsaṃ kathetumāraddhā’’ ti.
  5189. 1075189,195,412,50,54,1,46,4,Pharusavacanasaṃyamo panettha sarūpeneva vutto.
  5190. 1075190,195,413,2,9,1,76,6,Parassa {upavādabhayenā}ti pāpakiriyahetu parena attano vattabbaupavādabhayena.
  5191. 1075191,195,413,10,13,1,35,2,{Upavādabhayā}ti upavādabhayanimittaṃ.
  5192. 1075192,195,413,14,30,1,67,12,‘‘ Kathaṃ nu kho amhe pare na upavadeyyun’’ ti āsīsantā pāpaṃ na karonti.
  5193. 1075193,195,413,31,37,1,57,5,{Dhammapadamevā}ti asaṅkhatadhammakoṭṭhāso eva seyyo seṭṭho.
  5194. 1075194,195,413,38,51,1,128,12,"Yasmā sabbasaṅkhataṃ aniccaṃ khayadhammaṃ vayadhammaṃ virāgadhammaṃ nirodhadhammaṃ, tasmā tadadhigamāya ussāho karaṇīyoti dasseti. "
  5195. 1075195,195,413,52,63,1,71,7,Pubbasaddo kālavisesavisayoti āha‘‘ pubbe ca kassapabuddhādikālepī’’ tiādi.
  5196. 1075196,195,413,64,76,1,70,8,Puna akālaviseso apāṭiyekko bhummatthavisayovāti āha‘‘ sabbepi vā’’ tiādi.
  5197. 1075197,195,413,77,89,1,119,11,Tattha sabbepi {vā}ti ete sabbepi kassapabuddhādayo lokanāthā santo nāma vūpasantasabbakilesasantāpā santasabbhūtaguṇattā.
  5198. 1075198,195,414,2,4,1,26,2,Sādhusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5199. 1075199,195,415,2,4,1,19,2,4 . Nasantisuttavaṇṇanā
  5200. 1075200,195,416,2,10,1,20,2,34. {Kamanīyānī}ti kantāni.
  5201. 1075201,195,416,11,24,1,97,11,"Tato eva etāni iṭṭhārammaṇāni sukhārammaṇāni rūpādīni, te pana vatthukāmā, tadārammaṇakilesakāmā vā."
  5202. 1075202,195,416,25,39,1,68,9,"‘‘ Na santi kāmā manujesū’’ ti desanāsīsametaṃ, nicchayena kāmā aniccāyeva. "
  5203. 1075203,195,416,40,44,1,34,4,Maccu dhīyati etthāti maccudheyyaṃ.
  5204. 1075204,195,416,45,51,1,40,6,Na puna āgacchati ettha taṃ apunāgamanaṃ.
  5205. 1075205,195,416,52,55,1,45,3,Apunāgamanasaṅkhātaṃ nibbānaṃ anupagacchanato.
  5206. 1075206,195,416,56,61,1,44,4,Nibbānaṃ {hī}tiādi vuttassevatthassa vivaraṇaṃ.
  5207. 1075207,195,416,62,65,1,24,2,{Baddho}ti paṭibaddhacitto.
  5208. 1075208,195,416,66,70,1,32,3,{Pamatto}ti vossaggapamādaṃ āpanno.
  5209. 1075209,195,417,2,7,1,42,4,Taṇhāchandato jātaṃ tassa visesapaccayattā.
  5210. 1075210,195,417,8,13,1,31,4,"Icchitaṃ hanatīti aghaṃ, dukkhaṃ. "
  5211. 1075211,195,417,14,19,1,65,5,Idha pana anavasesapariyādānavasena pañcupādānakkhandhā dukkhanti.
  5212. 1075212,195,417,20,35,1,139,12,"Chandavinayā {aghavinayo}ti hetunirodhena hi phalanirodho, evaṃ saupādisesanibbānaṃ vatvā aghavinayā {dukkhavinayo}ti anupādisesanibbānaṃ vadati. "
  5213. 1075213,195,418,2,21,1,139,13,"{Citrānī}ti kilesakāmāpi vedanādiṭṭhisampayogabhedena honti, ākārabhedena ca atthi savighātāvighātāti tato visesetuṃ‘‘ ārammaṇacittānī’’ ti vuttaṃ. "
  5214. 1075214,195,418,22,27,1,55,4,{Saṅkappitarāgo}ti subhādivasena saṅkappitavatthumhi rāgo.
  5215. 1075215,195,418,28,34,1,61,6,Kilesakāmo kāmoti vutto tassevidha visesato kāmabhāvasiddhito.
  5216. 1075216,195,418,35,48,1,71,9,Pasūrasuttena vibhāvetabbo‘‘ na te kāmā’’ tiādinā tassa vatthumhi āgatattā.
  5217. 1075217,195,418,49,60,1,71,7,Idāni tamatthaṃ saṅkhepeneva vibhāvento‘‘ pasūraparibbājako hī’’ tiādimāha.
  5218. 1075218,195,418,61,78,1,85,15,"Na te kāmā yāni citrāni {loke}ti te ce kāmā na honti, yāni loke citrāni rūpādiārammaṇāni. "
  5219. 1075219,195,418,79,87,1,54,7,{Vedesī}ti kevalaṃ saṅkapparāgañca kāmaṃ katvā vadesi ce.
  5220. 1075220,195,418,88,92,1,27,3,{Hehintī}ti bhaveyyunti attho.
  5221. 1075221,195,418,93,108,1,102,13,"Suṇanto saddāni manoramāni, satthāpi te hehiti kāmabhogīti paccekaṃ gāthā, idha pana saṃkhipitvā dassitā. "
  5222. 1075222,195,418,109,119,1,41,6,Dhīrā nāma dhitisampannāti āha‘‘ paṇḍitā’’ ti.
  5223. 1075223,195,419,2,13,1,97,9,"{Tassā}ti yo pahīnakodhamāno sabbaso saṃyojanātigo nāmarūpasmiṃ asajjanto rāgādikiñcanarahito, tassa. "
  5224. 1075224,195,419,14,21,1,72,7,Mogharājā nāma thero bāvarībrāhmaṇassa paricārakānaṃ soḷasannaṃ aññataro.
  5225. 1075225,195,419,22,32,1,71,8,"Yathānusandhiṃ appatto sāvasesa- attho, kiñci vattabbaṃ atthīti adhippāyo . "
  5226. 1075226,195,419,33,41,1,63,7,"Sabbaso vimuttattāva devamanussā namassanti, ye taṃ paṭipajjanti. "
  5227. 1075227,195,419,42,45,1,14,3,Tesaṃ kiṃ hoti?
  5228. 1075228,195,419,46,51,1,39,5,Kiñcipi na siyāti ayamettha atthaviseso?
  5229. 1075229,195,419,52,55,1,42,3,Dasabalaṃ sandhāyevamāha ukkaṭṭhaniddesena.
  5230. 1075230,195,419,56,60,1,51,4,Anupaṭipattiyāti paṭipattiṃ anugantvā paṭipajjanena.
  5231. 1075231,195,419,61,64,1,22,3,Namassanti taṃ pūjenti.
  5232. 1075232,195,420,2,9,1,74,6,Catusaccadhammaṃ {jānitvā}ti tena paṭividdhaṃ catusaccadhammaṃ paṭivijjhitvā.
  5233. 1075233,195,420,10,23,1,73,9,Tathā ca buddhasubuddhatāya nibbematikā hontīti āha‘‘ vicikicchaṃ pahāyā’’ ti.
  5234. 1075234,195,420,24,31,1,63,7,Tato paraṃ pana anukkamena aggamaggādhigamena saṅgātigāpi honti.
  5235. 1075235,195,420,32,37,1,60,5,Asekkhadhammapāripūriyā pasaṃsiyā viññūnaṃ pasaṃsāpi hontīti.
  5236. 1075236,195,421,2,4,1,28,2,Nasantisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5237. 1075237,195,422,2,4,1,24,2,5 . Ujjhānasaññisuttavaṇṇanā
  5238. 1075238,195,423,2,17,1,83,9,"35. Ujjhānavasena pavattā saññā etesaṃ atthi, ujjhānavasena vā sañjānantīti ujjhānasaññī. "
  5239. 1075239,195,423,18,24,1,42,5,{Kāraye}ti katānaṃ pariyantaṃ kārayeti attho.
  5240. 1075240,195,423,25,30,1,62,5,Pariyantakāritan ti paricchinnakāritaṃ parimitavacananti attho.
  5241. 1075241,195,423,31,34,1,51,3,Paṃsukūlādipaṭipakkhanayena pattuṇṇadukulādi vuttaṃ.
  5242. 1075242,195,423,35,49,1,73,10,Nāmaṃ gahitan ti etena‘‘ ujjhānasaññikā’’ ti ettha ka-saddo saññāyanti dasseti.
  5243. 1075243,195,424,2,13,1,107,11,Aññenākārena bhūtan ti attanā pavediyamānākārato aññena asuddhena ākārena vijjamānaṃ upalabbhamānaṃ attānaṃ.
  5244. 1075244,195,424,14,17,1,22,2,{Vañcetvā}ti palambhetvā.
  5245. 1075245,195,424,18,20,1,15,2,Tassa kuhakassa.
  5246. 1075246,195,424,21,25,1,37,4,Taṃ catunnaṃ paccayānaṃ paribhuñjanaṃ.
  5247. 1075247,195,424,26,32,1,50,5,{Parijānantī}ti tassa paṭipattiṃ paricchijja jānanti.
  5248. 1075248,195,424,33,40,1,56,5,"{Kārako}ti sammāpaṭipattiyā kattā, sammāpaṭipajjitāti attho. "
  5249. 1075249,195,425,2,9,1,44,6,"Idan ti liṅgavipallāsena vuttaṃ, ayanti attho. "
  5250. 1075250,195,425,10,16,1,81,5,{Dhammānudhammapaṭipadā}ti nibbānadhammassa anucchavikatāya anudhammabhūtā paṭipadā.
  5251. 1075251,195,425,17,20,1,38,3,Paṭipakkhavidhamane asithilatāya daḷhā.
  5252. 1075252,195,425,21,30,1,70,8,Bhāsitamattena ca savanamattena {cā}ti ettha ca -saddo visesanivattiattho.
  5253. 1075253,195,425,31,37,1,58,6,Tena bhāsitassa sutassa ca sammāpaṭipattivisesaṃ nivatteti.
  5254. 1075254,195,425,38,45,1,82,7,Lokapariyāyan ti lokassa parividhamanaṃ uppādanirodhavasena saṅkhārānaṃ parāvuttiṃ.
  5255. 1075255,195,425,46,54,1,37,4,Tenāha‘‘ saṅkhāralokassa udayabbayan’’ ti.
  5256. 1075256,195,425,55,67,1,70,7,Svāyamattho saccapaṭivedheneva hotīti āha‘‘ catusaccadhammañca aññāyā’’ ti .
  5257. 1075257,195,425,68,91,1,129,17,"Evaṃ na {kubbantī}ti attani vijjamānampi guṇaṃ anāvīkaronto‘‘ yathā tumhe vadatha, evaṃ na kubbantī’’ ti avijjamānataṃ byākarotīti attho. "
  5258. 1075258,195,426,2,6,1,31,3,{Akārakamevā}ti dosaṃ akārakameva.
  5259. 1075259,195,426,7,20,1,90,12,"Accayassa paṭiggaṇhanaṃ nāma adhivāsanaṃ, evaṃ so desakena desiyamāno tato vigato nāma hoti. "
  5260. 1075260,195,426,21,29,1,32,4,Tenāha‘‘ paṭiggaṇhātūti khamatū’’ ti.
  5261. 1075261,195,427,2,5,1,21,2,{Sabhāvenā}ti sabhāvato.
  5262. 1075262,195,427,6,15,1,78,9,Ekasadisan ti paresaṃ cittācāraṃ jānantampi ajānantehi saha ekasadisaṃ karontā.
  5263. 1075263,195,427,16,19,1,15,2,{Parato}ti pacchā.
  5264. 1075264,195,427,20,42,1,137,13,Kathāya {uppannāyā}ti‘‘ kassaccayā na vijjantī’’ tiādikathāya pavattamānāya‘‘ tathāgatassa buddhassā’’ tiādinā buddhabalaṃ buddhānubhāvaṃ dīpetvā.
  5265. 1075265,195,427,43,47,1,42,3,{Khamissāmī}ti accayadesanaṃ paṭiggaṇhissāmi.
  5266. 1075266,195,427,48,59,1,75,10,"Tappaṭiggaho hi idha khamananti adhippetaṃ, satthā pana sabbakālaṃ khamo eva. "
  5267. 1075267,195,428,2,8,1,36,5,Kopo antare citte etassāti kopantaro.
  5268. 1075268,195,428,9,14,1,37,5,Doso garu garukātabbo assāti dosagaru.
  5269. 1075269,195,428,15,26,1,37,6,"‘‘ Paṭimuccatī’’ ti vā pāṭho, ayameva attho. "
  5270. 1075270,195,428,27,32,1,45,5,Accāyikakamman ti sahasā anupadhāretvā kiriyā.
  5271. 1075271,195,428,33,39,1,21,5,No {cidhā}ti no ce idha.
  5272. 1075272,195,428,40,43,1,19,2,{Idhā}ti nipātamattaṃ.
  5273. 1075273,195,428,44,46,1,17,2,Apagataṃ apanītaṃ.
  5274. 1075274,195,428,47,59,1,64,11,"Doso no ce siyā, tena pariyāyena yadi aparādho nāma na bhaveyyāti. "
  5275. 1075275,195,428,60,64,1,28,4,Na sammeyyuṃ na vūpasameyyuṃ.
  5276. 1075276,195,428,65,68,1,17,2,{Kusalo}ti anavajjo.
  5277. 1075277,195,429,2,8,1,41,5,Dhīro {sato}ti padadvayena vaṭṭachindaṃ āha.
  5278. 1075278,195,429,9,23,1,77,9,Ko niccameva paṇḍito nāmāti {attho}ti‘‘ kassaccayā’’ tiādikāya pucchāgāthāya attho.
  5279. 1075279,195,429,24,37,1,103,9,Dīghamajjhimasaṃvaṇṇanāsu tathāgata-saddo vitthārato saṃvaṇṇitoti āha‘‘ evamādīhi kāraṇehi tathāgatassā’’ ti.
  5280. 1075280,195,429,38,62,1,85,9,{Buddhattādīhī}ti ādi -saddena‘‘ bodhetā pajāyā’’ tiādinā( mahāni.192; cūḷani. pārāyanatthutigāthāniddesa97) niddese āgatakāraṇāni saṅgayhanti.
  5281. 1075281,195,429,63,77,1,85,11,"Vimokkhaṃ vuccati ariyamaggo, tassa anto aggaphalaṃ, tattha bhavā paṇṇatti, tassā vasena. "
  5282. 1075282,195,429,78,81,1,23,3,Evaṃ buddhabalaṃ dīpeti.
  5283. 1075283,195,429,82,88,1,52,6,Idāni khittaṃ saṅkhepena saṃharāpitaṃ hotīti dasseti.
  5284. 1075284,195,430,2,4,1,33,2,Ujjhānasaññisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5285. 1075285,195,431,2,4,1,18,2,6 . Saddhāsuttavaṇṇanā
  5286. 1075286,195,432,2,24,1,82,12,36. {Tatvassā}ti o-kārassa va-kārādesaṃ a-kārassa ca lopaṃ katvā niddesoti āha‘‘ tato assā’’ ti.
  5287. 1075287,195,432,25,39,1,48,8,"‘‘ Tatassā’’ ti vā pāṭho, {tato}ti ca saddhāhetūti attho. "
  5288. 1075288,195,432,40,44,1,25,3,{Nānupatantī}ti na vattanti.
  5289. 1075289,195,432,45,53,1,56,6,"Pamādaṃ {karontī}ti pamajjanti, micchā paṭipajjantīti attho. "
  5290. 1075290,195,432,54,57,1,31,2,{Lakkhaṇānī}ti aniccādilakkhaṇāni.
  5291. 1075291,195,432,58,66,1,63,6,"{Upanijjhāyatī}ti upecca ñāṇacakkhunā pekkhati, anupassatīti attho. "
  5292. 1075292,195,432,67,74,1,43,6,"Āgatakiccan ti āhatakiccaṃ, ayameva vā pāṭho. "
  5293. 1075293,195,432,75,90,1,159,13,"{Sādhetī}ti asammohapaṭivedhavasena nipphādeti, tathalakkhaṇaṃ nirodhasaccaṃ upanijjhāyatīti ayamattho maggepi vattabbo tena vinā asammohapaṭivedhassa asambhavato. "
  5294. 1075294,195,432,91,95,1,39,3,{Kasiṇārammaṇassā}ti idaṃ lakkhaṇavacanaṃ.
  5295. 1075295,195,432,96,99,1,38,3,Akasiṇārammaṇasamāpattiyopi hi santīti.
  5296. 1075296,195,432,100,122,1,172,17,"Yathā ca kasiṇārammaṇāni aṭṭhannaṃ samāpattīnaṃ avasesānañca tadārammaṇānaṃ paccavekkhaṇavasena cittānaṃ, evaṃ tena tāni ārammaṇāni gahitānīti‘‘ kasiṇārammaṇassa’’ icceva vuttaṃ. "
  5297. 1075297,195,432,123,129,1,58,6,Paramaṃ uttamaṃ sukhanti vattabbato paramasukhaṃ arahattaṃ.
  5298. 1075298,195,433,2,4,1,27,2,Saddhāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5299. 1075299,195,434,2,4,1,18,2,7 . Samayasuttavaṇṇanā
  5300. 1075300,195,435,2,26,1,152,14,37. Udānaṃ {paṭiccā}ti ukkākaraññā jātisambhedaparihāranimittaṃ attano vaṃsaparisuddhaṃ nissāya vuttaṃ pītiudāhāraṃ paṭicca gottavasena‘‘ sakkā’’ ti laddhanāmānaṃ.
  5301. 1075301,195,435,27,40,1,60,8,"Yadi ekopi janapado, kathaṃ bahuvacananti āha‘‘ ruḷhīsaddenā’’ ti. "
  5302. 1075302,195,435,41,66,1,165,19,"Akkharacintikā hi īdisesu ṭhānesu yutte viya saliṅgavacanāni icchanti, ayamettha ruḷhī yathā‘‘ avantī kurū’’ ti, tabbisesane pana janapadasadde jātisaddatāya ekavacanameva. "
  5303. 1075303,195,435,67,72,1,26,4,{Aropime}ti kenaci na ropime.
  5304. 1075304,195,436,2,5,1,18,2,{Āvaraṇenā}ti setunā.
  5305. 1075305,195,436,6,12,1,70,5,{Bandhāpetvā}ti paṇḍupalāsapāsāṇamattikakhaṇḍādīhi āliṃ thiraṃ kārāpetvā.
  5306. 1075306,195,436,13,33,1,156,18,"Sassāni {kārentī}ti jeṭṭhamāse kira ghammassa balavabhāvena himavante himaṃ vilīyitvā sanditvā anukkamena rohiṇiṃ nadiṃ pavisati, taṃ bandhitvā sassāni kārenti."
  5307. 1075307,195,436,34,56,1,111,13,‘‘ Jātiṃ ghaṭṭetvā kalahaṃ vaḍḍhayiṃsū’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ pākaṭataraṃ kātuṃ‘‘ koliyakammakarā vadantī’’ ti āha.
  5308. 1075308,195,436,57,62,1,68,5,Niyuttaamaccānan ti tasmiṃ sassaparipālanakamme niyojitamahāmattānaṃ.
  5309. 1075309,195,437,2,65,1,177,19,"Tīṇi {jātakānī}ti‘‘ kuṭhārihattho puriso’’ tiādinā phandanajātakaṃ( jā.1.13.14 ādayo)‘‘ duddubhāyati bhaddante’’ tiādinā duddubhajātakaṃ,( jā.1.4.85 ādayo)‘‘ vandāmi taṃ kuñjarā’’ tiādinā laṭukikajātakan ti( jā.1.5.39 ādayo) imāni tīṇi jātakāni. "
  5310. 1075310,195,437,66,69,1,14,2,Dve {jātakānī}ti–
  5311. 1075311,195,438,2,11,1,40,7,"‘ ‘ Sādhu sambahulā ñātī, api rukkhā araññajā; "
  5312. 1075312,195,439,2,11,1,46,6,"Vāto vahati ekaṭṭhaṃ, brahantampi vanappatin’’ ti."
  5313. 1075313,195,439,12,12,1,0,0,–
  5314. 1075314,195,440,2,13,1,25,2,Ādinā rukkhadhammajātakaṃ( jā.1.1.74).
  5315. 1075315,195,441,2,9,1,41,5,"‘ ‘ Sammodamānā gacchanti, jālamādāya pakkhino; "
  5316. 1075316,195,442,2,23,1,44,8,"Yadā te vivadissanti, tadā ehinti me vasan’’ ti.( jā.1.1.33)– "
  5317. 1075317,195,443,2,8,1,46,6,Ādinā sammodamānajātakan ti imāni dve jātakāni.
  5318. 1075318,195,444,2,12,1,46,7,"‘ ‘ Attadaṇḍā bhayaṃ jātaṃ, janaṃ passatha medhagaṃ; "
  5319. 1075319,195,445,2,19,1,46,6,"Saṃvegaṃ kittayissāmi, yathā saṃvijitaṃ mayā’’ ti.( su. ni.941)– "
  5320. 1075320,195,446,2,4,1,21,2,Ādinā attadaṇḍasuttaṃ.
  5321. 1075321,195,447,2,5,1,16,2,{Tenā}ti bhagavatā.
  5322. 1075322,195,447,6,10,1,46,3,{Kalahakaraṇabhāvo}ti kalahakaraṇassa atthibhāvo.
  5323. 1075323,195,447,11,33,1,166,18,Mahāpathaviyā mahagghe khattiye kasmā nāsethāti dassetvā kalahaṃ vūpasametukāmo bhagavā pathaviṃ nidassanabhāvena gaṇhīti dassento‘‘ pathavī nāma kiṃ agghatī’’ tiādimāha.
  5324. 1075324,195,447,34,37,1,17,2,{Aṭṭhāne}ti akāraṇe.
  5325. 1075325,195,447,38,43,1,32,4,Veraṃ {katvā}ti virodhaṃ uppādetvā.
  5326. 1075326,195,447,44,54,1,69,6,Taṃtaṃpalobhanakiriyāya parakkamantiyo‘‘ ukkaṇṭhantū’’ ti sāsanaṃ pesenti.
  5327. 1075327,195,447,55,59,1,38,3,{Kuṇāladahe}ti kuṇāladahatīre patiṭṭhāya.
  5328. 1075328,195,447,60,76,1,91,7,Pucchitaṃ kathesi anukkamena kuṇālasakuṇarājassa pucchāpasaṅgena kuṇālajātakaṃ( jā.2.21. kuṇālajātaka) kathessāmīti.
  5329. 1075329,195,447,77,83,1,92,6,Anabhiratiṃ vinodesi itthīnaṃ dosadassanamukhena kāmānaṃ ādīnavokārasaṃkilesavibhāvanavasena.
  5330. 1075330,195,447,84,95,1,109,9,{Purisapurisehī}ti kosajjaṃ viddhaṃsetvā purisathāmabrūhanena uttamapurisehi no bhavituṃ vaṭṭatīti uppannacittā .
  5331. 1075331,195,447,96,99,1,62,3,Avissaṭṭhasamaṇakammantā apariccattakammaṭṭhānābhiyogāti attho.
  5332. 1075332,195,447,100,106,1,44,5,Nisīdituṃ {vaṭṭatī}ti bhagavā cintesīti yojanā.
  5333. 1075333,195,448,2,5,1,25,3,Paduminiyan ti padumavane.
  5334. 1075334,195,448,6,8,1,27,2,Vikasiṃsu guṇagaṇavibodhena.
  5335. 1075335,195,448,9,31,1,159,19,Ayaṃ imassa… pe… na {kathesī}ti iminā sabbepi te bhikkhū tāvadeva paṭipāṭiyā āgatattā aññamaññassa lajjamānā attanā paṭiladdhavisesaṃ bhagavato nārocesunti dasseti.
  5336. 1075336,195,448,32,36,1,39,4,Khīṇāsavānan tiādinā tattha kāraṇamāha.
  5337. 1075337,195,449,2,7,1,44,4,{Osaṭamatte}ti bhagavato santikaṃ upagatamatte.
  5338. 1075338,195,449,8,11,1,33,2,{Ariyamaṇḍale}ti ariyapuggalasamūhe.
  5339. 1075339,195,449,12,20,1,108,6,"{Pācīnayugandharaparikkhepato}ti yugandharapabbatassa pācīnaparikkhepato, na bāhirakehi vuccamānaudayapabbatato. "
  5340. 1075340,195,449,21,28,1,107,7,Rāmaṇeyyakadassanatthan ti buddhuppādapaṭimaṇḍitattā visesato ramaṇīyassa lokassa ramaṇīyabhāvadassanatthaṃ.
  5341. 1075341,195,449,29,32,1,24,2,{Ullaṅghitvā}ti uṭṭhahitvā.
  5342. 1075342,195,449,33,46,1,151,12,Evarūpe khaṇe laye {muhutte}ti yathāvutte candamaṇḍalassa uṭṭhitakkhaṇe uṭṭhitavelāyaṃ uṭṭhitamuhutteti uparūparikālassa vaḍḍhitabhāvadassanatthaṃ vuttaṃ.
  5343. 1075343,195,450,2,14,1,89,8,Tesaṃ bhikkhūnaṃ jātiādivasena bhagavato anurūpaparivārabhāvaṃ dassento‘‘ tatthā’’ tiādimāha.
  5344. 1075344,195,450,15,20,1,57,4,Mahāsammatassa vaṃse {uppanno}tiādi kulavaṃsasuddhidassanaṃ.
  5345. 1075345,195,450,21,43,1,152,16,Khattiyagabbhe {jāto}ti idaṃ satipi jātivisuddhiyaṃ mātāpitūnaṃ vasena avisuddhatā siyāti tesampi‘‘ avisuddhatā natthi imesan’’ ti visuddhidassanatthaṃ vuttaṃ.
  5346. 1075346,195,450,44,67,1,135,15,Satipi ca gabbhavisuddhiyaṃ katadosena missakattā arajjārahatāpi siyāti‘‘ tampi natthi imesan’’ ti dassanatthaṃ‘‘ rājapabbajitā’’ tiādi vuttaṃ.
  5347. 1075347,195,451,2,5,1,16,2,{Sāmantā}ti samīpe.
  5348. 1075348,195,451,6,9,1,20,2,{Caliṃsū}ti uṭṭhahiṃsu.
  5349. 1075349,195,451,10,22,1,72,7,"Kosamattaṃ ṭhānaṃ saddantaraṃ,‘‘ saddasavanaṭṭhānameva saddantaran’’ ti apare. "
  5350. 1075350,195,451,23,40,1,133,14,"Tikkhattuṃ tesaṭṭhiyā {nagarasahassesū}ti jambudīpe kira ādito mahantāni tesaṭṭhi nagarasahassāni uppannāni, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ. "
  5351. 1075351,195,451,41,51,1,55,6,Taṃ sandhāyāha‘‘ tikkhattuṃ tesaṭṭhiyā nagarasahassesū’’ ti.
  5352. 1075352,195,451,52,59,1,75,7,Tāni pana sampiṇḍetvā satasahassato paraṃ navasahassādhikāni asītisahassāni.
  5353. 1075353,195,451,60,67,1,92,5,Navanavutiyā {doṇamukhasatasahassesū}ti navasatasahassādhikesu navutisatasahassesu doṇamukhesu.
  5354. 1075354,195,451,68,75,1,72,7,Doṇamukhan ti ca mahānagarassa āyuppattiṭṭhānabhūtaṃ pādanagaraṃ vuccati.
  5355. 1075355,195,451,76,81,1,96,4,Chanavutiyā {paṭṭanakoṭisatasahassesū}ti chakoṭisatasahassaadhikesu navutikoṭisatasahassapaṭṭanesu.
  5356. 1075356,195,451,82,85,1,42,3,Tambapaṇṇidīpādi chapaṇṇāsāya ratanākaresu.
  5357. 1075357,195,451,86,95,1,128,9,Evaṃ pana nagara-doṇamukhapaṭṭana-ratanākarādibhāvena kathanaṃ taṃtaṃadhivatthāya vasantīnaṃ tāsaṃ devatānaṃ bahubhāvadassanatthaṃ.
  5358. 1075358,195,451,96,100,1,46,4,Yadi dasasahassacakkavāḷesu devatā sannipatitā.
  5359. 1075359,195,451,101,112,1,43,7,Atha kasmā pāḷiyaṃ‘‘ dasahi ca lokadhātūhī’’ ti?
  5360. 1075360,195,451,113,125,1,41,6,Vuttanti āha‘‘ dasasahassa… pe… adhippetan’’ ti.
  5361. 1075361,195,451,126,137,1,53,7,Tena sahassilokadhātu idha‘‘ ekā lokadhātū’’ ti veditabbā.
  5362. 1075362,195,452,2,6,1,40,3,{Lohapāsāde}ti sabbapaṭhamakate lohapāsāde.
  5363. 1075363,195,452,7,11,1,32,3,{Brahmaloke}ti heṭṭhime brahmaloke.
  5364. 1075364,195,452,12,36,1,128,19,"Yadi tā devatā evaṃ nirantarā hutvā sannipatitā, pacchā āgatānaṃ okāso eva na bhaveyyāti codanaṃ sandhāyāha‘‘ yathā kho panā’’ tiādi. "
  5365. 1075365,195,453,2,5,1,39,3,Suddhāvāsakāye uppannā suddhāvāsakāyikā.
  5366. 1075366,195,453,6,20,1,80,9,"Tāsaṃ pana yasmā suddhāvāsabhūmi nivāsaṭṭhānaṃ, tasmā vuttaṃ‘‘ suddhāvāsavāsīnan’’ ti. "
  5367. 1075367,195,453,21,24,1,24,2,{Āvāsā}ti āvāsaṭṭhānabhūtā.
  5368. 1075368,195,453,25,36,1,108,11,Devatā pana orambhāgiyānaṃ itaresañca saṃyojanānaṃ samucchinnaṭṭhena suddho āvāso vihāro etesanti suddhāvāsā.
  5369. 1075369,195,453,37,43,1,48,5,Mahāsamāgamaṃ {ñatvā}ti mahāsamāgamaṃ gatāti ñatvā.
  5370. 1075370,195,454,2,7,1,65,5,Puratthimacakkavāḷamukhavaṭṭiyaṃ otari aññattha okāsaṃ alabhamāno.
  5371. 1075371,195,454,8,10,1,11,2,Evaṃ sesāpi.
  5372. 1075372,195,454,11,15,1,39,4,Maṇivamman ti indanīlamaṇimayaṃ kavacaṃ.
  5373. 1075373,195,454,16,26,1,73,9,"Buddhānaṃ abhimukhabhāgo buddhavīthi, sā yāva cakkavāḷā uttarituṃ na sakkā. "
  5374. 1075374,195,454,27,36,1,104,8,Mahatiyā {buddhavīthiyāvā}ti buddhānaṃ santikaṃ upasaṅkamantehi tehi devabrahmehi valañjitabuddhavīthiyāva.
  5375. 1075375,195,455,2,19,1,77,10,"Samiti saṅgati sannipāto samayo, mahanto samayo {mahāsamayo}ti āha‘‘ mahāsamūho’’ ti. "
  5376. 1075376,195,455,20,31,1,43,7,Pavaddhaṃ vanaṃ pavanan ti āha‘‘ vanasaṇḍo’’ ti.
  5377. 1075377,195,455,32,35,1,22,2,{Devaghaṭā}ti devasamūhā.
  5378. 1075378,195,455,36,43,1,63,6,{Samādahaṃsū}ti samāhitaṃ lokuttarasamādhiṃ suṭṭhu appitaṃ akaṃsu.
  5379. 1075379,195,455,44,59,1,80,11,Tathā samāhitaṃ pana samādhinā niyojitaṃ nāma hotīti vuttaṃ‘‘ samādhinā yojesun’’ ti.
  5380. 1075380,195,455,60,68,1,64,6,Sabbesaṃ gomuttavaṅkādīnaṃ dūrasamussāritattā attano… pe… akariṃsu.
  5381. 1075381,195,455,69,75,1,37,5,"Vinayati asse etehīti nettāni, yottāni. "
  5382. 1075382,195,455,76,102,1,156,18,Avīthipaṭipannānaṃ assānaṃ vīthipaṭipādanaṃ rasmiggahaṇena hotīti‘‘ yottāni gahetvā acodento’’ ti vatvā taṃ pana acodanaṃ avāraṇamevāti āha‘‘ acodento avārento’’ ti.
  5383. 1075383,195,456,2,41,1,271,30,"Yathā khīlaṃ bhittiyaṃ, bhūmiyaṃ vā ākoṭitaṃ dunnīharaṇaṃ, yathā ca palighaṃ nagarappavesanivāraṇaṃ, yathā ca indakhīlaṃ gambhīranemi sunikhātaṃ dunnīharaṇaṃ, evaṃ rāgādayo sattasantānato dunnīharaṇā nibbānanagarappavesanivāraṇā cāti te‘‘ khīlaṃ palighaṃ indakhīlan’’ ti ca vuttā. "
  5384. 1075384,195,456,42,45,1,19,2,{Ūhaccā}ti uddharitvā.
  5385. 1075385,195,456,46,49,1,25,3,Taṇhāejāya abhāvena anejā.
  5386. 1075386,195,456,50,54,1,61,4,Paramasantuṭṭhabhāvena cātuddisattā appaṭihatacārikaṃ caranti.
  5387. 1075387,195,456,55,59,1,87,4,Buddhacakkhu-dhammacakkhu-dibbacakkhu-samantacakkhu-pakaticakkhūnaṃ vasena pañcahi cakkhūhi.
  5388. 1075388,195,456,60,69,1,32,5,Sudantā kutoti āha‘‘ cakkhutopī’’ ti.
  5389. 1075389,195,456,70,78,1,56,7,{Chandādīhī}ti chandādīnaṃ vasena na gacchanti na vattanti.
  5390. 1075390,195,456,79,82,1,26,3,Na āgacchanti anuppādanato.
  5391. 1075391,195,456,83,86,1,17,3,Āgun ti aparādhaṃ.
  5392. 1075392,195,457,2,10,1,59,6,"{Sabbasaṃyogā}ti vibhattilopena niddeso, sabbe saṃyogeti attho. "
  5393. 1075393,195,457,11,13,1,20,2,Visajjāti visajjitvā.
  5394. 1075394,195,457,14,28,1,54,9,{Evampī}ti imāyapi gāthāya vasena‘‘ āguṃ na karotī’’ ti pade.
  5395. 1075395,195,458,2,6,1,17,3,{Gatāse}ti gatā eva.
  5396. 1075396,195,458,7,10,1,41,3,Na gamissanti pariniṭṭhitasaraṇagamanattā.
  5397. 1075397,195,458,11,13,1,39,2,Lokuttarasaraṇagamanañhettha adhippetaṃ.
  5398. 1075398,195,458,14,22,1,40,4,Tenāha‘‘ nibbematikasaraṇagamanena gatā’’ ti.
  5399. 1075399,195,458,23,32,1,62,8,"Te hi niyamena apāyaṃ na gamissanti, devakāyañca paripūressanti. "
  5400. 1075400,195,458,33,54,1,153,19,"Ye pana lokiyena saraṇagamanena buddhaṃ saraṇaṃ gatā, na te gamissanti apāyaṃ, sati ca paccayantarasamavāye pahāya mānusaṃ dehaṃ devakāyaṃ paripūressantīti. "
  5401. 1075401,195,458,55,70,1,53,9,Tenāha so brahmā‘‘ ye keci buddhaṃ… pe… paripūressantī’’ ti.
  5402. 1075402,195,459,2,4,1,27,2,Samayasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5403. 1075403,195,460,2,4,1,20,2,8 . Sakalikasuttavaṇṇanā
  5404. 1075404,195,461,2,12,1,40,6,38. Tan ti uyyānaṃ saṅkhaṃ gatanti sambandho.
  5405. 1075405,195,461,13,19,1,55,6,Dhanunā sarena gahanti pothayanti bādhentīti dhanuggahā.
  5406. 1075406,195,461,20,28,1,65,7,Taṃ {sampaṭicchī}ti tassā silāya heṭṭhābhāgena uggantvā sampaṭicchi.
  5407. 1075407,195,461,29,37,1,72,7,Satthu puññānubhāvena upahatattā sayampi paripatantī vātaṃ upatthambheti.
  5408. 1075408,195,461,38,41,1,31,3,Abhihani satthārā anāvajjitattā.
  5409. 1075409,195,461,42,46,1,39,4,Tañca kho kammaphalavasenāti daṭṭhabbaṃ.
  5410. 1075410,195,461,47,66,1,151,19,Tato eva tato paṭṭhāya bhagavato aphāsu jātan ti etenapi upādiṇṇakasarīre nāma aniṭṭhāpi samphassakā patanti eva tathārūpena kammunā katokāseti dasseti.
  5411. 1075411,195,461,67,72,1,30,3,Ayaṃ {vihāro}ti gijjhakūṭavihāro.
  5412. 1075412,195,461,73,76,1,25,3,Ujjaṅgalo na kattabbaparo.
  5413. 1075413,195,461,77,81,1,32,3,{Visamo}ti bhūmibhāgavasena visamo.
  5414. 1075414,195,461,82,87,1,42,5,Sivikākārena sajjito mañco eva mañcasivikā.
  5415. 1075415,195,462,2,5,1,13,2,{Bhusā}ti daḷhā.
  5416. 1075416,195,462,6,10,1,29,3,{Dukkhā}ti dukkhamā duttitikkhā.
  5417. 1075417,195,462,11,14,1,15,2,{Kharā}ti kakkasā.
  5418. 1075418,195,462,15,18,1,16,2,{Kaṭukā}ti aniṭṭhā.
  5419. 1075419,195,462,19,24,1,22,4,{Asātā}ti na sātā appiyā.
  5420. 1075420,195,462,25,30,1,20,4,Na {appetī}ti na upeti.
  5421. 1075421,195,462,31,36,1,26,4,Na {appāyantī}ti na khamanti.
  5422. 1075422,195,462,37,62,1,248,18,"Vedanādhivāsanakhantiyā satisampajaññayuttattā sabbasattaṭṭhitāhārasamudayavatthujātassa ādīnavanissaraṇānaṃ pageva suppaṭividitattā yathā samudācāro cittaṃ nābhibhavati, evaṃ sammadeva upaṭṭhāpitasatisampajaññattā vuttaṃ‘‘ vedanādhivāsana… pe… hutvā’’ ti. "
  5423. 1075423,195,462,63,66,1,26,2,{Apīḷiyamāno}ti abādhiyamāno.
  5424. 1075424,195,462,67,88,1,131,16,"Kāmaṃ aniṭṭhāya vedanāya phuṭṭho tāya apīḷiyamāno nāma natthi, pariññātavatthukattā pana tassā vase avattamāno‘‘ avihaññamāno’’ ti vutto. "
  5425. 1075425,195,462,89,99,1,57,6,Tenāha‘‘ samparivattasāyitāya vedanānaṃ vasaṃ agacchanto’’ ti.
  5426. 1075426,195,463,2,15,1,77,11,"Sīhaseyyan ti ettha sayanaṃ seyyā, sīhassa viya seyyā sīhaseyyā, taṃ sīhaseyyaṃ. "
  5427. 1075427,195,463,16,22,1,47,6,Atha vā sīhaseyyan ti seṭṭhaseyyaṃ uttamaseyyaṃ.
  5428. 1075428,195,463,23,26,1,39,3,Svāyamattho aṭṭhakathāyameva āgamissati.
  5429. 1075429,195,463,27,38,1,49,7,‘‘ Vāmena passena sentī’’ ti evaṃ vuttā kāmabhogiseyyā.
  5430. 1075430,195,463,39,45,1,80,6,Dakkhiṇapassena sayāno nāma natthi dakkhiṇahatthassa sarīraggahaṇādiyogakkhamato.
  5431. 1075431,195,463,46,49,1,25,3,Purisavasena cetaṃ vuttaṃ.
  5432. 1075432,195,463,50,56,1,48,6,Ekena passena sayituṃ na sakkonti dukkhuppattito.
  5433. 1075433,195,463,57,63,1,42,5,Ayaṃ {sīhaseyyā}ti ayaṃ yathāvuttā sīhaseyyā.
  5434. 1075434,195,463,64,70,1,49,5,{Tejussadattā}ti iminā sīhassa abhītabhāvaṃ dasseti.
  5435. 1075435,195,463,71,92,1,174,20,"Bhīrukajātikā hi sesamigā attano āsayaṃ pavisitvā utrāsabahulā santāsapubbakaṃ yathā tathā sayanti, sīho pana abhirukabhāvato satokārī bhikkhu viya satiṃ upaṭṭhapetvāva sayati. "
  5436. 1075436,195,463,93,101,1,28,4,Tenāha‘‘ dve purimapāde’’ tiādi.
  5437. 1075437,195,463,102,113,1,105,10,{Purimapāde}ti dakkhiṇapurimapāde vāmassa purimapādassa ṭhapanavasena dve purimapāde ekasmiṃ ṭhāne ṭhapetvā.
  5438. 1075438,195,463,114,118,1,31,3,{Pacchimapāde}ti dve pacchimapāde.
  5439. 1075439,195,463,119,125,1,54,6,Vuttanayeneva idhāpi ekasmiṃ ṭhāne ṭhapanaṃ veditabbaṃ.
  5440. 1075440,195,463,126,128,1,39,2,Ṭhitokāsasallakkhaṇaṃ abhīrukabhāveneva.
  5441. 1075441,195,463,129,139,1,118,9,Sīsaṃ pana {ukkhipitvā}tiādinā vuttasīhakiriyā anutrāsapabujjhanaṃ viya abhīrukabhāvasiddhā dhammatāvasenevāti veditabbā.
  5442. 1075442,195,463,140,148,1,110,7,Sīhavijambhitavijambhanaṃ ativelaṃ ekākārena ṭhapitānaṃ sarīrāvayavānaṃ gamanādikiriyāsu yoggabhāvāpādanatthaṃ.
  5443. 1075443,195,463,149,152,1,60,3,Tikkhattuṃ sīhanādanadanaṃ appesakkhamigajātapariharaṇatthaṃ.
  5444. 1075444,195,464,2,12,1,89,8,"Seti abyāvaṭabhāvena pavattati etthāti seyyā, catutthajjhānameva seyyā catutthajjhānaseyyā. "
  5445. 1075445,195,464,13,17,1,34,4,Kiṃ panettha taṃ catutthajjhānanti?
  5446. 1075446,195,464,18,19,1,22,1,Ānāpānacatutthajjhānaṃ.
  5447. 1075447,195,464,20,30,1,90,10,Tato hi vuṭṭhahitvā vipassanaṃ vaḍḍhetvā anukkamena aggamaggaṃ adhigantvā tathāgato jātoti.
  5448. 1075448,195,464,31,61,1,133,15,"‘‘ Tayidaṃ padaṭṭhānaṃ nāma, na seyyā, tathāpi yasmā‘ catutthajjhānā vuṭṭhahitvā samanantaraṃ bhagavā parinibbāyī’ ti mahāparinibbāne( dī. ni.2.219) āgataṃ. "
  5449. 1075449,195,464,62,70,1,62,6,Tasmā lokiyacatutthajjhānasamāpatti eva tathāgataseyyā’’ ti keci.
  5450. 1075450,195,464,71,76,1,55,5,Evaṃ sati parinibbānakālikāva tathāgataseyyāti āpajjati;
  5451. 1075451,195,464,77,82,1,60,5,na ca tathāgato lokiyacatutthajjhānasamāpajjanabahulo vihāsi.
  5452. 1075452,195,464,83,88,1,60,5,Aggaphalavasena pavattaṃ panettha catutthajjhānaṃ veditabbaṃ.
  5453. 1075453,195,464,89,113,1,234,21,"Tattha yathā sattānaṃ niddupagamalakkhaṇā seyyā bhavaṅgacittavasena hoti, sā ca nesaṃ paṭhamaṃ jātisamanvayā yebhuyyavuttikā, evaṃ bhagavato ariyajātisamanvayaṃ yebhuyyavuttikaṃ aggaphalabhūtaṃ catutthajjhānaṃ {tathāgataseyyā}ti veditabbā. "
  5454. 1075454,195,464,114,124,1,47,6,Sīhaseyyā nāma seṭṭhaseyyāti āha‘‘ uttamaseyyā’’ ti.
  5455. 1075455,195,465,2,35,1,180,22,‘ ‘ Kālaparicchedaṃ katvā yathāparicchedaṃ uṭṭhahissāmī’’ ti evaṃ tadā manasikārassa akatattā pāḷiyaṃ‘‘ uṭṭhānasaññaṃ manasikaritvā’’ ti na vuttanti āha‘‘ uṭṭhānasaññanti panettha na vuttan’’ ti.
  5456. 1075456,195,465,36,45,1,37,5,Tattha kāraṇamāha‘‘ gilānaseyyā hesā’’ ti.
  5457. 1075457,195,465,46,50,1,29,4,Sā hi cirakālappavattikā hoti.
  5458. 1075458,195,466,2,17,1,83,11,Visuṃ visuṃ rāsivasena anāgantvā ekajjhaṃ puñjavasena āgatattā vuttaṃ‘‘ sabbāpi tā’’ ti.
  5459. 1075459,195,466,18,25,1,19,3,Tenāha‘‘ sattasatā’’ ti.
  5460. 1075460,195,466,26,31,1,61,4,{Vikāramattampī}ti vedanāya asahanavasena pavattanākāramattampi.
  5461. 1075461,195,466,32,37,1,58,4,Susammaṭṭhakañcanaṃ {viyā}ti sammaṭṭhasusajjitasuvaṇṇaṃ viya.
  5462. 1075462,195,467,2,5,1,52,3,Dhammālapanan ti asaṅkhārikasamuppannasabhāvālapanaṃ.
  5463. 1075463,195,467,6,8,1,37,2,Samullapitañhi ākārasamānavacanametaṃ.
  5464. 1075464,195,467,9,14,1,33,5,Nāgo viya vāti pavattatīti nāgavo.
  5465. 1075465,195,467,15,18,1,20,3,Tassa bhāvo nāgavatā.
  5466. 1075466,195,467,19,25,1,60,5,"Vibhattilopena hesa niddeso, mahānāgahatthisadisatāyāti attho. "
  5467. 1075467,195,467,26,32,1,64,5,{Byattuparicaraṇaṭṭhenā}ti byattaṃ uparūpari attano kiriyācaraṇena.
  5468. 1075468,195,467,33,44,1,83,9,{Ājānīyo}ti sammāpatitaṃ dukkhaṃ sahanto attanā kātabbakiriyaṃ dhīro hutvā nitthārako.
  5469. 1075469,195,467,45,47,1,55,2,Kāraṇākāraṇajānanenāti niyyānikāniyyānikakaraṇañātatāya.
  5470. 1075470,195,467,48,51,1,33,2,{Tenevaṭṭhenā}ti appaṭisamaṭṭheneva.
  5471. 1075471,195,467,52,60,1,37,4,‘‘ Mutto moceyyan’’ tiādi dhuravāhaṭṭhena.
  5472. 1075472,195,467,61,64,1,43,2,{Nibbisevanaṭṭhenā}ti rāgādivisavigatabhāvena.
  5473. 1075473,195,468,2,6,1,37,3,{Aniyamitāṇattī}ti anuddesikaṃ āṇāpanaṃ.
  5474. 1075474,195,468,7,20,1,95,9,Sāmaññakatopi samādhisaddo pakaraṇato idha visesatthoti āha‘‘ samādhinti arahattaphalasamādhin’’ ti.
  5475. 1075475,195,468,21,27,1,63,5,Paṭippassaddhivasena sabbakilesehi suṭṭhu vimuttanti suvimuttaṃ.
  5476. 1075476,195,468,28,33,1,50,5,Abhinataṃ nāma ārammaṇe abhimukhabhāvena pavattiyā.
  5477. 1075477,195,468,34,40,1,54,5,"Apanataṃ apagamanavasena pavattiyā, vimukhatāyāti attho. "
  5478. 1075478,195,468,41,70,1,236,24,"Lokiyajjhānacittaṃ viya vipassanā viya ca sasaṅkhārena sappayogena tadaṅgappahānavikkhambhanapahānavasena ca vikkhambhetvā na adhigataṃ na ṭhapitaṃ, kiñcarahi kilesānaṃ sabbaso chinnatāyāti āha‘‘ chinnattā vataṃ phalasamādhinā samāhitan’’ ti. "
  5479. 1075479,195,468,71,75,1,49,4,Atikkamitabban ti ācārātikkamavasena laṅghitabbaṃ.
  5480. 1075480,195,468,76,88,1,55,8,Sā pana laṅghanā āsādanā ghaṭṭanāti āha‘‘ ghaṭṭetabban’’ ti.
  5481. 1075481,195,469,2,18,1,98,11,"Pañcavedā nāma– iruvedo, yajuvedo, sāmavedo, āthabbaṇavedo, itihāso cāti evaṃ itihāsapañcamānaṃ vedānaṃ."
  5482. 1075482,195,469,19,37,1,66,9,"‘‘ Caran’’ ti vacanavipallāsena vuttanti āha‘‘ carantā’’ ti, tapantāti attho. "
  5483. 1075483,195,469,38,42,1,51,3,{Hīnattarūpā}ti hīnādhimuttikatāya nihīnacittasabhāvā.
  5484. 1075484,195,469,43,48,1,44,5,Vimuttikatāya abhāvato nibbānaṅgamā na honti.
  5485. 1075485,195,469,49,52,1,48,3,Arahattādhigamakammassa abhabbatāya parihīnatthā.
  5486. 1075486,195,469,53,56,1,23,2,{Ajjhotthaṭā}ti abhibhūtā.
  5487. 1075487,195,469,57,61,1,30,3,Tādiseheva {sīlehī}ti gosīlādīhi.
  5488. 1075488,195,469,62,67,1,46,4,{Baddhā}ti samādapetvā pavattanavasena anubaddhā.
  5489. 1075489,195,469,68,72,1,36,4,Lūkhaṃ tapan ti attakilamathānuyogaṃ.
  5490. 1075490,195,469,73,83,1,55,6,Taṃ pana ekadesena dassento‘‘ pañcātapatāpanan’’ tiādimāha.
  5491. 1075491,195,469,84,116,1,175,23,"‘‘ Evaṃ paṭipannassa mokkho natthi, evaṃ paṭipannassa vaṭṭato mutti atthī’’ ti vadantī sā attato sāsanassa niyyānabhāvo kathito nāma hotīti āha‘‘ sāsanassa niyyānikabhāvaṃ kathentī’’ ti. "
  5492. 1075492,195,469,117,120,1,19,3,Ādin ti gāthādvayaṃ.
  5493. 1075493,195,470,2,4,1,29,2,Sakalikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5494. 1075494,195,471,2,4,1,32,2,9 . Paṭhamapajjunnadhītusuttavaṇṇanā
  5495. 1075495,195,472,2,10,1,43,2,39. {Cātumahārājikassā}ti cātumahārājikakāyikassa.
  5496. 1075496,195,472,11,18,1,72,6,Dhammo {anubuddho}ti catusaccadhammo pariññeyyādibhāvassa anurūpato buddho.
  5497. 1075497,195,472,19,26,1,65,6,{Paccakkhamevā}ti parapattiyā ahutvā attapaccakkhameva katvā jānāmi.
  5498. 1075498,195,472,27,48,1,114,15,Dhammaṃ garahantā nāma saddadosavasena vā atthadosavasena vā garaheyyunti taṃ dassento‘‘ hīnakkhara… pe… kotivā’’ ti āha.
  5499. 1075499,195,472,49,71,1,102,14,Sā pana‘‘ tesaṃ vigarahā dummedhatāya mahānatthāvahāvā’’ ti dassentī devatā āha‘‘ dummedhā upenti roruvan’’ ti.
  5500. 1075500,195,472,72,79,1,45,6,Visuṃ {hotī}ti avīcimahānirayato visuṃ eva hoti.
  5501. 1075501,195,472,80,83,1,23,2,{Khantiyā}ti ñāṇakhantiyā.
  5502. 1075502,195,472,84,89,1,40,4,{Upasamenā}ti rāgādīnaṃ sabbaso vūpasamena.
  5503. 1075503,195,472,90,97,1,22,3,Tenāha‘‘ ruccitvā’’ tiādi.
  5504. 1075504,195,473,2,4,1,41,2,Paṭhamapajjunnadhītusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5505. 1075505,195,474,2,4,1,31,2,10 . Dutiyapajjunnadhītusuttavaṇṇanā
  5506. 1075506,195,475,2,16,1,100,8,40. Buddhañca dhammañca {namassamānā}ti buddhasubuddhataṃ dhammasudhammatañca ñatvā tadubhayaṃ namassamānā.
  5507. 1075507,195,475,17,50,1,253,27,"Yasmā buddhe ca dhamme ca pasanno saṅghe ca pasanno eva hoti tassa suppaṭipattiyā vijānanato, tasmā so attho gāthāya ca-saddasaṅgahitoti dassento‘‘ ca-saddena saṅghañcā’’ ti āha {atthavatiyo}ti lokiyalokuttaraatthasaṅgahitā lokiyakusalalokuttaramaggasaṅgaṇhanato. "
  5508. 1075508,195,475,51,67,1,106,14,"Yaṃ dhammaṃ sā {abhāsī}ti yaṃ tumhākaṃ dhammaṃ paṭivijjhitvā ṭhitā, sā mahākokanadā attano balānurūpaṃ abhāsi. "
  5509. 1075509,195,475,68,71,1,22,2,{Bahunā}ti nānappakārena.
  5510. 1075510,195,475,72,75,1,21,2,{Pariyāyenā}ti kāraṇena.
  5511. 1075511,195,475,76,93,1,180,16,{Tādiso}ti tathārūpo tathāpaṭividdhasacco atthadhammādīsu kusalo ekekaṃ padampi udāharaṇahetunigamanāni nīharanto ācikkhati deseti paññapeti paṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti.
  5512. 1075512,195,475,94,102,1,26,4,Tenāha‘‘ ayaṃ bhagavā’’ tiādi.
  5513. 1075513,195,475,103,108,1,51,5,Etena ativiya vitthārakkhamo sugatadhammoti dasseti.
  5514. 1075514,195,475,109,112,1,27,3,Pariyāpuṭan ti parivattitaṃ.
  5515. 1075515,195,475,113,136,1,113,13,"Evaṃ vitthārakkhamaṃ dhammaṃ yasmā devadhītā‘‘ saṃkhittamatthaṃ lapayissāmī’’ ti avoca, tasmā vuttaṃ‘‘ tassatthan’’ tiādi. "
  5516. 1075516,195,476,2,4,1,40,2,Dutiyapajjunnadhītusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5517. 1075517,195,477,2,4,1,36,2,Satullapakāyikavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5518. 1075518,195,478,2,4,1,11,2,5 . Ādittavaggo
  5519. 1075519,195,479,2,4,1,18,2,1 . Ādittasuttavaṇṇanā
  5520. 1075520,195,480,2,16,1,85,9,"41. Sīsan ti desanāpadeso, desanāya aññesupi vattabbesu kassacideva sīsabhāgena apadisanaṃ. "
  5521. 1075521,195,480,17,24,1,22,3,Tenāha‘‘ rāgādīhī’’ tiādi.
  5522. 1075522,195,480,25,31,1,48,5,{Dānenā}ti attano santakassa paresaṃ pariccajanena.
  5523. 1075523,195,480,32,51,1,138,14,Taṃ pana pariccajanaṃ cetanāya hotīti āha‘‘ dānacetanāyā’’ ti {dānapuññacetanā}ti dānamayā puññacetanā dāyakasseva hoti taṃsantatipariyāpannattā.
  5524. 1075524,195,480,52,58,1,58,6,Nīhatabhaṇḍakan ti ādittagehato bahi nikkhāmitaṃ bhaṇḍakaṃ.
  5525. 1075525,195,480,59,68,1,33,5,Etan ti‘‘ dinnaṃ hotī’’ tiādivacanaṃ.
  5526. 1075526,195,480,69,74,1,35,4,{Adinne}ti dānamukhe aniyuñjite bhoge.
  5527. 1075527,195,480,75,91,1,52,8,‘‘ Antenā’’ ti jīvitassa anto adhippetoti āha‘‘ maraṇenā’’ ti.
  5528. 1075528,195,480,92,97,1,37,4,"Mamāti pariggahitattā pariggahā, bhogā. "
  5529. 1075529,195,480,98,116,1,105,13,Tepi kenaci ākārena vināsaṃ anupagatā maraṇena pahīyanti nāmāti vuttaṃ‘‘ corādīnaṃ vasena avinaṭṭhabhoge’’ ti.
  5530. 1075530,195,480,117,125,1,51,7,"Sobhanā aggabhūtā rūpādayo etthāti saggo, taṃ saggaṃ. "
  5531. 1075531,195,481,2,4,1,27,2,Ādittasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5532. 1075532,195,482,2,4,1,19,2,2 . Kiṃdadasuttavaṇṇanā
  5533. 1075533,195,483,2,16,1,61,9,42. Dve tīṇi bhattāni {abhutvā}ti dve tayo vāre bhattāni abhuñjitvā.
  5534. 1075534,195,483,17,30,1,94,11,"Uṭṭhātuṃ na {sakkotī}ti uṭṭhātumpi na sakkotī, pageva aññaṃ sarīrena kātabbakiccaṃ dubbalabhāvato. "
  5535. 1075535,195,483,31,40,1,66,8,Dubbalopi {hutvā}ti bhuñjanato pubbe dubbalo hutvā balasampanno hoti.
  5536. 1075536,195,483,41,49,1,58,8,Evaṃ byatirekato anvayato ca āhārassa sarīre balavataṃ āha.
  5537. 1075537,195,483,50,69,1,122,17,"Yasmā annado dāyako paṭiggāhakassa balado hoti, tasmā so āyatiṃ attano sarīre balado avināsavasena balassa rakkhako ca hoti. "
  5538. 1075538,195,483,70,72,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  5539. 1075539,195,483,73,97,1,66,11,‘‘ balaṃ kho pana datvā balassa bhāgī hotī’’ ti( a. ni.5.37) sesapadesupi eseva nayo.
  5540. 1075540,195,483,98,101,1,21,2,{Surūpopī}ti abhirūpopi.
  5541. 1075541,195,483,102,108,1,49,5,Virūpo {hotī}ti bībhaccharūpo kopīnassa acchannattā.
  5542. 1075542,195,483,109,114,1,32,5,Idañca yānan ti sāmaññato vuttaṃ.
  5543. 1075543,195,483,115,119,1,26,3,{Upāhanā}ti sarūpato dasseti.
  5544. 1075544,195,483,120,130,1,79,10,Adukkhappatto hutvā yāti vattati etenāti yānan ti chattādīnampi yānabhāvo vutto.
  5545. 1075545,195,483,131,140,1,29,5,Tenāha‘‘ yānado sukhado hotī’’ ti.
  5546. 1075546,195,483,141,148,1,70,7,Cakkhudo nāma hoti cakkhunā kātabbakicce sahakārīkāraṇabhāvato dīpassa.
  5547. 1075547,195,484,2,25,1,110,16,‘ ‘ Sabbesaṃyeva balādīnaṃ dāyako hotī’’ ti saṅkhepato vuttaṃ atthaṃ vitthārato dassetuṃ‘‘ dve tayo gāme’’ tiādi vuttaṃ.
  5548. 1075548,195,484,26,31,1,49,4,"Nisajjādivasena patissayitabbato patissayo, vihāro. "
  5549. 1075549,195,484,32,37,1,45,5,Pakkhittaṃ viya hoti parissamassa vinoditattā.
  5550. 1075550,195,484,38,46,1,70,7,Bahi {vicarantassā}ti patissayaṃ alabhitvā bahi vivaṭaṅgaṇe vicarantassa.
  5551. 1075551,195,484,47,54,1,41,5,"{Jhāyatī}ti jhāyantaṃ hoti, kilamatīti attho. "
  5552. 1075552,195,484,55,62,1,97,6,"Sītuṇhādivirodhipaccayavasena sasantāne visabhāgasantati, tabbipariyāyato sabhāgasantati veditabbā. "
  5553. 1075553,195,484,63,82,1,144,14,"Sukhaṃ nāma dukkhapaccayaparihārato sukhapaccayuppannato ca hoti, tadubhayaṃ patissayavasena labhatīti dassento‘‘ bahi vicarantassa pāde’’ tiādimāha. "
  5554. 1075554,195,484,83,87,1,59,4,Dhammapītisukhan ti dhammapaccavekkhaṇena uppannapītisukhaṃ.
  5555. 1075555,195,484,88,93,1,51,5,Upasamasukhan ti kilesānaṃ vūpasamena pavattasukhaṃ.
  5556. 1075556,195,484,94,113,1,117,15,Nivātaṃ pihitavātapānaṃ patissayaṃ pavisitvā dvāraṃ pidhāya ṭhitassa andhakāro hotīti vuttaṃ‘‘ kūpe otiṇṇo viya hotī’’ ti.
  5557. 1075557,195,484,114,123,1,38,5,Tenāha‘‘ mañcapīṭhādīni na paññāyantī’’ ti.
  5558. 1075558,195,484,124,130,1,58,5,"Tayidaṃ bahisamāpannaparissamadosena, na ca patissayadosena. "
  5559. 1075559,195,484,131,138,1,22,3,Tenāha‘‘ muhuttan’’ tiādi.
  5560. 1075560,195,485,2,9,1,45,5,"Na marati etenāti amaraṇaṃ, nibbānādhigamādayo. "
  5561. 1075561,195,485,10,16,1,33,5,"Tassa dānaṃ dhammūpadeso, taṃ deti. "
  5562. 1075562,195,485,17,26,1,30,5,Tenāha‘‘ yo dhammaṃ anusāsatī’’ ti.
  5563. 1075563,195,485,27,38,1,60,7,Tayidaṃ dhammānusāsanaṃ kathaṃ hotīti āha‘‘ aṭṭhakathan’’ tiādi.
  5564. 1075564,195,485,39,47,1,76,7,Aṭṭhakathaṃ {kathetī}ti avivaṭapāṭhassa pāḷiyā atthasaṃvaṇṇanaṃ karotīti attho.
  5565. 1075565,195,485,48,52,1,28,4,Anadhītino pana pāḷiṃ vāceti.
  5566. 1075566,195,485,53,72,1,153,15,"Tattha tattha gataṭṭhāne pucchitapañhaṃ vissajjeti, ayaṃ tāva ganthadhuro, paṭipattivāsadhure pana kammaṭṭhānaṃ ācikkhati, ubhayesampi dhammassavanaṃ karoti. "
  5567. 1075567,195,485,73,77,1,46,4,Sabbadānan ti yathāvuttaāmisadānaṃ abhayadānaṃ.
  5568. 1075568,195,485,78,81,1,27,3,Dhammadānan ti dhammadesanā.
  5569. 1075569,195,485,82,86,1,44,3,{Dhammaratī}ti samathavipassanādhamme abhirati.
  5570. 1075570,195,485,87,91,1,46,3,{Dhammaraso}ti saddhammasannissayaṃ pītipāmojjaṃ.
  5571. 1075571,195,486,2,4,1,28,2,Kiṃdadasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5572. 1075572,195,487,2,4,1,16,2,3 . Annasuttavaṇṇanā
  5573. 1075573,195,488,2,9,1,19,2,43. {Patthentī}ti pihenti.
  5574. 1075574,195,488,10,27,1,113,12,"Yatthassa upagamanaṃ loke pākaṭataraṃ ahosi, te udāharaṇavasena dassento‘‘ cittagahapatisīvalittherādike viyā’’ ti āha. "
  5575. 1075575,195,488,28,33,1,41,5,Annan ti annasaññito catubbidhopi paccayo.
  5576. 1075576,195,488,34,63,1,127,19,"Sabbepi dāyake ekajjhaṃ gahetvā sāmaññato ekavasena‘‘ dāyakamevā’’ ti vuttaṃ, yathā cāha‘‘ ko nāma so yakkho, yaṃ annaṃ nābhinandatī’’ ti? "
  5577. 1075577,195,488,64,68,1,21,3,Tattha {yakkho}ti satto.
  5578. 1075578,195,488,69,85,1,94,12,"Sāmaññajotanā ca nāma yasmā puthuatthavisayā, tasmā‘‘ ye naṃ dadanti saddhāya, vippasannena cetasā. "
  5579. 1075579,195,488,86,93,1,30,5,Tameva annaṃ bhajatī’’ ti vuttaṃ.
  5580. 1075580,195,488,94,102,1,44,7,"Tattha ma -kāro padasandhikaro, te evāti attho. "
  5581. 1075581,195,488,103,109,1,57,6,Dāyakaṃ apariccajanameva anugacchati cakkaṃ viya kubbaraṃ.
  5582. 1075582,195,489,2,4,1,25,2,Annasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5583. 1075583,195,490,2,4,1,19,2,4 . Ekamūlasuttavaṇṇanā
  5584. 1075584,195,491,2,12,1,58,6,44. Patiṭṭhaṭṭhena avijjāsaṅkhātaṃ ekaṃ mūlaṃ etissāti ekamūlā.
  5585. 1075585,195,491,13,15,1,12,2,Taṃ ekamūlaṃ.
  5586. 1075586,195,491,16,32,1,139,14,"Yathā saṃyojanīyesu assādānupassanāvasena taṇhāsamuppādo, evaṃ taṇhābhibhavavasena anavabodhoti avijjā taṇhāya mūlaṃ, taṇhā ca avijjāya mūlaṃ. "
  5587. 1075587,195,491,33,43,1,89,9,"Ayañhi nayo upanissayatāvasena vutto, sahajātavasena cāyaṃ aññamaññaṃ mūlabhāvo pākaṭoyeva. "
  5588. 1075588,195,491,44,57,1,57,9,Idha pana imissaṃ gāthāyaṃ adhippetā‘‘ ekamūlan’’ ti sā taṇhā.
  5589. 1075589,195,491,58,73,1,114,11,"Tattha yā bhavataṇhā, sā sassatadiṭṭhivasena āvaṭṭati parivattati, vibhavataṇhā ucchedadiṭṭhivasena, evaṃ dvirāvaṭṭaṃ. "
  5590. 1075590,195,491,74,87,1,113,11,"{Sahajātakoṭiyā}ti sahajātakoṭiyāpi, pageva sammuyhaṃ āpannassa pana vattamānāya taṇhāya balavabhāvena malīnatā siyā. "
  5591. 1075591,195,491,88,93,1,64,4,{Upanissayakoṭiyā}ti upanissayakoṭiyāva sahajātakoṭiyā asambhavato.
  5592. 1075592,195,491,94,100,1,52,4,{Pattharaṇaṭṭhānā}ti vitthatā hutvā pavattiṭṭhānabhūmi .
  5593. 1075593,195,491,101,110,1,28,5,Tenāha‘‘ tesu sā pattharatī’’ ti.
  5594. 1075594,195,491,111,113,1,23,2,Samuddanaṭṭhena samuddo.
  5595. 1075595,195,491,114,126,1,87,11,"Uttarituṃ asakkuṇeyyatāya patāya alaṃ pariyattoti pātālo, ayaṃ pana pātālo viyāti pātālo. "
  5596. 1075596,195,491,127,134,1,26,3,Tenāha‘‘ appatiṭṭhaṭṭhenā’’ ti.
  5597. 1075597,195,491,135,137,1,26,2,Agādhagambhīratāyāti attho.
  5598. 1075598,195,492,2,4,1,28,2,Ekamūlasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5599. 1075599,195,493,2,4,1,17,2,5 . Anomasuttavaṇṇanā
  5600. 1075600,195,494,2,9,1,24,3,45. Anomanāman ti anūnanāmaṃ.
  5601. 1075601,195,494,10,15,1,39,5,Guṇanemittikāni eva hi bhagavato nāmāni.
  5602. 1075602,195,494,16,26,1,74,6,Guṇānañcassa paripuṇṇatāya anūnanāmanti āha‘‘ sabbaguṇasamannāgatattā’’ tiādi.
  5603. 1075603,195,494,27,50,1,191,19,"Apica tathā tevijjo, chaḷabhiññotiādīni nāmāni anomanāmāni na honti paricchinnavisayattā, bhagavato pana satthā, sabbaññū, sammāsambuddhotiādīni nāmāni anomanāmāni nāma mahāvisayattā anūnabhāvato. "
  5604. 1075604,195,494,51,58,1,23,3,Tenāha‘‘ avekallanāman’’ ti.
  5605. 1075605,195,494,59,62,1,36,2,{Khandhantarādayo}ti khandhavisesādike.
  5606. 1075606,195,494,63,67,1,36,4,Ñāṇena yāthāvato araṇīyaṭṭhena atthe.
  5607. 1075607,195,494,68,71,1,48,2,{Anvayapaññādhigamāyā}ti lokuttarapaññāpaṭilābhāya.
  5608. 1075608,195,494,72,75,1,38,3,Paṭipadan ti samathavipassanāpaṭipadaṃ.
  5609. 1075609,195,494,76,82,1,53,6,Kilesakāmānaṃ vasena allīyitabbaṭṭhena kāmā eva ālayo.
  5610. 1075610,195,494,83,93,1,51,6,Atītakāleyeva kamanataṃ gahetvā vuttaṃ‘‘ kamamānan’’ ti.
  5611. 1075611,195,494,94,108,1,63,10,Na etarahi tadabhāvatoti āha‘‘ atītaṃ pana upādāya idaṃ vuttan’’ ti.
  5612. 1075612,195,494,109,111,1,28,2,Mahānubhāvatādinā mahantānaṃ.
  5613. 1075613,195,495,2,4,1,26,2,Anomasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5614. 1075614,195,496,2,4,1,19,2,6 . Accharāsuttavaṇṇanā
  5615. 1075615,195,497,2,35,1,167,19,"46.‘‘ Accharāgaṇasaṅghuṭṭhan’’ ti gāthā devaputtena yenādhippāyena gāyitā, so anupubbikathāya vinā na paññāyatīti taṃ āgamanato paṭṭhāya kathento‘‘ ayaṃ kira devaputto’’ tiādimāha. "
  5616. 1075616,195,497,36,41,1,37,4,Tattha {sāsane}ti imasseva satthusāsane.
  5617. 1075617,195,497,42,45,1,31,3,Kammākamman ti kammavinicchayaṃ.
  5618. 1075618,195,497,46,50,1,53,4,Atthapurekkhāratāya appakiccatāya ca sallahukavuttiko.
  5619. 1075619,195,497,51,62,1,126,10,Sayanassa {koṭṭhāso}ti divasaṃ purimayāmañca bhāvanānuyogavasena kilantakāyassa samassāsanatthaṃ seyyāya upagamanabhāgo anuññāto.
  5620. 1075620,195,498,2,14,1,102,10,{Abbhantare}ti kucchiyaṃ bhattassa parittatāya {satthakavātā}ti tikkhabhāvena satthakā viya kantanakā vātā.
  5621. 1075621,195,498,15,20,1,39,4,{Dhurasmiṃyevā}ti kilesamārena yuddhe eva.
  5622. 1075622,195,498,21,26,1,43,5,Vimuttāyatanasīse ṭhatvā dhammaṃ desento vā.
  5623. 1075623,195,498,27,34,1,80,7,Upanissayamandatāya aparipakkañāṇatāya āsavakkhayaṃ appatto kālaṃ katvāti yojanā.
  5624. 1075624,195,498,35,41,1,55,6,Upari ṭhitan ti parikkhārabhāvena dibbadussūpari ṭhitaṃ.
  5625. 1075625,195,498,42,55,1,69,10,"Tatheva {aṭṭhāsī}ti tāhi tathā vuttepi yathā tato pubbe, tatheva aṭṭhāsi. "
  5626. 1075626,195,498,56,61,1,61,5,Suvaṇṇapaṭṭan ti nibbuddhe paṭijinitvā laddhabbasuvaṇṇapaṭṭaṃ.
  5627. 1075627,195,498,62,66,1,43,4,Vītikkamassa akatattā asambhinneneva sīlena.
  5628. 1075628,195,498,67,84,1,104,13,Yasmā tasmiṃ satthu santikaṃ āgacchante tāpi tena saddhiṃ āgamaṃsu tasmā‘‘ accharāsaṅghaparivuto’’ ti vuttaṃ.
  5629. 1075629,195,499,2,12,1,82,9,"Saṅghositan ti saṅgamma ghositaṃ, tattha tattha accharānaṃ gītasaddavasena ghositaṃ. "
  5630. 1075630,195,499,13,17,1,41,4,Pisācagaṇaṃ katvā vadati acchandarāgatāya.
  5631. 1075631,195,499,18,22,1,47,3,{Niyāmacittatāyā}ti sammattaniyāme ninnacittatāya.
  5632. 1075632,195,499,23,29,1,53,5,{Garubhāvenā}ti tāsaṃ vase avattanato garuṭṭhānabhāvena.
  5633. 1075633,195,499,30,35,1,27,4,{Yātrā}ti nibbānaṃ pati yātrā.
  5634. 1075634,195,499,36,50,1,70,10,Taṃ pana vaṭṭato niggamanaṃ hotīti āha‘‘ kathaṃ niggamanaṃ bhavissatī’’ ti.
  5635. 1075635,195,500,2,7,1,53,4,{Atisallekhatevā}ti ativiya kilesānaṃ sallekhitavuttiko.
  5636. 1075636,195,500,8,12,1,63,3,{Akatābhinivesassā}ti bhāvanamananuyuttassa anāraddhavipassakassa.
  5637. 1075637,195,500,13,17,1,48,3,{Kārakassā}ti sugatovādakārakassa sammāpaṭipajjato.
  5638. 1075638,195,500,18,25,1,90,7,Suññatāvipassanan ti suññatādīpanaṃ vipassanaṃ duccaritataṇhāya dūrīkaraṇena ekavihāritāya.
  5639. 1075639,195,500,26,39,1,90,11,"Eko maggo {assā}ti lokuttaramaggo eva assa anāgato, pubbabhāgamaggo pana kataparicayoti attho. "
  5640. 1075640,195,501,2,8,1,77,6,Kāyavaṅkādīnan ti kāyaduccaritādīnaṃ abhāvato samucchindanena anupalabbhanato.
  5641. 1075641,195,501,9,22,1,77,11,"Natthi ettha bhayaṃ, asmiṃ vā adhigate puggalassa natthi bhayanti abhayaṃ nāma. "
  5642. 1075642,195,501,23,36,1,153,13,Saṃsārakantāraṃ atikkamitvā nibbānasaṅkhātaṃ khemaṃ amataṭṭhānaṃ gamane sugatasārathinā susajjitayānabhāvato ratho akūjanoti aṭṭhaṅgiko maggova adhippeto.
  5643. 1075643,195,501,37,42,1,55,5,Dhammato anapetatāya aparāparuppattiyā ca dhammacakkehi.
  5644. 1075644,195,502,2,5,1,32,3,Ottappampi gahitameva avinābhāvā.
  5645. 1075645,195,502,6,9,1,19,2,{Apālambo}ti avassayo.
  5646. 1075646,195,502,10,14,1,38,3,{Parivāro}ti parikkhāro abhisaṅkharaṇato.
  5647. 1075647,195,502,15,20,1,55,5,Maggassa karaṇaṭṭhāne dhammo tappariyāpannā sammādiṭṭhi.
  5648. 1075648,195,502,21,24,1,40,2,{Aniccādivasenā}ti aniccānupassanādivasena.
  5649. 1075649,195,502,25,27,1,22,2,Sodhitesu vajjhamānesu.
  5650. 1075650,195,502,28,32,1,48,4,Bhūmiladdhavaṭṭan ti bhūmiladdhasaṅkhātaṃ vaṭṭaṃ.
  5651. 1075651,195,502,33,45,1,138,11,"Tattha vipassanāya pavattiṭṭhānabhāvato pañcakkhandhā bhūmi nāma, vaṭṭamayakammabhāvato tattha uppajjanārahaṃ kilesajātaṃ bhūmiladdhavaṭṭaṃ. "
  5652. 1075652,195,502,46,52,1,75,5,{Parijānamānā}ti paricchindanavasena samatikkamavasena jānamānā paṭivijjhantī.
  5653. 1075653,195,503,2,22,1,130,15,"Kasmā devaputto sotāpattiphaleyeva patiṭṭhāsi, nanu ca sā desanā bhagavatā catumaggappadhānabhāvena pavattitāti āha‘‘ yathā hī’’ tiādi. "
  5654. 1075654,195,504,2,4,1,28,2,Accharāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5655. 1075655,195,505,2,4,1,20,2,7 . Vanaropasuttavaṇṇanā
  5656. 1075656,195,506,2,21,1,104,10,47. Kesan ti sāmivasena vuttakasaddo‘‘ dhammaṭṭhā sīlasampannā’’ ti ettha paccattabahuvacanavasena pariṇāmetabbo.
  5657. 1075657,195,506,22,25,1,33,3,Atthavasena hi vibhattivipariṇāmo.
  5658. 1075658,195,506,26,46,1,106,14,"Ke {janā}ti ettha vā vuttakesaddo sīhavilokananayena ānetvā yojetabboti āha‘‘ ke dhammaṭṭhā, ke sīlasampannā’’ ti? "
  5659. 1075659,195,506,47,52,1,34,4,{Pucchatī}ti iminā tattha kāraṇamāha.
  5660. 1075660,195,506,53,58,1,46,5,Phalādisampattiyā āramanti ettha sattāti ārāmo.
  5661. 1075661,195,506,59,63,1,37,4,Ārāme ropenti nipphādentīti ārāmaropā.
  5662. 1075662,195,506,64,68,1,42,4,Vanīyati chāyāsampattiyā bhajīyatīti vanaṃ.
  5663. 1075663,195,506,69,88,1,126,13,"Tattha yaṃ upavanalakkhaṇaṃ vanaṃ, taṃ ārāmaggahaṇeneva gahitanti tapovanalakkhaṇaṃ, taṃ dassento‘‘ sīmaṃ parikkhipitvā’’ tiādimāha. "
  5664. 1075664,195,506,89,94,1,39,4,{Visame}ti udakacikkhallena visame padese.
  5665. 1075665,195,506,95,102,1,38,6,"Pānīyaṃ pivanti etthāti papā, taṃ papaṃ. "
  5666. 1075666,195,506,103,108,1,29,5,Udakaṃ pīyati etthāti vā papā.
  5667. 1075667,195,506,109,115,1,41,5,{Taḷākādī}ti ādi -saddena mātikaṃ saṅgaṇhāti.
  5668. 1075668,195,507,2,9,1,59,5,Imamatthaṃ {sandhāyā}ti iminā kammappathappattaṃ paṭikkhipati.
  5669. 1075669,195,507,10,27,1,113,16,"Attanā katañhi puññaṃ anussarato taṃ ārabbha bahuṃ puññaṃ pasavati, na pana yathā kataṃ puññaṃ sayameva pavaḍḍhati. "
  5670. 1075670,195,507,28,35,1,65,6,Tasmiṃ dhamme {ṭhitattā}ti tasmiṃ ārāmaropanādidhamme patiṭṭhitattā.
  5671. 1075671,195,507,36,49,1,137,12,Tenapi sīlena {sampannattā}ti tena yathāvuttadhamme katasīle ṭhatvā ciṇṇena tadaññenapi kāyavācasikasaṃvaralakkhaṇena sīlena samannāgatattā.
  5672. 1075672,195,507,50,55,1,49,5,Dasa kusalā dhammā pūrenti duccaritaparivajjanato.
  5673. 1075673,195,507,56,58,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  5674. 1075674,195,508,2,4,1,29,2,Vanaropasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5675. 1075675,195,509,2,4,1,20,2,8 . Jetavanasuttavaṇṇanā
  5676. 1075676,195,510,2,14,1,71,7,"48. Esitaguṇattā esiyamānaguṇattā ca isī, asekkhā sekkhakalyāṇaputhujjanā ca. "
  5677. 1075677,195,510,15,18,1,23,3,Isīnaṃ saṅgho isisaṅgho.
  5678. 1075678,195,510,19,21,1,21,2,Isisaṅghena nisevitaṃ.
  5679. 1075679,195,510,22,29,1,32,3,Tenāha‘‘ bhikkhusaṅghanisevitan’’ ti.
  5680. 1075680,195,511,2,29,1,253,22,"Taṃ kārentassa gandhakuṭipāsādakūṭāgārādivasena siniddhasandacchāyarukkhalatāvasena bhūmibhāgasampattiyā ca anaññasādhāraṇaṃ atiramaṇīyaṃ taṃ jetavanaṃ cittaṃ toseti, tathā ariyānaṃ nivāsabhāvenapīti āha‘‘ evaṃ paṭhamagāthāya jetavanassa vaṇṇaṃ kathetvā’’ ti. "
  5681. 1075681,195,511,30,32,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  5682. 1075682,195,511,33,55,1,50,6,"‘‘ yattha arahanto viharanti, taṃ bhūmirāmaṇeyyakan’’ ti( dha. pa.98; theragā.991). "
  5683. 1075683,195,511,56,70,1,101,10,Apacayagāmicetanā sattānaṃ visuddhiṃ āvahati kammakkhayāya saṃvattanatoti āha‘‘ kammanti maggacetanā’’ ti.
  5684. 1075684,195,511,71,79,1,75,7,Catunnaṃ ariyasaccānaṃ viditakaraṇaṭṭhena kilesānaṃ vijjhanaṭṭhena ca vijjā .
  5685. 1075685,195,511,80,90,1,50,6,Maggapaññā sammādiṭṭhīti āha‘‘ vijjāti maggapaññā’’ ti.
  5686. 1075686,195,511,91,94,1,47,3,Samādhipakkhikā dhammā sammāvāyāmasatisamādhayo.
  5687. 1075687,195,511,95,103,1,60,7,"Yathā hi vijjāpi vijjābhāgiyā, evaṃ samādhipi samādhipakkhiko. "
  5688. 1075688,195,511,104,119,1,71,11,Sīlaṃ etassa atthīti sīlan ti āha‘‘ sīle patiṭṭhitassa jīvitaṃ uttaman’’ ti.
  5689. 1075689,195,511,120,123,1,36,2,{Diṭṭhisaṅkappā}ti sammādiṭṭhisaṅkappā.
  5690. 1075690,195,511,124,130,1,69,6,Tattha sammāsaṅkappassa sammādiṭṭhiyā upakārabhāvena vijjābhāvo vutto.
  5691. 1075691,195,511,131,136,1,44,5,Tathā hi so paññākkhandhasaṅgahitoti vuccati.
  5692. 1075692,195,511,137,153,1,121,10,"Yathā ca sammāsaṅkappādayo paññākkhandhasaṅgahitā, evaṃ vāyāmasatiyo samādhikkhandhasaṅgahitāti āha‘‘ vāyāmasatisamādhayo’’ ti. "
  5693. 1075693,195,511,154,194,1,80,11,Dhammoti hi idha samādhi adhippeto‘‘ evaṃdhammā te bhagavanto ahesun’’ tiādīsu( dī. ni.2.13; ma. ni.3.197; saṃ. ni.5.378) viya.
  5694. 1075694,195,511,195,198,1,40,2,{Vācākammantājīvā}ti sammāvācākammantājīvā.
  5695. 1075695,195,511,199,203,1,35,4,Maggapariyāpannā eva hete saṅgahitā.
  5696. 1075696,195,511,204,212,1,33,4,Tenāha‘‘ etena aṭṭhaṅgikamaggenā’’ ti.
  5697. 1075697,195,512,2,6,1,37,4,Upāyena vidhinā ariyamaggo bhāvetabbo.
  5698. 1075698,195,512,7,14,1,32,3,Tenāha‘‘ samādhipakkhiyadhamman’’ ti.
  5699. 1075699,195,512,15,18,1,57,3,Sammāsamādhipakkhiyaṃ vipassanādhammañceva maggadhammañca.
  5700. 1075700,195,512,19,47,1,135,13,"‘‘ Ariyaṃ vo, bhikkhave, sammāsamādhiṃ desessāmi saupanisaṃ saparikkhāran’’ ti( ma. ni.3.136) hi vacanato sammādiṭṭhiādayo maggadhammā sammāsamādhiparikkhārā. "
  5701. 1075701,195,512,48,54,1,39,4,"{Vicineyyā}ti vīmaṃseyya, bhāveyyāti attho. "
  5702. 1075702,195,512,55,59,1,30,3,{Tatthā}ti hetumhi bhummavacanaṃ.
  5703. 1075703,195,512,60,64,1,37,4,Ariyamaggahetukā hi sattānaṃ visuddhi.
  5704. 1075704,195,512,65,74,1,38,5,Tenāha‘‘ tasmiṃ ariyamagge visujjhatī’’ ti.
  5705. 1075705,195,512,75,81,1,69,5,Pañcakkhandhadhammaṃ {vicineyyā}ti paccuppanne pañcakkhandhe vipasseyya.
  5706. 1075706,195,512,82,117,1,364,31,"Tesu vipassiyamānesu vipassanāya ukkaṃsagatāya yadaggena dukkhasaccaṃ pariññāpaṭivedhena paṭivijjhīyati, tadaggena samudayasaccaṃ pahānapaṭivedhena paṭivijjhīyati, nirodhasaccaṃ sacchikiriyāpaṭivedhena, maggasaccaṃ bhāvanāpaṭivedhena paṭivijjhīyatīti evaṃ tesu catūsu saccesu visujjhatīti imasmiṃ pakkhe nimittatthe eva bhummaṃ, tesu saccesu paṭivijjhiyamānesūti attho. "
  5707. 1075707,195,513,2,8,1,60,5,"Avadhāraṇavacanan ti vavatthāpanavacanaṃ, avadhāraṇanti attho."
  5708. 1075708,195,513,9,24,1,97,10,‘‘ Sāriputtovā’’ ti ca avadhāraṇaṃ sāvakesu sāriputtova {seyyo}ti imamatthaṃ dīpeti tassevukkaṃsabhāvato.
  5709. 1075709,195,513,25,32,1,68,6,{Kilesaupasamenā}ti iminā mahātherassa tādiso kilesavūpasamoti dasseti.
  5710. 1075710,195,513,33,38,1,45,5,Tassa sāvakavisaye paññāya pāramippatti ahosi.
  5711. 1075711,195,513,39,60,1,134,16,"Yadi evaṃ‘‘ yopi pāraṅgato bhikkhu, etāvaparamo siyā’’ ti idaṃ tesaṃ buddhānaṃ ñāṇavisaye paññāpāramippattānaṃ vaseneva vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  5712. 1075712,195,513,61,69,1,75,8,Avadhāraṇampi vimuttiyā nānattā tīhi vimuttīhi pāraṅgate sandhāyetaṃ vuttaṃ.
  5713. 1075713,195,513,70,71,1,6,1,Tenāha–
  5714. 1075714,195,513,72,82,1,33,5,‘‘ pāraṃ gatoti nibbānaṃ gato’’ tiādi.
  5715. 1075715,195,513,83,96,1,83,11,"Na therena uttaritaro nāma atthi labbhati, labbhati ce, evameva labbheyyāti adhippāyo. "
  5716. 1075716,195,514,2,4,1,29,2,Jetavanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5717. 1075717,195,515,2,4,1,20,2,9 . Maccharisuttavaṇṇanā
  5718. 1075718,195,516,2,19,1,76,7,49. {Maccharino}ti maccheravanto maccherasamaṅginoti āha‘‘ maccherena samannāgatā’’ ti.
  5719. 1075719,195,516,20,24,1,36,4,Maccheraṃ macchariyanti atthato ekaṃ.
  5720. 1075720,195,516,25,35,1,61,8,"Na {vandatī}ti vandanamattampi na karoti, kuto dānanti adhippāyo. "
  5721. 1075721,195,516,36,42,1,56,6,Upaṭṭhānaṃ kātun ti madhurapaṭisanthāraṃ karotīti yojanā.
  5722. 1075722,195,516,43,53,1,81,10,Idaṃ tāva mudumacchariyaṃ na hadayaṃ viya attānaṃ dassentassa macchariyanti katvā.
  5723. 1075723,195,516,54,68,1,100,13,"Kiṃ tuyhaṃ pādā rujjanti nanu tuyhaṃyeva āgatagamanesu pādā rujjanti, kinte ime chindantīti adhippāyo. "
  5724. 1075724,195,516,69,75,1,42,6,Sāmīcimpi na karoti kuto dānanti adhippāyo.
  5725. 1075725,195,516,76,83,1,58,6,"Yathākammaṃ taṃtaṃgatiyo aranti upagacchantīti ariyā, sattā. "
  5726. 1075726,195,516,84,91,1,52,6,"Ime pana kucchitā ariyāti kadariyā, thaddhamaccharino. "
  5727. 1075727,195,516,92,101,1,132,9,Macchariyasadisañhi kucchitaṃ sabbahīnaṃ natthi sabbaguṇābhibhūtattā bhogasampattiādisabbasampattīnaṃ mūlabhūtassa dānassa nisedhato.
  5728. 1075728,195,516,102,104,1,17,2,Itiādīhi vacanehi.
  5729. 1075729,195,516,105,113,1,81,7,Attano {upaghātako}ti macchariyānuyogena kusaladhammānaṃ gatisampattiyā ca vināsako.
  5730. 1075730,195,517,2,8,1,63,5,"Puññapāpavasena samparetabbato upagantabbato samparāyo, paraloko. "
  5731. 1075731,195,517,9,13,1,40,3,{Kāmaguṇaratī}ti kāmaguṇasannissayo assādo.
  5732. 1075732,195,517,14,21,1,66,6,{Khiḍḍā}ti kāyikakhiḍḍā vācasikakhiḍḍā cetasikakhiḍḍāti evaṃ tividhā.
  5733. 1075733,195,517,22,30,1,55,7,Esa {vipāko}ti coḷādīnaṃ kicchalābhoti esa evarūpo vipāko.
  5734. 1075734,195,517,31,34,1,22,3,Yamalokan ti paralokaṃ.
  5735. 1075735,195,517,35,41,1,39,5,{Upapajjare}ti ettha iti -saddo pakārattho.
  5736. 1075736,195,517,42,48,1,56,6,Tena pāḷiyaṃ vuttaṃ nirayaṃ tiracchānayoniñca saṅgaṇhāti.
  5737. 1075737,195,518,2,5,1,26,3,Yācanti nāma ariyayācanāya.
  5738. 1075738,195,518,6,28,1,57,8,"Vuttañhetaṃ‘‘ uddissa ariyā tiṭṭhanti, esā ariyāna yācanā’’ ti( jā.1.7.59). "
  5739. 1075739,195,518,29,37,1,55,7,"Ye saṃvibhajanti, te vadaññū nāma ñatvā kattabbakaraṇato. "
  5740. 1075740,195,518,38,47,1,118,7,"{Vimānappabhāyā}ti nidassanamattaṃ, uyyānakapparukkhappabhāhi devatānaṃ vatthābharaṇasarīrappabhāhipi sagge pakāsentiyeva. "
  5741. 1075741,195,518,48,59,1,61,9,"{Pakāsantī}ti vā pākaṭā honti, na apāyaloke viya apākaṭāti attho. "
  5742. 1075742,195,518,60,68,1,82,7,{Parasambhatesū}ti sayaṃ sambhataṃ anāpajjitvā pareheva sambharitesu sukhūpakaraṇesu.
  5743. 1075743,195,518,69,86,1,113,12,"Tenāha pāḷiyaṃ‘‘ vasavattīva modare’’ ti, paranimmitabhogesu vasavattī devaputtā viya sukhasamaṅgitāya modantīti attho. "
  5744. 1075744,195,518,87,96,1,60,7,Evaṃ {vuttasamparāyo}ti ete saggāti evaṃ heṭṭhā vuttasamparāyo.
  5745. 1075745,195,518,97,103,1,67,6,Ubhinnan ti etesaṃ yathāvuttānaṃ ubhinnaṃ dukkaṭasukaṭakammakārīnaṃ.
  5746. 1075746,195,518,104,112,1,62,7,Tato cavitvā tato nirayasaggādito cavitvā manussesu nibbattati.
  5747. 1075747,195,518,113,131,1,157,17,"Tesu yo maccharī manussesu nibbatto, so daliddo hutvā pubbacariyavasena maccharīyeva honto dārādibharaṇatthaṃ macchakacchapādīni hantvā punapi niraye nibbatto. "
  5748. 1075748,195,518,132,142,1,88,10,Itaro suddhāsayo samiddho hutvā pubbacariyāvasena punapi puññāni katvā sagge nibbatteyya.
  5749. 1075749,195,518,143,153,1,49,6,Tenāha‘‘ puna samparāyepi duggatisugatiyeva hotī’’ ti.
  5750. 1075750,195,519,2,4,1,29,2,Maccharisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5751. 1075751,195,520,2,4,1,21,2,10 . Ghaṭīkārasuttavaṇṇanā
  5752. 1075752,195,521,2,31,1,93,12,"50.‘‘ Upapannāse’’ ti se-kārāgamaṃ katvā niddeso,‘‘ upapannā’’ icceva atthoti āha‘‘ nibbattivasena upagatā’’ ti. "
  5753. 1075753,195,521,32,42,1,73,8,"Attano sampattito avihānato avihā, tesaṃ brahmaloko avihābrahmaloko, tasmiṃ. "
  5754. 1075754,195,521,43,47,1,45,3,{Upapattisamanantaramevā}ti paṭhamakoṭṭhāse eva.
  5755. 1075755,195,521,48,51,1,41,2,{Arahattaphalavimuttiyā}ti asekkhavimuttiyā.
  5756. 1075756,195,521,52,57,1,50,5,Sekkhavimuttiyā pana avihūpapattito pageva vimuttā.
  5757. 1075757,195,521,58,77,1,123,13,Mānusaṃ dehaṃ samatikkamanti cittupakkilesapahānavasenāti phalena hetudassanamidanti āha‘‘ mānusaṃ dehanti idha… pe… vuttānī’’ ti.
  5758. 1075758,195,521,78,84,1,57,5,"Divi bhavaṃ dibbaṃ, brahmattabhāvasaññitaṃ khandhapañcakaṃ. "
  5759. 1075759,195,521,85,97,1,76,8,Tattha saṃyojanakoti vuttaṃ‘‘ dibbaṃ yoganti pañca uddhambhāgiyasaṃyojanānī’’ ti.
  5760. 1075760,195,521,98,101,1,21,2,{Imassā}ti devaputtassa.
  5761. 1075761,195,521,102,121,1,118,14,"‘‘ Hitvā mānusaṃ dehaṃ, dibbayogaṃ upaccagun’’ ti tesaṃ tvaṃ kusalaṃ sabbāvajjappahānena anavajjataṃ bhāsatīti kusalī vadesi. "
  5762. 1075762,195,521,122,140,1,116,13,"Atthena saddassa abhedopacāraṃ katvā gambhīravacanaṃ vuttanti āha‘‘ gambhīratthan’’ ti atthasseva gambhīrato, na saddassa. "
  5763. 1075763,195,521,141,147,1,83,6,Samucchinnakāmarāgatāya sabbaso kāmavisayappahānena nirāmisabrahmacārī nāma anāgāmī.
  5764. 1075764,195,521,148,160,1,63,8,Nivāsanaṭṭhānabhūto samāno eko gāmo etassāti āha‘‘ ekagāmavāsī’’ ti.
  5765. 1075765,195,522,2,4,1,30,2,Ghaṭīkārasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5766. 1075766,195,523,2,4,1,27,2,Ādittavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5767. 1075767,195,524,2,4,1,9,2,6 . Jarāvaggo
  5768. 1075768,195,525,2,4,1,16,2,1 . Jarāsuttavaṇṇanā
  5769. 1075769,195,526,2,14,1,44,6,"51. Hitassa sādhanato sādhu, yaṃ kiñci atthajātaṃ. "
  5770. 1075770,195,526,15,35,1,129,14,"Taṃ pana atthakāmena labhitabbato upasevitabbato laddhakaṃ, kalyāṇaṭṭhena bhaddakanti vuccatīti āha‘‘ sādhūti laddhakaṃ bhaddakan’’ ti."
  5771. 1075771,195,526,36,57,1,89,13,‘‘ Sīlaṃ yāva jarā sādhū’’ ti vuttamatthaṃ byatirekato vibhāvetuṃ‘‘ iminā idaṃ dassetī’’ ti vuttaṃ.
  5772. 1075772,195,526,58,62,1,23,4,Idan ti idaṃ atthajātaṃ.
  5773. 1075773,195,527,2,9,1,58,5,"{Patiṭṭhitā}ti cittasantāne laddhapatiṭṭhā, kenaci asaṃhāriyā. "
  5774. 1075774,195,527,10,18,1,23,4,Tenāha‘‘ maggena āgatā’’ ti.
  5775. 1075775,195,527,19,22,1,37,2,{Cittīkataṭṭhādīhī}ti pūjanīyabhāvādīhi.
  5776. 1075776,195,527,23,26,1,31,3,Vuttaṃ hetaṃ porāṇaṭṭhakathāyaṃ.
  5777. 1075777,195,527,27,37,1,91,10,Cittīkatanti ratanan ti idaṃ ratanaṃ nāma loke cittīkataṃ vatthūnaṃ sahassagghanatādivasena.
  5778. 1075778,195,527,38,48,1,125,9,"Yepi loke cittīkatā khattiyapaṇḍita-catumahārāja-sakka-suyāma-mahābrahmādayo, tesaṃ cittīkato tehi saraṇanti upagantabbatādivasena. "
  5779. 1075779,195,527,49,52,1,27,3,Ratikaran ti pītisukhāvahaṃ.
  5780. 1075780,195,527,53,57,1,47,3,{Jhānaratisukhenā}ti duvidhenapi jhānaratisukhena.
  5781. 1075781,195,527,58,61,1,25,3,Tuletun ti paricchindituṃ.
  5782. 1075782,195,527,62,66,1,37,4,Guṇapāramin ti guṇānaṃ ukkaṃsapāramiṃ.
  5783. 1075783,195,527,67,73,1,67,6,Dullabho anekāni asaṅkhyeyyāni atidhāvitvāpi laddhuṃ asakkuṇeyyattā.
  5784. 1075784,195,527,74,78,1,23,3,{Anomo}ti anūno paripuṇṇo.
  5785. 1075785,195,527,79,100,1,118,13,Tattha visesato anomasattaparibhogato tehi‘‘ sammāsambuddho bhagavā’’ ti anussaritabbatoti āha‘‘ bhagavā anomo sīlenā’’ tiādi.
  5786. 1075786,195,528,2,20,1,101,12,Ariyamaggapaññāyeva idha adhippetāti‘‘ idha pana dullabhapātubhāvaṭṭhena paññā‘ ratanan’ ti vuttan’’ ti āha.
  5787. 1075787,195,528,21,50,1,185,21,"Pujjaphalanibbattanato, attano santānaṃ punātīti ca puññacetanā puññaṃ, sā pana yassa uppannā, tasseva āveṇikatāya anaññasādhāraṇattā kenacipi anāhaṭā, aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ arūpattā’’ ti vuttaṃ. "
  5788. 1075788,195,529,2,4,1,25,2,Jarāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5789. 1075789,195,530,2,4,1,19,2,2 . Ajarasāsuttavaṇṇanā
  5790. 1075790,195,531,2,10,1,33,2,52. {Ajīraṇenā}ti jiṇṇabhāvānāpajjanena.
  5791. 1075791,195,531,11,13,1,36,2,Lakkhaṇavacanañcetaṃ avināsappattiyā.
  5792. 1075792,195,531,14,22,1,28,4,Tenāha‘‘ avipattiyāti attho’’ ti.
  5793. 1075793,195,531,23,26,1,27,2,{Niddhamitabbo}ti nīharitabbo.
  5794. 1075794,195,532,2,4,1,28,2,Ajarasāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5795. 1075795,195,533,2,4,1,17,2,3 . Mittasuttavaṇṇanā
  5796. 1075796,195,534,2,16,1,98,9,"53. Saha atthena vattatīti sattho, bhaṇḍamūlaṃ gahetvā vāṇijjavasena desantarādīsu vicaraṇakajanasamūho. "
  5797. 1075797,195,534,17,27,1,42,5,"Tenāha‘‘ saddhiṃcaro’’ ti, sahacaraṇakoti attho. "
  5798. 1075798,195,534,28,33,1,39,4,Mittan ti sinehayogena mittakiccayuttaṃ .
  5799. 1075799,195,534,34,44,1,56,6,Idhādhippetappakāraṃ dassetuṃ‘‘ roge uppanne’’ tiādi vuttaṃ.
  5800. 1075800,195,534,45,51,1,39,4,"{Tathārūpe}ti jigucchanīye, duttikicche vā. "
  5801. 1075801,195,534,52,76,1,166,19,"Yathā asaṇṭhitānaṃ saṇṭhāpanavasena pavasato purisassa bhogabyasane nāthatā, evaṃ puttasinehavasena puttassa mātuyā antogehe nāthatāti vuttaṃ‘‘ mātā mittaṃ sake ghare’’ ti. "
  5802. 1075802,195,534,77,88,1,68,6,{Atthajātassā}ti upaṭṭhitapayojanassāti atthoti āha‘‘ uppannakiccassā’’ ti.
  5803. 1075803,195,534,89,93,1,37,4,Samparāyahitan ti samparāye hitāvahaṃ.
  5804. 1075804,195,535,2,4,1,26,2,Mittasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5805. 1075805,195,536,2,4,1,18,2,4 . Vatthusuttavaṇṇanā
  5806. 1075806,195,537,2,9,1,19,2,54. {Patiṭṭhā}ti avassayo.
  5807. 1075807,195,537,10,14,1,34,3,{Guyhassā}ti guhitabbassa rahassassa.
  5808. 1075808,195,537,15,19,1,35,4,Paramo sakhā nāma atipiyaṭṭhānatāya.
  5809. 1075809,195,538,2,4,1,27,2,Vatthusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5810. 1075810,195,539,2,4,1,23,2,5 . Paṭhamajanasuttavaṇṇanā
  5811. 1075811,195,540,2,15,1,65,7,"55. {Vidhāvatī}ti vividhaṃ rūpaṃ padhāvati, yathākāmaṃ pavattatīti attho. "
  5812. 1075812,195,541,2,4,1,32,2,Paṭhamajanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5813. 1075813,195,542,2,4,1,22,2,6 . Dutiyajanasuttavaṇṇanā
  5814. 1075814,195,543,2,10,1,31,2,56. {Vaṭṭadukkhato}ti saṃsāradukkhato.
  5815. 1075815,195,543,11,16,1,61,5,Saṃsāro hi kilesakammavipākānaṃ aparāparuppattitāya vidhāvati.
  5816. 1075816,195,543,17,21,1,54,4,Tañca dukkhaṃ dukkhamattāya nānāvidhadukkharāsibhāvato.
  5817. 1075817,195,544,2,4,1,31,2,Dutiyajanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5818. 1075818,195,545,2,4,1,22,2,7 . Tatiyajanasuttavaṇṇanā
  5819. 1075819,195,546,2,11,1,56,4,57. {Nipphattī}ti iṭṭhāniṭṭhavipākānaṃ nipphajjanato nipphatti.
  5820. 1075820,195,546,12,21,1,75,8,"Tato eva avassayo, nipphattitavipākassa avassayo adhiṭṭhānaṃ kāraṇanti attho. "
  5821. 1075821,195,547,2,4,1,31,2,Tatiyajanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5822. 1075822,195,548,2,4,1,19,2,8 . Uppathasuttavaṇṇanā
  5823. 1075823,195,549,2,12,1,25,4,58. {Amaggo}ti na maggo anupāyo.
  5824. 1075824,195,549,13,18,1,53,4,{Rattindivakkhayo}ti tattha vayakkhaṇassa pākaṭabhāvato.
  5825. 1075825,195,549,19,23,1,32,4,Vuttakkhaṇopi hi sayaṃ khīyateva.
  5826. 1075826,195,549,24,27,1,38,3,Sesaṃ bāhiramalaṃ vatthasarīrādibhūtaṃ.
  5827. 1075827,195,549,28,40,1,58,8,Tathā hi‘‘ bhasmakhārādīhi dhovitvā sakkā sodhetun’’ ti vuttaṃ.
  5828. 1075828,195,549,41,51,1,85,9,{Duṭṭho}ti dūsito sattasantāno na sakkā suddho nāma kātuṃ abbhantaramalīnabhāvāpādanato.
  5829. 1075829,195,549,52,56,1,44,4,Itthiyan ti brahmacariyassa antarāyakarāyapi.
  5830. 1075830,195,549,57,66,1,67,8,{Pajā}ti sattakāyo sajjati saṅgaṃ karoti yāthāvato ādīnavaṃ apassanto.
  5831. 1075831,195,549,67,79,1,62,7,"Indriyasaṃvarādi kilesānaṃ tāpanato tapo, tenāha‘‘ sabbāpī’’ tiādi. "
  5832. 1075832,195,550,2,4,1,28,2,Uppathasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5833. 1075833,195,551,2,4,1,18,2,9 . Dutiyasuttavaṇṇanā
  5834. 1075834,195,552,2,19,1,55,7,59. {Kissā}ti bhummatthe sāmivacananti āha‘‘ kismiṃ abhirato’’ ti.
  5835. 1075835,195,552,20,36,1,116,11,"Saddhā nāma anavajjasabhāvā, tasmā lokiyalokuttarahitasukhāvahāti āha‘‘ sugatiñceva nibbānañca gacchantassa dutiyikā’’ ti. "
  5836. 1075836,195,552,37,40,1,40,3,Anusāsati hitacariyāya pariṇāyikabhāvato.
  5837. 1075837,195,553,2,4,1,27,2,Dutiyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5838. 1075838,195,554,2,4,1,16,2,10 . Kavisuttavaṇṇanā
  5839. 1075839,195,555,2,24,1,130,13,60. {Gāyattiādiko}ti chabbīsatiyā chandesu gāyattiādiko ukkatipariyosāno chando gāthānaṃ nidānaṃ samuṭṭhānaṃ‘‘ samuṭṭhahati etenā’’ ti katvā.
  5840. 1075840,195,555,25,38,1,62,9,Tehi pana anuṭṭhubhādiko hotīti āha‘‘ chando gāthānaṃ nidānan’’ ti.
  5841. 1075841,195,555,39,47,1,98,7,{Pubbapaṭṭhāpanagāthā}ti dhammakathāya ādito ārocanabhāvajānanatthaṃ satijananaṃ viya pavattitagāthā.
  5842. 1075842,195,555,48,88,1,248,30,"Akkharañhi padaṃ {janetī}ti yasmā akkharasamudāyo padaṃ, padasamudāyo gāthā, samudāyo ca samudāyīhi byañjīyati taṃpavattanato, tasmā byañjanabhāve ṭhitaṃ akkharaṃ, taṃsamudāyo padaṃ, padaṃ taṃ viyañjetā janetā viya hotīti‘‘ akkharañhi padaṃ janetī’’ ti vuttaṃ. "
  5843. 1075843,195,555,89,103,1,179,14,Akkharaṃ hi uccāritaviddhaṃsitāya taṃtaṃkhaṇamattāvaṭṭhāyīpi parato pavattiyā manoviññāṇavīthiyā saṅkalanavasena ekajjhaṃ katvā padabhāvena gayhamānaṃ yathāsaṅketamatthaṃ byañjeti.
  5844. 1075844,195,555,104,111,1,40,6,Padaṃ gāthaṃ {janetī}ti etthāpi eseva nayo.
  5845. 1075845,195,555,112,125,1,154,12,Gāthā atthaṃ {pakāsetī}ti gāthāsaññito padasamudāyo kiriyākārakasambandhavasena sambandhito kattuadhippāyānurūpaṃ ālocitavilocitaṃ saṃhitaṃ atthaṃ vibhāveti.
  5846. 1075846,195,555,126,131,1,63,4,Samuddādipaṇṇattinissitā vohārasannissayeneva pavattatīti katvā.
  5847. 1075847,195,555,132,140,1,29,4,Tenāha‘‘ gāthā ārabhanto’’ tiādi.
  5848. 1075848,195,555,141,154,1,61,7,{Āsayo}ti avassayoti āha‘‘ patiṭṭhā’’ ti {kavito}ti vicittakathīādito.
  5849. 1075849,195,556,2,4,1,25,2,Kavisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5850. 1075850,195,557,2,4,1,25,2,Jarāvaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5851. 1075851,195,558,2,4,1,10,2,7 . Addhavaggo
  5852. 1075852,195,559,2,4,1,16,2,1 . Nāmasuttavaṇṇanā
  5853. 1075853,195,560,2,11,1,34,4,61. Nāman ti sāmaññanāmādibhedaṃ nāmaṃ.
  5854. 1075854,195,560,12,18,1,57,6,Sabban ti sabbaṃ paññattipathaṃ sabbaṃ ñeyyapavattipathaṃ.
  5855. 1075855,195,560,19,29,1,72,8,"{Addhabhavī}ti kāmaṃ pāḷiyaṃ atītakālaniddeso kato, taṃ pana lakkhaṇamattaṃ. "
  5856. 1075856,195,560,30,39,1,72,8,Abhibhavati {anupatatī}ti etena abhibhavo anupatanaṃ pavatti evāti dasseti.
  5857. 1075857,195,560,40,55,1,102,11,Taṃ panassa abhibhavanaṃ appavisaye anāmasitvā mahāvisayānaṃ vasena dassento‘‘ opapātikena vā’’ tiādimāha.
  5858. 1075858,195,560,56,70,1,100,12,"Tassa nāmaṃ {hotī}ti tassa rukkhapāsāṇādikassa anāmakoicceva samaññā hoti, tathā naṃ sañjānantīti attho. "
  5859. 1075859,195,561,2,4,1,25,2,Nāmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5860. 1075860,195,562,2,4,1,17,2,2 . Cittasuttavaṇṇanā
  5861. 1075861,195,563,2,15,1,61,7,"62. Ye cittassa vasaṃ {gacchantī}ti ye apariññātavatthukā, tesaṃyeva. "
  5862. 1075862,195,563,16,19,1,41,3,Anavasesapariyādānan ti anavasesaggahaṇaṃ.
  5863. 1075863,195,563,20,32,1,86,11,"Na hi pariññātakkhandhā pahīnakilesā cittassa vasaṃ gacchanti, taṃ attano vase vattenti. "
  5864. 1075864,195,564,2,4,1,26,2,Cittasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5865. 1075865,195,565,2,4,1,17,2,3 . Taṇhāsuttavaṇṇanā
  5866. 1075866,195,566,2,33,1,131,17,"63. Tatiye ‘‘ sabbeva vasamanvagū’’ ti ye taṇhāya vasaṃ gacchanti, tesaṃ eva anavasesapariyādānanti imamatthaṃ‘‘ eseva nayo’’ ti iminā atidissati. "
  5867. 1075867,195,567,2,4,1,26,2,Taṇhāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5868. 1075868,195,568,2,4,1,21,2,4 . Saṃyojanasuttavaṇṇanā
  5869. 1075869,195,569,2,21,1,58,8,64. Kiṃ su {saṃyojano}ti {sū}ti nipātamattanti āha‘‘ kiṃ-saṃyojano’’ ti?
  5870. 1075870,195,569,22,27,1,31,4,"Vicaranti etehīti vicāraṇā, pādā. "
  5871. 1075871,195,569,28,33,1,39,5,Bahuvacane hi vattabbe ekavacanaṃ kataṃ.
  5872. 1075872,195,569,34,37,1,15,2,{Tassā}ti lokassa.
  5873. 1075873,195,570,2,4,1,30,2,Saṃyojanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5874. 1075874,195,571,2,4,1,20,2,5 . Bandhanasuttavaṇṇanā
  5875. 1075875,195,572,2,23,1,89,12,"65. Catutthe āgataattho eva anantarepi vutto, byañjanameva nānanti āha‘‘ pañcamepi eseva nayo’’ ti. "
  5876. 1075876,195,573,2,4,1,29,2,Bandhanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5877. 1075877,195,574,2,4,1,20,2,6 . Attahatasuttavaṇṇanā
  5878. 1075878,195,575,2,33,1,118,14,"66.‘‘ Kenassubbhāhato’’ ti pāṭhoti adhippāyena‘‘ su-kāro nipātamattan’’ ti āha,‘‘ kenassabbhāhato’’ ti pana pāṭhe u-kāralopena padasandhi. "
  5879. 1075879,195,575,34,40,1,71,5,{Icchādhūpāyito}ti asampattavisayicchālakkhaṇāya taṇhāya santāpito daḍḍho.
  5880. 1075880,195,575,41,49,1,24,4,Tenāha‘‘ icchāya āditto’’ ti.
  5881. 1075881,195,576,2,4,1,29,2,Attahatasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5882. 1075882,195,577,2,4,1,18,2,7 . Uḍḍitasuttavaṇṇanā
  5883. 1075883,195,578,2,10,1,33,3,67. {Ullaṅghito}ti ubbandhitvā laṅghito.
  5884. 1075884,195,578,11,20,1,105,8,{Saddādīsū}ti saddādināgadantesu sotādīni uḍḍitāni taṇhārajjunā daḷhabandhanena baddhattā tadanativattanato.
  5885. 1075885,195,578,21,24,1,18,2,{Loko}ti āyatanaloko.
  5886. 1075886,195,578,25,31,1,64,6,Tathā atthayojanāya katattā khandhādilokavasenapi yojanā kātabbā.
  5887. 1075887,195,578,32,36,1,27,3,Na dūraṃ anantarabhavakattā.
  5888. 1075888,195,578,37,56,1,122,13,"Cuticittaantaritattā ekacittantarabhavassa kammassa abujjhanaṃ, evaṃ sante kasmā sattā na bujjhantīti āha‘‘ balavatiyā’’ tiādi. "
  5889. 1075889,195,579,2,4,1,27,2,Uḍḍitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5890. 1075890,195,580,2,4,1,18,2,8 . Pihitasuttavaṇṇanā
  5891. 1075891,195,581,2,11,1,27,4,68. {Pañho}ti ñātuṃ icchito attho.
  5892. 1075892,195,581,12,33,1,155,15,"{Pucchito}ti sattamasutte gāthāya purimaddhaṃ pacchimaddhaṃ, pacchimaṃ purimaṃ katvā aṭṭhamasutte devatāya pucchitattā vuttaṃ‘‘ heṭṭhupariyāyavasena pucchito’’ ti. "
  5893. 1075893,195,581,34,39,1,60,5,Pucchānurūpaṃ vissajjananti avuttampi siddhametanti anāhaṭaṃ.
  5894. 1075894,195,582,2,4,1,27,2,Pihitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5895. 1075895,195,583,2,4,1,17,2,9 . Icchāsuttavaṇṇanā
  5896. 1075896,195,584,2,10,1,26,3,69. Navame {vinayāyā}ti vinayena.
  5897. 1075897,195,584,11,15,1,35,4,Karaṇatthe hi idaṃ sampadānavacanaṃ.
  5898. 1075898,195,584,16,23,1,37,5,"{Kissassū}ti kissa, su -kāro nipātamattaṃ. "
  5899. 1075899,195,584,24,32,1,73,8,Sabbaṃ chindati bandhanan ti sabbaṃ dasavidhampi saṃyojanaṃ samucchindati.
  5900. 1075900,195,584,33,47,1,95,13,"Na hi taṃ kiñci kilesabandhanaṃ atthi, yaṃ asamucchinnaṃ hutvā ṭhitaṃ assā taṇhāya samucchinnāya. "
  5901. 1075901,195,584,48,58,1,49,6,Svāyamattho suviññeyyoti āha‘‘ sabbaṃ uttānamevā’’ ti.
  5902. 1075902,195,585,2,4,1,26,2,Icchāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5903. 1075903,195,586,2,4,1,16,2,10 . Lokasuttavaṇṇanā
  5904. 1075904,195,587,2,10,1,21,4,70. Kismin ti kismiṃ sati?
  5905. 1075905,195,587,11,23,1,61,8,Tassa pana santabhāvo uppattivasenevāti āha‘‘ kismiṃ uppanne’’ ti?
  5906. 1075906,195,587,24,29,1,49,5,Loko uppannoti vuccati anupādānattā lokasamaññāya.
  5907. 1075907,195,587,30,42,1,106,10,{Chasū}ti etthāpi eseva nayo santhavan ti adhikasinehaṃ karoti adhikasinehavatthubhāvato ajjhattikāyatanānaṃ.
  5908. 1075908,195,587,43,57,1,104,9,{Upādāyā}ti pubbakālakiriyā aparakālakiriyaṃ apekkhatīti vacanasesavasena kiriyāpadaṃ gahitaṃ‘‘ pavattatī’’ ti.
  5909. 1075909,195,587,58,61,1,18,3,Kiṃ pana pavattati?
  5910. 1075910,195,587,62,66,1,24,3,"Loko, lokasamaññāti attho. "
  5911. 1075911,195,587,67,72,1,32,4,{Chasū}ti idaṃ nimittatthe bhummaṃ.
  5912. 1075912,195,587,73,75,1,34,2,Chaḷāyatananimittañhi sabbadukkhaṃ.
  5913. 1075913,195,587,76,79,1,17,3,Ayan ti sattaloko.
  5914. 1075914,195,587,80,88,1,64,8,Uppanno nāma hoti chaḷāyatanaṃ nāma mūlaṃ sabbadukkhānanti katvā.
  5915. 1075915,195,587,89,96,1,71,7,Bāhiresu āyatanesu santhavaṃ karoti visesato rūpādīnaṃ taṇhāvatthukattā.
  5916. 1075916,195,587,97,119,1,126,14,"Yasmā cakkhādīnaṃ santappanavasena rūpādīnaṃ pariggahitattā lokassa nisevitāya saṃvattati, tasmā vuttaṃ‘‘ channaṃ… pe… vihaññatī’’ ti. "
  5917. 1075917,195,588,2,4,1,25,2,Lokasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5918. 1075918,195,589,2,4,1,26,2,Addhavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5919. 1075919,195,590,2,4,1,11,2,8 . Chetvāvaggo
  5920. 1075920,195,591,2,4,1,18,2,1 . Chetvāsuttavaṇṇanā
  5921. 1075921,195,592,2,10,1,27,3,71. {Vadhitvā}ti hantvā vināsetvā.
  5922. 1075922,195,592,11,14,1,34,2,{Aparidayhamānattā}ti apīḷiyamānattā.
  5923. 1075923,195,592,15,19,1,54,4,Vinaṭṭhadomanassattā na socati cetodukkhadukkhābhāvato.
  5924. 1075924,195,592,20,37,1,112,12,"Visaṃ nāma dukkhaṃ aniṭṭhabhāvato, tassa mūlakāraṇaṃ kodho aniṭṭhaphalattāti āha‘‘ visamūlassāti dukkhavipākassā’’ ti. "
  5925. 1075925,195,592,38,41,1,30,2,{Akkuṭṭhassā}ti akkosāparādhassa.
  5926. 1075926,195,592,42,52,1,72,6,Akkosapahāratthasambandhena hi‘‘ kuddhassā’’ ti upayogatthe sampadānavacanaṃ.
  5927. 1075927,195,592,53,57,1,31,4,Sukhaṃ uppajjati kodhaṃ nassati.
  5928. 1075928,195,592,58,72,1,71,9,"Sukhuppattiṃ sandhāya esa kodho‘‘ madhuraggo’’ ti vutto, sukhāvasānoti attho. "
  5929. 1075929,195,593,2,4,1,27,2,Chetvāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5930. 1075930,195,594,2,4,1,17,2,2 . Rathasuttavaṇṇanā
  5931. 1075931,195,595,2,10,1,37,4,72. Paññāṇan ti lakkhaṇaṃ sallakkhaṇūpāyo.
  5932. 1075932,195,595,11,14,1,19,2,{Disvā}ti dassanahetu.
  5933. 1075933,195,595,15,27,1,61,8,‘‘ Coḷarañño raṭṭhaṃ coḷaraṭṭhan’’ ti evaṃ raṭṭhaṃ raññā paññāyati.
  5934. 1075934,195,596,2,4,1,26,2,Rathasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5935. 1075935,195,597,2,4,1,17,2,3 . Vittasuttavaṇṇanā
  5936. 1075936,195,598,2,10,1,21,2,73. {Saddhāyā}ti saddhāhetu.
  5937. 1075937,195,598,11,14,1,34,2,{Kulasampadā}ti khattiyādisampattiyo.
  5938. 1075938,195,598,15,17,1,56,2,Sabbalokiyalokuttaravittapaṭilābhahetuto saddhāvittameva.
  5939. 1075939,195,598,18,34,1,124,12,Heṭṭhā tiṇṇaṃ dvārānaṃ vasena uppannakassa sabbassapi anavajjadhammassa saṅgaṇhanato‘‘ dhammoti dasakusalakammapatho’’ ti vuttaṃ.
  5940. 1075940,195,598,35,37,1,21,2,Asaṃkiliṭṭhasukhan ti.
  5941. 1075941,195,598,38,41,1,16,2,Nirāmisaṃ sukhaṃ.
  5942. 1075942,195,598,42,53,1,58,7,Tameva sāmisaṃ upanidhāya sambhāvento āha‘‘ asaṃkiliṭṭhan’’ ti.
  5943. 1075943,195,598,54,64,1,121,10,Asecanakabhāvena abhirucijananato piyākicchakaraṇato bahuṃ sucirampi kālaṃ āsevantassa adosāvahato saccameva madhurataraṃ.
  5944. 1075944,195,598,65,74,1,76,9,Na hi taṃ pivitabbato sāditabbato anubhavitabbato rasoti vattabbataṃ arahati.
  5945. 1075945,195,598,75,88,1,82,9,Idāni tassa kiccasampattiatthehipi mahārahataṃ dassetuṃ‘‘ saccasmiṃ hī’’ tiādi vuttaṃ.
  5946. 1075946,195,598,89,168,1,119,9,"Tattha nadīnivattanaṃ mahākappinavatthuādīhi( dha. pa. aṭṭha.1. mahākappinattheravatthu; a. ni. aṭṭha.1.1.231; theragā. aṭṭha.2. mahākappinattheragāthāvaṇṇanā) dīpetabbaṃ, itarāni kaṇhadīpāyanajātaka-( jā.1.10.62 ādayo) sutasoma-( jā.2.21.371 ādayo) macchajātakehi( jā.1.1.34,75;1.2.131 ādayo) dīpetabbāni. "
  5947. 1075947,195,598,169,171,1,24,2,Nimmaddenti abhibhavanti.
  5948. 1075948,195,598,172,177,1,45,5,Madhurataran ti sundarataraṃ seṭṭhesūti attho.
  5949. 1075949,195,598,178,186,1,72,6,"{Paññājīvī}ti paññāya jīvanasīloti paññājīvī, paññāpubbaṅgamacariyoti attho. "
  5950. 1075950,195,598,187,204,1,103,12,{Paññājīvī}ti ca paññāvasena iriyati vattati jīvitaṃ pavattetīti atthoti dassento‘‘ yo paññājīvī’’ tiādimāha.
  5951. 1075951,195,598,205,218,1,65,8,"‘‘ Jīvatan’’ ti keci paṭhanti, jīvantānaṃ paññājīviṃ seṭṭhamāhūti attho. "
  5952. 1075952,195,599,2,4,1,26,2,Vittasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5953. 1075953,195,600,2,4,1,18,2,4 . Vuṭṭhisuttavaṇṇanā
  5954. 1075954,195,601,2,11,1,48,5,74. Uppatantānan ti pathaviṃ bhinditvā uṭṭhahantānaṃ.
  5955. 1075955,195,601,12,30,1,70,9,"‘‘ Seṭṭhan’’ ti vuccamānattā‘‘ sattavidhan’’ ti vuttaṃ, itaresaṃ vā tadanulomato. "
  5956. 1075956,195,601,31,34,1,35,3,Khemo hoti dubbhikkhupaddavābhāvato.
  5957. 1075957,195,601,35,42,1,19,3,Tenāha‘‘ subhikkho’’ ti.
  5958. 1075958,195,601,43,47,1,40,4,Nipatantānan ti adhomukhaṃ pavattantānaṃ.
  5959. 1075959,195,601,48,51,1,30,3,Pavajamānānan ti vajanasīlānaṃ.
  5960. 1075960,195,601,52,72,1,83,14,"Te pana yasmā jaṅgamā nāma honti, na rukkhādayo viya thāvarā, tasmā āha‘‘ jaṅgamānan’’ ti. "
  5961. 1075961,195,601,73,76,1,14,2,{Gāvo}ti dhenuyo.
  5962. 1075962,195,601,77,81,1,39,4,Tena mahiṃsādikānampi saṅgaho daṭṭhabbo.
  5963. 1075963,195,601,82,87,1,40,5,Vadantānan ti uppannaṃ atthaṃ vadantānaṃ.
  5964. 1075964,195,602,2,10,1,54,6,Attano {khantiyā}ti attano khantiyā ruciyā gahitabhāvena.
  5965. 1075965,195,602,11,17,1,48,6,Itarā devatā tassā vissajjane aparitussamānā āha.
  5966. 1075966,195,602,18,24,1,63,5,Yāva {padhaṃsī}ti guṇadhaṃsī satthudesanāya laddhabbaguṇanāsanato.
  5967. 1075967,195,602,25,37,1,87,9,"{Pagabbā}ti pāgabbiyena samannāgatā, yathā vacīpāgabbiyena akharā, tathā vācāya bhavitabbaṃ. "
  5968. 1075968,195,602,38,41,1,20,2,{Mukharā}ti mukhakharā.
  5969. 1075969,195,602,42,49,1,68,7,Dasabalaṃ pucchi saṇhaṃ sukhumaṃ ratanattayasaṃhitaṃ atthaṃ sotukāmā.
  5970. 1075970,195,602,50,54,1,42,4,Assā devatāya vissajjento ajjhāsayānurūpaṃ.
  5971. 1075971,195,602,55,60,1,42,4,{Uppatamānā}ti uppatantī samugghāṭeti odhiso.
  5972. 1075972,195,602,61,66,1,71,4,{Vaṭṭamūlakamahāavijjā}ti tassā ādīnavadassanatthaṃ bhūtakathanavisesanaṃ.
  5973. 1075973,195,602,67,75,1,71,7,"Osīdantānan ti paṭipakkhavasena adho sīdantānaṃ, ussādayamānānanti attho. "
  5974. 1075974,195,602,76,90,1,96,8,{Puññakkhettabhūto}ti idaṃ‘‘ padasā caramānānan’’ ti padassa atthavivaraṇavasena bhūtakathanavisesanaṃ.
  5975. 1075975,195,602,91,102,1,77,10,Yādiso putto vā {hotū}ti idaṃ purimapade devatāya puttagahaṇassa katattā vuttaṃ.
  5976. 1075976,195,603,2,4,1,27,2,Vuṭṭhisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5977. 1075977,195,604,2,4,1,17,2,5 . Bhītāsuttavaṇṇanā
  5978. 1075978,195,605,2,22,1,64,10,75. Kiṃ sūdha {bhītā}ti ettha {su-idhā}ti nipātamattanti āha‘‘ kiṃ bhītā’’ ti?
  5979. 1075979,195,605,23,32,1,86,8,Maggo ca {nekāyatanappavutto}ti anekakāraṇaṃ nānāvidhādhigamokāsaṃ katvā pavutto kathito.
  5980. 1075980,195,605,33,40,1,37,3,Tenāha‘‘ aṭṭhatiṃsārammaṇavasenā’’ tiādi.
  5981. 1075981,195,605,41,59,1,171,17,Evaṃ {sante}ti evaṃ sabbasādhāraṇānekāyatanehi nibbānagāmimaggassa tumhehi paveditattā labbhamāne kheme magge kiṃ bhītāyaṃ janatā uppathabhūtā viparītadiṭṭhito gaṇhīti attho?
  5982. 1075982,195,605,60,73,1,119,12,"Evaṃ devatā yathicchāya purimaddhena attanā yathācintitamatthaṃ satthu paveditā, pacchimaddhena attano saṃsayaṃ pucchati. "
  5983. 1075983,195,605,74,77,1,22,2,{Bahupaññā}ti puthupañña.
  5984. 1075984,195,605,78,81,1,26,2,{Ussannapaññā}ti adhikapaññā.
  5985. 1075985,195,605,82,85,1,21,2,{Ṭhapetvā}ti saṃyametvā.
  5986. 1075986,195,605,86,91,1,51,4,{Saṃvibhāgī}ti āhāraparibhoge sammadeva vibhajanasīlo.
  5987. 1075987,195,605,92,99,1,23,3,Tenāha‘‘ accharāyā’’ tiādi.
  5988. 1075988,195,605,100,102,1,20,2,Vuttatthameva heṭṭhā.
  5989. 1075989,195,606,2,5,1,21,2,{Manenā}ti manogahaṇena.
  5990. 1075990,195,606,6,10,1,48,4,Pubbasuddhiaṅgan ti pubbabhāgasuddhibhūtaṃ aṅgaṃ.
  5991. 1075991,195,606,11,14,1,30,2,{Catūsū}ti vuttaaṅgapariyāpannaṃ.
  5992. 1075992,195,606,15,19,1,33,3,{Yaññaupakkharo}ti dānassa sādhanaṃ.
  5993. 1075993,195,606,20,26,1,37,4,Etesu {dhammesū}ti etesu saddhādiguṇesu.
  5994. 1075994,195,606,27,43,1,150,15,"Yathā hi saddho paccayaṃ paccupaṭṭhapetvā vatthupariccāgassa visesapaccayo kammaphalassa paralokassa ca paccakkhato viya pattiyāyanato, evaṃ muduhadayo. "
  5995. 1075995,195,606,44,54,1,67,10,Muduhadayo hi anudayaṃ patvā yaṃ kiñci attano santakaṃ paresaṃ deti.
  5996. 1075996,195,606,55,66,1,78,10,"Yo ca saṃvibhāgasīlo, so appakasmimpi attano santake parehi sādhāraṇabhogī hoti. "
  5997. 1075997,195,606,67,88,1,114,15,Vadaññū vadāniyatāya yāginova yuttaṃ yuttakālaṃ ñatvā atthikānaṃ manorathaṃ pūretīti vuttaṃ‘‘ iti… pe… catūsūti āhā’’ ti.
  5998. 1075998,195,607,2,6,1,52,4,Vācantiādīni tīṇi aṅgāni tividhasīlasampattidīpanato.
  5999. 1075999,195,607,7,12,1,37,5,Sampannasīlo hi paralokaṃ na bhāseyya.
  6000. 1076000,195,607,13,17,1,42,4,Saddho ekaṃ aṅgaṃ payogāsayasuddhidīpanato.
  6001. 1076001,195,607,18,24,1,61,6,Suddhāsayassa sammāpayoge ṭhitassa kathaṃ paralokato bhayanti.
  6002. 1076002,195,607,25,28,1,35,3,Dukavasena caturaṅgayojanā dukanayo.
  6003. 1076003,195,607,29,39,1,84,9,Etesu catūsu dhammesu {ṭhito}ti etesu yathāvuttadukasaṅgahesu catūsu guṇesu patiṭṭhito.
  6004. 1076004,195,608,2,4,1,26,2,Bhītāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6005. 1076005,195,609,2,4,1,20,2,6 . Najīratisuttavaṇṇanā
  6006. 1076006,195,610,2,15,1,62,8,76. Nāmagottan ti tisso kassapo gotamoti evarūpaṃ nāmañca gottañca.
  6007. 1076007,195,610,16,23,1,74,6,"Nidassanamattametaṃ, tasmā sabbassa paññattiyā lakkhaṇavacananti daṭṭhabbaṃ. "
  6008. 1076008,195,610,24,32,1,65,7,Na {jīratī}ti asabhāvadhammattā uppādavayābhāvato jaraṃ na pāpuṇāti.
  6009. 1076009,195,610,33,42,1,31,5,Tenāha‘‘ jīraṇasabhāvo na hotī’’ ti.
  6010. 1076010,195,610,43,63,1,101,13,"Yasmā samaññābhāvato kālantarepi taṃ samaññāyateva, tasmā‘‘ atītabuddhānaṃ… pe… na jīratīti vuccatī’’ ti āha. "
  6011. 1076011,195,611,2,6,1,36,4,Ālasiyan ti alasabhāvo daḷhakosajjaṃ.
  6012. 1076012,195,611,7,14,1,18,3,Tenāha‘‘ yenā’’ tiādi.
  6013. 1076013,195,611,15,18,1,18,3,Ṭhitin ti byāpāraṃ.
  6014. 1076014,195,611,19,23,1,43,4,Niddāvasena pamajjanaṃ kattabbassa akaraṇaṃ.
  6015. 1076015,195,611,24,28,1,46,4,Kilesavasena pamajjanaṃ akattabbassa karaṇampi.
  6016. 1076016,195,611,29,34,1,36,4,{Kammasamaye}ti kammaṃ kātuṃ yuttakāle.
  6017. 1076017,195,611,35,38,1,62,2,{Kammakaraṇavīriyābhāvo}ti taṃkammakiriyasamuṭṭhāpakavīriyābhāvo.
  6018. 1076018,195,611,39,48,1,76,8,"So pana atthato vīriyapaṭipakkho akusalacittuppādo, na vīriyassa abhāvamattaṃ. "
  6019. 1076019,195,611,49,51,1,26,2,Sīlasaññamābhāvo dussīlyaṃ.
  6020. 1076020,195,611,52,55,1,28,3,Vissaṭṭhācāratā nāma anācāro.
  6021. 1076021,195,611,56,60,1,25,2,{Soppabahulatā}ti niddālutā .
  6022. 1076022,195,611,61,68,1,59,7,Yato gahaṇahatthopi na kilāsupi puriso niddāya abhibhuyyati.
  6023. 1076023,195,611,69,76,1,18,3,Tenāha‘‘ tāyā’’ tiādi.
  6024. 1076024,195,611,77,83,1,54,5,{Aticchātādīnī}ti ādi -saddena abhibhuyyatādiṃ saṅgaṇhāti.
  6025. 1076025,195,611,84,90,1,56,6,Āgantukālasiyaṃ na pubbe vuttaālasyaṃ viya pakatisiddhaṃ.
  6026. 1076026,195,611,91,110,1,71,11,‘‘ Te chidde’’ ti pāḷiyaṃ liṅgavipallāsena vuttanti āha‘‘ tāni cha chiddānī’’ ti.
  6027. 1076027,195,611,111,114,1,45,3,Kusalacittappavattiyā anokāsabhāvato chiddāni.
  6028. 1076028,195,611,115,117,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  6029. 1076029,195,611,118,127,1,28,5,‘‘ yattha vittaṃ na tiṭṭhatī’’ ti.
  6030. 1076030,195,611,128,132,1,43,4,Sabbākārena lesamattaṃ asesetvāti adhippāyo.
  6031. 1076031,195,612,2,4,1,29,2,Najīratisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6032. 1076032,195,613,2,4,1,20,2,7 . Issariyasuttavaṇṇanā
  6033. 1076033,195,614,2,27,1,137,15,"77. Satthassa malanti satthamalaṃ, yena satthaṃ malīnaṃ hoti, satthamalaggahaṇena cettha malīnaṃ satthameva gahitanti āha‘‘ malaggahitasatthan’’ ti. "
  6034. 1076034,195,614,28,41,1,111,13,Āṇāpavattanan ti appake vā mahante vā yattha katthaci attano āṇāya pavattanavasena vasanaṃ issariyattamicchanti.
  6035. 1076035,195,614,42,56,1,143,13,"Maṇiratanampi vissajjanīyapakkhikattā uttamaṃ bhaṇḍaṃ nāma na hoti, itthī pana pariccattakulācāritthikāyapi anissajjanīyatāya uttamabhaṇḍaṃ nāma. "
  6036. 1076036,195,614,57,65,1,32,4,Tenāha‘‘ itthī bhaṇḍānamuttaman’’ ti.
  6037. 1076037,195,614,66,73,1,90,7,Tesaṃ tesañhi purisājānīyānaṃ uppattiṭṭhānatāya uttamaratanākarattā itthī bhaṇḍānamuttamaṃ.
  6038. 1076038,195,614,74,76,1,49,2,Malaggahitasatthasadiso avabodhakiccavibandhanato.
  6039. 1076039,195,614,77,84,1,76,6,Satthamalaṃ viya satthassa paññāsatthassa guṇābhāvakaraṇato paññāsatthamalaṃ .
  6040. 1076040,195,614,85,94,1,55,7,"Abbu vuccati upaddavaṃ, taṃ detīti abbudaṃ, vināsakāraṇaṃ. "
  6041. 1076041,195,614,95,99,1,32,4,Nanu haraṇaṃ samaṇassa ayuttanti?
  6042. 1076042,195,614,100,101,1,6,1,Yuttaṃ.
  6043. 1076043,195,614,102,114,1,75,8,Tassa anvayato byatirekato ca yuttataṃ dassento‘‘ salākabhattādīnī’’ tiādimāha.
  6044. 1076044,195,615,2,4,1,29,2,Issariyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6045. 1076045,195,616,2,4,1,16,2,8 . Kāmasuttavaṇṇanā
  6046. 1076046,195,617,2,23,1,60,8,78.‘‘ Attakāmo’’ ti pāḷiyaṃ vuttattā āha‘‘ ṭhapetvā sabbabodhisatte’’ ti.
  6047. 1076047,195,617,24,48,1,156,21,"Te hi sabbaso paratthāya eva paṭipajjamānā mahākāruṇikā paratthakāmā, atthakāmā nāma na honti, yā ca tesaṃ attatthāvahā paṭipatti, sāpi yāvadeva paratthā evāti. "
  6048. 1076048,195,617,49,51,1,25,2,Vuttaṃ porāṇaṭṭhakathāyaṃ.
  6049. 1076049,195,617,52,77,1,192,20,"Yasmā bodhisattā parahitapaṭipattiyā pāramiyo pūrentā tathārūpaṃ kāraṇaṃ patvā attānaṃ paresaṃ pariccajanti paññāpāramiyā paripūraṇato, tasmā idhāpi‘‘ sabbabodhisatte ṭhapetvāyevāti vuttan’’ ti āha. "
  6050. 1076050,195,617,78,81,1,21,3,Kalyāṇan ti bhaddakaṃ.
  6051. 1076051,195,617,82,92,1,41,6,Vācāya adhippetattā āha‘‘ saṇhaṃ mudukan’’ ti.
  6052. 1076052,195,617,93,97,1,26,4,Pāpikan ti lāmakaṃ nihīnaṃ.
  6053. 1076053,195,617,98,105,1,43,7,Taṃ pana pharusaṃ vācan ti sarūpato dasseti.
  6054. 1076054,195,618,2,4,1,25,2,Kāmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6055. 1076055,195,619,2,4,1,20,2,9 . Pātheyyasuttavaṇṇanā
  6056. 1076056,195,620,2,24,1,173,18,79. Saddhā bandhati pātheyyan ti saddhā nāma sattassa maraṇavasena mahāpathaṃ saṃvajato mahākantāraṃ paṭipajjato mahāviduggaṃ pakkhandato pātheyyapuṭaṃ bandhati sambalaṃ sajjeti.
  6057. 1076057,195,620,25,34,1,37,5,Kathanti āha‘‘ saddhaṃ uppādetvā’’ tiādi.
  6058. 1076058,195,620,35,50,1,76,11,Etaṃ vuttan ti‘‘ saddhā bandhati pātheyyan’’ ti etaṃ gāthāpadaṃ vuttaṃ bhagavatā.
  6059. 1076059,195,620,51,58,1,53,6,{Sirī}ti katapuññehi sevīyati tehi paṭilabhīyatīti sirī.
  6060. 1076060,195,620,59,61,1,17,2,Issariyaṃ vibhavo.
  6061. 1076061,195,620,62,68,1,48,5,"Āsayitabbato āsayo, vasanaṭṭhānaṃ niketanti attho. "
  6062. 1076062,195,620,69,76,1,62,6,{Parikaḍḍhatī}ti icchāvasikaṃ puggalaṃ tattha tattha upakaḍḍhati.
  6063. 1076063,195,621,2,4,1,29,2,Pātheyyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6064. 1076064,195,622,2,4,1,19,2,10 . Pajjotasuttavaṇṇanā
  6065. 1076065,195,623,2,11,1,39,5,80. Taṃ taṃ samavisamaṃ pajjotatīti pajjoto.
  6066. 1076066,195,623,12,28,1,144,14,"Padīpo andhakāraṃ vidhamitvā paccakkhato rūpagataṃ dasseti, evaṃ paññāpajjoto avijjandhakāraṃ vidhamitvā dhammānaṃ paramatthabhūtaṃ rūpaṃ dasseti. "
  6067. 1076067,195,623,29,34,1,50,4,Jāgarabrāhmaṇo {viyā}ti jāgarakhīṇāsavabrāhmaṇo viya.
  6068. 1076068,195,623,35,41,1,52,6,So hi satipaññāvepullappattiyā sabbadāpi jāgaro hoti.
  6069. 1076069,195,623,42,45,1,15,2,{Gāvo}ti gojātiyo.
  6070. 1076070,195,623,46,52,1,39,5,Idaṃ gunnaṃ goṇānañca sāmaññato gahaṇaṃ.
  6071. 1076071,195,623,53,57,1,32,3,{Kamme}ti karaṇatthe bhummavacanaṃ.
  6072. 1076072,195,623,58,64,1,35,5,"Jīvanaṃ jīvo, saha jīvenāti sajīvino. "
  6073. 1076073,195,623,65,79,1,78,9,"Tenāha‘‘ kammena saha jīvantānan’’ ti, kasivāṇijjādikammaṃ katvā jīvantānanti attho. "
  6074. 1076074,195,623,80,85,1,36,5,Gomaṇḍalehi saddhin ti gogaṇena saha.
  6075. 1076075,195,623,86,98,1,127,11,"Na tena vinā kasikammādīni uppajjanti, gorasasiddhiyā ceva kasanabhāravahanasiddhiyā ca kasikammaekaccavāṇijjakammādīni ijjhanti. "
  6076. 1076076,195,623,99,111,1,139,11,{Sattakāyassā}ti āhārupajīvino sattakāyassa kasito aññathā jīvikaṃ kappentassapi kasijīvitavuttiyā mūlakāraṇaṃ phalanipphattinimittattā tassa.
  6077. 1076077,195,623,112,116,1,44,4,Iriyāpatho ca iriyanakiriyānaṃ pavattanupāyo.
  6078. 1076078,195,623,117,126,1,37,5,‘‘ Sītan ti naṅgalasītakamman’’ ti vadanti.
  6079. 1076079,195,624,2,4,1,28,2,Pajjotasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6080. 1076080,195,625,2,4,1,17,2,11 . Araṇasuttavaṇṇanā
  6081. 1076081,195,626,2,12,1,38,5,"81. Raṇanti kandanti etehīti raṇā, rāgādayo. "
  6082. 1076082,195,626,13,20,1,61,7,Tehi abhibhūtatāya hi sattā nānappakāraṃ kandanti paridevanti.
  6083. 1076083,195,626,21,28,1,42,7,Te pana sabbaso natthi etesaṃ raṇāti araṇā.
  6084. 1076084,195,626,29,31,1,19,2,Nikkilesā khīṇāsavā.
  6085. 1076085,195,626,32,35,1,35,2,{Vusitavāso}ti vusitabrahmacariyavāso.
  6086. 1076086,195,626,36,39,1,28,3,Bhojissiyan ti bhujissabhāvo.
  6087. 1076087,195,626,40,47,1,20,3,Tenāha‘‘ adāsabhāvo’’ ti.
  6088. 1076088,195,626,48,58,1,50,5,{Samaṇā}ti samitapāpasamaṇāti āha‘‘ khīṇāsavasamaṇā’’ ti.
  6089. 1076089,195,626,59,74,1,179,13,"Puthujjanakalyāṇakāle lokiyapariññāya, sekkhā pubbabhāge lokiyapariññāya, paccavekkhaṇe lokiyalokuttarāya pariññāya pariññeyyaṃ tebhūmakaṃ khandhapañcakaṃ parijānanti paricchijjanti. "
  6090. 1076090,195,626,75,79,1,40,4,Khīṇāsavā pana pariññātapariññeyyā honti.
  6091. 1076091,195,626,80,86,1,36,6,Tathā hi te sāmī hutvā paribhuñjanti.
  6092. 1076092,195,626,87,105,1,109,13,"Vandanti naṃ patiṭṭhitan ti vuttaṃ, vandanīyabhāvo ca sīlasampannatāyāti āha‘‘ patiṭṭhitanti sīle patiṭṭhitan’’ ti. "
  6093. 1076093,195,626,106,110,1,19,3,{Idhā}ti imasmiṃ loke.
  6094. 1076094,195,626,111,123,1,61,7,{Khattiyā}ti lakkhaṇavacananti āha‘‘ na kevalaṃ khattiyāvā’’ tiādi.
  6095. 1076095,195,627,2,4,1,26,2,Araṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6096. 1076096,195,628,2,4,1,27,2,Chetvāvaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6097. 1076097,195,629,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  6098. 1076098,195,630,2,5,1,49,3,Devatāsaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  6099. 1076099,195,631,1,4,1,18,1,2. Devaputtasaṃyuttaṃ
  6100. 1076100,195,632,2,4,1,12,2,1 . Paṭhamavaggo
  6101. 1076101,195,633,2,4,1,26,2,1 . Paṭhamakassapasuttavaṇṇanā
  6102. 1076102,195,634,2,11,1,23,3,82. Devassa putto devaputto.
  6103. 1076103,195,634,12,25,1,94,9,Devānaṃ janakajanetabbasambandhābhāvato kathamayaṃ devaputtoti vuccatīti āha‘‘ devānaṃ hī’’ tiādi.
  6104. 1076104,195,634,26,37,1,56,7,‘‘ Apākaṭo aññataroti vuccatī’’ ti idaṃ yebhuyyavasena vuttaṃ.
  6105. 1076105,195,634,38,48,1,40,6,Pākaṭopi hi katthaci‘‘ aññataro’’ ti vuccati.
  6106. 1076106,195,634,49,69,1,86,12,Heṭṭhā devatāsaṃyutte‘‘ apākaṭā aññatarā devatā’’ ti vatvā idha‘‘ pākaṭo devaputto’’ ti vuttaṃ.
  6107. 1076107,195,634,70,80,1,80,8,"Tathā hissa {kassapo}ti gottanāmaṃ gahitaṃ, tañca kho purimajātisiddhasamaññāvasena. "
  6108. 1076108,195,634,81,86,1,31,4,"Anusāsanaṃ anusāso, taṃ anusāsaṃ. "
  6109. 1076109,195,634,87,91,1,43,4,Bhikkhuniddesan ti bhikkhusaddassa niddesaṃ.
  6110. 1076110,195,634,92,96,1,41,4,Bhikkhuovādan ti bhikkhubhāvāvahaṃ ovādaṃ.
  6111. 1076111,195,634,97,105,1,47,7,"Yadi pana na assosi, kathamayaṃ pañhaṃ kathesīti? "
  6112. 1076112,195,634,106,117,1,74,10,"Aññato sutaṃ nissāya pañhaṃ kathesi, na pana bhagavato sammukhā sutabhāvena. "
  6113. 1076113,195,635,2,7,1,40,5,Tesan ti yathāvuttānaṃ tiṇṇaṃ puggalānaṃ.
  6114. 1076114,195,635,8,19,1,52,7,‘‘ Kathetukāmo cevā’’ tiādinā hi catutthaṃ idha uddhaṭaṃ.
  6115. 1076115,195,635,20,46,1,171,21,"Tattha ādito tiṇṇaṃ bhagavā pañhaṃ bhāraṃ na karoti ekekaṅgavekallato ceva aṅgadvayavekallato ca, catutthassa pana ubhayaṅgapāripūrattā bhāraṃ karotīti āha‘‘ ayaṃ panā’’ tiādi. "
  6116. 1076116,195,636,2,19,1,78,9,Gāthāyaṃ ‘‘ subhāsitassā’’ ti upayogatthe sāmivacananti āha‘‘ subhāsitaṃ sikkheyyā’’ ti.
  6117. 1076117,195,636,20,38,1,123,12,Catusaccādinissitaṃ buddhavacanaṃ sikkhanto catubbidhaṃ vacīsucaritaṃ sikkhati nāmāti āha‘‘ catusaccanissitaṃ… pe… sikkheyyā’’ ti.
  6118. 1076118,195,636,39,42,1,41,3,Avadhāraṇena tappaṭipakkhaṃ paṭinivatteti.
  6119. 1076119,195,636,43,48,1,53,5,Upāsitabban ti āsevitabbaṃ bhāvetabbaṃ bahulīkātabbaṃ.
  6120. 1076120,195,636,49,58,1,89,9,Aṭṭhatiṃsabhedaṃ kammaṭṭhānan ti idaṃ tassa vipassanāpadaṭṭhānataṃ hadaye ṭhapetvā vuttaṃ.
  6121. 1076121,195,636,59,70,1,55,7,Tathā hi vuttaṃ‘‘ dutiyapadena adhipaññāsikkhā kathitā’’ ti.
  6122. 1076122,195,636,71,91,1,173,14,"Ye pana‘‘ dutiyapadena adhicittasikkhā cittavūpasamena adhipaññāsikkhā’’ ti paṭhanti, tesaṃ padena aṭṭhatiṃsappabhedakammaṭṭhānaṃ suddhasamathakammaṭṭhānasseva gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  6123. 1076123,195,636,92,102,1,47,6,Yadi evaṃ‘‘ aṭṭhasamāpattivasenā’’ ti idaṃ kathanti?
  6124. 1076124,195,636,103,115,1,65,7,‘‘ Taṃ vipassanādhiṭṭhānānaṃ samāpattīnaṃ vasena kathitan’’ ti vadanti.
  6125. 1076125,195,636,116,129,1,74,9,Evañca katvā‘‘ dutiyapadena adhipaññāsikkhā’’ ti idaṃ vacanaṃ samatthitaṃ hoti.
  6126. 1076126,195,636,130,141,1,49,7,Sikkhanaṃ nāma āsevananti āha‘‘ bhāveyyāti attho’’ ti.
  6127. 1076127,195,636,142,145,1,25,3,Upāsanan ti payirupāsanaṃ.
  6128. 1076128,195,636,146,156,1,78,6,Tañca kho assutapariyāpuṇanakammaṭṭhānuggahādivasena dassento‘‘ tampī’’ tiādimāha.
  6129. 1076129,195,636,157,160,1,41,3,Adhisīlasikkhā kathitā lakkhaṇahāranayena.
  6130. 1076130,195,636,161,169,1,101,8,Vacīsucaritassa hi sīlasabhāvattā taggahaṇeneva tadekalakkhaṇaṃ kāyasucaritampi itarampi gahitamevāti.
  6131. 1076131,195,636,170,191,1,196,18,"Ettha ca adhisīlasikkhāya cittaviveko, adhipaññāsikkhāya upadhiviveko, adhicittasikkhāya kāyaviveko kathito, kāyaviveko pana sarūpeneva pāḷiyaṃ gahitoti tividhassapi vivekassa pakāsitattaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  6132. 1076132,195,636,192,194,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  6133. 1076133,195,637,2,4,1,35,2,Paṭhamakassapasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6134. 1076134,195,638,2,4,1,25,2,2 . Dutiyakassapasuttavaṇṇanā
  6135. 1076135,195,639,2,12,1,66,5,83. Dvīhi {jhānehī}ti ārammaṇalakkhaṇūpanijjhānalakkhaṇehi dvīhi jhānehi.
  6136. 1076136,195,639,13,17,1,58,3,{Kammaṭṭhānavimuttiyā}ti kammaṭṭhānānuyogaladdhāya vimuttiyā.
  6137. 1076137,195,639,18,21,1,40,3,Tena tadaṅgavikkhambhanavimuttiyo vadati.
  6138. 1076138,195,639,22,30,1,86,7,"Satthusāsanassa hadayattā abbhantarattā hadayassa mānasassa, anupattiṃ paṭilābhamānasaṃ. "
  6139. 1076139,195,639,31,43,1,44,8,Taṃ pana atthato aññā evāti āha‘‘ arahattan’’ ti.
  6140. 1076140,195,639,44,73,1,197,23,"Taṃ pattukāmena ekantato vajjetabbataṇhādiṭṭhīnaṃ bhāve tassa anijjhanato, tadabhāve ijjhanato ca te uppādanavasena yadaggena nissito, tadaggena panāyampi tehi nissito nāma hotīti āha‘‘ anissito’’ tiādi. "
  6141. 1076141,195,639,74,79,1,64,5,Arahattaṃ ānisaṃsitabbaṭṭhena ānisaṃsaṃ etassāti arahattānisaṃso.
  6142. 1076142,195,639,80,84,1,52,4,Arahattaṃ pattukāmassa pubbabhāgapaṭipadā icchitabbā.
  6143. 1076143,195,639,85,102,1,94,12,"Tattha ca sabbapaṭhamo kammaṭṭhānaattānuyogo, so idha na gahitoti āha‘‘ tantidhammo pubbabhāgo’’ ti. "
  6144. 1076144,195,639,103,107,1,36,3,Tattha {tantidhammo}ti pariyattidhammo.
  6145. 1076145,195,640,2,4,1,34,2,Dutiyakassapasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6146. 1076146,195,641,2,4,1,17,2,3 . Maghasuttavaṇṇanā
  6147. 1076147,195,642,2,12,1,44,4,84. {Magho}ti sakkassetaṃ nāmaṃ purimajātianugataṃ.
  6148. 1076148,195,642,13,17,1,17,3,{Svevā}ti sakko eva.
  6149. 1076149,195,642,18,22,1,43,2,{Vatenā}ti mātāpituupaṭṭhānādicārittadhammena .
  6150. 1076150,195,642,23,27,1,43,3,{Aññe}ti upadhivepakkapāpadhamme abhibhavitvā.
  6151. 1076151,195,642,28,32,1,32,4,Asuran ti indasattubhūtaṃ asuraṃ.
  6152. 1076152,195,643,2,4,1,26,2,Maghasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6153. 1076153,195,644,2,4,1,19,2,4 . Māgadhasuttavaṇṇanā
  6154. 1076154,195,645,2,18,1,105,10,"85. Catutthasuttaṃ {vuttatthamevā}ti devatāsaṃyutte saṃvaṇṇitatthameva, tasmā idha na vattabbo atthoti adhippāyo. "
  6155. 1076155,195,646,2,3,1,28,2,Māgadhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā
  6156. 1076156,195,647,2,4,1,18,2,5 . Dāmalisuttavaṇṇanā
  6157. 1076157,195,648,2,15,1,74,7,"86. Tena {kāraṇenā}ti tena padhānena kāraṇabhūtena, padhānakaraṇanimittanti attho. "
  6158. 1076158,195,648,16,23,1,57,7,Yaṃ kiñci khuddakampi mahantampi hīnampi paṇītampi bhavaṃ.
  6159. 1076159,195,648,24,28,1,41,3,{Āyatapaggaho}ti dīgharattassa vīriyārambho.
  6160. 1076160,195,648,29,32,1,30,3,Kiccavosānan ti kiccaniṭṭhānaṃ.
  6161. 1076161,195,648,33,55,1,136,16,"{Tathevā}ti yathā arahattuppattito pubbe, tato pacchāpi tatheva‘‘ buddhipaggaho’’ ti vīriyaṃ daḷhaṃ karotūti kuppadhammaṃ viya maññamāno vadati. "
  6162. 1076162,195,648,56,60,1,65,4,Diṭṭhadhammasukhavihārādiatthaṃ pana vīriyakaraṇaṃ icchitabbameva.
  6163. 1076163,195,649,2,8,1,45,5,{Asaṃkiṇṇā}ti avomissā evaṃ aññattha anāgatattā.
  6164. 1076164,195,649,9,17,1,26,4,Tenāha‘‘ bhagavatā hī’’ tiādi.
  6165. 1076165,195,649,18,32,1,57,10,Yadi evaṃ idheva kasmā etaṃ vuttanti āha‘‘ idha panā’’ tiādi.
  6166. 1076166,195,649,33,41,1,66,7,"Patiṭṭhan ti nadī nāma anavaṭṭhitatīrā, tattha patiṭṭhātabbaṭṭhānaṃ. "
  6167. 1076167,195,650,2,4,1,27,2,Dāmalisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6168. 1076168,195,651,2,4,1,18,2,6 . Kāmadasuttavaṇṇanā
  6169. 1076169,195,652,2,13,1,66,5,87. {Pubbayogāvacaro}ti pubbe yogāvacaro purimattabhāve bhāvanamanuyutto.
  6170. 1076170,195,652,14,29,1,119,14,"Ayaṃ kira kassapassa bhagavato sāsane pabbajitvāva bahūni vassasahassāni samaṇadhammaṃ akāsi, na pana visesaṃ nibbattesi. "
  6171. 1076171,195,652,30,41,1,66,7,Tamatthaṃ kāraṇena saddhiṃ dassetuṃ‘‘ bahalakilesatāyā’’ tiādi vuttaṃ.
  6172. 1076172,195,652,42,54,1,97,9,"{Ekantaparisuddhassā}ti yathā visesāvaho hoti , evaṃ ekantena parisuddhassa sabbaso anupakkiliṭṭhassa. "
  6173. 1076173,195,652,55,70,1,122,13,"Sīlena {samāhitā}ti yathā sīlaṃ uparūpari visesāvahaṃ nibbedhabhāgiyañca hoti, evaṃ sammadeva āhitacittā suṭṭhu sampannacittā. "
  6174. 1076174,195,652,71,82,1,51,7,Tathābhūtā tena samannāgatā hontīti āha‘‘ samupetā’’ ti.
  6175. 1076175,195,652,83,90,1,87,6,{Patiṭṭhitasabhāvā}ti sekkhattā eva yathādhigatadhammena niccalabhāvena adhiṭṭhitasabhāvā.
  6176. 1076176,195,652,91,121,1,139,18,Mayā tuṭṭhiyā gahitāya devaputto‘‘ dullabhā tuṭṭhī’’ ti vakkhatīti bhagavā‘‘ tuṭṭhi hoti sukhāvahā’’ ti avocāti āha‘‘ upari pañhasamuṭṭhāpanatthan’’ ti.
  6177. 1076177,195,652,122,141,1,116,14,"Pabbajito rukkhamūliko abbhokāsiko vā anagāriyupeto nāma hoti, senāsane pana vasanto kathanti āha‘‘ sattabhūmike’’ tiādi. "
  6178. 1076178,195,652,142,148,1,66,5,{Catupaccayasantoso}ti bhāvanābhiyogasiddho catūsu paccayesu santoso.
  6179. 1076179,195,652,149,154,1,44,5,Tena cittavūpasamena tuṭṭhi laddhāti dasseti.
  6180. 1076180,195,652,155,169,1,173,12,"{Cittavūpasamabhāvanāyā}ti cittakilesānaṃ vūpasamakarabhāvanāya, manacchaṭṭhānaṃ indriyānaṃ nibbisevanabhāvakaraṇena savisesaṃ cittassa vūpasamakarabhāvanāya rato manoti yojanā. "
  6181. 1076181,195,653,2,12,1,115,10,Ettha ca indriyūpasamena cittasamādhānaṃ paripuṇṇaṃ hoti indriyabhāvanāya cittasamādhānassa akārakānaṃ dūrīkaraṇato.
  6182. 1076182,195,653,13,23,1,122,10,Adhicittasamādhānena catupaccayasantoso savisesaṃ parisuddho paripuṇṇo ca hoti paccayānaṃ alābhalābhesu pariccāgasabhāvato.
  6183. 1076183,195,653,24,51,1,234,22,"Vuttanayena pana santuṭṭhassa yathāsamādinnaṃ sīlaṃ visujjhati pāripūriñca upagacchati, tathābhūto catusaccakammaṭṭhāne yutto maggapaṭipāṭiyā sabbaso kilese samucchindanto nibbānadiṭṭho hotīti imamatthaṃ dasseti‘‘ ye rattindivan’’ tiādinā. "
  6184. 1076184,195,653,52,55,1,19,3,Kiṃ na gacchissanti?
  6185. 1076185,195,653,56,64,1,96,8,Gamissantevāti ariyamaggabhāvanaṃ pahāya sammāpaṭipattiyā dukkarabhāvaṃ sandhāya sāsaṅkaṃ vadati.
  6186. 1076186,195,653,65,77,1,48,8,Tenāha‘‘ ayaṃ pana duggamo bhagavā visamo maggo’’ ti.
  6187. 1076187,195,654,2,10,1,33,5,Tattha keci‘‘ ayaṃ panāti devaputto.
  6188. 1076188,195,654,11,34,1,101,16,"So hi bhagavato‘ ariyā gacchantī’ ti vacanaṃ sutvā‘ duggamo bhagavā’ tiādimāhā’’ ti vadanti, taṃ na yujjati. "
  6189. 1076189,195,654,35,74,1,171,25,"Yasmā‘‘ saccametan’’ ti evamādipi tasseva vevacanaṃ katvā dassitaṃ, tasmā‘‘ yena maggena ariyā gacchantī’’ ti tumhehi vuttaṃ, ayaṃ pana‘‘ duggamo bhagavā visamo maggo’’ ti āha devaputto. "
  6190. 1076190,195,654,75,97,1,207,20,"Ariyamaggo kāmaṃ kadāci atidukkhā paṭipadātipi vuccati, tañca kho pubbabhāgapaṭipadāvasena, ayaṃ pana atīva sugamo sabbakilesaduggavivajjanato kāyaduccaritādivisamassa rāgādivisamassa ca dūrīkaraṇato na visamo. "
  6191. 1076191,195,654,98,105,1,34,3,Tenāha‘‘ pubbabhāgapaṭipadāyā’’ tiādi.
  6192. 1076192,195,654,106,109,1,20,2,{Assā}ti ariyamaggassa.
  6193. 1076193,195,654,110,117,1,82,7,Ariyamaggassa hi adhisīlasikkhādīnaṃ paribundhitabbabhāgena bahū parissayā hontīti.
  6194. 1076194,195,654,118,131,1,44,8,Evaṃ {vutto}ti‘‘ duggamo visamo’’ ti ca evaṃ vutto.
  6195. 1076195,195,655,2,6,1,43,3,{Avaṃsirā}ti anuṭṭhahanena adhobhūtauttamaṅgā.
  6196. 1076196,195,655,7,20,1,107,11,"Kusalaṅgesu hi sammādiṭṭhi uttamaṅgā sabbaseṭṭhattā , tañca anariyā patanti na uṭṭhahanti micchāpaṭipajjanato. "
  6197. 1076197,195,655,21,28,1,24,3,Tenāha‘‘ ñāṇasirenā’’ tiādi.
  6198. 1076198,195,655,29,32,1,26,2,{Anariyamagge}ti micchāmagge.
  6199. 1076199,195,655,33,41,1,22,4,Tenāha‘‘ visame magge’’ ti.
  6200. 1076200,195,655,42,54,1,102,12,Taṃ magganato anariyā ariyānaṃ maggato apāpuṇanena pariccattā hutvā apāye sakalavaṭṭadukkhe ca patanti.
  6201. 1076201,195,655,55,69,1,116,13,{Svevā}ti svāyaṃ anariyehi kadācipi gantuṃ asakkuṇeyyo maggo ariyānaṃ visuddhasattānaṃ sabbaso samadhigamena samo hoti.
  6202. 1076202,195,655,70,79,1,90,9,Kāyavisamādīhi samannāgatattā visame sattakāye tesaṃ sabbasova pahānena sabbattha samāyeva.
  6203. 1076203,195,656,2,4,1,27,2,Kāmadasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6204. 1076204,195,657,2,4,1,24,2,7 . Pañcālacaṇḍasuttavaṇṇanā
  6205. 1076205,195,658,2,11,1,63,4,88. {Sambādhe}ti sampīḷitataṇhākilesādinā sauppīḷatāya paramasambādhe.
  6206. 1076206,195,658,12,17,1,56,5,Ativiya saṅkāraṭṭhānabhūto hi nīvaraṇasambādho adhippeto.
  6207. 1076207,195,658,18,28,1,87,10,So hi duggahano tasmiṃ asati kāmaguṇasambādho anavasaro eva seyyathāpi mahākassapādīnaṃ.
  6208. 1076208,195,658,29,33,1,50,4,Okāsanti jhānassetaṃ nāmaṃ nīvaraṇasambādhābhāvato.
  6209. 1076209,195,658,34,51,1,103,11,"Asambādhabhāvena hi jhānaṃ idha‘‘ okāso’’ ti vuttaṃ, tañca kho accantāsambādhaṭṭhānatāya vipassanāpādakatāya . "
  6210. 1076210,195,658,52,62,1,37,6,Tathā hi pāḷiyaṃ‘‘ avindī’’ tiādi vuttaṃ.
  6211. 1076211,195,658,63,68,1,31,4,Tattha {avindī}ti vindi paṭilabhi.
  6212. 1076212,195,658,69,75,1,40,4,"{Bhūrimedhaso}ti mahāpañño, sapaññoti attho. "
  6213. 1076213,195,658,76,80,1,27,3,{Abujjhī}ti bujjhi paṭivijjhi.
  6214. 1076214,195,658,81,89,1,60,7,"Paṭilīno hutvā seṭṭho, paṭilīnānaṃ vā seṭṭhoti paṭilīnaseṭṭho. "
  6215. 1076215,195,658,90,95,1,54,5,Mānussayavasena unnatabhāvato paṭilīno nāma pahīnamāno.
  6216. 1076216,195,658,96,109,1,74,8,{Paṭilabhiṃsū}ti kāmaguṇasambādhepi‘‘ ime kāmaguṇā mādisānaṃ kiṃ karissantī’’ ti?
  6217. 1076217,195,658,110,115,1,53,5,Te abhibhuyya nibbānappattiyā sammāsatiṃ paṭilabhiṃsu.
  6218. 1076218,195,658,116,121,1,54,5,Tena sampayuttena lokuttarasamādhināpi suṭṭhu samāhitā.
  6219. 1076219,195,659,2,50,1,319,39,"Ayaṃ kira devaputto ito purimavāre attabhāve paṭhamajjhānalābhī hutvā tato cavitvā brahmakāyikāsu nibbattitvā tattha jhānasukhaṃ anubhavitvā tato cuto idāni kāmabhave nibbatto, tasmā taṃ jhānaṃ sambhāvento‘‘ tādisassa nāma jhānasukhassa lābhī bhagavā’’ ti tena guṇena bhagavantaṃ abhitthavanto‘‘ sambādhe vatā’’ ti gāthaṃ abhāsi. "
  6220. 1076220,195,659,51,79,1,245,23,"Athassa bhagavā yathā nāma aṭṭhasaṭṭhiyojanasatasahassubbedhasinerupabbatarājaṃ upādāya sāsapo na kiñci hoti, evaṃ anantāparimeyyabuddhaguṇe upādāya rūpāvacarapaṭhamajjhānaṃ na kiñci hotīti dassento‘‘ ye satin’’ tiādinā anuttaraguṇādhigamaṃ pavedesi. "
  6221. 1076221,195,659,80,86,1,55,6,Tattha satin ti vipassanāsatiyā saddhiṃ ariyamaggasatiṃ.
  6222. 1076222,195,659,87,95,1,71,7,{Susamāhitā}ti lokiyasamādhinā ceva lokuttarasamādhinā ca suṭṭhu samāhitā.
  6223. 1076223,195,659,96,105,1,62,7,"Te hi accantaṃ susamāhitā, na jhānamattalābhino akuppadhammattā. "
  6224. 1076224,195,659,106,124,1,72,10,Keci‘‘ kammante susamāhitā’’ ti pāṭhaṃ vatvā‘‘ maggasamāhitā’’ ti atthaṃ vadanti.
  6225. 1076225,195,660,2,4,1,33,2,Pañcālacaṇḍasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6226. 1076226,195,661,2,4,1,18,2,8 . Tāyanasuttavaṇṇanā
  6227. 1076227,195,662,2,13,1,71,7,89. Atītajātiyaṃ sayaṃkāravasena tāya diṭṭhiyā uppāditattā pubbe titthakaro.
  6228. 1076228,195,662,14,22,1,26,4,Tenāha‘‘ diṭṭhi uppādetvā’’ ti.
  6229. 1076229,195,662,23,42,1,114,14,"Apare āhu‘‘ ayaṃ me satthāti gahaṇavasena titthakaro assa atthīti pubbe titthakaro, atītattabhāve titthakarasāvako’’ ti. "
  6230. 1076230,195,662,43,60,1,78,11,Te‘‘ diṭṭhiṃ {uppādetvā}ti tassa satthuno diṭṭhiṃ ādāya gahetvāti attho’’ ti vadanti.
  6231. 1076231,195,662,61,68,1,70,7,Titthaṃ nāma dvāsaṭṭhi diṭṭhiyo tabbinimuttassa micchāvādassa abhāvato.
  6232. 1076232,195,662,69,81,1,73,10,"Titthe niyuttāti titthikā, te eva {titthiyā}ti vuttā ka-kārassa ya-kāraṃ katvā. "
  6233. 1076233,195,662,82,86,1,37,3,{Tassā}ti yathāvuttassa kalyāṇakammassa.
  6234. 1076234,195,662,87,90,1,25,2,{Nissandenā}ti phalabhāvena.
  6235. 1076235,195,662,91,95,1,42,3,{Vīriyappaṭisaṃyuttā}ti vīriyadīpanāti attho.
  6236. 1076236,195,663,2,7,1,60,4,{Aniyamitaāṇattī}ti aniyamavidhānaṃ aniyamavasena vidhivacanaṃ.
  6237. 1076237,195,663,8,11,1,31,3,Taṇhāsotan ti taṇhāppabandhanaṃ.
  6238. 1076238,195,663,12,16,1,22,3,{Nīharā}ti samehi pajaha.
  6239. 1076239,195,663,17,20,1,18,3,Ekattan ti ekaggaṃ.
  6240. 1076240,195,663,21,28,1,16,3,Tenāha‘‘ jhānan’’ ti.
  6241. 1076241,195,663,29,43,1,61,9,{Upapajjatī}ti na uppajjati na pāpuṇātīti āha‘‘ na paṭilabhatī’’ ti.
  6242. 1076242,195,663,44,50,1,36,5,Na {osakkeyyā}ti na saṅkocaṃ āpajjeyya.
  6243. 1076243,195,663,51,56,1,51,5,Gharāvāsato paribbajanaṃ parito apagamoti paribbajo.
  6244. 1076244,195,663,57,64,1,80,7,Pabbajitavatasamādānassa adaḷhatāya ca tattha ca asakkaccakiriyāya sithilagahitā.
  6245. 1076245,195,663,65,70,1,45,5,Atirekan ti pabbajjāya purimakālatopi adhikaṃ.
  6246. 1076246,195,663,71,74,1,17,2,{Uparī}ti uparūpari.
  6247. 1076247,195,663,75,85,1,77,9,Dukkaṭaṃ akatameva {seyyo}ti duccaritaṃ nāma sabbena sabbaṃ akatameva hitāvahaṃ.
  6248. 1076248,195,664,2,8,1,28,5,Yaṃ {kiñcī}ti yaṃ kiñci kammaṃ.
  6249. 1076249,195,664,9,16,1,61,7,Sithilaṃ katan ti asakkaccakāritāya sithilaṃ katvā pavattitaṃ.
  6250. 1076250,195,664,17,22,1,82,4,{Evarūpamevā}ti evarūpaṃ parāmaṭṭhasāmaññasadisameva pacchānutāpacariyādipaṭibhāgato.
  6251. 1076251,195,664,23,25,1,45,2,Saṃkiliṭṭhameva taṇhāsaṃkilesaupakkiliṭṭhattā.
  6252. 1076252,195,664,26,31,1,57,5,Āsaṅkitaparisaṅkitan tiādito samantatopi parehi saṅkitaṃ.
  6253. 1076253,195,664,32,43,1,119,9,"Brahmacariyassa ādi ādibrahmacariyaṃ, tattha niyuttāti ādibrahmacariyikā, maggabrahmacariyassa pubbabhāgapaṭipadāti attho. "
  6254. 1076254,195,664,44,52,1,39,4,Tenāha‘‘ maggabrahmacariyassa ādibhūtā’’ ti.
  6255. 1076255,195,664,53,56,1,38,2,{Pubbapadhānabhūtā}ti paṭhamārambhabhūtā.
  6256. 1076256,195,665,2,4,1,27,2,Tāyanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6257. 1076257,195,666,2,4,1,19,2,9 . Candimasuttavaṇṇanā
  6258. 1076258,195,667,2,20,1,75,9,90. Vimāne gahite taṃnivāsīpi gahito hotīti vuttaṃ‘‘ candavimānavāsī devaputto’’ ti.
  6259. 1076259,195,667,21,36,1,125,13,"{Sabbadhī}ti sabbasmā duggaṭṭhānā vippamuttosi bhagavā tvaṃ, tasmā mayhampi ito sambādhaṭṭhānato vippamokkhaṃ karohīti adhippāyo. "
  6260. 1076260,195,667,37,47,1,32,6,Tenāha‘‘ tassa me saraṇaṃ bhavā’’ ti.
  6261. 1076261,195,667,48,59,1,74,8,"{Lokānukampakā}ti sabbassa lokassa anuggahā, tasmā tuyhampi etassapi candassa. "
  6262. 1076262,195,667,60,65,1,23,4,Tādisā {evā}ti samānā eva.
  6263. 1076263,195,667,66,68,1,23,2,Pamuñcasīti pamuñcittha.
  6264. 1076264,195,667,69,77,1,36,4,Tenāha‘‘ atītatthe vattamānavacanan’’ ti.
  6265. 1076265,195,668,2,4,1,28,2,Candimasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6266. 1076266,195,669,2,4,1,18,2,10 . Sūriyasuttavaṇṇanā
  6267. 1076267,195,670,2,11,1,48,4,91. {Andhabhāvakaraṇe}ti lokassa andhakaraṇetipi apare.
  6268. 1076268,195,670,12,19,1,16,3,Tenāha‘‘ tamasī’’ ti.
  6269. 1076269,195,670,20,23,1,20,2,{Virocatī}ti vijjotati.
  6270. 1076270,195,670,24,43,1,112,14,"Kāmaṃ devaputtavasena paṭhamaṃ devatā uddhaṭā, rāhuno pana payogo tassa vimāneti āha‘‘ maṇḍalīti maṇḍalasaṇṭhāno’’ ti. "
  6271. 1076271,195,670,44,48,1,29,4,Vadati tadā mukhena gahitattā.
  6272. 1076272,195,670,49,70,1,82,12,"Mukhena gahaṇañcettha‘‘ gilī’’ ti adhippetaṃ, na ca ajjhoharaṇanti āha‘‘ gilīti vadatī’’ ti. "
  6273. 1076273,195,670,71,84,1,71,9,Idāni tassa mukhena gahaṇasamatthataṃ dassetuṃ‘‘ rāhussa hī’’ tiādi vuttaṃ.
  6274. 1076274,195,670,85,90,1,51,4,{So}tiādi tassa candimasūriyānaṃ gahaṇakāraṇadassanaṃ.
  6275. 1076275,195,670,91,96,1,53,4,Adhivatthā {devatā}ti candimasūriyānaṃ paricārakadevatā.
  6276. 1076276,195,670,97,100,1,14,3,Vegan ti javaṃ.
  6277. 1076277,195,670,101,107,1,54,6,So hi kenaci abhimukhaṃ atidunnivāro kammaniyāmasiddho.
  6278. 1076278,195,670,108,112,1,35,4,Matthakan ti kaṇṭhassa uparimadesaṃ.
  6279. 1076279,195,670,113,121,1,32,4,Keci‘‘ sīsamatthakamevā’’ ti vadanti.
  6280. 1076280,195,670,122,125,1,43,3,Nikkhameyya vegassa tikkhasīghathāmabhāvato.
  6281. 1076281,195,670,126,131,1,50,4,{Ākaḍḍhitvā}ti attano gamanadisābhimukhaṃ ākaḍḍhitvā.
  6282. 1076282,195,670,132,135,1,12,3,Nan ti rāhuṃ.
  6283. 1076283,195,670,136,139,1,33,3,Uddhaṃ ullaṅghetukāmampi onameyya.
  6284. 1076284,195,670,140,152,1,109,11,"Padadvayenapi so mahāsarīro mahābalo, candimasūriyānaṃ pana gamanavego tena sabbathāpi dunnivāriyovāti dasseti. "
  6285. 1076285,195,670,153,163,1,89,8,"{Vimānenā}ti candaggahe candavimānena, sūriyaggahe sūriyavimānena ubhinnampi vimānena saheva. "
  6286. 1076286,195,670,164,171,1,70,7,Amāvāsiyañhi dve vimānāni yojanamattantaritāni hutvā saheva pavattanti.
  6287. 1076287,195,670,172,193,1,107,15,"Yadi dvepi devaputtā sotāpattiphalaṃ pattā, atha kasmā sūriyasutte eva‘‘ pajaṃ maman’’ ti vuttaṃ, na candasutteti?"
  6288. 1076288,195,670,194,235,1,209,33,"‘‘ So ca kira na cirasseva tato cavitvā aññattha nibbatto, aññā eva ca devatā tattha vasi, yasmiṃ candaggahe bhagavā taṃ gāthaṃ abhāsi, na tathā sūriyo, aparabhāge pana tatthapi kālena kālaṃ rāhuggaho hotī’’ ti vadanti. "
  6289. 1076289,195,671,2,4,1,27,2,Sūriyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6290. 1076290,195,672,2,4,1,28,2,Paṭhamavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6291. 1076291,195,673,2,4,1,18,2,2 . Anāthapiṇḍikavaggo
  6292. 1076292,195,674,2,4,1,21,2,1 . Candimasasuttavaṇṇanā
  6293. 1076293,195,675,2,22,1,109,10,92. Pabbatataṭā sandamāno tathārūpo nadīnivattanapadesopi sambādhaṭṭhānatāya kaccho viyāti āha‘‘ pabbatakacchepī’’ ti.
  6294. 1076294,195,675,23,31,1,64,7,"Paṭipakkhadūrībhāvena seṭṭhaṭṭhena ca eko udetīti ekodi, ekaggatā. "
  6295. 1076295,195,675,32,37,1,36,5,Tasmiṃ yogato ekaggacittā idha ekodī.
  6296. 1076296,195,675,38,45,1,61,6,"Paṭipakkhato attānaṃ nipayanti visodhentīti nipakā, paññavanto. "
  6297. 1076297,195,675,46,54,1,30,4,Tenāha‘‘ ekaggacittā cevā’’ tiādi.
  6298. 1076298,195,675,55,61,1,55,6,Kāyādibhedaṃ ārammaṇaṃ sātisayāya satiyā sarantīti satā.
  6299. 1076299,195,675,62,69,1,19,3,Tenāha‘‘ satimanto’’ ti.
  6300. 1076300,195,675,70,84,1,132,12,"Sotthiṃ {gamissantī}ti yathāvuttapadese magā sotthimanupaddavena vattissanti, evaṃ jhānalābhino sotthiṃ kilesehi anupaddutā vattissanti. "
  6301. 1076301,195,675,85,93,1,57,7,"Ayaṃ kira devaputto brahmaloke nibbānasaññī, tasmā evamāha. "
  6302. 1076302,195,675,94,111,1,111,12,"Bhagavā‘‘ ayaṃ devaputto anibbānagāmī samāno nibbānagāmisaññī, handassa nibbānagāmino dassemī’’ ti dutiyaṃ gāthamāha. "
  6303. 1076303,195,675,112,120,1,76,7,"Catunnaṃ oghānaṃ, saṃsāramahoghasseva vā paratīrabhāvato paratīranti nibbānaṃ. "
  6304. 1076304,195,675,121,126,1,25,4,"Ambuni jāto ambujo, maccho. "
  6305. 1076305,195,675,127,134,1,67,7,Suttajālaṃ chinditvā macchā viya kilesajālaṃ bhinditvā gamissantīti.
  6306. 1076306,195,676,2,4,1,30,2,Candimasasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6307. 1076307,195,677,2,4,1,17,2,2 . Veṇḍusuttavaṇṇanā
  6308. 1076308,195,678,2,9,1,29,2,93. {Payirupāsiyā}ti payirupāsahetu.
  6309. 1076309,195,678,10,15,1,36,4,{Sikkhantī}ti tissopi sikkhā sikkhanti.
  6310. 1076310,195,678,16,29,1,128,11,"{Siṭṭhipade}ti kilesānaṃ sāsanato vaṭṭadukkhaparittāsanato ca siṭṭhisaññite yathānusiṭṭhaṃ paṭipajjitabbato pade, saddhammeti attho. "
  6311. 1076311,195,678,30,37,1,23,3,Tenāha‘‘ anusiṭṭhipade’’ ti.
  6312. 1076312,195,678,38,42,1,28,3,Tattha {anusiṭṭhī}ti saddhammo.
  6313. 1076313,195,678,43,46,1,21,2,{Kāle}ti yuttapattakāle.
  6314. 1076314,195,678,47,50,1,37,3,Appamādo nāma samathavipassanābhāvanā.
  6315. 1076315,195,679,2,4,1,26,2,Veṇḍusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6316. 1076316,195,680,2,4,1,23,2,3 . Dīghalaṭṭhisuttavaṇṇanā
  6317. 1076317,195,681,2,16,1,65,7,"94. Tatheva {paññāyī}ti dīghalaṭṭhitveva paññāyi, tathāsamaññā eva ahosi. "
  6318. 1076318,195,682,2,4,1,32,2,Dīghalaṭṭhisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6319. 1076319,195,683,2,4,1,19,2,4 . Nandanasuttavaṇṇanā
  6320. 1076320,195,684,2,12,1,41,5,95. Natthi etassa āvaṭṭaṃ āvaraṇanti anāvaṭaṃ.
  6321. 1076321,195,684,13,30,1,129,16,Rukkho vā pabbato {vā}ti sattānaṃ pakaticakkhussa āvaraṇabhūto rukkho viya pabbato viya ca abhibhavituṃ samattho ñeyyāvaraṇo natthi.
  6322. 1076322,195,684,31,37,1,48,5,"Kathaṃvidhan ti kathaṃsaṇṭhitaṃ, kathaṃpakāraṃ vā. "
  6323. 1076323,195,684,38,41,1,23,3,Dukkhan ti vaṭṭadukkhaṃ.
  6324. 1076324,195,685,2,4,1,28,2,Nandanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6325. 1076325,195,686,2,4,1,19,2,5 . Candanasuttavaṇṇanā
  6326. 1076326,195,687,2,9,1,18,2,96. {Heṭṭhā}ti kāmabhave.
  6327. 1076327,195,687,10,26,1,118,15,"Tattha hi paribbhamantassa patiṭṭhā dullabhā yebhuyyena tattha sattā nimuggā eva honti, tasmā heṭṭhā appatiṭṭho saṃsāro. "
  6328. 1076328,195,687,27,30,1,22,2,{Uparī}ti mahaggatabhave.
  6329. 1076329,195,687,31,50,1,140,17,"Tattha hi nibbattassa nibbānaṃ āruhituṃ ālambanā dullabhā, jhānābhiratiyā tattheva nikanti tesaṃ balavatī hoti, tasmā upari anālambano saṃsāro. "
  6330. 1076330,195,687,51,56,1,37,4,{Pesitatto}ti nibbānaṃ pati pesitacitto.
  6331. 1076331,195,687,57,63,1,62,5,Tayo {kammābhisaṅkhārā}ti puññābhisaṅkhārādayo tayo abhisaṅkhārā.
  6332. 1076332,195,687,64,81,1,61,9,Tena‘‘ nandīpubbako kammabhavo’’ ti vatvā‘‘ nandiṃ janetvā’’ ti vutto.
  6333. 1076333,195,687,82,98,1,148,11,"Kāmasaññāsīsena kāmacchandassa gahaṇaṃ, kāmacchandapamukhāni ca orambhāgiyasaṃyojanāni gahitānīti āha‘‘ kāmasaññāgahaṇena pañcorambhāgiyasaṃyojanānī’’ ti. "
  6334. 1076334,195,687,99,102,1,31,3,Rūpabhavo rūpaṃ bhavapadalopena.
  6335. 1076335,195,687,103,107,1,48,4,Rūpabhavaggahaṇena cettha sesabhavassapi gahaṇaṃ.
  6336. 1076336,195,687,108,113,1,64,5,Tassa saṃyojanaggahaṇena pañca uddhambhāgiyasaṃyojanāni gahitāni.
  6337. 1076337,195,687,114,118,1,24,2,{Mahoghe}ti saṃsāramahoghe.
  6338. 1076338,195,687,119,125,1,64,6,Tesan ti kāmabhavādīnaṃ gahaṇena bhavabhāvena tadekalakkhaṇatāya.
  6339. 1076339,195,687,126,129,1,36,3,Arūpabhavo gahito lakkhaṇahāranayena.
  6340. 1076340,195,687,130,132,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  6341. 1076341,195,688,2,4,1,28,2,Candanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6342. 1076342,195,689,2,4,1,21,2,6 . Vāsudattasuttavaṇṇanā
  6343. 1076343,195,690,2,10,1,54,4,97. Chaṭṭhaṃ heṭṭhā devatāsaṃyuttavaṇṇanāyaṃ vuttatthameva.
  6344. 1076344,195,691,2,4,1,30,2,Vāsudattasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6345. 1076345,195,692,2,4,1,20,2,7 . Subrahmasuttavaṇṇanā
  6346. 1076346,195,693,2,11,1,35,4,98. {Subrahmā}ti tassa devaputtassa nāmaṃ.
  6347. 1076347,195,693,12,25,1,70,8,Tassa satthu santikūpasaṅkamanassa kāraṇaṃ dassento ‘‘ so kirā’’ tiādimāha.
  6348. 1076348,195,693,26,31,1,43,5,Tadeva sokaṃ tassa devaputtassa aṭṭhuppatti.
  6349. 1076349,195,693,32,37,1,63,4,{Accharāsaṅghaparivuto}ti sahassamattena accharāsaṅghena parivuto.
  6350. 1076350,195,693,38,41,1,36,3,Nandanakīḷikan ti nandanavanakīḷikaṃ.
  6351. 1076351,195,693,42,47,1,40,4,Hatthaṃ {āgacchatī}ti hatthagayhupago hoti.
  6352. 1076352,195,693,48,54,1,62,5,{Ganthentī}ti ettha mālāveṭhanampi khiḍḍāpasutatāyāti daṭṭhabbaṃ.
  6353. 1076353,195,693,55,64,1,81,9,Aññathā pupphāniyeva tāya tāya cittassa vasena mālābhāvena hatthaṃ upagacchantīti.
  6354. 1076354,195,693,65,78,1,116,12,{Upacchedakakammavasenā}ti tasmiṃ devaloke āyusese sati eva tassa pana upaghātakassa laddhokāsassa pāpakammassa vasena.
  6355. 1076355,195,693,79,95,1,85,10,"‘‘ Pahāro’’ ti divasassa tatiyo bhāgo vuccati, tasmā {ekappahārenevā}ti ekavelāyamevāti attho. "
  6356. 1076356,195,694,2,6,1,49,3,{Piyavatthukasokenā}ti piyavatthunimittakena sokena.
  6357. 1076357,195,694,7,10,1,22,2,{Ruppamāno}ti pīḷiyamāno.
  6358. 1076358,195,694,11,17,1,47,5,Sattame {divase}ti manussagaṇanāya sattame divase.
  6359. 1076359,195,694,18,31,1,97,12,{Tatthevā}ti tasmiṃyeva niraye nibbattitabbaṃ iminā tāhi ca saheva pubbe tassa pāpakammassa katattā.
  6360. 1076360,195,694,32,36,1,28,3,{Ruppī}ti cittasantāsaṃ āpajji.
  6361. 1076361,195,694,37,41,1,33,4,Niddhamitun ti nīharituṃ apanetuṃ.
  6362. 1076362,195,694,42,53,1,85,10,Satthu santikaṃ {gantvā}ti tāhi pañcasatāhi accharāhi saddhiṃ bhagavato santikaṃ gantvā.
  6363. 1076363,195,695,2,8,1,51,5,Idanti attano cittaṃ dasseti āsannapaccakkhabhāvato.
  6364. 1076364,195,695,9,12,1,14,3,Niccan ti sadā.
  6365. 1076365,195,695,13,27,1,104,10,Svāyaṃ niccattho adhippāyavasena gahetabboti tattha pahātabbaṃ gahetabbañca dassento‘‘ devaloke’’ tiādimāha.
  6366. 1076366,195,695,28,35,1,57,7,Na gahetabbo hetupavattito pubbe tassa utrāsassa abhāvato.
  6367. 1076367,195,695,36,39,1,15,2,{Tesū}ti dukkhesu.
  6368. 1076368,195,695,40,52,1,61,8,Tāni hi hetupaccayehi kattabbato gāthāyaṃ‘‘ kicchesū’’ ti vuttāni.
  6369. 1076369,195,695,53,57,1,28,3,{Kicchesū}ti vā kicchanimittaṃ.
  6370. 1076370,195,695,58,67,1,80,8,"Yāsañhi payogavipattīnaṃ vasenassa tāni dukkhāni uppajjeyyuṃ, taṃnimittanti attho. "
  6371. 1076371,195,695,68,77,1,77,9,Tā hi assa payogavipattiyo gativipattiyo satthu santikaṃ upagamanena hāyeyyuṃ.
  6372. 1076372,195,695,78,85,1,59,6,Nibbattānaṃ {diṭṭhānī}ti nibbattānaṃ vasena diṭṭhāni dukkhāni.
  6373. 1076373,195,695,86,89,1,16,3,Tesu ca dukkhesu.
  6374. 1076374,195,695,90,93,1,29,3,Sabbattha nimittatthe bhummaṃ.
  6375. 1076375,195,695,94,97,1,29,3,Ḍayhamāno viya cittasantāpena.
  6376. 1076376,195,696,2,13,1,89,9,"Cattāripi saccāni bujjhati paṭivijjhatīti bodhi, satiādidhammasāmaggī, tasmā bojjhā bodhito. "
  6377. 1076377,195,696,14,40,1,158,17,"Sā pana bodhi bhāvanākāreneva pavattati, aññatrasaddayogena ca‘‘ bojjhā’’ ti nissakkavacananti tadatthaṃ dassento muñcitvāpadaṃ apekkhitvā‘‘ bojjhaṅgabhāvanan’’ ti āha. "
  6378. 1076378,195,696,41,44,1,28,3,Tapoguṇan ti dhutadhammamāha.
  6379. 1076379,195,696,45,57,1,85,11,"So hi taṇhāloluppassa tapanato tapo, sayaṃ guṇasabhāvattā guṇasannissayato ca guṇan ti. "
  6380. 1076380,195,696,58,66,1,37,4,Tenāha‘‘ dhutaṅgasaṅkhātaṃ tapoguṇan’’ ti.
  6381. 1076381,195,696,67,82,1,104,10,"Sabbe saṅkhāragatā nissajjīyanti etthāti sabbanissaggo, asaṅkhatadhātūti āha‘‘ sabbanissaggāti nibbānato’’ ti. "
  6382. 1076382,195,697,2,9,1,75,6,Indriyasaṃvarova paṭhamaṃ veditabbo paṭipattikkamavasena tasseva paṭhamattā.
  6383. 1076383,195,697,10,21,1,62,7,Taṃ pana paṭipattikkamaṃ dassetuṃ‘‘ indriyasaṃvare hī’’ tiādimāha.
  6384. 1076384,195,697,22,34,1,79,8,Nippariyāyato maggapariyāpannā eva bojjhaṅgāti āha‘‘ sahavipassanāya bojjhaṅge’’ ti.
  6385. 1076385,195,697,35,40,1,33,4,{Tassā}ti tathābhāvena tassa yogino.
  6386. 1076386,195,697,41,63,1,128,17,"Yasmā devaputtassa satthā taṃ gāthaṃ vatvā upari ca saccāni pakāsesi, tasmā vuttaṃ‘‘ bhagavā catusaccavasena desanaṃ vinivattesī’’ ti. "
  6387. 1076387,195,697,64,80,1,153,14,"Devaputto sotāpattiphale {patiṭṭhahī}ti kāmaṃ tasseva visesādhigamo idhāgato, pañcasatamattāhi pana accharāhi saddhiṃ sotāpattiphale patiṭṭhahīti veditabbaṃ. "
  6388. 1076388,195,697,81,122,1,167,16,Tenāha mahāsatipaṭṭhānasuttavaṇṇanāyaṃ( dī. ni. aṭṭha.2.373; ma. ni. aṭṭha.1.106)‘‘ so desanāpariyosāne pañcahi accharāsatehi saddhiṃ sotāpattiphale patiṭṭhāya taṃ sampattiṃ thāvaraṃ katvā devalokameva agamāsī’’ ti.
  6389. 1076389,195,698,2,4,1,29,2,Subrahmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6390. 1076390,195,699,2,4,1,19,2,8 . Kakudhasuttavaṇṇanā
  6391. 1076391,195,700,2,27,1,87,12,99.‘‘ Nandāmī’’ ti vutte nandī nāma pabbajitassa malanti codetukāmo devaputto‘‘ nandasī’’ ti pucchi.
  6392. 1076392,195,700,28,39,1,47,7,Athassa bhagavā taṃ paṭikkhipanto‘‘ kiṃ laddhā’’ ti?
  6393. 1076393,195,700,40,41,1,3,1,Āha.
  6394. 1076394,195,700,42,60,1,80,13,"Tena‘‘ tayā mama adhippetanandiyā idha paccayo eva natthi, kuto sā nandī’’ ti dasseti. "
  6395. 1076395,195,700,61,69,1,25,4,Tenāha‘‘ tuṭṭhi nāmā’’ tiādi.
  6396. 1076396,195,700,70,94,1,113,17,"Atha devaputto nandiyā asati sokena bhavitabbaṃ, soko ca pabbajitassa malanti codento āha‘‘ tena hi, samaṇa, socasī’’ ti. "
  6397. 1076397,195,700,95,105,1,51,6,Bhagavā tampi paṭikkhipanto‘‘ kiṃ jīyitthā’’ tiādimāha.
  6398. 1076398,195,700,106,110,1,22,4,Kiṃ maṃ jinātīti attho?
  6399. 1076399,195,701,2,18,1,110,15,"Yadi te nandisokā na santi hāsavatthuno lābhassa jāniyā ca abhāvato, ekavihārino pana aratiyā bhavitabbanti āha–"
  6400. 1076400,195,701,19,30,1,41,6,"‘‘ kacci taṃ ekamāsīnaṃ, aratī nābhikīratī’’ ti. "
  6401. 1076401,195,701,31,48,1,110,13,Tasmimpi bhagavatā paṭikkhitte atha nesampi nandisokāratīnaṃ abhāve kāraṇaṃ pucchanto‘‘ kathaṃ tvan’’ ti gāthamāha?
  6402. 1076402,195,701,49,61,1,62,8,Athassa bhagavā taṃ kāraṇaṃ pavedento‘‘ aghajātassā’’ ti gāthamāha.
  6403. 1076403,195,701,62,67,1,33,4,Tattha {aghajātassā}ti aghe jātassa.
  6404. 1076404,195,701,68,76,1,30,4,Tenāha‘‘ vaṭṭadukkhe ṭhitassā’’ ti.
  6405. 1076405,195,701,77,83,1,74,6,Jātataṇhassa appahīnataṇhassa vaṭṭadukkhaṃ āgatameva kāraṇassa appahīnattā.
  6406. 1076406,195,701,84,100,1,85,12,Tasseva hi kāraṇassa appahīnataṃ dassento‘‘ dukkhī sukhaṃ patthayatīti hi vuttan’’ ti āha.
  6407. 1076407,195,701,101,106,1,48,5,Dukkhappavattiyā sāpi taṇhāppavatti tena dassitā.
  6408. 1076408,195,701,107,112,1,48,4,{Itī}tiādinā vuttamevatthaṃ nigamanavasena dasseti.
  6409. 1076409,195,702,2,4,1,28,2,Kakudhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6410. 1076410,195,703,2,4,1,18,2,9 . Uttarasuttavaṇṇanā
  6411. 1076411,195,704,2,13,1,69,6,100. Navaman ti uttarasuttaṃ heṭṭhā devatāsaṃyuttavaṇṇanāyaṃ vuttatthameva.
  6412. 1076412,195,705,2,4,1,27,2,Uttarasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6413. 1076413,195,706,2,4,1,25,2,10 . Anāthapiṇḍikasuttavaṇṇanā
  6414. 1076414,195,707,2,23,1,80,12,101. Dasame kāmaṃ devatāsaṃyuttepi‘‘ idaṃ hi taṃ jetavanan’’ tiādinā imā eva gāthā āgatā.
  6415. 1076415,195,707,24,34,1,42,6,Tattha‘‘ aññatarā devatā’’ ti nidānaṃ āropitaṃ.
  6416. 1076416,195,707,35,63,1,192,22,"Heṭṭhā āgatanayattā eva hi potthakesu na likhitaṃ, idha pana devaputtasaṃyutte‘‘ anāthapiṇḍiko devaputto’’ ti nidāne nigame ca āgataṃ, tattha devaputtena satthu vuttappakāraguṇapavedanavasena vuttaṃ. "
  6417. 1076417,195,707,64,77,1,68,9,Satthā pana bhikkhūnaṃ tamatthaṃ pavedento‘‘ aññataro devaputto’’ ti āha.
  6418. 1076418,195,707,78,89,1,63,7,Tathā pavedane pana kāraṇaṃ dassento‘‘ ānandattherassā’’ tiādimāha.
  6419. 1076419,195,707,90,93,1,32,2,{Anumānabuddhiyā}ti anumānañāṇassa.
  6420. 1076420,195,707,94,97,1,41,3,Ānubhāvappakāsanatthan ti baladīpanatthaṃ.
  6421. 1076421,195,708,2,4,1,34,2,Anāthapiṇḍikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6422. 1076422,195,709,2,4,1,27,2,Dutiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6423. 1076423,195,710,2,4,1,17,2,3 . Nānātitthiyavaggo
  6424. 1076424,195,711,2,4,1,16,2,1 . Sivasuttavaṇṇanā
  6425. 1076425,195,712,2,11,1,52,5,102. Tatiyavaggassa paṭhaman ti tatiyavagge paṭhamasuttaṃ.
  6426. 1076426,195,712,12,16,1,54,4,Vuttatthameva heṭṭhā satullapakāyikavagge paṭhamasutte.
  6427. 1076427,195,713,2,4,1,25,2,Sivasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6428. 1076428,195,714,2,4,1,17,2,2 . Khemasuttavaṇṇanā
  6429. 1076429,195,715,2,10,1,41,3,103. {Paṭhamaṃyevā}ti jarāmaraṇādibhāvato pageva.
  6430. 1076430,195,715,11,45,1,285,29,"Balavacintanaṃ {cintetī}ti yathā sākaṭiko ajānitvā visame magge sakaṭaṃ pājento akkhe chinne patikātuṃ avisahanto dukkhī dummano balavacintanaṃ cinteti, mahantaṃ cittasantāpaṃ pāpuṇāti, evaṃ adhammavādī maccumukhaṃ patto balavacittasantāpaṃ pāpuṇāti, tasmā dhammacariyāya nappamajjitabbanti. "
  6431. 1076431,195,716,2,4,1,26,2,Khemasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6432. 1076432,195,717,2,4,1,16,2,3 . Serīsuttavaṇṇanā
  6433. 1076433,195,718,2,15,1,46,7,104. Yaṃ dānaṃ {demī}ti yaṃ deyyadhammaṃ parassa demi.
  6434. 1076434,195,718,16,30,1,104,13,Tassa pati {hutvā}ti tabbisayaṃ lobhaṃ suṭṭhu abhibhavanto tassa adhipati hutvā demi tena anākaḍḍhanīyattā.
  6435. 1076435,195,718,31,53,1,87,14,‘‘ Na dāso na sahāyo’’ ti vatvā tadubhayaṃ anvayato byatirekato dassetuṃ‘‘ yo hī’’ tiādi vuttaṃ.
  6436. 1076436,195,718,54,60,1,45,6,Dāso hutvā deti taṇhāya dāsabyassa upagatattā.
  6437. 1076437,195,718,61,66,1,45,5,Sahāyo hutvā deti tassa piyabhāvāvissajjanato.
  6438. 1076438,195,718,67,75,1,69,8,Sāmī hutvā deti taṇhādāsabyato attānaṃ mocetvā abhibhuyya pavattanato.
  6439. 1076439,195,718,76,79,1,42,3,Sāmiparibhogasadisā hetassāyaṃ pavattatīti.
  6440. 1076440,195,719,2,18,1,117,15,"Atha vā yo dānasīlatāya dāyako puggalo, so dāne pavattibhedena dānadāso dānasahāyo dānapatīti tippakāro hotīti dasseti. "
  6441. 1076441,195,719,19,31,1,60,8,Tadassa tippakārataṃ vibhajitvā dassetuṃ‘‘ yo hī’’ tiādi vuttaṃ.
  6442. 1076442,195,719,32,36,1,30,3,"Dātabbaṭṭhena dānaṃ, annapānādi. "
  6443. 1076443,195,719,37,49,1,84,11,"Tattha yaṃ attanā paribhuñjati taṇhādhipannatāya, tassa vase vattanato dāso viya hoti. "
  6444. 1076444,195,719,50,68,1,107,13,"Yaṃ paresaṃ dīyati, tatthapi annapānasāmaññena idaṃ vuttaṃ‘‘ dānasaṅkhātassa deyyadhammassa dāso hutvā detī’’ ti. "
  6445. 1076445,195,719,69,78,1,84,9,Sahāyo hutvā deti attanā paribhuñjitabbassa paresaṃ dātabbassa ca samasamaṭṭhapanena.
  6446. 1076446,195,719,79,90,1,81,11,Pati hutvā deti sayaṃ deyyadhammassa vase avattitvā tassa attano vase vattāpanato.
  6447. 1076447,195,720,2,17,1,109,13,"Aparo nayo– yo attanā paṇītaṃ paribhuñjitvā paresaṃ nihīnaṃ deti, so dānadāso nāma tannimittanihīnabhāvāpattito. "
  6448. 1076448,195,720,18,32,1,131,12,"Yo yādisaṃ attanā paribhuñjati, tādisameva paresaṃ deti, so dānasahāyo nāma tannimittanihīnādhikabhāvavissajjanena sadisabhāvāpattito. "
  6449. 1076449,195,720,33,45,1,99,11,"Yo attanā nihīnaṃ paribhuñjitvā paresaṃ paṇītaṃ deti, so dānapati nāma tannimittaseṭṭhabhāvappattito. "
  6450. 1076450,195,720,46,68,1,91,13,"Kammasarikkhako hi vipāko, tasmā devaputto‘‘ dānapatī’’ ti vadanto‘‘ ahaṃ tādiso ahosin’’ ti dasseti."
  6451. 1076451,195,721,2,24,1,110,15,‘ ‘ Catūsu dvāresu dānaṃ dīyitthā’’ ti pāḷiyaṃ saṅkhepato vuttamatthaṃ vitthāretvā dassetuṃ‘‘ tassa kirā’’ tiādi vuttaṃ.
  6452. 1076452,195,721,25,45,1,82,12,"Dānan ti yiṭṭhaṃ, tañca kho sabbasādhāraṇavasena katanti āha‘‘ samaṇa … pe… yācakānan’’ ti. "
  6453. 1076453,195,721,46,53,1,44,5,{Pabbajjūpagatā}ti yaṃ kiñci pabbajjaṃ upagatā.
  6454. 1076454,195,721,54,58,1,36,3,{Bhovādino}ti jātimattabrāhmaṇe vadati.
  6455. 1076455,195,721,59,63,1,36,4,Nālattha buddhasuññattā tadā lokassa.
  6456. 1076456,195,721,64,68,1,43,3,{Duggatā}ti dukkhajīvikakappakā kasiravuttikā.
  6457. 1076457,195,721,69,76,1,24,3,Tenāha‘‘ daliddamanussā’’ ti.
  6458. 1076458,195,721,77,95,1,89,10,Kasivāṇijjādijīvikaṃ anuṭṭhātuṃ asamatthā idha‘‘ kapaṇā’’ ti adhippetāti āha‘‘ kāṇakuṇiādayo’’ ti.
  6459. 1076459,195,721,96,99,1,19,2,{Pathāvino}ti addhikā.
  6460. 1076460,195,721,100,107,1,84,6,{Vanibbakā}ti dāyakānaṃ guṇakittanakammaphalakittanavasena yācakā seyyathāpi naggādayo.
  6461. 1076461,195,721,108,116,1,27,4,Tenāha‘‘ iṭṭhaṃ dinnan’’ tiādi.
  6462. 1076462,195,721,117,120,1,41,3,Pasatamattanti vīhitaṇḍulādivasena vuttaṃ.
  6463. 1076463,195,721,121,124,1,34,3,Sarāvamattan ti yāgubhattādivasena.
  6464. 1076464,195,721,125,142,1,103,12,"Yathā gāmalābho gāme uppajjanako āyalābho, evaṃ tattha dvāralābhoti āha‘‘ tattha uppajjanakasatasahasse’’ ti. "
  6465. 1076465,195,721,143,150,1,62,7,Mahantataraṃ dānaṃ adaṃsu aññassapi dhanassa viniyogaṃ gatattā.
  6466. 1076466,195,721,151,159,1,52,7,Taṃ {sandhāyā}ti taṃ mahantataraṃ dānaṃ kataṃ sandhāya.
  6467. 1076467,195,721,160,178,1,103,14,Rañño hi tattha dānaṃ itthāgārassa dānena mahatā abhibhūtaṃ viya paṭinivattaṃ hotīti āha‘‘ paṭinivattī’’ ti.
  6468. 1076468,195,721,179,183,1,33,3,{Kocī}ti bhummatthe paccattavacanaṃ.
  6469. 1076469,195,721,184,191,1,18,3,Tenāha‘‘ katthacī’’ ti.
  6470. 1076470,195,721,192,199,1,83,7,Anekavassasahassāyukakāle tassa uppannattā asītivassasahassāni so rājā dānamadāsīti.
  6471. 1076471,195,722,2,4,1,25,2,Serīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6472. 1076472,195,723,2,4,1,21,2,4 . Ghaṭīkārasuttavaṇṇanā
  6473. 1076473,195,724,2,10,1,55,4,105. Catutthaṃ heṭṭhā devatāsaṃyuttavaṇṇanāyaṃ vuttatthameva.
  6474. 1076474,195,725,2,4,1,30,2,Ghaṭīkārasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6475. 1076475,195,726,2,4,1,17,2,5 . Jantusuttavaṇṇanā
  6476. 1076476,195,727,2,19,1,104,13,106. Ye vinaye apakataññuno saṃkilesikesu vodāniyesu dhammesu na kusalā yaṃ kiñci na kārino vippaṭisārabahulā.
  6477. 1076477,195,727,20,41,1,135,14,"Tesaṃ anuppannañca uddhaccaṃ uppajjati, uppannañca bhiyyobhāvaṃ vepullaṃ āpajjatīti āha‘‘ akappiye kappiyasaññitāya… pe… uddhaccapakatikā’’ ti. "
  6478. 1076478,195,727,42,58,1,75,11,"Sārābhāvena tucchattā ca naḷo viyāti naḷo, mānoti āha‘‘ unnaḷāti uggatanaḷā’’ ti. "
  6479. 1076479,195,727,59,66,1,27,3,Tenāha‘‘ uṭṭhitatucchamānā’’ ti.
  6480. 1076480,195,727,67,77,1,62,9,Māno hi seyyassa seyyoti sadisoti ca pavattiyā visesato tuccho.
  6481. 1076481,195,727,78,84,1,48,4,"{Cāpallenā}ti capalabhāvena, taṇhāloluppenāti attho. "
  6482. 1076482,195,727,85,92,1,50,5,"{Mukhakharā}ti mukhena pharusā, pharusavādinoti attho. "
  6483. 1076483,195,727,93,99,1,61,4,"{Vikiṇṇavācā}ti visaṭavacanā, samphappalāpatāya apariyantavacanā. "
  6484. 1076484,195,727,100,107,1,28,3,Tenāha‘‘ asaṃyatavacanā’’ tiādi.
  6485. 1076485,195,727,108,114,1,63,5,Caṇḍasote {baddhanāvāsadisā}ti etena anavaṭṭhitakiriyataṃ dasseti.
  6486. 1076486,195,727,115,132,1,93,15,"Yena samannāgatā sattā ekasmiṃ ṭhāne ṭhātuṃ vā nisīdituṃ vā na sakkonti, ito cito ca vicaranti. "
  6487. 1076487,195,727,133,139,1,53,5,{Anavaṭṭhitacittā}ti ekasmiṃ ārammaṇe na avaṭṭhitacittā.
  6488. 1076488,195,727,140,143,1,39,2,{Vivaṭaindriyā}ti asaṃvutacakkhādiindriyā.
  6489. 1076489,195,728,2,14,1,105,12,Guṇakathāya saddhiṃ kathiyamāno nigguṇassa aguṇo pākaṭo hoti jātimaṇisamīpe ṭhitassa viya kācamaṇino doso.
  6490. 1076490,195,728,15,19,1,25,3,{Sukhajīvino}ti sukhe ṭhitā.
  6491. 1076491,195,728,20,29,1,66,8,"Yathā dāyakānaṃ subharaṃ hoti, evaṃ sukhena akicchena pavattajīvikā. "
  6492. 1076492,195,728,30,38,1,27,4,Tenāha‘‘ pubbe bhikkhū’’ tiādi.
  6493. 1076493,195,729,2,18,1,77,11,"Attano rucivasena gāmakiccaṃ netīti gāmaṇi, te pana hīḷento vadati‘‘ gāmaṇikā’’ ti. "
  6494. 1076494,195,729,19,27,1,94,6,{Vissajjetvā}ti sativossaggavasena vissajjetvā {kilesamucchāyā}ti mahicchāsaṅkhātāya taṇhāmucchāya.
  6495. 1076495,195,729,28,34,1,59,6,Sīlavantānaṃyeva hi duppaṭipattiṃ sandhāya devaputto vadati.
  6496. 1076496,195,729,35,40,1,52,4,{Vattabbayuttakeyevā}ti ovādena mayā anuggahetabbameva.
  6497. 1076497,195,729,41,45,1,43,3,{Chaḍḍitakā}ti pariccattā ācariyupajjhāyādīhi.
  6498. 1076498,195,729,46,50,1,26,4,Tato eva anāthā appatiṭṭhā.
  6499. 1076499,195,729,51,55,1,24,3,{Petā}ti vigatajīvitā matā.
  6500. 1076500,195,729,56,65,1,75,8,"Yathā petā, tatheva honti attahitāsamatthatāya viññūnaṃ jigucchitabbatāya ca. "
  6501. 1076501,195,730,2,4,1,26,2,Jantusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6502. 1076502,195,731,2,4,1,21,2,6 . Rohitassasuttavaṇṇanā
  6503. 1076503,195,732,2,12,1,53,5,107. {Ekokāse}ti cakkavāḷassa pariyantasaññite ekasmiṃ okāse.
  6504. 1076504,195,732,13,37,1,110,15,"Bhumman ti‘‘ yatthā’’ ti idaṃ bhummavacanaṃ, sāmaññato vuttampi‘‘ so lokassa anto’’ ti vacanato visiṭṭhavisayameva hoti."
  6505. 1076505,195,732,38,72,1,109,20,‘‘ Na jāyati na mīyatī’’ ti vatvā puna‘‘ na cavati na upapajjatī’’ ti kasmā vuttanti āha‘‘ idaṃ aparāparaṃ… pe… gahitan’’ ti.
  6506. 1076506,195,732,73,77,1,30,3,{Padagamanenā}ti padasā gamanena.
  6507. 1076507,195,732,78,85,1,64,7,Saṅkhāralokassa antaṃ sandhāya vadati upari saccāni pakāsetukāmo.
  6508. 1076508,195,732,86,90,1,32,4,Saṅkhāralokassa hi anto nibbānaṃ.
  6509. 1076509,195,733,2,8,1,40,5,Daḷhaṃ thiraṃ dhanu etassāti daḷhadhanvā.
  6510. 1076510,195,733,9,14,1,26,4,So eva {daḷhadhammo}ti vutto.
  6511. 1076511,195,733,15,22,1,20,3,Tenāha‘‘ daḷhadhanū’’ ti.
  6512. 1076512,195,733,23,26,1,39,2,{Uttamappamāṇenā}ti sahassathāmappamāṇena.
  6513. 1076513,195,733,27,40,1,89,8,"Dhanusippasikkhitatāya dhanuggaho, na dhanuggahamattenāti āha‘‘ dhanuggahoti dhanuācariyo’’ ti."
  6514. 1076514,195,733,41,77,1,174,23,"‘‘ Dhanuggaho’’ ti vatvā‘‘ sikkhito’’ ti vutte dhanusikkhāya sikkhitoti viññāyati, sikkhā ca ettake kāle samatthassa ukkaṃsagato hotīti āha‘‘ dasa dvādasa vassāni dhanusippaṃ sikkhito’’ ti. "
  6515. 1076515,195,733,78,86,1,68,6,"{Usabhappamāṇepī}ti vīsatiyaṭṭhiyo usabhaṃ, tasmiṃ usabhappamāṇe padese. "
  6516. 1076516,195,733,87,90,1,21,3,Vālaggan ti vāḷakoṭiṃ.
  6517. 1076517,195,733,91,95,1,27,2,{Katahattho}ti paricitahattho.
  6518. 1076518,195,733,96,100,1,69,3,{Katasarakkhepo}ti vivaṭasarakkhepapadesadassanavasena sarakkhepakatāvī.
  6519. 1076519,195,733,101,108,1,22,3,Tenāha‘‘ dassitasippo’’ ti.
  6520. 1076520,195,733,109,116,1,17,3,‘‘ Katasippo’’ ti keci.
  6521. 1076521,195,733,117,122,1,27,4,"Asanti etenāti asanaṃ, kaṇḍo. "
  6522. 1076522,195,733,123,133,1,69,8,"Tālacchāyan ti tālacchādiṃ, sā pana ratanamattā, vidatthicaturaṅgulā vā. "
  6523. 1076523,195,734,2,7,1,55,4,{Puratthimasamuddā}ti ekasmiṃ cakkavāḷe puratthimasamuddā.
  6524. 1076524,195,734,8,11,1,51,3,Samuddasīsena puratthimacakkavāḷamukhavaṭṭiṃ vadati.
  6525. 1076525,195,734,12,17,1,36,4,{Pacchimasamuddo}ti etthāpi eseva nayo.
  6526. 1076526,195,734,18,21,1,31,3,Nippapañcatan ti adandhakāritaṃ.
  6527. 1076527,195,734,22,28,1,47,5,{Sampatte}ti tādisena javena gacchantena sampatte.
  6528. 1076528,195,734,29,51,1,100,12,"{Anotatte}ti etthāpi‘‘ sampatte’’ ti padaṃ ānetvā sambandho, tathā‘‘ nāgalatādantakaṭṭhaṃ khāditvā’’ ti etthāpi. "
  6529. 1076529,195,734,52,60,1,41,6,"{Tadā}ti yadā so lokantagavesako ahosi, tadā. "
  6530. 1076530,195,734,61,64,1,41,2,{Dīghāyukakālo}ti anekavassasahassāyukakālo.
  6531. 1076531,195,734,65,72,1,66,5,"{Cakkavāḷalokassā}ti sāmaññavasena ekavacanaṃ, cakkavāḷalokanti attho. "
  6532. 1076532,195,734,73,78,1,64,5,Imasmiṃyeva cakkavāḷe nibbatti pubbaparicariyasiddhāya nikantiyā.
  6533. 1076533,195,734,79,89,1,83,8,"Sasaññimhi {samanake}ti na rūpadhammamattake, atha kho pañcakkhandhasamudāyeti dasseti. "
  6534. 1076534,195,734,90,93,1,39,2,{Samitapāpo}ti samucchinnasaṃkilesadhammo.
  6535. 1076535,195,735,2,4,1,30,2,Rohitassasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6536. 1076536,195,736,2,3,1,0,1,7-8 .
  6537. 1076537,195,736,4,4,1,33,1,Nandasuttanandivisālasuttavaṇṇanā
  6538. 1076538,195,737,2,5,1,0,0,108-109.
  6539. 1076539,195,737,6,11,1,79,5,Nandasuttavisālasuttāni sattamaaṭṭhamāni heṭṭhā saṃvaṇṇitarūpattā vuttatthāneva.
  6540. 1076540,195,738,2,4,1,42,2,Nandasuttanandivisālasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6541. 1076541,195,739,2,4,1,18,2,9 . Susimasuttavaṇṇanā
  6542. 1076542,195,740,2,21,1,89,11,"110. Tuyhampi {no}ti tuyhampi nu, nu-saddo pucchāyaṃ, tasmā vaṇṇaṃ kathetukāmo pucchatīti adhippāyo. "
  6543. 1076543,195,740,22,42,1,82,12,"Na {vaṭṭatī}ti na yujjati, {kathito}ti kathetuṃ āraddho, tenāha‘‘ matthakaṃ na pāpuṇātī’’ ti. "
  6544. 1076544,195,740,43,54,1,53,7,Tameva matthakāpāpuṇanaṃ dassetuṃ‘‘ so hī’’ tiādi vuttaṃ.
  6545. 1076545,195,740,55,67,1,94,10,"Satisampajaññāyogato gorūpasīlo, mūḷho khalitapañño, gorūpassa viya sīlaṃ etassāti hi gorūpasīlo. "
  6546. 1076546,195,740,68,70,1,24,2,Sabhāgo ekarūpacittatāya.
  6547. 1076547,195,740,71,84,1,78,9,Ariyānaṃ sabhāgatā nāma guṇavantavasenāti āha‘‘ aññamaññassa guṇesu pasīditvā’’ ti.
  6548. 1076548,195,740,85,98,1,118,11,"Soḷasavidhaṃ paññan ti mahāpaññādikā cha, nava anupubbavihārasamāpattipaññā, āsavakkhayapaññāti imaṃ soḷasavidhaṃ paññaṃ. "
  6549. 1076549,195,740,99,105,1,71,6,Tesaṭṭhi sāvakasādhāraṇañāṇānipi ettheva saṅgahaṃ samosaraṇaṃ gacchanti.
  6550. 1076550,195,741,2,7,1,19,3,{Ānandā}ti theraṃ āha.
  6551. 1076551,195,741,8,11,1,23,2,{Ācāro}ti cārittasīlamāha.
  6552. 1076552,195,741,12,15,1,23,2,{Gocaro}ti gocarasampatti.
  6553. 1076553,195,741,16,19,1,24,2,{Vihāro}ti samāpattivihāro.
  6554. 1076554,195,741,20,23,1,34,2,{Abhikkamo}tiādinā iriyāpathavihāraṃ.
  6555. 1076555,195,741,24,46,1,147,17,{Tuyhampī}ti pi -saddena bhagavatā attānaṃ ādiṃ katvā tadaññesaṃ viññūnaṃ sabbesaṃ therassa ruccanasabhāvo dīpitoti dassento‘‘ mayhaṃ ruccatī’’ tiādimāha.
  6556. 1076556,195,741,47,75,1,193,20,Tattha satipi ānandattherassapi asītiyā mahātherānaṃ antogadhabhāve‘‘ asītiyā mahātherānaṃ ruccatī’’ ti vatvā‘‘ tuyhampi ruccatī’’ ti vacanaṃ tena dhammasenāpatino vaṇṇaṃ kathāpetukāmatāyāti daṭṭhabbaṃ.
  6557. 1076557,195,742,2,5,1,33,2,{Sāṭakantare}ti nivatthavatthantare.
  6558. 1076558,195,742,6,14,1,72,7,{Laddhokāso}ti nibbuddhaṃ karonto sāṭakantare laddhaṃ gahetuṃ laddhāvasaro.
  6559. 1076559,195,742,15,19,1,30,3,{Labhissāmino}ti labhissāmi vata.
  6560. 1076560,195,742,20,25,1,64,5,Dīpadhajabhūtan ti satayojanavitthiṇṇaṃ jambudīpassa dhajabhūtaṃ.
  6561. 1076561,195,742,26,32,1,59,5,{Puggalapalāpe}ti antosārābhāvato palāpabhūte puggale haranto.
  6562. 1076562,195,742,33,36,1,34,2,{Bālatāyā}ti rucikhantiādiabhāvatāya.
  6563. 1076563,195,742,37,40,1,25,2,{Dosatāyā}ti dussakabhāvena.
  6564. 1076564,195,742,41,44,1,22,2,{Mohenā}ti mahāmūḷhatāya.
  6565. 1076565,195,742,45,56,1,63,8,Keci pana‘‘ bālo {bālatāyā}ti mūḷhatāya pakatibālabhāvena na jānāti.
  6566. 1076566,195,742,57,80,1,123,18,"Mūḷho {mohenā}ti sayaṃ abālo samānopi yadā mohena pariyuṭṭhito hoti, tadā mohena na jānāti, ayaṃ padadvayassa viseso’’ ti vadanti. "
  6567. 1076567,195,742,81,87,1,62,5,{Vipallatthacitto}ti yakkhummādena pittummādena vā viparītacitto.
  6568. 1076568,195,743,2,24,1,94,14,‘ ‘ Catūsu kosallesū’’ ti vuttaṃ catubbidhaṃ kosallaṃ pāḷiyā eva dassetuṃ‘‘ vuttaṃ hetan’’ tiādi vuttaṃ.
  6569. 1076569,195,743,25,40,1,123,14,"Tattha yo aṭṭhārasa dhātuyo samudayato atthaṅgamato assādato ādīnavato nissaraṇato ca yathābhūtaṃ pajānāti, ayaṃ dhātukusalo. "
  6570. 1076570,195,743,41,45,1,42,4,Vuttanayena āyatanesu kusalo āyatanakusalo.
  6571. 1076571,195,743,46,50,1,69,4,Avijjādīsu dvādasapaṭiccasamuppādaṅgesu kusalo paṭiccasamuppādakusalo.
  6572. 1076572,195,743,51,74,1,143,17,"‘‘ Idaṃ imassa phalassa ṭhānaṃ kāraṇaṃ, idaṃ aṭṭhānaṃ akāraṇan’’ ti evaṃ ṭhānañca ṭhānato, aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṃ pajānato ṭhānāṭṭhānakusalo. "
  6573. 1076573,195,743,75,91,1,127,15,"Yo pana imesu dhātuādīsu pariññābhisamayādivasena nissaṅgagatiyā paṇḍāti laddhanāmena ñāṇena ito gato pavatto, ayaṃ paṇḍito nāma. "
  6574. 1076574,195,744,2,9,1,66,7,Mahantānaṃ atthānaṃ pariggaṇhanato mahatī paññā etassāti mahāpañño.
  6575. 1076575,195,744,10,22,1,66,8,Sesapadesupi eseva nayoti āha‘‘ mahāpaññādīhi samannāgatoti attho’’ ti.
  6576. 1076576,195,744,23,43,1,128,15,"Nānattan ti yāhi mahāpaññādīhi samannāgatattā thero‘‘ mahāpañño’’ tiādinā kittito, tāsaṃ mahāpaññādīnaṃ idaṃ nānattaṃ ayaṃ vemattatā. "
  6577. 1076577,195,744,44,63,1,154,15,Yassa kassaci visesato arūpadhammassa mahattaṃ nāma kiccasiddhiyā veditabbanti tadassa kiccasiddhiyā dassento‘‘ mahante sīlakkhandhe pariggaṇhātī’’ tiādimāha.
  6578. 1076578,195,744,64,77,1,175,12,Tattha hetumahantatāya paccayamahantatāya nissayamahantatāya pabhedamahantatāya kiccamahantatāya phalamahantatāya ānisaṃsamahantatāya ca sīlakkhandhassa mahantabhāvo veditabbo.
  6579. 1076579,195,744,78,81,1,22,3,Tattha hetū alobhādayo.
  6580. 1076580,195,744,82,84,1,38,2,Paccayā hirottappasaddhāsativīriyādayo.
  6581. 1076581,195,744,85,91,1,81,5,"Nissayā sāvakabodhipaccekabodhisammāsambodhiniyatatā, taṃsamaṅgino ca purisavisesā. "
  6582. 1076582,195,744,92,94,1,24,2,Pabhedo cārittādivibhāgo.
  6583. 1076583,195,744,95,99,1,47,4,Kiccaṃ tadaṅgādivasena paṭipakkhassa vidhamanaṃ.
  6584. 1076584,195,744,100,104,1,37,4,Phalaṃ saggasampadā nibbānasampadā ca.
  6585. 1076585,195,744,105,107,1,23,2,Ānisaṃso piyamanāpatādi.
  6586. 1076586,195,744,108,136,1,92,10,"Ayamettha saṅkhepo, vitthāro pana visuddhimagge( visuddhi.1.8-9) ākaṅkheyyasuttā dīsu( ma. ni.1.64 ādayo) ca āgatanayena veditabbo. "
  6587. 1076587,195,744,137,145,1,79,8,Iminā nayena samādhikkhandhā dīnampi mahantatā yathārahaṃ niddhāretvā veditabbā.
  6588. 1076588,195,744,146,152,1,60,6,Ṭhānāṭṭhānā dīnaṃ pana mahantabhāvo mahāvisayatāya veditabbo.
  6589. 1076589,195,744,153,163,1,129,9,"Tattha ṭhānāṭṭhānānaṃ mahāvisayatā bahudhātukasuttādīsu āgatanayena, vihārasamāpattīnaṃ samādhikkhandhe niddhāritanayena veditabbā. "
  6590. 1076590,195,744,164,184,1,80,5,Ariyasaccānaṃ sakalasāsanasaṅgaṇhanato saccavibhaṅge ( vibha.189 ādayo) taṃsaṃvaṇṇanāsu( vibha. aṭṭha.189 ādayo) āgatanayena;
  6591. 1076591,195,744,185,205,1,76,6,satipaṭṭhānā dīnaṃ satipaṭṭhānavibhaṅgādīsu( vibha.355 ādayo) taṃsaṃvaṇṇanādīsu( vibha. aṭṭha.355 ādayo) ca āgatanayena;
  6592. 1076592,195,744,206,218,1,155,12,sāmaññaphalānaṃ mahato hitassa mahato sukhassa mahato atthassa mahato yogakkhemassa nipphattibhāvato santapaṇītanipuṇaatakkāvacarapaṇḍitavedanīyabhāvato ca;
  6593. 1076593,195,744,219,226,1,83,7,abhiññānaṃ mahāsambhārato mahāvisayato mahākiccato mahānubhāvato mahānipphattito ca;
  6594. 1076594,195,744,227,231,1,62,4,nibbānassa madanimmadanādimahatthasiddhito mahantatā veditabbā.
  6595. 1076595,195,744,232,240,1,74,7,{Pariggaṇhātī}ti sabhāvādito paricchijja gaṇhāti jānāti paṭivijjhatīti attho.
  6596. 1076596,195,744,241,245,1,21,3,Sā {panā}ti mahāpaññatā.
  6597. 1076597,195,745,2,25,1,166,19,{Puthupaññā}ti ettha nānākhandhesu ñāṇaṃ {pavattatī}ti ayaṃ rūpakkhandho nāma… pe… ayaṃ viññāṇakkhandho nāmāti evaṃ pañcannaṃ khandhānaṃ nānākaraṇaṃ paṭicca ñāṇaṃ pavattati.
  6598. 1076598,195,745,26,54,1,263,22,"Tesu ekavidhena rūpakkhandho, ekādasavidhena rūpakkhandho, ekavidhena vedanākkhandho, bahuvidhena vedanākkhandho, ekavidhena saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandhoti evaṃ ekekassa khandhassa ekavidhādivasena atītādivasenapi nānākaraṇaṃ paṭicca ñāṇaṃ pavattati. "
  6599. 1076599,195,745,55,65,1,57,8,Tathā idaṃ cakkhāyatanaṃ nāma… pe… idaṃ dhammāyatanaṃ nāmaṃ.
  6600. 1076600,195,745,66,78,1,98,11,"Tattha dasāyatanā kāmāvacarā, dve catubhūmakāti evaṃ āyatanānaṃ nānākaraṇaṃ paṭicca ñāṇaṃ pavattati. "
  6601. 1076601,195,745,79,90,1,65,8,{Nānādhātūsū}ti ayaṃ cakkhudhātu nāma… pe… ayaṃ manoviññāṇadhātu nāma.
  6602. 1076602,195,745,91,117,1,239,24,"Tattha soḷasa dhātuyo kāmāvacarā, dve catubhūmakāti evaṃ dhātunānākaraṇaṃ paṭicca ñāṇaṃ pavattati, taṃ upādiṇṇadhātuvasena vuttanti veditabbaṃ paccekabuddhānañhi dvinnaṃ aggasāvakānañca upādiṇṇadhātūsu eva nānākaraṇaṃ paṭicca ñāṇaṃ pavattati. "
  6603. 1076603,195,745,118,131,1,92,11,"Tañca kho ekadesamattato, na nippadesato, anupādiṇṇakadhātūnaṃ pana nānākaraṇaṃ na jānanti eva. "
  6604. 1076604,195,745,132,165,1,234,26,"Itarasāvakesu vattabbameva natthi, sabbaññubuddhānaṃyeva pana imāya nāma dhātuyā ussannattāva imassa rukkhassa khandho seto hoti, imassa kāḷo, imassa maṭṭho, imassa bahalattaco, imassa tanuttaco, imassa pattaṃ vaṇṇasaṇṭhānādivasena evarūpaṃ; "
  6605. 1076605,195,745,166,175,1,66,8,"imassa pupphaṃ nīlaṃ pītakaṃ lohitakaṃ odātaṃ, sugandhaṃ duggandhaṃ; "
  6606. 1076606,195,745,176,191,1,120,14,phalaṃ khuddakaṃ mahantaṃ dīghaṃ vaṭṭaṃ susaṇṭhānaṃ maṭṭhaṃ pharusaṃ sugandhaṃ madhuraṃ tittakaṃ ambilaṃ kaṭukaṃ kasāvaṃ;
  6607. 1076607,195,745,192,205,1,101,13,kaṇṭako tikhiṇo atikhiṇo ujuko kuṭilo tambo lohito odāto hotīti dhātunānattaṃ paṭicca ñāṇaṃ pavattati.
  6608. 1076608,195,746,2,6,1,29,3,{Atthesū}ti rūpādīsu ārammaṇesu.
  6609. 1076609,195,746,7,15,1,107,7,{Nānāpaṭiccasamuppādesū}ti ajjhattabahiddhābhedato ca saṇṭhānabhedato ca nānappabhedesu paṭiccasamuppādaṅgesu.
  6610. 1076610,195,746,16,19,1,52,3,Avijjādiaṅgānañhi paccekaṃ paṭiccasamuppādasaññitāti.
  6611. 1076611,195,746,20,31,1,65,7,Tenāha saṅkhārapiṭake‘‘ dvādasa paccayā dvādasa paṭiccasamuppādā’’ ti.
  6612. 1076612,195,746,32,43,1,141,9,"{Nānāsuññatamanupalabbhesū}ti nānāsabhāvesu niccasārādivirahato suññasabhāvesu, tato eva itthipurisaattaattaniyādivasena anupalabbhesu sabhāvesu. "
  6613. 1076613,195,746,44,47,1,28,3,Ma-kāro hettha padasandhikaro.
  6614. 1076614,195,746,48,54,1,82,5,{Nānāatthesū}ti atthapaṭisambhidāvisayesu paccayuppannādibhedesu nānāvidhesu atthesu.
  6615. 1076615,195,746,55,59,1,59,3,{Dhammesū}ti dhammapaṭisambhidāvisayesu paccayādinānādhammesu.
  6616. 1076616,195,746,60,66,1,73,5,{Niruttīsū}ti tesaṃyeva atthadhammānaṃ niddhāraṇavacanasaṅkhātāsu niruttīsu.
  6617. 1076617,195,746,67,85,1,147,13,{Paṭibhānesū}ti atthapaṭisambhidādīsu visayabhūtesu‘‘ imāni idamatthajotakānī’’ ti tathā tathā paṭibhānato patiṭṭhānato paṭibhānānīti laddhanāmesu ñāṇesu.
  6618. 1076618,195,746,86,93,1,70,6,Puthu {nānāsīlakkhandhesū}tiādīsu sīlassa puthuttaṃ nānattañca vuttameva.
  6619. 1076619,195,746,94,99,1,56,5,Itaresaṃ pana vuttanayānusārena suviññeyyattā pākaṭameva.
  6620. 1076620,195,746,100,120,1,125,15,"Yaṃ pana abhinnaṃ ekameva nibbānaṃ, tattha upacāravasena puthuttaṃ gahetabbanti āha‘‘ puthu janasādhāraṇe dhamme samatikkammā’’ ti. "
  6621. 1076621,195,746,121,127,1,61,6,Tenassa idha madanimmadanādipariyāyena puthuttaṃ dīpitaṃ hoti.
  6622. 1076622,195,747,2,26,1,196,18,"Evaṃ visayavasena paññāya mahattaṃ puthuttañca dassetvā idāni sampayuttadhammavasena hāsabhāvaṃ, pavattiākāravasena javanabhāvaṃ, kiccavasena tikkhādibhāvañca dassetuṃ‘‘ katamā hāsapaññā’’ tiādi vuttaṃ. "
  6623. 1076623,195,747,27,31,1,30,3,Tattha {hāsabahulo}ti pītibahulo.
  6624. 1076624,195,747,32,35,1,27,3,Sesapadāni tassa vevacanāni.
  6625. 1076625,195,747,36,53,1,166,16,Sīlaṃ {paripūretī}ti haṭṭhapahaṭṭho udaggudaggo hutvā pītisahagatāya paññāya pātimokkhasīlaṃ ṭhapetvā hāsanīyatarasseva visuṃ gahitattā itaraṃ tividhaṃ sīlaṃ paripūreti.
  6626. 1076626,195,747,54,66,1,107,11,"Pītisomanassasahagatā hi paññā abhirativasena tadārammaṇe phullitā vikasitā viya vattati, na upekkhāsahagatā. "
  6627. 1076627,195,747,67,72,1,52,5,Sīlakkhandhaṃ samādhikkhandhan tiādīsupi eseva nayo.
  6628. 1076628,195,747,73,79,1,60,5,{Thero}tiādinā abhinīhārasiddhā therassa hāsapaññatāti dasseti.
  6629. 1076629,195,748,2,33,1,294,27,"Sabbaṃ rūpaṃ aniccalakkhaṇato khippaṃ {javatī}ti rūpakkhandhaṃ aniccanti sīghavegena pavattiyā paṭipakkhadūrībhāvena pubbābhisaṅkhārassa sātisayattā indena visaṭṭhavajiraṃ viya lakkhaṇaṃ paṭivijjhantī adandhāyantī rūpakkhandhe aniccalakkhaṇaṃ vegena paṭivijjhati, tasmā sā javanapaññā nāmāti attho. "
  6630. 1076630,195,748,34,37,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo.
  6631. 1076631,195,748,38,51,1,110,9,Evaṃ lakkhaṇārammaṇikavipassanāvasena javanapaññaṃ dassetvā balavavipassanāvasena dassetuṃ‘‘ rūpan’’ tiādi vuttaṃ.
  6632. 1076632,195,748,52,64,1,96,10,"Tattha {khayaṭṭhenā}ti yattha yattha uppajjati, tattha tattheva khaṇeneva bhijjanato khayasabhāvato. "
  6633. 1076633,195,748,65,68,1,25,2,{Bhayaṭṭhenā}ti bhayānakato.
  6634. 1076634,195,748,69,74,1,55,4,{Asārakaṭṭhenā}ti attasāravirahato niccasārādivirahato ca.
  6635. 1076635,195,748,75,80,1,45,4,{Tulayitvā}ti tulābhūtāya vipassanāya tulayitvā.
  6636. 1076636,195,748,81,87,1,42,5,{Tīrayitvā}ti tāya eva tīraṇabhūtāya tīretvā.
  6637. 1076637,195,748,88,97,1,78,8,{Vibhāvayitvā}ti yāthāvato pakāsetvā pañcakkhandhaṃ vibhūtaṃ katvā pākaṭaṃ katvā.
  6638. 1076638,195,748,98,104,1,75,5,{Rūpanirodhe}ti rūpakkhandhassa nirodhabhūte nibbāne ninnapoṇapabbhārabhāvena.
  6639. 1076639,195,748,105,117,1,79,8,Idāni sikhāppattavipassanāvasena javanapaññaṃ dassetuṃ puna‘‘ rūpan’’ tiādi vuttaṃ.
  6640. 1076640,195,748,118,125,1,37,3,‘‘ Vuṭṭhānagāminivipassanāvasenā’’ ti keci.
  6641. 1076641,195,749,2,29,1,180,19,Ñāṇatikkhabhāvo nāma savisesaṃ paṭipakkhasamucchindane veditabboti‘‘ khippaṃ kilese chindatīti tikkhapañño’’ ti vatvā te pana kilese vibhāgena dassento‘‘ uppannaṃ kāmavitakkan’’ tiādimāha.
  6642. 1076642,195,749,30,51,1,118,16,"Tikkhapañño khippābhiñño hoti, paṭipadā cassa na calatīti āha‘‘ ekasmiṃ āsane cattāro ca ariyamaggā adhigatā hontī’’ tiādi. "
  6643. 1076643,195,749,52,59,1,68,6,Thero {cā}tiādinā dhammasenāpatino tikkhapaññatā sikhāppattāti dasseti.
  6644. 1076644,195,750,2,37,1,272,27,"‘ ‘ Sabbe saṅkhārā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā saṅkhatā paṭiccasamuppannā khayadhammā vayadhammā virāgadhammā nirodhadhammā’’ ti yāthāvato dassanena saccasampaṭivedho ijjhati, na aññathāti kāraṇamukhena nibbedhikapaññaṃ dassetuṃ‘‘ sabbasaṅkhāresu ubbegabahulo hotī’’ tiādi vuttaṃ. "
  6645. 1076645,195,750,38,44,1,72,5,Tattha {ubbegabahulo}ti vuttanayena sabbasaṅkhāresu abhiṇhappavattasaṃvego.
  6646. 1076646,195,750,45,51,1,67,5,{Uttāsabahulo}ti ñāṇuttāsavasena sabbasaṅkhāresu bahuso utrastamānaso.
  6647. 1076647,195,750,52,54,1,25,2,Tena ādīnavānupassanamāha.
  6648. 1076648,195,750,55,66,1,96,8,"{Ukkaṇṭhanabahulo}ti iminā pana nibbidānupassanamāha, {aratibahulo}tiādinā tassā eva aparāparuppattiṃ. "
  6649. 1076649,195,750,67,78,1,102,9,"Bahimukho sabbasaṅkhārato bahibhūtaṃ nibbānaṃ uddissa pavattañāṇamukho, tathā vā pavattitavimokkhamukho. "
  6650. 1076650,195,750,79,94,1,87,12,"Nibbijjhanaṃ nibbedho, so etissā atthi, nibbijjhatīti vā nibbedhā, sā eva paññā nibbedhikā. "
  6651. 1076651,195,750,95,105,1,72,9,"Yaṃ panettha atthato na vibhattaṃ, taṃ heṭṭhā vuttanayattā suviññeyyameva. "
  6652. 1076652,195,751,2,20,1,199,15,"Appicchoti {santaguṇaniguhanatā}ti attani vijjamānānaṃ bāhusaccadhutadhammasīlādiguṇānañceva paṭivedhaguṇassa ca niguhanaṃ, paṭiggahaṇe ca {mattaññutā}ti eteneva pariyesanaparibhogamattaññutāpi vuttā hoti. "
  6653. 1076653,195,751,21,34,1,76,10,"Tīhi {santosehī}ti catūsu paccayesu paccekaṃ tīhi santosehi , sabbe pana dvādasa. "
  6654. 1076654,195,751,35,39,1,51,4,Paṭisallīnena vivekaṭṭhakāyānaṃ na saṅgaṇikārāmānaṃ.
  6655. 1076655,195,751,40,44,1,43,4,Nekkhammābhiratānan ti pabbajjaṃ upagatānaṃ.
  6656. 1076656,195,751,45,47,1,42,2,Parisuddhacittānaṃ vigatacittasaṃkilesānaṃ.
  6657. 1076657,195,751,48,54,1,84,6,Paramavodānappattānaṃ aṭṭhasamāpattisamadhigamena ativiya vodānaṃ visuddhiṃ pattānaṃ.
  6658. 1076658,195,751,55,58,1,39,3,Kilesupadhiādīnaṃ abhāvato nirupadhīnaṃ.
  6659. 1076659,195,751,59,63,1,67,4,Phalasamāpattivasena sabbasaṅkhāravinissaṭattā visaṅkhāraṃ nibbānaṃ.
  6660. 1076660,195,751,64,79,1,76,10,"Upagatānaṃ, imesaṃ tiṇṇaṃ vivekānaṃ lābhī pavivitto‘‘ pakārehi vivitto’’ ti katvā. "
  6661. 1076661,195,751,80,87,1,85,6,"Samāsajjanaṃ parisinehuppādo saṃsaggo, savanavasena uppajjanakasaṃsaggo savanasaṃsaggo. "
  6662. 1076662,195,751,88,91,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  6663. 1076663,195,751,92,94,1,28,2,Samullapanaṃ ālāpasallapanaṃ.
  6664. 1076664,195,751,95,100,1,56,5,Saṃsaggavatthunā iminā tassa paribhogo paribhogasaṃsaggo.
  6665. 1076665,195,752,2,10,1,78,7,{Āraddhavīriyo}ti ettha vīriyārambho nāma vīriyassa paggaṇhanaṃ paripuṇṇakaraṇaṃ.
  6666. 1076666,195,752,11,23,1,67,8,Taṃ pana sabbaso kilesānaṃ niggaṇhananti dassento‘‘ tatthā’’ tiādimāha.
  6667. 1076667,195,752,24,32,1,71,7,{Odhunanavattā}ti kilesānaṃ yassa kassaci sāvajjassa odhunanavasena vattā.
  6668. 1076668,195,752,33,40,1,24,3,Tenāha‘‘ bhikkhūnan’’ tiādi.
  6669. 1076669,195,752,41,46,1,43,5,Otiṇṇaṃ nāma vajjaṃ ajjhācaritanti ārocitaṃ.
  6670. 1076670,195,752,47,49,1,20,2,Anotiṇṇaṃ anārocitaṃ.
  6671. 1076671,195,752,50,57,1,59,5,"{Tantivasenā}ti pāḷidhammavasena, yuttasaddassa vasenāti attho. "
  6672. 1076672,195,752,58,66,1,62,8,Pāpe lāmake puggale dhamme ca garahati jigucchatīti pāpagarahī.
  6673. 1076673,195,752,67,74,1,25,3,Tenāha‘‘ pāpapuggale’’ tiādi.
  6674. 1076674,195,752,75,81,1,74,4,"{Ekadassī}ti ekabhavadassī, idhalokamattadassī diṭṭhadhammikasukhamattāpekkhī. "
  6675. 1076675,195,752,82,92,1,54,8,"{Samantā}ti samantato, parito me katthaci mā ahūti yojanā. "
  6676. 1076676,195,753,2,7,1,37,4,Soḷasahi {padehī}ti soḷasahi koṭṭhāsehi.
  6677. 1076677,195,753,8,12,1,28,4,Akuppan ti kenaci akopanīyaṃ.
  6678. 1076678,195,753,13,31,1,119,12,"Ayaṃ dhammasenāpatino guṇakathā satthu vacanānusārena dasasahassacakkavāḷabyāpinī ahosi, taṃ dassetuṃ‘‘ evan’’ tiādi vuttaṃ. "
  6679. 1076679,195,753,32,36,1,63,4,Catubbidhā vaṇṇanibhā pātubhavi uḷārapītisomanassasamuṭṭhānattā.
  6680. 1076680,195,753,37,40,1,23,3,Suṭṭhu obhāsatīti subho.
  6681. 1076681,195,753,41,52,1,59,7,Obhāsasampattiyā maṇino bhaddakatāti āha‘‘ subhoti sundaro’’ ti.
  6682. 1076682,195,753,53,55,1,35,2,Jātimā parisuddhaākarasamuṭṭhitattā.
  6683. 1076683,195,753,56,67,1,81,7,Kuruvindajātiādijātivisesopi maṇi ākaraparisuddhamūlako evāti āha‘‘ jātisampanno’’ ti.
  6684. 1076684,195,753,68,73,1,88,4,{Dhovanādiparikammenā}ti catūsu pāsāṇesu dhovanadosanīharaṇatāpanasaṇhakaraṇādiparikammena.
  6685. 1076685,195,753,74,88,1,104,10,Rattakambalassa vasena sabhāvavaṇṇasiddhiyā veḷuriyamaṇi ativiya sobhatīti āha‘‘ paṇḍukambale nikkhitto’’ ti.
  6686. 1076686,195,753,89,92,1,21,3,Nikkhan ti bhaṇḍamāha.
  6687. 1076687,195,753,93,109,1,110,12,Tañca appakena suvaṇṇena kataṃ bhaṇḍaṃ na sobhati sobhāvipulenāti āha‘‘ atirekapañcasuvaṇṇena katapiḷandhanan’’ ti.
  6688. 1076688,195,753,110,126,1,110,11,"Suvaṇṇan ti pañcadharaṇassa samaññā, tasmā pañcavīsatisuvaṇṇasāriyā vicittaābharaṇaṃ idha‘‘ nikkhan’’ ti adhippetaṃ. "
  6689. 1076689,195,753,127,131,1,27,4,Tañhi vipulaṃ na parittakaṃ.
  6690. 1076690,195,753,132,138,1,73,6,Mahājambusākhāya pavattanadiyan ti mahājambusākhāya heṭṭhā sañjātanadiyaṃ.
  6691. 1076691,195,753,139,143,1,23,4,Taṃ kira ratanaṃ rattaṃ.
  6692. 1076692,195,753,144,160,1,123,13,Sukusalena… pe… sampahaṭṭhan ti suṭṭhu kusalena suvaṇṇakārena ukkāya tāpetvā sammā pahaṭṭhaṃ majjanādivasena sukataparikammaṃ.
  6693. 1076693,195,753,161,164,1,34,2,{Dhātuvibhaṅge}ti dhātuvibhaṅgasutte.
  6694. 1076694,195,753,165,170,1,44,5,Katabhaṇḍan ti ābharaṇabhāvena kataṃ bhaṇḍaṃ.
  6695. 1076695,195,754,2,6,1,35,4,Nātiucco nātinīco taruṇasūriyo nāma.
  6696. 1076696,195,754,7,11,1,40,4,Satthārā ābhatavaṇṇo ubbhataguṇoti attho.
  6697. 1076697,195,754,12,22,1,91,9,Neva maraṇaṃ {abhinandatī}ti attanopi maraṇaṃ neva abhinandati attavinipātassa sāvajjabhāvato.
  6698. 1076698,195,754,23,42,1,168,18,"Bodhisatto pana paresaṃ atthāya attano attabhāvaṃ pariccajati karuṇāvasena, evaṃ vosajjanaṃ paramatthapāramīpāripūriṃ gacchatīti sāvakā na tathā kātuṃ sakkā sikkhāpadato. "
  6699. 1076699,195,754,43,48,1,45,5,Na jīvitaṃ pattheti jīvitāsāya samucchinnattā.
  6700. 1076700,195,754,49,64,1,105,14,"Divasasaṅkhepan ti ajja tvaṃ idaṃ nāma kammaṃ karohi, idaṃ te vetananti divasabhāgena paricchinnaṃ vetanaṃ. "
  6701. 1076701,195,754,65,73,1,62,7,"Tādiso hi bhatako divasakkhayameva udikkhati, na kammaniṭṭhānaṃ. "
  6702. 1076702,195,754,74,85,1,90,10,Nibbisaṃ bhatako {yathā}ti vetanaṃ bhatiṃ icchanto kālakkhayaṃ udikkhanto bhatakapuriso viya.
  6703. 1076703,195,755,2,4,1,27,2,Susimasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6704. 1076704,195,756,2,4,1,30,2,10 . Nānātitthiyasāvakasuttavaṇṇanā
  6705. 1076705,195,757,2,11,1,44,3,111. {Nānātitthiyasāvakā}ti puthutitthiyānaṃ sāvakā.
  6706. 1076706,195,757,12,16,1,37,3,{Chindite}ti hatthacchedādivasena chede.
  6707. 1076707,195,757,17,20,1,15,2,{Mārite}ti māraṇe.
  6708. 1076708,195,757,21,34,1,80,11,"Na pāpaṃ {samanupassatī}ti kiñci pāpaṃ atthīti na passati, paresañca tathā pavedeti. "
  6709. 1076709,195,757,35,38,1,27,3,Vissāsan ti vissatthabhāvaṃ.
  6710. 1076710,195,757,39,53,1,100,10,‘‘ Katakammānampi vipāko natthī’’ ti vadanto katapāpānaṃ akatapuññānañca vissatthataṃ nirāsaṅkataṃ janeti.
  6711. 1076711,195,758,2,18,1,107,10,"{Tapojigucchāyā}ti tapasā acelavatādinā pāpato jigucchanena,‘‘ pāpaṃ virājayāmā’’ ti acelavatādisamādānenāti attho. "
  6712. 1076712,195,758,19,36,1,109,13,Tasmiñhi samādāne ṭhitena saṃvarena saṃvutacitto samannāgato pihito ca nāma hotīti‘‘ susaṃvutatto’’ tiādi vuttaṃ.
  6713. 1076713,195,758,37,45,1,49,7,"Cattāro yāmā bhāgā catuyāmā, catuyāmā eva cātuyāmā. "
  6714. 1076714,195,758,46,59,1,58,9,Bhāgattho hi idha yāma-saddo yathā‘‘ rattiyaṃ paṭhamo yāmo’’ ti.
  6715. 1076715,195,758,60,78,1,111,13,"So panettha bhāgo saṃvaralakkhaṇoti āha‘‘ cātuyāmena susaṃvuto’’ ti, catukoṭṭhāsena saṃvarena suṭṭhu saṃvutoti attho. "
  6716. 1076716,195,758,79,82,1,60,2,{Paṭikkhittasabbasītodako}ti paṭikkhittasabbasītudakaparibhogo.
  6717. 1076717,195,758,83,91,1,86,7,Sabbena pāpavāraṇena {yutto}ti sabbappakārena saṃvaralakkhaṇena pāpavāraṇena samannāgato.
  6718. 1076718,195,758,92,98,1,62,5,{Dhutapāpo}ti sabbena nijjaralakkhaṇena pāpavāraṇenapi dhutapāpo.
  6719. 1076719,195,758,99,113,1,127,12,"{Phuṭṭho}ti aṭṭhannampi kammānaṃ khepanena vikkhepappattiyā kammakkhayalakkhaṇena sabbena pāpavāraṇena phuṭṭho, taṃ phusitvā ṭhito. "
  6720. 1076720,195,758,114,122,1,58,7,Na {niguhanto}ti na niguhanahetu diṭṭhasute tatheva kathento.
  6721. 1076721,195,759,2,14,1,112,9,"Nānātitthiyānaṃyeva {upaṭṭhāko}ti paravādīnaṃ sabbesaṃyeva titthiyānaṃ upaṭṭhāko, tesu sādhāraṇavasena abhippasanno. "
  6722. 1076722,195,759,15,20,1,64,4,{Koṭippattā}ti mokkhādhigamena samaṇadhamme pattabbamariyādappattā.
  6723. 1076723,195,760,2,7,1,54,4,{Sahacaritamattenā}ti sīhanādena saha vassakaraṇamattena.
  6724. 1076724,195,760,8,15,1,75,7,Sīhena sīhanādaṃ nadantena saheva siṅgālena attano siṅgālaravakaraṇamattena.
  6725. 1076725,195,760,16,19,1,25,2,{Kotthuko}ti khuddakakotthu.
  6726. 1076726,195,760,20,27,1,58,6,{Āsaṅkitasamācāro}ti attanā ca parehi ca āsaṅkitabbasamācāro.
  6727. 1076727,195,760,28,31,1,27,3,Sappurisānan ti buddhādīnaṃ.
  6728. 1076728,195,761,2,6,1,34,3,{Tassā}ti vegabbharissa devaputtassa.
  6729. 1076729,195,761,7,14,1,48,6,Sarīre {anuāvisī}ti sarīre anupavisitvā viya āvisi.
  6730. 1076730,195,761,15,31,1,92,13,"{Adhimuccī}ti yathā gahitassa vasena cittaṃ na vattati, attano eva vase vattati, evaṃ adhiṭṭhahi. "
  6731. 1076731,195,761,32,37,1,27,3,{Āyuttā}ti dassanena saṃyuttā .
  6732. 1076732,195,761,38,42,1,62,4,Pavivekiyan ti kappakavatthabhuñjanasenāsanehi pavivittabhāvaṃ.
  6733. 1076733,195,761,43,51,1,21,4,Tenāha‘‘ te kirā’’ tiādi.
  6734. 1076734,195,761,52,57,1,45,4,Rūpe {niviṭṭhā}ti cakkhurūpadhamme abhiniviṭṭhā.
  6735. 1076735,195,761,58,66,1,34,4,Tenāha‘‘ taṇhādiṭṭhīhi patiṭṭhitā’’ ti.
  6736. 1076736,195,761,67,71,1,53,3,{Devalokapatthanakāmā}ti devalokasseva abhipatthanakāmā.
  6737. 1076737,195,761,72,74,1,23,2,Maraṇadhammatāya mātiyā.
  6738. 1076738,195,761,75,83,1,24,4,Tenāha‘‘ mātiyāti maccā’’ ti.
  6739. 1076739,195,761,84,89,1,52,4,{Paralokatthāyā}ti parasampattibhāvāya lokassa atthāya.
  6740. 1076740,195,762,2,6,1,34,3,{Pabhāsavaṇṇā}ti pabhāya samānavaṇṇā.
  6741. 1076741,195,762,7,16,1,37,5,Kesaṃ pabhāyāti āha‘‘ candobhāsā’’ tiādi.
  6742. 1076742,195,762,17,21,1,62,4,Sajjhārāgapabhāsavaṇṇā indadhanupabhāsavaṇṇāti paccekaṃ yojanā.
  6743. 1076743,195,762,22,27,1,35,5,Āmo āmagandho etassa atthīti āmisaṃ.
  6744. 1076744,195,762,28,31,1,22,2,{Vadhāyā}ti viddhaṃsituṃ.
  6745. 1076745,195,762,32,35,1,29,2,{Rūpā}ti rūpāyatanādirūpidhammā.
  6746. 1076746,195,763,2,4,1,39,2,Rājagahasamīpappavattīnaṃ rājagahiyānaṃ.
  6747. 1076747,195,763,5,21,1,51,8,‘‘ Seto’’ ti kelāsakūṭo adhippetoti āha‘‘ setoti kelāso’’ ti.
  6748. 1076748,195,763,22,36,1,74,9,"Kenaci na ghaṭṭetīti aghaṃ, antalikkhanti āha‘‘ aghagāmīnanti ākāsagāmīnan’’ ti. "
  6749. 1076749,195,763,37,43,1,39,5,"Udakaṃ dhīyati etthāti udadhi, mahodadhi. "
  6750. 1076750,195,763,44,47,1,23,2,{Vipulo}ti vepullapabbato.
  6751. 1076751,195,763,48,51,1,47,3,Himavantapabbatānan ti himavantapabbatabhāgānaṃ.
  6752. 1076752,195,763,52,56,1,71,4,Buddho seṭṭho sīlasamādhipaññāvimuttivimuttiñāṇadassanādīhi sabbaguṇehi.
  6753. 1076753,195,764,2,4,1,39,2,Nānātitthiyasāvakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6754. 1076754,195,765,2,4,1,27,2,Tatiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6755. 1076755,195,766,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  6756. 1076756,195,767,2,5,1,52,3,Devaputtasaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  6757. 1076757,195,768,1,4,1,15,1,3. Kosalasaṃyuttaṃ
  6758. 1076758,195,769,2,4,1,12,2,1 . Paṭhamavaggo
  6759. 1076759,195,770,2,4,1,18,2,1 . Daharasuttavaṇṇanā
  6760. 1076760,195,771,2,22,1,118,13,112. Bhagavatā saddhiṃ {sammodī}ti bhagavato guṇe ajānanto kosalarājā attano khattiyamānena kevalaṃ bhagavatā saddhiṃ sammodi.
  6761. 1076761,195,771,23,36,1,73,9,Paṭhamāgate hi satthari tassa sammoditākāraṃ dassetuṃ‘‘ yathā’’ tiādi vuttaṃ.
  6762. 1076762,195,771,37,74,1,240,28,"Yathā khamanīyādīni {pucchanto}ti yathā bhagavā‘‘ kacci te, mahārāja, khamanīyaṃ, kacci yāpanīyan’’ tiādinā tena raññā saddhiṃ paṭhamaṃ pavattamodo ahosi pubbabhāsitāya, tadanukaraṇena evaṃ sopi rājā bhagavatā saddhiṃ samappavattamodo ahosīti yojanā. "
  6763. 1076763,195,771,75,88,1,74,9,Taṃ pana samappavattamodanaṃ upamāya dassetuṃ‘‘ sītodakaṃ viyā’’ tiādi vuttaṃ.
  6764. 1076764,195,771,89,118,1,213,23,"Tattha sammoditan ti saṃsanditaṃ ekībhāvan ti sammodanakiriyāya samānataṃ ekarūpataṃ, khamanīyan ti‘‘ idaṃ catucakkaṃ navadvāraṃ sarīrayantaṃ dukkhabahulatāya sabhāvato dussahaṃ, kacci khamituṃ sakkuṇeyyan’’ ti pucchati. "
  6765. 1076765,195,771,119,127,1,91,8,Yāpanīyan ti paccayāyattavuttikaṃ cirapabandhasaṅkhātāya yāpanāya kacci yāpetuṃ sakkuṇeyyaṃ.
  6766. 1076766,195,771,128,131,1,40,3,Sīsarogādiābādhābhāvena kacci appābādhaṃ.
  6767. 1076767,195,771,132,135,1,36,3,Dukkhajīvikābhāvena kacci appātaṅkaṃ.
  6768. 1076768,195,771,136,140,1,52,4,Taṃtaṃkiccakaraṇe uṭṭhānasukhatāya kacci lahuṭṭhānaṃ.
  6769. 1076769,195,771,141,144,1,32,3,Tadanurūpabalayogato kacci balaṃ.
  6770. 1076770,195,771,145,156,1,97,10,Sukhavihārasambhavena kacci phāsuvihāro {atthī}ti tattha tattha kacci-saddaṃ yojetvā attho veditabbo.
  6771. 1076771,195,771,157,161,1,27,4,Balavappattā pīti pīti yeva.
  6772. 1076772,195,771,162,164,1,19,2,Taruṇapīti pāmojjaṃ.
  6773. 1076773,195,771,165,169,1,39,4,Sammodanaṃ janeti karotīti sammodanīyaṃ.
  6774. 1076774,195,771,170,185,1,87,11,Sammoditabbato sammodanīyan ti imaṃ pana atthaṃ dassento‘‘ sammodituṃ yuttabhāvato’’ ti āha.
  6775. 1076775,195,771,186,189,1,39,2,{Saritabbabhāvato}ti anussaritabbabhāvato.
  6776. 1076776,195,771,190,206,1,54,8,‘‘ Saraṇīyan’’ ti vattabbe dīghaṃ katvā‘‘ sāraṇīyan’’ ti vuttaṃ.
  6777. 1076777,195,772,2,10,1,82,5,"{Suyyamānasukhato}ti āpāthamadhurataṃ āha, {anussariyamānasukhato}ti vimaddaramaṇīyataṃ. "
  6778. 1076778,195,772,11,22,1,127,8,"{Byañjanaparisuddhatāyā}ti sabhāvaniruttibhāvena tassā kathāya vacanacāturiyamāha, {atthaparisuddhatāyā}ti atthassa nirupakkilesataṃ. "
  6779. 1076779,195,772,23,28,1,37,4,Anekehi {pariyāyehī}ti anekehi kāraṇehi.
  6780. 1076780,195,772,29,35,1,42,3,{Adiṭṭhattā}ti upasaṅkamanavasena adiṭṭhattā.
  6781. 1076781,195,772,36,44,1,73,7,{Guṇāguṇavasenā}ti guṇavasena gambhīrabhāvaṃ vā aguṇavasena uttānabhāvaṃ vā.
  6782. 1076782,195,772,45,51,1,59,5,Ovaṭṭikasāraṃ {katvā}ti ovaṭṭikāya gahetabbasāravatthuṃ katvā.
  6783. 1076783,195,772,52,58,1,90,6,Lokanissaraṇabhavokkantipañhan ti lokato nissaṭabhāvapañhañceva ādito bhavokkamanapañhañca.
  6784. 1076784,195,772,59,77,1,101,13,"Satthu sammāsambuddhataṃ pucchanto hi‘‘ kiṃ bhavaṃ gotamo sabbalokato nissaṭo, sabbasattehi ca jeṭṭho’’ ti? "
  6785. 1076785,195,772,78,80,1,13,2,Pucchati nāma.
  6786. 1076786,195,772,81,93,1,107,11,"Yathā hi satthu sammāsambuddhatāya lokato nissaṭatā viññāyati, evaṃ sabbasattehi jeṭṭhabhāvato seṭṭhabhāvato. "
  6787. 1076787,195,772,94,111,1,45,4,Svāyamattho aggapasādasuttā dīhi( itivu.90; a. ni.4.34) vibhāvetabbo.
  6788. 1076788,195,772,112,116,1,35,4,Kathaṃ pana sambuddhatā viññāyatīti?
  6789. 1076789,195,772,117,118,1,23,1,Aviparītadhammadesanato.
  6790. 1076790,195,772,119,136,1,82,7,"Ayamettha saṅkhepo, vitthāro pana visuddhimaggasaṃvaṇṇanādīsu( visuddhi. mahāṭī.1.124) vuttanayena veditabbo. "
  6791. 1076791,195,773,2,33,1,227,23,Rājā satthu aviparītadhammadesanaṃ ajānanto tato evassa sammāsambodhiṃ asaddahanto‘‘ vuḍḍhataresupi cirapabbajitesu sammāsambuddhabhāve alabbhamāne tabbiparīte kathaṃ labbheyyā’’ ti maññamāno‘‘ kiṃ pana bhavaṃ gotamo’’ tiādiṃ vakkhati.
  6792. 1076792,195,773,34,44,1,92,10,Rājā attano laddhiyā na pucchati attano sammukhā tehi asammāsambuddhabhāvasseva paṭiññātattā.
  6793. 1076793,195,773,45,70,1,132,16,"Yasmā te musāvāditāya attano upaṭṭhākādīnaṃ‘‘ buddhā mayan’’ ti paṭijāniṃsu, tasmā vuttaṃ‘‘ loke mahājanena gahitapaṭiññāvasena pucchatī’’ ti. "
  6794. 1076794,195,773,71,73,1,22,2,Svāyamattho āgamissati.
  6795. 1076795,195,773,74,80,1,51,6,Buddhasīhanādan ti buddhānaṃ eva āveṇikaṃ sīhanādaṃ.
  6796. 1076796,195,773,81,100,1,148,14,"Kāmaṃ maggañāṇapadaṭṭhānaṃ sabbaññutaññāṇaṃ, sambodhiñāṇe pana gahite taṃ atthato gahitameva hotīti vuttaṃ‘‘ sabbaññutaññāṇasaṅkhātaṃ sammāsambodhin’’ ti. "
  6797. 1076797,195,774,2,12,1,85,8,"{Pabbajjūpagamanenā}ti yāya kāyaci pabbajjāya upagamanamattena samaṇā, na samitapāpatāya. "
  6798. 1076798,195,774,13,20,1,51,5,"{Jātivasenā}ti jātimattena brāhmaṇā, na bāhitapāpatāya. "
  6799. 1076799,195,774,21,31,1,131,8,"Pabbajitasamūhasaṅkhāto {saṅgho}ti pabbajitasamūhatāmattena saṅgho, na niyyānikadiṭṭhivisuddhasīlasāmaññavasena saṃhatattāti adhippāyo. "
  6800. 1076800,195,774,32,39,1,62,6,Etesaṃ {atthī}ti etesaṃ sabbaññupaṭiññātānaṃ parivārabhūto atthi.
  6801. 1076801,195,774,40,44,1,35,3,{Svevā}ti pabbajitasamūhasaṅkhāto eva.
  6802. 1076802,195,774,45,50,1,31,3,Keci pana‘‘ pabbajitasamūhavasena.
  6803. 1076803,195,774,51,68,1,108,13,"Saṅghino, gahaṭṭhasamūhavasena gaṇino’’ ti vadanti, taṃ tesaṃ matimattaṃ gaṇe eva loke saṅghasaddassa niruḷhattā. "
  6804. 1076804,195,774,69,72,1,64,2,{Ācārasikkhāpanavasenā}ti acelakavatacariyādi-ācārasikkhāpanavasena.
  6805. 1076805,195,774,73,78,1,34,3,{Pākaṭā}ti saṅghīādibhāvena pakāsitā.
  6806. 1076806,195,774,79,100,1,102,13,‘‘ Appicchā’’ ti vatvā tattha labbhamānaṃ appicchataṃ dassetuṃ‘‘ apicchatāya vatthampi na nivāsentī’’ ti vuttaṃ.
  6807. 1076807,195,774,101,109,1,64,8,Na hi tesu sāsanikesu viya santaguṇaniguhanā appicchā labbhatīti.
  6808. 1076808,195,774,110,113,1,17,2,{Yaso}ti kittisaddo.
  6809. 1076809,195,774,114,131,1,99,12,Taranti etena saṃsāroghanti evaṃ sammatattā titthaṃ vuccati laddhīti āha‘‘ titthakarāti laddhikarā’’ ti.
  6810. 1076810,195,774,132,156,1,82,12,"{Sādhusammatā}ti‘‘ sādhū’’ ti sammatā, na sādhūhi sammatāti āha‘‘ santo… pe… puthujjanassā’’ ti. "
  6811. 1076811,195,775,2,16,1,93,9,"Kappakolāhalan ti kappato kolāhalaṃ,‘‘ kappuṭṭhānaṃ bhavissatī’’ ti devaputtehi ugghositamahāsaddo. "
  6812. 1076812,195,775,17,20,1,16,2,{Ime}ti pūraṇādayo.
  6813. 1076813,195,775,21,26,1,52,5,Buddhakolāhalan ti devatāhi ghositaṃ buddhakolāhalaṃ.
  6814. 1076814,195,775,27,31,1,43,3,{Payirupāsitvā}ti purisasutiparamparāya sutvā.
  6815. 1076815,195,775,32,35,1,42,3,Cintāmaṇivijjā nāma paracittajānāpanavijjā.
  6816. 1076816,195,775,36,50,1,79,9,"Sā kevaṭṭasutte‘‘ maṇikā’’ ti āgatā, ādi -saddena gandhārisambhavavijjādiṃ saṅgaṇhāti. "
  6817. 1076817,195,775,51,55,1,36,4,Tattha gandhāriyā vikubbanaṃ dasseti.
  6818. 1076818,195,775,56,59,1,18,2,{Attabhāve}ti sarīre.
  6819. 1076819,195,775,60,63,1,18,2,{Rājusmā}ti rājatejo.
  6820. 1076820,195,776,2,6,1,40,3,{Sukkadhammo}ti anavajjadhammo nikkilesatā.
  6821. 1076821,195,776,7,33,1,113,17,Idaṃ {gahetvā}ti idaṃ parammukhā‘‘ mayaṃ buddhā’’ ti vatvā attano sammukhā‘‘ na mayaṃ buddhā’’ ti tehi vuttavacanaṃ gahetvā.
  6822. 1076822,195,776,34,54,1,64,12,"{Evamāhā}ti‘‘ yepi te, bho gotama… pe… navo ca pabbajjāyā’’ ti evaṃ avoca. "
  6823. 1076823,195,776,55,73,1,92,13,Attano paṭiññaṃ {gahetvā}ti‘‘ na mayaṃ buddhā’’ ti tesaṃ attano purato pavattitaṃ paṭiññaṃ gahetvā.
  6824. 1076824,195,776,74,91,1,102,12,"Īdise ṭhāne kiṃ-saddo paṭisedhavācako hotīti vuttaṃ‘‘ kinti paṭikkhepavacanan’’ ti, kasmā paṭijānātīti attho? "
  6825. 1076825,195,777,2,7,1,29,4,Na {uññātabbā}ti na garahitabbā.
  6826. 1076826,195,777,8,12,1,25,4,Garahattho hi ayaṃ u-saddo.
  6827. 1076827,195,777,13,30,1,70,9,‘‘ Daharo’’ ti adhikatattā vakkhamānattā ca‘‘ khattiyoti rājakumāro’’ ti vuttaṃ.
  6828. 1076828,195,777,31,50,1,81,13,"Urasā gacchatīti urago, yo koci sappo, idha pana adhippetaṃ dassetuṃ‘‘ āsīviso’’ ti āha. "
  6829. 1076829,195,777,51,62,1,58,7,Sīlavantaṃ pabbajitaṃ dasseti sāmaññato‘‘ bhikkhū’’ ti vadanto.
  6830. 1076830,195,777,63,84,1,123,16,"Idha pana yasmā‘‘ bhavampi no gotamo’’ tiādinā bhagavantaṃ uddissa kathaṃ samuṭṭhāpesi, tasmā bhagavā attānaṃ abbhantaraṃ akāsi. "
  6831. 1076831,195,777,85,97,1,109,11,"Yadipi viseso sāmaññajotanāya vibhāvito hoti, saṃsayuppattidīpakaṃ noti vuttaggahaṇaṃ pana taṃ paricchijjatīti. "
  6832. 1076832,195,777,98,105,1,30,3,Tenāha‘‘ desanākusalatāyā’’ tiādi.
  6833. 1076833,195,777,106,118,1,64,8,Idāni avaññāparibhave payogato vibhāvetuṃ‘‘ ettha cā’’ tiādi vuttaṃ.
  6834. 1076834,195,777,119,145,1,243,21,"Tattha acittīkatākāravasena avaññāya pākaṭabhāvo, vambhanavasena paribhavassāti adhippāyena kāyapayogavasena avaññā dassitā, vacīpayogavasena paribhavo, ubhayaṃ pana ubhayatthāpi pabhedato gahitaṃ, avaññaparibhavānaṃ dvinnampi ubhayattha pariggaho. "
  6835. 1076835,195,777,146,152,1,36,5,Taṃ {sabbampī}ti taṃ avaññādi sabbampi.
  6836. 1076836,195,777,153,160,1,59,7,Catūsupi taṃ na kātabbameva sampati āyatiñca anatthāvahattā.
  6837. 1076837,195,778,2,9,1,53,6,{Tadatthadīpanā}ti tassa ādito vuttassa atthassa dīpanā.
  6838. 1076838,195,778,10,15,1,42,3,{Visesatthadīpanā}ti tato visiṭṭhatthadīpanā .
  6839. 1076839,195,778,16,23,1,67,6,Khettānaṃ adhipatīti {khattiyo}ti niruttinayena saddasiddhi veditabbā.
  6840. 1076840,195,778,24,32,1,59,7,Khettato vivādā satte tāyatīti {khattiyo}ti lokiyā kathayanti.
  6841. 1076841,195,778,33,46,1,54,7,"‘‘ Mahāsammato, khattiyo, rājā’’ ti evamāgatesu imesu dutiyaṃ. "
  6842. 1076842,195,778,47,50,1,19,3,Akkharan ti samaññā.
  6843. 1076843,195,778,51,64,1,61,9,Sā hi udayabbayābhāvato‘‘ na kadāci kharatīti akkharan’’ ti vuttā.
  6844. 1076844,195,778,65,74,1,30,5,Tenāha‘‘ nāmagottaṃ na jīratī’’ ti.
  6845. 1076845,195,778,75,79,1,47,4,Jātisampannan ti sampannajātiṃ ativisuddhajātiṃ.
  6846. 1076846,195,778,80,84,1,38,3,Tīṇi {kulānī}ti brāhmaṇavessasuddakulāni.
  6847. 1076847,195,778,85,90,1,48,4,{Atikkamitvā}ti attano jātisampattiyā abhibhavitvā.
  6848. 1076848,195,779,2,17,1,86,11,Kevalaṃ nāmapadaṃ vuttaṃ ākhyātapadaṃ apekkhatevāti āha‘‘ ṭhānaṃ hīti kāraṇaṃ vijjatī’’ ti.
  6849. 1076849,195,779,18,29,1,89,9,"{Uddhaṭadaṇḍenā}ti samantato ubbhatena daṇḍena sāsanena, balavaṃ upakkamaṃ garukaṃ rājānampi. "
  6850. 1076850,195,779,30,37,1,71,6,Taṃ khattiyaṃ {parivajjeyyā}ti khattiyaṃ avaññāparibhavakaraṇato vajjeyya.
  6851. 1076851,195,779,38,46,1,22,4,Tenāha‘‘ na ghaṭṭeyyā’’ ti.
  6852. 1076852,195,780,2,15,1,70,9,Uragassa ca nānāvidhavaṇṇaggahaṇe kāraṇaṃ vadati‘‘ yena yena hī’’ tiādinā.
  6853. 1076853,195,780,16,20,1,49,4,Bahubhakkhan ti mahābhakkhaṃ sabbabhakkhakhādakaṃ.
  6854. 1076854,195,780,21,25,1,43,4,Pāvakaṃ sodhanatthena asuddhassapi dahanena.
  6855. 1076855,195,780,26,29,1,10,2,{So}ti maggo.
  6856. 1076856,195,780,30,34,1,35,4,Kaṇho vattanī imassāti kaṇhavattanī.
  6857. 1076857,195,780,35,38,1,26,3,Mahanto aggikkhandho hutvā.
  6858. 1076858,195,780,39,66,1,183,18,{Yāvabrahmalokappamāṇo}ti kappavuṭṭhānakāle araññe agginā gahite kālantare eva kaṭṭhatiṇarukkhādisambhavoti dassetuṃ‘‘ jāyanti tattha pārohā’’ ti pāḷiyaṃ vuttanti dassento‘‘ tatthā’’ tiādimāha.
  6859. 1076859,195,781,2,6,1,35,4,Ḍahituṃ na sakkoti paccakkosanādinā.
  6860. 1076860,195,781,7,10,1,35,3,Vinassanti samaṇatejasā vināsitattā.
  6861. 1076861,195,781,11,38,1,86,14,‘‘ Na tassā’’ ti ettha na-kāraṃ‘‘ vindare’’ ti ettha ānetvā sambandhitabbanti āha‘‘ na vindantī’’ ti.
  6862. 1076862,195,781,39,52,1,99,11,"{Vatthumattāvasiṭṭho}ti ṭhānameva nesaṃ avasissati, sayaṃ pana sabbaso saha dhanena vinassantīti attho."
  6863. 1076863,195,782,2,25,1,109,15,"‘ ‘ Sammadeva samācare’’ ti ettha yathā rājādīsu sammā samācareyya, taṃ vibhāgena dassento‘‘ khattiyaṃ tāvā’’ tiādimāha. "
  6864. 1076864,195,782,26,28,1,18,2,Taṃ suviññeyyameva.
  6865. 1076865,195,782,29,34,1,68,4,Tisso {kulasampattiyo}ti khattiya-brāhmaṇagahapati-mahāsālakulāni vadati.
  6866. 1076866,195,782,35,48,1,128,11,"Pañca rūpibrahmaloke, cattāro arūpībrahmaloketi evaṃ nava brahmaloke kammabhavavibhāgena, sesānaṃ gaṇanānaṃ upapattibhavavibhāgena. "
  6867. 1076867,195,783,2,6,1,32,4,Abhikkantan ti ativiya kamanīyaṃ.
  6868. 1076868,195,783,7,25,1,115,13,Sā panassā kantatā ativiya iṭṭhatāya manavaḍḍhanatāya sobhanatāyāti āha‘‘ atiiṭṭhaṃ atimanāpaṃ atisundaranti attho’’ ti.
  6869. 1076869,195,783,26,42,1,101,11,"‘‘ Abhikkantan’’ ti vacanaṃ apekkhitvā napuṃsakaniddeso, vacanaṃ pana bhagavato dhammadesanāti tathā vuttaṃ. "
  6870. 1076870,195,783,43,51,1,78,7,"Atthamattadassanaṃ vā etaṃ, tasmā atthavasena liṅgavibhattivipariṇāmo veditabbo. "
  6871. 1076871,195,783,52,55,1,23,3,Dutiyapadepi eseva nayo.
  6872. 1076872,195,784,2,7,1,47,5,Adhomukhaṭhapitan ti kenaci adhomukhaṃ ṭhapitaṃ.
  6873. 1076873,195,784,8,13,1,50,5,Heṭṭhāmukhajātan ti sabhāveneva heṭṭhāmukhaṃ jātaṃ.
  6874. 1076874,195,784,14,18,1,28,3,{Ugghāṭeyyā}ti vivaṭaṃ kareyya.
  6875. 1076875,195,784,19,52,1,149,20,Hatthe {gahetvā}ti‘‘ puratthābhimukho uttarābhimukho vā gacchā’’ tiādīni avatvā hatthe gahetvā nissandehaṃ katvā‘‘ esa maggo’’ ti evaṃ vatvā‘‘ gacchā’’ ti vadeyya.
  6876. 1076876,195,784,53,57,1,42,3,{Kāḷapakkhacātuddasī}ti kāḷapakkhe cātuddasī.
  6877. 1076877,195,784,58,67,1,100,8,Nikkujjitaṃ {ukkujjeyyā}ti ādheyyassa anādhārabhūtaṃ bhājanaṃ tassa ādhārabhāvāpādanavasena ukkujjeyya.
  6878. 1076878,195,784,68,86,1,164,16,"Aññāṇassa abhimukhattā heṭṭhāmukhajātatāya saddhammavimukhaṃ, tato eva adhomukhabhāvena asaddhamme patitan ti evaṃ padadvayaṃ yathārahaṃ yojetabbaṃ, na yathāsaṅkhayaṃ. "
  6879. 1076879,195,784,87,102,1,117,10,"Kāmaṃ kāmacchandādayopi paṭicchādakā, micchādiṭṭhi pana savisesaṃ paṭicchādikāti āha‘‘ micchādiṭṭhigahanapaṭicchannan’’ ti. "
  6880. 1076880,195,784,103,105,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  6881. 1076881,195,784,106,126,1,48,5,"‘‘ micchādiṭṭhiparamāhaṃ, bhikkhave, vajjaṃ vadāmī’’ ti( a. ni.1.310). "
  6882. 1076882,195,784,127,137,1,51,6,Sabbāpāyagāmimaggo kummaggo‘‘ kucchito maggo’’ ti katvā.
  6883. 1076883,195,784,138,144,1,87,6,Sammādiṭṭhiādīnaṃ ujupaṭipakkhatāya micchādiṭṭhiādayo aṭṭha micchattadhammā micchāmaggo.
  6884. 1076884,195,784,145,157,1,82,8,Teneva hi tadubhayapaṭipakkhataṃ sandhāya‘‘ saggamokkhamaggaṃ āvikarontenā’’ ti vuttaṃ.
  6885. 1076885,195,784,158,169,1,85,9,"Sappiādisannissayo padīpo na tathā ujjalo, yathā telasannissayoti telapajjota ggahaṇaṃ. "
  6886. 1076886,195,784,170,175,1,87,4,Etehi {pariyāyehī}ti etehi nikkujjitukkujjanapaṭicchannavivaraṇādiupamopamitabbappakārehi.
  6887. 1076887,195,785,2,7,1,43,5,Pasannākāran ti pasannehi kātabbaṃ sakkāraṃ.
  6888. 1076888,195,785,8,12,1,32,4,Saraṇan ti paṭisaraṇaṃ parāyaṇaṃ.
  6889. 1076889,195,785,13,29,1,70,10,{Ajjatā}ti {ajjā}ti padassa vaḍḍhanamattaṃ hettha tā -saddo yathā‘‘ devatā’’ ti.
  6890. 1076890,195,785,30,37,1,43,7,Pāṇehi upetan ti pāṇehi saha saraṇaṃ upetaṃ.
  6891. 1076891,195,785,38,57,1,101,14,"‘‘ Yāva me pāṇā dharanti, tāva saraṇaṃ gatameva maṃ dhāretū’’ ti āpāṇakoṭikaṃ attano saraṇagamanaṃ pavedeti. "
  6892. 1076892,195,785,58,66,1,21,4,Tenāha‘‘ yāva me’’ tiādi.
  6893. 1076893,195,785,67,74,1,50,6,"Yaṃ panettha atthato avibhattaṃ, taṃ suviññeyyameva. "
  6894. 1076894,195,786,2,4,1,27,2,Daharasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6895. 1076895,195,787,2,4,1,18,2,2 . Purisasuttavaṇṇanā
  6896. 1076896,195,788,2,9,1,34,2,113. {Purimasutte}ti purimasuttadesanāyaṃ.
  6897. 1076897,195,788,10,20,1,76,9,Tattha hi upasaṅkamantavelāya satthu guṇe ajānanto kevalaṃ sammodanaṃ karoti.
  6898. 1076898,195,788,21,34,1,108,13,Desanaṃ sutvā pana satthu guṇe ñatvā saraṇaṅgatattā idha imasmiṃ samāgame abhivādesi pañcapatiṭṭhitena vandi.
  6899. 1076899,195,788,35,51,1,137,14,"Attānaṃ adhi ajjhattaṃ, avijahena attānaṃ adhikicca uddissa pavattadhammā ajjhattaṃ ekajjhaṃ gahaṇavasena, bhummatthe cetaṃ paccattavacanaṃ. "
  6900. 1076900,195,788,52,56,1,78,4,Kāmañcāyaṃ ajjhattasaddo gocarajjhattavisayajjhattaajjhattajjhattesu pavattati.
  6901. 1076901,195,788,57,71,1,89,9,"Te panettha na yujjantīti vuttaṃ‘‘ niyakajjhattan’’ ti, niyakasaṅkhātaajjhattadhammesūti attho. "
  6902. 1076902,195,788,72,80,1,24,4,Tenāha‘‘ attano santāne’’ ti.
  6903. 1076903,195,788,81,88,1,72,5,"{Lubbhanalakkhaṇo}ti gijjhanalakkhaṇo, ārammaṇe daḷhaggahaṇasabhāvoti attho. "
  6904. 1076904,195,788,89,95,1,60,4,"{Dussanalakkhaṇo}ti kujjhanalakkhaṇo, byāpajjanasabhāvoti attho. "
  6905. 1076905,195,788,96,103,1,69,5,"{Muyhanalakkhaṇo}ti aññāṇalakkhaṇo, ārammaṇe sabhāvasammohabhāvoti attho. "
  6906. 1076906,195,788,104,108,1,51,3,{Viheṭhentī}ti atthanāsanaanatthuppādanehi vibādhenti.
  6907. 1076907,195,788,109,126,1,78,12,"Tato eva yathā saggamaggesu na dissati, evaṃ karontīti āha‘‘ nāsenti vināsentī’’ ti. "
  6908. 1076908,195,788,127,132,1,34,4,Attani {sambhūtā}ti santāne nibbattā.
  6909. 1076909,195,789,2,4,1,27,2,Purisasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6910. 1076910,195,790,2,4,1,22,2,3 . Jarāmaraṇasuttavaṇṇanā
  6911. 1076911,195,791,2,12,1,38,4,114. Aññatra {jarāmaraṇā}ti jarāmaraṇena vinā.
  6912. 1076912,195,791,13,20,1,52,7,Jarāmaraṇavirahito jāto nāma atthi nu khoti pucchati.
  6913. 1076913,195,791,21,26,1,38,4,Pāḷiyaṃ {jātassā}ti paccatte sāmivacanaṃ.
  6914. 1076914,195,791,27,51,1,104,15,{Mahāsālā}ti iminā ra -kārassa la -kāraṃ katvā‘‘ mahāsālā’’ ti vuttanti dasseti yathā‘‘ puratthiyoti pulatthiyo’’ ti.
  6915. 1076915,195,791,52,57,1,44,4,{Mahāsārappattā}ti mahantaṃ vibhavasāraṃ pattā.
  6916. 1076916,195,791,58,64,1,33,5,"Koṭisataṃ dhanaṃ, ayameva vā pāṭho."
  6917. 1076917,195,791,65,75,1,37,6,‘‘ Kumbhaṃ nāma dasa ambaṇānī’’ ti vadanti.
  6918. 1076918,195,791,76,80,1,32,3,{Issarā}ti vibhavissariyena issarā.
  6919. 1076919,195,791,81,87,1,73,6,Suvaṇṇarajatabhājanādīnan ti ādi -saddena vatthaseyyāvasathādiṃ saṅgaṇhāti.
  6920. 1076920,195,791,88,97,1,59,5,Asādhāraṇadhanānaṃ nidhānagatattā‘‘ anidhānagatassā’’ ti vuttaṃ.
  6921. 1076921,195,791,98,101,1,47,2,{Tuṭṭhikaraṇassā}ti pāsādasivikādisukhasādhanassa.
  6922. 1076922,195,792,2,7,1,46,4,Ārakā {kilesehī}ti niruttinayena saddasiddhimāha.
  6923. 1076923,195,792,8,16,1,51,7,{Ārakā}ti ca sabbaso samucchinnattā tehi dūreti attho.
  6924. 1076924,195,792,17,26,1,81,7,"Rāgādīnaṃ hatattā, pāpakaraṇe rahābhāvato, anuttaradakkhiṇeyyatādipaccayā ca arahaṃ. "
  6925. 1076925,195,792,27,45,1,129,13,"Kāmañcāyaṃ saṃyuttavaṇṇanā, abhidhammanayo eva pana nippariyāyoti āha‘‘ cattāro āsavā’’ ti brahmacariyavāsan ti maggabrahmacariyavāsaṃ. "
  6926. 1076926,195,792,46,49,1,20,2,{Vuṭṭhā}ti vuṭṭhavanto.
  6927. 1076927,195,792,50,59,1,104,9,Catūhi maggehi karaṇīyan ti paccekaṃ catūhi maggehi kattabbaṃ pariññāpahānasacchikiriyabhāvanābhisamayaṃ.
  6928. 1076928,195,792,60,64,1,28,4,Evaṃ gataṃ soḷasavidhaṃ hoti.
  6929. 1076929,195,792,65,69,1,34,4,Osīdāpanaṭṭhena bhārā viyāti bhārā.
  6930. 1076930,195,792,70,88,1,38,5,Tenāha‘‘ bhārā have pañcakkhandhā’’ tiādi( saṃ. ni.3.22).
  6931. 1076931,195,792,89,96,1,80,7,Attapaṭibaddhatāya attano avijahanato paramatthadesanāya ca paramattho arahattaṃ.
  6932. 1076932,195,792,97,119,1,184,15,"Kāmañcāyamattho sabbasamiddhisasantatipariyāpanno anavajjadhammo sambhavati akuppasabhāvā, aparihānadhammesu pana aggabhūte arahatte sātisayo, na itaresūti‘‘ arahattasaṅkhāto’’ tiādi vuttaṃ. "
  6933. 1076933,195,792,120,130,1,152,10,Orambhāgiyuddhambhāgiyavibhāgaṃ dasavidhampi bhavesu saṃyojanaṃ kilesakammavipākavaṭṭapaccayo hutvā nissarituṃ appadānavasena bandhatīti bhavasaṃyojanaṃ.
  6934. 1076934,195,792,131,157,1,270,24,"Satipi hi aññesaṃ tappakkhiyabhāvena vinā saṃyojanāni tesaṃ tappaccayabhāvo atthi, bhavaniyāmo orambhāgiyuddhambhāgiyasaṅgahitoti taṃtaṃbhavanibbattakakammaniyāmo ca hoti, na ca upacchinnasaṃyojanassa katānipi kammāni bhavaṃ nibbattentīti tesaṃyeva saṃyojanaṭṭho daṭṭhabbo. "
  6935. 1076935,195,792,158,168,1,61,8,Sammā kāraṇehi {jānitvā}ti ñāyena dukkhādīsu so yathā jānitabbo;
  6936. 1076936,195,792,169,188,1,115,13,"tathā jānitvā, pubbakālakiriyāvimuttā hi aparakālakiriyā ca yathā sambhavati, taṃ dassetuṃ‘‘ maggapaññāyā’’ tiādi vuttaṃ. "
  6937. 1076937,195,793,2,4,1,29,2,Bhijjanasabhāvo khaṇāyattattā.
  6938. 1076938,195,793,5,7,1,36,2,Nikkhipitabbasabhāvo maraṇadhammattā.
  6939. 1076939,195,793,8,33,1,181,19,"Ayaṃ kāyo usmāyuviññāṇāpagamo chaḍḍanīyadhammo, yasmiṃ yaṃ patiṭṭhitaṃ, taṃ tassa santānagatavippayuttanti katvā vattabbataṃ arahatīti āha‘‘ khīṇāsavassa hi ajīraṇadhammopi atthī’’ tiādi. "
  6940. 1076940,195,793,34,67,1,122,12,Tenāha bhagavā‘‘ imasmiṃyeva byāmamatte kaḷevare sasaññimhi samanake lokañca paññapemi lokasamudayañca lokanirodhañcā’’ tiādi( saṃ. ni.1.107; a. ni.4.45).
  6941. 1076941,195,793,68,91,1,134,14,"Assa khīṇāsavassa,‘‘ jīraṇadhamman’’ ti yathāvuttaṃ ajīraṇadhammaṃ ṭhapetvā jīraṇadhammaṃ dassento‘‘ tesaṃpāyaṃ kāyo bhedanadhammo’’ ti evamāha. "
  6942. 1076942,195,793,92,99,1,77,7,Jaraṃ pattasseva hissa bhedananikkhipitabbatāniyate atthe suttadesanā pavattā.
  6943. 1076943,195,793,100,108,1,60,7,"Atthassa uppatti aṭṭhuppatti, sā etassa atthīti aṭṭhuppattiko. "
  6944. 1076944,195,793,109,119,1,76,8,"Kira -saddo anussavattho, tena anussavāgatoyamattho, na aṭṭhakathāgatoti dīpeti. "
  6945. 1076945,195,793,120,127,1,17,3,Tenāha‘‘ vadantī’’ ti.
  6946. 1076946,195,793,128,144,1,90,11,"Yenāyaṃ attho hetunā aṭṭhuppattiko, taṃ dassetuṃ‘‘ sivikasālāyaṃ nisīditvā kathitan’’ ti vuttaṃ."
  6947. 1076947,195,793,145,159,1,72,9,"‘‘ Viharati jetavane’’ ti nidānavacanena yathā na virujjhati, tathā veditabbaṃ. "
  6948. 1076948,195,793,160,165,1,44,5,Nanu imassa suttassa pucchāvasiko nikkhepoti?
  6949. 1076949,195,793,166,172,1,60,5,"Saccametaṃ, suttekadesaṃ pana sandhāya aṭṭhuppattikatāvacanaṃ. "
  6950. 1076950,195,793,173,190,1,87,12,"Keci pana‘‘ yānaṃ āruhitvā rājā āgato, rañño ārohanīyarathaṃ dassetvā vuttan’’ tipi vadanti. "
  6951. 1076951,195,794,2,6,1,35,4,Sarīre pheṇapiṇḍasame kiṃ vattabbaṃ?
  6952. 1076952,195,794,7,13,1,42,6,Sabbhi saddhin ti sādhūhi saha pavedayanti.
  6953. 1076953,195,794,14,30,1,126,15,"Na hi kadāci sādhūnaṃ sādhūhi saha kattabbā honti, tasmā sīdanasabhāvānaṃ kilesānaṃ bhijjanappattattā nibbānaṃ sabbhīti vuccati. "
  6954. 1076954,195,794,31,44,1,56,8,{Purimapadassā}ti‘‘ satañca dhammo na jaraṃ upetī’’ ti padassa.
  6955. 1076955,195,794,45,48,1,32,3,Kāraṇaṃ dassento byatirekavasena.
  6956. 1076956,195,794,49,63,1,95,13,"Sataṃ dhammo nibbānaṃ kilesehi saṃsīdanabhijjanasabhāvo na hoti, tasmā taṃ āgamma jaraṃ na upeti. "
  6957. 1076957,195,794,64,74,1,64,8,"Kilesā pana tannimittakā, evamayaṃ vuttakāraṇato jaraṃ na upetīti. "
  6958. 1076958,195,794,75,82,1,18,3,Tenāha‘‘ idan’’ tiādi.
  6959. 1076959,195,794,83,98,1,84,9,"Sundarādhivacanaṃ vā etaṃ‘‘ sabbhī’’ ti padaṃ apāpatādīpanato, sabbhidhammabhūtanti attho. "
  6960. 1076960,195,794,99,143,1,72,11,"Tenāha‘‘ virāgo tesaṃ aggamakkhāyati( itivu.90; a. ni.4.34), na tena dhammena samatthi kiñcī’’ ti( khu. pā.6.4; su. ni.227) ca. "
  6961. 1076961,195,795,2,4,1,31,2,Jarāmaraṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6962. 1076962,195,796,2,4,1,16,2,4 . Piyasuttavaṇṇanā
  6963. 1076963,195,797,2,11,1,44,4,115. Rahasi {gatassā}ti janasambādhato apakkantassa.
  6964. 1076964,195,797,12,20,1,80,8,Nilīnassa teneva janavivekena ekamantaṃ nisajjāya ekībhāvena paṭisallīnassa viya.
  6965. 1076965,195,797,21,28,1,21,3,Tenāha‘‘ ekībhūtassā’’ ti.
  6966. 1076966,195,797,29,44,1,104,11,Sabbaññubhāsitaṃ karonto āha tassa vacanaṃ‘‘ evametan’’ ti sampaṭicchitvā tassa vacanaṃ tathāpaccanubhāsanto.
  6967. 1076967,195,797,45,51,1,74,6,Antakenādhipannattā eva khettavatthuhiraññasuvaṇṇādi mānusaṃ bhavaṃ jahato.
  6968. 1076968,195,797,52,59,1,41,6,"Anugan ti anugataṃ, tameva anugāmīti attho. "
  6969. 1076969,195,797,60,65,1,42,5,Nicayan ti uparūpari vaḍḍhiyā nicitabhūtaṃ.
  6970. 1076970,195,797,66,70,1,31,4,Samparāyikan ti samparāya hitaṃ.
  6971. 1076971,195,798,2,4,1,25,2,Piyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6972. 1076972,195,799,2,4,1,24,2,5 . Attarakkhitasuttavaṇṇanā
  6973. 1076973,195,800,2,9,1,23,3,116. Pīdahanan ti saṃyamanaṃ.
  6974. 1076974,195,800,10,18,1,89,7,Kammapathabhedaṃ {appattassā}ti supinakālo viya pavattimattatāya kammapathavisesaṃ agatassa.
  6975. 1076975,195,800,19,22,1,26,2,{Kammassā}ti akusalakammassa.
  6976. 1076976,195,800,23,35,1,93,11,"Saṃvaran ti saṃvarabhāvaṃ dasseti, itarassa pana saṃvarabhāvo purimehi tīhi padehi dassitovāti. "
  6977. 1076977,195,800,36,39,1,37,3,Ottappampi gahitameva tadavinābhāvato.
  6978. 1076978,195,800,40,49,1,78,8,"Na hi pāpajigucchanaṃ pāpautrāsarahitaṃ, utrāso vā pāpajigucchanarahito atthīti. "
  6979. 1076979,195,801,2,4,1,33,2,Attarakkhitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6980. 1076980,195,802,2,4,1,18,2,6 . Appakasuttavaṇṇanā
  6981. 1076981,195,803,2,22,1,64,11,117. Uḷārasaddo seṭṭhe bahuke ca dissatīti āha‘‘ paṇīte ca bahuke cā’’ ti.
  6982. 1076982,195,803,23,27,1,39,3,{Mānamajjanenā}ti mānavasena madappattiyā.
  6983. 1076983,195,803,28,32,1,50,4,Atikkaman ti sādhumariyādavītikkamalakkhaṇaṃ dosaṃ.
  6984. 1076984,195,803,33,35,1,9,2,Kūṭo pāso.
  6985. 1076985,195,804,2,4,1,27,2,Appakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6986. 1076986,195,805,2,4,1,22,2,7 . Aḍḍakaraṇasuttavaṇṇanā
  6987. 1076987,195,806,2,26,1,110,14,"118. Yasmā kāmanimittaṃ satto sampajānamusā bhāsati, tasmā kāmā tassa patiṭṭhā paccayo kāraṇanti āha‘‘ kāmahetū’’ tiādi. "
  6988. 1076988,195,806,27,40,1,120,11,"Bhadramukha sīsena viṭaṭubhaṃ bhadropacārena upacaratīti attho, vinicchayo karīyati etthāti aḍḍakaraṇaṃ, vinicchayaṭṭhānaṃ. "
  6989. 1076989,195,806,41,47,1,42,5,"Khippan ti kūṭaṃ, macchakhippantipi vaṭṭati. "
  6990. 1076990,195,806,48,53,1,38,5,Oḍḍitan ti oḍḍanavasena phalaṃ pāpitaṃ.
  6991. 1076991,195,807,2,4,1,31,2,Aḍḍakaraṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6992. 1076992,195,808,2,4,1,19,2,8 . Mallikāsuttavaṇṇanā
  6993. 1076993,195,809,2,13,1,17,3,119.‘‘ Kasmā pucchatī’’ ti?
  6994. 1076994,195,809,14,28,1,82,10,Pucchākāraṇaṃ codetvā samudayato paṭṭhāya dassetuṃ‘‘ ayaṃ kira mallikā’’ tiādi vuttaṃ.
  6995. 1076995,195,809,29,37,1,93,8,Mālārāmaṃ gantvāti attano pitu mālārāmaṃ rakkhaṇatthañceva avasesapupphaggahaṇatthañca gantvā.
  6996. 1076996,195,809,38,42,1,29,3,{Kāsigāme}ti kāsiraṭṭhassa gāme.
  6997. 1076997,195,809,43,55,1,102,11,"So kira gāmo mahākosalarājena attano dhītuyā patigharaṃ gacchantiyā pupphamūlatthāya dinno, taṃnimittaṃ. "
  6998. 1076998,195,809,56,58,1,25,2,Bhāgineyyena ajātasattunā.
  6999. 1076999,195,809,59,63,1,25,3,{Tassā}ti rañño pasenadissa.
  7000. 1077000,195,809,64,66,1,12,2,Sāti mallikā.
  7001. 1077001,195,809,67,75,1,69,8,Nivattitun ti tassā dhammatāya nivattituṃ tassā vacanaṃ paṭikkhipituṃ.
  7002. 1077002,195,809,76,87,1,62,6,{Nevajjhagā}ti vattamānatthe atītavacananti āha‘‘ nādhigacchatī’’ ti.
  7003. 1077003,195,809,88,94,1,32,5,Puthu {attā}ti tesaṃ sattānaṃ attā.
  7004. 1077004,195,810,2,4,1,28,2,Mallikāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7005. 1077005,195,811,2,4,1,17,2,9 . Yaññasuttavaṇṇanā
  7006. 1077006,195,812,2,10,1,26,3,120. Thūṇan ti yaññūpatthambhaṃ.
  7007. 1077007,195,812,11,15,1,34,4,Upanītāni yaññaṃ yajituṃ ārambhāya.
  7008. 1077008,195,812,16,34,1,74,10,"{Ettāvatā}ti‘‘ idha, bhante… pe… rudamānā parikammāni karontī’’ ti ettakena pāṭhena. "
  7009. 1077009,195,812,35,56,1,99,16,"Sanniṭṭhānan ti‘‘ naṃ itthiṃ labhissāmi nu kho, na nu kho labhissāmī’’ ti nicchayaṃ avindanto na ñāyanto. "
  7010. 1077010,195,812,57,71,1,101,13,"Pheṇuddehakan ti yathā yattha kuthite pheṇaṃ uddehati na upadhīyati, evaṃ anekavāraṃ pheṇaṃ uṭṭhāpetvā. "
  7011. 1077011,195,812,72,80,1,62,8,Taṃ divasan ti tasmiṃ raññā niddaṃ alabhitvā dukkhaseyyadivase.
  7012. 1077012,195,812,81,90,1,80,8,Ālokaṃ {oloketvā}ti lohakumbhimukhavaṭṭisīse patte tattha mahantaṃ ālokaṃ oloketvā.
  7013. 1077013,195,812,91,95,1,39,4,Attāno vacanaṃ rañño pavattiñāpanatthaṃ.
  7014. 1077014,195,812,96,107,1,50,7,Mahāsaddo udapādi‘‘ evarūpaṃ yaññaṃ rājā kārāpetī’’ ti.
  7015. 1077015,195,812,108,123,1,75,10,"Vattukāmo ahosi, vattuñca pana avisahanto‘‘ sa’’ iti vatvā lohakumbhiyaṃ nimuggo. "
  7016. 1077016,195,812,124,131,1,53,7,Imaṃ gāthaṃ vattukāmo ahosīti ayaṃ panettha sambandho.
  7017. 1077017,195,812,132,135,1,24,3,Esa nayo sesapadadvayepi.
  7018. 1077018,195,812,136,149,1,52,8,Dhammabheriṃ carāpesuṃ‘‘ koci kañci pāṇaṃ mā hanatū’’ ti.
  7019. 1077019,195,812,150,167,1,173,16,"So itthisāmiko puriso sotāpattiphale patiṭṭhahi attano upanissayasampattiyā sattu ca desanāvilāsasampattiyā, rājā pana mahābodhinirujjhanasabhāvattā kiñci visesaṃ nādhigacchi. "
  7020. 1077020,195,813,2,6,1,41,3,{Saṅgahavatthūnī}ti lokassa saṅgahakāraṇāni.
  7021. 1077021,195,813,7,14,1,87,7,Nipphannasassato navabhāge kassakassa datvā raññaṃ ekabhāgaggahaṇaṃ dasamabhāgaggahaṇaṃ.
  7022. 1077022,195,813,15,29,1,86,10,Evaṃ kassakā haṭṭhatuṭṭhā sassāni sampādentīti āha‘‘ sassasampādane medhāvitāti attho’’ ti.
  7023. 1077023,195,813,30,35,1,41,5,Tato orabhāge kira chabhāgaggahaṇaṃ jātaṃ.
  7024. 1077024,195,813,36,42,1,47,6,Chamāsikan ti channaṃ channaṃ māsānaṃ pahonakaṃ.
  7025. 1077025,195,813,43,48,1,29,4,{Pāsetī}ti pāsagate viya karoti.
  7026. 1077026,195,813,49,54,1,44,5,Vācāya piyassa piyakarassa kammaṃ vācāpeyyaṃ.
  7027. 1077027,195,813,55,59,1,39,4,Sabbaso raṭṭhassa iddhādibhāvato khemaṃ.
  7028. 1077028,195,813,60,62,1,24,2,Nirabbudaṃ coriyābhāvato.
  7029. 1077029,195,813,63,69,1,64,6,Idañhi raṭṭhaṃ acoriyaṃ niraggaḷanti vuccati apārutagharabhāvato.
  7030. 1077030,195,814,2,7,1,35,4,Uddhaṃmūlakaṃ {katvā}ti ummūlaṃ katvā.
  7031. 1077031,195,814,8,18,1,90,9,Dvīhi {pariyaññehī}ti mahāyaññassa pubbabhāge pacchā ca pavattetabbehi dvīhi parivārayaññehi.
  7032. 1077032,195,814,19,42,1,219,19,Sattavīsati… pe… {nassā}ti sattavīsādhikānaṃ tiṇṇaṃ pasusatānaṃ dvāvīsatiyā assādīhi ca saṭṭhiadhikadvisataāraññakapasūhi ca saddhiṃ sampiṇḍitānaṃ pana navādhikachasatapasūnaṃ māraṇena bheravassa pāpabhīrukānaṃ bhayāvahassa.
  7033. 1077033,195,814,43,46,1,16,3,Tathā hi vadanti–
  7034. 1077034,195,815,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Chasatāni niyujjanti, pasūnaṃ majjhime hani, "
  7035. 1077035,195,816,2,11,1,43,6,"Assamedhassa yaññassa, adhikāni navāpi cā’’ ti. "
  7036. 1077036,195,817,2,6,1,43,4,Samman ti yugacchidde pakkhipitabbadaṇḍakaṃ.
  7037. 1077037,195,817,7,10,1,18,2,{Pāsentī}ti khipanti.
  7038. 1077038,195,817,11,16,1,41,4,{Saṃhārimehī}ti sakaṭehi vahitabbehi yūpehi.
  7039. 1077039,195,817,17,29,1,97,12,Pubbe kira eko rājā sammāpāsaṃ yajanto sarassatinadītīre pathaviyā vivare dinne nimuggoyeva ahosi.
  7040. 1077040,195,817,30,44,1,106,10,Andhabālabrāhmaṇā gatānugatigatā‘‘ ayaṃ tassa saggagamanamaggo’’ ti saññāya tattha sammāpāsayaññaṃ paṭṭhapenti.
  7041. 1077041,195,817,45,54,1,36,5,Tena vuttaṃ‘‘ nimuggokāsato pabhutī’’ ti.
  7042. 1077042,195,817,55,63,1,61,7,"Ayūpo appakadivaso yāgo, sayūpo bahudivasaṃ sādheyyo satrayāgo. "
  7043. 1077043,195,817,64,73,1,105,8,"Mantapadābhisaṅkhatānaṃ sappimadhūnaṃ vāja miti samaññā, hiraññasuvaṇṇagomahiṃ sādi sattarasakadakkhiṇassa. "
  7044. 1077044,195,817,74,78,1,55,4,Sāragabbhakoṭṭhāgārādīsu natthettha aggaḷanti niraggaḷo.
  7045. 1077045,195,817,79,87,1,70,8,Tattha kira yaññe attano sāpateyyaṃ anavasesato anigūhitvā niyyātīyati.
  7046. 1077046,195,817,88,91,1,31,2,{Mahārambhā}ti bahupasughātakammā.
  7047. 1077047,195,817,92,130,1,173,21,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ vividhā yattha haññare’’ ti vakkhamānattā‘‘ mahākiccā’’ ti attho vutto, idha‘‘ mahārambhāti papañcavasena ajeḷakā’’ tiādi vuttanti‘‘ bahupasughātakammā’’ ti attho vutto. "
  7048. 1077048,195,817,131,138,1,48,5,{Nirārambhā}ti etthāpi vuttanayena attho veditabbo.
  7049. 1077049,195,817,139,146,1,55,6,"Anugataṃ kulanti anukulaṃ, kulānugatanti attho veditabbo. "
  7050. 1077050,195,817,147,159,1,36,6,Tenāha‘‘ yaṃ niccabhattādi… pe… attho’’ ti.
  7051. 1077051,195,818,2,4,1,26,2,Yaññasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7052. 1077052,195,819,2,4,1,20,2,10 . Bandhanasuttavaṇṇanā
  7053. 1077053,195,820,2,17,1,37,6,"121. Idan ti‘‘ idha, bhante’’ tiādikaṃ vacanaṃ. "
  7054. 1077054,195,820,18,22,1,31,4,Te bhikkhū ārocesunti sambandho.
  7055. 1077055,195,820,23,28,1,37,4,{Tesū}ti tesu raññā bandhāpitamanussesu.
  7056. 1077056,195,820,29,40,1,86,9,"Sukatakāraṇan ti sukāraṇakiriyaṃ ārocesuṃ, na kevalaṃ tesaṃ manussānaṃ bandhāpitabhāvaṃ . "
  7057. 1077057,195,820,41,53,1,60,8,Idāni tamatthaṃ vitthārato dassetuṃ‘‘ rañño kirā’’ tiādi vuttaṃ.
  7058. 1077058,195,820,54,57,1,21,2,{Aṭṭhavaṅko}ti aṭṭhaṃso.
  7059. 1077059,195,820,58,61,1,32,2,{Antogharacārino}ti antepuravāsino.
  7060. 1077060,195,821,2,5,1,17,2,{Ukkaṭṭhe}ti yuddhe.
  7061. 1077061,195,821,6,9,1,22,2,{Mantīsū}ti guttamantīsu.
  7062. 1077062,195,821,10,13,1,22,3,Akutūhalan ti saññataṃ.
  7063. 1077063,195,821,14,17,1,21,3,Piyan ti piyāyitabbaṃ.
  7064. 1077064,195,821,18,22,1,35,4,Annapānamhi madhure abhutte uppanne.
  7065. 1077065,195,821,23,34,1,84,10,{Atthe}ti atthe kicce jāte thiranti na kathenti kāyabalamattena apanetuṃ sakkuṇeyyattā.
  7066. 1077066,195,821,35,43,1,49,7,Suṭṭhu {rattarattā}ti ativiya rattā eva hutvā rattā.
  7067. 1077067,195,821,44,48,1,40,3,{Sārattenā}ti sārabhāvena sārabhāvasaññāya.
  7068. 1077068,195,821,49,62,1,67,9,Ohārinan ti heṭṭhā haraṇasīlanti āha‘‘ catūsu apāyesu ākaḍḍhanakan’’ ti.
  7069. 1077069,195,821,63,70,1,41,6,"Sithilan ti sithilākāraṃ, na pana sithilaṃ. "
  7070. 1077070,195,821,71,79,1,29,4,Tenāha bhagavā‘‘ duppamuñcan’’ ti.
  7071. 1077071,195,822,2,4,1,29,2,Bandhanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7072. 1077072,195,823,2,4,1,28,2,Paṭhamavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7073. 1077073,195,824,2,4,1,11,2,2 . Dutiyavaggo
  7074. 1077074,195,825,2,4,1,23,2,1 . Sattajaṭilasuttavaṇṇanā
  7075. 1077075,195,826,2,14,1,82,7,122. {Pubbārāmasaṅkhāte}ti sāvatthinagarassa pubbadisāya katattā pubbārāmeti saṅkhaṃ gate.
  7076. 1077076,195,826,15,26,1,53,6,{Tatrā}ti‘‘ migāramātuyā pāsāde’’ ti tasmiṃ saṃkhittavacane.
  7077. 1077077,195,826,27,34,1,63,7,Ayaṃ idāni vuccamānā anupubbikathā ādito paṭṭhāya anukkamakathā.
  7078. 1077078,195,826,35,46,1,94,11,Patthanaṃ akāsi tassa bhagavato aggupaṭṭhāyikaṃ ekaṃ upāsikaṃ disvā taṃ ṭhānantaraṃ ākaṅkhantī.
  7079. 1077079,195,826,47,50,1,39,2,{Meṇḍakaputtassā}ti meṇḍakaseṭṭhiputtassa.
  7080. 1077080,195,826,51,58,1,52,6,Mātiṭṭhāne ṭhapesi tassā upakāraṃ garubhāvañca disvā.
  7081. 1077081,195,826,59,74,1,146,14,Tāya kārite {pāsāde}ti tāya mahāupāsikāya mahālatāpasādhanaṃ vissajjetvā navahi koṭīhi karīsamatte bhūmibhāge kārite sahassagabbhapaṭimaṇḍite pāsāde.
  7082. 1077082,195,827,2,5,1,33,2,{Parūḷhakacchā}ti parūḷhakacchalomā.
  7083. 1077083,195,827,6,8,1,40,2,Kamaṇḍalughaṭikādiṃ pabbajitaparikkhāraṃ.
  7084. 1077084,195,827,9,14,1,66,5,Naggabhogganissirikānan ti naggānañceva bhoggānañca nissirikānañca.
  7085. 1077085,195,827,15,28,1,105,11,"Te hi anivatthavatthatāya naggā ceva, acelakavatādinā bhoggasarīratāya bhoggā, sobhārahitatāya nissirikā ca. "
  7086. 1077086,195,827,29,40,1,98,10,Attanā diṭṭhasutaṃ paṭicchādetvā na katheyyun ti akāraṇametaṃ tesaṃ raññā payuttacarapurisabhāvato.
  7087. 1077087,195,827,41,61,1,110,16,Evaṃ kate pana te‘‘ aññepi pabbajitā atthīti ayaṃ jānātī’’ ti maññeyyunti kohaññacitto evaṃ akāsīti sakkā viññātuṃ.
  7088. 1077088,195,827,62,72,1,50,6,Tathā hi tenatthena aparitosamāno‘‘ apicā’’ tiādimāha.
  7089. 1077089,195,828,2,5,1,32,3,Kāsikacandanan ti ujjalacandanaṃ.
  7090. 1077090,195,828,6,17,1,84,10,"Taṃ kira vaṇṇavasena samujjalaṃ hoti pabhassaraṃ, tadatthameva naṃ saṇhataraṃ karonti. "
  7091. 1077091,195,828,18,26,1,40,4,Tenāha‘‘ kāsikacandananti saṇhacandanan’’ ti.
  7092. 1077092,195,828,27,31,1,60,3,{Vaṇṇagandhatthāyā}ti vaṇṇasobhatthañceva sugandhabhāvatthañca.
  7093. 1077093,195,828,32,37,1,62,4,{Vaṇṇagandhatthāyā}ti chavirāgakaraṇatthañceva sugandhatthāya ca.
  7094. 1077094,195,828,38,51,1,77,9,‘‘ Gihinā’’ tiādīhi padehi evaṃ pamādavihārinā tayā arahanto duviññeyyāti dasseti.
  7095. 1077095,195,829,2,15,1,72,9,Saṃvāso nāma idha kālena upasaṅkamananti dassento‘‘ upasaṅkamantenā’’ ti āha.
  7096. 1077096,195,829,16,22,1,72,5,"Kāyavācāhi asaṃyatenapi saṃyatākāro, asaṃvutindriyenapi saṃvutindriyākāro. "
  7097. 1077097,195,829,23,36,1,54,7,"{Pariggahessāmī}ti vīmaṃsissāmi‘‘ parisuddhaṃ nu kho, no’’ ti. "
  7098. 1077098,195,829,37,41,1,47,3,{Sappaññenā}ti sīlapariggaṇhanapaññāya sappaññena.
  7099. 1077099,195,829,42,49,1,57,7,Jānituṃ na sakkoti sabhāvassa sato sīlassa anupadhāraṇato.
  7100. 1077100,195,830,2,6,1,32,3,{Kathanenā}ti aparāparaṃ kathanena.
  7101. 1077101,195,830,7,17,1,37,6,Tathā hi vakkhati‘‘ ekaccassa hī’’ tiādi.
  7102. 1077102,195,830,18,30,1,86,7,{Ariyavohāro}ti diṭṭhādilakkhaṇena voharito‘‘ diṭṭhaṃ adiṭṭhan’’ tiādinā pavuttasaddavohāro.
  7103. 1077103,195,830,31,43,1,50,8,Tassa pana kāraṇameva gaṇhanto‘‘ ettha cetanā’’ ti āha.
  7104. 1077104,195,830,44,47,1,24,3,Esa nayo anariyavohārepi.
  7105. 1077105,195,830,48,53,1,59,5,Paramatthato hi saccavācādayo musāvādādayo cetanālakkhaṇāti.
  7106. 1077106,195,830,54,71,1,96,11,"Paññattivohāro tathā tathā voharitabbato evamāha‘‘ saṃvohārena kho, mahārāja, soceyyaṃ veditabban’’ ti. "
  7107. 1077107,195,831,2,10,1,92,6,"{Ñāṇathāmo}ti ñāṇaguṇabalaṃ, yena ṭhānuppattikapaṭibhānādinā accāyikakiccakaraṇīyāni niṭṭhāpeti. "
  7108. 1077108,195,831,11,16,1,56,4,{Saṃkathāyā}ti atthavīmaṃsanavasena pavattāya sammākathāya.
  7109. 1077109,195,831,17,19,1,24,2,Uppilavati lahukabhāvato.
  7110. 1077110,195,831,20,24,1,24,2,{Heṭṭhācarakā}ti avacarakā.
  7111. 1077111,195,831,25,41,1,97,11,"Ye anupavisitvā paresaṃ rahassavīmaṃsanavasena pavattā, tesu ocarakavohāroti vuttaṃ‘‘ carā hī’’ tiādi. "
  7112. 1077112,195,832,2,12,1,85,9,{Vaṇṇasaṇṭhānenā}ti vaṇṇena vā saṇṭhānena vā vaṇṇapokkharatāya vā saṇṭhānasampattiyā vā.
  7113. 1077113,195,832,13,17,1,30,4,Sujāno pesalo vissaseti yojanā.
  7114. 1077114,195,832,18,24,1,49,4,{Lahukadassanenā}ti parittadassanena vijjukena viya.
  7115. 1077115,195,832,25,29,1,60,3,{Parikkhārabhaṇḍakenā}ti pabbajitaparikkhārabhūtena bhaṇḍakena.
  7116. 1077116,195,832,30,34,1,43,3,{Lohaḍḍhamāso}ti lohamayo upaḍḍhagghanakamāso.
  7117. 1077117,195,833,2,4,1,32,2,Sattajaṭilasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7118. 1077118,195,834,2,4,1,21,2,2 . Pañcarājasuttavaṇṇanā
  7119. 1077119,195,835,2,10,1,28,3,123. {Rūpā}ti rūpasaṅkhātā kāmaguṇā.
  7120. 1077120,195,835,11,26,1,123,11,Te pana nīlādivasena anekabhedabhinnāpi rūpāyatanattā cakkhuviññeyyataṃ nātivattantīti āha‘‘ nīlapītādibhedaṃ rūpārammaṇan’’ ti.
  7121. 1077121,195,835,27,40,1,57,9,To-saddopi dā-saddo viya kālattho hotīti āha‘‘ yatoti yadā’’ ti.
  7122. 1077122,195,835,41,47,1,42,5,"Manaṃ āpayati vaḍḍhetīti manāpaṃ, manoramaṃ. "
  7123. 1077123,195,835,48,63,1,123,14,"Manāpanipphattitan ti tassa puggalassa manasā piyāyitaṃ, tassa aggabhāvena pariyantaṃ paramaṃ koṭiṃ katvā pavattitanti attho. "
  7124. 1077124,195,835,64,73,1,97,9,Puggalamanāpan ti ārammaṇasabhāvaṃ acintetvā puggalassa vasena manāpabhāveneva iṭṭhatāya iṭṭhanti.
  7125. 1077125,195,835,74,77,1,17,2,{Sammutī}ti samaññā.
  7126. 1077126,195,835,78,97,1,112,13,Puggalamanāpaṃ nāma saññāvipallāsavasena viparītampi gaṇhāti itarasabhāvatoti āha‘‘ yaṃ ekassa… pe… iṭṭhaṃ kantan’’ ti.
  7127. 1077127,195,835,98,109,1,73,7,Idāni taṃ jivhāviññeyyavasena yojetvā dassento‘‘ paccantavāsīnan’’ tiādimāha.
  7128. 1077128,195,835,110,126,1,147,16,Idaṃ puggalamanāpan ti idaṃ yathāvuttaṃ jivhāviññeyyaṃ viya aññampi evaṃjātikaṃ tena tena puggalena manāpanti gahetabbārammaṇaṃ puggalamanāpaṃ nāma.
  7129. 1077129,195,836,2,16,1,123,13,"Loke paṭivibhattaṃ natthi, vibhajitvā dassanena lokena madhurajātenapi paṭivibhattaṃ katvā gahetuṃ na sakkuṇeyyāti adhippāyo. "
  7130. 1077130,195,836,17,26,1,37,5,Tenāha‘‘ vibhajitvā pana dassetabban’’ ti.
  7131. 1077131,195,836,27,33,1,92,5,{Dibbakappampī}ti devalokapariyāpannasadisampi amanāpaṃ upaṭṭhāti uḷārapaṇītārammaṇaparicayato.
  7132. 1077132,195,836,34,47,1,91,10,"Majjhimānaṃ pana… pe… vibhajitabbaṃ tesaṃ manāpassa manāpato, amanāpassa amanāpato upaṭṭhānato. "
  7133. 1077133,195,836,48,62,1,95,10,Tatthapi iṭṭhāniṭṭhaparicchedo nippariyāyato evaṃ veditabboti dassento āha‘‘ tañca panetan’’ tiādi.
  7134. 1077134,195,836,63,85,1,162,17,Tañca panetaṃ iṭṭhāniṭṭhabhūtaṃ ārammaṇaṃ kāmāvacarajavanesu akusalassa vasena yebhuyyena pavattatīti katvā tattha‘‘ rajjati dussatī’’ ti akusalasseva pavatti dassitā.
  7135. 1077135,195,836,86,90,1,45,4,Sesakāmāvacarassapi vasena pavatti labbhateva.
  7136. 1077136,195,836,91,101,1,80,8,"Tathā hi taṃ appaṭikūlepi paṭikūlākārato, paṭikūlepi appaṭikūlākārato pavattatīti. "
  7137. 1077137,195,836,102,110,1,67,7,"Vipākacittaṃ iṭṭhāniṭṭhaṃ paricchindati, na sakkā vipākaṃ vañcetunti. "
  7138. 1077138,195,836,111,125,1,128,12,"Kusalakammaṃ hi ekantato iṭṭhameva, akusalakammañca aniṭṭhameva, tasmā tattha uppajjamānaṃ vipākacittaṃ yathāsabhāvato pavattatīti. "
  7139. 1077139,195,837,2,21,1,120,14,"Yaṃ pana sammohavinodaniyaṃ‘‘ kusalakammajaṃ aniṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti ettakameva vuttaṃ, taṃ pana nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  7140. 1077140,195,837,22,30,1,74,8,Tena sobhanaṃ akusalakammajampi ekaccānaṃ sattānaṃ iṭṭhanti anuññātaṃ siyā.
  7141. 1077141,195,837,31,36,1,48,5,Kusalakammajaṃ pana sabbesaṃ iṭṭhamevāti vadanti.
  7142. 1077142,195,837,37,46,1,73,8,"Tiracchānagatānaṃ kesañci manussarūpaṃ amanāpaṃ, yato te disvāva palāyanti. "
  7143. 1077143,195,837,47,72,1,183,23,"Manussā ca devatānaṃ rūpaṃ disvā bhāyanti, tesampi vipākaviññāṇaṃ taṃ rūpaṃ ārabbha kusalavipākameva uppajjati, tādisassa pana puññassa abhāvā na tesaṃ tattha abhirati hotīti daṭṭhabbaṃ. "
  7144. 1077144,195,837,73,83,1,98,10,Kusalakammajassa pana aniṭṭhassa abhāvo viya akusalakammajassa sobhanassa iṭṭhassa abhāvo vattabbo.
  7145. 1077145,195,837,84,108,1,248,22,"Hatthiādīnampi hi akusalakammajaṃ manussānaṃ akusalavipākasseva ārammaṇaṃ, kusalakammajaṃ pana pavatte samuṭṭhitaṃ kusalavipākassa, iṭṭhārammaṇena vomissakattā appakaṃ akusalakammajaṃ bahulaṃ akusalavipākuppattiyā kāraṇaṃ na bhavissatīti sakkā vattuṃ. "
  7146. 1077146,195,837,109,122,1,91,9,Idāni tameva vipākavasena iṭṭhāniṭṭhārammaṇavavatthānaṃ vibhāvetuṃ‘‘ kiñcāpi hī’’ tiādi vuttaṃ.
  7147. 1077147,195,837,123,140,1,98,12,"Tayidaṃ sammutimanāpasaṃvibhāgatthaṃ vuttaṃ, idha pana na tathā vibhattanti āha‘‘ bhagavā panā’’ tiādi. "
  7148. 1077148,195,838,2,21,1,85,10,"So upāsako candanaṅgalagāme jātattā‘‘ candanaṅgaliko’’ ti paññāyati,‘‘ candanavilāso’’ ti keci. "
  7149. 1077149,195,838,22,27,1,44,5,Tassa upāsakassa paṭibhānaṃ udapādīti yojanā.
  7150. 1077150,195,838,28,34,1,48,6,Te rājāno hatappabhe hatasobhe disvāti sambandho.
  7151. 1077151,195,838,35,39,1,35,3,{Udakābhisitte}ti udakena abhisiñcite.
  7152. 1077152,195,838,40,45,1,31,4,Aṅgāre {viyā}ti aṅgārakkhaṇe viya.
  7153. 1077153,195,839,2,5,1,18,2,{Kālassevā}ti pageva.
  7154. 1077154,195,839,6,8,1,35,2,Avigatagandhaṃ taṅkhaṇavikasitatāya.
  7155. 1077155,195,839,9,20,1,49,7,Īdisaṃ vacanan ti‘‘ acchādesī’’ ti evarūpaṃ vacananti.
  7156. 1077156,195,840,2,4,1,30,2,Pañcarājasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7157. 1077157,195,841,2,4,1,20,2,3 . Doṇapākasuttavaṇṇanā
  7158. 1077158,195,842,2,25,1,75,10,124.‘‘ Doṇapākakuran’’ ti ettha vibhattilopaṃ katvā niddesoti āha‘‘ doṇapākaṃ kuran’’ ti.
  7159. 1077159,195,842,26,33,1,50,5,"{Doṇassā}ti catunnaṃ āḷhakānaṃ, soḷasanāḷīnanti attho. "
  7160. 1077160,195,842,34,43,1,68,7,"Tadupiyan ti tadanurūpaṃ, tassa vuttaparimāṇassa anucchavikanti attho. "
  7161. 1077161,195,842,44,48,1,38,3,{Pubbe}ti taṃdivasato purimataradivasesu.
  7162. 1077162,195,842,49,52,1,13,2,{Balavā}ti mahā.
  7163. 1077163,195,842,53,56,1,36,2,{Bhattapariḷāho}ti bhattasammadahetuko.
  7164. 1077164,195,842,57,64,1,67,7,Assa rañño ubhosu passesu gahitatālavaṇṭā bījanti yamakatālavaṇṭehi.
  7165. 1077165,195,842,65,70,1,58,5,Phāsuvihāran ti bhojane mattaññutāya laddhabbasukhavihāraṃ.
  7166. 1077166,195,842,71,75,1,35,4,Bhojanamattaññū hi sukhavihāro hoti.
  7167. 1077167,195,842,76,90,1,62,9,"Tenāha‘‘ tanukassa bhavanti vedanā, saṇikaṃ jīrati āyu pālayan’’ ti. "
  7168. 1077168,195,843,2,13,1,81,9,"{Tanukassā}ti tanukā assa puggalassa, bhuttapaccayā visabhāgavedanā na hontīti attho. "
  7169. 1077169,195,843,14,21,1,48,6,"Saṇikan ti mandaṃ mudukaṃ, aparissayamevāti attho. "
  7170. 1077170,195,843,22,26,1,31,3,{Jīratī}ti paribhuttāhāro paccati.
  7171. 1077171,195,843,27,33,1,47,6,Āyupālayan ti nirodho avedano jīvitaṃ rakkhanto.
  7172. 1077172,195,843,34,51,1,122,16,Atha vā saṇikaṃ {jīratī}ti so bhojane mattaññū puggalo parimitāhāratāya saṇikaṃ cirena jīrati jaraṃ pāpuṇāti jīvitaṃ pālento.
  7173. 1077173,195,844,2,25,1,118,16,"{Pariyāpuṇitvā}ti ettha yathā sabbaṃ so pariyāpuṇi, tato parañca yathā paṭipajji, taṃ dassetuṃ‘‘ raññā saddhin’’ tiādi vuttaṃ. "
  7174. 1077174,195,844,26,33,1,67,7,Tāvatake taṇḍule hāreyyāsi tadupiyañca byañjananti ānetvā sambandho.
  7175. 1077175,195,845,2,12,1,83,8,"Purisabhāgo {esā}ti majjhimena purisena bhuñjitabbabhāgo eso, yadidaṃ nāḷikodanamattaṃ. "
  7176. 1077176,195,845,13,21,1,104,7,{Sallikhitasarīratā}ti bhamaṃ āropetvā ullikhitassa viya sabbapariḷāhavūpasamassa puthulatāpagatasarīrassa.
  7177. 1077177,195,845,22,37,1,71,9,"Sīlaṃ {samparāyikattho}ti vuttaṃ, kuto panettha sīlanti āha‘‘ bhojane’’ tiādi. "
  7178. 1077178,195,845,38,47,1,65,8,Sīlaṅgaṃ nāma {hotī}ti catupārisuddhisīlassa avayavo eko bhāgo hoti.
  7179. 1077179,195,846,2,4,1,29,2,Doṇapākasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7180. 1077180,195,847,2,4,1,26,2,4 . Paṭhamasaṅgāmasuttavaṇṇanā
  7181. 1077181,195,848,2,20,1,97,11,"125. Vedena ñāṇena īhati iriyatīti vedehī, kosalarājabhaginī ajātasattuno mātā, sā kira sampajaññajātikā. "
  7182. 1077182,195,848,21,33,1,64,7,"Tenāha‘‘ paṇḍitādhivacanan’’ ti, cattāri aṅgāni etissanti caturaṅginī. "
  7183. 1077183,195,848,34,44,1,78,9,"Dvinnaṃ rajjānan ti kāsikarajjamagadharajjānaṃ antare, so pana gāmo kāsikarajjo. "
  7184. 1077184,195,849,2,6,1,24,3,{Pāpā}ti lāmakā nihīnācārā.
  7185. 1077185,195,849,7,15,1,48,7,"Mejjati siniyhatīti metti, sā etesu atthīti mittā. "
  7186. 1077186,195,849,16,20,1,31,4,Saha ayanti pavattantīti sahāyā.
  7187. 1077187,195,849,21,25,1,28,4,Sampavaṅkan ti suṭṭhu onataṃ.
  7188. 1077188,195,849,26,45,1,91,13,"Jayakāraṇaṃ disvā āha, tathā hi‘‘ ajja imaṃ rattiṃ dukkhaṃ setī’’ ti kālaparicchedavasena vuttaṃ. "
  7189. 1077189,195,849,46,58,1,61,8,Verighāto nāma veripuggale satīti āha‘‘ veripuggalaṃ labhatī’’ ti.
  7190. 1077190,195,850,2,4,1,35,2,Paṭhamasaṅgāmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7191. 1077191,195,851,2,4,1,25,2,5 . Dutiyasaṅgāmasuttavaṇṇanā
  7192. 1077192,195,852,2,15,1,29,4,126. {Suṇāthā}ti‘‘ vatvā’’ ti vacanaseso.
  7193. 1077193,195,852,16,19,1,23,2,{Upakappatī}ti sambhavati.
  7194. 1077194,195,852,20,26,1,30,5,Sayhaṃ {hotī}ti kātuṃ sakkā hoti.
  7195. 1077195,195,852,27,44,1,52,9,‘‘ Yadā caññe’’ ti ca-kāro nipātamattanti āha‘‘ yadā aññe’’ ti.
  7196. 1077196,195,852,45,50,1,40,4,{Vilumpantī}ti vināsaṃ acchindanaṃ karonti.
  7197. 1077197,195,852,51,66,1,147,13,"{Vilumpīyatī}ti viluttaparasantakassa asakattā puggalo diṭṭhadhammikaṃ kammaphalaṃ paṭisaṃvedento viya sayampi parena vilumpīyati, dhanajāniṃ pāpuṇāti."
  7198. 1077198,195,852,67,82,1,74,10,‘‘ Kāraṇan’’ ti hi {maññatī}ti pāpakiriyaṃ attano hitāvahaṃ kāraṇaṃ katvā maññati.
  7199. 1077199,195,852,83,98,1,77,11,Jayanto puggalo‘‘ idaṃ nāma jināmī’’ ti maññamāno sayampi tato parājayaṃ pāpuṇāti.
  7200. 1077200,195,852,99,102,1,31,3,Ghaṭṭetāran ti pāpakammavipākaṃ.
  7201. 1077201,195,852,103,114,1,105,9,"{Kammavivaṭṭenā}ti kammassa vivaṭṭanena, paccayalābhena laddhāvasarena vivaṭṭetvā vigamitena kammenāti attho. "
  7202. 1077202,195,853,2,4,1,34,2,Dutiyasaṅgāmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7203. 1077203,195,854,2,4,1,19,2,6 . Mallikāsuttavaṇṇanā
  7204. 1077204,195,855,2,11,1,24,3,127. {Ekaccā}ti paṇḍitā sapaññā.
  7205. 1077205,195,855,12,15,1,12,2,{Seyyā}ti varā.
  7206. 1077206,195,855,16,33,1,85,9,Gāthāsukhatthaṃ sasurasaddalopaṃ katvā‘‘ sassudevā’’ ti vuttanti āha‘‘ sassusasuradevatā’’ ti.
  7207. 1077207,195,855,34,42,1,61,7,{Disājeṭṭhakā}ti catūsupi disāsu jeṭṭhakasīsena hi lokaṃ vadati.
  7208. 1077208,195,855,43,47,1,45,3,{Tādisāyā}ti tathārūpāya medhāvitādiguṇavuttiyā.
  7209. 1077209,195,855,48,53,1,51,4,{Subhariyāyā}ti sukhettabhūtāya sundaritthiyāti attho.
  7210. 1077210,195,856,2,4,1,28,2,Mallikāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7211. 1077211,195,857,2,4,1,20,2,7 . Appamādasuttavaṇṇanā
  7212. 1077212,195,858,2,15,1,62,7,"128. {Samadhiggayhā}ti sammā ativiya gahetvā, ñāyena visesato gaṇhitvā. "
  7213. 1077213,195,858,16,21,1,64,4,{Kārāpakaappamādo}ti tiṇṇaṃ puññakiriyavatthūnaṃ pavattakaappamādo.
  7214. 1077214,195,858,22,26,1,39,4,Samavadhānan ti samavarodhaṃ antogadhaṃ.
  7215. 1077215,195,858,27,32,1,42,5,Upakkhepan ti bahi ahutvā pakkhipitabbataṃ.
  7216. 1077216,195,858,33,41,1,46,6,Sesapadajātāni viya ava… pe… dhammā sappadesattā.
  7217. 1077217,195,858,42,47,1,48,5,Appamāde samodhānaṃ gacchanti tassa nippadesattā.
  7218. 1077218,195,858,48,54,1,45,5,Aggaṃ seṭṭhaṃ mahantaṃ sesadhammānaṃ appamādo.
  7219. 1077219,195,858,55,58,1,36,2,{Paṭilābhakaṭṭhenā}ti adhigamahetutāya.
  7220. 1077220,195,858,59,64,1,37,4,Lokiyopi {samāno}ti kāmāvacaropi samāno.
  7221. 1077221,195,858,65,70,1,62,5,Mahaggatānuttarānaṃ pubbabhāge pavattaappamādo hi idhādhippeto.
  7222. 1077222,195,859,2,5,1,27,3,Pasaṃsanti paṇḍitāti yojanā.
  7223. 1077223,195,859,6,19,1,78,9,Appamādassa pāsaṃsabhāve ekantato kattabbatāya pana‘‘ etānī’’ tiādinā kāraṇaṃ āha.
  7224. 1077224,195,859,20,37,1,69,9,Imissā yojanāya‘‘ puññakiriyāsū’’ ti padassa‘‘ appamatto’’ ti iminā sambandho.
  7225. 1077225,195,859,38,56,1,141,16,"Yasmā paṇḍitā appamādaṃ pasaṃsanti, yasmā ca puññakiriyāsu appamatto ubho atthe adhiggaṇhāti, tasmā āyuādīni patthayantena appamādova kātabboti. "
  7226. 1077226,195,859,57,62,1,48,5,Dutiyayojanāya pana paṇḍitā appamādaṃ pasaṃsanti.
  7227. 1077227,195,859,63,64,1,6,1,Kattha?
  7228. 1077228,195,859,65,66,1,13,1,Puññakiriyāsu.
  7229. 1077229,195,859,67,69,1,10,2,Kasmāti ce?
  7230. 1077230,195,859,70,71,1,14,1,Appamattotiādi.
  7231. 1077231,195,859,72,83,1,24,5,Tenāha‘‘ yasmā… pe… attho’’ ti.
  7232. 1077232,195,859,84,87,1,46,2,{Atthapaṭilābhā}ti diṭṭhadhammikādihitapaṭilābhā.
  7233. 1077233,195,860,2,4,1,29,2,Appamādasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7234. 1077234,195,861,2,4,1,24,2,8 . Kalyāṇamittasuttavaṇṇanā
  7235. 1077235,195,862,2,23,1,149,15,"129. Sīlādiguṇasamannāgato kalyāṇo bhaddako mitto etassāti kalyāṇamitto, tassa dhammo kalyāṇamittasseva svākhāto nāma hoti sutvā kattabbakiccassa sādhanato. "
  7236. 1077236,195,862,24,32,1,23,4,Tenāha‘‘ atthaṃ pūretī’’ ti.
  7237. 1077237,195,862,33,36,1,23,2,{Itarassā}ti pāpamittassa.
  7238. 1077238,195,862,37,40,1,20,2,{Tenā}ti atthapūraṇena.
  7239. 1077239,195,862,41,54,1,49,9,Etan ti‘‘ so ca kho kalyāṇamittassā’’ ti etaṃ vacanaṃ.
  7240. 1077240,195,862,55,58,1,30,2,{Desanādhammo}ti pariyattidhammo.
  7241. 1077241,195,862,59,74,1,133,13,"So hi kalyāṇamittato paccakkhato laddhabbo, itare tadupanissayā paccattapurisakārehi, tena laddhabbo kalyāṇamittoti evamattho gahetabbo. "
  7242. 1077242,195,862,75,79,1,40,4,Sāvakabodhisattavasena hesā desanā āgatā.
  7243. 1077243,195,862,80,86,1,52,6,Na hi sesabodhisattānaṃ paropadesena payojanaṃ atthi.
  7244. 1077244,195,863,2,10,1,87,7,Upaḍḍhaṃ {kalyāṇamittato}ti brahmacariyaṃ carantassa upaḍḍhaguṇo kalyāṇamittato laddhabbo.
  7245. 1077245,195,863,11,20,1,89,8,Upaḍḍhaṃ {paccattapurisakārato}ti itaraṃ upaḍḍhaṃ ñāṇaṃ paṭipajjantassa attano purisakārato.
  7246. 1077246,195,863,21,40,1,119,13,"Lokepi pākaṭoyamattho‘‘ ācariyato upaḍḍhaṃ, paccattapurisakārato upaḍḍhaṃ laddhabbā tevijjatā’’ ti, tasmā thero tathā cintesi. "
  7247. 1077247,195,863,41,44,1,25,3,Nippadesan ti anavasesato.
  7248. 1077248,195,863,45,48,1,21,2,{Tato}ti kalyāṇamittato.
  7249. 1077249,195,863,49,55,1,58,5,Upaḍḍhaṃ {āgacchatī}ti upaḍḍhaguṇo paṭipajjantaṃ upagacchati.
  7250. 1077250,195,863,56,58,1,15,2,Bahūhi purisehi.
  7251. 1077251,195,863,59,66,1,70,7,Vinibbhogo vivecanaṃ natthi ekajjhaṃ atthassa vivecetuṃ asakkuṇeyyattā.
  7252. 1077252,195,863,67,73,1,57,5,{Esā}ti paratoghosapaccattapurisakārato ca sijjhamāno attho.
  7253. 1077253,195,863,74,78,1,23,4,Ettakan ti ettako bhāgo.
  7254. 1077254,195,863,79,95,1,80,11,"Yadi na sakkā laddhuṃ, atha kasmā upaḍḍhanti vuttanti āha‘‘ kalyāṇamittatāyā’’ tiādi. "
  7255. 1077255,195,863,96,100,1,33,4,Sammādiṭṭhiādīsu na sakkā laddhuṃ.
  7256. 1077256,195,863,101,119,1,126,12,"Asakkuṇeyye sakalampi na sambhavati paratoghosamattena tesaṃ asijjhanato, padhānahetubhāvadīpanatthaṃ pana‘‘ sakalamevā’’ ti vuttaṃ. "
  7257. 1077257,195,863,120,131,1,123,11,Pubbabhāgapaṭilābhaṅgan ti pubbabhāge paṭiladdhabbakāraṇaṃ kalyāṇamittassa upadesena vinā tena uttari visesato aladdhabbato.
  7258. 1077258,195,863,132,135,1,22,2,{Atthato}ti paramatthato.
  7259. 1077259,195,863,136,150,1,55,8,‘‘ Kalyāṇamittaṃ… pe… cattāro khandhā’’ ti vatvā sutvāti attho.
  7260. 1077260,195,863,151,163,1,86,8,Te pana sīlādayo saṅkhārakkhandhapariyāpannāti āha‘‘ saṅkhārakkhandhotipi vadantiyevā’’ ti.
  7261. 1077261,195,864,2,16,1,71,11,"Māhevan ti mā aha evanti chedo, {ahā}ti nipātamattaṃ, māti paṭisedhe nipāto. "
  7262. 1077262,195,864,17,26,1,24,5,Tenāha‘‘ mā evaṃ abhaṇī’’ ti.
  7263. 1077263,195,864,27,61,1,224,23,"‘‘ Māhevaṃ ānandā’’ ti vadato bhagavato imasmiṃ ṭhāne tādisassa nāma te, ānanda, kalyāṇamittaguṇe sevato vattuṃ yuttaṃ ayāthāvatoti dhammabhaṇḍāgārikassa yathābhūtaguṇakittanamukhena paṭikkhepo yuttoti dassento‘‘ bahussuto’’ tiādimāha. "
  7264. 1077264,195,864,62,69,1,44,7,Idan ti idaṃ vacanaṃ bhagavā āhāti sambandho.
  7265. 1077265,195,864,70,77,1,40,6,Sakalameva {hī}ti ettha hi -saddo hetuattho.
  7266. 1077266,195,864,78,93,1,70,10,"Tena‘‘ māhevan’’ ti tassa paṭikkhepassa kāraṇaṃ jotitaṃ, na sarūpato vuttaṃ."
  7267. 1077267,195,864,94,115,1,80,11,‘‘ Kalyāṇamittassetan’’ tiādinā pana taṃ sarūpato dassitanti āha‘‘ idāni… pe… ādimāhā’’ ti.
  7268. 1077268,195,864,116,131,1,103,10,"Pāṭikaṅkhitabban ti icchanaṭṭhena pāṭikaṅkhitabbaṃ, na paṭikaṅkhānimittenāti āha‘‘ avassaṃbhāvīti attho’’ ti. "
  7269. 1077269,195,865,2,8,1,45,4,"{Idhā}ti antogadhāvadhāraṇapadaṃ, idhevāti attho. "
  7270. 1077270,195,865,9,16,1,51,6,"Imasmiṃyeva hi sāsane ariyamaggabhāvanā, na aññattha. "
  7271. 1077271,195,865,17,25,1,77,7,{Ādipadānaṃyevā}ti tasmiṃ tasmiṃ vākye ādito eva vuttasammādiṭṭhiādipadānaṃyeva.
  7272. 1077272,195,865,26,33,1,95,6,{Sammādassanalakkhaṇā}ti catunnaṃ ariyasaccānaṃ pariññābhisamayādivasena sammadeva dassanasabhāvā.
  7273. 1077273,195,865,34,41,1,92,6,{Sammāabhiropanalakkhaṇo}ti nibbānasaṅkhāte ārammaṇe sampayuttadhamme sammadeva āropanasabhāvo.
  7274. 1077274,195,865,42,58,1,254,15,{Sammāpariggahaṇalakkhaṇā}ti musāvādādīnaṃ visaṃvādanādikiccatāya lūkhānaṃ apariggāhakānaṃ paṭipakkhabhāvato pariggāhakasabhāvā sammāvācā siniddhabhāvena sampayuttadhamme sammāvācāpaccayaṃ subhāsitasotārañca puggalaṃ pariggaṇhātīti sammāpariggahaṇalakkhaṇā.
  7275. 1077275,195,865,59,84,1,237,22,"Yathā kāyikakiriyā kiñci kattabbaṃ samuṭṭhāpeti, sayañca samuṭṭhahanaṃ ghaṭanaṃ hoti, tathā sammākammanta saṅkhātā viratipīti samuṭṭhāpanalakkhaṇā daṭṭhabbā, sampayuttadhammānaṃ vā ukkhipanaṃ samuṭṭhāpanaṃ kāyikakiriyāya bhārukkhipanaṃ viya. "
  7276. 1077276,195,865,85,96,1,89,9,"Jīvamānassa sattassa, sampayuttadhammānaṃ vā, jīvitappavattiyā ājīvasseva vā suddhi vodānaṃ. "
  7277. 1077277,195,865,97,109,1,152,11,"Yathā uppannuppannānaṃ vajjānaṃ dhammena pahānānuppādaatthalābhādiparivuḍḍhi hoti, evaṃ sampayuttānaṃ paggahaṇasabhāvoti sammāpaggahalakkhaṇo sammāvāyāmo. "
  7278. 1077278,195,865,110,116,1,126,6,Kāyavedanācittadhammesu subhasukhaniccaattagāhānañca vidhamanavasena sammāpatiṭṭhānasabhāvāti sammāupaṭṭhānalakkhaṇā sammāsati.
  7279. 1077279,195,865,117,126,1,106,8,Sampayuttadhammānaṃ sammā samādahanaṃ ekaggatākaraṇaṃ sabhāvo etassāti sammāsamādhānalakkhaṇo sammāsamādhi.
  7280. 1077280,195,865,127,140,1,115,10,"Tīṇi kiccāni honti paṭipakkhadhammesu , ārammaṇadhammesu, sampayuttadhammesu ca ekasmiṃyeva khaṇe pavattivisesabhūtāni. "
  7281. 1077281,195,865,141,152,1,54,7,Idāni tāni sarūpato dassetuṃ‘‘ seyyathidan’’ tiādi vuttaṃ.
  7282. 1077282,195,865,153,170,1,92,13,Saddhin ti iminā‘‘ aññehī’’ ti vuttakilesā micchādiṭṭhiyā saha ekaṭṭhā vā anekaṭṭhā vāti dasseti.
  7283. 1077283,195,865,171,175,1,32,4,Pajahati pahāya naṃ paṭivijjhati.
  7284. 1077284,195,865,176,183,1,74,7,Nirodhan ti nibbānaṃ ārammaṇaṃ karoti sacchikiriyāpaṭivedhena paṭivijjhati.
  7285. 1077285,195,866,2,19,1,100,12,"Na kevalaṃ maggadhammā vuttanayeneva, atha kho aparenapi nayena veditabbāti dassento‘‘ apicā’’ tiādimāha. "
  7286. 1077286,195,866,20,23,1,32,3,Nānākhaṇā punappunaṃ uppajjanato.
  7287. 1077287,195,866,24,26,1,36,2,Nānārammaṇā aniccānupassanādibhāvato.
  7288. 1077288,195,866,27,30,1,30,3,Ekakkhaṇā sakideva uppajjanato.
  7289. 1077289,195,866,31,33,1,27,2,Ekārammaṇā nibbānavisayattā.
  7290. 1077290,195,866,34,39,1,57,5,Cattāri nāmāni labhati pariññābhisamayādivasena pavattiyā.
  7291. 1077291,195,866,40,46,1,60,6,Tīṇi nāmāni labhati kāmasaṅkappādīnaṃ pahānavasena pavattiyā.
  7292. 1077292,195,866,47,50,1,43,3,Paṭipakkhapahānavasena hissa nāmattayalābho.
  7293. 1077293,195,866,51,54,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  7294. 1077294,195,866,55,61,1,71,6,Viratiyopi honti cetanāyopi pubbabhāgepi vikkhambhanavasena pavattanato.
  7295. 1077295,195,866,62,67,1,68,5,Maggakkhaṇe pana viratiyova paṭipakkhasamucchindanassa maggakiccattā.
  7296. 1077296,195,866,68,72,1,25,4,Na hi cetanā maggasabhāvā.
  7297. 1077297,195,866,73,82,1,161,8,{Sammappadhānasatipaṭṭhānavasenā}ti catubbidhasammappadhānacatubbidhasatipaṭṭhānavasena cattāri nāmāni labhati anuppannākusalānuppādanādīnaṃ kusalānañca vaḍḍhanato.
  7298. 1077298,195,866,83,90,1,72,6,Pubbabhāgepi {maggakkhaṇepī}ti yathā pubbabhāge paṭhamajjhānādivasena nānā.
  7299. 1077299,195,866,91,93,1,18,2,Evaṃ maggakkhaṇepi.
  7300. 1077300,195,866,94,105,1,113,11,Na hi ekopi ca maggasamādhi paṭhamajjhānasamādhiādināmāni labhati sammādiṭṭhiādīnaṃ viya kiccavasena bhedābhāvato.
  7301. 1077301,195,866,106,114,1,40,4,Tenāha‘‘ maggakkhaṇepi sammāsamādhiyevā’’ ti.
  7302. 1077302,195,867,2,5,1,25,3,Ñatvā ñātabbāti sambandho.
  7303. 1077303,195,867,6,21,1,81,11,Vuddhi nāma vepullaṃ bhiyyobhāvo punappunaṃ uppādo evāti āha‘‘ punappunaṃ janetī’’ ti.
  7304. 1077304,195,867,22,27,1,47,4,{Abhinibbattetī}ti abhivaḍḍhaṃ pāpento nibbatteti.
  7305. 1077305,195,867,28,31,1,24,2,{Vivittatā}ti vivittabhāvo.
  7306. 1077306,195,867,32,51,1,110,13,"So hi vivecanīyato viviccati, yaṃ viviccitvā ṭhitaṃ, tadubhayampi idha vivittabhāvasāmaññena‘‘ vivittatā’’ ti vuttaṃ. "
  7307. 1077307,195,867,52,65,1,129,13,Tesu purimo vivecanīyato viviccamānatāya viviccanakiriyāya samaṅgī dhammasamūho tāya eva viviccanakiriyāya vasena vivekoti gahito.
  7308. 1077308,195,867,66,70,1,37,4,Itaro sabbaso tato vivittasabhāvatāya.
  7309. 1077309,195,867,71,99,1,202,21,"Tattha yasmiṃ dhammapuñje sammādiṭṭhi pavattati, taṃ yathāvuttāya viviccamānatāya vivekasaṅkhātaṃ nissāyeva pavattati, itaraṃ pana taṃninnatātaṃārammaṇatāhīti vuttaṃ‘‘ vivekaṃ nissitaṃ, viveke vā nissitan’’ ti. "
  7310. 1077310,195,868,2,28,1,122,15,"Yathā vā vivekavasena pavattaṃ jhānaṃ‘‘ vivekajan’’ ti vuttaṃ, evaṃ vivekavasena pavattā sammādiṭṭhi ‘‘ vivekanissitā’’ ti daṭṭhabbā. "
  7311. 1077311,195,868,29,35,1,59,6,Nissayo ca vipassanāmaggānaṃ vasena maggaphalānaṃ veditabbo.
  7312. 1077312,195,868,36,52,1,129,12,Asatipi tāsaṃ pubbāparabhāve‘‘ paṭiccasamuppādo’’ ti ettha paccayānaṃ samuppādanaṃ viya abhinnadhammādhārā nissayabhāvanā sambhavanti.
  7313. 1077313,195,868,53,60,1,128,7,Tassa tadaṅga-samucchedanissaraṇavivekanissitataṃ vatvā paṭippassaddhivivekanissitatāya avacanaṃ ariyamaggabhāvanāya vuccamānattā.
  7314. 1077314,195,868,61,66,1,42,5,Bhāvitamaggassa hi ye sacchikātabbā dhammā.
  7315. 1077315,195,868,67,70,1,33,3,Tesaṃ kiccaṃ paṭippassaddhiviveko.
  7316. 1077316,195,868,71,81,1,60,5,{Ajjhāsayato}ti‘‘ nibbānaṃ sacchikarissāmī’’ ti mahantaajjhāsayato.
  7317. 1077317,195,868,82,105,1,208,20,"Yadipi hi vipassanākkhaṇe saṅkhārārammaṇaṃ cittaṃ, saṅkhāresu pana ādīnavaṃ suṭṭhu, disvā tappaṭipakkhe nibbāne ninnatāya ajjhāsayato nissaraṇavivekanissito hoti, uṇhābhibhūtassa puggalassa sītaninnacittatā viya. "
  7318. 1077318,195,868,106,124,1,121,12,"Keci pana‘‘ yathā sabhāvato, yathā ajjhāsayato nissaraṇavivekanissitatā, evaṃ paṭippassaddhivivekanissitatāpi siyā’’ ti vadanti. "
  7319. 1077319,195,868,125,145,1,144,15,"Yadaggena hi nibbānaninnatā siyā, tadaggena phalaninnatāpi siyā‘‘ kudāssu nāmāhaṃ tadāyatanaṃ upasampajja vihareyyan’’ ti ajjhāsayasampattiyā bhāvato. "
  7320. 1077320,195,868,146,160,1,120,12,"Yasmā pahānavinayo viya rāganirodhopi idhādhippetavivekena atthato nibbisiṭṭho, tasmā vuttaṃ esa nayo {virāganissitādīsū}ti. "
  7321. 1077321,195,868,161,171,1,38,6,Tenāha‘‘ vivekatthā eva hi virāgādayo’’ ti.
  7322. 1077322,195,869,2,9,1,76,7,Vossaggasaddo pariccāgattho pakkhandanattho cāti vossaggassa duvidhatā vuttā.
  7323. 1077323,195,869,10,36,1,262,21,"Vossajjanañhi pahānaṃ, vissaṭṭhabhāvena nirāsaṅkapavatti ca, tasmā vipassanākkhaṇe tadaṅgavasena, maggakkhaṇe samucchedavasena paṭipakkhassa pahānaṃ vossaggo, tathā vipassanākkhaṇe taṃninnabhāvena, maggakkhaṇe ārammaṇakaraṇena vissaṭṭhasabhāvatā vossaggoti veditabbaṃ. "
  7324. 1077324,195,869,37,45,1,40,4,Tenevāha‘‘ tattha pariccāgavossaggo’’ tiādi.
  7325. 1077325,195,869,46,53,1,55,6,Ayaṃ {sammādiṭṭhī}ti ayaṃ missakavasena vuttā sammādiṭṭhi.
  7326. 1077326,195,869,54,60,1,101,5,Yathāvuttena {pakārenā}ti tadaṅgappahānasamucchedappahānapakārena taṃninnatadārammaṇakaraṇappakārena ca.
  7327. 1077327,195,870,2,14,1,68,8,Pubbe vossaggavacanasseva atthassa vuttattā āha‘‘ sakalena vacanenā’’ ti.
  7328. 1077328,195,870,15,20,1,50,4,"Pariṇamantaṃ vipassanākkhaṇe, pariṇataṃ maggakkhaṇe. "
  7329. 1077329,195,870,21,33,1,63,8,Pariṇāmo nāma idha paripākoti āha‘‘ paripaccantaṃ paripakkañcā’’ ti.
  7330. 1077330,195,870,34,44,1,106,9,Paripāko ca āsevanalābhena laddhasāmatthiyassa kilese pariccajituṃ nibbānaṃ pakkhandituṃ tikkhavisadabhāvo.
  7331. 1077331,195,870,45,52,1,18,3,Tenāha‘‘ ayan’’ tiādi.
  7332. 1077332,195,870,53,76,1,134,16,"Esa {nayo}ti yvāyaṃ nayo‘‘ vivekanissitan’’ tiādinā sammādiṭṭhiyaṃ vutto, sesesu sammāsaṅkappādīsupi eseva nayo, evaṃ tattha netabbanti attho. "
  7333. 1077333,195,870,77,79,1,17,2,Paṭiccāti nissāya.
  7334. 1077334,195,870,80,83,1,27,2,{Jātisabhāvā}ti jāyanasabhāvā.
  7335. 1077335,195,870,84,90,1,32,4,"{Sakalo}ti anavaseso, sabboti attho. "
  7336. 1077336,195,870,91,97,1,39,6,Na koci maggo sāvaseso hutvā sambhavati.
  7337. 1077337,195,870,98,108,1,72,9,Heṭṭhime magge uppanne uparimo uppanno eva nāma anantarāyena uppajjanato.
  7338. 1077338,195,870,109,112,1,29,2,{Vavassaggatthe}ti vacasāyatthe.
  7339. 1077339,195,870,113,117,1,42,3,{Vaṇṇayantī}ti guṇavaṇṇanavasena vitthārenti.
  7340. 1077340,195,871,2,4,1,33,2,Kalyāṇamittasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7341. 1077341,195,872,2,4,1,27,2,9 . Paṭhamaaputtakasuttavaṇṇanā
  7342. 1077342,195,873,2,25,1,129,14,"130. Diva-saddo divā-saddo viya divasapariyāyo, tasmā visesanabhāvena vuccamāno divasaddo atthavisesaṃ dīpetīti āha‘‘ divasassa divā’’ tiādi. "
  7343. 1077343,195,873,26,48,1,110,15,"Saṃ vuccati dhanaṃ, tassa patīti sampati, dhanasāmiko, tassa hitāvahattā sāpateyyan ti āha‘‘ sāpateyyanti dhanan’’ ti. "
  7344. 1077344,195,873,49,64,1,82,11,Tassa gehe katākatabhaṇḍassa atibahubhāvato vimhayappatto rājā‘‘ ko pana vādo’’ ti āha.
  7345. 1077345,195,873,65,68,1,24,3,Kāḷalohaṃ nāma ayophalaṃ.
  7346. 1077346,195,873,69,72,1,39,3,Kacchapādirūpehipi sovaṇṇādīni ṭhapenti.
  7347. 1077347,195,873,73,80,1,58,7,Sakuṇḍakabhattan ti sakuṇḍehi vā sathusehi vā pakkabhattaṃ.
  7348. 1077348,195,873,81,92,1,86,9,"Bilaṅgaṃ vuccati dhaññabilaṅgaṃ, āranālantipi vuccati, taṃ dutiyaṃ assāti bilaṅgadutiyaṃ. "
  7349. 1077349,195,873,93,98,1,39,5,Tañhi kañjito nibbattattā kañjikaṃ nāma.
  7350. 1077350,195,873,99,104,1,58,5,Tīhi pakkhehi vatthakhaṇḍehi katanivāsanaṃ tipakkhavasanaṃ.
  7351. 1077351,195,873,105,116,1,27,5,Tenāha‘‘ tīṇi… pe… nivāsanan’’ ti.
  7352. 1077352,195,874,2,14,1,53,7,Asanto nīco purisoti {asappuriso}ti āha‘‘ lāmakapuriso’’ ti.
  7353. 1077353,195,874,15,27,1,104,11,"Kammassa nibbattabhāvena otaraṇatāya phalaṃ aggaṃ nāma, uparibhūmigatattā uddhaṃ aggaṃ assāti uddhaggikaṃ. "
  7354. 1077354,195,874,28,31,1,21,3,Dakkhiṇan ti dānamāha.
  7355. 1077355,195,874,32,46,1,75,9,"Saggo nāma kāmabhavūpapattibhavo, tassa nibbattanato‘‘ saggassa hitā’’ ti vuttaṃ. "
  7356. 1077356,195,874,47,55,1,67,6,"{Tatrupapattijananato}ti tatra upapattiyā jananato, uppādanatoti attho. "
  7357. 1077357,195,875,2,7,1,30,4,Setaṃ udakaṃ etissāti setodakā.
  7358. 1077358,195,875,8,26,1,88,13,"So yena bhāvena yattha pākaṭataro hutvā dissati, taṃ dassetuṃ‘‘ vīcīnaṃ bhinnaṭṭhāne’’ ti āha. "
  7359. 1077359,195,875,27,31,1,60,4,Sukhotaraṇaṭṭhānatāya kaddamādidosavirahato ca sundaratitthā.
  7360. 1077360,195,875,32,39,1,55,7,Taṃ apeyyamānan ti taṃ udakaṃ kenaci aparibhuñjiyamānaṃ.
  7361. 1077361,195,875,40,52,1,133,10,"Attanā {kattabbakiccakaro}ti attanā kātabbakammasaṅkhātakiccakaro, paribhogavasena ceva saṅgahetabbasaṅgaṇhanavasena ca niyojakoti attho. "
  7362. 1077362,195,875,53,57,1,41,3,{Kusalakiccakaro}ti attanā kātabbapuññakaro.
  7363. 1077363,195,876,2,4,1,36,2,Paṭhamaaputtakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7364. 1077364,195,877,2,4,1,26,2,10 . Dutiyaaputtakasuttavaṇṇanā
  7365. 1077365,195,878,2,11,1,36,3,131. {Piṇḍapātenā}ti sahayoge karaṇavacanaṃ.
  7366. 1077366,195,878,12,29,1,93,12,"Paṭipādanaṃ tena saha yojananti āha‘‘ piṇḍapātena saddhiṃ saṃyojesi, piṇḍapātaṃ adāsīti attho’’ ti."
  7367. 1077367,195,878,30,49,1,84,10,"‘‘ Paṇītabhojanaṃ bhuñjitvā’’ ti vuttaṃ, pāḷiyaṃ pana‘‘ kaṇājakaṃ bhuñjati bilaṅgadutiyan’’ ti. "
  7368. 1077368,195,878,50,56,1,53,6,Taṃ taṃ pavattitaṃ yebhuyyavasena vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  7369. 1077369,195,878,57,99,1,224,32,"Idāni‘‘ imassa seṭṭhissa kassaci samaṇassa vā brāhmaṇassa vā dethā’’ ti vacanaṃ na sutapubbaṃ, yasmā paccekabuddhā nāma attano guṇānubhāvehi loke pākaṭā sañjātā eva honti, tasmā seṭṭhibhariyāya‘‘ na yassa vā tassa vā’’ tiādi cintitaṃ. "
  7370. 1077370,195,878,100,108,1,60,8,Tathā hi tesaṃ dentāpi sakkaccaṃ yebhuyyena paṇītameva denti.
  7371. 1077371,195,878,109,113,1,34,4,Nāsāpuṭaṃ pahari attano ānubhāvena.
  7372. 1077372,195,878,114,129,1,82,11,So luddhatāya‘‘ bahu vata dhaññaṃ mamassā’’ ti cittaṃ saṃyametuṃ sandhāretuṃ asakkonto.
  7373. 1077373,195,879,2,11,1,55,5,Vippaṭisāruppannākāraṃ dassetuṃ‘‘ varametan’’ tiādi vuttaṃ.
  7374. 1077374,195,879,12,28,1,88,12,‘‘ Imassa samaṇassa piṇḍapātaṃ dehī’’ ti vadato na ekāya eva javanavīthiyā vasena atthasiddhi.
  7375. 1077375,195,879,29,46,1,118,12,"Atha kho tattha ādito pavattajavanavāropi atthi majjhe pavattajavanavāropi, taṃ sandhāyāha‘‘ pubbapacchimacetanāvasenā’’ ti. "
  7376. 1077376,195,879,47,58,1,80,10,Ekā cetanā dve paṭisandhiyo na {detī}ti ettha sāketapañhavasena nicchayo veditabbo.
  7377. 1077377,195,879,59,65,1,53,6,Cuddasannaṃ cetanānaṃ pubbe puretaraṃ katattā purāṇaṃ.
  7378. 1077378,195,880,2,14,1,53,6,Parigayhatīti {pariggaho}ti āha‘‘ pariggahitaṃ vatthun’’ ti.
  7379. 1077379,195,880,15,19,1,37,4,Anvāya upanissāya jīvantīti anujīvino.
  7380. 1077380,195,880,20,25,1,65,5,Sabbametan ti dhanadhaññādisabbaṃ etaṃ yathāvuttapariggahavatthuṃ.
  7381. 1077381,195,880,26,29,1,42,3,Nikkhippagāminan ti nikkhipitabbatāgāminaṃ.
  7382. 1077382,195,880,30,39,1,53,5,Nikkhipitabbasabhāvaṃ hotīti āha‘‘ nikkhippasabhāvan’’ ti.
  7383. 1077383,195,880,40,51,1,69,7,Pahāya gamanīyanti ayamettha atthoti āha‘‘ pariccajitabbasabhāvamevā’’ ti.
  7384. 1077384,195,881,2,4,1,35,2,Dutiyaaputtakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7385. 1077385,195,882,2,4,1,27,2,Dutiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7386. 1077386,195,883,2,4,1,11,2,3 . Tatiyavaggo
  7387. 1077387,195,884,2,4,1,19,2,1 . Puggalasuttavaṇṇanā
  7388. 1077388,195,885,2,37,1,163,20,"132.‘‘ Nīce kule paccājāto’’ tiādi appakāsanabhāvena tamatīti tamo, tena tamena yuttoti tamo puggalo vuccati, taṃyogato puggalassa tabbohāro yathā‘‘ maccherayogato macchero’’ ti. "
  7389. 1077389,195,885,38,52,1,96,12,"Tasmā {tamo}ti appakāsanabhāvena tamo tamabhūto andhakāro viya jāto, andhakārattaṃ vā pattoti attho. "
  7390. 1077390,195,885,53,66,1,109,12,"Vuttalakkhaṇaṃ tamameva paramparato ayanaṃ gati niṭṭhā etassāti tamaparāyaṇo, tamaparāyaṇataṃ vā pattoti attho. "
  7391. 1077391,195,885,67,74,1,61,6,"Ñāyenapi tamaggahaṇena khandhatamova kathito, na andhakāratamo. "
  7392. 1077392,195,885,75,80,1,60,5,Khandhatamoti ca sampattirahitā khandhapavattiyeva daṭṭhabbā.
  7393. 1077393,195,885,81,100,1,116,14,"‘‘ Ucce kule paccājāto’’ tiādi pakāsanabhāvena jotetīti joti, tena jotinā yuttotiādi sabbaṃ tame vuttanayeneva veditabbaṃ. "
  7394. 1077394,195,885,101,109,1,65,7,Itare {dve}ti jotitamaparāyaṇo jotijotiparāyaṇoti itare dve puggale.
  7395. 1077395,195,886,2,5,1,41,3,Veṇuvettādikehi peḷādikārakā vilīvakārakā.
  7396. 1077396,195,886,6,11,1,58,4,"Migamacchādīnaṃ nisādanato nesādā, māgavikamacchabandhādayo. "
  7397. 1077397,195,886,12,18,1,56,6,Rathesu cammena hananakaraṇato rathakārā cammakārā vuttā.
  7398. 1077398,195,886,19,34,1,68,9,"‘‘ Pu’’ iti karīsassa nāmaṃ, taṃ kusenti apanentīti pukkusā, pupphachaḍḍakā. "
  7399. 1077399,195,886,35,38,1,17,2,{Dubbaṇṇo}ti virūpo.
  7400. 1077400,195,886,39,47,1,57,5,"{Okoṭimako}ti ārohābhāvena heṭṭhimakoṭiko, rassakāyoti attho. "
  7401. 1077401,195,886,48,55,1,19,3,Tenāha‘‘ lakuṇḍako’’ ti.
  7402. 1077402,195,886,56,66,1,58,9,"Laku viya ghaṭikā viya ḍeti pavattatīti hi lakuṇḍako, rasso. "
  7403. 1077403,195,886,67,70,1,22,3,Kaṇati nimīlatīti kāṇo.
  7404. 1077404,195,886,71,88,1,88,13,Taṃ panassa nimīlanaṃ ekena akkhinā dvīhipi vāti āha‘‘ ekakkhikāṇo vā ubhayakkhikāṇo vā’’ ti.
  7405. 1077405,195,886,89,98,1,50,7,"Kuṇanaṃ kuṇo, hatthavekallaṃ, so etassa atthīti kuṇī. "
  7406. 1077406,195,886,99,102,1,25,3,Khañjo vuccati pādavikalo.
  7407. 1077407,195,886,103,110,1,67,7,Heṭṭhimakāyasaṅkhāto sarīrassa pakkho padeso hato assāti pakkhahato.
  7408. 1077408,195,886,111,118,1,20,3,Tenāha‘‘ pīṭhasampī’’ ti.
  7409. 1077409,195,886,119,126,1,69,6,"Padīpe padīpane etabbaṃ netabbanti padīpeyyaṃ, telakapallādiupakaraṇaṃ. "
  7410. 1077410,195,886,127,131,1,30,4,Vuttan ti aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ.
  7411. 1077411,195,887,2,9,1,64,6,{Āgamanavipattī}ti āgamanaṭṭhānavasena vipatti āgamo etthāti katvā.
  7412. 1077412,195,887,10,14,1,62,3,{Pubbuppannapaccayavipattī}ti paṭhamuppannapaccayavasena vipatti.
  7413. 1077413,195,887,15,30,1,115,12,"Caṇḍālādisabhāvā hissa mātāpitaro paṭhamuppannapaccayā, paṭhamuppattiyā vā paccayā, tehevassa vipatti eva, na sampatti. "
  7414. 1077414,195,887,31,35,1,51,3,{Pavattapaccayavipattī}ti pavatte sukhapaccayavipatti.
  7415. 1077415,195,887,36,49,1,83,11,"Tādise nihīnakule uppannopi koci vibhavasampanno siyā, ayaṃ pana duggato durūpo hoti. "
  7416. 1077416,195,887,50,54,1,44,3,{Ājīvupāyavipattī}ti ājīvanupāyavasena vipatti.
  7417. 1077417,195,887,55,69,1,133,13,"Sukhena hi jīvikaṃ pavattetuṃ upāyabhūtā hatthisippādayo imassa natthi, pupphachaḍḍakasilākoṭṭanādikammaṃ pana katvā jīvikaṃ pavatteti. "
  7418. 1077418,195,887,70,77,1,23,3,Tenāha‘‘ kasiravuttike’’ ti.
  7419. 1077419,195,887,78,81,1,32,2,{Attabhāvavipattī}ti upadhivipatti.
  7420. 1077420,195,887,82,86,1,69,3,{Dukkhakāraṇasamāyogo}ti kāyikacetasikadukkhuppattiyā paccayasamodhānaṃ.
  7421. 1077421,195,887,87,90,1,41,2,{Sukhakāraṇavipattī}ti sukhapaccayaparihāni.
  7422. 1077422,195,887,91,96,1,53,4,{Upabhogavipattī}ti upabhogasukhassa vināso anupaladdhi.
  7423. 1077423,195,887,97,102,1,42,5,Joti ceva jotiparāyaṇabhāvo ca sukkapakkho.
  7424. 1077424,195,888,2,30,1,166,20,"Dasahi {akkosavatthūhī}ti lakkhaṇavacanaṃ etaṃ yathā‘‘ yadi me byādhitā honti, dātabbamidamosadhan’’ ti, tasmā dasahi akkosavatthūhi, tattha vā yena kenaci paribhāsatīti attho. "
  7425. 1077425,195,888,31,37,1,53,5,{Ekaggacitto}ti dānaṃ dātuṃ apekkhitatāya samāhitacitto.
  7426. 1077426,195,889,2,4,1,28,2,Puggalasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7427. 1077427,195,890,2,4,1,18,2,2 . Ayyikāsuttavaṇṇanā
  7428. 1077428,195,891,2,11,1,24,3,133. {Jarājiṇṇā}ti jarāya jiṇṇā.
  7429. 1077429,195,891,12,15,1,36,3,Tena pākaṭajarāya matthakappattimāha.
  7430. 1077430,195,891,16,20,1,26,3,{Vayovuḍḍhā}ti vayasā vuḍḍhā.
  7431. 1077431,195,891,21,25,1,45,4,Tena pacchimavayassa osakkasampavattiṃ vadati.
  7432. 1077432,195,891,26,29,1,31,2,{Jātimahallikā}ti jātimahattagatā.
  7433. 1077433,195,891,30,37,1,54,6,Cirakālaṃ {atikkantā}ti dve tayo rājaparivaṭṭe vītivattā.
  7434. 1077434,195,891,38,52,1,104,10,Vayo-saddo sādhāraṇavacanopi jiṇṇasaddasannidhānato osānavayaṃ eva vadatīti āha‘‘ pacchimavayaṃ sampattā’’ ti.
  7435. 1077435,195,891,53,58,1,34,4,{Ayyikā}ti mātāmahiṃ sandhāya vadati.
  7436. 1077436,195,891,59,71,1,72,8,Hatthī eva ratanabhūto hatthiratanan ti āha‘‘ satasahassagghanakenā’’ tiādi.
  7437. 1077437,195,891,72,92,1,118,13,"Sabbāni {tānī}ti kumbhakārabhājanāni, tehi saddhiṃ sattasantānassa pamāṇaṃ dassento‘‘ tesu hī’’ tiādimāha, taṃ suviññeyyameva. "
  7438. 1077438,195,892,2,4,1,27,2,Ayyikāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7439. 1077439,195,893,2,4,1,19,2,4 . Issattasuttavaṇṇanā
  7440. 1077440,195,894,2,12,1,41,5,135. {Aṭṭhuppattiko}ti ettha kā assa aṭṭhuppatti?
  7441. 1077441,195,894,13,20,1,71,7,Titthiyānaṃ bhagavato bhikkhusaṅghassa ca alābhāya ayasāya parisakkanaṃ.
  7442. 1077442,195,894,21,32,1,52,7,Taṃ vitthārato dassetuṃ‘‘ bhagavato kirā’’ tiādi vuttaṃ.
  7443. 1077443,195,894,33,55,1,170,18,Yathā taṃ sabbadisāsu yamakamahāmegho uṭṭhahitvā mahāoghaṃ viya sabbā pāramiyo‘‘ imasmiṃyeva attabhāve vipākaṃ dassāmā’’ ti sampiṇḍitā viya lābhasakkāramahoghaṃ nibbattayiṃsu.
  7444. 1077444,195,894,56,61,1,83,5,Tato tato annapānayānavatthamālāgandhavilepanādihatthā khattiyabrāhmaṇādayo āgantvā–
  7445. 1077445,195,894,62,94,1,244,25,"‘‘ kahaṃ bhagavā, kahaṃ devadevo narāsabho lokanātho’’ ti bhagavantaṃ pariyesanti, sakaṭasatehipi paccaye āharitvā okāsaṃ alabhamānā samantā gāvutappamāṇampi sakaṭadhurena sakaṭadhuraṃ āhacca tiṭṭhanti ceva anuvattanti ca andhakavindabrāhmaṇādayo viya. "
  7446. 1077446,195,894,95,108,1,60,8,Sabbaṃ khandhake( mahāva.282) tesu tesu suttesu ca āgatanayena veditabbaṃ.
  7447. 1077447,195,894,109,115,1,42,5,"Yathā ca bhagavato, evaṃ bhikkhusaṅghassapi. "
  7448. 1077448,195,894,116,117,1,8,1,Vuttampi–
  7449. 1077449,195,894,118,196,1,317,43,"‘‘ tena kho pana samayena bhagavā sakkato hoti garukato mānito pūjito apacito lābhī cīvara… pe… parikkhārānaṃ, bhikkhusaṅghopi kho’’ tiādi( udā.38), tathā‘‘ yāvatā kho, cunda, etarahi saṅgho vā gaṇo vā loke uppanno, nāhaṃ, cunda, aññaṃ ekaṃ saṅghampi ekaṃ gaṇampi samanupassāmi evaṃ lābhaggayasaggappattaṃ, yatharivāyaṃ, cunda, bhikkhusaṅgho’’ ti( dī. ni.3.176). "
  7450. 1077450,195,894,197,201,1,29,4,Evan ti idāni vuccamānākārena.
  7451. 1077451,195,894,202,205,1,23,3,Nijjhattin ti saññattiṃ.
  7452. 1077452,195,894,206,209,1,13,3,Nan ti kathaṃ.
  7453. 1077453,195,895,2,10,1,75,8,Evaṃ pucchituṃ ayuttaṃ titthiyānaṃ kathā mahājanasannipāte niyyātitā hotīti.
  7454. 1077454,195,895,11,19,1,64,7,"Tasmiṃ dātabbaṃ, cittappasādamattena dentepi hi puññaṃ pavaḍḍhati. "
  7455. 1077455,195,895,20,23,1,27,3,Ārocitaṃ attanoti adhippāyo.
  7456. 1077456,195,895,24,28,1,26,3,{Bhagavā}ti satthu āmantanaṃ.
  7457. 1077457,195,895,29,40,1,82,9,Cittaṃ nāma yathāpaccayaṃ pavattamānaṃ nigaṇṭhā… pe… pasīdati pasannassāti adhippāyo.
  7458. 1077458,195,895,41,65,1,162,18,"Pubbe avisesato deyyadhammassa dātabbaṭṭhānaṃ nāma pucchitaṃ, idāni tassa mahapphalabhāvakaro dakkhiṇeyyavisesoti āha‘‘ aññaṃ tayā paṭhamaṃ pucchitaṃ, aññaṃ pacchā’’ ti. "
  7459. 1077459,195,895,66,68,1,16,2,Sallakkhehi etaṃ.
  7460. 1077460,195,895,69,74,1,44,5,Pacchimaṃ purimena saddhiṃ ānehīti adhippāyo.
  7461. 1077461,195,895,75,81,1,50,6,Pucchitassa nāma pañhassa kathanaṃ mayhameva bhāro.
  7462. 1077462,195,895,82,89,1,57,6,{Samupabyūḷho}ti ekato senāya rāsivasena sampiṇḍitoti attho.
  7463. 1077463,195,895,90,97,1,19,3,Tenāha‘‘ rāsibhūto’’ ti.
  7464. 1077464,195,895,98,103,1,56,4,{Asikkhito}ti sattaṭṭhasaṃvaccharāni dhanusippena sikkhito.
  7465. 1077465,195,895,104,119,1,123,13,"Dhanusippaṃ sikkhitvāpi koci katahattho na hoti, ayaṃ pana asikkhito na katahattho, poṅkhānupoṅkhabhāvoyeva byāmamuṭṭhibandho. "
  7466. 1077466,195,895,120,126,1,95,5,{Tiṇapuñjamattikāpuñjādīsū}ti ādi -saddena paṃsupuñjavālukapuñjasāraphalakaayoghanādike saṅgaṇhāti.
  7467. 1077467,195,895,127,133,1,58,5,{Akataparicayo}ti tesaṃ santikā vijjhanaṭṭhena akataparicayo.
  7468. 1077468,195,895,134,144,1,82,9,"Rājarājamahāmattādike upecca asanaṃ upāsanaṃ, na kataṃ upāsanaṃ etenāti akatūpāsano. "
  7469. 1077469,195,895,145,162,1,115,13,Asikkhitatādinā bhīrubhāvena vā kāyassa chambhanaṃ saṅkampanaṃ uttāso etassa atthīti chambhīti āha‘‘ pavedhitakāyo’’ ti.
  7470. 1077470,195,896,2,14,1,75,8,Dakkhiṇeyyatāya adhippetattā‘‘ arahattamaggena kāmacchando pahīno hotī’’ ti āha.
  7471. 1077471,195,896,15,22,1,80,7,Accantappahānassa icchitattā tatiyeneva kukkuccaṃ pahīnaṃ hoti paṭighasampayogaṃ.
  7472. 1077472,195,896,23,28,1,39,4,"Asekkhassa ayanti asekkhaṃ, sīlakkhandho. "
  7473. 1077473,195,896,29,53,1,159,20,"Tayidaṃ na aggaphalaṃ sīlameva adhippetaṃ, atha kho yaṃ kiñci asekkhasantāne pavattaṃ sīlaṃ, lokuttaro eva na adhippeto sikkhāya jātattā, evaṃ vimuttikkhandhopīti . "
  7474. 1077474,195,896,54,72,1,124,15,"Sekkhassa esoti vā, apariyositasikkhattā sayameva sikkhatīti vā sekkho, catūsu maggesu heṭṭhimesu ca tīsu phalesu sīlakkhandho. "
  7475. 1077475,195,896,73,76,1,32,3,Upari sikkhitabbābhāvato asekkho.
  7476. 1077476,195,896,77,80,1,29,3,Vuḍḍhippatto sekkhoti asekkho.
  7477. 1077477,195,896,81,93,1,107,11,"Aggaphalabhūto sīlakkhandho vucceyya, aṭṭhakathāyaṃ pana vipassakassa sīlassa adhippetattā tathā attho vutto. "
  7478. 1077478,195,896,94,102,1,30,3,{Sabbatthā}ti‘‘ asekkhenā’’ tiādīsu.
  7479. 1077479,195,896,103,118,1,143,13,"Ettha ca yathā sīlasamādhipaññākkhandhā missakā adhippetā, evaṃ vimuttikkhandhāpīti tadaṅgavimuttiādayopi veditabbā, na paṭippassaddhivimutti eva. "
  7480. 1077480,195,897,2,17,1,57,10,"Yena sippena issāso hoti, taṃ issattan ti āha‘‘ ususippan’’ ti. "
  7481. 1077481,195,897,18,36,1,103,13,"Yassā vāyodhātuyā vasena sarīraṃ sañjātathāmaṃ hoti, taṃ balapaccayaṃ sandhāyāha‘‘ balaṃ nāma vāyodhātū’’ ti. "
  7482. 1077482,195,897,37,49,1,94,11,"Samappavattito hi visamappavattinivārakadhātu balaṃ nāma, tena tato aññaṃ balarūpaṃ nāma natthi. "
  7483. 1077483,195,898,2,20,1,83,13,"Yasmā arahā eva ekantato sorato, tassa bhāvo soraccan ti āha‘‘ soraccanti arahattan’’ ti. "
  7484. 1077484,195,898,21,29,1,42,7,Ete {dve}ti khanti soraccanti ete dve dhammā.
  7485. 1077485,195,898,30,48,1,103,13,"Pānīyaṃ pivanti etthāti papā, yo koci jalāsayo yaṃ kiñci pānīyaṭṭhānanti āha‘‘ caturassapokkharaṇīādīnī’’ ti. "
  7486. 1077486,195,898,49,56,1,65,6,"Udakavikūlādīsu kamanti atikkamanti etehīti saṅkamanāni, setuādīni. "
  7487. 1077487,195,898,57,68,1,125,9,"Setukaraṇayuttaṭṭhāne setuṃ, caṅkamanakaraṇayuttaṭṭhāne caṅkamanaṃ, maggakaraṇayuttaṭṭhāne maggaṃ kareyyāti ayamettha adhippāyo. "
  7488. 1077488,195,898,69,76,1,21,3,Tenāha‘‘ paṇṇāsā’’ tiādi.
  7489. 1077489,195,899,2,7,1,51,5,Bhikkhācāravattan ti ariyānaṃ hitaṃ vattapaṭipattiṃ.
  7490. 1077490,195,899,8,23,1,143,14,{Dentopī}ti pi -saddena akhīṇāsavassa dentopīti imamatthaṃ dasseti yassa kassacipi dentenapi kammaphalaṃ saddahitvā vippasannacitteneva dātabbattā.
  7491. 1077491,195,899,24,40,1,116,14,"Thanayan ti idaṃ tassa mahāmeghabhāvadassanaṃ, yo hi mahāvassaṃ vassati, so gajjanto vijjummālaṃ vissajjento pavassati. "
  7492. 1077492,195,899,41,47,1,71,5,Abhisaṅkharitvā {samodhānetvā}ti khādanīyassa vividhajātiyāni sampiṇḍetvā.
  7493. 1077493,195,899,48,56,1,21,4,Tenāha‘‘ rāsiṃ katvā’’ ti.
  7494. 1077494,195,900,2,15,1,71,9,Pakiraṇaṃ nāma vikiraṇampi hoti anekatthattā dhātūnanti āha‘‘ vikiratī’’ ti.
  7495. 1077495,195,900,16,29,1,109,12,Pakiranto viya vā dānaṃ {detī}ti iminā guṇakhettameva apariyesitvā karuṇākhettepi mahādānaṃ pavattetīti dasseti.
  7496. 1077496,195,900,30,45,1,101,10,Tena‘‘ pakiretī’’ ti vadantena bhagavatā aṭṭhuppattiyaṃ āgatatitthiyavādena appaṭisedhitatāpi dīpitā hoti.
  7497. 1077497,195,900,46,50,1,41,3,{Puññadhārā}ti puññamayadhārā puññābhisandā.
  7498. 1077498,195,900,51,57,1,55,5,{Sinehayantī}ti thūladhārenapi sinehena siniddhaṃ karontī.
  7499. 1077499,195,900,58,62,1,34,3,{Kiledayantī}ti allabhāvaṃ pāpayantī.
  7500. 1077500,195,900,63,78,1,115,13,"Yathāyaṃ puññadhārā dātāraṃ anto sineheti pūreti abhisandeti, evaṃ paṭiggāhakānampi anto sineheti pūreti abhisandeti. "
  7501. 1077501,195,900,79,127,1,216,26,"Tenevāha‘‘ dadaṃ piyo hoti bhajanti naṃ bahū’’ tiādi( a. ni.5.34) evaṃ santepi‘‘ dātāraṃ abhivassatī’’ ti vuttattā aṭṭhakathāyaṃ dāyakavaseneva‘‘ sinehetī’’ ti vuttaṃ, yasmā vā paṭiggāhakassa sinehuppatti āmisanissitāti dāyakavaseneva vuttaṃ. "
  7502. 1077502,195,901,2,4,1,28,2,Issattasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7503. 1077503,195,902,2,4,1,23,2,5 . Pabbatūpamasuttavaṇṇanā
  7504. 1077504,195,903,2,9,1,25,2,136. {Khattiyā}ti abhisekappattā.
  7505. 1077505,195,903,10,12,1,22,2,Issariyamado kāmagedho.
  7506. 1077506,195,903,13,23,1,129,10,Pathavimaṇḍalassa mahantatā taṃnivāsinaṃ anuyantatāti sabbamidaṃ yathicchitassa rājakiccassa sukhena samijjhanassa kāraṇakittanaṃ.
  7507. 1077507,195,903,24,40,1,79,11,"Yādise rājakicce ussukkaṃ āpanno, taṃ vitthārato dassetuṃ‘‘ esa kirā’’ tiādi vuttaṃ. "
  7508. 1077508,195,903,41,47,1,63,5,{Antaragamanānī}ti tiṇṇaṃ nirantaragamanānaṃ antarantarā gamanāni.
  7509. 1077509,195,903,48,62,1,118,12,"Corā {cintayiṃsū}ti eko antarabhogiko rājāparādhiko pañcasatamanussaparivāro coriyaṃ karonto vicarati, te sandhāya vuttaṃ."
  7510. 1077510,195,904,2,13,1,45,8,‘ ‘ Ayuttaṃ te katan’’ ti sacāhaṃ vakkhāmīti yojanā.
  7511. 1077511,195,904,14,22,1,62,7,{Dhuravihāre}ti rathassa dhuraṃ viya nagarassa dhurabhūte vihāre.
  7512. 1077512,195,904,23,27,1,42,4,Santhambhitun ti vissāsabhāvena upaṭṭhātuṃ.
  7513. 1077513,195,904,28,35,1,48,5,"{Saddhāyiko}ti saddhāya ayitabbo, saddheyyoti attho. "
  7514. 1077514,195,904,36,43,1,21,3,Tenāha‘‘ saddhātabbo’’ ti.
  7515. 1077515,195,904,44,47,1,26,2,{Paccayiko}ti pattiyāyitabbo.
  7516. 1077516,195,904,48,50,1,25,2,Abbhasamaṃ puthulabhāvena.
  7517. 1077517,195,904,51,54,1,25,2,{Nippothento}ti nimmaddento.
  7518. 1077518,195,904,55,61,1,56,6,Saṇhakaraṇīyaṃ atisaṇhaṃ pisanto nisadapoto viya pisanto.
  7519. 1077519,195,905,2,14,1,114,11,{Dhammacariyā}tiādittampi sīsaṃ celañca ajjhupekkhitvā sammāpaṭipatti eva kātabbā tassā eva paraloke patiṭṭhābhāvato.
  7520. 1077520,195,905,15,30,1,85,11,"{Ācikkhāmī}ti kathemi, kathento ca yathā tamatthaṃ sammadeva rājā jānāti, evaṃ jānāpemīti . "
  7521. 1077521,195,905,31,34,1,37,3,Nipphatti yuddhena kātabbaatthasiddhi.
  7522. 1077522,195,905,35,43,1,68,7,"Visinoti bandhati yathādhippetaṃ cittaṃ etenāti visayo, samatthabhāvo. "
  7523. 1077523,195,905,44,47,1,33,2,{Mantasampannā}ti sampannarājamantā.
  7524. 1077524,195,905,48,53,1,59,4,{Mahāamaccā}ti mahosadhādisadisā nītisatthachekā amaccapurisā.
  7525. 1077525,195,905,54,60,1,53,6,Upalāpetun ti paresaṃ antare virodhatthaṃ saṅgaṇhituṃ.
  7526. 1077526,195,906,2,8,1,46,5,Dveyeva {pabbatā}ti pabbatasadisā dveyeva gahitā.
  7527. 1077527,195,906,9,12,1,24,2,{Rājovāde}ti rājovādasutte.
  7528. 1077528,195,906,13,17,1,31,3,Āgatāva tattantiyā anurūpatthaṃ.
  7529. 1077529,195,906,18,23,1,32,4,{Vilumpamānā}ti iti -saddo ādiattho.
  7530. 1077530,195,906,24,27,1,31,2,{Vipattī}ti bhogaparihānādivināso.
  7531. 1077531,195,906,28,35,1,69,7,Hatthiyuddhādīhi jarāmaraṇaṃ jinituṃ na sakkā sattassa avisayabhāvato.
  7532. 1077532,195,906,36,55,1,70,12,"Yena pana jinituṃ sakkā, taṃ dassento bhagavā‘‘ buddhe… pe… nivesaye’’ ti āha. "
  7533. 1077533,195,906,56,65,1,83,9,Ratanattaye hi saddhā niviṭṭhā mūlajātā patiṭṭhitā ekantato jarāmaraṇavijayāya hoti.
  7534. 1077534,195,906,66,74,1,23,4,Tenāha‘‘ tasmā saddhan’’ ti.
  7535. 1077535,195,907,2,4,1,32,2,Pabbatūpamasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7536. 1077536,195,908,2,4,1,27,2,Tatiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7537. 1077537,195,909,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  7538. 1077538,195,910,2,5,1,49,3,Kosalasaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  7539. 1077539,195,911,1,4,1,13,1,4. Mārasaṃyuttaṃ
  7540. 1077540,195,912,2,4,1,12,2,1 . Paṭhamavaggo
  7541. 1077541,195,913,2,4,1,21,2,1 . Tapokammasuttavaṇṇanā
  7542. 1077542,195,914,2,30,1,185,18,"137. Uruvelāya samīpe gāmo uruvelagāmo, taṃ uruvelagāmaṃ abhimukhabhāvena sammadeva sabbadhamme bujjhatīti abhisambodhi, sabbaññutaññāṇaṃ, tena samannāgatattā ca bhagavā {abhisambuddho}ti vuccati. "
  7543. 1077543,195,914,31,53,1,159,17,"Tassa pañcacattālīsāya vassesu ādito pannarasa vassāni paṭhamabodhi, idha pana sattāhabbhantarameva adhippetanti āha‘‘ abhisambuddho hutvā antosattāhasmiṃ yevā’’ ti. "
  7544. 1077544,195,914,54,66,1,109,11,"Asukhabhāvena aññehi kātuṃ asakkuṇeyyattā dukkaraṃ karotīti dukkarakāro, so eva itthiliṅgavasena dukkarakārikā. "
  7545. 1077545,195,914,67,71,1,28,4,Tāya mutto vatamhīti cintesi.
  7546. 1077546,195,914,72,79,1,55,7,Yadi evaṃ kasmā taṃ lokanātho chabbassāni samanuyuñjati?
  7547. 1077547,195,914,80,81,1,17,1,Kammapīḷitavasena.
  7548. 1077548,195,914,82,94,1,19,2,Vuttañhetaṃ apadāne( apa. thera1.39.92-94)–
  7549. 1077549,195,915,2,10,1,39,6,"‘ ‘ Avacāhaṃ jotipālo, sugataṃ kassapaṃ tadā; "
  7550. 1077550,195,916,2,9,1,43,6,"Kuto nu bodhi muṇḍassa, bodhi paramadullabhā."
  7551. 1077551,195,917,2,10,1,40,6,"‘ ‘ Tena kammavipākena, acariṃ dukkaraṃ bahuṃ; "
  7552. 1077552,195,918,2,6,1,40,3,"Chabbassānuruvelāyaṃ , tato bodhimapāpuṇiṃ."
  7553. 1077553,195,919,2,10,1,41,6,"‘ ‘ Nāhaṃ etena maggena, pāpuṇiṃ bodhimuttamaṃ; "
  7554. 1077554,195,920,2,10,1,44,5,"Kummaggena gavesissaṃ, pubbakammena vārito’’ ti. "
  7555. 1077555,195,921,2,5,1,18,2,{Māretī}ti vibādheti.
  7556. 1077556,195,921,6,15,1,106,8,"Vipattiādisaṃyojanañhi sādhūnaṃ paramatthato maraṇaṃ saccapaṭivedhamāraṇattā, pāpatarattā pāpatamoti pāpimā. "
  7557. 1077557,195,921,16,29,1,55,8,Sā cassa pāpatamatā pāpavuttitāyāti āha‘‘ pāpe niyutto’’ ti.
  7558. 1077558,195,921,30,33,1,22,2,{Adhipatī}ti kāmādhipati.
  7559. 1077559,195,921,34,39,1,48,5,Appahīnakāmarāge attano vase vattetīti vasavattī.
  7560. 1077560,195,921,40,45,1,46,5,Tesaṃyeva kusalakammānaṃ antaṃ karotīti antako.
  7561. 1077561,195,921,46,49,1,41,3,Vaṭṭadukkhato aparimuttapaccayattā namuci.
  7562. 1077562,195,921,50,54,1,42,4,Mattānaṃ pamattānaṃ bandhūti pamattabandhu.
  7563. 1077563,195,922,2,6,1,33,2,{Tapokammā}ti attakilamathānuyogato.
  7564. 1077564,195,922,7,10,1,22,2,{Aparaddho}ti virajjhasi.
  7565. 1077565,195,922,11,21,1,32,5,"‘‘ Aparādho’’ tipi atthi, soyeva attho. "
  7566. 1077566,195,922,22,41,1,135,14,"Kāyakilamathaṃ anuyuñjanto yebhuyyena amaratthāya anuyuñjati, so ca kammavādīhi anuyuñjiyamāno devatthāya siyāti āha‘‘ amarabhāvatthāyā’’ ti. "
  7567. 1077567,195,922,42,47,1,38,5,Sabbaṃ tapan ti sabbaṃ attaparitāpanaṃ.
  7568. 1077568,195,922,48,53,1,40,5,Atthāvahaṃ na bhavati bodhiyā anupāyattā.
  7569. 1077569,195,922,54,59,1,29,4,{Kiñcassā}ti kiñci siyāti attho.
  7570. 1077570,195,922,60,80,1,100,13,"Phiyārittaṃva {dhammanī}ti dhammaṃ vuccati vaṇṇu, so idha‘‘ dhamman’’ ti vutto, dhammani vaṇṇupadeseti attho. "
  7571. 1077571,195,922,81,88,1,16,3,Tenāha‘‘ araññe’’ ti.
  7572. 1077572,195,922,89,97,1,60,8,Ubhosu passesu phiyāhi ākaḍḍheyya ceva arittehi uppīḷeyya ca.
  7573. 1077573,195,923,2,6,1,54,4,Sammāvācākammantājīvā gahitā maggasīlassa adhippetattā.
  7574. 1077574,195,923,7,13,1,68,6,Samādhino hi gahaṇena sammāvāyāmasatisamādhayo gahitā upakārabhāvato.
  7575. 1077575,195,923,14,19,1,28,4,{Paññāyā}ti etthāpi eseva nayo.
  7576. 1077576,195,923,20,23,1,22,3,Bujjhati etenāti bodho.
  7577. 1077577,195,923,24,33,1,36,5,Maggoti āha‘‘ bodhāyāti maggatthāyā’’ ti.
  7578. 1077578,195,923,34,47,1,60,9,Kathaṃ pana maggaṃ maggatthāya bhāvetīti āha‘‘ yathā hī’’ tiādi.
  7579. 1077579,195,923,48,58,1,99,9,"Tena yathā yāgupacanārambho yāvadeva yāguattho, evaṃ maggabhāvanārambho maggādhigamatthāyāti dasseti. "
  7580. 1077580,195,923,59,64,1,55,5,Ārambhoti ca ariyamaggabhāvanāya bandhāpanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  7581. 1077581,195,923,65,95,1,175,19,"Keci pana‘‘ magganti ariyamaggaṃ, bodhāyāti arahattasambodhāya, evañca katvā‘ pattosmi paramasuddhin’ ti idampi vacanaṃ samatthitan’’ ti vadanti, apare pana‘‘ sabbaññutaññāṇasambodhāyāti. "
  7582. 1077582,195,923,96,104,1,38,6,So hi sabbasmāpi bodhito uttaritaro’’ ti.
  7583. 1077583,195,923,105,108,1,31,3,Nihato nibbisevanabhāvaṃ pāpito.
  7584. 1077584,195,923,109,116,1,18,3,Tenāha‘‘ parājito’’ ti.
  7585. 1077585,195,924,2,4,1,30,2,Tapokammasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7586. 1077586,195,925,2,4,1,27,2,2 . Hatthirājavaṇṇasuttavaṇṇanā
  7587. 1077587,195,926,2,11,1,79,4,138. {Andhabhāvakārake}ti pacurajanassa cakkhuviññāṇuppattinivāraṇena andhabhāvakārake.
  7588. 1077588,195,926,12,16,1,24,3,{Mahātame}ti mahati tamasi.
  7589. 1077589,195,926,17,29,1,87,10,Pāsāṇaphalake mahācīvaraṃ sīse {ṭhapetvā}ti etena taṃ phalakaṃ apassāya nisinnoti dasseti .
  7590. 1077590,195,926,30,33,1,20,3,Padhānan ti bhāvanaṃ.
  7591. 1077591,195,926,34,46,1,127,10,"{Pariggaṇhamāno}ti sabbaso gaṇhanto avissajjento, bhāvanaṃ anuyuñjanto anupubbasamāpattiyo phalasamāpattiñca manasikarontoti attho. "
  7592. 1077592,195,926,47,55,1,21,4,Tenāha‘‘ nanu cā’’ tiādi.
  7593. 1077593,195,926,56,59,1,26,2,{Ariṭṭhako}ti ariṭṭhakavaṇṇo.
  7594. 1077594,195,926,60,67,1,16,3,Tenāha‘‘ kāḷako’’ ti.
  7595. 1077595,195,927,2,7,1,33,4,Dīghamaddhānan ti cirataraṃ kālaṃ.
  7596. 1077596,195,927,8,18,1,83,9,"Saṃsaran ti āsādanādhippāyena sañcaranto, alaṃ tuyhaṃ etena nippayojananti adhippāyo. "
  7597. 1077597,195,927,19,25,1,37,6,Na hi tena mārassa kāci atthasiddhīti.
  7598. 1077598,195,928,2,4,1,36,2,Hatthirājavaṇṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7599. 1077599,195,929,2,4,1,17,2,3 . Subhasuttavaṇṇanā
  7600. 1077600,195,930,2,11,1,41,4,139. {Susaṃvutā}ti maggasaṃvarena suṭṭhu saṃvutā.
  7601. 1077601,195,930,12,16,1,24,3,{Supihitā}ti suṭṭhu pihitā.
  7602. 1077602,195,930,17,23,1,51,5,{Vasānugā}ti kāyādidvāravasānugā vasavattino na honti.
  7603. 1077603,195,930,24,27,1,31,2,{Baddhacarā}ti paṭibaddhacariyāti.
  7604. 1077604,195,931,2,4,1,26,2,Subhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7605. 1077605,195,932,2,4,1,27,2,4 . Paṭhamamārapāsasuttavaṇṇanā
  7606. 1077606,195,933,2,11,1,56,4,140. {Upāyamanasikārenā}ti aniccādīsu aniccādito manasikaraṇena.
  7607. 1077607,195,933,12,18,1,71,5,{Upāyavīriyenā}ti anuppannākusalānaṃ anuppādanāya vidhinā pavattavīriyena.
  7608. 1077608,195,933,19,24,1,68,4,{Kāraṇavīriyenā}ti anuppannānuppādanādiatthassa kāraṇabhūtena vīriyena.
  7609. 1077609,195,933,25,38,1,121,12,"Anuppannapāpakānuppādanādiatthāni hi vīriyāni yadatthaṃ honti, taṃ atthaṃ sādhentiyevāti etassa atthassa dīpako sammā-saddo. "
  7610. 1077610,195,933,39,51,1,94,8,Yonisosammāsaddena hi upāyakāraṇatthadīpakataṃ sandhāya‘‘ upāyavīriyena kāraṇavīriyenā’’ ti vuttaṃ.
  7611. 1077611,195,933,52,54,1,38,2,Arahattaphalavimutti ukkaṭṭhaniddesena.
  7612. 1077612,195,933,55,78,1,104,14,"Mārena‘‘ mayhaṃ kho, bhikkhave’’ tiādikaṃ bhagavato vacanaṃ sutvā vuttaṃ‘‘ arahattaṃ patvāpi na tussatī’’ tiādi. "
  7613. 1077613,195,934,2,7,1,41,3,{Kilesapāsenā}ti kilesamārassa upāyabhūtena.
  7614. 1077614,195,934,8,17,1,62,8,"Kilesamāro hi satte kāmaguṇapāsehi nibandhati, na pana sayameva. "
  7615. 1077615,195,934,18,27,1,39,5,Tenāha‘‘ ye dibbā kāmaguṇasaṅkhātā’’ tiādi.
  7616. 1077616,195,934,28,35,1,63,5,"{Mārabandhane}ti kilesamārassa bandhanaṭṭhāne, bhavacāraketi attho. "
  7617. 1077617,195,934,36,77,1,225,31,"Na me samaṇa {mokkhasī}ti idaṃ māro‘‘ anuttarā vimutti anuppattā, vimuttā sabbapāsehī’’ ti ca bhagavato vacanaṃ asaddahanto vadati saddahantopi vā‘‘ evamayaṃ paresaṃ sattānaṃ mokkhāya ussāhaṃ na kareyyā’’ ti attano kohaññe ṭhatvā vadati. "
  7618. 1077618,195,935,2,4,1,36,2,Paṭhamamārapāsasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7619. 1077619,195,936,2,4,1,26,2,5 . Dutiyamārapāsasuttavaṇṇanā
  7620. 1077620,195,937,2,13,1,81,6,141. Anupubbagamanacārikan ti gāmanigamarājadhānīsu anukkamena gamanasaṅkhātaṃ cārikaṃ.
  7621. 1077621,195,937,14,23,1,52,8,Evaṃ hi {gatesū}ti evaṃ tumhesu bahūsu ekajjhaṃ gatesu.
  7622. 1077622,195,938,2,9,1,49,6,"Ādimhi kalyāṇaṃ etassāti ādikalyāṇaṃ, tathā sesesu. "
  7623. 1077623,195,938,10,14,1,29,4,Sāsanassa ādi sīlaṃ mūlakattā.
  7624. 1077624,195,938,15,20,1,58,5,Tassa samathādayo majjhaṃ sāsanasampattiyā vemajjhabhāvato.
  7625. 1077625,195,938,21,26,1,63,5,Phalanibbānāni pariyosānaṃ tadadhigamato uttari karaṇīyābhāvato.
  7626. 1077626,195,938,27,48,1,101,16,"Sāsane sammāpaṭipatti nāma paññāya hoti, tassā ca sīlaṃ samādhi ca mūlanti āha‘‘ sīlasamādhayo vā ādī’’ ti. "
  7627. 1077627,195,938,49,65,1,99,11,"Yasmā paññā anubodhapaṭivedhavasena duvidhā, tasmā tadubhayaṃ gaṇhanto‘‘ vipassanāmaggā majjhan’’ ti āha. "
  7628. 1077628,195,938,66,84,1,143,13,"Paññānipphatti phalakiccaṃ, nibbānasacchikiriyā pana sammāpaṭipattiyā pariyosānaṃ tato paraṃ kattabbābhāvatoti āha‘‘ phalanibbānāni pariyosānan’’ ti. "
  7629. 1077629,195,938,85,104,1,131,13,"Phalaggahaṇena hi saupādisesanibbānaṃ gayhati, itarena itaraṃ, tadubhayavasena paṭipattiyā osānanti āha‘‘ phalanibbānāni pariyosānan’’ ti."
  7630. 1077630,195,938,105,116,1,58,7,"‘‘ Tasmātiha tvaṃ, bhikkhu, ādimeva visodhehi kusalesu dhammesu. "
  7631. 1077631,195,938,117,121,1,27,4,Ko cādi kusalānaṃ dhammānaṃ?
  7632. 1077632,195,938,122,161,1,181,21,"Sīlañca suvisuddhaṃ, diṭṭhi ca ujukā’’ ti( saṃ. ni.5.369) vacanato sīladiṭṭhujukatāya matthakabhūtā vipassanā, tadadhiṭṭhānā sīlasamādhīti ime tassa sāsanassa mūlanti āha‘‘ sīlasamādhivipassanā vā ādī’’ ti. "
  7633. 1077633,195,938,162,164,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva.
  7634. 1077634,195,939,2,29,1,187,21,"Kiñcāpi avayavavinimutto samudāyo natthi, yesu pana avayavesu samudāyarūpena apekkhitesu gāthāti samaññā, taṃ tato bhinnaṃ viya katvā dassento‘‘ catuppadikagāthāya tāva paṭhamapādo’’ tiādimāha. "
  7635. 1077635,195,939,30,42,1,124,12,Pañcapadachappadānaṃ gāthānaṃ ādipariyosānaggahaṇena itare dutiyādayo tayo cattāro vā majjhanti avuttasiddhamevāti na vuttaṃ.
  7636. 1077636,195,939,43,59,1,176,14,"{Ekānusandhikasuttassā}ti idaṃ bahuvibhāgaṃ yathānusandhinā ekānusandhikaṃ suttaṃ sandhāya vuttaṃ, itarassa pana teyeva desetabbadhammavibhāgena ādimajjhapariyosānabhāgā labbhanti. "
  7637. 1077637,195,939,60,64,1,56,4,Nidānan ti kāladesakaparisādi-apadisanalakkhaṇādiko attho.
  7638. 1077638,195,939,65,70,1,30,4,{Idamavocā}ti iti -saddo ādiattho.
  7639. 1077639,195,939,71,74,1,39,3,Tena tadavasesanigamanapāḷiṃ saṅgaṇhāti.
  7640. 1077640,195,939,75,81,1,54,6,Anekānusandhīkassa saha nidānena paṭhamo anusandhi ādi.
  7641. 1077641,195,939,82,90,1,89,7,"Saha nigamanena pacchimo pariyosānaṃ, itarena majjhimantiādimajjhapariyosānāni veditabbāni. "
  7642. 1077642,195,940,2,7,1,44,5,Sātthakan ti atthasampattiyā sātthakaṃ katvā.
  7643. 1077643,195,940,8,12,1,45,4,Sabyañjanan ti byañjanasampattiyā sabyañjanaṃ.
  7644. 1077644,195,940,13,28,1,66,9,Sampatti ca nāma paripuṇṇabyañjanatāti āha‘‘ byañjanehi… pe… desetā’’ ti.
  7645. 1077645,195,940,29,35,1,74,5,Sakalaparipuṇṇan ti sabbaso paripuṇṇaṃ sīlādipañcadhammakkhandhapāripūriyā.
  7646. 1077646,195,940,36,38,1,44,2,Nirupakkilesaṃ diṭṭhimānādiupakkilesābhāvato.
  7647. 1077647,195,940,39,45,1,45,6,Avisesato tisso sikkhā sakale sāsane bhavanti.
  7648. 1077648,195,940,46,74,1,141,16,"{Dhammo}ti pana brahmacariyaṃ vā sandhāya vuttaṃ‘‘ katamesānaṃ kho, bhante, buddhānaṃ bhagavantānaṃ brahmacariyaṃ ciraṭṭhitikaṃ ahosī’’ tiādīsu( pārā.18) viya. "
  7649. 1077649,195,940,75,83,1,64,7,"Dukūlasāṇiyā paṭicchannā viya, na tu pākāraselādipaṭicchannā viya. "
  7650. 1077650,195,940,84,89,1,58,5,Tena dhammaniruttiyā sakalakilesānaṃ pahānānubhāvaṃ vadati.
  7651. 1077651,195,940,90,94,1,36,3,"Alābhaparihāniyā, na laddhaparihāniyā. "
  7652. 1077652,195,940,95,100,1,55,4,{Aḍḍhuḍḍhānī}ti pañcasatādhikāni tīṇi pāṭihāriyasahassāni.
  7653. 1077653,195,940,101,104,1,15,3,Sātan ti sukhaṃ.
  7654. 1077654,195,941,2,4,1,35,2,Dutiyamārapāsasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7655. 1077655,195,942,2,4,1,17,2,6 . Sappasuttavaṇṇanā
  7656. 1077656,195,943,2,10,1,38,3,142. Surākārakānan ti piṭṭhasurāyojanakānaṃ.
  7657. 1077657,195,943,11,18,1,55,6,"Kosalānaṃ issaroti kosalo, kosalarājassa ayanti kosalikā. "
  7658. 1077658,195,943,19,24,1,58,4,{Paribhogapātī}ti bhattaparibhojanatthāya pāti paribhogapāti.
  7659. 1077659,195,943,25,28,1,48,2,{Kammāruddhanapaṇāḷiyā}ti kammāruddhanapaṇāḷimukhe.
  7660. 1077660,195,943,29,32,1,27,2,{Dhamamānāyā}ti dhamiyamānāya.
  7661. 1077661,195,943,33,50,1,87,12,"Taṃ pana yasmā bhastavātehi pūritaṃ nāma hoti, tasmā‘‘ bhastavātena pūriyamānāyā’’ ti vuttaṃ. "
  7662. 1077662,195,943,51,59,1,85,8,Niyāmabhūmiyan ti bhagavato paṭisallānaṭṭhāne sañcarantaṃ māraṃ maṃsacakkhunāva disvā.
  7663. 1077663,195,943,60,67,1,25,3,Tenāha‘‘ vijjulatālokenā’’ ti.
  7664. 1077664,195,944,2,5,1,28,2,{Seyyatthāyā}ti seyyānisaṃsāya.
  7665. 1077665,195,944,6,13,1,22,3,Tenāha‘‘ ṭhassāmī’’ tiādi.
  7666. 1077666,195,944,14,18,1,33,3,{Attasaññato}ti attabhāvena saṃyato.
  7667. 1077667,195,944,19,26,1,25,3,Tenāha‘‘ saṃyatattabhāvo’’ ti.
  7668. 1077668,195,944,27,33,1,76,5,{Taṃsaṇṭhitassā}ti tasmiṃ hatthapādakukkuccarahite buddhamunismiṃ avaṭṭhitassa.
  7669. 1077669,195,944,34,48,1,106,13,Vossajja careyya tattha {so}ti iminā bhagavā taṃ byākaramāno vibhiṃsitā buddhānaṃ kiṃ karissati bhayābhāvato?
  7670. 1077670,195,944,49,59,1,88,10,Kevalaṃ pana anaṭṭhavalikaṃ uppīḷento viya tvameva āyāsaṃ āpajjissasīti māraṃ santajjeti.
  7671. 1077671,195,945,2,6,1,34,3,{Bheravā}ti avītarāgānaṃ bhayajanakā.
  7672. 1077672,195,945,7,10,1,20,2,{Tatthā}ti taṃnimittaṃ.
  7673. 1077673,195,945,11,14,1,20,2,{Phaleyyā}ti bhijjeyya.
  7674. 1077674,195,945,15,19,1,41,4,Sattisallan ti sattisaṅkhātaṃ puthusallaṃ.
  7675. 1077675,195,945,20,27,1,59,7,Urasmiṃ cārayeyyun ti phāsuṃ vijjhituṃ ṭhapeyyuṃ uggireyyuṃ.
  7676. 1077676,195,945,28,32,1,43,3,{Khandhupadhīsū}ti khandhasaṅkhātesu upadhīsu.
  7677. 1077677,195,945,33,43,1,66,9,Tāṇaṃ karonti {nāmā}ti tato bhayanimittato attano tāṇaṃ karonti nāma.
  7678. 1077678,195,946,2,4,1,26,2,Sappasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7679. 1077679,195,947,2,4,1,18,2,7 . Supatisuttavaṇṇanā
  7680. 1077680,195,948,2,12,1,53,4,"143. Utugāhāpanatthaṃ dhovitvā, na rajojallavikkhālanatthaṃ. "
  7681. 1077681,195,948,13,21,1,28,4,Tenāha‘‘ buddhānaṃ panā’’ tiādi.
  7682. 1077682,195,948,22,27,1,44,4,Dhotapādake {gehe}ti dhotapādehi akkamitabbake.
  7683. 1077683,195,948,28,32,1,41,4,Vattabhedo nāma natthi dhammassāmibhāvato.
  7684. 1077684,195,948,33,39,1,59,5,Vattasīse ṭhatvā dhovanti aññesaṃ diṭṭhānugatiāpajjanatthaṃ.
  7685. 1077685,195,948,40,64,1,260,19,{Soppapariggāhakenā}ti ettha soppaṃ nāma niddāya antarantarā pavattakiriyamayacittappavattirahitā nirantarabhavaṅgasantatīti taṃ sabhāvato payojanato kālaparicchedato pariggāhakaṃ upariniddesasatisampajaññaṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ soppapariggāhakena satisampajaññenā’’ ti.
  7686. 1077686,195,948,65,80,1,69,10,"Keci pana‘‘ niddāsoppanā’’ ti vadanti, taṃ bhagavato soppaṃ hīḷento vadati. "
  7687. 1077687,195,949,2,19,1,76,12,Kiṃ {nū}ti etthaṃ kin ti hetunissakke paccattavacananti āha‘‘ kasmā nu supasī’’ ti?
  7688. 1077688,195,949,20,42,1,114,17,"Dubbhago vuccati nissiriko bhinnabhago, so pana matasadiso visaññisadiso ca hotīti āha‘‘ mato viya visaññī viya cā’’ ti. "
  7689. 1077689,195,950,2,22,1,89,10,{Ādinā}ti ādi -saddena‘‘ bāhirassa upādāya aṭṭhārasā’’ tiādinā( vibha.842) āgataṃ taṇhākoṭṭhāsaṃ saṅgaṇhāti.
  7690. 1077690,195,950,23,32,1,73,8,Tattha tattha {visattatāyā}ti tammiṃ tasmiṃ ārammaṇe visesato āsattabhāvena.
  7691. 1077691,195,950,33,45,1,120,11,"Visassa dukkhanibbattakakammassa hetubhāvato visamūlatā visaṃ vā dukkhadukkhādibhūtavedanā mūlaṃ etassāti visamūlā, taṇhā. "
  7692. 1077692,195,950,46,54,1,67,7,"Tassa rūpādikassa dukkhassa paribhogo, na amatassāti visaparibhogatā. "
  7693. 1077693,195,950,55,62,1,47,7,Katthaci netun ti katthaci bhave sabbathā netuṃ?
  7694. 1077694,195,950,63,67,1,29,3,{Parikkhayā}ti sabbaso khīṇattā.
  7695. 1077695,195,950,68,79,1,89,10,Tuyhaṃ kiṃ {etthā}ti sabbupadhiparikkhayā suddhassa mama paṭipattiyaṃ tuyhaṃ kiṃ ujjhāyanaṃ?
  7696. 1077696,195,950,80,84,1,32,4,Kevalaṃ vighātoyeva teti dasseti.
  7697. 1077697,195,951,2,4,1,27,2,Supatisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7698. 1077698,195,952,2,4,1,19,2,8 . Nandatisuttavaṇṇanā
  7699. 1077699,195,953,2,8,1,23,2,144. Aṭṭhamaṃ uttānatthameva.
  7700. 1077700,195,954,2,4,1,28,2,Nandatisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7701. 1077701,195,955,2,4,1,22,2,9 . Paṭhamaāyusuttavaṇṇanā
  7702. 1077702,195,956,2,17,1,71,9,145. Paṇṇāsaṃ vā vassāni jīvati vassasatato upari seyyathāpi thero anuruddho.
  7703. 1077703,195,956,18,24,1,41,6,Saṭṭhi vā vassāni seyyathāpi thero bākulo.
  7704. 1077704,195,956,25,36,1,92,9,"Paṭiharitvā paccanīkabhāve sātaṃ sukhaṃ etassāti paccanīkasāto, tabbhāvo paccanīkasātatā, tāya. "
  7705. 1077705,195,956,37,41,1,42,4,Abhibhavitvā abhāsi paṭivacanaṃ jānamānova.
  7706. 1077706,195,957,2,6,1,25,4,Na hīḷeyya na jiguccheyya.
  7707. 1077707,195,957,7,23,1,100,15,"Evan ti so dārako viya kiñci acintento sappuriso careyya, evaṃ hissa cittadukkhaṃ na hotīti adhippāyo. "
  7708. 1077708,195,957,24,60,1,291,32,"Pajjalitasīso viya {careyyā}ti yathā pajjalitasīso puriso aññaṃ kiñci akatvā tasseva vūpasamāya vāyameyya, evaṃ sappuriso āyuṃ parittanti ñatvā teneva nayena sabbasaṅkhāragataṃ aniccaṃ, aniccattā eva dukkhaṃ, anattāti vipassanampi otaritvā taṃ ussukkāpentopi saṅkhāravigamāya careyya paṭipajjeyya. "
  7709. 1077709,195,958,2,4,1,31,2,Paṭhamaāyusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7710. 1077710,195,959,2,4,1,21,2,10 . Dutiyaāyusuttavaṇṇanā
  7711. 1077711,195,960,2,11,1,33,4,146. {Nemīvā}ti nemisīsena cakkaṃ vadati.
  7712. 1077712,195,960,12,17,1,48,4,Kubbaraṃ {anupariyāyatī}ti kubbaraṃ anuparivattati.
  7713. 1077713,195,960,18,31,1,54,9,Tathābhūto pana so taṃ ajahantovāti āha‘‘ na vijahatī’’ ti.
  7714. 1077714,195,960,32,58,1,185,20,"Āyu {anupariyāyatī}ti maccānaṃ āyu gatampi paccāgacchatīti bhagavato paṭāṇi hutvā vadati, bhagavā pana taṃ abhibhavitvā‘‘ accayanti ahorattā’’ tiādinā āyuno accayagamanamaraṇataṃyeva pavedesi. "
  7715. 1077715,195,961,2,4,1,30,2,Dutiyaāyusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7716. 1077716,195,962,2,4,1,28,2,Paṭhamavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7717. 1077717,195,963,2,4,1,11,2,2 . Dutiyavaggo
  7718. 1077718,195,964,2,4,1,18,2,1 . Pāsāṇasuttavaṇṇanā
  7719. 1077719,195,965,2,16,1,57,7,147. {Pavijjhī}ti pabbataṃ sabbato pavattento tato tato nissajji.
  7720. 1077720,195,965,17,23,1,44,5,"Sakalan ti sabbabhāgavantaṃ, nissesanti attho. "
  7721. 1077721,195,966,2,4,1,27,2,Pāsāṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7722. 1077722,195,967,2,4,1,21,2,2 . Kiṃnusīhasuttavaṇṇanā
  7723. 1077723,195,968,2,9,1,39,2,148. {Vicakkhukammāyā}ti vicakkhubhāvakāmatāya.
  7724. 1077724,195,968,10,24,1,99,13,"Yathā sā bhagavato desiyamānaṃ dhammaṃ attano paññācakkhunā na passituṃ sakkoti, evaṃ kātuṃ kāmatāya. "
  7725. 1077725,195,968,25,32,1,22,3,Tenāha‘‘ parisāyā’’ tiādi.
  7726. 1077726,195,968,33,39,1,57,6,Vināsetuṃ na sakkoti bheravārammaṇe bhāyanasseva abhāvato.
  7727. 1077727,195,968,40,45,1,42,4,{Dasabalappattā}ti dasahi balehi samannāgatā.
  7728. 1077728,195,969,2,4,1,30,2,Kiṃnusīhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7729. 1077729,195,970,2,4,1,20,2,3 . Sakalikasuttavaṇṇanā
  7730. 1077730,195,971,2,12,1,56,4,149. {Mandabhāvenā}ti jaḷabhāvena {momūhabhāvenā}ti mahāmūḷhatāya.
  7731. 1077731,195,971,13,20,1,68,6,Kabbakaraṇena {matto}ti kabbakiriyāpasutatādivasena matto kabbaṃ katvā.
  7732. 1077732,195,971,21,36,1,103,12,"Kimidaṃ {soppasevā}ti idaṃ tava soppaṃ kimatthaṃ, purisena nāma purisattakarena bhavitabbaṃ, na soppatiyeva. "
  7733. 1077733,195,971,37,45,1,65,7,Atthaṃ {samāgantvā}ti paramatthaṃ nibbānaṃ sammā āgantvā adhigantvā.
  7734. 1077734,195,971,46,53,1,42,5,Asaṅga… pe… natthi sabbaso siddhatthabhāvato.
  7735. 1077735,195,971,54,64,1,63,8,"{Jagganto}ti jāgaranto puriso viya, na bhāyāmi bhayahetūnaṃ abhāvā. "
  7736. 1077736,195,971,65,73,1,63,7,"Nānutapanti sabbattha sabbadāpi vissaṭṭhabhāvato, māman ti mamaṃ. "
  7737. 1077737,195,971,74,78,1,37,4,Gāthāsukhatthañhi dīghaṃ katvā vuttaṃ.
  7738. 1077738,195,971,79,83,1,44,3,{Ṭhitattā}ti uddesaparipucchāya paricchijjattā.
  7739. 1077739,195,971,84,88,1,22,4,Hānin ti kassaci jāniṃ.
  7740. 1077740,195,972,2,4,1,29,2,Sakalikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7741. 1077741,195,973,2,4,1,20,2,4 . Patirūpasuttavaṇṇanā
  7742. 1077742,195,974,2,13,1,33,4,"150. Anurujjhati etenāti anurodho, rāgo. "
  7743. 1077743,195,974,14,19,1,34,4,"Virujjhati etenāti virodho, paṭigho. "
  7744. 1077744,195,974,20,32,1,109,11,"Tesu anurodhavirodhesu tannimittaṃ sajjati nāma saṅgaṃ karoti nāma, anurodhavirodhuppādanameva cettha sajjanaṃ. "
  7745. 1077745,195,974,33,53,1,171,17,"{Yadaññamanusāsatī}ti yaṃ aññesaṃ anusāsanaṃ, taṃ tesaṃ hitesanaṃ anukampanaṃ, tasmā anukampake hitesake sammāsambuddhe anurodhavirodhe āropetvā vikampanatthaṃ micchā vadasīti. "
  7746. 1077746,195,975,2,4,1,29,2,Patirūpasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7747. 1077747,195,976,2,4,1,18,2,5 . Mānasasuttavaṇṇanā
  7748. 1077748,195,977,2,12,1,43,5,151. Ākāse {carante}ti pañcābhiññe sandhāya vadati.
  7749. 1077749,195,977,13,17,1,50,4,Antalikkhe carantepi kiccasādhanato antalikkhacaro.
  7750. 1077750,195,977,18,21,1,20,3,Manasi jātoti mānaso.
  7751. 1077751,195,977,22,32,1,58,6,Taṃ pana manasantānasampayuttatāyāti āha‘‘ manasampayutto’’ ti.
  7752. 1077752,195,978,2,4,1,27,2,Mānasasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7753. 1077753,195,979,2,4,1,17,2,6 . Pattasuttavaṇṇanā
  7754. 1077754,195,980,2,28,1,172,18,152. Pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ lakkhaṇādīni ceva samudayañca assādādīnavanissaraṇāni ca gahetvā sammā tesaṃ lakkhaṇādīnaṃ gahaṇaṃ hotīti āha‘‘ pañca upādānakkhandhe ādiyitvā’’ ti.
  7755. 1077755,195,980,29,32,1,77,3,Ruppanavediyanasañjānanaabhisaṅkharaṇavijānanāni khandhānaṃ sabhāvalakkhaṇāni.
  7756. 1077756,195,980,33,40,1,73,7,Ādi -saddena rasapaccupaṭṭhānapadaṭṭhānāni ceva samudayādīni ca saṅgaṇhāti.
  7757. 1077757,195,980,41,52,1,79,9,"{Dassetī}ti paccakkhato dasseti, hatthāmalakaṃ viya pākaṭe vibhūte katvā vibhāveti. "
  7758. 1077758,195,980,53,63,1,83,9,{Gaṇhāpetī}ti te dhamme manasā anupekkhite diṭṭhiyā suppaṭividdhe karonto uggaṇhāpeti.
  7759. 1077759,195,980,64,74,1,104,9,{Samādānamhī}ti tattha atthassa sammadeva ādiyane khandhānañca sammasanavasena aññadhammavasena samādiyane.
  7760. 1077760,195,980,75,87,1,91,9,"{Paṭividdhaguṇenā}ti tāya desanāya, taṃ nissāya paccattapurisakārena ca tesaṃ paṭividdhaguṇena . "
  7761. 1077761,195,980,88,95,1,83,6,{Jotāpetī}ti tesaṃ cittasantānaṃ assaddhiyādikilesamalavidhamanena pabhassaraṃ karoti.
  7762. 1077762,195,980,96,106,1,69,9,Aṭṭhiṃ {katvā}ti tāya desanāya pāpetabbaṃ atthaṃ payojanaṃ daḷhaṃ katvā.
  7763. 1077763,195,980,107,115,1,21,4,Tenāha‘‘ ayaṃ no’’ tiādi.
  7764. 1077764,195,980,116,119,1,36,3,Kammakārakacittaṃ nāma otaraṇacittaṃ.
  7765. 1077765,195,980,120,129,1,48,4,‘‘ Yonisomanasikārapubbakaṃ vipassanācittan’’ ti keci.
  7766. 1077766,195,980,130,140,1,86,8,"{Ohitasotā}ti anaññavihitatāya dhammassavanāya appitasotā, tato eva tadatthaṃ ṭhapitasotā. "
  7767. 1077767,195,981,2,27,1,124,19,"Ete rūpādayo khandhe yañca saṅkhataṃ samiddhapaccayehi kataṃ, tañca‘‘ eso ahaṃ na homi, etaṃ mayhaṃ na hotī’’ ti passantoti yojanā. "
  7768. 1077768,195,981,28,34,1,35,5,"Khemo attāti khemattā, taṃ khemattaṃ. "
  7769. 1077769,195,981,35,43,1,32,4,Tenāha‘‘ khemibhūtaṃ attabhāvan’’ ti.
  7770. 1077770,195,981,44,46,1,21,2,Pariyesamānā mārasenā.
  7771. 1077771,195,982,2,4,1,26,2,Pattasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7772. 1077772,195,983,2,4,1,27,2,7 . Chaphassāyatanasuttavaṇṇanā
  7773. 1077773,195,984,2,23,1,123,14,"153. Sañjāyati etasmāti sañjāti, so eva sampayuttadhammo samosarati etthāti samosaraṇaṃ, so eva attho, tena sañjātisamosaraṇaṭṭhena. "
  7774. 1077774,195,984,24,39,1,113,13,"Bhayabheravaṃ saddan ti bhāyati etasmāti bhayaṃ, tadeva yassa kassaci bheravāvahattā bheravaṃ, devādisaddanti attho. "
  7775. 1077775,195,984,40,45,1,62,5,Vigatavalāhake deve uppātavasena uppajjanakasaddo devadundubhi.
  7776. 1077776,195,984,46,48,1,31,2,Asanipātādisaddo asanipātasaddo.
  7777. 1077777,195,984,49,52,1,25,2,{Undrīyatī}ti viparivattati.
  7778. 1077778,195,984,53,60,1,54,6,Loko {adhimucchito}ti atithaddhakāyo viya mucchaṃ āpanno.
  7779. 1077779,195,984,61,64,1,23,2,{Mārassā}ti kilesamārassa.
  7780. 1077780,195,984,65,68,1,34,3,Ṭhānabhūtan ti pavattiṭṭhānabhūtaṃ.
  7781. 1077781,195,985,2,4,1,36,2,Chaphassāyatanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7782. 1077782,195,986,2,4,1,17,2,8 . Piṇḍasuttavaṇṇanā
  7783. 1077783,195,987,2,12,1,43,5,154. Tattha {tatthā}ti tasmiṃ tasmiṃ ñātimittakule.
  7784. 1077784,195,987,13,16,1,33,2,{Pāhunakānī}ti pahitabbapaṇṇākārāni.
  7785. 1077785,195,987,17,23,1,63,4,{Āgantukapaṇṇākārānī}ti āgantukānaṃ upagatānaṃ dātabbapaṇṇākārāni.
  7786. 1077786,195,987,24,31,1,79,6,{Sayaṃcaradivase}ti kumārakānañca kumārikānañca sayaṃ attanā caritabbachaṇadivase.
  7787. 1077787,195,987,32,42,1,64,6,Idāni tamatthaṃ vitthārato dassento‘‘ samavayajātigottā’’ tiādimāha.
  7788. 1077788,195,987,43,47,1,58,4,Samavayasamajātikasamagottāti paccekaṃ sama-saddo yojetabbo.
  7789. 1077789,195,987,48,55,1,69,6,"Gottasamatā ca āvāhavivāhayogyatāvasena daṭṭhabbā, na ekagottatāvasena. "
  7790. 1077790,195,987,56,59,1,16,3,Tato tato gāmato.
  7791. 1077791,195,987,60,63,1,22,3,Aññasmiṃ dātabbe asati.
  7792. 1077792,195,987,64,69,1,49,5,Chaṇavasena pahiṇituṃ sampāditaṃ pūvaṃ chaṇapūvaṃ.
  7793. 1077793,195,987,70,79,1,78,8,Tāsaṃ {sampattiyā}ti tāsaṃ dānaṃ dhammassavanañcāti tassā duvidhāyapi sampattiyā.
  7794. 1077794,195,988,2,25,1,117,13,"Ñāṇaṃ nāma āvajjanapubbakaṃ, tasmā ajānanassa‘‘ anāvajjanatāyā’’ ti kāraṇaṃ vatvā sesakāraṇaṃ vadanto‘‘ buddhānan’’ tiādimāha. "
  7795. 1077795,195,988,26,33,1,68,7,Upacārabhedan ti buddhaṃ disvā manussehi kātabbaupacārassa bhindanaṃ.
  7796. 1077796,195,988,34,37,1,23,3,Bhinditun ti vidhamituṃ.
  7797. 1077797,195,989,2,8,1,42,5,Bhagavā {panā}ti pana saddo visesatthajotako.
  7798. 1077798,195,989,9,28,1,120,18,"Tena na kevalaṃ bhagavā uppaṇḍanaṃ pariharanto taṃ gāmaṃ na puna pāvisi, atha kho māraṃ anukampantoti idaṃ visesaṃ joteti. "
  7799. 1077799,195,990,2,19,1,111,14,"{Janesī}ti apuññaṃ janesi, janento ca yathā tato āyatiṃ thirataraṃ mahantaṃ dukkhaṃ nipphajjissati, evaṃ nipphādesi. "
  7800. 1077800,195,990,20,26,1,38,6,Āsajjanan ti ettha nan ti nipātamattaṃ.
  7801. 1077801,195,990,27,39,1,66,8,Kiñcati maddati abhibhavatīti kiñcananti āha‘‘ maddituṃ samatthan’’ ti.
  7802. 1077802,195,991,2,4,1,26,2,Piṇḍasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7803. 1077803,195,992,2,4,1,19,2,9 . Kassakasuttavaṇṇanā
  7804. 1077804,195,993,2,14,1,66,7,155. Nibbānaṃ {apadisitvā}ti nibbānaṃ nissāya nibbānaguṇe ārabbhāti attho.
  7805. 1077805,195,993,15,22,1,51,6,{Haṭahaṭakeso}ti ito cito ca vikiṇṇattā ākulākulakeso.
  7806. 1077806,195,993,23,34,1,100,10,"Cakkhusamphassaviññāṇāyatanan ti ettha yathā cakkhuggahaṇena phasso visesito, tena eva viññāṇāyatanaṃ. "
  7807. 1077807,195,993,35,41,1,50,6,Tathā sati cakkhuviññāṇassa ca gahaṇaṃ āpajjeyyāti.
  7808. 1077808,195,993,42,50,1,86,8,Nanu cettha cakkhuggahaṇena visesitattā cakkhudvārikānaṃ sabbesaṃ viññāṇānaṃ gahaṇanti?
  7809. 1077809,195,993,51,59,1,59,7,"Saccametaṃ, tañca kho paṭhamena cakkhuggahaṇenāti nāyaṃ doso. "
  7810. 1077810,195,993,60,82,1,170,15,"Bhavaṅgacittan ti āvajjanāya anantarapaccayabhūtameva adhippetanti niyametvā dassetuṃ‘‘ sāvajjanakan’’ ti vuttaṃ, tasmā {tadārammaṇampī}ti javanacittena saha tadārammaṇacittampi."
  7811. 1077811,195,993,83,92,1,38,5,‘‘ Viññāṇāyatanan’’ ti ca vutte nimmalameva.
  7812. 1077812,195,994,2,24,1,95,15,‘ ‘ Cakkhū’’ ti avisesato vuttattā pana mārassa ayampi attho āpannoti dassetuṃ‘‘ yaṃ loke’’ tiādi vuttaṃ.
  7813. 1077813,195,994,25,34,1,74,9,Upakkavipakkan ti cakkhupākarogena upari heṭṭhā ca sabbaso pakkaṃ kuthitaṃ.
  7814. 1077814,195,994,35,55,1,180,18,"Eseva {nayo}ti iminā yaṃ loke kuṭṭhakilāsagaṇḍakacchuādīhi upaddutaṃ vaṇapīḷakādivasena paggharantaṃ asuciṃ antamaso paramajeguccharūpampi, sabbaṃ taṃ taveva hotūti evamādiṃ apadisati. "
  7815. 1077815,195,995,2,48,1,290,37,"Yaṃ bhaṇḍakan ti hiraññasuvaṇṇādikhettavatthādiupakaraṇaṃ gahaṭṭhā, pabbajitā ca yaṃ pattacīvarādiṃ‘‘ mama idan’’ ti abhinivisantāva vadanti, etesu pariggahatthesu ca tesaṃ pariggāhakapuggalesu ca te cittaṃ yadi atthi, tāni ārabbha tava cittaṃ yadi bhavati, evaṃ tvaṃ tattha baddho eva hosīti attho. "
  7816. 1077816,195,995,49,59,1,31,6,Tenāha‘‘ na me samaṇa mokkhasī’’ ti.
  7817. 1077817,195,996,2,18,1,81,11,Yaṃ bhaṇḍakaṃ {vadantī}ti yathāvuttaṃ upakaraṇaṃ loke bahujanā‘‘ mama idan’’ ti vadanti.
  7818. 1077818,195,996,19,34,1,77,14,"Na taṃ mayhan ti taṃ mayhaṃ na hoti, na tattha mama taṇhāvasena mamanti natthi. "
  7819. 1077819,195,996,35,53,1,85,16,"Na te ahan ti ye puggalā ettha baddhā, tepi ahaṃ na homi, tattha me diṭṭhibaddho natthi. "
  7820. 1077820,195,996,54,84,1,216,27,"Na me maggampi {dakkhasī}ti evaṃ sabbaso baddhābhāvena muttassa me gatamaggampi māra tvaṃ na dakkhasi na passissasi, ye bhavādayo tuyhaṃ visayā, tesu bhavayonigatiādīsu mayhaṃ gatamaggaṃ na passissasi bhavanissaṭṭhattāti. "
  7821. 1077821,195,997,2,4,1,28,2,Kassakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7822. 1077822,195,998,2,4,1,17,2,10 . Rajjasuttavaṇṇanā
  7823. 1077823,195,999,2,33,1,139,17,"156. Ahanan ti karaṇe paccattavacananti āha‘‘ ahanantenā’’ ti, paccatte eva vā paccattavacanaṃ,‘‘ ahananto hutvā’’ ti vacanasesena bhavitabbanti adhippāyo. "
  7824. 1077824,195,999,34,37,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo.
  7825. 1077825,195,999,38,52,1,75,9,Ajinan ti antogadhahetuatthaṃ vadatīti āha‘‘ parassa dhanajāniṃ akarontenā’’ ti.
  7826. 1077826,195,999,53,58,1,44,4,{Akārāpentenā}ti parassa dhanajāniṃ akārentena.
  7827. 1077827,195,999,59,64,1,50,4,{Asocantenā}ti bhogabyasanādivasena paraṃ asocantena.
  7828. 1077828,195,999,65,77,1,59,8,Kasmā bhagavā evaṃ cintesīti tattha kāraṇamāha‘‘ itī’’ tiādinā.
  7829. 1077829,195,999,78,87,1,73,8,Rajje vijite {daṇḍakarapīḷite}ti dhanadaṇḍādidaṇḍena ceva balinā ca bādhite.
  7830. 1077830,195,1000,2,6,1,58,3,{Ijjhanakakoṭṭhāsā}ti cetovasibhāvādikassa sādhanakakoṭṭhāsā.
  7831. 1077831,195,1000,7,11,1,43,3,{Vaḍḍhitā}ti bhāvanāpāripūrivasena anubrūhitā.
  7832. 1077832,195,1000,12,19,1,63,6,Punappunaṃ {katā}ti bhāvanāya bahulīkaraṇena aparāparaṃ pavattitā.
  7833. 1077833,195,1000,20,33,1,117,12,"Yuttayānan ti yathā yuttānaṃ ājaññarathānaṃ sārathinā adhiṭṭhitaṃ yathāruci pavattati, evaṃ yathārucipavattitaṃ gamitā. "
  7834. 1077834,195,1000,34,37,1,33,2,{Patiṭṭhaṭṭhenā}ti adhiṭṭhānaṭṭhena.
  7835. 1077835,195,1000,38,47,1,111,8,{Vatthukatā}ti sabbaso upakkilesasodhanena iddhivisayatāya patiṭṭhānabhāvato suvisodhitaparissayavatthu viya katā.
  7836. 1077836,195,1000,48,55,1,88,6,{Avijahitā}ti paṭipakkhadūrībhāvato subhāvitabhāvena taṃtaṃadhiṭṭhānayogyatāya na jahāpitā.
  7837. 1077837,195,1000,56,64,1,51,7,{Niccānubaddhā}ti tato eva niccaṃ anubaddhā viya katā.
  7838. 1077838,195,1000,65,71,1,56,5,{Suparicitā}ti suṭṭhu sabbabhāgena bhāvanānupacayaṃ gamitā.
  7839. 1077839,195,1000,72,78,1,69,5,Avirādhitavedhihattho {viyā}ti avirajjhanabhāvena virajjhanahattho viya.
  7840. 1077840,195,1000,79,85,1,56,5,Suṭṭhu {samāraddhā}ti bhāvanāuppattiyā sammadeva sampāditā.
  7841. 1077841,195,1000,86,90,1,37,3,{Cinteyyā}ti atthuddhāravasena cinteyya.
  7842. 1077842,195,1001,2,7,1,25,3,{Pabbatassā}ti pabbato assa.
  7843. 1077843,195,1001,8,20,1,65,8,Pabbato assāti pabbato bhaveyya kīdisassāti āha‘‘ suvaṇṇassā’’ tiādi.
  7844. 1077844,195,1001,21,24,1,34,2,{Jātarūpassā}ti ātaparūpasampannassa.
  7845. 1077845,195,1001,25,36,1,72,9,"Dvikkhattumpi tāva {mahanto}ti yattako so pabbato hoti, dvikkhattuṃ tattako. "
  7846. 1077846,195,1001,37,46,1,70,8,{Ekassā}ti ekassapi puggalassa nālaṃ na pariyatto taṇhāya duppūraṇabhāvā.
  7847. 1077847,195,1001,47,54,1,59,6,Evaṃ {jānanto}ti evaṃ taṇhāya duppūraṇabhāvādīnavataṃ jānanto.
  7848. 1077848,195,1001,55,63,1,75,7,Samaṃ {careyyā}ti paravatthuparāmāsādiṃ vihāya kāyādīhi samameva paṭipajjeyya.
  7849. 1077849,195,1002,2,12,1,95,8,"Dukkhaṃ taṇhānidānaṃ, taṇhā kāmaguṇanidānā, tasmā dukkhassa taṇhāpaccayakāmaguṇanidānattaṃ vuttaṃ. "
  7850. 1077850,195,1002,13,16,1,14,3,Tan ti dukkhaṃ.
  7851. 1077851,195,1002,17,24,1,54,6,Yatonidānaṃ {hotī}ti yaṃnidānaṃ yaṃkāraṇaṃ taṃ pavattati.
  7852. 1077852,195,1002,25,40,1,109,14,Evaṃ yo {adakkhī}ti yo pariññātavatthuko evaṃ dukkhaṃ tassa nidānabhūte kāmaguṇe ca tathato paññācakkhunā passi.
  7853. 1077853,195,1002,41,44,1,21,3,Kena kāraṇena nameyya?
  7854. 1077854,195,1002,45,49,1,26,4,Taṃ kāraṇaṃ natthīti attho.
  7855. 1077855,195,1002,50,54,1,44,4,Kāmaguṇaupadhin ti kāmaguṇasaṅkhātaṃ upadhiṃ.
  7856. 1077856,195,1002,55,64,1,53,7,"Sajjati etthāti saṅgo eso, lagganametanti evaṃ viditvā. "
  7857. 1077857,195,1002,65,74,1,85,9,Tameva kāmābhibhūto nappaṭiseveyya na laggeyyāti evaṃ vinayāya vūpasamāya sikkheyyāti.
  7858. 1077858,195,1003,2,4,1,26,2,Rajjasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7859. 1077859,195,1004,2,4,1,27,2,Dutiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7860. 1077860,195,1005,2,4,1,11,2,3 . Tatiyavaggo
  7861. 1077861,195,1006,2,4,1,21,2,1 . Sambahulasuttavaṇṇanā
  7862. 1077862,195,1007,2,11,1,47,4,157. {Jaṭācumbaṭakenā}ti sīse paṭimukkena jaṭākalāpena.
  7863. 1077863,195,1007,12,17,1,58,5,Apariggahabrāhmaṇapabbajitā hi jaṭāya uñchācariyaṃ caranti.
  7864. 1077864,195,1007,18,24,1,71,6,Udumbaradaṇḍa ñhi attaguttatthāya gahitaṃ tesaṃ appicchabhāvappakāsanaṃ.
  7865. 1077865,195,1007,25,32,1,37,3,Tenāha‘‘ appicchabhāvappakāsanatthan’’ ti.
  7866. 1077866,195,1007,33,52,1,113,14,Sīsaṃ {okampetvā}ti ettha ativiya sīsassa okampitabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ hanukena uraṃ paharanto adhonataṃ katvā’’ ti vuttaṃ.
  7867. 1077867,195,1007,53,59,1,58,5,Jivhaṃ {nīharitvā}ti lambanacālanavasena mukhato nikkhāmetvā.
  7868. 1077868,195,1007,60,67,1,20,3,Tenāha‘‘ uddhan’’ tiādi.
  7869. 1077869,195,1007,68,75,1,57,7,Tisākhan ti tibhaṅgabhakuṭi viya nalāṭe jātattā nalāṭikaṃ.
  7870. 1077870,195,1007,76,90,1,73,9,"Tenāha‘‘ nalāṭe uṭṭhitaṃ valittayan’’ ti, tibhaṅgavalikaṃ nalāṭe katvāti attho. "
  7871. 1077871,195,1007,91,100,1,81,7,"Attanova {tele}ti attanova pāpakammanibbattake tele, pacitabbaṭṭhānageheti adhippāyo. "
  7872. 1077872,195,1008,2,4,1,30,2,Sambahulasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7873. 1077873,195,1009,2,4,1,20,2,2 . Samiddhisuttavaṇṇanā
  7874. 1077874,195,1010,2,31,1,203,20,"158. Mayhaṃ {lābhā}ti evarūpassa nāma sammāsambuddhassa satthussa paṭilābho, evarūpassa ca nāma niyyānikassa saddhammassa paṭilābho, evarūpānañca suppaṭipannānaṃ sabrahmacārīnaṃ paṭilābho, ete mayhaṃ suladdhalābhā. "
  7875. 1077875,195,1010,32,46,1,116,13,"Mayhaṃ suladdhan ti yañcetaṃ mama niyyānikasāsane pabbajjā upasampadā, tasmiñca abhiratīti sabbañcetaṃ mayā suladdhaṃ. "
  7876. 1077876,195,1010,47,64,1,80,12,"Yathā panassa evaṃ cetaso parivitakko uppanno, taṃ dassetuṃ‘‘ so kirā’’ tiādi vuttaṃ. "
  7877. 1077877,195,1010,65,69,1,43,3,Caritānurūpavasena gahitaṃ mūlakammaṭṭhānaṃ.
  7878. 1077878,195,1010,70,73,1,24,3,Pāsādikan ti pasādāvahaṃ.
  7879. 1077879,195,1010,74,87,1,57,8,{Evamahosī}ti‘‘ lābhā vata me’’ tiādinā evaṃ parivitakko ahosi.
  7880. 1077880,195,1010,88,92,1,28,3,{Nisinnasadiso}ti nisinno viya.
  7881. 1077881,195,1010,93,104,1,73,9,"Tasmiṃyeva {ṭhāne}ti yasmiṃ ṭhāne nisinnaṃ māro upasaṅkami, tasmiṃyeva ṭhāne. "
  7882. 1077882,195,1010,105,108,1,25,2,{Tassā}ti samiddhittherassa.
  7883. 1077883,195,1010,109,117,1,90,8,Kammaṭṭhānaṃ sappāyan ti kammaṭṭhānabhāvanāya anuyuñjanaṃ sappāyaṃ upakārāvahaṃ bhavissati.
  7884. 1077884,195,1011,2,5,1,14,3,Mayhan ti mayā.
  7885. 1077885,195,1011,6,16,1,76,9,"Sati ca paññā ca satipaññā, tā ariyamaggena jānanasamatthanabhāvena avabuddhā. "
  7886. 1077886,195,1011,17,22,1,38,5,Thero kira tadā vipassanaṃ ussukkāpesi.
  7887. 1077887,195,1011,23,26,1,18,3,Kāman ti yathāruci.
  7888. 1077888,195,1011,27,43,1,65,10,Keci‘‘ kāmaṃ karassūti āyasmato‘ kāmā’ ti mārassa ālapanan’’ ti vadanti.
  7889. 1077889,195,1011,44,47,1,34,2,{Vibhiṃsakārahānī}ti bhayānakārahāni.
  7890. 1077890,195,1011,48,51,1,20,2,{Rūpānī}ti vippakārāni.
  7891. 1077891,195,1011,52,64,1,66,8,Vippakāratthopi hi rūpasaddo‘‘ rūpaṃ dasseti anappakan’’ tiādīsu viya.
  7892. 1077892,195,1011,65,71,1,49,5,Na {kampessasī}ti samaṇadhammakaraṇato na calissasi.
  7893. 1077893,195,1012,2,4,1,29,2,Samiddhisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7894. 1077894,195,1013,2,4,1,19,2,3 . Godhikasuttavaṇṇanā
  7895. 1077895,195,1014,2,11,1,42,4,159. Pabbatassa {passe}ti pabbatapāde upaccakāyaṃ.
  7896. 1077896,195,1014,12,16,1,33,4,Samaye samaye laddhattā sāmayikaṃ.
  7897. 1077897,195,1014,17,26,1,55,5,Tenāha‘‘ appitappitakkhaṇe paccanīkadhammehi vimuccatī’’ ti.
  7898. 1077898,195,1014,27,36,1,105,8,"Lokiyavimutti hi anaccantapahāyitāya samayavimutti nāma, lokuttaravimutti accantapahāyitāya asamayavimutti. "
  7899. 1077899,195,1014,37,49,1,60,7,"Tāhi samannāgatā‘‘ samayavimuttā, asamayavimuttā’’ ti ca vuccanti. "
  7900. 1077900,195,1014,50,57,1,57,6,"Yāva paṭhamajjhānanibbattanaṃ, tāva kasmā parihāyīti attho? "
  7901. 1077901,195,1014,58,61,1,22,2,{Sābādhattā}ti sarogattā.
  7902. 1077902,195,1014,62,72,1,95,7,"{Vātapittasemhavasenā}ti kadāci vātapittavasena, kadāci vātasemhavasena, ubhinnampi sannipātavasena. "
  7903. 1077903,195,1014,73,82,1,65,7,"{Anusāyiko}ti kāyaṃ anugantvā sayito, yāpyāmayabhāvena ṭhitoti attho. "
  7904. 1077904,195,1014,83,86,1,29,2,{Samādhissā}ti samādhibhāvanāya.
  7905. 1077905,195,1014,87,89,1,30,2,Upakārakadhamme utubhojanādike.
  7906. 1077906,195,1014,90,93,1,23,3,Pūretun ti samodhānetuṃ.
  7907. 1077907,195,1014,94,98,1,34,3,{Parihāyī}ti sarīrassa akallabhāvato.
  7908. 1077908,195,1015,2,8,1,41,4,Āhareyyan ti jīvitaharaṇatthāya upaneyyaṃ.
  7909. 1077909,195,1015,9,19,1,88,9,"Nibaddhā gati hoti kevalaṃ brahmalokūpapattito, na sotāpannādīnaṃ viya paricchinnabhāvena. "
  7910. 1077910,195,1015,20,28,1,31,4,Tenāha‘‘ brahmaloke nibbattatī’’ ti.
  7911. 1077911,195,1016,2,10,1,94,7,{Jalamānā}ti samuṭṭhitaniyataiddhiyā anaññasādhāraṇaparivārasampattiyā ca sadevake loke jalamānā.
  7912. 1077912,195,1016,11,19,1,90,8,Maṃsacakkhu dibbacakkhu dhammacakkhu paññācakkhu samantacakkhūti pañcahi cakkhūhi cakkhumā.
  7913. 1077913,195,1016,20,23,1,55,2,{Ānubhāvadharā}ti acinteyyāparimeyyabuddhānubhāvasampannā.
  7914. 1077914,195,1016,24,46,1,77,7,"Ānubhāvapariyāyopi hi juti-saddo hoti‘‘ iddhijutibalavīriyūpapattī’’ tiādīsu( jā.2.22.1589,1595) viya. "
  7915. 1077915,195,1016,47,53,1,58,6,Anavasesato mānaṃ siyati samucchindatīti aggamaggo mānasaṃ.
  7916. 1077916,195,1016,54,59,1,49,5,Tannibbattanā pana arahattassa mānasatā daṭṭhabbā.
  7917. 1077917,195,1016,60,63,1,27,2,{Sīlādīnī}ti anuttarasīlādīni.
  7918. 1077918,195,1016,64,71,1,55,6,{Sikkhamāno}ti sikkhāni bhāvento attano santāne uppādento.
  7919. 1077919,195,1016,72,74,1,15,2,Na cittabhāvanā.
  7920. 1077920,195,1016,75,82,1,20,3,Tenāha‘‘ sakaraṇīyo’’ ti.
  7921. 1077921,195,1016,83,91,1,42,6,"{Jane}ti sattassa kāye, sadevake loketi attho. "
  7922. 1077922,195,1016,92,97,1,48,4,{Vissutā}ti anaññasādhāraṇehi sīlādiguṇehi vissutā.
  7923. 1077923,195,1017,2,21,1,206,18,Vedanaṃ {vikkhambhetvā}ti uppannaṃ dukkhavedanaṃ paṭicca uppannaattakilamathaṃ anuppādanavasena vikkhambhetvā taṃyeva vedanaṃ pariggahetvā pavattavipassanā vīthimeva otaratīti katvā mūlakammaṭṭhānan ti vuttaṃ.
  7924. 1077924,195,1017,22,45,1,122,15,‘‘ Samasīsī hutvā parinibbāyī’’ ti vatvā tassa pabhedaṃ vibhajitvā idhādhippetaṃ dassetuṃ‘‘ samasīsī nāma tividho hotī’’ tiādimāha.
  7925. 1077925,195,1017,46,49,1,44,3,Iriyāpathavasena samasīsī iriyāpathasamasīsī.
  7926. 1077926,195,1017,50,53,1,20,3,Esa nayo sesadvayepi.
  7927. 1077927,195,1018,2,6,1,44,3,{Iriyāpathakopanañcā}ti iriyāpathehi asamāyogo.
  7928. 1077928,195,1018,7,10,1,30,2,{Ekappahārenevā}ti ekavelāyameva.
  7929. 1077929,195,1018,11,17,1,71,4,"{Parinibbānavasenā}ti anupādisesaparinibbānavasena, na kilesakkhayamattena. "
  7930. 1077930,195,1018,18,23,1,26,4,{Etthā}ti etesu dvīsu nayesu.
  7931. 1077931,195,1018,24,47,1,208,22,"Evaṃ sati teneva iriyāpathena vipassanaṃ paṭṭhapetvā teneva iriyāpathena, ekasmiṃ antorogeyeva vipassanaṃ paṭṭhapetvā arahattaṃ patvā teneva rogena parinibbāyantā khīṇāsavā bahavopi samasīsino eva sambhaveyyuṃ. "
  7932. 1077932,195,1018,48,52,1,35,4,Tasmā vuttanayeneva attho veditabbo.
  7933. 1077933,195,1019,2,44,1,300,28,"Sīsañcettha terasa– palibodhasīsaṃ taṇhā, bandhanasīsaṃ māno, parāmāsasīsaṃ diṭṭhi, vikkhepasīsaṃ uddhaccaṃ, kilesasīsaṃ avijjā, adhimokkhasīsaṃ saddhā, paggahasīsaṃ vīriyaṃ, upaṭṭhānasīsaṃ sati, avikkhepasīsaṃ samādhi, dassanasīsaṃ paññā, pavattisīsaṃ jīvitindriyaṃ, gocarasīsaṃ vimokkho, saṅkhārasīsaṃ nirodhoti. "
  7934. 1077934,195,1019,45,57,1,137,10,"Imesu terasasu sīsesu palibodhasīsādīni pavattisīsañca pariyādiyitabbāni, adhimokkhasīsādīni pariyādāyakāni, pariyādāyakaphalaṃ gocarasīsaṃ. "
  7935. 1077935,195,1019,58,84,1,267,24,"Tañhi visayajjhattaṃ phalaṃ vimokkho, pariyādāyakassa maggassa phalassa ca ārammaṇaṃ saṅkhārasīsaṃ saṅkhāravivekabhūto nirodhoti pariyādiyitabbānaṃ pariyādāyakaphalārammaṇānaṃ saha viya saṃsiddhaṃ dassanena samasīsibhāvaṃ dassetuṃ paṭisambhidāyaṃ terasa sīsāni vuttāni. "
  7936. 1077936,195,1019,85,118,1,167,18,Idha pana‘‘ apubbaṃ acarimaṃ āsavapariyādānañca hoti jīvitapariyādānañcā’’ ti( pu. pa.16) vacanato tesu kilesapavattasīsānameva vasena yojanaṃ karonto‘‘ ettha ca pavattisīsan’’ tiādimāha.
  7937. 1077937,195,1020,2,29,1,194,21,"Tattha pavattisīsaṃ pavattato vuṭṭhahanto maggo cutito uddhaṃ appavattikaraṇavasena yadipi pariyādīyati, yāva pana cuti, tāva pavattisabbhāvato‘‘ pavattisīsaṃ jīvitindriyaṃ cuticittaṃ khepetī’’ ti āha. "
  7938. 1077938,195,1020,30,43,1,143,13,Kilesapariyādānena pana maggacittena attano anantaraṃ viya nipphādetabbā paccavekkhaṇavārā ca kilesapariyādānasseva vārāti vattabbataṃ arahanti.
  7939. 1077939,195,1020,44,103,1,336,32,"‘‘ Vimuttasmiṃ vimuttamiti ñāṇaṃ hotī’’ ti( ma. ni.1.78; saṃ. ni.3.12) vacanato paccavekkhaṇaparisamāpanena kilesapariyādānaṃ samāpitaṃ nāma hoti, taṃ pana parisamāpanaṃ yadi cuticittena hoti, teneva jīvitaparisamāpanañca hotīti imāya vāracutisamatāya kilesapariyādānajīvitapariyādānānaṃ apubbācarimatā veditabbāti dassento‘‘ dvinnaṃ cittānaṃ ekato uppādo natthī’’ tiādimāha. "
  7940. 1077940,195,1020,104,108,1,42,4,Dvinnaṃ cittānan ti cuticittamaggacittānaṃ.
  7941. 1077941,195,1020,109,120,1,110,10,"Tan ti paccavekkhaṇaṃ paripuṇṇajavanacittānaṃ sattakkhattuṃ pavattiyā, aparipuṇṇānaṃ vā pañcakkhattuṃ pavattiyā. "
  7942. 1077942,195,1020,121,148,1,108,18,"Kiñcāpi‘‘ eko vā dve vā’’ ti vuttaṃ yathā‘‘ ekaṃ vā dve vā tadārammaṇacittānī’’ ti, heṭṭhimantena pana dve pavattanti. "
  7943. 1077943,195,1021,2,7,1,30,3,{Uppāṭetvā}ti uddharitvāti attho.
  7944. 1077944,195,1021,8,11,1,36,2,{Anupādisesenā}ti anupādisesanibbānena.
  7945. 1077945,195,1022,2,8,1,56,6,Dhūmāyitattan ti dhūmassa viya ayitabhāvaṃ pavattiākāraṃ.
  7946. 1077946,195,1022,9,24,1,79,9,"Dhūmasadisā valāhakā dhūmavalāhakā, timiravalāhakā, ye mahikā‘‘ timiran’’ ti vuccanti. "
  7947. 1077947,195,1022,25,29,1,38,3,{Appatiṭṭhitenā}ti patiṭṭhaṃ alabhantena.
  7948. 1077948,195,1022,30,36,1,64,5,"Itthambhūtalakkhaṇe etaṃ karaṇavacanaṃ, anuppattidhammenāti attho. "
  7949. 1077949,195,1022,37,60,1,156,17,"Sati hi uppāde patiṭṭhitaṃ nāma siyā, aṭṭhakathāyaṃ pana yadeva tassa viññāṇassa appatiṭṭhānakāraṇaṃ, tadeva parinibbānakāraṇanti vuttaṃ‘‘ appatiṭṭhitakāraṇā’’ ti. "
  7950. 1077950,195,1023,2,17,1,69,10,Sokena {phuṭṭhassā}ti‘‘ aphalo vata me vāyāmo jāto’’ ti sokena abhibhūtassa.
  7951. 1077951,195,1023,18,28,1,86,9,{Abhassathā}ti balavasokābhitunnassa satisammosā sithilaṃ gahitā bhassi patitā sā kacchā.
  7952. 1077952,195,1024,2,4,1,28,2,Godhikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7953. 1077953,195,1025,2,4,1,30,2,4 . Sattavassānubandhasuttavaṇṇanā
  7954. 1077954,195,1026,2,27,1,135,15,"160. Yasmā kapilavatthuto nikkhantakālato paṭṭhāya māro otārāpekkho lokanāthaṃ anubandhituṃ āraddho, tasmā vuttaṃ‘‘ pure bodhiyā chabbassānī’’ ti. "
  7955. 1077955,195,1026,28,37,1,69,8,{Atigahetvā}ti anugantvā tassa yathāruci paṭipattiṃ anuvatto viya hutvā.
  7956. 1077956,195,1027,2,5,1,26,2,{Avajjhāyanto}ti pajjhāyanto.
  7957. 1077957,195,1027,6,10,1,25,4,Jito vittaparājito asi nu.
  7958. 1077958,195,1027,11,14,1,28,3,Pamāṇātikkantan ti garutaraṃ.
  7959. 1077959,195,1028,2,4,1,18,2,Khanitvā ummūletvā.
  7960. 1077960,195,1028,5,8,1,30,3,Kāmāsavādīni pajahanto anāsavo.
  7961. 1077961,195,1029,2,5,1,12,2,{Pehī}ti apehi.
  7962. 1077962,195,1029,6,9,1,28,2,{Pāragāmino}ti pāraṅgamanasīlā.
  7963. 1077963,195,1029,10,20,1,41,6,Tekāliko ayaṃ gāmi-saddoti āha‘‘ yepī’’ tiādi.
  7964. 1077964,195,1030,2,8,1,63,5,{Māravisūkānī}ti mārakaṇṭakāni kaṇṭakasadisāni mārassa durācārāni.
  7965. 1077965,195,1030,9,13,1,51,4,Viruddhasevitāni virodhavasena tāsaṃyeva vevacanāni.
  7966. 1077966,195,1030,14,24,1,45,6,Tāni sarūpato dassetuṃ‘‘ appamāyū’’ tiādi vuttaṃ.
  7967. 1077967,195,1030,25,28,1,27,2,{Nibbejanīyā}ti nibbedadāyikā.
  7968. 1077968,195,1030,29,32,1,27,2,{Ukkaṇṭhanīyā}ti ukkaṇṭhavahā.
  7969. 1077969,195,1031,2,8,1,68,5,Vikappavasena veditabbo opammaparikappavisayattā tassa kiriyāpadassa.
  7970. 1077970,195,1031,9,16,1,26,3,Tenāha‘‘ anuparigaccheyyā’’ ti.
  7971. 1077971,195,1031,17,21,1,35,3,{Etthā}ti etasmiṃ medavaṇṇavatthusmiṃ.
  7972. 1077972,195,1031,22,27,1,49,5,Mudun ti mudumadhurasaṃ vindeyyāma paṭilabheyyāma.
  7973. 1077973,195,1031,28,31,1,20,2,{Assādo}ti assādetabbo.
  7974. 1077974,195,1032,2,4,1,39,2,Sattavassānubandhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7975. 1077975,195,1033,2,4,1,21,2,5 . Māradhītusuttavaṇṇanā
  7976. 1077976,195,1034,2,11,1,34,4,161. {Cintesī}ti sokavasiko hutvā cintayi.
  7977. 1077977,195,1034,12,15,1,35,2,{Gaṇikārahatthiniyo}ti dīpakakareṇuyo.
  7978. 1077978,195,1034,16,25,1,67,9,Ekasataṃ ekasatan ti ekasataṃ ekasataṃ paccekaṃ sataṃ satanti attho.
  7979. 1077979,195,1034,26,36,1,34,6,Tenāha‘‘ ekekaṃ sataṃ sataṃ katvā’’ ti.
  7980. 1077980,195,1034,37,42,1,52,5,Kumārivaṇṇasatan ti kumāritthīnaṃ attabhāvānaṃ sataṃ.
  7981. 1077981,195,1034,43,49,1,45,6,Tā kira paṭhamaṃ kaññārūpena attānaṃ dassesuṃ.
  7982. 1077982,195,1034,50,53,1,36,3,Anupagatapupphānañhi samaññā kaññāti.
  7983. 1077983,195,1034,54,59,1,51,5,Puna yathāvuttakumārirūpena upagatapupphā hi kumārī.
  7984. 1077984,195,1034,60,62,1,18,2,Puna vadhukārūpena.
  7985. 1077985,195,1034,63,73,1,40,5,Taṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ avijātavaṇṇasatan’’ ti .
  7986. 1077986,195,1034,74,76,1,23,2,Tatiyavāre yuvatirūpena.
  7987. 1077987,195,1034,77,82,1,46,5,Vijātā hi itthī anatikkantamajjhimavayā yuvatī.
  7988. 1077988,195,1034,83,102,1,164,18,"Ettāvatā bālā taruṇī porīti tividhāsu itthīsu purimā dve dassitā, pariyosānavāresu manussajātikānaṃ manussitthiyova ruccantīti tena manussarūpena tā attānaṃ dassesuṃ. "
  7989. 1077989,195,1035,2,7,1,41,5,Atthassa pattin ti ekantato hitānuppattiṃ.
  7990. 1077990,195,1035,8,12,1,38,4,Hadayassa santin ti paramacittupasamaṃ.
  7991. 1077991,195,1035,13,18,1,53,5,Kilesasenan ti kāmaguṇasaṅkhātaṃ paṭhamaṃ kilesasenaṃ.
  7992. 1077992,195,1035,19,29,1,132,10,Sā hi kilesasenā accharāsaṅghātasabhāvāpi paṭipatthayamānā piyāyitabbaicchitabbarūpabhāvato piyarūpasātarūpā nāma attano kiccavasena.
  7993. 1077993,195,1035,30,43,1,115,12,Eko ahaṃ {jhāyanto}ti gaṇasaṅgaṇikāya kilesasaṅgaṇikāya ca abhāvato eko asahāyo ahaṃ lakkhaṇūpanijjhānena nijjhāyanto.
  7994. 1077994,195,1035,44,50,1,60,6,Anubujjhin ti anukkamena maggapaṭipāṭiyā bujjhiṃ paṭibujjhiṃ.
  7995. 1077995,195,1035,51,54,1,48,2,{Tasmā}ti yathāvuttavivekasukhasamadhigamanimittaṃ.
  7996. 1077996,195,1035,55,59,1,38,3,{Akaraṇenā}ti mittasanthavassa akaraṇena.
  7997. 1077997,195,1035,60,63,1,20,2,{Sakkhī}ti sakkhibhāvo.
  7998. 1077998,195,1036,2,9,1,55,5,Katamena {vihārenā}ti jhānasamāpattīnaṃ katamena vihārena.
  7999. 1077999,195,1036,10,16,1,68,6,Idha dutiyapadassa attho vissajjanagāthāvaṇṇanāyameva āvi bhavissati.
  8000. 1078000,195,1036,17,36,1,104,14,"Anāmantena‘‘ taṃ puggalan’’ ti sammukhā ṭhitampi bhagavantaṃ asammukhā viya katvā vadati, kathaṃ tvanti attho."
  8001. 1078001,195,1037,2,22,1,140,13,‘ ‘ Avitakkajhāyī’’ ti vakkhamānattā ayamevettha kāyapassaddhi veditabbāti āha‘‘ catutthajjhānena assāsapassāsakāyassa passaddhattā passaddhakāyo’’ ti.
  8002. 1078002,195,1037,23,25,1,37,2,Puññābhisaṅkhārādike kammābhisaṅkhāre.
  8003. 1078003,195,1037,26,29,1,30,3,Kāmālayādīnaṃ abhāvato anālayo.
  8004. 1078004,195,1037,30,35,1,21,4,Na {saratī}ti na savati.
  8005. 1078005,195,1037,36,40,1,38,4,Rāgavasena hi sattā saṃsāramanusavanti.
  8006. 1078006,195,1037,41,46,1,30,4,Na {thino}ti na thinamiddhacitto.
  8007. 1078007,195,1037,47,52,1,44,5,Mohavasena hi sattā thinamiddhaṃ āpajjantīti.
  8008. 1078008,195,1037,53,92,1,228,22,"Diyaḍḍhakilesasahassan ti khuddakavatthuvibhaṅge( vibha.842,976) āgatesu aṭṭhasu kilesasatesu aṭṭhasataṃ taṇhāvicaritāni apanetvā sesā paññāsādhikaṃ sataṃ kilesā, te brahmajāle( dī. ni.1.31) āgatāhi dvāsaṭṭhiyā diṭṭhīhi saha pañcapaññāsādhikaṃ sattasataṃ hoti; "
  8009. 1078009,195,1037,93,100,1,76,7,tā ca uppannānuppannabhāvena diguṇitā diyaḍḍhakilesasahassaṃ dasādhikaṃ hoti;
  8010. 1078010,195,1037,101,116,1,86,11,taṃ appakaṃ pana ūnamadhikaṃ vā gaṇanupagaṃ na hotīti‘‘ diyaḍḍhakilesasahassan’’ ti vuttaṃ.
  8011. 1078011,195,1037,117,122,1,62,5,Itaresaṃ atītādibhāvāmasanato aggahaṇaṃ pahānassa adhippetattā.
  8012. 1078012,195,1037,123,140,1,72,7,"Ayamettha saṅkhepo, vitthāro pana abhidhammaṭīkāyaṃ( dha. sa. anuṭī. nidānakathāvaṇṇanā) vuttanayena veditabbo. "
  8013. 1078013,195,1037,141,152,1,42,6,{Paṭhamapadenā}ti‘‘ na kuppatī’’ ti iminā padena.
  8014. 1078014,195,1037,153,163,1,30,5,{Dutiyenā}ti‘‘ na saratī’’ ti padena.
  8015. 1078015,195,1037,164,175,1,29,5,{Tatiyenā}ti ‘‘ na thino’’ ti padena.
  8016. 1078016,195,1037,176,184,1,89,7,"Nīvaraṇappahānena khīṇāsavataṃ dasseti, anavasesato nīvaraṇānaṃ accantappahānaṃ adhippetaṃ. "
  8017. 1078017,195,1038,2,11,1,88,8,Pañcadvārikakilesoghaṃ {tiṇṇo}ti channaṃ dvārānaṃ vasena pavattanakilesoghaṃ taritvā ṭhito.
  8018. 1078018,195,1038,12,24,1,111,8,Kāmoghadiṭṭhoghabhavoghaṭṭhakilesabhāvato‘‘ pañcoghaggahaṇena vā pañcorambhāgiyāni saṃyojanāni veditabbānī’’ ti āha.
  8019. 1078019,195,1038,25,38,1,98,9,Rūparāgādayo visesato na pañcadvārikāti vuttaṃ‘‘ chaṭṭhaggahaṇena pañcuddhambhāgiyāni veditabbānī’’ ti.
  8020. 1078020,195,1039,2,15,1,76,8,{Maccurājassā}ti sambandhe sāmivacananti dassento‘‘ maccurājassa hatthato’’ ti āha.
  8021. 1078021,195,1039,16,28,1,63,8,Nayamānānan ti anādare sāmivacananti katvā vuttaṃ‘‘ nayamānesū’’ ti.
  8022. 1078022,195,1040,2,7,1,24,3,{Ūhaccā}ti buddhaṃ nissāya.
  8023. 1078023,195,1040,8,30,1,137,16,"‘‘ Idamavocā’’ ti desanaṃ {niṭṭhāpetvā}ti etena saṃyuttesu ayaṃ nigamanapāḷi, heṭṭhā anāgatanayattā pana kesuci potthakesu na likhīyatīti dasseti. "
  8024. 1078024,195,1040,31,38,1,55,6,{Daddallamānā}ti jajjakārassa hi daddakāraṃ katvā niddeso.
  8025. 1078025,195,1040,39,47,1,26,4,Tenāha‘‘ ativiya jalamānā’’ ti.
  8026. 1078026,195,1040,48,58,1,90,9,{Nīharī}ti tāsaṃ kāyavacīvikāraṃ na manasikaronto tiṇāyapi amaññamānova anapekkheneva nīhari.
  8027. 1078027,195,1040,59,64,1,44,5,Phalato bhaṭṭhan ti phalasipāṭikato bhaṭṭhaṃ.
  8028. 1078028,195,1040,65,67,1,34,2,Kuṇḍatiṇādigacchatūlaṃ poṭakitūlaṃ.
  8029. 1078029,195,1041,2,4,1,30,2,Māradhītusuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8030. 1078030,195,1042,2,4,1,27,2,Tatiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8031. 1078031,195,1043,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  8032. 1078032,195,1044,2,5,1,47,3,Mārasaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  8033. 1078033,195,1045,1,4,1,18,1,5. Bhikkhunīsaṃyuttaṃ
  8034. 1078034,195,1046,2,4,1,19,2,1 . Āḷavikāsuttavaṇṇanā
  8035. 1078035,195,1047,2,14,1,48,5,162. Āḷaviyaṃ {jātā}ti āḷaviyaṃ vijāyitvā saṃvaḍḍhamānā.
  8036. 1078036,195,1047,15,25,1,50,6,Tenāha‘‘ āḷavinagaratoyeva ca nikkhamma pabbajitā’’ ti.
  8037. 1078037,195,1047,26,124,1,626,80,"Dhanaṃ {samādapetvā}ti cetiyassa rājā ekaṃ mukhaṃ, rājaputto ekaṃ, amaccānaṃ jeṭṭhako hutvā senāpati ekaṃ, janapadānaṃ jeṭṭhako hutvā seṭṭhi ekanti evaṃ catūsu mukhesu navakamme kayiramāne seṭṭhinā gahitamukhe kamme olīyamāne eko upāsako ariyasāvako pañca sakaṭasatāni yojāpetvā janapadaṃ gantvā‘‘ yo yaṃ dātuṃ ussahati hiraññaṃ vā suvaṇṇaṃ vā sattavidharatanaṃ vā haritālaṃ vā manosilaṃ vā, so dhanaṃ detū’’ ti samādapetvā yathāladdhaṃ paṭhamaṃ kammaṭṭhānaṃ pesetvā‘‘ navakammaṃ niṭṭhitan’’ ti sutvā ekakaṃ āgacchantaṃ antarāmagge corā palibundhitvā tato kiñcipi dhanaṃ alabhantā‘‘ sace naṃ muñcissāma, anatthaṃ no kareyyā’’ ti jīvitā voropesuṃ. "
  8038. 1078038,195,1047,125,145,1,118,15,"Anaparādhe ariyasāvake aparādhakā te corā andhā jātā, tasmā taṃ ṭhānaṃ‘‘ andhavanan’’ ti paññāyitthāti aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ. "
  8039. 1078039,195,1047,146,154,1,81,8,Khīṇāsavānaṃ yasmā yattha katthaci cittaviveko hotiyeva upadhivivekassa siddhattā.
  8040. 1078040,195,1047,155,163,1,32,4,Tasmā‘‘ kāyavivekatthinī’’ ti vuttaṃ.
  8041. 1078041,195,1048,2,7,1,50,5,Nissaraṇan ti nibbānaṃ sabbasaṅkhatassa nissaṭattā.
  8042. 1078042,195,1048,8,15,1,77,5,"{Paccavekkhaṇañāṇenā}ti paccavekkhaṇañāṇena, pageva maggaphalañāṇehīti adhippāyo. "
  8043. 1078043,195,1048,16,20,1,48,4,Nibbānapadan ti nibbānasaṅkhātaṃ dhammakoṭṭhāsaṃ.
  8044. 1078044,195,1048,21,33,1,119,11,{Vinivijjhanaṭṭhenā}ti hadayaṃ vinividdhena hadayamhi vijjhitvā dukkhuppādanena khandhānaṃ ete pañca kāmā sattisūlasadisā.
  8045. 1078045,195,1048,34,37,1,37,2,{Adhikuṭṭanabhaṇḍikā}ti āghātanaghaṭikā.
  8046. 1078046,195,1049,2,4,1,28,2,Āḷavikāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8047. 1078047,195,1050,2,4,1,16,2,2 . Somāsuttavaṇṇanā
  8048. 1078048,195,1051,2,11,1,40,4,163. Ṭhānan ti issariyaṭṭhānaṃ visayajjhattaṃ.
  8049. 1078049,195,1051,12,14,1,27,2,Duppasahaṃ akampiyabhāvattā.
  8050. 1078050,195,1051,15,62,1,404,39,"{Dvaṅgulapaññāyā}ti ettha itthiyo hi daharakumārikākālato paṭṭhāya odanapacanavidhiṃ anutiṭṭhantiyo ukkhaliyaṃ udakaṃ tāpetvā taṇḍule pakkhipitvā attano buddhiyā tesaṃ pākakālappamāṇaṃ paricchindituṃ tāni dabbiyā uddharitvāpi vaṇṇasaṇṭhānaggahaṇamattena pakkāpakkabhāvaṃ jānituṃ na sakkonti, kevalaṃ pana dvīhi aṅgulīhi uppīḷitakāle eva jānanti, tasmā dvīhaṅgulikehi dubbalapaññattā‘‘ dvaṅgulapaññā’’ ti vuccanti. "
  8051. 1078051,195,1051,63,79,1,140,12,Phalasamāpattiñāṇappavattikittanena catūsu saccesu asammohavihāro dīpito hotīti āha‘‘ ñāṇamhi vattamānamhīti phalasamāpattiñāṇe pavattamāne’’ ti.
  8052. 1078052,195,1051,80,89,1,117,8,{Vipassantassā}ti asammohapaṭivedhato visesena passantassa khandhapañcakameva saccābhisamayato pubbabhāge vipassantassa.
  8053. 1078053,195,1051,90,98,1,47,7,Aññaṃ {vā}ti itthipurisato aññaṃ vā kiñci vatthuṃ.
  8054. 1078054,195,1051,99,118,1,107,11,‘‘ Ahaṃ asmī’’ ti mānadiṭṭhigāhataṇhāgāhavasena gahitavatthusmiṃ yevāti āha‘‘ ahaṃ asmīti taṇhāmānadiṭṭhivasenā’’ ti.
  8055. 1078055,195,1052,2,4,1,25,2,Somāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8056. 1078056,195,1053,2,4,1,22,2,3 . Kisāgotamīsuttavaṇṇanā
  8057. 1078057,195,1054,2,33,1,149,18,"164.‘‘ Kisāgotamī’’ ti ettha kā panāyaṃ kisāgotamī, kissa ayaṃ bhikkhunī hutvā samaṇadhammaṃ matthakaṃ pāpesīti tamatthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ pubbe kirā’’ tiādimāraddhaṃ. "
  8058. 1078058,195,1054,34,39,1,43,4,{Aṅgārāvā}ti addāriṭṭhakavaṇṇaaṅgārā eva jātā.
  8059. 1078059,195,1054,40,49,1,82,9,Dārusākan ti addhamāsakena dāruṃ sākañca āharissāmīti antarāpaṇe antaravīthiṃ gatā.
  8060. 1078060,195,1055,2,5,1,24,3,Siddhatthakan ti sāsapaṃ.
  8061. 1078061,195,1055,6,9,1,24,3,Sālāyan ti anāthasālāyaṃ.
  8062. 1078062,195,1055,10,18,1,58,6,"{Khuraggeyevā}ti khurasikhe eva, kesorohanakkhaṇe evāti attho. "
  8063. 1078063,195,1056,2,8,1,38,5,{Ekamāsī}ti ettha ma -kāro padasandhikaro.
  8064. 1078064,195,1056,9,14,1,40,5,Saṃhitāvasena ca purimapade vā rassattaṃ.
  8065. 1078065,195,1056,15,26,1,38,7,Parapade vā dīghattanti āha‘‘ ekā āsī’’ ti.
  8066. 1078066,195,1056,27,36,1,50,5,Bhāvanapuṃsakametaṃ‘‘ ekamantaṃ nisīdī’’ tiādīsu viya.
  8067. 1078067,195,1056,37,43,1,55,6,Puttamaraṇaṃ antaṃ atītaṃ idāni puttamaraṇassa abhāvato.
  8068. 1078068,195,1056,44,53,1,36,5,Tenevāha‘‘ puttamaraṇaṃ nāma natthī’’ ti.
  8069. 1078069,195,1056,54,96,1,326,36,"Purisaṃ gavesitun ti yathā mayhaṃ purisagavesanā nāma sabbaso natthi, tathā eva puttagavesanāpi natthi, tasmā me puttamaraṇaṃ etadantaṃ, sabbesu khandhādīsu bhavādīsu ca taṇhānandiyā abhāvakathanena sabbasattesu taṇhā sabbaso visositā, tassāyeva kārakaavijjākkhandho padālitoti attano nikkilesataṃ pavedentī therī sīhanādaṃ nadīti. "
  8070. 1078070,195,1057,2,4,1,31,2,Kisāgotamīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8071. 1078071,195,1058,2,4,1,18,2,4 . Vijayāsuttavaṇṇanā
  8072. 1078072,195,1059,2,16,1,74,8,"165. Pañca aṅgāni etassāti pañcaṅgaṃ, pañcaṅgameva pañcaṅgikaṃ, tena pañcaṅgikena. "
  8073. 1078073,195,1059,17,25,1,75,8,Ātatan tiādīsu ātataṃ nāma cammapariyonaddhesu bheriādīsu ekatalaṃ tūriyaṃ.
  8074. 1078074,195,1059,26,29,1,24,3,Vitataṃ nāma ubhayatalaṃ.
  8075. 1078075,195,1059,30,33,1,35,3,Ātatavitataṃ nāma tantibaddhavīṇādi.
  8076. 1078076,195,1059,34,36,1,15,2,Susiraṃ vaṃsādi.
  8077. 1078077,195,1059,37,39,1,14,2,Ghanaṃ sammādi.
  8078. 1078078,195,1059,40,49,1,60,5,Tataādivisesopi ātatamevāti‘‘ cammapariyonaddhesū’’ ti visesanaṃ.
  8079. 1078079,195,1059,50,52,1,29,2,Ekatalaṃ kumbhathūṇadaddarādi.
  8080. 1078080,195,1059,53,55,1,26,2,Ubhayatalaṃ bherimudiṅgādi.
  8081. 1078081,195,1059,56,67,1,104,10,"Cammapariyonaddhaṃ sesaṃ tantibaddhaṃ sabbaṃ ātatavitataṃ nāma, gomukhīādīnampi ettheva saṅgaho daṭṭhabbo. "
  8082. 1078082,195,1059,68,74,1,46,5,{Vaṃsādī}ti ādi saddena saṅkhasiṅgānampi saṅgaho.
  8083. 1078083,195,1059,75,78,1,51,3,Sammatāḷa-kaṃsatāḷa-silātāḷa-salākatāḷādi sammādi nāma.
  8084. 1078084,195,1059,79,91,1,97,10,"Tattha sammatāḷaṃ nāma daṇḍamayatāḷaṃ, kaṃsamayatāḷaṃ kaṃsatāḷaṃ, silāyaṃ ayopattena ca tāḷanatāḷaṃ. "
  8085. 1078085,195,1059,92,94,1,14,2,Sabbe kāmaguṇe.
  8086. 1078086,195,1059,95,102,1,62,6,{Uggharitapaggharitaṭṭhenā}ti upari gharaṇena ca vissandanena ca.
  8087. 1078087,195,1059,103,112,1,27,5,Evan ti‘‘ iminā pūtikāyenā’’ ti.
  8088. 1078088,195,1059,113,126,1,93,8,{Arūpaṭṭhāyino}ti sattādhiṭṭhānenāyaṃ dhammadesanāti āha‘‘ sabbatthāti sabbesu rūpārūpabhavesū’’ ti.
  8089. 1078089,195,1059,127,131,1,40,4,Tesaṃ dvinnaṃ rūpārūpabhavānaṃ gahitattā.
  8090. 1078090,195,1059,132,137,1,52,4,"Bhavabhāvasāmaññato, tadadhiṭṭhānato gahite kāmabhave. "
  8091. 1078091,195,1059,138,142,1,45,4,Avijjātamo vihato aggamaggena samugghātitattā.
  8092. 1078092,195,1060,2,4,1,27,2,Vijayāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8093. 1078093,195,1061,2,4,1,23,2,5 . Uppalavaṇṇāsuttavaṇṇanā
  8094. 1078094,195,1062,2,18,1,92,10,166. Aggato {paṭṭhāyā}ti sabbaaggato pabhuti yāva mūlā antarāyuttaṃ sammadeva pupphitaṃ sālarukkhaṃ.
  8095. 1078095,195,1062,19,35,1,105,12,Vaṇṇadhātusīsena vaṇṇadhātusampannaṃ dutiyaṃ bhikkhuniṃ vadatīti āha‘‘ tayā sadisā aññā bhikkhunī natthī’’ ti.
  8096. 1078096,195,1062,36,49,1,87,9,Pakhumasīsena akkhibhaṇḍaṃ vuccatīti āha‘‘ pakhumantarikāyanti dvinnaṃ akkhīnaṃ majjhe’’ ti.
  8097. 1078097,195,1062,50,53,1,25,2,{Nāsavaṃse}ti nāsavaṃsamūle.
  8098. 1078098,195,1062,54,71,1,56,9,‘‘ Na passasī’’ ti vatvā adassane kāraṇaṃ āha‘‘ vasībhūtamhī’’ ti.
  8099. 1078099,195,1063,2,4,1,32,2,Uppalavaṇṇāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8100. 1078100,195,1064,2,4,1,16,2,6 . Cālāsuttavaṇṇanā
  8101. 1078101,195,1065,2,11,1,21,4,167. Idan ti idaṃ dassanaṃ.
  8102. 1078102,195,1065,12,23,1,38,6,{Gāhāpesī}ti samādāpesi‘‘ jātiṃ mā rocā’’ ti.
  8103. 1078103,195,1065,24,29,1,39,5,Aññan ti bandhavadhato aññaṃ chedanādiṃ.
  8104. 1078104,195,1065,30,33,1,21,2,{Nivesesī}ti pavisāpesi.
  8105. 1078105,195,1066,2,4,1,25,2,Cālāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8106. 1078106,195,1067,2,4,1,19,2,7 . Upacālāsuttavaṇṇanā
  8107. 1078107,195,1068,2,13,1,47,5,168. Punappunaṃ… pe… āgacchanti kāraṇassa asamūhatattā.
  8108. 1078108,195,1068,14,16,1,25,2,Santāpito kilesasantāpehi.
  8109. 1078109,195,1068,17,20,1,15,2,{Agatī}ti avisayo.
  8110. 1078110,195,1069,2,4,1,28,2,Upacālāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8111. 1078111,195,1070,2,4,1,22,2,8 . Sīsupacālāsuttavaṇṇanā
  8112. 1078112,195,1071,2,21,1,155,13,"169. {Samaṇisadisā}ti samaṇaliṅgassa dhāraṇena samaṇisadisā, kassacipi pāsaṇḍassa aruccanato monamaggassa appaṭipajjanato tava samaṇibhāvaṃ nānupassāmīti adhippāyo. "
  8113. 1078113,195,1071,22,40,1,106,14,"Pāsaṃ {ḍentī}ti pāsaṃ sajjenti, yathā tattha diṭṭhipāse sattānaṃ cittaṃ paṭimukkaṃ hoti, evaṃ sajjentīti attho. "
  8114. 1078114,195,1071,41,59,1,95,14,Tathābhūtā ca te sattānaṃ citte khittā viya hontīti āha‘‘ cittesu diṭṭhipāsaṃ khipantīti attho’’ ti.
  8115. 1078115,195,1071,60,68,1,76,7,Pāse {mocetī}ti diṭṭhipāse sattānaṃ cittasantānato nīharati dhammasudhammatāya.
  8116. 1078116,195,1071,69,75,1,41,5,{Tasmā}ti pāsamocanato pāsaṇḍoti na vuccati.
  8117. 1078117,195,1071,76,88,1,61,8,‘‘ Ito bahiddhāyeva pāsaṇḍā hontī’’ ti vuttassa atthassa nigamanaṃ.
  8118. 1078118,195,1071,89,103,1,91,10,Evañca katvā sabbepi bāhirakasamaye sandhāya cūḷasīhanādasutte‘‘ channavuti pāsaṇḍā’’ ti vuttaṃ.
  8119. 1078119,195,1071,104,112,1,64,7,{Pasīdantī}ti diṭṭhipaṅke saṃsārapaṅke ca pakārehi agādhā osīdanti.
  8120. 1078120,195,1072,2,7,1,61,4,{Abhibhavitvā}ti sabbasaṃkilesappahānena abhibhuyya atikkamitvā.
  8121. 1078121,195,1072,8,12,1,24,3,{Ajito}ti ajini avijayattā.
  8122. 1078122,195,1072,13,22,1,82,8,"Sabbāni akusalakammāni kusalakammāni ca khīṇāni etthāti sabbakammakkhayo, arahattaṃ. "
  8123. 1078123,195,1072,23,30,1,59,6,"Upadhayo sammadeva khīyanti etthāti upadhisaṅkhayo, nibbānaṃ. "
  8124. 1078124,195,1073,2,4,1,31,2,Sīsupacālāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8125. 1078125,195,1074,2,4,1,16,2,9 . Selāsuttavaṇṇanā
  8126. 1078126,195,1075,2,23,1,158,16,170. Kenidaṃ pakataṃ bimban ti idaṃ attabhāvasaññitaṃ bimbaṃ brahmā-visaṇupurisa-pajāpatiādīsu kena kataṃ nimmitaṃ nibbattitanti kattabbamohaṃ nāma kātukāmo pucchati.
  8127. 1078127,195,1075,24,27,1,19,3,Aghan ti aghavatthu.
  8128. 1078128,195,1075,28,35,1,29,3,Tenāha‘‘ dukkhapatiṭṭhānattā’’ ti.
  8129. 1078129,195,1075,36,41,1,57,4,{Hetunirodhenā}ti taṇhāsaṅkhatassa hetuno anuppādanirodhena.
  8130. 1078130,195,1075,42,49,1,107,5,"{Paccayavekallenā}ti tadavasiṭṭhakilesābhisaṅkhārādipaccayassa vekallabhāvena, apaccayabhāvūpagamanenāti attho. "
  8131. 1078131,195,1076,2,4,1,25,2,Selāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8132. 1078132,195,1077,2,4,1,18,2,10 . Vajirāsuttavaṇṇanā
  8133. 1078133,195,1078,2,10,1,58,3,171. {Suddhasaṅkhārapuñje}ti rūpārūpavibhāge kilesasaṅkhārasamūhe.
  8134. 1078134,195,1078,11,14,1,24,2,{Paramatthato}ti sabhāvena.
  8135. 1078135,195,1078,15,31,1,124,14,"Yathā na hi sattasaññitasaṅkhārapuñjo nāma paramatthato upalabbhati, evaṃ tabbinimutto nāma koci na upalabbhati avijjamānattā. "
  8136. 1078136,195,1078,32,36,1,49,3,{Vijjamānesū}ti yathāpaccayasampattiyā labbhamānesu.
  8137. 1078137,195,1078,37,40,1,33,2,{Tenākārenā}ti itthipurisādiākārena.
  8138. 1078138,195,1078,41,57,1,122,11,{Vavatthitesū}ti paccekaṃ paccayavisesasamuṭṭhitaṃ saṇṭhānavisesaṃ upādāya‘‘ puriso hatthī asso’’ tiādinā abhisaṅgato pavattesu.
  8139. 1078139,195,1078,58,62,1,24,3,{Sammutī}ti sattoti vohāro.
  8140. 1078140,195,1078,63,70,1,26,3,Tenāha‘‘ samaññāmattamevā’’ ti.
  8141. 1078141,195,1078,71,75,1,53,4,Pañcakkhandhadukkhan ti pañcakkhandhasaññitaṃ dukkhaṃ.
  8142. 1078142,195,1078,76,119,1,137,14,Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā‘‘ saṃkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā’’ ti( dī. ni.2.387; ma. ni.1.120;3.373; vibha.202) añño neva sambhoti yathāvuttadukkhato aññassa saṅkhatadhammassa abhāvato.
  8143. 1078143,195,1078,120,131,1,64,9,"Na {nirujjhatī}ti tato aññaṃ na nirujjhati, uppādato hoti nirodhoti. "
  8144. 1078144,195,1079,2,4,1,27,2,Vajirāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8145. 1078145,195,1080,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  8146. 1078146,195,1081,2,5,1,52,3,Bhikkhunīsaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  8147. 1078147,195,1082,1,4,1,15,1,6. Brahmasaṃyuttaṃ
  8148. 1078148,195,1083,2,4,1,12,2,1 . Paṭhamavaggo
  8149. 1078149,195,1084,2,4,1,24,2,1 . Brahmāyācanasuttavaṇṇanā
  8150. 1078150,195,1085,2,15,1,91,6,172. Parivitakko {udapādī}ti dhammagambhīratāpaccavekkhaṇahetuko dhammadesanāya appossukko uppajji.
  8151. 1078151,195,1085,16,20,1,30,4,Ayaṃ parivitakko kasmā udapādi?
  8152. 1078152,195,1085,21,34,1,72,9,Kattha ca udapādīti taṃ sabbaṃ vibhāvetuṃ‘‘ sabbabuddhānan’’ tiādi āraddhaṃ.
  8153. 1078153,195,1085,35,45,1,77,9,Tattha {āciṇṇasamāciṇṇo}ti ācarito ceva ācarantehi ca sammadeva ācaritoti attho.
  8154. 1078154,195,1085,46,55,1,102,9,Etena ayaṃ parivitakko sabbabuddhānaṃ paṭhamābhisambodhiyaṃ uppajjatevāti ayamettha dhammatāti dasseti.
  8155. 1078155,195,1085,56,76,1,158,18,"Tattha aṭṭhame {sattāhe}ti idaṃ sattamasattāhato paraṃ sattāhabbhantare uppannattā vuttaṃ, na pana itaresaṃ viya aṭṭhamassa nāma sattāhassa pavattitassa sabbhāvā. "
  8156. 1078156,195,1085,77,80,1,22,2,{Sapaccagghe}ti mahagghe.
  8157. 1078157,195,1085,81,92,1,38,6,"‘‘ Paccagghe’’ ti vā pāṭho, abhinaveti attho. "
  8158. 1078158,195,1085,93,96,1,29,2,{Selamaye}ti muggavaṇṇasilāmaye.
  8159. 1078159,195,1086,2,19,1,112,11,"{Paṭividdho}ti sayambhuñāṇena‘‘ idaṃ dukkhan’’ tiādinā paṭimukhaṃ nibbijjhanavasena patto, yāthāvato avabuddhoti attho. "
  8160. 1078160,195,1086,20,25,1,74,5,Dhammoti catusaccadhammo tabbinimuttassa paṭivijjhitabbadhammassa abhāvato.
  8161. 1078161,195,1086,26,36,1,123,9,{Gambhīro}ti mahāsamuddo viya makasatuṇḍasūciyā aññatra samupacitaparipakkañāṇasambhārehi aññesaṃ ñāṇena alabbhaneyyapatiṭṭho.
  8162. 1078162,195,1086,37,44,1,37,3,Tenāha‘‘ uttānapaṭikkhepavacanametan’’ ti.
  8163. 1078163,195,1086,45,65,1,121,15,"Yo alabbhaneyyapatiṭṭho, so ogāhituṃ asakkuṇeyyatāya sarūpato visesato ca passituṃ na sakkāti āha‘‘ gambhīrattāva duddaso’’ ti. "
  8164. 1078164,195,1086,66,73,1,57,6,Dukkhena {daṭṭhabbo}ti kicchena kenaci kadācideva daṭṭhabbo.
  8165. 1078165,195,1086,74,95,1,110,16,"Yaṃ pana daṭṭhumeva na sakkā, tassa ogāhetvā anu anu bujjhanako kadāci natthīti āha‘‘ duddasattāva duranubodho’’ ti. "
  8166. 1078166,195,1086,96,100,1,50,4,Dukkhena avabujjhitabbo avabodhassa dukkarabhāvato.
  8167. 1078167,195,1086,101,132,1,119,16,"Imasmiṃ ṭhāne‘‘ taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, katamaṃ nu kho dukkarataraṃ vā durabhisambhavataraṃ vā’’ ti( saṃ. ni.5.1115) suttapadaṃ vattabbaṃ. "
  8168. 1078168,195,1086,133,136,1,25,3,Santārammaṇatāya vā santo.
  8169. 1078169,195,1086,137,139,1,32,2,Nibbutasabbapariḷāhatāya nibbuto.
  8170. 1078170,195,1086,140,148,1,47,6,Attano paccayehi padhānabhāvaṃ nītoti vā paṇīto .
  8171. 1078171,195,1086,149,153,1,49,4,Atittikaraṇaṭṭhena atappako sādurasabhojanaṃ viya.
  8172. 1078172,195,1086,154,171,1,167,15,"Tattha ca nirodhasaccaṃ santaṃ ārammaṇanti santārammaṇaṃ, maggasaccaṃ santaṃ santārammaṇañcāti santārammaṇaṃ, anupasantasabhāvānaṃ kilesānaṃ saṅkhārānañca abhāvato santo. "
  8173. 1078173,195,1086,172,174,1,31,2,Nibbutasabbapariḷāhattā nibbuto.
  8174. 1078174,195,1086,175,180,1,66,5,Santapaṇītabhāveneva tadatthāya asecanakatāya atappakatā daṭṭhabbā.
  8175. 1078175,195,1086,181,192,1,51,7,Tenāha‘‘ idaṃ dvayaṃ lokuttarameva sandhāya vuttan’’ ti.
  8176. 1078176,195,1086,193,198,1,47,5,Uttamañāṇassa visayattā na takkena avacaritabbo.
  8177. 1078177,195,1086,199,205,1,62,6,Tato eva nipuṇañāṇagocaratāya saṇhasukhumasabhāvattā ca nipuṇo.
  8178. 1078178,195,1086,206,213,1,73,7,Bālānaṃ avisayattā yathāvuttehi paṇḍitehi eva veditabboti paṇḍitavedanīyo.
  8179. 1078179,195,1086,214,221,1,61,6,"Ālīyanti abhiramitabbaṭṭhena sevīyantīti ālayā, pañca kāmaguṇā. "
  8180. 1078180,195,1086,222,229,1,67,6,"Ālayanti allīyanti abhiramaṇavasena sevantīti ālayā, taṇhāvicaritāni. "
  8181. 1078181,195,1086,230,236,1,40,5,{Ramantī}ti ratiṃ vindanti kīḷanti laḷanti.
  8182. 1078182,195,1086,237,239,1,23,2,Ālayaratāti ālayaniratā.
  8183. 1078183,195,1087,2,14,1,94,11,"Ṭhānaṃ sandhāyāti ṭhānasaddaṃ sandhāya, atthako pana ṭhānanti ca paṭiccasamuppādo eva adhippeto. "
  8184. 1078184,195,1087,15,24,1,84,8,"Tiṭṭhati phalaṃ tadāyattavuttitāyāti hi ṭhānaṃ, saṅkhārādīnaṃ paccayabhūtā avijjādayo. "
  8185. 1078185,195,1087,25,31,1,51,5,"Imesaṃ saṅkhārādīnaṃ paccayā idappaccayā, avijjādayo. "
  8186. 1078186,195,1087,32,43,1,51,7,Idappaccayā eva idappaccayatā yathā‘‘ devo eva devatā’’.
  8187. 1078187,195,1087,44,53,1,94,9,Idappaccayānaṃ vā avijjādīnaṃ attano phalaṃ pati paccayabhāvo uppādanasamatthatā idappaccayatā.
  8188. 1078188,195,1087,54,59,1,60,5,Tena paramatthapaccayalakkhaṇo paṭiccasamuppādo dassito hoti.
  8189. 1078189,195,1087,60,65,1,53,5,Paṭicca samuppajjati phalaṃ etasmāti paṭiccasamuppādo.
  8190. 1078190,195,1087,66,71,1,49,5,Padadvayenapi dhammānaṃ paccayaṭṭho eva vibhāvito.
  8191. 1078191,195,1087,72,81,1,47,5,Tenāha‘‘ saṅkhārādipaccayānaṃ etaṃ adhivacanan’’ ti.
  8192. 1078192,195,1087,82,87,1,50,4,"Saṅkhārādīnaṃ paccayā saṅkhārādipaccayā, avijjādayo. "
  8193. 1078193,195,1087,88,90,1,26,2,Tesaṃ saṅkhārādipaccayānaṃ.
  8194. 1078194,195,1087,91,108,1,81,7,"Ayamettha saṅkhepo, vitthāro pana visuddhimaggasaṃvaṇṇanāyaṃ( visuddhi. mahāṭī.2.572-573) vuttanayena veditabbo. "
  8195. 1078195,195,1087,109,116,1,96,7,Sabbasaṅkhārasamathotiādi sabban ti sabbasaṅkhārasamathādiabhidheyyaṃ sabbaṃ atthato nibbānameva.
  8196. 1078196,195,1087,117,129,1,56,8,Idāni assa nibbānabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ yasmā hī’’ tiādi vuttaṃ.
  8197. 1078197,195,1087,130,133,1,15,3,Tan ti nibbānaṃ.
  8198. 1078198,195,1087,134,139,1,50,4,{Āgammā}ti paṭicca ariyamaggassa ārammaṇapaccayahetu.
  8199. 1078199,195,1087,140,144,1,48,3,{Sammantī}ti paṭippassaddhivūpasamavasena sammanti.
  8200. 1078200,195,1087,145,159,1,66,10,Tathā santā ca savisesaṃ upasantā nāma hontīti āha‘‘ vūpasammantī’’ ti.
  8201. 1078201,195,1087,160,170,1,77,8,"Etena sabbe saṅkhārā sammanti etthāti sabbasaṅkhārasamatho, nibbānanti dasseti. "
  8202. 1078202,195,1087,171,178,1,88,7,Sabbasaṅkhāravisaṃyutte hi nibbāne sabbasaṅkhāravūpasamapariyāyo aṭṭhakathāyaṃ vutto eva.
  8203. 1078203,195,1087,179,182,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo.
  8204. 1078204,195,1088,2,8,1,45,5,"Upadhīyati ettha dukkhanti upadhi, khandhādayo. "
  8205. 1078205,195,1088,9,14,1,49,4,{Paṭinissaṭṭhā}ti samucchedavasena pariccattā honti.
  8206. 1078206,195,1088,15,21,1,45,5,Sabbā {taṇhā}ti aṭṭhasatappabhedā sabbāpi taṇhā.
  8207. 1078207,195,1088,22,47,1,164,18,"Sabbe {kilesarāgā}ti kāmarāgarūparāgādibhedā sabbepi kilesabhūtā rāgā, sabbepi vā kilesā idha‘‘ kilesarāgā’’ ti adhippetā, na lobhavisesā eva cittassa pariḷāhabhāvāpādanato. "
  8208. 1078208,195,1088,48,71,1,95,11,"Yathāha‘‘ rattampi cittaṃ vipariṇataṃ , duṭṭhampi cittaṃ vipariṇataṃ, mūḷhampi cittaṃ vipariṇatan’’ ti( pārā.271). "
  8209. 1078209,195,1088,72,79,1,69,6,{Virajjantī}ti palujjanti vikkhambhanato sabbaso tena visaṃyuttabhāvato.
  8210. 1078210,195,1088,80,86,1,56,6,Sabbaṃ dukkhan ti jarāmaraṇādibhedaṃ sabbaṃ vaṭṭadukkhaṃ.
  8211. 1078211,195,1088,87,96,1,78,9,Bhavena bhavan ti tena tena bhavena bhavantaraṃ bhavanikantibhāvena saṃsibbati.
  8212. 1078212,195,1088,97,104,1,63,7,Phalena vā saddhiṃ kammaṃ sataṇhasseva āyatiṃ punabbhavabhāvato.
  8213. 1078213,195,1088,105,112,1,52,7,Tato vānato nikkhantaṃ tattha tassa sabbaso abhāvato.
  8214. 1078214,195,1088,113,120,1,103,7,Ciranisajjācirabhāsanehi piṭṭhiāgilāyanatālugalasosādivasena kāyakilamatho ceva kāyavihesā ca veditabbā.
  8215. 1078215,195,1088,121,136,1,143,14,"Sā ca kho desanāya atthamajānantānaṃ apaṭipajjantānañca vasena, jānantānaṃ pana paṭipajjantānañca desanāya kāyaparissamopi satthu aparissamoyeva. "
  8216. 1078216,195,1088,137,139,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  8217. 1078217,195,1088,140,155,1,38,6,‘‘ na ca maṃ dhammādhikaraṇaṃ vihesesī’’ ti( udā.10).
  8218. 1078218,195,1088,156,157,1,8,1,Tenevāha–
  8219. 1078219,195,1088,158,172,1,52,9,"‘‘ yā ajānantānaṃ desanā nāma, so mama kilamatho assā’’ ti. "
  8220. 1078220,195,1088,173,184,1,101,11,Ubhayan ti cittakilamatho cittavihesā cāti ubhayampetaṃ buddhānaṃ natthi bodhimūle eva samucchinnattā.
  8221. 1078221,195,1088,185,187,1,23,2,Anubrūhanaṃ sampiṇḍanaṃ.
  8222. 1078222,195,1088,188,192,1,20,3,{So}ti apissūti nipāto.
  8223. 1078223,195,1088,193,210,1,88,12,"Vuddhippattā vā acchariyā anacchariyā, vuddhiatthopi hi -kāro hoti yathā‘‘ asekkhā dhammā’’ ti. "
  8224. 1078224,195,1088,211,231,1,239,20,Kappānaṃ satasahassaṃ cattāri ca asaṅkhyeyyāni sadevakassa lokassa dhammasaṃvibhāgakaraṇatthameva pāramiyo pūretvā idāni samadhigatadhammarajjassa tattha appossukkatāpattidīpanatā gāthatthassa ca acchariyatā tassa vuddhippattīti veditabbaṃ.
  8225. 1078225,195,1088,232,236,1,38,4,Atthadvārena hi gāthānaṃ anacchariyatā.
  8226. 1078226,195,1088,237,241,1,29,4,Gocarā ahesun ti upaṭṭhahiṃsu.
  8227. 1078227,195,1088,242,252,1,70,6,Upaṭṭhānañca vitakketabbatāvāti āha‘‘ parivitakkayitabbataṃ pāpuṇiṃsū’’ ti.
  8228. 1078228,195,1089,2,16,1,71,8,"Yadi sukhāpaṭipadāva, kathaṃ kicchatāti āha‘‘ pāramīpūraṇakāle panā’’ tiādi. "
  8229. 1078229,195,1089,17,20,1,33,3,Evamādīni duppariccajāni dentassa.
  8230. 1078230,195,1089,21,28,1,41,7,Ha -iti vā byattanti etasmiṃ atthe nipāto.
  8231. 1078231,195,1089,29,36,1,18,3,‘‘ Ekaṃsatthe’’ ti keci.
  8232. 1078232,195,1089,37,50,1,93,12,"Ha byattaṃ, ekaṃsena vā alaṃ nippayojanaṃ evaṃ kicchena adhigatassa pakāsituṃ desitunti yojanā. "
  8233. 1078233,195,1089,51,65,1,69,10,Halan ti vā alanti iminā samānatthapadaṃ‘‘ halanti vadāmī’’ tiādīsu viya.
  8234. 1078234,195,1089,66,76,1,85,9,{Rāgadosaphuṭṭhehī}ti phuṭṭhavisena viya sappena rāgena dosena ca phuṭṭhehi abhibhūtehi.
  8235. 1078235,195,1089,77,81,1,41,3,{Rāgadosānugatehī}ti rāgadosehi anubandhehi.
  8236. 1078236,195,1090,2,7,1,46,5,Niccādīnan ti niccādīnaṃ catunnaṃ vipallāsānaṃ.
  8237. 1078237,195,1090,8,15,1,62,7,Evaṃgatan ti evaṃ aniccantiādinā ākārena pavattaṃ bujjhitabbaṃ.
  8238. 1078238,195,1090,16,30,1,148,14,Kāmarāgarattā ca bhavarāgarattā ca nīvaraṇehi nivutacittatāya diṭṭhirāgarattā viparītābhinivesena na dakkhanti yāthāvato dhammaṃ na paṭivijjhissanti.
  8239. 1078239,195,1090,31,34,1,30,2,{Sabhāvenā}ti aviparītasabhāvena.
  8240. 1078240,195,1090,35,43,1,70,8,Evaṃ gāhāpetun ti aniccantiādinā sabhāvena yāthāvato dhammaṃ jānāpetuṃ.
  8241. 1078241,195,1090,44,55,1,71,7,Rāgadosaparetatāpi nesaṃ sammūḷhabhāvenevāti āha‘‘ tamokhandhena āvuṭā’’ ti.
  8242. 1078242,195,1091,2,17,1,103,10,Dhammadesanāya appossukkatāpattiyā kāraṇaṃ vibhāvetuṃ‘‘ kasmā panā’’ tiādinā sayameva codanaṃ samuṭṭhāpeti.
  8243. 1078243,195,1091,18,24,1,66,5,{Aññātavesenā}ti imassa bhagavato sāvakabhāvūpagamanena aññātavesena.
  8244. 1078244,195,1091,25,37,1,73,7,"‘‘ Aññataratāpasavesenā’’ ti keci, so panassa arahattādhigamaneneva vigaccheyya. "
  8245. 1078245,195,1091,38,62,1,161,18,"Tividhaṃ kāraṇaṃ appossukkatāpattiyā paṭipakkhassa balavabhāvo, dhammassa gambhīratā, tattha ca bhagavato sātisayaṃ gāravanti taṃ dassetuṃ‘‘ tassa hī’’ tiādi āraddhaṃ. "
  8246. 1078246,195,1091,63,70,1,71,7,Tattha paṭipakkhā nāma rāgādayo kilesā sammāpaṭipattiyā antarāyakarattā.
  8247. 1078247,195,1091,71,90,1,244,19,Tesaṃ balavabhāvato ciraparibhāvanāya sattasantānato dubbisodhiyatāya te satte mattahatthino viya dubbalapurisaṃ adhibhavitvā ajjhottharitvā anayabyasanaṃ āpādentā anekasatayojanāyāmavitthāraṃ sunicitaṃ ghanasannivesaṃ kaṇṭakaduggampi adhisenti.
  8248. 1078248,195,1091,91,102,1,76,7,Dūrapabhedaducchejjatāhi dubbisodhiyataṃ pana dassetuṃ‘‘ athassā’’ tiādi vuttaṃ.
  8249. 1078249,195,1091,103,121,1,181,15,"Tattha ca anto amaṭṭhatāya kañjiyapuṇṇā lābu, cirapārivāsikatāya takkabharitā cāṭi, snehatintadubbalabhāvena vasāpītapilotikā, telamissitatāya añjanamakkhitahattho dubbisodhanīyā vuttā. "
  8250. 1078250,195,1091,122,137,1,140,13,"Hīnūpamā cetā rūpapabandhabhāvato acirakālikattā ca malīnatāya, kilesasaṃkileso eva pana dubbisodhanīyataro anādikālikattā arūpanissitattā ca. "
  8251. 1078251,195,1091,138,145,1,24,3,Tenāha‘‘ atisaṃkiliṭṭhā’’ ti.
  8252. 1078252,195,1092,2,10,1,90,7,"Yathā ca dubbisodhanīyataratāya, evaṃ gambhīraduddasaduranubodhānampi vuttaupamā hīnūpamāva. "
  8253. 1078253,195,1092,11,32,1,199,18,"Gambhīropi dhammo paṭipakkhavidhamanena ñāṇena visadabhāvaṃ āpannena supākaṭo bhaveyya, paṭipakkhavidhamanaṃ pana sammāpaṭipattipaṭibaddhaṃ, sā saddhammassavanādhīnā, taṃ satthari dhamme ca pasādāyattaṃ. "
  8254. 1078254,195,1092,33,48,1,130,11,So garuṭṭhāniyānaṃ ajjhesanahetukoti paṇālikāya sattānaṃ dhammasampaṭipattiyā brahmāyācanānimittanti taṃ dassento‘‘ apicā’’ tiādimāha.
  8255. 1078255,195,1093,2,25,1,171,17,"Upakkilesabhūtaṃ appaṃ rāgādirajaṃ etassāti apparajaṃ, apparajaṃ akkhi paññācakkhu yesaṃ te taṃsabhāvāti katvā {apparajakkhajātikā}ti imamatthaṃ dassento‘‘ paññāmaye’’ tiādimāha. "
  8256. 1078256,195,1093,26,34,1,81,8,Appaṃ rāgādirajaṃ yesaṃ taṃsabhāvā apparajakkhajātikāti evamettha attho veditabbo.
  8257. 1078257,195,1093,35,53,1,85,10,Assavanatāti‘‘ sayaṃ abhiññā’’ tiādīsu viya karaṇe paccattavacananti āha‘‘ assavanatāyā’’ ti.
  8258. 1078258,195,1093,54,58,1,66,3,{Dasapuññakiriyavasenā}ti dānādidasavidhapuññakiriyavatthūnaṃ vasena.
  8259. 1078259,195,1093,59,66,1,25,3,Tenāha‘‘ katādhikārā’’ tiādi.
  8260. 1078260,195,1093,67,92,1,125,9,"Papañcasūdaniyaṃ( ma. ni. aṭṭha.1.282) pana‘‘ dvādasapuññakiriyavasenā’’ ti vuttaṃ, taṃ dānādīsu saraṇagamana-parahitapariṇāmanādipakkhipanavasena vuttaṃ. "
  8261. 1078261,195,1094,2,15,1,166,13,Rāgādimalena samalehi pūraṇādīhi chahi satthārehi satthupaṭiññehi kabbaracanāvasena cintākaviādibhāve ṭhatvā takkapariyāhataṃ vīmaṃsānucaritaṃ sayaṃpaṭibhānaṃ cintito.
  8262. 1078262,195,1094,16,37,1,142,16,Te kira buddhakolāhalānussavena sañjātakutūhalaṃ lokaṃ vañcentā kohaññe ṭhatvā sabbaññutaṃ paṭijānantā yaṃ kañci adhammameva‘‘ dhammo’’ ti dīpesuṃ.
  8263. 1078263,195,1094,38,48,1,40,6,Tenāha‘‘ te hi puretaraṃ uppajjitvā’’ tiādi.
  8264. 1078264,195,1094,49,62,1,143,13,Apāpuretan ti etaṃ kassapassa bhagavato sāsanantaradhānato pabhuti pihitaṃ nibbānamahādvāraṃ ariyamaggaṃ saddhammadesanāhatthena apāpura vivara.
  8265. 1078265,195,1095,2,22,1,101,15,"Selo pabbato ucco hoti thiro ca, na paṃsupabbato missakapabbato cāti āha‘‘ sele yathā pabbatamuddhanī’’ ti. "
  8266. 1078266,195,1095,23,27,1,42,4,Dhammamayaṃ pāsādan ti lokuttaradhammamāha.
  8267. 1078267,195,1095,28,39,1,79,9,"So hi sabbaso pasādāvaho, sabbadhamme atikkamma abbhuggataṭṭhena pāsādasadiso ca. "
  8268. 1078268,195,1095,40,51,1,56,7,Paññāpariyāyo vā idha dhamma-saddoti vuttaṃ‘‘ paññāmayan’’ ti.
  8269. 1078269,195,1095,52,58,1,48,6,Sā hi abbhuggataṭṭhena pāsādoti abhidhamme āgatā.
  8270. 1078270,195,1095,59,61,1,10,2,Tathā cāha–
  8271. 1078271,195,1096,2,9,1,38,5,"‘ ‘ Paññāpāsādamāruyha, asoko sokiniṃ pajaṃ; "
  8272. 1078272,195,1097,2,19,1,47,6,"Pabbataṭṭhova bhūmaṭṭhe, dhīro bāle avekkhatī’’ ti.( dha. pa.28); "
  8273. 1078273,195,1098,2,65,1,561,58,"Yathā {hī}tiādīsu yathā ca pabbate ṭhatvā andhakāre heṭṭhā olokentassa purisassa khettakedārapāḷikuṭikāyo tattha sayitamanussā ca na paññāyanti anujjalabhāvato, kuṭikāsu pana aggijālā paññāyati samujjalabhāvato, evaṃ dhammapāsādamāruyha sattalokaṃ olokayato bhagavato ñāṇassa āpāthaṃ nāgacchanti akatakalyāṇā sattā, ñāṇagginā anujjalabhāvato anuḷārabhāvato ca rattiṃ khittā sarā viya honti, katakalyāṇā pana bhabbapuggalā dūre ṭhitāpi bhagavato āpāthaṃ āgacchanti paripakkañāṇaggitāya samujjalabhāvato uḷārasantānatāya himavantapabbato viya cāti evaṃ yojanā veditabbā. "
  8274. 1078274,195,1099,2,22,1,135,15,"Garuṭṭhānīyaṃ payirupāsitvā garutaraṃ payojanaṃ uddissa abhipatthanā ajjhesanā, sāpi atthato yācanāva hotīti āha‘‘ ajjhesananti yācanan’’ ti. "
  8275. 1078275,195,1099,23,51,1,158,18,Padesavisayaṃ ñāṇadassanaṃ ahutvā buddhānaṃyeva āveṇikabhāvato idaṃ ñāṇadvayaṃ‘‘ buddhacakkhū’’ ti vuccatīti āha‘‘ imesañhi dvinnaṃ ñāṇānaṃ‘ buddhacakkhū’ ti nāman’’ ti.
  8276. 1078276,195,1099,52,66,1,112,10,Tiṇṇaṃ magggañāṇānan ti heṭṭhimānaṃ tiṇṇaṃ maggañāṇānaṃ‘‘ dhammacakkhū’’ ti nāmaṃ catusaccadhammadassanamattabhāvato.
  8277. 1078277,195,1099,67,93,1,173,20,"Yato tāni ñāṇāni vijjūpamabhāvena vuttāni, aggamaggañāṇaṃ pana ñāṇakiccassa sikhāppattiyā dassanamattaṃ na hotīti‘‘ dhammacakkhū’’ ti na vuccati, yato taṃ vajirūpamabhāvena vuttaṃ. "
  8278. 1078278,195,1099,94,104,1,53,5,{Vuttanayenā}ti‘‘ apparajakkhajātikā’’ ti ettha vuttanayena.
  8279. 1078279,195,1099,105,125,1,84,10,"Yasmā mandakilesā‘‘ apparajakkhā’’ ti vuttā, tasmā bahalakilesā‘‘ mahārajakkhā’’ ti veditabbā. "
  8280. 1078280,195,1099,126,133,1,81,6,"Paṭipakkhavidhamanasamatthatāya tikkhāni sūrāni visadāni, vuttavipariyāyena mudūni. "
  8281. 1078281,195,1099,134,139,1,44,4,Saddhādayo {ākārā}ti saddahanādippakāre vadati.
  8282. 1078282,195,1099,140,143,1,17,2,{Sundarā}ti kalyāṇā.
  8283. 1078283,195,1099,144,167,1,137,16,"Sammohavinodaniyaṃ pana‘‘ yesaṃ āsayādayo koṭṭhāsā sundarā, te svākārā’’ ti vuttaṃ, taṃ imāya atthavaṇṇanāya aññadatthu saṃsandatīti daṭṭhabbaṃ. "
  8284. 1078284,195,1099,168,174,1,35,5,"Kāraṇaṃ nāma paccayākāro, saccāni vā. "
  8285. 1078285,195,1099,175,178,1,23,3,Paralokan ti samparāyaṃ.
  8286. 1078286,195,1099,179,195,1,99,12,Taṃ dukkhāvahaṃ vajjaṃ viya bhayato passitabbanti vuttaṃ‘‘ paralokañceva vajjañca bhayato passantī’’ ti.
  8287. 1078287,195,1099,196,212,1,77,10,Sampattibhavato vā aññattā vipattibhavo paralokoti vuttaṃ‘‘ para… pe… passantī’’ ti.
  8288. 1078288,195,1100,2,18,1,98,11,Ayaṃ panettha {pāḷī}ti ettha‘‘ apparajakkhā’’ ti padānaṃ atthavibhāvane ayaṃ tassa tathābhāvasādhanapāḷi.
  8289. 1078289,195,1100,19,27,1,106,8,Saddhādīnañhi vimuttaparipācakadhammānaṃ balavabhāvo tappaṭipakkhānaṃ pāpadhammānaṃ dubbalabhāve sati hoti.
  8290. 1078290,195,1100,28,57,1,202,16,Tesañca balavabhāvo saddhādīnaṃ dubbalabhāveti vimuttiparipācakadhammānaṃ savisesaṃ atthitānatthitāvasena apparajakkhā mahārajakkhātiādayo pāḷiyaṃ( paṭi. ma.1.111) vibhajitvā dassitā‘‘ saddho puggalo apparajakkho’’ tiādinā.
  8291. 1078291,195,1100,58,68,1,114,9,"Khandhādayo eva lujjanapalujjanaṭṭhena loko sampattibhavabhūto loko sampattibhavaloko, sugatisaṅkhāto upapattibhavo. "
  8292. 1078292,195,1100,69,76,1,75,6,"Sampatti bhavati etenāti sampattisambhavaloko, sugatisaṃvattaniyo kammabhavo. "
  8293. 1078293,195,1100,77,79,1,93,2,Duggatisaṅkhātaupapattibhava-duggatisaṃvattaniyakammabhavā vipattibhavaloka-vipattisambhavalokā.
  8294. 1078294,195,1100,80,93,1,71,9,Puna ekakadukādivasena lokaṃ vibhajitvā dassetuṃ‘‘ eko loko’’ tiādi vuttaṃ.
  8295. 1078295,195,1100,94,102,1,67,8,Āhārādayo viya hi āhāraṭṭhitikā saṅkhārā sabbe lujjanaṭṭhena lokoti.
  8296. 1078296,195,1100,103,125,1,184,20,"Tattha eko loko sabbe sattā {āhāraṭṭhitikā}ti yāyaṃ puggalādhiṭṭhānāya kathāya sabbesaṃ saṅkhārānaṃ paccayāyattavuttitā vuttā, tāya sabbo saṅkhāraloko eko ekavidho pakārantarassa abhāvato. "
  8297. 1078297,195,1100,126,133,1,46,6,Dve {lokā}tiādīsupi iminā nayena attho veditabbo.
  8298. 1078298,195,1100,134,140,1,63,6,Nāmaggahaṇena cettha nibbānassa aggahaṇaṃ tassa alokasabhāvattā.
  8299. 1078299,195,1101,2,15,1,86,9,Nanu ca‘‘ āhāraṭṭhitikā’’ ti ettha paccayāyattavuttitāya maggaphalānampi lokatā āpajjatīti?
  8300. 1078300,195,1101,16,28,1,70,7,"Nāpajjati, pariññeyyānaṃ dukkhasaccadhammānaṃ idha‘‘ loko’’ ti adhippetattā. "
  8301. 1078301,195,1101,29,47,1,113,17,"Atha vā na lujjati na palujjatīti yo gahito tathā na hoti, so lokoti taṃgahaṇarahitānaṃ lokuttarānaṃ natthi lokatā. "
  8302. 1078302,195,1101,48,52,1,48,4,Upādānānaṃ ārammaṇabhūtā khandhā upādānakkhandhā.
  8303. 1078303,195,1101,53,58,1,48,4,Anurodhādivatthubhūtā lābhādayo aṭṭha lokadhammā.
  8304. 1078304,195,1101,59,63,1,32,3,{Dasāyatanānī}ti dasa rūpāyatanāni.
  8305. 1078305,195,1101,64,66,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  8306. 1078306,195,1101,67,91,1,170,18,"Vivaṭṭajjhāsayassa adhippetattā tassa ca sabbaṃ tebhūmakakammaṃ garahitabbaṃ vajjitabbañca hutvā upaṭṭhātīti vuttaṃ‘‘ sabbe abhisaṅkhārā vajjā, sabbe bhavagāmikammā vajjā’’ ti . "
  8307. 1078307,195,1101,92,110,1,114,14,Apparajakkhatādīsu pañcasu dukesu ekekasmiṃ dasa dasa katvā‘‘ paññāsāya ākārehi imāni pañcindriyāni jānātī’’ ti vuttaṃ.
  8308. 1078308,195,1101,111,123,1,97,12,Atha vā anvayato byatirekato ca saddhādīnaṃ indriyānaṃ paropariyattaṃ jānātīti katvā tathā vuttaṃ.
  8309. 1078309,195,1101,124,137,1,110,12,"Ettha ca apparajakkhādibhabbādivasena āvajjentassa bhagavato te sattā puñjapuñjāva hutvā upaṭṭhahanti, na ekekā. "
  8310. 1078310,195,1102,2,6,1,31,4,Uppalāni ettha santīti uppalinī.
  8311. 1078311,195,1102,7,10,1,28,3,Uppalagacchopi jalāsayopi ca.
  8312. 1078312,195,1102,11,22,1,48,7,Idha pana jalāsayo adhippetoti āha‘‘ uppalavane’’ ti.
  8313. 1078313,195,1102,23,34,1,80,10,"Yāni hi udakassa anto nimuggāneva hutvā pusanti vaḍḍhanti, tāni antonimuggaposīni. "
  8314. 1078314,195,1102,35,49,1,73,8,"{Dīpitānī}ti aṭṭhakathāyaṃ pakāsitāni, idheva vā‘‘ aññānipī’’ tiādinā dassitāni. "
  8315. 1078315,195,1102,50,60,1,85,8,"{Ugghaṭitaññū}ti ugghaṭanaṃ nāma ñāṇugghaṭanaṃ, ñāṇena ugghaṭitamatteneva jānātīti attho. "
  8316. 1078316,195,1102,61,66,1,54,5,Vipañcitaṃ vitthāritameva atthaṃ jānātīti vipañcitaññū.
  8317. 1078317,195,1102,67,71,1,45,4,Niddesādīhi dhammābhisamayāya netabboti neyyo.
  8318. 1078318,195,1102,72,83,1,62,9,"Pajjati attho etenāti padaṃ, pajjate ñāyateti vā padaṃ, tadattho. "
  8319. 1078319,195,1102,84,91,1,53,6,"Padaṃ paramaṃ etassa, na saccābhisambodhoti padaparamo. "
  8320. 1078320,195,1103,2,8,1,57,5,{Udāhaṭavelāyā}ti udāhāre dhammassa uddese udāhaṭamatteyeva.
  8321. 1078321,195,1103,9,15,1,62,5,{Dhammābhisamayo}ti catusaccadhammassa ñāṇena saddhiṃ abhisamayo.
  8322. 1078322,195,1103,16,45,1,180,20,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ‘‘ cattāro satipaṭṭhānā’’ tiādinā nayena saṃkhittena mātikāya ṭhapiyamānāya desanānusārena ñāṇaṃ pesetvā arahattaṃ gaṇhituṃ samattho puggalo‘‘ ugghaṭitaññū’’ ti vuccati.
  8323. 1078323,195,1103,46,66,1,135,15,Ayaṃ {vuccatī}ti saṃkhittena mātikaṃ ṭhapetvā vitthārena atthe vibhajiyamāne arahattaṃ pāpuṇituṃ samattho puggalo‘‘ vipañcitaññū’’ ti vuccati.
  8324. 1078324,195,1103,67,70,1,21,2,{Uddesato}ti uddesahetu.
  8325. 1078325,195,1103,71,75,1,38,4,Uddisantassa uddisāpentassa vāti attho.
  8326. 1078326,195,1103,76,80,1,38,3,{Paripucchato}ti atthaṃ paripucchantassa.
  8327. 1078327,195,1103,81,88,1,64,6,Anupubbena dhammābhisamayo {hotī}ti anukkamena arahattappatti hoti.
  8328. 1078328,195,1103,89,109,1,130,19,Na tāya jātiyā dhammābhisamayo {hotī}ti tena attabhāvena maggaṃ vā phalaṃ vā antamaso jhānaṃ vā vipassanaṃ vā nibbattetuṃ na sakkoti.
  8329. 1078329,195,1103,110,127,1,145,16,Ayaṃ vuccati {padaparamo}ti ayaṃ puggalo chabbidhaṃ byañjanapadaṃ chabbidhaṃ atthapadanti idaṃ padameva paramaṃ assāti padaparamoti vuccatīti attho.
  8330. 1078330,195,1104,2,11,1,54,7,Vāsanā {hotī}ti desanā phalavohārena vāsanā hotīti vuttā.
  8331. 1078331,195,1104,12,18,1,38,6,Na hi kāci buddhānaṃ desanā niratthakā.
  8332. 1078332,195,1104,19,24,1,23,4,{Ye}ti ye duvidhe puggale.
  8333. 1078333,195,1104,25,30,1,55,4,Vibhaṅge {kammāvaraṇenā}ti pañcavidhena ānantariyakammena.
  8334. 1078334,195,1104,31,34,1,36,2,{Vipākāvaraṇenā}ti ahetukapaṭisandhiyā.
  8335. 1078335,195,1104,35,46,1,108,10,"Yasmā pana duhetukānampi ariyamaggapaṭivedho natthi, tasmā duhetukā paṭisandhipi vipākāvaraṇamevāti veditabbā. "
  8336. 1078336,195,1104,47,50,1,37,2,{Kilesāvaraṇenā}ti niyatamicchādiṭṭhiyā.
  8337. 1078337,195,1104,51,55,1,34,3,{Assaddhā}ti buddhādīsu saddhārahitā.
  8338. 1078338,195,1104,56,59,1,37,2,{Acchandikā}ti kattukamyatāchandarahitā.
  8339. 1078339,195,1104,60,64,1,47,4,Uttarakurukā manussā acchandikaṭṭhānaṃ paviṭṭhā.
  8340. 1078340,195,1104,65,69,1,35,3,{Duppaññā}ti bhavaṅgapaññāya parihīnā.
  8341. 1078341,195,1104,70,85,1,108,13,"Bhavaṅgapaññāya pana paripuṇṇāyapi yassa bhavaṅgacalanaṃ lokuttarassa paccayo na hoti, sopi duppañño eva nāma. "
  8342. 1078342,195,1104,86,100,1,134,14,Abhabbā niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattan ti kusalesu dhammesu sammattaniyāmasaṅkhātaṃ maggaṃ okkamituṃ adhigantuṃ abhabbā.
  8343. 1078343,195,1104,101,106,1,53,4,Na {kammāvaraṇenā}tiādīni vuttavipariyāyena veditabbāni.
  8344. 1078344,195,1104,107,126,1,106,9,"Rāgacaritā diādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ paramatthadīpaniyaṃ visuddhimaggasaṃvaṇṇanāyaṃ( visuddhi. mahāṭī.1.43) vuttanayena veditabbaṃ. "
  8345. 1078345,195,1105,2,10,1,98,8,Nibbānassa dvāraṃ pavisanamaggo vivaritvā ṭhapito mahākaruṇūpanissayena sayambhuñāṇena adhigatattā.
  8346. 1078346,195,1105,11,24,1,120,11,"Saddhaṃ {pamuñcantū}ti attano saddhaṃ dhammasampaṭicchanayogyaṃ katvā vissajjentu, saddahanākārena naṃ upaṭṭhapentūti attho. "
  8347. 1078347,195,1105,25,29,1,47,4,Sukhena akicchena pavattanīyatāya suppavattitaṃ.
  8348. 1078348,195,1105,30,35,1,34,5,Na bhāsiṃ na bhāsissāmīti cintesiṃ.
  8349. 1078349,195,1106,2,20,1,117,14,Satthu santikaṃ upagatānaṃ devānaṃ brahmānañca tassa purato antaradhānaṃ nāma atiṭṭhananti āha‘‘ sakaṭṭhānameva gato’’ ti.
  8350. 1078350,195,1106,21,29,1,95,8,Saddhindriyādi sammādiṭṭhiādiko dhammo eva vineyyasantāne pavattanaṭṭhena cakkanti dhammacakkaṃ.
  8351. 1078351,195,1106,30,35,1,21,5,Atha vā cakkan ti āṇā.
  8352. 1078352,195,1106,36,39,1,17,3,Dhamman ti desanā.
  8353. 1078353,195,1106,40,49,1,86,9,Atha vā atthadhammato anapetattā dhammañca taṃ pavattanaṭṭhena cakkañcāti dhammacakkaṃ.
  8354. 1078354,195,1106,50,54,1,39,4,Dhammena ñāyena cakkantipi dhammacakkaṃ.
  8355. 1078355,195,1106,55,87,1,176,16,"Yathāha‘‘ dhammañca pavatteti cakkañcāti dhammacakkaṃ, cakkañca pavatteti dhammañcāti dhammacakkaṃ, dhammena pavattetīti dhammacakkaṃ, dhammacariyāya pavattetīti dhammacakkan’’ tiādi( paṭi. ma.2.40-41). "
  8356. 1078356,195,1106,88,91,1,22,2,{Pavattesī}ti paṭṭhapesi.
  8357. 1078357,195,1107,2,4,1,33,2,Brahmāyācanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8358. 1078358,195,1108,2,4,1,18,2,2 . Gāravasuttavaṇṇanā
  8359. 1078359,195,1109,2,20,1,64,8,173. Ayaṃ {vitakko}ti ayaṃ‘‘ kintāhaṃ vihareyyan’’ ti evaṃ pavattitavitakko.
  8360. 1078360,195,1109,21,24,1,20,3,Aññasmin ti parasmiṃ.
  8361. 1078361,195,1109,25,32,1,27,6,"Attā na hotīti hi añño, paro. "
  8362. 1078362,195,1109,33,43,1,54,9,"So panettha na yo koci adhippeto, atha kho garuṭṭhānīyo. "
  8363. 1078363,195,1109,44,53,1,37,5,Tenāha‘‘ kañci garuṭṭhāne aṭṭhapetvā’’ ti.
  8364. 1078364,195,1109,54,68,1,72,9,"Patissavati garuno‘‘ āmā’’ ti sampaṭicchatīti patisso, na patissoti appatisso. "
  8365. 1078365,195,1109,69,72,1,41,3,Patissayarahito garupassayarahitoti attho.
  8366. 1078366,195,1110,2,8,1,48,5,{Sadevake}ti avayavena viggaho samudāyo samāsattho.
  8367. 1078367,195,1110,9,20,1,159,9,"Sadevakaggahaṇena pañcakāmāvacaradevaggahaṇaṃ pārisesañāyena itaresaṃ padantarehi saṅgahitattā, samārakaggahaṇena chaṭṭhakāmāvacaradevaggahaṇaṃ paccāsattiñāyena. "
  8368. 1078368,195,1110,21,28,1,37,7,Tattha hi māro jāto tannivāsī ca hoti.
  8369. 1078369,195,1110,29,32,1,66,3,Sabrahmakavacanena brahmakāyikādibrahmaggahaṇaṃ paccāsattiñāyeneva.
  8370. 1078370,195,1110,33,42,1,73,5,‘‘ Sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāyā’’ ti sāsanassa paccatthikasamaṇabrāhmaṇaggahaṇaṃ.
  8371. 1078371,195,1110,43,51,1,112,8,Nidassanamattañcetaṃ apaccatthikānaṃ asamitapāpānaṃ abāhitapāpānañca samaṇabrāhmaṇānaṃ teneva vacanena gahitattā.
  8372. 1078372,195,1110,52,65,1,98,9,Kāmaṃ‘‘ sadevake’’ tiādivisesanānaṃ vasena sattavisayo lokasaddoti viññāyati tulyayogavisayattā tesaṃ.
  8373. 1078373,195,1110,66,82,1,134,12,‘‘ Salomako sapakkhako’’ tiādīsu pana atulyayogepi ayaṃ samāso labbhatīti byabhicāradassanato pajāgahaṇanti pajāvacanena sattalokaggahaṇaṃ.
  8374. 1078374,195,1110,83,99,1,131,12,Devabhāvasāmaññena mārabrahmesu gahitesupi itarehi tesaṃ labbhamānavisesadassanatthaṃ visuṃ gahaṇanti dassento‘‘ māro nāmā’’ tiādimāha.
  8375. 1078375,195,1110,100,111,1,57,7,Māro brahmānampi vicakkhukammāya pahotīti āha‘‘ sabbesan’’ ti.
  8376. 1078376,195,1110,112,115,1,18,2,{Uparī}ti uparibhāve.
  8377. 1078377,195,1110,116,120,1,40,3,{Brahmā}ti dasasahassibrahmānaṃ sandhāyāha.
  8378. 1078378,195,1110,121,130,1,33,5,Tathā cāha‘‘ dasahi aṅgulīhī’’ tiādi.
  8379. 1078379,195,1110,131,144,1,88,9,Idha dīghanikāyādayo viya bāhirakānampi ganthanikāyo labbhatīti āha‘‘ ekanikāyādivasenā’’ ti.
  8380. 1078380,195,1111,2,8,1,53,5,{Vatthuvijjādī}ti ādi -saddena vijjāṭṭhānāni saṅgahitāni.
  8381. 1078381,195,1111,9,16,1,63,6,"Yathāsakaṃ kammakilesehi pajātattā nibbattattā pajā, sattanikāyo. "
  8382. 1078382,195,1111,17,19,1,12,2,Tassā pajāya.
  8383. 1078383,195,1111,20,27,1,91,6,{Sadevamanussāyā}ti vā iminā sammutidevaggahaṇaṃ tadavasiṭṭhamanussalokaggahaṇañca daṭṭhabbaṃ.
  8384. 1078384,195,1111,28,47,1,113,15,Evaṃ bhāgaso lokaṃ gahetvā yojanaṃ dassetvā idāni abhāgaso lokaṃ gahetvā yojanaṃ dassetuṃ‘‘ apicetthā’’ tiādi vuttaṃ.
  8385. 1078385,195,1111,48,70,1,104,12,"Lokavasena vuttāni‘‘ lokīyanti ettha kammakammaphalānī’’ ti katvā, pajāvasena‘‘ hetupaccayehi pajāyatī’’ ti katvā. "
  8386. 1078386,195,1111,71,93,1,92,9,Sīlasampannataran ti ettha paripuṇṇasampannatā adhippetā‘‘ sampannaṃ sālikedāran’’ tiādīsu( jā.1.14.1) viya.
  8387. 1078387,195,1111,94,102,1,29,4,Tenāha‘‘ adhikataranti attho’’ ti.
  8388. 1078388,195,1111,103,111,1,46,4,Paripuṇṇampi‘‘ adhikataran’’ ti vattabbatamarahati.
  8389. 1078389,195,1111,112,120,1,38,3,{Sesesū}ti‘‘ samādhisampannataran’’ tiādīsu.
  8390. 1078390,195,1112,2,7,1,34,5,Kāraṇan tiādīsu kāraṇan ti yuttiṃ.
  8391. 1078391,195,1112,8,11,1,24,3,Atthan ti aviparītatthaṃ.
  8392. 1078392,195,1112,12,15,1,29,3,Vuḍḍhin ti abhivuḍḍhinimittaṃ.
  8393. 1078393,195,1113,2,9,1,54,6,Iminā {vacanenā}ti imasmiṃ sutte anantaraṃ vuttavacanena.
  8394. 1078394,195,1113,10,27,1,95,12,"Na kevalaṃ imināva, suttantarampi ānetvā paṭibāhitabboti dassento‘‘ na me ācariyo atthī’’ tiādimāha. "
  8395. 1078395,195,1113,28,47,1,76,7,"Ettha yaṃ vattabbaṃ, taṃ sumaṅgalavilāsiniyā dīghanikāyaṭṭhakathāya( dī. ni. aṭṭha.3.162) vuttameva. "
  8396. 1078396,195,1113,48,66,1,86,13,"Saran ti karaṇe etaṃ paccattavacananti āha‘‘ sarantenā’’ ti, saran ti vā saraṇahetūti attho. "
  8397. 1078397,195,1114,2,4,1,27,2,Gāravasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8398. 1078398,195,1115,2,4,1,22,2,3 . Brahmadevasuttavaṇṇanā
  8399. 1078399,195,1116,2,11,1,32,3,174. {Ekako}ti vivekaṭṭhitatāya nissaṭo.
  8400. 1078400,195,1116,12,25,1,89,8,"Gaṇasaṅgaṇikābhāvo tassānena dīpito, kilesasaṅgaṇikābhāvo pana‘‘ appamatto’’ tiādīhi pakāsito. "
  8401. 1078401,195,1116,26,31,1,37,4,{Pesitatto}ti nibbānaṃ pati pesitacitto.
  8402. 1078402,195,1116,32,35,1,20,2,{Sammadevā}ti ñāyeneva.
  8403. 1078403,195,1116,36,64,1,160,21,"So pana yadi āgamanato paṭṭhāya labbhati, vattabbameva natthi, atha paṭipadārambhato paṭṭhāya labbhati, evampi vaṭṭatevāti dassetuṃ‘‘ yathā vā tathā vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  8404. 1078404,195,1116,65,89,1,156,16,Aggamaggādhigamena asammohapaṭivedhassa sikhāppattattā maggadhammesu viya phaladhammesupi sātisayo asammohoti‘‘ sayaṃ abhiññā’’ ti vuttanti āha‘‘ sāmaṃ jānitvā’’ ti.
  8405. 1078405,195,1116,90,110,1,104,12,Yathā jānanā panassa sacchikaraṇaṃ attapaccakkhakiriyāti‘‘ sacchikatvā’’ ti vuttanti āha‘‘ paccakkhaṃ katvā’’ ti.
  8406. 1078406,195,1116,111,129,1,89,10,Tathā sacchikiriyā cassa vipassanāpaṭilābhoti‘‘ upasampajjā’’ ti vuttanti āha‘‘ paṭilabhitvā’’ ti.
  8407. 1078407,195,1116,130,139,1,33,4,{Etenā}ti‘‘ khīṇā jātī’’ tiādivacanena.
  8408. 1078408,195,1117,2,11,1,58,7,Jāti {khīṇā}ti ettha jātisīsena tabbikāravanto khandhā vuttā.
  8409. 1078409,195,1117,12,19,1,66,6,Pubbeva {khīṇattā}ti maggādhigamanato pageva atītabhāveneva khīṇattā.
  8410. 1078410,195,1117,20,22,1,16,2,Tattha anāgatesu.
  8411. 1078411,195,1117,23,26,1,29,2,{Vāyāmābhāvato}ti avijjamānattā.
  8412. 1078412,195,1117,27,31,1,42,4,Anāgatabhāvasāmaññaṃ gahetvā lesena vuttaṃ.
  8413. 1078413,195,1117,32,41,1,77,8,Na paccuppannā {vijjamānattā}ti saṃkiliṭṭhā ca maggabhāvanāti siyāti vacanaseso.
  8414. 1078414,195,1117,42,76,1,280,29,"Yathā ajātaphalataruṇarukkhamūle chinne āyatiuppajjanārahāni phalāni chedanapaccayā anuppajjamānāni naṭṭhāni nāma honti, evameva bhāvanāya asati uppajjanārahā kilesā tappaccayā jāti ca maggabhāvanāya sati na uppajjamānā pahīnāti vuccantīti imamatthaṃ dasseti‘‘ maggassa panā’’ tiādinā. "
  8415. 1078415,195,1117,77,81,1,51,4,Anuppādadhammataṃ āpajjanena ñāṇena khīṇarāgavasena.
  8416. 1078416,195,1118,2,11,1,82,7,"{Soḷasakiccabhāvāyā}ti soḷasakiccatāya, soḷasavidhassa vā kiccassa bhāvāya uppādanāya. "
  8417. 1078417,195,1118,12,25,1,86,9,Pāḷiyaṃ sapadānan ti sapadānacāro vutto bhāvanapuṃsakaniddesenāti āha‘‘ sapadānacāran’’ ti.
  8418. 1078418,195,1118,26,29,1,25,2,{Anukkammā}ti anatikkamitvā.
  8419. 1078419,195,1118,30,38,1,89,7,"Āhutipiṇḍan ti juhitabbapiṇḍaṃ, juhanavasena aggimhi pakkhipitabbapāyāsapiṇḍanti adhippāyo. "
  8420. 1078420,195,1118,39,44,1,53,5,Bhūtabalikamman ti tathā pakkhipitvā balikammakaraṇaṃ.
  8421. 1078421,195,1118,45,49,1,46,4,Haritupalittan ti allagomayena kataparibhaṇḍaṃ.
  8422. 1078422,195,1118,50,55,1,64,5,Vanamālaparikkhittan ti manoharāhi vanapupphamālāhi parikkhittaṃ.
  8423. 1078423,195,1118,56,59,1,26,2,{Dhūmakaṭacchū}ti dhūmapānaṃ.
  8424. 1078424,195,1118,60,65,1,48,5,Sīlagandhan ti sīlaṃ paṭicca uppannakittigandhaṃ.
  8425. 1078425,195,1118,66,70,1,35,3,{Ghāyamānassā}ti upagataṃ gaṇhantassa.
  8426. 1078426,195,1119,2,12,1,75,7,"Imamhā {ṭhānā}ti imasmā manussānaṃ vasanaṭṭhānā, mahāpathavitalatoti adhippāyo. "
  8427. 1078427,195,1119,13,17,1,53,3,{Sabbaheṭṭhimo}ti brahmapārisajjānaṃ vāsabrahmalokamāha.
  8428. 1078428,195,1119,18,23,1,62,5,Brahmapatho nāma cattāri kusalajjhānāni brahmalokamaggabhāvato.
  8429. 1078429,195,1119,24,27,1,42,3,Jīvitapatho nāma jīvitapavattiupāyabhāvato.
  8430. 1078430,195,1119,28,45,1,67,9,‘‘ Bhuñjatu bhavaṃ mahābrahmā’’ ti vacanaṃ sandhāyāha‘‘ kiṃ jappasī’’ tiādi.
  8431. 1078431,195,1119,46,49,1,28,2,{Tiṇabījānī}ti sālitaṇḍulādīni.
  8432. 1078432,195,1119,50,55,1,36,5,Goyūsan ti khīraṃ jigucchanto vadati.
  8433. 1078433,195,1119,56,67,1,57,7,Ayampi attho‘‘ netādiso brahmabhakkho’’ ti vadantena dīpitoti.
  8434. 1078434,195,1120,2,8,1,88,6,Atidevapattopi pañcakhandhūpadhīnaṃ atthitāya kilesūpadhiādīnaṃyeva virahitabhāvo gahito.
  8435. 1078435,195,1120,9,22,1,72,9,Aññatra hi bhāvapaccayaṃ tadattho viññāyatīti āha‘‘ atidevabhāvaṃ patto’’ ti.
  8436. 1078436,195,1120,23,38,1,86,10,"Yasmā brahmānopi devagatipariyāpannattā devā eva, tasmā vuttaṃ‘‘ atibrahmabhāvaṃ patto’’ ti. "
  8437. 1078437,195,1121,2,12,1,71,8,Attānaṃ {bhāvetvā}ti sīlādīhi guṇehi attānaṃ vaḍḍhetvā paribrūhitvā ṭhito.
  8438. 1078438,195,1122,2,6,1,55,4,Puthujjanā tasā taṇhāmānadiṭṭhiparittāsavasena tāsanato.
  8439. 1078439,195,1122,7,13,1,54,6,Khīṇāsavā thāvarā nāma sabbaso gatīsu sañcaraṇābhāvato.
  8440. 1078440,195,1122,14,30,1,144,16,Tathā hi catunnaṃ saccānaṃ sabbaso adiṭṭhattā bhavadāyajjassa taṇhādāsabyassa bhāvato ekaccāsu gatīsu sañcaraṇasabhāvato sekkhā thāvarā na honti.
  8441. 1078441,195,1122,31,34,1,25,2,{Bhajamānā}ti bhajāpiyamānā.
  8442. 1078442,195,1122,35,41,1,85,6,Thāvarapakkhameva bhajanti sabbaseṭṭhapakkhaṃ ekantapasaṭṭhaṃ bhajamānabhāvaṃ upādāya.
  8443. 1078443,195,1123,2,5,1,29,3,Pahīnakileso khīṇāsavo viseno.
  8444. 1078444,195,1123,6,13,1,49,6,"Sukhaṃ āyati sukhāyati, tassa kārakaṃ sukhāyatikaṃ. "
  8445. 1078445,195,1124,2,4,1,31,2,Brahmadevasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8446. 1078446,195,1125,2,4,1,22,2,4 . Bakabrahmasuttavaṇṇanā
  8447. 1078447,195,1126,2,20,1,60,10,175.‘‘ Sassato attā ca loko cā’’ ti evaṃ pavattā diṭṭhi sassatadiṭṭhi.
  8448. 1078448,195,1126,21,27,1,40,5,Saha {kāyenā}ti saha tena brahmattabhāvena.
  8449. 1078449,195,1126,28,32,1,37,4,Brahmaṭṭhānan ti attano brahmavatthuṃ.
  8450. 1078450,195,1126,33,44,1,58,7,Aniccaṃ‘‘ niccan’’ ti vadati aniccatāya attano apaññāyamānattā.
  8451. 1078451,195,1126,45,52,1,49,6,"Thiran ti daḷhaṃ, vināsābhāvato sārabhūtanti attho. "
  8452. 1078452,195,1126,53,56,1,39,3,Uppādavipariṇāmābhāvato sadā vijjamānaṃ.
  8453. 1078453,195,1126,57,60,1,21,3,Kevalan ti paripuṇṇaṃ.
  8454. 1078454,195,1126,61,68,1,18,3,Tenāha‘‘ akhaṇḍan’’ ti.
  8455. 1078455,195,1126,69,77,1,56,7,"Kevalan ti vā jātiādīhi asammissaṃ, virahitanti adhippāyo. "
  8456. 1078456,195,1126,78,82,1,39,4,Uppādādīnaṃ abhāvato eva acavanadhammaṃ.
  8457. 1078457,195,1126,83,96,1,81,10,Koci jāyanako… pe… upapajjanako vā natthi niccabhāvato ṭhānena saddhiṃ tannivāsīnaṃ.
  8458. 1078458,195,1126,97,100,1,27,3,Niccabhāvañhi so paṭijānāti.
  8459. 1078459,195,1126,101,105,1,54,3,Tisso {jhānabhūmiyo}ti dutiyatatiyacatutthajjhānabhūmiyo.
  8460. 1078460,195,1126,106,109,1,55,3,Catutthajjhānabhūmivisesā hi asaññasuddhāvāsāruppabhavā.
  8461. 1078461,195,1126,110,141,1,118,19,"Nibbānan ti vā ettha iti -saddo ādiattho, na parisamāpanattho, tasmā‘‘ sabban’’ ti iminā‘‘ asañña… pe… bhavā’’ ti vuttaṃ saṅgaṇhāti. "
  8462. 1078462,195,1126,142,154,1,65,7,{Paṭibāhatī}ti santaṃyeva samānaṃ ajānantova‘‘ natthī’’ ti paṭikkhipati.
  8463. 1078463,195,1126,155,157,1,22,2,Eke uttaravihāravāsino.
  8464. 1078464,195,1127,2,7,1,50,4,Heṭṭhūpapattikoti heṭṭhā bhūmīsu uppannaupapattiko.
  8465. 1078465,195,1127,8,18,1,49,6,Idāni tamatthaṃ vivarituṃ‘‘ anuppanne’’ tiādi vuttaṃ.
  8466. 1078466,195,1127,19,33,1,140,12,"Heṭṭhupapattikaṃ {katvā}ti yathāṭhitabhūmito heṭṭhā tatiyajjhānabhūmiyaṃ upapattijhānaṃ katvā, na uparijhānassa viya patthanāmattanti adhippāyo. "
  8467. 1078467,195,1127,34,39,1,38,4,{Paṭhamakāle}ti tasmiṃ bhave paṭhamakāle.
  8468. 1078468,195,1127,40,42,1,20,2,Aññāsi āsannabhāvato.
  8469. 1078469,195,1127,43,51,1,68,8,Ubhayan ti taṃ taṃ attanā katakammañceva nibbattaṭṭhānañcāti ubhayaṃ.
  8470. 1078470,195,1127,52,55,1,34,3,Pamussitvā nibbattiṃ anupadhārento.
  8471. 1078471,195,1128,2,8,1,37,5,Avijjāya {gato}ti avijjāya saha pavatto.
  8472. 1078472,195,1128,9,13,1,30,4,Sahayoge hi idaṃ karaṇavacanaṃ.
  8473. 1078473,195,1128,14,21,1,21,3,Tenāha‘‘ samannāgato’’ ti.
  8474. 1078474,195,1128,22,25,1,15,2,{Aññāṇī}ti avidvā.
  8475. 1078475,195,1128,26,32,1,57,5,"Paññācakkhuvirahato andhībhūto, andhabhāvaṃ āpannoti attho. "
  8476. 1078476,195,1128,33,47,1,79,9,"Anāgate saddo hotāyaṃ‘‘ vakkhatī’’ ti yatrasaddapayogena, attho pana vattamānakāliko. "
  8477. 1078477,195,1128,48,55,1,17,3,Tenāha‘‘ bhaṇatī’’ ti.
  8478. 1078478,195,1128,56,63,1,19,3,Tenāha‘‘ yatrā’’ tiādi.
  8479. 1078479,195,1129,2,5,1,33,2,{Maggacoro}ti maggaparibundhakacoro.
  8480. 1078480,195,1129,6,21,1,72,8,"{Santajjiyamāno}ti‘‘ avijjāgato vata, bho, bako brahmā’’ tiādinā santajjiyamāno. "
  8481. 1078481,195,1129,22,32,1,87,9,Satiṃ {labhitvā}ti teneva santajjanena yoniso ummujjitvā purimajātivisayaṃ satiṃ labhitvā.
  8482. 1078482,195,1129,33,48,1,82,10,{Nippīḷitukāmo}ti ghaṃsetukāmo dosaṃ dassetukāmo‘‘ idaṃ passa yāvañca te aparaddhan’’ ti.
  8483. 1078483,195,1129,49,52,1,24,2,{Puññakammā}ti puññakārino.
  8484. 1078484,195,1129,53,57,1,32,4,Vedehi ñāṇehi gatattā pavattattā.
  8485. 1078485,195,1129,58,63,1,54,4,Antimā {brahmupapattī}ti sabbapacchimā brahmabhāvappatti.
  8486. 1078486,195,1129,64,68,1,35,3,{Asmābhijappantī}ti asme abhijappanti.
  8487. 1078487,195,1129,69,72,1,38,3,Āyuvaṇṇādivasena brūhitaguṇattā brahmā.
  8488. 1078488,195,1129,73,77,1,32,4,Aññehi mahantā brahmā mahābrahmā.
  8489. 1078489,195,1129,78,85,1,60,6,{Abhibhū}ti taṃ brahmalokaṃ jeṭṭhakabhāvena abhibhavitvā ṭhito.
  8490. 1078490,195,1129,86,91,1,33,4,{Anabhibhūto}ti aññehi na abhibhūto.
  8491. 1078491,195,1129,92,95,1,30,2,{Aññadatthū}ti ekaṃsavacanametaṃ.
  8492. 1078492,195,1129,96,102,1,45,5,"Dassanavasena daso, sabbaṃ passatīti adhippāyo. "
  8493. 1078493,195,1129,103,108,1,35,4,{Vasavattī}ti sabbajanaṃ vase vatteti.
  8494. 1078494,195,1129,109,113,1,20,3,{Issaro}ti loke issaro.
  8495. 1078495,195,1129,114,120,1,37,5,Kattā {nimmātā}ti lokassa kattā nimmātā.
  8496. 1078496,195,1129,121,129,1,51,7,Seṭṭho {sajitā}ti ayaṃ lokassa uttamo saṃvibhajitā ca.
  8497. 1078497,195,1129,130,147,1,141,16,"Vasī pitā bhūtabhabyānan ti āciṇṇavasittā vasī, ayaṃ pitā bhūtānaṃ nibbattānaṃ bhabyānaṃ sambhavesīnanti patthenti vikatthenti pihenti mānenti. "
  8498. 1078498,195,1130,2,26,1,140,18,Etan ti viparītasaññāvasena‘‘ idaṃ niccaṃ idaṃ dhuvaṃ idaṃ sassatan’’ tiādinā vuttaṃ etaṃ appaṃ parittakanti taṃ bhagavā paricchinditvā dasseti.
  8499. 1078499,195,1130,27,61,1,231,27,"Taṃ pana‘‘ ekasmiṃ kosalake tilavāhe vassasate vassasate ekekatiluddhāre kayiramāne tilāni parikkhayaṃ gacchanti, na tveva abbude āyū’’ ti evaṃ vutto abbudo, taṃvasena vīsatiguṇaṃ nirabbudo, tesaṃ nirabbudānaṃ vasena nirabbudasatasahassaṃ. "
  8500. 1078500,195,1130,62,74,1,98,11,"Ayamettha saṅkhepo, vitthārato pana padume āyuno vassagaṇanā imasmiṃyeva saṃyutte parato āgamissati. "
  8501. 1078501,195,1130,75,81,1,50,5,{Anantadassī}ti anantassa ñeyyassa anavasesato dassī.
  8502. 1078502,195,1130,82,89,1,85,7,Vatasīlavattan ti samādānavasena vatabhūtaṃ cārittasīlavasena samāciṇṇattā sīlavattaṃ.
  8503. 1078503,195,1130,90,100,1,34,6,Taṃ pana ekamevāti āha‘‘ sīlamevā’’ ti.
  8504. 1078504,195,1131,2,23,1,112,15,"{Apāyesī}ti ettha yadā so pipāsite manusse pānīyaṃ pāyesi, taṃ samudāgamato paṭṭhāya dassetuṃ‘‘ tatrā’’ tiādi āraddhaṃ. "
  8505. 1078505,195,1131,24,27,1,21,2,{Pubbe}ti purimajātiyaṃ.
  8506. 1078506,195,1131,28,48,1,127,15,"Esa brahmā‘‘ jarāmaraṇassa antaṃ karissāmī’’ ti ajjhāsayavasena jhānaṃ nibbattetvā brahmaloke nibbatti, so tattha nibbānasaññī ahosi. "
  8507. 1078507,195,1131,49,59,1,89,9,Jhānaratiyā {vītināmetī}ti tadā tassā kiriyāya avicchedato pavattiṃ upādāya vattamānapayogo.
  8508. 1078508,195,1131,60,79,1,151,15,Rattandhakāre purato purato gacchantassa sakaṭassa anussaraṇavasena gacchantānaṃ sakaṭānaṃ nivattanaṃ hotīti‘‘ sabbasakaṭāni tatheva nivattitvā’’ ti vuttaṃ.
  8509. 1078509,195,1132,2,5,1,24,2,{Kammasajjā}ti yuddhasajjā.
  8510. 1078510,195,1132,6,9,1,25,3,Vilopan ti viluttabhaṇḍaṃ.
  8511. 1078511,195,1132,10,22,1,58,8,Eṇikūlasmin ti ettha‘‘ panihatāya niccagaṅgāya nāman’’ ti keci.
  8512. 1078512,195,1132,23,35,1,67,8,‘‘ Eṇimigabahulatāya so gaṅgāya tīrappadeso eṇikūlanti vuttan’’ ti apare.
  8513. 1078513,195,1132,36,39,1,27,2,{Gaṅgeyyako}ti gaṅgāsannivāsī.
  8514. 1078514,195,1133,2,5,1,29,2,{Baddhacaro}ti paṭibaddhacariyo.
  8515. 1078515,195,1133,6,13,1,20,3,Tenāha‘‘ antevāsiko’’ ti.
  8516. 1078516,195,1133,14,27,1,84,11,"Yasmā buddho sabbaññū, tasmā aññāsi, idha mayhaṃ pamuṭṭhañca sabbaṃ jānāsīti adhippāyo. "
  8517. 1078517,195,1133,28,41,1,134,13,Sabbaṃ brahmalokaṃ obhāsayanto sabbampimaṃ brahmalokaṃ bhagavā obhāsaṃ abhibhavitvā anaññasādhāraṇaṃ attano obhāsaṃ obhāsento tiṭṭhati.
  8518. 1078518,195,1134,2,4,1,31,2,Bakabrahmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8519. 1078519,195,1135,2,4,1,26,2,5 . Aññatarabrahmasuttavaṇṇanā
  8520. 1078520,195,1136,2,20,1,113,8,176. Tejokasiṇaparikammaṃ {katvā}ti‘‘ tejokasiṇaparikammajjhānaṃ samāpajjissāmī’’ ti cittuppādo evettha tejokasiṇaparikammaṃ.
  8521. 1078521,195,1136,21,34,1,134,12,Na hi buddhānaṃ aññesaṃ viya tattha jhānasamāpajjanena parikammapapañco atthi sabbattheva ciṇṇavasībhāvassa paramukkaṃsabhāvappattattā.
  8522. 1078522,195,1136,35,53,1,87,13,"Tassa kira brahmuno‘‘ yathāhaṃ evaṃ mahānubhāvo añño natthī’’ ti laddhi, yaṃ sandhāya vuttaṃ–"
  8523. 1078523,195,1136,54,69,1,53,10,"‘‘ natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā, yo idha āgaccheyyā’’ ti. "
  8524. 1078524,195,1136,70,81,1,86,11,Bhagavā tassa taṃ laddhiṃ vissajjetuṃ tejodhātuṃ samāpajjitvā tassa upari ākāse nisīdi.
  8525. 1078525,195,1136,82,95,1,45,7,Tena vuttaṃ‘‘ tejodhātuṃ… pe… tathāgataṃ disvā’’ ti.
  8526. 1078526,195,1136,96,111,1,116,13,"Aṭṭhivedhaṃ viyaṃ vijjhitabbo aṭṭhivedhī, yathā aṭṭhiṃ vijjhitvā aṭṭhimiñjaṃ āhacca tiṭṭhati, evaṃ vijjhitabboti attho. "
  8527. 1078527,195,1136,112,126,1,92,12,"Ayaṃ pana aṭṭhivedhī viya aṭṭhivedhī, yathā so laddhiṃ vissajjeti, evaṃ paṭipajjitabboti attho. "
  8528. 1078528,195,1136,127,130,1,51,3,Sesānan ti mahākassapamahākappinaanuruddhattherānaṃ.
  8529. 1078529,195,1137,2,18,1,180,15,Aññabrahmasarīravimānālaṅkārādīnaṃ {pabhā}ti brahmānaṃ sarīrappabhā vimānappabhā alaṅkāravatthādīnaṃ pabhāti imasmiṃ brahmaloke imā sabbā pabhā attano pabhassarabhāvena abhibhavantaṃ.
  8530. 1078530,195,1137,19,47,1,113,21,"Natthi me {sā}ti idāni me sā diṭṭhi natthi,‘‘ natthi so samaṇo vā brāhmaṇo vā, yo idha āgaccheyyā’’ ti ayaṃ laddhi natthi. "
  8531. 1078531,195,1137,48,59,1,28,5,Tenāha‘‘ tatrāssa… pe… pahīnā’’ ti.
  8532. 1078532,195,1137,60,64,1,24,3,{Etthā}ti etasmiṃ samāgame.
  8533. 1078533,195,1137,65,78,1,108,12,"Yathā tassa brahmuno sabbaso diṭṭhigataṃ vimuccati dhammacakkhu uppajjati, evaṃ mahantaṃ dhammadesanaṃ desesi."
  8534. 1078534,195,1138,2,13,1,44,7,"‘ ‘ Ajjāpi te, āvuso’’ tiādinā vuttena tattakeneva. "
  8535. 1078535,195,1138,14,28,1,91,12,"Sarūpena {vuttā}ti paṭhamena pādena catasso, dutiyena ekanti evaṃ pañca abhiññā sarūpena vuttā. "
  8536. 1078536,195,1138,29,33,1,32,4,Kasmā ettha dibbasotaṃ nāgatanti?
  8537. 1078537,195,1138,34,43,1,29,5,Āha‘‘ tāsaṃ vasena āgatamevā’’ ti.
  8538. 1078538,195,1138,44,57,1,112,12,"Yena imā lokuttarā abhiññā adhigatā, na tassa dibbasotasampādanaṃ bhāriyaṃ paṭipakkhavigamena sukheneva ijjhanato. "
  8539. 1078539,195,1139,2,4,1,35,2,Aññatarabrahmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8540. 1078540,195,1140,2,4,1,22,2,6 . Brahmalokasuttavaṇṇanā
  8541. 1078541,195,1141,2,12,1,42,5,177. Paccekaṃ dvārabāhan ti paccekaṃ dvārabāhaṃ.
  8542. 1078542,195,1141,13,17,1,42,4,Pacceka-saddo cettha āvuttivasena veditabbo;
  8543. 1078543,195,1141,18,33,1,40,7,‘‘ paccekaṃ paccekan’’ ti āha‘‘ ekeko ekekan’’ ti.
  8544. 1078544,195,1141,34,45,1,78,10,"Tesu hi eko paccekabrahmā gandhakuṭiyā ekadvārabāhaṃ nissāya ṭhito, aparo aññaṃ. "
  8545. 1078545,195,1141,46,56,1,62,8,"{Paccekabrahmā}ti ca ekacārī brahmā, na parisacārī brahmāti attho. "
  8546. 1078546,195,1141,57,68,1,95,9,"Samiddhi nāma sagge sukhupakaraṇehi, brahmānañca jhānaṃ sukhupakaraṇanti jhānasukhena {samiddho}ti. "
  8547. 1078547,195,1141,69,84,1,110,10,Sampattiyā vepullappattatā brahmānañca abhiññāguṇehi vepullappattīti āha‘‘ phītoti abhiññāpupphehi supupphito’’ ti.
  8548. 1078548,195,1141,85,89,1,30,3,{Asahanto}ti nasahanto narocento.
  8549. 1078549,195,1142,2,5,1,22,3,Satapadan ti satasaddo.
  8550. 1078550,195,1142,6,13,1,56,5,"{Rūpavasenā}ti rūpasaddavasena, rūpasaddena saddhinti attho. "
  8551. 1078551,195,1142,14,18,1,27,3,Tathā {pantivasenā}ti etthāpi.
  8552. 1078552,195,1142,19,28,1,66,7,"{Ekacce}ti eke migārī, tesaṃ byagghīnisārūpakānaṃ pañcasatānīti attho."
  8553. 1078553,195,1142,29,42,1,91,9,‘‘ Kassa aññassa upaṭṭhānaṃ gamissāmī’’ ti vimānasampattiyaṃ vimhayakkhiko ahaṅkāravasena vadati.
  8554. 1078554,195,1142,43,49,1,34,5,"Raṇanti nindanti etehīti raṇā, dosā. "
  8555. 1078555,195,1142,50,65,1,103,11,Virodhipaccayasannipāte vikāruppatti ruppanaṃ rūpassa pavedhananti āha‘‘ sītādīhi ca niccaṃ pavedhitan’’ ti.
  8556. 1078556,195,1142,66,83,1,122,16,"Sumedho sundarapañño so satthā rūpe na ramati, kiṃ pana mandapañño rūpe saraṇañca pavedhitañca apassanto ramasīti adhippāyo. "
  8557. 1078557,195,1143,2,4,1,31,2,Brahmalokasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8558. 1078558,195,1144,2,4,1,20,2,7 . Kokālikasuttavaṇṇanā
  8559. 1078559,195,1145,2,29,1,189,22,"178. Pamāṇakarānaṃ rāgādīnaṃ abhāvato khīṇāsavo rāgādivasena na sakkā imaṃ pamātunti appameyyo, appameyyāni vā cattāri ariyasaccāni vijjhitvā ṭhitattā pamitaṃ pameyyaṃ tassa kato parimeyyo natthi. "
  8560. 1078560,195,1145,30,41,1,29,5,Tenāha‘‘ khīṇāsavo… pe… dīpetī’’ ti.
  8561. 1078561,195,1145,42,45,1,17,3,Tan ti khīṇāsavaṃ.
  8562. 1078562,195,1145,46,51,1,49,5,Pametuṃ randhagavesī hutvā vajjato paricchindituṃ.
  8563. 1078563,195,1145,52,57,1,58,5,Yathāsabhāvato tassa minane nihīnapaññatāya avakujjapaññaṃ.
  8564. 1078564,195,1146,2,4,1,29,2,Kokālikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8565. 1078565,195,1147,2,4,1,27,2,8 . Katamodakatissasuttavaṇṇanā
  8566. 1078566,195,1148,2,24,1,94,13,179. Kiṃ kusalagavesitāya‘‘ kiṃ kusalaṃ akusalan’’ tiādinā kinti suṇāti etāyāti kissa vā vuccati paññā.
  8567. 1078567,195,1149,2,4,1,36,2,Katamodakatissasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8568. 1078568,195,1150,2,4,1,22,2,9 . Turūbrahmasuttavaṇṇanā
  8569. 1078569,195,1151,2,10,1,30,4,180. Ābādho etassa atthīti ābādhiko.
  8570. 1078570,195,1151,11,15,1,36,3,{Anantarasutte}ti anāgatānantare sutte.
  8571. 1078571,195,1151,16,24,1,57,5,"{Varāko}ti anuggahavacanameva, na nippariyāyena vuttavacanaṃ. "
  8572. 1078572,195,1151,25,39,1,75,9,{Piyasīlā}ti iminā etasmiṃ atthe niruttinayena‘‘ pesalā’’ ti padasiddhīti dasseti.
  8573. 1078573,195,1151,40,46,1,69,5,{Kabarakkhīnī}ti byādhibalena paribhinnavaṇṇatāya kabarabhūtāni akkhīni.
  8574. 1078574,195,1151,47,64,1,107,15,"Yattakan ti yaṃ tvaṃ bhagavato vacanaṃ aññathā karosi, tattakaṃ tayā aparaddhaṃ, tassa pamāṇaṃ natthīti attho. "
  8575. 1078575,195,1151,65,85,1,160,18,"Yasmā anāgāmino nāma kāmacchandabyāpādā pahīnā honti, tvañca diṭṭho kāmacchandabyāpādavasena idhāgato, tasmā yāva te idaṃ aparaddhanti ayamevettha attho daṭṭhabbo. "
  8576. 1078576,195,1152,2,5,1,36,2,{Adiṭṭhippatto}ti appattadiṭṭhinimitto.
  8577. 1078577,195,1152,6,12,1,38,6,Gilaviso viya visaṃ gilitvā ṭhito viya.
  8578. 1078578,195,1152,13,15,1,35,2,Kuṭhārisadisā mūlapacchindanaṭṭhena.
  8579. 1078579,195,1152,16,19,1,21,2,{Uttamatthe}ti arahatte.
  8580. 1078580,195,1152,20,26,1,57,6,Khīṇāsavoti vadati sunakkhatto viya acelaṃ korakkhattiyaṃ.
  8581. 1078581,195,1152,27,44,1,74,12,"Yo aggasāvako viya pasaṃsitabbo khīṇāsavo, taṃ‘‘ dussīlo ayan’’ ti yo vā vadati. "
  8582. 1078582,195,1152,45,68,1,274,21,"Samakova {vipāko}ti pasaṃsiyanindā vijjamānaguṇaparidhaṃsanavasena pavattā yāva mahāsāvajjatāya kaṭukataravipākā, tāva nindiyapasaṃsāpi mahāsāvajjatāya samavipākā tattha avijjamānaguṇasamāropanena attano paresaṃ micchāpaṭipattihetubhāvato pasaṃsiyena tassa samabhāvakaraṇato ca. "
  8583. 1078583,195,1152,69,80,1,88,10,"Lokepi hi ayaṃ pure samaṇagārayho hoti, pageva duppaṭipannaduppaṭipannoti samaṃ karontīti. "
  8584. 1078584,195,1153,2,6,1,27,3,{Sakenā}ti attano sāpateyyena.
  8585. 1078585,195,1153,7,14,1,67,7,Ayaṃ appamattako aparādho diṭṭhadhammikattā sappatikārattā ca tassa.
  8586. 1078586,195,1153,15,22,1,67,7,Ayaṃ mahantataro kali katūpacitassa samparāyikattā appatikārattā ca.
  8587. 1078587,195,1154,2,22,1,90,11,"‘ ‘ Nirabbudo’’ ti gaṇanāviseso ekoti āha‘‘ nirabbudagaṇanāyā’’ ti, satasahassaṃ nirabbudānanti attho. "
  8588. 1078588,195,1154,23,27,1,42,4,Nirabbudaparigaṇanaṃ pana heṭṭhā vuttameva.
  8589. 1078589,195,1154,28,39,1,105,10,Yamariyagarahī nirayaṃ {upetī}ti ettha yathāvuttaṃ āyuppamāṇaṃ pākatikena ariyūpavādinā vuttanti veditabbaṃ.
  8590. 1078590,195,1154,40,53,1,76,9,‘‘ Aggasāvakānaṃ pana guṇamahantatāya tatopi ativiya mahantatarā evā’’ ti vadanti.
  8591. 1078591,195,1155,2,4,1,31,2,Turūbrahmasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8592. 1078592,195,1156,2,4,1,20,2,10 . Kokālikasuttavaṇṇanā
  8593. 1078593,195,1157,2,15,1,68,8,"181. Dve kokālikanāmakā bhikkhū, tato idha adhippetaṃ niddhāretvā dassetuṃ–"
  8594. 1078594,195,1157,16,24,1,19,4,‘‘ ko ayaṃ kokāliko’’ ti?
  8595. 1078595,195,1157,25,26,1,6,1,Pucchā.
  8596. 1078596,195,1157,27,30,1,30,3,Suttassa aṭṭhuppattiṃ dassetuṃ–
  8597. 1078597,195,1157,31,39,1,22,4,‘‘ kasmā ca upasaṅkamī’’ ti?
  8598. 1078598,195,1157,40,42,1,6,1,Pucchā .
  8599. 1078599,195,1157,43,49,1,44,5,Ayaṃ {kirā}tiādi yathākkamaṃ tāsaṃ vissajjanaṃ.
  8600. 1078600,195,1157,50,60,1,63,8,Vivekavāsaṃ vasitukāmattā appicchatāya ca mā kassaci… pe… vasiṃsu.
  8601. 1078601,195,1158,2,7,1,56,5,Pakkamissantīti āghātaṃ uppādesi attano icchāvighātanato.
  8602. 1078602,195,1158,8,16,1,80,8,Therā bhikkhusaṅghassa niyyādayiṃsu payuttavācāya akatattā therehi ca adīpitattā.
  8603. 1078603,195,1158,17,39,1,131,18,"Pubbepi… pe… {maññe}ti iminā therānaṃ kohaññe ṭhitabhāvaṃ āsaṅkati avaṇe vaṇaṃ passanto viya, suddhe ādāsatale lekhaṃ uṭṭhāpento viya ca. "
  8604. 1078604,195,1159,2,14,1,59,7,{Aparajjhitvā}ti bhagavato sammukhā‘‘ pāpabhikkhū jātā’’ ti vatvā.
  8605. 1078605,195,1159,15,24,1,32,5,Āha‘‘ saddhāya ākaro pasādāvaho’’ ti.
  8606. 1078606,195,1159,25,35,1,55,6,Pavattasaddhāyiko vāti atthoti āha‘‘ saddhātabbavacano’’ ti.
  8607. 1078607,195,1160,2,15,1,91,12,"Pīḷakā nāma bāhirato paṭṭhāya aṭṭhiṃ bhindati, imā pana paṭhamaṃyeva aṭṭhiṃ bhinditvā uggatā. "
  8608. 1078608,195,1160,16,19,1,45,2,{Taruṇabeluvamattiyo}ti taruṇabillaphalamattiyo.
  8609. 1078609,195,1160,20,23,1,27,2,{Visagilito}ti khittapaharaṇo.
  8610. 1078610,195,1160,24,28,1,30,4,Tañca baḷisaṃ visasamaññā loke.
  8611. 1078611,195,1160,29,39,1,48,6,‘‘ Ārakkhadevatānaṃ sutvā’’ ti padaṃ ānetvā sambandho.
  8612. 1078612,195,1161,2,9,1,46,5,"Magadharaṭṭhe saṃvohārato māgadhako patto, tena. "
  8613. 1078613,195,1161,10,14,1,30,4,Tilasakaṭaṃ tilavāhā eti vutto.
  8614. 1078614,195,1161,15,19,1,56,3,{Paccitabbaṭṭhānassā}ti nirayadukkhena paccitabbapadesassa.
  8615. 1078615,195,1161,20,28,1,20,4,Etaṃ‘‘ abbudo’’ ti nāmaṃ.
  8616. 1078616,195,1162,2,15,1,112,11,"{Vassagaṇanā}ti ekato paṭṭhāya dasaguṇitaṃ abbudaāyumhi, tato paraṃ vīsatiguṇaṃ nirabbudādīsu vassagaṇanā veditabbā. "
  8617. 1078617,195,1162,16,22,1,57,5,{Sabbatthā}ti ababādīsu padumapariyosānesu sabbesu nirayesu.
  8618. 1078618,195,1162,23,31,1,69,7,Eseva {nayo}ti heṭṭhimato uparimassa uparimassa vīsatiguṇataṃ atidisati.
  8619. 1078619,195,1163,2,4,1,29,2,Kokālikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8620. 1078620,195,1164,2,4,1,28,2,Paṭhamavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8621. 1078621,195,1165,2,4,1,11,2,2 . Dutiyavaggo
  8622. 1078622,195,1166,2,4,1,23,2,1 . Sanaṅkumārasuttavaṇṇanā
  8623. 1078623,195,1167,2,11,1,37,3,182. {Porāṇakattā}ti nibbattitvā cirakālattā.
  8624. 1078624,195,1167,12,20,1,34,6,"Jātattā jano, taṃ ito janeto, tasmiṃ. "
  8625. 1078625,195,1167,21,28,1,92,7,Khattiyo seṭṭho lokamariyādaparipālanādinā sammāpaṭipattiyaṃ sattānaṃ niyojanena bahukārattā.
  8626. 1078626,195,1167,29,40,1,78,11,So hi pare tathā paṭipādento sayampi tattha patiṭṭhitoyeva hotīti seṭṭho vutto.
  8627. 1078627,195,1167,41,46,1,68,4,Paṭipakkhavijjhanaṭṭhena pubbenivāsādīnaṃ viditakaraṇaṭṭhena {vijjā}ti.
  8628. 1078628,195,1167,47,51,1,62,4,Saddhāhirottappabāhusaccavīriyasatipaññāti ime satta saddhammā.
  8629. 1078629,195,1167,52,61,1,68,8,"Caranti agatapubbaṃ disaṃ etehīti caraṇāni, sīlādayo pannarasa dhammā. "
  8630. 1078630,195,1168,2,4,1,32,2,Sanaṅkumārasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8631. 1078631,195,1169,2,4,1,21,2,2 . Devadattasuttavaṇṇanā
  8632. 1078632,195,1170,2,45,1,207,25,183. Appaññatte eva sikkhāpade chejjagāmikammassa katattā saliṅgeneva ca ṭhitattā‘‘ devadatto sāsanato pakkanto’’ ti na vattabboti {acirapakkante}ti ettha‘‘ sāsanato pakkante’’ ti avatvā‘‘ veḷuvanato gayāsīsaṃ gate’’ ti vuttaṃ.
  8633. 1078633,195,1170,46,53,1,53,6,"Pakatatto hi bhikkhusaṅghaṃ bhindeyya, na apakatattoti. "
  8634. 1078634,195,1170,54,59,1,35,4,{Vaḷavāyā}ti vaḷavāya kucchiyaṃ jātaṃ.
  8635. 1078635,195,1171,2,4,1,30,2,Devadattasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8636. 1078636,195,1172,2,4,1,24,2,3 . Andhakavindasuttavaṇṇanā
  8637. 1078637,195,1173,2,13,1,55,6,"184. Janatan ti janānaṃ samūhaṃ, janasañcaraṇaṭṭhānanti attho. "
  8638. 1078638,195,1173,14,26,1,99,10,"Manussānaṃ {anupacāre}ti yattake kasanādikiccaṃ karontānaṃ sañcāro hoti, ettakaṃ atikkamitvā anupacāre. "
  8639. 1078639,195,1173,27,30,1,44,2,{Saṃyojanavippamokkhā}ti saṃyojanavimokkhahetu.
  8640. 1078640,195,1173,31,34,1,42,3,Vivekaratiṃ pavivekasukhajjhānaṃ alabhanto.
  8641. 1078641,195,1173,35,59,1,180,19,"Cittānurakkhaṇatthan ti pubbe maṃ manussā‘‘ araññavāsena pavivitto asaṃsaṭṭho āraddhavīriyo’’ ti maññiṃsu, idāni gāmante vasantaṃ disvā gaṇasaṅgaṇikāya nivuṭṭhoti appasādaṃ āpajjissanti. "
  8642. 1078642,195,1173,60,80,1,138,18,"Yadipi me idha abhirati natthi, evaṃ santepi idheva vasissāmīti vikkhittacittena hutvā na vasitabbaṃ, ko attho cittavasaṃ gantvāti adhippāyo. "
  8643. 1078643,195,1173,81,85,1,46,2,{Satipaṭṭhānaparāyaṇo}ti satipaṭṭhānabhāvanārato.
  8644. 1078644,195,1173,86,94,1,74,8,Evaṃ hissa gaṇavāsopi pāsaṃso vivekavāsena vinā samaṇakiccassa asijjhanato.
  8645. 1078645,195,1174,2,6,1,48,4,Vaṭṭabhayato pamutto ajjhāsayavasenāti adhippāyo.
  8646. 1078646,195,1175,2,13,1,92,10,Nisīdi tattha {bhikkhū}ti iminā sattūpaladdhiyā anissitattā yathāruciyā tesaṃ nisajjaṃ dasseti.
  8647. 1078647,195,1175,14,21,1,19,3,Tenāha‘‘ iminā’’ tiādi.
  8648. 1078648,195,1176,2,13,1,77,10,"Iminā ca iminā ca ākārena jātanti na anussavadassanametaṃ, na anussavaggahaṇaṃ. "
  8649. 1078649,195,1176,14,20,1,40,6,Takkahetu nayahetu vā na vadāmīti yojanā.
  8650. 1078650,195,1176,21,39,1,153,16,"Piṭakaṃ gantho sampadīyati etassāti piṭakasampadānaṃ, ganthassa uggaṇhanato tena piṭakassa uggaṇhanakabhāvena, kenaci ganthānusārena evaṃ na vadāmīti attho. "
  8651. 1078651,195,1176,40,49,1,86,8,"Brahmassa seṭṭhassa dhammassa cariyaṃ vācasikaṃ pavattatīti brahmacariyaṃ, dhammadesanā. "
  8652. 1078652,195,1176,50,56,1,66,6,Bhāvitena maraṇassa sabbaso bhāgena vippahānena maraṇapariccāgīnaṃ.
  8653. 1078653,195,1176,57,67,1,39,6,Te ca khīṇajātikāti āha‘‘ khīṇāsavānan’’ ti.
  8654. 1078654,195,1177,2,8,1,32,4,Dasadhā {dasā}ti dasakkhattuṃ dasa.
  8655. 1078655,195,1177,9,13,1,38,4,Aññan ti pañcasatādhikasahassato aññaṃ.
  8656. 1078656,195,1177,14,28,1,114,13,{Puññabhāgino}ti vivaṭṭanissitapuññassa bhāgino tassā desanāya ettakā sattā jātāti gaṇetuṃ ahaṃ na sakkomīti dasseti.
  8657. 1078657,195,1177,29,34,1,42,5,Brahmadhammadesanan ti brahmunā vuttaṃ āha.
  8658. 1078658,195,1178,2,4,1,33,2,Andhakavindasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8659. 1078659,195,1179,2,4,1,21,2,4 . Aruṇavatīsuttavaṇṇanā
  8660. 1078660,195,1180,2,13,1,52,6,185. Abhibhū {sambhavo}ti tesaṃ dvinnaṃ mahātherānaṃ nāmāni.
  8661. 1078661,195,1180,14,24,1,42,6,Tesaṃ vibhāgaṃ dassetuṃ‘‘ tesū’’ tiādi vuttaṃ.
  8662. 1078662,195,1180,25,31,1,44,6,Ete dve tassa bhagavato aggasāvakāti dasseti.
  8663. 1078663,195,1180,32,37,1,36,4,{Avajjhāyantī}ti heṭṭhā katvā cintenti.
  8664. 1078664,195,1180,38,45,1,62,7,Khiyyanti taṃ lāmakato cintetabbataṃ pāpenti pāpakataṃ karonti.
  8665. 1078665,195,1180,46,53,1,62,6,{Vitthārayantā}ti tameva lāmakato cintetabbataṃ vepullaṃ pāpentā.
  8666. 1078666,195,1180,54,70,1,141,16,Sabbe pāsaṇḍā attano attano samaye siddhante sabbe devamanussā attano attano samaye paṭilābhe paṭiladdhaatthe purisakāraṃ vaṇṇayantīti yojanā.
  8667. 1078667,195,1181,2,16,1,90,8,"Ārambhavīriyan ti maccusenāsaṅkhātakilesadhunane ārambhavīriyaṃ, yā‘‘ ārambhadhātū’’ ti vuccati . "
  8668. 1078668,195,1181,17,30,1,76,8,"Nikkamavīriyan ti kosajjapaṭipakkhabhūtaṃ vīriyaṃ, yā‘‘ nikkamadhātū’’ ti vuccati. "
  8669. 1078669,195,1181,31,43,1,101,11,Payogaṃ {karothā}ti paraṃ paraṃ ṭhānaṃ akkamanato tatopi balavataraṃ bhāvanābhiyogaṃ pavattethāti attho.
  8670. 1078670,195,1181,44,51,1,22,3,Tenāha‘‘ parakkamathā’’ ti.
  8671. 1078671,195,1181,52,66,1,82,9,"Kilesasenā nāma rāgādikilesasamūho, so maraṇapaccayabhāvato‘‘ maccuno senā’’ ti vuccati. "
  8672. 1078672,195,1181,67,90,1,43,6,"Tañhi sandhāya vuttaṃ‘‘ mahāsenena maccunā’’ ti( ma. ni.3.272,275,276). "
  8673. 1078673,195,1181,91,110,1,118,13,"Khandhānaṃ paṭhamābhinibbatti jāti, tadaññaṃ pana tesaṃ paṭipāṭi pavattaṃ {saṃsāro}ti adhippāyenāha‘‘ jātiñca saṃsārañcā’’ ti. "
  8674. 1078674,195,1181,111,160,1,239,31,"Yasmā‘‘ ekampi jātiṃ dvepi jātiyo’’ tiādīsu tasmiṃ tasmiṃ bhave ādānanikkhepaparicchinnakhandhappavatti‘‘ jātī’’ ti vuccati, sā eva yāva parinibbānā aparāparaṃ pavattamāno saṃsāro‘‘ ito cito saṃsaraṇan’’ ti katvā, tasmā āha‘‘ jātisaṅkhātaṃ vā saṃsāran’’ ti. "
  8675. 1078675,195,1181,161,164,1,26,3,Paricchedan ti pariyosānaṃ.
  8676. 1078676,195,1181,165,168,1,25,3,Obhāsaṃ pharīti sambandho.
  8677. 1078677,195,1181,169,174,1,36,3,{Ālokaṭṭhāne}ti attanā kataālokaṭṭhāne.
  8678. 1078678,195,1181,175,184,1,93,8,Ālokakiccaṃ {natthī}ti andhakāraṭṭhāne ālokadassanaṃ viya ālokaṭṭhāne ālokadassanakiccaṃ natthi.
  8679. 1078679,195,1181,185,202,1,62,12,"Tasmā tesaṃ sattānaṃ‘‘ kiṃ āloko ayaṃ, kassa nu kho ayaṃ āloko’’ ti? "
  8680. 1078680,195,1181,203,205,1,24,2,Vicinantānaṃ cintentānaṃ.
  8681. 1078681,195,1181,206,211,1,45,4,{Sabbe}ti sahassilokadhātuyaṃ sabbe devamanussā.
  8682. 1078682,195,1181,212,219,1,80,6,Osaṭāya {parisāyā}ti dhammassavanatthaṃ sabbosaṭāya paricitaparicchinnāya parisāya.
  8683. 1078683,195,1181,220,240,1,153,17,"Saddaṃ {suṇiṃsū}ti na kevalaṃ saddameva suṇiṃsu, atha kho atthopīti yathādhippeto tesaṃ pakatisavanupacāre viya pākaṭo ahosi, tisahassilokadhātuṃ viññāpesīti. "
  8684. 1078684,195,1182,2,4,1,30,2,Aruṇavatīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8685. 1078685,195,1183,2,4,1,23,2,5 . Parinibbānasuttavaṇṇanā
  8686. 1078686,195,1184,2,22,1,139,14,"186. Evaṃ taṃ kusinārāya {hotī}ti yathā anurodhapurassa thūpārāmo dakkhiṇapacchimadisāyaṃ, evaṃ taṃ uyyānaṃ kusinārāya dakkhiṇapacchimadisāyaṃ hoti. "
  8687. 1078687,195,1184,23,38,1,106,13,"{Tasmā}ti yasmā nagaraṃ pavisitukāmā uyyānato upecca vattanti gacchanti etenāti upavattanan ti vuccati, tasmā. "
  8688. 1078688,195,1184,39,44,1,40,5,Tan ti sālapantibhāvena ṭhitaṃ sālavanaṃ.
  8689. 1078689,195,1184,45,48,1,19,2,{Antarenā}ti vemajjhe.
  8690. 1078690,195,1184,49,57,1,56,7,"Appamajjanaṃ appamādo, so pana atthato ñāṇūpasaṃhitā sati. "
  8691. 1078691,195,1184,58,72,1,69,9,"Yasmā tattha satiyā byāpāro sātisayo, tasmā‘‘ satiavippavāsenā’’ ti vuttaṃ. "
  8692. 1078692,195,1184,73,81,1,88,8,Appamādapadeyeva pakkhipitvā abhāsi atthato tassa sakalassa buddhavacanassa saṅgaṇhanato.
  8693. 1078693,195,1185,2,24,1,192,17,Jhānādīsu citte ca paramukkaṃsagatavasībhāvatāya‘‘ ettake kāle ettakā samāpattiyo samāpajjitvā parinibbāyissāmī’’ ti kālaparicchedaṃ katvā samāpattisamāpajjanaṃ parinibbānaparikamman ti adhippetaṃ.
  8694. 1078694,195,1185,25,28,1,23,2,{Thero}ti anuruddhatthero.
  8695. 1078695,195,1186,2,10,1,79,7,Ayampi {cā}ti yathāvuttapañcasaṭṭhiyā jhānānaṃ samāpannakathāpi saṅkhepakathā eva.
  8696. 1078696,195,1186,11,12,1,5,1,Kasmā?
  8697. 1078697,195,1186,13,30,1,129,13,Yasmā bhagavā tadā devasikaṃ vaḷañjanasamāpattiyo sabbāpi aparihāpetvā samāpajji evāti dassento‘‘ nibbānapuraṃ pavisanto’’ tiādimāha.
  8698. 1078698,195,1186,31,59,1,258,20,"Catuvīsati… pe… {pavisitvā}ti ettha keci tāva āhu ‘‘ bhagavā devasikaṃ dvādasakoṭisatasahassakkhattuṃ mahākaruṇāsamāpattiṃ samāpajjati, dvādasakoṭisatasahassakkhattumeva phalasamāpattiṃ samāpajjati, tasmā tadāpi catuvīsatikoṭisatasahassasaṅkhā samāpattiyo samāpajjati. "
  8699. 1078699,195,1186,60,86,1,142,17,"Vuttañhetaṃ bhagavatā‘ tathāgataṃ, bhikkhave, arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dve vitakkā bahulaṃ samudācaranti khemo ca vitakko paviveko ca vitakko’ ti( itivu.38). "
  8700. 1078700,195,1186,87,97,1,101,9,"Khemo hi vitakko bhagavato mahākaruṇāsamāpattiṃ pūretvā ṭhito, pavivekavitakko arahattaphalasamāpattiṃ. "
  8701. 1078701,195,1186,98,110,1,134,11,"Buddhānaṃ hi bhavaṅgaparivāso lahuko matthakappatto samāpattīsu vasībhāvo, tasmā samāpajjanavuṭṭhānāni katipayacittakkhaṇeheva ijjhanti. "
  8702. 1078702,195,1186,111,139,1,328,25,"Pañca rūpāvacarasamāpattiyo catasso arūpasamāpattiyo appamaññāsamāpattiyā saddhiṃ nirodhasamāpatti arahattaphalasamāpatti cāti dvādasetā samāpattiyo bhagavā paccekaṃ divase divase koṭisatasahassakkhattuṃ purebhattaṃ samāpajjati, tathā pacchābhattanti evaṃ catuvīsatikoṭisatasahassasaṅkhā devasikaṃ vaḷañjanakakasiṇasamāpattiyo’’ ti. "
  8703. 1078703,195,1187,2,70,1,728,58,"Apare panāhu‘‘ yaṃ taṃ bhagavatā abhisambodhidivase pacchimayāme paṭiccasamuppādaṅgamukhena paṭilomanayena jarāmaraṇato paṭṭhāya ñāṇaṃ otāretvā anupadadhammavipassanaṃ ārabhantena yathā nāma puriso suviduggaṃ mahāgahanaṃ mahāvanaṃ chindanto antarantarā nisānasilāyaṃ pharasuṃ nisitaṃ karoti, evamevaṃ nisānasilāsadisiyo samāpattiyo antarantarā samāpajjitvā ñāṇassa tikkhavisadabhāvaṃ sampādetuṃ anulomapaṭilomato paccekaṃ paṭiccasamuppādaṅgesu lakkhakoṭisamāpattisamāpajjanavasena sammasanañāṇaṃ pavatteti, tadanusārena bhagavā buddhabhūtopi anulomapaṭilomato paṭiccasamuppādaṅgamukhena vipassanāvasena divase divase lakkhakoṭiphalasamāpattiyo samāpajjati, taṃ sandhāya vuttaṃ,‘ catuvīsatikoṭisatasahassasaṅkhā samāpattiyo pavisitvā’’’ ti. "
  8704. 1078704,195,1188,2,9,1,95,7,Imāni dvepi samanantarāneva paccavekkhaṇāyapi yebhuyyena nānantariyakatāya jhānapakkhikabhāvato.
  8705. 1078705,195,1188,10,48,1,188,26,"Yasmā sabbapacchimaṃ bhavaṅgacittaṃ tato tato cavanato‘‘ cutī’’ ti vuccati , tasmā na kevalaṃ ayameva bhagavā, atha kho sabbepi sattā bhavaṅgacitteneva cavantīti dassetuṃ‘‘ ye hi kecī’’ tiādi vuttaṃ. "
  8706. 1078706,195,1188,49,62,1,120,11,"{Dukkhasaccenā}ti dukkhasaccapariyāpannena cuticittena kālaṃ kālakiriyaṃ karonti pāpuṇanti, kālagamanato vā karonti peccāti. "
  8707. 1078707,195,1189,2,6,1,69,4,Paṭibhāgapuggalavirahito sīlādiguṇehi asadisatāya sadisapuggalarahito.
  8708. 1078708,195,1189,7,18,1,91,10,Saṅkhārā vūpasammanti etthāti {vūpasamo}ti evaṃ saṅkhātaṃ ñātaṃ kathitaṃ nibbānameva sukhanti.
  8709. 1078709,195,1189,19,23,1,41,3,{Lomahaṃsanako}ti lomānaṃ haṭṭhabhāvāpādano.
  8710. 1078710,195,1189,24,30,1,47,5,{Bhiṃsanako}ti avītarāgānaṃ bhayajanako āsi ahosi.
  8711. 1078711,195,1189,31,38,1,83,6,{Sabbākāravaraguṇūpete}ti sabbehi ākāravarehi uttamakāraṇehi sīlādiguṇehi samannāgate.
  8712. 1078712,195,1189,39,43,1,42,3,{Asaṅkuṭitenā}ti akuṭitena vipphārikābhāvato.
  8713. 1078713,195,1189,44,49,1,54,4,{Suvikasitenevā}ti pītisomanassayogato suṭṭhu vikasitena.
  8714. 1078714,195,1189,50,55,1,56,5,Vedanaṃ adhivāsesi sabhāvasamudayādito suṭṭhu paññātattā.
  8715. 1078715,195,1189,56,59,1,38,3,Anāvaraṇavimokkho sabbaso nibbidabhāvo.
  8716. 1078716,195,1189,60,67,1,30,3,Tenāha‘‘ apaññattibhāvūpagamo’’ ti.
  8717. 1078717,195,1189,68,75,1,80,6,{Pajjotanibbānasadiso}ti padīpassa nibbānasadiso tattha vilīyitvā avaṭṭhānābhāvato.
  8718. 1078718,195,1190,2,4,1,32,2,Parinibbānasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8719. 1078719,195,1191,2,4,1,27,2,Dutiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8720. 1078720,195,1192,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  8721. 1078721,195,1193,2,5,1,49,3,Brahmasaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  8722. 1078722,195,1194,1,4,1,17,1,7. Brāhmaṇasaṃyuttaṃ
  8723. 1078723,195,1195,2,4,1,13,2,1 . Arahantavaggo
  8724. 1078724,195,1196,2,4,1,22,2,1 . Dhanañjānīsuttavaṇṇanā
  8725. 1078725,195,1197,2,36,1,144,12,187. {Dhanañjānigottā}ti ettha pubbapurisato āgatassa kulavaṃsassa nāmābhidhānasaṅkhātaṃ gaṃ tāyatīti gottaṃ.( Kiṃ pana tanti? Aññakulaparamparāsādhāraṇaṃ tassa kulassa ādipurisasamudāgataṃ taṃkulapariyāpannasādhāraṇaṃ sāmaññarūpanti daṭṭhabbaṃ.) Dhanañjānigottaṃ etissanti dhanañjānigottā.
  8726. 1078726,195,1197,37,52,1,80,11,Tassā udānassa kāraṇaṃ pucchitvā ādito paṭṭhāya vibhāvetuṃ‘‘ so kirā’’ tiādi vuttaṃ.
  8727. 1078727,195,1197,53,56,1,30,3,Nānārasabhojanaṃ detīti yojanā.
  8728. 1078728,195,1197,57,62,1,78,5,Pañcagorasasampāditaṃ sālibhattaṃ sūpasākabyañjanaṃ nānārasaṃ brāhmaṇabhojanaṃ.
  8729. 1078729,195,1197,63,67,1,48,4,Maṇḍalaggakhaggan ti maṇḍalaggasaṅkhātaṃ khaggaṃ.
  8730. 1078730,195,1197,68,73,1,39,5,Duvidho hi khaggo maṇḍalaggo dīghaggoti.
  8731. 1078731,195,1197,74,82,1,51,7,"Tattha yassa aggo maṇḍalākārena ṭhito, so maṇḍalaggo. "
  8732. 1078732,195,1197,83,91,1,44,7,"Yassa pana asiputtikā viya dīgho, so dīghaggo. "
  8733. 1078733,195,1198,2,5,1,18,2,{Sāsanā}ti anusāsanā.
  8734. 1078734,195,1198,6,19,1,51,7,‘‘ Namo… pe… sambuddhassā’’ ti evaṃ vuttā pañcapadikagāthā.
  8735. 1078735,195,1198,20,27,1,76,7,Satthusāsane hi lokiyacchandaṃ anapekkhitvā esā pañcapadikagāthāti daṭṭhabbā.
  8736. 1078736,195,1198,28,31,1,57,2,{Okkāvaradharā}ti pubbapurisasaṅkhātaukkākavaṃsavaradhārikā.
  8737. 1078737,195,1198,32,35,1,19,2,{Sakkā}ti sakkuṇeyyaṃ.
  8738. 1078738,195,1199,2,14,1,51,8,Evan ti‘‘ sace me aṅgamaṅgānī’’ tiādinā iminā pakārena.
  8739. 1078739,195,1199,15,32,1,80,12,"‘‘ Pañca gāthāsatāni pana aṭṭhakathaṃ āruḷhāni, idha pana dve eva uddhaṭā’’ ti vadanti. "
  8740. 1078740,195,1199,33,45,1,91,11,Paharituṃ {vā}ti ekavārampi hatthena vā pādena vā paharitumpi parāmasitumpi asakkontoti attho.
  8741. 1078741,195,1199,46,59,1,119,13,So hi tassā ariyasāvikāya ānubhāvena attano sāmatthiyena vase vattāpanatthaṃ santajjitvāpi tadanuvattanto nibbiso ahosi.
  8742. 1078742,195,1199,60,67,1,19,3,Tenāha‘‘ bhotī’’ tiādi.
  8743. 1078743,195,1200,2,7,1,44,4,Tassa {brāhmaṇassā}ti attano sāmikabrāhmaṇassa.
  8744. 1078744,195,1200,8,11,1,24,2,{Upasaṃharantī}ti upanentī.
  8745. 1078745,195,1200,12,40,1,159,17,Tasmiṃ {samaye}ti tasmiṃ dukkhuppattikāle‘‘ sabbe saṅkhārā dukkhā’’ ti bhagavato vacanaṃ anussaritvā‘‘ dasabalassa bhagavato’’ tiādīsu yathāparicitaṃ guṇapadaṃ anussari.
  8746. 1078746,195,1200,41,49,1,24,4,Tenāha‘‘ dasabalaṃ sarī’’ ti.
  8747. 1078747,195,1201,2,4,1,33,2,Khantisoraccarahitatāya kujjhitvā.
  8748. 1078748,195,1201,5,13,1,74,7,{Bhijjitvā}ti saṃyatābhāvato tassa brāhmaṇassa antare mettibhedena bhijjitvā.
  8749. 1078749,195,1201,14,24,1,68,8,"{Evamevā}ti yathā etarahi akāraṇena, evameva aññadāpi akāraṇenāti attho. "
  8750. 1078750,195,1201,25,33,1,58,7,"Nikkāraṇatādīpane evaṃ -saddo, eva -saddo pana avadhāraṇattho. "
  8751. 1078751,195,1201,34,45,1,104,10,"Nikkāraṇatā ca nāma niratthakatā, niratthakavippalāpabhāvenettha evaṃ -saddassa gahaṇe pavatti gavesitabbā. "
  8752. 1078752,195,1201,46,52,1,50,6,Garahattho vāyaṃ evaṃ -saddo anekatthattā nipātānaṃ.
  8753. 1078753,195,1201,53,58,1,53,5,Garahatthatā cassa vasalisaddasannidhānato pākaṭā eva.
  8754. 1078754,195,1202,2,12,1,105,9,{Gāmanigamaraṭṭhapūjito}ti iminā gāmanigamaraṭṭhasāmikehi pūjitabhāvo dīpito gāmādīnaṃ tesaṃ vase vattanato.
  8755. 1078755,195,1202,13,16,1,24,3,Asukassa nāma puggalassa.
  8756. 1078756,195,1202,17,26,1,66,8,"Sesan ti abhikkantantiādi, yampi caññaṃ idhāgataṃ heṭṭhā vaṇṇitañca. "
  8757. 1078757,195,1203,2,4,1,31,2,Dhanañjānīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8758. 1078758,195,1204,2,4,1,18,2,2 . Akkosasuttavaṇṇanā
  8759. 1078759,195,1205,2,14,1,49,7,188. Bhāradvājova {so}ti bhāradvājo nāma eva so brāhmaṇo.
  8760. 1078760,195,1205,15,31,1,89,11,"Gottavasena hi tayidaṃ nāmaṃ, visesena panetaṃ jātanti dassetuṃ‘‘ pañcamattehī’’ tiādi vuttaṃ. "
  8761. 1078761,195,1205,32,35,1,28,2,{Jānikatā}ti ñātivaggahānikatā.
  8762. 1078762,195,1205,36,43,1,42,6,Pakkho {bhinno}ti tato eva ñātipakkho naṭṭho.
  8763. 1078763,195,1205,44,60,1,84,11,"Yathā domanassito anattamanoti vattabbaṃ labhati, evaṃ kupitoti āha‘‘ domanassena cā’’ ti. "
  8764. 1078764,195,1205,61,71,1,95,9,{Dasahī}ti anavasesapariyādānavasena vuttaṃ pañcahi gāthāsatehi akkosanto tathā akkoseyyāti katvā.
  8765. 1078765,195,1205,72,79,1,53,7,Tattha pana yena kenaci akkosantopi akkosatiyeva nāma.
  8766. 1078766,195,1205,80,84,1,32,4,Karosi mama bhātikassa pabbajjaṃ.
  8767. 1078767,195,1206,2,6,1,30,3,{Sambhuñjatī}ti sambhogaṃ karoti.
  8768. 1078768,195,1206,7,10,1,25,3,Akkosādīhi ekato bhuñjati.
  8769. 1078769,195,1206,11,22,1,81,8,"{Vītiharatī}ti byatihāraṃ karoti, akkosato paccakkosanādinā vinimayaṃ karotīti attho. "
  8770. 1078770,195,1206,23,32,1,34,5,Tenāha‘‘ katassa paṭikāraṃ karotī’’ ti.
  8771. 1078771,195,1206,33,47,1,71,10,Assa anussavavasena sutvā‘‘ sapati man’’ ti saññino bhayaṃ uppajjīti yojanā.
  8772. 1078772,195,1206,48,51,1,18,2,{Assā}ti brāhmaṇassa.
  8773. 1078773,195,1206,52,70,1,91,11,"{Sutvā}ti padaṃ ubhayatthāpi yojetabbaṃ‘‘ tavevetaṃ brāhmaṇāti sutvā, anussavavasena sutvā’’ ti ca. "
  8774. 1078774,195,1206,71,90,1,118,16,"Kāmaṃ kisavacchādayo sapanaṃ nādaṃsu, devatānaṃyeva hi so attho, sattānaṃ pana tathā saññā uppannā, sopi tathāsaññī ahosi. "
  8775. 1078775,195,1206,91,98,1,24,3,Tenāha‘‘ anussavavasenā’’ ti.
  8776. 1078776,195,1207,2,6,1,36,4,Dantassa sabbaso damathaṃ upagatattā.
  8777. 1078777,195,1207,7,10,1,53,2,{Nibbisevanassā}ti rāgadosādihetukavipphandanarahitassa.
  8778. 1078778,195,1207,11,22,1,103,10,{Tassevā}ti paṭikujjhantasseva puggalassa tena kodhena pāpaṃ hoti pāpassa santānantarasaṅkantiyā abhāvato.
  8779. 1078779,195,1207,23,33,1,70,7,Keci pana‘‘ {tassevā}ti tasseva paṭikujjhantapurisassa tena paṭikujjhanena.
  8780. 1078780,195,1207,34,44,1,71,7,{Pāpiyo}ti paṭikujjhantapuggalassa lāmakataro’’ ti evamettha atthaṃ vadanti.
  8781. 1078781,195,1207,45,57,1,86,11,"Satiyā samannāgato hutvā paṭisaṅkhāne ṭhito adhivāseti, na saho mūḷho hutvāti adhippāyo. "
  8782. 1078782,195,1207,58,68,1,108,10,Ubhinnaṃ tikicchantan ti ubhinnaṃ uppannakodhasaṅkhātaṃ kilesabyādhiṃ tikicchantaṃ vūpasamentaṃ taṃ puggalaṃ.
  8783. 1078783,195,1207,69,78,1,74,8,Yo {puggalo}tiādinā purimāsu gāthāsu pavattitāni padāni sambandhitvā dasseti.
  8784. 1078784,195,1207,79,95,1,111,12,Pañcasu khandhesu yāthāvato vinītā ariyadhammassa kovidā nāma hontīti āha‘‘ dhammassāti pañcakkhandhadhammassā’’ ti.
  8785. 1078785,195,1207,96,109,1,70,9,Idāni tamatthaṃ paripuṇṇaṃ katvā dassento āha‘‘ catusaccadhammassa vā’’ ti.
  8786. 1078786,195,1208,2,4,1,27,2,Akkosasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8787. 1078787,195,1209,2,4,1,22,2,3 . Asurindakasuttavaṇṇanā
  8788. 1078788,195,1210,2,9,1,27,2,189. {Tenevā}ti bhātupabbajiteneva.
  8789. 1078789,195,1210,10,13,1,20,2,{Assevā}ti titikkhassa.
  8790. 1078790,195,1210,14,39,1,117,16,"‘‘ Taṃ jayaṃ hotī’’ ti liṅgavipallāsavasena vuttanti āha‘‘ so jayo hotī’’ ti, dujjayaṃ kodhaṃ titikkhāya jinantassāti adhippāyo. "
  8791. 1078791,195,1210,40,61,1,125,15,"Yasmā titikkhādayo na kodhavasikaṃ dhuraṃ, taṃ pana bālānaṃ maññanāmattanti idha imamatthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ katamassā’’ tiādi vuttaṃ. "
  8792. 1078792,195,1210,62,68,1,48,6,Vijānatova jayo na avijānato titikkhāya abhāvato.
  8793. 1078793,195,1210,69,76,1,49,7,Na hi avijānanto andhabālo kodhaṃ vijetuṃ sakkoti.
  8794. 1078794,195,1210,77,84,1,60,7,Kevalaṃ jayaṃ maññati kilesehi parājito samānopīti adhippāyo.
  8795. 1078795,195,1211,2,4,1,31,2,Asurindakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8796. 1078796,195,1212,2,4,1,21,2,4 . Bilaṅgikasuttavaṇṇanā
  8797. 1078797,195,1213,2,10,1,36,4,190. Suddhan ti kevalaṃ sambhāravirahitaṃ.
  8798. 1078798,195,1213,11,14,1,47,3,Sambhārayuttan ti kaṭukabhaṇḍādisambhārasahitaṃ.
  8799. 1078799,195,1213,15,23,1,54,6,"Kañjito nibbattattā kañjikaṃ, āranālaṃ, bilaṅganti attho. "
  8800. 1078800,195,1213,24,35,1,63,6,Nāmaṃ gahitaṃ saṅgītikāle‘‘ bilaṅgikabhāradvājo’’ ti visesanavasena.
  8801. 1078801,195,1213,36,50,1,109,11,"{Tayo}ti dhanañjāniyā sāmiko bhāradvājo, akkosakabhāradvājo, asundarikabhāradvājoti ādito tīsu suttesu āgatā tayo. "
  8802. 1078802,195,1213,51,54,1,11,2,{Me}ti mayhaṃ.
  8803. 1078803,195,1214,2,4,1,30,2,Bilaṅgikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8804. 1078804,195,1215,2,4,1,20,2,5 . Ahiṃsakasuttavaṇṇanā
  8805. 1078805,195,1216,2,9,1,14,2,191. {Esā}ti brāhmaṇo.
  8806. 1078806,195,1216,10,29,1,85,11,‘‘ Ahiṃsako ahan’’ ti tadatthaṃ sādhetuṃ icchāya kathesīti vuttaṃ‘‘ ahiṃsakapañhaṃ pucchī’’ ti.
  8807. 1078807,195,1216,30,47,1,107,15,"Tathā ce {assā}ti yathā te nāmassa attho, tathā cetaṃ bhaveyyāsi anvatthanāmako bhaveyyāsi ahiṃsako eva siyāti. "
  8808. 1078808,195,1216,48,57,1,65,8,"Na dukkhāpeti dukkhamattampi na uppādeti, dukkhato apanetīti attho. "
  8809. 1078809,195,1217,2,4,1,29,2,Ahiṃsakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8810. 1078810,195,1218,2,4,1,16,2,6 . Jaṭāsuttavaṇṇanā
  8811. 1078811,195,1219,2,18,1,65,7,192. {Jaṭāpañhassā}ti‘‘ antojaṭā bahijaṭā’’ ti evaṃ jaṭāpariyāyassa pañhassa.
  8812. 1078812,195,1220,2,4,1,25,2,Jaṭāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8813. 1078813,195,1221,2,4,1,20,2,7 . Suddhikasuttavaṇṇanā
  8814. 1078814,195,1222,2,19,1,75,7,193. {Suddhikapañhassā}ti ‘‘ nābrāhmaṇo sujjhatī’’ ti evaṃ suddhasannissitassa pañhassa.
  8815. 1078815,195,1222,20,25,1,60,4,{Sīlasampanno}ti pañcavidhaniyamalakkhaṇena sīlena samannāgato.
  8816. 1078816,195,1222,26,30,1,70,4,Tapokamman ti anasanapañcātapatappanādiparibhedanatapokammaṃ karontopi.
  8817. 1078817,195,1222,31,46,1,77,10,Vijjāti tayo {vedā}ti vadanti‘‘ tāya idhalokatthaṃ paralokatthaṃ ñāyantī’’ ti katvā.
  8818. 1078818,195,1222,47,51,1,38,4,Gottacaraṇan ti gottasaṅkhātaṃ caraṇaṃ.
  8819. 1078819,195,1222,52,55,1,33,3,Brāhmaṇo sujjhati jeṭṭhajātikattā.
  8820. 1078820,195,1222,56,66,1,47,9,"Tathā hi so eva tapaṃ ācarituṃ labhati, na itaro. "
  8821. 1078821,195,1222,67,73,1,37,5,Aññā lāmikā {pajā}ti itaravaṇṇaṃ vadati.
  8822. 1078822,195,1222,74,77,1,38,2,{Vacanasahassampī}ti gāthānekasahassampi.
  8823. 1078823,195,1222,78,83,1,37,5,Anto kilesehi pūtiko sabhāvena pūtiko.
  8824. 1078824,195,1222,84,87,1,42,3,Kiliṭṭhehi kāyakammādīhi kāyaduccaritādīhi.
  8825. 1078825,195,1223,2,4,1,29,2,Suddhikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8826. 1078826,195,1224,2,4,1,18,2,8 . Aggikasuttavaṇṇanā
  8827. 1078827,195,1225,2,10,1,44,2,194. {Aggiparicaraṇavasenā}ti aggihuttajuhanavasena.
  8828. 1078828,195,1225,11,15,1,33,3,{Sannihito}ti missībhāvaṃ sampāpito.
  8829. 1078829,195,1225,16,31,1,68,11,Tathābhūto ca so sappinā saddhiṃ yojito nāma hotīti āha‘‘ saṃyojito’’ ti.
  8830. 1078830,195,1225,32,38,1,81,6,Apāyamaggaṃ okkamati micchādiṭṭhimicchāsaṅkappādīnaṃ attano santāne samuppādanato.
  8831. 1078831,195,1225,39,47,1,26,4,Tenāha‘‘ imaṃ laddhin’’ tiādi.
  8832. 1078832,195,1226,2,8,1,63,5,{Jātiyā}ti sadosakiriyāparādhassa asambhavena parisuddhāya jātiyā.
  8833. 1078833,195,1226,9,12,1,46,3,Nānappakāre aṭṭhārasavijjāṭṭhānasaññite ganthe.
  8834. 1078834,195,1226,13,20,1,59,6,{Sutavā}ti sutvā niṭṭhaṃ patto aggadakkhiṇeyyattāti adhippāyo.
  8835. 1078835,195,1227,2,10,1,62,7,{Pubbenivāsañāṇenā}ti idaṃ loke sāsane ca niruḷhatāvasena vuttaṃ.
  8836. 1078836,195,1227,11,22,1,96,10,"Aññe hi pubbenivāsaṃ jānantā pubbenivāsañāṇeneva jānanti, bhagavā pana sabbaññutaññāṇenapi jānāti. "
  8837. 1078837,195,1227,23,29,1,37,5,Dibbena {cakkhunā}ti etthāpi eseva nayo.
  8838. 1078838,195,1227,30,45,1,100,12,"Sabbaso jāti khīyati etenāti jātikkhayo, aggamaggo , tena pattabbattā āpannattā ca jātikkhayo arahattaṃ. "
  8839. 1078839,195,1227,46,56,1,107,9,Jānitvā {vositavosāno}ti vijānitabbaṃ catusaccadhammaṃ maggañāṇena jānitvā soḷasannampi kiccānaṃ vositavosāno.
  8840. 1078840,195,1228,2,8,1,51,5,Uppattiṃ {dīpetvā}ti pāyasadānassa āgamanaṃ pakāsetvā.
  8841. 1078841,195,1228,9,16,1,49,7,Gāthāhi abhigītan ti dvīhi gāthāhi mayā abhigītaṃ.
  8842. 1078842,195,1228,17,22,1,36,5,Abhuñjitabban ti bhuñjituṃ na yuttaṃ.
  8843. 1078843,195,1228,23,37,1,74,9,"‘‘ Abhojaneyyan’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu bhagavato ajjhāsayo accantameva suddhoti? "
  8844. 1078844,195,1228,38,59,1,172,19,"Saccametaṃ, brāhmaṇo pana pubbe adātukāmo pacchā gāthā sutvā dhammadesanāya muduhadayo hutvā dātukāmo ahosi, tasmā taṃ bhikkhūnaṃ anāgate diṭṭhānugatiāpajjanatthaṃ paṭikkhipi. "
  8845. 1078845,195,1228,60,67,1,63,7,Tathā hi anantarasutte kasibhāradvājasutte ca evameva paṭipajji.
  8846. 1078846,195,1228,68,76,1,27,4,Tenāha‘‘ tvaṃ brāhmaṇā’’ tiādi.
  8847. 1078847,195,1228,77,93,1,117,13,Kilañjamhi… pe… {pakāsitā}ti etena gāthaṃ uddesaṭṭhāneva ṭhapetvā bhagavā brāhmaṇassa vitthārena dhammaṃ desesīti dasseti.
  8848. 1078848,195,1228,94,100,1,31,4,"{Gāyanenā}ti gāyanakena, gānena vā. "
  8849. 1078849,195,1228,101,109,1,66,7,Atthañca {dhammañcā}ti sadevakassa lokassa hitañceva tassa kāraṇañca.
  8850. 1078850,195,1228,110,114,1,39,4,Sampassantānan ti sammadeva passantānaṃ.
  8851. 1078851,195,1228,115,121,1,42,5,{Dhammo}ti paveṇiāgato cārittadhammo na hoti.
  8852. 1078852,195,1228,122,132,1,52,6,Bhojanesu ukkaṃsagataṃ dassetuṃ‘‘ sudhābhojanan’’ ti āha.
  8853. 1078853,195,1228,133,156,1,140,18,Dhamme {satī}ti ariyānaṃ ācāradhamme sati taṃ ālambitvā jīvantānaṃ etadeva seṭṭhanti‘‘ somaṃ bhuñjeyya pāyasan’’ ti taṃ ārabbha kathāya uppannattā.
  8854. 1078854,195,1229,2,5,1,25,3,Sallakkheti ayaṃ brāhmaṇo.
  8855. 1078855,195,1229,6,13,1,54,7,Sesā paccayā niddosā te ārabbha kathāya appavattitattā.
  8856. 1078856,195,1229,14,21,1,65,6,Kukkuccavūpasantan ti aggiāhitapadassa viya saddasiddhi veditabbā.
  8857. 1078857,195,1229,22,35,1,70,8,Annena {pānenā}ti lakkhaṇavacanametaṃ yathā‘‘ kākehi sappi rakkhitabban’’ ti.
  8858. 1078858,195,1229,36,43,1,26,3,Tenāha‘‘ desanāmattametan’’ ti.
  8859. 1078859,195,1229,44,58,1,174,14,Bahusassaphaladāyakaṃ sukhettaṃ viya paṭiyattan ti sammā kasanabījanaudakānayanāpanayanādinā susajjitaṃ khettaṃ viya sīlādiguṇavisesasampādanena paṭiyattaṃ puññakkhettaṃ etaṃ.
  8860. 1078860,195,1230,2,4,1,27,2,Aggikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8861. 1078861,195,1231,2,4,1,21,2,9 . Sundarikasuttavaṇṇanā
  8862. 1078862,195,1232,2,10,1,24,3,195. Ānetvā hunitabbato āhuti.
  8863. 1078863,195,1232,11,19,1,76,7,"Sappimadhupāyasādīhi aggiṃ juhoti etthāti aggihuttaṃ, sādhiṭṭhānaṃ veditabbaṃ. "
  8864. 1078864,195,1232,20,27,1,25,3,Tenāha‘‘ agyāyatanan’’ tiādi.
  8865. 1078865,195,1232,28,37,1,70,8,Suvisodhito {cassā}ti nihīnajātikānaṃ anena suṭṭhu visodhito ca bhaveyya.
  8866. 1078866,195,1232,38,47,1,28,5,‘‘ Me’’ ti padaṃ ānetvā sambandho.
  8867. 1078867,195,1233,2,11,1,47,7,Aphalaṃ {karotī}ti ito paṭṭhāya yāva {demī}ti padaṃ.
  8868. 1078868,195,1233,12,20,1,93,7,"Tāva anantarasuttavaṇṇanāya āgatasadisamevāti peyyālavasena ṭhapesi, na sappisaṅkhāraṭṭhapanaṃ. "
  8869. 1078869,195,1233,21,40,1,131,15,Himapātassa ca sītavātassa ca paṭibāhanatthan ti akāraṇametanti taṃ anādiyitvā aññameva sukāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ paṭibalovā’’ tiādi vuttaṃ.
  8870. 1078870,195,1233,41,51,1,41,5,{Sañjānitvā}ti‘‘ nāyaṃ brāhmaṇo’’ ti sañjānitvā.
  8871. 1078871,195,1234,2,5,1,29,3,Nīcakesantan ti rassakesantaṃ.
  8872. 1078872,195,1234,6,27,1,100,11,"Brāhmaṇānaṃ suddhiatthā sikhāti āha‘‘ pavattamattampi, sikhaṃ adisvā’’ ti,‘‘ paramahaṃsaparikkhādinā’’ ti keci. "
  8873. 1078873,195,1235,2,8,1,91,6,Akāraṇaṃ dakkhiṇeyyabhāvassa jāti adakkhiṇeyyabhāvahetūnaṃ pāpadhammānaṃ apaṭikkhepabhāvato.
  8874. 1078874,195,1235,9,13,1,28,4,Etan ti sīlādibhedaṃ caraṇaṃ.
  8875. 1078875,195,1235,14,19,1,91,5,Dakkhiṇeyyabhāvassa kāraṇaṃ adakkhiṇeyyabhāvakārakapāpadhammānaṃ tadaṅgādivasena pajahanato.
  8876. 1078876,195,1235,20,23,1,18,2,{Assā}ti brāhmaṇassa.
  8877. 1078877,195,1235,24,31,1,79,7,Tamatthan ti taṃ dakkhiṇeyyabhāvassa kāraṇatāsaṅkhātamatthaṃ upamāya vibhāvento.
  8878. 1078878,195,1235,32,37,1,49,4,Sālādikaṭṭhā {jātovā}ti sālādivisuddhakaṭṭhāva jāto.
  8879. 1078879,195,1235,38,45,1,60,7,Sāpānadoṇiādiavisuddhakaṭṭhā jāto aggikiccaṃ na ca na karoti.
  8880. 1078880,195,1235,46,75,1,184,24,"Evan ti yathā aggi yato kutoci jātopi aggikiccaṃ karotiyeva, evaṃ caṇḍālakulādīsu jātopi dakkhiṇeyyo na na hoti guṇasampadāvasena ariyānaṃ vaṃse pajātattāti āha‘‘ guṇasampattiyā jātimā’’ ti. "
  8881. 1078881,195,1235,76,88,1,65,8,Dhitiyā guṇasampattiyā pamukhabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ so hī’’ tiādi vuttaṃ.
  8882. 1078882,195,1235,89,93,1,25,3,Tattha {dhitiyā}ti vīriyena.
  8883. 1078883,195,1235,94,100,1,67,6,Tañhi anuppannānaṃ kusaladhammānaṃ uppādanaparibrūhanehi te dhāreti.
  8884. 1078884,195,1235,101,115,1,90,12,"Hiriyā dose nisedheti, sammadeva pāpānaṃ jigucchane sati tesaṃ pavattiyā avasaro eva natthi. "
  8885. 1078885,195,1235,116,119,1,43,3,Monadhammena ñāṇasaṅkhātena ottappadhammena.
  8886. 1078886,195,1235,120,133,1,113,10,"{Kāraṇākāraṇajānanako}ti tesaṃ tesaṃ dhammānaṃ yathābhūtaṃ ṭhānaṃ, pāpadhammānaṃ vā vippakārasabhāvaṭṭhānaṃ jānanako. "
  8887. 1078887,195,1236,2,7,1,69,5,Paramatthasaccena nibbānena ārammaṇapaccayabhūtena ariyamaggena danto.
  8888. 1078888,195,1236,8,15,1,57,6,{Indriyadamenā}ti tato eva ariyena indriyasaṃvarena upagato.
  8889. 1078889,195,1236,16,20,1,27,4,Vidanti tehi saccānīti vedā.
  8890. 1078890,195,1236,21,25,1,33,4,Maggavedānaṃ antan ti ariyaphalaṃ.
  8891. 1078891,195,1236,26,31,1,47,5,Kilesānaṃ antan ti tesaṃ anuppādanirodhaṭṭhānaṃ.
  8892. 1078892,195,1236,32,35,1,18,2,{Yañño}ti aggaphalaṃ.
  8893. 1078893,195,1236,36,44,1,74,7,"Niratthakan ti aphalaṃ tesaṃ anāgamanato, āgatānampi aggadakkhiṇeyyābhāvato. "
  8894. 1078894,195,1236,45,47,1,11,2,Juhati deti.
  8895. 1078895,195,1237,2,6,1,43,4,Suyiṭṭhan ti sudānaṃ aggadakkhiṇeyyalābhena.
  8896. 1078896,195,1237,7,11,1,28,4,Suhutan ti tasseva vevacanaṃ.
  8897. 1078897,195,1237,12,24,1,81,12,Atha vā suyiṭṭhan ti suṭṭhu sammadeva yiṭṭhaṃ sāre upanītaṃ mama idaṃ deyyavatthu.
  8898. 1078898,195,1237,25,30,1,29,5,Suhutan ti etthāpi eseva nayo.
  8899. 1078899,195,1238,2,13,1,57,6,{Upahaṭamatte}ti brāhmaṇena‘‘ bhuñjatu bhavan’’ ti upanītamatte.
  8900. 1078900,195,1238,14,20,1,65,5,{Nibbattitojamevā}ti savatthukaṃ aggahetvā vatthuto vivecitaojameva.
  8901. 1078901,195,1238,21,45,1,184,23,"Tena taṃ sukhumattaṃ gatan ti taṃ habyasesaṃ sabbaso sukhumabhāvaṃ gatanti ojāya anoḷārikatāya purimākāreneva paññāyamānataṃ sandhāya vuttaṃ, na pana ojāya eva kevalāya gahaṇaṃ sandhāya. "
  8902. 1078902,195,1238,46,58,1,86,11,"Sā hi avinibbhogavuttitāya visuṃ gaṇhituṃ na sakkā, tasmā devatāhipi savatthukā gayhati. "
  8903. 1078903,195,1238,59,63,1,34,3,Manussānaṃ {vatthū}ti karajakāyamāha.
  8904. 1078904,195,1238,64,75,1,97,11,Oḷārikavatthutāya devānaṃ viya gahaṇī na tikkhāti dibbojasammissatāya sammā pariṇāmaṃ na gacchati.
  8905. 1078905,195,1238,76,97,1,151,17,Sukhumāpi samānā dibbojā tena pāyasena missitā oḷārikasammissatāya sukhumavatthukānaṃ devānaṃ sukhadā na hotīti imamatthaṃ dasseti‘‘ goyūse panā’’ tiādinā.
  8906. 1078906,195,1238,98,109,1,104,10,"Paribhogavatthuno oḷārikatāya vā devānaṃ dukkaraṃ sammā pariṇāmetuṃ, dibbojāya garutarabhāvena manussānaṃ. "
  8907. 1078907,195,1238,110,119,1,32,5,Tenāha bhagavā‘‘ na khvāhan’’ tiādi.
  8908. 1078908,195,1238,120,136,1,105,10,Samāpatticittasamuṭṭhitā tejodhātu jhānānubhāvasantejitā tikkhatarā hotīti vuttaṃ‘‘ aṭṭha… pe… pariṇāmeyyā’’ ti.
  8909. 1078909,195,1238,137,153,1,113,11,"Bhagavato pana suddheneva pariṇamatīti vuttaṃ‘‘ pākatikenevā’’ ti, jhānānubhāvappattena jhānena vinā sabhāvasiddheneva."
  8910. 1078910,195,1239,2,26,1,93,13,‘ ‘ Appaharite’’ ti ettha appa-saddo‘‘ appiccho’’ tiādīsu viya abhāvatthoti āha‘‘ appahariteti aharite’’ ti.
  8911. 1078911,195,1239,27,29,1,17,2,Pātisatepi pāyase.
  8912. 1078912,195,1239,30,36,1,27,5,Na {āluḷatī}ti na āvilaṃ hoti.
  8913. 1078913,195,1239,37,57,1,103,13,"Anāgantāva gaccheyya‘‘ attanāpi na paribhuñji, aññesaṃ na dāpesi, kevalaṃ pāyasaṃ nāsesī’’ ti domanassappatto. "
  8914. 1078914,195,1240,2,10,1,52,6,Dāru {samādahāno}ti dāruhariddi dārusmiṃ tassa dahanto.
  8915. 1078915,195,1240,11,18,1,85,6,{Yadī}tiādi dārujhāpanassa bahiddhabhāvasādhanaṃ asuddhahetūnaṃ paṭipakkhābhāvato tassa.
  8916. 1078916,195,1240,19,32,1,113,12,Khandhādīsu {kusalā}ti tesu sabhāvato samudayato atthaṅgamato assādato ādīnavato nissaraṇato jānanato chekā paṇḍitā.
  8917. 1078917,195,1240,33,37,1,28,4,Ñāṇajotin ti ñāṇamayaṃ jotiṃ.
  8918. 1078918,195,1240,38,42,1,26,3,{Jālemī}ti pajjalitaṃ karomi.
  8919. 1078919,195,1240,43,48,1,77,5,Niccaṃ pajjalitaggi sabbatthakameva vigatasammohandhakāratāya ekobhāsabhāvato.
  8920. 1078920,195,1240,49,52,1,40,3,Sabbaso vikkhepābhāvato niccasamāhitatto.
  8921. 1078921,195,1240,53,67,1,106,13,Evaṃ {vadatī}ti caritaṃ brahmacariyaṃ gahetvā carāmīti evaṃ vattamānaṃ viya vadati āsannataṃ hadaye ṭhapetvā.
  8922. 1078922,195,1241,2,5,1,29,2,{Khāribhāro}ti khāribhārasadiso.
  8923. 1078923,195,1241,6,13,1,19,3,Tenāha‘‘ yathā’’ tiādi.
  8924. 1078924,195,1241,14,21,1,58,6,Khandhena {vayhamāno}ti kāje pakkhipitvā khandhena vayhamāno.
  8925. 1078925,195,1241,22,29,1,69,7,Pathaviyā saddhiṃ phuseti bhārassa garukabhāvena kājassa pariṇamanena.
  8926. 1078926,195,1241,30,39,1,63,9,Mānena attano jātiādīni paggaṇhato aññassa tāni na sahatīti āha–
  8927. 1078927,195,1241,40,56,1,109,11,"‘‘ tattha tattha issaṃ uppādento’’ ti, tattha tattha jātiādimānavatthusmiṃ garutaraggahaṇena saṃsīdeyyāti adhippāyo. "
  8928. 1078928,195,1241,57,69,1,81,10,"Kodho {dhūmo}ti yathāpi bhāsuro aggi dhūmena upakkiliṭṭho, evaṃ kodhena upakkiliṭṭho. "
  8929. 1078929,195,1241,70,74,1,27,4,Ñāṇaggīti tassa kodho dhūmo.
  8930. 1078930,195,1241,75,77,1,21,2,Musāvādova mosavajjaṃ.
  8931. 1078931,195,1241,78,94,1,96,15,"Yathā ñāṇe sati musāvādo natthi, evaṃ musāvāde sati ñāṇampīti tena taṃ nirodhitaṃ viya hotīti āha–"
  8932. 1078932,195,1241,95,103,1,32,4,‘‘ musāvādena paṭicchannaṃ ñāṇan’’ ti.
  8933. 1078933,195,1241,104,122,1,125,17,"Yathā sujāya vinā brāhmaṇānaṃ yāgo na ijjhati, evaṃ pahūtajivhāya vinā satthu dhammayāgo na ijjhatīti jivhā sujāpariyāyā vuttā. "
  8934. 1078934,195,1241,123,131,1,52,7,"Joti ṭhiyati etthāti jotiṭṭhānaṃ vedi, yaṃ aggikuṇḍaṃ. "
  8935. 1078935,195,1241,132,138,1,59,6,Sattānaṃ hadayaṃ jotiṭṭhānaṃ ñāṇaggino tattha samujjalanato.
  8936. 1078936,195,1241,139,151,1,44,8,Attāti cittaṃ‘‘ āhito ahaṃ māno etthā’’ ti katvā.
  8937. 1078937,195,1242,2,11,1,122,8,Dhammo {rahado}ti assaddhiyādiālasiyābhāvato kilesamalapakkhālanato paramagginibbutāvahanato ariyamaggadhammo anāvilo rahado.
  8938. 1078938,195,1242,12,16,1,46,3,{Heṭṭhupariyavālukā}ti viparivattitavālukā hutvā.
  8939. 1078939,195,1242,17,21,1,17,2,{Āluḷā}ti ākulajātā.
  8940. 1078940,195,1242,22,28,1,46,5,Paṇḍitānaṃ {pasattho}ti paṇḍitānaṃ purato seṭṭho.
  8941. 1078941,195,1242,29,38,1,82,9,Seṭṭhabhāvena santo pāsaṃso hutvā kilese bhindati samucchindatīti sabbhīti vuccati.
  8942. 1078942,195,1242,39,46,1,22,3,Tenāha‘‘ uttamaṭṭhenā’’ ti.
  8943. 1078943,195,1242,47,64,1,45,6,Tathā cāha bhagavā‘‘ maggānaṭṭhaṅgiko seṭṭho’’ ti( dha. pa.273).
  8944. 1078944,195,1243,2,16,1,85,10,Vacīsaccan ti iminā‘‘ caturaṅgasamannāgatā vācā suparisuddhā hotī’’ ti sammāvācaṃ dasseti.
  8945. 1078945,195,1243,17,29,1,69,8,Saccasaṃyamapadehi dassitā maggadhammā idha‘‘ dhammo’’ ti adhippetāti āha–
  8946. 1078946,195,1243,30,41,1,28,5,‘‘ dhammoti iminā… pe… dassetī’’ ti.
  8947. 1078947,195,1243,42,48,1,62,6,Maggasaccaṃ gahitaṃ anantaragāthāya anekehi visesetvā vuttattā.
  8948. 1078948,195,1243,49,52,1,32,2,{Atthato}ti pubbaṅgamattādiatthato.
  8949. 1078949,195,1243,53,62,1,60,8,Tāya hi sakiccaṃ karontiyā itare sabbepi tadanuvattikā honti.
  8950. 1078950,195,1243,63,69,1,66,5,{Taggatikattā}ti sammādiṭṭhiyā upakārakabhāvena tāya samānagatikattā.
  8951. 1078951,195,1243,70,75,1,50,5,Ārammaṇañhi vitakkenāhaṭaṃ paññā vicinituṃ sakkoti.
  8952. 1078952,195,1243,76,82,1,41,6,Tathā hi so paññākkhandhena saṅgahaṃ gato.
  8953. 1078953,195,1243,83,92,1,57,7,"{Dhammo}ti sabhāvato samādhi gahito, itare dve tadupakārattā. "
  8954. 1078954,195,1243,93,136,1,66,10,Tathā hi‘‘ evaṃdhammā te bhagavanto’’ tiādīsu( dī. ni.2.13; ma. ni.3.197; saṃ. ni.5.378) samādhi‘‘ dhammo’’ ti vutto.
  8955. 1078955,195,1243,137,141,1,47,4,Paramatthasaccaṃ gahitaṃ sabbesaṃ seṭṭhabhāvato.
  8956. 1078956,195,1243,142,143,1,7,1,Yathāha–
  8957. 1078957,195,1243,144,175,1,79,11,"‘‘ yāvatā, bhikkhave, dhammā saṅkhatā vā asaṅkhatā vā, virāgo tesaṃ aggamakkhāyatī’’ ti( itivu.90; a. ni.4.34). "
  8958. 1078958,195,1243,176,187,1,88,9,"{Atthato}ti tato eva paramatthato, anantaraṃ vuccamānānaṃ vā maggadhammānaṃ ārammaṇabhāvato. "
  8959. 1078959,195,1243,188,192,1,38,4,Pañcaṅgāni gahitāni tāsaṃ maggabhāvato.
  8960. 1078960,195,1243,193,195,1,11,2,Tīṇi aṅgāni.
  8961. 1078961,195,1243,196,203,1,74,7,Brahmacariyaṃ nāmāti etaṃ nibbānagāmi uttamaṭṭhena maggabrahmacariyaṃ nāma.
  8962. 1078962,195,1243,204,211,1,87,6,Majjhe {sitā}ti līnuddhaccādiantadvayavivajjanena majjhe majjhimapaṭipadābhāvanaṃ nissitā.
  8963. 1078963,195,1243,212,216,1,56,4,Sassatucchedaggahaṇaṃ hettha padhānatāya nidassanamattaṃ.
  8964. 1078964,195,1243,217,220,1,32,2,{Seṭṭhappattī}ti seṭṭhabhāvappatti.
  8965. 1078965,195,1243,221,247,1,138,16,"Ta-kāro {padasandhikaro}ti‘‘ sa ujubhūtesū’’ ti vattabbe majjhe ta-kāro padasandhikaro,‘‘ sa {dujjubhūtesū}ti keci paṭhanti, tesaṃ da-kāro padasandhikaro. "
  8966. 1078966,195,1243,248,265,1,69,12,"Sa-iti sundariko brāhmaṇo vuttoti katvā āha‘‘ sa tvan’’ ti, so tvanti attho. "
  8967. 1078967,195,1243,266,272,1,57,6,Dhammo sāriyo paridhānabhūtā alaṅkārā etassāti dhammasārī.
  8968. 1078968,195,1243,273,283,1,67,9,"Atha vā dhammehi sāritavāti dhammasārī, tehi sāretvā ṭhitavāti attho. "
  8969. 1078969,195,1243,284,291,1,28,3,Tenāha‘‘ kusaladhammehī’’ tiādi.
  8970. 1078970,195,1244,2,4,1,30,2,Sundarikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8971. 1078971,195,1245,2,4,1,23,2,10 . Bahudhītarasuttavaṇṇanā
  8972. 1078972,195,1246,2,12,1,44,4,196. {Samantato}ti dakkhiṇavāmānaṃ vasena samantato.
  8973. 1078973,195,1246,13,18,1,50,5,Ūrubaddhāsanan ti ūrūnaṃ bandhanavasena nisajjanaṃ.
  8974. 1078974,195,1246,19,31,1,88,8,Dvinnaṃ ūrūnaṃ aññamaññabandhanavasena ābhujitākāraṃ sandhāyāha‘‘ ābhujitvāti bandhitvā’’ ti.
  8975. 1078975,195,1246,32,57,1,152,17,Heṭṭhimakāyassa anujukaṃ ṭhapanaṃ nisajjāvacaneneva bodhitanti‘‘ ujuṃ kāyan’’ ti ettha kāya-saddo uparimakāyavisayoti āha‘‘ uparimaṃ sarīraṃ ujukaṃ ṭhapetvā’’ ti.
  8976. 1078976,195,1246,58,72,1,79,10,Taṃ pana ujukaṭṭhapanaṃ sarūpato payojanato ca dassetuṃ‘‘ aṭṭhārasā’’ tiādi vuttaṃ.
  8977. 1078977,195,1246,73,94,1,156,16,"Parimukhan ti ettha pari -saddo abhisaddena samānatthoti āha‘‘ kammaṭṭhānābhimukhan’’ ti, bahiddhā puthuttārammaṇato nivāretvā kammaṭṭhānaṃyeva purekkhatoti attho. "
  8978. 1078978,195,1246,95,103,1,38,4,Pariggahaṭṭho‘‘ pariṇāyikā’’ tiādīsu viya.
  8979. 1078979,195,1246,104,113,1,56,5,Mukhanti niyyānaṭṭho‘‘ suññatavimokkhamukhan’’ tiādīsu viya.
  8980. 1078980,195,1246,114,131,1,167,16,"Paṭipakkhato niggamanaṭṭho hi niyyānaṭṭho, tasmā pariggahitaniyyānan ti sabbathā gahitasammosaṃ pariccattasammosaṃ satiṃ katvā paramaṃ satinepakkaṃ upaṭṭhapetvāti attho. "
  8981. 1078981,195,1246,132,139,1,52,5,Chabbaṇṇā… pe… nisīdi brāhmaṇassa pasādasañjānanatthaṃ.
  8982. 1078982,195,1246,140,145,1,38,4,Aṭavimukhā {caramānā}ti gocaraṃ gaṇhantā.
  8983. 1078983,195,1247,2,17,1,88,13,"Ajjasaṭṭhin ti ajja channaṃ pūraṇī saṭṭhī divasavutti, ajja ādiṃ katvā cha divaseti attho. "
  8984. 1078984,195,1247,18,21,1,35,3,Accantasaṃyoge cetaṃ upayogavacanaṃ.
  8985. 1078985,195,1247,22,27,1,51,4,Ajja {chadivasamattakā}ti ajjato chaṭṭhadivasamattakā.
  8986. 1078986,195,1247,28,32,1,24,3,{Lāmakā}ti nihīnā nipphalā.
  8987. 1078987,195,1247,33,40,1,25,3,Tenāha‘‘ tilakhāṇukā’’ tiādi.
  8988. 1078988,195,1248,2,8,1,47,5,{Ussāhenā}ti uddhaṃ uddhaṃ pasārena abhibhavanena.
  8989. 1078989,195,1248,9,20,1,66,7,Taṃ pana nesaṃ abhibhavanaṃ dassetuṃ‘‘ kaṇṇanaṅguṭṭhādīnī’’ tiādimāha.
  8990. 1078990,195,1249,2,13,1,67,8,‘ ‘ Uppāṭakapāṇakā’’ ti tacaṃ uppāṭetvā viya khādakapāṇakā ūkāmaṅgulādayo.
  8991. 1078991,195,1250,2,13,1,90,8,"{Kaḷārapiṅgalā}ti nikkhantapiṅgalakkhikā, {kaḷārapiṅgalā}ti vā rattagattā ca piṅgalacakkhukā ca. "
  8992. 1078992,195,1250,14,22,1,71,6,"{Tilakāhatā}ti āhatatilakā, tilappamāṇehi bindūhi samantato santhatasarīrā. "
  8993. 1078993,195,1251,2,15,1,139,12,Paṭigāthāhi brāhmaṇassa dhammadesanaṃ {vaḍḍhesī}ti pakatiyā tassa attanā kathetabbaṃ dhammadesanaṃ pabbajjāguṇakittanavasena sattahi vaḍḍhesi.
  8994. 1078994,195,1251,16,26,1,74,8,{Pabbajitvā}ti iṇāyikānaṃ attano palibodhaṃ tathā tathā jānāpetvā pabbajitvā.
  8995. 1078995,195,1252,2,18,1,72,11,"Yathā ca tattha bhagavā paṭipajji, taṃ dassetuṃ‘‘ puna divase’’ tiādi vuttaṃ. "
  8996. 1078996,195,1253,2,22,1,166,19,Taṃ taṃ kulagharaṃ {pesetvā}ti taṃ taṃ tassa brāhmaṇassa dhītaraṃ tassa tassānucchavikassa brāhmaṇassa dento taṃ taṃ kulagharaṃ pesetvā brāhmaṇadhamme garukaraṇābhāvato.
  8997. 1078997,195,1254,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Naṭṭhe mate pabbajite, napuṃsakepi bhattari; "
  8998. 1078998,195,1255,2,12,1,44,7,"Itthiyā patiseṭṭhāya, na añño pati icchiyo’’ ti."
  8999. 1078999,195,1255,13,13,1,0,0,–
  9000. 1079000,195,1256,2,4,1,21,2,Ayañhi brāhmaṇadhammo.
  9001. 1079001,195,1256,5,11,1,65,5,{Ayyikaṭṭhāne}ti mātāmahiṭṭhāne ṭhapesi satthu cittārādhanavasenāti.
  9002. 1079002,195,1257,2,4,1,32,2,Bahudhītarasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9003. 1079003,195,1258,2,4,1,28,2,Paṭhamavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9004. 1079004,195,1259,2,4,1,12,2,2 . Upāsakavaggo
  9005. 1079005,195,1260,2,4,1,26,2,1 . Kasibhāradvājasuttavaṇṇanā
  9006. 1079006,195,1261,2,14,1,87,6,"197. Dakkhiṇāgirismin ti dakkhiṇāgirijanapade, tasmiṃ dakkhiṇāgirijanapade dakkhiṇāgirivihāre. "
  9007. 1079007,195,1261,15,25,1,78,9,Khandhesu ṭhapetvā yuge {yottehī}ti yottarajjūhi yuttāni payojitāni icceva attho.
  9008. 1079008,195,1262,2,7,1,58,4,{Paṭhamadivase}ti vapanadivasesu paṭhamadivase āraddhadivase.
  9009. 1079009,195,1262,8,21,1,85,8,"Pañcaṅgānipi paripuṇṇāni, pageva itaraṅgānīti dassetuṃ‘‘ paripuṇṇapañcaṅgā’’ icceva vuttaṃ. "
  9010. 1079010,195,1262,22,27,1,68,5,Haritālamanosilāañjanehi uratthanādīsu ṭhapitattā ābhāya ujjalagattā.
  9011. 1079011,195,1262,28,30,1,17,2,Avasesā balībaddā.
  9012. 1079012,195,1262,31,36,1,60,5,Kilantagoṇaṃ mocetvā akilantassa yojanaṃ kilantaparivattanaṃ.
  9013. 1079013,195,1263,2,5,1,34,2,{Sīhakuṇḍalānī}ti sīhamukhakuṇḍalāni.
  9014. 1079014,195,1263,6,13,1,73,6,"Brahmaveṭhanan ti brahmuno veṭhanasadisaṃ, assanakhaveṭhanasadisanti attho. "
  9015. 1079015,195,1264,2,10,1,62,7,Buddhānaṃ kiccāni kālavasena vibhattāni pañca kiccāni bhavanti.
  9016. 1079016,195,1264,11,17,1,57,6,Purebhattakiccan ti bhattato pubbe buddhena kātabbakiccaṃ.
  9017. 1079017,195,1264,18,23,1,48,4,{Vītināmetvā}ti phalasamāpattiyā kālaṃ vītināmetvā.
  9018. 1079018,195,1264,24,31,1,71,7,Kadāci ekoti ādi tesaṃ tesaṃ vineyyānaṃ vinayanānurūpapaṭipattidassanaṃ.
  9019. 1079019,195,1264,32,35,1,29,2,{Pakatiyā}ti pakatibuddhavesena.
  9020. 1079020,195,1264,36,42,1,128,6,Buddhānaṃ hi rūpakāyassa asītianubyañjanapaṭimaṇḍita-bāttiṃsamahāpurisa- lakkhaṇa-kāyappabhā-byāmappabhā-ketumālāvicittatā buddhaveso.
  9021. 1079021,195,1264,43,59,1,142,14,"Kadāci anekehi pāṭihāriyehi {vattamānehī}ti iminā pāramīnaṃ nissandabhūtāni pāṭihāriyāni rucivaseneva pakāsanakāni bhavanti, na sabbadāti dasseti. "
  9022. 1079022,195,1264,60,73,1,87,9,Evañca katvā‘‘ indakhīlassa anto ṭhapitamatte dakkhiṇapāde’’ tiādivacanaṃ samatthitaṃ hoti.
  9023. 1079023,195,1264,74,101,1,174,19,Bhagavato kāye pītarasmīnaṃ yebhuyyatāya‘‘ suvaṇṇarasasiñcanāni viyā’’ ti vatvā kāyamhi nīlādirasmīhi tahaṃ tahaṃ pītamissitaṃ sandhāya‘‘ vicitrapaṭaparikkhittāni viya cā’’ ti vuttaṃ.
  9024. 1079024,195,1264,102,106,1,49,4,Madhurenākārena saddaṃ karonti tuṭṭharavaravanato.
  9025. 1079025,195,1265,2,6,1,15,2,{Tatthā}ti vihāre.
  9026. 1079026,195,1265,7,13,1,82,5,{Gandhamaṇḍalamāḷe}ti hatthena kataparibhaṇḍe samosaritagandhapupphadāme maṇḍalamāḷe.
  9027. 1079027,195,1266,2,5,1,19,2,{Upaṭṭhāne}ti pamukhe.
  9028. 1079028,195,1266,6,24,1,71,9,"‘‘ Ovadatī’’ ti vatvā tatthovādaṃ sāmaññato dassetuṃ,‘‘ bhikkhave’’ tiādi vuttaṃ. "
  9029. 1079029,195,1266,25,31,1,58,5,{Sampattī}ti cakkhādiindriyapāripūri ceva hatthādisampadā ca.
  9030. 1079030,195,1266,32,34,1,35,2,Samassāsitakāyo kilamathavinodanena.
  9031. 1079031,195,1266,35,44,1,34,5,‘‘ Tañca kho samāpajjanenā’’ ti vadanti.
  9032. 1079032,195,1266,45,58,1,120,12,{Dutiyabhāge}ti iminā aparabhāgaṃ tayo bhāge katvā tattha purimabhāgaṃ seyyanisajjāvasena samāpattīhi vītināmetīti dasseti.
  9033. 1079033,195,1266,59,74,1,123,14,"Lokan ti rājagahādīsu yaṃ tadā upanissāya viharati, tattha aññattha vā bujjhanakaṃ vineyyasattalokaṃ buddhacakkhunā voloketi. "
  9034. 1079034,195,1266,75,79,1,46,4,Kālayuttan ti tesaṃ indriyaparipākakālānurūpaṃ.
  9035. 1079035,195,1266,80,84,1,33,4,Samayayuttan ti tasseva vevacanaṃ.
  9036. 1079036,195,1266,85,90,1,56,5,Samayayuttan ti vā tehi ājānitabbavisesapaṭilābhānurūpaṃ.
  9037. 1079037,195,1267,2,8,1,56,5,{Paṭisallīno}ti kālaparicchedaṃ katvā samāpattiṃ samāpanno.
  9038. 1079038,195,1267,9,16,1,62,6,"Adhippāyaṃ sampādento taṃ avirādhento, ajjhāsayānurūpanti attho. "
  9039. 1079039,195,1268,2,14,1,73,8,"Sakala … pe… {devatāyo}ti ettha lokadhātusākalyaṃ daṭṭhabbaṃ, na devatāsākalyaṃ. "
  9040. 1079040,195,1268,15,29,1,114,13,Na hi mahāsamaye viya sabbadā majjhimayāme dasasahassacakkavāḷe sabbattha sabbā devatā satthu samīpaṃ upagacchanti.
  9041. 1079041,195,1268,30,32,1,21,2,Kilāsubhāvo kilamatho.
  9042. 1079042,195,1269,2,6,1,72,3,{Vihāracīvaraparivattanavasenā}ti vihāre nivatthanivāsanaparivattanavasena.
  9043. 1079043,195,1269,7,11,1,33,3,{Ādiyitvā}ti pārupanavasena gahetvā.
  9044. 1079044,195,1269,12,19,1,18,3,Tenāha‘‘ dhāretvā’’ ti.
  9045. 1079045,195,1269,20,24,1,45,4,Bhikkhācāran ti bhikkhatthaṃ caritabbaṭṭhānaṃ.
  9046. 1079046,195,1270,2,10,1,69,8,Atirocamānan ti taṃ taṃ atikkamitvā samantato sabbadisāsu virocamānaṃ.
  9047. 1079047,195,1270,11,15,1,37,4,Sarīrappabhan ti attano sarīrappabhaṃ.
  9048. 1079048,195,1270,16,26,1,124,10,Jaṅgamaṃ viya padumasaran ti ratanamayakiñjakkhaṃ rajatamayakaṇṇikaṃ samantato samphullitakañcanapadumaṃ sañcārimasaraṃ viya.
  9049. 1079049,195,1270,27,32,1,72,5,Gaganatalan ti abbhamahikādiupakkilesavigamena suvisuddhaākāsatalaṃ viya.
  9050. 1079050,195,1270,33,38,1,59,5,Tampi hi tārāgaṇakiraṇajālasamujjalatāya samantato virocati.
  9051. 1079051,195,1270,39,42,1,36,3,Kanakasikharan ti kanakagirisikharaṃ.
  9052. 1079052,195,1270,43,80,1,461,33,"Siriyā jalamānan ti sabbaso anavajjāya sabbākārena paripuṇṇakāyatāya anaññasādhāraṇāya rūpakāyasiriyā samujjalaṃ, yassā rucirabhāvo viddhe vigatavalāhake puṇṇamāsiyaṃ paripuṇṇakalamanomamaṇḍalaṃ candamaṇḍalaṃ atirocati, pabhassarabhāvo sahassaraṃsikiraṇatejojālasamujjalaṃ sūriyamaṇḍalaṃ abhibhavati, hemasamujjalabhāvo tadubhaye abhibhuyya pavattamānaṃ ekakkhaṇe dasasahassilokadhātuvijjotanasamattha-mahābrahmuno pabhāsamudayaṃ abhivihacca bhāsati tapati virocati. "
  9053. 1079053,195,1271,2,6,1,38,3,{Samantapāsādike}ti samantato pasādāvahe.
  9054. 1079054,195,1271,7,18,1,51,7,Tañca kho sabbaso saritabbatāyāti āha‘‘ pasādanīye’’ ti.
  9055. 1079055,195,1271,19,27,1,105,7,{Uttamadamathasamathamanuppatte}ti kāyavācāhi anuttaraṃ dantabhāvañceva anuttaraṃ cittavūpasamañca sampatte.
  9056. 1079056,195,1271,28,35,1,61,5,"{Appasādenā}ti pasādābhāvena, pasādapaṭikkhepena vā assaddhiyena. "
  9057. 1079057,195,1271,36,57,1,159,18,"Ubhayathāpi {no}ti appasādo macchariyanti ubhayathāpi no eva, atha kho anattamanatāya upārambhādhippāyena apasādento, bhagavato mukhato kiñci desetukāmo vā evamāha. "
  9058. 1079058,195,1271,58,68,1,49,6,Tattha kāraṇaṃ dassento‘‘ bhagavato panā’’ tiādimāha.
  9059. 1079059,195,1271,69,73,1,29,4,Atittan ti tittiṃ agacchantaṃ.
  9060. 1079060,195,1271,74,77,1,26,3,Kammabhaṅgan ti kammahāniṃ.
  9061. 1079061,195,1272,2,12,1,72,9,"Tikkhapañño esa brāhmaṇo, tathā hi na cirasseva arahattaṃ sacchikarissati. "
  9062. 1079062,195,1272,13,15,1,29,2,Kathāpavattanatthampi evamāha–
  9063. 1079063,195,1272,16,29,1,50,8,‘‘ evaṃ ahaṃ imassa kañci dhammaṃ sotuṃ labhissāmī’’ ti.
  9064. 1079064,195,1272,30,35,1,75,4,{Veneyyavasenā}ti attano kasanakāribhāvakittanamukhena vinetabbapuggalavasena.
  9065. 1079065,195,1273,2,5,1,22,2,{Oḷārikānī}ti pākatikāni.
  9066. 1079066,195,1273,6,14,1,40,4,‘‘ Esa uttamadakkhiṇeyyo’’ ti sañjātabahumāno.
  9067. 1079067,195,1273,15,28,1,58,9,Pāḷiyaṃ‘‘ yugaṃ vā naṅgalaṃ vā’’ ti vā -saddo avuttavikappattho.
  9068. 1079068,195,1273,29,43,1,91,13,"Tena bījādiṃ saṅgaṇhāti, tasmā bījaṃ vā īsaṃ vā pariggahayottāni vāti ayamattho dassito hoti. "
  9069. 1079069,195,1273,44,57,1,70,9,Tathā hi bhagavā brāhmaṇassa paṭivacanaṃ dento‘‘ saddhā bījan’’ tiādimāha.
  9070. 1079070,195,1273,58,62,1,57,3,{Pubbadhammasabhāgatāyā}ti paṭhamaṃ gahitadhammasabhāgatāya.
  9071. 1079071,195,1273,63,75,1,99,11,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ aṭṭhakathāruḷhameva gahetabbañca saddato atthāpattito vā idha daṭṭhabbaṃ. "
  9072. 1079072,195,1273,76,85,1,91,8,"Buddhānaṃ ānubhāvo ayaṃ, yadidaṃ pasaṅgāgatadhammamukhena desanaṃ ārabhitvā veneyyavinayanaṃ. "
  9073. 1079073,195,1274,2,6,1,50,3,{Ananusandhikā}ti pucchānusandhivasena ananusandhikā.
  9074. 1079074,195,1274,7,11,1,29,4,Evan ti idāni vuccamānākārena.
  9075. 1079075,195,1274,12,16,1,23,3,{Etthā}ti etissā desanāya.
  9076. 1079076,195,1274,17,20,1,12,2,{So}ti bhagavā.
  9077. 1079077,195,1274,21,24,1,19,2,{Tassā}ti brāhmaṇassa.
  9078. 1079078,195,1274,25,50,1,172,18,"{Anukampāyā}ti asabbaññū hi satipi anukampāya pucchitamatte tiṭṭheyya, tathā jānantopi ananukampako, bhagavā pana ubhayadhammapāripūriyā‘‘ idaṃ apucchitan’’ ti aparihāpetvā katheti. "
  9079. 1079079,195,1274,51,62,1,68,7,Samūlan tiādinā saṅkhepena vuttamatthaṃ vivaranto‘‘ tatthā’’ tiādimāha.
  9080. 1079080,195,1274,63,81,1,97,12,Tattha bījassa kasiyā mūlabhāvo nānantariyato tappamāṇavidhānato cāti āha‘‘ tasmiṃ… pe… kattabbato’’ ti.
  9081. 1079081,195,1274,82,91,1,64,8,Tena anvayato byatirekato ca bījassa kasiyā mūlabhāvaṃ vibhāveti.
  9082. 1079082,195,1274,92,104,1,74,10,"{Kusalā}ti iminā akusalā tato aññathāpi karonti, taṃ pana appamāṇanti dasseti. "
  9083. 1079083,195,1275,2,9,1,63,6,{Tassā}ti brāhmaṇassa bījaṭṭhāniyassa dhammassa ca upakārabhāvato.
  9084. 1079084,195,1275,10,18,1,98,7,{Dhammasambandhasamatthabhāvato}ti tathā vuttadhammassa phalena sambandhituṃ yojetuṃ samatthabhāvato.
  9085. 1079085,195,1275,19,25,1,42,5,Tapo {vuṭṭhī}ti vuttavacanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  9086. 1079086,195,1275,26,38,1,59,8,Saṅkhepato vuttamatthaṃ pākaṭaṃ kātuṃ‘‘ ayaṃ hī’’ tiādi vuttaṃ.
  9087. 1079087,195,1275,39,50,1,83,11,Kassakassa upakārassa bījassa anantaraṃ vuṭṭhi vuccamānā aṭṭhāne vuttā nāma na hoti.
  9088. 1079088,195,1275,51,52,1,5,1,Kasmā?
  9089. 1079089,195,1275,53,69,1,135,15,"Bījassa vappakāle anurūpāya vuṭṭhiyā icchitabbato, tasmā avasāne majjhe vā vuccamānāya dhammasambandhasamatthatā tassā vibhāvitā na siyā. "
  9090. 1079090,195,1275,70,74,1,43,3,Attano {avisaye}ti jhānādiuttarimanussadhamme.
  9091. 1079091,195,1275,75,79,1,41,3,{Pacchāpī}ti kasisambhārakathanato pacchāpi.
  9092. 1079092,195,1275,80,84,1,28,3,{Vattabbo}ti ekantena vattabbo.
  9093. 1079093,195,1275,85,88,1,35,2,{Tadanantaraṃyevā}ti bījānantaraṃyeva.
  9094. 1079094,195,1275,89,104,1,131,13,"Vuccamānā vuṭṭhi samatthā hoti , bījassa phalena sambandhane samatthāti dīpitā hoti anantaravacaneneva tassā āsannaupakārattadīpanato. "
  9095. 1079095,195,1276,2,8,1,69,5,{Sampasādalakkhaṇā}ti pasīditabbe vatthusmiṃ sammadeva pasīdanalakkhaṇā.
  9096. 1079096,195,1276,9,14,1,67,4,{Okappanalakkhaṇā}ti saddheyyavatthuno evametanti pakkhandanalakkhaṇā.
  9097. 1079097,195,1276,15,20,1,43,5,Mūlabījan tiādīsu mūlameva bījaṃ mūlabījaṃ.
  9098. 1079098,195,1276,21,26,1,42,5,Esa nayo sesesupi bījagāmassa adhippetattā.
  9099. 1079099,195,1276,27,34,1,62,7,Bhūtagāmo pana mūlaṃ bījaṃ etassāti mūlabījantiādinā veditabbo.
  9100. 1079100,195,1276,35,71,1,283,28,Bījabījan ti pañcamaṃ pana paccayantarasamavāye sadisaphaluppattiyā visesakāraṇabhāvato virūhanasamatthe sāraphale niruḷho bījasaddo tadatthasiddhiyā mūlādīsupi kesuci pavattatīti tato nivattanatthaṃ ekena bīja-saddena visesetvā vuttaṃ‘‘ bījabījan’’ ti‘‘ dukkhadukkhaṃ rūparūpan’’ ti ca yathā.
  9101. 1079101,195,1276,72,91,1,96,13,Evampi iminā atthena imassapi nippariyāyova bījabhāvoti dassento āha‘‘ taṃ sabbampi… pe… gacchatī’’ ti.
  9102. 1079102,195,1277,2,19,1,107,13,Idāni kathañci vattabbe saddhāya opammatte bīje saddhāya bījabhāvaṃ vibhāvetuṃ‘‘ tattha yathā’’ tiādi āraddhaṃ.
  9103. 1079103,195,1277,20,42,1,156,17,"Kāmaṃ saddhūpanisaṃ sīlaṃ, tathāpi samādhissa viya sabbesampi anavajjadhammānaṃ ādimūlabhāvato saddhāyapi patiṭṭhā hotīti āha‘‘ heṭṭhā sīlamūlena patiṭṭhātī’’ ti. "
  9104. 1079104,195,1277,43,60,1,120,12,"Yasmā sabbasseva puggalassa saddhāvasena samathavipassanārambho, tasmā sā‘‘ upari samathavipassanaṅkuraṃ uṭṭhāpetī’’ ti vuttā. "
  9105. 1079105,195,1277,61,64,1,18,3,Tan ti dhaññabījaṃ.
  9106. 1079106,195,1277,65,71,1,65,6,Pathavirasaṃ āporasan ti sasambhārapathavīāpesu labbhamānaṃ rasaṃ.
  9107. 1079107,195,1277,72,76,1,36,3,{Gahetvā}ti paccayaparamparāya gahetvā.
  9108. 1079108,195,1277,77,80,1,57,3,Dhaññaparipākagahaṇatthan ti dhaññaparipākanibbattiatthaṃ.
  9109. 1079109,195,1277,81,85,1,64,4,Rasan ti saddhāsīlamūlahetusamathavipassanābhāvanārasaṃ ādiyitvā.
  9110. 1079110,195,1277,86,97,1,133,9,{Ariyamagganāḷenā}ti ariyamaggasotena ariyaphaladhaññaparipākagahaṇatthan ti ariyaphalameva dhanāyitabbato dhaññaṃ tassa nibbattiatthaṃ.
  9111. 1079111,195,1277,98,108,1,90,9,"Dhaññanāḷaṃ nāma kaṇḍassa nissayabhūto pacchimadeso, kaṇḍo tabbhantaro taṃnissayoyeva daṇḍo. "
  9112. 1079112,195,1277,109,112,1,19,3,Pasavo nāma pupphaṃ.
  9113. 1079113,195,1277,113,117,1,40,4,Vuddhin ti avayavapāripūrivasena vuddhiṃ.
  9114. 1079114,195,1277,118,122,1,43,4,Virūḷhin ti mūlasantānadaḷhatāya viruḷhataṃ.
  9115. 1079115,195,1277,123,127,1,38,4,Vepullan ti pattanāḷādīhi vipulabhāvaṃ.
  9116. 1079116,195,1277,128,137,1,91,8,Khīraṃ {janetvā}ti taruṇasalāṭukabhāvappattiyā taṇḍulassa bījassa bījabhūtaṃ khīraṃ uppādetvā.
  9117. 1079117,195,1277,138,141,1,12,2,{Esā}ti saddhā.
  9118. 1079118,195,1277,142,148,1,94,5,{Patiṭṭhahitvā}ti kammapathākammapathasammādiṭṭhisahitena ādito pavattasīlamattena patiṭṭhahitvā.
  9119. 1079119,195,1277,149,157,1,99,7,"Vuddhin tiādīsu suparisuddhāhi sīlacittavisuddhīhi vuddhiṃ, diṭṭhikaṅkhāvitaraṇavisuddhīhi virūḷhiṃ. "
  9120. 1079120,195,1277,158,161,1,54,3,Maggāmaggapaṭipadāñāṇadassanavisuddhīhi vepullaṃ patvā.
  9121. 1079121,195,1277,162,169,1,98,6,Ñāṇadassanavisuddhikhīran ti sādurasasuvisuddhibhāvato ñāṇadassanavisuddhisaṅkhātaṃ khīraṃ janetvā.
  9122. 1079122,195,1277,170,179,1,89,7,Aneka… pe… phalan ti anekapaṭisambhidā-anekābhiññāṇaparipuṇṇaṃ arahattaphalasīsaṃ nipphādeti.
  9123. 1079123,195,1278,2,6,1,41,3,{Bījakiccakaraṇato}ti bījakiccassa karaṇato.
  9124. 1079124,195,1278,7,29,1,168,17,"Yañhi taṃsadisassa visadisassa ca attano phalassa patiṭṭhāpanasambandhananipphādanasaṅkhātaṃ bījassa kiccaṃ, tassa karaṇato nibbattanato‘‘ evaṃ saddhā bījakiccan’’ ti vuttaṃ. "
  9125. 1079125,195,1278,30,36,1,66,6,Iminā anaññasādhāraṇaṃ saddhāya kusaladhammānaṃ bījabhāvaṃ dasseti.
  9126. 1079126,195,1278,37,42,1,35,4,Sā {cā}tiādinā tamevatthaṃ samattheti.
  9127. 1079127,195,1278,43,53,1,50,6,Idāni tattha āgamaṃ dassento‘‘ saddhājāto’’ tiādimāha.
  9128. 1079128,195,1278,54,66,1,118,11,"Tena yathā sappurisūpanissayassa saddhammassavanassa ca, evaṃ anavasesāya sammāpaṭipattiyā saddhā mūlakāraṇanti dasseti. "
  9129. 1079129,195,1279,2,16,1,125,12,"Indriyasaṃvaro vīriyañca akusaladhamme, dukkarakārikā dhutaṅgañca akusaladhamme ceva kāyañca tapati vibādhatīti {tapo}ti vuccati. "
  9130. 1079130,195,1279,17,26,1,103,8,"Indriyasaṃvaro adhippeto vīriyassa dhorayhabhāvena gayhamānattā, itaresaṃ vuṭṭhibhāvassa anuyuñjamānattā. "
  9131. 1079131,195,1279,27,30,1,42,3,Ādi-saddena kalalaṅgāravuṭṭhiādīnaṃ saṅgaho.
  9132. 1079132,195,1279,31,34,1,26,3,Samanuggahitan ti upagataṃ.
  9133. 1079133,195,1279,35,45,1,149,10,Viruhanāmilāyananipphattivacanehi dhaññabījasantānassa viya tesaṃ vuddhiyā saddhābījasantānassa tapovuṭṭhiyā ādimajjhapariyosānesu upakārataṃ dasseti.
  9134. 1079134,195,1280,2,34,1,142,21,"{Purimapadesupī}ti api -saddena parapadesupīti attho daṭṭhabbo‘‘ hirī me īsā, mano me yottan’’ ti icchitattā,‘‘ sati me’’ ti ettha me-saddo ānetvā yojetabbo. "
  9135. 1079135,195,1280,35,41,1,49,6,Udakampi tāva dātabbaṃ hoti nadītaḷākādito ānetvā.
  9136. 1079136,195,1280,42,45,1,34,3,Vīriyabalībadde catubbidhe yojetvā.
  9137. 1079137,195,1280,46,49,1,29,3,Niccakālaṃ atthīti vacanaseso.
  9138. 1079138,195,1281,2,9,1,71,7,Saha vipassanāya maggapaññā adhippetā amatapphalāya kasiyā adhippetattā.
  9139. 1079139,195,1281,10,20,1,68,8,Vipassanā paññā {cā}ti duvidhāpi paññā upanissayā hoti visiṭṭhabhāvato.
  9140. 1079140,195,1281,21,29,1,22,4,Tenāha‘‘ yathā hī’’ tiādi.
  9141. 1079141,195,1281,30,35,1,31,4,{Paññā}ti pakārehi jānātīti paññā.
  9142. 1079142,195,1281,36,46,1,106,9,"Paññavataṃ paññā purato hoti yonisomanasikārassa visesapaccayabhāvato, sahajātādhipatīsu ca ukkaṭṭhabhāvato. "
  9143. 1079143,195,1281,47,50,1,16,2,{Sirī}ti sobhaggaṃ.
  9144. 1079144,195,1281,51,58,1,44,5,"Sataṃ dhammā saddhādayo, {anvāyikā}ti anugāmino. "
  9145. 1079145,195,1281,59,82,1,143,16,"Īsābaddhā {hotī}ti hirisaṅkhātaīsāya baddhā hoti , paññāya kadāci appayogato manosīsena samādhi idha vuttoti āha‘‘ manosaṅkhātassa samādhiyottassā’’ ti. "
  9146. 1079146,195,1281,83,88,1,55,5,Samaṃ upanetvā bandhitvā baddharajjukattā samādhiyottaṃ.
  9147. 1079147,195,1281,89,96,1,65,7,Ekato gamanan ti līnaccāraddhasaṅkhātaṃ ekapassato gamanaṃ vāreti.
  9148. 1079148,195,1281,97,106,1,117,9,Majjhimāya vipassanāvīthiyā paṭipādanato kāyādīsu subhasukhaniccattabhāvavigamane paññāya visesapaccayā satīti vuttaṃ–
  9149. 1079149,195,1281,107,116,1,48,5,‘‘ satiyuttā paññā’’ ti tassā sativippayogāsabbhāvato.
  9150. 1079150,195,1281,117,137,1,215,17,"Santatighanādīnaṃ ayaṃ viseso– purimapacchimānaṃ dhammānaṃ nirantaratāya ekībhūtānaṃ viya pavatti santatighanatā, ekasamūhavasena ekībhūtānamiva pavatti samūhaghanatā, dubbiññeyyakiccabhedavasena ekībhūtānamiva pavatti. "
  9151. 1079151,195,1281,138,144,1,68,5,"Kiccaghanatā, ekārammaṇavasena ekībhūtānamiva pavatti ārammaṇaghanatā. "
  9152. 1079152,195,1281,145,156,1,66,8,"Sabbesaṃ, sabbāni vā kilesānaṃ mūlasantānakāni sabba… pe… santānakāni. "
  9153. 1079153,195,1281,157,160,1,19,3,Anuppayogo hi attho.
  9154. 1079154,195,1281,161,165,1,33,3,{Padāletī}ti bhindati samucchindati.
  9155. 1079155,195,1281,166,180,1,76,10,Sā ca kho‘‘ padāletī’’ ti vuttā lokuttarāva paññā anusayappahānassa adhippetattā.
  9156. 1079156,195,1281,181,188,1,88,7,Santatighanādibhedanā pana lokiyāpi hoti vipassanāvasena ghanavinibbhogassa nipphādanato.
  9157. 1079157,195,1281,189,199,1,34,6,Tenāha‘‘ itarā pana lokikāpi siyā’’ ti.
  9158. 1079158,195,1282,2,8,1,37,4,"{Hirīyatī}ti lajjati, jigucchatīti attho. "
  9159. 1079159,195,1282,9,23,1,78,9,"Tasmā‘‘ pāpakehi dhammehī’’ ti nissakkavacanaṃ daṭṭhabbaṃ, hetumhi vā karaṇavacanaṃ. "
  9160. 1079160,195,1282,24,35,1,78,10,"Ottappampi gahitameva, na hi lajjanaṃ nibbhayaṃ pāpabhayaṃ vā alajjanaṃ atthīti. "
  9161. 1079161,195,1282,36,39,1,26,2,{Rukkhalaṭṭhī}ti rukkhadaṇḍo.
  9162. 1079162,195,1282,40,55,1,84,11,Tena padesena kasanato visesato naṅgalanti vuccatīti āha‘‘ īsā yuganaṅgalaṃ dhāretī’’ ti.
  9163. 1079163,195,1282,56,76,1,85,13,"Kāmaṃ paññārahitā hirī atthi, hirirahitā pana paññā natthevāti āha‘‘ hiri… pe… abhāvato’’ ti. "
  9164. 1079164,195,1282,77,80,1,34,3,Sandhiṭṭhāne kampanābhāvato acalaṃ.
  9165. 1079165,195,1282,81,83,1,22,2,Thirabhāvena asithilaṃ.
  9166. 1079166,195,1282,84,100,1,102,11,Hiripaṭibaddhapaññā paṭipakkhavasena ca asithilabhāvena ca acalā {asithilā}ti āha‘‘ abbokiṇṇā ahirikenā’’ ti.
  9167. 1079167,195,1282,101,109,1,70,8,Nāḷiyā minamānapuriso viya ārammaṇaṃ munāti paricchedato jānātīti mano.
  9168. 1079168,195,1282,110,114,1,29,3,{Manosīsenā}ti manaso apadesena.
  9169. 1079169,195,1282,115,131,1,103,11,{Taṃsampayutto}ti iminā kuntasahacaraṇato puriso kunto viya manasahacaraṇasamādhi‘‘ mano’’ ti vuttoti dasseti.
  9170. 1079170,195,1282,132,135,1,21,2,{Sārathinā}ti kassakena.
  9171. 1079171,195,1282,136,149,1,62,9,So hi idha balībaddānaṃ sāraṇato pācanato‘‘ sārathī’’ ti adhippeto.
  9172. 1079172,195,1282,150,153,1,32,3,Ekābandhanan ti ekābaddhakaraṇaṃ.
  9173. 1079173,195,1282,154,158,1,29,3,{Sakakicce}ti sakakiccena yutte.
  9174. 1079174,195,1282,159,182,1,128,17,"Tena hi īsādīsu yathārahaṃ bandhitvā ekābaddhesu katesu naṅgalesu kiccaṃ ijjhati, no aññathāti taṃ‘‘ sakakicce paṭipādetī’’ ti vuttaṃ. "
  9175. 1079175,195,1282,183,188,1,46,3,{Avikkhepasabhāvenā}ti attano avikkhepasabhāvena .
  9176. 1079176,195,1282,189,194,1,56,4,{Bandhitvā}ti sahajātādipaccayabhāvena attanā sambandhitvā.
  9177. 1079177,195,1282,195,201,1,47,5,{Sakakicce}ti hirīādīhi yathāsakaṃ kattabbe kicce.
  9178. 1079178,195,1283,2,6,1,42,4,Cirakatādimatthan ti cirabhāsitampi atthaṃ.
  9179. 1079179,195,1283,7,12,1,47,5,Sarati anussarati kāyādiṃ asubhādito nijjhāyati.
  9180. 1079180,195,1283,13,16,1,18,2,{Phāletī}ti padāleti.
  9181. 1079181,195,1283,17,21,1,29,4,Pājenti gamentīti taṃ pājanaṃ.
  9182. 1079182,195,1283,22,35,1,60,9,Idha imasmiṃ sutte‘‘ pācanan’’ ti vuttaṃ ja-kārassa ca-kāraṃ katvā.
  9183. 1079183,195,1283,36,53,1,71,11,Phālapācanan ti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ yathā hi brāhmaṇa… pe… satī’’ ti vuttaṃ.
  9184. 1079184,195,1283,54,65,1,59,7,Idāni tamatthaṃ vitthārato dassento‘‘ tattha yathā’’ tiādimāha.
  9185. 1079185,195,1283,66,69,1,38,3,Naṅgalaṃ anurakkhati bhijjanaphālanato.
  9186. 1079186,195,1283,70,83,1,97,12,Purato cassa {gacchatī}ti assa naṅgalassa kassane bhūmiyā vilikhane purato gacchati pubbaṅgamā hoti.
  9187. 1079187,195,1283,84,87,1,18,2,{Gatiyo}ti pavattiyo.
  9188. 1079188,195,1283,88,92,1,39,3,{Samanvesamānā}ti saraṇavasena gavesamānā.
  9189. 1079189,195,1283,93,100,1,74,7,Ārammaṇe vā kāyādike upaṭṭhāpayamānā asubhādivasena paññānaṅgalaṃ rakkhati.
  9190. 1079190,195,1283,101,121,1,96,12,Sabhāvāsabhāvūpagame phālo viya naṅgalassa‘‘ ārakkhā’’ ti vuttā‘‘ sabbānatthato sati rakkhatī’’ ti katvā.
  9191. 1079191,195,1283,122,125,1,31,3,Tathā hesā ārakkhapaccupaṭṭhānā.
  9192. 1079192,195,1283,126,148,1,136,16,Cirakatacirabhāsitānaṃ asammussanavasena sati paññānaṅgalassa purato hotīti vatvā tassa puratobhāvaṃ dassetuṃ‘‘ sati… pe… no pamuṭṭhe’’ ti āha.
  9193. 1079193,195,1283,149,153,1,32,3,{Satiparicite}ti satiyā paṭṭhāpite.
  9194. 1079194,195,1283,154,163,1,34,4,"‘‘ Upaṭṭhāpite’’ tipi pāṭho, ayamevattho. "
  9195. 1079195,195,1283,164,173,1,61,8,Saṃsīdituṃ na {detī}ti sakiccakiriyāya saṃsīdanaṃ kātuṃ na deti.
  9196. 1079196,195,1283,174,177,1,45,3,Kosajjasaṅkhātaṃ saṃsīdanaṃ kosajjasaṃsīdanaṃ.
  9197. 1079197,195,1284,2,6,1,65,4,Pātimokkhasaṃvarasīlaṃ vuttaṃ kāyikavācasikasaṃyamassa kathitattā.
  9198. 1079198,195,1284,7,25,1,146,13,Āhāre udare {yato}ti paribhuñjitabbaāhāre saṃyatabhāvadassanena paribhuñjitabbatāya catūsupi paccayesu saṃyatabhāvo dīpitoti āha‘‘ āhāramukhenā’’ tiādi.
  9199. 1079199,195,1284,26,38,1,78,8,Saṃyatabhāvo cettha paccayahetu anesanābhāvoti vuttaṃ‘‘ nirupakkilesoti attho’’ ti.
  9200. 1079200,195,1284,39,51,1,79,8,Bhojanasaddo āhāraparibhoge niruḷhoti katvā vuttaṃ‘‘ bhojane mattaññutāmukhenā’’ ti.
  9201. 1079201,195,1284,52,58,1,76,6,Paribhuñjanaṭṭhena pana bhojanasaddamukhenāti vutte adhippetattho labbhateva.
  9202. 1079202,195,1284,59,62,1,29,2,{Tenā}ti kāyaguttātiādivacanena.
  9203. 1079203,195,1284,63,75,1,48,7,Na {vilumpantī}ti‘‘ dīpetī’’ ti padaṃ ānetvā sambandho.
  9204. 1079204,195,1285,2,11,1,91,7,{Dvīhākārehī}ti adiṭṭhādīnaṃ adiṭṭhādivasena diṭṭhādīnañca diṭṭhādivasenāti evaṃ dvippakārehi.
  9205. 1079205,195,1285,12,14,1,30,2,Avisaṃvādanaṃ avitathakathanaṃ.
  9206. 1079206,195,1285,15,18,1,31,3,Chedanaṃ mūlappadese nikantanaṃ.
  9207. 1079207,195,1285,19,23,1,32,4,Lunanaṃ yattha katthaci chedanaṃ.
  9208. 1079208,195,1285,24,26,1,19,2,Uppāṭanaṃ ummūlanaṃ.
  9209. 1079209,195,1285,27,33,1,34,4,"{Asitenā}ti dattena, lāyitenāti attho. "
  9210. 1079210,195,1285,34,41,1,66,6,"Visaṃvādana saṅkhātānaṃ tiṇānaṃ, aṭṭhannaṃ anariyavohārānanti attho. "
  9211. 1079211,195,1285,42,46,1,45,4,Yathābhūtañāṇan ti nāma rūpaparicchedakañāṇaṃ.
  9212. 1079212,195,1285,47,56,1,60,5,Saccanti veditabbaṃ aviparītavuttikattā‘‘ chedakaṃ’’ chindanakaṃ.
  9213. 1079213,195,1285,57,60,1,22,3,Niddānan ti niddāyakaṃ.
  9214. 1079214,195,1285,61,73,1,59,7,Idameva saccaṃ moghamaññanti diṭṭhi‘‘ diṭṭhisaccan’’ ti vuccati.
  9215. 1079215,195,1285,74,80,1,57,5,Dvīsu {vikappesū}ti bhāvakattusādhanavasena dvīsu vikappesu.
  9216. 1079216,195,1285,81,89,1,33,4,‘‘ Niddānan’’ ti upayogavaseneva attho.
  9217. 1079217,195,1286,2,20,1,74,10,Sīlameva ‘‘ soraccan’’ ti vuttaṃ‘‘ pāṇātipātādīhi suṭṭhu oratassa kamman’’ ti katvā.
  9218. 1079218,195,1286,21,31,1,101,9,"Saṅkhāradukkhādīnaṃ abhāvato sundarabhāvato sundare nibbāne ārammaṇakaraṇavasena ratattā surato, arahā. "
  9219. 1079219,195,1286,32,37,1,30,4,"Tassa bhāvo soraccaṃ, arahattaṃ. "
  9220. 1079220,195,1286,38,43,1,42,5,Appamocanameva accantāya pamocanaṃ na hoti.
  9221. 1079221,195,1287,2,32,1,268,23,"Yadaggena vipassanāya paññāya taṃsahagatavīriyassa ca naṅgaladhorayhatā, tathāpavattakusalabhāvanāya ca kasibhāvo ca, tadaggena tato puretaraṃ pavattapaññāvīriyapāramīnaṃ naṅgaladhorayhatā, tathāpavattakusalabhāvanāya ca kasibhāvo veditabboti dassento‘‘ yathā hī’’ tiādimāha. "
  9222. 1079222,195,1287,33,36,1,25,3,Dhuraṃ vahatīti dhorayhaṃ.
  9223. 1079223,195,1287,37,42,1,45,5,Yathāvuttaṃ ghanan ti asmimānādibhedaṃ ghanaṃ.
  9224. 1079224,195,1287,43,51,1,63,7,"Vahitabbā ādibhūtā dhurā etesaṃ atthīti dhurā, purimadhuravāhakā. "
  9225. 1079225,195,1287,52,57,1,40,5,Taṃmūlakā aparaṃ dhuraṃ vahantā dhorayhā.
  9226. 1079226,195,1287,58,64,1,48,6,Dhurā ca dhorayhā ca dhuradhorayhaṃ ekattavasena.
  9227. 1079227,195,1287,65,69,1,32,4,Vahantan ti kasanena pavattantaṃ.
  9228. 1079228,195,1288,2,6,1,42,4,Kāmayogādīhi yogehi khemattā anupaddavattā.
  9229. 1079229,195,1288,7,11,1,30,4,Taṃ nibbānaṃ adhikicca uddissa.
  9230. 1079230,195,1288,12,15,1,30,3,Vāhīyati vipassanāya sahagataṃ.
  9231. 1079231,195,1288,16,19,1,37,3,Abhimukhaṃ vāhīyati maggapariyāpannaṃ.
  9232. 1079232,195,1288,20,23,1,30,3,Khettakoṭin ti khettamariyādaṃ.
  9233. 1079233,195,1288,24,30,1,54,5,{Diṭṭhekaṭṭhe}ti diṭṭhiyā sahajātekaṭṭhe pahānekaṭṭhe ca.
  9234. 1079234,195,1288,31,41,1,98,8,"{Oḷārike}ti uparimaggavajjhe upādāya vuttaṃ, aññathā dassanapahātabbāpi dutiyamaggavajjhehi oḷārikāti. "
  9235. 1079235,195,1288,42,45,1,22,2,{Aṇusahagate}ti aṇubhūte.
  9236. 1079236,195,1288,46,50,1,39,4,Idaṃ heṭṭhimamaggavajjhe upādāya vuttaṃ.
  9237. 1079237,195,1288,51,59,1,93,8,Sabbakilese avasiṭṭhasabbakilese pajahantaṃ anivattantaṃ gacchati puna pahātabbatāya abhāvato.
  9238. 1079238,195,1288,60,74,1,77,11,"Anivattantan ti na nivattantaṃ, yathā nivattanaṃ na hoti, evaṃ gacchatīti attho. "
  9239. 1079239,195,1288,75,82,1,30,3,Tenāha‘‘ nivattanarahitan’’ tiādi.
  9240. 1079240,195,1288,83,87,1,29,4,Etaṃ pana tava dhuradhorayhaṃ.
  9241. 1079241,195,1289,2,7,1,41,4,Evamesā {kasī}ti yathāvuttassa paccāmasanaṃ.
  9242. 1079242,195,1289,8,16,1,27,4,Tenāha‘‘ nigamanaṃ karonto’’ ti.
  9243. 1079243,195,1289,17,22,1,35,5,Vuttasseva hi atthassa puna vacanaṃ.
  9244. 1079244,195,1289,23,33,1,115,9,Paññānaṅgalena satiphālaṃ {ākoṭetvā}ti paññāsaṅkhātena naṅgalena saddhiṃ satiphālassa ekābaddhabhāvakaraṇena ākoṭetvā.
  9245. 1079245,195,1289,34,53,1,66,10,{Kaṭṭhā}ti ettha‘‘ kasī’’ ti padaṃ ānetvā sambandhitabbaṃ‘‘ kaṭṭhā kasī’’ ti.
  9246. 1079246,195,1289,54,58,1,59,4,Kammapariyosānan ti yathāvuttakasikammassa pariyosānabhūtaṃ.
  9247. 1079247,195,1289,59,91,1,203,23,"Yadipi pubbe‘‘ paññā me yuganaṅgalan’’ tiādinā attuddesikavasenāyaṃ amatapphalā kasi dassitā, mahākāruṇikassa pana bhagavato desanā sabbassapi sattanikāyassa sādhāraṇā evāti dassento‘‘ sā kho panesā’’ tiādimāha. "
  9248. 1079248,195,1290,2,7,1,26,3,{Divaseyevā}ti taṃdivase eva.
  9249. 1079249,195,1290,8,33,1,126,16,{Ādimāhā}ti ettha ādi -saddena kathāpariyosāne pāṭhapadeso gahitoti tadaññaṃ‘‘ evaṃ vutte’’ tiādipāṭhaṃ sandhāya‘‘ tato parañcā’’ ti āha.
  9250. 1079250,195,1291,2,4,1,35,2,Kasibhāradvājasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9251. 1079251,195,1292,2,4,1,17,2,2 . Udayasuttavaṇṇanā
  9252. 1079252,195,1293,2,19,1,52,9,198. Etaṃ vuttan ti‘‘ odanena pūresī’’ ti etaṃ vacanaṃ vuttaṃ.
  9253. 1079253,195,1293,20,33,1,68,8,‘‘ Gahetuṃ samattho nāma {nāhosī}ti bhagavato adhiṭṭhānabalenā’’ ti vadanti.
  9254. 1079254,195,1293,34,41,1,53,7,Taṃ brāhmaṇaṃ vinetukāmatāya kira bhagavā tathā akāsi.
  9255. 1079255,195,1294,2,5,1,36,2,{Upārambhabhayenā}ti parūpavādabhayena.
  9256. 1079256,195,1294,6,20,1,90,10,Avatvāva nivatto‘‘ abbhāgatopi pāsaṇḍo vācāmattenapi na pūjetabbo’’ ti brāhmaṇadhamme vuttattā.
  9257. 1079257,195,1294,21,32,1,85,10,{Pakkanto}ti brāhmaṇassa dhammaṃ avatvā pakkanto brāhmaṇassa na tāva ñāṇaṃ paripakkanti.
  9258. 1079258,195,1294,33,52,1,98,12,Etaṃ vacanaṃ… pe… magamāsi‘‘ punappunañceva vapanti bījan’’ tiādinā dhammaṃ kathetuṃ avassaṃ ākaṅkhanto.
  9259. 1079259,195,1294,53,60,1,58,6,"Pakārato kassatīti pakaṭṭhako, rasataṇhāya pakaṭṭhoti attho. "
  9260. 1079260,195,1294,61,68,1,20,3,Tenāha‘‘ rasagiddho’’ ti.
  9261. 1079261,195,1295,2,14,1,63,9,‘ ‘ Punappunañceva vapanti bījan’’ ti imaṃ desanaṃ ārabhīti sambandho.
  9262. 1079262,195,1295,15,21,1,37,6,Bījan ti ca iti-saddo nidassanattho vā.
  9263. 1079263,195,1295,22,26,1,34,4,Tena avayavena samudāyaṃ nidasseti.
  9264. 1079264,195,1295,27,30,1,20,2,{Osakkasī}ti saṅkocasi.
  9265. 1079265,195,1295,31,35,1,23,4,Vuttan ti vapanaṃ kataṃ.
  9266. 1079266,195,1295,36,44,1,28,4,Tasmā vuttaṃ‘‘ alamettāvatā’’ ti.
  9267. 1079267,195,1295,45,53,1,30,4,‘‘ Vassitvā’’ ti vuṭṭhiṃ pavattetvā.
  9268. 1079268,195,1296,2,18,1,125,14,Desanā … pe… dasseti brāhmaṇena vuttaṃ ayuttavacanaṃ parivaṭṭentopi divase divase bhikkhācariyā nāma bhikkhūnaṃ kāyagatā vuttīti.
  9269. 1079269,195,1296,19,24,1,38,5,Khīraṃ hatthena nayantīti vā khīranikā.
  9270. 1079270,195,1296,25,29,1,43,3,{Kilamatī}ti taṃtaṃkiccakaraṇavasena khijjati.
  9271. 1079271,195,1296,30,34,1,44,3,{Phandatī}ti anatthasamāyogavasena vipphandati.
  9272. 1079272,195,1296,35,39,1,34,3,{Apunabbhavāyā}ti āyatiṃ anuppattiyā.
  9273. 1079273,195,1296,40,50,1,64,8,"Maggo {nāmā}ti upāyo nāma nibbānaṃ, tasmiṃ laddhe punabbhavābhāvato."
  9274. 1079274,195,1296,51,72,1,112,13,‘‘ Punappunan’’ ti vacanaṃ upādāya bījavapanādayo punappunadhammā nāma jātāti āha‘‘ soḷasa punappunadhamme desentenā’’ ti.
  9275. 1079275,195,1297,2,4,1,26,2,Udayasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9276. 1079276,195,1298,2,4,1,20,2,3 . Devahitasuttavaṇṇanā
  9277. 1079277,195,1299,2,17,1,97,8,"199. {Udaravātehī}ti vātakatavijjhanatodanādivasena aparāparaṃ vattamānehi udaravātehi, tassa vā vikārehi. "
  9278. 1079278,195,1299,18,21,1,46,3,Nibaddhupaṭṭhākakāle pana dhammabhaṇḍāgārikova.
  9279. 1079279,195,1299,22,28,1,62,6,Araññan ti bhagavato bhikkhūnañca vasanaṭṭhānabhūtaṃ tapovanaṃ.
  9280. 1079280,195,1299,29,34,1,45,5,Taṃ niddhūmaṃ hoti udakatāpanassapi akaraṇato.
  9281. 1079281,195,1299,35,44,1,71,7,"{Tasmā}ti yasmā tassa uṇhodakavikkiṇanacariyāya jīvikākappanaṃ hoti, tasmā. "
  9282. 1079282,195,1300,2,8,1,64,6,Vattametaṃ tassa patikāratthaṃ parikathādīnampi kātuṃ labbhanato.
  9283. 1079283,195,1300,9,22,1,65,9,Idāni tattha kāraṇampi savisayaṃ dassetuṃ‘‘ vaṇṇaṃ hī’’ tiādi vuttaṃ.
  9284. 1079284,195,1300,23,68,1,309,36,"Bhagavā hi āyasmato upavāṇassa devahitabrāhmaṇassa taṃ sambhāvitaṃ bhavissati tikicchāpaṭiyattaṃ, tāya ca attano rogassa vūpasamanaṃ, tappasaṅgena ca devahitabrāhmaṇo mama santikaṃ āgantvā dhammassavanena saraṇesu sīlesu ca patiṭṭhahissatīti sabbamidaṃ ñatvā evaṃ‘‘ iṅgha me tvaṃ, upavāṇa, uṇhodakaṃ jānāhī’’ ti avoca. "
  9285. 1079285,195,1300,69,75,1,104,6,Āgamanīyappaṭipadaṃ pubbabhāgappaṭipadaṃ pubbabhāgappaṭipattiṃ kathetuṃ vaṭṭati anuttarimanussadhammattā.
  9286. 1079286,195,1300,76,82,1,47,5,Sadevakena {lokenā}ti anavasesato lokassa gahaṇaṃ.
  9287. 1079287,195,1300,83,97,1,71,9,"Phalavisesākaṅkhāya pūjetabbāti pūjanīyā, te eva idha‘‘ pūjaneyyā’’ ti vuttā. "
  9288. 1079288,195,1300,98,117,1,106,13,"Tathā ādarena pūjetabbatāya sakkāriyā, ā-kārassa rassattaṃ, ri-saddassa ca re-ādesaṃ katvā‘‘ sakkareyyā’’ ti vuttaṃ."
  9289. 1079289,195,1300,118,134,1,59,8,‘‘ Apacayeyyā’’ ti vattabbe ya-kāralopaṃ katvā‘‘ apaceyyā’’ ti vuttaṃ.
  9290. 1079290,195,1300,135,139,1,34,4,Tesan ti sadevakena pūjaneyyādīnaṃ.
  9291. 1079291,195,1300,140,143,1,16,3,Haritun ti netuṃ.
  9292. 1079292,195,1301,2,14,1,94,9,{Ettakenapī}ti upasaṅkamanādinā ettakena appamattakenapi katavattena ayaṃ kitti… pe… somanassajāto.
  9293. 1079293,195,1302,2,6,1,35,3,{Yajamānassā}ti deyyadhammaṃ dentassa.
  9294. 1079294,195,1302,7,19,1,66,8,Dakkhiṇāya ijjhanaṃ nāma vipulaphalabhāvoti āha‘‘ mahapphalo hotī’’ ti.
  9295. 1079295,195,1302,20,23,1,35,3,Viditan ti paṭividdhapaccakkhakataṃ.
  9296. 1079296,195,1302,24,30,1,55,5,{Ājānātī}ti vutthabhavādiṃ pariyādāya jānāti paṭivijjhati.
  9297. 1079297,195,1302,31,37,1,55,5,{Jānitvā}ti cattāri saccāni maggapaṭipāṭiyā paṭivijjhitvā.
  9298. 1079298,195,1302,38,41,1,33,3,Aggappattatāya katakiccataṃ patto.
  9299. 1079299,195,1302,42,62,1,123,16,Brāhmaṇena attanā kato kāro ca bhagavato eva paccupaṭṭhātīti taṃ dassento‘‘ iminā khīṇāsave yajanākārena yajantassā’’ ti vuttaṃ.
  9300. 1079300,195,1303,2,4,1,29,2,Devahitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9301. 1079301,195,1304,2,4,1,20,2,4 . Mahāsālasuttavaṇṇanā
  9302. 1079302,195,1305,2,37,1,177,20,"200. Yasmā tassa brāhmaṇassa anissayassa jiṇṇabhāvena visesato kāyo lūkho jāto, jiṇṇapilotikakhaṇḍehi saṅghaṭitaṃ pāvuraṇaṃ, tasmā‘‘ lūkhapāvuraṇo’’ ti padassa‘‘ jiṇṇapāvuraṇo’’ ti attho vutto. "
  9303. 1079303,195,1305,38,46,1,58,8,Pāṭiyekkan ti puttesu ekameko ekamekāya vācāya visuṃ visuṃ.
  9304. 1079304,195,1306,2,15,1,62,8,Sampucchanaṃ nāma idha sammantananti āha‘‘ saddhiṃ mantayitvā’’ ti.
  9305. 1079305,195,1306,16,19,1,23,3,Nandissan ti abhinandiṃ.
  9306. 1079306,195,1306,20,24,1,32,4,Atītatthe hi idaṃ anāgatavacanaṃ.
  9307. 1079307,195,1306,25,36,1,29,5,Tenāha‘‘ nandijāto… pe… ahosin’’ ti.
  9308. 1079308,195,1306,37,41,1,37,3,{Bhussantā}ti nibbhussanavasena ravantā.
  9309. 1079309,195,1307,2,6,1,35,4,Vayogatan ti pacchimavayaṃ upagataṃ.
  9310. 1079310,195,1307,7,15,1,49,8,So pana yasmā purime dve vaye atikkamavasena gato.
  9311. 1079311,195,1307,16,22,1,49,5,"Pacchimaṃ ekadesato atikkamanavasena, tasmā vuttaṃ–"
  9312. 1079312,195,1307,23,34,1,49,7,‘‘ tayo vaye gataṃ atikkantaṃ pacchimavaye ṭhitan’’ ti.
  9313. 1079313,195,1308,2,9,1,73,6,{Nipparibhogo}ti jiṇṇabhāvena javaparakkamahāniyā aparibhogo na bhuñjitabbo.
  9314. 1079314,195,1308,10,18,1,56,7,Khādanā {apanīyatī}ti yavasaṃ adadantā tato nīharanti nāma.
  9315. 1079315,195,1308,19,22,1,14,2,{Thero}ti vuḍḍho.
  9316. 1079316,195,1309,2,6,1,24,3,{Anassavā}ti na vacanakarā.
  9317. 1079317,195,1309,7,10,1,27,2,{Appatissā}ti patissayarahitā.
  9318. 1079318,195,1309,11,17,1,41,5,{Avasavattino}ti na mayhaṃ vasena vattanakā.
  9319. 1079319,195,1309,18,22,1,48,3,{Sundarataro}ti upatthambhakāribhāvena sundarataro.
  9320. 1079320,195,1310,2,7,1,42,4,{Purato}ti upatthambhakabhāvena purato katvā.
  9321. 1079321,195,1310,8,14,1,62,6,Udake patiṭṭhaṃ labhati tattha patiṭṭhato thirapatiṭṭhabhāvato.
  9322. 1079322,195,1310,15,21,1,62,6,Addhapatiṭṭho hi daṇḍo daṇḍadharapurisassa patiṭṭhaṃ labhāpeti.
  9323. 1079323,195,1311,2,6,1,30,3,{Brāhmaṇiyo}ti attano brāhmaṇiyo.
  9324. 1079324,195,1311,7,23,1,77,12,Pāṭiyekkan ti‘‘ asukassa gehe asukassa gehe’’ ti evaṃ uddesikaṃ katvā visuṃ visuṃ.
  9325. 1079325,195,1311,24,36,1,88,10,"Mā niyyādehi, amhākaṃ {ruccanaṭṭhānamevā}ti tava puttānaṃ gehesu yaṃ amhākaṃ ruccanaṭṭhānaṃ. "
  9326. 1079326,195,1311,37,45,1,75,8,Tatthameva gamissāmāti sabbesampi etesaṃ anuggahaṃ kātukāmo bhagavā evamāha.
  9327. 1079327,195,1312,2,7,1,50,4,Tato {paṭṭhāyā}ti sotāpattiphalapaṭilābhato paṭṭhāya.
  9328. 1079328,195,1312,8,43,1,271,32,"Yadatthaṃ mayaṃ imassa brāhmaṇassa mahāsampattidānādinā anuggaho kato, so cassa puttaparijanassapi attho siddhoti satthā na sabbakālaṃ tassa brāhmaṇassa puttānaṃ gehaṃ agamāsi, te eva pana kālena kālaṃ satthu santikaṃ gantvā yathāvibhavaṃ sakkārasammānaṃ akaṃsūti adhippāyo. "
  9329. 1079329,195,1313,2,4,1,29,2,Mahāsālasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9330. 1079330,195,1314,2,4,1,24,2,5 . Mānatthaddhasuttavaṇṇanā
  9331. 1079331,195,1315,2,25,1,115,13,201. Mānena {thaddho}ti‘‘ ayaṃ kho’’ tiādinā paggahitena mānena thaddho bajjhitacitto thaddhaayosalāko viya kassacipi anonato.
  9332. 1079332,195,1315,26,32,1,53,6,Na kiñci jānāti loke paṭisanthāramattassapi ajānanato.
  9333. 1079333,195,1316,2,5,1,38,2,{Abbhutavittajātā}ti sañjātaabbhutavittā.
  9334. 1079334,195,1316,6,10,1,32,4,Vittaṃ vittīti ca tuṭṭhipariyāyā.
  9335. 1079335,195,1316,11,24,1,70,11,"{Abhūtapubbāyā}ti yā tassā parisāya vitti tadā bhūtā, sā ito pubbe abhūtā. "
  9336. 1079336,195,1316,25,36,1,31,5,Tenāha‘‘ abhūta… pe… samannāgatā’’ ti.
  9337. 1079337,195,1316,37,42,1,33,4,Assa {puggalassā}ti anena puggalena.
  9338. 1079338,195,1316,43,52,1,89,8,{Apacitā}ti paramanipaccena pūjanīyasāmaññato tattha attano pakkhipanaṃ idha desanākosallaṃ.
  9339. 1079339,195,1317,2,4,1,33,2,Mānatthaddhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9340. 1079340,195,1318,2,4,1,21,2,6 . Paccanīkasuttavaṇṇanā
  9341. 1079341,195,1319,2,20,1,75,10,202.‘‘ Sabbaṃ setan’’ ti kenaci vutte tassa paccanīkaṃ karontasseva assa brāhmaṇassa.
  9342. 1079342,195,1319,21,24,1,19,2,{Vinetvā}ti vināsetvā.
  9343. 1079343,195,1319,25,46,1,100,13,Suṇātīti atthoti‘‘ suṇātī’’ ti kiriyāpadaṃ āharitvā gāthāya attho veditabbo‘‘ jaññā subhāsitan’’ ti vuttattā.
  9344. 1079344,195,1319,47,53,1,37,6,Na hi asutvā desitaṃ jānituṃ sakkonti.
  9345. 1079345,195,1320,2,4,1,30,2,Paccanīkasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9346. 1079346,195,1321,2,4,1,23,2,7 . Vanakammikasuttavaṇṇanā
  9347. 1079347,195,1322,2,14,1,68,7,"203. Vanakamme niyutto, kiriyamānena vanakammaṃ etassa atthīti vanakammiko. "
  9348. 1079348,195,1322,15,21,1,49,5,Imasmiṃ {vanasaṇḍe}ti imasmiṃ evaṃmahante vanasaṇḍe.
  9349. 1079349,195,1322,22,37,1,64,9,"Na me vanasmiṃ karaṇīyamatthi yathā,‘‘ brāhmaṇa, tuyhan’’ ti adhippāyo. "
  9350. 1079350,195,1322,38,56,1,142,14,"Itaraṃ pana yaṃ mahākilesavanaṃ, taṃ maggañāṇapharasunā samādhimayasilāyaṃ sunisitena sabbaso ucchinnamūlaṃ, tato eva nibbanatho nikkilesagahano. "
  9351. 1079351,195,1322,57,61,1,49,4,Vivekābhiratiyā ekako abhirato paṭipakkhavigamena.
  9352. 1079352,195,1322,62,73,1,27,5,Tenāha‘‘ aratiṃ… pe… jahitvā’’ ti.
  9353. 1079353,195,1323,2,4,1,32,2,Vanakammikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9354. 1079354,195,1324,2,4,1,22,2,8 . Kaṭṭhahārasuttavaṇṇanā
  9355. 1079355,195,1325,2,13,1,58,6,204. {Dhammantevāsikā}ti kiñcipi dhanaṃ adatvā kevalaṃ antevāsikā.
  9356. 1079356,195,1325,14,23,1,43,5,Tenāha‘‘ veyyāvaccaṃ katvā sippuggaṇhanakā’’ ti.
  9357. 1079357,195,1325,24,38,1,166,12,"{Gambhīrasabhāve}ti samantato dūrato gahanasacchannavipulatararukkhagacchalatāya ca, tadā himapiṇḍasinnabhāvena mayūrayānehi patiṭṭhātuṃ asakkuṇeyyatāya ca gambhīrabhāve. "
  9358. 1079358,195,1326,2,5,1,27,2,{Bahubherave}ti bahubhayānake.
  9359. 1079359,195,1326,6,10,1,44,3,{Aniñjamānenā}ti itthambhūtatthe karaṇavacanaṃ.
  9360. 1079360,195,1326,11,27,1,118,15,Atisundaraṃ {vatā}ti evaṃ sante nāma araññe evaṃ niccalakāyo nisinno jhāyanto ativiya sundarañca jhānaṃ jhāyasīti vadati.
  9361. 1079361,195,1327,2,5,1,31,3,Accherarūpan ti acchariyabhāvaṃ.
  9362. 1079362,195,1327,6,9,1,36,2,{Seṭṭhappattiyā}ti seṭṭhabhāvappattiyā.
  9363. 1079363,195,1328,2,33,1,174,19,"‘ ‘ Lokādhipatisahabyataṃ ākaṅkhamāno’’ ti iminā brāhmaṇo lokādhipatisahayogaṃ pucchati,‘‘ kasmā bhavan’’ tiādinā pana tadaññavisesākaṅkhaṃ pucchatīti āha‘‘ aparenapi ākārena pucchatī’’ ti. "
  9364. 1079364,195,1329,2,6,1,39,4,Kaṅkhāti taṇhā abhikkhaṇavasena pavattā.
  9365. 1079365,195,1329,7,14,1,78,6,{Anekasabhāvesū}ti rūpādivasena ajjhattikādivasena evaṃ nānāsabhāvesu ārammaṇesu.
  9366. 1079366,195,1329,15,19,1,39,4,Assādarāgo lobho abhijjhāti nānappakārā.
  9367. 1079367,195,1329,20,23,1,32,3,Sesakilesā vā diṭṭhimānadosādayo.
  9368. 1079368,195,1329,24,28,1,45,4,Niccakālaṃ avassitā sattānaṃ avassayabhāvattā.
  9369. 1079369,195,1329,29,33,1,44,3,{Pajappāpanavasenā}ti pakārehi taṇhāyanavasena.
  9370. 1079370,195,1329,34,38,1,31,3,{Nirantā}ti antarahitā niravasesā.
  9371. 1079371,195,1330,2,5,1,23,2,{Anupagamano}ti anupādāno.
  9372. 1079372,195,1330,6,30,1,119,15,"Sabbaññutaññāṇaṃ dīpeti, tassa hi vasena eva nānāsabhāvesu bhagavā samantacakkhunā passatīti‘‘ sabbe… pe… dassano’’ ti vuccati. "
  9373. 1079373,195,1330,31,43,1,61,7,"Arahattaṃ sandhāyāha, tañhi nippariyāyato‘‘ anuttaran’’ ti vuccati. "
  9374. 1079374,195,1331,2,4,1,31,2,Kaṭṭhahārasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9375. 1079375,195,1332,2,4,1,22,2,9 . Mātuposakasuttavaṇṇanā
  9376. 1079376,195,1333,2,9,1,23,2,205. {Ito}ti manussattabhāvato.
  9377. 1079377,195,1333,10,13,1,23,2,{Paṭigantvā}ti abhigantvā.
  9378. 1079378,195,1333,14,25,1,111,11,Sagge hi nibbattanto kammaphalena dhammatāvasena paṭisandhikālato paṭṭhāya abhirativasena abhiramati eva nāmāti.
  9379. 1079379,195,1334,2,4,1,31,2,Mātuposakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9380. 1079380,195,1335,2,4,1,21,2,10 . Bhikkhakasuttavaṇṇanā
  9381. 1079381,195,1336,2,12,1,42,5,"206. Virūpaṃ gandhaṃ pasavatīti visso, duggandho. "
  9382. 1079382,195,1336,13,19,1,46,5,{Bāhitvā}ti attano santānato bahikatvā nīharitvā.
  9383. 1079383,195,1336,20,32,1,59,8,Taṃ pana anavasesato pajahananti āha‘‘ aggamaggena jahitvā’’ ti.
  9384. 1079384,195,1336,33,48,1,82,10,"Saṅkhāyati sammadeva paricchindati etāyāti saṅkhā, ñāṇanti āha‘‘ saṅkhāyāti ñāṇenā’’ ti. "
  9385. 1079385,195,1336,49,53,1,54,3,{Bhinnakilesattā}ti niruttinayena bhikkhusaddasiddhimāha.
  9386. 1079386,195,1337,2,4,1,30,2,Bhikkhakasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9387. 1079387,195,1338,2,4,1,21,2,11 . Saṅgāravasuttavaṇṇanā
  9388. 1079388,195,1339,2,10,1,31,3,207. {Paccetī}ti pattiyāyati saddahati.
  9389. 1079389,195,1339,11,25,1,72,10,Tathābhūto ca tamatthaṃ nikāmento nāma hotīti vuttaṃ‘‘ icchati patthetī’’ ti.
  9390. 1079390,195,1339,26,55,1,138,18,"Sādhu, {bhante}ti ettha sādhu -saddo āyācanattho, na abhinandanatthoti‘‘ āyācamāno āhā’’ ti vatvā āyācane kāraṇaṃ dassento‘‘ therassa kirā’’ tiādimāha. "
  9391. 1079391,195,1339,56,66,1,83,8,"Udakasuddhiko na ekaṃsena apāyūpago, laddhiyā pana sāvajjakilesabhūtabhāvato āyācati. "
  9392. 1079392,195,1339,67,76,1,41,5,Aññaṃ kāraṇaṃ apadisanto‘‘ apicā’’ tiādimāha.
  9393. 1079393,195,1339,77,91,1,80,9,"Phalabhūto attho etassāti atthavasaṃ, kāraṇanti āha‘‘ atthānisaṃsaṃ atthakāraṇan’’ ti. "
  9394. 1079394,195,1339,92,118,1,138,19,"Papañcasūdaniyaṃ pana phaleneva araṇīyato attho, kāraṇanti katvā‘‘ attho eva atthavaso, tasmā dve {atthavase}ti dve atthe dve kāraṇānī’’ ti vuttaṃ. "
  9395. 1079395,195,1340,2,4,1,30,2,Saṅgāravasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9396. 1079396,195,1341,2,4,1,22,2,12 . Khomadussasuttavaṇṇanā
  9397. 1079397,195,1342,2,11,1,39,4,208. Evaṃladdhanāmaṃ piṇḍāya pāvisīti yojanā.
  9398. 1079398,195,1342,12,18,1,54,6,Evamevan ti kenaci animantitena sayameva upasaṅkamante.
  9399. 1079399,195,1342,19,22,1,31,3,Aphāsukadhātukan ti ayuttarūpaṃ.
  9400. 1079400,195,1342,23,28,1,49,5,Sabhādhamman ti sabhāya caritabbaṃ cārittadhammaṃ.
  9401. 1079401,195,1342,29,33,1,34,3,{Asañcāletvā}ti āsanato avuṭṭhāpetvā.
  9402. 1079402,195,1342,34,46,1,115,12,Ujukameva āgacchati lokagganāyako bhagavā sabbasattuttamo attano uttaritarassa abhāvato lokassa apacitiṃ na dasseti.
  9403. 1079403,195,1342,47,67,1,73,11,"Ye sabbaso saṃkilese pajahanti, teva paṇḍite‘‘ santo’’ ti dasseti‘‘ ete’’ tiādinā. "
  9404. 1079404,195,1343,2,4,1,31,2,Khomadussasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9405. 1079405,195,1344,2,4,1,27,2,Dutiyavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9406. 1079406,195,1345,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  9407. 1079407,195,1346,2,5,1,51,3,Brāhmaṇasaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  9408. 1079408,195,1347,1,4,1,16,1,8. Vaṅgīsasaṃyuttaṃ
  9409. 1079409,195,1348,2,4,1,21,2,1 . Nikkhantasuttavaṇṇanā
  9410. 1079410,195,1349,2,11,1,29,3,209. Āḷaviyan ti āḷavinagarasamīpe.
  9411. 1079411,195,1349,12,16,1,44,3,{Aggacetiye}ti gotamakacetiyādīhi uttamacetiye.
  9412. 1079412,195,1349,17,25,1,103,8,Taṃ kira bhūmirāmaṇeyyakabhāvena manuññatāya padhānayuttatādisampattiyā ca itaracetiyehi seṭṭhasammataṃ.
  9413. 1079413,195,1349,26,42,1,97,10,"{Kappattherenā}ti‘‘ kappo’’ ti gottato āgatanāmo thero, sahassapurāṇajaṭilānaṃ abbhantare ayaṃ mahāthero. "
  9414. 1079414,195,1349,43,53,1,69,9,{Ohīnako}ti theresu gāmaṃ piṇḍāya paviṭṭhesu vihāre eva avahīnako ṭhito.
  9415. 1079415,195,1349,54,62,1,35,4,Tattha kāraṇamāha‘‘ vihārapālo’’ tiādi.
  9416. 1079416,195,1349,63,67,1,45,4,Samalaṅkaritvāti samaṃ alaṅkārena alaṅkaritvā.
  9417. 1079417,195,1349,68,72,1,50,4,Kusalacittaṃ viddhaṃseti pavattituṃ appadānavasena.
  9418. 1079418,195,1349,73,78,1,31,5,Etasmin ti etasmiṃ rāge uppanne.
  9419. 1079419,195,1349,79,92,1,58,8,"‘‘ Ekasmin’’ ti vā pāṭho, ekasmiṃ visabhāgavatthuke rāge uppanne. "
  9420. 1079420,195,1349,93,102,1,51,8,Dhammo {vā}ti mama citte uppajjanakato añño dhammo vā.
  9421. 1079421,195,1349,103,125,1,154,19,"Yena kāraṇena paro anabhiratiṃ vinodetvā idāneva abhiratiṃ uppādeyya, taṃ kāraṇaṃ kuto labbhāti yojanā, taṃ kāraṇaṃ natthīti attho, tassa abhāvakāraṇavacanaṃ. "
  9422. 1079422,195,1350,2,7,1,45,5,Anagāriyan ti agāravirahato anagāraṃ pabbajjā.
  9423. 1079423,195,1350,8,17,1,71,8,"Tattha niyuttattā anagāriyaṃ ka-kārassa ya-kāraṃ katvā, pabbajitanti attho. "
  9424. 1079424,195,1350,18,23,1,41,4,{Ādhāvantī}ti hadayaṃ abhibhavitvā dhāvanti.
  9425. 1079425,195,1350,24,28,1,27,4,Uggatānan ti uḷārānaṃ puttā.
  9426. 1079426,195,1350,29,37,1,33,4,Tenāha‘‘ mahesakkhā rājaññabhūtā’’ ti.
  9427. 1079427,195,1350,38,44,1,50,5,Uttamappamāṇan ti sahassapalaṃ {samantā}ti samantato.
  9428. 1079428,195,1350,45,48,1,26,3,Parikireyyun ti vijjheyyuṃ.
  9429. 1079429,195,1350,49,54,1,47,4,Etasmā {sahassā}ti yathāvuttā dhanuggahasahassato.
  9430. 1079430,195,1350,55,57,1,24,2,Atirekatarā anekasahassā.
  9431. 1079431,195,1350,58,61,1,46,3,Itthiyo olokanasitalapitaroditasare khipantiyo.
  9432. 1079432,195,1350,62,68,1,47,6,Neva maṃ byādhayissanti neva maṃ nijjhāyissanti.
  9433. 1079433,195,1350,69,86,1,65,9,‘‘ Byādhayissatī’’ ti pāṭhoti vuttaṃ‘‘ cāletuṃ na sakkhissatīti attho’’ ti.
  9434. 1079434,195,1350,87,94,1,51,6,Dhamme {samhī}ti sake santike patiṭṭhite sāsanadhamme.
  9435. 1079435,195,1350,95,103,1,35,4,Tenāha‘‘ anabhiratiṃ vinodetvā’’ tiādi.
  9436. 1079436,195,1351,2,13,1,51,7,Maggan ti‘‘ maggo’’ ti vattabbe liṅgavipallāsena vuttaṃ.
  9437. 1079437,195,1351,14,24,1,43,6,Tenāha‘‘ so hi nibbānassa pubbabhāgamagggo’’ ti.
  9438. 1079438,195,1352,2,4,1,30,2,Nikkhantasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9439. 1079439,195,1353,2,4,1,17,2,2 . Aratisuttavaṇṇanā
  9440. 1079440,195,1354,2,19,1,90,10,210. Vihāragaruko kiresa {thero}ti etena thero attano saddhivihārikaṃ vaṅgīsaṃ ovadituṃ anavasaro.
  9441. 1079441,195,1354,20,27,1,57,7,Tena antarantarā tassa cittaṃ rāgo anuddhaṃsetīti dasseti.
  9442. 1079442,195,1354,28,35,1,72,7,Sāsane aratin ti sīlaparipūraṇe samathavipassanābhāvanāya ca anabhiratiṃ.
  9443. 1079443,195,1354,36,43,1,53,7,Kāmaguṇesu ca ratin ti pañcasu kāmakoṭṭhāsesu assādaṃ.
  9444. 1079444,195,1354,44,47,1,29,3,Pāpavitakkan ti kāmasaṅkappaṃ.
  9445. 1079445,195,1354,48,52,1,58,3,{Sabbākārenā}ti sabbe tadaṅgavikkhambhanasamucchindanākārena.
  9446. 1079446,195,1354,53,68,1,78,10,"Yathā mahantaṃ araññaṃ vanathanti, evaṃ mahantaṃ kilesavanaṃ‘‘ vanathan’’ ti vuttaṃ. "
  9447. 1079447,195,1355,2,13,1,82,10,"Pathaviñca vehāsan ti bhummatthe paccattavacanaṃ, tasmā pathaviyaṃ ākāse cāti attho. "
  9448. 1079448,195,1355,14,21,1,28,3,Tenāha‘‘ pathaviṭṭhitan’’ tiādi.
  9449. 1079449,195,1355,22,27,1,31,4,{Jagatī}ti ca pathaviyā vevacanaṃ.
  9450. 1079450,195,1355,28,35,1,24,3,Tenāha‘‘ antopathaviyan’’ ti.
  9451. 1079451,195,1355,36,41,1,36,4,{Parijīratī}ti sabbbaso jaraṃ pāpuṇāti.
  9452. 1079452,195,1355,42,47,1,38,4,{Samāgantvā}ti ñāṇena samāgantvāti attho.
  9453. 1079453,195,1355,48,56,1,35,4,Tenāha‘‘ mutattāti viññātattabhāvā’’ ti.
  9454. 1079454,195,1356,2,8,1,74,6,Paṭighapadena gandharasā gahitā ghānajivhānaṃ paṭihananavasena pavattanato.
  9455. 1079455,195,1356,9,14,1,55,5,Mutapadena phoṭṭhabbārammaṇaṃ gahitaṃ mutvā gahetabbato.
  9456. 1079456,195,1356,15,20,1,26,4,Na {lippatī}ti na makkhīyati.
  9457. 1079457,195,1357,2,20,1,94,10,Saṭṭhi-saddo cha-saddena samānatthoti‘‘ saṭṭhinissitā’’ ti padassa‘‘ chaārammaṇanissitā’’ ti attho vutto.
  9458. 1079458,195,1357,21,28,1,74,6,Puthū {adhammavitakkā}ti rūpavitakkādivasena bahū nānāvitakkā micchāsaṅkappā.
  9459. 1079459,195,1357,29,34,1,39,4,Janatāya {niviṭṭhā}ti mahājane patiṭṭhitā.
  9460. 1079460,195,1357,35,41,1,46,5,Tesaṃ {vasenā}ti tesampi micchāvitakkānaṃ vasena.
  9461. 1079461,195,1357,42,45,1,20,3,Na katthaci ārammaṇe.
  9462. 1079462,195,1357,46,57,1,91,9,"{Kilesavaggagato}ti kilesasaṅgaṇikaṃ upagato na bhaveyya, kilesavitakkā na uppādetabbāti attho. "
  9463. 1079463,195,1357,58,60,1,38,2,Duṭṭhullavacanaṃ kāmapaṭisaṃyuttakathā.
  9464. 1079464,195,1358,2,5,1,23,2,{Dabbajātiko}ti dabbarūpo.
  9465. 1079465,195,1358,6,9,1,21,2,{Nepakkenā}ti kosallena.
  9466. 1079466,195,1358,10,16,1,57,5,Nibbānaṃ {paṭiccā}ti asaṅkhatadhātuṃ ārammaṇavasena paṭicca.
  9467. 1079467,195,1358,17,20,1,43,3,Parinibbānakālan ti anupādisesanibbānakālaṃ.
  9468. 1079468,195,1359,2,4,1,26,2,Aratisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9469. 1079469,195,1360,2,4,1,18,2,3 . Pesalasuttavaṇṇanā
  9470. 1079470,195,1361,2,11,1,29,4,211. Etesan ti etesaṃ mahallakānaṃ.
  9471. 1079471,195,1361,12,16,1,33,4,Na pāḷi āgacchati appaguṇabhāvato.
  9472. 1079472,195,1361,17,33,1,96,14,"Na ca pāḷi upaṭṭhāti, ekāya pāḷiyā sati pāḷigatiyā tathā tathā upaṭṭhānampi nesaṃ natthīti vadati. "
  9473. 1079473,195,1361,34,40,1,34,5,Na {aṭṭhakathā}ti etthāpi eseva nayo.
  9474. 1079474,195,1361,41,45,1,78,4,Sithiladhanitāditaṃtaṃbyañjanabuddhiṃ ahāpetvā uccāraṇaṃ padabyañjanamadhuratā.
  9475. 1079475,195,1361,46,50,1,32,4,Atikkamitvā maññati aññe bhikkhū.
  9476. 1079476,195,1361,51,57,1,70,6,Hīḷanavasena abhibhavitvā paṭibhānasutena attānaṃ pasaṃsati sambhāveti.
  9477. 1079477,195,1361,58,62,1,67,4,Mānassa pavattitāya sahajātanissayādipaccayadhammā taṃsahabhudhammā.
  9478. 1079478,195,1361,63,66,1,28,3,Mānavasena vippaṭisārī ahuvā.
  9479. 1079479,195,1361,67,70,1,17,3,Mā ahosīti yojanā.
  9480. 1079480,195,1361,71,76,1,50,5,Vaṇṇabhaṇanan ti parehi kiriyamānaṃ guṇābhitthavaṃ.
  9481. 1079481,195,1361,77,80,1,29,2,{Akhilo}ti pañcacetokhilarahito.
  9482. 1079482,195,1361,81,89,1,70,8,Nissesaṃ navavidhan ti navavidhampi mānaṃ kassaci ekadesassapi asesato.
  9483. 1079483,195,1361,90,93,1,26,2,{Vijjāyā}ti aggamaggavijjāya.
  9484. 1079484,195,1361,94,98,1,46,4,Accantameva samitatāya vūpasamitatāya samitāvī.
  9485. 1079485,195,1362,2,4,1,27,2,Pesalasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9486. 1079486,195,1363,2,4,1,18,2,4 . Ānandasuttavaṇṇanā
  9487. 1079487,195,1364,2,23,1,97,12,212. {Rāgo}ti ettha āyasmato vaṅgīsassa rāgassa uppattiyā kāraṇaṃ vibhāvetuṃ‘‘ āyasmā ānando’’ tiādi vuttaṃ.
  9488. 1079488,195,1364,24,27,1,20,3,Tan ti ānandattheraṃ.
  9489. 1079489,195,1364,28,34,1,66,6,Ārammaṇaṃ pariggahetun ti kāyavedanādibhedaṃ ārammaṇaṃ satigocaraṃ.
  9490. 1079490,195,1364,35,44,1,100,8,"Asubhadukkhādito, rūpādiekekameva vā chaḷārammaṇaṃ aniccadukkhādito pariggaṇhituṃ paricchijja jānituṃ. "
  9491. 1079491,195,1364,45,50,1,52,4,{Itthirūpārammaṇe}ti itthisantāne rūpasabhāve ārammaṇe.
  9492. 1079492,195,1365,2,7,1,44,5,Nibbāpanan ti nibbāpayati etenāti nibbāpanaṃ.
  9493. 1079493,195,1365,8,18,1,49,5,{Vipallāsenā}ti asubhe‘‘ subhan’’ ti vipallāsabhāvahetu.
  9494. 1079494,195,1365,19,22,1,31,3,Rāgaṭṭhāniyan ti rāguppattihetu.
  9495. 1079495,195,1365,23,26,1,30,3,Iṭṭhārammaṇan ti subhārammaṇaṃ.
  9496. 1079496,195,1365,27,33,1,59,6,Ettha ca iṭṭhārammaṇasīsena tattha iṭṭhākāraggahaṇaṃ vadati.
  9497. 1079497,195,1365,34,36,1,16,2,Tañhi vajjanīyaṃ.
  9498. 1079498,195,1365,37,41,1,34,3,{Parato}ti avasavattanatthena aññato.
  9499. 1079499,195,1365,42,77,1,171,25,"Saṅkhārā hi‘‘ mā bhijjantū’’ ti icchitāpi bhijjanteva, tasmā te avasavattittā paro nāma, sā ca nesaṃ paratā aniccadassanena pākaṭā hotīti vuttaṃ‘‘ parato passāti aniccato passā’’ ti. "
  9500. 1079500,195,1365,78,106,1,183,21,"Kāmaṃ vipassanā saṅkhāranimittaṃ na pariccajati saṅkhāre ārabbha vattanato, yesaṃ pana nimittānaṃ aggahaṇena animittāti gahituṃ arahati, taṃ dassetuṃ‘‘ niccādīnaṃ nimittānan’’ tiādi vuttaṃ. "
  9501. 1079501,195,1365,107,113,1,91,5,"Salakkhaṇa-sāmaññalakkhaṇa-dassanavasena mānassa dassanābhisamayo, vipassanāya pahānābhisamayo."
  9502. 1079502,195,1365,114,130,1,122,10,"‘‘ Maggenā’’ ti vadanti, maggeneva pana asammohato pariññāpaṭivedhavasena dassanābhisamayo, pahānapaṭivedhavasena pahānābhisamayo. "
  9503. 1079503,195,1365,131,138,1,94,6,{Rāgādisantatāyā}ti rāgādīnaṃ samucchedavasena paṭippassaddhivasena vūpasametabbato santabhāvena.
  9504. 1079504,195,1366,2,4,1,27,2,Ānandasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9505. 1079505,195,1367,2,4,1,21,2,5 . Subhāsitasuttavaṇṇanā
  9506. 1079506,195,1368,2,30,1,129,16,"213. Aṅgīyanti hetubhāvena āgamabhāvena avayavabhāvena vā ñāyantīti aṅgāni, kāraṇāni, avayavā vāti āha‘‘ aṅgehīti kāraṇehi, avayavehi vā’’ ti. "
  9507. 1079507,195,1368,31,50,1,119,13,Viratiyo subhāsitavācāya pubbaṃ patiṭṭhitā hontīti musāvādāveramaṇiādayo tassā visesahetūti āha‘‘ musāvādā… pe… kāraṇānī’’ ti.
  9508. 1079508,195,1368,51,69,1,135,13,"Yasmā ariyavohārā visesato cetanāsabhāvā, tasmā vacīsucaritasamudāyassa saccavācādayo aṅgabhūtāti āha‘‘ saccavacanādayo cattāro avayavā’’ ti. "
  9509. 1079509,195,1368,70,74,1,42,4,Nissakkavacanan ti hetumhi nissakkavacanaṃ.
  9510. 1079510,195,1368,75,83,1,29,4,Tenāha‘‘ samanuāgatā pavattā’’ ti.
  9511. 1079511,195,1368,84,99,1,76,11,Vācā hi tāya viratiyā sammā anurūpato āgatā pavattāti‘‘ samannāgatā’’ ti vuccati.
  9512. 1079512,195,1368,100,104,1,39,4,Karaṇavacanan ti sahayoge karaṇavacanaṃ.
  9513. 1079513,195,1368,105,112,1,15,3,Tenāha‘‘ yuttā’’ ti.
  9514. 1079514,195,1368,113,123,1,85,10,Sahajātāpi hi cetanā yathāsamādinnāya viratiyā sammā anurūpato yuttāti vattuṃ arahati.
  9515. 1079515,195,1369,2,10,1,50,6,"{Samullapanavācā}ti saddavācā, sā vuccatīti vācā nāma. "
  9516. 1079516,195,1369,11,21,1,63,9,"Viññatti pana vuccati etāyāti vācā nāma, tathā virati cetanāvācā. "
  9517. 1079517,195,1369,22,44,1,113,17,Na sā idha {adhippetā}ti sā cetanāvācā viññattivācā viya idha imasmiṃ sutte na adhippetā‘‘ subhāsitā hotī’’ ti vacanato.
  9518. 1079518,195,1369,45,52,1,23,3,Tenāha‘‘ abhāsitabbato’’ ti.
  9519. 1079519,195,1369,53,60,1,57,6,Suṭṭhu {bhāsitā}ti sammā ñāyena bhāsitā vacīsucaritabhāvato.
  9520. 1079520,195,1369,61,66,1,38,5,Atthāvahatan ti hitāvahakālaṃ pati āha.
  9521. 1079521,195,1369,67,72,1,51,4,Kāraṇasuddhin ti yonisomanasikārena kāraṇavisuddhiṃ.
  9522. 1079522,195,1369,73,76,1,37,3,Dosābhāvan ti agatigamanādidosābhāvaṃ.
  9523. 1079523,195,1369,77,83,1,97,6,Rāgadosādivinimuttañhi taṃ bhāsato anurodhavirodhavivajjanato agatigamanaṃ dūrasamugghāṭitamevāti.
  9524. 1079524,195,1369,84,87,1,32,2,{Anuvādavimuttā}ti apavādavirahitā.
  9525. 1079525,195,1369,88,95,1,67,6,"Sabbākārasampattiṃ dīpeti, asati hi sabbākārasampatiyaṃ anuvajjatāpi. "
  9526. 1079526,195,1370,2,15,1,101,10,"Kiñcāpi pubbe dhammādhiṭṭhānā desanā āraddhā, puggalajjhāsayato pana puggalādhiṭṭhānāya… pe… vacanametaṃ. "
  9527. 1079527,195,1370,16,41,1,164,16,"Kāmañcettha‘‘ aññataraniddosavacanan’’ ti avisesato vuttaṃ,‘‘ dhammaṃyeva bhāsatī’’ tiādinā pana adhammadosādirahitāya vācāya vuccamānattā idhāpi subhāsitā vācā adhippetāti."
  9528. 1079528,195,1370,42,60,1,82,10,‘‘ Subhāsitaṃyevā’’ ti avadhāraṇena nivattitaṃ sarūpato dasseti‘‘ no dubbhāsitan’’ ti iminā.
  9529. 1079529,195,1370,61,70,1,55,5,Tenāha‘‘ tasseva vācaṅgassa paṭipakkhabhāsananivāraṇan’’ ti.
  9530. 1079530,195,1370,71,78,1,67,6,"Paṭiyogīnivattanattho hi eva-saddo, tena pisuṇavācāpaṭikkhepo dassito."
  9531. 1079531,195,1370,79,101,1,117,14,‘‘ Subhāsitan’’ ti vā iminā catubbidhaṃ vacīsucaritaṃ gahitanti‘‘ no dubbhāsitanti iminā micchāvācappahānaṃ dīpetī’’ ti vuttaṃ.
  9532. 1079532,195,1370,102,104,1,48,2,Sabbavacīsucaritasādhāraṇavacanañhi subhāsitanti.
  9533. 1079533,195,1370,105,112,1,88,7,Tena parabhedanādikaṃ asabbhādikañca bodhisattānaṃ vacanaṃ apisuṇādivisayanti daṭṭhabbaṃ.
  9534. 1079534,195,1370,113,122,1,95,8,Bhāsitabbavacanalakkhaṇan ti bhāsitabbassa vacanassa sabhāvalakkhaṇaṃ dīpetīti ānetvā sambandho.
  9535. 1079535,195,1370,123,151,1,144,19,"Yadi evaṃ nanu abhāsitabbaṃ paṭhamaṃ vatvā bhāsitabbaṃ pacchā vattabbaṃ yathā‘‘ vāmaṃ muñca, dakkhiṇaṃ gaṇhā’’ ti āha‘‘ aṅgaparidīpanatthaṃ panā’’ tiādi. "
  9536. 1079536,195,1371,2,11,1,32,4,{Paṭhamenā}ti ‘‘ subhāsitan’’ ti padena.
  9537. 1079537,195,1371,12,19,1,68,7,Dhammato anapetan ti attano paresañca hitasukhāvahadhammato anapetaṃ.
  9538. 1079538,195,1371,20,24,1,43,4,Mantāvacanan ti mantāya pavattetabbavacanaṃ.
  9539. 1079539,195,1371,25,33,1,56,8,Paññavā avikiṇṇavāco hi na ca anatthāvahaṃ vācaṃ bhāsati.
  9540. 1079540,195,1371,34,38,1,36,3,Itarehi {dvīhī}ti tatiyacatutthapadehi.
  9541. 1079541,195,1371,39,51,1,53,7,‘‘ Imehi {khotiādīnī}ti karaṇe etaṃ upayogavacanan’’ ti keci.
  9542. 1079542,195,1371,52,57,1,37,5,Taṃ vācan ti yathāvuttaṃ caturaṅgikaṃ.
  9543. 1079543,195,1371,58,62,1,32,4,Yañca vācaṃ maññantīti sambandho.
  9544. 1079544,195,1371,63,70,1,48,6,{Aññe}ti ito bāhirakā ñāyavādino akkharacintakā ca.
  9545. 1079545,195,1371,71,80,1,64,5,‘‘ Paṭiññāhetuudāharaṇūpanayanigamanāni avayavā vākyassā’’ ti vadanti.
  9546. 1079546,195,1371,81,84,1,27,2,{Nāmādīhī}ti nāmākhyātapadehi.
  9547. 1079547,195,1371,85,89,1,39,4,Liṅgaṃ itthiliṅgādi vacanaṃ ekavacanādi.
  9548. 1079548,195,1371,90,94,1,32,4,Paṭhamādi vibhatti atītādi kālaṃ.
  9549. 1079549,195,1371,95,103,1,62,7,Kattā sampadānaṃ apādānaṃ karaṇaṃ adhikaraṇaṃ kammañca kārakaṃ.
  9550. 1079550,195,1371,104,111,1,60,7,Sampattīhi samannāgatan ti ete avayavādike sampādetvā vuttaṃ.
  9551. 1079551,195,1371,112,128,1,88,11,Taṃ {paṭisedhetī}ti taṃ yathāvuttavisesampi vācaṃ‘‘ imehi kho’’ ti vadanto bhagavā paṭisedheti.
  9552. 1079552,195,1371,129,133,1,31,4,Kho -saddo hettha avadhāraṇattho.
  9553. 1079553,195,1371,134,141,1,23,3,Tenāha‘‘ avayavādī’’ tiādi.
  9554. 1079554,195,1371,142,145,1,31,3,Yā kāci asabhāvaniruttilakkhaṇā.
  9555. 1079555,195,1371,146,148,1,16,2,Sā milakkhubhāsā.
  9556. 1079556,195,1371,149,154,1,51,4,{Sīhaḷakenevā}ti sīhaḷabhāsāya pariyāpannena vacanena.
  9557. 1079557,195,1371,155,169,1,147,13,Arahattaṃ {pāpuṇiṃsū}ti saṃsāre ativiya sañjātasaṃvegā tannissaraṇe ninnapoṇamānasā hutvā vipassanaṃ ussukkāpetvā maggapaṭipāṭiyā arahattaṃ pāpuṇiṃsu.
  9558. 1079558,195,1372,2,7,1,51,5,Pātova phullitakokanadan ti pātova saṃphullapadumaṃ.
  9559. 1079559,195,1372,8,13,1,43,4,{Bhijjiyate}ti nibbhijjiyati nibbhiggo jāyati.
  9560. 1079560,195,1372,14,19,1,43,4,Manussattaṃ {gatā}ti manussattabhāvaṃ upagatā.
  9561. 1079561,195,1373,2,8,1,60,5,{Buddhantare}ti buddhuppādantare dvinnaṃ buddhuppādānaṃ antarā.
  9562. 1079562,195,1373,9,17,1,57,7,"Tadā hi paccekabuddhānaṃ sāsane, na buddhasāsane dippamāne. "
  9563. 1079563,195,1374,2,43,1,345,34,"Jarāya parimadditan ti yathā hatthacaraṇādiaṅgāni sithilāni honti, cakkhādīni indriyāni savisayaggahaṇe asamatthāni honti, yobbanaṃ sabbaso vigataṃ, kāyabalaṃ apagataṃ, satimatidhitiādayo vippayuttā, pubbe attano ovādapaṭikarā puttadārādayopi apasādakā, parehi vuṭṭhāpanīyasaṃvesanīyatā punadeva bālabhāvappatti ca honti, evaṃ jarāya sabbaso vimadditaṃ. "
  9564. 1079564,195,1374,44,48,1,22,4,Etan ti sarīraṃ vadati.
  9565. 1079565,195,1374,49,58,1,103,8,Milātachavicammanissitan ti jiṇṇabhāvena appamaṃsalohitattā milātehi gatayobbanehi dhammehi sannissitaṃ.
  9566. 1079566,195,1374,59,67,1,73,8,Ghāsamāmisan ti ghāsabhūtaṃ āmisaṃ maccunā gilitvā viya patiṭṭhapetabbato.
  9567. 1079567,195,1374,68,70,1,28,2,Kesalomādi nānākuṇapapūritaṃ.
  9568. 1079568,195,1374,71,75,1,27,4,Tato eva asucibhājanaṃ etaṃ.
  9569. 1079569,195,1374,76,79,1,42,3,Sabbathāpi nissāratāya kadalikkhandhasamaṃ.
  9570. 1079570,195,1375,2,6,1,43,3,{Anucchavikāhī}ti sammāsambuddhassa anurūpāhi.
  9571. 1079571,195,1375,7,14,1,40,6,Na {tāpeyyā}ti cittañca kāyañca na tāpeyya.
  9572. 1079572,195,1375,15,21,1,39,6,Tāpanā cettha sampati āyati ca visādanā.
  9573. 1079573,195,1375,22,33,1,52,6,Na {bādheyyā}ti‘‘ nābhibhaveyyā’’ ti padassa atthadassanaṃ.
  9574. 1079574,195,1375,34,38,1,52,3,{Apisuṇavācāvasenā}ti sabbaso pahīnapisuṇavācatāvasena.
  9575. 1079575,195,1375,39,43,1,30,3,{Pāpānī}ti lāmakāni nikiṭṭhakāni.
  9576. 1079576,195,1375,44,51,1,22,3,Tenāha‘‘ appiyānī’’ tiādi.
  9577. 1079577,195,1375,52,55,1,19,2,{Anādāyā}ti aggahetvā.
  9578. 1079578,195,1376,2,6,1,36,2,{Sādhubhāvenā}ti niddosamadhurabhāvena.
  9579. 1079579,195,1376,7,23,1,92,10,"{Amatasadisā}ti sadise tabbohāroti, kāraṇe vāyaṃ kāriyavohāroti āha‘‘ nibbānāmatapaccayattā vā’’ ti. "
  9580. 1079580,195,1376,24,29,1,40,5,Paccayavasena hi sā tadā dassanappavatti.
  9581. 1079581,195,1376,30,33,1,17,2,{Cariyā}ti cārittaṃ.
  9582. 1079582,195,1376,34,41,1,46,6,"Porāṇā nāma paṭhamakappikā, buddhādayo vā ariyā. "
  9583. 1079583,195,1377,2,9,1,75,6,{Patiṭṭhitā}ti niccalabhāvena aṭṭhiṃ katvā paccayāyattabhāvato avisaṃvādanakā.
  9584. 1079584,195,1377,10,23,1,64,9,Ubhayathā paṭipattiṃ āha‘‘ attano ca paresañca atthe patiṭṭhitā’’ ti.
  9585. 1079585,195,1377,24,31,1,90,7,Atthe diṭṭhadhammikasamparāyikādihite patiṭṭhitattā eva dhamme avihiṃsādidhamme patiṭṭhitā.
  9586. 1079586,195,1377,32,38,1,61,6,Anuparodhakaran ti etena hitapariyāyoyaṃ attha-saddoti dasseti.
  9587. 1079587,195,1377,39,46,1,55,6,"Dhammikan ti dhammato anapetaṃ, atthadhammūpasaṃhitaṃ vā. "
  9588. 1079588,195,1378,2,5,1,38,2,{Nibbānappattiyā}ti nibbānappattiyatthaṃ.
  9589. 1079589,195,1378,6,9,1,38,3,Dukkhassa antakiriyāya antakaraṇatthaṃ.
  9590. 1079590,195,1378,10,26,1,116,14,"Yasmā buddho khemāya bhāsati, tasmā khemuppattihetuyā khemā, tasmā sā sabbavācānaṃ uttamāti evampettha attho daṭṭhabbo. "
  9591. 1079591,195,1378,27,30,1,41,2,{Mantāvacanavasenā}ti sabbadosarahitavasena.
  9592. 1079592,195,1379,2,4,1,30,2,Subhāsitasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9593. 1079593,195,1380,2,4,1,21,2,6 . Sāriputtasuttavaṇṇanā
  9594. 1079594,195,1381,2,15,1,74,8,"214. Vākkaraṇacāturiyato vacanaguṇahetūnaṃ pūriyā pūre bhavāti porī, tāya poriyā. "
  9595. 1079595,195,1381,16,23,1,30,3,Tenāha‘‘ akkharādiparipuṇṇāyā’’ ti.
  9596. 1079596,195,1381,24,30,1,50,5,{Avibaddhāyā}ti pittādīhi na vibaddhāya anupaddutāya.
  9597. 1079597,195,1381,31,38,1,27,3,Tenāha‘‘ apalibuddhāyā’’ tiādi.
  9598. 1079598,195,1381,39,44,1,43,4,{Niddosāyā}ti atthato byañjanato vigatadosāya.
  9599. 1079599,195,1381,45,56,1,115,7,"{Akkhalitapadabyañjanāyā}ti agalitapadabyañjanāya, atthassa {viññāpaniyā}ti diṭṭhadhammikādiatthassa bodhane pariyattāya. "
  9600. 1079600,195,1381,57,63,1,49,6,Bhikkhunan ti gāthāsukhatthaṃ rassaṃ katvā vuttaṃ.
  9601. 1079601,195,1382,2,22,1,135,16,"‘ ‘ Saṃkhittenapi deseti, vitthārenapi bhāsatī’’ ti nayidaṃ paṭhamaṃ uddisitvā tassa atthassa kittanavasena pavattitaṃ vacanaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  9602. 1079602,195,1382,23,28,1,29,5,Sā hi vitthāradesanā eva hoti.
  9603. 1079603,195,1382,29,48,1,143,16,"Yā pana desanā kadāci dhammapaṭiggāhakānaṃ ajjhāsayavasena saṃkhitteneva dassetvā nikkhipati, yā ca kadāci vitthārena, tadubhayaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  9604. 1079604,195,1382,49,56,1,25,3,Tenāha‘‘ cattārimānī’’ tiādi.
  9605. 1079605,195,1382,57,69,1,76,8,Sabhāvamadhuro paccayavasena madhurataro hotīti dassetuṃ‘‘ yathā’’ tiādi vuttaṃ.
  9606. 1079606,195,1382,70,78,1,76,7,"Vividhākāraṃ katvā dhammaṃ kathetuṃ paṭibhātīti paṭibhānaṃ, desanāpakārañāṇaṃ. "
  9607. 1079607,195,1382,79,86,1,23,3,Tenāha‘‘ samuddato’’ tiādi.
  9608. 1079608,195,1382,87,91,1,34,3,{Odahantī}ti avajānanavasena gamenti.
  9609. 1079609,195,1383,2,4,1,30,2,Sāriputtasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9610. 1079610,195,1384,2,4,1,20,2,7 . Pavāraṇāsuttavaṇṇanā
  9611. 1079611,195,1385,2,19,1,48,8,215. Tasmiṃ {ahū}ti tasmiṃ ahanīti āha‘‘ tasmiṃ divase’’ ti.
  9612. 1079612,195,1385,20,25,1,40,4,{Anasanenā}ti sabbaso āhārassa abhuñjanena.
  9613. 1079613,195,1385,26,32,1,56,6,Sāsanikasīlena bāhirakaanasanena vā upetā hutvāti yojanā.
  9614. 1079614,195,1385,33,37,1,48,4,Vā -saddena khīrapānamadhusāyanādīnipi saṅgaṇhāti.
  9615. 1079615,195,1385,38,53,1,142,14,"Pakārehi diṭṭhādīhi vāreti kāyakammādike sarāpeti gārayhe karoti etāyāti pavāraṇā, paṭipattivisodhanāya attano attano vajjasodhanāya okāsadānaṃ. "
  9616. 1079616,195,1385,54,66,1,94,9,"Yasmā yebhuyyena vassaṃvuṭṭhehi kātabbā esā visuddhidesanā, tasmā vuttaṃ‘‘ vassaṃvuṭṭhapavāraṇāya. "
  9617. 1079617,195,1385,67,73,1,38,4,Visuddhipavāraṇātipi etissāva nāman’’ ti.
  9618. 1079618,195,1385,74,101,1,132,17,Tadā tassa bhikkhusaṅghassa tuṇhībhāvassa anavasesatāyapi vaṇṇaṃ dassetuṃ pāḷiyaṃ‘‘ tuṇhībhūtan’’ ti vuttanti āha‘‘ yato yato… pe… natthī’’ ti.
  9619. 1079619,195,1385,102,107,1,63,5,Hatthassa kukkuccatā asaṃyamo asampajaññakiriyā hatthakukkuccaṃ.
  9620. 1079620,195,1385,108,120,1,102,10,"Tathā pādakukkuccaṃ veditabbaṃ, vā -saddo avuttavikappattho, tena tadaññesamabhāvo vibhāvitoti daṭṭhabbaṃ. "
  9621. 1079621,195,1386,2,6,1,37,3,{Pañcapasādehī}ti pañcavaṇṇehi pasādehi.
  9622. 1079622,195,1386,7,11,1,43,4,Vossaggattho yathāruci kiriyāya vossajjanaṃ.
  9623. 1079623,195,1386,12,33,1,137,18,"{Pucchanatthe}ti paṭikkhepamukheneva pucchanatthe na kāro, me kiñci kiriyaṃ vā vācasikaṃ vā na garahatha, kiṃ nu garahatha kāyavācāhīti attho. "
  9624. 1079624,195,1386,34,44,1,58,6,Keci‘‘ dvārānevā’’ ti dvārasīsena dvārappavattacariyaṃ vadanti.
  9625. 1079625,195,1386,45,57,1,89,10,"Visuddhipavāraṇāya adhippetattā yena pavāritaṃ, teneva visuddhīti ñāyati, yena na pavāritaṃ. "
  9626. 1079626,195,1386,58,66,1,57,8,Kiṃ nu taṃ avisuddhanti siyā kassaci puthujjanassa āsaṅkā?
  9627. 1079627,195,1386,67,76,1,40,4,Tannivāraṇatthamāha ‘‘ no aparisuddhattā’’ ti.
  9628. 1079628,195,1386,77,82,1,59,4,Manodvāraṃ parisuddhaṃ asucikārakaupakkilesānaṃ dūrīkatattā.
  9629. 1079629,195,1386,83,86,1,24,3,Idāni etarahi buddhakāle.
  9630. 1079630,195,1386,87,90,1,30,2,{Etthā}ti manodvāraparisuddhiyaṃ.
  9631. 1079631,195,1387,2,17,1,121,11,Kāyavacīsamācāraparisuddhiyā paveditāya manosamācāraparisuddhi atthato paveditāva hotīti‘‘ kāyikaṃ vā vācasikaṃ vā’’ iccevāha.
  9632. 1079632,195,1387,18,36,1,90,14,Tathā hi vuttaṃ‘‘ kāyikaṃ vā vācasikaṃ vāti idaṃ catunnaṃ arakkhiyataṃ sandhāya thero āhā’’ ti.
  9633. 1079633,195,1387,37,63,1,165,17,"‘‘ Bhikkhave, pavāremi vo’’ ti bhikkhusaṅghavisayattā pavāraṇāya tattha bhikkhusaṅghena vattabbaṃ paṭivacanaṃ dento dhammasenāpati‘‘ bhikkhusaṅghassa bhāraṃ vahanto’’ ti vutto. "
  9634. 1079634,195,1387,64,75,1,33,6,"Tenāha‘‘ na kho mayaṃ, bhante’’ tiādi. "
  9635. 1079635,195,1387,76,82,1,62,5,{Arakkhiyānī}ti parānuvādato na bhāyitabbāni suparisuddhabhāvato.
  9636. 1079636,195,1388,2,19,1,109,10,‘ ‘ Anuppannassā’’ ti idaṃ adhippāyikavacananti tadadhippāyaṃ vivaranto‘‘ kassapasammāsambuddhato paṭṭhāyā’’ tiādimāha.
  9637. 1079637,195,1388,20,29,1,89,7,"{Kassapasammāsambuddhato}ti vibhatte nissakkaṃ, tasmā kassapasammāsambuddhato oranti atthoti. "
  9638. 1079638,195,1388,30,35,1,29,4,{Aññenā}ti ito bhagavato aññena.
  9639. 1079639,195,1388,36,41,1,52,4,{Anuppāditapubbassā}ti parasantāne na uppāditapubbassa.
  9640. 1079640,195,1388,42,51,1,68,9,Sasantāne pana paccekabuddhānaṃ vasena na uppāditoti na sakkā vattuṃ.
  9641. 1079641,195,1388,52,57,1,31,4,{Samanuāgatā}ti sammā anu upagatā.
  9642. 1079642,195,1388,58,74,1,96,11,Bhagavato sīlādayo {guṇā}ti buddhabhūtassa guṇā adhippetāti āha‘‘ arahattamaggameva nissāya āgatā’’ ti.
  9643. 1079643,195,1388,75,80,1,45,4,{Sabbaguṇā}ti dasabalañāṇādayo sabbe buddhaguṇā.
  9644. 1079644,195,1388,81,87,1,33,5,{Bhante}ti ettha iti saddo ādiattho.
  9645. 1079645,195,1388,88,107,1,73,12,"Tena‘‘ imesaṃ pana… pe… vācasikaṃ vā’’ ti yāvāyaṃ pāḷipadeso, taṃ sabbaṃ gaṇhāti. "
  9646. 1079646,195,1388,108,121,1,37,7,Tenāha‘‘ idaṃ thero… pe… pavārento āhā’’ ti.
  9647. 1079647,195,1389,2,15,1,108,12,"Yaṃ attano puññānubhāvasiddhaṃ cakkaratanaṃ nippariyāyato tena pavattitaṃ nāma, na itaranti paṭhamanayo vutto. "
  9648. 1079648,195,1389,16,29,1,115,12,"Yasmā pavattitasseva anupavattanaṃ, paṭhamanayo ca taṃsadise tabbohāravasena vuttoti taṃ anādiyitvā dutiyanayo vutto. "
  9649. 1079649,195,1389,30,58,1,267,20,"Dasavidhan ti antojanasmiṃ, balakāye rakkhāvaraṇaguttiyā saṃvidhānaṃ, khattiyesu anuyuttesu, brāhmaṇagahapatikesu, negamajānapadesu, samaṇabrāhmaṇesu, migapakkhīsu adhammacārapaṭikkhepo, adhanānaṃ dhanānuppadānaṃ, samaṇabrāhmaṇe upasaṅkamitvā pañhapucchananti evaṃ dasavidhaṃ. "
  9650. 1079650,195,1389,59,67,1,70,8,Tattha gahapatike pakkhijāte ca visuṃ katvā gahaṇavasena dvādasavidhaṃ.
  9651. 1079651,195,1389,68,72,1,47,4,Cakkavattivattan ti cakkavattibhāvāvahaṃ vattaṃ.
  9652. 1079652,195,1389,73,95,1,121,16,"Yasmā yāthāvato pavattitaṃ, tadanurūpakaṃ pana ñāyena yuttakena pavattitaṃ nāma hotīti āha‘‘ sammā nayena hetunā kāraṇenā’’ ti. "
  9653. 1079653,195,1389,96,119,1,135,15,"{Ubhatobhāgavimuttā}ti ubhayabhāgehi ubhayabhāgato vimuttāti ayamettha atthoti dasseti‘‘ dvīhi bhāgehi vimuttā, arūpā… pe… nāmakāyato’’ ti iminā. "
  9654. 1079654,195,1389,120,124,1,60,3,Tevijjādibhāvan ti tevijjachaḷabhiññacatuppaṭisambhidabhāvaṃ.
  9655. 1079655,195,1389,125,134,1,64,9,Paññāvimuttā hi taṃ tividhaṃ appattā kevalaṃ paññāya eva vimuttā.
  9656. 1079656,195,1390,2,5,1,39,2,{Visuddhatthāyā}ti visuddhipavāraṇatthāya.
  9657. 1079657,195,1390,6,12,1,73,6,Saṃyojanaṭṭhena saṃyojanasaṅkhāte ceva bandhanaṭṭhena bandhanasaṅkhāte ca.
  9658. 1079658,195,1390,13,26,1,101,12,"Vijitasaṅgāman ti yathā rāgādayo puna na sīsaṃ ukkhipanti, evaṃ ariyamaggasenāya vasena vijitasaṅgāmaṃ. "
  9659. 1079659,195,1390,27,34,1,36,3,Tenāha‘‘ vijitarāgadosamohasaṅgāman’’ ti.
  9660. 1079660,195,1390,35,42,1,49,5,"{Mārabalassā}ti mārasenāya, mārassa vā sāmatthiyassa. "
  9661. 1079661,195,1390,43,46,1,38,3,Veneyyasatthan ti vinetabbajanasamūhaṃ.
  9662. 1079662,195,1390,47,52,1,61,5,Sakaṭādisatthasabhāgato vineyyova satthoti taṃ veneyyasatthaṃ.
  9663. 1079663,195,1390,53,55,1,29,2,Sīlasārādiabhāvato antotuccho.
  9664. 1079664,195,1391,2,4,1,29,2,Pavāraṇāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9665. 1079665,195,1392,2,4,1,23,2,8 . Parosahassasuttavaṇṇanā
  9666. 1079666,195,1393,2,20,1,108,10,216. Sahassato paraṃ aḍḍhateyyabhikkhusataṃ tadā bhagavantaṃ payirupāsatīti āha‘‘ parosahassanti atirekasahassan’’ ti.
  9667. 1079667,195,1393,21,34,1,104,12,Nibbāne kutoci bhayaṃ {natthī}ti kutocipi kāraṇato nibbāne bhayaṃ natthi asaṅkhatabhāvena sabbaso khemattā.
  9668. 1079668,195,1393,35,37,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  9669. 1079669,195,1393,38,61,1,71,8,"‘‘ khemañca vo, bhikkhave, dhammaṃ desessāmi khemagāminiñca paṭipadan’’ tiādi( saṃ. ni.4.379-408). "
  9670. 1079670,195,1393,62,70,1,56,7,"Na kutoci bhayaṃ etasmiṃ adhigateti akutobhayaṃ, nibbānaṃ. "
  9671. 1079671,195,1393,71,78,1,30,3,Tenāha‘‘ nibbānappattassā’’ tiādi.
  9672. 1079672,195,1393,79,88,1,88,8,Vipassito {paṭṭhāyā}ti amhākaṃ bhagavato nāmavasena isīnaṃ sattamabhāvadassanatthaṃ vuttaṃ.
  9673. 1079673,195,1393,89,96,1,40,7,Te hi tattha tattha sutte bahuso kittitā.
  9674. 1079674,195,1393,97,105,1,76,8,Isīnan ti vā paccekabuddhasāvakabāhirakaisīnaṃ sattamo uttaro seṭṭhoti attho.
  9675. 1079675,195,1394,2,6,1,42,2,{Aṭṭhuppattivasenā}ti kāraṇasamuṭṭhānavasena.
  9676. 1079676,195,1394,7,17,1,58,6,Tadassa aṭṭhuppattiṃ vibhāvetuṃ‘‘ saṅghamajjhe’’ tiādi vuttaṃ.
  9677. 1079677,195,1394,18,23,1,56,5,Paṭibhānasampannavācāya aññe īsati abhibhavatīti vaṅgīso.
  9678. 1079678,195,1394,24,31,1,32,3,Tenāha‘‘ paṭibhānasampattin’’ tiādi.
  9679. 1079679,195,1395,2,9,1,88,6,{Kilesummujjanasatānī}ti rāgādikilesānaṃ rajjanadussanādinayehi savisaye ayoniso uṭṭhānāni.
  9680. 1079680,195,1395,10,22,1,47,7,"Yadi anekāni satāni, atha kasmā‘‘ ummaggapathan’’ ti? "
  9681. 1079681,195,1395,23,33,1,41,6,Vuttanti āha‘‘ vaṭṭapathattā pana pathan’’ ti.
  9682. 1079682,195,1395,34,38,1,56,4,Rāgadosamohamānadiṭṭhivasena rāgakhilādīni pañca khilāni.
  9683. 1079683,195,1395,39,43,1,40,4,Vibhajantan ti vibhajanavasena kathentaṃ.
  9684. 1079684,195,1395,44,48,1,29,3,{Vibhajitvā}ti ñāṇena vivecetvā.
  9685. 1079685,195,1396,2,9,1,39,5,Amate {akkhāte}ti amatāvahe dhamme desite.
  9686. 1079686,195,1396,10,13,1,39,3,Dhammassa passitāro saccasampaṭivedhena.
  9687. 1079687,195,1396,14,16,1,21,2,Asaṃhīrā diṭṭhivātehi.
  9688. 1079688,195,1397,2,5,1,28,2,{Ativijjhitvā}ti paṭivijjhitvā.
  9689. 1079689,195,1397,6,10,1,41,4,Atikkamabhūtan ti atikkamanaṭṭhena bhūtaṃ.
  9690. 1079690,195,1397,11,15,1,34,4,Dasaddhānan ti dasannaṃ upaḍḍhānaṃ.
  9691. 1079691,195,1397,16,23,1,19,3,Tenāha‘‘ pañcannan’’ ti.
  9692. 1079692,195,1397,24,29,1,45,4,{Jānantenā}ti dhammassa sudullabhataṃ jānantena.
  9693. 1079693,195,1398,2,4,1,32,2,Parosahassasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9694. 1079694,195,1399,2,4,1,20,2,9 . Koṇḍaññasuttavaṇṇanā
  9695. 1079695,195,1400,2,27,1,130,14,"217. {Evaṃgahitanāmo}ti‘‘ aññāsi vata, bho, koṇḍañño’’ ti satthu vacanaṃ nissāya bhikkhūhi aññehi koṇḍaññanāmakehi visesanatthaṃ evaṃgahitanāmo. "
  9696. 1079696,195,1400,28,32,1,42,4,Dvādasannaṃ saṃvaccharānaṃ vasena cirassaṃ.
  9697. 1079697,195,1400,33,36,1,49,2,{Chaddantabhavane}ti chaddantanāgarājabhavanaṭṭhāne.
  9698. 1079698,195,1400,37,40,1,31,3,Paññavā mahāsāvako rattaññutāya.
  9699. 1079699,195,1400,41,59,1,156,13,"‘‘ Dasasahassacakkavāḷe devamanussānan ti dasasahassacakkavāḷe devānaṃ, imasmiṃ cakkavāḷe devamanussānañcāti evaṃ dasasahassacakkavāḷe devamanussānan’’ ti vadanti. "
  9700. 1079700,195,1400,60,62,1,14,2,Aggan tiādito.
  9701. 1079701,195,1400,63,66,1,22,2,{Tatthā}ti mandākinitīre.
  9702. 1079702,195,1401,2,5,1,28,2,{Vassaggenā}ti vassapaṭipāṭiyā.
  9703. 1079703,195,1401,6,9,1,28,3,Tan ti aññāsikoṇḍaññattheraṃ.
  9704. 1079704,195,1401,10,14,1,42,4,Mahābrahmānaṃ viya lokiyamanussā harāyanti.
  9705. 1079705,195,1401,15,30,1,119,13,"Pāmokkhabhūto āyasmā thero antarantarā tattha tattha janapade vasitvā tadanukkamena mandākinitīraṃ upagato, tasmā vuttaṃ–"
  9706. 1079706,195,1401,31,42,1,37,5,"‘‘ icchāmahaṃ, bhante, janapade vasitun’’ ti. "
  9707. 1079707,195,1402,2,16,1,101,10,Ānubhāvasampannā dibbāyukā te hatthināgāti vuttaṃ‘‘ pubbe paccekabuddhānaṃ pāricariyāya kataparicayā’’ ti.
  9708. 1079708,195,1402,17,22,1,54,5,Therassa sañcaraṇaṭṭhāne āvaraṇasākhā haritvā apanetvā.
  9709. 1079709,195,1402,23,49,1,274,25,Mukhodakañceva dantakaṭṭhañca {ṭhapetī}ti saḷaladevadārukaṭṭhādīni aññamaññaṃ ghaṃsitvā aggiṃ nibbattetvā jāletvā tattha pāsāṇakhaṇḍāni tāpetvā tāni daṇḍakehi vaṭṭetvā taḷākāsu udakasoṇḍīsu khipitvā udakassa tattabhāvaṃ ñatvā nāgalatādantakaṭṭhaṃ upanento mukhodakañca ṭhapeti.
  9710. 1079710,195,1402,50,65,1,126,14,Vattaṃ {karotī}ti antokuṭiyā bahi ca pamukhepi aṅgaṇepi sākhābhaṅgehi sammajjanto vakkhamānanayena āhāraṃ upanento vattaṃ karoti.
  9711. 1079711,195,1403,2,19,1,112,12,"{Patiṭṭhappamāṇe}ti kaṭippamāṇe, ayameva vā pāṭho tāva {mahantamevā}ti yāva mahantaṃ setapadumavanaṃ , tāva mahantameva. "
  9712. 1079712,195,1403,20,24,1,31,4,Eseva nayo rattakumudavanā dīsu.
  9713. 1079713,195,1403,25,27,1,16,2,Khādantā manussā.
  9714. 1079714,195,1403,28,33,1,46,4,Pakkapayoghanikā {viyā}ti supakkapayoghanaṃ viya.
  9715. 1079715,195,1403,34,39,1,48,5,Ghanabhāvena pana pakkhittakhuddamadhu viya hoti.
  9716. 1079716,195,1403,40,49,1,33,5,Tenāha‘‘ etaṃ pokkharamadhu nāmā’’ ti.
  9717. 1079717,195,1403,50,54,1,30,4,Muḷālan ti setapadumānaṃ mūlaṃ.
  9718. 1079718,195,1403,55,59,1,26,4,Bhisan ti tesaṃyeva kandaṃ.
  9719. 1079719,195,1403,60,65,1,36,4,Ekasmiṃ {pabbe}ti ekekasmiṃ pabbantare.
  9720. 1079720,195,1403,66,77,1,94,10,"Pādaghaṭakan ti doṇassa catubhāgo saṇṭhānato khuddako, tasmā pādaghaṭakappamāṇan ti tumbamattaṃ. "
  9721. 1079721,195,1403,78,84,1,50,5,{Soṇḍiāvāṭe}ti khuddakasoṇḍiyo ceva khuddakaāvāṭe ca.
  9722. 1079722,195,1404,2,7,1,51,5,Etaṃ bhojanan ti yathāvuttaṃ nirudakapāyasabhojanaṃ.
  9723. 1079723,195,1404,8,13,1,35,5,Keci sañjānanti ye therā vuḍḍhatarā.
  9724. 1079724,195,1404,14,20,1,41,6,Keci na sañjānanti ye navā acirapabbajitā.
  9725. 1079725,195,1405,2,6,1,36,3,{Buddhānubuddho}ti buddhassa anubuddho.
  9726. 1079726,195,1405,7,13,1,63,5,{Bāḷhavīriyo}ti catunnaṃ sammappadhānānaṃ vasena ciranicitavīriyo.
  9727. 1079727,195,1405,14,20,1,59,6,Tiṇṇaṃ vivekānan ti kāyacittaupadhivivekānaṃ lābhīti yojanā.
  9728. 1079728,195,1405,21,36,1,89,10,"Catasso vadati vaṅgīsatthero sayaṃpaṭibhānaṃ, na sesābhiññānaṃ abhāvatoti āha‘‘ itarā’’ tiādi. "
  9729. 1079729,195,1405,37,43,1,52,6,Parisā sannisīdi nissaddabhāvena tuṇhī ahosīti attho.
  9730. 1079730,195,1405,44,60,1,129,15,{Anujānāpesī}ti paṭhamaṃ attanā ñātaṃ upaṭṭhitaṃ attano parinibbānakālaṃ anu pacchā satthāraṃ jānāpesīti evaṃ ettha attho daṭṭhabbo.
  9731. 1079731,195,1406,2,23,1,131,16,"Tan ti āsāḷhipuṇṇamāya isipatane yaṃ dassanaṃ, yaṃ vā dukkaracariyāyaṃ tumhākaṃ upaṭṭhānaṃ ādito dassanaṃ, taṃ, bhante, paṭhamadassanaṃ. "
  9732. 1079732,195,1406,24,31,1,42,6,{Onatavinatā}ti heṭṭhā upari ca onatā vinatā.
  9733. 1079733,195,1406,32,43,1,116,10,{Kampetvā}ti thokaṃ cāletvā dassanatthaṃ ekaninnādo tesaṃ hatthināgānañceva nāgayakkhakumbhaṇḍānaṃ devatānañca saddena.
  9734. 1079734,195,1406,44,48,1,35,4,Brahmāno devānaṃ adaṃsūti sambandho.
  9735. 1079735,195,1407,2,13,1,138,10,Sajjhāyamakaṃsu pasādanīyesu pasādavasena sannipatitaparisāya pasādajananatthaṃ bhagavati {nikkhamitvā}ti bhagavati gandhakuṭito nikkhamitvā.
  9736. 1079736,195,1407,14,19,1,41,4,{Dharatiyevā}ti aduṭṭhataṃ patvā tiṭṭhateva.
  9737. 1079737,195,1408,2,4,1,29,2,Koṇḍaññasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9738. 1079738,195,1409,2,4,1,22,2,10 . Moggallānasuttavaṇṇanā
  9739. 1079739,195,1410,2,16,1,86,9,218. {Paccavekkhatī}ti tesaṃ ariyānaṃ cittaṃ attano ñāṇacakkhunā pati avekkhati paccavekkhati.
  9740. 1079740,195,1410,17,20,1,30,2,{Pabbatassā}ti isigilipabbatassa.
  9741. 1079741,195,1410,21,29,1,58,7,Dukkhapāraṃ gatan ti vaṭṭadukkhassa pāraṃ pariyantaṃ gataṃ .
  9742. 1079742,195,1410,30,38,1,72,8,Sabbaguṇasampannan ti sabbehi buddhaguṇehi ca sāvakaguṇehi ca paripuṇṇaṃ.
  9743. 1079743,195,1410,39,51,1,149,12,Anekākārasampannan ti rūpaghosalūkhadhammappamāṇikānaṃ sattānaṃ tehi tehi ākārehi sabbesañca anekehi anantāparimeyyehi pasīditabbākārehi samannāgataṃ.
  9744. 1079744,195,1410,52,70,1,91,13,"Te pana ākārā yasmā anaññasādhāraṇā buddhaguṇā eva, tasmā āha‘‘ anekehi guṇehi samannāgatan’’ ti. "
  9745. 1079745,195,1411,2,4,1,31,2,Moggallānasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9746. 1079746,195,1412,2,4,1,19,2,11 . Gaggarāsuttavaṇṇanā
  9747. 1079747,195,1413,2,10,1,19,3,219. {Te}ti te devamanusse.
  9748. 1079748,195,1413,11,21,1,46,5,‘‘ {Sarīravaṇṇenā}ti sarīre chavivaṇṇenā’’ ti vadanti.
  9749. 1079749,195,1413,22,26,1,39,3,{Sarīravaṇṇenā}ti vā dhammarūpakāyaguṇena.
  9750. 1079750,195,1413,27,37,1,28,5,"‘‘ Yasasā’’ tipi pāṭho, so evattho. "
  9751. 1079751,195,1413,38,43,1,44,3,{Vigatamalo}ti abbhāmahikādīhi vigatūpakkileso .
  9752. 1079752,195,1413,44,53,1,57,8,"Bhāṇu vuccati pabhā, sātisayo bhāṇu etassa atthīti bhāṇumā. "
  9753. 1079753,195,1413,54,63,1,27,5,Sūriyoti āha‘‘ ādicco viyā’’ ti.
  9754. 1079754,195,1414,2,4,1,28,2,Gaggarāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9755. 1079755,195,1415,2,4,1,19,2,12 . Vaṅgīsasuttavaṇṇanā
  9756. 1079756,195,1416,2,10,1,28,4,220. So kira vicaratīti sambandho.
  9757. 1079757,195,1416,11,28,1,102,12,"‘‘ Yathāyaṃ dīpo jambudīpoti jambunā paññāto, evāhampi tena jambunā paññāyissan’’ ti jambusākhaṃ pariharitvā. "
  9758. 1079758,195,1416,29,45,1,66,12,"Vādaṃ {katvā}ti‘‘ imasmiṃ vāde sace te parājayo hoti, tvaṃ me dāso hohi. "
  9759. 1079759,195,1416,46,59,1,54,10,"Sace me parājayo, ahaṃ te bhariyā’’ ti evaṃ katikaṃ katvā. "
  9760. 1079760,195,1416,60,71,1,103,10,Vāde {jayaparājayānubhāvenā}ti tathāpavattite vāde paribbājakassa jayānubhāvena ceva attano parājayena ca.
  9761. 1079761,195,1416,72,77,1,39,4,Vayaṃ {āgammā}ti sippuggahaṇavayaṃ āgamma.
  9762. 1079762,195,1416,78,81,1,16,3,Vijjan ti mantaṃ.
  9763. 1079763,195,1417,2,11,1,106,8,"Nibbattagativibhāvanavasena chavasīsabhāvaṃ dūseti vināsetīti chavadūsakaṃ sippaṃ, tathāpavattaṃ mantapadaṃ. "
  9764. 1079764,195,1417,12,24,1,104,11,Attano {ānubhāvenā}ti niraye nibbattasattassa sīsaṃ yattha katthaci ṭhitaṃ buddhānubhāvena ānetvā dassetvā.
  9765. 1079765,195,1417,25,37,1,126,12,Khīṇāsavassa sīsan ti paramappicchatāya kañcipi ajānāpetvā araññaṃ pavisitvā parinibbutassa khīṇāsavassa chaḍḍitaṃ sīsakaṭāhaṃ.
  9766. 1079766,195,1417,38,44,1,42,5,{Dassesī}ti attano ānubhāvena ānetvā dassesi.
  9767. 1079767,195,1418,2,38,1,152,22,"‘ ‘ Tumhe, bho gotama, jānāthā’’ ti kāmaṃ vaṅgīso nibbattaṭṭhānaṃ sandhāya pucchati, bhagavā pana anupādisesanibbānaṃ sandhāya‘‘ āma, vaṅgīsa… pe… gatiṃ jānāmī’’ ti āha. "
  9768. 1079768,195,1418,39,48,1,36,5,Vuttañhetaṃ‘‘ nibbānaṃ arahato gatī’’ ti.
  9769. 1079769,195,1418,49,75,1,131,17,"Vaṅgīso sayaṃ mantabalena gatipariyāpannassa gatiṃ jānanto bhagavantampi‘‘ ayampi tathā’’ ti maññamāno‘‘ mantena jānāsi, bho gotamā’’ ti āha. "
  9770. 1079770,195,1418,76,95,1,92,13,"Bhagavā attano buddhañāṇameva mantaṃ katvā dīpento‘‘ āma, vaṅgīsa, ekena manteneva jānāmī’’ ti āha. "
  9771. 1079771,195,1418,96,100,1,28,4,Mudhā eva dātabbanti amūliko.
  9772. 1079772,195,1418,101,105,1,44,4,Anantarahitāya bhūmiyā sayanaṃ thaṇḍilaseyyā.
  9773. 1079773,195,1418,106,111,1,60,5,Ādi -saddena sāyatatiyaṃ udakorohaṇabhūmiharaṇādiṃ saṅgaṇhāti.
  9774. 1079774,195,1418,112,152,1,276,34,"So taṃ… pe… arahattaṃ {pāpuṇī}ti iminā vaṅgīsatthero pabbajitvā na cirasseva sukhāya paṭipadāya arahattaṃ patto viya dissati, na kho panetaṃ evaṃ daṭṭhabbaṃ, āyatiṃ thero pabbajitvā samathavipassanāsu kammaṃ ārabhitvāpi dukkhāya paṭipadāya tādisaṃ kālaṃ vītināmetvā arahattaṃ pāpuṇi. "
  9775. 1079775,195,1418,153,154,1,6,1,Tenāha–
  9776. 1079776,195,1419,2,10,1,44,6,"‘ ‘ Nikkhantaṃ vata maṃ santaṃ, agārasmānagāriyaṃ; "
  9777. 1079777,195,1420,2,24,1,40,5,"Vitakkā upadhāvanti, pagabbhā kaṇhato ime’’.( saṃ. ni.1.209; theragā.1218); "
  9778. 1079778,195,1421,2,28,1,116,14,"Āyasmato vaṅgīsassa anabhirati uppannā hoti, rāgo cittaṃ anuddhaṃseti,‘‘ kāmarāgena ḍayhāmi, cittaṃ me pariḍayhatī’’ tiādi( theragā.1232). "
  9779. 1079779,195,1422,2,18,1,164,15,Vimuttisukhan ti sabbaso kilesavimuttiyaṃ nibbāne ca uppannaṃ sampatiarahattaphalasukhaṃ {paṭisaṃvedento}ti yathāparicchinnaṃ kālaṃ pati sammadeva vedento anubhavanto.
  9780. 1079780,195,1422,19,39,1,81,13,"Kavinā kataṃ, tato vā āgataṃ, tassa vā idanti kāveyaṃ, tadevettha‘‘ kāveyyan’’ ti vuttaṃ. "
  9781. 1079781,195,1422,40,54,1,118,13,Ye {niyāmagataddasā}ti ye bhikkhū ariyā buddhānaṃ sāvakā phalaṭṭhabhāvena niyāmagatā ceva maggaṭṭhabhāvena niyāmadasā ca.
  9782. 1079782,195,1422,55,60,1,36,4,{Niyāmo}ti hi sammattaniyāmo adhippeto.
  9783. 1079783,195,1422,61,77,1,134,15,"Suāgamanan ti mama imassa satthuno santike āgamanaṃ upagamanaṃ, imasmiñca dhammavinaye āgamanaṃ pabbajanaṃ upasampadā sundaraṃ āgamanaṃ. "
  9784. 1079784,195,1422,78,87,1,36,5,Tattha kāraṇamāha‘‘ tisso vijjā’’ tiādi.
  9785. 1079785,195,1422,88,95,1,65,7,Avutta mpi gāthāya atthato gahitameva therassa chaḷabhiññabhāvato.
  9786. 1079786,195,1423,2,4,1,28,2,Vaṅgīsasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9787. 1079787,195,1424,2,3,1,46,2,Sāratthappakāsiniyā saṃyuttanikāya-aṭṭhakathāya
  9788. 1079788,195,1425,2,5,1,50,3,Vaṅgīsasaṃyuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
  9789. 1079789,195,1426,1,4,1,13,1,9. Vanasaṃyuttaṃ
  9790. 1079790,195,1427,2,4,1,18,2,1 . Vivekasuttavaṇṇanā
  9791. 1079791,195,1428,2,13,1,45,4,221. {Saṃvejetukāmā}ti atthato saṃvegaṃ uppādetukāmā.
  9792. 1079792,195,1428,14,28,1,95,10,Tathābhūtā naṃ kilesasaṅgaṇikādito vivecetukāmā nāma hotīti vuttaṃ‘‘ vivekaṃ paṭipajjāpetukāmā’’ ti.
  9793. 1079793,195,1428,29,33,1,38,3,{Bāhiresū}ti gocarajjhattato bahibhūtesu.
  9794. 1079794,195,1428,34,37,1,39,2,{Puthuttārammaṇesū}ti rūpādinānārammaṇesu.
  9795. 1079795,195,1428,38,41,1,18,2,{Caratī}ti pavattati.
  9796. 1079796,195,1428,42,61,1,150,18,Tvaṃ {jano}ti tvaṃ attano kilesehi jananato visuṃ jāto tādise eva aññasmiṃ jane imaṃ ayonisomanasikāravasena pavattamānaṃ chandarāgaṃ vinayassu vinodehi.
  9797. 1079797,195,1428,62,92,1,268,28,"Sataṃ taṃ {sārayāmase}ti niyyānikasāsane pabbajitvā satthu santike kammaṭṭhānaṃ gahetvā araññavāsena ca satimantaṃ paṇḍitaṃ taṃ mayampi yathāuppannaṃ vitakkaṃ vinodanāya sārayāma, sataṃ vā sappurisānaṃ kilesavigamanadhammaṃ paṭipajjitvā vasantaṃ taṃ sārayāma vaṭṭadukkhaṃ. "
  9798. 1079798,195,1428,93,106,1,58,8,"Pātālan ti mohapātālaṃ kilesarajo, tadeva‘‘ pātālan’’ ti vuttaṃ. "
  9799. 1079799,195,1428,107,114,1,43,6,Mā {avaharī}ti heṭṭhā duggatisotaṃ mā upanesi.
  9800. 1079800,195,1428,115,118,1,19,3,Sitan ti sambandhaṃ.
  9801. 1079801,195,1428,119,126,1,22,3,Tenāha‘‘ sarīralaggan’’ ti.
  9802. 1079802,195,1428,127,131,1,60,3,{Vivekamāpanno}ti kilesavivekaṃ samathavipassanābhāvanamāpanno.
  9803. 1079803,195,1428,132,141,1,92,8,"Uttamavīriyan ti ussoḷhilakkhaṇappattaṃ vīriyaṃ, catubbidhaṃ samappadhānavīriyaṃ vā sampattaṃ. "
  9804. 1079804,195,1428,142,145,1,19,2,{Paggayhā}ti āropetvā.
  9805. 1079805,195,1428,146,150,1,42,4,Paramavivekan ti paramaṃ samucchedavivekaṃ.
  9806. 1079806,195,1429,2,4,1,27,2,Vivekasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9807. 1079807,195,1430,2,4,1,21,2,2 . Upaṭṭhānasuttavaṇṇanā
  9808. 1079808,195,1431,2,15,1,77,8,"222. Kāyadaratho hotiyeva niyamena, na cittadaratho tassa maggeneva samugghāṭitattā. "
  9809. 1079809,195,1432,2,6,1,37,3,{Jarāturo}ti jarābhibhavanena āturoyeva.
  9810. 1079810,195,1432,7,10,1,22,3,Padadvayepi eseva nayo.
  9811. 1079811,195,1432,11,17,1,75,6,Upariṭṭhatāya parito dīghaputhulatāya ativiya vijjhatīti sattisallaggahaṇaṃ.
  9812. 1079812,195,1432,18,22,1,33,4,Evaṃ hissa taṇhāsallassa sadisatā.
  9813. 1079813,195,1432,23,30,1,60,6,Avijjāya pana sammohāpādanena dukkhāpādanena ca visasadisatā.
  9814. 1079814,195,1432,31,44,1,79,8,{Ruppato}ti vikāraṃ āpādiyamānassa pīḷiyamānassāti atthoti āha‘‘ ghaṭṭiyamānassā’’ ti.
  9815. 1079815,195,1433,2,11,1,66,8,Pabbajitan ti sasantānato pabbajitaṃ vā rāgādimalato pabbajitaṃ vā.
  9816. 1079816,195,1433,12,25,1,82,11,"{Tasmā}ti yasmā therassevetaṃ vacanaṃ, tasmā ayaṃ idāni vuccamāno ettha gāthāya attho. "
  9817. 1079817,195,1433,26,32,1,50,5,Devatāya {hī}tiādi vuttasseva atthassa pākaṭakaraṇaṃ.
  9818. 1079818,195,1433,33,36,1,19,2,{Etthā}ti sesagāthāsu.
  9819. 1079819,195,1433,37,46,1,48,5,Atthassa vuttanayattā‘‘ anuttānapadavaṇṇanā’’ ti āha.
  9820. 1079820,195,1433,47,61,1,85,9,{Vinayā}ti hetumhi nissakkavacananti tassa hetumhi karaṇavacanena atthamāha‘‘ vinayenā’’ ti.
  9821. 1079821,195,1433,62,70,1,28,4,Tathā‘‘ samatikkamā’’ ti etthāpi.
  9822. 1079822,195,1433,71,73,1,42,2,Paramaparisuddhaṃ saṃkilesasamucchindanato.
  9823. 1079823,195,1433,74,77,1,35,3,Āraddhavīriyan ti sambhāvitavīriyaṃ.
  9824. 1079824,195,1433,78,89,1,85,7,Sambhāvanañcassa paggaṇhanaṃ paripūraṇañcāti āha‘‘ paggahitavīriyaṃ paripuṇṇavīriyan’’ ti.
  9825. 1079825,195,1434,2,4,1,30,2,Upaṭṭhānasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9826. 1079826,195,1435,2,4,1,24,2,3 . Kassapagottasuttavaṇṇanā
  9827. 1079827,195,1436,2,11,1,32,5,223. Chetan ti migānaṃ jīvitaṃ chetaṃ.
  9828. 1079828,195,1436,12,19,1,22,3,Tenāha‘‘ migaluddakan’’ ti.
  9829. 1079829,195,1436,20,32,1,65,7,"Rohitamigan ti lohitavaṇṇaṃ khuddakamigaṃ,‘‘ mahārohitamigan’’ ti keci. "
  9830. 1079830,195,1436,33,53,1,154,16,Satthu santike kammaṭṭhānaṃ gahetvā tassa janapadassa sulabhabhikkhatāya tattha gantvā viharatīti imamatthaṃ sandhāya‘‘ paṭhamasutte vuttanayenevā’’ ti vuttaṃ.
  9831. 1079831,195,1436,54,59,1,44,5,Ayaṃ pana thero pañcābhiñño vipassanākammiko.
  9832. 1079832,195,1436,60,68,1,80,7,{Ṭhatvā}ti padānubandhanavasena gamanaṃ upacchinditvā therassa āsannaṭṭhāne ṭhatvā.
  9833. 1079833,195,1436,69,73,1,27,4,Tassa vacanaṃ sotuṃ āraddho.
  9834. 1079834,195,1436,74,83,1,85,8,Aṅguṭṭhakaṃ {jālāpesī}ti adhiṭṭhānabalena daṇḍadīpikaṃ viya attano aṅguṭṭhakaṃ jālāpesi.
  9835. 1079835,195,1436,84,88,1,39,4,Akkhīhipi passati aṅguṭṭhakaṃ jālamānaṃ.
  9836. 1079836,195,1436,89,95,1,50,6,Kaṇṇehipi suṇāti tena vuccamānaṃ dhammaṃ ekadesena.
  9837. 1079837,195,1436,96,100,1,34,4,Cittaṃ panassa dhāvatīti sambandho.
  9838. 1079838,195,1436,101,104,1,23,2,{Etassapī}ti luddakassapi.
  9839. 1079839,195,1437,2,22,1,85,12,Appapaññan ti ettha appa -saddo‘‘ appaharite’’ tiādīsu viya abhāvatthoti āha‘‘ nippaññan’’ ti.
  9840. 1079840,195,1437,23,40,1,160,14,"{Kāraṇajānanasamatthenā}ti iminā kāraṇena sattānaṃ sukhaṃ, iminā dukkhanti evaṃ samācaramānena kāraṇaṃ jānituṃ samatthena kammassakatañāṇasampayuttacittenāti attho. "
  9841. 1079841,195,1437,41,49,1,59,6,"{Suṇātī}ti kevalaṃ savanamattavasena suṇāti, na tadatthavasena. "
  9842. 1079842,195,1437,50,59,1,30,5,Tenāha‘‘ atthamassa na jānātī’’ ti.
  9843. 1079843,195,1437,60,63,1,30,2,{Kāraṇarūpānī}ti sabhāvakāraṇāni.
  9844. 1079844,195,1437,64,68,1,14,3,Kiṃ me {iminā}ti?
  9845. 1079845,195,1437,69,77,1,23,4,‘‘ Idaṃ papañcan’’ ti pahāya.
  9846. 1079846,195,1437,78,85,1,65,6,Vīriyaṃ {paggayhā}ti catubbidhaṃ sammappadhānaṃ vīriyaṃ paggaṇhitvā.
  9847. 1079847,195,1438,2,4,1,33,2,Kassapagottasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9848. 1079848,195,1439,2,4,1,21,2,4 . Sambahulasuttavaṇṇanā
  9849. 1079849,195,1440,2,11,1,36,3,224. {Sambahulā}ti suttantanayena sambahulā.
  9850. 1079850,195,1440,12,15,1,33,3,Suttante sajjhāyiṃsūti suttantikā.
  9851. 1079851,195,1440,16,19,1,30,3,Vinayaṃ dhārentīti vinayadharā.
  9852. 1079852,195,1440,20,25,1,34,4,{Yuñjantī}ti vāsadhure yogaṃ karonti.
  9853. 1079853,195,1440,26,31,1,33,4,{Ghaṭentī}ti tattha vāyāmaṃ karonti.
  9854. 1079854,195,1440,32,36,1,43,4,Karontānaṃyeva aruṇo uggacchatīti sambandho.
  9855. 1079855,195,1441,2,6,1,14,3,{Kome}ti kiṃ ime?
  9856. 1079856,195,1441,7,15,1,19,4,Tenāha‘‘ kahaṃ ime’’ ti?
  9857. 1079857,195,1441,16,20,1,44,4,Vajjibhūmiṃ vajjiraṭṭhaṃ gatāti vajjibhūmiyā.
  9858. 1079858,195,1441,21,29,1,34,4,Tenāha‘‘ vajjiraṭṭhābhimukhā gatā’’ ti.
  9859. 1079859,195,1441,30,42,1,70,8,Natthi etesaṃ nikebhaṃ nibaddhanivāsaṭṭhānanti aniketā tenāha‘‘ agehā’’ ti.
  9860. 1079860,195,1441,43,52,1,60,8,"Utu eva sappāyaṃ, utuvasena vā kāyacittānaṃ kallattā sappāyaṃ. "
  9861. 1079861,195,1441,53,56,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  9862. 1079862,195,1442,2,4,1,30,2,Sambahulasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9863. 1079863,195,1443,2,4,1,18,2,5 . Ānandasuttavaṇṇanā
  9864. 1079864,195,1444,2,9,1,24,3,225. Ativelan ti atibahukālaṃ.
  9865. 1079865,195,1444,10,24,1,147,13,"Bhikkhunā nāma upagatānaṃ upanisinnakathāmattaṃ vatvā ganthadhurehi vāsadhurehi vā yuttapayuttacittena bhavitabbaṃ, nātivelaṃ tesaṃ saññattibahulena. "
  9866. 1079866,195,1444,25,43,1,102,13,"Thero pana tadā kenaci kāraṇena bahuvelaṃ gihisaññattibahulo ahosi, taṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ ativelan’’ tiādi. "
  9867. 1079867,195,1444,44,54,1,50,6,Idāni tamatthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ bhagavatī’’ tiādi vuttaṃ.
  9868. 1079868,195,1444,55,71,1,89,12,Tan ti taṃ tādisaṃ saññāpanaṃ sandhāya etaṃ‘‘ ativelaṃ gihisaññattibahulo’’ ti vacanaṃ vuttaṃ.
  9869. 1079869,195,1444,72,83,1,84,9,Bhikkhusaṅghassa kathaṃ {sutvā}ti saṅghassa majjhe nisīditvā therena kathitattā vuttaṃ.
  9870. 1079870,195,1444,84,88,1,36,4,Satthusāsanan ti piṭakattayaṃ vadati.
  9871. 1079871,195,1445,2,6,1,30,3,{Pasakkiyā}ti upasakkitvā gantvā.
  9872. 1079872,195,1445,7,19,1,52,8,Taṃ pana tattha ajjhogāhanaṃ hotīti āha‘‘ pavisitvā’’ ti.
  9873. 1079873,195,1445,20,40,1,216,20,Saṅkhāradukkhato nibbinnahadayassa sabbasaṅkhāravinissaṭaṃ nibbānaṃ yāthāvato paccavekkhantassa sammadeva samassāsakaraṃ hutvā upaṭṭhahantaṃ taṃ upari adhigamāya ussukkaṃ karonto nibbānaṃ hadaye nikkhipati nāmāti āha–
  9874. 1079874,195,1445,41,52,1,25,5,‘‘ nibbānaṃ… pe… opeti nāmā’’ ti.
  9875. 1079875,195,1445,53,62,1,52,7,Nibbānaṃ… pe… ārammaṇato opeti nāmāti ānetvā sambandho.
  9876. 1079876,195,1445,63,85,1,154,16,"Atthavirahitā‘‘ biḷibiḷī’’ ti pavattakiriyā biḷikā, ayaṃ pana gihisaññattikathā therassa attano sāmaññatthaasādhanato devatāya biḷikā viyāti {biḷibiḷikā}ti vuttā. "
  9877. 1079877,195,1446,2,4,1,27,2,Ānandasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9878. 1079878,195,1447,2,4,1,21,2,6 . Anuruddhasuttavaṇṇanā
  9879. 1079879,195,1448,2,12,1,46,4,226. Anantare {attabhāve}ti atītānantare devattabhāve.
  9880. 1079880,195,1448,13,18,1,46,5,Thero hi tāvatiṃsadevalokā cavitvā idhūpapanno.
  9881. 1079881,195,1448,19,41,1,170,17,{Aggamahesī}ti kāci paricārikā devadhītā cittapaṇidhānamattena idānipi devakāye bhavissati upacitakusaladhammattāti maññamānā tasmiṃ vattamānaṃ viya kathentī‘‘ sobhasī’’ ti āha.
  9882. 1079882,195,1448,42,58,1,104,12,Evaṃ atītampissa dibbasotaṃ paccuppannaṃ viya maññeyya nāticirakālattāti dassento‘‘ pubbepi sobhasī’’ ti āha.
  9883. 1079883,195,1448,59,64,1,58,5,Sugatinirayādiduggatiyā vasena duggatā etarahīti adhippāyo.
  9884. 1079884,195,1448,65,68,1,44,3,Paṭipattiduggatiyā kāmesu sammucchitabhāvato.
  9885. 1079885,195,1449,2,5,1,25,2,{Patiṭṭhahanto}ti nivisanto.
  9886. 1079886,195,1449,6,15,1,118,8,Aṭṭhahi {kāraṇehī}ti cirakālaparibhāvanāya viruḷhamūlehi ayonisomanasikārādipaccayamūlakehi vuccamānehi aṭṭhahi kāraṇehi.
  9887. 1079887,195,1449,16,29,1,111,12,Ratto {rāgavasenā}ti sabhāvato saṅkappato ca yathāsamīhite iṭṭhākāre sakkāye sañjātarāgavasā ratto giddho gadhito.
  9888. 1079888,195,1449,30,34,1,28,3,{Patiṭṭhātī}ti oruyha tiṭṭhati.
  9889. 1079889,195,1449,35,48,1,114,11,Duṭṭho {dosavasenā}ti sabhāvato saṅkappato ca yathāsamīhite aniṭṭhākāre sakkāye sañjātadosavasena duṭṭho rupitacitto.
  9890. 1079890,195,1449,49,55,1,54,5,Mūḷho {mohavasenā}ti asamapekkhanena mūḷho muyhanavasena.
  9891. 1079891,195,1449,56,63,1,69,6,{Vinibaddho}ti ahaṃkārena visesato nibandhanato mānavatthusmiṃ bandhito.
  9892. 1079892,195,1449,64,69,1,36,4,{Mānavasenā}ti tena tena maññanākārena.
  9893. 1079893,195,1449,70,76,1,56,5,{Parāmaṭṭho}ti dhammasabhāvaṃ niccādivasena parato āmaṭṭho.
  9894. 1079894,195,1449,77,80,1,34,2,{Diṭṭhivasenā}ti micchādassanavasena.
  9895. 1079895,195,1449,81,87,1,57,5,{Thāmagato}ti rāgādikilesavasena thāmaṃ thirabhāvaṃ upagato.
  9896. 1079896,195,1449,88,96,1,65,7,{Anusayavasenā}ti maggena appahīnatāya anu anu santāne sayanavasena.
  9897. 1079897,195,1449,97,101,1,33,4,Appahīnaṭṭho hi tesaṃ anusayaṭṭho.
  9898. 1079898,195,1449,102,105,1,24,2,{Aniṭṭhaṅgato}ti saṃsayito.
  9899. 1079899,195,1449,106,110,1,38,3,{Vikkhepagato}ti vikkhittabhāvaṃ upagato.
  9900. 1079900,195,1449,111,115,1,44,3,{Uddhaccavasenā}ti cittassa uddhatabhāvavasena.
  9901. 1079901,195,1449,116,120,1,23,3,{Tāpī}ti tāpi devakaññāyo.
  9902. 1079902,195,1449,121,129,1,78,7,Evaṃ {patiṭṭhitāvā}ti yathāvuttanayena rattabhāvādinā sakkāyasmiṃ patiṭṭhitā eva.
  9903. 1079903,195,1449,130,133,1,33,3,Naradevānan ti purisabhūtadevānaṃ.
  9904. 1079904,195,1450,2,9,1,63,7,Paṭigantun ti apekkhāvasena tato apagantuṃ apekkhaṃ vissajjetuṃ.
  9905. 1079905,195,1450,10,21,1,37,6,"Dussantan ti dasantaṃ,‘‘ vatthan’’ ti keci. "
  9906. 1079906,195,1450,22,31,1,62,8,Sūciṃ {yojetvā}ti sibbanasuttena sūciṃ yojetvā pāse ca pavesetvā.
  9907. 1079907,195,1450,32,36,1,39,4,Manāpakāye devanikāye jātā manāpakāyikā.
  9908. 1079908,195,1450,37,47,1,44,6,Tesaṃ pabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ manasā’’ tiādi vuttaṃ.
  9909. 1079909,195,1450,48,51,1,20,3,Samajjan ti saṃhitaṃ.
  9910. 1079910,195,1450,52,55,1,31,3,Gamanabhāvan ti gamanajjhāsayaṃ.
  9911. 1079911,195,1450,56,60,1,34,3,{Vikkhīṇo}ti vicchindanavasena khīṇo.
  9912. 1079912,195,1450,61,70,1,93,9,Devatānaṃ uttarimanussadhammārocane doso natthīti tāsaṃ puna anāgamanatthaṃ arahattaṃ byākāsi.
  9913. 1079913,195,1451,2,4,1,30,2,Anuruddhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9914. 1079914,195,1452,2,4,1,21,2,7 . Nāgadattasuttavaṇṇanā
  9915. 1079915,195,1453,2,14,1,52,5,"227. {Atikālenā}ti ativiya pubbaṇhakālena, kālassevāti attho. "
  9916. 1079916,195,1453,15,22,1,68,5,"{Koṭisammuñjaniyā}ti sammuñjanikoṭiyā, sammuñjaniyā ekadesenevāti attho. "
  9917. 1079917,195,1453,23,27,1,39,4,Iminā sammajjane amanāpakāritaṃ dasseti.
  9918. 1079918,195,1453,28,36,1,84,7,Majjhanhike {vītivatte}ti gihisaṃsaggavasena kālaṃ vītināmento majjhanhe bahuvītivatte.
  9919. 1079919,195,1453,37,42,1,39,4,Aññehi {bhikkhūhī}ti nātikālaṃ paviṭṭhehi.
  9920. 1079920,195,1453,43,44,1,20,1,Nissakkavacanañcetaṃ.
  9921. 1079921,195,1453,45,57,1,93,11,Bhāyāmi nāgadattan ti tassa paṭipattiṃ bhāyitabbaṃ katvā devatā vadantī paṭipattiyaṃ niyojeti.
  9922. 1079922,195,1453,58,63,1,54,5,Suppagabbhan ti kāyapāgabbiyādīhi ativiya samannāgataṃ.
  9923. 1079923,195,1454,2,4,1,30,2,Nāgadattasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9924. 1079924,195,1455,2,4,1,23,2,8 . Kulagharaṇīsuttavaṇṇanā
  9925. 1079925,195,1456,2,11,1,45,4,228. {Ogāhappatto}ti vissāsavasena anuppavesaṃ patto.
  9926. 1079926,195,1456,12,20,1,57,8,Aññataraṃ kulan ti tasmiṃ kule jāyampatiṃ sandhāya vadati.
  9927. 1079927,195,1456,21,29,1,51,6,‘‘ Bahūpakāraṃ me etaṃ kulaṃ ciraṃ sappāyāhāradānādinā;
  9928. 1079928,195,1456,30,34,1,34,4,tasmā idhāhaṃ aggadakkhiṇeyyo jāto;
  9929. 1079929,195,1456,35,43,1,66,6,imesaṃyeva deyyadhammapaṭiggaṇhanena puññaṃ vaḍḍhessāmī’’ ti cintesi.
  9930. 1079930,195,1456,44,54,1,43,6,Tenāha‘‘ aññattha gantvā kiṃ karissāmī’’ tiādi.
  9931. 1079931,195,1456,55,58,1,11,2,{Sā}ti devatā.
  9932. 1079932,195,1456,59,66,1,52,6,{Ubhopete}ti taṃ bhikkhuñca gharaṇiñca sandhāya vadati.
  9933. 1079933,195,1456,67,73,1,68,5,{Paṭigādhappattā}ti paṭigādhaṃ pattā aññamaññasmiṃ patiṭṭhitavissāsena.
  9934. 1079934,195,1457,2,8,1,67,5,"Vissamappattivasena santiṭṭhanti etthāti saṇṭhānaṃ, vissamanaṭṭhānaṃ. "
  9935. 1079935,195,1457,9,12,1,25,2,{Samāgantvā}ti sannipatitvā.
  9936. 1079936,195,1457,13,19,1,54,5,"Paṭiññūdāharaṇehi mantayatīti mantanaṃ, ñāpakaṃ kāraṇaṃ. "
  9937. 1079937,195,1457,20,26,1,71,5,{Paṭilomasaddā}ti paṭilomabhāvena patitattā asaccavibhāvanā paṭikūlasaddā.
  9938. 1079938,195,1457,27,33,1,54,5,Tena {kāraṇenā}ti tena kāraṇapaṭirūpakena micchāvacanena.
  9939. 1079939,195,1457,34,37,1,31,3,Na maṅkuhotabbaṃ akārakabhāvato.
  9940. 1079940,195,1457,38,45,1,77,6,Saddena {paritassatī}ti parehi attani payuttamicchāsaddamattena paritassanasīlo.
  9941. 1079941,195,1457,46,55,1,77,8,Vataṃ na {sampajjatī}ti yathāsamādinnavataṃ lahucittatāya na pāripūriṃ gacchati.
  9942. 1079942,195,1457,56,58,1,38,2,{Sampannavato}ti paripuṇṇasīlādivataguṇo
  9943. 1079943,195,1458,2,4,1,32,2,Kulagharaṇīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9944. 1079944,195,1459,2,4,1,22,2,9 . Vajjiputtasuttavaṇṇanā
  9945. 1079945,195,1460,2,12,1,64,5,229. Vajjiraṭṭhe {rājaputto}ti vajjiraṭṭhe jātasaṃvaddho vajjirājaputto.
  9946. 1079946,195,1460,13,20,1,78,6,{Sabbaratticāro}ti chaṇasampattiyā ito cito carantehi anubhavitabbanakkhattamaho.
  9947. 1079947,195,1460,21,30,1,46,4,Tenāha‘‘ kattikanakkhattaṃ ghosetvā’’ {V1.0265}tiādi.
  9948. 1079948,195,1460,31,54,1,197,20,"Ekābaddhaṃ {hotī}ti yasmā cātumahārājikadevā tasmiṃ divase nakkhattaṃ ghosetvā attano puññānubhāvasiddhāya dibbasampattiyā mahantaṃ nakkhattakīḷāsukhaṃ anubhavanti, tasmā taṃ tehi ekābaddhaṃ viya hoti. "
  9949. 1079949,195,1460,55,58,1,60,3,Bheriāditūriyānan ti bherimudiṅgasaṅkhapaṇavavīṇāditūriyānaṃ.
  9950. 1079950,195,1460,59,63,1,41,4,Tāḷitānan ti āraddhalayānurūpaṃ pahaṭānaṃ.
  9951. 1079951,195,1460,64,67,1,34,3,Vīṇādīnan ti vīṇāveṇugomukhīādīnaṃ.
  9952. 1079952,195,1460,68,72,1,54,4,Vāditānan ti yathāraddhamucchanānurūpaṃ saṅghaṭṭitānaṃ.
  9953. 1079953,195,1460,73,91,1,103,13,{Abhāsī}ti tena saddena ākaḍḍhiyamānahadayo ayoniso ummujjitvā‘‘ mahatī vata me jānī’’ ti anutthunanto abhāsi.
  9954. 1079954,195,1460,92,98,1,61,5,Chaḍḍitadārukaṃ {viyā}ti vane chaḍḍitaniratthakakaḷiṅgaraṃ viya.
  9955. 1079955,195,1460,99,102,1,23,2,{Lāmakataro}ti nihīnataro.
  9956. 1079956,195,1460,103,131,1,158,20,Devatā paṭhamappitaṃ āṇiṃ paṭāṇiyā nīharantī viya tena bhikkhunā vuttamatthaṃ apanentī‘‘ tassa te bahukā pihayantī’’ ti avocāti vuttanti dassento‘‘ thero’’ tiādimāha.
  9957. 1079957,195,1460,132,156,1,143,18,"Saggaṃ gacchantānaṃ yathā nerayikā pihayanti, evaṃ sammāpaṭipannassa tuyhaṃ bahū pihayanti, tasmā tvaṃ‘‘ pāpiyo’’ ti attānaṃ mā maññitthāti adhippāyo. "
  9958. 1079958,195,1461,2,4,1,31,2,Vajjiputtasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9959. 1079959,195,1462,2,4,1,20,2,10 . Sajjhāyasuttavaṇṇanā
  9960. 1079960,195,1463,2,17,1,120,10,230. {Nissaraṇapariyattivasenā}ti addhā imaṃ pariyattiṃ nissāya vaṭṭadukkhato nissarituṃ labbhāti evaṃ nissaraṇapariyattivasena.
  9961. 1079961,195,1463,18,23,1,52,4,{Sajjhāyanato}ti vimuttāyatanasīse ṭhatvā sajjhāyanato.
  9962. 1079962,195,1463,24,42,1,143,12,"Idāni tassa nissaraṇapariyattivasena sajjhāyanakaraṇaṃ, paṭipattivasena vattapaṭivattakaraṇaṃ, vipassanābhāvanañca dassetuṃ‘‘ so kirā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9963. 1079963,195,1463,43,55,1,121,11,"Arahattaṃ pattadivase paṭipattikittanāya purimadivasesupi tathā paṭipajji, vipassanaṃ pana ussukkāpetuṃ nāsakkhīti dasseti. "
  9964. 1079964,195,1463,56,68,1,59,7,Kālaṃ {ativattetī}ti idaṃ‘‘ saṅkasāyatī’’ ti padassa atthavacanaṃ.
  9965. 1079965,195,1463,69,72,1,30,2,{Therassā}ti sajjhāyakattherassa.
  9966. 1079966,195,1464,2,6,1,50,3,{Dhammapadānī}ti sīlādidhammakkhandhadīpakāni padāni.
  9967. 1079967,195,1464,7,16,1,43,5,Tenāha‘‘ sabbampi buddhavacanaṃ adhippetan’’ ti.
  9968. 1079968,195,1464,17,21,1,30,4,Na gaṇhāsi uddesanti adhippāyo.
  9969. 1079969,195,1464,22,36,1,98,10,Pāḷiyaṃ‘‘ bhikkhūhi saṃvasanto’’ ti iminā tesaṃ dhammassavanatthāyapi dhammo pariyāpuṇitabboti dasseti.
  9970. 1079970,195,1464,37,42,1,35,4,"Virajjati etenāti virāgo, ariyamaggo. "
  9971. 1079971,195,1464,43,50,1,78,6,{Jānitvā}ti pariññābhisamayavasena diṭṭhasutādiṃ yāthāvato jānitvā paṭivijjhitvā.
  9972. 1079972,195,1464,51,55,1,22,3,Vissajjanan ti pahānaṃ.
  9973. 1079973,195,1464,56,59,1,30,3,Na buddhavacanassa vissajjanaṃ.
  9974. 1079974,195,1464,60,76,1,119,11,"Bhaṇḍāgārikapariyattiyāpi anuññātattā pageva nissaraṇatthāya, tattha pana mattā jānitabbāti dassento‘‘ ettāvatā’’ tiādimāha. "
  9975. 1079975,195,1465,2,4,1,29,2,Sajjhāyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9976. 1079976,195,1466,2,4,1,26,2,11 . Akusalavitakkasuttavaṇṇanā
  9977. 1079977,195,1467,2,13,1,62,5,231. Akusale {vitakke}ti akosallasambhūtaṭṭhena akusale micchāvitakke.
  9978. 1079978,195,1467,14,30,1,107,11,"Yoni vuccati upāyo, tasmā asubhādike subhādivasena manasikāro ayonisomanasikāroti āha‘‘ anupāyamanasikārenā’’ ti. "
  9979. 1079979,195,1467,31,35,1,64,4,Pāsādikakammaṭṭhānan ti pasādāvahaṃ buddhānussatiādikammaṭṭhānaṃ.
  9980. 1079980,195,1467,36,44,1,98,7,Balavapītiñca {sukhañcā}ti nīvaraṇavikkhambhanato balavantaṃ upacārajjhānasahagataṃ pītiñca sukhañca.
  9981. 1079981,195,1468,2,4,1,35,2,Akusalavitakkasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9982. 1079982,195,1469,2,4,1,23,2,12 . Majjhanhikasuttavaṇṇanā
  9983. 1079983,195,1470,2,13,1,73,6,232. {Nandanavagge}ti nandanavaggavaṇṇanāyaṃ tattha idhāpi gāthāya visesābhāvato.
  9984. 1079984,195,1470,14,21,1,46,7,Yadi evaṃ kasmā tattha saṅgītaṃ idha gahitanti?
  9985. 1079985,195,1470,22,30,1,100,8,Devatāpaṭisaṃyuttataṃ upādāya devatāsaṃyutte saṅgahitampi aṭṭhuppattiyā paṭisaṃyuttattā idha gahitaṃ.
  9986. 1079986,195,1471,2,4,1,32,2,Majjhanhikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9987. 1079987,195,1472,2,4,1,24,2,13 . Pākatindriyasuttavaṇṇanā
  9988. 1079988,195,1473,2,13,1,50,6,"233. Terasame yaṃ vattabbaṃ, taṃ vitthāritamevāti yojanā. "
  9989. 1079989,195,1473,14,17,1,53,2,{Jantudevaputtasutte}ti jantudevaputtasuttasaṃvaṇṇanāya.
  9990. 1079990,195,1473,18,28,1,67,6,‘‘ Tattha saṅgītaṃ idhāpī’’ tiādi anantarasuttavaṇṇanāyaṃ vuttanayameva.
  9991. 1079991,195,1474,2,4,1,33,2,Pākatindriyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9992. 1079992,195,1475,2,4,1,24,2,14 . Gandhatthenasuttavaṇṇanā
  9993. 1079993,195,1476,2,30,1,200,19,"234. Gandhārammaṇaṃ {upanijjhāyatī}ti gandhasaṅkhātaṃ ārammaṇaṃ upecca nijjhāyati, rūpārammaṇena viya viññāṇena rūpaṃ, gandhārammaṇena taṃ upecca nijjhāyati paccakkhato, yāthāvato sabhāvato paṭivijjhatīti attho. "
  9994. 1079994,195,1476,31,36,1,50,4,{Upasiṅghissatī}ti taṇhāvasena upagantvā siṅghissati.
  9995. 1079995,195,1477,2,18,1,126,11,Ekaṅgametaṃ theyyānan ti ārammaṇavasena theyyavatthūsu vibhajiyamānesu ekamaṅgametaṃ gandhārammaṇanti āha‘‘ thenitabbānan’’ tiādi.
  9996. 1079996,195,1477,19,39,1,125,15,"Ojāpekkhāya theyyāya pavattamānāya dhammārammaṇatāpi tassā siyā, sā pana na madhurā theyyakatā cāti‘‘ pañcakoṭṭhāsānan’’ ti vuttaṃ. "
  9997. 1079997,195,1477,40,57,1,124,16,"Kāmañca taṃ gandhārammaṇaṃ kenaci pariggahitaṃ na hotīti ādiyituṃ sakkā, satthārā pana ananuññātattā na yutto tassa paribhogo. "
  9998. 1079998,195,1477,58,76,1,80,13,"Yaṃ pana tena bhikkhunā vuttaṃ‘‘ na harāmi na bhañjāmī’’ ti, tassapi ayameva parihāro. "
  9999. 1079999,195,1477,77,91,1,70,9,"Vaṇṇīyati phalaṃ etenāti vaṇṇaṃ, kāraṇanti vuttaṃ‘‘ vaṇṇenāti kāraṇenā’’ ti. "
  10000. 1080000,195,1478,2,6,1,28,4,Tasmin ti tasmiṃ bhikkhusmiṃ.