xdn 1.4 MB

12345678910111213141516171819202122232425262728293031323334353637383940414243444546474849505152535455565758596061626364656667686970717273747576777879808182838485868788899091929394959697989910010110210310410510610710810911011111211311411511611711811912012112212312412512612712812913013113213313413513613713813914014114214314414514614714814915015115215315415515615715815916016116216316416516616716816917017117217317417517617717817918018118218318418518618718818919019119219319419519619719819920020120220320420520620720820921021121221321421521621721821922022122222322422522622722822923023123223323423523623723823924024124224324424524624724824925025125225325425525625725825926026126226326426526626726826927027127227327427527627727827928028128228328428528628728828929029129229329429529629729829930030130230330430530630730830931031131231331431531631731831932032132232332432532632732832933033133233333433533633733833934034134234334434534634734834935035135235335435535635735835936036136236336436536636736836937037137237337437537637737837938038138238338438538638738838939039139239339439539639739839940040140240340440540640740840941041141241341441541641741841942042142242342442542642742842943043143243343443543643743843944044144244344444544644744844945045145245345445545645745845946046146246346446546646746846947047147247347447547647747847948048148248348448548648748848949049149249349449549649749849950050150250350450550650750850951051151251351451551651751851952052152252352452552652752852953053153253353453553653753853954054154254354454554654754854955055155255355455555655755855956056156256356456556656756856957057157257357457557657757857958058158258358458558658758858959059159259359459559659759859960060160260360460560660760860961061161261361461561661761861962062162262362462562662762862963063163263363463563663763863964064164264364464564664764864965065165265365465565665765865966066166266366466566666766866967067167267367467567667767867968068168268368468568668768868969069169269369469569669769869970070170270370470570670770870971071171271371471571671771871972072172272372472572672772872973073173273373473573673773873974074174274374474574674774874975075175275375475575675775875976076176276376476576676776876977077177277377477577677777877978078178278378478578678778878979079179279379479579679779879980080180280380480580680780880981081181281381481581681781881982082182282382482582682782882983083183283383483583683783883984084184284384484584684784884985085185285385485585685785885986086186286386486586686786886987087187287387487587687787887988088188288388488588688788888989089189289389489589689789889990090190290390490590690790890991091191291391491591691791891992092192292392492592692792892993093193293393493593693793893994094194294394494594694794894995095195295395495595695795895996096196296396496596696796896997097197297397497597697797897998098198298398498598698798898999099199299399499599699799899910001001100210031004100510061007100810091010101110121013101410151016101710181019102010211022102310241025102610271028102910301031103210331034103510361037103810391040104110421043104410451046104710481049105010511052105310541055105610571058105910601061106210631064106510661067106810691070107110721073107410751076107710781079108010811082108310841085108610871088108910901091109210931094109510961097109810991100110111021103110411051106110711081109111011111112111311141115111611171118111911201121112211231124112511261127112811291130113111321133113411351136113711381139114011411142114311441145114611471148114911501151115211531154115511561157115811591160116111621163116411651166116711681169117011711172117311741175117611771178117911801181118211831184118511861187118811891190119111921193119411951196119711981199120012011202120312041205120612071208120912101211121212131214121512161217121812191220122112221223122412251226122712281229123012311232123312341235123612371238123912401241124212431244124512461247124812491250125112521253125412551256125712581259126012611262126312641265126612671268126912701271127212731274127512761277127812791280128112821283128412851286128712881289129012911292129312941295129612971298129913001301130213031304130513061307130813091310131113121313131413151316131713181319132013211322132313241325132613271328132913301331133213331334133513361337133813391340134113421343134413451346134713481349135013511352135313541355135613571358135913601361136213631364136513661367136813691370137113721373137413751376137713781379138013811382138313841385138613871388138913901391139213931394139513961397139813991400140114021403140414051406140714081409141014111412141314141415141614171418141914201421142214231424142514261427142814291430143114321433143414351436143714381439144014411442144314441445144614471448144914501451145214531454145514561457145814591460146114621463146414651466146714681469147014711472147314741475147614771478147914801481148214831484148514861487148814891490149114921493149414951496149714981499150015011502150315041505150615071508150915101511151215131514151515161517151815191520152115221523152415251526152715281529153015311532153315341535153615371538153915401541154215431544154515461547154815491550155115521553155415551556155715581559156015611562156315641565156615671568156915701571157215731574157515761577157815791580158115821583158415851586158715881589159015911592159315941595159615971598159916001601160216031604160516061607160816091610161116121613161416151616161716181619162016211622162316241625162616271628162916301631163216331634163516361637163816391640164116421643164416451646164716481649165016511652165316541655165616571658165916601661166216631664166516661667166816691670167116721673167416751676167716781679168016811682168316841685168616871688168916901691169216931694169516961697169816991700170117021703170417051706170717081709171017111712171317141715171617171718171917201721172217231724172517261727172817291730173117321733173417351736173717381739174017411742174317441745174617471748174917501751175217531754175517561757175817591760176117621763176417651766176717681769177017711772177317741775177617771778177917801781178217831784178517861787178817891790179117921793179417951796179717981799180018011802180318041805180618071808180918101811181218131814181518161817181818191820182118221823182418251826182718281829183018311832183318341835183618371838183918401841184218431844184518461847184818491850185118521853185418551856185718581859186018611862186318641865186618671868186918701871187218731874187518761877187818791880188118821883188418851886188718881889189018911892189318941895189618971898189919001901190219031904190519061907190819091910191119121913191419151916191719181919192019211922192319241925192619271928192919301931193219331934193519361937193819391940194119421943194419451946194719481949195019511952195319541955195619571958195919601961196219631964196519661967196819691970197119721973197419751976197719781979198019811982198319841985198619871988198919901991199219931994199519961997199819992000200120022003200420052006200720082009201020112012201320142015201620172018201920202021202220232024202520262027202820292030203120322033203420352036203720382039204020412042204320442045204620472048204920502051205220532054205520562057205820592060206120622063206420652066206720682069207020712072207320742075207620772078207920802081208220832084208520862087208820892090209120922093209420952096209720982099210021012102210321042105210621072108210921102111211221132114211521162117211821192120212121222123212421252126212721282129213021312132213321342135213621372138213921402141214221432144214521462147214821492150215121522153215421552156215721582159216021612162216321642165216621672168216921702171217221732174217521762177217821792180218121822183218421852186218721882189219021912192219321942195219621972198219922002201220222032204220522062207220822092210221122122213221422152216221722182219222022212222222322242225222622272228222922302231223222332234223522362237223822392240224122422243224422452246224722482249225022512252225322542255225622572258225922602261226222632264226522662267226822692270227122722273227422752276227722782279228022812282228322842285228622872288228922902291229222932294229522962297229822992300230123022303230423052306230723082309231023112312231323142315231623172318231923202321232223232324232523262327232823292330233123322333233423352336233723382339234023412342234323442345234623472348234923502351235223532354235523562357235823592360236123622363236423652366236723682369237023712372237323742375237623772378237923802381238223832384238523862387238823892390239123922393239423952396239723982399240024012402240324042405240624072408240924102411241224132414241524162417241824192420242124222423242424252426242724282429243024312432243324342435243624372438243924402441244224432444244524462447244824492450245124522453245424552456245724582459246024612462246324642465246624672468246924702471247224732474247524762477247824792480248124822483248424852486248724882489249024912492249324942495249624972498249925002501250225032504250525062507250825092510251125122513251425152516251725182519252025212522252325242525252625272528252925302531253225332534253525362537253825392540254125422543254425452546254725482549255025512552255325542555255625572558255925602561256225632564256525662567256825692570257125722573257425752576257725782579258025812582258325842585258625872588258925902591259225932594259525962597259825992600260126022603260426052606260726082609261026112612261326142615261626172618261926202621262226232624262526262627262826292630263126322633263426352636263726382639264026412642264326442645264626472648264926502651265226532654265526562657265826592660266126622663266426652666266726682669267026712672267326742675267626772678267926802681268226832684268526862687268826892690269126922693269426952696269726982699270027012702270327042705270627072708270927102711271227132714271527162717271827192720272127222723272427252726272727282729273027312732273327342735273627372738273927402741274227432744274527462747274827492750275127522753275427552756275727582759276027612762276327642765276627672768276927702771277227732774277527762777277827792780278127822783278427852786278727882789279027912792279327942795279627972798279928002801280228032804280528062807280828092810281128122813281428152816281728182819282028212822282328242825282628272828282928302831283228332834283528362837283828392840284128422843284428452846284728482849285028512852285328542855285628572858285928602861286228632864286528662867286828692870287128722873287428752876287728782879288028812882288328842885288628872888288928902891289228932894289528962897289828992900290129022903290429052906290729082909291029112912291329142915291629172918291929202921292229232924292529262927292829292930293129322933293429352936293729382939294029412942294329442945294629472948294929502951295229532954295529562957295829592960296129622963296429652966296729682969297029712972297329742975297629772978297929802981298229832984298529862987298829892990299129922993299429952996299729982999300030013002300330043005300630073008300930103011301230133014301530163017301830193020302130223023302430253026302730283029303030313032303330343035303630373038303930403041304230433044304530463047304830493050305130523053305430553056305730583059306030613062306330643065306630673068306930703071307230733074307530763077307830793080308130823083308430853086308730883089309030913092309330943095309630973098309931003101310231033104310531063107310831093110311131123113311431153116311731183119312031213122312331243125312631273128312931303131313231333134313531363137313831393140314131423143314431453146314731483149315031513152315331543155315631573158315931603161316231633164316531663167316831693170317131723173317431753176317731783179318031813182318331843185318631873188318931903191319231933194319531963197319831993200320132023203320432053206320732083209321032113212321332143215321632173218321932203221322232233224322532263227322832293230323132323233323432353236323732383239324032413242324332443245324632473248324932503251325232533254325532563257325832593260326132623263326432653266326732683269327032713272327332743275327632773278327932803281328232833284328532863287328832893290329132923293329432953296329732983299330033013302330333043305330633073308330933103311331233133314331533163317331833193320332133223323332433253326332733283329333033313332333333343335333633373338333933403341334233433344334533463347334833493350335133523353335433553356335733583359336033613362336333643365336633673368336933703371337233733374337533763377337833793380338133823383338433853386338733883389339033913392339333943395339633973398339934003401340234033404340534063407340834093410341134123413341434153416341734183419342034213422342334243425342634273428342934303431343234333434343534363437343834393440344134423443344434453446344734483449345034513452345334543455345634573458345934603461346234633464346534663467346834693470347134723473347434753476347734783479348034813482348334843485348634873488348934903491349234933494349534963497349834993500350135023503350435053506350735083509351035113512351335143515351635173518351935203521352235233524352535263527352835293530353135323533353435353536353735383539354035413542354335443545354635473548354935503551355235533554355535563557355835593560356135623563356435653566356735683569357035713572357335743575357635773578357935803581358235833584358535863587358835893590359135923593359435953596359735983599360036013602360336043605360636073608360936103611361236133614361536163617361836193620362136223623362436253626362736283629363036313632363336343635363636373638363936403641364236433644364536463647364836493650365136523653365436553656365736583659366036613662366336643665366636673668366936703671367236733674367536763677367836793680368136823683368436853686368736883689369036913692369336943695369636973698369937003701370237033704370537063707370837093710371137123713371437153716371737183719372037213722372337243725372637273728372937303731373237333734373537363737373837393740374137423743374437453746374737483749375037513752375337543755375637573758375937603761376237633764376537663767376837693770377137723773377437753776377737783779378037813782378337843785378637873788378937903791379237933794379537963797379837993800380138023803380438053806380738083809381038113812381338143815381638173818381938203821382238233824382538263827382838293830383138323833383438353836383738383839384038413842384338443845384638473848384938503851385238533854385538563857385838593860386138623863386438653866386738683869387038713872387338743875387638773878387938803881388238833884388538863887388838893890389138923893389438953896389738983899390039013902390339043905390639073908390939103911391239133914391539163917391839193920392139223923392439253926392739283929393039313932393339343935393639373938393939403941394239433944394539463947394839493950395139523953395439553956395739583959396039613962396339643965396639673968396939703971397239733974397539763977397839793980398139823983398439853986398739883989399039913992399339943995399639973998399940004001400240034004400540064007400840094010401140124013401440154016401740184019402040214022402340244025402640274028402940304031403240334034403540364037403840394040404140424043404440454046404740484049405040514052405340544055405640574058405940604061406240634064406540664067406840694070407140724073407440754076407740784079408040814082408340844085408640874088408940904091409240934094409540964097409840994100410141024103410441054106410741084109411041114112411341144115411641174118411941204121412241234124412541264127412841294130413141324133413441354136413741384139414041414142414341444145414641474148414941504151415241534154415541564157415841594160416141624163416441654166416741684169417041714172417341744175417641774178417941804181418241834184418541864187418841894190419141924193419441954196419741984199420042014202420342044205420642074208420942104211421242134214421542164217421842194220422142224223422442254226422742284229423042314232423342344235423642374238423942404241424242434244424542464247424842494250425142524253425442554256425742584259426042614262426342644265426642674268426942704271427242734274427542764277427842794280428142824283428442854286428742884289429042914292429342944295429642974298429943004301430243034304430543064307430843094310431143124313431443154316431743184319432043214322432343244325432643274328432943304331433243334334433543364337433843394340434143424343434443454346434743484349435043514352435343544355435643574358435943604361436243634364436543664367436843694370437143724373437443754376437743784379438043814382438343844385438643874388438943904391439243934394439543964397439843994400440144024403440444054406440744084409441044114412441344144415441644174418441944204421442244234424442544264427442844294430443144324433443444354436443744384439444044414442444344444445444644474448444944504451445244534454445544564457445844594460446144624463446444654466446744684469447044714472447344744475447644774478447944804481448244834484448544864487448844894490449144924493449444954496449744984499450045014502450345044505450645074508450945104511451245134514451545164517451845194520452145224523452445254526452745284529453045314532453345344535453645374538453945404541454245434544454545464547454845494550455145524553455445554556455745584559456045614562456345644565456645674568456945704571457245734574457545764577457845794580458145824583458445854586458745884589459045914592459345944595459645974598459946004601460246034604460546064607460846094610461146124613461446154616461746184619462046214622462346244625462646274628462946304631463246334634463546364637463846394640464146424643464446454646464746484649465046514652465346544655465646574658465946604661466246634664466546664667466846694670467146724673467446754676467746784679468046814682468346844685468646874688468946904691469246934694469546964697469846994700470147024703470447054706470747084709471047114712471347144715471647174718471947204721472247234724472547264727472847294730473147324733473447354736473747384739474047414742474347444745474647474748474947504751475247534754475547564757475847594760476147624763476447654766476747684769477047714772477347744775477647774778477947804781478247834784478547864787478847894790479147924793479447954796479747984799480048014802480348044805480648074808480948104811481248134814481548164817481848194820482148224823482448254826482748284829483048314832483348344835483648374838483948404841484248434844484548464847484848494850485148524853485448554856485748584859486048614862486348644865486648674868486948704871487248734874487548764877487848794880488148824883488448854886488748884889489048914892489348944895489648974898489949004901490249034904490549064907490849094910491149124913491449154916491749184919492049214922492349244925492649274928492949304931493249334934493549364937493849394940494149424943494449454946494749484949495049514952495349544955495649574958495949604961496249634964496549664967496849694970497149724973497449754976497749784979498049814982498349844985498649874988498949904991499249934994499549964997499849995000500150025003500450055006500750085009501050115012501350145015501650175018501950205021502250235024502550265027502850295030503150325033503450355036503750385039504050415042504350445045504650475048504950505051505250535054505550565057505850595060506150625063506450655066506750685069507050715072507350745075507650775078507950805081508250835084508550865087508850895090509150925093509450955096509750985099510051015102510351045105510651075108510951105111511251135114511551165117511851195120512151225123512451255126512751285129513051315132513351345135513651375138513951405141514251435144514551465147514851495150515151525153515451555156515751585159516051615162516351645165516651675168516951705171517251735174517551765177517851795180518151825183518451855186518751885189519051915192519351945195519651975198519952005201520252035204520552065207520852095210521152125213521452155216521752185219522052215222522352245225522652275228522952305231523252335234523552365237523852395240524152425243524452455246524752485249525052515252525352545255525652575258525952605261526252635264526552665267526852695270527152725273527452755276527752785279528052815282528352845285528652875288528952905291529252935294529552965297529852995300530153025303530453055306530753085309531053115312531353145315531653175318531953205321532253235324532553265327532853295330533153325333533453355336533753385339534053415342534353445345534653475348534953505351535253535354535553565357535853595360536153625363536453655366536753685369537053715372537353745375537653775378537953805381538253835384538553865387538853895390539153925393539453955396539753985399540054015402540354045405540654075408540954105411541254135414541554165417541854195420542154225423542454255426542754285429543054315432543354345435543654375438543954405441544254435444544554465447544854495450545154525453545454555456545754585459546054615462546354645465546654675468546954705471547254735474547554765477547854795480548154825483548454855486548754885489549054915492549354945495549654975498549955005501550255035504550555065507550855095510551155125513551455155516551755185519552055215522552355245525552655275528552955305531553255335534553555365537553855395540554155425543554455455546554755485549555055515552555355545555555655575558555955605561556255635564556555665567556855695570557155725573557455755576557755785579558055815582558355845585558655875588558955905591559255935594559555965597559855995600560156025603560456055606560756085609561056115612561356145615561656175618561956205621562256235624562556265627562856295630563156325633563456355636563756385639564056415642564356445645564656475648564956505651565256535654565556565657565856595660566156625663566456655666566756685669567056715672567356745675567656775678567956805681568256835684568556865687568856895690569156925693569456955696569756985699570057015702570357045705570657075708570957105711571257135714571557165717571857195720572157225723572457255726572757285729573057315732573357345735573657375738573957405741574257435744574557465747574857495750575157525753575457555756575757585759576057615762576357645765576657675768576957705771577257735774577557765777577857795780578157825783578457855786578757885789579057915792579357945795579657975798579958005801580258035804580558065807580858095810581158125813581458155816581758185819582058215822582358245825582658275828582958305831583258335834583558365837583858395840584158425843584458455846584758485849585058515852585358545855585658575858585958605861586258635864586558665867586858695870587158725873587458755876587758785879588058815882588358845885588658875888588958905891589258935894589558965897589858995900590159025903590459055906590759085909591059115912591359145915591659175918591959205921592259235924592559265927592859295930593159325933593459355936593759385939594059415942594359445945594659475948594959505951595259535954595559565957595859595960596159625963596459655966596759685969597059715972597359745975597659775978597959805981598259835984598559865987598859895990599159925993599459955996599759985999600060016002600360046005600660076008600960106011601260136014601560166017601860196020602160226023602460256026602760286029603060316032603360346035603660376038603960406041604260436044604560466047604860496050605160526053605460556056605760586059606060616062606360646065606660676068606960706071607260736074607560766077607860796080608160826083608460856086608760886089609060916092609360946095609660976098609961006101610261036104610561066107610861096110611161126113611461156116611761186119612061216122612361246125612661276128612961306131613261336134613561366137613861396140614161426143614461456146614761486149615061516152615361546155615661576158615961606161616261636164616561666167616861696170617161726173617461756176617761786179618061816182618361846185618661876188618961906191619261936194619561966197619861996200620162026203620462056206620762086209621062116212621362146215621662176218621962206221622262236224622562266227622862296230623162326233623462356236623762386239624062416242624362446245624662476248624962506251625262536254625562566257625862596260626162626263626462656266626762686269627062716272627362746275627662776278627962806281628262836284628562866287628862896290629162926293629462956296629762986299630063016302630363046305630663076308630963106311631263136314631563166317631863196320632163226323632463256326632763286329633063316332633363346335633663376338633963406341634263436344634563466347634863496350635163526353635463556356635763586359636063616362636363646365636663676368636963706371637263736374637563766377637863796380638163826383638463856386638763886389639063916392639363946395639663976398639964006401640264036404640564066407640864096410641164126413641464156416641764186419642064216422642364246425642664276428642964306431643264336434643564366437643864396440644164426443644464456446644764486449645064516452645364546455645664576458645964606461646264636464646564666467646864696470647164726473647464756476647764786479648064816482648364846485648664876488648964906491649264936494649564966497649864996500650165026503650465056506650765086509651065116512651365146515651665176518651965206521652265236524652565266527652865296530653165326533653465356536653765386539654065416542654365446545654665476548654965506551655265536554655565566557655865596560656165626563656465656566656765686569657065716572657365746575657665776578657965806581658265836584658565866587658865896590659165926593659465956596659765986599660066016602660366046605660666076608660966106611661266136614661566166617661866196620662166226623662466256626662766286629663066316632663366346635663666376638663966406641664266436644664566466647664866496650665166526653665466556656665766586659666066616662666366646665666666676668666966706671667266736674667566766677667866796680668166826683668466856686668766886689669066916692669366946695669666976698669967006701670267036704670567066707670867096710671167126713671467156716671767186719672067216722672367246725672667276728672967306731673267336734673567366737673867396740674167426743674467456746674767486749675067516752675367546755675667576758675967606761676267636764676567666767676867696770677167726773677467756776677767786779678067816782678367846785678667876788678967906791679267936794679567966797679867996800680168026803680468056806680768086809681068116812681368146815681668176818681968206821682268236824682568266827682868296830683168326833683468356836683768386839684068416842684368446845684668476848684968506851685268536854685568566857685868596860686168626863686468656866686768686869687068716872687368746875687668776878687968806881688268836884688568866887688868896890689168926893689468956896689768986899690069016902690369046905690669076908690969106911691269136914691569166917691869196920692169226923692469256926692769286929693069316932693369346935693669376938693969406941694269436944694569466947694869496950695169526953695469556956695769586959696069616962696369646965696669676968696969706971697269736974697569766977697869796980698169826983698469856986698769886989699069916992699369946995699669976998699970007001700270037004700570067007700870097010701170127013701470157016701770187019702070217022702370247025702670277028702970307031703270337034703570367037703870397040704170427043704470457046704770487049705070517052705370547055705670577058705970607061706270637064706570667067706870697070707170727073707470757076707770787079708070817082708370847085708670877088708970907091709270937094709570967097709870997100710171027103710471057106710771087109711071117112711371147115711671177118711971207121712271237124712571267127712871297130713171327133713471357136713771387139714071417142714371447145714671477148714971507151715271537154715571567157715871597160716171627163716471657166716771687169717071717172717371747175717671777178717971807181718271837184718571867187718871897190719171927193719471957196719771987199720072017202720372047205720672077208720972107211721272137214721572167217721872197220722172227223722472257226722772287229723072317232723372347235723672377238723972407241724272437244724572467247724872497250725172527253725472557256725772587259726072617262726372647265726672677268726972707271727272737274727572767277727872797280728172827283728472857286728772887289729072917292729372947295729672977298729973007301730273037304730573067307730873097310731173127313731473157316731773187319732073217322732373247325732673277328732973307331733273337334733573367337733873397340734173427343734473457346734773487349735073517352735373547355735673577358735973607361736273637364736573667367736873697370737173727373737473757376737773787379738073817382738373847385738673877388738973907391739273937394739573967397739873997400740174027403740474057406740774087409741074117412741374147415741674177418741974207421742274237424742574267427742874297430743174327433743474357436743774387439744074417442744374447445744674477448744974507451745274537454745574567457745874597460746174627463746474657466746774687469747074717472747374747475747674777478747974807481748274837484748574867487748874897490749174927493749474957496749774987499750075017502750375047505750675077508750975107511751275137514751575167517751875197520752175227523752475257526752775287529753075317532753375347535753675377538753975407541754275437544754575467547754875497550755175527553755475557556755775587559756075617562756375647565756675677568756975707571757275737574757575767577757875797580758175827583758475857586758775887589759075917592759375947595759675977598759976007601760276037604760576067607760876097610761176127613761476157616761776187619762076217622762376247625762676277628762976307631763276337634763576367637763876397640764176427643764476457646764776487649765076517652765376547655765676577658765976607661766276637664766576667667766876697670767176727673767476757676767776787679768076817682768376847685768676877688768976907691769276937694769576967697769876997700770177027703770477057706770777087709771077117712771377147715771677177718771977207721772277237724772577267727772877297730773177327733773477357736773777387739774077417742774377447745774677477748774977507751775277537754775577567757775877597760776177627763776477657766776777687769777077717772777377747775777677777778777977807781778277837784778577867787778877897790779177927793779477957796779777987799780078017802780378047805780678077808780978107811781278137814781578167817781878197820782178227823782478257826782778287829783078317832783378347835783678377838783978407841784278437844784578467847784878497850785178527853785478557856785778587859786078617862786378647865786678677868786978707871787278737874787578767877787878797880788178827883788478857886788778887889789078917892789378947895789678977898789979007901790279037904790579067907790879097910791179127913791479157916791779187919792079217922792379247925792679277928792979307931793279337934793579367937793879397940794179427943794479457946794779487949795079517952795379547955795679577958795979607961796279637964796579667967796879697970797179727973797479757976797779787979798079817982798379847985798679877988798979907991799279937994799579967997799879998000800180028003800480058006800780088009801080118012801380148015801680178018801980208021802280238024802580268027802880298030803180328033803480358036803780388039804080418042804380448045804680478048804980508051805280538054805580568057805880598060806180628063806480658066806780688069807080718072807380748075807680778078807980808081808280838084808580868087808880898090809180928093809480958096809780988099810081018102810381048105810681078108810981108111811281138114811581168117811881198120812181228123812481258126812781288129813081318132813381348135813681378138813981408141814281438144814581468147814881498150815181528153815481558156815781588159816081618162816381648165816681678168816981708171817281738174817581768177817881798180818181828183818481858186818781888189819081918192819381948195819681978198819982008201820282038204820582068207820882098210821182128213821482158216821782188219822082218222822382248225822682278228822982308231823282338234823582368237823882398240824182428243824482458246824782488249825082518252825382548255825682578258825982608261826282638264826582668267826882698270827182728273827482758276827782788279828082818282828382848285828682878288828982908291829282938294829582968297829882998300830183028303830483058306830783088309831083118312831383148315831683178318831983208321832283238324832583268327832883298330833183328333833483358336833783388339834083418342834383448345834683478348834983508351835283538354835583568357835883598360836183628363836483658366836783688369837083718372837383748375837683778378837983808381838283838384838583868387838883898390839183928393839483958396839783988399840084018402840384048405840684078408840984108411841284138414841584168417841884198420842184228423842484258426842784288429843084318432843384348435843684378438843984408441844284438444844584468447844884498450845184528453845484558456845784588459846084618462846384648465846684678468846984708471847284738474847584768477847884798480848184828483848484858486848784888489849084918492849384948495849684978498849985008501850285038504850585068507850885098510851185128513851485158516851785188519852085218522852385248525852685278528852985308531853285338534853585368537853885398540854185428543854485458546854785488549855085518552855385548555855685578558855985608561856285638564856585668567856885698570857185728573857485758576857785788579858085818582858385848585858685878588858985908591859285938594859585968597859885998600860186028603860486058606860786088609861086118612861386148615861686178618861986208621862286238624862586268627862886298630863186328633863486358636863786388639864086418642864386448645864686478648864986508651865286538654865586568657865886598660866186628663866486658666866786688669867086718672867386748675867686778678867986808681868286838684868586868687868886898690869186928693869486958696869786988699870087018702870387048705870687078708870987108711871287138714871587168717871887198720872187228723872487258726872787288729873087318732873387348735873687378738873987408741874287438744874587468747874887498750875187528753875487558756875787588759876087618762876387648765876687678768876987708771877287738774877587768777877887798780878187828783878487858786878787888789879087918792879387948795879687978798879988008801880288038804880588068807880888098810881188128813881488158816881788188819882088218822882388248825882688278828882988308831883288338834883588368837883888398840884188428843884488458846884788488849885088518852885388548855885688578858885988608861886288638864886588668867886888698870887188728873887488758876887788788879888088818882888388848885888688878888888988908891889288938894889588968897889888998900890189028903890489058906890789088909891089118912891389148915891689178918891989208921892289238924892589268927892889298930893189328933893489358936893789388939894089418942894389448945894689478948894989508951895289538954895589568957895889598960896189628963896489658966896789688969897089718972897389748975897689778978897989808981898289838984898589868987898889898990899189928993899489958996899789988999900090019002900390049005900690079008900990109011901290139014901590169017901890199020902190229023902490259026902790289029903090319032903390349035903690379038903990409041904290439044904590469047904890499050905190529053905490559056905790589059906090619062906390649065906690679068906990709071907290739074907590769077907890799080908190829083908490859086908790889089909090919092909390949095909690979098909991009101910291039104910591069107910891099110911191129113911491159116911791189119912091219122912391249125912691279128912991309131913291339134913591369137913891399140914191429143914491459146914791489149915091519152915391549155915691579158915991609161916291639164916591669167916891699170917191729173917491759176917791789179918091819182918391849185918691879188918991909191919291939194919591969197919891999200920192029203920492059206920792089209921092119212921392149215921692179218921992209221922292239224922592269227922892299230923192329233923492359236923792389239924092419242924392449245924692479248924992509251925292539254925592569257925892599260926192629263926492659266926792689269927092719272927392749275927692779278927992809281928292839284928592869287928892899290929192929293929492959296929792989299930093019302930393049305930693079308930993109311931293139314931593169317931893199320932193229323932493259326932793289329933093319332933393349335933693379338933993409341934293439344934593469347934893499350935193529353935493559356935793589359936093619362936393649365936693679368936993709371937293739374937593769377937893799380938193829383938493859386938793889389939093919392939393949395939693979398939994009401940294039404940594069407940894099410941194129413941494159416941794189419942094219422942394249425942694279428942994309431943294339434943594369437943894399440944194429443944494459446944794489449945094519452945394549455945694579458945994609461946294639464946594669467946894699470947194729473947494759476947794789479948094819482948394849485948694879488948994909491949294939494949594969497949894999500950195029503950495059506950795089509951095119512951395149515951695179518951995209521952295239524952595269527952895299530953195329533953495359536953795389539954095419542954395449545954695479548954995509551955295539554955595569557955895599560956195629563956495659566956795689569957095719572957395749575957695779578957995809581958295839584958595869587958895899590959195929593959495959596959795989599960096019602960396049605960696079608960996109611961296139614961596169617961896199620962196229623962496259626962796289629963096319632963396349635963696379638963996409641964296439644964596469647964896499650965196529653965496559656965796589659966096619662966396649665966696679668966996709671967296739674967596769677967896799680968196829683968496859686968796889689969096919692969396949695969696979698969997009701970297039704970597069707970897099710971197129713971497159716971797189719972097219722972397249725972697279728972997309731973297339734973597369737973897399740974197429743974497459746974797489749975097519752975397549755975697579758975997609761976297639764976597669767976897699770977197729773977497759776977797789779978097819782978397849785978697879788978997909791979297939794979597969797979897999800980198029803980498059806980798089809981098119812981398149815981698179818981998209821982298239824982598269827982898299830983198329833983498359836983798389839984098419842984398449845984698479848984998509851985298539854985598569857985898599860986198629863986498659866986798689869987098719872987398749875987698779878987998809881988298839884988598869887988898899890989198929893989498959896989798989899990099019902990399049905990699079908990999109911991299139914991599169917991899199920992199229923992499259926992799289929993099319932993399349935993699379938993999409941994299439944994599469947994899499950995199529953995499559956995799589959996099619962996399649965996699679968996999709971997299739974997599769977997899799980998199829983998499859986998799889989999099919992999399949995999699979998999910000
  1. 910001,172,101,14,32,1,138,13,"Vipākārahatā kusalākusalānaṃ lakkhaṇabhāvena vuttā, tabbhāvena akathitā abyākatā avipākārahasabhāvā hontīti āha‘‘ avipākalakkhaṇā abyākatā’’ ti. "
  2. 910002,172,101,33,47,1,155,13,"Yatheva hi sukhadukkhavipākārahā sukhadukkhavipākāti evaṃlakkhaṇatā kusalākusalānaṃ vuttā, evamidhāpi avipākārahā avipākāti evaṃlakkhaṇatā abyākatānaṃ vuttā. "
  3. 910003,172,101,48,93,1,272,30,"Tasmā‘‘ ahosi kammaṃ nāhosi kammavipāko na bhavissati kammavipāko natthi kammavipāko, atthi kammaṃ natthi kammavipāko na bhavissati kammavipāko, bhavissati kammaṃ na bhavissati kammavipāko’’ ti( paṭi. ma.1.234) evaṃpakārānaṃ kusalākusalānaṃ kusalākusalabhāvānāpatti abyākatabhāvāpatti vā na hoti. "
  4. 910004,172,101,94,107,1,103,12,"Na hi te sukhadukkhavipākārahā na honti vipākadhammattā, avipākārahā vā na honti avipākadhammattābhāvāti. "
  5. 910005,172,102,2,15,1,106,10,"Kusalāti vā dhammāti {vātiādīnī}ti kusaladhammapadāni dve, akusaladhammapadāni dve, abyākatadhammapadāni dveti. "
  6. 910006,172,102,16,28,1,101,10,"{Ekatthanānatthānī}ti visuṃ visuṃ dvinnaṃ dvinnaṃ aññamaññāpekkhaṃ ekatthanānatthataṃ codeti, na channaṃ. "
  7. 910007,172,102,29,42,1,69,9,Dosamettha vattukāmo codako pucchatīti ñatvā ācariyo āha‘‘ kiñcetthā’’ ti.
  8. 910008,172,102,43,57,1,97,12,"Ettha ekatthanānatthatāyaṃ kiñci vattabbaṃ asamattā te codanā, avasiṭṭhaṃ tāva brūhīti vuttaṃ hoti. "
  9. 910009,172,102,58,71,1,95,11,"Yadi ekatthāni indasakkasaddānaṃ viya saddamatte eva bhedo, evaṃ kusaladhammasaddānaṃ, na attheti. "
  10. 910010,172,102,72,110,1,126,21,"Yathā‘‘ indo sakko’’ ti vutte‘‘ indo indo’’ ti vuttasadisaṃ hoti, evaṃ‘‘ kusalā dhammā’’ ti idaṃ vacanaṃ‘‘ kusalā kusalā’’ ti vuttasadisaṃ hoti. "
  11. 910011,172,102,111,131,1,95,12,Evaṃ itaresupi‘‘ akusalā akusalā’’ ti vuttasadisatā‘‘ abyākatā abyākatā’’ ti vuttasadisatā ca yojetabbā.
  12. 910012,172,102,132,163,1,266,27,"Atha nānatthāni, indakuverasaddānaṃ viya saddato atthato ca kusaladhammasaddānaṃ bhedo, tathā akusaladhammasaddādīnanti chahi padehi catūhi padehi ca cha cattāro ca atthā bhinnā vuttāti kusalattikādīnaṃ kusalachakkādibhāvo, hetudukādīnañca hetucatukkādibhāvo āpajjatīti. "
  13. 910013,172,103,2,77,1,654,65,"Nanu tiṇṇaṃ dhammasaddānaṃ tiṇṇaṃ indasaddānaṃ viya rūpābhedā atthābhedoti chakkabhāvo na bhavissati, tasmā evamidaṃ vattabbaṃ siyā‘‘ tikadukānaṃ catukkatikabhāvo āpajjatī’’ ti, na vattabbaṃ, tiṇṇaṃ dhammasaddānaṃ ekatthānaṃ tiṇṇaṃ indasaddānaṃ viya vacane payojanābhāvā vuttānaṃ tesaṃ māsasaddānaṃ viya abhinnarūpānañca atthabhedo upapajjatīti, evamapi yathā eko māsasaddo abhinnarūpo kālaṃ aparaṇṇavisesaṃ suvaṇṇamāsañca vadati, evaṃ dhammasaddopi eko bhinne atthe vattumarahatīti kālādīnaṃ māsapadatthatāya viya tabbacanīyabhinnatthānaṃ dhammapadatthatāya abhedoti catukkatikabhāvo eva āpajjatīti, nāpajjati ekassa saddassa jātiguṇakiriyābhinnānaṃ anabhidhānato. "
  14. 910014,172,103,78,88,1,78,10,Na hi māsa-saddo eko jātibhinnānaṃ kālādīnaṃ antarena sarūpekasesaṃ vācako hoti.
  15. 910015,172,103,89,127,1,283,35,"Idha ca yadi sarūpekaseso kato siyā, dutiyo tatiyo ca dhamma-saddo na vattabbo siyā, vutto ca so, tasmā kusalādi-saddā viya abhinnakusalādijātīsu rūpasāmaññepi māsa-saddā viya tayo vinivattaaññajātīsu vattamānā tayo dve ca dhamma-saddā āpannāti tikadukānaṃ chakkacatukkabhāvo eva āpajjatīti. "
  16. 910016,172,104,2,13,1,132,10,Padānañca {asambandho}ti kusaladhammapadānaṃ aññamaññaṃ tathā akusaladhammapadānaṃ abyākatadhammapadānañca asambandho āpajjatīti attho.
  17. 910017,172,104,14,25,1,80,10,"Dvinnaṃ dvinnañhi icchito sambandho, na sabbesaṃ channaṃ catunnaṃ vā aññamaññanti. "
  18. 910018,172,104,26,44,1,155,16,"Idaṃ pana kasmā codeti, nanu nānatthatte sati atthantaradassanatthaṃ vuccamānesu dhamma-saddesu kusalākusalābyākata-saddānaṃ viya asambandho vutto yutto evāti? "
  19. 910019,172,104,45,70,1,163,19,"Saccametaṃ, asambandhaṃ pana siddhaṃ katvā purimacodanā katā‘‘ tikadukānaṃ chakkacatukkabhāvo āpajjatī’’ ti, idha pana taṃ asambandhaṃ sādhetuṃ idaṃ coditanti veditabbaṃ. "
  20. 910020,172,104,71,109,1,278,33,"Atha vā evamettha yojanā kātabbā– yadi pana chakkacatukkabhāvaṃ na icchasi, padānaṃ sambandhena bhavitabbaṃ yathāvuttanayena, so ca samānavibhattīnaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ sambandho ekatthatte sati yujjeyya, tvaṃ pana nānatthataṃ vadasīti padānañca te asambandho āpajjati, neva nāpajjatīti. "
  21. 910021,172,104,110,113,1,21,3,Niyamanattho ca -saddo.
  22. 910022,172,104,114,129,1,114,11,"Pubbāpara… pe… nippayojanāni nāma {hontī}ti chakkacatukkabhāvaṃ anicchantassa, nānatthataṃ pana icchantassāti adhippāyo. "
  23. 910023,172,104,130,142,1,86,8,Avassañca sambandho icchitabbo pubbāparavirodhāpattitoti dassetuṃ‘‘ yāpi cesā’’ tiādimāha.
  24. 910024,172,104,143,178,1,252,32,"Pucchā hi padavipallāsakaraṇena dhammā eva kusalāti kusaladhamma-saddānaṃ idha uddiṭṭhānaṃ ekatthataṃ dīpeti, tava ca nānatthataṃ vadantassa neva hi dhammā kusalāti katvā tāyapi pucchāya virodho āpajjati, vuccati ca tathā sā pucchāti na nānatthatā yujjati. "
  25. 910025,172,105,2,19,1,117,12,Aparo {nayo}ti‘‘ kusalā dhammā’’ tiādīnaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ ekatthattameva tiṇṇaṃ dhammasaddānaṃ ekatthanānatthattehi codeti.
  26. 910026,172,105,20,47,1,283,25,"Tiṇṇaṃ dhammānaṃ {ekattā}tiādimhi yathā tīhi inda-saddehi vuccamānānaṃ indatthānaṃ indabhāvena ekattā tato anaññesaṃ sakkapurindadasahassakkhasaddatthānaṃ ekattaṃ, evaṃ tiṇṇaṃ dhamma-saddatthānaṃ dhammabhāvena ekattā tato anaññesaṃ kusalākusalābyākata-saddatthānaṃ ekattaṃ āpajjatīti attho. "
  27. 910027,172,105,48,66,1,125,15,"Dhammo nāma {bhāvo}ti sabhāvadhāraṇādinā atthena dhammoti vutto, so ca sabhāvasseva hoti, nāsabhāvassāti iminā adhippāyena vadati. "
  28. 910028,172,105,67,72,1,21,4,"Hotu bhāvo, tato kinti? "
  29. 910029,172,105,73,94,1,135,19,"Yadi tiṇṇaṃ dhammasaddānaṃ nānatthatā, tīsu dhammesu yo koci eko dhammo bhāvo, tato anaññaṃ kusalaṃ akusalaṃ abyākataṃ vā ekekameva bhāvo. "
  30. 910030,172,105,95,109,1,88,14,Bhāvabhūtā pana dhammā aññe dve abhāvā hontīti tehi anaññe kusalādīsu dve ye keci abhāvā.
  31. 910031,172,105,110,140,1,236,29,"Yopi ca so eko dhammo bhāvoti gahito, sopi samānarūpesu tīsu dhammasaddesu ayameva bhāvattho hotīti niyamassa abhāvā aññassa bhāvatthatte sati abhāvo hotīti tato anaññassapi abhāvattaṃ āpannanti kusalādīnaṃ sabbesampi abhāvattāpatti hoti. "
  32. 910032,172,105,141,150,1,71,9,Na hi indassa amanussatte tato anaññesaṃ sakkādīnaṃ manussattaṃ atthīti.
  33. 910033,172,106,2,29,1,202,25,"Nanu evamapi ekassa bhāvattaṃ vinā aññesaṃ abhāvattaṃ na sakkā vattuṃ, tattha ca ekeneva bhāvena bhavitabbanti niyamābhāvato tiṇṇampi bhāvatte siddhe tehi anaññesaṃ kusalādīnampi bhāvattaṃ siddhaṃ hotīti? "
  34. 910034,172,106,30,36,1,58,6,Na hoti tiṇṇaṃ dhamma-saddānaṃ nānatthabhāvassa anuññātattā.
  35. 910035,172,106,37,48,1,60,10,"Na hi tiṇṇaṃ bhāvatte nānatthatā atthi, anuññātā ca sā tayāti. "
  36. 910036,172,106,49,56,1,54,7,Nanu tiṇṇaṃ dhammānaṃ abhāvattepi nānatthatā na siyāti?
  37. 910037,172,106,57,85,1,145,22,"Mā hotu nānatthatā, tava pana nānatthataṃ paṭijānantassa‘‘ eso doso’’ ti vadāmi, na pana mayā nānatthatā ekatthatā vā anuññātāti kuto me virodho siyāti. "
  38. 910038,172,106,86,120,1,244,32,"Atha vā abhāvattaṃ āpannehi dhammehi anaññe kusalādayopi abhāvā eva siyun ti idaṃ vacanaṃ aniyamena ye keci dve dhammā abhāvattaṃ āpannā, tehi anaññesaṃ kusalādīsu yesaṃ kesañci dvinnaṃ kusalādīnaṃ abhāvattāpattiṃ sandhāya vuttaṃ ekassa bhāvattā. "
  39. 910039,172,106,121,142,1,115,15,"Yampi vuttaṃ‘‘ tehi ca añño kusalaparopi abhāvo siyā’’ ti, taṃ aniyamadassanatthaṃ vuttaṃ, na sabbesaṃ abhāvasādhanatthaṃ. "
  40. 910040,172,106,143,158,1,117,15,Ayañhi tattha attho akusalaparassa vā abyākataparassa vā dhammassa bhāvatte sati tehi añño kusalaparopi abhāvo siyāti.
  41. 910041,172,107,2,9,1,47,7,Sabbametaṃ akāraṇan ti ettha kāraṇaṃ nāma yutti.
  42. 910042,172,107,10,33,1,251,20,"Kusalakusalasaddānaṃ viya ekantaekatthataṃ, kusalarūpacakkhuma-saddānaṃ viya ekantanānatthatañca vikappetvā yāyaṃ punarutti chakkacatukkāpatti asambandhavirodhābhāvāpatti dosāropanayutti vuttā, sabbā sā ayutti, tathā ekatthanānatthatābhāvatoti vuttaṃ hoti. "
  43. 910043,172,107,34,41,1,60,7,Yā yā anumati yathānumati anumatiyā anumatiyā vohārasiddhito.
  44. 910044,172,107,42,55,1,96,11,"Anumatiyā anurūpaṃ vā yathānumati, yathā anumati pavattā, tathā tadanurūpaṃ vohārasiddhitoti attho. "
  45. 910045,172,107,56,73,1,162,13,Anumati hi visesanavisesitabbābhāvato accantamabhinnesu katthaci kiriyāguṇādipariggahavisesena avivaṭasaddatthavivaraṇatthaṃ pavattā yathā‘‘ sakko indo purindado’’ ti.
  46. 910046,172,107,74,88,1,68,10,Katthaci accantaṃ bhinnesu yathā‘‘ dhavo khadiro palāso ca ānīyantū’’ ti.
  47. 910047,172,107,89,109,1,146,15,"Katthaci visesanavisesitabbabhāvato bhedābhedavantesu seyyathāpi‘‘ nīluppalaṃ paṇḍitapuriso’’ ti, tāya tāya anumatiyā tadanurūpañca te te vohārā siddhā. "
  48. 910048,172,107,110,128,1,191,17,Tasmā ihāpi kusaladhamma-saddānaṃ visesanavisesitabbabhāvato visesatthasāmaññatthapariggahena samāne atthe bhedābhedayutte pavatti anumatāti tāya tāya anumatiyā tadanurūpañca siddho eso vohāro.
  49. 910049,172,107,129,138,1,35,5,Tasmā vuttaṃ‘‘ sabbametaṃ akāraṇan’’ ti.
  50. 910050,172,108,2,18,1,184,15,Attano attano atthavisesaṃ tassa {dīpentī}ti attanā pariggahitaṃ attanā vuccamānaṃ anavajjasukhavipākādikusalādibhāvaṃ dhamma-saddassa dīpenti tadatthassa tabbhāvadīpanavasenāti adhippāyo.
  51. 910051,172,108,19,24,1,38,5,Na hi dhamma-saddo kusalādibhāvo hotīti.
  52. 910052,172,108,25,45,1,97,11,{Imināvā}ti‘‘ dhamma-saddo pariyattiādīsu dissatī’’ tiādinā‘‘ attano sabhāvaṃ dhārentī’’ tiādinā ca nayena.
  53. 910053,172,108,46,78,1,167,22,"So hi sabbattha samāno, na kusala-saddo ārogyādīsu dissatīti‘‘ kucchite salayantī’’ tiādiko, so ca visesanayo‘‘ ito paraṃ visesamattameva vakkhāmā’’ ti etena apanītoti daṭṭhabbo. "
  54. 910054,172,108,79,88,1,81,9,Na hi kusalādivisesaṃ gahetvā pavattā sukhāya vedanāya sampayuttātiādayo visesāti.
  55. 910055,172,109,2,61,1,225,28,"2. Sukhassa ca {pahānā}ti ettha sukhindriyaṃ‘‘ sukhan’’ ti vuttaṃ, tañca sukhavedanāva hotīti ‘‘ sukhavedanāyaṃ dissatī’’ ti vuttaṃ, na pana‘‘ tisso imā, bhikkhave, vedanā sukhā vedanā’’ tievamādīsu( saṃ. ni.4.249 ādayo) sukha-saddo viya sukhavedanāsaddena samānatthattā. "
  56. 910056,172,109,62,113,1,221,27,"Ayañhi sukhindriyattho sukha-saddo kāyasukhanaṃ kāyānuggahaṃ sātavisesaṃ gahetvā pavatto, na pana sukhā vedanā‘‘ yaṃ kiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā( ma. ni.1.409), yo sukhaṃ dukkhato’’ tievamādīsu( saṃ. ni.4.253) sukha-saddo viya sātasāmaññaṃ gahetvā pavattoti. "
  57. 910057,172,109,114,121,1,47,6,"Yasmiṃ sati sukhahetūnaṃ pavatti, taṃ sukhamūlaṃ. "
  58. 910058,172,109,122,141,1,130,15,Buddhuppāde ca kāmasamatikkamādike virāge ca sati sukhahetūnaṃ puññapassaddhiādīnaṃ pavatti hotīti taṃ‘‘ sukhamūlaṃ sukhan’’ ti vuttaṃ.
  59. 910059,172,109,142,153,1,46,7,Sukhassa ca ārammaṇattā‘‘ rūpaṃ sukhan’’ ti vuttaṃ.
  60. 910060,172,109,154,168,1,123,12,"{Puññānī}ti yadidaṃ vacanaṃ, taṃ sukhassa ca adhivacanaṃ iṭṭhavipākassa adhivacanaṃ tadatthassa iṭṭhavipākavipaccanatoti attho. "
  61. 910061,172,109,169,186,1,104,13,Sukhapaccayānaṃ rūpādīnaṃ iṭṭhānaṃ ṭhānaṃ okāso saggā nandanañcāti‘‘ sukhā saggā sukhaṃ nandanan’’ ti vuttaṃ.
  62. 910062,172,109,187,191,1,32,3,{Diṭṭhadhamme}ti imasmiṃ attabhāve.
  63. 910063,172,109,192,195,1,35,2,{Sukhavihārā}ti paṭhamajjhānavihārādī.
  64. 910064,172,109,196,204,1,47,4,Nīvaraṇādibyābādharahitattā‘‘ abyābajjhā’’ ti vuttā.
  65. 910065,172,109,205,216,1,73,7,Sabbasaṅkhāradukkhanibbāpanato taṃnirodhattā vā‘‘ nibbānaṃ sukhan’’ ti vuttaṃ.
  66. 910066,172,109,217,230,1,74,8,"Ādi -saddena‘‘ adukkhamasukhaṃ santaṃ, sukhamicceva bhāsitan’’ ti adukkhamasukhe."
  67. 910067,172,109,231,264,1,126,17,"‘‘ Dvepi mayā, ānanda, vedanā vuttā pariyāyena sukhā vedanā dukkhā vedanā’’ ti( saṃ. ni.4.267) sukhopekkhāsu ca iṭṭhāsūti evamādīsu pavatti saṅgahitā. "
  68. 910068,172,110,2,6,1,30,3,{Dukkhavatthū}ti dukkhassa okāso.
  69. 910069,172,110,7,18,1,97,11,Attano paccayehi uppajjamānampi hi taṃ dukkhaṃ jātiādīsu vijjamānesu tabbatthukaṃ hutvā uppajjati.
  70. 910070,172,110,19,26,1,54,5,"{Dukkhapaccaye}ti dukkhahetumhi, dukkhassa janaketi attho. "
  71. 910071,172,110,27,33,1,87,5,{Dukkhapaccayaṭṭhāne}ti dukkhajanakakammassa sahāyabhūtānaṃ aniṭṭharūpādipaccayānaṃ ṭhāne.
  72. 910072,172,110,34,40,1,50,6,Paccayasaddo hi janake janakasahāye ca pavattatīti.
  73. 910073,172,110,41,67,1,80,9,"Ādi -saddena‘‘ yadaniccaṃ taṃ dukkhan’’ tiādinā( saṃ. ni.3.15,45-46,76) saṅkhāradukkhādīsu pavatti daṭṭhabbā. "
  74. 910074,172,110,68,76,1,80,8,Sampayutte vatthuñca karajakāyaṃ sukhayati laddhassāde anuggahite karotīti sukhā.
  75. 910075,172,110,77,84,1,87,7,Sukhāti vedanāsaddamapekkhitvā sukhabhāvamattassa appakāsanena napuṃsakaliṅgatā na katā.
  76. 910076,172,110,85,95,1,88,9,"Sabhāvato saṅkappato ca yaṃ iṭṭhaṃ, tadanubhavanaṃ iṭṭhākārānubhavanaṃ vā iṭṭhānubhavanaṃ. "
  77. 910077,172,111,2,5,1,17,3,Saman ti avisamaṃ.
  78. 910078,172,111,6,16,1,63,9,"Samā ekībhāvūpagatā viya yuttā, samaṃ vā saha yuttāti yojetabbaṃ. "
  79. 910079,172,111,17,29,1,83,9,"{Ekuppādā}ti eko samāno uppādo etesanti ekuppādā, samānapaccayehi sahuppattikāti attho. "
  80. 910080,172,111,30,53,1,177,17,"Sahuppattikānaṃ rūpārūpānañca aññamaññasampayuttatā āpajjeyyāti‘‘ ekanirodhā’’ ti vuttaṃ, ye samānuppādā samānanirodhā ca, te sampayuttāti rūpārūpānaṃ aññamaññasampayogo nivārito hoti. "
  81. 910081,172,111,54,74,1,136,14,"Evamapi avinibbhogarūpānaṃ aññamaññasampayuttatā āpajjeyyāti‘‘ ekavatthukā’’ ti vuttaṃ, ye ekuppādā ekanirodhā ekavatthukā ca, te sampayuttāti. "
  82. 910082,172,111,75,118,1,328,34,"Evamapi avinibbhogarūpesu ekaṃ mahābhūtaṃ sesamahābhūtopādārūpānaṃ nissayapaccayo hotīti tena tāni ekavatthukānīti, cakkhādinissayabhūtāni vā bhūtāni ekaṃ vatthu etesu sannissitanti ekavatthukānīti kappentassa tesaṃ sampayuttatāpatti siyāti tannivāraṇatthaṃ‘‘ ekārammaṇā’’ ti vuttaṃ, ye ekuppādā… pe… ekārammaṇā ca honti, te sampayuttāti. "
  83. 910083,172,111,119,150,1,248,24,"Paṭilomato vā {ekārammaṇā}ti vutte ekavīthiyañca pañcaviññāṇasampaṭicchanānaṃ nānāvīthiyaṃ parasantāne ca ekasmiṃ ārammaṇe uppajjamānānaṃ bhinnavatthukānaṃ sampayuttatā āpajjeyyāti‘‘ ekavatthukā’’ ti vuttaṃ, ye ekavatthukā hutvā ekārammaṇā, te sampayuttāti. "
  84. 910084,172,111,151,172,1,140,14,"Evamapi sampaṭicchanasantīraṇādīnaṃ sampayuttatā āpajjeyyāti‘‘ ekanirodhā’’ ti vuttaṃ, ye ekanirodhā hutvā ekavatthukā ekārammaṇā, te sampayuttāti. "
  85. 910085,172,111,173,197,1,152,19,"Kiṃ pana nānuppādāpi evaṃ tividhalakkhaṇā honti, atha ekuppādā evāti vicāraṇāya ekuppādā eva evaṃ tividhalakkhaṇā hontīti dassanatthaṃ‘‘ ekuppādā’’ ti vuttaṃ. "
  86. 910086,172,112,2,41,1,377,32,"3. Vipakkabhāvamāpannānaṃ arūpadhammānan ti yathā sālibījādīnaṃ phalāni taṃsadisāni nibbattāni vipakkāni nāma honti, vipākaniruttiñca labhanti, na mūlaṅkurapattakhandhanāḷāni, evaṃ kusalākusalānaṃ phalāni arūpadhammabhāvena sārammaṇabhāvena sukkakaṇhādibhāvena ca taṃsadisāni vipakkabhāvamāpannānīti vipākaniruttiṃ labhanti, na rūpadhammā kammanibbattāpi kammāsadisāti dassetuṃ vuttaṃ. "
  87. 910087,172,112,42,45,1,37,2,{Jātijarāsabhāvā}ti jāyanajīraṇasabhāvā.
  88. 910088,172,112,46,49,1,34,2,{Vipākapakatikā}ti vipaccanapakatikā.
  89. 910089,172,112,50,62,1,169,11,"Vipaccanasabhāvatā ca anupacchinnāvijjātaṇhāmānasantāne sabyāpāratā, tena abhiññādikusalānaṃ bhāvanāyapahātabbādiakusalānañca vipākānuppādanepi vipākadhammatā siddhā hoti. "
  90. 910090,172,112,63,71,1,55,8,Vipakkabhāvan ti cettha bhāva -saddena sabhāvo eva vutto.
  91. 910091,172,112,72,86,1,113,10,Taṃ yathāvuttaṃ vipakkasabhāvaṃ dutiyassa vuttaṃ vipaccanasabhāvañca gahetvā‘‘ ubhayasabhāvapaṭikkhepavasenā’’ ti āha.
  92. 910092,172,113,2,8,1,23,3,4. Upetena ādinnā upādinnā.
  93. 910093,172,113,9,25,1,70,13,"Kiṃ pana taṃ upetaṃ, kena ca upetaṃ, kathañca upetaṃ, ke ca tena ādinnāti? "
  94. 910094,172,113,26,47,1,209,18,"Sati ca lokuttarānaṃ kesañci ārammaṇabhāve tannivattanatthaṃ upetasaddasambandhinā upaya-saddena vuccamānāhi catubbidhupādānabhūtāhi taṇhādiṭṭhīhi upetaṃ, tehi ca ārammaṇakaraṇavasena upetaṃ, na samannāgamavasena. "
  95. 910095,172,113,48,71,1,217,22,"Sati ca sabbatebhūmakadhammānaṃ upādānārammaṇatte yehi vipākakaṭattārūpāni amhehi nibbattattā amhākaṃ etāni phalānīti gaṇhantehi viya ādinnāni, tāni tebhūmakakammāni kammabhāvena ekattaṃ upanetvā upetanti idha gahitāni. "
  96. 910096,172,113,72,87,1,111,11,Tehi ca nibbattāni vipākakaṭattārūpāni upādinnā dhammāti sabbametaṃ dassetuṃ‘‘ ārammaṇakaraṇavasenā’’ tiādi vuttaṃ.
  97. 910097,172,113,88,95,1,62,6,"Ayañca atthanayo yathāsambhavaṃ yojetabbo, na vacanānupubbenāti. "
  98. 910098,172,113,96,135,1,340,33,"Etthāha– yadi ārammaṇakaraṇavasena taṇhādiṭṭhīhi upetena ādinnā upādinnā, sabbatebhūmakadhammā ca taṇhādīnaṃ ārammaṇā honti, na ca upetasaddo kamme eva niruḷho, tena kammasseva gahaṇe kāraṇaṃ natthi, tasmā sabbatebhūmakadhammapaccayuppannānaṃ avijjādihetūhi nibbattānaṃ saṅkhārādiphalānaṃ upādinnattaṃ āpajjati tesampi tehiphalabhāvena gahitattā. "
  99. 910099,172,113,136,154,1,144,15,"Upa -saddena ca upetatāmattaṃ jotitaṃ, na ārammaṇakaraṇaṃ samannāgamanivattakaṃ, ādinna -saddena ca gahitatāmattaṃ vuttaṃ, na kammasamuṭṭhānatāviseso. "
  100. 910100,172,113,155,159,1,51,4,Tasmā sabbapaccayuppannānaṃ upādinnattaṃ āpajjatīti?
  101. 910101,172,113,160,163,1,50,3,Nāpajjati bodhaneyyajjhāsayavasena desanāpavattito.
  102. 910102,172,113,164,199,1,202,25,"Yesañhi bodhanatthaṃ‘‘ upādinnā’’ ti etaṃ vuttaṃ, te teneva vacanena yathāvuttappakāre dhamme bujjhiṃsu, etarahi pana tāvatā bujjhituṃ asakkontena sutvā tadattho veditabboti esā atthavibhāvanā katā‘‘ kammunā’’ ti. "
  103. 910103,172,114,2,11,1,54,8,Ayaṃ pana aparo attho daṭṭhabbo– upa-saddo upetaṃ dīpeti.
  104. 910104,172,114,12,36,1,164,18,"Ayañhi upa-saddo samāse payujjamāno‘‘ atimālā’’ tiādīsu ati-saddo viya atikkamanaṃ sasādhanaṃ upagamanaṃ sasādhanaṃ vadati, upagamanañca upādānaupayo, tena upagataṃ upetaṃ. "
  105. 910105,172,114,37,40,1,14,3,Kiṃ pana tanti?
  106. 910106,172,114,41,69,1,154,19,"Yaṃ asati upādāne na hoti, taṃ‘‘ upādānapaccayā bhavo’’ ti evaṃ vuttaṃ tebhūmakakammaṃ paccayabhāvena purimajātuppannena upādānena upagatattā‘‘ upetan’’ ti vuccati. "
  107. 910107,172,114,70,77,1,49,7,Na hi koci anupaggamma anicchanto kammaṃ karotīti.
  108. 910108,172,114,78,84,1,46,6,Tena upetena kammunā punabbhavassa ādānaṃ hoti.
  109. 910109,172,114,85,96,1,86,10,"Kammunā hi sāsavena sattā ādiyanti punabbhavaṃ, tasmā ādātabbabhāvena pākaṭo punabbhavo. "
  110. 910110,172,114,97,120,1,221,18,"So ca upapattibhavo tebhūmakavipākakaṭattārūpasaṅgaho‘‘ bhavapaccayā jātī’’ ti ettha jātivacane samavaruddhoti upādinnavacanena upapattibhavo vuccati, upapattibhavo ca tebhūmakavipākakaṭattārūpānīti dhātukathāyaṃ pakāsitametaṃ. "
  111. 910111,172,114,121,131,1,66,9,Tasmā upetena {ādinnā}ti te eva dhammā vuccantīti siddho ayamatthoti.
  112. 910112,172,114,132,150,1,142,13,Upādinna-saddassa atthaṃ vatvā taṃ vissajjetvā upādāniya-saddassa visuṃ upādinnasaddānapekkhaṃ atthaṃ vattuṃ‘‘ ārammaṇabhāvaṃ upagantvā’’ tiādimāha.
  113. 910113,172,114,151,163,1,81,8,Tasmā eva avisesetvā‘‘ upādānassa ārammaṇapaccayabhūtānametaṃ adhivacanan’’ ti vuttaṃ.
  114. 910114,172,114,164,170,1,52,6,Taṃ pana upādāniyaṃ upādinnaṃ anupādinnanti duvidhaṃ.
  115. 910115,172,114,171,185,1,68,10,Tasmā taṃ visesanena dassento‘‘ upādinnā ca te upādāniyā cā’’ tiādimāha.
  116. 910116,172,115,2,10,1,40,4,5. {Saṃkileso}ti dasa kilesavatthūni vuccanti.
  117. 910117,172,115,11,17,1,41,5,{Saṃkiliṭṭhā}ti tehi vibādhitā upatāpitā ca.
  118. 910118,172,115,18,48,1,199,24,"Te pana yasmā saṃkilesasampayuttā ekuppādādīhi ninnānattā ekībhāvamiva gatā visādīhi viya sappiādayo vidūsitā malīnā vibādhitā upatāpitā ca nāma honti, tasmā āha‘‘ saṃkilesena samannāgatā saṃkiliṭṭhā’’ ti. "
  119. 910119,172,115,49,58,1,79,8,Saṃkilesaṃ {arahantī}ti saṃkilesassa ārammaṇabhāvena taṃ laddhuṃ arahantīti attho.
  120. 910120,172,115,59,70,1,142,9,"{Ārammaṇabhāvānatikkamanato}ti etena saṃkilesānatikkamanameva dasseti, vatthayugikasuṅkasālikasaddānaṃ viya saṃkilesika-saddassa pavatti veditabbā. "
  121. 910121,172,116,2,13,1,90,8,6. Saha vitakkena hontīti vacanaseso yojetabbo avuccamānassapi bhavati-atthassa viññāyamānattā.
  122. 910122,172,116,14,30,1,79,11,{Mattā}ti pamāṇavācakaṃ ekaṃ padanti gahetvā‘‘ vicārova mattā etesan’’ ti attho vutto.
  123. 910123,172,116,31,45,1,113,13,"Aññattha avippayogīsu vitakkavicāresu vicārova etesaṃ mattā, tato uddhaṃ vitakkena sampayogaṃ na gacchantīti attho. "
  124. 910124,172,116,46,51,1,45,4,Ayamaparo attho– matta-saddo visesanivattiattho.
  125. 910125,172,116,52,75,1,171,16,"Savitakkasavicārā dhammā hi vitakkavisiṭṭhena vicārena savicārā, ete pana vicāramattena vitakkasaṅkhātavisesarahitena, tasmā‘‘ vicāramattā’’ ti vuccanti, vicāramattavantoti attho. "
  126. 910126,172,116,76,83,1,98,7,Vicāramattavacanena avitakkatte siddhe avitakkānaṃ aññesampi atthibhāvajotanatthaṃ avitakkavacanaṃ.
  127. 910127,172,116,84,102,1,168,17,"Avitakkā hi vicāramattā ca santi avicārā cāti nivattetabbā gahetabbā ca honti, tesu avuccamānesu nivattetabbagahetabbassa adassitattā vicāramattāvaavitakkāti āpajjeyyāti. "
  128. 910128,172,116,103,121,1,164,14,Visesanavisesitabbabhāvo pana yathākāmaṃ hotīti sāmaññena avitakkabhāvena saha vicāramattatāya dhammavisesanabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ avitakkavicāramattā’’ ti padānukkamo kato.
  129. 910129,172,117,2,15,1,87,12,"Atha vā savicārā duvidhā savitakkā avitakkā ca, tesu avitakke nivattetuṃ ādipadaṃ vuttaṃ. "
  130. 910130,172,117,16,29,1,85,11,"Avicārā ca duvidhā savitakkā avitakkā ca, tesu savitakke nivattetuṃ tatiyapadaṃ vuttaṃ. "
  131. 910131,172,117,30,48,1,125,17,"Ye pana dvīhipi nivattitā avitakkā savitakkā ca savicārā avicārā ca, tesu aññataradassanaṃ vā kattabbaṃ siyā ubhayadassanaṃ vā. "
  132. 910132,172,117,49,62,1,84,8,"Ubhayadassane kariyamāne yadi‘‘ savitakkasavicārā’’ ti vucceyya, ādipadatthatāva āpajjati. "
  133. 910133,172,117,63,73,1,47,5,"Atha‘‘ avitakkaavicārā’’ ti vucceyya, antapadatthatā. "
  134. 910134,172,117,74,115,1,343,30,"Atha pana‘‘ avitakkasavicārā savitakkaavicārā’’ ti vucceyya, ajjhattabahiddhānaṃ viya atthantarābhāvo vā saṅkaradoso vā ekasseva savitakkāvitakkatāsavicārāvicāratāvirodho vā āpajjeyya, tasmā aññataradassanena itarampi pakāsetuṃ avitakkavacanena dvippakāresu vattabbesu savitakkaavicāre nivattetvā avitakkasavicāre dassento āha‘‘ avitakkavicāramattā’’ ti. "
  135. 910135,172,117,116,132,1,132,15,"Atha vā vitakkābhāvena ete vicāramattā, na vicārato aññassa kassaci dhammassa abhāvāti dassetuṃ avitakkavacanena vicāramattā visesitā. "
  136. 910136,172,118,2,15,1,85,9,7. {Upekkhatī}ti vedayamānāpi majjhattavedanā sukhākāre dukkhākāre ca udāsinā hotīti attho.
  137. 910137,172,118,16,25,1,70,9,Atha vā upetā yuttā sukhadukkhānaṃ aviruddhā ikkhā anubhavanaṃ upekkhā.
  138. 910138,172,118,26,29,1,42,2,{Visesadassanavasenā}ti nānattadassanavasena.
  139. 910139,172,118,30,117,1,468,54,"Yadi hi pītisahagatā eva sukhasahagatā siyuṃ,‘‘ pītisahagatā’’ ti eteneva siddhattā‘‘ sukhasahagatā’’ ti idaṃ na vattabbaṃ siyā,‘‘ sukhasahagatā’’ ti vā vuccamāne‘‘ pītisahagatā’’ ti na vattabbaṃ, tato tikaṃ pūrentena dukkhasahagatapadaṃ vattabbaṃ siyā, evañca sati‘‘ vedanāttiko evāyan’’ ti vuttavacanaṃ āpajjati, tasmā‘‘ pītisahagatā’’ ti vatvā‘‘ sukhasahagatā’’ ti vadanto pītivippayuttampi sukhaṃ atthīti tatiyajjhānakāyaviññāṇasampayuttaṃ sukhaṃ sappītikasukhato bhinnaṃ katvā dassetīti adhippāyo. "
  140. 910140,172,118,118,126,1,78,8,Atha vā pītisukhānaṃ dubbiññeyyanānattānaṃ nānattadassanatthaṃ ayaṃ tiko vutto.
  141. 910141,172,118,127,140,1,54,8,"‘‘ Pītisahagatā’’ ti ettha hi sukhekadeso saṅgahito, na pīti."
  142. 910142,172,118,141,153,1,47,7,"‘‘ Sukhasahagatā’’ ti ettha pīti saṅgahitā, na sukhaṃ. "
  143. 910143,172,118,154,163,1,102,9,Pītivippayuttasukhasahagatā ca purimena asaṅgahitā pacchimena saṅgahitāti siddho pītisukhānaṃ visesoti.
  144. 910144,172,119,2,10,1,49,4,8. Nibbānaṃ {dassanato}ti nibbānārammaṇataṃ sandhāyāha.
  145. 910145,172,119,11,31,1,204,18,"Atha vā dhammacakkhu punappunaṃ nibbattanena bhāvanābhāvaṃ appattaṃ dassanaṃ nāma, dhammacakkhu ca pariññādikiccakaraṇena catusaccadhammadassanaṃ tadatisayo, tasmā natthettha gotrabhussa dassanabhāvāpattīti. "
  146. 910146,172,119,32,40,1,93,6,"{Ubhayapaṭikkhepavasenā}ti dvīhi padehi vuttadhammapaṭikkhepavasena, na pahāyakapaṭikkhepavasena. "
  147. 910147,172,119,41,79,1,277,32,"Tathā hi sati dassanabhāvanāhi añño samucchedavasena pahāyako atthi, tena pahātabbā neva dassanena na bhāvanāya pahātabbāti ayamattho āpajjati, na ca añño pahāyako atthi aññehi vikkhambhitānañca punappavattisabbhāvā, nāpi pahātabbā tatiyapadena saṅgayhanti, kintu appahātabbā evāti. "
  148. 910148,172,119,80,96,1,143,16,Tasmā pahātabbapadaṃ paccekaṃ yojetvā neva dassanena pahātabbā na bhāvanāya pahātabbāti dassanena bhāvanāya pahātabbehi aññe gahitāti veditabbā.
  149. 910149,172,120,2,14,1,77,8,9. Evamatthaṃ {aggahetvā}ti atthāyuttito ca saddāyuttito ca aggahetabbataṃ dasseti.
  150. 910150,172,120,15,42,1,288,26,"Dassanabhāvanāhi appahātabbahetumattesu hi gayhamānesu ahetukā asaṅgahitāti yathādhippetassa atthassa aparipuṇṇattā atthāyutti, pahātabbasaddassa niccasāpekkhatte ca sati na sambandhīsaddato pahāyakato aññaṃ paṭisedhaṃ apekkhamānassa hetusaddena samāso upapajjatīti saddāyutti ca veditabbā. "
  151. 910151,172,120,43,67,1,210,22,"Evamattho {gahetabbo}ti pahātabba-saddaṃ paṭisedhena ayojetvā yesaṃ aññapadatthe samāso, tabbisesanaṃ atthīti idaṃ paṭisedhena yojetvā dassanabhāvanāhi pahātabbo hetu etesaṃ nevatthīti attho gahetabboti vuttaṃ hoti. "
  152. 910152,172,120,68,73,1,47,5,Evañca sati yathādhippetattho sabbo saṅgahitoti.
  153. 910153,172,120,74,83,1,45,8,"Atthāyutti mā hotu, saddo pana idhāpi na yutto. "
  154. 910154,172,120,84,109,1,206,21,"Ekantayogīnaṃ atthi-saddameva hi apekkhamānānaṃ ubhinnaṃ pahātabbahetu-saddānaṃ samāso yutto, na paṭisedhaṃ apekkhamānānanti, tasmā gahetabbatthadassanamattaṃ etaṃ kataṃ, saddo pana yathā yujjati, tathā yojetabbo. "
  155. 910155,172,120,110,119,1,63,8,Evaṃ pana yujjati– pahātabbo hetu etesaṃ atthīti pahātabbahetukā.
  156. 910156,172,120,120,122,1,16,2,Kena pahātabboti?
  157. 910157,172,120,123,126,1,22,3,Dassanena bhāvanāya ca.
  158. 910158,172,120,127,157,1,253,29,"Tayidaṃ pahātabbahetukapadaṃ dassanabhāvanāpadehi visuṃ visuṃ yojetvā tehi yuttena ye dassanena pahātabbahetukā neva honti, bhāvanāya pahātabbahetukā ca na hontīti paṭisedhañca visuṃ visuṃ yojetvā te neva dassanena na bhāvanāya pahātabbahetukāti vuccanti. "
  159. 910159,172,120,158,169,1,167,10,"Nevavipākanavipākadhammadhammavacanaṃ viya hi purimapadadvayasaṅgahitadhammapaṭisedhanena tadaññadhammanidassanametaṃ hoti, na ahetukapadaṃ viya hetuvirahappakāsanenāti. "
  160. 910160,172,120,170,176,1,38,6,Evañca katvā dve paṭisedhā yuttā honti.
  161. 910161,172,121,2,69,1,457,53,"Hetuyeva hi tesaṃ natthi, yo dassanabhāvanāhi pahātabbo {siyā}ti purimasmiñhi atthe hetūnaṃ dassanabhāvanāhi pahātabbatā paṭikkhittā, paṭikkhepo ca pahātabbāsaṅkāsabbhāve hoti, pahātabbāsaṅkā ca hetumhi sati siyā, tesaṃ pana ahetukānaṃ hetuyeva natthi, yo dassanabhāvanāhi pahātabbo siyā, tadabhāvā pahātabbāsaṅkā natthīti taṃnivāraṇattho paṭikkhepo na sambhavati, tasmā‘‘ nevadassanena na bhāvanāya pahātabbo hetu etesan’’ ti evaṃ ahetukānaṃ gahaṇaṃ na bhaveyyāti attho. "
  162. 910162,172,121,70,95,1,166,20,Atha vā itarathā hi ahetukānaṃ aggahaṇaṃ {bhaveyyā}ti atthassa pākaṭattā na kāraṇasādhanīyo esoti gahetabbatthasseva kāraṇaṃ vadanto‘‘ hetuyeva hi tesaṃ natthī’’ tiādimāha.
  163. 910163,172,121,96,109,1,125,12,"Tesañhi nevadassanena na bhāvanāyapahātabbahetukapadavacanīyānaṃ yo dassanabhāvanāhi pahātabbo siyā, so evaṃpakāro hetu natthi. "
  164. 910164,172,121,110,128,1,131,17,"Te hi anekappakārā sahetukā ahetukā cāti, tasmā nevadassanena na bhāvanāya pahātabbo hetu etesaṃ atthīti ayamattho gahetabboti attho. "
  165. 910165,172,122,2,15,1,94,9,10. Taṃ ārammaṇaṃ {katvā}ti idaṃ catukiccasādhanavasena ārammaṇakaraṇaṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ.
  166. 910166,172,122,16,20,1,67,4,Aññathā gotrabhuphalapaccavekkhaṇādīnampi apacayagāmitā āpajjeyyāti.
  167. 910167,172,122,21,28,1,63,7,Atha vā hetubhāvena apacayaṃ nibbānaṃ gacchantīti apacayagāmino.
  168. 910168,172,122,29,37,1,137,8,Nibbānassa hi anibbattaniyattepi samudayappahānasamudayanirodhānaṃ adhigamaadhigantabbabhāvato hetuhetuphalabhāvo magganibbānānaṃ yujjati.
  169. 910169,172,122,38,57,1,106,9,"Yathāha‘‘ dukkhanirodhe ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā, dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya ñāṇaṃ dhammapaṭisambhidā’’ ti( vibha.719). "
  170. 910170,172,122,58,62,1,21,3,{Attho}ti hi hetuphalaṃ.
  171. 910171,172,122,63,66,1,15,2,{Dhammo}ti hetūti.
  172. 910172,172,122,67,74,1,59,6,"Purimapacchimānaṃ purime sasampayuttā vuttā, pacchime kevalā. "
  173. 910173,172,122,75,83,1,91,8,Purime viya pana pacchime atthepi ariyamaggasīsena sabbalokuttarakusalacittuppādā gahetabbā.
  174. 910174,172,122,84,97,1,76,9,Dutiye atthavikappe‘‘ ācayaṃ gāmino’’ ti vattabbe anunāsikalopo katoti daṭṭhabbo.
  175. 910175,172,122,98,108,1,72,9,"Ācinantīti vā ācayā, ācayā hutvā gacchanti pavattantītipi attho daṭṭhabbo. "
  176. 910176,172,123,2,17,1,94,10,"11. Satta pana sekkhā sikkhanasīlāti sekkhā, tesaṃ imeti sekkhā, aññāsādhāraṇā maggaphalattayadhammā. "
  177. 910177,172,123,18,23,1,51,4,Sayameva {sikkhantī}ti sikkhanasīlānametaṃ nidassanaṃ.
  178. 910178,172,123,24,32,1,46,7,"Ye hi dhammā sikkhanti, te sikkhanasīlā hontīti. "
  179. 910179,172,123,33,39,1,47,6,Akkharattho pana sikkhā etesaṃ sīlanti sekkhāti.
  180. 910180,172,123,40,53,1,109,10,"Na {sekkhā}ti yattha sekkhabhāvāsaṅkā atthi, tatthāyaṃ paṭisedhoti lokiyanibbānesu asekkhabhāvānāpatti daṭṭhabbā. "
  181. 910181,172,123,54,108,1,474,46,"Sīlasamādhipaññāsaṅkhātā hi sikkhā attano paṭipakkhakilesehi vippamuttā parisuddhā upakkilesānaṃ ārammaṇabhāvampi anupagamanato etā sikkhāti vattuṃ yuttā aṭṭhasu maggaphalesu vijjanti, tasmā catumaggaheṭṭhimaphalattayadhammā viya arahattaphaladhammāpi tāsu sikkhāsu jātāti ca, taṃsikkhāsamaṅgino arahato itaresaṃ viya sekkhatte sati sekkhassa eteti ca, sikkhā sīlaṃ etesanti ca sekkhāti āsaṅkitabbā siyunti tadāsaṅkānivattanatthaṃ‘‘ asekkhā’’ ti yathāvuttasekkhabhāvapaṭisedho kato. "
  182. 910182,172,123,109,167,1,527,51,"Arahattaphale hi pavattamānā sikkhā pariniṭṭhitasikkhākiccattā na sikkhākiccaṃ karonti, kevalaṃ sikkhāphalabhāveneva pavattanti, tasmā tā na sikkhāvacanaṃ arahanti, nāpi taṃsamaṅgino sekkhavacanaṃ, na ca taṃsampayuttā sikkhanasīlāti sikkhāsu jātātiādiatthehi aggaphaladhammā sekkhā na honti, heṭṭhimaphalesu pana sikkhā sakadāgāmimaggavipassanādīnaṃ upanissayabhāvato sikkhākiccaṃ karontīti sikkhāvacanaṃ arahanti, taṃsamaṅgino ca sekkhavacanaṃ, taṃsampayuttā ca sikkhanasīlavuttīti tattha dhammā yathāvuttehi atthehi sekkhā honti eva. "
  183. 910183,172,124,2,7,1,37,4,{Sekkhā}ti vā apariyositasikkhā dassitā.
  184. 910184,172,124,8,21,1,97,9,Anantarameva‘‘ asekkhā’’ ti vacanaṃ pariyositasikkhānaṃ dassananti na lokiyanibbānānaṃ asekkhatāpatti.
  185. 910185,172,124,22,46,1,197,22,"Vuddhippattā vā {sekkhā}ti etasmiṃ atthe sekkhadhammesu eva kesañci vuddhippattānaṃ asekkhatā āpajjati, tena arahattamaggadhammā vuddhippattā ca yathāvuttehi ca atthehi sekkhāti katvā asekkhā āpannāti? "
  186. 910186,172,124,47,51,1,24,3,"Na, taṃsadisesu tabbohārā. "
  187. 910187,172,124,52,83,1,276,28,"Arahattamaggato hi ninnānākaraṇaṃ arahattaphalaṃ ṭhapetvā pariññādikiccakaraṇaṃ vipākabhāvañca, tasmā te eva sekkhā dhammā arahattaphalabhāvaṃ āpannāti sakkā vattuṃ, kusalasukhato ca vipākasukhaṃ santataratāya paṇītataranti vuddhippattā ca te dhammā hontīti {asekkhā}ti vuccantīti. "
  188. 910188,172,125,2,7,1,40,2,12. Kilesavikkhambhanāsamatthatādīhi parittā.
  189. 910189,172,125,8,24,1,80,9,"‘‘ Kilesa… pe… tāyā’’ ti atthattayampi kusalesu yujjati, vipākakiriyesu dīghasantānatāva. "
  190. 910190,172,125,25,31,1,59,6,Pamāṇakarehi vā oḷārikehi kāmataṇhādīhi paricchinnā parittā.
  191. 910191,172,125,32,40,1,88,8,Tehi aparicchinnattā sukhumehi rūpataṇhādīhi paricchinnā pamāṇamahattaṃ gatāti mahaggatā.
  192. 910192,172,125,41,43,1,21,2,Aparicchinnā appamāṇā.
  193. 910193,172,126,2,16,1,110,9,14. {Atappakaṭṭhenā}ti divasampi paccavekkhiyamānā lokuttaradhammā tittiṃ na janenti samāpajjiyamānāpi phaladhammāti.
  194. 910194,172,127,2,30,1,278,23,"15. Mātughātādīsu pavattamānāpi hitasukhaṃ icchantāva pavattantīti te dhammā hitasukhāvahā me bhavissantīti āsīsitā honti, tathā asubhāsukhāniccānattesu subhādivipariyāsadaḷhatāya ānantariyakammaniyatamicchādiṭṭhīsu pavatti hotīti te dhammā asubhādīsu subhādiviparītappavattikā honti. "
  195. 910195,172,127,31,34,1,27,2,{Micchāsabhāvā}ti musāsabhāvā.
  196. 910196,172,127,35,59,1,150,18,"Anekesu ānantariyesu katesu yaṃ tattha balavaṃ, taṃ vipaccati, na itarānīti ekantavipākajanakatāya niyatatā na sakkā vattunti‘‘ vipākadāne satī’’ tiādimāha. "
  197. 910197,172,127,60,64,1,44,4,Tattha khandhabhedānantaran ti cutianantaraṃ.
  198. 910198,172,127,65,81,1,49,7,Cuti hi maraṇaniddese( vibha.193)‘‘ khandhānaṃ bhedo’’ ti vuttāti.
  199. 910199,172,127,82,133,1,531,48,"Etena vacanena sati phaladāne cutianantaro eva, na añño etesaṃ phalakāloti phalakālaniyameneva niyatatā vuttā hoti, na phaladānaniyamenāti niyataphalakālānaṃ aññesampi upapajjavedanīyānaṃ diṭṭhadhammavedanīyānampi niyatatā āpajjati, tasmā vipākadhammadhammānaṃ paccayantaravikalatādīhi avipaccamānānampi attano sabhāvena vipākadhammatā viya balavatā ānantariyena vipāke dinne avipaccamānānampi ānantariyānaṃ phaladāne niyatasabhāvā ānantariyasabhāvā ca pavattīti attano sabhāvena phaladānaniyameneva niyatatā ānantariyatā ca veditabbā. "
  200. 910200,172,127,134,148,1,155,14,Avassañca niyatasabhāvā ānantariyasabhāvā ca tesaṃ pavattīti sampaṭicchitabbametaṃ aññassa balavato ānantariyassa abhāve cutianantaraṃ ekantena phaladānato.
  201. 910201,172,128,2,17,1,159,15,Nanu evaṃ aññesampi upapajjavedanīyānaṃ aññasmiṃ vipākadāyake asati cutianantarameva ekantena phaladānato ānantariyasabhāvā niyatasabhāvā ca pavatti āpajjatīti?
  202. 910202,172,128,18,66,1,529,43,"Nāpajjati asamānajātikena cetopaṇidhivasena upaghātakena ca nivattetabbavipākattā anantarekantaphaladāyakattābhāvā, na pana ānantariyakānaṃ paṭhamajjhānādīnaṃ dutiyajjhānādīni viya asamānajātikaṃ phalanivattakaṃ atthi sabbānantariyakānaṃ avīciphalattā, na ca heṭṭhupapattiṃ icchato sīlavato cetopaṇidhi viya uparūpapattijanakakammaphalaṃ ānantariyakaphalaṃ nivattetuṃ samattho cetopaṇidhi atthi anicchantasseva avīcipātanato, na ca ānantariyakopaghātakaṃ kiñci kammaṃ atthi, tasmā tesaṃyeva anantarekantavipākajanakasabhāvā pavattīti. "
  203. 910203,172,129,2,13,1,123,11,Anekāni ca ānantariyakāni katāni ekante vipāke sanniyatattā uparatāvipaccanasabhāvāsaṅkattā nicchitāni sabhāvato niyatāneva.
  204. 910204,172,129,14,30,1,164,16,Cutianantaraṃ pana phalaṃ anantaraṃ nāma tasmiṃ anantare niyuttāni tannibbattanena anantarakaraṇasīlāni anantarappayojanāni cāti sabhāvato ānantariyakāneva ca honti.
  205. 910205,172,129,31,56,1,205,23,"Tesu pana samānasabhāvesu ekena vipāke dinne itarāni attanā kattabbassa kiccassa teneva katattā na dutiyaṃ tatiyampi ca paṭisandhiṃ karonti, na samatthatāvighātattāti natthi tesaṃ niyatānantariyatānivattīti. "
  206. 910206,172,129,57,63,1,60,6,Na hi samānasabhāvaṃ samānasabhāvassa samatthataṃ vihanatīti.
  207. 910207,172,129,64,70,1,58,6,Ekassa pana aññānipi upatthambhakāni hontīti daṭṭhabbānīti.
  208. 910208,172,129,71,75,1,28,3,Sammā {sabhāvā}ti saccasabhāvā.
  209. 910209,172,130,2,16,1,63,7,16. Paripuṇṇamaggakiccattā cattāro ariyamaggāva idha‘‘ maggā’’ ti vuttā.
  210. 910210,172,130,17,20,1,34,2,{Paccayaṭṭhenā}ti maggapaccayaṭṭhena.
  211. 910211,172,130,21,52,1,168,18,"Nikkhepakaṇḍepi hi ye maggapaccayaṃ labhanti, na pana sayaṃ maggapaccayabhāvaṃ gacchanti, te maggahetukāti dassetuṃ‘‘ ariyamaggasamaṅgissa maggaṅgāni ṭhapetvā’’ tiādi( dha. sa.1039) vuttaṃ. "
  212. 910212,172,130,53,82,1,140,19,"Yo pana tattheva‘‘ ariyamaggasamaṅgissa alobho adoso amoho, ime dhammā maggahetū’’ ti ādinayo vutto, taṃ dassetuṃ‘‘ maggasampayuttā vā’’ tiādi vuttaṃ."
  213. 910213,172,130,83,104,1,114,13,‘‘ Ariyamaggasamaṅgissa sammādiṭṭhi maggo ceva hetu cā’’ tiādinā pana vuttanayaṃ dassetuṃ‘‘ sammādiṭṭhi sayan’’ tiādimāha.
  214. 910214,172,130,105,119,1,112,13,"Tattha pana asaṅgahitasaṅgaṇhanavasena paṭipāṭiyā tayo nayā vuttā, hetubahutāvasena tatiyo nayo idha dutiyo vutto. "
  215. 910215,172,131,2,36,1,345,30,"Abhibhavitvā {pavattanaṭṭhenā}ti sahajātādhipatipi pubbābhisaṅkhāravasena jeṭṭhakabhāve pavattamāno sahajāte attano vase anuvattayamāno te abhibhavitvā pavattati, ārammaṇādhipatipi tadārammaṇe dhamme tatheva attānaṃ anuvattayamāno te dhamme abhibhavitvā ārammaṇabhāvena pavattati, na paccuppannabhāvena, tasmā adhipatidvayampi saṅgahitanti veditabbaṃ."
  216. 910216,172,131,37,54,1,99,12,‘‘ Maggo adhipati etesan’’ ti ayañca attho nikkhepakaṇḍe udāharaṇavasena āgataṃ atthanayaṃ gahetvā vutto.
  217. 910217,172,131,55,99,1,280,29,"Yasmā pana paṭṭhāne( paṭṭhā.2.16.11)‘‘ maggādhipatiṃ dhammaṃ paṭicca maggādhipati dhammo uppajjati nādhipatipaccayā, maggādhipatī khandhe paṭicca maggādhipati adhipatī’’ ti vuttaṃ, tasmā maggo adhipati maggādhipatīti ayampi attho pāḷiyaṃ sarūpekasesavasena samānasaddatthavasena vā saṅgahitoti veditabbo. "
  218. 910218,172,132,2,22,1,128,15,"17. {Anuppannā}ti etena sabbo uppannabhāvo paṭisiddho, na uppannadhammabhāvo evāti tena uppannā vigatā atītāpi na saṅgahitāti daṭṭhabbā. "
  219. 910219,172,132,23,44,1,121,15,"Yadi hi saṅgahitā siyuṃ,‘‘ anuppanno dhammo uppannassa dhammassa anantarapaccayena paccayo’’ tievamādi vucceyya, na tu vuttanti. "
  220. 910220,172,132,45,72,1,198,20,"Anāgatāni vipākakaṭattārūpāni atīte anāgate vā kamme purimanipphanne eva uppajjissanti , nānipphanneti pariniṭṭhitakāraṇekadesāneva honti, tasmā tāni‘‘ avassaṃ uppajjissantīti uppādino dhammā’’ ti vuccanti. "
  221. 910221,172,133,2,9,1,44,4,18. Attano sabhāvan ti kakkhaḷaphusanādisabhāvaṃ.
  222. 910222,172,134,2,14,1,101,8,20. Evaṃ {pavattamānā}ti evaṃ cakkhādibhāvena phusanādibhāvena ca ekasantatipariyāpannatāvasena pavattamānā.
  223. 910223,172,134,15,31,1,140,15,Attānaṃ adhi {ajjhattā}ti adhi -saddo samāsavisaye adhikāratthaṃ pavattiatthañca gahetvā pavattatīti attānaṃ adhikicca uddissa pavattā ajjhattā.
  224. 910224,172,134,32,62,1,227,27,"{Tenā}ti yassa jhānā vuṭṭhahitvā ajjhattaṃ bahiddhā ajjhattabahiddhā ca suññataṃ āneñjañca manasikaroto ajjhattasuññatādīsu cittaṃ na pakkhandati na pasīdati na santiṭṭhati nādhimuccati, yo ca itiha tattha sampajāno, tena bhikkhunā. "
  225. 910225,172,134,63,68,1,68,4,Tasmiṃyeva purimasmiṃ {samādhinimitte}ti paṭhamajjhānādisamādhinimitte.
  226. 910226,172,134,69,73,1,38,3,{Ajjhattamevā}ti jhānagocare kasiṇādimhi.
  227. 910227,172,134,74,79,1,61,5,Cittaṃ saṇṭhapetabban ti paṭhamajjhānādicittaṃ saṇṭhapetabbaṃ.
  228. 910228,172,134,80,90,1,75,8,"{Ajjhattarato}ti gocarajjhatte nibbāne rato, samādhigocare kammaṭṭhāne vā rato."
  229. 910229,172,134,91,109,1,51,7,‘‘ Samāhito eko santusito tamāhu bhikkhun’’ ti( dha. pa.362) gāthāseso.
  230. 910230,172,135,2,18,1,123,12,Ajjhattaṃ sampasādanan ti ettha jhānaṃ sakasantatipariyāpannattā‘‘ ajjhattan’’ ti vuttanti niyakajjhattattho ajjhatta-saddo hoti.
  231. 910231,172,135,19,22,1,31,3,Ajjhattan ti sakasantatiniyakaṃ.
  232. 910232,172,135,23,31,1,76,7,Ajjhatte bhavā {ajjhattikā}ti niyakajjhattesupi abbhantarā cakkhādayo vuccanti.
  233. 910233,172,135,32,49,1,145,14,"Ettha pana ajjhattika-saddo cakkhādīsu pavattamāno dassito , na ajjhattasaddo, atthi ca ajjhattaajjhattikasaddānaṃ bahiddhābāhira-saddānaṃ viya viseso. "
  234. 910234,172,135,50,78,1,259,27,"Ajjhattikasaddo hi saparasantānikesu sabbesu cakkhādīsu rūpādīsu bāhira-saddo viya pavattati, ajjhatta-saddo pana sakasantānikesveva cakkhurūpādīsu tato aññesveva bahiddhā-saddo viya pavattatīti tasmā saddato atthato ca asamānattā na idamettha udāharaṇaṃ yuttanti. "
  235. 910235,172,135,79,89,1,79,9,Ayaṃ panettha adhippāyo daṭṭhabbo– ajjhatte bhavā ajjhattikāti ayañhi vacanattho.
  236. 910236,172,135,90,104,1,121,12,"Yañca ajjhatte bhavaṃ, tena ajjhatteneva bhavitabbaṃ, tena taṃvācakassa ajjhatta-saddassa ajjhattika-saddassa ca samānatthatā. "
  237. 910237,172,135,105,116,1,127,11,Ubhinnampi saddānaṃ samānatthabhāvato ajjhattajjhatte pavattamāne ajjhattika-sadde ajjhatta-saddo tattha pavattoti sakkā vattunti.
  238. 910238,172,136,2,26,1,134,12,"Ayaṃ kho panānanda, {vihāro}ti vihārasuññatāsutte( ma. ni.3.187) saṅgaṇikārāmatāya rūpādiratiyā ca ādīnavaṃ vatvā tappaṭipakkhavihāradassanatthaṃ vuttaṃ. "
  239. 910239,172,136,27,36,1,95,8,"Ajjhattaṃ suññatan ti visayabhūtaṃ issariyaṭṭhānabhūtaṃ suññataṃ, suññatāphalasamāpattinti attho. "
  240. 910240,172,136,37,73,1,268,29,"Cittissarā hi buddhā bhagavanto dhammaṃ desentāpi yaṃ muhuttaṃ tuṇhī bhavitabbaṃ hoti, taṃ muhuttaṃ phalasamāpattiṃ samāpajjanti, pageva aññasmiṃ kāle, tasmā sabbatthāpi issariyānaṃ bahulaṃ phalasamāpattiyaṃ issariyassa pavattanato phalasamāpatti‘‘ issariyaṭṭhānan’’ ti vuttā. "
  241. 910241,172,136,74,84,1,108,10,Arahattaphalādhigamena vā tathāgatānaṃ issariyaṃ nibbattaṃ taṃjanakeneva maggenāti taṃ tesaṃ issariyaṭṭhānaṃ.
  242. 910242,172,136,85,131,1,259,29,"Visayo ca anaññatthabhāvova yathā‘‘ ākāse sakuṇā udake macchā’’ ti, buddhā ca aññattha dissamānāpi vivekapabbhāratāya phalasamāpattininnāva, tena tassā tassā kiriyāya anantaraṃ phalasamāpattiyaṃyeva bhavantīti sā tesaṃ visayo, tabbisayatā ca saccakasuttena( ma. ni.1.364 ādayo) dīpetabbā. "
  243. 910243,172,137,2,11,1,41,5,"22. Yesaṃ daṭṭhabbabhāvo atthi, te sanidassanā. "
  244. 910244,172,137,12,34,1,166,17,"Cakkhuviññāṇagocarabhāvova daṭṭhabbabhāvo, tassa rūpāyatanā anaññattepi aññehi dhammehi rūpāyatanaṃ visesetuṃ aññaṃ viya katvā‘‘ saha nidassanenāti sanidassanā’’ ti vuttaṃ. "
  245. 910245,172,137,35,50,1,104,13,"Dhammasabhāvasāmaññena hi ekībhūtesu dhammesu yo nānattakaro sabhāvo, so añño viya katvā upacarituṃ yutto . "
  246. 910246,172,137,51,54,1,32,3,Evañhi atthavisesāvabodho hotīti.
  247. 910247,172,137,55,69,1,174,13,"Sayañca nissayavasena ca sampattānaṃ asampattānañca paṭimukhabhāvo aññamaññapatanaṃ paṭihananabhāvo, yena byāpārādivikārapaccayantarasahitesu cakkhādīnaṃ visayesu vikāruppatti. "
  248. 910248,172,138,2,4,1,30,2,Tikamātikāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.
  249. 910249,172,139,2,2,1,21,1,Dukamātikāpadavaṇṇanā
  250. 910250,172,140,2,4,1,0,0,1-6.
  251. 910251,172,140,5,19,1,148,12,"{Mūlaṭṭhenā}ti suppatiṭṭhitabhāvasādhanena mūlabhāvena, na paccayamattaṭṭhena hetudhammā hetū dhammāti samāsāsamāsaniddesabhāvo dvinnaṃ pāṭhānaṃ viseso. "
  252. 910252,172,140,20,23,1,23,2,{Tathevā}ti sampayogatova.
  253. 910253,172,140,24,39,1,101,9,"Sahetukānaṃ hetusampayuttabhāvato ‘‘ sampayogato’’ ti vuttanti veditabbaṃ, na sahasaddassa sampayogatthattā. "
  254. 910254,172,140,40,67,1,220,25,"Saha -saddo pana ekapuñje uppādato yāva bhaṅgā sahetukānaṃ hetūhi samānadesagahaṇānaṃ hetuādisabbhāvaṃ dīpeti, sampayutta -saddo ekuppādādivasena saha hetūhi ekībhāvupagamanaṃ, tato eva ca dvinnaṃ dukānaṃ nānattaṃ veditabbaṃ. "
  255. 910255,172,140,68,73,1,60,5,Dhammanānattābhāvepi hi padatthanānattena dukantaraṃ vuccati.
  256. 910256,172,140,74,88,1,124,13,"Na hi hetudukasaṅgahitehi dhammehi aññe sahetukadukādīhi vuccanti, te eva pana sahetukāhetukādibhāvato sahetukadukādīhi vuttā. "
  257. 910257,172,140,89,95,1,89,6,Evaṃ sahetukadukasaṅgahitā eva hetusampayuttavippayuttabhāvato hetusampayuttadukena vuttā.
  258. 910258,172,140,96,103,1,71,7,Na hi dhammānaṃ avuttatāpekkhaṃ dukantaravacananti natthi punaruttidoso.
  259. 910259,172,140,104,108,1,60,4,Desetabbappakārajānanañhi desanāvilāso tathā desanāñāṇañcāti.
  260. 910260,172,140,109,114,1,37,5,Tena dhammānaṃ tappakāratā vuttā hoti.
  261. 910261,172,140,115,124,1,91,9,Sakalekadesavasena paṭhamadukaṃ dutiyatatiyehi saddhiṃ yojetvā catutthādayo tayo dukā vuttā.
  262. 910262,172,140,125,145,1,230,19,"Sakalañhi paṭhamadukaṃ dutiyadukekadesena sahetukapadena tatiyadukekadesena hetusampayuttapadena ca yojetvā yathākkamaṃ catutthapañcamadukā vuttā, tathā paṭhamadukekadesaṃ nahetupadaṃ sakalena dutiyadukena yojetvā chaṭṭhaduko vutto. "
  263. 910263,172,140,146,154,1,68,7,Idampi {sambhavatī}ti etena avuttampi sambhavavasena dīpitanti dasseti.
  264. 910264,172,140,155,159,1,31,4,Sambhavo hi gahaṇassa kāraṇanti.
  265. 910265,172,140,160,176,1,140,15,"Yathā hetusahetukāti idaṃ sambhavatīti katvā gahitaṃ, evaṃ hetuahetukāti idampi sambhavatīti katvā gahetabbamevāti evaṃ aññatthāpi yojetabbaṃ. "
  266. 910266,172,141,2,61,1,331,46,"Evaṃ paṭhamadukaṃ dutiyatatiyadukesu dutiyapadehi yojetvā‘‘ hetū ceva dhammā ahetukā ca, ahetukā ceva dhammā na ca hetū, hetū ceva dhammā hetuvippayuttā ca, hetuvippayuttā ceva dhammā na ca hetū’’ ti ye dve dukā kātabbā, tesaṃ sambhavavaseneva saṅgahaṃ dassetvā kho pana -padena aparesampi dukānaṃ saṅgahaṃ dassetuṃ‘‘ tatra yadetan’’ tiādimāha. "
  267. 910267,172,141,62,65,1,15,2,{Tatrā}ti pāḷiyaṃ.
  268. 910268,172,141,66,74,1,50,6,"Ayaṃ {atirekattho}ti idāni yaṃ vakkhati, tamatthamāha. "
  269. 910269,172,141,75,134,1,365,47,"Tattha pana aññepi {aññathāpī}ti etesaṃ visuṃ pavattiyā dve dukā dassitā, saha pavattiyā pana ayampi duko veditabbo‘‘ hetū ceva dhammā hetusampayuttāpi hetuvippayuttāpī’’ ti, etesu pana pañcasu dukesu dutiyadukena tatiyaduko viya, catutthadukena pañcamaduko viya ca chaṭṭhadukena ninnānatthattā‘‘ na hetu kho pana dhammā hetusampayuttāpi hetuvippayuttāpī’’ ti ayaṃ duko na vutto. "
  270. 910270,172,141,135,139,1,43,4,Dassitaninnānatthanayo hi so purimadukehīti.
  271. 910271,172,141,140,158,1,182,17,"Itaresu catūsu hetū ceva ahetukadukena samānatthattā hetū ceva hetuvippayuttaduko, hetusahetukadukena samānatthattā hetuhetusampayuttaduko ca nahetuhetusampayuttaduko viya na vattabbo. "
  272. 910272,172,141,159,205,1,220,32,"Tesu pana dvīsu pacchimaduke‘‘ hetū kho pana dhammā sahetukā’’ ti padaṃ catutthaduke paṭhamapadena ninnānākaraṇattā na vattabbaṃ,‘‘ hetū kho pana dhammā ahetukā’’ ti padaṃ‘‘ hetū ceva dhammā ahetukā’’ ti etena ninnānattā na vattabbaṃ. "
  273. 910273,172,141,206,227,1,116,17,Avasiṭṭhe pana ekasmiṃ duke‘‘ ahetukā ceva dhammā na ca hetū’’ ti padaṃ chaṭṭhaduke dutiyapadena ekatthattā na vattabbaṃ.
  274. 910274,172,141,228,252,1,113,19,"Idāni‘‘ hetū ceva dhammā ahetukā cā’’ ti idamevekaṃ padaṃ avasiṭṭhaṃ, na ca ekena padena duko hotīti tañca na vuttanti. "
  275. 910275,172,141,253,270,1,167,16,"Catutthaduke dutiyapadena pana samānatthassa chaṭṭhaduke paṭhamapadassa vacanaṃ dukapūraṇatthaṃ, etena vā gatidassanena sabbassa sambhavantassa saṅgaho katoti daṭṭhabbo. "
  276. 910276,172,141,271,282,1,106,10,"Tathā hi sabbo sambhavaduko paṭhamaduke dutiyatatiyadukapakkhepena dassito, tesu ca paṭhamadukapakkhepenāti. "
  277. 910277,172,142,2,4,1,0,0,7-13.
  278. 910278,172,142,5,30,1,254,23,"Samānakālena asamānakālena kālavimuttena ca paccayena nipphannānaṃ paccayāyattānaṃ paccayabhāvamattena tesaṃ paccayānaṃ atthitaṃ dīpetuṃ sappaccaya vacanaṃ, na sahetukavacanaṃ viya samānakālānameva, nāpi sanidassanaṃ viya taṃsabhāvassa anatthantarabhūtassa. "
  279. 910279,172,142,31,42,1,96,10,Saṅkhata -saddo pana sametehi nipphāditabhāvaṃ dīpetīti ayametesaṃ viseso dukantaravacane kāraṇaṃ.
  280. 910280,172,142,43,53,1,120,9,Ettha ca appaccayā {asaṅkhatā}ti bahuvacananiddeso avinicchitatthaparicchedadassanavasena mātikāṭhapanato katoti veditabbo.
  281. 910281,172,142,54,67,1,120,12,"Uddesena hi kusalādisabhāvānaṃ dhammānaṃ atthitāmattaṃ vuccati, na paricchedoti aparicchedena bahuvacanena uddeso vuttoti. "
  282. 910282,172,142,68,73,1,35,5,Rūpan ti rūpāyatanaṃ pathaviyādi vā.
  283. 910283,172,142,74,86,1,111,12,Purimasmiṃ atthavikappe rūpāyatanassa asaṅgahitatā āpajjatīti ruppanalakkhaṇaṃ vā rūpan ti ayaṃ atthanayo vutto.
  284. 910284,172,142,87,91,1,30,4,Tattha rūpan ti ruppanasabhāvo.
  285. 910285,172,142,92,108,1,105,15,"Na lujjati na palujjatīti yo gahito tathā na hoti, so lokoti taṃgahaṇarahitānaṃ lokuttarānaṃ natthi lokatā. "
  286. 910286,172,142,109,118,1,64,8,"Dukkhasaccaṃ vā loko, tattha teneva lokasabhāvena viditāti lokiyā. "
  287. 910287,172,143,2,17,1,152,15,Evaṃ sante cakkhuviññāṇena vijānitabbassa rūpāyatanassa teneva navijānitabbassa saddāyatanādikassa ca nānattā dvinnampi padānaṃ atthanānattato duko hoti.
  288. 910288,172,143,18,35,1,131,15,"Evaṃ pana duke vuccamāne dukabahutā āpajjati, yattakāni viññāṇāni, tattakā dukā vuttā samattā ṭhapetvā sabbadhammārammaṇāni viññāṇāni. "
  289. 910289,172,143,36,61,1,130,19,"Tesu ca dukassa pacchedo āpajjati, tathā ca sati‘‘ kenacī’’ ti padaṃ sabbaviññāṇasaṅgāhakaṃ na siyā, niddesena ca viruddhaṃ idaṃ vacanaṃ. "
  290. 910290,172,143,62,90,1,126,22,"Yo ca tattha‘‘ ye te dhammā cakkhuviññeyyā, na te dhammā sotaviññeyyāti ayaṃ duko na hotī’’ ti paṭisedho kato, so ca kathaṃ yujjeyya. "
  291. 910291,172,143,91,159,1,413,52,"Na hi samatthā aṭṭhakathā pāḷiṃ paṭisedhetunti, na ca kenaci -saddassa tenevāti ayaṃ padattho sambhavati,‘‘ kenacī’’ ti etassa ādipadassa aniyamitaṃ yaṃ kiñci ekaṃ padattho, taṃ vatvā vuccamānassa‘‘ kenacī’’ ti dutiyapadassa yaṃ kiñci aparaṃ aniyamitaṃ padatthoti lokasiddhametaṃ, tatheva ca niddeso pavatto, na cettha viññātabbadhammabhedena dukabhedo samatto āpajjati yattakā viññātabbā, tattakā dukāti, tasmā natthi dukabahutā. "
  292. 910292,172,143,160,203,1,300,35,"Na hi ekaṃyeva viññātabbaṃ kenaci viññeyyaṃ kenaci na viññeyyañca, kintu aparampi aparampīti sabbaviññātabbasaṅgahe duko samatto hoti, evañca sati‘‘ kenacī’’ ti padaṃ aniyamena sabbaviññāṇasaṅgāhakanti siddhaṃ hoti, viññāṇanānattena ca viññātabbaṃ bhinditvā ayaṃ duko vutto, na viññātabbānaṃ atthantaratāyāti. "
  293. 910293,172,143,204,212,1,110,7,Etassa pana dukassa nikkheparāsiniddeso dukasaṅgahitadhammekadesesu dukapadadvayappavattidassanavasena pavatto.
  294. 910294,172,143,213,216,1,73,3,Atthuddhāraniddeso niravasesadukasaṅgahitadhammadassanavasenāti veditabbo.
  295. 910295,172,144,2,4,1,0,0,14-19.
  296. 910296,172,144,5,38,1,220,24,"Cakkhutopi… pe… {manatopī}ti cakkhuviññāṇādivīthīsu tadanugatamanoviññāṇavīthīsu ca kiñcāpi kusalādīnampi pavatti atthi, kāmāsavādayo eva pana vaṇato yūsaṃ viya paggharaṇakaasucibhāvena sandanti, tasmā te eva‘‘ āsavā’’ ti vuccanti. "
  297. 910297,172,144,39,44,1,51,5,Tattha hi paggharaṇakaasucimhi niruḷho āsavasaddoti.
  298. 910298,172,144,45,54,1,69,9,Dhammato yāva gotrabhun ti tato paraṃ maggaphalesu appavattito vuttaṃ.
  299. 910299,172,144,55,64,1,70,9,Ete hi ārammaṇakaraṇavasena dhamme gacchantā tato paraṃ na gacchantīti.
  300. 910300,172,144,65,71,1,45,6,Nanu tato paraṃ bhavaṅgādīnipi gacchantīti ce?
  301. 910301,172,144,72,82,1,88,9,"Na, tesampi pubbe ālambitesu lokiyadhammesu sāsavabhāvena antogadhattā tato paratābhāvato. "
  302. 910302,172,144,83,113,1,345,28,"Ettha ca gotrabhuvacanena gotrabhuvodānaphalasamāpattipurecārikaparikammāni vuttānīti veditabbāni, paṭhamamaggapurecārikameva vā gotrabhu avadhinidassanabhāvena gahitaṃ, tato paraṃ maggaphalasamānatāya pana aññesu maggesu maggavīthiyaṃ phalasamāpattivīthiyaṃ nirodhānantarañca pavattamānesu phalesu nibbāne ca pavatti nivāritā āsavānanti veditabbā. "
  303. 910303,172,144,114,117,1,19,2,{Savantī}ti gacchanti.
  304. 910304,172,144,118,124,1,54,6,Duvidho hi avadhi abhividhivisayo anabhividhivisayo ca.
  305. 910305,172,144,125,150,1,121,16,"Abhividhivisayaṃ kiriyā byāpetvā pavattati‘‘ ābhavaggā bhagavato yaso gato’’ ti, itaraṃ bahi katvā‘‘ āpāṭaliputtā vuṭṭho devo’’ ti. "
  306. 910306,172,144,151,164,1,67,9,Ayañca ā -kāro abhividhiattho idha gahitoti‘‘ antokaraṇattho’’ ti vuttaṃ.
  307. 910307,172,145,2,5,1,47,3,Cirapārivāsiyaṭṭho ciraparivutthatā purāṇabhāvo.
  308. 910308,172,145,6,33,1,85,12,"Ādi -saddena‘‘ purimā, bhikkhave, koṭi na paññāyati bhavataṇhāyā’’ ti( a. ni.10.62) idaṃ suttaṃ saṅgahitaṃ. "
  309. 910309,172,145,34,43,1,124,8,Avijjāsavabhavāsavānañca ciraparivutthatāya dassitāya tabbhāvabhāvīnaṃ kāmāsavadiṭṭhāsavānañca ciraparivutthatā dassitā hoti.
  310. 910310,172,145,44,65,1,218,20,"Aññesupi yathāvutte dhamme okāsañca ārammaṇaṃ katvā pavattamānesu mānādīsu vijjamānesu attattaniyādiggāhavasena abhibyāpanaṃ madakaraṇavasena āsavasadisatā ca etesaṃyeva, nāññesanti etesveva āsavasaddo niruḷho daṭṭhabbo. "
  311. 910311,172,145,66,72,1,34,5,Āyataṃ vā savanti phalantīti āsavā .
  312. 910312,172,145,73,81,1,60,8,Na hi kiñci saṃsāradukkhaṃ āsavehi vinā uppajjamānaṃ atthīti.
  313. 910313,172,145,82,99,1,120,15,"Ārammaṇabhāvena ye dhammā vaṇo viya āsave paggharanti, te asampayoge atabbhāvepi saha āsavehīti sāsavā, āsavavantoti attho. "
  314. 910314,172,146,2,30,1,148,20,Osānaduke ‘‘ no āsavā kho panā’’ ti avatvā‘‘ āsavavippayuttā kho panā’’ ti vacanaṃ sāsavānaṃ sahetukānaṃ viya sampayuttehi taṃsahitatā na hotīti dassanatthaṃ.
  315. 910315,172,146,31,37,1,75,6,Evaṃ sesagocchakesupi yathāsambhavaṃ vippayuttaggahaṇe payojanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  316. 910316,172,146,38,68,1,178,24,"Apica‘‘ no āsavā kho pana dhammā sāsavā’’ ti idaṃ padaṃ catutthaduke dutiyapadena ninnānaṃ, na ca ekena duko hoti, tasmā āsavavippayuttapadameva gahetvā osānadukayojanā ñāyāgatāti katā. "
  317. 910317,172,146,69,82,1,135,13,Hetugocchake pana hetuvippayuttānaṃ sahetukatā natthīti te gahetvā dukayojanāya asakkuṇeyyattā nahetupadaṃ gahetvā osānadukayojanā katā.
  318. 910318,172,146,83,121,1,207,32,"Ye vā pana paṭhame duke dutiyassa pakkhepe eko, tatiyassa dve, paṭhamassa dutiye eko, tatiye dve, dutiyassa tatiye eko, dutiye ca tatiyassa ekoti aṭṭha dukā labbhanti, tesu tīhi itare ca nayato dassitāti veditabbā. "
  319. 910319,172,146,122,125,1,25,3,Esa nayo sesagocchakesupi.
  320. 910320,172,147,2,4,1,0,0,20-25.
  321. 910321,172,147,5,34,1,295,26,"Kilesakammavipākavaṭṭānaṃ paccayabhāvena tattha saṃyojenti, satipi aññesaṃ tappaccayabhāve na vinā saṃyojanāni tesaṃ tappaccayabhāvo atthi, orambhāgiyuddhambhāgiyasaṅgahitehi ca taṃtaṃbhavanibbattakakammaniyamo bhavaniyamo ca hoti, na ca upacchinnasaṃyojanassa katānipi kammāni bhavaṃ nibbattentīti. "
  322. 910322,172,147,35,42,1,52,6,"Saṃyojetabbāti vā saṃyojaniyā, saṃyojane niyuttāti vā. "
  323. 910323,172,147,43,64,1,216,19,"Dūragatassapi ākaḍḍhanato nissarituṃ appadānavasena bandhanaṃ saṃyojanaṃ, ganthakaraṇaṃ saṅkhalikacakkalakānaṃ viya paṭibaddhatākaraṇaṃ vā ganthanaṃ gantho, saṃsilisakaraṇaṃ yojanaṃ yogoti ayametesaṃ visesoti veditabbo. "
  324. 910324,172,147,65,107,1,295,36,"Dhammānaṃ sabhāvakiccavisesaññunā pana bhagavatā sampayuttesu ārammaṇesu tappaccayesu ca tehi tehi nipphādiyamānaṃ taṃ taṃ kiccavisesaṃ passantena te te dhammā tathā tathā āsavasaṃyojanaganthādivasena vuttāti‘‘ kimatthaṃ eteyeva dhammā evaṃ vuttā, kasmā ca vuttā eva puna vuttā’’ ti na codetabbametaṃ. "
  325. 910325,172,148,2,4,1,0,0,26-37.
  326. 910326,172,148,5,30,1,150,16,"{Ganthaniyā}ti ettha ayamañño attho‘‘ ganthakaraṇaṃ ganthanaṃ, ganthane niyuttāti ganthaniyā, ganthayituṃ sakkuṇeyyā, ganthayituṃ arahantīti vā ganthaniyā’’ ti. "
  327. 910327,172,148,31,34,1,30,3,Evaṃ oghaniyādīsupi daṭṭhabbaṃ.
  328. 910328,172,148,35,43,1,67,7,Tenātikkamatīti etaṃ dhātvatthaṃ gahetvā {oghaniyā}ti padasiddhi katā.
  329. 910329,172,149,2,4,1,0,0,50-54.
  330. 910330,172,149,5,10,1,51,5,Dhammasabhāvaṃ aggahetvā parato āmasantīti parāmāsā.
  331. 910331,172,149,11,14,1,18,2,{Parato}ti niccādito.
  332. 910332,172,149,15,19,1,42,3,{Āmasantī}ti sabhāvapaṭisedhena parimajjanti.
  333. 910333,172,150,2,4,1,0,0,55-68.
  334. 910334,172,150,5,17,1,119,12,Sabhāvato vijjamānaṃ avijjamānaṃ vā vicittasaññāya saññitaṃ ārammaṇaṃ aggahetvā appavattito ālambamānā dhammā sārammaṇā.
  335. 910335,172,150,18,21,1,33,3,Cintanaṃ gahaṇaṃ ārammaṇūpaladdhi.
  336. 910336,172,150,22,29,1,43,6,"Cetasi niyuttā, cetasā saṃsaṭṭhā vā cetasikā. "
  337. 910337,172,150,30,33,1,68,3,Dubbiññeyyanānattatāya ekībhāvamivupagamanaṃ nirantarabhāvupagamanaṃ.
  338. 910338,172,150,34,46,1,117,11,"Yesaṃ rūpānaṃ cittaṃ sahajātapaccayo hoti, tesaṃ cittassa ca suviññeyyanānattanti nirantarabhāvānupagamanaṃ veditabbaṃ. "
  339. 910339,172,150,47,59,1,79,11,Ekato {vattamānāpī}ti api -saddo ko pana vādo ekato avattamānāti etamatthaṃ dīpeti.
  340. 910340,172,150,60,70,1,90,8,"Idamettha vicāretabbaṃ– avinibbhogarūpānaṃ kiṃ aññamaññaṃ saṃsaṭṭhatā, udāhu visaṃsaṭṭhatāti? "
  341. 910341,172,150,71,81,1,111,9,"Visuṃ ārammaṇabhāvena suviññeyyanānattattā na saṃsaṭṭhatā, nāpi visaṃsaṭṭhatā saṃsaṭṭhāti anāsaṅkanīyasabhāvattā. "
  342. 910342,172,150,82,117,1,292,32,"Catunnañhi khandhānaṃ aññamaññaṃ saṃsaṭṭhasabhāvattā rūpanibbānehipi so saṃsaṭṭhabhāvo atthi natthīti siyā āsaṅkā, tasmā tesaṃ itarehi, itaresañca tehi visaṃsaṭṭhasabhāvatā vuccati, na pana rūpānaṃ rūpehi katthaci saṃsaṭṭhatā atthīti tadāsaṅkābhāvato visaṃsaṭṭhatā ca rūpānaṃ rūpehi na vuccatīti. "
  343. 910343,172,150,118,122,1,22,4,Esa hi tesaṃ sabhāvoti.
  344. 910344,172,150,123,138,1,182,15,Cittasaṃsaṭṭhasamuṭṭhānā dipadesu saṃsaṭṭhasamuṭṭhānādisaddā cittasaddāpekkhāti paccekaṃ cittasaddasambandhattā cittasaṃsaṭṭhā ca te cittasamuṭṭhānā cāti paccekaṃ yojetvā attho vutto.
  345. 910345,172,150,139,148,1,58,7,"{Upādiyantevā}ti bhūtāni gaṇhanti eva, nissayanti evāti attho. "
  346. 910346,172,150,149,163,1,91,12,"Yathā bhūtāni upādiyanti gayhanti nissīyanti, na tathā etāni gayhanti nissīyanti, tasmā upādā. "
  347. 910347,172,150,164,172,1,69,8,Atha vā bhūtāni amuñcitvā tesaṃ vaṇṇanibhādibhāvena gahetabbato upādā.
  348. 910348,172,151,2,4,1,0,0,75-82.
  349. 910349,172,151,5,15,1,83,8,Saṃkiliṭṭhattike {vuttanayenā}ti saṃ -saddaṃ apanetvā kilisantīti kilesātiādinā nayena.
  350. 910350,172,152,2,4,1,0,0,83-100.
  351. 910351,172,152,5,18,1,80,10,"Kāmāvacarā dīsu ayamaparo attho– kāmataṇhā kāmo, evaṃ rūpārūpataṇhā rūpaṃ arūpañca. "
  352. 910352,172,152,19,27,1,64,7,"Ārammaṇakaraṇavasena tāni yattha avacaranti, te kāmāvacarā dayoti. "
  353. 910353,172,152,28,38,1,97,10,Evañhi sati aññabhūmīsu uppajjamānānaṃ akāmāvacarāditā kāmāvacarāditā ca nāpajjatīti siddhaṃ hoti.
  354. 910354,172,152,39,60,1,174,16,"Nikkhepakaṇḍe pi‘‘ etthāvacarā’’ ti vacanaṃ avīciparanimmitaparicchinnokāsāya kāmataṇhāya ārammaṇabhāvaṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ, tadokāsatā ca taṇhāya tanninnatāya veditabbā. "
  355. 910355,172,152,61,70,1,109,8,"Yadi pariyāpannasaddassa antogadhāti ayamattho, maggādidhammānañca lokuttarantogadhattā pariyāpannatā āpajjati. "
  356. 910356,172,152,71,82,1,51,7,Na hi‘‘ pariyāpannā’’ ti ettha tebhūmakagahaṇaṃ atthīti?
  357. 910357,172,152,83,90,1,82,7,Nāpajjati sabbadā pavattamānassa paccakkhassa lokassa vasena pariyāpannanicchayato.
  358. 910358,172,152,91,100,1,87,9,Atha vā paricchedakārikāya taṇhāya paricchinditvā āpannā paṭipannā gahitāti pariyāpannā.
  359. 910359,172,153,2,26,1,172,18,"Anīya-saddo bahulā kattuabhidhāyakoti vaṭṭacārakato niyyantīti niyyānīyā, nī-kārassa rassattaṃ ya-kārassa ca ka-kārattaṃ katvā‘‘ niyyānikā’’ ti vuttaṃ, niyyānakaraṇasīlā vā niyyānikā. "
  360. 910360,172,153,27,42,1,103,11,Uttaritabbassa aññassa niddiṭṭhassa abhāvā niddisiyamānā sauttarā dhammāva uttaritabbāti‘‘ attānan’’ ti āha.
  361. 910361,172,153,43,50,1,65,7,Rāgādīnan ti rāgādīnaṃ dasannaṃ kilesānaṃ sabbaniyatākusalānaṃ vā.
  362. 910362,172,153,51,58,1,92,7,Tehi nānappakāradukkhanibbattakehi abhibhūtā sattā kandanti akandantāpi kandanakāraṇabhāvato.
  363. 910363,172,153,59,82,1,107,14,"Yasmā pana pahānekaṭṭhatāvasena ca‘‘ saraṇā’’ ti āha, tasmā‘‘ rāgādīnan’’ ti vacanena rāgadosamohāva gahitāti ñāyati. "
  364. 910364,172,153,83,137,1,174,24,"Raṇa -saddo vā rāgādireṇūsu niruḷho daṭṭhabbo, raṇaṃ vā yuddhaṃ,‘‘ kāmā te paṭhamā senā’’ ti( su. ni.438; mahāni.28,68,149; cūḷani. nandamāṇavapucchāniddesa47) evamādikā ca akusalā senā ariyamaggayuddhena jetabbattā sayuddhattā‘‘ saraṇā’’ ti vuccantīti. "
  365. 910365,172,153,138,170,1,201,18,Araṇavibhaṅgasutte( ma. ni.3.323 ādayo) pana sadukkhā saupaghātā saupāyāsā sapariḷāhā micchāpaṭipadābhūtā kāmasukhānuyogādayo‘‘ saraṇā’’ ti vuttāti dukkhādīnaṃ raṇabhāvo tannibbattakasabhāvānaṃ akusalānaṃ saraṇatā ca veditabbā.
  366. 910366,172,154,2,4,1,18,2,Piṭṭhidukā samattā.
  367. 910367,172,155,2,2,1,31,1,Suttantikadukamātikāpadavaṇṇanā
  368. 910368,172,156,2,4,1,0,0,101-108.
  369. 910369,172,156,5,13,1,82,6,Vijjārāsantogadhadhammā vijjāsabhāgatāya tadekadese vijjākoṭṭhāse vattantīti vuttā.
  370. 910370,172,156,14,52,1,244,33,"Vajirassa yattha taṃ patati, tattha abhejjaṃ nāma kiñci maṇipāsāṇādi natthi, na ca tena gamanamaggo viruhati, evameva arahattamaggena yattha so uppajjati, tasmiṃ santāne abhejjo kileso nāma natthi, na ca bhinno puna viruhatīti vajirupamatā veditabbā. "
  371. 910371,172,156,53,63,1,41,6,Tadupacārena bālā yathā‘‘ mañcā ghosantī’’ ti.
  372. 910372,172,156,64,71,1,54,6,{Kaṇhābhijātī}ti apāyā vuccanti manussesu ca dobhaggiyaṃ.
  373. 910373,172,156,72,77,1,38,5,Tapanassa vā dukkhassa hitāti tapaniyā.
  374. 910374,172,157,2,11,1,96,9,Dāsādīsupi sirivaḍḍhakādisaddā viya atathattā vacanamattameva adhikāraṃ katvā pavattā adhivacanā.
  375. 910375,172,157,12,37,1,267,23,"Yasmā pana adhivacananiruttipaññattipadāni samānatthāni, sabbañca vacanaṃ adhivacanādibhāvaṃ bhajati, tasmā tesupi vacanavisesesu visesena pavattehi adhivacanādisaddehi sabbāni vacanāni atthappakāsanasāmaññena vuttānīti etenādhippāyena ayaṃ atthayojanā katāti veditabbā. "
  376. 910376,172,157,38,47,1,55,8,"Atha vā adhi -saddo uparibhāge, upari vacanaṃ adhivacanaṃ. "
  377. 910377,172,157,48,50,1,11,2,Kassa upari?
  378. 910378,172,157,51,54,1,42,3,Pakāsetabbassa atthassāti viditovāyamattho.
  379. 910379,172,157,55,59,1,30,4,Adhīnaṃ vā vacanaṃ adhivacanaṃ.
  380. 910380,172,157,60,62,1,12,2,Kena adhīnaṃ?
  381. 910381,172,157,63,64,1,7,1,Atthena.
  382. 910382,172,157,65,73,1,63,7,"Tathā taṃtaṃatthappakāsane nicchitaṃ, niyataṃ vā vacanaṃ nirutti. "
  383. 910383,172,157,74,83,1,111,8,Pathavīdhātupurisāditaṃtaṃpakārena ñāpanato {paññattī}ti evaṃ adhivacanādipadānaṃ sabbavacanesu pavatti veditabbā.
  384. 910384,172,157,84,105,1,238,19,"Aññathā sirivaḍḍhakadhanavaḍḍhakappakārānameva abhilāpānaṃ adhivacanatā, abhisaṅkharontīti evaṃpakārānameva niddhāraṇavacanānaṃ niruttitā, takko vitakkoti evaṃpakārānameva ekamevatthaṃ tena tena pakārena ñāpentānaṃ paññattitā ca āpajjeyyāti. "
  385. 910385,172,158,2,4,1,0,0,109-118.
  386. 910386,172,158,5,21,1,201,16,Phasso vedanāti sabbadāpi arūpadhammānaṃ phassādināmakattā pathaviyādīnaṃ kesakumbhādināmantarāpatti viya nāmantarānāpajjanato ca sadā attanāva katanāmatāya catukkhandhanibbānāni nāmakaraṇaṭṭhena nāmaṃ.
  387. 910387,172,158,22,28,1,65,5,"Namanaṃ avinābhāvato ārammaṇābhimukhatā, namanahetubhūtatā nāmanaṃ. "
  388. 910388,172,158,29,44,1,134,14,"Atha vā adhivacanasamphasso viya adhivacanaṃ nāmamantarena ye anupacitabodhisambhārānaṃ gahaṇaṃ na gacchanti, te nāmāyattaggahaṇā nāmaṃ. "
  389. 910389,172,158,45,54,1,78,9,Rūpaṃ pana vināpi nāmasādhanaṃ attano ruppanasabhāvena gahaṇaṃ upayātīti rūpaṃ.
  390. 910390,172,159,2,4,1,0,0,119-123.
  391. 910391,172,159,5,22,1,126,13,"Ito pubbe parikammaṃ pavattaṃ, ito paraṃ bhavaṅgaṃ, majjhe samāpattīti evaṃ samāpattīnaṃ appanāparicchedapaññā samāpattikusalatā. "
  392. 910392,172,159,23,28,1,57,5,Vuṭṭhāne kusalabhāvo pubbe vuṭṭhāne paricchedakaraṇañāṇaṃ.
  393. 910393,172,159,29,35,1,60,6,Lakkhaṇādivasena aniccādivasena ca manasi karaṇaṃ manasikāro.
  394. 910394,172,160,2,4,1,0,0,124-134.
  395. 910395,172,160,5,7,1,19,2,Sucisīlatā soraccaṃ.
  396. 910396,172,160,8,11,1,26,3,Sā hi sobhanakammaratatāti.
  397. 910397,172,160,12,20,1,66,6,"Sammodakassa, sammodako vā mudubhāvo sammodakamudubhāvo, saṇhavācatā."
  398. 910398,172,160,21,39,1,72,10,‘‘ Aguttadvāratā’’ ti vutte kesu dvāresūti na paññāyatīti‘‘ indriyesū’’ ti vuttaṃ.
  399. 910399,172,160,40,46,1,47,5,"Sampajānātīti sampajāno, tassa bhāvo sampajaññaṃ. "
  400. 910400,172,160,47,61,1,69,9,"Tadapi ñāṇaṃ yasmā sampajānāti, tasmā‘‘ sampajānātīti sampajaññan’’ ti āha. "
  401. 910401,172,160,62,66,1,32,4,Appaṭisaṅkhāne nimitte visaye vā.
  402. 910402,172,160,67,70,1,31,2,{Vīriyasīsenā}ti vīriyapāmokkhena.
  403. 910403,172,160,71,88,1,156,17,Uppannaṃ balan ti vīriyopatthambhena hi kusalabhāvanā balavatī thirā uppajjatīti tathā uppannā balavatī kusalabhāvanā balavanto satta bojjhaṅgātipi vuccanti.
  404. 910404,172,160,89,105,1,99,12,Kasiṇanimittaṃ viya saññāṇaṃ viya saviggahaṃ viya ca suṭṭhu upalakkhetabbākāraṃ‘‘ nimittan’’ ti vuccati.
  405. 910405,172,160,106,117,1,41,7,Samatho ca evaṃ ākāroti‘‘ nimittan’’ ti vutto.
  406. 910406,172,160,118,124,1,54,6,Tathā hi so paccavekkhantena paccavekkhaṇato gayhatīti.
  407. 910407,172,160,125,133,1,67,7,"Uddhaccamiva cittaṃ na vikkhipatīti, vikkhepapaṭikkhepo vā avikkhepo. "
  408. 910408,172,161,2,4,1,0,0,135-142.
  409. 910409,172,161,5,19,1,99,10,Sīlameva punappunaṃ āseviyamānaṃ lokiyaṃ lokuttarampi sīlaṃ paripūretīti‘‘ sīlaparipūraṇato’’ ti vuttaṃ.
  410. 910410,172,161,20,28,1,85,7,Sīlassa {sampadā}ti kāraṇasīlampi phalasīlampi sampannasamudāyassa ekadesavasena vuttaṃ.
  411. 910411,172,161,29,38,1,38,7,Atha vā‘‘ katame ca thapati akusalā sīlā?
  412. 910412,172,161,39,77,1,157,19,Akusalaṃ kāyakammaṃ akusalaṃ vacīkammaṃ pāpako ājīvo’’ ti( ma. ni.2.264) vuttattā sabbampi kusalākusalaṃ‘‘ sīlan’’ ti gahetvā tattha kusalasīlaṃ niddhāretvā‘‘ sīlasampadā’’ ti vuttaṃ.
  413. 910413,172,161,78,82,1,31,4,Evaṃ diṭṭhisampadā pi veditabbā.
  414. 910414,172,162,2,21,1,185,18,Diṭṭhivisuddhi kho pana yathādiṭṭhissa ca padhānanti kammassakatañāṇādisaṅkhātā diṭṭhivisuddhi {cevā}ti paṭipāṭiyā diṭṭhivisuddhi diṭṭhivisuddhi kho panāti ca padadvayassa samānattā paññā.
  415. 910415,172,162,22,29,1,113,6,{Yathādiṭṭhissā}ti nibbattitappakāradiṭṭhissa nibbattetabbapadhānānurūpadiṭṭhissa vā yathādiṭṭhipavattakiriyassa vā.
  416. 910416,172,162,30,37,1,42,5,"{Saṃvego}ti sahottappaṃ ñāṇaṃ, ottappameva vā. "
  417. 910417,172,162,38,52,1,103,11,"Samattaṃ tussanaṃ titti santuṭṭhi, natthi etassa santuṭṭhīti asantuṭṭhi, asantuṭṭhissa bhāvo asantuṭṭhitā. "
  418. 910418,172,162,53,74,1,143,17,"Vīriyappavāhe pavattamāne antarā eva paṭigamanaṃ nivattanaṃ paṭivānaṃ, taṃ assa atthīti paṭivānī , na paṭivānī appaṭivānī, tassa bhāvo appaṭivānitā. "
  419. 910419,172,162,75,84,1,77,9,Vimuccanaṃ nāma ārammaṇe adhimuttatā kilesehi sabbasaṅkhārehi ca nissaṭatā ca.
  420. 910420,172,162,85,93,1,98,7,{Paṭisandhivasenā}ti kilesānaṃ taṃtaṃmaggavajjhānaṃ uppannamagge khandhasantāne puna saṃdahanavasena.
  421. 910421,172,162,94,97,1,27,2,{Anuppādabhūte}ti taṃtaṃphale.
  422. 910422,172,162,98,106,1,65,6,"{Anuppādapariyosāne}ti anuppādakaro maggo anuppādo, tassa pariyosāne. "
  423. 910423,172,163,2,4,1,40,2,Suttantikadukamātikāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.
  424. 910424,172,164,2,4,1,30,2,Dukamātikāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.
  425. 910425,172,165,2,2,1,36,1,Kāmāvacarakusalapadabhājanīyavaṇṇanā
  426. 910426,172,166,2,58,1,216,34,"1.‘‘ Ye vā pana… pe… arūpino dhammā’’ ti idaṃ‘‘ phasso hotī’’ ti evamādikaṃ viya na visuṃ‘‘ tepi hontī’’ ti hoti-saddena sambandhaṃ katvā vuttaṃ, uddiṭṭhāvasese ca pana gahetvā‘‘ ime dhammā kusalā’’ ti appetuṃ vuttanti appanāya avarodhitaṃ. "
  427. 910427,172,166,59,66,1,56,7,Evañca katvā niddesepi etassa padabhājanīyaṃ na vuttanti.
  428. 910428,172,166,67,99,1,198,27,"Sarūpena pana adassitattā‘‘ atthī’’ ti vatvā dutiyena hoti-saddena sambandho niddeso ca na kato, saṅkhepena pana uddisitvā saṅkhepeneva ye vā pana dhammā niddiṭṭhāti etassa dhammassa uddese avarodho yutto. "
  429. 910429,172,166,100,104,1,41,4,Dhammaniddese ca niddesāvasāne vuttassāti.
  430. 910430,172,167,2,14,1,103,8,Pucchāparicchedavacaneneva pucchābhāve viññāte pucchāvisesañāpanatthaṃ āha‘‘ ayaṃ kathetukamyatāpucchā’’ ti.
  431. 910431,172,167,15,35,1,48,6,Pañcavidhā {hī}ti mahāniddese( mahāni.150; cūḷani. puṇṇakamāṇavapucchāniddesa12; mettagūmāṇavapucchāniddesa18) āgatā pucchā dasseti.
  432. 910432,172,167,36,43,1,42,7,Lakkhaṇan ti ñātuṃ icchito yo koci sabhāvo.
  433. 910433,172,167,44,51,1,46,7,Aññātan ti yena kenaci ñāṇena aññātabhāvaṃ āha.
  434. 910434,172,167,52,59,1,60,7,Adiṭṭhan ti dassanabhūtena ñāṇena paccakkhaṃ viya adiṭṭhataṃ.
  435. 910435,172,167,60,72,1,58,8,Atulitan ti‘‘ ettakaṃ idan’’ ti tulābhūtāya paññāya atulitataṃ.
  436. 910436,172,167,73,78,1,60,5,Atīritan ti tīraṇabhūtāya paññāya akatañāṇakiriyāsamāpanataṃ.
  437. 910437,172,167,79,84,1,34,4,Avibhūtan ti ñāṇassa apākaṭabhāvaṃ .
  438. 910438,172,167,85,89,1,39,4,Avibhāvitan ti ñāṇena apākaṭīkatabhāvaṃ.
  439. 910439,172,167,90,94,1,39,4,Adiṭṭhaṃ jotīyati etāyāti adiṭṭhajotanā.
  440. 910440,172,167,95,99,1,30,3,Anumatiyā pucchā anumatipucchā .
  441. 910441,172,167,100,122,1,89,13,"‘‘ Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave’’ tiādipucchāya hi‘‘ kā tumhākaṃ anumatī’’ ti anumati pucchitā hoti. "
  442. 910442,172,167,123,126,1,33,2,{Kathetukamyatā}ti kathetukamyatāya.
  443. 910443,172,168,2,8,1,48,6,Pabhedato dhammānaṃ desanan ti mātikādesanaṃ āha.
  444. 910444,172,168,9,26,1,106,13,Tattha hi purato kusalādike pabhede vatvā pacchato dhammā vuttāti‘‘ pabhedavantadassanatthan’’ ti niddesaṃ āha.
  445. 910445,172,168,27,82,1,349,42,"Idaṃ vuttaṃ hoti– mātikāya savisesanā dhammā vuttā, te ca visesitabbattā padhānā, padhānañca itikattabbatāya yujjatīti dhammānameva padhānānaṃ pucchitabbatā vissajjitabbatā ca hoti, tasmā te pucchitabbe dassetuṃ‘‘ katame dhammā’’ ti vuttaṃ, te pana visesavanto pucchitāti dassetuṃ puna‘‘ kusalā’’ ti vuttanti evaṃ pabhedavantadassanatthaṃ ayaṃ padānukkamo katoti."
  446. 910446,172,168,83,95,1,56,8,‘‘ Ime dhammā kusalā’’ ti vissajjanepi evameva yojanā kātabbā.
  447. 910447,172,168,96,114,1,83,10,‘‘ Pabhedato dhammānaṃ desanaṃ dīpetvā’’ ti etassa atthaṃ vivarituṃ‘‘ imasmiñhī’’ tiādimāha.
  448. 910448,172,168,115,118,1,35,3,Anekappabhedā desetabbāti sambandho.
  449. 910449,172,168,119,140,1,163,14,{Tasmā}ti avohāradesanato dhammānameva desetabbattā tesañca ghanavinibbhogapaṭisambhidāñāṇāvahanato pabhedavantānaṃ desetabbattā‘‘ kusalā… pe… dīpetvā’’ ti etena sambandho.
  450. 910450,172,168,141,155,1,88,10,Evameva hi yathāvuttadīpanassa hetuṃ sakāraṇaṃ pakāsetuṃ puna‘‘ dhammāyevā’’ tiādi vuttanti.
  451. 910451,172,168,156,173,1,228,15,"{Dhammā}ti sāmaññamattavacanena samūhādighanavasena ekattaggahaṇaṃ hotīti ekattavinibbhogakaraṇaṃ ghanavinibbhogañāṇaṃ āvahati pabhedadesanā, tathā kusalādidhammānaṃ abyākatādiatthānañca dīpanato dhammapaṭisambhidādiñāṇañca āvahati."
  452. 910452,172,168,174,190,1,67,8,‘‘ Pabhedavantadassanatthan’’ ti etaṃ vivarituṃ‘‘ idāni ye tenā’’ tiādimāha.
  453. 910453,172,168,191,198,1,52,5,Pabheda… pe… yujjati itikattabbatāyuttassa visesanattā.
  454. 910454,172,168,199,218,1,157,16,"Atha vā uddeso dhammappadhāno, pucchā saṃsayitappadhānā, na ca dhammabhāvo saṃsayito, kusalādibhedo pana saṃsayitoti nicchitasaṃsayitavasenāyaṃ padānukkamo kato. "
  455. 910455,172,169,2,6,1,22,3,{Etthā}ti etasmiṃ vacane.
  456. 910456,172,169,7,20,1,64,9,Kimatthamāha bhagavāti taṃ dassetuṃ āha‘‘ samaye niddisi cittan’’ ti.
  457. 910457,172,169,21,37,1,74,9,{Pariyosāne}ti samaye cittaniddesassa‘‘ yasmiṃ… pe… ārabbhā’’ ti etassa pariyosāne.
  458. 910458,172,169,38,44,1,39,4,Tasmiṃ {samaye}ti tasmiṃ cittuppādasamaye .
  459. 910459,172,169,45,52,1,60,7,Cittena samayaṃ niyametvāna atha pacchā bodhetunti sambandho.
  460. 910460,172,169,53,76,1,251,23,Vijjamānepi bhojanagamanādisamayanānatte samavāyādinānatte ca yathāvuttacittaniyamitā visesitā aññasmiṃ samaye yathādhippetānaṃ phassādīnaṃ abhāvā cittaniyamite samaye phassādayo bodhetuṃ visesanameva tāva cittaṃ dassetuṃ samaye cittaṃ niddisīti attho.
  461. 910461,172,169,77,90,1,127,11,"Visesitabbopi hi samayo attano upakāratthaṃ visesanabhāvaṃ āpajjati, visesanabhūtañca cittaṃ tadupakāratthaṃ visesitabbabhāvanti. "
  462. 910462,172,169,91,111,1,224,17,"Santatighanādīnaṃ ayaṃ viseso– purimapacchimānaṃ nirantaratāya ekībhūtānamiva pavatti santatighanatā, tathā phassādīnaṃ ekasamūhavasena dubbiññeyyakiccabhedavasena ekārammaṇatāvasena ca ekībhūtānamiva pavatti {samūhādighanatā}ti. "
  463. 910463,172,170,2,7,1,50,4,Kālañca {samayañcā}ti yuttakālañca paccayasāmaggiñca.
  464. 910464,172,170,8,11,1,13,2,{Khaṇo}ti okāso.
  465. 910465,172,170,12,17,1,75,5,Tathāgatuppādādiko hi maggabrahmacariyassa okāso tappaccayapaṭilābhahetuttā.
  466. 910466,172,170,18,22,1,19,4,Khaṇo eva ca samayo.
  467. 910467,172,170,23,44,1,52,11,"Yo‘‘ khaṇo’’ ti ca‘‘ samayo’’ ti ca vuccati, so {ekovā}ti attho. "
  468. 910468,172,170,45,48,1,23,2,{Mahāsamayo}ti mahāsamūho.
  469. 910469,172,170,49,54,1,41,4,Samayopi {kho}ti sikkhāparipūraṇassa hetupi.
  470. 910470,172,170,55,58,1,33,2,{Samayappavādake}ti diṭṭhippavādake.
  471. 910471,172,170,59,67,1,60,8,Tattha hi nisinnā titthiyā attano attano samayaṃ pavadantīti.
  472. 910472,172,170,68,71,1,30,2,{Atthābhisamayā}ti hitapaṭilābhā.
  473. 910473,172,170,72,96,1,214,20,"Abhisametabboti abhisamayo, abhisamayo attho {abhisamayaṭṭho}ti pīḷanādīni abhisamitabbabhāvena ekībhāvaṃ upanetvā vuttāni, abhisamayassa vā paṭivedhassa visayabhūto attho {abhisamayaṭṭho}ti tāneva tathā ekattena vuttāni. "
  474. 910474,172,170,97,104,1,73,7,Tattha pīḷanaṃ dukkhasaccassa taṃsamaṅgino hiṃ sanaṃ avipphārikatākaraṇaṃ.
  475. 910475,172,170,105,109,1,54,4,Santāpo dukkhadukkhatādibhāvena santāpanaṃ paridahanaṃ.
  476. 910476,172,171,2,15,1,67,10,‘ ‘ Idhā’’ ti vacanaṃ akusalesu abyākatesu ca kesuci khaṇassa asambhavato.
  477. 910477,172,171,16,23,1,53,7,Nanu kusalānañca navamena khaṇena vinā uppatti hotīti?
  478. 910478,172,171,24,37,1,65,11,"No na hoti, na pana navamo eva khaṇo, catucakkānipi khaṇoti vuttāni. "
  479. 910479,172,171,38,47,1,101,9,Sabbantimena paricchedena attasammāpaṇidhikhaṇamantarena natthi kusalassa uppattīti khaṇo idha gahito.
  480. 910480,172,171,48,53,1,75,5,Indriyavisayamanasikārādhīnaṃ viññāṇanti evamādi sādhāraṇaphalaṃ daṭṭhabbaṃ.
  481. 910481,172,171,54,59,1,35,4,{Navamo}ti aṭṭhakkhaṇe upādāya vuttaṃ.
  482. 910482,172,171,60,69,1,85,7,Catucakkaṃ {vattatī}ti puna patirūpadesavāsādisampatti catucakkaṃ viparivattatīti attho.
  483. 910483,172,171,70,85,1,87,10,{Okāsabhūtānī}ti attano nibbattiyā‘‘ idāni uppajjantu kusalānī’’ ti anumatidānaṃ viya bhūtāni.
  484. 910484,172,172,2,27,1,184,21,"{Cittakālo}ti dhammeneva satā kālo visesito, na tassa pavattittha pavattissati pavattatīti etena avatthāvisesena, nāpi tassa vijānanakiccena, tasmā evaṃvidhe dhamme upādāya paññattoti vutto. "
  485. 910485,172,172,28,47,1,141,15,Kamappavattā visesā eva paṭipāṭīti bījabhāvo ca paṭipāṭīti vattumarahatīti iminādhippāyena‘‘ bījakāloti dhammapaṭipāṭiṃ upādāya paññatto’’ ti āha.
  486. 910486,172,172,48,53,1,49,4,Dhammapaṭipāṭiṃ {vā}ti aṭṭhakalāpadhamme sandhāyāha.
  487. 910487,172,172,54,83,1,197,23,"Sañcitā viya gayhamānakālā eva kālasañcayo , yathā vā tathā vā kāloti ekaṃ sabhāvaṃ gahetvā abhinivesaṃ karontassa tadabhinivesanisedhanatthaṃ‘‘ so panesa sabhāvato avijjamānattā paññattimattako’’ ti āha. "
  488. 910488,172,172,84,87,1,26,3,Ñatvā viññeyyoti sambandho.
  489. 910489,172,172,88,96,1,47,7,Itaro pana {hetū}ti esa samayo paccayova viññeyyo.
  490. 910490,172,172,97,106,1,61,8,{Etthā}ti etasmiṃ adhikāre na hetuhetu sādhāraṇahetu cāti attho.
  491. 910491,172,172,107,117,1,77,9,"Samavāyo paccayasāmaggī, hetu pana ekeko paccayoti ayametesaṃ viseso veditabbo. "
  492. 910492,172,172,118,124,1,91,6,Cakkhuviññāṇādīnaṃ anekapaccayadassanena taṃtaṃdvārikānaṃ kusalānañca tappaccayataṃ dasseti.
  493. 910493,172,173,2,5,1,33,3,Pariggaho kato aṭṭhakathācariyehi.
  494. 910494,172,173,6,12,1,52,4,"{Ekakāraṇavādo}ti pakatikāraṇavādo, issarakāraṇavādo vā. "
  495. 910495,172,173,13,19,1,63,5,{Aññamaññāpekkho}ti avayavānaṃ aññamaññāpekkhatāya samudāyo vutto.
  496. 910496,172,173,20,33,1,116,12,"Apekkhā ca yāva sahāyakāraṇasamāgamo na hoti, tāva phalassa anipphādanaṃ samāgame nipphādanasamatthassa nipphādanañca. "
  497. 910497,172,173,34,44,1,76,9,"Samāgamo ca yesu yujjamānesu nibyāpāresupi phalassa pavatti, tesaṃ sabbhāvoti. "
  498. 910498,172,174,2,17,1,158,12,Asāmaggī … pe… {pattito}ti cakkhurūpālokamanasikārānaṃ asamavetānaṃ cakkhuviññāṇassa ahetubhāve sati samavetānañca taṃsabhāvāvinivattito hetubhāvānāpattitoti attho.
  499. 910499,172,174,18,25,1,55,7,Na hi sabhāvantaraṃ aññena sahitaṃ sabhāvantaraṃ hotīti.
  500. 910500,172,174,26,32,1,48,6,Ekasmin ti andhasate ekekasmiṃ andheti adhippāyo.
  501. 910501,172,174,33,62,1,242,26,"Aññathā yathārutavasena atthe gayhamāne ekassa andhassa dassanāsamatthatā sabbesampi na hoti, nāpi ekassa asamatthatāya sabbesampi asamatthatā vuttā, kintu sabbesaṃ visuṃ asamatthatāya evāti upamāvacanaṃ na yujjeyya, nāpi upamopamitabbasambandho. "
  502. 910502,172,174,63,80,1,138,15,"Na hi upamitabbesu cakkhādīsu ekassa asamatthatāya sabbesampi asamatthatā vuttā, kintu sabbesaṃ visuṃ asamatthatāya sahitānaṃ asamatthatāti. "
  503. 910503,172,174,81,92,1,108,10,Andhasataṃ {passatī}ti ca andhasataṃ sahitaṃ passatīti adhippāyo aññathā vuttanayena upamitabbāsamānatāpattito.
  504. 910504,172,174,93,112,1,125,14,"Sādhā… pe… {ṭhitabhāvo}ti yesu vijjamānesu phalappavatti tesaṃ samodhāne, yathā pavattamānesu tesu phalappavatti, tathā pavattimāha. "
  505. 910505,172,174,113,119,1,49,6,Na yesaṃ kesañci anekesaṃ samodhānamattaṃ sāmaggī.
  506. 910506,172,174,120,129,1,112,8,"Na hi saddagandharasaphoṭṭhabbasamodhānaṃ cakkhuviññāṇassa, kaṭṭhakapālapāsāṇasamodhānaṃ vā sotaviññāṇassa hetūti. "
  507. 910507,172,174,130,134,1,19,4,Tan ti taṃ dassanaṃ.
  508. 910508,172,174,135,150,1,114,12,Asā… pe… {siddho}ti nāyamattho sādhetabbo visuṃ ahetūnaṃ cakkhādīnaṃ sahitānaṃ hetubhāvassa paccakkhasiddhattāti attho.
  509. 910509,172,174,151,156,1,44,5,Na hi paccakkhasiddhe yuttimagganaṃ yuttanti.
  510. 910510,172,175,2,14,1,104,10,"Manussattādīnaṃ khaṇāvayavānaṃ sāmaggī khaṇasāmaggī, taṃ vinā so navamacakkasampattisaṅkhāto khaṇo natthi. "
  511. 910511,172,175,15,22,1,39,7,Sā eva hi khaṇasāmaggī so khaṇoti attho.
  512. 910512,172,175,23,31,1,43,6,Khaṇa… pe… dīpeti attano dullabhatāyāti attho.
  513. 910513,172,175,32,38,1,53,6,Khaṇattho vā samayasaddo khaṇasaṅkhāto samayoti vutto.
  514. 910514,172,175,39,50,1,110,11,So yasmiṃ dullabhe khaṇe satīti imassatthassa vibhāvanavasena tadāyattāya kusaluppattiyā dullabhabhāvaṃ dīpeti.
  515. 910515,172,175,51,68,1,99,14,Etenupāyena samavāya… pe… vuttiṃ {dīpetī}ti ettha ito paresu ca yojanā tassa tassa taṃtaṃdīpane kātabbā.
  516. 910516,172,176,2,51,1,265,30,"Tassa {purisassā}ti‘‘ seyyathāpi bhikkhave cattāro daḷhadhammā dhanuggahā sikkhitā katahatthā katupāsanā catuddisā ṭhitā assu, atha puriso āgaccheyya‘ ahaṃ imesaṃ… pe… katupāsanānaṃ kaṇḍe khitte khitte appatiṭṭhite pathaviyaṃ gahetvā āharissāmī’’’ ti( saṃ. ni.2.228) evaṃ vuttajavanapurisassa. "
  517. 910517,172,176,52,67,1,147,14,Tāva {parittako}ti gamanassādānaṃ devaputtānaṃ heṭṭhupariyāyena paṭimukhaṃ dhāvantānaṃ sirasi pāde ca baddhakhuradhārāsannipātato ca parittataro kālo.
  518. 910518,172,176,68,85,1,119,13,Kālasaṅkhāto samayo cittaparicchinno vuccamāno teneva paricchedakacittena‘‘ evaṃ paritto ahan’’ ti attano parittataṃ dīpeti.
  519. 910519,172,176,86,95,1,72,8,"Yathā cāhaṃ, evaṃ sabbo kusalacittappavattikāloti tassa parittataṃ dīpeti. "
  520. 910520,172,176,96,100,1,43,4,Saddassa dīpanā vuttanayānusārena veditabbā.
  521. 910521,172,177,2,11,1,65,8,Pakativādīnaṃ mahato viya aṇuvādīnaṃ dviaṇukassa viya ca ekasseva.
  522. 910522,172,177,12,24,1,109,9,Hetu… pe… vuttitaṃ {dīpetī}ti paccayāyattavuttidīpanato tapparabhāvā hetusaṅkhātassa parāyattavuttidīpanatā vuttā.
  523. 910523,172,177,25,36,1,123,11,Sati pana paccayāyattabhāve paccayasāmaggīāyattatā samavāyasaṅkhātena dīpiyatīti atapparabhāvato tassa taṃdīpanatā na vuttā.
  524. 910524,172,177,37,48,1,89,10,"Anena samayena kattubhūtena, anena samayena vā karaṇabhūtena bhagavatā paṭisedhitoti attho. "
  525. 910525,172,177,49,53,1,26,4,Esa nayo purimāsu dīpanāsu.
  526. 910526,172,178,2,5,1,31,2,{Adhikaraṇavasenā}ti ādhāravasena.
  527. 910527,172,178,6,12,1,48,5,{Etthā}ti kālasamūhasaṅkhāte samaye gahiteti attho.
  528. 910528,172,178,13,33,1,142,16,Kālopi hi cittaparicchinno sabhāvato avijjamānopi ādhārabhāveneva saññāto‘‘ adhikaraṇan’’ ti vutto taṃkhaṇappavattānaṃ tato pubbe parato ca abhāvā.
  529. 910529,172,178,34,37,1,14,2,{Bhāvo}ti kiriyā.
  530. 910530,172,178,38,41,1,51,3,Kiriyāya kiriyantaralakkhaṇaṃ bhāvenabhāvalakkhaṇaṃ.
  531. 910531,172,178,42,86,1,384,37,"Yathā gāvīsu duyhamānāsu gato, duddhāsu āgatoti dohanakiriyā gamanakiriyāya lakkhaṇaṃ hoti, evamihāpi‘‘ yasmiṃ samaye tasmiṃ samaye’’ ti ca vutte satīti ayamattho viññāyamāno eva hoti aññakiriyāsambandhābhāvena padatthassa sattāvirahābhāvatoti samayassa sattākiriyāya cittuppādakiriyā phassādibhavanakiriyā ca lakkhīyatīti ubhayattha samayasadde bhummaniddeso kato lakkhaṇabhūtabhāvayuttoti. "
  532. 910532,172,179,2,6,1,30,3,{Uddānato}ti uddesato saṅkhepato.
  533. 910533,172,179,7,22,1,124,13,"Kilesakāmo vatthukāmabhāvaṃ bhajanto kāmanīyavasena bhajati, na kāmanavasenāti kāmanavasena kilesakāmo eva hoti, na vatthukāmo. "
  534. 910534,172,179,23,30,1,74,6,{Duvidhopeso}ti vacanena duvidhassapi sahitassa avacaraṇappadesaṃ saṅgaṇhāti.
  535. 910535,172,179,31,37,1,66,6,Tena vatthukāmasseva pavattideso rūpārūpadhātudvayaṃ apanītaṃ hoti.
  536. 910536,172,179,38,49,1,147,11,Nanu ca duvidhopi sahito rūpārūpadhātūsu pavattati rūpārūpāvacaradhammānaṃ vatthukāmattā tadārammaṇānaṃ rūpārūparāgānañca kilesakāmabhāvasiddhitoti?
  537. 910537,172,179,50,58,1,70,7,"Taṃ na, bahalakilesassa kāmarāgassa kilesakāmabhāvena idha saṅgahitattā. "
  538. 910538,172,179,59,69,1,98,10,Evañca katvā rūpārūpadhātūsu pavattamānesu kāmāvacaradhammesu nikanti idha na saṅgahitā sukhumattā.
  539. 910539,172,179,70,124,1,429,38,"‘‘ Uddānato dve kāmā’’ ti sabbakāme uddisitvāpi hi‘‘ duvidhopeso’’ ti ettha tadekadesabhūtā aññamaññasahitatāparicchinnā kāmarāgatabbatthukadhammāva saṅgahitāti, niravaseso vā kilesakāmo kāmarāgo kāmataṇhārūpataṇhāarūpataṇhānirodhataṇhābhedo idha pavattatīti anavasesappavattitaṃ sandhāya‘‘ duvidhopeso’’ ti vuttaṃ, vatthukāmopi ca appako idhāpi na vattati rūpārūpāvacaravipākamatto, tathāpi paripuṇṇavatthukāmattā kāmāvacaradhammāva idha gahitā. "
  540. 910540,172,179,125,130,1,42,5,Evañca katvā sasatthāvacaropamā yuttā hoti.
  541. 910541,172,179,131,165,1,120,14,"‘‘ Rūpūpapattiyā maggaṃ bhāvetī’’ ti( dha. sa.163; vibha.625) ettha rūpabhavo uttarapadalopaṃ katvā‘‘ rūpan’’ ti vutto, evamidhāpi uttarapadalopo daṭṭhabbo. "
  542. 910542,172,179,166,171,1,48,5,Aññathā hi cittaṃ kāmāvacarāvacaranti vucceyyāti.
  543. 910543,172,179,172,205,1,151,18,"{Ārammaṇakaraṇavasenā}tiādike‘‘ kāmo’’ ti sabbaṃ taṇhamāha, tasmā‘‘ kāmañcesā’’ tiādi vuttaṃ,‘‘ kāme avacāretīti kāmāvacāran’’ ti vattabbe cā -saddassa rassattaṃ kataṃ. "
  544. 910544,172,180,2,16,1,147,12,"{Ruḷhisaddenā}ti ñāṇasampayuttesu ruḷhena saddena, ñāṇasampayuttesu vā pavattitvā anavajjasukhavipākatāya taṃsadisesu ñāṇavippayuttesu ruḷhena saddena. "
  545. 910545,172,180,17,50,1,236,27,"Atha vā kiñci nimittaṃ gahetvā satipi aññasmiṃ taṃnimittayutte kismiñcideva visaye sammutiyā cirakālatāvasena nimittavirahepi pavatti ruḷhi nāma yathā‘‘ mahiyaṃ setīti mahiṃso, gacchantīti gāvo’’ ti, evaṃ kusalasaddassapi ruḷhibhāvo veditabbo. "
  546. 910546,172,180,51,77,1,130,14,"Paññāniddese‘‘ kosallan’’ ti abhidhamme( dha. sa.16) vuttaṃ, tassa ca bhāvā kusalasaddappavattīti kosallayogā kusalanti ayaṃ abhidhammapariyāyo hoti. "
  547. 910547,172,180,78,82,1,27,4,Kusalan ti kusalabhāvaṃ āha.
  548. 910548,172,181,2,9,1,75,6,Vipākādīnaṃ avajjapaṭipakkhatā natthīti kusalameva anavajjalakkhaṇaṃ vuttaṃ.
  549. 910549,172,181,10,22,1,148,10,"{Anavajjalakkhaṇamevā}ti sukhavipākasabhāvassa lakkhaṇabhāvanivāraṇatthaṃ avadhāraṇaṃ kataṃ, taṃnivāraṇañca tassa paccupaṭṭhānataṃ vatthukāmatāya kataṃ. "
  550. 910550,172,181,23,26,1,39,3,Sampattiatthena rasena vodānabhāvarasaṃ.
  551. 910551,172,181,27,30,1,53,3,Phalaṭṭhena paccupaṭṭhānena iṭṭhavipākapaccupaṭṭhānaṃ.
  552. 910552,172,181,31,34,1,40,3,Sabhāvo kakkhaḷādiphusanādiko asādhāraṇo.
  553. 910553,172,181,35,38,1,34,3,Sāmaññaṃ sādhāraṇo aniccādisabhāvo.
  554. 910554,172,181,39,50,1,112,10,"Idha ca kusalalakkhaṇaṃ sabbakusalasādhāraṇasabhāvattā sāmaññaṃ daṭṭhabbaṃ, akusalādīhi asādhāraṇatāya sabhāvo vā. "
  555. 910555,172,181,51,56,1,56,4,{Upaṭṭhānākāro}ti gahetabbabhāvena ñāṇassa upaṭṭhahanākāro.
  556. 910556,172,181,57,68,1,95,10,"Phalaṃ pana attano kāraṇaṃ paṭicca tappaṭibimbabhāvena, paṭimukhaṃ vā upaṭṭhātīti paccupaṭṭhānaṃ. "
  557. 910557,172,182,2,8,1,54,4,{Vijānātī}ti saññāpaññākiccavisiṭṭhaṃ visayaggahaṇaṃ āha.
  558. 910558,172,182,9,22,1,101,12,"Sabbacittasādhāraṇattā yattha yattha yathā yathā attho labbhati, tattha tattha tathā tathā gahetabboti. "
  559. 910559,172,182,23,41,1,95,12,"Yaṃ āsevanapaccayabhāvena cinoti, yañca kammunā abhisaṅkhatattā citaṃ, taṃ tathā‘‘ cittan’’ ti vuttaṃ. "
  560. 910560,172,182,42,59,1,118,12,"Yaṃ pana tathā na hoti, taṃ parittakiriyadvayaṃ antimajavanañca labbhamānacintanavicittatādivasena‘‘ cittan’’ ti veditabbaṃ. "
  561. 910561,172,182,60,63,1,35,3,Hasituppādo pana aññajavanagatikova.
  562. 910562,172,182,64,69,1,34,4,Cittānaṃ {panā}ti vicitrānanti attho.
  563. 910563,172,182,70,87,1,140,13,Tadantogadhattā hi samudāyavohārena avayavopi‘‘ cittan’’ ti vuccati yathā pabbatanadīsamuddādiekadesesu diṭṭhesu pabbatādayo diṭṭhāti vuccantīti.
  564. 910564,172,182,88,92,1,39,4,Caraṇaṃ nāma gahetvā caritabbacittapaṭo.
  565. 910565,172,182,93,96,1,16,2,{Rūpānī}ti bimbāni.
  566. 910566,172,183,2,6,1,36,4,Ajjhattikan ti indriyabaddhaṃ vadati.
  567. 910567,172,183,7,13,1,54,5,{Cittakatamevā}ti cittassa mūlakāraṇataṃ sandhāya vuttaṃ.
  568. 910568,172,183,14,18,1,31,4,Kammassa hetaṃ cittaṃ kāraṇanti.
  569. 910569,172,183,19,29,1,55,6,Taṃ pana atthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ kāyakammādibhedan’’ tiādimāha.
  570. 910570,172,183,30,38,1,85,7,"Liṅganānattan ti saṇṭhānanānattaṃ, bhinnasaṇṭhānaṅgapaccaṅgavato sarīrassa vā nānattaṃ. "
  571. 910571,172,183,39,47,1,90,7,"Vohāravasena itthipurisādibhāvena voharitabbesu patthanāvisesā uppajjanti, tato kammavisesā. "
  572. 910572,172,183,48,52,1,43,4,Evamidaṃ kammanānattaṃ vohāranānattato hoti.
  573. 910573,172,183,53,70,1,117,14,Apā… pe… {kāditā}ti evamādīsu ādi -saddehi gatiyā upapattiyā attabhāve lokadhammesu ca nānākaraṇāni suttāgatāni saṅgaṇhāti.
  574. 910574,172,184,2,8,1,72,5,{Kammanānattādivasenā}ti ettha kusalākusalavasena kammanānattaṃ veditabbaṃ.
  575. 910575,172,184,9,12,1,31,3,Visadisasabhāvatā hi nānattanti.
  576. 910576,172,184,13,26,1,138,12,"Kusalakammassa dānādivasena kāyasucaritādibhāvena ca puthuttaṃ, akusalakammassa ca macchariyādīhi kāyaduccaritādīhi ca puthuttaṃ veditabbaṃ. "
  577. 910577,172,184,27,31,1,28,3,Bahuppakāratā hi puthuttanti .
  578. 910578,172,184,32,42,1,168,10,Annadānādivasena dānādīnaṃ pāṇātipātāviratiādivasena kāyasucaritādīnaṃ āvāsamacchariyādivasena macchariyādīnaṃ pāṇātipātādivasena kāyaduccaritādīnañca pabhedo veditabbo.
  579. 910579,172,184,43,48,1,37,5,Ekekassa hi pakārassa bhedo pabhedoti.
  580. 910580,172,184,49,55,1,60,6,Nānattādīnaṃ vavatthānaṃ tathā tathā vavatthitatā nicchitatā.
  581. 910581,172,184,56,59,1,40,3,Etenupāyena liṅganānattādīni veditabbāni.
  582. 910582,172,184,60,64,1,37,4,Kammanānattādīhi nibbattāni hi tānīti.
  583. 910583,172,185,2,21,1,195,15,Paccuppannassa liṅgassa kammato pavattiṃ tadanukkamena paccuppannakammassa nipphattiñca dassetvā tato anāgataliṅganānattādinipphattidassanena saṃsāraṃ ghaṭento‘‘ kammanānākaraṇaṃ paṭiccā’’ tiādimāha.
  584. 910584,172,185,22,36,1,146,11,"Tattha purimena kammavacanena avijjāsaṅkhārā, liṅgādivacanena viññāṇādīni bhavapariyosānāni, gatiādivacanena jātijarāmaraṇāni gahitānīti daṭṭhabbāni. "
  585. 910585,172,185,37,48,1,77,9,"Tattha {gatī}ti nirayādayo pañca gatiyo vuccanti, tāsaṃ nānākaraṇaṃ apadādibhāvo. "
  586. 910586,172,185,49,53,1,20,4,Tā hi tathā bhinnāti.
  587. 910587,172,185,54,61,1,85,5,"{Upapattī}ti gomahiṃsādikhattiyādicātumahārājikādiupapattiyo, tāsaṃ nānākaraṇaṃ uccāditā. "
  588. 910588,172,185,62,72,1,66,9,"Khattiyo eva hi ekacco kulabhogaissariyādīhi ucco hoti, ekacco nīco. "
  589. 910589,172,185,73,87,1,89,11,"Tehi eva hīnatāya hīno, padhānabhāvaṃ nītatāya paṇīto, aḍḍhatāya sugato, daliddatāya duggato. "
  590. 910590,172,185,88,98,1,90,8,"Kulavasena vā uccanīcatā, issariyavasena hīnapaṇītatā, bhogavasena sugataduggatatā yojetabbā. "
  591. 910591,172,185,99,103,1,62,3,{Suvaṇṇadubbaṇṇatā}ti odātasāmādivaṇṇasuddhiasuddhivasena vuttaṃ.
  592. 910592,172,185,104,110,1,108,5,{Sujātadujjātatā}ti nigrodhaparimaṇḍalādiārohapariṇāhehi lakkhaṇehi vā attabhāvaparipuṇṇāparipuṇṇajātatāvasena.
  593. 910593,172,185,111,115,1,56,3,{Susaṇṭhitadussaṇṭhitatā}ti aṅgapaccaṅgānaṃ saṇṭhānavasena.
  594. 910594,172,186,2,14,1,93,8,Aparampi vuttaṃ ajjhattikacittassa yathāvuttassa cittakatabhāvasādhakaṃ suttaṃ‘‘ kammato’’ tiādi.
  595. 910595,172,186,15,24,1,88,9,Kammañhi cittato nibbattanti tato nipphajjamānaṃ sabbampi cittaṃ cittakatamevāti sādheti.
  596. 910596,172,186,25,46,1,135,15,Kammanibbattato liṅgato pavattamānaliṅgasaññā mūlakāraṇato kammato āsannakāraṇato liṅgato ca pavattā hotīti‘‘ kammato… pe… pavattare’’ ti āha.
  597. 910597,172,186,47,61,1,90,13,"Atha vā liṅgañca saññā ca liṅgasaññā, tā yathāsaṅkhyaṃ kammato liṅgato ca pavattareti attho. "
  598. 910598,172,186,62,76,1,130,12,"Saññāto bhedaṃ {gacchantī}ti te itthipurisādiliṅgasaññāto itthipurisādivohārabhedaṃ dhammā gacchanti, tathā tathā voharitabbāti attho. "
  599. 910599,172,186,77,83,1,83,6,Imāya gāthāya atītapaccuppannaddhapaṭiccasamuppādavasena cittakataṃ cittaṃ dassitaṃ.
  600. 910600,172,187,2,12,1,72,8,Loko eva pajātattā {pajā}ti purimapādassa vivaraṇaṃ pacchimapādo daṭṭhabbo.
  601. 910601,172,187,13,24,1,101,10,"Yathā rathassa āṇi nibandhanā, evaṃ sattalokarathassa kammaṃ nibandhananti upamāsaṃsandanaṃ veditabbaṃ. "
  602. 910602,172,187,25,32,1,69,7,Imāya ca gāthāya addhadvayavasena cittassa kammaviññāṇakatatā dassitā.
  603. 910603,172,187,33,38,1,45,5,Kittin ti parammukhā kittanaṃ patthaṭayasataṃ.
  604. 910604,172,187,39,44,1,38,5,Pasaṃsan ti sammukhā pasaṃsanaṃ thutiṃ.
  605. 910605,172,187,45,54,1,96,9,Kammanānākaraṇan ti kammato nibbattanānākaraṇaṃ kammajehi anumiyamānaṃ kammasseva vā nānākaraṇaṃ.
  606. 910606,172,188,2,6,1,22,2,{Kammassakā}ti kammasayā.
  607. 910607,172,188,7,13,1,51,6,Kammassa dāyaṃ tena dātabbaṃ ādiyantīti kammadāyādā.
  608. 910608,172,188,14,23,1,102,9,Aṇḍajādīnañca yonīnaṃ kammato nibbattattā kammameva yoni attabhāvapaṭilābhanimittaṃ etesanti kammayonī.
  609. 910609,172,188,24,29,1,49,5,Bandhanaṭṭhena kammaṃ bandhu etesanti kammabandhū.
  610. 910610,172,189,2,5,1,26,2,{Cittassā}ti kammaviññāṇassa.
  611. 910611,172,189,6,17,1,107,11,Tassa pana aladdhokāsatā aññena kammena paṭibāhitattā tadavipaccanokāse puggalassa nibbattattā ca veditabbā.
  612. 910612,172,189,18,23,1,121,5,Vijjamānampi aparāpariyavedanīyakammaviññāṇaṃ kālagatipayogādisahakārīpaccayavikalatāya avasesapaccayavekallaṃ daṭṭhabbaṃ.
  613. 910613,172,189,24,31,1,75,7,Ekaccacittan ti cittena kattabbacitrena ekaccabhūtaṃ tena kattabbacitramāha.
  614. 910614,172,190,2,7,1,45,5,Anubhavitvā bhavitvā ca apagataṃ bhūtāpagataṃ.
  615. 910615,172,190,8,13,1,54,5,Anubhūtabhūtatā hi bhūtatāsāmaññena bhūtasaddena vuttā.
  616. 910616,172,190,14,18,1,38,4,Sāmaññameva hi upasaggena visesīyatīti.
  617. 910617,172,190,19,24,1,66,5,Anubhūtasaddo ca kammavacanicchābhāvato anubhavakavācako daṭṭhabbo.
  618. 910618,172,190,25,47,1,235,20,"Vikappagāhavasena rāgādīhi tabbipakkhehi ca akusalaṃ kusalañca ārammaṇarasaṃ anubhavati, na vipāko kammavegakkhittattā, nāpi kiriyā ahetukānaṃ atidubbalatāya sahetukānañca khīṇakilesassa chaḷaṅgupekkhāvato uppajjamānānaṃ atisantavuttittā. "
  619. 910619,172,190,48,61,1,82,9,Ettha ca purimanaye kusalākusalameva vattuṃ adhippāyavasena‘‘ bhūtāpagatan’’ ti vuttaṃ.
  620. 910620,172,190,62,109,1,263,28,"Yaṃ‘‘ uppannānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā’’ ti( saṃ. ni.5.651-662; vibha.390-391) ettha uppannanti gahetvā taṃsadisānaṃ pahānaṃ, vuddhi ca vuttā, pacchimanaye pana ca -saddena kusalākusalañca ākaḍḍhitvā sabbaṃ saṅkhataṃ vuttaṃ bhūtāpagatabhāvābhidhānādhippāyena. "
  621. 910621,172,191,2,19,1,120,13,Vipaccituṃ okāsakaraṇavasena uppatitaṃ atītakammañca tato uppajjituṃ āraddho anāgato vipāko ca‘‘ okāsakatuppannan’’ ti vutto.
  622. 910622,172,191,20,51,1,105,12,"Yaṃ uppannasaddena vināpi viññāyamānaṃ uppannaṃ , taṃ sandhāya‘‘ nāhaṃ, bhikkhave, sañcetanikānan’’ tiādi( a. ni.10.217,219) vuttaṃ. "
  623. 910623,172,191,52,58,1,70,5,Tāsu tāsu {bhūmīsū}ti manussadevādiattabhāvasaṅkhātesu upādānakkhandhesu.
  624. 910624,172,191,59,64,1,55,5,Tasmiṃ tasmiṃ santāne anuppattianāpāditatāya asamūhataṃ.
  625. 910625,172,191,65,77,1,61,8,Ettha ca laddhabhūmikaṃ‘‘ bhūmiladdhan’’ ti vuttaṃ aggiāhito viya.
  626. 910626,172,191,78,93,1,123,14,"Okāsakatuppannasaddepi ca okāso kato etenāti, okāso kato etassāti ca duvidhatthepi evameva katasaddassa paranipāto veditabbo. "
  627. 910627,172,192,2,15,1,96,8,Sabbadā avattamānampi gamiyacittaṃ paṭipakkhapaccavekkhaṇāya avikkhambhitattā‘‘ uppannan’’ ti vuttaṃ.
  628. 910628,172,192,16,21,1,54,4,{Antaradhāpetī}ti vikkhambhikā ānāpānassati vikkhambheti.
  629. 910629,172,192,22,29,1,68,6,{Antarāyevā}ti bhūmiladdhe sabhūmiyaṃ abbocchinne vicchinditvāti attho.
  630. 910630,172,192,30,41,1,84,7,Anatītaṃ ananāgatañca khaṇattayekadesagatampi uppajjamānaṃ‘‘ khaṇattayagatan’’ ti vuttaṃ.
  631. 910631,172,192,42,53,1,48,7,Desanāya padhānena gahito attho‘‘ sīsan’’ ti vuccati.
  632. 910632,172,192,54,66,1,102,11,"Lokiyadhammañhi desetabbaṃ patvā desanāya cittaṃ pubbaṅgamaṃ hoti, dhammasabhāvaṃ vā sandhāyetaṃ vuttaṃ. "
  633. 910633,172,192,67,73,1,38,5,{Akusalā}ti sabbepi akusalā dhammā vuttā.
  634. 910634,172,192,74,76,1,13,2,Cetanāti keci.
  635. 910635,172,192,77,81,1,39,3,{Akusalabhāgiyā}ti rāgādayo ekantaakusalā.
  636. 910636,172,192,82,86,1,42,3,{Akusalapakkhikā}ti phassādayopi tappakkhikā.
  637. 910637,172,192,87,105,1,148,17,Mano tesaṃ dhammānaṃ paṭhamaṃ {uppajjatī}ti sahajātopi mano sampayutte saṅgaṇhitvā adhipatibhāvena pavattamāno paṭhamaṃ uppanno viya hotīti evaṃ vutto.
  638. 910638,172,192,106,118,1,118,11,"Sampayuttāpi tadanuvattanatāya anvadeva akusalā dhammāti vuttā, anantarapaccayamanaṃ vā sandhāya manopubbaṅgamatā vuttā. "
  639. 910639,172,192,119,127,1,68,6,"Cittena {nīyatī}ti abhisaṅkhāraviññāṇaṃ sandhāyāha, taṇhāsampayuttaṃ vā. "
  640. 910640,172,192,128,132,1,43,4,Pabhassaran ti sabhāvapaṇḍarataṃ sandhāyāha.
  641. 910641,172,192,133,145,1,83,9,"{Arakkhite}ti satiyā anunayapaṭighādīhi arakkhite, rāgādīhi byāpanne, tehi eva avassute. "
  642. 910642,172,192,146,159,1,156,12,"Cittassa pubbaṅgamabhāvasādhane aññamaññaṃ baladānavasena suttānurakkhaṇaṃ, idha vā upasaṃhatānaṃ ābhidhammikehi viññātānaṃ cirakālappavattivasena veditabbaṃ. "
  643. 910643,172,193,2,13,1,87,10,"Katarapaññaṃ tvan tiādi na pāḷiāruḷhaṃ, evaṃ bhagavā pucchatīti aṭṭhakathāyameva vuttaṃ. "
  644. 910644,172,193,14,21,1,42,6,Paññā pana {kimatthiyā}ti idampi ekaṃ suttaṃ.
  645. 910645,172,193,22,32,1,55,6,‘‘ Abhiññatthā pariññatthā pahānatthā’’ ti tassa vissajjanaṃ.
  646. 910646,172,194,2,12,1,69,9,"Sātan ti sabhāvavasena vuttaṃ, madhuran ti madhuraṃ viyāti upamāvasena. "
  647. 910647,172,194,13,16,1,35,2,{Ponobbhavikā}ti punabbhavakaraṇasīlā.
  648. 910648,172,194,17,38,1,194,17,"Tatratatrābhinandanato nandī, nandibhūto rāgo nandirāgo, nandirāgabhāvena sahagatāti {nandirāgasahagatā}ti na ettha sampayogavasena sahagatabhāvo atthīti sahagatasaddo taṇhāya nandirāgabhāvaṃ joteti. "
  649. 910649,172,194,39,43,1,28,3,{Nandirāgabhūtā}ti cassa attho.
  650. 910650,172,194,44,47,1,16,2,{Nissaye}ti pādake.
  651. 910651,172,194,48,51,1,55,3,Rūpārūpārammaṇānan ti pathavīkasiṇādiākāsādiārammaṇānaṃ.
  652. 910652,172,194,52,59,1,54,6,{Saṃsaṭṭhe}ti khīrodakaṃ viya samodite ekībhāvamiva gate.
  653. 910653,172,194,60,66,1,46,4,"{Sahajāte}ti sampayuttasahajāte, na sahajātamatte. "
  654. 910654,172,194,67,85,1,118,12,{Idhāpī}ti‘‘ imasmimpi pade ayameva attho adhippeto’’ ti imissā aṭṭhakathāya yathādassitasaṃsaṭṭhasaddo sahajāte adhippetoti.
  655. 910655,172,194,86,91,1,41,4,Arūpaṃ {rūpenā}ti paṭisandhikkhaṇe vatthunā.
  656. 910656,172,194,92,97,1,56,4,{Ukkaṭṭhaniddeso}ti anavasesasaṅgahena kato atisayaniddeso.
  657. 910657,172,195,2,15,1,86,8,{Anābhaṭṭhatāyevā}ti ‘‘ diṭṭhaṃ sutan’’ tiādīsu diṭṭhatādayo viya abhāsitabbatā anābhaṭṭhatā.
  658. 910658,172,195,16,30,1,138,13,"Sabbākārena sadisassa dutiyacittassa sasaṅkhārikatāvacanena imassa asaṅkhārikatā viññāyati, tasmā abhāsitabbatāya na gahitoti attho yujjati. "
  659. 910659,172,195,31,45,1,110,14,Adhippāyo pana pāḷiyaṃ abhāsitattā eva tattha desetabbabhāvena na gahito na saṅgahito na tassatthassa abhāvāti.
  660. 910660,172,195,46,57,1,77,11,Atha vā pāḷiyaṃ anābhaṭṭhatāya eva aṭṭhakathāyaṃ na gahito na tassattho vutto.
  661. 910661,172,195,58,67,1,109,8,{Niyametvāvā}ti parato evaṃvidhasseva sasaṅkhārikabhāvavacanato idha tadavacaneneva asaṅkhārikabhāvaṃ niyametvā.
  662. 910662,172,196,2,14,1,91,11,"Manoviññāṇan ti ettha dvāraṃ vatthūti vuttaṃ, dvārena vā taṃsahāyabhūtaṃ hadayavatthu vuttaṃ. "
  663. 910663,172,196,15,18,1,30,2,{Sarasabhāvenā}ti sakiccabhāvena.
  664. 910664,172,196,19,34,1,137,13,"Avijjā hi saṅkhārānaṃ paccayabhāvakiccā, aññāsādhāraṇo vā rasitabbo viññātabbo bhāvo sarasabhāvo, avijjāsabhāvo saṅkhārasabhāvoti evamādiko."
  665. 910665,172,196,35,45,1,39,5,"‘‘ Sarasasabhāvenā’’ tipi pāṭho, soyeva attho. "
  666. 910666,172,196,46,52,1,48,5,"Avijjāpaccayāti vā sarasena, saṅkhārāti sabhāvena. "
  667. 910667,172,197,2,8,1,68,6,Ekasamuṭṭhānāditā rūpadhammesu eva yojetabbā tesu tabbohārabāhullato.
  668. 910668,172,197,9,17,1,109,7,"Atītādibhāvo rūpārūpadhammesu, cittacetasikanibbānānampi vā yathāsabhāvaṃ ekadvinakutocisamuṭṭhānatā yojetabbā. "
  669. 910669,172,197,18,33,1,182,14,{Anāpāthagatā}ti cakkhādīnaṃ agocaragatā sukhumarajādirūpaṃ viya vatthuparittatāya tattāyoguḷe patitodakabindurūpaṃ viya khaṇaparittatāya atidūratāya accāsannāditāya atītānāgatatāya ca.
  670. 910670,172,197,34,46,1,93,10,"Visayo anaññatthabhāvena, gocaro ca tattha caraṇena vutto, tabbisayanicchayena mano paṭisaraṇaṃ. "
  671. 910671,172,197,47,63,1,115,12,Ayamattho siddho hoti aññathā tesaṃ dhammārammaṇabhāvena‘‘ nesaṃ gocaravisayaṃ paccanubhotī’’ ti vacanassa anupapattito.
  672. 910672,172,197,64,88,1,205,18,"Dibbacakkhudibbasotaiddhividhañāṇehi yathāvuttanayena anāpāthagatāni rūpādīni ālambiyamānāni na dhammārammaṇanti katthaci vuccamānāni diṭṭhāni, itarathā ca diṭṭhāni‘‘ dibbena cakkhunā rūpaṃ passatī’’ tiādīsūti. "
  673. 910673,172,198,2,8,1,66,5,Āpāthamāgacchati manasā pañcaviññāṇehi ca gahetabbabhāvūpagamanena.
  674. 910674,172,198,9,13,1,39,3,{Ghaṭṭetvā}ti paṭimukhabhāvāpāthaṃ gantvā.
  675. 910675,172,198,14,16,1,25,2,Sarabhāṇakassa osārakassa.
  676. 910676,172,198,17,42,1,348,23,"Pakatiyā diṭṭhādivasena āpāthagamanañca bhojanapariṇāmautubhojanavisesaussāhādīhi kalyaṃ, rogino vātādīhi ca upaddutaṃ vā kāyaṃ anuvattantassa jāgarassa bhavaṅgassa calanapaccayānaṃ kāyikasukhadukkhautubhojanādiupanissayānaṃ cittapaṇidahanasadisāsadisasambandhadassanādipaccayānaṃ, suttassa ca supinadassane dhātukkhobhādipaccayānaṃ vasena veditabbaṃ. "
  677. 910677,172,198,43,49,1,113,6,Adiṭṭhassa asutassa anāgatabuddharūpādino pasādadātukāmatāvatthussa taṃsadisatāsaṅkhātena diṭṭhasutasambandheneva.
  678. 910678,172,198,50,61,1,106,10,"Na kevalaṃ taṃsadisatāva ubhayasambandho, kintu tabbipakkhatā tadekadesatā taṃsampayuttatādiko ca veditabbo. "
  679. 910679,172,198,62,94,1,224,25,"Kenaci vutte kismiñci sute avicāretvā saddahanaṃ saddhā, sayameva taṃ vicāretvā rocanaṃ ruci,‘‘ evaṃ vā evaṃ vā bhavissatī’’ ti ākāravicāraṇaṃ ākāraparivitakko, vicārentassa katthaci diṭṭhiyā nijjhānakkhamanaṃ diṭṭhinijjhānakkhanti. "
  680. 910680,172,199,2,3,1,28,1,Gerukaharitālañjanādidhātūsu .
  681. 910681,172,199,4,7,1,38,3,Subhanimittaṃ subhaggahaṇassa nimittaṃ.
  682. 910682,172,199,8,14,1,51,6,Taṃ subhanimittattā rañjanīyattā ca lobhassa vatthu.
  683. 910683,172,199,15,19,1,42,4,Niyamitassa cittassa vasena niyamitavasena.
  684. 910684,172,199,20,22,1,17,2,Evamitaresu dvīsu.
  685. 910685,172,199,23,25,1,16,2,Ābhogo ābhujitaṃ.
  686. 910686,172,199,26,28,1,23,2,Lūkhapuggalā dosabahulā.
  687. 910687,172,199,29,31,1,27,2,Adosabahulā siniddhapuggalā.
  688. 910688,172,199,32,35,1,33,2,{Tadadhimuttatā}ti pītininnacittatā.
  689. 910689,172,199,36,44,1,66,6,Imehi… pe… veditabbo pītiyā somanassavippayogāsambhavatoti adhippāyo.
  690. 910690,172,200,2,6,1,63,4,Jīvitavuttiyā āyatanabhāvato hatthārohādisippameva sippāyatanaṃ.
  691. 910691,172,200,7,9,1,35,2,Kasivāṇijjādikammameva kammāyatanaṃ.
  692. 910692,172,200,10,13,1,31,3,Āyuvedādivijjā eva vijjāṭṭhānaṃ.
  693. 910693,172,200,14,18,1,44,3,{Abyāpajje}ti domanassabyāpādarahite rūpabhave.
  694. 910694,172,200,19,22,1,27,2,{Dhammapadā}ti dhammakoṭṭhāsā.
  695. 910695,172,200,23,27,1,35,3,{Pilavantī}ti upaṭṭhahanti padissanti.
  696. 910696,172,200,28,32,1,31,3,{Yogā}ti bhāvanābhiyogā samādhito.
  697. 910697,172,200,33,38,1,69,4,{Vatthuvisadakiriyā}ti ajjhattikabāhirānaṃ vatthūnaṃ nimmalabhāvakiriyā.
  698. 910698,172,200,39,44,1,71,4,Saddhādīnaṃ indriyānaṃ aññamaññānativattanaṃ indriyasamattapaṭipādanatā .
  699. 910699,172,200,45,55,1,120,9,"Gambhīrānaṃ ñāṇena caritabbānaṃ, gambhīrañāṇena vā caritabbānaṃ suttantānaṃ paccavekkhaṇā gambhīrañāṇacariyapaccavekkhaṇā. "
  700. 910700,172,201,2,5,1,16,2,{Vaṃso}ti anukkamo.
  701. 910701,172,201,6,9,1,15,2,{Tantī}ti santati.
  702. 910702,172,201,10,13,1,18,2,{Paveṇī}ti sambandho.
  703. 910703,172,201,14,17,1,43,3,Sabbametaṃ cārittakiriyāpabandhassa vacanaṃ.
  704. 910704,172,201,18,20,1,24,2,Cārittasīlattā sīlamayaṃ.
  705. 910705,172,201,21,44,1,128,17,"‘‘ Dassāmī’’ ti vacībhedena vatthussa pariṇatattā tato paṭṭhāya dānaṃ āraddhaṃ nāma hoti , yato tassa attano pariṇāmanādīsu āpatti hoti. "
  706. 910706,172,201,45,55,1,101,10,Vijjamānavatthusmiṃ cintanakālato paṭṭhāya dānaṃ āraddhanti tattha dānamayaṃ kusalaṃ hotīti adhippāyo.
  707. 910707,172,201,56,64,1,66,8,Na hi dānavatthuṃ avijjamānakampi saṅkharontassa kusalaṃ na hotīti.
  708. 910708,172,201,65,74,1,70,8,"Taṃ pana dānamayassa pubbabhāgoti tadeva bhajeyya, vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ. "
  709. 910709,172,201,75,78,1,41,2,{Kulavaṃsādivasenā}ti udāharaṇamattamevetaṃ.
  710. 910710,172,201,79,85,1,94,6,Attanā samādinnavattavasena sappurisavattagāmajanapadavattādivasena ca cārittasīlatā veditabbā.
  711. 910711,172,202,2,6,1,42,4,Savatthukan ti bheriādivatthusahitaṃ katvā.
  712. 910712,172,202,7,10,1,37,3,Vijjamānakavatthun ti bheriādivatthuṃ.
  713. 910713,172,202,11,24,1,168,13,Dhammassavanaghosanādīsu ca savatthukaṃ katvā saddassa dānaṃ saddavatthūnaṃ ṭhānakaraṇānaṃ sasaddappavattikaraṇamevāti tassa cintanaṃ vijjamānavatthupariccāgo veditabbo.
  714. 910714,172,202,25,62,1,160,18,"Bhājetvā dassesi dhammarājā idha ca rūpārammaṇādibhāvaṃ, aññattha ca‘‘ tīṇimāni, bhikkhave, puññakiriyavatthūnī’’ ti( dī. ni.3.305) dānamayādibhāvaṃ, aparattha ca‘‘ katame dhammā kusalā? "
  715. 910715,172,202,63,74,1,70,7,Tīṇi… pe… taṃsamuṭṭhānaṃ kāyakamman’’ tiādinā kāyakammādibhāvañca vadanto.
  716. 910716,172,202,75,83,1,72,7,Apariyāpannā {cā}ti paramatthato avijjamānattā aññāyatanattā ca asaṅgahitā.
  717. 910717,172,203,2,5,1,46,3,Paribhogaraso paribhogapaccayaṃ pītisomanassaṃ.
  718. 910718,172,203,6,16,1,78,9,"Ayaṃ pana rasasamānatāvasena gahaṇaṃ upādāya rasārammaṇanti vutto, na sabhāvato. "
  719. 910719,172,203,17,33,1,108,12,Sabhāvena pana gahaṇaṃ upādāya pītisomanassaṃ dhammārammaṇameva hotīti‘‘ sukhā vedanā dhammārammaṇan’’ ti vuttaṃ.
  720. 910720,172,203,34,45,1,80,9,Ārammaṇameva nibaddhan ti rūpārammaṇaṃ… pe… dhammārammaṇanti evaṃ niyametvā vuttaṃ.
  721. 910721,172,203,46,51,1,43,4,Kammassa {anibaddhattā}ti kammassa aniyatattā.
  722. 910722,172,203,52,79,1,227,25,"Yathā hi rūpādīsu ekārammaṇaṃ cittaṃ anaññārammaṇaṃ hoti, na evaṃ kāyadvārādīsu ekadvārikakammaṃ aññasmiṃ dvāre nuppajjati, tasmā kammassa dvāraniyamarahitattā dvārampi kammaniyamarahitanti idha ārammaṇaṃ viya niyametvā na vuttaṃ. "
  723. 910723,172,203,80,113,1,211,26,"Vinā ārammaṇena {anuppajjanato}ti etassapi cattho‘‘ yathā kāyakammādīsu ekaṃ kammaṃ tena dvārena vinā aññasmiṃ dvāre carati, na evaṃ rūpādīsu ekārammaṇaṃ cittaṃ tenārammaṇena vinā ārammaṇantare uppajjatī’’ ti veditabbo. "
  724. 910724,172,203,114,137,1,113,14,"Na hi yathā vacīdvāre uppajjamānampi‘‘ kāyakamman’’ ti vuccati, evaṃ saddārammaṇe uppajjamānaṃ‘‘ rūpārammaṇan’’ ti vuccati. "
  725. 910725,172,204,2,2,1,17,1,Kāmāvacarakusalaṃ
  726. 910726,172,205,2,2,1,26,1,Kāyakammadvārakathāvaṇṇanā
  727. 910727,172,206,2,18,1,105,10,Imassa {panatthassā}ti kammadvārānaṃ aññamaññasmiṃ aniyatatāya‘‘ dvāre caranti kammānī’’ tiādinā pakāsanatthaṃ.
  728. 910728,172,206,19,31,1,101,11,Pañca {viññāṇānī}ti ettha chaṭṭhassa viññāṇassa tassa ca dvārassa anuddeso dvāradvāravantānaṃ sahābhāvā.
  729. 910729,172,206,32,38,1,85,6,Niyatarūparūpavasena catusamuṭṭhānikakāyā vuttāti saddassa vikārarūpādīnañca asaṅgaho.
  730. 910730,172,207,2,17,1,151,14,"Paṭhamajavanasamuṭṭhitā vāyodhātu yadipi tasmiṃ khaṇe rūpānaṃ desantaruppattihetubhāvena cāletuṃ na sakkoti, tathāpi viññattivikārasahitāva sā veditabbā. "
  731. 910731,172,207,18,41,1,198,21,"Dasasu hi disāsu yaṃ disaṃ gantukāmo aṅgapaccaṅgāni vā khipitukāmo, taṃdisābhimukhāneva rūpāni sā santhambheti sandhāreti cāti tadabhimukhabhāvavikāravatī hoti, adhippāyasahabhāvī ca vikāro viññattīti. "
  732. 910732,172,207,42,55,1,161,12,"Evañca katvā āvajjanassapi viññattisamuṭṭhāpakabhāvo yathādhippāyavikārarūpuppādanena upapanno hoti, yato bāttiṃsa cittāni rūpiriyāpathaviññattijanakāni vuttānīti. "
  733. 910733,172,207,56,65,1,80,8,"Yojanaṃ gato, dasayojanaṃ gatoti vattabbataṃ āpajjāpeti anekasahassavāraṃ uppannā. "
  734. 910734,172,208,2,22,1,159,17,"Vāyodhātuyā … pe… paccayo bhavitun ti thambhanacalanesu vāyodhātuyā paccayo bhavituṃ samattho cittasamuṭṭhānamahābhūtānaṃ eko ākāraviseso atthi, ayaṃ viññatti nāma. "
  735. 910735,172,208,23,29,1,51,6,Tesañhi tadākārattā vāyodhātu thambheti cāleti cāti.
  736. 910736,172,208,30,37,1,55,6,Na {cittasamuṭṭhānā}ti etena paramatthato abhāvaṃ dasseti.
  737. 910737,172,208,38,50,1,67,11,"Na hi rūpaṃ appaccayaṃ atthi, na ca nibbānavajjo attho nicco atthīti. "
  738. 910738,172,208,51,54,1,33,2,{Viññattitāyā}ti viññattivikāratāya.
  739. 910739,172,208,55,62,1,85,7,Cittasamuṭṭhānabhāvo viya mahābhūtavikāratāya upādārūpabhāvo ca adhippetoti veditabbo.
  740. 910740,172,209,2,10,1,67,6,"Kāyikakaraṇan ti kāyadvārappavattaṃ cittakiriyaṃ, adhippāyanti attho. "
  741. 910741,172,209,11,27,1,133,14,"Kāreti {maññe}ti etena vaṇṇaggahaṇānusārena gahitāya viññattiyā yaṃ karaṇaṃ viññātabbaṃ, tassa vijānanena viññattiyā viññātattaṃ dasseti. "
  742. 910742,172,209,28,41,1,74,9,Na hi viññattirahitesu rukkhacalanādīsu‘‘ idamesa kāretī’’ ti vijānanaṃ hotīti.
  743. 910743,172,209,42,52,1,94,9,"Cakkhuviññāṇassa hi rūpe abhinipātamattaṃ kiccaṃ, na adhippāyasahabhuno calanavikārassa gahaṇaṃ. "
  744. 910744,172,209,53,101,1,434,40,"Cittassa pana lahuparivattitāya cakkhuviññāṇavīthiyā anantaraṃ manoviññāṇena viññātampi calanaṃ cakkhunā diṭṭhaṃ viya maññanti avisesaviduno, tasmā yathā nīlābhinipātavasappavattāya cakkhuviññāṇavīthiyā nīlanti pavattāya manoviññāṇavīthiyā ca antaraṃ na viññāyati, evaṃ aviññāyamānantarena manodvāraviññāṇena gahite tasmiṃ cittena saheva anuparivatte kāyathambhanavikāracopanasaṅkhāte‘‘ idamesa kāreti, ayamassa adhippāyo’’ ti vijānanaṃ hoti. "
  745. 910745,172,210,2,13,1,165,11,Tālapaṇṇādirūpāni disvā tadanantarappavattāya manodvāravīthiyā aviññāyamānantarāya tālapaṇṇādīnaṃ udakādisahacārippakārataṃ saññāṇākāraṃ gahetvā udakādiggahaṇaṃ viya.
  746. 910746,172,210,14,31,1,166,15,"Ettha udakaṃ {bhavissatī}tiādinā ca udakādisambandhanākārena rūpaggahaṇānusāraviññāṇena yaṃ udakādi viññātabbaṃ, tassa vijānanena tadākārassa viññātatā vuttāti daṭṭhabbā. "
  747. 910747,172,210,32,41,1,114,9,Etassa pana kāyikakaraṇaggahaṇassa udakādiggahaṇassa ca purimasiddhasambandhaggahaṇaṃ upanissayo hotīti daṭṭhabbaṃ.
  748. 910748,172,210,42,80,1,448,33,"Atha pana nālambitāpi viññatti kāyikakaraṇaggahaṇassa ca paccayo purimasiddhasambandhaggahaṇopanissayavasena sādhippāyavikārabhūtavaṇṇaggahaṇānantaraṃ pavattamānassa adhippāyaggahaṇassa adhippāyasahabhūvikārābhāve abhāvato, evaṃ sati vaṇṇaggahaṇānantarena udakādiggahaṇeneva tālapaṇṇādisaññāṇākāro viya vaṇṇaggahaṇānantarena adhippāyaggahaṇeneva viññatti pākaṭā hotīti‘‘ idañcidañca esa kāreti maññe’’ ti adhippāyavijānaneneva viññattiyā viññātatā vuttā. "
  749. 910749,172,211,2,10,1,74,7,Ayaṃ no {paharitukāmo}ti adhippāyavijānanena viññattiyā pākaṭabhāvaṃ dasseti.
  750. 910750,172,211,11,16,1,47,5,Na hi tadapākaṭabhāve adhippāyavijānanaṃ hotīti.
  751. 910751,172,211,17,35,1,148,15,Sammukhī… pe… yeva nāma {hotī}ti asammukhībhūtatāya anāpāthagatānaṃ rūpādīnaṃ cakkhuviññeyyādibhāvo viya sabhāvabhūtaṃ taṃ dvidhā viññattibhāvaṃ sādheti.
  752. 910752,172,211,36,51,1,151,13,"Paraṃ bodhetukāmatāya vināpi abhikkamanādippavattanena so cittasahabhūvikāro adhippāyaṃ viññāpeti, sayañca viññāyatīti dvidhāpi viññattiyevāti veditabbā. "
  753. 910753,172,212,2,16,1,117,13,Tasmiṃ dvāre {siddhā}ti tena dvārena viññātabbabhāvato teneva dvārena nāmalābhato tasmiṃ dvāre pākaṭabhāvavasena siddhā.
  754. 910754,172,212,17,22,1,36,5,Kusalaṃ vā akusalaṃ vāti ṭhapetabbaṃ.
  755. 910755,172,212,23,24,1,5,1,Kasmā?
  756. 910756,172,212,25,43,1,155,16,"Yasmā paravādino avipākassa kammabhāvo na siddho, itarassa pana siddhoti viññattisamuṭṭhāpakānaṃ ekādasannaṃ kiriyacittānaṃ vasena tikaṃ pūretvā ṭhapetabbaṃ. "
  757. 910757,172,213,2,26,1,206,20,"Dvāre caranti {kammānī}ti ettha ayamadhippāyo– yadi dvārā dvārantaracārino honti, dvārasambhedā kammasambhedopīti kāyakammaṃ kāyakammadvāranti aññamaññavavatthānaṃ na siyā, kammānampi kammantaracaraṇe eseva nayo. "
  758. 910758,172,213,27,40,1,127,12,"Yadi pana dvārānampi dvārabhāvena kammantaracaraṇaṃ kammānañca dvārantaracaraṇaṃ na siyā, suṭṭhutaraṃ kammadvāravavatthānaṃ siyā. "
  759. 910759,172,213,41,54,1,90,12,"Na pana kammānaṃ dvārantare acaraṇaṃ atthi, kintu dvāre aññasmiñca caranti kammāni aññānipi. "
  760. 910760,172,213,55,70,1,120,14,"Yasmā pana dvāre dvārāni na caranti, tasmā advāracārīhi dvārehi kāraṇabhūtehi kammāni dvārantare carantānipi vavatthitāni. "
  761. 910761,172,213,71,92,1,159,16,"Na kevalaṃ kammāneva, tehi pana dvārānipīti evaṃ kammadvārāni aññamaññaṃ vavatthitāni‘‘ yebhuyyenavuttitāya tabbahulavuttitāya cā’’ ti vuccamānāya vavatthānayuttiyā. "
  762. 910762,172,213,93,113,1,246,19,"Tattha dvārāpekkhattā kammānaṃ kāyakammādibhāvassa advāracārīhi dvārehi vavatthānaṃ hoti, na pana dvārantaracārīhi kammehi dvārānaṃ avavatthānaṃ kammānapekkhakāyadvārādibhāvehi dvārehi vavatthitānaṃ kāyakammādīnaṃ kāyakammadvārādivavatthānakarattā. "
  763. 910763,172,213,114,153,1,380,36,"Atha vā dvārantare carantānipi kāyādīhi upalakkhitāneva caranti pāṇātipātādīnaṃ evaṃsabhāvattā āṇattihatthavikārādīhi vuccamānassapi kāyādīhi sādhetabbasabhāvāvabodhato, tasmā na kammantarassa attani carantassapi dvārantaraṃ sanāmaṃ deti, nāpi kammaṃ dvārassa, taṃtaṃdvārameva pana kammassa kammañca dvārantare carantampi attanoyeva dvārassa nāmaṃ detīti siddhaṃ aññamaññavavatthānaṃ. "
  764. 910764,172,213,154,166,1,97,11,"Pubbe pana dvāresu anibaddhatā kammānaṃ dvārantaracaraṇameva sandhāya vuttā, na etaṃ vavatthānanti. "
  765. 910765,172,214,2,6,1,26,3,{Tatthā}ti tesu dvārakammesu.
  766. 910766,172,214,7,13,1,65,6,Kāyakammassa uppajjanaṭṭhānan ti taṃsahajātā viññattiyeva vuccati.
  767. 910767,172,214,14,39,1,210,23,"Kiñcāpi hi sā tassa kenaci pakārena paccayo na hoti, tathāpi kammassa visesikā viññatti taṃsahajātā hotīti tassa uppattiṭṭhānabhāvena vuttā yathāvuttaniyamena aññavisesanassa kammassa visesanantare uppattiabhāvā. "
  768. 910768,172,214,40,59,1,136,14,Kāyena pana {katattā}ti kāyaviññattiṃ janetvā tāya jīvitindriyupacchedādinipphādanato attano nipphattivasena‘‘ kāyena kataṃ kamman’’ ti vuttaṃ.
  769. 910769,172,214,60,64,1,30,4,Kāraṇabhūto hi panettha kāyoti.
  770. 910770,172,215,2,16,1,91,11,"Aññamaññaṃ {vavatthitā}ti ettha kammunā kāyo kāyakammadvāranti evaṃ vavatthito, na kāyo icceva. "
  771. 910771,172,215,17,29,1,86,10,"Yathā sūcikammunā sūcikammakaraṇanti vavatthitā, na sūci icceva, tathā idampi daṭṭhabbaṃ. "
  772. 910772,172,215,30,37,1,54,6,Aññamaññaṃ {vavatthitā}ti ca aññamaññaṃ visesitāti attho.
  773. 910773,172,215,38,54,1,106,11,Evaṃ {sante}ti yathāvuttaṃ vavatthānaniyamaṃ aggahetvā‘‘ dvāre caranti kammānī’’ tiādivacanameva gahetvā codeti.
  774. 910774,172,215,55,68,1,98,12,Tattha evaṃ {sante}ti kammānaṃ dvāracaraṇe aññamaññena ca vavatthāne nāmalābhe visesane satīti attho.
  775. 910775,172,216,2,4,1,35,2,Kāyakammadvārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  776. 910776,172,217,2,2,1,26,1,Vacīkammadvārakathāvaṇṇanā
  777. 910777,172,218,2,27,1,225,19,"Catūhi , bhikkhave, aṅgehi {samannāgatā}ti ettha subhāsitabhāsanasaṅkhātā apisuṇavācā, dhammabhāsanasaṅkhāto asamphappalāpo, piyabhāsanasaṅkhātā apharusavācā, saccabhāsanasaṅkhāto amusāvādo cāti etā vācā tathāpavattā cetanā daṭṭhabbā. "
  778. 910778,172,218,28,37,1,64,8,Sahasaddā {panā}ti tassa vikārassa saddena saha sambhūtattā vuttaṃ.
  779. 910779,172,218,38,56,1,197,17,"Cittānuparivattitāya pana so na yāva saddabhāvīti daṭṭhabbo, vitakkavipphārasaddo na sotaviññeyyoti pavattena mahāaṭṭhakathāvādena cittasamuṭṭhānasaddo vināpi viññattighaṭṭanena uppajjatīti āpajjati."
  780. 910780,172,218,57,81,1,104,13,‘‘ Yā tāya vācāya viññattī’’ ti( dha. sa.636) hi vacanato asotaviññeyyasaddena saha viññattiyā uppatti natthīti viññāyatīti.
  781. 910781,172,219,2,17,1,139,15,Cittasamuṭṭhānaṃ saddāyatanan ti ettha ca na koci cittasamuṭṭhāno saddo asaṅgahito nāma atthīti adhippāyena mahāaṭṭhakathāvādaṃ paṭisedheti.
  782. 910782,172,219,18,47,1,112,17,Chabbidhena rūpasaṅgahādīsu hi‘‘ sotaviññeyyan’’ ti‘‘ diṭṭhaṃ sutan’’ ti ettha‘‘ sutan’’ ti ca na koci saddo na saṅgayhatīti.
  783. 910783,172,219,48,81,1,263,24,Mahāaṭṭhakathāyaṃ pana viññattisahajameva jivhātālucalanādikaravitakkasamuṭṭhitaṃ sukhumasaddaṃ‘‘ dibbasotena sutvā ādisatī’’ ti sutte paṭṭhāne ca oḷārikasaddaṃ sandhāya‘‘ sotaviññāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti vuttanti iminā adhippāyena asotaviññeyyatā vuttā siyā.
  784. 910784,172,219,82,91,1,69,8,Saddo ca asotaviññeyyo cāti viruddhametanti pana paṭikkhepo veditabbo.
  785. 910785,172,219,92,95,1,41,3,Viññattipaccayā ghaṭṭanā viññattighaṭṭanā.
  786. 910786,172,219,96,99,1,15,3,Viññatti eva vā.
  787. 910787,172,219,100,109,1,52,5,Ghaṭṭanākārappavattabhūtavikāro hi‘‘ ghaṭṭanā’’ ti vutto.
  788. 910788,172,219,110,117,1,56,6,"Saṅghaṭṭanena saheva saddo uppajjati, na pubbāparabhāvena. "
  789. 910789,172,219,118,136,1,157,16,"{Pathavīdhātuyā}ti idaṃ vāyodhātuyā viya cālanaṃ pathavīdhātuyā saṅghaṭṭanaṃ kiccaṃ adhikanti katvā vuttaṃ, vikārassa ca tappaccayabhāvo vuttanayeneva veditabbo. "
  790. 910790,172,219,137,141,1,51,4,Tabbikārānañhi bhūtānaṃ aññamaññassa paccayabhāvoti.
  791. 910791,172,219,142,148,1,55,6,Aññampi sabbaṃ vidhānaṃ kāyaviññattiyaṃ viya veditabbaṃ.
  792. 910792,172,220,2,8,1,34,4,Tisamuṭṭhānikakāyaṃ … pe… na labbhati.
  793. 910793,172,220,9,13,1,33,4,Na hi cālanaṃ upādinnaghaṭṭananti.
  794. 910794,172,220,14,21,1,96,6,"Cālanañhi desantaruppādanaparamparatā, ghaṭṭanaṃ paccayavisesena bhūtakalāpānaṃ āsannataruppādoti. "
  795. 910795,172,220,22,41,1,216,17,"Upatthambhanakiccampi {natthī}ti upatthambhanena vinā paṭhamacittasamuṭṭhānāpi ghaṭṭanākārena pavattatīti ghaṭṭanatthaṃ upatthambhanena payojanaṃ natthi, laddhāsevanena citteneva ghaṭṭanassa balavabhāvato cāti adhippāyo. "
  796. 910796,172,220,42,47,1,50,5,Upatthambhanaṃ natthi atthīti vicāretvā gahetabbaṃ.
  797. 910797,172,221,2,4,1,35,2,Vacīkammadvārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  798. 910798,172,222,2,2,1,26,1,Manokammadvārakathāvaṇṇanā
  799. 910799,172,223,2,18,1,93,14,"Ayaṃ nāma cetanā kammaṃ na hotīti na {vattabbā}ti idaṃ yassa dvāraṃ mano, taṃdassanatthaṃ vuttaṃ. "
  800. 910800,172,223,19,37,1,86,12,"{Kappetī}ti‘‘ tvaṃ phusanaṃ karohi, tvaṃ vedayitan’’ ti evaṃ kappentaṃ viya pavattatīti attho. "
  801. 910801,172,223,38,41,1,20,3,Pakappana ñca tadeva.
  802. 910802,172,223,42,48,1,46,5,Kiṃ piṇḍaṃ {karotī}ti āyūhanatthavasena pucchati.
  803. 910803,172,223,49,64,1,127,13,"Phassādidhamme hi avippakiṇṇe katvā sakiccesu pavattanaṃ āyūhanaṃ, tattheva byāpāraṇaṃ cetayanaṃ, tathākaraṇaṃ abhisaṅkharaṇan ti. "
  804. 910804,172,223,65,69,1,59,4,Tebhūmakasseva gahaṇaṃ lokuttarakammassa kammakkhayakarattā.
  805. 910805,172,224,2,4,1,35,2,Manokammadvārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  806. 910806,172,225,2,2,1,17,1,Kammakathāvaṇṇanā
  807. 910807,172,226,2,24,1,173,18,"Cetayitvā kammaṃ {karotī}ti ettha yasmā purimacetanāya cetayitvā sanniṭṭhānakammaṃ karoti, tasmā cetanāpubbakaṃ kammaṃ taṃcetanāsabhāvamevāti cetanaṃ ahaṃ kammaṃ vadāmīti attho. "
  808. 910808,172,226,25,38,1,94,12,"Atha vā samānakālattepi kāraṇakiriyā pubbakālā viya vattuṃ yuttā, phalakiriyā ca aparakālā viya. "
  809. 910809,172,226,39,59,1,151,19,"Yasmā ca cetanāya cetayitvā kāyavācāhi copanakiriyaṃ manasā ca abhijjhādikiriyaṃ karoti, tasmā tassā kiriyāya kārikaṃ cetanaṃ ahaṃ kammaṃ vadāmīti attho. "
  810. 910810,172,226,60,66,1,38,5,Kāye {vā}ti kāyaviññattisaṅkhāte kāye vā.
  811. 910811,172,226,67,73,1,30,4,"{Satī}ti dharamāne, anirodhite vā. "
  812. 910812,172,226,74,77,1,37,3,Kāyasamuṭṭhāpikā cetanā kāyasañcetanā.
  813. 910813,172,226,78,92,1,115,13,"Ettha ca sukhadukkhuppādakena kammena bhavitabbaṃ, cetanā ca sukhadukkhuppādikā vuttāti tassā kammabhāvo siddho hoti. "
  814. 910814,172,226,93,96,1,38,3,Sañcetaniyan ti sañcetanasabhāvavantaṃ.
  815. 910815,172,226,97,128,1,87,11,"Samiddhittherena‘‘ sañcetaniyaṃ, āvuso… pe… manasā sukhaṃ so vedayatī’’ ti( ma. ni.3.300; kathā.539) avibhajitvā byākato. "
  816. 910816,172,226,129,143,1,92,13,"Sukhavedanīyan tiādinā pana vibhajitvā byākātabbo so pañho, tasmā sammā byākato nāma na hoti. "
  817. 910817,172,226,144,147,1,23,3,Itaradvayepi eseva nayo.
  818. 910818,172,226,148,203,1,366,37,"Yathā pana suttāni ṭhitāni, tathā copanakiriyānissayabhūtā kāyavācā abhijjhādikiriyānissayo ca manodvārāni, yāya pana cetanāya tehi kāyādīhi karaṇabhūtehi copanābhijjhādikiriyaṃ karonti vāsiādīhi viya chedanādiṃ, sā cetanā kammanti dvārappavattiyampi kammadvārābhedanañca kammadvāravavatthānañca dissati, evañca sati‘‘ kāyena ce kataṃ kamman’’ tiādigāthāyo( dha. sa. aṭṭha.1 kāyakammadvāra) ativiya yujjanti. "
  819. 910819,172,227,2,10,1,88,8,Lokuttaramaggo idha lokiyakammakathāyaṃ anadhippetopi bhajāpiyamāno tīṇi kammāni bhajati.
  820. 910820,172,227,11,21,1,118,9,"Manena dussīlyan ti kāyikavācasikavītikkamavajjaṃ sabbaṃ akusalaṃ saṅgaṇhāti, micchādiṭṭhisaṅkappavāyāmasatisamādhiṃ vā. "
  821. 910821,172,227,22,54,1,100,12,"Tampi cetaṃ‘‘ manasā saṃvaro sādhū’’ ti( saṃ. ni.1.116; dha. pa.361) vuttassa saṃvarassa paṭipakkhavasena vuttaṃ, na sīlavipattivasena. "
  822. 910822,172,227,55,63,1,61,8,Na hi sā mānasikā atthīti maggasseva bhajāpanaṃ mahāvisayattā.
  823. 910823,172,227,64,77,1,98,12,"Bojjhaṅgā hi manokammameva bhajeyyuṃ, na ca na sakkā maggabhajāpaneneva tesaṃ bhajāpanaṃ viññātunti. "
  824. 910824,172,228,2,14,1,136,10,Kammapathaṃ appattānampi taṃtaṃdvāre saṃsandanaṃ avarodhanaṃ dvārantare kammantaruppattiyampi kammadvārābhedanañca dvārasaṃsandanaṃ nāma.
  825. 910825,172,228,15,42,1,163,16,"‘‘ Tividhā, bhikkhave, kāyasañcetanā akusalaṃ kāyakamman’’ tiādinā( kathā.539) kammapathappattāva sanniṭṭhāpakacetanā kammanti vuttāti purimacetanā sabbā kāyakammaṃ na hotīti vuttaṃ. "
  826. 910826,172,228,43,59,1,121,12,"Āṇāpetvā… pe… {alabhantassā}ti āṇattehi amāritabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ, vacīduccaritaṃ nāma hoti akammapathabhāvatoti adhippāyo."
  827. 910827,172,228,60,73,1,90,9,‘‘ Ime sattā haññantū’’ ti pavattabyāpādavasena cetanāpakkhikā vā bhavanti kāyakammavohāralābhā.
  828. 910828,172,228,74,77,1,35,3,Abbohārikā vā manokammavohāravirahā.
  829. 910829,172,228,78,82,1,47,4,Sasambhārapathavīādīsu āpādayo ettha nidassanaṃ.
  830. 910830,172,229,2,8,1,35,4,"{Kulumbassā}ti gabbhassa, kulasseva vā. "
  831. 910831,172,229,9,21,1,66,8,Tissopi saṅgītiyo āruḷhatāya ananujānanato‘‘ tava suttassā’’ ti vuttaṃ.
  832. 910832,172,229,22,27,1,56,5,Dasavidhā iddhi paṭisambhidāmagge iddhikathāya gahetabbā.
  833. 910833,172,229,28,33,1,47,5,Bhāvanāmayan ti adhiṭṭhāniddhiṃ sandhāya vadati.
  834. 910834,172,229,34,45,1,83,10,"Ghaṭabhedo viya parūpaghāto, udakavināso viya iddhivināso ca hotīti upamā saṃsandati. "
  835. 910835,172,229,46,56,1,73,9,Tava {pañho}ti bhāvanāmayāya parūpaghāto hotīti vutto ñāpetuṃ icchito attho.
  836. 910836,172,229,57,60,1,32,3,Āthabbaṇiddhi vijjāmayiddhi hoti.
  837. 910837,172,229,61,67,1,39,5,Sattame {pade}ti maṇḍalādito sattame pade.
  838. 910838,172,230,2,9,1,73,6,"Vacanantarena gametabbatthaṃ neyyatthaṃ, sayameva gamitabbatthaṃ nītatthaṃ. "
  839. 910839,172,230,10,24,1,117,11,"Kiriyato samuṭṭhāti, udāhu {akiriyato}ti tenādhippetaṃ sampajānamusāvādaṃ sandhāya pucchati, na uposathakkhandhake vuttaṃ. "
  840. 910840,172,230,25,33,1,66,8,Tattha avuttameva hi so anariyavohāraṃ vuttanti gahetvā voharatīti.
  841. 910841,172,230,34,41,1,50,6,"Vācāgiran ti vācāsaṅkhātaṃ giraṃ, vācānuccāraṇaṃ vā. "
  842. 910842,172,231,2,8,1,39,4,Khandasivādayo {seṭṭhā}ti {khandā}ti kumārā.
  843. 910843,172,231,9,17,1,70,6,"{Sivā}ti mahessarā, micchādiṭṭhiyā nidassanatthamidaṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  844. 910844,172,231,18,23,1,51,5,Natthikadiṭṭhādayo eva hi kammapathappattā kammanti.
  845. 910845,172,231,24,39,1,132,14,Cetanā panettha {abbohārikā}ti kāyadvāre vacīdvāre ca samuṭṭhitāpi kāyakammaṃ vacīkammanti ca vohāraṃ na labhati abhijjhādippadhānattā.
  846. 910846,172,231,40,68,1,155,17,"‘‘ Tividhā, bhikkhave, manosañcetanā akusalaṃ manokamman’’ ti pana vacanato sabhāveneva sā manokammaṃ, na abhijjhādipakkhikattāti‘‘ abhijjhādipakkhikāvā’’ ti na vuttaṃ. "
  847. 910847,172,231,69,88,1,177,17,"Imasmiṃ pana ṭhāne kāyaṅgavācaṅgāni acopetvā cintanakāle cetanāpi cetanāsampayuttadhammāpi manodvāre eva samuṭṭhahanti, tasmā cetanāya abbohārikabhāvo kathañci natthīti adhippāyo."
  848. 910848,172,232,2,41,1,199,19,"‘ ‘ Tividhā , bhikkhave, kāyasañcetanā kusalaṃ kāyakamman’’ tiādivacanato( kathā.539) pāṇātipātādipaṭipakkhabhūtā tabbirativisiṭṭhā cetanāva pāṇātipātaviratiādikā hontīti‘‘ cetanāpakkhikā vā’’ ti vuttaṃ, na‘‘ viratipakkhikā’’ ti. "
  849. 910849,172,232,42,46,1,29,3,{Rakkhatī}ti avināsetvā katheti.
  850. 910850,172,232,47,51,1,28,3,{Bhindatī}ti vināsetvā katheti.
  851. 910851,172,233,2,4,1,26,2,Kammakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  852. 910852,172,234,2,6,1,46,4,Cakkhuviññāṇadvāran ti cakkhuviññāṇassa dvāraṃ.
  853. 910853,172,234,7,13,1,54,6,Cakkhu ca taṃ viññāṇadvārañcāti vā cakkhuviññāṇadvāraṃ.
  854. 910854,172,234,14,18,1,40,4,Cakkhu viññāṇadvāranti vā asamāsaniddeso.
  855. 910855,172,234,19,22,1,19,3,Taṃ pana cakkhumeva.
  856. 910856,172,234,23,26,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  857. 910857,172,234,27,60,1,182,20,"‘‘ Cakkhunā saṃvaro sādhū’’ tiādikāya( dha. pa.360) gāthāya pasādakāyacopanakāyasaṃvare ekajjhaṃ katvā kāyena saṃvaro vutto, taṃ idha bhinditvā aṭṭha saṃvarā, tappaṭipakkhabhāvena asaṃvarā aṭṭha kathitā. "
  858. 910858,172,234,61,71,1,113,9,"Sīlasaṃvarādayopi pañceva saṃvarā sabbadvāresu uppajjamānāpi, tappaṭipakkhabhāvena dussīlyādīni asaṃvarāti vuttāni. "
  859. 910859,172,234,72,75,1,35,3,Tattha dussīlyaṃ pāṇātipātādicetanā.
  860. 910860,172,234,76,80,1,43,4,Muṭṭhassaccaṃ satipaṭipakkhā akusalā dhammā.
  861. 910861,172,234,81,83,1,14,2,Pamādanti keci.
  862. 910862,172,234,84,87,1,25,3,Sītādīsu paṭigho akkhanti.
  863. 910863,172,234,88,90,1,21,2,Thinamiddhaṃ kosajjaṃ.
  864. 910864,172,235,2,16,1,158,14,Vinā vacīdvārena suddhaṃ kāyadvārasaṅkhātan ti idaṃ vacīdvārasallakkhitassa musāvādādinopi kāyadvāre pavattisabbhāvā asuddhatā atthīti taṃnivāraṇatthaṃ vuttaṃ.
  865. 910865,172,235,17,22,1,25,5,Na hi taṃ kāyakammaṃ hoti.
  866. 910866,172,235,23,27,1,52,4,Suddhavacīdvāropalakkhitaṃ pana vacīkammameva hotīti.
  867. 910867,172,235,28,38,1,92,9,Ettha {asaṃvaro}ti etena suddhakāyadvārena upalakkhito asaṃvaro dvārantare uppajjamānopi vutto.
  868. 910868,172,235,39,43,1,63,4,Dvārantarānupalakkhitaṃ sabbaṃ taṃdvārikākusalañceti veditabbaṃ.
  869. 910869,172,235,44,72,1,231,20,Evañca katvā kammapathasaṃsandane‘‘ copanakāyaasaṃvaradvāravasena uppajjamāno asaṃvaro akusalaṃ kāyakammameva hotī’’ tiādi‘‘ akusalaṃ kāyakammaṃ copanakāyaasaṃvaradvāravasena vacīasaṃvaravasena ca uppajjatī’’ tiādinā saha aviruddhaṃ hoti.
  870. 910870,172,235,73,92,1,139,16,"Asaṃvaro hi dvārantare uppajjamānopi sadvāre evāti vuccati, sadvāravasena uppannoti ca, kammaṃ aññadvāre aññadvāravasena cāti evaṃ aviruddhaṃ. "
  871. 910871,172,236,2,14,1,79,11,Atha vā {etthā}ti suddhaṃ asuddhanti etaṃ avicāretvā etasmiṃ copaneti vuttaṃ hoti.
  872. 910872,172,236,15,35,1,175,14,"Evaṃ sati dvārantaropalakkhitaṃ kammapathabhāvappattatāya vacīmanokammaṃ copanakāyaasaṃvaradvāre uppannaṃ, sesaṃ sabbaṃ taṃdvāruppannākusalaṃ viya‘‘ copanakāyaasaṃvaro’’ ti vuccati. "
  873. 910873,172,236,36,48,1,137,11,"Kammapathabhāvappattiyā dvārantaruppannaṃ kāyakammañca tathā na vuccatīti kammapathasaṃsandanavirodho siyā, tadavirodhaṃ tattheva vakkhāma. "
  874. 910874,172,236,49,54,1,51,5,Sīlasaṃvarādayo pañca nikkhepakaṇḍe āvi bhavissanti.
  875. 910875,172,236,55,64,1,100,8,"Tattha ñāṇasaṃvare paccayasannissitasīlassa, vīriyasaṃvare ca ājīvapārisuddhiyā antogadhatā daṭṭhabbā. "
  876. 910876,172,237,2,2,1,29,1,Akusalakammapathakathāvaṇṇanā
  877. 910877,172,238,2,18,1,119,15,"Saraseneva ca patanasabhāvassa pāṇassa antarā eva atīva pātanaṃ atipāto, saṇikaṃ patituṃ adatvāva sīghaṃ pātananti attho. "
  878. 910878,172,238,19,25,1,52,6,Atikkamma vā satthādīhi abhibhavitvā pātanaṃ atipāto.
  879. 910879,172,238,26,33,1,91,7,Payogavatthumahantatādīhi mahāsāvajjatā tehi paccayehi uppajjamānāya cetanāya balavabhāvato.
  880. 910880,172,238,34,41,1,124,7,Yathāvuttapaccayavipariyāyepi taṃtaṃpaccayehi uppajjamānāya cetanāya balavābalavavaseneva appasāvajjamahāsāvajjatā veditabbā.
  881. 910881,172,238,42,46,1,53,4,Iddhimayo kammavipākajiddhimayo dāṭhākoṭikādīnaṃ viya.
  882. 910882,172,239,2,5,1,32,3,Gottarakkhitā sagottehi rakkhitā.
  883. 910883,172,239,6,9,1,38,3,Dhammarakkhitā sahadhammikehi rakkhitā.
  884. 910884,172,239,10,12,1,17,2,Sasāmikā sārakkhā.
  885. 910885,172,239,13,21,1,47,7,"Yassā gamane raññā daṇḍo ṭhapito, sā saparidaṇḍā. "
  886. 910886,172,239,22,26,1,40,3,{Atthabhañjako}ti kammapathappattaṃ vuttaṃ.
  887. 910887,172,239,27,29,1,22,2,Kammapathakathā hesāti.
  888. 910888,172,239,30,36,1,59,5,Attano santakaṃ {adātukāmatāyā}tiādi musāvādasāmaññato vuttaṃ.
  889. 910889,172,239,37,40,1,50,3,Hasādhippāyena visaṃvādanapurekkhārasseva musāvādo.
  890. 910890,172,239,41,45,1,40,4,Suññabhāvan ti pītivirahitatāya rittataṃ.
  891. 910891,172,239,46,49,1,31,3,Atthavipannatāya na hadayaṅgamā.
  892. 910892,172,239,50,56,1,48,5,{Aggaṇhante}ti asaddahante kammapathabhedo na hoti.
  893. 910893,172,239,57,64,1,54,7,Yo koci pana samphappalāpo dvīhi sambhārehi sijjhatīti.
  894. 910894,172,239,65,69,1,41,4,Attano pariṇāmanaṃ cittenevāti veditabbaṃ.
  895. 910895,172,239,70,75,1,33,4,Micchā {passatī}ti vitathaṃ passati.
  896. 910896,172,240,2,13,1,82,8,"{Koṭṭhāsato}ti phassapañcamakādīsu cittaṅgakoṭṭhāsesu ye koṭṭhāsā honti, tatoti attho. "
  897. 910897,172,240,14,25,1,86,11,Nanu ca cetanā kammapathesu na vuttāti paṭipāṭiyā sattannaṃ kammapathabhāvo na yuttoti?
  898. 910898,172,240,26,30,1,25,3,"Na, avacanassa aññahetuttā. "
  899. 910899,172,240,31,48,1,136,15,"Na hi cetanāya akammapathattā kammapatharāsimhi avacanaṃ, kadāci pana kammapatho hoti, na sabbadāti kammapathabhāvassa aniyatattā avacanaṃ. "
  900. 910900,172,240,49,58,1,66,8,"Yadā pana kammapatho hoti, tadā kammapatharāsisaṅgaho na nivāritoti."
  901. 910901,172,240,59,84,1,157,16,‘‘ Pañca sikkhāpadā parittārammaṇā evā’’ ti etena adinnādānādīnaṃ sattārammaṇabhāvavirodhaṃ‘‘ sattasaṅkhāte saṅkhāre eva ārabbha pavattito’’ ti sayameva pariharissati.
  902. 910902,172,240,85,98,1,94,9,‘‘ Natthi sattā opapātikā’’ ti pavattamānā diṭṭhi tebhūmakadhammavisayāvāti saṅkhārārammaṇatā vuttā.
  903. 910903,172,240,99,102,1,61,3,Vipākanissandaphalāni yathākkamaṃ nirayādivipākaduggatatādīni.
  904. 910904,172,241,2,4,1,38,2,Akusalakammapathakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  905. 910905,172,242,2,2,1,28,1,Kusalakammapathakathāvaṇṇanā
  906. 910906,172,243,2,24,1,140,16,"Pāṇātipātādīhi pana {viratiyo}ti etaṃ yāhi viratīhi sampayuttā cetanā‘‘ kāyavacīkammānī’’ ti vuccanti, tāsañca kammapathabhāvo yuttoti katvā vuttaṃ. "
  907. 910907,172,243,25,38,1,66,9,Tathā hi vakkhati‘‘ paṭipāṭiyā satta cetanāpi vaṭṭanti viratiyopī’’ ti.
  908. 910908,172,243,39,42,1,38,3,Allasasamaṃsan ti jīvamānakasasamaṃsaṃ.
  909. 910909,172,243,43,46,1,26,3,Voropetā hutvā nābhijānāmi.
  910. 910910,172,243,47,49,1,29,2,Dussīlyādārammaṇā tadārammaṇā.
  911. 910911,172,243,50,64,1,92,10,Jīvitindriyādiārammaṇā kathaṃ dussīlyādīni pajahantīti taṃ dassetuṃ‘‘ yathā panā’’ tiādi vuttaṃ.
  912. 910912,172,243,65,74,1,59,6,Anabhijjhā… pe… {viramantassā}ti abhijjhaṃ pajahantassāti attho.
  913. 910913,172,243,75,82,1,61,7,Na hi manoduccaritā virati atthi anabhijjhādīheva tappahānato.
  914. 910914,172,244,2,2,1,32,1,Kammapathasaṃsandanakathāvaṇṇanā
  915. 910915,172,245,2,17,1,204,15,Kammapathappattānaṃ dussīlyādīnaṃ asaṃvarānaṃ tathā duccaritānañca akusalakammapathehi kammapathappattānameva ca susīlyādīnaṃ saṃvarānaṃ tathā sucaritānañca kusalakammapathehi atthato nānattābhāvadassanaṃ.
  916. 910916,172,245,18,31,1,111,11,"Atha vā tesaṃ phassadvārādīhi avirodhabhāvena dīpanaṃ kammapathasaṃsandananti keci vadanti , tadetaṃ vicāretabbaṃ. "
  917. 910917,172,245,32,45,1,222,13,Na hi pañcaphassadvārapañcaasaṃvaradvārapañcasaṃvaradvāresu uppannānaṃ asaṃvarānaṃ saṃvarānañca kammapathatā atthi pāṇātipātādīnaṃ parasantakavatthulobhaparasattārammaṇabyāpādaahetukadiṭṭhiādīnañca tesu dvāresu anuppattito.
  918. 910918,172,245,46,83,1,342,33,"Tividhakaāyaduccaritādīni ca kammapathāti pākaṭā evāti kiṃ tesaṃ kammapathehi nānattābhāvadassanena, na ca duccaritānaṃ sucaritānañca phassadvārādivasena uppatti dīpitā, nāpi asaṃvarānaṃ saṃvarānañca yato tesaṃ phassadvārādīhi avirodhabhāvena dīpanā siyā, kevalaṃ pana phassadvārādivasena uppannānaṃ asaṃvarānaṃ saṃvarānañca kāyakammāditā dīpitā. "
  919. 910919,172,245,84,101,1,128,12,"Yadi ca ettakaṃ kammapathasaṃsandanaṃ,‘‘ akusalaṃ kāyakammaṃ pañcaphassadvāravasena nuppajjatī’’ tiādi kammapathasaṃsandanaṃ na siyā. "
  920. 910920,172,245,102,119,1,101,12,"Esāpi chaphassadvārādīhi avirodhadīpanāti ce, vuttameva pakārantarena dassetuṃ‘‘ atha vā’’ ti na vattabbaṃ. "
  921. 910921,172,245,120,133,1,145,13,Samuccayatthe ca atha vā-sadde kammapathappattāneva dussīlyādīni kāyakammādināmehi vadantehi manokammassa chaphassadvāravasena uppatti na vattabbā.
  922. 910922,172,245,134,139,1,41,5,Na hi taṃ cakkhudvārādivasena uppajjatīti.
  923. 910923,172,245,140,168,1,224,23,"Yadi ca kammapathappattā eva asaṃvarādayo gahitā, duccaritehi aññesaṃ asaṃvarānaṃ abhāvā tesañca taṃtaṃkammabhāvassa vuttattā‘‘ copanakāyaasaṃvaradvāravasena uppanno asaṃvaro akusalaṃ kāyakammameva hotī’’ tiādi na vattabbaṃ siyā. "
  924. 910924,172,245,169,183,1,109,12,"Vuccamāne hi tasmiṃ saṅkaro siyā, vacīmanokammānipi hi kāyadvāre uppajjanti, tathā sesadvāresupi kammantarānīti. "
  925. 910925,172,246,2,33,1,235,21,"Atha pana dvārantare uppajjamānaṃ kammantarampi taṃdvārikakammameva siyā,‘‘ tividhaṃ kāyaduccaritaṃ akusalaṃ kāyakammamevā’’ tiādi,‘‘ akusalaṃ kāyakammaṃ copanakāyaasaṃvaradvāravasena vācāasaṃvaradvāravasena ca uppajjatī’’ tiādi ca virujjheyya. "
  926. 910926,172,246,34,43,1,83,8,"Duccaritānañhi aññadvāracaraṇaṃ atthi, na cassa dvārantaruppannaṃ kammantaraṃ hotīti. "
  927. 910927,172,246,44,85,1,592,38,"Tasmā heṭṭhā kammapathappattānaṃ eva kāyakammādibhāvassa vuttattā sesānañca taṃtaṃdvāruppannānaṃ kusalākusalānaṃ dvārasaṃsandane taṃtaṃdvārapakkhikabhāvassa katattā idha kammapathaṃ appattānañca cetanābhāvato akammānañca asaṃvarānaṃ saṃvarānañca bhajāpiyamānānaṃ kammapathānaṃ viya kāyakammāditādīpanaṃ, kammapathappattānaṃ tividhakāyaduccaritādīnaṃ tividhakāyasucaritādīnañca dvārantaracaraṇepi kāyakammādibhāvāvijahanadīpanaṃ, yathāpakāsitānañca kammapathabhāvaṃ pattānaṃ apattānañca akusalakāyakammādīnañca kusalakāyakammādīnañca phassadvārādīhi uppattipakāsanañca kammapathasaṃsandanaṃ nāma. "
  928. 910928,172,246,86,87,1,5,1,Kasmā?
  929. 910929,172,246,88,103,1,183,13,"Akammapathānaṃ kammapathesu kammapathānañca akammapathesu samānanāmatāvasena, kammapathānaṃ kammapathesu sāmaññanāmāvijahanavasena, ubhayesañca uppattivasena dvāresu ettha saṃsanditattā. "
  930. 910930,172,247,2,30,1,298,23,Tattha tividhakammadvāravasena uppannānaṃ kammānaṃ ñātakammabhāvatāya taṃtaṃkammabhāvassa avacanīyattā kammadvāresu tesaṃ uppattiyā ca vuttattā pañcaviññāṇadvāravasena asaṃvarādīnaṃ uppattipariyāyavacanābhāvato ca kammadvāraviññāṇadvārāni virajjhitvā‘‘ pañcaphassadvāravasena hi uppanno’’ tiādi vuttaṃ.
  931. 910931,172,247,31,66,1,239,22,"‘‘ Yampidaṃ cakkhusamphassapaccayā uppajjati sukhaṃ vā’’ tiādinā‘‘ cakkhusamphassapaccayā vedanākkhandho atthi kusalo’’ tiādinā ca pañcaphassadvāravasena asaṃvarādīnaṃ uppattipariyāyo vutto, na ca‘‘ yamidaṃ cakkhuviññāṇapaccayā’’ tiādivacanaṃ atthīti. "
  932. 910932,172,247,67,92,1,69,7,Vuttampi cetaṃ‘‘ cakkhuviññāṇasahajāto hi phasso cakkhusamphasso’’ tiādi( dha. sa.1 kammakathā; mahāni. aṭṭha.86).
  933. 910933,172,247,93,103,1,138,10,Tena hi asaṃvarānaṃ saṃvarānañca cakkhusamphassādīhi asahajātattā manosamphassasahajātānañca cakkhusamphassadvārādivasena uppatti dīpitāti.
  934. 910934,172,247,104,146,1,311,30,‘‘ So hi kāyadvāre copanaṃ patto akusalaṃ kāyakammaṃ hotī’’ tiādinā‘‘ copanakāyaasaṃvaradvāravasena uppanno akusalaṃ kāyakammameva hotī’’ tiādinā ca vacīkammādīnañca kammapathappattānaṃ asaṃvarabhūtānaṃ kāyakammādibhāve āpanne‘‘ catubbidhaṃ vacīduccaritaṃ akusalaṃ vacīkammameva hotī’’ tiādinā apavādena nivatti daṭṭhabbā.
  935. 910935,172,247,147,157,1,87,10,Evañca katvā pubbe dassitesu asaṃvaravinicchayesu dutiyavinicchayesu ca na koci virodho.
  936. 910936,172,247,158,164,1,60,6,Na hi vacīkammādibhūto copanakāyaasaṃvaro kāyakammādi hotīti.
  937. 910937,172,248,2,33,1,265,28,"Akusalaṃ manokammaṃ pana chaphassadvāravasena uppajjati, taṃ kāyavacīdvāresu copanaṃ pattaṃ akusalaṃ kāyavacīkammaṃ {hotī}ti ettha kiṃ taṃ akusalaṃ manokammaṃ nāma, heṭṭhā dassitanayena ca kāyavacīdvāresu uppannaṃ tividhaṃ manoduccaritaṃ copanaṃ appattaṃ sabbākusalañca. "
  938. 910938,172,248,34,50,1,93,11,Yadi evaṃ tassa kāyavacīkammabhāvo natthīti‘‘ copanappattaṃ kāyavacīkammaṃ hotī’’ ti na yujjatīti ?
  939. 910939,172,248,51,62,1,79,11,No na yujjati copanappattaṃ kāye vācāya ca akusalaṃ kammaṃ hotīti atthasiddhito.
  940. 910940,172,248,63,69,1,36,6,Kammaṃ pana hontaṃ kiṃ kammaṃ hotīti?
  941. 910941,172,248,70,72,1,20,2,Manokammameva hotīti.
  942. 910942,172,248,73,84,1,80,10,Idaṃ vuttaṃ hoti– copanappattaṃ akusalaṃ kāyadvāre vacīdvāre ca manokammaṃ hotīti.
  943. 910943,172,248,85,99,1,143,13,"Atha vā taṃ-saddassa manokammena sambandhaṃ akatvā chaphassadvāravasena yaṃ uppajjati, tanti yathāvuttauppādamattaparicchinnena sambandho kātabbo. "
  944. 910944,172,248,100,103,1,14,3,Kiṃ pana tanti?
  945. 910945,172,248,104,115,1,109,10,"Kammakathāya pavattamānattā kammanti viññāyati, tañca manosamphassadvāre uppajjamānampi tividhaṃ kammaṃ hotīti. "
  946. 910946,172,248,116,130,1,69,9,"Yathā taṃ hoti, taṃ dassetuṃ‘‘ kāyavacīdvāresu copanaṃ pattan’’ tiādimāha. "
  947. 910947,172,248,131,154,1,219,21,"Tattha niyamassa akatattā copanappatti upalakkhaṇabhāvena kāyavacīkammanāmasādhikāva, na pana sabbampi copanappattaṃ kāyavacīkammameva, nāpi kusalapakkhe copanaṃ appattaṃ kāyavacīkammaṃ na hotīti ayamattho siddhova hotīti. "
  948. 910948,172,249,2,23,1,177,19,"Atha vā tan ti taṃ chaphassadvāravasena uppajjamānaṃ manokammanti sabbaṃ manasāpi nipphajjamānaṃ kammaṃ manokammanti codakādhippāyena gahetvā vadati, na pubbe dassitamanokammanti. "
  949. 910949,172,249,24,56,1,195,22,"Yo hi parassa adhippāyo‘‘ manasā nipphattito sabbena manokammeneva bhavitabbaṃ, na kāyavacīkammenā’’ ti, taṃ nivattetvā kammattayaniyamaṃ dassetuṃ idamāraddhaṃ‘‘ taṃ kāyavacīdvāresu copanaṃ pattan’’ tiādi. "
  950. 910950,172,249,57,62,1,46,5,Ettha ca saṅkarābhāvo purimanayeneva veditabbo.
  951. 910951,172,249,63,78,1,117,14,"Atha vā kammanti avisesena kammasaddamattena sambandhaṃ katvā yathāvutto kammappabhedo yathā hoti, taṃ pakāraṃ dasseti. "
  952. 910952,172,249,79,82,1,23,3,Asaṅkaro ca vuttanayova.
  953. 910953,172,249,83,108,1,169,18,"Yaṃ pana vadanti‘‘ kāyavacīkammasahajātā abhijjhādayo yadā cetanāpakkhikā honti, tadā tāni manokammāni kāyavacīkammāni hontī’’ ti, tañca na, cetanāpakkhikānaṃ manokammattābhāvā. "
  954. 910954,172,249,109,114,1,47,5,Abbohārikatte ca manokammatā suṭṭhutaraṃ natthi.
  955. 910955,172,249,115,124,1,31,5,Vuttampi cetaṃ‘‘ abbohārikā vā’’ ti.
  956. 910956,172,249,125,130,1,46,5,Tasmā manokammassa kāyavacīkammatā na vattabbā.
  957. 910957,172,249,131,149,1,196,17,"Abhijjhādikiriyākārikāya eva cetanāya sampayuttā abhijjhādayo manokammaṃ, na pāṇātipātādikāyavacīkiriyākārikāyāti bhiyyopi tesaṃ manokammatāti na tesaṃ manokammānaṃ sataṃ kāyavacīkammatā vattabbāti. "
  958. 910958,172,249,150,159,1,77,9,Evaṃ kammānaṃ dvāresu dvārānañca kammesu aniyatattā dvāranibandhanaṃ na kataṃ.
  959. 910959,172,249,160,187,1,198,21,"Idāni akatepi ca dvāranibandhane yesaṃ dvārānaṃ vasena idaṃ cittaṃ uppajjati, tesaṃ taṃtaṃdvārakammapathānañca vasena uppattiyā yathābhaṭṭhapāḷiyā vuttāya ca dīpanatthaṃ‘‘ tattha kāmāvacaran’’ tiādimāha. "
  960. 910960,172,249,188,199,1,109,10,Cittaṃ tividhakammadvāravasena {uppajjatī}ti idaṃ manokammadvārabhūtassa tena sabhāvena uppattiṃ gahetvā vuttaṃ.
  961. 910961,172,249,200,209,1,83,8,"Yathā vā cittaṃ cittādhipateyyanti sampayuttavasena vuccati, evamidhāpīti veditabbaṃ. "
  962. 910962,172,249,210,216,1,81,6,Copanadvayarahitassa manopabandhassa manokammadvārabhāve pana vattabbameva natthi.
  963. 910963,172,250,2,4,1,41,2,Kammapathasaṃsandanakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  964. 910964,172,251,2,4,1,26,2,Dvārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  965. 910965,172,252,2,32,1,113,19,Ayaṃ {yojanā}ti‘‘ rūpārammaṇaṃ vā… pe… dhammārammaṇaṃ vā’’ ti etena saha‘‘ yaṃ yaṃ vā panā’’ ti etassa ayaṃ sambandhoti attho.
  966. 910966,172,252,33,36,1,22,3,Ko panāyaṃ sambandhoti?
  967. 910967,172,252,37,46,1,77,8,"Yena vacanāni aññamaññaṃ sambajjhanti, taṃ pubbāparavacane payojanaṃ sambandho. "
  968. 910968,172,252,47,78,1,150,21,Idha ca sabbārammaṇatādidassanaṃ‘‘ rūpārammaṇaṃ vā… pe… dhammārammaṇaṃ vā’’ ti etassa anantaraṃ‘‘ yaṃ yaṃ vā panā’’ ti etassa vacane payojanaṃ yojanā daṭṭhabbaṃ.
  969. 910969,172,252,79,117,1,168,23,Tattha‘‘ rūpārammaṇaṃ vā… pe… dhammārammaṇaṃ vā ārabbhā’’ ti ettakena āpannaṃ dosaṃ dassetvā tannivattanavasena‘‘ yaṃ yaṃ vā panā’’ ti etassa payojanaṃ dassetuṃ‘‘ heṭṭhā’’ tiādimāha.
  970. 910970,172,252,118,132,1,74,10,Dutiye atthavikappe‘‘ yaṃ yaṃ vāpanā’’ ti etena appadhānampi rūpādiṃ ākaḍḍhati.
  971. 910971,172,252,133,140,1,58,7,Na hi padhānassa cittassa attanoyeva ārammaṇabhāvo atthīti.
  972. 910972,172,252,141,145,1,43,3,Heṭṭhā {vuttanayenā}ti sabbārammaṇatādinayena.
  973. 910973,172,252,146,176,1,135,22,‘‘ Heṭṭhā gahitameva gahitanti vatvā tassa vacane payojanaṃ dassetuṃ‘ rūpaṃ vā… pe… idaṃ vā idaṃ vā ārabbhā’ ti kathetuṃ idaṃ vuttan’’ ti vuttaṃ.
  974. 910974,172,252,177,188,1,78,10,Tattha idaṃ vā idaṃ {vā}ti etaṃ sabbārammaṇatādiṃ sandhāya kathitanti veditabbaṃ.
  975. 910975,172,253,2,2,1,20,1,Dhammuddesavārakathā
  976. 910976,172,254,2,2,1,26,1,Phassapañcamakarāsivaṇṇanā
  977. 910977,172,255,2,5,1,29,3,Ācariyānan ti revatācariyassa.
  978. 910978,172,255,6,10,1,28,4,Na panetaṃ sārato daṭṭhabbaṃ.
  979. 910979,172,255,11,21,1,110,9,"Na hi phassādīnaṃ kāmāvacarādibhāvadassanatthaṃ idamāraddhaṃ, kintu tasmiṃ samaye phassādisabhāvadassanatthanti. "
  980. 910980,172,256,2,19,1,128,12,Cittassa {paṭhamābhinipātattā}ti sabbe cetasikā cittāyattā cittakiriyābhāvena vuccantīti phasso‘‘ cittassa paṭhamābhinipāto’’ ti vutto.
  981. 910981,172,256,20,44,1,205,22,"Kāmaṃ uppannaphasso puggalo cittacetasikarāsi vā ārammaṇena phuṭṭho phassasahajātāya vedanāya taṃsamakālameva vedeti, phasso pana obhāsassa padīpo viya vedanādīnaṃ paccayaviseso hotīti purimakālo viya vutto. "
  982. 910982,172,256,45,50,1,51,5,Gopānasīnaṃ upari tiriyaṃ ṭhapitakaṭṭhaṃ pakkhapāso.
  983. 910983,172,256,51,71,1,192,18,"Kaṭṭhadvayādi viya ekadesena ekapassena anallīyamānopi rūpena saha phassassa sāmaññaṃ anallīyamānaṃ saṅghaṭṭanameva, na visayabhāvo, saṅghaṭṭanañca phassassa cittārammaṇānaṃ sannipatanabhāvo eva. "
  984. 910984,172,256,72,76,1,66,4,Vatthārammaṇasannipātena sampajjatīti saṅghaṭṭanasampattiko phasso.
  985. 910985,172,256,77,90,1,148,13,Pāṇidvayassa sannipāto viya cittārammaṇasannipāto phasso cittassa ārammaṇe sannipatitappavattiyā paccayo hotīti kiccaṭṭheneva rasena saṅghaṭṭanaraso.
  986. 910986,172,256,91,97,1,57,6,Tathā paccayabhāvo hi tassa phassassa saṅghaṭṭanakiccanti.
  987. 910987,172,256,98,114,1,142,15,"Yathā hi pāṇiyā pāṇimhi saṅghaṭṭanaṃ tabbisesabhūtā rūpadhammā, evaṃ cittassa ārammaṇe saṅghaṭṭanaṃ tabbisesabhūto eko cetasikadhammo daṭṭhabbo. "
  988. 910988,172,256,115,129,1,132,12,"{Citteyevā}ti etena cetasikasabhāvataṃ vatthārammaṇehi asaṃsaṭṭhaṃ saṅghaṭṭanaṃ vedanāya dasseti, na pana vatthunissayataṃ paṭikkhipati. "
  989. 910989,172,256,130,137,1,67,6,Tassa phassassa kāraṇabhūto tadanurūpo samannāhāro tajjāsamannāhāro.
  990. 910990,172,256,138,149,1,134,11,Indriyassa tadabhimukhabhāvo āvajjanāya ca ārammaṇakaraṇaṃ visayassa parikkhatatā abhisaṅkhatatā viññāṇassa visayabhāvakaraṇanti attho.
  991. 910991,172,257,2,6,1,52,4,Sukhavedanāyameva labbhati assādabhāvatoti adhippāyo.
  992. 910992,172,257,7,10,1,23,2,{Vissavitāyā}ti arahatāya.
  993. 910993,172,257,11,17,1,50,6,Anekatthattā hi dhātūnaṃ arahattho vipubbo susaddo.
  994. 910994,172,257,18,24,1,47,6,Vissavaṃ vā sajanaṃ vasitā kāmakāritā vissavitā.
  995. 910995,172,257,25,34,1,98,8,Ārammaṇarasekadesameva {anubhavantī}ti idaṃ phusanādikiccaṃ ekadesānubhavanamiva hotīti katvā vuttaṃ.
  996. 910996,172,257,35,39,1,36,4,Vedayitasabhāvo eva hi anubhavananti.
  997. 910997,172,257,40,49,1,105,8,"Phusanādibhāvena vā ārammaṇaggahaṇaṃ ekadesānubhavanaṃ, vedayitabhāvena gahaṇaṃ yathākāmaṃ sabbānubhavanaṃ. "
  998. 910998,172,257,50,61,1,117,11,Evaṃ sabhāvāneva tāni gahaṇānīti na vedanāya viya phassādīnampi yathāsakakiccakaraṇena sāmibhāvānubhavanaṃ codetabbaṃ.
  999. 910999,172,257,62,83,1,192,19,"Ayaṃ {idhā}ti etena pañcasu vedanāsu imasmiṃ citte adhippetaṃ somanassavedanaṃ vadati, tasmā asomanassavedanaṃ apanetvā gahitāya somanassavedanāya samānā iṭṭhākārasambhogarasatā vuttāti veditabbā. "
  1000. 911000,172,258,2,6,1,46,3,Nimittena punasañjānanakiccā paccābhiññāṇarasā.
  1001. 911001,172,258,7,26,1,108,13,"Punasañjānanassa paccayo punasañjānanapaccayo, tadeva nimittaṃ puna… pe… nimittaṃ, tassa karaṇaṃ puna… pe… karaṇaṃ. "
  1002. 911002,172,258,27,39,1,83,9,"Punasañjānanapaccayabhūtaṃ vā nimittakaraṇaṃ puna… pe… karaṇaṃ, tadassā kiccanti attho. "
  1003. 911003,172,258,40,49,1,111,9,Punasañjānanapaccayanimittakaraṇaṃ nimittakārikāya nimittena sañjānantiyā ca sabbāya saññāya samānaṃ veditabbaṃ.
  1004. 911004,172,258,50,60,1,81,9,"Ñāṇameva anuvattati, tasmā abhinivesakārikā viparītaggāhikā ca na hotīti adhippāyo. "
  1005. 911005,172,258,61,68,1,68,7,Etenupāyena samādhisampayuttāya aciraṭṭhānatā ca na hotīti daṭṭhabbā.
  1006. 911006,172,259,2,6,1,36,3,{Abhisandahatī}ti pabandhati pavatteti.
  1007. 911007,172,259,7,9,1,24,2,Cetanābhāvo byāpārabhāvo.
  1008. 911008,172,259,10,24,1,105,12,"{Diguṇussāhā}ti na diguṇaṃ vīriyayogaṃ sandhāya vuttaṃ, attano eva pana byāpārakiccassa mahantabhāvaṃ dīpeti. "
  1009. 911009,172,259,25,28,1,30,2,{Ussāhanabhāvenā}ti ādarabhāvena.
  1010. 911010,172,259,29,35,1,45,6,Sā hi sayaṃ ādarabhūtā sampayutte ādarayatīti.
  1011. 911011,172,260,2,5,1,31,3,Vijānanaṃ ārammaṇassa upaladdhi.
  1012. 911012,172,260,6,9,1,40,3,Sandahanaṃ cittantarassa anuppabandhanaṃ.
  1013. 911013,172,260,10,16,1,42,6,Cakkhunā hi diṭṭhan ti cakkhunā daṭṭhabbaṃ.
  1014. 911014,172,260,17,32,1,79,10,"Yathā‘‘ diṭṭhaṃ sutaṃ mutaṃ viññātan’’ ti daṭṭhabbādi vuccati, evamidhāpi veditabbaṃ. "
  1015. 911015,172,260,33,43,1,53,7,Cakkhunā {hī}tiādīsu cakkhunā… pe… manasā dvārenāti attho.
  1016. 911016,172,260,44,58,1,170,12,"Nagaraguttikassa viya cittassa ārammaṇavibhāvanamattaṃ upadhāraṇamattaṃ upaladdhimattaṃ kiccaṃ, ārammaṇapaṭivedhanapaccābhiññāṇādi pana kiccaṃ paññāsaññādīnanti veditabbaṃ. "
  1017. 911017,172,260,59,63,1,47,4,Purimaniddiṭṭhan ti samayavavatthāne niddiṭṭhaṃ.
  1018. 911018,172,260,64,96,1,197,26,"Bhāvento viya na na uppajjati, kintu uppajjatīti dassetuṃ‘‘ cittaṃ hotī’’ ti vuttanti etaṃ hoti-saddassa uppajjati-saddassa ca samānatthatte sati yujjeyya, tadatthatte ca tattha uppannaṃ hotīti na vucceyya. "
  1019. 911019,172,260,97,103,1,40,6,Na hi yuttaṃ uppannaṃ uppajjatīti vattuṃ.
  1020. 911020,172,260,104,114,1,82,10,Cittassa ca uppannatā samayavavatthāne vuttā evāti kiṃ tassa puna uppattidassanena.
  1021. 911021,172,260,115,150,1,255,32,"Yena ca samayavavatthānaṃ kataṃ, tassa niddeso na na sakkā kātunti kiṃ taṃ niddesatthaṃ uddesena dutiyena, niddeseneva ca phassādīhi ca aññattaṃ cittassa sijjhatīti kiṃ tadatthena puna vacanena, aññappayojanattā pana purimassa cittavacanassa pacchimaṃ vuttaṃ. "
  1022. 911022,172,260,151,185,1,284,29,"Purimañhi samayavavatthānatthameva vuttaṃ, na vavatthitasamaye vijjamānadhammadassanatthaṃ, itarañca tasmiṃ samaye vijjamānadhammadassanatthaṃ vuttaṃ, na samayavavatthānatthaṃ, na ca aññadatthaṃ vacanaṃ aññadatthaṃ vadati, na ca lesena vuttoti katvā mahākāruṇiko atthaṃ pākaṭaṃ na karotīti. "
  1023. 911023,172,261,2,4,1,35,2,Phassapañcamakarāsivaṇṇanā niṭṭhitā.
  1024. 911024,172,262,2,2,1,19,1,Jhānaṅgarāsivaṇṇanā
  1025. 911025,172,263,2,11,1,78,7,{Vitakketī}ti dhammato aññassa kattunivattanatthaṃ dhammameva kattāraṃ niddisati.
  1026. 911026,172,263,12,23,1,68,7,Tassa pana vasavattibhāvanivāraṇatthaṃ‘‘ vitakkanaṃ vā’’ ti bhāvaniddeso.
  1027. 911027,172,263,24,33,1,71,9,Rūpaṃ rūpanti pathavī pathavīti vā ākoṭento viya hotīti ākoṭanalakkhaṇo.
  1028. 911028,172,263,34,47,1,82,10,"Ādito, abhimukhaṃ vā hananaṃ āhananaṃ, parito, parivattetvā vā āhananaṃ pariyāhananaṃ. "
  1029. 911029,172,263,48,61,1,122,13,Vicārato oḷārikaṭṭhena vicārasseva pubbaṅgamaṭṭhena anuravato oḷāriko tassa ca pubbaṅgamo ghaṇṭābhighāto viya hoti vitakko.
  1030. 911030,172,263,62,72,1,103,9,"So yathā ghaṇṭābhighāto paṭhamābhinipāto hoti, evaṃ ārammaṇābhimukhaniropanaṭṭhena paṭhamābhinipāto hoti. "
  1031. 911031,172,263,73,76,1,26,2,{Vipphāravā}ti vicalanayutto.
  1032. 911032,172,263,77,86,1,73,9,Anuppabandhena pavattiyan ti upacāre vā appanāyaṃ vā santānena pavattiyaṃ.
  1033. 911033,172,263,87,95,1,64,8,Tattha hi vitakko niccalo hutvā ārammaṇaṃ anupavisitvā pavattati.
  1034. 911034,172,263,96,99,1,25,3,Maṇḍalan ti khalamaṇḍalaṃ.
  1035. 911035,172,264,2,9,1,30,4,"{Piṇayatī}ti tappeti, vaḍḍheti vā. "
  1036. 911036,172,264,10,15,1,46,4,{Pharaṇarasā}ti paṇītarūpehi kāyassa byāpanarasā.
  1037. 911037,172,264,16,18,1,19,2,Udaggabhāvo odagyaṃ.
  1038. 911038,172,264,19,27,1,63,8,Khuddikā lahuṃ lomahaṃsanamattaṃ katvā bhinnā na puna uppajjati.
  1039. 911039,172,264,28,31,1,25,3,Khaṇikā bahulaṃ uppajjati.
  1040. 911040,172,264,32,38,1,57,6,Ubbegato pharaṇā niccalattā ciraṭṭhitikattā ca paṇītatarā.
  1041. 911041,172,264,39,43,1,43,4,Passaddhiyā nimittabhāvena gabbhaṃ gaṇhantī.
  1042. 911042,172,264,44,51,1,62,6,Appanāsampayuttāva pīti {appanāsamādhipūrikā}ti katvā sā ṭhapitā.
  1043. 911043,172,264,52,56,1,41,4,Itarā dve khaṇikopacārasamādhipūrikā pītī.
  1044. 911044,172,265,2,5,1,37,2,{Samādhicittenā}ti samādhisahitacittena.
  1045. 911045,172,265,6,10,1,35,4,Avisāro attano eva avisaraṇasabhāvo.
  1046. 911046,172,265,11,14,1,36,3,Avikkhepo sampayuttānaṃ avikkhittatā.
  1047. 911047,172,265,15,23,1,54,7,"Yena sampayuttā avikkhittā honti, so dhammo avikkhepoti. "
  1048. 911048,172,265,24,27,1,21,2,{Visesato}ti yebhuyyena.
  1049. 911049,172,265,28,32,1,34,4,Sukhavirahitopi hi atthi samādhīti.
  1050. 911050,172,265,33,37,1,56,4,Padīpanidassanena santānaṭṭhitibhāvaṃ samādhissa dasseti.
  1051. 911051,172,266,2,4,1,28,2,Jhānaṅgarāsivaṇṇanā niṭṭhitā.
  1052. 911052,172,267,2,2,1,18,1,Indriyarāsivaṇṇanā
  1053. 911053,172,268,2,13,1,113,10,Saddahanti {etāyā}ti saddahanakiriyāya pavattamānānaṃ dhammānaṃ tattha ādhipaccabhāvena saddhāya paccayataṃ dasseti.
  1054. 911054,172,268,14,29,1,74,10,Tassā hi dhammānaṃ tathāpaccayabhāve sati‘‘ puggalo saddahatī’’ ti vohāro hoti.
  1055. 911055,172,268,30,37,1,85,7,Pasādanīyaṭṭhānesu pasādassa paṭipakkhabhūtaṃ akusalaṃ assaddhiyaṃ micchādhimokkho ca.
  1056. 911056,172,268,38,45,1,76,6,"Pasādabhūto nicchayo vatthugato adhimokkhalakkhaṇaṃ, na yevāpanakādhimokkhoti. "
  1057. 911057,172,268,46,66,1,120,14,"Indaṭṭhaṃ {kāretī}ti‘‘ maṃ antarena tumhākaṃ adhimuccanaṃ natthi, mayā saddahathā’’ ti viya attānaṃ anuvatteti sampayuttadhamme. "
  1058. 911058,172,268,67,69,1,13,2,Evaṃ sesesupi.
  1059. 911059,172,268,70,73,1,26,3,Pakkhandanan ti saṃsīdanaṃ.
  1060. 911060,172,268,74,78,1,31,4,Paṅko kaddamato ghanībhūto hoti.
  1061. 911061,172,268,79,82,1,28,3,Paṇakaṃ picchilaṃ udakamalaṃ.
  1062. 911062,172,268,83,85,1,12,2,Pītaṃ udakaṃ.
  1063. 911063,172,268,86,91,1,58,4,{Okappanalakkhaṇā}ti anupavisitvā evametanti kappanalakkhaṇā.
  1064. 911064,172,268,92,97,1,44,4,"Akalusabhāvo akālusiyaṃ, anāvilabhāvoti attho. "
  1065. 911065,172,268,98,100,1,28,2,Buddhādivatthūni saddheyyāni.
  1066. 911066,172,268,101,103,1,90,2,Sappurisūpasevanasaddhammasavanayonisomanasikāradhammānudhammapaṭipattiyo sotāpattiyaṅgāni.
  1067. 911067,172,268,104,117,1,112,11,"Kusaladhammānaṃ ādāne hattho viya, sabbasampattinipphādane vittaṃ viya, amatakasiphalaphalane bījaṃ viya daṭṭhabbā. "
  1068. 911068,172,269,2,13,1,49,8,"{Vīrabhāvo}ti yena vīro nāma hoti, so dhammoti attho. "
  1069. 911069,172,269,14,16,1,23,2,Anubalappadānaṃ paggaho.
  1070. 911070,172,269,17,68,1,351,42,"Maggo gantabbo hoti, maggo gato, kammaṃ kattabbaṃ, kammaṃ kataṃ, appamattako ābādho uppanno, gilānā vuṭṭhito hoti aciravuṭṭhito gelaññā, gāmaṃ vā nigamaṃ vā piṇḍāya caranto na labhati lūkhassa vā paṇītassa vā bhojanassa yāvadatthaṃ pāripūriṃ, labhati… pe… pāripūrinti etāni anurūpapaccavekkhaṇāsahitāni aṭṭha vīriyārambhavatthūni taṃmūlakāni vā paccavekkhaṇāni. "
  1071. 911071,172,270,2,10,1,75,7,"Cirakatādiārammaṇaṃ upagantvā ṭhānaṃ, anissajjanaṃ vā ārammaṇassa upaṭṭhānaṃ. "
  1072. 911072,172,270,11,26,1,139,15,Udake alābu viya ārammaṇaṃ pilavitvā gantuṃ appadānaṃ pāsāṇassa viya niccalassa ārammaṇassa ṭhapanaṃ sāraṇaṃ asammuṭṭhatākaraṇaṃ apilāpanaṃ.
  1073. 911073,172,270,27,30,1,24,3,Apilāpe karoti apilāpeti.
  1074. 911074,172,270,31,37,1,42,5,{Gatiyo}ti nipphattiyo sambhavato phalato ca.
  1075. 911075,172,270,38,43,1,40,4,Aparo {nayo}ti rasādidassanatthaṃ āraddhaṃ.
  1076. 911076,172,270,44,50,1,55,5,"Sammosapaccanīkaṃ kiccaṃ asammoso, na sammosābhāvamattaṃ. "
  1077. 911077,172,270,51,61,1,91,9,"Satiyā vatthubhūtā kāyādayo kāyādisatipaṭṭhānā, satiyoyeva vā purimā pacchimānaṃ padaṭṭhānaṃ. "
  1078. 911078,172,271,2,4,1,23,2,Vikkhepassa uddhaccassa.
  1079. 911079,172,271,5,9,1,29,3,{Paññāpetī}ti pakārehi jānāpeti.
  1080. 911080,172,271,10,15,1,50,4,Ekālokā {hotī}ti vipassanupakkilesobhāsaṃ sandhāyāha.
  1081. 911081,172,271,16,54,1,98,15,"Manate vijānāti etenāti vā mano, evañca katvā‘‘ manañca paṭicca dhamme cā’’ ti( ma. ni.1.204,400;3.421,425) kāraṇabhāvena mano vutto. "
  1082. 911082,172,271,55,62,1,53,7,Sabbo hi mano attano anantarassa viññāṇassa kāraṇanti.
  1083. 911083,172,271,63,72,1,90,7,"{Vijānātī}ti paricchinnopaladdhivasena jānāti, na saññāpaññā viya sañjānanapaṭivijjhanavasena. "
  1084. 911084,172,272,2,24,1,179,19,"{Pītisomanassasampayogato}ti vutte yena yogā sumano hoti, taṃ somanassanti vuccatīti pītiyā ca somanassabhāvo āpajjati, tasmā vināpi kāyena vatthunā sātavedanāsampayogatoti yojetabbaṃ. "
  1085. 911085,172,272,25,39,1,130,13,"Evañca nippītikaṃ somanassañca saṅgahitaṃ hoti, pītiupalakkhitaṃ vā somanassaṃ sappītikaṃ nippītikañca somanassanti attho daṭṭhabbo. "
  1086. 911086,172,273,2,7,1,71,5,Pavattasantatādhipateyyan ti pavattasaṅkhātāya santatiyā adhipatibhūtaṃ.
  1087. 911087,172,273,8,45,1,346,31,"Jīvitindriyassa hi attano vijjamānakkhaṇe anupālentassa anantarañca sānupālanānaṃ uppattiyā hetubhūtassa vasena pavattaṃ ciraṭṭhitikaṃ hoti, taṃtaṃkammavisesena visesayuttaṃ yāva cuti avisesena vā yāva parinibbānaṃ avicchinnaṃ pavattati jīvamānatāvisesayuttañcāti rūpārūpajīvitindriyānaṃ samānalakkhaṇādiṃ vattuṃ‘‘ attanā avinibhuttadhammānan’’ ti āha. "
  1088. 911088,172,273,46,48,1,31,2,Anupāletabbānaṃ atthikkhaṇeyeva.
  1089. 911089,172,273,49,56,1,57,7,Asati hi anupāletabbe uppalādimhi kiṃ udakaṃ anupāleyyāti.
  1090. 911090,172,273,57,61,1,30,3,Tassa {tassā}ti anupālanādikassa.
  1091. 911091,172,273,62,65,1,21,2,{Sādhanato}ti sādhanena.
  1092. 911092,172,273,66,68,1,42,2,Taṃsādhanañca jīvamānavisesapaccayabhāvato.
  1093. 911093,172,274,2,4,1,27,2,Indriyarāsivaṇṇanā niṭṭhitā.
  1094. 911094,172,275,2,2,1,19,1,Maggaṅgarāsivaṇṇanā
  1095. 911095,172,276,2,5,1,33,2,{Sammā}ti aviparītaniyyānikabhāvena.
  1096. 911096,172,276,6,10,1,31,4,Pasatthatā ca evameva daṭṭhabbā.
  1097. 911097,172,277,2,2,1,15,1,Balarāsivaṇṇanā
  1098. 911098,172,278,2,5,1,29,2,{Assaddhiye}ti assaddhiyakāraṇā.
  1099. 911099,172,278,6,11,1,65,4,{Ubhayapadavasenā}ti saddhāpadaṃ balapadanti evamādipadadvayavasena.
  1100. 911100,172,278,12,16,1,61,4,Niyakajjhattaṃ jātiādisamuṭṭhānaṃ etissāti ajjhattasamuṭṭhānā.
  1101. 911101,172,278,17,34,1,143,14,"Garunā kismiñci vutte gāravavasena patissavanaṃ patissavo, saha patissavena sappatissavaṃ, patissavabhūtaṃ taṃsabhāgañca yaṃkiñci gāravanti attho. "
  1102. 911102,172,278,35,50,1,114,11,Jāti ādimahattapaccavekkhaṇena uppajjamānā ca hirī tattha gāravavasena pavattatīti‘‘ sappatissavalakkhaṇā’’ ti vuccati.
  1103. 911103,172,278,51,57,1,63,6,Vajjaṃ bhāyati tañca bhayato passatīti vajjabhīrukabhayadassāvī.
  1104. 911104,172,278,58,60,1,21,2,Evaṃsabhāvaṃ ottappaṃ.
  1105. 911105,172,278,61,70,1,55,8,"Hirī pāpadhamme gūthaṃ viya passati, ottappaṃ uṇhaṃ viya. "
  1106. 911106,172,278,71,73,1,30,2,Dāyajjaṃ navalokuttaradhammādi.
  1107. 911107,172,278,74,88,1,116,13,"Ajjhattasamuṭṭhānāditā ca hirīottappānaṃ tattha tattha pākaṭabhāvena vuttā, na pana tesaṃ kadāci aññamaññaṃ vippayogā. "
  1108. 911108,172,278,89,97,1,55,8,Na hi lajjanaṃ nibbhayaṃ pāpabhayaṃ vā alajjanaṃ hotīti.
  1109. 911109,172,279,2,2,1,15,1,Mūlarāsivaṇṇanā
  1110. 911110,172,280,2,5,1,36,3,Agedho anabhijjhanaṃ anabhikaṅkhanaṃ.
  1111. 911111,172,280,6,15,1,69,8,"Anallīno bhāvo adhippāyo etassāti anallīnabhāvo, evañhi upamāya sameti. "
  1112. 911112,172,280,16,18,1,23,2,Anukūlamitto anuvattako.
  1113. 911113,172,280,19,22,1,25,2,{Vinayaraso}ti vinayanaraso.
  1114. 911114,172,280,23,33,1,93,8,Adoso {dussīlyamalassā}ti idaṃ dussīlyassa dosasamuṭṭhānataṃ dosūpanissayatañca sandhāya vuttaṃ.
  1115. 911115,172,280,34,62,1,243,22,"{Abhāvanāyā}ti‘‘ tattha jātānaṃ dhammānaṃ anativattanaṭṭhena bhāvanāindriyānaṃ ekarasaṭṭhena bhāvanā tadupagavīriyavāhanaṭṭhena bhāvanā āsevanaṭṭhena bhāvanā’’ ti evaṃ vuttāya paññāsādhanāya bhāvanāya appavatti, tappaṭipakkhabhūtā vā akusalā abhāvanā. "
  1116. 911116,172,280,63,66,1,37,3,Nigguṇepi guṇaggahaṇaṃ adhikaggahaṇaṃ.
  1117. 911117,172,280,67,72,1,51,5,Vijjamānampi guṇaṃ viddhaṃsetvā gahaṇaṃ ūnaggahaṇaṃ.
  1118. 911118,172,280,73,75,1,38,2,Catuvipallāsaggahaṇaṃ viparītaggahaṇaṃ.
  1119. 911119,172,281,2,31,1,150,18,"{Yāthāvasabhāve}ti ‘‘ ettako etassa guṇo, ettako doso’’ ti guṇadosānaṃ sabhāve‘‘ jarādhammo jīrati, taṃ kutettha labbhā mā jīrī’’ ti evamādipaccavekkhaṇasambhavato. "
  1120. 911120,172,281,32,37,1,54,5,Alobhena ca gahaṭṭhānaṃ khettavatthādīsu vivādābhāvato.
  1121. 911121,172,281,38,41,1,44,3,Amohena pabbajitānaṃ diṭṭhigatavivādābhāvato.
  1122. 911122,172,281,42,51,1,108,8,"Kāmarāgābhinivesavinibandhā hi gahaṭṭhā gahaṭṭhehi vivadanti, diṭṭhirāgābhinivesavinibandhā samaṇā samaṇehīti. "
  1123. 911123,172,281,52,64,1,110,11,"Rāgavasena mittasanthavo dosavasena virodho ca tabbisesena upagamāpagamā, ārammaṇe vā rūpādimhi anurodhavirodhā. "
  1124. 911124,172,281,65,69,1,58,4,Amajjhattabhāvassa paṭighānunayasaṅkhātassa mohena pavatti.
  1125. 911125,172,281,70,80,1,125,10,Sukhavipariṇāme dukkhasamāyoge ca paṭighapavattiyaṃ vedanāpariggaho na sijjhatīti adosānubhāvena vedanāsatipaṭṭhānaṃ sijjhati.
  1126. 911126,172,281,81,85,1,34,3,{Dibbavihārassā}ti catunnaṃ jhānānaṃ.
  1127. 911127,172,281,86,88,1,26,2,Ariyavihāro phalasamāpatti.
  1128. 911128,172,281,89,100,1,109,10,Mohena avicārento udāsīnapakkhesupi sattasaṅkhāresu sabbesu abhisaṅgaṃ karotīti amūḷhassa tadabhāvo veditabbo.
  1129. 911129,172,281,101,108,1,88,7,Dukkhadassanassa āsannapaṭipakkhattā dosassa tappaṭipakkhena adosena dukkhadassanaṃ hoti.
  1130. 911130,172,282,2,2,1,21,1,Kammapatharāsivaṇṇanā
  1131. 911131,172,283,2,11,1,65,9,Sukhādīni attano na byāpādeti na vināseti parassa cāti daṭṭhabbaṃ.
  1132. 911132,172,283,12,14,1,43,2,Kammapathatātaṃsabhāgatāhi kammapathavasena.
  1133. 911133,172,284,2,2,1,24,1,Passaddhādiyugalavaṇṇanā
  1134. 911134,172,285,2,13,1,108,10,"Daratho sārambho, dukkhadomanassapaccayānaṃ uddhaccādikānaṃ kilesānaṃ catunnaṃ vā khandhānaṃ etaṃ adhivacanaṃ. "
  1135. 911135,172,285,14,24,1,87,9,"Uddhaccappadhānā kilesā uddhaccādikilesā, uddhaccaṃ vā ādiṃ katvā sabbakilese saṅgaṇhāti. "
  1136. 911136,172,285,25,35,1,110,8,"Suvaṇṇavisuddhi {viyā}ti yathā suvaṇṇavisuddhi alaṅkāravikativiniyogakkhamā, evaṃ ayampi hitakiriyāviniyogakkhamā. "
  1137. 911137,172,286,2,10,1,47,6,"Samaṃ , samantato vā pakārehi jānanaṃ sampajaññaṃ. "
  1138. 911138,172,286,11,15,1,80,4,Cetiyavandanādiatthaṃ abhikkamādīsu atthānatthapariggaṇhanaṃ sātthakasampajaññaṃ.
  1139. 911139,172,286,16,21,1,66,5,Sati ca atthe sappāyāsappāyarūpādipariggaṇhanaṃ sappāyasampajaññaṃ.
  1140. 911140,172,286,22,25,1,63,3,Gocaragāmābhikkamanādīsu kammaṭṭhānāvijahanaṃ gocarasampajaññaṃ.
  1141. 911141,172,286,26,30,1,60,4,Abhikkamanādīnaṃ dhātuādivasena pavicayo asammohasampajaññaṃ.
  1142. 911142,172,286,31,41,1,121,10,Sabbakammaṭṭhānabhāvanānuyuttānaṃ sabbayogīnaṃ sabbadā upakārakā ime dve dhammā pāripanthakaharaṇato bhāvanāvaḍḍhanato ca.
  1143. 911143,172,286,42,63,1,52,8,Yathāha‘‘ dve dhammā bahukārā sati ca sampajaññañcā’’ ti( dī. ni.3.352).
  1144. 911144,172,286,64,74,1,77,9,"Yuge naddhā viyāti yuganaddhā, aññamaññaṃ nimittabhāvena samaṃ pavattāti attho."
  1145. 911145,172,286,75,111,1,102,13,"‘‘ Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu samathavipassanaṃ yuganaddhaṃ bhāvetī’’ ti( a. ni.4.170; paṭi. ma.2.1) hi sutte etesaṃ yuganaddhatā vuttā. "
  1146. 911146,172,286,112,128,1,122,11,"Sabbakusaladhammesu līnuddhaccābhāvo etehi dvīhi samaṃ yuttehīti‘‘ vīriyasamādhiyojanatthāyā’’ ti āha, yogavacanatthāyāti attho. "
  1147. 911147,172,287,2,2,1,17,1,Yevāpanakavaṇṇanā
  1148. 911148,172,288,2,5,1,28,2,{Rūpābhāvenā}ti ruppanābhāvena.
  1149. 911149,172,288,6,12,1,47,5,{Dhammā}ti etassa attho sabhāvato upalabbhamānāti.
  1150. 911150,172,288,13,25,1,94,9,"{Mettāpubbabhāgo}ti appanāppattāya mettāya pubbabhāgo , parikammamettā etasmiṃ citte atthīti attho. "
  1151. 911151,172,288,26,35,1,65,7,"{Virativasenā}ti vacīpavattiyā na pūreti, kintu viratiyogenāti attho. "
  1152. 911152,172,288,36,39,1,30,2,{Apaṇṇakaṅgānī}ti aviraddhaṅgāni.
  1153. 911153,172,288,40,46,1,50,6,Yathā tathā vā ārammaṇe vinicchayanaṃ adhimuccanaṃ.
  1154. 911154,172,288,47,61,1,118,13,"Na hi anadhimuccanto pāṇātipātādīsu dānādīsu vā pavattati, saddhā pana pasādanīyesu pasādādhimokkhoti ayametesaṃ viseso. "
  1155. 911155,172,288,62,74,1,110,12,Dārakassa viya ito cito ca saṃsappanassa karissāmi na karissāmīti avinicchayassa paṭipakkhakiriyā asaṃsappanaṃ.
  1156. 911156,172,288,75,78,1,25,2,{Purimamanato}ti bhavaṅgato.
  1157. 911157,172,288,79,87,1,87,7,Visadisaṃ vīthijavanaṃ manaṃ {karotī}ti manasikārasāmaññena vīthijavanapaṭipādake dasseti.
  1158. 911158,172,288,88,92,1,37,3,Tesu {dhammesū}ti cittacetasikadhammesu.
  1159. 911159,172,288,93,101,1,82,7,Atadārammaṇattepi hi tesu samappavattesu udāsīnabhāvato {tatramajjhattatā}ti vuccati.
  1160. 911160,172,288,102,104,1,52,2,Alīnānuddhatappavattipaccayattā ūnādhikanivāraṇarasā.
  1161. 911161,172,288,105,108,1,37,3,Kāyaduccaritādivatthūnan ti pāṇādīnaṃ.
  1162. 911162,172,288,109,111,1,33,2,Amaddanā maddanapaṭipakkhabhāvova.
  1163. 911163,172,289,2,5,1,47,3,Taṃtaṃrāsikiccavasena vibhāgarahitā avibhattikā.
  1164. 911164,172,289,6,15,1,84,8,{Etthā}ti etesu savibhattikesu dutiyaṭṭhānādīsupi bhājiyamānesu apubbaṃ natthīti attho.
  1165. 911165,172,289,16,22,1,53,6,Padaṃ pūritan ti jhānādipadaṃ pañcakādivasena pūritaṃ.
  1166. 911166,172,289,23,36,1,76,11,"Pañca hi aṅgāni jhānapadassa attho, tesu ekasmiñca ūne jhānapadaṃ ūnaṃ hotīti. "
  1167. 911167,172,289,37,56,1,92,14,"Padasamūho padakoṭṭhāso vā taṃ tameva vā padaṃ, avuttaṃ hāpitaṃ nāma hotīti vuttaṃ‘‘ pūritan’’ ti. "
  1168. 911168,172,289,57,74,1,113,13,Vuttasmiññeva vuccamāne anekesaṃ purisasaddānaṃ viya koci sambandho natthīti maññamāno āha‘‘ ananusandhikā kathā’’ ti.
  1169. 911169,172,289,75,90,1,92,11,Antarantarā vuttasmiññeva vuccamāne anukkamena dhammā kathitā na hontīti āha‘‘ uppaṭipāṭiyā’’ ti.
  1170. 911170,172,289,91,96,1,95,5,Phassapañcamakarāsi sabbacittuppādasādhāraṇavasena catukkhandhatappaccayasaṅgahavasena ca vutto.
  1171. 911171,172,289,97,105,1,83,8,Yathāvuttesu pana rāsīsu ekarāsikiccassapi abhāvā chandādayo yevāpanakavasena vuttā.
  1172. 911172,172,289,106,137,1,200,26,"Vuttānampi ca dhammānaṃ yathā vedanādīnaṃ jhānaṅgādibhāvo vutto, na evaṃ sovacassatākalyāṇamittatādiviseso vuttoti tassa saṅgaṇhanatthaṃ keci dhamme visuṃ ṭhapetvā te ca tañca visesaṃ‘‘ ye vā panā’’ ti āha. "
  1173. 911173,172,289,138,152,1,67,10,Veneyyajjhāsayavasena vā sāvasese dhamme vatvā‘‘ ye vā panā’’ ti vuttaṃ.
  1174. 911174,172,290,2,4,1,26,2,Yevāpanakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1175. 911175,172,291,2,4,1,36,2,Dhammuddesavārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1176. 911176,172,292,2,2,1,17,1,Kāmāvacarakusalaṃ
  1177. 911177,172,293,2,2,1,23,1,Niddesavārakathāvaṇṇanā
  1178. 911178,172,294,2,146,1,467,46,"2. {Phusanakavasenā}ti sante asantepi visaye āpāthagate cittassa sannipatanavasena‘‘ cittaṃ mano’’ tiādīsu( dha. sa.6,17) viya kiccavisesaṃ,‘‘ mānasan’’ tiādīsu( dha. sa.6,17) viya samāne atthe saddavisesaṃ,‘‘ paṇḍaran’’ tiādīsu( dha. sa.6,17) viya guṇavisesaṃ,‘‘ cetasikaṃ sātan’’ tiādīsu( dha. sa.2,18) viya nissayavisesaṃ,‘‘ cittassa ṭhitī’’ tiādīsu( dha. sa.15,24) viya aññassa avatthābhāvavisesaṃ,‘‘ alubbhanā’’ tiādīsu( dha. sa.32) viya aññassa kiriyābhāvavisesaṃ,‘‘ alubbhitattan’’ tiādīsu( dha. sa.32) viya aññassa kiriyābhāvabhūtatāvisesantiādikaṃ anapekkhitvā dhammamattadīpanaṃ sabhāvapadaṃ. "
  1179. 911179,172,294,147,153,1,49,5,Phusantassa hi cittassa phusanakiriyā phusanākāro.
  1180. 911180,172,294,154,160,1,59,4,"{Samphusanā}ti ārammaṇasamāgamaphusanā, na paṭilābhasamphusanā. "
  1181. 911181,172,294,161,167,1,66,6,Samphusitassa ārammaṇena samāgatassa cittassa bhāvo samphusitattaṃ.
  1182. 911182,172,294,168,177,1,55,8,"Yasmiṃ sati cittaṃ samphusitanti vuccati, so tassa bhāvo. "
  1183. 911183,172,294,178,182,1,39,4,Evaṃ aññesupi bhāvaniddesesu daṭṭhabbaṃ.
  1184. 911184,172,295,2,10,1,64,7,"Aparassa vevacanassa, aparena vā purimatthassa dīpanā aparadīpanā."
  1185. 911185,172,295,11,25,1,89,10,‘‘ Paṇḍiccaṃ kosallan’’ ti evamādayo paññāvisesā nānākāle labbhamānāpi ekasmiṃ citte labbhanti.
  1186. 911186,172,295,26,39,1,109,13,Ekasmiñca visese itarepi anugatā hontīti dassetuṃ tathā vibhatti atthato vibhatti hoti atthanānattena katattā.
  1187. 911187,172,295,40,76,1,201,23,"Atha vā yathā‘‘ kodho kujjhanā kujjhitattan’’ ti( dha. sa.1066) sabhāvākārabhāvaniddesehi kodhoti evamākārova attho vutto, na evamidha, idha pana paṇḍitādibhāvākārabhinno attho vuttoti idaṃ vibhattigamanaṃ atthavasena hoti. "
  1188. 911188,172,295,77,90,1,62,9,Samphusitattan ti etthāpi na‘‘ phasso’’ ti evamākārova attho vutto.
  1189. 911189,172,295,91,99,1,67,7,{Samphasso}ti evamākāro pana vuttoti atthato vibhattigamananti vuttaṃ.
  1190. 911190,172,296,2,8,1,56,6,Doso byāpādoti uddesepi nāmanānattena nānābhūto uddiṭṭho.
  1191. 911191,172,296,9,13,1,36,4,Niddesepi teneva nānattena niddiṭṭho.
  1192. 911192,172,296,14,22,1,64,7,Ekova khandho {hotī}ti ekena khandhasaddena vattabbataṃ sandhāyāha.
  1193. 911193,172,296,23,28,1,48,4,{Cetanā}ti saṅkhārakkhandhaṃ dasseti tappamukhattā.
  1194. 911194,172,296,29,56,1,208,19,"{Asaddhammā}ti asataṃ, asanto vā dhammā, na vā saddhammāti asaddhammāti asaddhammavacanīyabhāvena ekībhūtopi asaddhammo kodhagarutādivisiṭṭhena saddhammagarutāpaṭikkhepanānattena nānattaṃ gatoti‘‘ cattāro’’ ti vuttaṃ. "
  1195. 911195,172,296,57,68,1,134,10,Na {saddhammagarutā}ti vuccamānā vā asaddhammagarutā asaddhammagarutābhāvena ekībhūtāpi kodhādivisiṭṭhapaṭikkhepanānattena nānattaṃ gatā.
  1196. 911196,172,296,69,85,1,160,15,"Paṭipakkho vā paṭikkhipīyati tena, sayaṃ vā paṭikkhipatīti paṭikkhepoti vuccatīti saddhammagarutāpaṭikkhepanānattena asaddhammagarutā asaddhammā vā nānattaṃ gatā. "
  1197. 911197,172,296,86,95,1,99,8,{Alobho}tiādīnaṃ phassādīhi nānattaṃ lobhādivisiṭṭhena paṭikkhepena lobhādipaṭipakkhena vā veditabbaṃ.
  1198. 911198,172,296,96,101,1,79,5,Alobhādosāmohānaṃ aññamaññanānattaṃ yathāvuttena paṭikkhepanānattena yojetabbaṃ.
  1199. 911199,172,296,102,106,1,45,4,Padatthassa padantarena vibhāvanaṃ padatthuti.
  1200. 911200,172,296,107,115,1,56,8,Tena hi taṃ padaṃ mahatthanti dīpitaṃ hoti alaṅkatañcāti.
  1201. 911201,172,296,116,124,1,76,8,Atthavisesābhāvepi ābharaṇavasena ca ādaravasena ca puna vacanaṃ daḷhīkammaṃ.
  1202. 911202,172,297,2,10,1,37,5,3. Tajjan ti tassa phalassa anucchavikaṃ.
  1203. 911203,172,297,11,30,1,107,13,"Na kevalaṃ niddisiyamānaṃ sātameva adhikataṃ , atha kho yathāniddiṭṭhāni ārammaṇānipīti‘‘ tehi vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1204. 911204,172,297,31,38,1,55,7,Tassa vā jātā kāraṇabhāvena phassatthaṃ pavattāti tajjā.
  1205. 911205,172,297,39,49,1,86,9,"Taṃsamaṅgīpuggalaṃ, sampayuttadhamme vā attani sādayatīti sātaṃ da-kārassa ta-kāraṃ katvā. "
  1206. 911206,172,297,50,57,1,42,6,"Suṭṭhu khādati, khaṇati vā dukkhanti sukhaṃ. "
  1207. 911207,172,298,2,8,1,15,2,5. {Pāso}ti rāgapāso.
  1208. 911208,172,298,9,13,1,34,4,So hi nirāvaraṇattā antalikkhacaro.
  1209. 911209,172,298,14,24,1,62,9,"Akusalampi paṇḍaran ti vuttaṃ, ko pana vādo kusalanti adhippāyo. "
  1210. 911210,172,298,25,30,1,45,5,Tañhi paṇḍarato nikkhantaṃ sayañca paṇḍaranti.
  1211. 911211,172,298,31,43,1,129,11,"Atha vā sabbampi cittaṃ sabhāvato paṇḍarameva, āgantukopakkilesavodānehi pana sāvajjānavajjānaṃ upakkiliṭṭhavisuddhataratā hontīti. "
  1212. 911212,172,298,44,61,1,139,13,Dāruppamāṇesu silādīsu khandhapaññattiyā abhāvā kiñci nimittaṃ anapekkhitvā dārumhi pavattā khandhapaññattīti‘‘ paṇṇattimattaṭṭhenā’’ ti vuttaṃ.
  1213. 911213,172,298,62,69,1,75,7,Taṃ-saddena manoviññāṇadhātuyeva vucceyya niddisitabbattāti na tassā tajjatā.
  1214. 911214,172,298,70,80,1,67,9,Tehi ārammaṇehi jātā {tajjā}ti ca vuccamāne samphassajatā na vattabbā.
  1215. 911215,172,298,81,88,1,37,6,"Na hi so ārammaṇaṃ, nāpi visesapaccayo."
  1216. 911216,172,298,89,119,1,253,25,"‘‘ Tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ ti viññāṇameva phassassa visesapaccayoti vuttoti tasmā na viññāṇaṃ visesapaccayabhūtaṃ samphassajatāya tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajāpaññattiṃ labhati, na ca tadeva tassa kāraṇabhāvena phalabhāvena ca vuccamānaṃ suviññeyyaṃ hotīti. "
  1217. 911217,172,298,120,134,1,96,13,"Kiṃ vā etena, yathā bhagavatā vuttā taṃsabhāvāyeva te dhammāti na evaṃvidhesu kāraṇaṃ maggitabbaṃ. "
  1218. 911218,172,299,2,10,1,43,4,7. Evaṃ takkanavasena lokasiddhenāti adhippāyo.
  1219. 911219,172,299,11,21,1,96,10,Evañcevañca bhavitabbanti vividhaṃ takkanaṃ kūpe viya udakassa ārammaṇassa ākaḍḍhanaṃ vitakkanaṃ.
  1220. 911220,172,300,2,8,1,27,3,8. Samantato caraṇaṃ vicaraṇaṃ.
  1221. 911221,172,301,2,13,1,48,7,9. {Attamanatā}ti ettha atta -saddena na cittaṃ vuttaṃ.
  1222. 911222,172,301,14,19,1,27,5,Na hi cittassa mano atthīti.
  1223. 911223,172,301,20,35,1,104,11,Attamanassa pana puggalassa bhāvo attamanatāti vatvā puna puggaladiṭṭhinisedhanatthaṃ‘‘ cittassā’’ ti vuttaṃ.
  1224. 911224,172,302,2,11,1,35,5,"11. Na balavatī, kasmā avaṭṭhiti vuttāti? "
  1225. 911225,172,302,12,17,1,59,4,Ekaggacittena pāṇavadhādikaraṇe tathā avaṭṭhānamattabhāvato .
  1226. 911226,172,302,18,32,1,94,11,"Virūpaṃ, vividhaṃ vā saṃharaṇaṃ vikiraṇaṃ visāhāro, saṃharaṇaṃ vā sampiṇḍanaṃ, tadabhāvo visāhāro. "
  1227. 911227,172,303,2,10,1,35,4,12. Aññasmiṃ {pariyāye}ti aññasmiṃ kāraṇe.
  1228. 911228,172,303,11,19,1,69,8,Samānādhikaraṇabhāvo dvinnaṃ bahūnaṃ vā padānaṃ ekasmiṃ atthe pavatti.
  1229. 911229,172,304,2,10,1,26,4,13. Ārambhati {cā}ti āpajjati ca.
  1230. 911230,172,304,11,14,1,21,3,Uddhaṃ yamanaṃ uyyāmo.
  1231. 911231,172,304,15,23,1,50,7,"Dhuran ti nipphādetuṃ āraddhaṃ kusalaṃ, paṭiññaṃ vā. "
  1232. 911232,172,305,2,8,1,21,3,14. Tiṇṇan ti buddhādīnaṃ.
  1233. 911233,172,305,9,17,1,70,8,Citte ārammaṇassa upaṭṭhānaṃ jotanañca satiyevāti tassā etaṃ lakkhaṇaṃ.
  1234. 911234,172,306,2,15,1,64,6,16. Pāsāṇasakkharavālikādirahitā bhūmi saṇhāti‘‘ saṇhaṭṭhenā’’ ti vuttaṃ.
  1235. 911235,172,307,2,9,1,67,3,19. {Ayantī}ti ekakammanibbattamanussādisantatiavicchedavasena pavattanti.
  1236. 911236,172,307,10,19,1,107,9,Kusalākusalesupi hi jīvitaṃ indriyapaccayabhāvena sampayutte pavattayamānameva tadavicchedassa paccayo hoti.
  1237. 911237,172,308,2,19,1,105,13,30. Yaṃ {hirīyatī}ti hirīyati-saddena vutto bhāvo yaṃ-saddena vuccatīti yan ti bhāvanapuṃsakaṃ vā etaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1238. 911238,172,308,20,26,1,50,5,{Hiriyitabbenā}ti ca hetuatthe karaṇavacanaṃ yujjati.
  1239. 911239,172,309,2,13,1,77,6,32. {Alubbhanakavasenā}ti ettha alubbhanameva alubbhanakanti bhāvaniddeso daṭṭhabbo.
  1240. 911240,172,310,2,16,1,96,10,33. {Abyāpajjo}ti byāpādena dukkhena domanassasaṅkhātena dosena viya na byāpādetabbotipi attho yujjati.
  1241. 911241,172,311,2,4,1,0,0,42-43.
  1242. 911242,172,311,5,24,1,226,17,"Thinamiddhādipaṭipakkhabhāvena kusaladhamme aniccādimanasikāre ca sīghaṃ sīghaṃ parivattanasamatthatā lahupariṇāmatā, avijjānīvaraṇānañhi taṇhāsaṃyojanānaṃ sattānaṃ akusalappavatti pakatibhūtāti na tattha lahupariṇāmatāya attho. "
  1243. 911243,172,311,25,31,1,64,6,Tesañca bhāvo garutāyevāti tabbidhurasabhāvānaṃ lahutā daṭṭhabbā.
  1244. 911244,172,311,32,39,1,57,7,Sā hi pavattamānā sīghaṃ bhavaṅgavuṭṭhānassa paccayo hoti.
  1245. 911245,172,312,2,4,1,0,0,44-45.
  1246. 911246,172,312,5,16,1,87,10,"Ye ca dhammā mohasampayuttā viya avipannalahutā, tesañca kusalakaraṇe appaṭighāto mudutā. "
  1247. 911247,172,312,17,23,1,82,6,Appaṭighātena mudutādirūpasadisatāya arūpadhammānampi mudutā maddavatātiādi vuttaṃ.
  1248. 911248,172,313,2,4,1,0,0,46-47.
  1249. 911249,172,313,5,30,1,201,22,"Sinehavasena kilinnaṃ atimudukaṃ cittaṃ akammaññaṃ hoti vilīnaṃ viya suvaṇṇaṃ, mānādivasena atithaddhañca atāpitaṃ viya suvaṇṇaṃ, yaṃ panānurūpamudutāyuttaṃ, taṃ kammaññaṃ hoti yuttamaddavaṃ viya suvaṇṇaṃ. "
  1250. 911250,172,313,31,42,1,85,9,"Tasseva mudukassa yo kammaññākāro, sā {kammaññatā}ti mudutāvisiṭṭhā kammaññatā veditabbā. "
  1251. 911251,172,314,2,4,1,0,0,50-51.
  1252. 911252,172,314,5,9,1,54,4,Paccosakkanabhāvena pavattaṃ akusalameva paccosakkanaṃ.
  1253. 911253,172,314,10,81,1,457,49,"Ekavīsati anesanā nāma vejjakammaṃ karoti, dūtakammaṃ karoti, pahiṇakammaṃ karoti, gaṇḍaṃ phāleti, arumakkhanaṃ deti, uddhaṃvirecanaṃ deti, adhovirecanaṃ deti, natthutelaṃ pacati, cakkhutelaṃ pacati, veḷudānaṃ deti, paṇṇadānaṃ deti, pupphadānaṃ deti, phaladānaṃ deti, sinānadānaṃ deti, dantakaṭṭhadānaṃ deti, mukhodakadānaṃ deti, cuṇṇadānaṃ deti, mattikādānaṃ deti, cāṭukakammaṃ karoti, muggasūpiyaṃ, pāribhaṭyaṃ, jaṅghapesaniyaṃ dvāvīsatimaṃ dūtakammena sadisaṃ, tasmā ekavīsati. "
  1254. 911254,172,314,82,95,1,81,8,"Cha agocarā vesiyāgocaro, vidhavā, thullakumārī, paṇḍaka, pānāgāra, bhikkhunīagocaroti. "
  1255. 911255,172,314,96,132,1,164,22,{Saṅkhepato}ti sarūpena anuddiṭṭhattā‘‘ tattha katamo chando’’ tiādi na sakkā vattunti‘‘ yo chando chandikatā’’ tiādiniddesaṃ saṅkhipitvā‘‘ ye vā panā’’ ti niddeso katoti attho.
  1256. 911256,172,315,2,4,1,32,2,Niddesavārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1257. 911257,172,316,2,2,1,19,1,Koṭṭhāsavāravaṇṇanā
  1258. 911258,172,317,2,4,1,0,0,58-120.
  1259. 911259,172,317,5,15,1,99,9,Niddesavāre pucchādīnaṃ paccekaṃ anekattepi pucchādibhāvena ekattaṃ upanetvā catuparicchedatā vuttā.
  1260. 911260,172,317,16,24,1,60,8,Cattāro dveti evamādikaṃ saṅkhipitvā saha vā gahaṇaṃ saṅgaho.
  1261. 911261,172,317,25,31,1,50,5,Ṭhapetvā {yevāpanake}ti saṅgahetabbe sandhāya vuttaṃ.
  1262. 911262,172,317,32,48,1,130,15,"Te hi visuṃ visuṃ uddiṭṭhattā niddiṭṭhattā ca vippakiṇṇāti saṅgahetabbā honti, na yevāpanakā saṅgahagamaneneva tathā avippakiṇṇattā. "
  1263. 911263,172,317,49,62,1,137,12,"Yasmā pana saṅkhārakkhandhapariyāpannā honti, tasmā taṃniddese akhandhabhāvanivāraṇatthaṃ yevāpanātveva vuttāti na yevāpanakā ṭhapetabbāti. "
  1264. 911264,172,317,63,68,1,56,4,{Paccayasaṅkhātenā}ti āhārapaccayasaṅkhātenāti vuttaṃ hoti.
  1265. 911265,172,317,69,87,1,108,14,Atha vā‘‘ hetu paccayo’’ ti etesu dvīsu janako hetu upatthambhako paccayoti evaṃ visesavantesu paccayasaṅkhātena.
  1266. 911266,172,317,88,98,1,111,9,"Yathā hi kabaḷīkārāhāro ojaṭṭhamakarūpāharaṇena rūpakāyaṃ upatthambheti, evamimepi vedanādiāharaṇena nāmakāyanti. "
  1267. 911267,172,317,99,106,1,55,6,Tathā ca {hontī}ti sādhāraṇe sahajātādipaccaye sandhāyāha.
  1268. 911268,172,317,107,118,1,79,10,Aññathā {cā}ti aññena ca ekenākārena paccayā hontiyevāti āhārāti vuccantīti attho.
  1269. 911269,172,317,119,124,1,72,5,Tasmā āharaṇakiccarahitānaṃ hetuadhipatiādīnaṃ natthi āhārabhāvappasaṅgo.
  1270. 911270,172,317,125,137,1,91,10,"Tisso ca vedanā {āharatī}tiādi yathāsambhavavasena vuttaṃ, na imasmiṃyeva citte phassādivasena. "
  1271. 911271,172,317,138,149,1,84,9,"Tayo ca {bhave}ti kāmādibhavabhūtaṃ viññāṇaṃ visesena, avisesena ca pañcupādānakkhandhe. "
  1272. 911272,172,318,2,7,1,55,5,Ārammaṇaṃ upagantvā nijjhāyanaṃ cintanaṃ upanijjhāyanaṃ.
  1273. 911273,172,318,8,14,1,39,4,"{Hetvaṭṭhenā}ti upāyatthena, na mūlatthena. "
  1274. 911274,172,318,15,27,1,109,11,Pubbabhāge gato paṭipanno nānākkhaṇiko aṭṭhaṅgiko maggo lokuttarakkhaṇeva saha pavatto {yathāgatamaggo}ti vutto.
  1275. 911275,172,318,28,69,1,298,26,"Vipassanākkhaṇato pubbeva kāyakammādīnaṃ suparisuddhatāya aṭṭhaṅgikamaggupanissayassa‘‘ ariyo aṭṭhaṅgiko maggo bhāvanāpāripūriṃ gacchatī’’ ti ( ma. ni.3.431) evaṃ vuttena pariyāyena pubbabhāgamaggassa aṭṭhaṅgikatā yathāgatavacanena dīpitā, na ekakkhaṇe aṭṭhannaṃ aṅgānaṃ sabbhāvāti evamassapi pariyāyadesanatā veditabbā. "
  1276. 911276,172,318,70,82,1,84,8,Vijānanameva cittavicittatāti‘‘ cittavicittaṭṭhena ekova dhammo viññāṇakkhandho’’ ti āha.
  1277. 911277,172,318,83,105,1,174,18,Cattāro khandhā hontītiādīsu vedanākkhandhādīnaṃ saṅgahe katepi puna‘‘ eko vedanākkhandho hotī’’ tiādivacanaṃ na aneke vedanākkhandhādayo jātiniddesena idha vuttāti dassanatthaṃ.
  1278. 911278,172,318,106,121,1,153,15,Indriyesu ca ekassa jātiniddesabhāve paṭikkhitte aññesaṃ indriyānaṃ āhārādīnañca tappaṭikkhepo kato hotīti pubbaṅgamassa manindriyasseva katoti daṭṭhabbo.
  1279. 911279,172,319,2,4,1,28,2,Koṭṭhāsavāravaṇṇanā niṭṭhitā.
  1280. 911280,172,320,2,2,1,18,1,Suññatavāravaṇṇanā
  1281. 911281,172,321,2,4,1,0,0,121-145.
  1282. 911282,172,321,5,15,1,51,7,"{Etthā}ti etasmiṃ yathāvutte samaye, etesu vā dhammesu. "
  1283. 911283,172,321,16,24,1,30,6,"{Bhāvo}ti satto, yo koci vā attho. "
  1284. 911284,172,322,2,2,1,20,1,Dutiyacittādivaṇṇanā
  1285. 911285,172,323,2,10,1,53,4,146. {Sappayogenā}ti līnassa cittassa ussāhanapayogasahitena.
  1286. 911286,172,323,11,19,1,105,7,{Saupāyenā}ti kusalassa karaṇākaraṇesu ādīnavānisaṃsapaccavekkhaṇaṃ parehi ussāhananti evamādiupāyasahitena.
  1287. 911287,172,324,2,4,1,0,0,156-159.
  1288. 911288,172,324,5,12,1,89,7,Mahāaṭṭhakathāyaṃ anuññātā nātisamāhitāya bhāvanāyāti yevāpanakehipi nibbisesataṃ dasseti.
  1289. 911289,172,325,2,2,1,31,1,Puññakiriyavatthādikathāvaṇṇanā
  1290. 911290,172,326,2,13,1,73,7,Apaciti eva apacitisahagataṃ puññakiriyāvatthu yathā‘‘ nandirāgasahagatā’’ ti.
  1291. 911291,172,326,14,23,1,87,8,"Apaciti vā cetanāsampayuttakadhammā kāyavacīkiriyā vā, taṃsahitā cetanā apacitisahagataṃ. "
  1292. 911292,172,326,24,41,1,90,11,"{Hitapharaṇenā}ti desake mettāpharaṇena,‘‘ evaṃ me hitaṃ bhavissatī’’ ti pavattena hitacittena vā. "
  1293. 911293,172,326,42,45,1,32,2,Kammassakatāñāṇaṃ diṭṭhijukammaṃ.
  1294. 911294,172,326,46,50,1,50,4,Niyamalakkhaṇan ti mahapphalatāniyamassa lakkhaṇaṃ.
  1295. 911295,172,326,51,55,1,41,4,Sīlamaye saṅgahaṃ gacchanti cārittavasena.
  1296. 911296,172,326,56,66,1,112,10,Anavajjavatthuṃ pariccajanto viya abbhanumodamānopi parassa sampattiyā modatīti abbhanumodanā dānamaye saṅgahitā.
  1297. 911297,172,326,67,71,1,40,3,{Bhāventopī}ti asamattabhāvanaṃ sandhāyāha.
  1298. 911298,172,326,72,76,1,24,4,Samattā hi appanā hotīti.
  1299. 911299,172,326,77,102,1,196,23,"Aṭṭheva koṭṭhāse {katvā}ti ekassa sattassa ekasmiṃ khaṇe uppannamekaṃ paṭhamacittaṃ dassetvā aññāni tādisāni adassentena sabbāni tāni sarikkhaṭṭhena ekīkatāni honti, tathā sesānipīti evaṃ aṭṭha katvā. "
  1300. 911300,172,327,2,4,1,32,2,Kāmāvacarakusalavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1301. 911301,172,328,2,2,1,17,1,Rūpāvacarakusalaṃ
  1302. 911302,172,329,2,2,1,11,1,Catukkanayo
  1303. 911303,172,330,2,2,1,25,1,Paṭhamajjhānakathāvaṇṇanā
  1304. 911304,172,331,2,12,1,46,6,160. Uttarapadalopaṃ katvā rūpabhavo rūpan ti vutto.
  1305. 911305,172,331,13,28,1,158,14,"Jhānassa amaggabhāvepi sati maggavacanaṃ aññamaggabhāvanivāraṇatthanti imasmiṃ atthe maggaggahaṇassa payojanaṃ vuttaṃ, na sabbassa kusalajjhānassa maggabhāvoti. "
  1306. 911306,172,331,29,46,1,163,16,"Tattha maggassa bhāvanāya samayavavatthānassa katattā amaggabhāvanāsamaye pavattānaṃ phassādīnaṃ kusalabhāvo na dassito siyā, tasmā sabbassa maggabhāvo dassetabboti. "
  1307. 911307,172,331,47,65,1,188,17,Ito añño maggo {natthī}ti evaṃ aññabhūmikavidhuro sati paccayantare rūpūpapattijanakasabhāvo vipākadhammasabhāvo viya vipākadhammavasena sabbasamāno maggasaddena vuttoti dassetīti veditabbaṃ.
  1308. 911308,172,331,66,71,1,33,5,Kusalaṃ dānan ti alobho daṭṭhabbo.
  1309. 911309,172,331,72,83,1,70,10,"Atha vā cetanā dānaṃ, taṃ vajjetvā itare dve cetanāsampayuttakāti vuttā. "
  1310. 911310,172,331,84,93,1,80,8,{Vaṭṭantī}ti maggabhāvato jhānavacanena saṅgahetvā maggoti vattuṃ vaṭṭantīti attho.
  1311. 911311,172,331,94,97,1,20,2,{Okappanā}ti saddahanā.
  1312. 911312,172,331,98,137,1,187,21,Aññattha diṭṭhaṃ atthaṃ pariccajitvā‘‘ janeti vaḍḍhetī’’ ti ayamattho kasmā vuttoti nirupasaggassa aññattha evamatthasseva diṭṭhattāti imamatthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ puna caparaṃ udāyī’’ ti( ma. ni.2.246 ādayo) suttamāhaṭaṃ.
  1313. 911313,172,331,138,150,1,123,12,Kesañci ariyānaṃ ariyamaggena siddhāni aññāni ca jhānāni bhāvanāsabhāvānevāti tesupi bhāventena samayavavatthānaṃ ijjhatīti.
  1314. 911314,172,332,2,10,1,51,6,"Nissaranti niggacchanti etena, ettha vāti nissaraṇaṃ. "
  1315. 911315,172,332,11,13,1,15,2,Ke niggacchanti?
  1316. 911316,172,332,14,15,1,4,1,Kāmā.
  1317. 911317,172,332,16,21,1,40,5,Tesaṃ kāmānaṃ nissaraṇaṃ pahānanti attho.
  1318. 911318,172,332,22,32,1,45,6,Evañhi‘‘ kāmānan’’ ti kattari sāmivacanaṃ yujjati.
  1319. 911319,172,332,33,46,1,132,11,"{Vatthukāmehipī}ti vatthukāmehi viviccevātipi attho yujjatīti evaṃ yujjamānatthantarasamuccayattho pi -saddo, na kilesakāmasamuccayattho. "
  1320. 911320,172,332,47,48,1,5,1,Kasmā?
  1321. 911321,172,332,49,55,1,59,6,Imasmiṃ atthe kilesakāmānaṃ dutiyapadena vivekassa vuttattā.
  1322. 911322,172,332,56,78,1,144,16,"Akusalasaddena yadipi kilesakāmā, athāpi sabbākusalā gahitā, sabbathā pana kilesakāmehi viveko vuttoti āha‘‘ dutiyena kilesakāmehi vivekavacanato’’ ti. "
  1323. 911323,172,332,79,85,1,90,6,Kāmaguṇādhigamahetupi pāṇātipātādiasuddhappayogo hotīti tabbivekena payogasuddhi vibhāvitā.
  1324. 911324,172,332,86,88,1,36,2,Taṇhāsaṃkilesasodhanena āsayaposanaṃ.
  1325. 911325,172,333,2,8,1,44,4,Aññesampi {cā}ti diṭṭhimānādīnaṃ phassādīnañca.
  1326. 911326,172,333,9,19,1,129,9,"Upari vuccamānāni jhānaṅgāni uparijjhānaṅgāni, tesaṃ attano vipaccanīkānaṃ paṭipakkhabhāvadassanatthaṃ tappaccanīkanīvaraṇavacanaṃ. "
  1327. 911327,172,333,20,38,1,210,14,Byāpādavivekavacanena‘‘ anatthaṃ me acarī’’ tiādiāghātavatthubhedavisayassa dosassa mohādhikānaṃ thinamiddhādīnaṃ vivekavacanena paṭicchādanavasena dukkhādipubbantādibhedavisayassa mohassa vikkhambhanaviveko vutto.
  1328. 911328,172,333,39,55,1,273,16,Kāmarāgabyāpādatadekaṭṭhathinamiddhādivikkhambhanakañcedaṃ sabbākusalapaṭipakkhasabhāvattā sabbakusalānaṃ tena sabhāvena sabbākusalānaṃ pahānaṃ hontampi kāmarāgādivikkhambhanasabhāvamevāti taṃsabhāvattā avisesetvā nīvaraṇākusalamūlādīnaṃ vikkhambhanaviveko vutto hotīti āha.
  1329. 911329,172,334,2,25,1,270,22,"Vitakkassa kiccavisesena thirabhāvappatte paṭhamajjhānasamādhimhi paccanīkadūrībhāvakatena thirabhāvena taṃsadisesu vitakkarahitesu dutiyajjhānādisamādhīsu ca appanāti aṭṭhakathāvohāroti vitakkassa appanāyogo vutto, aññathā vitakkova appanāti tassa taṃsampayogo na siyāti. "
  1330. 911330,172,334,26,36,1,111,8,Attho… pe… daṭṭhabbo jhānasamaṅgino vitakkavicārasamaṅgitādassanena jhānasseva savitakkasavicārabhāvassa vuttattā.
  1331. 911331,172,335,2,11,1,66,9,Vivekajaṃ pītisukhan ti ettha purimasmiṃ atthe vivekajan ti jhānaṃ.
  1332. 911332,172,335,12,23,1,75,10,"Pītisukhasaddato ca atthiatthavisesavato assa, asmiṃ vāti ettha a -kāro vutto. "
  1333. 911333,172,335,24,27,1,30,3,Dutiye pītisukhameva vivekajaṃ.
  1334. 911334,172,335,28,51,1,133,17,"Vivekajaṃpītisukhan ti ca aññapadatthe samāso paccattaniddesassa ca alopo kato, lope vā sati‘‘ vivekajapītisukhan’’ ti pāṭhoti ayaṃ viseso. "
  1335. 911335,172,335,52,61,1,87,7,"{Gaṇanānupubbatā}ti gaṇanānupubbatāya, gaṇanānupubbatāmattaṃ vā paṭhamanti vacananti attho. "
  1336. 911336,172,335,62,68,1,96,6,Niccādivipallāsappahānena maggo asammohato aniccādilakkhaṇāni paṭivijjhatīti lakkhaṇūpanijjhānaṃ.
  1337. 911337,172,335,69,74,1,77,5,Asammosadhammaṃ nibbānaṃ aviparītalakkhaṇattā anaññathābhāvato tathalakkhaṇaṃ.
  1338. 911338,172,336,2,2,1,24,1,Dutiyajjhānakathāvaṇṇanā
  1339. 911339,172,337,2,4,1,0,0,161-2.
  1340. 911340,172,337,5,27,1,201,19,"Vitakkavicārānaṃ {vūpasamā}ti etena yehi vitakkavicārehi paṭhamajjhānassa oḷārikatā, tesaṃ samatikkamā dutiyajjhānassa samadhigamo, na sabhāvato anoḷārikānaṃ phassādīnaṃ samatikkamāti ayamattho dīpito hoti. "
  1341. 911341,172,337,28,39,1,35,6,Evaṃ‘‘ pītiyā ca virāgā’’ tiādīsu nayo .
  1342. 911342,172,337,40,49,1,178,9,Tasmā vitakkavicārapītisukhasamatikkamavacanāni oḷārikoḷārikaṅgasamatikkamā dutiyādiadhigamaparidīpakānīti tesaṃ ekadesabhūtaṃ vitakkavicārasamatikkamavacanaṃ taṃdīpakanti vuttaṃ.
  1343. 911343,172,337,50,62,1,174,12,Atha vā vitakkavicāravūpasamavacaneneva taṃsamatikkamā dutiyādhigamadīpakena pītivirāgādivacanānaṃ pītiyādisamatikkamā tatiyādiadhigamadīpakatā hotīti tassa taṃdīpakatā vuttā.
  1344. 911344,172,338,2,11,1,76,8,Nīlavaṇṇayogato nīlavatthaṃ {viyā}ti nīlayogato vatthaṃ nīlaṃ viyāti adhippāyo.
  1345. 911345,172,338,12,34,1,164,17,"Yena sampasādanena yogā jhānaṃ sampasādanaṃ, tasmiṃ dassite‘‘ sampasādanaṃ jhānan’’ ti samānādhikaraṇaniddeseneva taṃyogā jhāne taṃsaddappavatti dassitāti avirodho yutto. "
  1346. 911346,172,338,35,51,1,123,12,Ekodibhāve kathanti ekodimhi dassite‘‘ ekodibhāvaṃ jhānan’’ ti samānādhikaraṇaniddeseneva jhānassa ekodivaḍḍhanatā vuttā hotīti.
  1347. 911347,172,338,52,70,1,158,18,Ekodibhāvan ti panidaṃ uddharitvā ekodissa niddeso na kattabbo siyāti ekodibhāvasaddo eva samādhimhi pavatto sampasādanasaddo viya jhānamhi pavattatīti yuttaṃ.
  1348. 911348,172,339,2,6,1,23,3,{Appitā}ti gamitā vināsaṃ.
  1349. 911349,172,339,7,22,1,233,15,Dutiyajjhānādiadhigamupāyadīpakena ajjhattasampasādanatāya cetaso ekodibhāvatāya ca hetudīpakena avitakkāvicārabhāvahetudīpakena ca vitakkavicāravūpasamavacaneneva vitakkavicārābhāvo dīpitoti kiṃ puna avitakkaavicāravacanena katenāti?
  1350. 911350,172,339,23,26,1,13,2,"Na, adīpitattā. "
  1351. 911351,172,339,27,34,1,73,7,Na hi vitakkavicāravūpasamavacanena vitakkavicārānaṃ appavatti vuttā hoti.
  1352. 911352,172,339,35,41,1,52,5,Vitakkavicāresu hi taṇhāpahānañca etesaṃ vūpasamanaṃ.
  1353. 911353,172,339,42,77,1,314,29,"Ye ca saṅkhāresu taṇhāpahānaṃ karonti, tesu maggesu pahīnataṇhesu phalesu ca saṅkhārappavatti hoti, evamidhāpi vikkhambhitavitakkavicārataṇhassa dutiyajjhānassa vitakkavicārasampayogo purimena na nivārito siyāti taṃnivāraṇatthaṃ āvajjitukāmatādiatikkamova tesaṃ vūpasamoti dassanatthañca‘‘ avitakkaṃ avicāran’’ ti vuttaṃ. "
  1354. 911354,172,340,2,2,1,24,1,Tatiyajjhānakathāvaṇṇanā
  1355. 911355,172,341,2,8,1,44,3,163. Parisuddhapakati khīṇāsavapakati nikkilesatā.
  1356. 911356,172,341,9,33,1,183,18,"Upekkhānimittan ti ettha līnuddhaccapakkhapātarahitaṃ majjhattaṃ vīriyaṃ‘‘ upekkhā’’ ti vuttaṃ, tadeva taṃ ākāraṃ gahetvā pavattetabbassa tādisassa vīriyassa nimittabhāvato upekkhānimittaṃ. "
  1357. 911357,172,341,34,47,1,198,11,Paṭhamajjhānappaṭilābhatthāya nīvaraṇe… pe… nevasaññānāsaññāyatanasamāpattipaṭilābhatthāya ākiñcaññāyatanasaññaṃ paṭisaṅkhāsantiṭṭhanāpaññāsaṅkhārupekkhāsu ñāṇanti imā aṭṭha samāpattivasena uppajjanti.
  1358. 911358,172,341,48,59,1,153,11,Sotāpattimaggapaṭilābhatthāya uppādaṃ pavattaṃ nimittaṃ āyūhanaṃ paṭisandhiṃ gatiṃ nibbattiṃ upapattiṃ jātiṃ jarāmaraṇasokaparidevadukkhadomanassaupāyāse.
  1359. 911359,172,341,60,75,1,99,9,Sotāpattiphalasamāpattatthāya uppādaṃ… pe… upāyāse… pe… arahattamaggapaṭilābhatthāya uppādaṃ… pe… upāyāse.
  1360. 911360,172,341,76,100,1,223,18,Arahattaphalasamāpattatthāya… pe… suññatavihārasamāpattatthāya… pe… animittavihārasamāpattatthāya uppādaṃ pavattaṃ āyūhanaṃ paṭisandhiṃ… pe… paṭisaṅkhāsantiṭṭhanā paññā saṅkhārupekkhāsu ñāṇanti imā dasa vipassanāvasena uppajjanti.
  1361. 911361,172,342,2,11,1,72,8,"Yadatthi yaṃ bhūtan ti khandhapañcakaṃ, taṃ muñcitukamyatāñāṇena pajahati. "
  1362. 911362,172,342,12,20,1,129,8,Diṭṭhasovatthikattayassa sappalakkhaṇavicinane viya diṭṭhalakkhaṇattayassa bhūtassa saṅkhāralakkhaṇavicinane upekkhaṃ paṭilabhati.
  1363. 911363,172,342,21,28,1,67,6,{Anābhogarasā}ti paṇītasukhepi tasmiṃ avanati paṭipakkhakiccāti attho.
  1364. 911364,172,342,29,37,1,112,8,Nāmakāyena cetasikasukhaṃ kāyikasukhahetu rūpasamuṭṭhāpanena kāyikasukhañca jhānasamaṅgī paṭisaṃvedetīti vuccati.
  1365. 911365,172,342,38,40,1,19,2,Phuṭattā byāpitattā.
  1366. 911366,172,342,41,56,1,125,14,"Yathā hi udakena phuṭasarīrassa tādise nātipaccanīke vātādike phoṭṭhabbe phuṭṭhe sukhaṃ uppajjati, evaṃ etehi phuṭasarīrassapi. "
  1367. 911367,172,343,2,2,1,26,1,Catutthajjhānakathāvaṇṇanā
  1368. 911368,172,344,2,14,1,119,7,165. {Avibhūtapaccupaṭṭhānā}ti sukhadukkhāni viya avibhūtākārā piṭṭhipāsāṇagatamigamaggo viya tadanumātabbāvibhūtākāropaṭṭhānā.
  1369. 911369,172,345,2,4,1,27,2,Catukkanayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1370. 911370,172,346,2,2,1,18,1,Pañcakanayavaṇṇanā
  1371. 911371,172,347,2,10,1,45,4,167. Yassā pana {dhammadhātuyā}ti sabbaññutaññāṇassa.
  1372. 911372,172,347,11,19,1,66,8,Tena hi dhammānaṃ ākārabhedaṃ ñatvā tadanurūpaṃ desanaṃ niyāmetīti.
  1373. 911373,172,347,20,47,1,192,20,Ettha ca pañcakanaye dutiyajjhānaṃ catukkanaye dutiyajjhānapakkhikaṃ katvā vibhattaṃ‘‘ yasmiṃ… pe… maggaṃ bhāveti avitakkaṃ vicāramattaṃ samādhijaṃ pītisukhaṃ dutiyajjhānaṃ upasampajja viharatī’’ ti.
  1374. 911374,172,347,48,49,1,5,1,Kasmā?
  1375. 911375,172,347,50,56,1,104,6,Ekattakāyanānattasaññīsattāvāsaphalatāya dutiyajjhānena samānaphalattā paṭhamajjhānasamādhito jātattā ca.
  1376. 911376,172,347,57,85,1,138,19,"Paṭhamajjhānameva hi kāmehi akusalehi ca vivittanti tadabhāvā na idha‘‘ vivicceva kāmehi vivicca akusalehī’’ ti sakkā vattuṃ, nāpi‘‘ vivekajan’’ ti. "
  1377. 911377,172,347,86,97,1,137,11,Suttantadesanāsu ca pañcakanaye dutiyatatiyajjhānāni dutiyajjhānameva bhajanti vitakkavūpasamā vicāravūpasamā avitakkattā avicārattā cāti.
  1378. 911378,172,348,2,2,1,22,1,Paṭipadācatukkavaṇṇanā
  1379. 911379,172,349,2,4,1,0,0,176-180.
  1380. 911380,172,349,5,14,1,106,9,Tassa tassa jhānassa upacāran ti nīvaraṇavitakkavicāranikantiyādīnaṃ vūpasamā thirabhūto kāmāvacarasamādhi.
  1381. 911381,172,349,15,26,1,120,9,"{Tadanudhammatā}ti tadanurūpatābhūtā, sā pana tadassādasaṅkhātā tadassādasampayuttakkhandhasaṅkhātā vā micchāsatīti vadanti. "
  1382. 911382,172,349,27,44,1,110,13,Avigatanikantikā taṃtaṃpariharaṇasatītipi vattuṃ vaṭṭatīti evañca katvā‘‘ satiyā vā nikantiyā vā’’ ti vikappo kato.
  1383. 911383,172,349,45,56,1,111,10,Āgamanavasenāpi ca paṭipadā {hontiyevā}ti idaṃ kadāci dutiyādīnaṃ paṭhamādiāgamanakatapaṭipadataṃ sandhāya vuttaṃ.
  1384. 911384,172,349,57,78,1,160,20,"Api -saddo hi anekantikataṃ dīpeti, etassa anekantikattā eva ca pāḷiyaṃ ekekasmiṃ jhāne catasso paṭipadā cattāri ārammaṇāni soḷasakkhattukañca visuṃ visuṃ yojitaṃ. "
  1385. 911385,172,349,79,87,1,69,8,Aññathā ekekasmiṃ paṭipadādimhi nava nava jhānāni yojetabbāni siyunti.
  1386. 911386,172,350,2,2,1,22,1,Ārammaṇacatukkavaṇṇanā
  1387. 911387,172,351,2,11,1,40,5,181. Appaguṇan ti pañcahi vasitāhi avasīkataṃ.
  1388. 911388,172,352,2,2,1,30,1,Ārammaṇapaṭipadāmissakavaṇṇanā
  1389. 911389,172,353,2,9,1,32,3,186. {Heṭṭhā}ti soḷasakkhattukato pubbe.
  1390. 911390,172,353,10,28,1,161,16,"Ye keci jhānaṃ uppādenti {nāmā}ti vacanena ye katādhikārā sekkhā maggeneva uppāditajjhānā, tesaṃ jhānāni maggapaṭibaddhatāya suddhikanavakasaṅgahitānīti veditabbāni. "
  1391. 911391,172,353,29,34,1,25,5,Na hi te uppādenti nāmāti.
  1392. 911392,172,354,2,2,1,18,1,Kasiṇakathāvaṇṇanā
  1393. 911393,172,355,2,10,1,49,4,203. Nirodhapādakatāvacanena āruppapādakatā ca dassitā.
  1394. 911394,172,355,11,14,1,48,3,Khippadassanaṃ khippābhiññatā khippanisantibhāvo.
  1395. 911395,172,356,2,2,1,25,1,Abhibhāyatanakathāvaṇṇanā
  1396. 911396,172,357,2,20,1,229,14,204. {Aññampī}ti kevalaṃ kasiṇāyatanasaṅkhātameva ahutvā abhibhāyatanasaṅkhātampi pavattatīti satipi abhibhāyatanānaṃ kasiṇāyatanatte kasiṇāyatanabhāvato añño abhibhāyatanabhāvo kasiṇanimittābhibhavanakabhāvanānimittanānattatoti dasseti.
  1397. 911397,172,357,21,29,1,48,6,"Tattha abhibhavatīti abhibhu, parikammaṃ, ñāṇaṃ vā. "
  1398. 911398,172,357,30,36,1,47,5,"Abhibhu āyatanaṃ etassāti abhibhāyatanaṃ, jhānaṃ. "
  1399. 911399,172,357,37,45,1,76,7,"Abhibhavitabbaṃ vā ārammaṇasaṅkhātaṃ āyatanaṃ etassāti abhibhāyatanaṃ, jhānaṃ. "
  1400. 911400,172,357,46,59,1,159,13,Ārammaṇābhibhavanato abhibhu ca taṃ āyatanañca yogino sukhavisesānaṃ adhiṭṭhānabhāvato manāyatanadhammāyatanabhāvato cātipi sasampayuttaṃ jhānaṃ abhibhāyatanaṃ.
  1401. 911401,172,357,60,73,1,152,13,Maggappaṭibaddhatāya tadā samāpattito vuṭṭhitassa ābhogo pubbabhāgabhāvanāvasena jhānakkhaṇe pavattaṃ abhibhavanākāraṃ gahetvā pavatto vuttoti daṭṭhabbo.
  1402. 911402,172,357,74,86,1,88,10,Āgamesu pana‘‘ ajjhattaṃ rūpasaññī eko bahiddhā rūpāni passati parittāni suvaṇṇadubbaṇṇāni.
  1403. 911403,172,357,87,89,1,28,2,Appamāṇāni suvaṇṇadubbaṇṇāni.
  1404. 911404,172,357,90,98,1,55,6,Ajjhattaṃ arūpasaññī eko… pe… parittāni suvaṇṇadubbaṇṇāni.
  1405. 911405,172,357,99,181,1,186,17,Appamāṇāni suvaṇṇadubbaṇṇānī’’ ti( dī. ni.2.173; ma. ni.2.249; a. ni.8.65) imesaṃ catunnaṃ abhibhāyatanānaṃ āgatattā āgamaṭṭhakathāsu ( dī. ni. aṭṭha.2.173; ma. ni. aṭṭha.2.249-250; a. ni. aṭṭha.3.8.65)‘‘ vaṇṇavasena ābhoge vijjamānepi parittaappamāṇavaseneva imāni abhibhāyatanāni desitānī’’ ti vuttaṃ.
  1406. 911406,172,357,182,189,1,69,7,Parittaappamāṇatā hi abhibhavanassa kāraṇaṃ vaṇṇābhoge satipi asatipi.
  1407. 911407,172,357,190,208,1,118,13,"Tattha ca vaṇṇābhogarahitāni sahitāni ca sabbāni parittāni‘‘ suvaṇṇadubbaṇṇānī’’ ti vuttāni, tathā appamāṇānīti daṭṭhabbāni. "
  1408. 911408,172,357,209,223,1,117,14,Atthi hi eso pariyāyo parittāni abhibhuyya tāni ce kadāci vaṇṇavasena ābhujitāni honti suvaṇṇadubbaṇṇāni abhibhuyyāti.
  1409. 911409,172,357,224,232,1,75,8,Idha pana nippariyāyadesanattā vaṇṇābhogarahitāni visuṃ vuttāni sahitāni ca.
  1410. 911410,172,357,233,237,1,39,4,Atthi hi ubhayattha abhibhavanavisesoti.
  1411. 911411,172,358,2,37,1,352,28,"Tattha ca pariyāyadesanattā vimokkhānampi abhibhavanapariyāyo atthīti‘‘ ajjhattaṃ rūpasaññī’’ ti abhibhāyatanadvayaṃ vuttaṃ, tatiyacatutthaabhibhāyatanesu dutiyavimokkho vaṇṇābhibhāyatanesu tatiyavimokkho ca abhibhavanappavattito saṅgahito, idha pana nippariyāyadesanattā vimokkhābhibhāyatanāni asaṅkarato dassetuṃ vimokkhe vajjetvā abhibhāyatanāni kathitāni. "
  1412. 911412,172,358,38,68,1,242,21,"Sabbāni ca vimokkhakiccāni vimokkhadesanāya vuttāni, tadetaṃ‘‘ ajjhattaṃ rūpasaññī’’ ti āgatassa abhibhāyatanadvayassa abhibhāyatanesu avacanato‘‘ rūpī rūpāni passatī’’ tiādīnañca sabbavimokkhakiccasādhāraṇavacanabhāvato vavatthānaṃ katanti viññāyati. "
  1413. 911413,172,359,2,30,1,154,18,"Ajjhattarūpānaṃ {anabhibhavanīyato}ti idaṃ katthacipi‘‘ ajjhattaṃ rūpāni passatī’’ ti avatvā sabbattha yaṃ vuttaṃ‘‘ bahiddhā rūpāni passatī’’ ti, tassa kāraṇavacanaṃ. "
  1414. 911414,172,359,31,39,1,43,7,"Tena yaṃ aññahetukaṃ, taṃ tena hetunā vuttaṃ. "
  1415. 911415,172,359,40,55,1,115,14,"Yaṃ pana desanāvilāsahetukaṃ ajjhattaṃ arūpasaññitāya eva idha vacanaṃ, na tassa aññaṃ kāraṇaṃ maggitabbanti dasseti. "
  1416. 911416,172,359,56,67,1,122,10,"Ajjhattarūpānaṃ anabhibhavanīyatā ca bahiddhārūpānaṃ viya avibhūtattā, desanāvilāso ca yathāvuttavavatthānavasena veditabbo. "
  1417. 911417,172,359,68,76,1,78,7,{Suvaṇṇadubbaṇṇānī}ti eteneva siddhattā nīlādiabhibhāyatanāni na vattabbānīti ce?
  1418. 911418,172,359,77,83,1,64,5,"Na, nīlādīsu katādhikārānaṃ nīlādibhāvasseva abhibhavanakāraṇattā. "
  1419. 911419,172,359,84,96,1,109,11,"Na hi tesaṃ parisuddhāparisuddhavaṇṇaparittatā tadappamāṇatā vā abhibhavanakāraṇaṃ, atha kho nīlādibhāvo evāti. "
  1420. 911420,172,360,2,4,1,34,2,Abhibhāyatanakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1421. 911421,172,361,2,2,1,20,1,Vimokkhakathāvaṇṇanā
  1422. 911422,172,362,2,20,1,108,12,"248. {Rūpī}ti yenāyaṃ sasantatipariyāpannena rūpena samannāgato, taṃ yassa jhānassa hetubhāvena visiṭṭhaṃ rūpaṃ hoti. "
  1423. 911423,172,362,21,32,1,125,10,"Yena visiṭṭhena rūpīti vucceyya, tadeva sasantatipariyāpannarūpanimittaṃ jhānamiva paramatthato rūpībhāvasādhakanti daṭṭhabbaṃ. "
  1424. 911424,172,362,33,49,1,109,11,"Kasiṇadesanā jhānānameva kasiṇabhāvena pavattā abhidhamme, sutte pana ārammaṇānanti‘‘ abhidhammavasenā’’ ti vuttaṃ. "
  1425. 911425,172,363,2,4,1,29,2,Vimokkhakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1426. 911426,172,364,2,2,1,24,1,Brahmavihārakathāvaṇṇanā
  1427. 911427,172,365,2,9,1,49,3,251. Somanassadomanassarahitaṃ aññāṇameva aññāṇupekkhā.
  1428. 911428,172,365,10,14,1,46,4,Kilesodhīnaṃ maggodhīhi ajitattā anodhijinassa.
  1429. 911429,172,365,15,20,1,64,5,Sattamabhavādito uddhaṃ pavattavipākassa ajitattā avipākajinassa.
  1430. 911430,172,365,21,24,1,34,2,{Niddosabhāvenā}ti nippaṭighabhāvena.
  1431. 911431,172,365,25,45,1,266,19,"Ekassapi sattassa appaṭibhāganimittattā paricchedaggahaṇaṃ natthi, na ca sammutisaccavasena pavattaṃ sattaggahaṇaṃ paricchinnarūpādiggahaṇaṃ hotīti appanāppattiyāpi aparāmāsasattaggahaṇamuddhabhūtānaṃ mettādīnaṃ ekasattārammaṇānampi appamāṇagocaratā vuttāti veditabbā. "
  1432. 911432,172,366,2,4,1,33,2,Brahmavihārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1433. 911433,172,367,2,2,1,18,1,Asubhakathāvaṇṇanā
  1434. 911434,172,368,2,8,1,28,3,263. Uddhaṃ dhumātattā uddhumātaṃ.
  1435. 911435,172,368,9,19,1,93,9,"Setarattehi paribhinnaṃ vimissitaṃ nīlaṃ vinīlaṃ, purimavaṇṇavipariṇāmabhūtaṃ vā nīlaṃ vinīlaṃ. "
  1436. 911436,172,368,20,23,1,30,3,Saṅghāṭo aṅgānaṃ susambaddhatā.
  1437. 911437,172,368,24,30,1,67,6,Ārammaṇassa dubbalatā paṭipakkhabhāvena cittaṃ ṭhapetuṃ asamatthatā.
  1438. 911438,172,368,31,36,1,101,5,Attani ānisaṃsadassananīvaraṇarogavūpasamānaṃ yathākkamaṃ pupphachaḍḍakavamanavirecanaupamā yojetabbā.
  1439. 911439,172,368,37,44,1,98,7,Paṭikūlamanasikārasāmaññena asubhehi kesādīhi paṭikūlajjhānassa gahaṇaṃ sivathikāvaṇṇajjhānassa ca.
  1440. 911440,172,368,45,53,1,86,7,"Tampi hi paṭikūlamanasikāravaseneva uppajjatīti, sivathikappakārāni vā sivathikāvaṇṇāni. "
  1441. 911441,172,369,2,4,1,27,2,Asubhakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1442. 911442,172,370,2,4,1,37,2,Rūpāvacarakusalakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1443. 911443,172,371,2,2,1,29,1,Arūpāvacarakusalakathāvaṇṇanā
  1444. 911444,172,372,2,20,1,171,11,"265. {Sabbākārenā}ti evaṃ rūpanimittaṃ daṇḍādānasambhavadassanādinā sabbena rūparūpanimittesu tadārammaṇajjhānesu dosadassanākārena, rūpādīsu nikantippahānaanāvajjitukāmatādinā vā. "
  1445. 911445,172,372,21,24,1,19,2,{Virāgā}ti jigucchanā.
  1446. 911446,172,372,25,41,1,111,12,Āneñjābhisaṅkhāravacanādīhi āneñjatā‘‘ santā ime cunda ariyassa vinaye vimokkhā’’ tiādinā santavimokkhatā ca vuttā.
  1447. 911447,172,372,42,50,1,109,8,Dosadassanapaṭipakkhabhāvanāvasena paṭighasaññānaṃ suppahīnattā mahatāpi saddena arūpasamāpattito na vuṭṭhāti.
  1448. 911448,172,372,51,70,1,151,18,"Tathā pana na suppahīnattā sabbarūpasamāpattito vuṭṭhānaṃ siyā, paṭhamajjhānaṃ pana appakampi saddaṃ na sahatīti taṃ samāpannassa saddo kaṇṭakoti vuttaṃ. "
  1449. 911449,172,373,2,18,1,166,15,"Āruppabhāvanāya abhāve cutito uddhaṃ uppattirahānaṃ rūpasaññāpaṭighasaññānaṃ yāva attano vipākappavatti, tāva anuppattidhammatāpādanena samatikkamo atthaṅgamo ca vutto. "
  1450. 911450,172,373,19,35,1,109,14,"Nānattasaññāsu pana yā tasmiṃ bhave na uppajjanti, tā anokāsatāya na uppajjanti, na āruppabhāvanāya nivāritattā. "
  1451. 911451,172,373,36,40,1,31,4,Anivāritattā ca kāci uppajjanti.
  1452. 911452,172,373,41,63,1,213,20,"Tasmā tāsaṃ amanasikāro anāvajjanaṃ apaccavekkhaṇaṃ, javanapaṭipādakena vā bhavaṅgamanassa antare akaraṇaṃ appavesanaṃ vuttaṃ, tena ca nānattasaññāmanasikārahetūnaṃ rūpānaṃ samatikkamā samādhissa thirabhāvaṃ dasseti. "
  1453. 911453,172,373,64,76,1,92,8,Rūpasamatikkamābhāveneva hi rūpasamāpattīsu‘‘ nānattasaññānaṃ amanasikārā’’ ti ekassa avacananti.
  1454. 911454,172,373,77,89,1,94,11,"Ko ānisaṃso, na hi sabbassādavatthurahite ākāse pavattitasaññāya ānisaṃso dissatīti vuttaṃ hoti. "
  1455. 911455,172,373,90,97,1,66,6,"Rūpasaññāsamatikkamanādikaṃ vacanaṃ ānisaṃsassa pakāsanaṃ, na attho. "
  1456. 911456,172,374,2,5,1,18,2,{Aññatthā}ti suttesu.
  1457. 911457,172,374,6,33,1,239,22,"Tattha hi parittakasiṇugghāṭanepi rūpavivekamattaggahaṇena paricchedassa aggahaṇato anantapharaṇatā ca vuttā, idha pana anantapharaṇatāsabbhāvepi ugghāṭitakasiṇavasena parittānantatā hotīti dassanatthaṃ‘‘ ananto ākāso’’ ti na vuttanti adhippāyo. "
  1458. 911458,172,374,34,40,1,74,5,"Samayavavatthāpanajhānavisesanenevettha attho, na paṭipattiyāti tadavacanaṃ. "
  1459. 911459,172,375,2,18,1,88,8,266. Paṭhamāruppaviññāṇaṃ attano pharaṇākāreneva anantanti manasikātabbattā‘‘ anantan’’ ti vuttaṃ.
  1460. 911460,172,375,19,21,1,23,2,Ugghāṭabhāvo ugghāṭimaṃ.
  1461. 911461,172,376,2,16,1,77,10,267. Akiñcanan ti viññāṇassa kiñci pakāraṃ aggahetvā sabbena sabbaṃ vibhāvanaṃ āha.
  1462. 911462,172,377,2,8,1,28,2,268. {Yāyā}ti saṅkhārāvasesasaññāya.
  1463. 911463,172,377,9,12,1,19,3,Taṃ tāva paṭipattiṃ.
  1464. 911464,172,377,13,22,1,109,7,"{Āvajjissāmī}tiādinā tanninnāvajjanādipavattiyā abhāvaṃ dasseti, na tadatikkamanatthāya āvajjanabhāvanāpavattiyā. "
  1465. 911465,172,377,23,30,1,44,6,{Nāsaññā}ti saññābhāvo ca etissā atthīti attho.
  1466. 911466,172,377,31,34,1,44,3,Samūhagahaṇavasena pavattaṃ kalāpasammasanaṃ.
  1467. 911467,172,377,35,38,1,62,3,Phassādiekekadhammagahaṇavasena pavattā anupadadhammavipassanā.
  1468. 911468,172,378,2,5,1,38,3,Ākāse pavattitaviññāṇātikkamato tatiyā.
  1469. 911469,172,378,6,11,1,40,5,Tadatikkamato hi tasseva vibhāvanaṃ hoti.
  1470. 911470,172,378,12,29,1,136,15,"Dutiyāruppaviññāṇavibhāvane hi tadeva atikkantaṃ siyā, na tassa ārammaṇaṃ, na cārammaṇe dosaṃ disvā anārammaṇassa vibhāvanātikkamo yujjati. "
  1471. 911471,172,378,30,71,1,176,21,"Pāḷiyañca‘‘ viññāṇañcāyatanasamāpattiṃ sato samāpajjitvā tato vuṭṭhahitvā taññeva viññāṇaṃ abhāvetī’’ ti( cūḷani. upasīvamāṇavapucchāniddesa39) ttaṃ, na vuttaṃ‘‘ taññeva viññāṇañcāyatanaṃ abhāvetī’’ ti,‘‘ taññeva abhāvetī’’ ti vā."
  1472. 911472,172,378,72,93,1,117,12,‘‘ Anantaṃ viññāṇanti viññāṇañcāyatanaṃ upasampajjā’’ ti( vibha.508) ettha pana dvayaṃ vuttaṃ ārammaṇañca viññāṇaṃ viññāṇañcāyatanañca.
  1473. 911473,172,378,94,115,1,200,19,"Tasmiṃ dvaye yena kenaci yato vā vuṭṭhito, teneva paṭṭhānaniddiṭṭhena taṃsaddassa sambandhe āpanne viññāṇañcāyatanassa nivattanatthaṃ viññāṇavacanaṃ, tasmā paṭhamāruppaviññāṇasseva abhāvanātikkamo vutto. "
  1474. 911474,172,378,116,120,1,28,4,Tannissitan ti tena nissitaṃ.
  1475. 911475,172,378,121,136,1,133,15,Taṃ maṇḍapalaggaṃ anissāya tena vinābhūte vivitte bahi okāse ṭhānaṃ viya ākāsalaggaviññāṇassa viveke tadapagame tatiyāruppassa ṭhānaṃ.
  1476. 911476,172,379,2,4,1,38,2,Arūpāvacarakusalakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1477. 911477,172,380,2,2,1,22,1,Tebhūmakakusalavaṇṇanā
  1478. 911478,172,381,2,25,1,151,16,"269. Ime tāva chandādhipateyye pañca {nayā}ti chandādhipateyyanaye ante purimanayānaṃ taṃnayābhimukhappavattiṃ sandhāya vuttaṃ, ayaṃ pana pakāro na pāḷianugato. "
  1479. 911479,172,381,26,33,1,67,7,Na hi pāḷiyaṃ suddhikanayādayo vatvā vīriyādhipateyyādinayā vuttāti.
  1480. 911480,172,381,34,40,1,73,6,Mahāpakaraṇe sattahi mahāvārehi anulomādinayavicittehi hīnattiko vibhatto.
  1481. 911481,172,381,41,64,1,142,18,"Tattha ca majjhimadhammekadesabhūtā ime vīsati lokiyamahānayāti katvā‘‘ tattha vibhattā’’ ti vuttaṃ, na etena kamena imesaṃ nayānaṃ tattha āgatattā. "
  1482. 911482,172,382,2,17,1,144,11,Evametesaṃ vibhattaṭṭhānaṃ dassetvā idāni etasmiṃ tebhūmakakusalakathāvasānaṭṭhāne aṭṭhārasakammadvāradassanatthaṃ‘‘ imasmiṃ pana ṭhāne’’ tiādimāha.
  1483. 911483,172,382,18,29,1,125,11,Atha vā hīnapaṇītehi vinivattetvā majjhimarāsiantogadhabhāvaṃ dassentena etesaṃ tebhūmakakusalanayānaṃ hīnattike vibhāgo kato.
  1484. 911484,172,382,30,40,1,53,6,‘‘ Imasmiṃ pana ṭhāne’’ tiādikassa yathāvuttova sambandho.
  1485. 911485,172,382,41,52,1,95,10,"Hīnattike majjhimarāsimhi ye savipākā vaṭṭanissiteneva dānādivasena pavattitā, te hīnāti kātabbā. "
  1486. 911486,172,382,53,61,1,62,7,"Ye vivaṭṭanissitena dānādivasena pavattitā, te paṇītāti kātabbā. "
  1487. 911487,172,382,62,65,1,26,3,Avipākā majjhimāti kātabbā.
  1488. 911488,172,382,66,92,1,207,24,"Avipākattā ca tesu majjhimarāsiṃ ṭhapetvā itare dve ekantavaṭṭanissitā nava, vivaṭṭupanissayabhūtā ca navāti aṭṭhārasa kammadvārāni, kammāni ca tāni tassa tassa phalassa kāraṇabhāvena dvārāni cāti kammadvārāni. "
  1489. 911489,172,382,93,99,1,43,6,Tattha tattha vā cittāni kammadvārānīti āha.
  1490. 911490,172,382,100,103,1,25,3,Taṃtaṃdvārāni vā kāyādīni.
  1491. 911491,172,382,104,117,1,117,12,"Aṭṭhārasa khattiyā ca abhabbā hīnahīnattayādayo nava, bhabbā ca paṇītapaṇītattayādayo navāti kammānurūpeneva veditabbā. "
  1492. 911492,172,382,118,123,1,35,5,Evaṃ brāhmaṇādayo devā ca yojetabbā.
  1493. 911493,172,382,124,129,1,58,5,Aṭṭhacattālīsa gottacaraṇāni tesaññeva khattiyādīnaṃ bhedā.
  1494. 911494,172,382,130,169,1,206,21,"‘‘ Kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti… pe… cittādhipateyyan’’ ti( dha. sa.269-270) evaṃ vutto cittassa cittādhipateyyabhāvo, cittacetasikasamudāye samayavavatthāpako cittasaddo pavattoti‘‘ sampayuttadhammānaṃ vasena vutto’’ ti āha. "
  1495. 911495,172,383,2,4,1,31,2,Tebhūmakakusalavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1496. 911496,172,384,2,2,1,22,1,Lokuttarakusalavaṇṇanā
  1497. 911497,172,385,2,12,1,49,4,277. Lokaṃ {taratī}ti etena lokasamatikkamapaṭipattimāha.
  1498. 911498,172,385,13,20,1,59,6,{Uttaratī}ti etena lokassantagamanaṃ phale patiṭṭhānaṃ phalaṃ.
  1499. 911499,172,385,21,24,1,28,2,{Samatikkammā}tiādinā nibbānaṃ.
  1500. 911500,172,385,25,29,1,28,3,{Samatikkammā}ti hi nissaritvā.
  1501. 911501,172,385,30,35,1,38,4,{Abhibhuyyā}ti visaṃyuttaṃ hutvāti attho.
  1502. 911502,172,385,36,47,1,83,10,"Tividhopi cattho maggādīsu ekekasmiṃ yojetabbo, maggeyeva vā idha tassa adhippetattā. "
  1503. 911503,172,385,48,55,1,63,7,Ekacittakkhaṇikan ti ekamaggassa dve vāre anuppattiṃ sandhāyāha.
  1504. 911504,172,385,56,61,1,61,5,Aññamaññaṃ dhammānaṃ anativattanādisādhikāya paññāya vaḍḍheti.
  1505. 911505,172,385,62,83,1,99,13,‘‘ Niyyātīti niyyānīyan’’ ti vattabbe ī-kārassa rassattaṃ ya-kārassa ca ka-kāraṃ katvā‘‘ niyyānikan’’ ti vuttaṃ.
  1506. 911506,172,385,84,92,1,61,7,"Niyyāti etenāti niyyānaṃ, niyyānameva niyyānikaṃ venayiko viya. "
  1507. 911507,172,385,93,105,1,61,8,Ettha‘‘ neyyānikan’’ ti vattabbe i-kārassa e-kārattaṃ akatvā vuttaṃ.
  1508. 911508,172,386,2,15,1,110,12,"Phalan ti cittacetasikarāsi vuccati, taṃ aññamaññaṃ sampayuttānaṃ dhammānaṃ attano avayavabhūtānaṃ nissayo hoti. "
  1509. 911509,172,386,16,23,1,47,6,"Phalañāṇaṃ vā phalaṃ, sammādiṭṭhiādayo aṅgāni vā. "
  1510. 911510,172,386,24,28,1,35,3,{Lokuttarabhāve}ti lokaṃ uttiṇṇabhāve.
  1511. 911511,172,386,29,32,1,30,3,Tena phalanibbānāni saṅgaṇhāti.
  1512. 911512,172,386,33,46,1,44,8,"Tesu yaṃ bhavati phalaṃ, taṃ‘‘ bhūmī’’ ti vuccati. "
  1513. 911513,172,386,47,82,1,226,25,"Yathā vā kammanibbattā kāmabhavādayo taṃsamaṅgino nissayabhāvena‘‘ bhūmī’’ ti vuccanti, evaṃ maggena nibbattaṃ phalaṃ ariyasāvakassa kālena kālaṃ samāpajjitabbatāya nissayabhāvato‘‘ bhūmī’’ ti vuccati, tatoyeva ariyā cirataraṃ tiṭṭhanti. "
  1514. 911514,172,386,83,94,1,125,10,{Samucchedavivekavasenā}ti ettha apāyagamanīyānaṃ accantasamucchedo itaresañca vijjutobhāsena viya tamassa samucchedo daṭṭhabbo.
  1515. 911515,172,386,95,140,1,392,43,"Lokiyajjhānampi puthujjanassa ariyassa ca akatādhikārassa na vinā paṭipadāya ijjhati, katādhikārassa pana ariyassa maggeneva samijjhanato vipākānaṃ viya kusalena tathā samiddhassa ariyamaggena sadisatāya abhāvato atabbipākattā ca na maggapaṭipadā tassa jhānassa paṭipadāti sakkā vattunti tattha tathā garuṃ katvā paṭipadāhi eva desanā na katā, yathāvuttajjhānasaṅgahatthaṃ suddhikadesanāpi katā. "
  1516. 911516,172,387,2,18,1,94,12,Idha pana kassaci vinā paṭipadāya asiddhito garuṃ katvā dassetuṃ‘‘ dukkhapaṭipadan’’ tiādi vuttaṃ.
  1517. 911517,172,387,19,32,1,109,12,Yo koci {vāro}ti sakiṃ dvikkhattuṃ tikkhattuṃ catukkhattuṃ anekakkhattunti evamādīsu vikkhambhanavāresu yo koci.
  1518. 911518,172,387,33,55,1,167,19,"Sakiṃ dvikkhattuñca vikkhambhanavārā sukhā paṭipadā eva, na ca tato uddhaṃ sukhā paṭipadā hotīti tikkhattuṃ vikkhambhanavāraṃ dukkhā paṭipadāti rocesuṃ aṭṭhakathācariyā. "
  1519. 911519,172,387,56,64,1,86,8,Tasmiṃ tathārocite tato paresu catukkhattuṃ vikkhambhanavārādīsu vattabbameva natthīti.
  1520. 911520,172,387,65,79,1,145,12,"Rūpārūpānaṃ lakkhaṇādīhi paricchinditvā gahaṇaṃ rūpārūpapariggaho, nāmarūpamattametaṃ, na añño koci sattādikoti vavatthāpanaṃ nāmarūpavavatthāpanaṃ. "
  1521. 911521,172,387,80,92,1,162,12,Pariggahitarūpārūpassa maggapātubhāvadandhatā ca nāmarūpavavatthāpanādīnaṃ kicchasiddhito siyāti na rūpārūpapariggahakicchatāya eva dukkhapaṭipadatā vattabbāti ce?
  1522. 911522,172,387,93,103,1,155,9,"Taṃ na, nāmarūpavavatthāpanādīnaṃ paccanīkakilesamandatāya sukhasiddhiyampi tathāsiddhavipassanāsahagatānaṃ indriyānaṃ mandatāya maggapātubhāvadandhabhāvato. "
  1523. 911523,172,388,2,7,1,49,4,Rūpārūpaṃ {pariggahetvā}ti akicchenapi pariggahetvā.
  1524. 911524,172,388,8,12,1,40,4,Kicchena pariggahite vattabbameva natthi.
  1525. 911525,172,388,13,15,1,13,2,Evaṃ sesesupi.
  1526. 911526,172,388,16,33,1,199,17,Imaṃ vāraṃ rocesun ti kalāpasammasanāvasāne udayabbayānupassanāya vattamānāya uppannassa vipassanupakkilesassa tikkhattuṃ vikkhambhanena kicchatāvāraṃ dukkhā paṭipadāti rocesuṃ etadantattā paṭipadāya.
  1527. 911527,172,388,34,43,1,97,9,Etassa akicchattepi purimānaṃ kicchatte dukkhapaṭipadatā vuttanayāvāti na paṭisiddhāti daṭṭhabbaṃ.
  1528. 911528,172,388,44,58,1,104,10,Yathāvuttaṃ vā sabbaṃ rūpārūpapariggahādikicchataṃ tikkhattuṃ vikkhambhanavāratāvasena‘‘ imaṃ vāran’’ ti āha.
  1529. 911529,172,388,59,68,1,61,8,"Yassa pana sabbattha akicchatā, tassa sukhā paṭipadā veditabbā. "
  1530. 911530,172,389,2,9,1,108,7,Musāvādādīnaṃ visaṃvādanādikiccatāya lūkhānaṃ apariggāhakānaṃ paṭipakkhabhāvato pariggāhakasabhāvā sammāvācā.
  1531. 911531,172,389,10,16,1,89,6,Sā siniddhabhāvato sampayuttadhamme pariggaṇhāti sammāvācāpaccayasubhāsitasotārañca janaṃ.
  1532. 911532,172,389,17,29,1,136,11,"Kāyikakiriyākiccaṃ kattabbaṃ samuṭṭhāpeti, sayañca samuṭṭhahanaṃ ghaṭanaṃ hotīti sammākammantasaṅkhātā viratipi samuṭṭhānasabhāvāti vuttā. "
  1533. 911533,172,389,30,48,1,175,16,"Sampayuttadhammānaṃ vā ukkhipanaṃ samuṭṭhahanaṃ kāyikakiriyāya bhārukkhipanaṃ viya, jīvamānassa sattassa, sampayuttadhammānaṃ vā suddhi vodānaṃ ājīvasseva vā jīvitindriyavuttiyā. "
  1534. 911534,172,390,2,11,1,92,6,283. Maggasannissitan ti paramatthamaggasabhāvattā maggāvayavabhāvena samudāyasannissitanti attho.
  1535. 911535,172,391,2,10,1,52,4,"285. Patiṭṭhānaṃ kilesavasena, āyūhanaṃ abhisaṅkhāravasena. "
  1536. 911536,172,391,11,17,1,48,5,"Taṇhāvasena vā patiṭṭhānaṃ, diṭṭhivasena āyūhanaṃ. "
  1537. 911537,172,391,18,25,1,49,6,{Bodhī}ti yā ayaṃ dhammasāmaggī vuccatīti yojetabbā.
  1538. 911538,172,391,26,35,1,83,6,Senaṅgarathaṅgādayo {viyā}ti etena puggalapaññattiyā avijjamānapaññattibhāvaṃ dasseti.
  1539. 911539,172,391,36,43,1,71,7,Aṅga-saddo kāraṇatthopi hotīti catusacca bodhāya saṃvattantīti bojjhaṅgā.
  1540. 911540,172,391,44,58,1,73,9,"Bujjhantīti bodhiyo, bodhiyo eva aṅgāti‘‘ anubujjhantīti bojjhaṅgā’’ ti vuttaṃ. "
  1541. 911541,172,391,59,79,1,184,16,Vipassanādīnaṃ kāraṇānaṃ bujjhitabbānañca saccānaṃ anurūpaṃ paccakkhabhāvena paṭimukhaṃ aviparītatāya sammā ca bujjhantīti evamatthavisesadīpakehi upasaggehi‘‘ anubujjhantī’’ tiādi vuttaṃ.
  1542. 911542,172,391,80,86,1,64,6,Bodhi-saddo hi sabbavisesayuttaṃ bujjhanaṃ sāmaññena saṅgaṇhātīti.
  1543. 911543,172,392,2,8,1,19,3,299. Tiṇṇan ti rāgādīnaṃ.
  1544. 911544,172,392,9,14,1,42,5,Karoti nāma kiṃ duccaritāni anuvattamānāni.
  1545. 911545,172,393,2,8,1,62,3,301. Pāṇātipātādinipphāditapaccayānaṃ niccasevanaṃ dhuvapaṭisevanaṃ.
  1546. 911546,172,393,9,14,1,32,4,{Sakiccako}ti visuṃ attano kiccavā.
  1547. 911547,172,393,15,20,1,39,4,Na {hotī}ti atthantarabhāvaṃ paṭikkhipati.
  1548. 911548,172,393,21,26,1,96,4,Paccayapaṭisevanasāmantajappanairiyāpathappavattanāni pāpicchatānibbattāni tīṇi {kuhanavatthūnī}ti.
  1549. 911549,172,394,2,29,1,140,14,"343. Vuṭṭhānagāminīvipassanā saṅkhārupekkhā sānulomā, sā suññato passantī‘‘ suññatā’’ ti vuccati, dukkhato passantī taṇhāpaṇidhisosanato‘‘ appaṇihitan’’ ti. "
  1550. 911550,172,394,30,38,1,95,8,Sā āgamanīyaṭṭhāne maggādhigamatthaṃ āgamanapaṭipadāṭhāne ṭhatvā suññatāppaṇihitanti nāmaṃ deti.
  1551. 911551,172,394,39,76,1,316,34,"Āgamanato nāme laddhe saguṇato ārammaṇato ca nāmaṃ siddhameva hoti, na pana saguṇārammaṇehi nāmalābhe sabbattha āgamanato nāmaṃ siddhaṃ hotīti paripuṇṇanāmasiddhihetuttā saguṇārammaṇehi sabbesampi nāmattayayogo, na āgamanatoti vavatthānakarattā ca nippariyāyadesanāya āgamanatova idha nāmaṃ labhati, na itarehīti vuttaṃ. "
  1552. 911552,172,395,2,8,1,38,3,350. Animittavipassanan ti aniccānupassanaṃ.
  1553. 911553,172,395,9,17,1,89,7,{Nimittadhammesū}ti samūhādighanavasena ca sakiccaparicchedatāya ca sapariggahesu khandhesu.
  1554. 911554,172,395,18,21,1,38,2,{Animittavimokkho}ti aniccānupassanamāha.
  1555. 911555,172,395,22,27,1,52,5,Evaṃsampadamidan ti kathamidha upamāsaṃsandanaṃ hoti.
  1556. 911556,172,395,28,51,1,270,21,"Na hi chandacittānaṃ maggasaṅkhātaadhipatibhāvābhāvo viya saddhindriyādhikassa animittavimokkhassa animittabhāvābhāvo atthi, na ca amaggādhipatīnaṃ maggādhipatināmadānābhāvo viya animittassa animittanāmadānābhāvoti sakkā vattuṃ animittavimokkhassa ananimittatāya abhāvato . "
  1557. 911557,172,395,52,62,1,110,10,Maggo adhipati etesanti ca maggādhipatinoti yutto tattha chandacittehi taṃsampayuttānaṃ maggādhipatibhāvābhāvo.
  1558. 911558,172,395,63,86,1,161,21,"Idha pana maggo animittaṃ etassāti maggānimittoti ayamattho na sambhavatīti na tena amaggena maggassa animittabhāvo na yujjati, kiṃ vā ettha sāmaññaṃ adhippetanti. "
  1559. 911559,172,395,87,88,1,23,1,Amaggaṅgamagganāmābhāvo.
  1560. 911560,172,395,89,118,1,214,26,"Yathā satipi adhipatibhāve chandacittānaṃ na maggādhipatīti magganāmaṃ, na ca tehi maggassa tesaṃ amaggaṅgattā, tathā satipi saddhāya āgamanabhāvena tassā animittanti magganāmaṃ, na ca tāya maggassa tassā amaggaṅgattā. "
  1561. 911561,172,395,119,126,1,75,7,Evaṃ animittavipassanāyapi animittabhāvo nippariyāyena natthīti dīpito hoti.
  1562. 911562,172,396,2,12,1,56,9,"Nanu ca idha jhānaṃ suññatādināmena vuttaṃ, na maggoti ce? "
  1563. 911563,172,396,13,18,1,47,4,"Na, maggasampayogato jhānassa suññatādināmakattā. "
  1564. 911564,172,396,19,26,1,75,7,Suttantapariyāyena saguṇārammaṇehi idha abhidhammepi nāmaṃ labhatīti āhaṃsu.
  1565. 911565,172,396,27,37,1,37,6,Tasmā paṭikkhittā‘‘ na pana labhantī’’ ti.
  1566. 911566,172,396,38,40,1,10,2,Kiṃ kāraṇā?
  1567. 911567,172,396,41,47,1,65,6,Abhidhamme sarasaṃ anāmasitvā paccanīkatova nāmalābhāti adhippāyo.
  1568. 911568,172,396,48,56,1,54,7,"Yo hi saguṇārammaṇehi nāmalābho, so sarasappadhāno hoti. "
  1569. 911569,172,396,57,65,1,74,8,Saraseneva ca nāmalābhe sabbamaggānaṃ suññatādibhāvoti vavatthānaṃ na siyā.
  1570. 911570,172,396,66,80,1,143,14,Tasmā abhidhamme satipi dvīhi nāmalābhe paccanīkato nāmavavatthānakaraṃ gahitanti saguṇārammaṇehi suññatāppaṇihitamaggā nāmaṃ na labhantīti āha.
  1571. 911571,172,396,81,91,1,71,9,Atha vā na pana {labhantī}ti aññanirapekkhehi saguṇārammaṇehi na labhanti.
  1572. 911572,172,396,92,94,1,10,2,Kiṃ kāraṇā?
  1573. 911573,172,396,95,100,1,55,5,Abhidhamme sarasapaccanīkehi sahitehi nāmalābhāti attho.
  1574. 911574,172,396,101,110,1,112,9,Paccanīkañhi vavatthānakaraṃ anapekkhitvā kevalassa sarasassa nāmahetubhāvo abhidhamme natthi avavatthānāpattito.
  1575. 911575,172,396,111,120,1,118,9,Tasmā attābhinivesapaṇidhipaṭipakkhavipassanānulomā maggā satipi sarasantare paccanīkasahitena sarasena nāmaṃ labhanti.
  1576. 911576,172,396,121,134,1,148,13,Animittamaggassa pana vipassanā nimittapaṭipakkhā na hoti sayaṃ nimittaggahaṇato nimittaggahaṇānivāraṇāti tadanulomamaggopi na nimittassa paṭipakkho.
  1577. 911577,172,396,135,141,1,52,5,"Yadi siyā, nimittagatavipassanāyapi paṭipakkho siyāti. "
  1578. 911578,172,396,142,151,1,97,9,Tasmā vijjamānopi saraso vavatthānakarapaccanīkābhāvā abhidhamme animittanti nāmadāyako na gahito.
  1579. 911579,172,396,152,158,1,79,6,Aniccānupassanānulomo pana maggo suddhikapaṭipadānayeyeva saṅgahitoti daṭṭhabbo.
  1580. 911580,172,396,159,165,1,28,6,Tasmā eva ca so nayo vuttoti.
  1581. 911581,172,396,166,198,1,132,17,"Evan ti yaṃ vakkhati‘‘ aniccato vuṭṭhahantassa maggo animitto hotī’’ ti( dha. sa. aṭṭha.350), evaṃ āharitvā aṭṭhakathācariyehi so animittamaggo dīpitoti attho. "
  1582. 911582,172,397,2,24,1,182,17,"Vuṭṭhāna … pe… {kimārammaṇā}ti aniccādito vuṭṭhahantassa vuṭṭhānagāminiyā lakkhaṇārammaṇatte sati saṅkhārehi vuṭṭhānaṃ na siyā, saṅkhārārammaṇatte ca lakkhaṇapaṭivedhoti maññamāno pucchati."
  1583. 911583,172,397,25,45,1,130,12,‘‘ Aniccan’’ tiādinā saṅkhāresu pavattamānena ñāṇena lakkhaṇānipi paṭividdhāni honti tadākārasaṅkhāragahaṇatoti āha‘‘ lakkhaṇārammaṇā’’ ti.
  1584. 911584,172,397,46,64,1,102,10,Saṅkhārārammaṇā eva yathāvuttādhippāyena‘‘ lakkhaṇārammaṇā’’ ti vuttāti dassento‘‘ lakkhaṇaṃ nāmā’’ tiādimāha.
  1585. 911585,172,397,65,80,1,156,14,"Aniccatā dukkhatā anattatāti hi visuṃ gayhamānaṃ lakkhaṇaṃ paññattigatikaṃ paramatthato avijjamānaṃ, avijjamānattā eva parittādivasena navattabbadhammabhūtaṃ. "
  1586. 911586,172,397,81,113,1,212,24,Tasmā visuṃ gahetabbassa lakkhaṇassa paramatthato abhāvā‘‘ aniccaṃ dukkhamanattā’’ ti saṅkhāre sabhāvato sallakkhentova lakkhaṇāni sallakkheti nāmāti āha‘‘ yo pana aniccaṃ dukkhamanattāti tīṇi lakkhaṇāni sallakkhetī’’ ti.
  1587. 911587,172,397,114,128,1,104,13,"Yasmā ca aniccan tiādinā saṅkhārāva dissamānā, tasmā te kaṇṭhe baddhakuṇapaṃ viya paṭinissajjanīyā honti. "
  1588. 911588,172,398,2,2,1,16,1,Lokuttarakusalaṃ
  1589. 911589,172,399,2,2,1,21,1,Pakiṇṇakakathāvaṇṇanā
  1590. 911590,172,400,2,5,1,23,2,{Tatrā}ti lokuttarajjhāne.
  1591. 911591,172,400,6,14,1,92,7,{Ajjhattañcā}ti upaḍḍhagāthāya abhinivisitabbaṃ vuṭṭhātabbaṃ vipassanābhūmiṃ pañcadhā uddisati.
  1592. 911592,172,400,15,22,1,65,6,Sattaaṭṭhādīni aṅgāni {sattaṭṭhaṅgānī}ti ādisaddassa lopo daṭṭhabbo.
  1593. 911593,172,400,23,32,1,75,8,"Nimittan ti yato vuṭṭhānaṃ, tāni nimittapavattāni nimittavacaneneva uddisati. "
  1594. 911594,172,400,33,37,1,64,4,Saṅkhārupekkhāñāṇameva ariyamaggassa bojjhaṅgādivisesaṃ niyameti.
  1595. 911595,172,400,38,39,1,5,1,Kasmā?
  1596. 911596,172,400,40,51,1,162,11,Tato tato dutiyādipādakajjhānato uppannassa sasaṅkhārupekkhāñāṇassa pādakajjhānātikkantānaṃ aṅgānaṃ asamāpajjitukāmatāvirāgabhāvanābhāvato itarassa ca atabbhāvato.
  1597. 911597,172,400,52,60,1,50,6,Tesampi vādesu… pe… vipassanāva niyametīti veditabbā.
  1598. 911598,172,400,61,62,1,5,1,Kasmā?
  1599. 911599,172,400,63,74,1,151,10,"Vipassanāniyameneva hi paṭhamattheravādepi apādakapaṭhamajjhānapādakamaggā paṭhamajjhānikāva honti, itare ca pādakajjhānavipassanāniyamehi taṃtaṃjhānikā. "
  1600. 911600,172,400,75,80,1,58,5,Evaṃ sesavādesupi vipassanāniyamo yathāsambhavaṃ yojetabbo.
  1601. 911601,172,401,2,7,1,47,3,{Pakiṇṇakasaṅkhāre}ti pādakajjhānato aññasaṅkhāre.
  1602. 911602,172,401,8,14,1,69,6,Tena pādakajjhānasaṅkhāresu sammasitesu vattabbameva natthīti dasseti.
  1603. 911603,172,401,15,18,1,28,2,{Tatrāpī}ti dutiyattheravādepi.
  1604. 911604,172,401,19,22,1,61,3,Taṃtaṃjhānikatā taṃtaṃsammasitasaṅkhāravipassanāniyamehi hoti.
  1605. 911605,172,401,23,39,1,177,15,Tatrāpi hi vipassanā taṃtaṃvirāgāvirāgabhāvanābhāvena somanassasahagatā upekkhāsahagatā ca hutvā jhānaṅgādiniyamaṃ maggassa karotīti evaṃ vipassanāniyamo vuttanayeneva veditabbo.
  1606. 911606,172,402,2,5,1,32,3,Tan ti taṃtaṃjhānasadisabhavanaṃ.
  1607. 911607,172,402,6,28,1,179,12,Svāyamattho pādakajjhānasammasitajjhānupanissayehi vinā ajjhāsayamattena asijjhanā upanissayena vinā saṅkappamattena sakadāgāmiphalādīnaṃ asijjhanadīpakena nandakovādena( ma. ni.3.398 ādayo) dīpetabbo.
  1608. 911608,172,402,29,59,1,244,27,"Tattha hi sotāpannāyapi paripuṇṇasaṅkappabhāvaṃ vadantena bhagavatā yassa yassa upanissayo atthi, tassa tasseva ajjhāsayo niyāmako, nāññassāti tena tena paripuṇṇasaṅkappatā hoti, na tato paraṃ saṅkappasabbhāvepi asijjhanatoti ayamattho dīpito hoti. "
  1609. 911609,172,402,60,78,1,146,16,"Evamidhāpi yassa yassa dutiyādijhānikassa maggassa yathāvutto upanissayo atthi, tassa tasseva ajjhāsayo niyāmako, nāññassa satipi tasmiṃ asijjhanato. "
  1610. 911610,172,402,79,94,1,176,14,"Imasmiṃ pana vāde pādakasammasitajjhānupanissayasabbhāve ajjhāsayo ekantena hoti, taṃtaṃphalūpanissayasabbhāve taṃtaṃsaṅkappo viyāti tadabhāvābhāvato ajjhāsayo niyametīti vuttaṃ. "
  1611. 911611,172,403,2,12,1,99,9,Yasmiṃ pana pādakajjhānaṃ {natthī}ti catutthajjhānikavajjānaṃ pādakāni lokiyajjhānāni sandhāya vuttaṃ.
  1612. 911612,172,403,13,29,1,114,12,Appanāppatti ca oḷārikaṅgātikkamanupanissayābhāve pañcahi aṅgehi vinā na hotīti‘‘ somanassasahagatamaggo hotī’’ ti āha.
  1613. 911613,172,403,30,39,1,117,8,{Upekkhāsahagatamaggo}ti etena catutthajjhānikatāpi samānā anusayasamugghāṭanasamatthassa na saṅkhārāvasesatāti dasseti.
  1614. 911614,172,403,40,51,1,109,11,Te ca vādā na virujjhanti ajjhāsayavasena pañcamajjhānikatāya paṭhamādijjhānikatāya ca sambhavatoti adhippāyo.
  1615. 911615,172,403,52,66,1,127,13,"Ajjhāsayo ca sātthako hoti, aññathā pādakasammasitajjhāneheva niyamassa siddhattā ajjhāsayo niyāmako vuccamāno niratthako siyāti. "
  1616. 911616,172,403,67,95,1,185,21,Idha pana aṭṭhasāliniyā niyāmane ekantikaṃ vipassanāsaṅkhātaṃ atthameva uddharitvā‘‘ tesampi vādesu ayaṃ… pe… vipassanāva niyametī’’ ti vadantena tayopete vāde vipassanāva niyametīti dassitaṃ.
  1617. 911617,172,403,96,102,1,66,5,"Taṃtaṃvādānañhi vipassanāsahitānameva siddhi, nāññathāti dassitanti. "
  1618. 911618,172,404,2,10,1,59,7,{Pavedhatī}ti gotrabhussa paccayo bhavituṃ na sakkotīti attho.
  1619. 911619,172,404,11,26,1,126,14,"Yadi pañcamacittakkhaṇe javanaṃ patitaṃ nāma hoti, kathaṃ tadā gotrabhu tadanantarañca maggo javanassa patitakkhaṇe uppajjatīti? "
  1620. 911620,172,404,27,30,1,40,3,Apubbassa javanantarassa patitatābhāvato.
  1621. 911621,172,404,31,51,1,142,17,"Tadeva hi javanaṃ anekakkhattuṃ pavattamānaṃ patitaṃ siyāti, gotrabhu pana ārammaṇantare uppannaṃ apubbaṃ javanaṃ, tathā maggo bhūmantarato cāti. "
  1622. 911622,172,404,52,85,1,321,27,"Nanu ca sattamajavanacetanāya balavatāya upapajjavedanīyabhāvo hoti ānantariyatāpīti, tatthāyaṃ adhippāyo siyā‘‘ paṭisandhiyā anantarapaccayabhāvino vipākasantānassa anantarapaccayabhāvena antimajavanacetanāya susaṅkhatattā sā sattamajavanacetanā upapajjavedanīyā ānantarikā ca hoti, na apatitajavanacetanā viya balavatāyā’’ ti. "
  1623. 911623,172,405,2,32,1,257,28,"Puna anulomaṃ taṃ {anubandheyyā}ti gotrabhussa hi saṅkhārārammaṇatte sati tadapi anulomamevāti purimaanulomaṃ viya taṃ tadapi aññaṃ anulomaṃ anubandheyya, na maggoti maggavuṭṭhānameva ca na bhaveyya attano sadisālambanassa āvajjanaṭṭhāniyassa paccayassa alābhā. "
  1624. 911624,172,405,33,44,1,100,11,Appahīnabhāvena pañcasu upādānakkhandhesu anusayitā kilesā sā bhūmi etehi laddhāti katvā bhūmiladdhā.
  1625. 911625,172,405,45,58,1,119,12,"Vaṭṭaṃ sinonti bandhantīti katvā vaṭṭasetū ca, tesaṃ samugghātakaraṇan tipi etadevassa lobhakkhandhādipadālanaṃ vuccati. "
  1626. 911626,172,405,59,62,1,15,3,Tan ti pavattaṃ.
  1627. 911627,172,405,63,76,1,114,13,Ekaṃ bhavan ti anāgāmino anekakkhattuñca tattheva upapajjantassa heṭṭhā anāgamanavasena eko bhavoti gahetvā vuttaṃ.
  1628. 911628,172,406,2,8,1,66,5,Imassa {panatthassā}ti yathāvuttassa upādinnakapavattato vuṭṭhānassa.
  1629. 911629,172,406,9,20,1,155,11,Apāyesu sattamabhavato uddhaṃ sugatiyañca vipākadāyakassa abhisaṅkhāraviññāṇassa paccayaghāto sotāpattimaggañāṇena abhisaṅkhāraviññāṇassa nirodho daṭṭhabbo.
  1630. 911630,172,406,21,35,1,102,12,"Dvīsu {bhavesū}ti anāgāmimagge abhāvite sakadāgāmissa kāmadhātuyaṃ ye dve bhavā uppajjeyyuṃ, tesūti attho. "
  1631. 911631,172,406,36,58,1,130,15,"{Calatī}ti etena calanasabhāvameva dasseti, na acalanābhāvaṃ, tasmā acalanaṃ dassetvā puna calanaṃ dassetuṃ‘‘ tathāgatassa hī’’ tiādimāha. "
  1632. 911632,172,406,59,85,1,179,19,"Yepi vā katthaci cattāropi magge samānapaṭipade disvā sabhāvato acalanameva gaṇheyyuṃ, tesaṃ taṃgahaṇanivāraṇatthaṃ‘‘ calatī’’ ti vuttaṃ, na calanāvadhāraṇatthanti yuttaṃ ubhayadassanaṃ. "
  1633. 911633,172,406,86,118,1,166,22,"Atha vā yadipi kesañci cattāropi maggā samānapaṭipadā, tathāpi kilesindriyehi sijjhamānā paṭipadā tesaṃ vasena calanapakatikā evāti‘‘ calati’’ cceva vuttaṃ, na‘‘ na calatī’’ ti. "
  1634. 911634,172,407,2,4,1,45,2,Lokuttarakusalapakiṇṇakakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1635. 911635,172,408,2,2,1,33,1,Paṭhamamaggavīsatimahānayavaṇṇanā
  1636. 911636,172,409,2,21,1,70,10,"357. Yassa pubbabhāge‘‘ maggaṃ bhāvemī’’ ti ajjhāsayo pavatto, so maggaṃ bhāveti. "
  1637. 911637,172,409,22,27,1,62,5,Evaṃ sabbattha ajjhāsayavisesena taṃtaṃbhāvanāviseso daṭṭhabbo.
  1638. 911638,172,410,2,15,1,124,10,358. Chandādhipateyyan tiādīsu ekacittakkhaṇe vattamānesu dhammesu kathaṃ chandassa taṃsahajātassa adhipatibhāvo vīriyādīnañcāti?
  1639. 911639,172,410,16,17,1,16,1,Upanissayavasena.
  1640. 911640,172,410,18,46,1,192,22,"Yassa hi sace chandavato kusalaṃ nipphajjati,‘‘ ahaṃ nipphādessāmī’’ ti pavattamānassa kusalaṃ nipphannaṃ, tassa taṃsahajāto chando tena purimupanissayena visiṭṭho sahajātadhamme attano vase vatteti. "
  1641. 911641,172,410,47,60,1,99,11,"Tasmiñca pavattamāne te pavattanti, nivattamāne nivattanti, tadanurūpabalā ca honti rājapurisā viyāti. "
  1642. 911642,172,410,61,63,1,15,2,Evaṃ vīriyādīsu.
  1643. 911643,172,410,64,72,1,106,8,Sesadhammānaṃ pana katthaci vuttappakārappavattisabbhāvepi ataṃsabhāvattā adhipatibhāvo natthīti daṭṭhabbo.
  1644. 911644,172,411,2,2,1,18,1,Dutiyamaggavaṇṇanā
  1645. 911645,172,412,2,14,1,71,8,"361. Ā-kārassa rassattaṃ katvā aññindriyaṃ vuttaṃ, ā-kāro ca dhammamariyādattho. "
  1646. 911646,172,413,2,2,1,26,1,Tatiyacatutthamaggavaṇṇanā
  1647. 911647,172,414,2,11,1,59,6,362. Maggaṅgāni na pūrenti akiccakattā sammādiṭṭhiyāti adhippāyo.
  1648. 911648,172,414,12,21,1,56,8,"Mārento gacchatīti hi maggo, na cetāya māretabbaṃ atthīti. "
  1649. 911649,172,414,22,30,1,74,7,Mānassa diṭṭhisadisā pavatti ahamasmīti pavattamānassa diṭṭhiṭṭhāne ṭhānaṃ.
  1650. 911650,172,414,31,37,1,54,5,Ālokasseva pavattikālo {viyā}ti cirappavattiṃ sandhāyāha.
  1651. 911651,172,414,38,43,1,48,5,Ekadesasāmaññena hi yathādhippetena upamā hotīti.
  1652. 911652,172,414,44,49,1,39,4,Khāre {vā}ti kaṭṭhādīnaṃ khāracchārikāyaṃ.
  1653. 911653,172,414,50,53,1,23,2,{Sammadditvā}ti kiledetvā.
  1654. 911654,172,414,54,57,1,14,2,{Chando}ti taṇhā.
  1655. 911655,172,414,58,63,1,29,4,{Anusayo}ti taṇhā mānānusayo ca.
  1656. 911656,172,414,64,83,1,191,18,"Etasmiñca sutte asamūhatassa gandhassa samugghāṭanaṃ viya asamūhatamānādisamugghātaṃ dassentena aññamaññe kilese pajahatīti dassitanti ānītaṃ, na yathāvuttanayena upamāya vuttattāti daṭṭhabbaṃ. "
  1657. 911657,172,414,84,103,1,150,15,Nirantaraṃ pavattamāne citte tassa saṃkilesavodānakarā sāvajjānavajjā cetasikā uppajjamānā tassaṅgabhūtā avayavā viya hontīti‘‘ cittaṅgavasenā’’ ti vuttaṃ.
  1658. 911658,172,415,2,4,1,31,2,Lokuttarakusalavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1659. 911659,172,416,2,4,1,27,2,Kusalakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1660. 911660,172,417,2,2,1,12,1,Akusalapadaṃ
  1661. 911661,172,418,2,2,1,15,1,Dhammuddesavāro
  1662. 911662,172,419,2,2,1,24,1,Paṭhamacittakathāvaṇṇanā
  1663. 911663,172,420,2,18,1,73,8,365. Kusale vuttanayaṃ anugantvā yathānurūpaṃ veditabbatāya‘‘ vuttanayenā’’ ti āha.
  1664. 911664,172,420,19,22,1,36,2,{Gantabbābhāvato}ti bujjhitabbābhāvato.
  1665. 911665,172,420,23,29,1,55,6,Diṭṭhiyā gatamattan ti diṭṭhiyā gatimattaṃ gahaṇamattaṃ.
  1666. 911666,172,420,30,36,1,69,6,Āsannakāraṇattā ayonisomanasikārassa visuṃ gahaṇaṃ ekantakāraṇattā ca.
  1667. 911667,172,420,37,45,1,71,7,{Satisaṃvaro}ti idha sītādīhi phuṭṭhassa appamajjanaṃ khamanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1668. 911668,172,420,46,49,1,29,2,{Pahānasaṃvaro}ti vīriyasaṃvaro.
  1669. 911669,172,421,2,5,1,30,3,Assādadassanan ti assādadiṭṭhi.
  1670. 911670,172,421,6,12,1,104,5,"Phalaṭṭhena paccupaṭṭhānena asammāpaṭipattipaccupaṭṭhānomoho, sammāpaṭipattipaṭipakkhabhāvaggahaṇākāro vā. "
  1671. 911671,172,421,13,30,1,150,13,Sabbassa lobhassa abhijjhābhāve satipi visesayuttāya abhijjhāya kammapathappattāya idhuppajjamānāya lakkhaṇādiṃ dassetuṃ‘‘ sā parasampattīnan’’ tiādimāha.
  1672. 911672,172,421,31,36,1,53,5,Attano pariṇāmanassa purecārikā taṇhābhirati abhirati.
  1673. 911673,172,422,2,5,1,18,2,Anupaparikkhā moho.
  1674. 911674,172,422,6,14,1,73,8,Mohavasena hi diṭṭhivasena vā avatthusmiṃ sānunayo adhimokkho uppajjatīti.
  1675. 911675,172,422,15,19,1,45,3,{Asatiyacitte}ti ahirikādīhi ārakkharahitacitte.
  1676. 911676,172,422,20,33,1,112,12,Satirahitattā satipaṭipakkhattā {cā}ti etena satirahitā satipaṭipakkhā ca akusalā khandhā eva micchāsatīti dasseti.
  1677. 911677,172,422,34,40,1,80,6,Te pana upanāhādippavattiyaṃ cirakatādisallakkhaṇe paṭusaññāsampayuttā daṭṭhabbā.
  1678. 911678,172,422,41,50,1,115,9,Sadarathādibhāvo avisesena kilesasampayogato vutto lahutādiekantapaṭipakkhānaṃ thinamiddhādīnaṃ kesañci idha abhāvā.
  1679. 911679,172,422,51,54,1,35,2,{Avūpasamo}ti asannisinnasabbhāvamāha.
  1680. 911680,172,422,55,58,1,32,3,Anavaṭṭhānarasan ti calanakiccaṃ.
  1681. 911681,172,422,59,76,1,105,11,"Cetaso {avūpasame}ti nipphādetabbe payojane bhummaṃ, avūpasamapaccayabhūtaṃ ārammaṇaṃ vā‘‘ avūpasamo’’ ti vuttaṃ. "
  1682. 911682,172,423,2,4,1,36,2,Dhammuddesavārakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1683. 911683,172,424,2,2,1,23,1,Niddesavārakathāvaṇṇanā
  1684. 911684,172,425,2,21,1,150,14,"377. Sahajātadhammesu akampanaṃ na kosajjesu akampanaṃ viya tappaṭipakkhabhāvato daṭṭhabbaṃ, taṃtaṃpāpakiriyāya ussahanavasena pana thiratā tattha akampanaṃ. "
  1685. 911685,172,426,2,16,1,84,11,381. Diṭṭhiyā virūpaṃ phanditan ti tathā tathā sassatādivasena pavattā diṭṭhi eva vuccati.
  1686. 911686,172,426,17,22,1,31,4,{Tarantī}ti titthe viya pilavanti.
  1687. 911687,172,426,23,27,1,35,3,{Vipariyesato}ti vatthussa viparītato.
  1688. 911688,172,427,2,21,1,159,12,390. Sabhāvapaṭicchādanavasena pakatiattādiasantagahaṇassa aniccādīnaṃ niccādivisamagahaṇassa ca saññādivipariyesassa nissayattā‘‘ asantaṃ asamañca bujjhatī’’ ti vuttaṃ.
  1689. 911689,172,428,2,2,1,18,1,Dutiyacittavaṇṇanā
  1690. 911690,172,429,2,15,1,68,7,399. Kiñcāpi… pe… parāmasantassa {uppajjatī}ti purimacittena avisesaṃ dasseti.
  1691. 911691,172,429,16,19,1,45,3,Anussāhanāvasīdanabhāvena saṃhatabhāvo thinaṃ.
  1692. 911692,172,430,2,2,1,18,1,Tatiyacittavaṇṇanā
  1693. 911693,172,431,2,16,1,102,10,400. Idha mānena saddhiṃ pañca {apaṇṇakaṅgānī}ti avirajjhanakaṅgāni uppattiarahaṅgāni hontīti attho daṭṭhabbo.
  1694. 911694,172,431,17,22,1,40,4,Mānassa aniyatattā na niyatayevāpanakāti .
  1695. 911695,172,431,23,114,1,559,57,"Paṭṭhāne hi‘‘ saṃyojanaṃ dhammaṃ paṭicca saṃyojano dhammo uppajjati hetupaccayā’’ ti( paṭṭhā.3.4.1) ettha‘‘ catukkhattuṃ kāmarāgena tikkhattuṃ paṭighena ca māno vicikicchā bhavarāgo tayopete sakadāgāmino saṃyojanānaṃ saṃyojanehi dasavidhā yojanā’’ ti dassitāya dasavidhāya yojanāya‘‘ kāmarāgasaṃyojanaṃ paṭicca mānasaṃyojanaṃ avijjāsaṃyojanan’’ ti vatvā‘‘ kāmarāgasaṃyojanaṃ paṭicca avijjāsaṃyojanan’’ ti‘‘ mānasaṃyojanaṃ paṭicca bhavarāgasaṃyojanaṃ avijjāsaṃyojanan’’ ti ca vatvā‘‘ bhavarāgasaṃyojanaṃ paṭicca avijjāsaṃyojanan’’ ti vuttāhi yojanāhi mānassa aniyatabhāvo pakāsito, tathā kilesadukepi. "
  1696. 911696,172,431,115,131,1,78,11,"Idha ca vakkhati‘‘ dasavidhā saṃyojanānaṃ yojanā, tathā dasavidhā kilesānan’’ ti ca. "
  1697. 911697,172,431,132,141,1,85,7,"Unnamanavaseneva sampaggaharaso , na vīriyaṃ viya taṃtaṃkiccasādhane abbhussāhanavasena. "
  1698. 911698,172,431,142,148,1,59,6,Omānassapi attānaṃ avaṃkatvā gahaṇaṃ sampaggahoti daṭṭhabbo.
  1699. 911699,172,432,2,2,1,20,1,Catutthacittavaṇṇanā
  1700. 911700,172,433,2,20,1,87,10,"402. Pariharaṇatthaṃ vikkhittā hutvā ussāhaṃ janentā‘‘ pariharaṇatthaṃ saussāhā’’ ti vuttā, tesaṃ. "
  1701. 911701,172,434,2,2,1,18,1,Navamacittavaṇṇanā
  1702. 911702,172,435,2,10,1,79,5,413. Visappanaaniṭṭharūpasamuṭṭhānavasena attano pavattiākāravasena ca visappanaraso.
  1703. 911703,172,435,11,17,1,69,6,Doso upayogaphalesu aniṭṭhattā visasaṃsaṭṭhapūtimuttaṃ viya daṭṭhabbo.
  1704. 911704,172,435,18,25,1,95,6,{Anabhiratirasā}ti evaṃpakāresu paṭikkhepena rasavacanesu taṃtaṃpaṭipakkhakiccagahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1705. 911705,172,435,26,36,1,88,8,"Kaṭukākāragati kaṭukañcukatā, attasampatti āvāsādi, parāyattatāya dāsabyaṃ viya daṭṭhabbaṃ. "
  1706. 911706,172,435,37,49,1,71,11,"Yathā hi dāsabye sati dāso parāyatto hoti, evaṃ kukkucce sati taṃsamaṅgī. "
  1707. 911707,172,435,50,58,1,54,8,Na hi so attano dhammatāya pavattituṃ sakkoti kusaleti.
  1708. 911708,172,435,59,71,1,115,12,Atha vā katākatākusalakusalānusocane āyattatāya tadubhayavasena kukkuccena taṃsamaṅgī hotīti dāsabyaṃ viya taṃ hoti.
  1709. 911709,172,436,2,15,1,69,7,"418. {Viruddhākāro}ti viruddhassa puggalassa, cittassa vā ākāro viruddhabhāvo. "
  1710. 911710,172,436,16,20,1,34,4,Tena virujjhanaṃ virodhoti dasseti.
  1711. 911711,172,436,21,26,1,42,5,Vacanan ti etaṃ nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1712. 911712,172,436,27,36,1,67,9,Sabbameva hi kiccaṃ etena kariyamānaṃ suropitaṃ sujanitaṃ na hotīti.
  1713. 911713,172,436,37,40,1,37,3,Ropasaddavacanatthameva keci vaṇṇenti.
  1714. 911714,172,436,41,53,1,110,12,Taṃ appamāṇan ti kodhassa tathāpavattanasabhāvābhāvā aññena kenaci kāraṇena paripuṇṇatā siyāti sandhāya vuttaṃ.
  1715. 911715,172,437,2,2,1,21,1,Ekādasamacittavaṇṇanā
  1716. 911716,172,438,2,18,1,107,11,"422. Vigatā {cikicchā}ti cikicchituṃ dukkaratāya vuttaṃ, na sabbathā cikicchābhāvā vicikicchāyāti tadatthaṃ dasseti. "
  1717. 911717,172,439,2,17,1,88,7,424. Nicchayābhāvā asaṇṭhahanato cetaso pavattipaccayamattatāya‘‘ pavattiṭṭhitimattan’’ ti vuttaṃ.
  1718. 911718,172,440,2,13,1,66,8,425. Ekaṃ ākāraṃ gantuṃ asamatthatāya attano āmukhaṃ sappanato osakkati.
  1719. 911719,172,441,2,2,1,21,1,Dvādasamacittavaṇṇanā
  1720. 911720,172,442,2,14,1,85,9,429. Uddhaccaṃ attano gahitākāre eva ṭhatvā bhamatīti ekārammaṇasmiṃyeva vipphandanaṃ hoti.
  1721. 911721,172,442,15,53,1,190,27,"Vicikicchā pana yadipi rūpādīsu ekasmiññevārammaṇe uppajjati, tathāpi‘‘ evaṃ nu kho, idaṃ nu kho’’ ti uppajjamānā‘‘ nanu kho, aññaṃ nu kho’’ ti aññaṃ gahetabbākāraṃ apekkhatīti nānārammaṇe calanaṃ hoti."
  1722. 911722,172,443,2,22,1,123,13,‘ ‘ Evaṃsampadamidaṃ veditabban’’ ti ettāvatā imasmiṃ cittadvaye vuttapakiṇṇakaṃ dassetvā dvādasasu dassetuṃ‘‘ sabbesupī’’ tiādimāha.
  1723. 911723,172,443,23,46,1,191,19,Kusalesupi ārammaṇādhipatiṃ anuddharitvā sahajātādhipatino eva uddhaṭattā idhāpi so eva uddharitabbo siyāti‘‘ sahajātādhipati labbhamānopi na uddhaṭo’’ ti vuttaṃ nārammaṇādhipatino alabbhamānattā.
  1724. 911724,172,443,47,52,1,42,5,Sopi hi aṭṭhasu lobhasahagatesu labbhatīti.
  1725. 911725,172,443,53,63,1,69,8,"{Sesopī}ti vīmaṃsato aññopi sahajātādhipati natthi, yo uddharitabbo siyā. "
  1726. 911726,172,443,64,67,1,38,3,Ārammaṇādhipatimhi vattabbameva natthi.
  1727. 911727,172,443,68,74,1,44,6,Kañci dhamman ti chandādīsu ekampi sahajātaṃ.
  1728. 911728,172,443,75,93,1,129,13,Kusalattike tāva paṭiccavārādīsu‘‘ na hetupaccayā adhipatipaccayā’’ ti ekassapi pañhassa anuddhaṭattā paṭṭhāne paṭisiddhatā veditabbā.
  1729. 911729,172,443,94,129,1,131,18,Aññathā hi‘‘ akusalaṃ dhammaṃ paṭicca akusalo dhammo uppajjati na hetupaccayā adhipatipaccayā’’ ti( paṭṭhā.1.1.86) etassa vasena‘‘ ekan’’ ti vattabbaṃ siyā.
  1730. 911730,172,444,2,13,1,94,9,"Dassanena {pahātabbābhāvato}ti dassanena pahātabbassa abhāvato, dassanena pahātabbesu vā abhāvato. "
  1731. 911731,172,444,14,23,1,114,9,Etena paṭisandhianākaḍḍhanato dassanena pahātabbesu anāgamananti tattha anāgamanena paṭisandhianākaḍḍhanaṃ sādheti.
  1732. 911732,172,444,24,35,1,57,7,Anākaḍḍhanato anāgamanaṃ pana sādhetuṃ‘‘ tesu hī’’ tiādimāha.
  1733. 911733,172,444,36,39,1,32,3,Ettheva paṭisandhidānaṃ bhaveyya.
  1734. 911734,172,444,40,50,1,83,9,Tathā ca sati dassanena pahātabbaṃ siyā apāyagamanīyassa dassanena pahātabbabhāvato.
  1735. 911735,172,444,51,62,1,88,10,"Na cetaṃ dassanena pahātabbaṃ siyā, tasmā dassanena pahātabbavibhaṅge nāgatanti adhippāyo. "
  1736. 911736,172,445,2,14,1,81,8,Kathaṃ panetaṃ ñāyati‘‘ paṭisandhianākaḍḍhanato dassanena pahātabbesu anāgamanan’’ ti?
  1737. 911737,172,445,15,19,1,68,4,Dassanena pahātabbānaññeva nānākkhaṇikakammapaccayabhāvassa vuttattā.
  1738. 911738,172,445,20,27,1,60,7,Duvidhā hi akusalā dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbāti.
  1739. 911739,172,445,28,37,1,93,8,"Tattha bhāvanāya pahātabbacetanānaṃ nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo na vutto, itarāsaññeva vutto."
  1740. 911740,172,445,38,61,1,154,18,"‘‘ Bhāvanāya pahātabbo dhammo neva dassanena na bhāvanāya pahātabbassa dhammassa kammapaccayena paccayo’’ ti ettha hi sahajātameva vibhattaṃ, na nānākkhaṇikanti. "
  1741. 911741,172,445,62,88,1,168,18,Tathā paccanīyepi‘‘ bhāvanāya pahātabbo dhammo neva dassanena na bhāvanāya pahātabbassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo… pe… sahajātapaccayena… pe… upanissayapaccayena… pe….
  1742. 911742,172,445,89,106,1,84,10,"Pacchājātapaccayena paccayo’’ ti ettakameva vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ kammapaccayena paccayo’’ ti. "
  1743. 911743,172,445,107,110,1,19,3,Itarattha ca vuttaṃ.
  1744. 911744,172,445,111,121,1,95,10,Uddhaccasahagatā ca cetanā bhāvanāya pahātabbesu eva āgatāti nānākkhaṇikakammapaccayo na siyāti.
  1745. 911745,172,445,122,134,1,91,10,"Yadi siyā, bhāvanāya pahātabbacetanāya ca nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo vucceyya, na tu vutto. "
  1746. 911746,172,445,135,147,1,114,11,"Tasmā uddhaccasahagatā nānākkhaṇikakammapaccayabhāve sati dassanena pahātabbesu vattabbā siyā, tadabhāvā na vuttāti. "
  1747. 911747,172,445,148,152,1,58,4,Paṭisandhianākaḍḍhanato tattha anāgatāti ayametthādhippāyo.
  1748. 911748,172,445,153,159,1,88,6,Nānākkhaṇikakammapaccayāvacanena pana bhāvanāya pahātabbānaṃ pavattivipākatā paṭikkhittā.
  1749. 911749,172,445,160,166,1,67,6,Pavattivipākassapi hi nānākkhaṇikakammapaccayatā na sakkā nivāretuṃ.
  1750. 911750,172,445,167,195,1,128,13,"Vuttañca ‘‘ sukhāya vedanāya sampayutto dhammo dukkhāya vedanāya sampayuttassa dhammassa kammapaccayena paccayo, nānākkhaṇikā’’ tiādi( paṭṭhā.1.3.56-57). "
  1751. 911751,172,445,196,206,1,83,9,"Yadi bhāvanāya pahātabbānaṃ vipākadānaṃ natthi, kathaṃ te vipākadhammadhammā hontīti? "
  1752. 911752,172,445,207,210,1,43,3,Abhiññācittādīnaṃ viya vipākārahasabhāvattā.
  1753. 911753,172,445,211,253,1,246,29,"Yaṃ pana vuttaṃ‘‘ yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagataṃ uddhaccasampayuttaṃ… pe… avikkhepo hoti, imesu dhammesu ñāṇaṃ dhammapaṭisambhidā, tesaṃ vipāke ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti( vibha.730-731) idampi tesaṃ vipākārahataññeva sandhāya vuttaṃ siyā. "
  1754. 911754,172,445,254,259,1,36,5,Idaṃ pana ṭhānaṃ suṭṭhu vicāretabbaṃ.
  1755. 911755,172,445,260,264,1,25,4,Atthi hi ettha vacanokāso.
  1756. 911756,172,445,265,273,1,70,8,Na hi vipāketi vacanaṃ vipākadhammavacanaṃ viya vipākārahataṃ vadatīti.
  1757. 911757,172,446,2,4,1,27,2,Akusalapadavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1758. 911758,172,447,2,2,1,13,1,Abyākatapadaṃ
  1759. 911759,172,448,2,2,1,26,1,Ahetukakusalavipākavaṇṇanā
  1760. 911760,172,449,2,22,1,103,12,431. Tesu vipākābyākatan tiādīnaṃ‘‘ bhājetvā dassetuṃ katame dhammā abyākatātiādi āraddhan’’ ti etena sambandho.
  1761. 911761,172,449,23,41,1,71,11,{Tassāpī}ti etassa‘‘ uppattiṃ dīpetuṃ kāmā… pe… ādi vuttan’’ ti etena sambandho.
  1762. 911762,172,449,42,53,1,92,10,{Upacitattā}ti yathā aññassa vipākaṃ paṭibāhitvā attano vipākābhimukhaṃ hoti tathā vaḍḍhitattā.
  1763. 911763,172,449,54,63,1,111,9,Rūpādīnaṃ paccayānaṃ aññaviññāṇasādhāraṇattā asādhāraṇena vatthunā cakkhuviññāṇaṃ sotaviññāṇanti nāmaṃ uddhaṭaṃ.
  1764. 911764,172,449,64,70,1,76,6,Cakkhādīnaṃ tikkhamandabhāve viññāṇānaṃ tikkhamandabhāvā visesapaccayattā ca.
  1765. 911765,172,450,2,6,1,71,4,Cakkhusannissitañca taṃ rūpavijānanañcāti cakkhusannissitarūpavijānanaṃ.
  1766. 911766,172,450,7,9,1,28,2,Evaṃlakkhaṇaṃ cakkhuviññāṇaṃ.
  1767. 911767,172,450,10,15,1,70,5,Tattha cakkhusannissitavacanena rūpārammaṇaṃ aññaviññāṇaṃ paṭikkhipati.
  1768. 911768,172,450,16,20,1,55,4,Rūpavijānanavacanena cakkhunissaye phassādayo nivatteti.
  1769. 911769,172,450,21,28,1,65,7,Cakkhurūpavacanehi ca nissayato ārammaṇato ca vijānanaṃ vibhāveti.
  1770. 911770,172,450,29,34,1,69,5,Rūpamattassa ārammaṇassa gahaṇaṃ kiccametassāti rūpamattārammaṇarasaṃ.
  1771. 911771,172,450,35,48,1,145,11,{Jhānaṅgavasenā}ti idaṃ dvipañcaviññāṇavajjesu vijjamānānaṃ upekkhāsukhadukkhekaggatānaṃ jhānaṅgikattā idhāpi taṃsadisānaṃ tadupacāraṃ katvā vuttaṃ.
  1772. 911772,172,450,49,54,1,43,5,Na hi jhānapaccayattābhāve jhānaṅgatā atthi.
  1773. 911773,172,450,55,78,1,72,8,Vuttañhi‘‘ jhānaṅgāni jhānasampayutta… pe… rūpānaṃ jhānapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.3.112).
  1774. 911774,172,450,79,82,1,38,3,Etesañca jhānapaccayabhāvo paṭikkhitto.
  1775. 911775,172,450,83,94,1,75,9,Yathāha‘‘ abyākataṃ dhammaṃ paṭicca abyākato dhammo uppajjati na jhānapaccayā.
  1776. 911776,172,450,95,113,1,63,7,Pañcaviññāṇasahagataṃ ekaṃ khandhaṃ paṭicca tayo khandhā’’ tiādi( paṭṭhā.1.1.98).
  1777. 911777,172,450,114,122,1,120,8,Jhānapaccayattābhāvepi vedanācittaṭṭhitīnaṃ upekkhādibhāvato tathābhūtānaṃ vacane aññaṭṭhānābhāvato ca dutiyarāsiniddeso.
  1778. 911778,172,451,2,16,1,146,10,436. {Vatthupaṇḍarattā}ti sayaṃ kaṇhadhammānaṃ appaṭipakkhattā sabhāvaparisuddhānaṃ pasādahadayavatthunissayānaṃ vasena paṇḍarasabhāvaṃ jātanti adhippāyo.
  1779. 911779,172,451,17,37,1,146,19,"Ayaṃ pana nayo catuvokāre na labbhatīti tattha bhavaṅgassa tato nikkhantākusalassa ca paṇḍaratā na siyā, tasmā tattha paṇḍaratāya kāraṇaṃ vattabbaṃ. "
  1780. 911780,172,451,38,42,1,34,4,Sabhāvo vāyaṃ cittassa paṇḍaratāti.
  1781. 911781,172,452,2,16,1,85,9,439. {Idampī}ti pi -saddo ṭhitimattasahitaṃ pubbe vuttaṃ vicikicchāsahagataṃ apekkhitvā vutto.
  1782. 911782,172,452,17,20,1,25,2,{Pakatiyā}ti anatikkamanena.
  1783. 911783,172,452,21,24,1,12,3,So pi viseso.
  1784. 911784,172,452,25,35,1,99,9,Kāyappasādaṃ ghaṭṭetvā pasādapaccayesu mahābhūtesu {paṭihaññatī}ti āpāthaṃ gantvā paṭihaññatīti attho.
  1785. 911785,172,452,36,55,1,124,14,"Yathā ca‘‘ rūpaṃ ārabbha uppannan’’ ti vutte na ārammaṇuppādānaṃ pubbāparakālatā hoti, evamidhāpi ghaṭṭanapaṭihananesu daṭṭhabbaṃ. "
  1786. 911786,172,452,56,63,1,93,6,"Upamāpi ubhayaghaṭṭanadassanatthaṃ vuttā, na nissitanissayaghaṭṭanānaṃ pubbāparatādassanatthaṃ. "
  1787. 911787,172,452,64,70,1,40,5,Ettha ca {bahiddhā}ti etaṃ nidassanamattaṃ.
  1788. 911788,172,452,71,75,1,31,4,Ajjhattampi hi ārammaṇaṃ hotīti.
  1789. 911789,172,452,76,86,1,54,6,Viññāṇadhātunissayabhūtehi vā aññaṃ‘‘ bahiddhā’’ ti vuttaṃ.
  1790. 911790,172,452,87,98,1,134,10,"Paṭighaṭṭanānighaṃso balavā hoti, tato eva iṭṭhāniṭṭhaphoṭṭhabbasamāyoge sukhadukkhapaccayā dhātuanuggahadhātukkhobhā ciraṃ anuvattanti. "
  1791. 911791,172,453,2,11,1,68,6,455. Aññesaṃ cittānaṃ sabhāvasuññatasabbhāvā manodhātubhāvo āpajjatīti ce?
  1792. 911792,172,453,12,15,1,17,2,"Na, visesasabbhāvā. "
  1793. 911793,172,453,16,23,1,96,7,Cakkhuviññāṇādīnañhi cakkhādinissitatā cakkhādīnaṃ savisayesu dassanādippavattibhāvatā ca viseso.
  1794. 911794,172,453,24,33,1,169,9,Manoviññāṇassa pana anaññanissayamanopubbaṅgamatāya aññanissayaviññāṇassa anantarapaccayattābhāvena manodvāraniggamanamukhabhāvābhāvato ca sātisayavijānanakiccatā viseso.
  1795. 911795,172,453,34,46,1,87,10,"Tabbisesavirahā manomattā dhātu manodhātūti tividhā manodhātu eva vuccati, na visesamano. "
  1796. 911796,172,453,47,58,1,73,10,Tasmā ettha mano eva dhātu {manodhātū}ti eva -saddo mattasaddattho daṭṭhabbo.
  1797. 911797,172,453,59,63,1,38,4,Visesanivattanattho hi so viññāṇassāti.
  1798. 911798,172,453,64,75,1,121,10,"Manodvāraniggamanapavesamukhabhāvato pana manodhātuyā vijānanavisesaviraho daṭṭhabbo, tato eva manoviññāṇantipi na vuccati. "
  1799. 911799,172,453,76,101,1,163,22,"Na hi taṃ viññāṇaṃ manato pavattaṃ manaso paccayo, nāpi manaso paccayabhūtaṃ manato pavattaṃ, dassanādīnaṃ pana paccayo, tehi ca pavattaṃ tesaṃ purecaraṃ anucarañcāti. "
  1800. 911800,172,453,102,107,1,66,5,Sammāsaṅkappoti avacanaṃ mahāvipākānaṃ viya janakasadisattābhāvato.
  1801. 911801,172,453,108,116,1,88,8,Tattha hi tihetukato duhetukampi uppajjamānaṃ sammāsaṅkappatādīhi sadisaṃ sahetukatāyāti.
  1802. 911802,172,453,117,145,1,223,25,"{Pañcaviññāṇasote}ti ettha yathā paguṇaṃ ganthaṃ sajjhāyanto sajjhāyasote patitaṃ kañci kañci vācanāmaggaṃ na sallakkheti, evaṃ tathāgatassa asallakkhaṇā nāma natthi, na ca pañcaviññāṇasote jhānaṅgābhāvo idha avacanassa kāraṇaṃ. "
  1803. 911803,172,453,146,158,1,105,11,"Yadi tadanantaraṃ niddeso taṃsotapatitatā, ito paresaṃ dvinnaṃ manoviññāṇadhātūnaṃ taṃsotapatitatā na siyā. "
  1804. 911804,172,453,159,174,1,184,15,Tasmā pañcaviññāṇānaṃ viya ahetukatāya maggapaccayavirahā ca vijjamānesupi vitakkavicāresu jhānaṅgadhammānaṃ dubbalattā pañcaviññāṇesu viya agaṇanupagabhāvā ca pañcaviññāṇasotapatitatā.
  1805. 911805,172,453,175,195,1,168,18,"Tato eva hi ahetukakiriyattayepi jhānaṅgāni balāni ca saṅgahavāre na uddhaṭāni, jhānapaccayakiccamattato pana paṭṭhāne dubbalānaṃ ettha vitakkādīnaṃ jhānapaccayatā vuttā. "
  1806. 911806,172,454,2,35,1,271,24,"469. Samānavatthukaṃ anantarapaccayaṃ labhitvā uppajjamānaṃ santīraṇaṃ manodhātuto balavataraṃ hotīti taṃ yathārammaṇaṃ ārammaṇarasaṃ anubhavantaṃ iṭṭhe somanassasahagataṃ hoti, iṭṭhamajjhatte upekkhāsahagataṃ sātisayānubhavattā, tasmā‘‘ ayañhi iṭṭhārammaṇasmiṃ yevā’’ tiādi vuttaṃ. "
  1807. 911807,172,454,36,60,1,254,23,"Voṭṭhabbanaṃ pana satipi balavabhāve vipākappavattiṃ nivattetvā visadisaṃ manaṃ karontaṃ manasikārakiccantarayogato vipāko viya anubhavanameva na hotīti sabbattha upekkhāsahagatameva hoti, tathā pañcadvārāvajjanaṃ manodvārāvajjanañca kiccavasena apubbattā. "
  1808. 911808,172,455,2,4,1,35,2,Ahetukakusalavipākavaṇṇanā niṭṭhitā.
  1809. 911809,172,456,2,2,1,27,1,Aṭṭhamahāvipākacittavaṇṇanā
  1810. 911810,172,457,2,78,1,282,37,"498. Alobho abyākatamūlan tiādīsu kusalapakkhe tāva alobhādosānaṃ niddesesu‘‘ yo tasmiṃ samaye alobho alubbhanā… pe… alobho kusalamūlan’’ ti( dha. sa.32),‘‘ yo tasmiṃ samaye adoso adussanā… pe… adoso kusalamūlan’’ ti( dha. sa.33) ca vuttattā idhāpi taṃniddesesu‘‘ alobho abyākatamūlan’’ ti‘‘ adoso abyākatamūlan’’ ti vacanaṃ yujjeyya. "
  1811. 911811,172,457,79,112,1,126,15,"Paññindriyādiniddesesu pana‘‘ paññāratanaṃ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhī’’ ti( dha. sa.34,37) evaṃ tatthapi vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ amoho kusalamūlan’’ ti. "
  1812. 911812,172,457,113,126,1,63,9,Tasmā idhāpi‘‘ amoho abyākatamūlan’’ ti pāṭhena na bhavitabbaṃ siyā.
  1813. 911813,172,457,127,134,1,82,7,Alobhādosānaṃ viya amohassapi abyākatamūladassanatthaṃ panetaṃ vuttanti veditabbaṃ.
  1814. 911814,172,457,135,139,1,54,3,{Aviññattijanakato}ti kāyavacīkammadvāranivāraṇaṃ karoti.
  1815. 911815,172,457,140,143,1,43,2,{Avipākadhammato}ti manokammadvāranivāraṇañca.
  1816. 911816,172,457,144,147,1,38,3,Vipākadhammānañhi kammadvāraṃ vuttanti.
  1817. 911817,172,457,148,153,1,56,4,Tathā {appavattito}ti dānādipuññakiriyabhāvena appavattito.
  1818. 911818,172,457,154,157,1,41,3,Etena puññakiriyavatthubhedameva nivāreti.
  1819. 911819,172,458,2,9,1,63,5,{Balavapaccayehī}ti payogena vinā nipphannehi ārammaṇādipaccayehi.
  1820. 911820,172,458,10,29,1,216,18,"Asaṅkhārikādīsu hi yena kenaci cittena kamme āyūhite asaṅkhārena appayogena kammakammanimittagatinimittapaccupaṭṭhāne paṭisandhi uppajjamānā asaṅkhārikā hoti, sasaṅkhārena sappayogena kammādipaccupaṭṭhāne sasaṅkhārikā. "
  1821. 911821,172,458,30,33,1,38,3,Bhavaṅgacutiyo pana paṭisandhisadisāva.
  1822. 911822,172,458,34,40,1,76,6,Tadārammaṇañca kusalākusalāni viya asaṅkhārikaṃ sasaṅkhārikañca daṭṭhabbanti.
  1823. 911823,172,458,41,53,1,79,8,Etesu balavaṃ dubbalañca vicāretuṃ‘‘ tattha sabbepi sabbaññubodhisattā’’ tiādimāha.
  1824. 911824,172,458,54,65,1,207,10,Kālavasena pana {pariṇamatī}ti appāyukasaṃvattanikakammabahule kāle taṃkammasahitasantānajanitasukkasoṇitapaccayānaṃ taṃmūlakānaṃ candasūriyavisamaparivattādijanitautāhārādivisamapaccayānañca vasena pariṇamati.
  1825. 911825,172,459,2,2,1,24,1,Vipākuddhārakathāvaṇṇanā
  1826. 911826,172,460,2,16,1,91,12,"Yato yattako ca vipāko hoti, yasmiñca ṭhāne vipaccati, taṃ dassetuṃ vipākuddhārakathā āraddhā. "
  1827. 911827,172,460,17,23,1,42,5,{Etthevā}ti ekāya cetanāya kamme āyūhiteyeva.
  1828. 911828,172,460,24,31,1,73,5,"Duhetukapaṭisandhivasena dvādasakamaggopi hoti , dvādasakappakāropīti attho. "
  1829. 911829,172,460,32,34,1,40,2,Ahetukapaṭisandhivasena ahetukaṭṭhakampi.
  1830. 911830,172,460,35,45,1,107,6,Asaṅkhārikasasaṅkhārikānaṃ sasaṅkhārikaasaṅkhārikavipākasaṅkaraṃ anicchanto dutiyatthero‘‘ dvādasā’’ tiādimāha.
  1831. 911831,172,460,46,52,1,67,5,"Purimassa hi paccayatosasaṅkhārikaasaṅkhārikabhāvo, itaresaṃ kammato. "
  1832. 911832,172,460,53,63,1,56,6,Tatiyo tihetukato duhetukampi anicchanto‘‘ dasā’’ tiādimāha.
  1833. 911833,172,461,2,7,1,79,5,Imasmiṃ vipākuddhāraṭṭhāne kammapaṭisandhivavatthānatthaṃ sāketapañhaṃ gaṇhiṃsu.
  1834. 911834,172,461,8,14,1,84,6,Kammavasena vipākassa taṃtaṃguṇadosussadanimittataṃ dassetuṃ ussadakittanaṃ gaṇhiṃsu.
  1835. 911835,172,461,15,20,1,53,5,Hetukittanaṃ idha paṭhamattherassa adhippāyena vuttaṃ.
  1836. 911836,172,461,21,26,1,53,5,Dutiyattheravādādīsu visesaṃ tattha tattheva vakkhāmi.
  1837. 911837,172,461,27,45,1,152,14,Ñāṇassa jaccandhādivipattinimittapaṭipakkhabhāvato tihetukaṃ atidubbalampi samānaṃ paṭisandhiṃ ākaḍḍhantaṃ duhetukaṃ ākaḍḍheyyāti‘‘ ahetukā na hotī’’ ti āha.
  1838. 911838,172,461,46,79,1,226,20,Yaṃ pana paṭisambhidāmagge sugatiyaṃ jaccandhabadhirādivipattiyā ahetukaupapattiṃ vajjetvā gatisampattiyā sahetukopapattiṃ dassentena‘‘ gatisampattiyā ñāṇasampayutte katamesaṃ aṭṭhannaṃ hetūnaṃ paccayā upapatti hoti’’ cceva( paṭi. ma.1.232) vuttaṃ.
  1839. 911839,172,461,80,88,1,77,8,Tena ñāṇavippayuttena kammunā ñāṇasampayuttapaṭisandhi na hotīti dīpitaṃ hoti.
  1840. 911840,172,461,89,102,1,66,9,Aññathā‘‘ sattannaṃ hetūnaṃ paccayā upapatti hotī’’ ti idampi vucceyya.
  1841. 911841,172,461,103,115,1,88,10,Tathā hi‘‘ gatisampattiyā ñāṇasampayutte katamesaṃ aṭṭhannaṃ hetūnaṃ paccayā upapatti hoti?
  1842. 911842,172,461,116,128,1,96,11,Kusalassa kammassa javanakkhaṇe tayo hetū kusalā tasmiṃ khaṇe jātacetanāya sahajātapaccayā honti.
  1843. 911843,172,461,129,133,1,41,4,Tena vuccati kusalamūlapaccayāpi saṅkhārā.
  1844. 911844,172,461,134,143,1,78,9,Nikantikkhaṇe dve hetū akusalā tasmiṃ khaṇe jātacetanāya sahajātapaccayā honti.
  1845. 911845,172,461,144,148,1,42,4,Tena vuccati akusalamūlapaccayāpi saṅkhārā.
  1846. 911846,172,461,149,158,1,83,9,Paṭisandhikkhaṇe tayo hetū abyākatā tasmiṃ khaṇe jātacetanāya sahajātapaccayā honti.
  1847. 911847,172,461,159,171,1,106,9,"Tena vuccati nāmarūpapaccayāpi viññāṇaṃ, viññāṇapaccayāpi nāmarūpan’’ ti vissajjitaṃ ñāṇasampayuttopapattiyaṃ. "
  1848. 911848,172,462,2,17,1,140,13,Evaṃ ñāṇavippayuttato ñāṇasampayuttupapattiyā ca vijjamānāya‘‘ gatisampattiyā ñāṇasampayutte katamesaṃ sattannaṃ hetūnaṃ paccayā upapatti hoti?
  1849. 911849,172,462,18,35,1,114,15,Kusalassa kammassa javanakkhaṇe dve hetū kusalā’’ ti vatvā aññattha ca pubbe vuttanayeneva sakkā vissajjanaṃ kātunti.
  1850. 911850,172,462,36,93,1,302,34,"Yathā pana‘‘ ñāṇasampayutte sattannaṃ hetūnaṃ paccayā’’ ti avacanato ñāṇavippayuttato ñāṇasampayuttā paṭisandhi na hoti, evaṃ‘‘ gatisampattiyā ñāṇavippayutte channaṃ hetūnaṃ paccayā upapatti hoti’’ cceva( paṭi. ma.1.233) vatvā‘‘ sattannaṃ hetūnaṃ paccayā’’ ti avacanato ñāṇasampayuttato ñāṇavippayuttāpi paṭisandhi na hotīti āpannaṃ. "
  1851. 911851,172,462,94,109,1,102,15,Etthāpi hi na na sakkā kammanikantikkhaṇesu tayo ca dve ca hetū yojetvā paṭisandhikkhaṇe dve yojetunti.
  1852. 911852,172,462,110,125,1,105,11,Imassa pana therassa ayamadhippāyo siyā‘‘ kammasarikkhakavipākadassanavasena idha pāṭho sāvaseso kathito’’ ti.
  1853. 911853,172,462,126,139,1,81,9,‘‘ Ñāṇasampayutte aṭṭhannaṃ hetūnaṃ paccayā’’ ti etthāpi pāṭhassa sāvasesatāpattīti ce?
  1854. 911854,172,462,140,146,1,68,5,"Na, dubbalassa duhetukakammassa ñāṇasampayuttavipākadāne asamatthattā. "
  1855. 911855,172,462,147,154,1,85,7,Tihetukassa pana ahetukavipaccane viya duhetukavipaccanepi natthi samatthatāvighātoti.
  1856. 911856,172,462,155,162,1,71,6,Ārammaṇena vedanā {parivattetabbā}ti santīraṇatadārammaṇe sandhāya vuttaṃ.
  1857. 911857,172,462,163,173,1,156,9,"Vibhāgaggahaṇasamatthatābhāvato hi cakkhuviññāṇādīni iṭṭhaiṭṭhamajjhattesu upekkhāsahagatāneva honti, kāyaviññāṇañca sukhasahagatameva paṭighaṭṭanāvisesenāti. "
  1858. 911858,172,463,2,20,1,168,12,Visesavatā kālena tadārammaṇapaccayasabbajavanavatā vipākappavattiṃ dassetuṃ‘‘ saṃvarāsaṃvare… pe… upagatassā’’ ti vuttaṃ aññakāle pañcaviññāṇādiparipuṇṇavipākappavattiabhāvā.
  1859. 911859,172,463,21,48,1,253,24,Kakkaṭaka… pe… bhavaṅgotaraṇan ti etena idaṃ dasseti– kedāre pūretvā nadīpavesanamaggabhūtaṃ mātikaṃ appavisitvā kakkaṭakamaggādinā amaggena nadīotaraṇaṃ viya cittassa javitvā bhavaṅgappavesanamaggabhūte tadārammaṇe anuppanne maggena vinā bhavaṅgotaraṇanti.
  1860. 911860,172,464,2,9,1,54,6,Etesu tīsu moghavāresu dutiyo upaparikkhitvā gahetabbo.
  1861. 911861,172,464,10,40,1,145,21,"Yadi hi anulome vedanāttike paṭiccavārādīsu‘‘ āsevanapaccayā na magge dve’’ ti‘‘ na maggapaccayā āsevane dve’’ ti ca vuttaṃ siyā, sopi moghavāro labbheyya. "
  1862. 911862,172,464,41,49,1,67,7,"Yadi pana voṭṭhabbanampi āsevanapaccayo siyā, kusalākusalānampi siyā. "
  1863. 911863,172,464,50,60,1,95,10,Na hi āsevanapaccayaṃ laddhuṃ yuttassa āsevanapaccayabhāvī dhammo āsevanapaccayoti avutto atthi.
  1864. 911864,172,464,61,66,1,62,5,Voṭṭhabbanassa pana kusalākusalānaṃ āsevanapaccayabhāvo avutto.
  1865. 911865,172,464,67,77,1,63,7,‘‘ Kusalaṃ dhammaṃ paṭicca kusalo dhammo uppajjati nāsevanapaccayā.
  1866. 911866,172,464,78,98,1,61,7,Akusalaṃ dhammaṃ… pe… nāsevanapaccayā’’ ti( paṭṭhā.1.1.93) vacanato paṭikkhittova.
  1867. 911867,172,464,99,151,1,227,28,"Athāpi siyā‘‘ asamānavedanānaṃ vasena evaṃ vuttan’’ ti, evamapi yathā‘‘ āvajjanā kusalānaṃ khandhānaṃ akusalānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.417) vuttaṃ, evaṃ‘‘ āsevanapaccayena paccayoti’’ pi vattabbaṃ siyā, jātibhedā na vuttanti ce? "
  1868. 911868,172,464,152,162,1,114,10,Bhūmibhinnassa kāmāvacarassa rūpāvacarādīnaṃ āsevanapaccayabhāvo viya jātibhinnassapi bhaveyyāti vattabbo eva siyā.
  1869. 911869,172,464,163,193,1,163,20,"Abhinnajātikassa ca vasena yathā‘‘ āvajjanā sahetukānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo’’ ti vuttaṃ, evaṃ‘‘ āsevanapaccayena paccayo’’ tipi vattabbaṃ siyā, na tu vuttaṃ. "
  1870. 911870,172,464,194,222,1,223,23,"Tasmā vedanāttikepi saṅkhittāya gaṇanāya‘‘ āsevanapaccayā na magge ekaṃ, na maggapaccayā āsevane ekan’’ ti evaṃ gaṇanāya niddhāriyamānāya voṭṭhabbanassa āsevanapaccayattassa abhāvā yathāvuttappakāro dutiyo moghavāro vīmaṃsitabbo. "
  1871. 911871,172,465,2,14,1,108,11,"Voṭṭhabbanaṃ pana vīthivipākasantatiyā āvaṭṭanato āvajjanā, tato visadisassa javanassa karaṇato manasikāro ca. "
  1872. 911872,172,465,15,38,1,121,14,"Evañca katvā paṭṭhāne‘‘ voṭṭhabbanaṃ kusalānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo’’ tiādi na vuttaṃ,‘‘ āvajjanā’’ icceva vuttaṃ. "
  1873. 911873,172,465,39,69,1,266,28,"Tasmā voṭṭhabbanato catunnaṃ vā pañcannaṃ vā javanānaṃ ārammaṇapurejātaṃ bhavituṃ asakkontaṃ rūpādiāvajjanādīnaṃ paccayo bhavituṃ na sakkoti, ayametassa sabhāvoti javanāpāripūriyā dutiyo moghavāro dassetuṃ yutto siyā, ayampi aṭṭhakathāyaṃ anāgatattā suṭṭhu vicāretabbo. "
  1874. 911874,172,465,70,80,1,69,6,Bhavaṅgassa javanānubandhanabhūtattā‘‘ tadārammaṇaṃ bhavaṅgan’’ ti vuttaṃ.
  1875. 911875,172,465,81,117,1,165,18,"Paṭṭhāne( paṭṭhā.3.1.102) ca vuttaṃ‘‘ sahetukaṃ bhavaṅgaṃ ahetukassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’’ ti,‘‘ ahetukaṃ bhavaṅgaṃ sahetukassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’’ ti ca. "
  1876. 911876,172,465,118,140,1,192,17,"Kusalākusalānaṃ sukhadukkhavipākamatto vipāko na iṭṭhāniṭṭhānaṃ vibhāgaṃ karoti, javanaṃ pana rajjanavirajjanādivasena iṭṭhāniṭṭhavibhāgaṃ karotīti‘‘ ārammaṇarasaṃ javanameva anubhavatī’’ ti vuttaṃ. "
  1877. 911877,172,466,2,15,1,104,12,Avijjamāne kārake kathaṃ āvajjanādibhāvena pavatti hotīti taṃ dassetuṃ pañcavidhaṃ niyāmaṃ nāma gaṇhiṃsu.
  1878. 911878,172,466,16,20,1,52,4,Niyāmo ca dhammānaṃ sabhāvakiccapaccayabhāvavisesova.
  1879. 911879,172,466,21,29,1,66,7,Taṃtaṃsadisaphaladānan ti tassa tassa attano anurūpaphalassa dānaṃ.
  1880. 911880,172,466,30,35,1,50,5,Sadisavipākadānan ti ca anurūpavipākadānanti attho.
  1881. 911881,172,466,36,42,1,59,6,Idaṃ vatthun ti ekavacananiddeso ekagāthāvatthubhāvena kato.
  1882. 911882,172,466,43,48,1,47,4,{Jagatippadeso}ti yathāvuttato aññopi lokappadeso.
  1883. 911883,172,466,49,56,1,74,6,"Kālagatiupadhipayogapaṭibāḷhañhi pāpaṃ na vipacceyya, na padesapaṭibāḷhanti. "
  1884. 911884,172,466,57,61,1,99,4,Sabbaññutaññāṇapadaṭṭhānapaṭisandhiyādidhammānaṃ niyāmo dasasahassikampanapaccayabhāvo dhammaniyāmo.
  1885. 911885,172,466,62,74,1,93,10,"Ayaṃ idha {adhippeto}ti etena niyāmavasena āvajjanādibhāvo, na kārakavasenāti etamatthaṃ dasseti. "
  1886. 911886,172,467,2,6,1,38,3,Imasmiṃ {ṭhāne}ti soḷasavipākakathāṭhāne.
  1887. 911887,172,467,7,26,1,171,18,"Dvādasahi vāhetabbā nāḷiyantopamā na dvādasannaṃ cittānaṃ ekasmiṃ dvāre ekārammaṇe saha kiccakaraṇavasena vuttā, atha kho dvādasannaṃ ekasmiṃ dvāre sakiccakaraṇamattavasena. "
  1888. 911888,172,467,27,44,1,148,11,Ahetukapaṭisandhijanakasadisajavanānantaraṃ ahetukatadārammaṇaṃ dassento‘‘ catunnaṃ pana duhetukakusalacittānaṃ aññatarajavanassa… pe… patiṭṭhātī’’ ti āha.
  1889. 911889,172,467,45,56,1,126,11,Ahetukapaṭisandhikassa pana tihetukajavane javite paṭisandhidāyakena kammena ahetukassa tadārammaṇassa nibbatti na paṭisedhitā.
  1890. 911890,172,467,57,63,1,93,6,Evaṃ duhetukapaṭisandhikassapi tihetukānantaraṃ duhetukatadārammaṇaṃ appaṭisiddhaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1891. 911891,172,467,64,78,1,196,14,Paripuṇṇavipākassa ca paṭisandhijanakakammassa vasenāyaṃ vipākavibhāvanā tassā mukhanidassanamattamevāti pavattivipākassa ca ekassa tihetukādikammassa soḷasavipākacittādīni vuttanayena yojetabbāni.
  1892. 911892,172,467,79,106,1,242,25,"Tasmā yena kenaci kammunā ekena anekaṃ tadārammaṇaṃ pavattamānaṃ kammavisesābhāvā yesaṃ taṃ anubandhabhūtaṃ, tesaṃ javanasaṅkhātānaṃ paccayānaṃ visesena visiṭṭhaṃ hotīti javanenāyaṃ tadārammaṇaniyāmo vutto, na nānākammunā nibbattamānassa vasena. "
  1893. 911893,172,467,107,127,1,75,9,Evañca katvā paṭṭhāne( paṭṭhā.3.1.98)‘‘ sahetuke khandhe aniccato dukkhato anattato vipassati.
  1894. 911894,172,467,128,171,1,278,31,"Kusalākusale niruddhe ahetuko vipāko tadārammaṇatā uppajjatī’’ ti ñāṇānantaraṃ ahetukatadārammaṇaṃ,‘‘ kusalākusale niruddhe sahetuko vipāko tadārammaṇatā uppajjatī’’ ti akusalānantarañca sahetukatadārammaṇaṃ vuttaṃ, na ca‘‘ taṃ etena therena adassitan’’ ti katvā tassa paṭisedho kato hotīti. "
  1895. 911895,172,468,2,24,1,118,18,Yaṃ pana javanena… pe… taṃ kusalaṃ sandhāya vuttan ti idaṃ kusalassa viya akusalassa sadiso vipāko natthīti katvā vuttaṃ.
  1896. 911896,172,468,25,35,1,88,10,Sasaṅkhārikāsaṅkhārikaniyamanaṃ pana sandhāya tasmiṃ vutte akusalepi na taṃ na yujjatīti.
  1897. 911897,172,468,36,51,1,122,15,Aṭṭhānametan ti idaṃ niyamitādivasena yoniso ayoniso vā āvaṭṭite ayoniso yoniso vā vavatthāpanassa abhāvaṃ sandhāya vuttaṃ.
  1898. 911898,172,469,2,8,1,51,6,Paṭisiddhan ti avacanameva paṭisedhoti katvā vuttaṃ.
  1899. 911899,172,469,9,17,1,105,8,Kāmataṇhānibbattena kammunā mahaggatalokuttarānubhavanavipāko na hotīti tattha tadārammaṇābhāvo veditabbo.
  1900. 911900,172,469,18,28,1,94,10,Āpāthagate visaye tanninnaṃ bhavaṅgaṃ āvajjanaṃ uppādetīti āvajjanaṃ visaye ninnattā uppajjati.
  1901. 911901,172,469,29,43,1,137,14,Bhavaṅgaṃ pana sabbadā savisaye ninnamevāti visayantaraviññāṇassa paccayo hutvāpi tadabhāvā vinā āvajjanena savisaye ninnattāva uppajjati.
  1902. 911902,172,469,44,50,1,50,5,{Ciṇṇattā}ti āvajjanena vinā bahulaṃ uppannapubbattā.
  1903. 911903,172,469,51,59,1,78,7,{Samudācārattā}ti āpāthagate visaye paṭisandhivisaye ca bahulaṃ uppāditapubbattā.
  1904. 911904,172,469,60,66,1,42,5,{Ciṇṇattā}ti vā puggalena āsevitabhāvo vutto.
  1905. 911905,172,469,67,72,1,42,4,{Samudācārattā}ti sayaṃ bahulaṃ pavattabhāvo.
  1906. 911906,172,469,73,88,1,165,14,"Nirodhassa anantarapaccayaṃ nevasaññānāsaññāyatanan ti idaṃ tadanantarameva nirodhaphusanaṃ sandhāya vuttaṃ, na arūpakkhandhānaṃ viya nirodhassa anantarapaccayabhāvaṃ. "
  1907. 911907,172,469,89,96,1,71,7,Nevasaññānāsaññāyatanaṃ pana kiñci parikammena vinā uppajjamānaṃ natthi.
  1908. 911908,172,469,97,105,1,86,8,Parikammāvajjanameva tassa āvajjananti aññassa viya etassapi sāvajjanatāya bhavitabbaṃ.
  1909. 911909,172,470,2,27,1,213,22,"Ayaṃ panetthādhippāyo daṭṭhabbo– nevasaññānāsaññāyatanassa na nirodhassa anantarapaccayabhāve ninnāditā aññattha diṭṭhā atadatthaparikammabhāve ca uppattiyā, atha ca taṃ tassa anantarapaccayo hoti, tathā ca uppajjati. "
  1910. 911910,172,470,28,36,1,98,8,Evaṃ yathāvuttā manoviññāṇadhātu asatipi nirāvajjanuppattiyaṃ ninnādibhāve nirāvajjanā uppajjatīti.
  1911. 911911,172,470,37,49,1,72,8,Evañca katvā‘‘ ariyamaggacittaṃ maggānantarāni phalacittānī’’ ti idaṃ vuttaṃ.
  1912. 911912,172,470,50,63,1,130,12,"Yadi hi nibbānārammaṇāvajjanābhāvaṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ siyā, gotrabhuvodānāni nidassanāni siyuṃ teheva etesaṃ nirāvajjanatāsiddhito. "
  1913. 911913,172,470,64,105,1,333,30,"Phalasamāpattikāle ca‘‘ parittārammaṇaṃ mahaggatārammaṇaṃ anulomaṃ phalasamāpattiyā anantarapaccayena paccayo’’ ti vacanato samānārammaṇāvajjanarahitattā‘‘ maggānantarāni phalacittānī’’ ti evaṃ phalasamāpatticittāni na vajjetabbāni siyuṃ, gotrabhuvodānāni pana yadipi nibbāne ciṇṇāni samudācārāni ca na honti, ārammaṇantare ciṇṇasamudācārāneva. "
  1914. 911914,172,470,106,136,1,276,23,"Phalasamāpatticittāni ca maggavīthito uddhaṃ tadatthaparikammasabbhāvāti tesaṃ gahaṇaṃ na kataṃ, anulomānantarañca phalasamāpatticittaṃ ciṇṇaṃ samudācāraṃ, na nevasaññānāsaññāyatanānantaraṃ maggānantarassa viya tadatthaparikammābhāvāti‘‘ nirodhā vuṭṭhahantassā’’ ti tañca nidassanaṃ. "
  1915. 911915,172,470,137,149,1,117,11,Ārammaṇena pana vinā {nuppajjatī}ti idaṃ etassa mahaggatārammaṇattābhāvā pucchaṃ kāretvā ārammaṇaniddhāraṇatthaṃ vuttaṃ.
  1916. 911916,172,471,2,5,1,23,2,{Tatthā}ti vipākakathāyaṃ.
  1917. 911917,172,471,6,11,1,81,5,Jaccandhapīṭhasappiupamānidassanaṃ vipākassa nissayena vinā appavattidassanatthaṃ.
  1918. 911918,172,471,12,20,1,93,7,{Visayaggāho}ti idaṃ cakkhādīnaṃ savisayaggahaṇena cakkhuviññāṇādivipākassa dassanatthaṃ vuttaṃ.
  1919. 911919,172,471,21,35,1,104,10,Upanissayato cakkhādīnaṃ dassanādiatthato ca tasseva vipākassa dassanatthaṃ‘‘ upanissayamatthaso’’ ti vuttaṃ.
  1920. 911920,172,471,36,60,1,221,21,"{Hadayavatthumevā}ti yathā purimacittāni hadayavatthunissitāni ca pasādavatthuanugatāni ca aññārammaṇāni honti, na evaṃ bhavaṅgaṃ, taṃ panetaṃ vatthārammaṇantararahitaṃ kevalaṃ hadayavatthumeva nissāya pavattatīti vuttaṃ hoti. "
  1921. 911921,172,471,61,67,1,69,6,Hadayarūpavatthukan ti idhāpi aññavatthānugatanti adhippāyo veditabbo.
  1922. 911922,172,471,68,80,1,107,11,"Makkaṭakassa hi suttārohaṇaṃ viya pasādavatthukaṃ cittaṃ, suttena gamanādīni viya tadanugatāni sesacittānīti. "
  1923. 911923,172,471,81,98,1,120,11,Suttaghaṭṭanamakkaṭakacalanāni viya pasādaghaṭṭanabhavaṅgacalanāni saha hontīti dīpanato‘‘ ekekaṃ… pe… āgacchatī’’ tipi dīpeti.
  1924. 911924,172,472,2,16,1,178,13,Bhavaṅgassa {āvaṭṭitakālo}ti idaṃ dovārikasadisānaṃ cakkhuviññāṇādīnaṃ pādaparimajjakasadisassa āvajjanassa saññādānasadiso anantarapaccayabhāvo eva bhavaṅgāvaṭṭananti katvā vuttaṃ.
  1925. 911925,172,472,17,32,1,275,14,"Vipākamanodhātuādīnaṃ adisvāva sampaṭicchanādikaraṇaṃ gāḷhaggahaṇamattaputhulacaturassabhāvavijānanamattakahāpaṇabhāvavijānanamattakammopanayanamattasāmaññavasena vuttaṃ, na gāḷhaggāhakādīnaṃ kahāpaṇadassanassa abhāvo taṃsamānabhāvo ca sampaṭicchanādīnaṃ adhippetoti veditabbo. "
  1926. 911926,172,473,2,12,1,105,9,Paṇḍaraṃ etan ti paṇḍararūpadassanasāmaññato cakkhuviññāṇameva dassanakiccaṃ sādhetīti dīpanaṃ veditabbaṃ.
  1927. 911927,172,473,13,17,1,46,4,Evaṃ sotadvārādīsupi yojetabbaṃ savanādivasena.
  1928. 911928,172,473,18,23,1,50,5,Santāpanavasena guḷasīlo guḷappayojano vā goḷiyako.
  1929. 911929,172,473,24,30,1,52,5,{Upanissayato}ti na upanissayapaccayaṃ sandhāya vuttaṃ.
  1930. 911930,172,473,31,47,1,60,11,"Yasmiṃ pana asati yo na hoti, so idha‘‘ upanissayo’’ ti adhippeto. "
  1931. 911931,172,473,48,59,1,87,10,"Ālokasannissitan ti idampi āloke sati sabbhāvaṃ sandhāya vuttaṃ, na upanissayapaccayataṃ. "
  1932. 911932,172,473,60,67,1,83,7,Mandathāmagataṃ nāma kiriyacittassa paccayabhāvaṃ anupagantvā sayameva pavattamānaṃ.
  1933. 911933,172,474,2,20,1,189,15,"Asaṅkhārikasasaṅkhārikesu dosaṃ {disvā}ti na kammassa viruddhasabhāvena vipākena bhavitabbanti asaṅkhārikakammassa sasaṅkhārikavipākesu, sasaṅkhārikakammassa ca asaṅkhārikavipākesu dosaṃ disvā. "
  1934. 911934,172,474,21,39,1,210,17,"Ahetukānaṃ pana rūpādīsu abhinipātamattādikiccānaṃ na sasaṅkhārikaviruddho sabhāvoti asaṅkhārikatā natthi, asaṅkhārikaviruddhasabhāvābhāvā nāpi sasaṅkhārikatāti ubhayāvirodhā ubhayenapi tesaṃ nibbattiṃ anujānāti. "
  1935. 911935,172,474,40,43,1,34,3,Cittaniyāman ti tadārammaṇaniyāmaṃ.
  1936. 911936,172,474,44,55,1,82,8,Kiriyato pañcāti imesaṃ… pe… {patiṭṭhātī}ti kiriyajavanānantarañca tadārammaṇaṃ vuttaṃ.
  1937. 911937,172,474,56,81,1,123,12,Paṭṭhāne( paṭṭhā.1.3.94) pana‘‘ kusalākusale niruddhe vipāko tadārammaṇatā uppajjatī’’ ti vipākadhammadhammānameva anantarā tadārammaṇaṃ vuttaṃ.
  1938. 911938,172,474,82,120,1,212,23,"Kusalattike ca‘‘ sekkhā vā puthujjanā vā kusalaṃ aniccato’’ tiādinā( paṭṭhā.1.1.406) kusalākusalajavanameva vatvā tadanantaraṃ tadārammaṇaṃ vuttaṃ, na abyākatānantaraṃ, na ca katthaci kiriyānantaraṃ tadārammaṇassa vuttaṭṭhānaṃ dissati. "
  1939. 911939,172,474,121,132,1,79,10,"Vijjamāne ca tasmiṃ avacane kāraṇaṃ natthi, tasmā upaparikkhitabbo eso theravādo. "
  1940. 911940,172,474,133,150,1,152,16,"Vipphārikañhi javanaṃ nāvaṃ viya nadīsoto bhavaṅgaṃ anubandhatīti yuttaṃ, na pana chaḷaṅgupekkhavato santavuttiṃ kiriyajavanaṃ paṇṇapuṭaṃ viya nadīsototi. "
  1941. 911941,172,475,2,23,1,184,19,"Piṇḍajavanaṃ {javatī}ti kusalākusalakiriyajavanāni piṇḍetvā kathitānīti tathā kathitāni javanāni piṇḍitāni viya vuttāni, ekasmiṃ vā tadārammaṇe piṇḍetvā dassitāni hutvā javitāneva vuttāni. "
  1942. 911942,172,475,24,36,1,135,12,Imañca pana piṇḍajavanaṃ vadantena akusalato cattāriyeva upekkhāsahagatāni gahetvā dvādasupekkhāsahagatajavanāni piṇḍitāni viya vuttāni.
  1943. 911943,172,475,37,49,1,69,9,"Paṭṭhāne pana‘‘ kusalaṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati. "
  1944. 911944,172,475,50,59,1,48,5,"Diṭṭhi, vicikicchā , uddhaccaṃ, domanassaṃ uppajjati. "
  1945. 911945,172,475,60,77,1,165,15,Akusale niruddhe vipāko tadārammaṇatā uppajjatī’’ ti vuttattā itarāni dve iṭṭhārammaṇe pavattavicikicchuddhaccasahagatānipi kusalavipāke tadārammaṇe piṇḍetabbāni siyuṃ.
  1946. 911946,172,475,78,92,1,124,13,"Tesaṃ pana anantaraṃ ahetukavipākeneva tadārammaṇena bhavitabbaṃ, so ca santīraṇabhāveneva gahitoti apubbaṃ gahetabbaṃ natthi. "
  1947. 911947,172,475,93,100,1,59,7,Ahetuke ca piṇḍetabbaṃ nārahantīti adhippāyena na piṇḍetīti.
  1948. 911948,172,476,2,17,1,164,13,"Tihetukajavanāvasāne {panetthā}ti etasmiṃ dutiyavāde tihetukajavanāvasāne tihetukatadārammaṇaṃ yuttanti dassetuṃ yuttaṃ vadati javanasamānattā, nālabbhamānattā aññassa. "
  1949. 911949,172,476,18,49,1,328,29,"Paṭhamattherena akusalānantaraṃ vuttassa ahetukatadārammaṇassa, kusalānantaraṃ vuttassa ca sahetukatadārammaṇassa akusalānantaraṃ uppattiṃ vadantassa hi paṭisandhijanakaṃ tihetukakammaṃ duhetukāhetukaṃ vipākaṃ janayantampi tihetukajavanānantaraṃ na janetīti na ettha kāraṇaṃ dissatīti evaṃ yuttaṃ gahetabbaṃ avuttampīti adhippāyo. "
  1950. 911950,172,476,50,71,1,180,19,"Atha vā tasmiṃ tasmiṃ theravāde yena adhippāyena sasaṅkhārāsaṅkhāravidhānādi vuttaṃ, taṃ teneva adhippāyena yuttaṃ gahetabbaṃ, na adhippāyantaraṃ adhippāyantarena āloḷetabbanti attho. "
  1951. 911951,172,476,72,75,1,42,2,{Hetusadisamevā}ti janakakammahetusadisameva.
  1952. 911952,172,476,76,88,1,114,11,Mahāpakaraṇe āvi {bhavissatī}ti mahāpakaraṇe āgatapāḷiyā pākaṭaṃ uppattividhānaṃ āvi bhavissatīti adhippāyena vadati.
  1953. 911953,172,477,2,4,1,43,2,Kāmāvacarakusalavipākakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1954. 911954,172,478,2,2,1,38,1,Rūpāvacarārūpāvacaravipākakathāvaṇṇanā
  1955. 911955,172,479,2,8,1,38,2,499. {Anantarāyenā}ti parihānipaccayavirahena.
  1956. 911956,172,479,9,12,1,38,2,{Paṭipadādibhedo}ti paṭipadārammaṇabhedo.
  1957. 911957,172,479,13,25,1,114,12,Tathā hi dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññaṃ jhānaṃ uppādetvā punappunaṃ samāpajjantassa taṃ jhānaṃ taṃpaṭipadameva hoti.
  1958. 911958,172,479,26,34,1,76,8,Etasmiṃ aparihīne tassa vipāko nibbattamāno tappaṭipadova bhavituṃ arahatīti.
  1959. 911959,172,479,35,46,1,111,10,"Chandādhipateyyādibhāvo pana tasmiṃ khaṇe vijjamānānaṃ chandādīnaṃ adhipatipaccayabhāvena hoti, na āgamanavasena. "
  1960. 911960,172,479,47,55,1,57,7,Tathā hi ekameva jhānaṃ nānākkhaṇesu nānādhipateyyaṃ hoti.
  1961. 911961,172,479,56,68,1,117,11,"Catutthajjhānasseva hi caturiddhipādabhāvena bhāvanā hoti, tasmā vipākassa āgamanavasena chandādhipateyyāditā na vuttā. "
  1962. 911962,172,480,2,4,1,47,2,Rūpāvacarārūpāvacaravipākakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1963. 911963,172,481,2,2,1,27,1,Lokuttaravipākakathāvaṇṇanā
  1964. 911964,172,482,2,17,1,83,10,"505. Yathā vaṭṭaṃ ācinati, tathā taṇhādīhi abhisaṅkhataṃ lokiyakammaṃ upacitan ti vuccati . "
  1965. 911965,172,482,18,26,1,46,8,Lokuttaraṃ pana evaṃ na hotīti tathā na vuttaṃ.
  1966. 911966,172,482,27,37,1,148,9,{Suddhāgamanavasenā}ti animittāppaṇihitanāmadāyakehi saguṇārammaṇehi vijjamānehipi phalassa suññatanāmadānadīpane aggahitabhāveneva avomissenāti attho.
  1967. 911967,172,482,38,52,1,140,13,"Āgamanato suññatāppaṇihitanāmavato maggassa āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmattayadānaṃ yojitaṃ, itarassapi pana tatheva yojetabbaṃ. "
  1968. 911968,172,482,53,54,1,22,1,Nayamattadassanañhetaṃ.
  1969. 911969,172,482,55,67,1,140,12,Saguṇārammaṇehi pana nāmattayavato aniccānupassanānantarassapi maggassa āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmattayadānaṃ na nivāritanti.
  1970. 911970,172,482,68,77,1,102,9,Vaḷañjanakaphalasamāpattiyā ca vipassanāgamanavasena nāmalābhe maggassa viya animittanāmalābho na siyā.
  1971. 911971,172,482,78,91,1,140,12,"Yathā pana maggānantarassa viya vaḷañjanakaphalasamāpattiyāpi jhānapaṭipadābhedo hoti, evaṃ suññatādināmalābhe sati animittanāmañca labhatīti. "
  1972. 911972,172,482,92,109,1,121,14,{Avūpasantāyā}ti idaṃ kenaci aññena anantaritattā tādisāya eva saddhāya… pe… paññāya ca anantarapaccayabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ.
  1973. 911973,172,482,110,122,1,125,12,Tena chandādayopi attano anantarasadisānaṃ chandādīnaṃ uppādakā adhipatibhūtā adhipatibhūte eva uppādentīti imamatthaṃ dīpeti.
  1974. 911974,172,483,2,24,1,186,14,"555. Kilesasamucchedakassa maggassa sammādiṭṭhiādikassa niyyānikasabhāvassa phalenapi paṭippassaddhakilesena niyyānasabhāveneva bhavitabbaṃ, tasmā phalepi‘‘ maggaṅgaṃ maggapariyāpannan’’ ti vuttaṃ. "
  1975. 911975,172,483,25,38,1,95,12,"Evañca katvā maggavibhaṅge phalesu ca aṭṭhaṅgiko pañcaṅgiko ca maggo uddhaṭo, evaṃ bojjhaṅgāpīti. "
  1976. 911976,172,483,39,46,1,62,6,Maggaṃ {upādāyā}ti maggasadisatāya maggoti imamatthaṃ sandhāyāha.
  1977. 911977,172,484,2,4,1,36,2,Lokuttaravipākakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1978. 911978,172,485,2,2,1,25,1,Akusalavipākakathāvaṇṇanā
  1979. 911979,172,486,2,20,1,140,13,"556. Iṭṭhaiṭṭhamajjhattesu viya na aniṭṭhaaniṭṭhamajjhattesu santīraṇaviseso atthi, aniṭṭhārammaṇameva pana adhimattaṃ mandañca evaṃ dvidhā vuttaṃ. "
  1980. 911980,172,487,2,4,1,34,2,Akusalavipākakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  1981. 911981,172,488,2,2,1,14,1,Kiriyābyākataṃ
  1982. 911982,172,489,2,2,1,21,1,Manodhātucittavaṇṇanā
  1983. 911983,172,490,2,9,1,27,3,566. Vātapupphan ti moghapupphaṃ.
  1984. 911984,172,490,10,20,1,75,9,"Taṃ acchinnepi rukkhe na phalati, chinnarukkhapupphaṃ pana acchinne phaleyya. "
  1985. 911985,172,490,21,30,1,77,8,"Evaṃ acchinnabhavamūlassapi pavattamānaṃ yaṃ na phalati, taṃ vātapupphasadisaṃ. "
  1986. 911986,172,490,31,35,1,54,4,Itarasseva pana pavattamānaṃ chinnarukkhapupphasadisaṃ.
  1987. 911987,172,490,36,40,1,35,4,Tañhi acchinne bhavamūle phaleyyāti.
  1988. 911988,172,491,2,2,1,34,1,Kiriyamanoviññāṇadhātucittavaṇṇanā
  1989. 911989,172,492,2,14,1,73,8,568. Loluppataṇhā {pahīnā}ti imassa cittassa paccayabhūtā purimā pavatti dassitā.
  1990. 911990,172,492,15,23,1,83,8,Idaṃ pana cittaṃ vicāraṇapaññārahitanti kevalaṃ somanassamattaṃ uppādentassa hotīti.
  1991. 911991,172,492,24,27,1,32,3,Evaṃ cetiyapūjādīsupi daṭṭhabbaṃ.
  1992. 911992,172,492,28,38,1,97,9,Vattaṃ {karonto}ti idaṃ vattaṃ karontassa phoṭṭhabbārammaṇe kāyadvāracittappavattiṃ sandhāya vuttaṃ.
  1993. 911993,172,492,39,72,1,226,25,Pañcadvārānugataṃ hutvā labbhamānaṃ sandhāya pañcadvāre eva vā loluppataṇhāpahānādipaccavekkhaṇahetubhūtaṃ idameva pavattiṃ sandhāya tattha tattha‘‘ iminā cittena somanassito hotī’’ ti vuttanti‘‘ evaṃ tāva pañcadvāre labbhatī’’ ti āha.
  1994. 911994,172,492,73,108,1,194,20,Atītaṃsādīsu appaṭihataṃ ñāṇaṃ vatvā‘‘ imehi tīhi dhammehi samannāgatassa buddhassa bhagavato sabbaṃ kāyakammaṃ ñāṇānuparivattī’’ tiādivacanato( mahāni.156 atthato samānaṃ)‘‘ bhagavato idaṃ uppajjatī’’ ti vuttavacanaṃ vicāretabbaṃ.
  1995. 911995,172,492,109,130,1,133,15,"Ahetukassa mūlābhāvena suppatiṭṭhitatā natthīti balabhāvo aparipuṇṇo, tasmā uddesavāre‘‘ samādhibalaṃ hoti, vīriyabalaṃ hotī’’ ti na vuttaṃ. "
  1996. 911996,172,492,131,140,1,61,9,Tato eva hi ahetukānaṃ saṅgahavāre jhānaṅgāni ca na uddhaṭāni.
  1997. 911997,172,492,141,146,1,56,5,Teneva imasmimpi ahetukadvaye balāni anuddesāsaṅgahitāni.
  1998. 911998,172,492,147,176,1,203,22,"Yasmā pana vīriyassa vijjamānattā sesāhetukehi balavaṃ, yasmā ca ettha vitakkādīnaṃ jhānapaccayamattatā viya samādhivīriyānaṃ balamattatā atthi, tasmā niddesavāre‘‘ samādhibalaṃ vīriyabalan’’ ti vatvā ṭhapitaṃ. "
  1999. 911999,172,492,177,193,1,120,14,"Yasmā pana neva kusalaṃ nākusalaṃ, tasmā sammāsamādhi micchāsamādhīti, sammāvāyāmo micchāvāyāmoti ca na vuttanti adhippāyo. "
  2000. 912000,172,492,194,219,1,181,22,"Evaṃ sati mahākiriyacittesu ca etaṃ na vattabbaṃ siyā, vuttañca, tasmā sammā, micchā vā niyyānikasabhāvābhāvato maggapaccayabhāvaṃ appattā samādhivāyāmā idha tathā na vuttāti daṭṭhabbā. "
  2001. 912001,172,493,2,28,1,234,16,574. Indriyaparopariyattaāsayānusayasabbaññutānāvaraṇañāṇāni imassānantaraṃ uppajjamānāni yamakapāṭihāriyamahākaruṇāsamāpattiñāṇāni ca imassa anantaraṃ uppannaparikammānantarāni iminā āvajjitārammaṇeyeva pavattantīti āha‘‘ cha… pe… gaṇhantī’’ ti.
  2002. 912002,172,493,29,34,1,48,5,Mahāvisayattā mahāgajo viya mahantanti mahāgajaṃ.
  2003. 912003,172,494,2,2,1,38,1,Rūpāvacarārūpāvacarakiriyacittavaṇṇanā
  2004. 912004,172,495,2,15,1,65,9,"577. Idāni yāni kiriyāni jātāni, tāni veditabbānīti evaṃ yojanā kātabbā. "
  2005. 912005,172,495,16,20,1,34,3,{Attabhāvo}ti pañcakkhandhā vuccanti.
  2006. 912006,172,496,2,4,1,31,2,Cittuppādakaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  2007. 912007,172,497,2,4,1,10,2,2 . Rūpakaṇḍaṃ
  2008. 912008,172,498,2,2,1,13,1,Uddesavaṇṇanā
  2009. 912009,172,499,2,15,1,87,10,"Idāni rūpamabyākataṃ bhājetabbaṃ, tañca kenaci samayavavatthānaṃ katvā na sakkā bhājetuṃ. "
  2010. 912010,172,499,16,72,1,579,51,"Na hi rūpassa cittuppādena samayavavatthānaṃ sakkā kātuṃ acittasamuṭṭhānasabbhāvato, cittasamuṭṭhānassa ca anekacittasamuṭṭhānatāya rūpasamuṭṭhāpakacittānañca kesañci katthaci asamuṭṭhāpanatāya vavatthānābhāvato, viññattidvayavajjitassa rūpassa acittasahabhubhāvato ca, na ca rūpānaṃ upasampajja viharaṇena samayavavatthānaṃ yujjati mahaggatappamāṇānaṃ jhānānaṃ viya rūpānaṃ upasampajja vihātabbatābhāvā, upādārūpehi ca na yujjati tesaṃ sahajātādipaccayabhāvena appavattanato, nāpi mahābhūtehi yujjati kesañci mahābhūtānaṃ kehici upādārūpehi vinā pavattito asamānakālānañca sabbhāvato. "
  2011. 912011,172,499,73,99,1,176,21,"Na hi‘‘ yasmiṃ samaye pathavīdhātu uppannā hoti, tasmiṃ samaye cakkhāyatanaṃ hotī’’ ti sakkā vattuṃ sotādinissayabhūtāya pathaviyā cittādisamuṭṭhānāya ca saha cakkhāyatanassa abhāvā. "
  2012. 912012,172,499,100,103,1,32,3,Evaṃ sotāyatanādīsupi yojetabbaṃ.
  2013. 912013,172,500,2,11,1,87,9,Mahābhūtehi asamānakālāni viññattiupacayādīnipi tasmiṃ samaye hontīti na sakkā vattunti.
  2014. 912014,172,500,12,26,1,121,13,"Ekasmiñca kāle anekāni kalāpasahassāni uppajjanti pavattanti ca, na arūpadhammānaṃ viya rūpānaṃ kalāpadvayasahābhāvo atthi. "
  2015. 912015,172,500,27,44,1,136,16,"Ekasmiñca kalāpe vattamāne eva aññassa nirodho, aññassa cuppatti hotīti sabbathā rūpābyākataṃ samayavavatthānaṃ katvā na sakkā vibhajituṃ. "
  2016. 912016,172,500,45,82,1,326,34,Ekakādīhi pana nayehi na hetuādinā sabhāvena vibhajituṃ sakkāti tathā vibhajanatthaṃ cittuppādakaṇḍe tāva avibhattaṃ abyākataṃ atthīti dassetuṃ samayavavatthānena vinā abyākatassa sabhāvatoyeva niddese ekadesaṃ niddisitvā nigamanakaraṇassa anupapattito ca vibhattañca avibhattañca sabbaṃ saṅgaṇhanto āha‘‘ katame dhammā abyākatā?
  2017. 912017,172,500,83,90,1,28,5,Kusalā… pe… asaṅkhatā ca dhātu.
  2018. 912018,172,500,91,97,1,22,4,Ime dhammā abyākatā’’ ti.
  2019. 912019,172,500,98,107,1,78,9,Avibhatte hi vibhajitabbe dassite vibhajanaṃ yuttaṃ ñātuṃ icchāya uppāditāyāti.
  2020. 912020,172,500,108,120,1,92,10,"Ettha pana vipākakiriyābyākataṃ vibhattattā na vibhajitabbaṃ, asaṅkhatā ca dhātu bhedābhāvato. "
  2021. 912021,172,500,121,140,1,110,14,"Yaṃ panettha bhedayuttattā avibhattattā ca vibhajitabbaṃ, taṃ vibhajanto āha‘‘ tattha katamaṃ sabbaṃ rūpan’’ tiādi. "
  2022. 912022,172,500,141,143,1,20,2,Ayamettha pāḷiyojanā.
  2023. 912023,172,501,2,9,1,53,6,Nayaṃ {dassetvā}ti ettha heṭṭhā gahaṇameva nayadassanaṃ.
  2024. 912024,172,501,10,16,1,56,6,Taṃ vipākesu katvā viññātattā kiriyābyākatesu nissaṭṭhaṃ.
  2025. 912025,172,501,17,29,1,117,11,"Kāmāvacarādibhāvena vattabbassa kiriyābyākatassa vā dassanaṃ, taṃ katvā kāmāvacarātiādikaṃ gahetvā vuttattā nissaṭṭhaṃ. "
  2026. 912026,172,501,30,45,1,125,13,"Pañcavīsati {rūpānī}ti pāḷiyaṃ vuttāni dasāyatanāni pañcadasa ca sukhumarūpāni, upacayasantatiyo vā ekanti katvā hadayavatthuñca. "
  2027. 912027,172,501,46,57,1,88,10,{Channavutī}ti cakkhādidasakā satta utusamuṭṭhānādayo tayo aṭṭhakā utucittajā dve saddā ca.
  2028. 912028,172,501,58,68,1,81,6,Kalāpabhāvena pavattarūparūpāni‘‘ rūpakoṭṭhāsā’’ ti vuttāni rūpakalāpakoṭṭhāsabhāvato.
  2029. 912029,172,501,69,76,1,34,5,"{Koṭṭhāsā}ti ca aṃsā, avayavāti attho. "
  2030. 912030,172,501,77,91,1,90,13,"Koṭṭhan ti vā sarīraṃ, tassa aṃsā kesādayo koṭṭhāsāti aññepi avayavā koṭṭhāsā viya koṭṭhāsā. "
  2031. 912031,172,501,92,100,1,120,8,Nibbānaṃ nippadesato gahitan ti sopādisesanirupādisesarāgakkhayādiasaṅkhatādivacanīyabhāvena bhinnaṃ nippadesato gahitaṃ.
  2032. 912032,172,501,101,106,1,34,5,Atthato hi ekāva asaṅkhatā dhātūti.
  2033. 912033,172,502,2,9,1,28,4,584. Sabban ti sakalaṃ cakkavāḷaṃ.
  2034. 912034,172,502,10,24,1,136,13,"Parimaṇḍalaṃ parimaṇḍalasaṇṭhānaṃ, parikkhepato chattiṃsa satasahassāni dasa ceva sahassāni aḍḍhacatutthāni ca yojanasatāni hontīti attho. "
  2035. 912035,172,502,25,35,1,38,6,Ettha ca vaṭṭaṃ‘‘ parimaṇḍalan’’ ti vuttaṃ.
  2036. 912036,172,502,36,41,1,38,4,Cattāri {nahutānī}ti cattālīsa sahassāni.
  2037. 912037,172,502,42,48,1,50,5,{Nagavhayā}ti nagāti avhātabbā nagasaddanāmāti attho.
  2038. 912038,172,503,2,6,1,60,4,Devadānavādīnaṃ tigāvutādisarīravasena mahantāni pātubhūtāni.
  2039. 912039,172,503,7,16,1,70,7,Tatthāyaṃ vacanattho– bhūtāni jātāni nibbattāni mahantāni {mahābhūtānī}ti.
  2040. 912040,172,503,17,24,1,90,7,Anekacchariyadassanena anekābhūtavisesadassanavasena ca māyākāro mahanto bhūtoti mahābhūto.
  2041. 912041,172,503,25,30,1,49,5,Yakkhādayo jātivaseneva mahantā bhūtāti mahābhūtā.
  2042. 912042,172,503,31,37,1,45,6,Niruḷho vā ayaṃ mahābhūtasaddo tesu daṭṭhabbo.
  2043. 912043,172,503,38,43,1,43,5,Pathaviyādayo pana mahābhūtā viya mahābhūtā.
  2044. 912044,172,503,44,48,1,45,4,Bhūtasaddassa ubhayaliṅgattā napuṃsakatā katā.
  2045. 912045,172,503,49,68,1,93,11,"{Mahāparihārato}ti ettha vacanatthaṃ vadanto āha‘‘ mahantehi bhūtāni, mahāparihārāni vā bhūtānī’’ ti. "
  2046. 912046,172,503,69,83,1,97,10,Tattha pacchimatthe purimapade uttarapadassa parihārasaddassa lopaṃ katvā‘‘ mahābhūtānī’’ ti vuccanti.
  2047. 912047,172,504,2,5,1,18,2,{Accimato}ti aggissa.
  2048. 912048,172,504,6,9,1,40,3,Koṭisatasahassaṃ ekaṃ koṭisatasahassekaṃ.
  2049. 912049,172,504,10,18,1,62,8,Cakkavāḷan ti taṃ sabbaṃ āṇākkhettavasena ekaṃ katvā voharanti.
  2050. 912050,172,504,19,21,1,20,2,Vilīyati khārodakena.
  2051. 912051,172,504,22,25,1,22,2,{Vikīratī}ti viddhaṃsati.
  2052. 912052,172,504,26,35,1,51,5,Upādinnakesu vikāraṃ dassento‘‘ patthaddho’’ tiādimāha.
  2053. 912053,172,504,36,42,1,37,5,Kaṭṭhamukhena {vā}ti vā -saddo upamattho.
  2054. 912054,172,504,43,61,1,151,16,"Yathā kaṭṭhamukhasappena daṭṭho patthaddho hoti, evaṃ pathavīdhātuppakopena so kāyo kaṭṭhamukheva hoti, kaṭṭhamukhamukhagato viya patthaddho hotīti attho. "
  2055. 912055,172,504,62,67,1,32,5,Atha vā vā -saddo evasaddassatthe.
  2056. 912056,172,504,68,79,1,60,7,‘‘ Pathavīdhātuppakopenā’’ ti etassa ca parato āharitvā veditabbo.
  2057. 912057,172,504,80,81,1,13,1,Tatrāyamattho–
  2058. 912058,172,504,82,103,1,147,16,"‘‘ kaṭṭhamukhena daṭṭhopi kāyo pathavīdhātuppakopeneva patthaddho hoti, tasmā pathavīdhātuyā aviyutto so kāyo sabbadā kaṭṭhamukhamukhagato viya hotī’’ ti. "
  2059. 912059,172,504,104,109,1,28,5,Atha vā aniyamattho vā -saddo.
  2060. 912060,172,504,110,111,1,13,1,Tatrāyamattho–
  2061. 912061,172,504,112,137,1,173,20,"‘‘ kaṭṭhamukhena daṭṭho kāyo patthaddho hoti vā na vā hoti mantāgadavasena, pathavīdhātuppakopena pana mantāgadarahito so kāyo kaṭṭhamukhamukhagato viya hoti ekantapatthaddho’’ ti. "
  2062. 912062,172,504,138,141,1,16,2,{Pūtiyo}ti kuthito.
  2063. 912063,172,504,142,151,1,65,7,"Mahāvikārāni {bhūtānī}ti mahāvikārāni jātāni, vijjamānānīti vā attho. "
  2064. 912064,172,504,152,166,1,83,10,Ettha ca purimapade uttarapadassa vikārasaddassa lopaṃ katvā‘‘ mahābhūtānī’’ ti vuttāni.
  2065. 912065,172,505,2,23,1,187,17,Pathavītiādinā sabbalokassa pākaṭānipi vipallāsaṃ muñcitvā yathāsabhāvato pariggayhamānāni mahantena vāyāmena vinā na pariggayhantīti pākaṭānipi duviññeyyasabhāvattā‘‘ mahantānī’’ ti vuccanti.
  2066. 912066,172,505,24,42,1,109,14,Tāni hi suviññeyyāni amahantānīti gahetvā ṭhito tesaṃ duppariggahitataṃ disvā‘‘ aho mahantāni etānī’’ ti pajānāti.
  2067. 912067,172,505,43,57,1,85,9,{Upādāyā}ti etena viññāyamānā pacchimakālakiriyā pavattīti katvā‘‘ pavattarūpan’’ ti vuttaṃ.
  2068. 912068,172,505,58,69,1,56,7,Evañhi‘‘ upādāyā’’ ti etena paṭiccasamuppannatā vuttā hotīti.
  2069. 912069,172,505,70,84,1,124,12,"Atha vā upādāyati nissayatīti upādāyaṃ, upādāyameva rūpaṃ upādāyarūpaṃ, aññanissayassa ekantanissitassa rūpassetaṃ adhivacanaṃ. "
  2070. 912070,172,505,85,102,1,100,12,"Taṃ pana na sattassa, nāpi vedanādino tadabhāvepi bhāvatoti dassetuṃ‘‘ catunnaṃ mahābhūtānan’’ tiādimāha. "
  2071. 912071,172,505,103,107,1,37,4,Bhavati hi nissayarūpānaṃ sāmibhāvoti.
  2072. 912072,172,506,2,2,1,25,1,Tividharūpasaṅgahavaṇṇanā
  2073. 912073,172,507,2,31,1,222,23,"585. Pakiṇṇakadukesu ajjhattikadukaṃ muñcitvā añño sabbadukehi tikavasena yojanaṃ gacchanto natthi, viññattiduko ca yojanaṃ na gacchatīti sabbadukayogīsu ādibhūtaṃ ajjhattikadukameva gahetvā sesehi sabbadukehi yojetvā tikā vuttā. "
  2074. 912074,172,507,32,42,1,84,10,Sakkā hi etena nayena aññesampi dukānaṃ dukantarehi labbhamānā tikayojanā viññātunti.
  2075. 912075,172,508,2,2,1,30,1,Catubbidhādirūpasaṅgahavaṇṇanā
  2076. 912076,172,509,2,61,1,470,52,"586. Catukkesu ekantacittasamuṭṭhānassa viññattidvayabhāvato viññattidukādīhi samānagatiko cittasamuṭṭhānadukoti tena saha upādādukassa yojanāya labbhamānopi catukko na vutto, tathā sanidassanadukādīnaṃ tena tassa ca oḷārikadūradukehi yojanāya labbhamānā na vuttā, dhammānaṃ vā sabhāvakiccāni bodhetabbākārañca yāthāvato jānantena bhagavatā tena aññesaṃ tassa ca aññehi yojanā na katāti kiṃ ettha kāraṇapariyesanāya, addhā sā yojanā na kātabbā, yato bhagavatā na katāti veditabbā. "
  2077. 912077,172,509,62,73,1,76,10,"Aññe pana pakiṇṇakadukā aññehi pakiṇṇakadukehi yojetuṃ yuttā, tehi yojitā eva. "
  2078. 912078,172,509,74,90,1,244,15,"Vatthudukādīsu pana sotasamphassārammaṇadukādayo vajjetvā aññehi ārammaṇabāhirāyatanādilabbhamānadukehi upādinnakadukassa upādinnupādāniyadukassa ca yojanāya catukkā labbhanti, cittasamuṭṭhānadukassa ca sabbārammaṇabāhirāyatanādilabbhamānadukehi. "
  2079. 912079,172,509,91,100,1,84,9,Avasesehi pana tesaṃ aññesañca sabbavatthudukādīhi yojanāya na labbhantīti veditabbā.
  2080. 912080,172,510,2,4,1,22,2,Uddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  2081. 912081,172,511,2,2,1,12,1,Rūpavibhatti
  2082. 912082,172,512,2,2,1,19,1,Ekakaniddesavaṇṇanā
  2083. 912083,172,513,2,26,1,160,14,"594. Avijjamānavibhāgassa vibhāgābhāvadassanameva niddeso nicchayakaraṇato, tasmā‘‘ sabbaṃ rūpaṃ na hetumevā’’ tiādinā vibhāgābhāvāvadhāraṇena eva-saddena niddesaṃ karoti. "
  2084. 912084,172,513,27,34,1,50,5,"{Hetuhetū}ti mūlahetu, hetupaccayahetūti vā ayamattho. "
  2085. 912085,172,513,35,44,1,64,7,Mahābhūtā {hetū}ti ayamevattho mahābhūtā {paccayo}ti etenapi vuttoti.
  2086. 912086,172,513,45,51,1,62,6,Hetupaccayasaddānaṃ samānatthattā paccayo eva hetu paccayahetu.
  2087. 912087,172,513,52,65,1,83,12,"Yo ca rūpakkhandhassa hetu, so eva tassa paññāpanāya hetūti vutto tadabhāve abhāvato. "
  2088. 912088,172,513,66,101,1,334,27,Atītānāgatapaccuppannānaṃ kammasamādānānaṃ ṭhānaso hetuso vipākan ti ettha vijjamānesupi aññesu paccayesu iṭṭhāniṭṭhavipākaniyāmakattā uttamaṃ padhānaṃ kusalākusalaṃ gatiupadhikaālapayogasampattivipattiṭṭhānanipphāditaṃ iṭṭhāniṭṭhārammaṇañca kammamiva padhānattā‘‘ hetū’’ ti vuttanti iminā adhippāyena kammārammaṇāni‘‘ uttamahetū’’ ti vuttāni.
  2089. 912089,172,513,102,115,1,64,8,"Vakkhati ca‘‘ gatiupadhikālapayogā vipākassa ṭhānaṃ, kammaṃ hetū’’ ti. "
  2090. 912090,172,513,116,130,1,84,10,Idha pana kammamiva uttamattā ārammaṇampi hetuvacanaṃ arahatīti‘‘ uttamahetū’’ ti vuttaṃ.
  2091. 912091,172,513,131,143,1,77,8,Saṅkhārānan ti puññābhisaṅkhārādīnaṃ avijjā sādhāraṇapaccayattā‘‘ hetū’’ ti vuttā.
  2092. 912092,172,513,144,148,1,27,3,{Pharatī}ti gacchati pāpuṇāti.
  2093. 912093,172,513,149,155,1,62,5,{Paṭikkhepaniddeso}ti idaṃ mātikāya āgatapaṭikkhepavasena vuttaṃ.
  2094. 912094,172,513,156,169,1,109,12,"Idha pana mātikāya na hetupadādisaṅgahitatā ca rūpassa vuttā taṃtaṃsabhāvattā, avadhāritatā ca anaññasabhāvato. "
  2095. 912095,172,514,2,12,1,42,6,Rūpīduke rūpīpadameva idha‘‘ rūpan’’ ti vuttaṃ.
  2096. 912096,172,514,13,20,1,84,7,Tena rūpīrūpapadānaṃ ekatthatā siddhā hoti ruppanalakkhaṇayuttasseva rūpīrūpabhāvato.
  2097. 912097,172,514,21,31,1,79,10,Uppannaṃ chahi viññāṇehi viññeyyan ti arūpato vidhuraṃ rūpassa sabhāvaṃ dasseti.
  2098. 912098,172,514,32,63,1,193,28,"Na hi arūpaṃ uppannaṃ chahi viññāṇehi viññeyyaṃ yathā rūpaṃ, tena rūpaṃ uppannaṃ chahi viññāṇehi viññeyyaṃ, na arūpanti arūpato nivattetvā rūpe eva etaṃ sabhāvaṃ niyameti, na rūpaṃ etasmiṃ sabhāve. "
  2099. 912099,172,514,64,75,1,83,11,Atthi hi rūpaṃ atītānāgataṃ yaṃ uppannaṃ chahi viññāṇehi viññeyyasabhāvaṃ na hotīti.
  2100. 912100,172,514,76,97,1,100,16,"Etameva ca niyamaṃ puna evasaddena niyameti‘‘ yathāvutto niyamo rūpe atthi eva, arūpe viya na natthī’’ ti. "
  2101. 912101,172,514,98,132,1,234,28,"Atha vā sabbaṃ rūpan ti bhūtupādāyarūpaṃ kālabhedaṃ anāmasitvā‘‘ sabban’’ ti vuttaṃ, taṃ sabbaṃ arūpehi samānaviññeyyasabhāvaṃ atītānāgataṃ nivattetuṃ uppannanti etena viseseti, taṃ uppannaṃ sabbaṃ rūpaṃ chahi viññāṇehi viññeyyamevāti attho. "
  2102. 912102,172,515,2,8,1,63,6,Nanu evaṃ rūpāyatanassapi sotaviññāṇādīhi viññeyyatā āpajjatīti?
  2103. 912103,172,515,9,23,1,145,13,Nāpajjati rūpaṃ sabbaṃ sampiṇḍetvā ekantalakkhaṇadassanavasena ekībhāvena gahetvā arūpato vidhurassa chahi viññāṇehi viññeyyasabhāvassa dassanato.
  2104. 912104,172,515,24,52,1,195,22,"Paccuppannarūpameva chahi viññāṇehi viññeyyanti etasmiṃ pana niyame‘‘ sabbaṃ rūpan’’ ti etthāyaṃ viññeyyabhāvaniyamo na vutto, atha kho paccuppannanti sabbarūpassa ekantalakkhaṇaniyamo dassito na siyā. "
  2105. 912105,172,515,53,62,1,56,7,"Pāḷiyañca {viññeyyamevā}ti eva -kāro vutto, na uppannamevāti. "
  2106. 912106,172,515,63,73,1,103,9,"Tasmā uppannasseva manoviññeyyaniyamāpatti natthīti kiṃ sotapatitattena, tasmā vuttanayenattho yojetabbo. "
  2107. 912107,172,516,2,7,1,39,5,Kathaṃvidhan ti guṇehi kathaṃ saṇṭhitaṃ.
  2108. 912108,172,516,8,10,1,19,2,Ñāṇameva ñāṇavatthu.
  2109. 912109,172,516,11,18,1,61,6,"Samānajātikānaṃ saṅgaho, samānajātiyā vā saṅgaho sajātisaṅgaho. "
  2110. 912110,172,516,19,30,1,89,9,"Sañjāyanti etthāti sañjāti, sañjātiyā saṅgaho sañjātisaṅgaho, sañjātidesena saṅgahoti attho. "
  2111. 912111,172,516,31,39,1,95,8,Aññamaññopakāravasena avippayogena ca samādhidese jātā sammāsatiādayo samādhikkhandhe saṅgahitā.
  2112. 912112,172,516,40,50,1,84,9,"Yattha ca satiādisahāyavato samādhissa attano kiccakaraṇaṃ, so cittuppādo samādhideso. "
  2113. 912113,172,516,51,61,1,124,10,Sammāsaṅkappassa ca appanābhāvato paṭivedhasadisaṃ kiccanti samānena paṭivedhakiccena diṭṭhisaṅkappā paññakkhandhe saṅgahitā.
  2114. 912114,172,517,2,4,1,40,2,Rūpavibhattiekakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  2115. 912115,172,518,2,2,1,11,1,Dukaniddeso
  2116. 912116,172,519,2,2,1,26,1,Upādābhājanīyakathāvaṇṇanā
  2117. 912117,172,520,2,12,1,106,6,"596. Apparajakkhādisattasamūhadassanaṃ buddhacakkhu, chasu asādhāraṇañāṇesu indriyaparopariyattañāṇaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  2118. 912118,172,520,13,15,1,43,2,Sabbasaṅkhatāsaṅkhatadassanaṃ samantacakkhu.
  2119. 912119,172,520,16,46,1,118,12,"‘‘ Dukkhaṃ pariññeyyaṃ pariññātan’’ ti( saṃ. ni.5.1081; mahāva.15) evamādinā ākārena pavattaṃ ñāṇadassanaṃ ñāṇacakkhu, tampi purimadvayamiva kāmāvacaraṃ. "
  2120. 912120,172,520,47,49,1,36,2,Catusaccadhammadassanaṃ dhammacakkhu.
  2121. 912121,172,520,50,53,1,55,3,Upatthambhabhūtā catusamuṭṭhānikarūpasantatiyo sambhārā.
  2122. 912122,172,520,54,59,1,42,4,"Saha sambhārehi sasambhāraṃ, sambhāravantaṃ. "
  2123. 912123,172,520,60,64,1,44,3,{Sambhavo}ti āpodhātumeva sambhavasambhūtamāha.
  2124. 912124,172,520,65,69,1,56,4,Saṇṭhānan ti vaṇṇāyatanameva parimaṇḍalādisaṇṭhānabhūtaṃ.
  2125. 912125,172,520,70,81,1,113,10,Tesaṃ pana visuṃ vacanaṃ tathābhūtānaṃ atathābhūtānañca āpodhātuvaṇṇāyatanānaṃ yathāvutte maṃsapiṇḍe vijjamānattā.
  2126. 912126,172,520,82,85,1,29,3,Cuddasasambhāro hi maṃsapiṇḍo.
  2127. 912127,172,520,86,93,1,74,6,Sambhavassa catudhātunissitehi saha vuttassa dhātuttayanissitatā yojetabbā.
  2128. 912128,172,520,94,103,1,100,9,Āpodhātuvaṇṇāyatanānameva vā sambhavasaṇṭhānābhāvā visuṃ vuttāti catudhātunissitatā ca na virujjhati.
  2129. 912129,172,520,104,123,1,132,14,"Yaṃ maṃsapiṇḍaṃ setādinā sañjānanto na pasādacakkhuṃ sañjānāti, patthiṇṇatādivisesaṃ vattukāmo‘‘ pathavīpi atthī’’ tiādi vuttampi vadati. "
  2130. 912130,172,521,2,8,1,73,5,{Sarīrasaṇṭhānuppattidesabhūte}ti etena avasesaṃ kaṇhamaṇḍalaṃ paṭikkhipati.
  2131. 912131,172,521,9,26,1,217,17,Snehamiva sattakkhipaṭalāni byāpetvā ṭhitāheva attano nissayabhūtāhi catūhi dhātūhi katūpakāraṃ taṃnissitehi eva āyuvaṇṇādīhi anupālitaparivāritaṃ tisantatirūpasamuṭṭhāpakehi utucittāhārehi upatthambhiyamānaṃ tiṭṭhati.
  2132. 912132,172,521,27,33,1,77,6,Sattakkhipaṭalānaṃ byāpanavacanena ca anekakalāpagatabhāvaṃ cakkhussa dasseti.
  2133. 912133,172,521,34,41,1,64,7,Pamāṇato ūkāsiramattan ti ūkāsiramatte padese pavattanato vuttaṃ.
  2134. 912134,172,521,42,48,1,43,5,Rūpāni {manupassatī}ti ma -kāro padasandhikaro.
  2135. 912135,172,521,49,54,1,20,4,Atha vā {manū}ti macco.
  2136. 912136,172,521,55,57,1,24,2,Upakārabhūtehi saṅgahito.
  2137. 912137,172,521,58,72,1,113,13,{Pariyāyenā}ti catunnaṃ pasādo tesu ekassa dvinnañcātipi vattuṃ yutto samānadhanānaṃ dhanaṃ viyāti etena pariyāyena.
  2138. 912138,172,521,73,76,1,24,3,Sarīraṃ rūpakkhandho eva.
  2139. 912139,172,521,77,80,1,46,3,Paṭighaṭṭanameva nighaṃso paṭighaṭṭanānighaṃso.
  2140. 912140,172,521,81,89,1,115,8,Rūpābhimukhabhāvena cakkhuviññāṇassa nissayabhāvāpattisaṅkhāto paṭighaṭṭanato jāto vā nighaṃso paṭighaṭṭanānighaṃso.
  2141. 912141,172,522,2,24,1,120,13,"Parikappavacanaṃ ‘‘ sace āpāthaṃ āgaccheyyā’’ ti hetukiriyaṃ,‘‘ passeyyā’’ ti phalakiriyañca parikappetvā tena parikappena vacanaṃ. "
  2142. 912142,172,522,25,32,1,59,7,Ettha ca hetukiriyā anekattā avuttāpi viññāyatīti daṭṭhabbā.
  2143. 912143,172,522,33,49,1,106,12,‘‘ Passe vā’’ ti iminā vacanena tīsupi kālesu cakkhuviññāṇassa nissayabhāvaṃ anupagacchantaṃ cakkhuṃ saṅgaṇhāti.
  2144. 912144,172,522,50,53,1,45,3,Dassane pariṇāyakabhāvo dassanapariṇāyakaṭṭho.
  2145. 912145,172,522,54,83,1,213,24,"Yathā hi issaro‘‘ idañcidañca karothā’’ ti vadanto tasmiṃ tasmiṃ kicce sapurise pariṇāyati pavattayati, evamidampi cakkhusamphassādīnaṃ nissayabhāvena te dhamme dassanakicce āṇāpentaṃ viya pariṇāyatīti cakkhūti vuccati. "
  2146. 912146,172,522,84,93,1,69,8,"Cakkhatīti hi cakkhu, yathāvuttena nayena ācikkhati pariṇāyatīti attho. "
  2147. 912147,172,522,94,104,1,67,9,"Atha vā samavisamāni rūpāni cakkhati ācikkhati, pakāsetīti vā cakkhu. "
  2148. 912148,172,522,105,108,1,26,3,Sañjāyanti etthāti sañjāti.
  2149. 912149,172,522,109,111,1,13,2,Ke sañjāyanti?
  2150. 912150,172,522,112,114,1,10,1,Phassādīni .
  2151. 912151,172,522,115,117,1,17,2,Tathā samosaraṇaṃ.
  2152. 912152,172,522,118,124,1,76,5,Cakkhusamphassādīnaṃ attano tikkhamandabhāvānupavattanena indaṭṭhaṃ {kāretī}ti.
  2153. 912153,172,522,125,130,1,55,5,Niccaṃ dhuvaṃ attāti gahitassapi lujjanapalujjanaṭṭhena.
  2154. 912154,172,522,131,139,1,81,7,"Vaḷañjanti pavisanti etenāti vaḷañjanaṃ, taṃdvārikānaṃ phassādīnaṃ vaḷañjanaṭṭhena. "
  2155. 912155,172,523,2,11,1,39,5,597. Pubbe vutto parikappo eva vikappanattho.
  2156. 912156,172,523,12,17,1,64,4,{Ghaṭṭayamānamevā}ti pasādassa abhimukhabhāvavisesaṃ gacchantameva.
  2157. 912157,172,524,2,17,1,115,12,599. Rūpaṃ ārabbha cakkhusamphassādīnaṃ uppattivacaneneva tesaṃ taṃdvārikānaṃ aññesañca rūpaṃ ārabbha uppatti vuttā hoti.
  2158. 912158,172,524,18,37,1,98,14,"Yathā ca tesaṃ rūpaṃ paccayo hoti, tena paccayena uppatti vuttā hotīti adhippāyena‘‘ iminā’’ tiādimāha. "
  2159. 912159,172,524,38,51,1,164,13,Tattha cakkhupasādavatthukānaṃ phassādīnan ti iminā vacanena tadālambanarūpārammaṇatāya taṃsadisānaṃ manodhātuādīnañca purejātapaccayena uppatti dassitāti daṭṭhabbā.
  2160. 912160,172,524,52,65,1,85,8,"Yattha pana viseso atthi, taṃ dassetuṃ‘‘ cakkhudvārajavanavīthipariyāpannānan’’ tiādimāha. "
  2161. 912161,172,524,66,95,1,290,23,"Tāni hi rūpaṃ garuṃ katvā pavattamānassādanābhinandanabhūtāni taṃsampayuttāni ca ārammaṇādhipatiārammaṇūpanissayehi uppajjanti, aññāni ārammaṇapurejātenevāti evaṃ‘‘ ārabbhā’’ ti vacanaṃ ārammaṇapaccayato aññapaccayabhāvassapi dīpakaṃ, ārammaṇavacanaṃ ārammaṇapaccayabhāvassevāti ayametesaṃ viseso. "
  2162. 912162,172,525,2,10,1,45,4,600. {Suṇātī}ti sotaviññāṇassa nissayabhāvena suṇāti.
  2163. 912163,172,525,11,23,1,67,8,Jivhāsaddena viññāyamānā kiriyā sāyananti katvā‘‘ sāyanaṭṭhenā’’ ti āha.
  2164. 912164,172,525,24,31,1,85,6,"Kucchitānaṃ dukkhasampayuttaphassādīnaṃ āyoti kāyo, dukkhadukkhavipariṇāmadukkhānaṃ vā. "
  2165. 912165,172,525,32,50,1,128,16,"Kāyāyatanassa byāpitāya cakkhupasāde kāyapasādabhāvopi atthi, tena cakkhupasādassa anuviddhattā no byāpitā ca na siyā, vuttā ca sā. "
  2166. 912166,172,525,51,60,1,111,9,Tasmā cakkhupasādassa phoṭṭhabbāvabhāsanaṃ kāyapasādassa ca rūpāvabhāsanaṃ āpannanti lakkhaṇasammissataṃ codeti.
  2167. 912167,172,525,61,73,1,81,8,Cakkhukāyānaṃ aññanissayattā kalāpantaragatatāya‘‘ aññassa aññattha abhāvato’’ ti āha.
  2168. 912168,172,525,74,86,1,136,11,"Rūparasādinidassanaṃ samānanissayānañca aññamaññasabhāvānupagamena aññamaññasmiṃ abhāvo, ko pana vādo asamānanissayānanti dassetuṃ vuttaṃ. "
  2169. 912169,172,526,2,9,1,69,6,Rūpābhighātāraho ca so bhūtappasādo cāti rūpābhighātārahabhūtappasādo.
  2170. 912170,172,526,10,12,1,20,2,Evaṃlakkhaṇaṃ cakkhu.
  2171. 912171,172,526,13,22,1,51,7,"{Rūpābhighāto}ti ca rūpe, rūpassa vā abhighātoti attho. "
  2172. 912172,172,526,23,36,1,182,13,Paripuṇṇāparipuṇṇāyatanattabhāvanibbattakassa kammassa nidānabhūtā kāmataṇhā rūpataṇhā ca tadāyatanikabhavapatthanābhāvato daṭṭhukāmatādivohāraṃ arahatīti dutiyo nayo sabbattha vutto.
  2173. 912173,172,526,37,57,1,185,15,"Tattha daṭṭhukāmatānidānaṃ kammaṃ samuṭṭhānametesanti daṭṭhukāmatānidānakammasamuṭṭhānāni, evaṃvidhānaṃ bhūtānaṃ pasādalakkhaṇaṃ cakkhu, evaṃvidho vā bhūtappasādo daṭṭhukāmatāni… pe… pasādo. "
  2174. 912174,172,526,58,60,1,20,2,Evaṃlakkhaṇaṃ cakkhu.
  2175. 912175,172,526,61,67,1,49,6,Rūpesu puggalassa vā viññāṇassa vā āviñchanarasaṃ.
  2176. 912176,172,527,2,14,1,86,11,"Kāyo sabbesan ti ko ettha viseso, nanu tejādiadhikānañca bhūtānaṃ pasādā sabbesaṃyevāti? "
  2177. 912177,172,527,15,38,1,132,14,"Saccametaṃ, idaṃ pana‘‘ sabbesan’’ ti vacanaṃ‘‘ samānānan’’ ti imamatthaṃ dīpeti anuvattamānassa ekadesādhikabhāvassa nivāraṇavasena vuttattā. "
  2178. 912178,172,527,39,60,1,227,21,Tejādīnan ti padīpasaṅkhātassa tejassa obhāsena vāyussa saddena pathaviyā gandhena kheḷasaṅkhātassa udakassa rasenāti purimavāde pacchimavāde ca yathāyogaṃ taṃtaṃbhūtaguṇehi anuggayhabhāvato rūpādiggahaṇe upakaritabbatoti attho.
  2179. 912179,172,527,61,90,1,225,24,Rūpādīnaṃ {adhikabhāvadassanato}ti aggimhi rūpassa pabhassarassa vāyumhi saddassa sabhāvena suyyamānassa pathaviyā surabhiādino gandhassa āpe ca rasassa madhurassa visesayuttānaṃ dassanato‘‘ rūpādayo tesaṃ guṇā’’ ti paṭhamavādī āha.
  2180. 912180,172,527,91,100,1,41,5,Tasseva ca‘‘ iccheyyāmā’’ tiādinā uttaramāha.
  2181. 912181,172,527,101,105,1,44,4,Imināvupāyena dutiyavādissapi niggaho hotīti.
  2182. 912182,172,528,2,24,1,176,18,Atha vā rūpādivisesaguṇehi tejaākāsapathavīāpavāyūhi cakkhādīni katānīti vadantassa kaṇādassa vādaṃ tatiyaṃ uddharitvā taṃ niggahetuṃ‘‘ athāpi vadeyyun’’ tiādi vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  2183. 912183,172,528,25,36,1,117,11,Āsave upalabbhamānopi gandho pathaviyā āposaṃyuttāya kappāsato visadisāyāti na kappāsagandhassa adhikabhāvāpattīti ce?
  2184. 912184,172,528,37,40,1,17,2,"Na, anabhibhūtattā. "
  2185. 912185,172,528,41,53,1,109,11,"Āsavehi udakasaṃyuttā pathavī udakena abhibhūtā, na kappāsapathavīti tassāyeva adhikena gandhena bhavitabbanti. "
  2186. 912186,172,528,54,72,1,180,18,Uṇhodakasaññutto ca aggi upalabbhanīyo mahantoti katvā tassa phasso viya vaṇṇopi pabhassaro upalabbhitabboti uṇhodakavaṇṇato agginā anabhisambandhassa sītudakassa vaṇṇo parihāyetha.
  2187. 912187,172,528,73,77,1,29,3,{Tasmā}ti etassubhayassa abhāvā.
  2188. 912188,172,528,78,98,1,140,14,"Tadabhāvena hi rūpādīnaṃ tejādivisesaguṇatā nivattitā, taṃnivattanena‘‘ tejādīnaṃ guṇehi rūpādīhi anuggayhabhāvato’’ ti idaṃ kāraṇaṃ nivattitanti. "
  2189. 912189,172,528,99,113,1,97,10,Evaṃ paramparāya ubhayābhāvo visesakappanappahānassa kāraṇaṃ hotīti āha‘‘ tasmā pahāyethetan’’ tiādi.
  2190. 912190,172,528,114,127,1,126,12,"Ekakalāpepi rūparasādayo visadisā, ko pana vādo nānākalāpe cakkhādayo bhūtavisesābhāvepīti dassetuṃ rūparasādinidassanaṃ vuttaṃ. "
  2191. 912191,172,529,2,19,1,101,12,"Yadi bhūtaviseso natthi, kiṃ pana cakkhādivisesassa kāraṇanti taṃ dassetuṃ‘‘ yaṃ aññamaññassā’’ tiādimāha. "
  2192. 912192,172,529,20,43,1,148,14,Ekampi kammaṃ pañcāyatanikattabhāvapatthanānipphannaṃ cakkhādīnaṃ visesahetuttā ‘‘ aññamaññassa asādhāraṇan’’ ti ca‘‘ kammaviseso’’ ti ca vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  2193. 912193,172,529,44,56,1,87,11,"Na hi taṃ yena visesena cakkhussa paccayo, teneva sotassa hoti indriyantarābhāvappattito."
  2194. 912194,172,529,57,88,1,182,18,‘‘ Paṭisandhikkhaṇe mahaggatā ekā cetanā kaṭattārūpānaṃ kammapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.12.78) vacanena paṭisandhikkhaṇe vijjamānānaṃ sabbesaṃ kaṭattārūpānaṃ ekā cetanā kammapaccayo hotīti viññāyati.
  2195. 912195,172,529,89,111,1,206,22,Nānācetanāya hi tadā indriyuppattiyaṃ sati parittena ca mahaggatena ca kammunā nibbattitaṃ kaṭattārūpaṃ āpajjeyyāti na cekā paṭisandhi anekakammanibbattā hotīti siddhamekena kammena anekindriyuppatti hotīti.
  2196. 912196,172,529,112,119,1,66,6,"Anallīno nissayo etassāti anallīnanissayo, rūpasaddasaṅkhāto visayo. "
  2197. 912197,172,529,120,132,1,126,11,"Gandharasānaṃ nissayā ghānajivhānissaye allīyantīti te nissayavasena allīnā, phoṭṭhabbaṃ sayaṃ kāyanissayaallīnaṃ bhūtattayattā. "
  2198. 912198,172,529,133,142,1,66,7,Dūre… pe… sampatto eva nāma paṭighaṭṭananighaṃsajanakatoti adhippāyo.
  2199. 912199,172,529,143,161,1,156,17,Saddo pana dhātuparamparāya vāyu viya āgantvā nissayavasena sotanissaye allīyitvā sotaṃ ghaṭṭetvā vavatthānaṃ gacchanto saṇikaṃ vavatthānaṃ {gacchatī}ti vutto.
  2200. 912200,172,529,162,171,1,91,9,Evaṃ pana saticittasamuṭṭhānaṃ saddāyatanaṃ sotaviññāṇassa kadācipi ārammaṇapaccayo na siyā.
  2201. 912201,172,529,172,177,1,49,5,Na hi bahiddhā cittasamuṭṭhānuppatti upapajjatīti.
  2202. 912202,172,530,2,15,1,85,11,"Cirena {suyyeyyā}ti kasmā etaṃ vuttaṃ, nanu dūre ṭhitehi rajakādisaddā cirena suyyantīti? "
  2203. 912203,172,530,16,22,1,48,5,"Na, dūrāsannānaṃ yathāpākaṭe sadde gahaṇavisesato. "
  2204. 912204,172,530,23,61,1,344,36,"Yathā hi dūrāsannānaṃ vacanasadde yathā pākaṭībhūte gahaṇavisesato ākāravisesānaṃ aggahaṇaṃ gahaṇañca hoti, evaṃ rajakādisaddepi āsannassa ādito pabhuti yāvāvasānā kamena pākaṭībhūte dūrassa cāvasāne majjhe vā piṇḍavasena pavattipākaṭībhūte nicchayagahaṇānaṃ sotaviññāṇavīthiyā parato pavattānaṃ visesato lahukaṃ suto cirena sutoti abhimāno hoti. "
  2205. 912205,172,530,62,74,1,90,11,"So pana saddo yattha uppanno, taṃ nissitova attano vijjamānakkhaṇe sotassa āpāthamāgacchati. "
  2206. 912206,172,530,75,89,1,122,14,Dūre ṭhito pana saddo aññattha paṭighosuppattiyā bhājanādicalanassa ca ayokanto viya ayocalanassa paccayo hotīti daṭṭhabbo.
  2207. 912207,172,530,90,115,1,265,24,"Yathā vā ghaṇṭābhighātānujāni bhūtāni anuravassa nissayabhūtāni ghaṭṭanasabhāvāni, evaṃ ghaṭṭanānujāni yāva sotappasādā uppattivasena āgatāni bhūtāni ghaṭṭanasabhāvānevāti taṃnissito saddo nissayavasena dhātuparamparāya ghaṭṭetvā saṇikaṃ vavatthānaṃ gacchatīti vutto. "
  2208. 912208,172,530,116,120,1,32,4,Asukadisāya nāmāti na paññāyeyya.
  2209. 912209,172,530,121,122,1,5,1,Kasmā?
  2210. 912210,172,530,123,126,1,34,3,Sotappadesasseva saddassa gahaṇato.
  2211. 912211,172,531,2,21,1,135,13,"Visame ajjhāsayo etassāti visamajjhāsayo, ajjhāsayarahitampi cakkhu visamaninnattā visamajjhāsayaṃ viya hotīti‘‘ visamajjhāsayan’’ ti vuttaṃ. "
  2212. 912212,172,531,22,34,1,73,8,Cakkhumato vā puggalassa ajjhāsayavasena cakkhu‘‘ visamajjhāsayan’’ ti vuttaṃ.
  2213. 912213,172,532,2,15,1,93,9,Kaṇṇakūpachiddeyeva pavattanato ārammaṇaggahaṇahetuto ca tattheva‘‘ ajjhāsayaṃ karotī’’ ti vuttaṃ.
  2214. 912214,172,532,16,20,1,51,4,Tassa sotassa sotaviññāṇanissayabhāvena saddasavane.
  2215. 912215,172,532,21,34,1,88,8,Ajaṭākāsopi {vaṭṭatī}ti etassa aṭṭhakathādhippāyena atthaṃ vadanto‘‘ antoleṇasmin’’ tiādimāha.
  2216. 912216,172,532,35,46,1,60,7,Attano adhippāyena vadanto‘‘ kiṃ etāya dhammatāyā’’ tiādimavoca.
  2217. 912217,172,533,2,7,1,63,5,Vātūpanissayo gandho gocaro etassāti vātūpanissayagandhagocaraṃ.
  2218. 912218,172,533,8,24,1,88,11,"Ettha ca gandhaggahaṇassa vāto upanissayo, tabbohārena pana gandho‘‘ vātūpanissayo’’ ti vutto. "
  2219. 912219,172,533,25,31,1,41,6,Atha vā vāto eva upanissayo vātūpanissayo.
  2220. 912220,172,533,32,33,1,7,1,Kassāti?
  2221. 912221,172,533,34,35,1,15,1,Ghānaviññāṇassa.
  2222. 912222,172,533,36,44,1,72,7,"So sahakārīpaccayantarabhūto etassa atthīti vātūpanissayo, gandho paccayo. "
  2223. 912223,172,534,2,6,1,42,4,Āpo ca sahakārīpaccayantarabhūto kheḷādiko.
  2224. 912224,172,534,7,9,1,13,2,Tathā pathavī.
  2225. 912225,172,534,10,26,1,174,15,Gahetabbassa hi phoṭṭhabbassa uppīḷiyamānassa ādhārabhūtā pathavī kāyassa ca phoṭṭhabbena uppīḷiyamānassa nissayabhūtānaṃ ādhārabhūtā sabbadā phoṭṭhabbagahaṇassa upanissayoti.
  2226. 912226,172,534,27,36,1,95,9,Uppīḷanena pana vinā phoṭṭhabbagahaṇe kāyāyatanassa nissayabhūtā pathavī upanissayoti daṭṭhabbā.
  2227. 912227,172,534,37,43,1,44,6,Sabbadāpi ca tassā upanissayabhāvo yutto eva.
  2228. 912228,172,535,2,8,1,66,6,Pañcavaṇṇānan ti vacanaṃ tadādhārānaṃ suttānaṃ nānattadassanatthaṃ.
  2229. 912229,172,535,9,11,1,23,2,Pañcappakārā pañcavaṇṇā.
  2230. 912230,172,535,12,24,1,120,11,{Ekantato}ti idaṃ sabbadā uppīḷanena vinibbhujjituṃ asakkuṇeyyānaṃ kalāpantararūpānaṃ sabbhāvā tesaṃ nivattanatthaṃ vuttaṃ.
  2231. 912231,172,535,25,31,1,54,6,Na hi tāni ekantena avinibhuttāni kalāpantaragatattāti.
  2232. 912232,172,536,2,19,1,96,9,616. {Vaṇṇanibhā}ti rūpāyatanameva niddiṭṭhanti tadeva apekkhitvā‘‘ sanidassanan’’ ti napuṃsakaniddeso kato.
  2233. 912233,172,536,20,33,1,128,12,{Tasmā}ti nippariyāyarūpānaṃ nīlādīnaṃ phusitvā ajānitabbato dīghādīnañca phusitvā jānitabbato na nippariyāyena dīghaṃ rūpāyatanaṃ.
  2234. 912234,172,536,34,41,1,58,6,Taṃ taṃ {nissāyā}ti dīghādisannivesaṃ bhūtasamudāyaṃ nissāya.
  2235. 912235,172,536,42,53,1,107,10,Tathā tathā ṭhitan ti dīghādisannivesena ṭhitaṃ vaṇṇasamudāyabhūtaṃ rūpāyatanameva dīghādivohārena bhāsitaṃ.
  2236. 912236,172,536,54,58,1,45,4,Aññamaññaparicchinnaṃ ekasmiṃ itarassa abhāvā.
  2237. 912237,172,536,59,65,1,74,6,Visayagocarānaṃ viseso anaññatthabhāvo tabbahulacāritā ca cakkhuviññāṇassa.
  2238. 912238,172,537,2,14,1,54,5,620. Bherisaddādīnañca vāditasaddattā‘‘ vuttāvasesānan’’ ti āha.
  2239. 912239,172,537,15,35,1,108,15,"Amanussavacanena na manussehi aññe pāṇino eva gahitā, atha kho kaṭṭhādayopīti adhippāyena‘‘ seso sabbopī’’ ti āha. "
  2240. 912240,172,537,36,49,1,102,12,Evaṃ santepi vatthuvisesakittanavasena pāḷiyaṃ anāgato tathā kittetabbo ye vā {panā}ti vuttoti adhippāyo.
  2241. 912241,172,538,2,9,1,34,3,624. {Vissagandho}ti virūpo maṃsādigandho.
  2242. 912242,172,538,10,13,1,25,3,Lambilan ti madhurambilaṃ.
  2243. 912243,172,539,2,10,1,42,4,"632. Sañjānanti etenāti sañjānanaṃ, upalakkhaṇaṃ. "
  2244. 912244,172,539,11,33,1,183,18,Sakena sakena kammacittādinā paccayena samuṭṭhitānipi itthiliṅgādīni indriyasahite sarīre uppajjamānāni taṃtadākārāni hutvā uppajjantīti‘‘ itthindriyaṃ paṭicca samuṭṭhaha ntī’’ ti vuttāni.
  2245. 912245,172,539,34,52,1,181,17,"Itthiliṅgādīsu eva ca adhipatibhāvā etassa indriyatā vuttā, indriyasahite santāne itthiliṅgādiākārarūpapaccayānaṃ aññathā anuppādanato itthiggahaṇassa ca tesaṃ rūpānaṃ paccayabhāvato. "
  2246. 912246,172,539,53,83,1,233,26,"Yasmā pana bhāvadasakepi rūpānaṃ itthindriyaṃ na janakaṃ, nāpi anupālakaṃ upatthambhakaṃ vā, na ca aññakalāparūpānaṃ, tasmā taṃ jīvitindriyaṃ viya sakalāparūpānaṃ āhāro viya vā kalāpantararūpānañca indriyaatthiavigatapaccayoti na vuttaṃ. "
  2247. 912247,172,539,84,87,1,23,3,Esa nayo purisindriyepi.
  2248. 912248,172,539,88,95,1,87,7,Liṅgādiākāresu rūpesu rūpāyatanassa cakkhuviññeyyattā liṅgādīnaṃ cakkhuviññeyyatā vuttā.
  2249. 912249,172,540,2,16,1,71,8,633. Ubhayampi… pe… kusalena {patiṭṭhātī}ti sugatiṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ.
  2250. 912250,172,540,17,29,1,114,11,"Duggatiyañhi paṭisandhi akusalenevāti tadā uppajjamāno bhāvopi akusaleneva bhaveyya, paṭisandhiyaṃ viya pavattepīti. "
  2251. 912251,172,540,30,46,1,107,13,"Tayidaṃ dvayaṃ yasmā santāne saha na pavattati‘‘ yassa itthindriyaṃ uppajjati, tassa purisindriyaṃ uppajjatīti? "
  2252. 912252,172,540,47,67,1,74,7,"No’’ tiādivacanato( yama.3. indriyayamaka.188), tasmā ubhatobyañjanakassapi ekamevindriyaṃ {hotī}ti vuttaṃ. "
  2253. 912253,172,541,2,34,1,102,10,635. Ekantaṃ kāyaviññattiyaṃ kāyavohārassa pavattidassanatthaṃ‘‘ kāyena saṃvaro sādhū’’ ti( dha. pa.361; saṃ. ni.1.116) sādhakasuttaṃ āhaṭaṃ.
  2254. 912254,172,541,35,40,1,34,4,Bhāvassa gamanaṃ pakāsanaṃ copanaṃ.
  2255. 912255,172,541,41,48,1,70,6,{Thambhanā}ti vāyodhātuadhikānaṃ bhūtānaṃ thambhanākāro viññattīti attho.
  2256. 912256,172,541,49,60,1,85,10,"Uddhaṅgamavātādayo viya hi yo vātādhiko kalāpo, tattha bhūtānaṃ viññattiākāratā hotīti. "
  2257. 912257,172,541,61,75,1,90,10,Teneva‘‘ kāyaṃ thambhetvā thaddhaṃ karotīti thambhanā’’ ti vāyodhātukiccavasena viññatti vuttā.
  2258. 912258,172,541,76,100,1,132,15,"Tato eva ca‘‘ vāyodhātuyā ākāro kāyaviññattī’’ ti ca vattuṃ vaṭṭati, tathā‘‘ pathavīdhātuyā vacīviññattī’’ ti pathavīdhātuadhikabhūtavikārato. "
  2259. 912259,172,542,2,12,1,49,6,636. Pabhedagatā vācā {evā}ti tissa phussāti pabhedagatā.
  2260. 912260,172,542,13,31,1,136,14,Atha vā vacīsaṅkhārehi vitakkavicārehi pariggahitā savanavisayabhāvaṃ anupanītatāya abhinnā tabbhāvaṃ nīyamānā vācā‘‘ vacībhedo’’ ti vuccati.
  2261. 912261,172,542,32,38,1,71,5,Iriyāpathampi {upatthambhentī}ti yathāpavattaṃ iriyāpathaṃ upatthambhenti.
  2262. 912262,172,542,39,62,1,141,18,"Yathā hi abbokiṇṇe bhavaṅge vattamāne aṅgāni osīdanti paviṭṭhāni viya honti, na evaṃ‘‘ dvattiṃsa chabbīsā’’ ti vuttesu jāgaraṇacittesu vattamānesu. "
  2263. 912263,172,542,63,70,1,86,7,Tesu pana vattamānesu aṅgāni upatthaddhāni yathāpavattiriyāpathabhāveneva pavattantīti.
  2264. 912264,172,542,71,132,1,417,42,"Khīṇāsavānaṃ cuticittan ti visesetvā vuttaṃ,‘‘ kāmāvacarānaṃ pacchimacittassa uppādakkhaṇe yassa cittassa anantarā kāmāvacarānaṃ pacchimacittaṃ uppajjissati, rūpāvacare arūpāvacare pacchimabhavikānaṃ, ye ca rūpāvacaraṃ arūpāvacaraṃ upapajjitvā parinibbāyissanti, tesaṃ cavantānaṃ tesaṃ vacīsaṅkhāro nirujjhissati, no ca tesaṃ kāyasaṅkhāro nirujjhissatī’’ ti( yama.2. saṅkhārayamaka.88) pana vacanato aññesampi cuticittaṃ rūpaṃ na samuṭṭhāpetīti viññāyati. "
  2265. 912265,172,542,133,164,1,201,21,"Na hi rūpasamuṭṭhāpakacittassa gabbhagamanādivinibaddhābhāvena kāyasaṅkhārāsamuṭṭhāpanaṃ atthi, na ca yuttaṃ‘‘ cuto ca cittasamuṭṭhānañcassa pavattatī’’ ti, nāpi‘‘ cuticittaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpetī’’ ti pāḷi atthīti. "
  2266. 912266,172,543,2,10,1,27,4,637. Na {kassatī}ti na vilekhiyati.
  2267. 912267,172,543,11,14,1,17,3,Gatan ti viññātaṃ.
  2268. 912268,172,543,15,26,1,87,9,"Asamphuṭṭhaṃ catūhi {mahābhūtehī}ti yasmiṃ kalāpe bhūtānaṃ paricchedo, teheva asamphuṭṭhaṃ. "
  2269. 912269,172,543,27,49,1,219,20,"Vijjamānepi hi kalāpantarabhūtānaṃ kalāpantarabhūtasamphuṭṭhabhāve taṃtaṃbhūtavivittatā rūpapariyanto ākāsoti yesaṃ yo paricchedo, tehi so asamphuṭṭhova, aññathā paricchinnabhāvo na siyā tesaṃ bhūtānaṃ byāpitabhāvāpattito. "
  2270. 912270,172,543,50,53,1,27,3,Abyāpitā hi asamphuṭṭhatāti.
  2271. 912271,172,544,2,19,1,136,9,638. Lahutādīnaṃ aññamaññāvijahanena dubbiññeyyanānattatā vuttāti taṃtaṃvikārādhikarūpehi taṃtaṃnānattappakāsanatthaṃ‘‘ evaṃ santepī’’ tiādimāha.
  2272. 912272,172,544,20,32,1,104,11,"Yathāvuttā ca paccayā taṃtaṃvikārassa visesapaccayabhāvato vuttā, avisesena pana sabbe sabbesaṃ paccayāti. "
  2273. 912273,172,545,2,10,1,30,4,"641. Ādito cayo ācayo, paṭhamuppatti. "
  2274. 912274,172,545,11,14,1,18,3,Upari cayo upacayo.
  2275. 912275,172,545,15,17,1,16,2,Pabandho santati.
  2276. 912276,172,545,18,39,1,132,16,"Tattha uddese avuttopi ācayo upacayasaddeneva viññāyatīti‘‘ yo āyatanānaṃ ācayo punappunaṃ nibbattamānānaṃ, sova rūpassa upacayo’’ ti āha. "
  2277. 912277,172,545,40,60,1,114,15,"Pāḷiyaṃ pana upa -saddo paṭhamattho upariattho ca hotīti‘‘ ādicayo upacayo, uparicayo santatī’’ ti ayamattho viññāyatīti. "
  2278. 912278,172,545,61,67,1,62,6,Aññathā hi ācayasaṅkhātassa paṭhamuppādassa avuttatā āpajjeyya.
  2279. 912279,172,546,2,15,1,61,9,Evan ti‘‘ yo āyatanānaṃ ācayo’’ tiādiniddesena kiṃ kathitaṃ hoti?
  2280. 912280,172,546,16,19,1,23,3,Āyatanena ācayo kathito.
  2281. 912281,172,546,20,31,1,103,11,Ācayūpacayasantatiyo hi nibbattibhāvena ācayo evāti āyatanehi ācayādīnaṃ pakāsitattā tehi ācayo kathito.
  2282. 912282,172,546,32,42,1,112,9,Āyatanānaṃ ācayādivacaneneva ācayasabhāvāni uppādadhammāni āyatanānīti ācayena taṃpakatikāni āyatanāni kathitāni.
  2283. 912283,172,546,43,48,1,33,4,"Lakkhaṇañhi uppādo, na rūparūpanti. "
  2284. 912284,172,546,49,57,1,42,4,Tenevādhippāyenāha‘‘ āyatanameva kathitan’’ ti.
  2285. 912285,172,546,58,65,1,75,7,Ācayañhi lakkhaṇaṃ kathayantena taṃlakkhaṇāni āyatanāneva kathitāni hontīti.
  2286. 912286,172,546,66,92,1,234,25,Evampi kiṃ kathitaṃ {hotī}ti āyatanācayehi ācayāyatanehi ācayameva āyatanameva kathentena uddese niddese ca ācayoti idameva avatvā upacayasantatiyo uddisitvā tesaṃ vibhajanavasena āyatanena ācayakathanādinā kiṃ kathitaṃ hotīti adhippāyo.
  2287. 912287,172,546,93,101,1,41,5,"{Ācayo}ti upacayamāha, {upacayo}ti ca santatiṃ. "
  2288. 912288,172,546,102,114,1,65,8,Tadevubhayaṃ yathākkamaṃ vivaranto‘‘ nibbatti vaḍḍhi kathitā’’ ti āha.
  2289. 912289,172,546,115,127,1,150,12,Upacayasantatiyo hi atthato ekattā ācayovāti taduddesavibhajanavasena āyatanena ācayakathanādinā nibbattivaḍḍhiākāranānattaṃ ācayassa kathitanti attho.
  2290. 912290,172,546,128,137,1,45,5,Imamevatthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ atthato hī’’ tiādimāha.
  2291. 912291,172,546,138,157,1,189,17,"Yasmā ca ubhayampi etaṃ jātirūpassevādhivacanaṃ, tasmā jātirūpassa lakkhaṇādivisesesu ācayādīsu pavattiādīsu ca ācayādilakkhaṇādiko upacayo, pavattiādilakkhaṇādikā santatīti veditabbāti attho. "
  2292. 912292,172,547,2,15,1,86,8,"643. {Pakatiniddesā}ti phalavipaccanapakatiyā niddesā, jarāya pāpuṇitabbaṃ phalameva vā pakati. "
  2293. 912293,172,547,16,35,1,246,18,Na ca khaṇḍiccādīneva {jarā}ti kalalakālato pabhuti purimarūpānaṃ jarāpattakkhaṇe uppajjamānāni pacchimarūpāni paripakkarūpānurūpāni pariṇatapariṇatāni uppajjantīti anukkamena supariṇatarūpaparipākakāle uppajjamānāni khaṇḍiccādisabhāvāni uppajjanti.
  2294. 912294,172,547,36,50,1,145,12,"Tāni udakādimaggesu tiṇarukkhasaṃbhaggatādayo viya paripākagatamaggasaṅkhātesu paripakkarūpesu uppannāni jarāya gatamaggoicceva vuttāni, na jarāti. "
  2295. 912295,172,547,51,53,1,31,2,Aviññāyamānantarajarā avīcijarā.
  2296. 912296,172,547,54,56,1,20,2,Maraṇe upanayanarasā.
  2297. 912297,172,548,2,18,1,88,12,644. Taṃ {patvā}ti taṃ attano eva khayavayasaṅkhātaṃ sabhāvaṃ patvā rūpaṃ khīyati veti bhijjati.
  2298. 912298,172,548,19,31,1,108,11,"Pothetvā pātitassa dubbalatā parādhīnatā sayanaparāyaṇatā ca hoti, tathā jarābhibhūtassāti pothakasadisī jarā. "
  2299. 912299,172,549,2,8,1,30,2,645. {Kattabbato}ti kattabbasabhāvato.
  2300. 912300,172,549,9,21,1,125,11,Visāṇādīnaṃ taracchakheḷatemitānaṃ pāsāṇānaṃ viya thaddhabhāvābhāvato ahivicchikānaṃ viya savisattābhāvato ca sukhumatā vuttā.
  2301. 912301,172,549,22,33,1,100,10,{Ojālakkhaṇo}ti ettha aṅgamaṅgānusārino rasassa sāro upatthambhabalakāro bhūtanissito eko viseso ojāti.
  2302. 912302,172,550,2,4,1,35,2,Upādābhājanīyakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  2303. 912303,172,551,2,2,1,28,1,Noupādābhājanīyakathāvaṇṇanā
  2304. 912304,172,552,2,18,1,73,11,"646. Na {upādiyatevā}ti na nissayati eva, kintu nissayati ca nissīyati cāti attho. "
  2305. 912305,172,553,2,12,1,98,6,647. Purimā {panā}ti pañcavidhasaṅgahe pathavīdhātuāpodhātutejodhātuvāyodhātūnaṃ purimuddesavasena vuttaṃ.
  2306. 912306,172,553,13,35,1,201,20,"Phoṭṭhabbāyatananiddese vā vuttānaṃ pathavīdhātuādīnaṃ purimā uddese vuttā āpodhātūti adhippāyo, vuttassa vā phoṭṭhabbāyatanassa atītatāya pacchimatā, anāgatatāya ca āpodhātuyā purimatā vuttāti daṭṭhabbā. "
  2307. 912307,172,553,36,39,1,19,2,{Āyū}ti jīvitindriyaṃ.
  2308. 912308,172,553,40,42,1,17,2,Kammajatejaṃ usmā.
  2309. 912309,172,553,43,66,1,144,19,"Yaṃ kiñci dhātuṃ… pe… ekappahārena {nuppajjatī}ti ekasmiṃ khaṇe anekāsu pathavīsu āpāthagatāsu tāsu tāsu saha nuppajjati, tathā tejavāyūsu cāti attho. "
  2310. 912310,172,553,67,85,1,150,16,"Anekesu ārammaṇesu sannipatitesu ābhujitavasena ārammaṇapasādādhimattatāvasena ca paṭhamaṃ katthaci uppatti dassitā, aññattha ca pana uppatti atthi eva. "
  2311. 912311,172,553,86,107,1,134,16,"Sāyaṃ ārammaṇato ārammaṇantarasaṅkanti yena upāyena hoti, tassa vijānanatthaṃ pucchati‘‘ kathaṃ pana cittassa ārammaṇato saṅkanti hotī’’ ti. "
  2312. 912312,172,554,2,25,1,129,15,"651. Ayapiṇḍiādīsu pathavīdhātu tādisāya āpodhātuyā anābaddhā santī visareyya, tasmā‘‘ tāni āpodhātu ābandhitvā baddhāni karotī’’ ti vuttaṃ. "
  2313. 912313,172,554,26,46,1,185,19,"Yathā hi yuttappamāṇaṃ udakaṃ paṃsucuṇṇāni ābandhitvā mattikāpiṇḍaṃ katvā ṭhapeti, evaṃ ayopiṇḍiādīsupi tadanurūpapaccayehi tattheva uppannā āpodhātu tathā ābandhitvā ṭhapetīti daṭṭhabbā. "
  2314. 912314,172,555,2,18,1,93,10,"Aphusitvā patiṭṭhā {hotī}ti āpodhātuyā aphoṭṭhabbabhāvato vuttaṃ, tathā‘‘ aphusitvāva ābandhatī’’ ti. "
  2315. 912315,172,555,19,32,1,128,11,"Na hi yathā phoṭṭhabbadhātūnaṃ phoṭṭhabbabhāvena aññamaññanissayatā, evaṃ phoṭṭhabbāphoṭṭhabbadhātūnaṃ hotīti adhippāyo veditabbo. "
  2316. 912316,172,555,33,49,1,171,15,"Avinibbhogavuttīsu hi bhūtesu aññamaññanissayatā aññamaññapaccayabhūtesu na sakkā nivāretuṃ, nāpi sahajātesu avinibbhogatāya ekībhūtesu phusanāphusanāni vicāretuṃ yuttānīti. "
  2317. 912317,172,555,50,67,1,135,14,"Na uṇhā hutvā {jhāyatī}ti tejosabhāvataṃyeva paṭikkhipati, na sītattaṃ anujānāti, tejosabhāvapaṭikkhepeneva ca sītattañca paṭikkhittaṃ hoti. "
  2318. 912318,172,555,68,85,1,159,16,"Tejo eva hi sītaṃ himapātasamayādīsu sītassa paripācakatādassanato, sītuṇhānañca aññamaññapaṭipakkhabhāvato uṇhena saha na sītaṃ bhūtantaraṃ pavattatīti yujjati. "
  2319. 912319,172,555,86,97,1,112,11,Uṇhakalāpe pana sītassa appavatti sītakalāpe ca uṇhassa dvinnaṃ aññamaññapaṭipakkhattā tejovisesabhāve yujjatīti.
  2320. 912320,172,555,98,110,1,138,12,Bhāvaññathattan ti kharānaṃ guḷādīnaṃ davatā mudutā rasādīnañca davānaṃ kharatā paccayavisesehi omattādhimattapathavīdhātuādikānaṃ uppatti.
  2321. 912321,172,555,111,123,1,124,10,"Lakkhaṇaññathattaṃ kakkhaḷādilakkhaṇavijahanaṃ, taṃ etesaṃ na hoti, omattādhimattatāsaṅkhātaṃ bhāvaññathattaṃyeva hotīti attho. "
  2322. 912322,172,556,2,12,1,100,6,652. {Anupādinnādīnaṃyevā}ti ekantaanupādinnaekantanacittasamuṭṭhānādīnaṃ niddesesu gahaṇesu gahitāti attho.
  2323. 912323,172,556,13,22,1,80,8,Yaṃ vā {panaññampī}ti pana vacanena purimānampi nakammassakatattābhāvādikaṃ dīpeti.
  2324. 912324,172,556,23,36,1,129,12,"Tā hi anupādinnādinakammassakatattādivacanānaṃ samānatthattā ekena avattabbatte itarenapi avattabbā siyuṃ, vattabbatte vā vattabbā. "
  2325. 912325,172,556,37,45,1,75,8,Tasmā ekantākammajādīsveva gahetabbattā tā anekantesu na gahitāti daṭṭhabbā.
  2326. 912326,172,557,2,23,1,102,14,"666. Ekanta … pe… paññāyati tesaṃ vikārattā, anipphannattā pana tassa uppādo na kenaci sakkā vattunti adhippāyo. "
  2327. 912327,172,558,2,4,1,27,2,Dukaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  2328. 912328,172,559,2,2,1,21,1,Catukkaniddesavaṇṇanā
  2329. 912329,172,560,2,8,1,32,2,966. {Pacchimapadassā}ti viññātapadassa.
  2330. 912330,172,560,9,25,1,128,16,Sabbameva hi rūpaṃ viññātanti tassa abhinditabbattā viññātato aññaṃ diṭṭhaṃ sutaṃ mutañca na hotīti pucchaṃ akatvāva vissajjitaṃ.
  2331. 912331,172,560,26,42,1,74,11,Na hi sakkā viññātato aññaṃ‘‘ katamaṃ rūpaṃ diṭṭhan’’ ti pucchitunti adhippāyo.
  2332. 912332,172,560,43,87,1,245,33,"Yathā hi dvīsu uddiṭṭhesu nopādato aññattaṃ sandhāya‘‘ katamaṃ taṃ rūpaṃ upādā’’ ti pucchitaṃ, evaṃ diṭṭhādīsu catūsu uddiṭṭhesu sutādīhi tīhipi aññattaṃ sandhāya‘‘ katamaṃ taṃ rūpaṃ diṭṭhan’’ ti pucchitabbaṃ siyā, tadabhāvo na pucchitaṃ, evaṃ sutādīsupīti. "
  2333. 912333,172,560,88,97,1,87,9,Dassanādiggahaṇavisesato pana diṭṭhādīhi aññassa viññātassa sabbhāvato ca catukko vutto.
  2334. 912334,172,561,2,2,1,21,1,Pañcakaniddesavaṇṇanā
  2335. 912335,172,562,2,12,1,57,7,969. Tejobhāvaṃ gatan ti sabhāveneva tejobhāvaṃ pattanti attho.
  2336. 912336,172,562,13,31,1,126,13,"Vuttassapi aññena pakārena saṅgahārahassa saṅgaṇhanaṃ nayakaraṇaṃ idha daṭṭhabbaṃ, tayidaṃ‘‘ viññātan’’ ti catukkapadepi yojetabbaṃ. "
  2337. 912337,172,562,32,36,1,40,4,Phoṭṭhabbassa bhedasabbhāvo aṭṭhake nayo.
  2338. 912338,172,563,2,2,1,21,1,Pakiṇṇakakathāvaṇṇanā
  2339. 912339,172,564,2,47,1,191,25,"975. Natthi {nīvaraṇā}ti vacanena middhassapi nīvaraṇassa pahānaṃ vuttaṃ, na ca rūpaṃ pahātabbaṃ, na ca rūpakāyagelaññaṃ munino natthīti sakkā vattuṃ‘‘ piṭṭhi me āgilāyati, tamahaṃ āyamissāmī’’ ti( ma. ni.2.22) vacanato. "
  2340. 912340,172,564,48,53,1,55,4,{Saviññāṇakasaddo}ti viññāṇena pavattito vacīghosādisaddo.
  2341. 912341,172,564,54,76,1,159,18,"Na hi etāni {jāyantī}ti paripaccamānassa rūpassa paripaccanaṃ jarā , khīyamānassa khayo aniccatāti rūpabhāvamattāni etāni, na sayaṃ sabhāvavantānīti sandhāya vuttaṃ. "
  2342. 912342,172,564,77,100,1,114,17,"Tathā jāyamānassa jananaṃ jāti, sā ca rūpabhāvova, na sayaṃ sabhāvavatīti‘‘ na pana paramatthato jāti jāyatī’’ ti vuttaṃ. "
  2343. 912343,172,565,2,18,1,135,13,"Tesaṃ paccayo etissāti tappaccayā, tappaccayāya bhāvo tappaccayabhāvo, tappaccayabhāvena pavatto vohāro tappaccayabhāvavohāro, taṃ labhati. "
  2344. 912344,172,565,19,23,1,80,4,Abhinibbattitadhammakkhaṇasmin ti abhinibbattiyamānadhammakkhaṇasminti adhippāyo.
  2345. 912345,172,565,24,58,1,238,32,"Na hi tadā te dhammā na jāyantīti jāyamānabhāvova jātīti yuttā tassā kammādisamuṭṭhānatā taṃnibbattatā ca, na pana tadā te dhammā jīyanti khīyanti ca, tasmā na tesaṃ te jīraṇabhijjanabhāvā cittādisamuṭṭhānā taṃnibbattā cāti vacanaṃ arahanti. "
  2346. 912346,172,565,59,73,1,121,13,"Evamapi upādinna-saddo upetena kammunā ādinnataṃ vadati, na nibbattinti upādinnapākabhedānaṃ upādinnatā tesaṃ vattabbāti ce? "
  2347. 912347,172,565,74,78,1,35,3,"Na, ādinna-saddassa nibbattivācakattā. "
  2348. 912348,172,565,79,94,1,135,14,Upetena nibbattañhi upādinnanti paccayānubhāvakkhaṇañca nibbattiñca gahetvāva pavatto ayaṃ vohāro tadā abhāvā jarāmaraṇe na pavattatīti.
  2349. 912349,172,565,95,107,1,93,11,"Paṭiccasamuppannānaṃ dhammānaṃ jarāmaraṇattā tesaṃ uppāde sati jarāmaraṇaṃ hoti, asati na hoti. "
  2350. 912350,172,565,108,126,1,107,13,"Na hi ajātaṃ paripaccati bhijjati vā, tasmā jātipaccayataṃ sandhāya‘‘ jarāmaraṇaṃ paṭiccasamuppannan’’ ti vuttaṃ. "
  2351. 912351,172,566,2,10,1,144,7,{Nissayapaṭibaddhavuttito}ti jāyamānaparipaccamānabhijjamānānaṃ jāyamānādibhāvamattattā jāyamānādinissayapaṭibaddhavuttikā jātiādayoti vuttaṃ hoti.
  2352. 912352,172,566,11,28,1,201,17,Yadi evaṃ upādāyarūpānañca cakkhāyatanādīnaṃ uppādādisabhāvabhūtā jātiādayo taṃnissitā hontīti bhūtanissitānaṃ tesaṃ lakkhaṇānaṃ upādāyabhāvo viya upādāyarūpanissitānaṃ upādāyupādāyabhāvo āpajjatīti ce?
  2353. 912353,172,566,29,34,1,81,4,"Na, bhūtapaṭibaddhaupādāyarūpalakkhaṇānañca bhūtapaṭibaddhabhāvassa avinivattanato. "
  2354. 912354,172,566,35,68,1,251,24,"Apica ekakalāpapariyāpannānaṃ rūpānaṃ saheva uppādādippavattito ekassa kalāpassa uppādādayo ekekāva hontīti yathā ekekassa kalāpassa jīvitindriyaṃ kalāpānupālakaṃ‘‘ upādāyarūpan’’ ti vuccati, evaṃ kalāpuppādādisabhāvā jātiādayo‘‘ upādāyarūpāni’’ cceva vuccanti. "
  2355. 912355,172,566,69,73,1,42,4,Evaṃ vikāraparicchedarūpāni ca yojetabbāni.
  2356. 912356,172,567,2,15,1,131,8,Kammasamuṭṭhānasambandhaṃ utusamuṭṭhānaṃ kammavisesena suvaṇṇadubbaṇṇasusaṇṭhitadussaṇṭhitādivisesaṃ hotīti‘‘ kammapaccayan’’ ti vuttaṃ.
  2357. 912357,172,567,16,20,1,84,4,Kammavipākānubhavanassa kāraṇabhūtaṃ bāhirautusamuṭṭhānaṃ kammapaccayautusamuṭṭhānaṃ.
  2358. 912358,172,567,21,40,1,154,16,"Kammasahāyo paccayo, kammassa vā sahāyabhūto paccayo kammapaccayo, sova utu kammapaccayautu, so samuṭṭhānaṃ etassāti kammapaccayautusamuṭṭhānan ti vacanattho. "
  2359. 912359,172,567,41,55,1,91,13,"Sīte uṇhe vā kismiñci utumhi samāgate tato suddhaṭṭhakaṃ uppajjati, tassa so utu samuṭṭhānaṃ. "
  2360. 912360,172,567,56,64,1,82,8,Dutiyassa suddhaṭṭhakassa utusamuṭṭhānikapaṭibandhakassa so eva purimo utu paccayo.
  2361. 912361,172,567,65,80,1,117,11,Tatiyaṃ pana suddhaṭṭhakaṃ purimautusahāyena utunā nibbattattā pubbe vuttanayeneva‘‘ utupaccayautusamuṭṭhānan’’ ti vuttaṃ.
  2362. 912362,172,567,81,100,1,135,17,"Evamayaṃ purimo utu tisso santatiyo ghaṭṭeti, tato paraṃ aññautusamāgame aññasantatittayaṃ, tato ca aññena aññanti evaṃ pavatti daṭṭhabbā. "
  2363. 912363,172,567,101,132,1,251,23,"Tadetaṃ sītuṇhānaṃ appabahubhāve taṃsamphassassa acirappavattiyā cirappavattiyā ca veditabbaṃ, anupādinnena dīpanā na santatittayavasena, atha kho meghasamuṭṭhāpakamūlautuvasena pakārantarena daṭṭhabbā, taṃ dassetuṃ‘‘ utusamuṭṭhāno nāma valāhako’’ tiādimāha. "
  2364. 912364,172,567,133,137,1,55,4,Rūparūpānaṃ vikārādimattabhāvato aparinipphannatā vuttā.
  2365. 912365,172,567,138,142,1,46,4,Tesañhi rūpavikārādibhāvato rūpatāti adhippāyo.
  2366. 912366,172,567,143,156,1,113,12,"Rūpavikārādibhāvato eva pana rūpe sati santi, asati na santīti asaṅkhatabhāvanivāraṇatthaṃ parinipphannatā vuttāti. "
  2367. 912367,172,568,2,4,1,25,2,Rūpakaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  2368. 912368,172,569,2,4,1,14,2,3 . Nikkhepakaṇḍaṃ
  2369. 912369,172,570,2,2,1,24,1,Tikanikkhepakathāvaṇṇanā
  2370. 912370,172,571,2,16,1,114,9,985. Sabbesan ti cittuppādavasena rūpāsaṅkhatavasena ca bhinnānaṃ sabbesaṃ phassādicakkhādipadabhājananayena vitthārito.
  2371. 912371,172,571,17,25,1,82,8,Tattha pana asaṅkhatassa bhedābhāvato asaṅkhatā dhātūtveva padabhājanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  2372. 912372,172,571,26,39,1,183,13,Yevāpanakānaṃ pana sukhumupādāyarūpassa ca indriyavikāraparicchedalakkhaṇarūpupatthambhakabhāvarahitassa hadayavatthussa paduddhārena idha niddesānarahattā niddeso na katoti daṭṭhabbo.
  2373. 912373,172,571,40,46,1,49,6,Na hi tathāgatassa dhammesu ācariyamuṭṭhi atthīti.
  2374. 912374,172,571,47,59,1,93,9,"{Nikkhipitvā}ti vitthāradesanaṃ ṭhapetvā, apanetvāti attho, vitthāradesanaṃ antogadhaṃ katvāti vā. "
  2375. 912375,172,571,60,64,1,26,4,Gāthāttho nidāne vutto eva.
  2376. 912376,172,572,2,5,1,39,3,Mūlavasena paccayabhāvo hetupaccayattho.
  2377. 912377,172,572,6,19,1,52,8,"Pabhavati etasmāti pabhavo, so eva‘‘ janako’’ ti visesito. "
  2378. 912378,172,572,20,28,1,61,7,"Samuṭṭhāti etenāti samuṭṭhānaṃ, tassa visesanaṃ nibbattakan ti. "
  2379. 912379,172,572,29,33,1,33,4,Sabbāni vā etāni pariyāyavacanāni.
  2380. 912380,172,572,34,44,1,81,8,"{Atthavasenā}ti kasmā vuttaṃ, nanu kusalamūlānaṃ hetubhāvato dhammavasenāti yuttanti? "
  2381. 912381,172,572,45,62,1,105,12,"Saccametaṃ, alobhādīnaṃ pana tiṇṇaṃ samānassa mūlaṭṭhassa vasena dassitataṃ sandhāya‘‘ atthavasenā’’ ti vuttaṃ. "
  2382. 912382,172,572,63,73,1,64,7,"Iminā {dhammo}ti bhāvo, {attho}ti dhammakiccaṃ adhippetanti viññāyati."
  2383. 912383,172,572,74,97,1,105,10,‘‘ Alobho nidānaṃ kammānaṃ samudayāyā’’ tiādivacanato( a. ni.3.34) tāni kusalamūlāni samuṭṭhānaṃ etassātipi taṃsamuṭṭhānaṃ.
  2384. 912384,172,572,98,111,1,62,9,Taṃ pana tehi samuṭṭhitaṃ hotīti‘‘ alobhādīhi samuṭṭhitan’’ ti āha.
  2385. 912385,172,572,112,118,1,66,6,Te kusalamūlataṃsampayuttā samuṭṭhānaṃ etassātipi attho sambhavati.
  2386. 912386,172,572,119,132,1,74,9,Ettha pana cetanaṃ ṭhapetvā aññe‘‘ taṃsampayuttā’’ ti samuṭṭhānabhāve vattabbā.
  2387. 912387,172,572,133,147,1,104,11,"Tattha mūlehi attano paccayato kusale pariyādiyati, khandhehi sabhāvato , kammehi aññassa nibbattanakiccato. "
  2388. 912388,172,572,148,161,1,114,11,"Mūlehi ca kusalānaṃ anavajjatāya hetuṃ dasseti, khandhehi taṃsampayogakataṃ anavajjasabhāvaṃ, kammehi sukhavipākataṃ. "
  2389. 912389,172,572,162,174,1,133,10,"Mūlehi vā nidānasampattiyā ādikalyāṇataṃ, khandhehi sabhāvasampattiyā majjhekalyāṇataṃ, kammehi nibbattisampattiyā pariyosānakalyāṇataṃ. "
  2390. 912390,172,573,2,21,1,92,11,"986. Taṃ … pe… uddhaṃ akusalaṃ nāma {natthī}ti kasmā vuttaṃ, nanu vicikicchuddhaccasahagatamoho atthīti? "
  2391. 912391,172,573,22,46,1,144,19,"Saccametaṃ, tena pana vinā taṃsampayuttatā natthīti taṃsampayuttesu gahitesu moho gahito evāti katvā‘‘ tato uddhaṃ natthī’’ ti vuttaṃ aññattha abhāvā. "
  2392. 912392,172,573,47,54,1,60,6,"Ekasmiṃ ṭhitaṃ ekaṭṭhaṃ, sahajabhāvena ekaṭṭhaṃ sahajekaṭṭhaṃ. "
  2393. 912393,172,573,55,61,1,57,5,"Pahātabbanti pahānaṃ, pahānabhāvena ekaṭṭhaṃ pahānekaṭṭhaṃ. "
  2394. 912394,172,573,62,85,1,172,21,"Yena hi yaṃ saha pahātabbaṃ, tena taṃ ekasmiṃ puggale ṭhitaṃ hoti, ekasmiṃ samucchinne asamucchinne ca itarassa samucchinnatāya asamucchinnatāya ca vasena aññamaññāvirahitato. "
  2395. 912395,172,574,2,9,1,38,3,987. Tīṇi {lakkhaṇānī}ti aniccadukkhaanattatā.
  2396. 912396,172,574,10,13,1,42,3,Nāmakasiṇasattapaññattiyo tisso paññattiyo.
  2397. 912397,172,574,14,41,1,229,25,"Paramatthe amuñcitvā vohariyamānā vihāramañcādikā upādāpaññatti sattapaññattiggahaṇena gahitāti veditabbā, etāni ca lakkhaṇādīni heṭṭhā dvīsu kaṇḍesu viññattiādīni viya na vuttāni, na ca sabhāvadhammāti katvā na labbhantīti vuttāni. "
  2398. 912398,172,574,42,49,1,57,7,Na hi koci sabhāvo kusalattikāsaṅgahitoti vattuṃ yuttanti.
  2399. 912399,172,575,2,9,1,38,3,988. {Sukhabhūmī}ti kāmāvacarādayopi yujjanti.
  2400. 912400,172,575,10,14,1,45,4,Sukhasahagatā hi kāmāvacarādibhūmi sukhabhūmi.
  2401. 912401,172,575,15,25,1,106,9,{Kāmāvacarādibhūmī}ti ca kāmāvacarāditāya dhammā eva vuccantīti kāmāvacarādicittuppādesūti atthato viññāyati.
  2402. 912402,172,575,26,45,1,90,11,Evañca katvā‘‘ sukhabhūmiyan’’ ti vatvā tassā eva vibhāgadassanatthaṃ‘‘ kāmāvacare’’ tiādi vuttaṃ.
  2403. 912403,172,575,46,70,1,110,13,Bhūmi -saddo ca abhidhamme kāmāvacarādīsu niruḷhoti‘‘ catūsu bhūmīsu kusalan’’ tiādīsu( dha. sa.1384) aññabhūmiggahaṇaṃ na hotīti.
  2404. 912404,172,575,71,83,1,72,7,Pāḷito {cā}ti‘‘ visiṭṭhānaṃ pākāti vipākā’’ tiādivacanatthavibhāvanena pāḷito.
  2405. 912405,172,575,84,95,1,96,7,‘‘ Vipakkabhāvamāpannānaṃ arūpadhammānametaṃ adhivacanan’’ tiādinā bhāsitatthavibhāvanena atthato ca.
  2406. 912406,172,575,96,104,1,88,7,"Nāmaparicchedādīhi tikadukānaṃ vavatthānadassanena vā pāḷito, tadatthaviññāpanena atthato. "
  2407. 912407,172,576,2,9,1,26,3,991. Sāliphalan ti sālipākamāha.
  2408. 912408,172,577,2,21,1,125,13,"994. Amhākaṃ {mātulatthero}ti puggalārammaṇassapi upādānassa upādānakkhandhā eva paccayo, na lokuttarā, ko pana vādo khandhārammaṇassa. "
  2409. 912409,172,577,22,29,1,20,3,Tenāha‘‘ aggahitānī’’ ti.
  2410. 912410,172,578,2,28,1,115,15,"998. Yathā upādānehi aggahetabbā anupādāniyā, evaṃ saṃkilesehi aggahetabbā asaṃkilesikāti katvā‘‘ asaṃ… pe… eseva nayo’’ ti āha. "
  2411. 912411,172,579,2,10,1,31,5,1006. Diṭṭhiyā gahito attā na vijjati.
  2412. 912412,172,579,11,18,1,55,6,"Yesu pana vipallatthagāho, te upādānakkhandhāva vijjanti. "
  2413. 912413,172,579,19,27,1,98,7,"Tasmā yasmiṃ avijjamānaniccādivipariyāsākāragahaṇaṃ atthi, sova upādānakkhandhapañcakasaṅkhāto kāyo. "
  2414. 912414,172,579,28,49,1,209,20,"Tattha niccādiākārassa avijjamānatādassanatthaṃ ruppanādisabhāvasseva ca vijjamānatādassanatthaṃ vijjamāno kāyoti visesetvā vutto, lokuttarā pana na kadāci avijjamānākārena gayhantīti na idaṃ visesanaṃ arahanti. "
  2415. 912415,172,579,50,58,1,48,7,"Sakkāye diṭṭhi, satī vā kāye diṭṭhi sakkāyadiṭṭhi. "
  2416. 912416,172,579,59,72,1,90,12,"Attanā gahitākārassa avijjamānatāya sayameva satī, na tāya gahito attā attaniyaṃ vāti attho. "
  2417. 912417,172,579,73,83,1,62,9,"Ayaṃ panattho sambhavatīti katvā vutto, purimo eva pana padhāno. "
  2418. 912418,172,579,84,90,1,41,6,Dutiye hi diṭṭhiyā vatthu avisesitaṃ hoti.
  2419. 912419,172,579,91,97,1,60,6,Kāyoti hi khandhapañcake vuccamāne lokuttarāpanayanaṃ natthi.
  2420. 912420,172,579,98,104,1,38,6,Na hi lokuttaresu kāya-saddo na vattati.
  2421. 912421,172,579,105,110,1,71,5,Kāyapassaddhiādīsu hi lokuttaresu kāya-saddopi lokuttarakkhandhavācakoti.
  2422. 912422,172,579,111,116,1,37,4,{Sīlenā}ti suddhiyā ahetubhūtena sīlena.
  2423. 912423,172,579,117,120,1,37,3,Gahitasamādānan ti uppāditaparāmāsova.
  2424. 912424,172,579,121,133,1,64,8,So hi samādiyanti etena kukkurasīlavatādīnīti‘‘ samādānan’’ ti vutto.
  2425. 912425,172,579,134,143,1,83,8,"Tattha avītikkamanīyatāya sīlaṃ, bhattivasena satataṃ caritabbatāya vataṃ daṭṭhabbaṃ. "
  2426. 912426,172,580,2,11,1,63,5,1007. Idheva {tiṭṭhamānassā}ti imissāyeva indasālaguhāyaṃ tiṭṭhamānassa.
  2427. 912427,172,580,12,14,1,23,2,Vācuggatakaraṇaṃ uggaho.
  2428. 912428,172,580,15,17,1,29,2,Atthaparipucchanaṃ paripucchā.
  2429. 912429,172,580,18,23,1,65,5,Kusalehi saha codanāpariharaṇavasena vinicchayakaraṇaṃ vinicchayo.
  2430. 912430,172,580,24,35,1,89,10,"Bahūnaṃ nānappakārānaṃ sakkāyadiṭṭhīnaṃ avihatattā tā janenti, tāhi janitāti vā puthujjanā. "
  2431. 912431,172,580,36,40,1,32,4,Avighātameva vā jana-saddo vadati.
  2432. 912432,172,580,41,52,1,82,9,Puthu satthārānaṃ {mukhullokikā}ti ettha puthū janā etesanti {puthujjanā}ti vacanattho.
  2433. 912433,172,580,53,68,1,67,10,"Puthu… pe… {avuṭṭhitā}ti ettha janetabbā, jāyanti vā etthāti janā, gatiyo. "
  2434. 912434,172,580,69,73,1,30,4,Puthū janā etesanti puthujjanā.
  2435. 912435,172,580,74,82,1,46,6,"Ito pare jāyanti etehīti janā, abhisaṅkhārādayo. "
  2436. 912436,172,580,83,88,1,37,5,Te etesaṃ puthū vijjantīti puthujjanā.
  2437. 912437,172,580,89,94,1,48,5,Abhisaṅkharaṇādiattho eva vā jana-saddo daṭṭhabbo.
  2438. 912438,172,580,95,97,1,20,2,Rāgaggiādayo santāpā.
  2439. 912439,172,580,98,104,1,33,6,Te eva sabbepi vā kilesā pariḷāhā.
  2440. 912440,172,580,105,122,1,70,10,"Puthu pañcasu {kāmaguṇesū}ti ettha jāyatīti jano,‘‘ rāgo gedho’’ ti evamādiko. "
  2441. 912441,172,580,123,127,1,30,4,Puthu jano etesanti puthujjanā.
  2442. 912442,172,580,128,138,1,69,10,Puthūsu vā janā jātā rattāti evaṃ rāgādiattho eva jana-saddo daṭṭhabbo.
  2443. 912443,172,580,139,144,1,34,4,{Palibuddhā}ti sambaddhā upaddutā vā.
  2444. 912444,172,580,145,158,1,61,8,{Assutavā}ti etena andhatā vuttāti‘‘ andhaputhujjano vutto’’ ti āha.
  2445. 912445,172,581,2,5,1,18,2,{Anaye}ti avaḍḍhiyaṃ.
  2446. 912446,172,581,6,10,1,48,4,Sabbattha niruttilakkhaṇena padasiddhi veditabbā.
  2447. 912447,172,581,11,28,1,165,15,"Anekesu ca kappasatasahassesu kataṃ jānanti, pākaṭañca karonti upakāraṃ satijananaāmisapaṭiggahaṇādinā paccekasambuddhā, tatheva dukkhitassa sakkaccaṃ kātabbaṃ karonti. "
  2448. 912448,172,581,29,49,1,174,18,"Sammāsambuddho pana asaṅkhyeyyaappameyyesupi kataṃ upakāraṃ maggaphalānaṃ upanissayañca jānāti, pākaṭañca karoti, sīho viya ca javaṃ sabbattha sakkaccameva dhammadesanaṃ karoti. "
  2449. 912449,172,581,50,60,1,69,8,"{Ariyabhāvo}ti yehi yogato ariyā vuccanti, te maggaphaladhammā daṭṭhabbā. "
  2450. 912450,172,581,61,67,1,61,5,"Ariyakaradhammā aniccadassanādayo, vipassiyamānā vā aniccādayo. "
  2451. 912451,172,582,2,5,1,47,2,{Sotānī}ti taṇhādiṭṭhikilesaduccaritaavijjāsotāni.
  2452. 912452,172,582,6,28,1,117,14,‘‘ Sotānaṃ saṃvaraṃ brūmī’’ ti vatvā‘‘ paññāyete pidhīyare’’ ti vacanena sotānaṃ saṃvaro pidahanaṃ samucchedañāṇanti viññāyati.
  2453. 912453,172,582,29,37,1,46,6,"{Khantī}ti adhivāsanā, sā ca tathāpavattā khandhā. "
  2454. 912454,172,582,38,44,1,24,5,"Paññāti eke, adoso eva vā. "
  2455. 912455,172,582,45,54,1,154,9,Kāyaduccaritādīnan ti dussīlyasaṅkhātānaṃ kāyavacīduccaritānaṃ muṭṭhassaccasaṅkhātassa pamādassa abhijjhādomanassānaṃ pāpakānaṃ akkhantiaññāṇakosajjānañca.
  2456. 912456,172,582,55,61,1,49,5,"Anupekkhā saṅkhārehi avivaṭṭanaṃ, sālayatāti attho. "
  2457. 912457,172,582,62,69,1,87,6,"Dhammaṭṭhitiyaṃ paṭiccasamuppāde paṭilomabhāvo sassatucchedagāho, tappaṭicchādakamoho vā. "
  2458. 912458,172,582,70,78,1,65,7,"Nibbāne paṭilomabhāvo saṅkhāresu rati, nibbānapaṭicchādako moho vā. "
  2459. 912459,172,582,79,92,1,112,11,"{Saṅkhāranimittaggāho}ti yādisassa kilesassa appahīnattā vipassanā saṅkhāranimittaṃ na muñcati, so kileso daṭṭhabbo. "
  2460. 912460,172,582,93,97,1,48,4,Saṅkhāranimittaggahaṇassa atikkamanaṃ vā pahānaṃ.
  2461. 912461,172,583,2,11,1,90,9,Catunnaṃ ariyamaggānaṃ bhāvitattā accantaṃ appavattibhāvena yaṃ pahānanti yojanā veditabbā.
  2462. 912462,172,583,12,15,1,19,3,Kena pana pahānanti?
  2463. 912463,172,583,16,22,1,73,6,Ariyamaggehevāti viññāyamāno ayamattho tesaṃ bhāvitattā appavattivacanena.
  2464. 912464,172,583,23,54,1,247,24,{Samudayapakkhikassā}ti ettha cattāropi maggā catusaccābhisamayāti katvā tehi pahātabbena tena tena samudayena saha pahātabbattā samudayasabhāgattā ca saccavibhaṅge ca sabbakilesānaṃ samudayabhāvassa vuttattā‘‘ samudayapakkhikā’’ ti diṭṭhiādayo vuccanti.
  2465. 912465,172,583,55,71,1,155,14,"Kāyavācācittānaṃ virūpappavattiyā nayanaṃ apayāpanaṃ, kāyaduccaritādīnaṃ vināsanayanaṃ vā vinayo, tesaṃ vā jimhappavattiṃ vicchinditvā ujukanayanaṃ vinayanaṃ. "
  2466. 912466,172,583,72,81,1,41,7,"{Esese}ti eso so eva, atthato anaññoti attho. "
  2467. 912467,172,583,82,86,1,30,3,{Tajjāte}ti atthato taṃsabhāvova.
  2468. 912468,172,583,87,94,1,54,6,"Sappuriso ariyasabhāvo, ariyo ca sappurisabhāvoti attho. "
  2469. 912469,172,584,2,50,1,203,30,"Advayan ti dvayatārahitaṃ, vaṇṇameva‘‘ accī’’ ti gahetvā acciṃ vā‘‘ vaṇṇo evā’’ ti tesaṃ ekattaṃ passanto viya yathātakkitaṃ attānaṃ‘‘ rūpan’’ ti, yathādiṭṭhaṃ vā rūpaṃ‘‘ attā’’ ti gahetvā tesaṃ ekattaṃ passanto daṭṭhabbo. "
  2470. 912470,172,584,51,69,1,106,14,Ettha ca‘‘ rūpaṃ attā’’ ti imissā pavattiyā abhāvepi rūpe attaggahaṇaṃ pavattamānaṃ acciyaṃ vaṇṇaggahaṇaṃ viya.
  2471. 912471,172,584,70,87,1,150,15,"Upamāyo ca anaññattādiggahaṇanidassanavaseneva vuttā, na vaṇṇādīnaṃ viya attano vijjamānattassa, attano viya vā vaṇṇādīnaṃ avijjamānattassa dassanatthaṃ. "
  2472. 912472,172,585,2,8,1,36,2,1008. {Sarīranipphattiyā}ti sarīrapāripūriyā.
  2473. 912473,172,585,9,14,1,51,5,Nicchetuṃ asakkonto vicinanto kicchatīti vicikicchā.
  2474. 912474,172,585,15,24,1,91,7,"Idappaccayānaṃ {bhāvo}ti jātiādisabhāvameva āha, jātiādīnaṃ vā jarāmaraṇādiuppādanasamatthataṃ. "
  2475. 912475,172,585,25,37,1,75,8,Sā pana jātiādivinimuttā natthīti tesaṃyevādhivacanaṃ hoti‘‘ idappaccayatā’’ ti.
  2476. 912476,172,586,2,26,1,95,13,1009. Idha anāgatakilesā‘‘ tadekaṭṭhā kilesā’’ ti vuccantīti te dassetuṃ‘‘ imissā ca pāḷiyā’’ tiādi āraddhaṃ.
  2477. 912477,172,586,27,34,1,82,6,{Sahajekaṭṭhavasenā}ti tattha uppannadiṭṭhiyā sahajekaṭṭhavasenāti atthato viññāyati.
  2478. 912478,172,586,35,42,1,67,6,{Taṃsampayutto}ti tehi saṃyojanakilesehi sampayuttotipi attho yujjati.
  2479. 912479,172,586,43,51,1,66,8,Tathā te saṃyojanakilesā samuṭṭhānaṃ etassāti taṃsamuṭṭhānan ti vā.
  2480. 912480,172,586,52,62,1,98,10,Saṃyojanarahitehi ca pana kilesehi sampayuttānaṃ samuṭṭhitānañca sabbhāvato kileseheva yojanā katā.
  2481. 912481,172,587,2,11,1,71,5,1011. Saṃyojanādīnaṃ {viyā}ti saṃyojanatadekaṭṭhakilesādīnaṃ yathāvuttānaṃ viya.
  2482. 912482,172,587,12,15,1,28,2,{Tehī}ti dassanabhāvanāmaggehi.
  2483. 912483,172,587,16,32,1,101,10,"Abhisaṅkhāraviññāṇaṃ kusalākusalaṃ, nāmarūpañca vipākanti katvā‘‘ kusalādīnampi pahānaṃ anuññātan’’ ti āha. "
  2484. 912484,172,588,2,20,1,82,9,1013. Hetū {cevā}ti‘‘ pahātabbahetukā’’ ti etasmiṃ samāsapade ekadesena samāsapadatthaṃ vadati.
  2485. 912485,172,588,21,45,1,167,18,"Ettha ca purimanayena‘‘ ime dhammā dassanenapahātabbahetukā’’ ti imeyeva dassanenapahātabbahetukā, na ito aññeti ayaṃ niyamo paññāyati, na ime dassanenapahātabbahetukāyevāti. "
  2486. 912486,172,588,46,55,1,122,9,Tasmā imesaṃ dassanenapahātabbahetukabhāvo aniyato vicikicchāsahagatamohassa ahetukattāti purimanayo vivaraṇīyatthavā hoti.
  2487. 912487,172,588,56,65,1,101,9,Tasmā purimanayena dhammato dassanenapahātabbahetuke nikkhipitvā atthato nikkhipituṃ dutiyanayo vutto.
  2488. 912488,172,589,2,8,1,27,3,1029. Mahaggatā vā iddhividhādayo.
  2489. 912489,172,589,9,12,1,70,3,Appamāṇārammaṇā mahaggatā cetopariyapubbenivāsānāgataṃsañāṇasampayuttā.
  2490. 912490,172,590,2,13,1,85,6,"1035. Anantare niyuttāni, anantaraphalappayojanāni, anantaraphalakaraṇasīlāni vā ānantarikāni. "
  2491. 912491,172,590,14,27,1,98,9,Tāni pana paṭipakkhena anivāraṇīyaphalattā antarāyarahitānīti‘‘ anantarāyena phaladāyakānī’’ ti vuttaṃ.
  2492. 912492,172,590,28,35,1,65,6,Anantarāyāni vā {ānantarikānī}ti niruttivasena padasiddhi veditabbā.
  2493. 912493,172,590,36,43,1,70,6,{Ekasmimpī}ti pi-saddena anekasmimpi āyūhite vattabbamevanatthīti dasseti.
  2494. 912494,172,590,44,56,1,110,11,"Na ca tesaṃ aññamaññapaṭibāhakattaṃ atthi appaṭipakkhattā, appaṭipakkhatā ca samānaphalattā anubalappadānato ca."
  2495. 912495,172,590,57,79,1,72,9,‘‘ Natthi hetu natthi paccayo sattānaṃ saṃkilesāyā’’ ti( dī. ni.1.168) evamādiko ahetukavādo.
  2496. 912496,172,590,80,108,1,93,13,‘‘ Karoto kho kārayato chindato chedāpayato… pe… karoto na karīyati pāpan’’ ti( dī. ni.1.166) evamādiko akiriyavādo.
  2497. 912497,172,590,109,139,1,39,5,‘‘ Natthi dinnan’’ ti( dī. ni.1.171; ma. ni.2.94;3.91) evamādiko natthikavādo.
  2498. 912498,172,590,140,153,1,99,11,"Etesu purimavādo bandhamokkhānaṃ hetuṃ paṭisedheti, dutiyo kammaṃ, tatiyo vipākanti ayametesaṃ viseso. "
  2499. 912499,172,590,154,162,1,66,6,"{Tañhī}ti ahetukādiniyatamicchādiṭṭhiṃ, na pana niyatabhāvaṃ appattaṃ. "
  2500. 912500,172,591,2,11,1,86,5,1039. {Paccayaṭṭhenā}ti maggapaccayasaṅkhātena sampayogavisiṭṭhena paccayabhāvenāti veditabbaṃ.
  2501. 912501,172,591,12,25,1,115,11,"Ettha ca maggaṅgānaṃ ṭhapanaṃ maggapaccayabhāvarahite maggahetuke dassetuṃ, tena maggahetuke asaṅkarato vavatthapeti. "
  2502. 912502,172,591,26,48,1,130,16,Sace pana koci vadeyya‘‘ ekekaṃ aṅgaṃ ṭhapetvā taṃtaṃsampayuttānaṃ maggahetukabhāvepi‘ maggaṅgāni ṭhapetvā’ ti idaṃ vacanaṃ yujjatī’’ ti.
  2503. 912503,172,591,49,69,1,110,14,"Evañhi sati tatiyanaye viya idhāpi‘‘ ṭhapetvā’’ ti na vattabbaṃ siyā, vuttañcetaṃ, tasmā vuttanayenevattho veditabbo. "
  2504. 912504,172,591,70,76,1,65,5,Maggaṅgāmaggaṅgānañhi sampayuttānaṃ visesadassanattho ayaṃ nayoti.
  2505. 912505,172,591,77,81,1,44,4,Sesamaggaṅgānaṃ pubbe ṭhapitānanti adhippāyo.
  2506. 912506,172,591,82,86,1,49,4,Phassādīnañhi purimanayepi maggahetukatā siddhāti.
  2507. 912507,172,592,2,8,1,69,6,Sammādiṭṭhiyā dutiyanayepi ṭhapitāya tatiyanaye sahetukabhāvo dassito.
  2508. 912508,172,592,9,87,1,310,38,"Kathaṃ dassito, nanu ariyamaggasamaṅgissa‘‘ alobho adoso ime dhammā maggahetū’’ ti( dha. sa.1039) avatvā‘‘ alobho adoso amoho ime dhammā maggahetū’’ ti visuṃ sammādiṭṭhiādike maggahetū dassetvā‘‘ taṃsampayutto… pe… viññāṇakkhandho’’ ti( dha. sa.1039) visuṃ maggahetukānaṃ dassitattā‘‘ maggahetūsu amoho’’ ti( dha. sa.1039) vuttāya sammādiṭṭhiyā maggahetukatā na dassitā siyā? "
  2509. 912509,172,592,88,91,1,13,3,No na dassitā.
  2510. 912510,172,592,92,174,1,527,49,"Yathā hi tīṇi saṃyojanāni dassetvā‘‘ tadekaṭṭho lobho doso moho, ime dhammā dassanena pahātabbahetū’’ ti( dha. sa.1017) visuṃ pahātabbahetū niyametvā‘‘ tadekaṭṭhā ca kilesā’’ tiādivacanena( dha. sa.1017) lobhadosamohā ca aññamaññasahajekaṭṭhā aññamaññasampayuttā saṅkhārakkhandhabhūtā ca dassanenapahātabbahetukāti dassitā honti, evamidhāpi‘‘ alobhādayo ime dhammā maggahetū’’ ti nigamitāpi aññamaññasampayuttasaṅkhārakkhandhabhāvato taṃsampayuttasaṅkhārakkhandhavacanena‘‘ maggahetukā’’ ti dassitā evāti siddhaṃ hoti, sammādiṭṭhiyāpi amohoti vuttāya maggahetukabhāvadassanaṃ. "
  2511. 912511,172,592,175,197,1,194,21,"Sace pana yo dutiyanaye maggo ceva hetu cāti vutto, tato aññasseva aññena asādhāraṇena pariyāyena maggahetubhāvaṃ dassetvā taṃsampayogato sammādiṭṭhiyā maggahetukabhāvadassanattho tatiyanayo siyā."
  2512. 912512,172,592,198,211,1,76,9,‘‘ Ariyamaggasamaṅgissa alobho adoso ime dhammā maggahetū’’ tiādi vattabbaṃ siyā.
  2513. 912513,172,592,212,253,1,225,26,"Yasmā pana‘‘ maggahetū’’ ti iminā aññena sādhāraṇena pariyāyena yesaṃ maggahetubhāvo sambhavati, te sabbe‘‘ maggahetū’’ ti dassetvā taṃsampayuttānaṃ tesaṃ aññesañca maggahetukabhāvadassanattho tatiyanayo, tasmā tattha‘‘ amoho’’ tipi vuttaṃ. "
  2514. 912514,172,592,254,260,1,28,6,Na hi so maggahetu na hotīti.
  2515. 912515,172,592,261,270,1,78,9,Ime pana tayopi nayā atthavisesavasena nikkhittattā atthato nikkhepā daṭṭhabbā.
  2516. 912516,172,592,271,283,1,85,11,"Atha vā sarūpena vacanaṃ dhammato nikkhepo, atthena atthatoti evampi yojanā sambhavati. "
  2517. 912517,172,592,284,290,1,77,6,Tattha dutiyatatiyanayā sarūpato hetuhetumantudassanavasena dhammato nikkhepo.
  2518. 912518,172,592,291,299,1,111,8,Paṭhamanayo tathāadassanato atthena ca maggaṅgataṃsampayuttānaṃ hetuhetumantubhāvāvagamanato atthato nikkhepoti.
  2519. 912519,172,593,2,16,1,97,9,"1040. Yasmiṃ sabhāvadhamme ninnapoṇapabbhārabhāvena cittaṃ pavattati, so tassa ārammaṇādhipati veditabbo. "
  2520. 912520,172,593,17,23,1,69,6,Cetopariyañāṇena jānitvā paccavekkhamāno tena paccavekkhamānoti vutto.
  2521. 912521,172,593,24,38,1,135,12,"{Etthāpī}ti etasmimpi aṭṭhakathāvacane, ettha vā paṭṭhāne maggādīni ṭhapetvā aññesaṃ adhipatipaccayabhāvassa avacaneneva paṭikkhepapāḷiyaṃ. "
  2522. 912522,172,593,39,45,1,49,5,{Ayamevattho}ti attano maggaphalaṃ ṭhapetvāti attho.
  2523. 912523,172,593,46,67,1,199,19,"Vīmaṃsādhipateyyan ti padhānena adhipatinā sahajātādhipati nidassito, tayidaṃ nayadassanamattameva hotīti aññopi evaṃpakāro sahajāto maggādhipati nidassito hoti, tasmā vīriyādhipateyyanti ca yojetabbaṃ. "
  2524. 912524,172,593,68,72,1,29,4,Idampi hi atthato vuttamevāti.
  2525. 912525,172,594,2,8,1,24,3,1041. Attano sabhāvo attabhāvo.
  2526. 912526,172,594,9,29,1,201,18,"Laddhokāsassa kammassa vipāko kappasahassātikkame uppajjati anekakappasahassāyukānaṃ sattānaṃ, kappasahassātikkamepi vā laddhokāsaṃ yaṃ bhavissati, tadapi laddhokāsamevāti attano vipākaṃ sandhāya vuccati. "
  2527. 912527,172,594,30,40,1,56,9,Natthi nāma na {hotī}ti anuppanno nāma na hotīti adhippāyo.
  2528. 912528,172,594,41,64,1,104,15,Uppādīsu antogadhattā‘‘ uppādino dhammā’’ ti etena vacanena vuccatīti katvā āha‘‘ uppādino dhammā nāma jāto’’ ti.
  2529. 912529,172,594,65,70,1,39,4,Arūpasaṅkhāto {attā}ti arūpabhavaṅgaṃ āha.
  2530. 912530,172,594,71,78,1,69,7,Tattha ākāsānañcāyatanasaññādimayo attāti hi atthato vohāro pavattoti.
  2531. 912531,172,595,2,40,1,256,31,"Yadi pana āyū… pe… sabbaṃ vipākaṃ dadeyya, aladdhokāsañca vipākaṃ detīti katvā vipakkavipākañca dadeyya, tato ekasseva kammassa sabbavipākena bhavitabbanti aññassa kammassa okāso na bhaveyya niratthakattā , uppattiyāyeva okāso na bhaveyya, uppannassa vā phaladāne. "
  2532. 912532,172,595,41,55,1,180,14,Atha vā aladdhokāsassa vipākadāne paccayantararahitassapi vipākadānaṃ āpannanti avijjātaṇhādipaccayantarakhepakassa aññassa apacayagāmikammassa kammakkhayakarassa okāso na bhaveyya.
  2533. 912533,172,595,56,66,1,96,10,Bhāvitepi magge avijjādipaccayantararahitassa ca kammassa vipaccanato samatthatā na siyāti attho.
  2534. 912534,172,595,67,77,1,87,10,Sabbadā vā vipākappavattiyā eva bhavitabbattā vipākato aññassa pavattiokāso na bhaveyya.
  2535. 912535,172,595,78,83,1,26,4,Taṃ {panā}ti āyūhitaṃ kammaṃ.
  2536. 912536,172,595,84,95,1,113,11,Idaṃ pana dhuvavipākassa vipākena adhuvavipākassapi laddhokāsassa vipākaṃ uppādīti dassetuṃ āraddhanti daṭṭhabbaṃ.
  2537. 912537,172,595,96,108,1,117,11,Aṭṭha samāpattiyo ca balavavirahe aggamaggabhāvanāvirahe ca appahīnasabhāvato dhuvaṃ vipaccantīti {dhuvavipākā}ti vuttā.
  2538. 912538,172,595,109,114,1,48,5,Āyūhitakamme vuccamāne anuppannaṃ kasmā vuttanti?
  2539. 912539,172,595,115,121,1,61,5,"Yaṃ āyūhitaṃ bhavissati, tatthāpi āyūhita-saddappavattisabbhāvā. "
  2540. 912540,172,596,2,41,1,215,26,"1050. {Upādinnā}ti ettha na upetena ādinnāti ayamattho, upasaddo pana upasaggamattameva, tasmā upādānārammaṇā upādānehi, aññe ca anabhinivesena‘‘ ahaṃ maggaṃ bhāvayiṃ, mama maggo uppanno’’ tiādikena gahaṇena ādinnā icceva upādinnā. "
  2541. 912541,172,596,42,52,1,88,9,"Upādinna -saddena vā amaggaphaladhammāyeva vuttā, itarehi maggaphaladhammā cāti veditabbaṃ. "
  2542. 912542,172,597,2,4,1,33,2,Tikanikkhepakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  2543. 912543,172,598,2,2,1,24,1,Dukanikkhepakathāvaṇṇanā
  2544. 912544,172,599,2,8,1,36,2,1062. {Mettāyanavasenā}ti mettāpharaṇavasena.
  2545. 912545,172,599,9,20,1,60,7,‘‘ Mettayanavasenā’’ ti vattabbe dīghaṃ katvā vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  2546. 912546,172,599,21,29,1,46,6,"Mettā, medanaṃ vā mettāyanaṃ, tañca sinehavasena. "
  2547. 912547,172,599,30,42,1,65,8,Anudayatīti anudāti vattabbe‘‘ anuddā’’ ti da-kārāgamanaṃ katvā vuttaṃ.
  2548. 912548,172,599,43,46,1,32,2,{Anuddāyanākāro}ti anurakkhaṇākāro.
  2549. 912549,172,599,47,49,1,18,2,Rakkhaṇañhi dāyanā.
  2550. 912550,172,599,50,54,1,33,3,{Anuddāyitassā}ti anuddāya ayitassa.
  2551. 912551,172,599,55,82,1,204,20,"‘‘ Jātipi dukkhā’’ tiādiṃ suṇantassa savane, aniccādito sammasantassa sammasane, maggenettha sammohaṃ viddhaṃsentassa paṭivedhe, paṭivijjhitvā paccavekkhantassa paccavekkhaṇeti catūsu kālesu dukkhe ñāṇaṃ vattati. "
  2552. 912552,172,600,2,10,1,36,4,1065. Cittassa saṃrañjanaṃ cittassa sārāgo.
  2553. 912553,172,600,11,14,1,25,2,{Gijjhantī}ti abhikaṅkhanti.
  2554. 912554,172,600,15,18,1,21,2,{Sañjaṃntī}ti bandhanti.
  2555. 912555,172,600,19,25,1,49,4,"{Lagganaṭṭhenā}ti saṃvaraṇaṭṭhena, olambanaṭṭhena vā. "
  2556. 912556,172,600,26,36,1,132,9,Tassa tasseva {bhavassā}ti kāmabhavādisaṅkhātassa vipākakaṭattārūpassa abhinibbattiatthaṃ paṭisandhiyā paccayabhāvavasena parikaḍḍhati.
  2557. 912557,172,600,37,41,1,42,4,Cittamassa bhavantare vidhāvati nibbattati.
  2558. 912558,172,600,42,45,1,71,3,Taṇhāvipphanditaniveso aṭṭhasatataṇhāvicaritādibhāvena taṇhāpavattiyeva.
  2559. 912559,172,601,2,6,1,28,3,{Saritānī}ti rāgavasena allāni.
  2560. 912560,172,601,7,10,1,45,3,Taṃsampayuttapītivasena siniddhāni sinehitāni.
  2561. 912561,172,601,11,14,1,17,2,{Visatā}ti vitthatā.
  2562. 912562,172,601,15,19,1,47,4,Rūpādīsu tebhūmakadhammesu byāpanavasena visaṭā.
  2563. 912563,172,601,20,25,1,47,5,Purimavacanameva ta-kārassa ṭa-kāraṃ katvā vuttaṃ.
  2564. 912564,172,601,26,29,1,15,2,{Visālā}ti vipulā.
  2565. 912565,172,601,30,36,1,33,4,"{Visakkatī}ti parisappati, sahati vā. "
  2566. 912566,172,601,37,43,1,50,6,Ratto hi rāgavatthunā pādena tāliyamānopi sahatīti.
  2567. 912567,172,601,44,51,1,46,5,"Osakkanaṃ, vipphandanaṃ vā visakkananti vadanti . "
  2568. 912568,172,601,52,57,1,45,5,Aniccādiṃ niccādito gaṇhantī visaṃvādikā hoti.
  2569. 912569,172,601,58,70,1,123,11,{Visaṃharatī}ti tathā tathā kāmesu ānisaṃsaṃ passantī vividhehākārehi nekkhammābhimukhappavattito cittaṃ saṃharati saṅkhipati.
  2570. 912570,172,601,71,79,1,42,7,"Visaṃ vā dukkhaṃ, taṃ harati vahatīti attho. "
  2571. 912571,172,601,80,90,1,94,9,"Dukkhanibbattakassa kammassa hetubhāvato visamūlā, visaṃ vā dukkhavedanāmūlaṃ etissāti visamūlā. "
  2572. 912572,172,601,91,96,1,49,5,Dukkhasamudayattā visaṃ phalaṃ etissāti visaphalā.
  2573. 912573,172,601,97,113,1,86,11,"Taṇhāya rūpādikassa dukkhasseva paribhogo hoti, na amatassāti sā‘‘ visaparibhogā’’ ti vuttā. "
  2574. 912574,172,601,114,118,1,44,4,Sabbattha niruttivasena padasiddhi veditabbā.
  2575. 912575,172,601,119,136,1,72,12,"Yo panettha padhāno attho, taṃ dassetuṃ puna‘‘ visatā vā panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  2576. 912576,172,601,137,140,1,55,3,Itthabhāvaññathābhāvan ti manussabhāvadevādibhāvabhūtaṃ.
  2577. 912577,172,602,2,7,1,53,4,{Paṇidhānakavasenā}ti cittassa rūpādīsu ṭhapanakavasena.
  2578. 912578,172,602,8,18,1,53,9,"Aññopi bandhu taṇhāya eva hoti, so pana abandhupi hoti. "
  2579. 912579,172,602,19,30,1,54,7,Taṇhā pana niccasannissitāti‘‘ pāṭiyekko bandhū’’ ti vuttā.
  2580. 912580,172,602,31,36,1,33,4,{Asanato}ti byāpanato bhuñjanato ca.
  2581. 912581,172,602,37,45,1,43,4,Tadubhayaṃ dasseti‘‘ ajjhottharaṇato’’ tiādinā.
  2582. 912582,172,602,46,49,1,29,2,{Āsīsanavasenā}ti icchanavasena.
  2583. 912583,172,602,50,55,1,66,4,{Aññenākārenā}ti jappanājappitattānaṃ jappāya anaññattadassanākārena.
  2584. 912584,172,602,56,61,1,35,4,Cittaṃ {pariyuṭṭhātī}ti cittaṃ mūsati.
  2585. 912585,172,602,62,68,1,42,5,{Mārapāso}ti mārena gahitatāya rāgo mārapāso.
  2586. 912586,172,603,2,17,1,100,11,1066. Saṅkhāresu uppanno kammapathabhedaṃ na {karotī}ti etena sattesu uppanno aṭṭhānakopo karotīti viññāyati.
  2587. 912587,172,603,18,66,1,239,35,"‘‘ Atthaṃ me nācari , na carati, na carissati, piyassa me manāpassa atthaṃ nācari, na carati, na carissati, appiyassa me amanāpassa anatthaṃ nācari, na carati, na carissatī’’ ti uppajjamānopi hi kopo avatthusmiṃ uppannattā aṭṭhānakopo eva bhavituṃ yutto. "
  2588. 912588,172,603,67,70,1,19,2,{Āghātento}ti hananto.
  2589. 912589,172,603,71,80,1,89,8,Punaruttidoso {paṭisedhito}ti dosa-padassa paṭivirodha-padassa ca dvikkhattuṃ āgatattā vuttaṃ.
  2590. 912590,172,603,81,121,1,194,21,"Paṭighassa vā visesanatthaṃ pubbe‘‘ paṭivirodho’’ ti, padosādivisesanatthaṃ‘‘ doso’’ ti ca vuttaṃ, dussanādivisesanatthaṃ pacchā‘‘ doso’’ ti, virodhavisesanatthañca‘‘ paṭivirodho’’ ti vuttanti natthi punaruttidoso. "
  2591. 912591,172,604,2,15,1,127,10,1091. Aniddhāritaparicchede dhammānaṃ atthitāmattadīpake mātikuddese aparicchedena bahuvacanena uddeso katoti bahuvacaneneva pucchati–
  2592. 912592,172,604,16,24,1,26,4,‘‘ katame dhammā appaccayā’’ ti.
  2593. 912593,172,604,25,34,1,88,9,Sabhāvasaṅkhāparicchedādivasena hi dhamme ajānantassa vasena uddeso pucchā ca karīyatīti.
  2594. 912594,172,604,35,42,1,45,6,Tasmā paricchedaṃ akatvā uddiṭṭhā pucchitā ca.
  2595. 912595,172,604,43,60,1,154,16,{Ime}ti asaṅkhatadhātuto uddhaṃ natthīti dīpanatthaṃ ekampi taṃ niddisitvā bahuvacaneneva nigamanaṃ kataṃ niddesato pubbe bodhaneyyassa ajānanakālaṃ upādāya.
  2596. 912596,172,605,2,15,1,50,9,"1101. Kiṃ pana natthi, kiṃ tena na vuttāti yojanā kātabbā. "
  2597. 912597,172,605,16,20,1,51,4,Idameva manoviññeyyanti niyamābhāvo vavatthānābhāvo.
  2598. 912598,172,605,21,39,1,173,14,Cakkhuviññāṇādiviññeyyameva cakkhādiviññeyyanti pāḷiyaṃ vuttanti manoviññāṇaviññeyyenapi manoviññeyyena bhavitabbanti katvā aṭṭhakathāya‘‘ kiṃ pana manoviññāṇenā’’ tiādi vuttaṃ.
  2599. 912599,172,605,40,51,1,102,10,Kehici viññeyyā kehici {aviññeyyā}ti idaṃ kāmāvacaraṃ manoviññāṇaṃ ārammaṇādivasena bhinditvā yojetabbaṃ.
  2600. 912600,172,605,52,64,1,124,11,"Rūpāvacarādiārammaṇena hi kāmāvacaramanoviññāṇena rūparāgādisampayuttena ca kāmāvacaradhammā na viññeyyā, itarena ca viññeyyā. "
  2601. 912601,172,605,65,78,1,127,12,"Evaṃ kāmāvacarānameva ārammaṇānaṃ kesañci saddādīnaṃ rūpārammaṇādīhi aviññeyyatā viññeyyatā ca yojetabbā, tathā dvārabhedavasena. "
  2602. 912602,172,605,79,87,1,79,8,Atha vā somanassasahagatasantīraṇaṃ iṭṭhārammaṇamevāti itaraṃ tena na viññeyyaṃ.
  2603. 912603,172,605,88,96,1,84,8,Evaṃ upekkhāsahagate kusalavipāke akusalavipāke cāti sabbattha yathāyogaṃ yojetabbaṃ.
  2604. 912604,172,605,97,107,1,106,8,"Rūpāvacarādayo kāmāvacaravipākādīhi aviññeyyā, kecideva viññeyyā arūpāvacarehīti yojetabbaṃ anuvattamānattā. "
  2605. 912605,172,605,108,127,1,140,13,"Nibbānena {aviññeyyattā}ti‘‘ kehici aviññeyyā’’ ti imassa padassa atthasambhavamattaṃ sandhāya vuttaṃ, na nibbānassa anuvattamānamanoviññāṇabhāvato. "
  2606. 912606,172,606,2,9,1,43,3,1102. {Pañcakāmaguṇikarāgo}ti ukkaṭṭhavasena vuttaṃ.
  2607. 912607,172,606,10,17,1,54,7,Bhavāsavaṃ ṭhapetvā sabbo lobho kāmāsavoti yuttaṃ siyā.
  2608. 912608,172,606,18,29,1,84,7,Sassatadiṭṭhisahagato rāgo bhavadiṭṭhisampayuttattā‘‘ bhavāsavo’’ ti aṭṭhakathāyaṃ vutto.
  2609. 912609,172,606,30,42,1,68,8,Bhavāsavo pana‘‘ diṭṭhigatavippayuttesu eva uppajjatī’’ ti pāḷiyaṃ vutto.
  2610. 912610,172,606,43,48,1,33,5,Sopi rāgo kāmāsavo bhavituṃ yutto.
  2611. 912611,172,606,49,54,1,74,5,Diṭṭhadhammikasamparāyikadukkhānaṃ kāraṇabhūtā kāmāsavādayopi dvidhā vuttā.
  2612. 912612,172,607,2,14,1,107,8,1103. Kāmāsavaniddese ca {kāmesū}ti kāmarāgadiṭṭhirāgādiārammaṇabhūtesu tebhūmakesu vatthukāmesūti attho sambhavati.
  2613. 912613,172,607,15,25,1,73,10,Tattha hi uppajjamānā sā taṇhā sabbāpi na kāmacchandādināmaṃ na labhatīti.
  2614. 912614,172,607,26,33,1,60,6,"Kattukamyatāchando akusalepi uppajjati, na pana dhammacchando. "
  2615. 912615,172,608,2,22,1,97,13,"1105. Aññaṃ jīvanti gahaṇaṃ yadipi upādānakkhandhesveva pavattati, rūpe… pe… viññāṇe vā pana na patiṭṭhāti. "
  2616. 912616,172,608,23,30,1,53,7,Tato aññaṃ katvā jīvaṃ gaṇhātīti sassatadiṭṭhi hotīti.
  2617. 912617,172,608,31,62,1,123,19,Brahmādiṃ ekaccaṃ attānaṃ‘‘ hotī’’ ti niccato aññañca‘‘ na hotī’’ ti aniccato gaṇhantassa‘‘ hoti ca na ca hotī’’ ti ekaccasassatadiṭṭhi.
  2618. 912618,172,608,63,104,1,162,22,"‘‘ Hotī’’ ti ca puṭṭhe‘‘ nevā’’ ti,‘‘ na hotī’’ ti ca puṭṭhe‘‘ na’’ iti sabbattha paṭikkhipantassa amarāvikkhepadiṭṭhi, amarā anupacchedā, amaramacchasadisī vā vikkhepadiṭṭhīti attho. "
  2619. 912619,172,609,2,14,1,119,12,Pañcakāmaguṇiko rāgo kāmāsavoti vuttoti katvā brahmānaṃ vimānādīsu rāgassa diṭṭhirāgassa ca kāmāsavabhāvaṃ paṭikkhipati.
  2620. 912620,172,609,15,52,1,341,31,"Yadi pana lobho kāmāsavabhavāsavavinimutto atthi, so yadā diṭṭhigatavippayuttesu uppajjati, tadā tena sampayutto avijjāsavo āsavavippayuttoti domanassavicikicchuddhaccasampayuttassa viya tassapi āsavavippayuttatā vattabbā siyā‘‘ catūsu diṭṭhigatavippayuttesu lobhasahagatesu cittuppādesu uppanno moho siyā āsavasampayutto siyā āsavavippayutto’’ ti."
  2621. 912621,172,609,53,93,1,168,21,"‘‘ Kāmāsavo aṭṭhasu lobhasahagatesu cittuppādesu uppajjatī’’ ti,‘‘ kāmāsavaṃ paṭicca diṭṭhāsavo avijjāsavo’’ ti ( paṭṭhā.3.3.1) ca vacanato diṭṭhisahagato rāgo kāmāsavo na hotīti na sakkā vattuṃ. "
  2622. 912622,172,609,94,114,1,202,19,Kilesapaṭipāṭiyāpi āharituṃ {vaṭṭatī}ti āsavānaṃ vacanaṃ pahātabbadassanatthanti katvā te pahāne āhariyamānā pahātabbānampi tesaṃ kilesānaṃ uddesakkamena āharituṃ vaṭṭanti pajahanakānaṃ maggānampīti attho.
  2623. 912623,172,610,2,15,1,56,5,1121. {Paṭhamakamānabhājanīye}ti‘‘ seyyohamasmī’’ ti mānassa niddese.
  2624. 912624,172,610,16,89,1,430,57,"Tattha hi‘‘ ekacco jātiyā vā gottena vā kolaputtiyena vā vaṇṇapokkharatāya vā dhanena vā ajjhenena vā kammāyatanena vā sippāyatanena vā vijjāṭṭhānena vā sutena vā paṭibhānena vā aññataraññatarena vā vatthunā mānaṃ jappeti, yo evarūpo māno maññanā… pe… ketukamyatā cittassā’’ ti( vibha.866) seyyassa sadisassa hīnassa ca pavattamāno puggalavisesaṃ anāmasitvā seyyamāno vibhattoti imamatthaṃ sandhāya‘‘ eko māno tiṇṇaṃ janānaṃ uppajjatīti kathito’’ ti āha. "
  2625. 912625,172,610,90,103,1,134,12,"Na kevalañcāyaṃ paṭhamakamānabhājanīye eva evaṃ kathito, dutiyakatatiyakamānabhājanīyepi kathito evāti nidassanamatthaṃ etaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  2626. 912626,172,610,104,119,1,91,11,Atha vā puggale anissāya vuttānaṃ tiṇṇampi mānānaṃ bhājanīyaṃ‘‘ paṭhamakamānabhājanīye’’ ti āha.
  2627. 912627,172,610,120,171,1,369,36,"Seyyassa‘‘ seyyohamasmīti māno’’ tiādīnañhi puggalaṃ āmasitvā vuttānaṃ navannaṃ mānānaṃ bhājanīyaṃ dutiyakamānabhājanīyaṃ hoti, tassa mānarāsissa puggalaṃ anāmasitvā vuttamānarāsito dutiyatatiyakattāti, athāpi ca yathāvutte dutiyakamānabhājanīye‘‘ ekekassa tayo tayo mānā uppajjantīti kathitan’’ ti idha vuttāya atthavaṇṇanāya samānadassanatthaṃ‘‘ paṭhamakamānabhājanīye’’ ti vuttaṃ. "
  2628. 912628,172,610,172,182,1,67,10,So eva māno idhāgatoti tattha kathito eva attho yujjatīti adhippāyo.
  2629. 912629,172,610,183,191,1,48,3,{Mānakaraṇavasenā}ti‘‘ seyyo’’ tiādikiccakaraṇavasena.
  2630. 912630,172,610,192,206,1,127,13,Aparāpare {upādāyā}ti idaṃ purimapurimā mānā aparāpare upanissayabhāvena te uppādentā accuggacchantīti imamatthaṃ sandhāya vuttaṃ.
  2631. 912631,172,610,207,213,1,70,6,Ketukamyatācittaṃ accuggatabhāvaṃ gacchatīti katvā citteneva visesitaṃ.
  2632. 912632,172,611,2,7,1,34,2,1126. Akkhamanabhāvappakāsanaṃ khiyyanaṃ.
  2633. 912633,172,611,8,16,1,67,8,Manena piyakaraṇan ti evaṃpakāraṃ pūjanaṃ mānananti vuccatīti attho.
  2634. 912634,172,611,17,20,1,46,2,{Issākaraṇavasenā}ti lābhādiakkhamanakiccavasena.
  2635. 912635,172,612,2,25,1,130,13,"1127. {Ariyasāvakā}ti vacanaṃ‘‘ ariyasāvakānaṃyeva paṭivedho atthi, te ca taṃ na maccharāyantī’’ ti paṭivedhadhamme macchariyābhāvadassanatthaṃ. "
  2636. 912636,172,612,26,29,1,13,2,{Gantho}ti pāḷi.
  2637. 912637,172,612,30,33,1,31,2,{Kathāmaggo}ti aṭṭhakathāpabandho.
  2638. 912638,172,612,34,46,1,125,12,Dhammantaran ti kusalādidhammaṃ bhinditvā akusalādiṃ attano lolatāya tathāgatabhāsitaṃ titthiyabhāsitaṃ vā karonto ālolessati.
  2639. 912639,172,612,47,55,1,61,7,Attānaṃ {āvikatvā}ti attānaṃ aññathā santaṃ aññathā pavedayitvā.
  2640. 912640,172,612,56,70,1,104,13,Yo {panā}ti titthiyo gahaṭṭho vā attano samayassa sadosabhāvaṃ daṭṭhuṃ anicchanto aññāṇena abhinivesena vā.
  2641. 912641,172,613,2,8,1,48,5,"Byāpitumanicchoti viviccho, tassa bhāvo vevicchaṃ. "
  2642. 912642,172,613,9,14,1,39,4,{Anādaro}ti macchariyena dāne ādararahito.
  2643. 912643,172,613,15,23,1,72,7,"Kaṭacchunā gāho bhattassa kaṭacchuggāho, kaṭacchuggāho viya kaṭacchuggāho. "
  2644. 912644,172,613,24,35,1,88,10,"Yathā hi kaṭacchuggāho yathāvutte bhatte na saṃpasārayati, evaṃ macchariyampi āvāsādīsūti. "
  2645. 912645,172,613,36,45,1,55,8,"Gayhati etenāti vā gāho, kaṭacchu eva gāho kaṭacchuggāho. "
  2646. 912646,172,613,46,54,1,59,7,"So yathā saṅkuṭitaggo na saṃpasārayati, evaṃ macchariyampīti. "
  2647. 912647,172,613,55,64,1,63,7,"Āvaritvā gahitaṃ aggahitaṃ, tassa bhāvo aggahitattaṃ, macchariyaṃ."
  2648. 912648,172,613,65,90,1,171,16,"‘‘ Āvāsādi parehi sādhāraṇamasādhāraṇaṃ vā mayheva hotū’’ ti pavattivasena attasampattiggahaṇalakkhaṇatā,‘‘ mā aññassā’’ ti pavattivasena attasampattinigūhaṇalakkhaṇatā ca yojetabbā. "
  2649. 912649,172,613,91,109,1,127,13,"Yaṃ pana‘‘ parasantakaṃ gaṇhitukāmo’’ ti vuttaṃ, taṃ macchariyassa parasantakalobhassa upanissayabhāvaṃ dassetuṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  2650. 912650,172,613,110,119,1,87,8,"Yadi hi taṃ macchariyappavattidassanaṃ, parasampattiggahaṇalakkhaṇatā ca vattabbā siyāti. "
  2651. 912651,172,614,2,17,1,122,10,"1140. Abhijjhākāmarāgānaṃ viseso āsavadvayaekāsavabhāvo siyā, naabhijjhāya noāsavabhāvo cāti noāsavalobhassa sabbhāvo vicāretabbo. "
  2652. 912652,172,614,18,45,1,145,23,Na hi atthi‘‘ āsavo ca noāsavo ca dhammā āsavassa dhammassa āsavassa ca noāsavassa ca dhammassa hetupaccayena paccayo’’ ti sattamo ca navamo ca pañho.
  2653. 912653,172,614,46,64,1,45,9,"Gaṇanāya ca‘‘ hetuyā sattā’’ ti vuttaṃ, na‘‘ navā’’ ti. "
  2654. 912654,172,614,65,85,1,127,15,"Diṭṭhisampayutte pana lobhe noāsave vijjamāne sattamanavamāpi pañhavissajjanaṃ labheyyuṃ, gaṇanā ca‘‘ hetuyā navā’’ ti vattabbā siyā. "
  2655. 912655,172,614,86,94,1,64,8,Diṭṭhivippayutte ca lobhe noāsave vijjamāne pubbe dassito dosoti.
  2656. 912656,172,615,2,13,1,77,6,1159. Kāmacchandanīvaraṇaniddese {kāmesū}ti tebhūmakesu sāsavesu sabbesu vatthukāmesu.
  2657. 912657,172,615,14,18,1,35,4,Sabbo hi lobho kāmacchandanīvaraṇaṃ.
  2658. 912658,172,615,19,34,1,104,13,Teneva tassa āruppe uppatti vuttā‘‘ nīvaraṇaṃ dhammaṃ paṭicca nīvaraṇo dhammo uppajjati na purejātapaccayā.
  2659. 912659,172,615,35,40,1,69,5,Āruppe kāmacchandanīvaraṇaṃ paṭicca uddhaccanīvaraṇaṃ avijjānīvaraṇaṃ.
  2660. 912660,172,615,41,59,1,93,7,Āruppe kāmacchandanīvaraṇaṃ paṭicca thinamiddhanīvaraṇaṃ uddhaccanīvaraṇaṃ avijjānīvaraṇan’’ ti( paṭṭhā.3.8.1).
  2661. 912661,172,616,2,10,1,71,5,1162. Iriyāpathikacittan ti iriyāpathūpatthambhakaṃ aṭṭhapaññāsavidhaṃ cittaṃ.
  2662. 912662,172,616,11,24,1,90,9,Tattha pana balavathinamiddhasahagataṃ cittaṃ‘‘ iriyāpathaṃ sandhāretuṃ asakkontan’’ ti vuttaṃ.
  2663. 912663,172,616,25,28,1,18,2,{Olīyatī}ti olambati.
  2664. 912664,172,617,2,11,1,33,4,"1163. {Onayhatī}ti chādeti, avattharati vā. "
  2665. 912665,172,617,12,18,1,73,5,"Nānārammaṇesu pavattinivāraṇena, vipphārikatānivāraṇeneva vā antosamorodho. "
  2666. 912666,172,617,19,22,1,30,3,Ekaccānan ti sirīsādirukkhānaṃ.
  2667. 912667,172,617,23,31,1,94,7,"Rūpakāyeneva siyuṃ, tena sukhappaṭisaṃvedananibbānasacchikiriyānaṃ rūpatāpatti siyāti adhippāyo. "
  2668. 912668,172,617,32,42,1,46,5,{Tasmā}ti‘‘ kāyassā’’ ti vacanassa rūpattāsādhakattā.
  2669. 912669,172,617,43,61,1,182,16,"Na hi nāmakāyo {supatī}ti idaṃ thinamiddhasamuṭṭhitarūpehi rūpakāyassa garubhāvappattaṃ aṅgapaccaṅgādīnaṃ saṃsīdanaṃ soppanti sandhāya vuttaṃ, na jāgaraṇacittarahitaṃ bhavaṅgasantatinti. "
  2670. 912670,172,617,62,79,1,152,16,Tassa {phalattā}ti phalūpacārena indriyaṃ viya middhaṃ dassetuṃ middhassa phalattā indriyaniddese viya liṅgādīni middhaniddesepi soppādīni vuttānīti attho.
  2671. 912671,172,618,2,9,1,64,7,Rūpakāyassa antosamorodho natthīti so nāmakāye vuttoti viññāyati.
  2672. 912672,172,618,10,16,1,34,5,Tena saha vuttā onāhapariyonāhā ca.
  2673. 912673,172,618,17,39,1,213,20,"Rūpakāyassa vā vipphārikāvipphārikabhāvo nāma attano sabhāvena natthi, nāmakāyassa nāmakāye vipphārike lahuko, avipphārike garukoti avipphārikabhāvena onāhanādi nāmakāyasseva hotīti onāhanādayopi nāmakāye viññāyanti. "
  2674. 912674,172,618,40,55,1,47,9,Tenāha‘‘ na hi rūpaṃ nāmakāyassa onāho… pe… hotī’’ ti.
  2675. 912675,172,618,56,62,1,58,6,Āvaraṇabhāvo viya hi onāhanādibhāvopi nāmakāyasseva hotīti.
  2676. 912676,172,618,63,78,1,89,11,Itaro adhippāyaṃ ajānanto meghādīhi rūpehi rūpānaṃ onāhanādiṃ passanto‘‘ nanu cā’’ tiādimāha.
  2677. 912677,172,618,79,101,1,143,19,"Yadi evan ti yadi rūpassa onāhanāditā siddhā, arūpassa na siyā , setubandhādīsu rūpassa āvaraṇaṃ diṭṭhanti āvaraṇampi arūpassa na bhaveyyāti attho. "
  2678. 912678,172,619,2,45,1,339,34,"Surāmerayapānaṃ akusalanti katvā yutto tassa upakkilesabhāvo, surā… pe… pamādaṭṭhānānuyogassa ca akusalattā paññāya dubbalīkaraṇabhāvo yutto, tathāpi parassa adhippāyaṃ anujānitvā surāmerayassa upakkilesatā paññāya dubbalīkaraṇatā ca upakkilesānaṃ paññāya dubbalīkaraṇānañca paccayattā phalavohārena vuttāti dassento āha‘‘ na, paccayaniddesato’’ ti. "
  2679. 912679,172,619,46,81,1,201,30,"Evameva {kho}ti yathā jātarūpassa ayo lohaṃ tipu sīsaṃ sajjanti pañcupakkilesehi upakkiliṭṭhaṃ jātarūpaṃ na ceva mudu hoti, na ca kammaniyaṃ, na ca pabhassaraṃ pabhaṅgu ca, na ca sammā upeti kammāya, evameva. "
  2680. 912680,172,619,82,90,1,103,6,"{Paccayaniddesato}ti upakkilesapaññādubbalīkaraṇānaṃ paccayabhāvaniddesato, paccaye phalaniddesatoti attho. "
  2681. 912681,172,619,91,96,1,57,5,Sayameva kileso upakkilesaniddesesu niddiṭṭhoti adhippāyo.
  2682. 912682,172,620,2,20,1,201,17,"Nīvaraṇaṃ hutvāva nīvaraṇasampayutte dassiyamāne na nīvaraṇatādassanattho ārambho, atha kho siddhanīvaraṇabhāvassa nīvaraṇasampayuttatādassanatthoti yathālābhavasena ca asampayuttassa vacanaṃ na yujjati. "
  2683. 912683,172,620,21,48,1,194,20,"Yathā hi tiṭṭhantampi {carantampī}ti sippisambukādīsu yathālābhasambhavaṃ taṃ dvayaṃ vuttaṃ, na evaṃ‘‘ thinamiddhanīvaraṇaṃ sampayuttampi asampayuttampī’’ ti vacanaṃ atthi, yaṃ yathālābhaṃ sambhaveyyāti. "
  2684. 912684,172,620,49,74,1,190,15,"{Cittajassāsambhavavacanato}ti‘‘ cattattā’’ tiādivacanassa jhānakkhaṇe cittajassa thinamiddhassa asambhavavacanabhāvatoti attho,‘‘ cattattā’’ tiādivacanena vā asambhavassa vacanato pakāsanatoti attho. "
  2685. 912685,172,621,2,14,1,67,9,Kāmesu kho pana… pe… {sudiṭṭho}ti iminā kāmādīnave aññāṇassa pahānamāha.
  2686. 912686,172,621,15,38,1,105,17,"Taṃ tattha pahānan ti taṃ tattha rūpe pahānanti pahānaṃ apekkhitvā‘‘ tan’’ ti vuttaṃ, taṃ vinayananti vā attho. "
  2687. 912687,172,621,39,59,1,125,15,"Tena rūpassa appahātabbattameva dasseti, na pana‘‘ cha dhamme pahāyā’’ tiādīsu middhassa appahātabbatādassanato añño pakāro vutto. "
  2688. 912688,172,621,60,97,1,167,25,"Na yathā… pe… vuttan ti cha dhammā pañca nīvaraṇāni ca yathā pahātabbāneva hontāni ‘‘ pahātabbānī’’ ti vuttāni, na evaṃ rūpaṃ pahātabbameva hontaṃ‘‘ pahātabban’’ ti vuttanti attho. "
  2689. 912689,172,622,2,15,1,66,8,Aññehi ca {suttehī}ti vuttasuttānaṃ dassanatthaṃ‘‘ tathā hī’’ tiādimāha.
  2690. 912690,172,622,16,19,1,34,3,Kusalappavattiṃ āvarantīti āvaraṇā.
  2691. 912691,172,622,20,22,1,20,2,Nīvārentīti nīvaraṇā.
  2692. 912692,172,622,23,28,1,47,5,Cittaṃ abhibhavantā ārohantīti cetaso ajjhāruhā.
  2693. 912693,172,622,29,35,1,62,5,"Āvaraṇādikiccañca arūpasseva yujjati, tathā andhakaraṇādikiccaṃ. "
  2694. 912694,172,622,36,42,1,59,6,Tattha catūsu padesu purimapurimassa pacchimapacchimo attho.
  2695. 912695,172,622,43,48,1,53,4,"Saṃsāradukkhaṃ vighāto, taṃjanakatāya vighātapakkhikaṃ. "
  2696. 912696,172,622,49,59,1,104,10,Cetaso pariyuṭṭhānaṃ ayonisomanasikārato uppatti akusalarāsibhāvo ca arūpasseva hotīti arūpameva middhaṃ.
  2697. 912697,172,623,2,24,1,188,18,"1166. Gaṇabhojanādiakappiyabhojanaṃ kappiyasaññī bhuñjitvā puna jānitvā koci vippaṭisārī hoti, anavajjañca bhikkhudassanacetiyavandanādiṃ vajjasaññī akatvā katvā ca koci assaddho vippaṭisārī hoti. "
  2698. 912698,172,623,25,28,1,16,3,Vatthun ti mūlaṃ.
  2699. 912699,172,623,29,34,1,42,5,Evarūpan ti mūlavasena evaṃpakāranti attho.
  2700. 912700,172,623,35,49,1,79,9,"Kukkuccapadaṃ yevāpanakesu‘‘ kucchitaṃ kataṃ kukataṃ, tassa bhāvo’’ ti vuttatthameva. "
  2701. 912701,172,623,50,56,1,79,5,{Kukkuccāyanākāro}ti kukkuccabhāvanākāro kukkuccakaraṇākāro kukkuccagamanākāro vā.
  2702. 912702,172,623,57,61,1,37,4,Etena kukkuccaṃ kiriyabhāvena dasseti.
  2703. 912703,172,623,62,72,1,57,6,‘‘ Kappati na kappatī’’ ti pavattacittuppādova vinayakukkuccaṃ.
  2704. 912704,172,624,2,11,1,76,6,1176. Cittavikkhipanakiccasāmaññena uddhaccaṃ kukkuccañca saha vuttanti veditabbaṃ.
  2705. 912705,172,624,12,18,1,80,6,Kāmacchandassa anāgāmimaggena pahānaṃ ukkaṭṭhanīvaraṇavasena vuttanti veditabbaṃ.
  2706. 912706,172,624,19,42,1,129,17,"Yadi hi lobho nonīvaraṇo siyā,‘‘ nonīvaraṇo dhammo nīvaraṇassa dhammassa hetupaccayena paccayo’’ tiādi vattabbaṃ siyā, na cetaṃ vuttaṃ. "
  2707. 912707,172,624,43,61,1,47,9,"Gaṇanāya ca‘‘ hetuyā cattārī’’ ti vuttaṃ, na‘‘ navā’’ ti. "
  2708. 912708,172,624,62,69,1,80,7,Tasmā sabbo lobho kāmacchandanīvaraṇanti arahattamaggenassa pahānavacanaṃ yuttaṃ.
  2709. 912709,172,625,2,10,1,23,4,1219. Kāmo {cā}ti kilesakāmo ca.
  2710. 912710,172,625,11,37,1,191,19,"Purimadiṭṭhiṃ uttaradiṭṭhi {upādiyatī}ti purimadiṭṭhiṃ‘‘ sassato’’ ti gaṇhantī upādiyati, purimadiṭṭhiākāreneva vā uppajjamānā uttaradiṭṭhi teneva purimadiṭṭhiṃ daḷhaṃ karontī taṃ upādiyatīti vuttaṃ. "
  2711. 912711,172,625,38,42,1,41,3,{Gosīlagovatādīnī}ti tathābhūtaṃ diṭṭhimāha.
  2712. 912712,172,625,43,50,1,50,4,"{Abhinivesato}ti abhinivesabhāvato, abhinivisanato vā. "
  2713. 912713,172,625,51,63,1,63,7,{Attavādamattamevā}ti attassa abhāvā‘‘ attā’’ ti idaṃ vacanamattameva.
  2714. 912714,172,625,64,67,1,26,3,Upādiyanti daḷhaṃ gaṇhanti.
  2715. 912715,172,625,68,69,1,6,1,Kathaṃ?
  2716. 912716,172,625,70,72,1,6,1,{Attā}ti.
  2717. 912717,172,625,73,81,1,64,8,Attāti hi abhinivisantā vacanameva daḷhaṃ katvā gaṇhantīti attho.
  2718. 912718,172,625,82,86,1,42,4,Evaṃ attavādamattameva upādiyantīti vuttaṃ.
  2719. 912719,172,625,87,95,1,40,4,‘‘ Attavādamattan’’ ti vā vācāvatthumattamāha.
  2720. 912720,172,625,96,107,1,59,7,Vācāvatthumattameva hi‘‘ attā’’ ti upādiyanti atthassa abhāvāti.
  2721. 912721,172,626,2,18,1,77,12,"1221. Dinnan ti dānamāha, taṃ aphalattā rūpaṃ viya dānaṃ nāma na hotīti paṭikkhipati. "
  2722. 912722,172,626,19,22,1,36,3,Mahāvijitayaññasadiso yañño mahāyāgo.
  2723. 912723,172,626,23,37,1,114,12,"Āmantetvā havanaṃ dānaṃ āhunaṃ, pāhunānaṃ atithīnaṃ atithikiriyā pāhunaṃ, āvāhādīsu maṅgalatthaṃ dānaṃ maṅgalakiriyā. "
  2724. 912724,172,626,38,82,1,262,34,"Paraloke ṭhito imaṃ lokaṃ‘‘ natthī’’ ti {gaṇhātī}ti imaṃ lokaṃ avekkhitvā paraloko, parañca avekkhitvā ayaṃ loko hoti gantabbato āgantabbato cāti paralokato idhāgamanassa abhāvā tattheva ucchijjanato cittena paraloke ṭhito imaṃ lokaṃ‘‘ natthī’’ ti gaṇhātīti attho veditabbo. "
  2725. 912725,172,626,83,90,1,47,7,Na hi ayaṃ diṭṭhi paraloke nibbattasseva hotīti.
  2726. 912726,172,626,91,97,1,37,5,Idhaloke {ṭhito}ti etthāpi ayameva nayo.
  2727. 912727,172,626,98,120,1,129,18,Ayaṃ vā ettha attho‘‘ saṃsaraṇappadeso idhaloko ca paraloko ca nāma koci natthi saṃsaraṇassa abhāvā tattha tattheva ucchijjanato’’ ti.
  2728. 912728,172,626,121,132,1,74,9,"Purimabhavato pacchimabhave upapatanaṃ upapāto, so yesaṃ sīlaṃ, te opapātikā. "
  2729. 912729,172,626,133,148,1,93,11,Te pana cavanakā upapajjanakā hontīti katvā āha‘‘ cavanakaupapajjanakasattā natthīti gaṇhātī’’ ti.
  2730. 912730,172,626,149,153,1,52,4,Anulomappaṭipadan ti nibbānānukūlaṃ sīlādippaṭipadaṃ.
  2731. 912731,172,627,2,29,1,224,22,"1236. Nippadesatova {gahito}ti iminā yaṃ āsavagocchake brahmānaṃ kapparukkhādīsu rāgassa ca diṭṭhirāgassa ca asaṅgahaṇena nīvaraṇagocchake ca kāmacchandassa anāgāmimaggena pahātabbatādassanena sappadesattaṃ vuttaṃ, taṃ nivāritaṃ hoti. "
  2732. 912732,172,627,30,38,1,72,7,{Arahattamaggenā}ti vacanena catūhi maggehi pahātabbatā vuttāti daṭṭhabbaṃ.
  2733. 912733,172,627,39,46,1,61,7,Na hi purimehi atanukatā mohādayo arahattamaggena pahīyantīti.
  2734. 912734,172,628,2,12,1,53,4,"1287. {Niratiatthenā}ti pītivirahena, balavanikantivirahena vā. "
  2735. 912735,172,628,13,18,1,34,5,Na hi dukkhāya vedanāya rajjantīti.
  2736. 912736,172,628,19,28,1,69,9,Ava-saddena avagāhattho adhoattho cāti dvidhā ava -saddassa attho vutto.
  2737. 912737,172,629,2,15,1,124,8,"1301. Vicikicchāsahagato moharaṇo pahānekaṭṭhena diṭṭhisampayuttena rāgaraṇena saraṇo, uddhaccasahagato rūparāgaarūparāgasaṅkhātena. "
  2738. 912738,172,629,16,45,1,178,17,"Araṇavibhaṅgasutte( ma. ni.3.333) pana‘‘ yo kāmapaṭisandhisukhino somanassānuyogo hīno gammo pothujjaniko anariyo anatthasaṃhito, sadukkho eso dhammo saupaghāto saupāyāso sapariḷāho micchāpaṭipadā. "
  2739. 912739,172,629,46,67,1,177,15,Tasmā eso dhammo saraṇo’’ tiādivacanato phalabhūtadukkhaupaghātaupāyāsapariḷāhasabhāvabhūto micchāpaṭipadābhāvova‘‘ saraṇo’’ ti viññāyatīti tehi sabbākusalānaṃ saraṇatā siddhā hotīti.
  2740. 912740,172,630,2,2,1,34,1,Suttantikadukanikkhepakathāvaṇṇanā
  2741. 912741,172,631,2,10,1,39,4,1303. {Vivecitattā}ti visuṃ katattā pakāsitattā.
  2742. 912742,172,631,11,21,1,90,9,Asesetvā {khepetī}ti vajiraṃ attanā patitaṭṭhānaṃ asesetvā khepeti puna apākatikatāāpādanena.
  2743. 912743,172,632,2,12,1,39,5,"1311. {Tappatī}ti vippaṭisārī hoti, anusocati vā. "
  2744. 912744,172,633,2,19,1,99,12,"1313. Ahan ti iti-saddaparena ahaṃ-saddena hetubhūtena yo attho viññāyati, so saṃkathīyati, udīrīyatīti attho. "
  2745. 912745,172,633,20,32,1,124,12,Aññathā hi vuccamānassa vacanena pakāsiyamānassa padatthassa saṅkhā dibhāve sabbesaṃ kusalādidhammānaṃ adhivacanāditā siyāti.
  2746. 912746,172,633,33,42,1,61,7,"{Bhāvo}ti sattavevacananti bhaṇanti, dhātuyā vā etaṃ adhivacanaṃ. "
  2747. 912747,172,633,43,57,1,89,9,{Datto}ti ettāvatā sattapaññattiṃ dassetvā aññampi upādāpaññattiṃ dassetuṃ‘‘ mañco’’ tiādimāha.
  2748. 912748,172,633,58,70,1,106,12,Ahan ti ca pavattaṃ adhivacanaṃ vadantena suṇantena ca pubbe gahitasaññena atthappakāsanabhāvena viññāyati.
  2749. 912749,172,633,71,87,1,95,12,Na hi tasmiṃ aviññāte tadatthavijānanaṃ atthīti visesena adhivacanaṃ‘‘ ñāyatīti samaññā’’ ti vuttaṃ.
  2750. 912750,172,633,88,100,1,106,12,Etassatthassa ahanti idaṃ adhivacananti evaṃ vā saññāgahaṇavasena ñāyati samaññāyati pākaṭā hotīti samaññā.
  2751. 912751,172,633,101,110,1,69,8,{Paññāpīyatī}ti ahanti idaṃ etassa adhivacananti evaṃ ṭhapīyatīti attho.
  2752. 912752,172,633,111,114,1,20,2,{Voharīyatī}ti vuccati.
  2753. 912753,172,633,115,118,1,26,3,Uddheyyan ti uddharitabbaṃ.
  2754. 912754,172,633,119,125,1,51,5,Api {nāmasahassato}ti anekehipi nāmasahassehīti attho.
  2755. 912755,172,633,126,136,1,55,6,Sayameva upapatanasīlaṃ nāmaṃ‘‘ opapātikanāman’’ ti vuccati.
  2756. 912756,172,634,2,10,1,44,5,"Karīyatīti kammaṃ, nāmameva kammaṃ nāmakammaṃ. "
  2757. 912757,172,634,11,13,1,17,2,Tathā nāmadheyyaṃ.
  2758. 912758,172,634,14,18,1,41,4,Karaṇaṭhapanasaddāpi hi kammatthā hontīti.
  2759. 912759,172,634,19,34,1,106,14,"Atha karaṇatthā, karīyati ca ṭhapīyati ca etena attho evaṃnāmoti paññāpīyatīti karaṇaṃ ṭhapanañca nāma hoti. "
  2760. 912760,172,634,35,43,1,59,7,"Atha bhāvatthā, ñāpanamattameva karaṇaṃ ṭhapananti ca vuttaṃ. "
  2761. 912761,172,634,44,50,1,52,6,Nāmanirutti nāmabyañjanan ti nāmamicceva vuttaṃ hoti.
  2762. 912762,172,634,51,75,1,188,19,"Na hi pathavīsaṅkhātaṃ atthappakāramattaṃ nivadati byañjayati vā pathavīti nāmaṃ nivadati byañjayati vā, tasmā anāmassa niruttibyañjanabhāvanivāraṇatthaṃ‘‘ nāmanirutti nāmabyañjanan’’ ti vuttaṃ. "
  2763. 912763,172,634,76,81,1,31,4,Evaṃ {nāmābhilāpo}ti etthāpi nayo.
  2764. 912764,172,634,82,96,1,107,13,"Ettha pana saṅkhā samaññā paññatti vohāroti catūhi padehi paññāpitabbato paññatti vuttā, itarehi paññāpanato. "
  2765. 912765,172,635,2,29,1,254,21,"Tattha ca‘‘ purimā upādāpaññatti uppādavayakiccarahitā lokasaṅketasiddhā, pacchimā nāmapaññatti, yāya purimā paññatti rūpādayo ca sotadvāraviññāṇasantānānantaramuppannena gahitapubbasaṅketena manodvāraviññāṇasantānena gahitāya paññāpīyantī’’ ti ācariyā vadanti. "
  2766. 912766,172,635,30,77,1,231,31,"Etasmiṃ pana imissā pāḷiyā aṭṭhakathāya ca atthe sati yaṃ vuttaṃ mātikāyaṃ‘‘ vacanamattameva adhikāraṃ katvā pavattā adhivacanā nāma, sahetukaṃ katvā vuccamānā abhilāpā nirutti nāma, pakārena ñāpanato paññatti nāmā’’ ti( dha. sa. aṭṭha.101-108), tena virodho siyā. "
  2767. 912767,172,635,78,107,1,272,27,"Na hi uppādavayakiccarahitassa vacanamattaṃ adhikāraṃ katvā pavatti atthi uppādādisahitasseva pavattisabbhāvato, na ca vacanavacanatthavimuttassa nāmassa niddhāretvā sahetukaṃ katvā vuccamānatā atthi, nāpi aniddhāritasabhāvassa padatthassa tena tena pakārena ñāpanaṃ atthīti. "
  2768. 912768,172,636,2,16,1,138,13,"Duvidhā cāyaṃ paññatti yathāvuttappakārāti aṭṭhakathāvacanañca na dissati, aṭṭhakathāyaṃ pana vijjamānapaññattiādayo cha paññattiyova vuttā. "
  2769. 912769,172,636,17,26,1,46,5,Tattha‘‘ rūpaṃ vedanā’’ tiādikā vijjamānapaññatti.
  2770. 912770,172,636,27,35,1,40,4,‘‘ Itthī puriso’’ tiādikā avijjamānapaññatti.
  2771. 912771,172,636,36,45,1,59,5,‘‘ Tevijjo chaḷabhiñño’’ tiādikā vijjamānena avijjamānapaññatti.
  2772. 912772,172,636,46,55,1,62,5,‘‘ Itthisaddo purisasaddo’’ tiādikā avijjamānena vijjamānapaññatti.
  2773. 912773,172,636,56,65,1,66,5,‘‘ Cakkhuviññāṇaṃ sotaviññāṇan’’ tiādikā vijjamānena vijjamānapaññatti.
  2774. 912774,172,636,66,75,1,70,5,‘‘ Khattiyakumāro brāhmaṇakumāro’’ tiādikā avijjamānena avijjamānapaññatti.
  2775. 912775,172,636,76,85,1,67,8,Na cettha yathāvuttappakārā duvidhā paññatti vuttāti sakkā viññātuṃ.
  2776. 912776,172,636,86,95,1,52,6,Vijjamānassa hi saṅkhā… pe… abhilāpo vijjamānapaññatti.
  2777. 912777,172,636,96,100,1,46,4,Avijjamānassa ca saṅkhādikā avijjamānapaññatti.
  2778. 912778,172,636,101,106,1,63,5,Tesaṃyeva visesanavisesitabbabhāvena pavattā saṅkhādayo itarāti.
  2779. 912779,172,637,2,16,1,137,12,"Avijjamānapaññattivacanena paññāpitabbā upādāpaññatti, tassā paññāpanabhūtā nāmapaññatti ca vuttā, itarehi nāmapaññattiyeva yathāvuttāti ce? "
  2780. 912780,172,637,17,20,1,13,2,"Na, asiddhattā. "
  2781. 912781,172,637,21,32,1,88,11,Sati hi ujuke purime pāḷianugate atthe ayamattho imāya aṭṭhakathāya vuttoti asiddhametaṃ.
  2782. 912782,172,637,33,48,1,213,14,"Yadi ca sattarathaghaṭādidisākālakasiṇaajaṭākāsakasiṇugghāṭimākāsaākiñcaññāyatanavisayanirodhasamāpattiādippakārā upādāpaññatti avijjamānapaññatti, eteneva vacanena tassā avijjamānatā vuttāti na sā atthīti vattabbā. "
  2783. 912783,172,637,49,62,1,147,12,"Yathā ca paññāpitabbato avijjamānānaṃ sattādīnaṃ avijjamānapaññattibhāvo, evaṃ rūpādīnaṃ vijjamānānaṃ paññapetabbato vijjamānapaññattibhāvo āpajjati. "
  2784. 912784,172,637,63,77,1,91,10,Tato‘‘ sabbe dhammā paññattī’’ ti paññattipathehi avisiṭṭho paññattidhammaniddeso vattabbo siyā.
  2785. 912785,172,637,78,115,1,409,30,"Athāpi paññāpitabbapaññāpanavisesadassanattho saṅkhādiniddeso, tathāpi‘‘ ekadhammo sabbadhammesu nipatati, sabbadhammā ekadhammasmiṃ nipatantī’’ tiādinā paññāpitabbānaṃ paññattipathabhāvassa dassitattā paññāpitabbānaṃ paññattibhāve paññattipathā paññattisaddeneva vuttāti paññattipathapadaṃ na vattabbaṃ siyā, nāpi sakkā paññāpitabbapaññāpanavisesadassanattho saṅkhādiniddesoti vattuṃ saṅkhādisaddānaṃ samānatthattā. "
  2786. 912786,172,637,116,153,1,109,16,"Vuttañhi‘‘ maraṇenapi taṃ pahīyati, yaṃ puriso mamidanti maññatī’’ ti( mahāni.41) ettha‘‘ purisoti saṅkhā samaññā… pe… abhilāpo’’ ti( mahāni.41). "
  2787. 912787,172,637,154,171,1,63,8,Tathā‘‘ māgaṇḍiyoti tassa brāhmaṇassa nāmaṃ saṅkhā samaññā’’ tiādi( mahāni.73).
  2788. 912788,172,637,172,198,1,167,17,"Na ca‘‘ ayaṃ itthannāmo’’ ti saṅketaggahaṇaṃ‘‘ rūpaṃ tisso’’ tiādivacanaggahaṇañca muñcitvā aññassa asiddhasabhāvassa atthapaññāpane samatthatā sambhavati, tesañca asamatthatā. "
  2789. 912789,172,637,199,251,1,310,39,"Yadi hi tesaṃ vinā paññattiyā atthapaññāpane asamatthatā siyā, paññattipaññāpane ca asamatthatāti tassā aññā paññatti vattabbā siyā, tassā tassāti anavatthānaṃ, tato atthavijānanameva na siyā, nāpi saṅketaggahaṇaṃ saṅketassa paññattibhāve‘‘ ayaṃ imassa bhāsitassa attho’’ ti vā,‘‘ imassatthassa idaṃ vacanaṃ jotakan’’ ti vā. "
  2790. 912790,172,637,252,261,1,93,8,Saññuppādamatte pana saṅketaggahaṇe vacanassa vacanatthavinimuttassa kappane payojanaṃ natthi.
  2791. 912791,172,637,262,328,1,215,28,"‘‘ Buddhassa bhagavato vohāro lokiye sote paṭihaññati’’( kathā.347),‘‘ abhijānāsi no tvaṃ ānanda ito pubbe evarūpaṃ nāmadheyyaṃ sutaṃ yadidaṃ janavasabho’’ ti( dī. ni.2.280),‘‘ nāmañca sāveti koṇḍañño ahaṃ bhagavā’’ tiādīhi( saṃ. ni.1.217) ca paññattiyā vacanabhāvo siddho. "
  2792. 912792,172,637,329,337,1,64,8,Tasmā pāḷiyā aṭṭhakathāya ca aviruddho attho vicāretvā gahetabbo.
  2793. 912793,172,638,2,12,1,76,9,"Yadi sattādayo avijjamānapaññatti na honti, kā pana avijjamānapaññatti nāmāti? "
  2794. 912794,172,638,13,28,1,84,9,Pakāsito ayamattho‘‘ avijjamānānaṃ sattādīnaṃ saṅkhā… pe… abhilāpo avijjamānapaññattī’’ ti.
  2795. 912795,172,638,29,66,1,220,29,"Sattādīnañca avijjamānattā atthitā neva vattabbā, ye ca vadeyyuṃ‘‘ rūpādīni viya avijjamānattā avijjamānatā vuttā, na natthibhāvato’’ ti, ayañca vādo hevatthikathāya paṭisiddho, na ca rūpaṃ vedanā na hotīti avijjamānaṃ nāma hoti. "
  2796. 912796,172,638,67,78,1,72,10,"Evaṃ sattādayopi yadi atthi, rūpādayo na hontīti avijjamānāti na vattabbā. "
  2797. 912797,172,638,79,135,1,344,40,"Yasmā pana yesu rūpādīsu cakkhādīsu ca tathā tathā pavattamānesu‘‘ satto itthī ratho ghaṭo’’ tiādikā vicittasaññā uppajjati, saññānulomāni ca adhivacanāni, tehi rūpacakkhādīhi añño sattarathādisaññāvalambito vacanattho vijjamāno na hoti, tasmā sattarathādiabhilāpā‘‘ avijjamānapaññattī’’ ti vuccanti, na ca te‘‘ musā’’ ti vuccanti lokasamaññāvasena pavattattā. "
  2798. 912798,172,638,136,147,1,46,7,Tato eva te abhilāpā‘‘ sammutisaccan’’ ti vuccanti.
  2799. 912799,172,638,148,169,1,167,16,"So ca vacanattho sayaṃ avijjamānopi vijjamānassa vacanasseva vasena paññattivohāraṃ labhati,‘‘ sammutisaccan’’ ti ca vuccati yathāgahitasaññāvasena pavattavacanatthabhāvato."
  2800. 912800,172,638,170,199,1,143,15,"‘‘ Sammutiñāṇaṃ saccārammaṇameva, nāññārammaṇan’’ ti( kathā.434) kathāya ca‘‘ pathavīkasiṇādi cīvarādi ca sammutisaccamhī’’ ti imināva adhippāyena vuttanti viññāyati. "
  2801. 912801,172,638,200,227,1,255,26,"Yasmā rūpādīsu santānena pavattamānesu ekattaggahaṇavasena te amuñcitvā pavattaṃ sattādiggahaṇaṃ cakkhuviññāṇādīni viya rūpādīsu tesu khandhesu cakkhādīsu ca asantaṃ avijjamānaṃ sattarathādiṃ gaṇhāti, tasmā taṃ parittārammaṇādibhāvena na vattabbanti vuttaṃ. "
  2802. 912802,172,638,228,273,1,247,26,"Tathā yaṃ khandhasamūhasantānaṃ ekattena gahitaṃ upādāya‘‘ kalyāṇamitto pāpamitto puggalo’’ ti gahaṇaṃ paññatti ca pavattati, taṃ tadupādānabhūtaṃ puggalasaññāya sevamānassa kusalākusalānaṃ uppatti hotīti‘‘ puggalopi upanissayapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.9) vuttaṃ. "
  2803. 912803,172,638,274,297,1,165,21,"Yasmā pana puggalo nāma koci bhāvo natthi, tasmā yathā āpodhātuādīni cittena vivecetvā pathavīdhātu upalabbhati, na evaṃ rūpādayo khandhe vivecetvā puggalo upalabbhati. "
  2804. 912804,172,638,298,302,1,43,4,Paṭisedhitā ca puggalakathāya puggaladiṭṭhi.
  2805. 912805,172,638,303,307,1,30,4,Vajirāya ca bhikkhuniyā vuttaṃ–
  2806. 912806,172,639,2,14,1,45,9,"‘ ‘ Kaṃ nu sattoti paccesi, māra diṭṭhigataṃ nu te; "
  2807. 912807,172,640,2,27,1,49,4,"Suddhasaṅkhārapuñjoyaṃ , nayidha sattupalabbhatī’’ ti.( saṃ. ni.1.171; mahāni.186; kathā.233); "
  2808. 912808,172,641,2,10,1,62,8,Sattoti pana vacanassa paññattiyā pavattiṃ dassetuṃ sā evamāha–
  2809. 912809,172,642,2,11,1,41,7,"‘ ‘ Yathāpi aṅgasambhārā, hoti saddo ratho iti; "
  2810. 912810,172,643,2,30,1,46,7,"Evaṃ khandhesu santesu, hoti sattoti sammutī’’ ti.( saṃ. ni.1.171; mahāni.186; kathā.233); "
  2811. 912811,172,644,2,11,1,67,8,"Yadi puggalo na vijjati, kathaṃ puggalaggahaṇassa sārammaṇatā siyāti? "
  2812. 912812,172,644,12,15,1,36,3,Avijjamānassapi ārammaṇassa gahaṇato.
  2813. 912813,172,644,16,29,1,123,13,Avijjamānampi hi parikappitaṃ lokasaññātaṃ vā vijjamānaṃ vā sabhāvabhūtaṃ ārammaṇaṃ gahetvāva uppajjanato sārammaṇatā vuttā.
  2814. 912814,172,644,30,46,1,139,15,"Sārammaṇāti hi vacanaṃ cittacetasikānaṃ ārammaṇena vinā appavattiññeva dīpeti, na tehi gahitassa ārammaṇassa vijjamānataṃ avijjamānataṃ vāti. "
  2815. 912815,172,644,47,53,1,86,6,Ayaṃ saṅkhatāsaṅkhatavinimuttassa atthitāpaṭisedhaṃ sabbathā anuvattantānaṃ vinicchayo.
  2816. 912816,172,645,2,13,1,81,7,1316. {Nāmakaraṇaṭṭhenā}ti aññaṃ anapekkhitvā sayameva attano nāmakaraṇasabhāvatoti attho.
  2817. 912817,172,645,14,27,1,103,12,"Yañhi parassa nāmaṃ karoti, tassa ca tadapekkhattā aññāpekkhaṃ nāmakaraṇanti nāmakaraṇasabhāvatā na hoti. "
  2818. 912818,172,645,28,35,1,78,7,Tasmā mahājanassa ñātīnaṃ guṇānañca sāmaññanāmādikārakānaṃ nāmabhāvo nāpajjati.
  2819. 912819,172,645,36,56,1,172,18,"Yassa ca aññehi nāmaṃ karīyati, tassa ca nāmakaraṇasabhāvatā natthīti natthiyeva nāmabhāvo, vedanādīnaṃ pana sabhāvasiddhattā vedanādināmassa nāmakaraṇasabhāvato nāmatā vuttā. "
  2820. 912820,172,645,57,77,1,168,17,"Pathavīādinidassanena nāmassa sabhāvasiddhataṃyeva nidasseti, na nāmabhāvasāmaññaṃ, niruḷhattā pana nāmasaddo arūpadhammesu eva vutto, na pathavīādīsūti na tesaṃ nāmabhāvo. "
  2821. 912821,172,645,78,84,1,47,5,Mātikāya ca pathavīādīnaṃ nāmatānāpatti vuttāva.
  2822. 912822,172,645,85,101,1,158,16,Na hi pathavīādināmaṃ vijahitvā kesādināmehi rūpadhammānaṃ viya vedanādināmaṃ vijahitvā aññena nāmena arūpadhammānaṃ voharitabbena piṇḍākārena pavatti atthīti.
  2823. 912823,172,646,2,44,1,260,31,"Atha vā rūpadhammā cakkhādayo rūpādayo ca tesaṃ pakāsakapakāsitabbabhāvato vinā nāmena pākaṭā honti, na evaṃ arūpadhammāti adhivacanasamphasso viya nāmāyattagahaṇīyabhāvena‘‘ nāman’’ ti vuttā, paṭighasamphassopi na cakkhādīni viya nāmena vinā pākaṭoti‘‘ nāman’’ ti vutto. "
  2824. 912824,172,646,45,52,1,68,6,"Arūpatāya vā aññanāmasabhāgattā saṅgahitoyaṃ, aññaphassasabhāgattā vā. "
  2825. 912825,172,646,53,68,1,86,10,"Vacanatthopi hi‘‘ rūpayatīti rūpaṃ, nāmayatīti nāman’’ ti idha pacchimapurimānaṃ sambhavati. "
  2826. 912826,172,646,69,87,1,127,15,"{Rūpayatī}ti vināpi nāmena attānaṃ pakāsayatīti attho, {nāmayatī}ti nāmena vinā apākaṭabhāvato attano pakāsakaṃ nāmaṃ karotīti attho. "
  2827. 912827,172,646,88,108,1,173,15,{Ārammaṇādhipatipaccayatāyā}ti satipi rūpassa ārammaṇādhipatipaccayabhāve na paramassāsabhūtaṃ nibbānaṃ viya sātisayaṃ taṃnāmanasabhāvena paccayoti nibbānameva‘‘ nāman’’ ti vuttaṃ.
  2828. 912828,172,647,2,17,1,116,11,"1318. Vaṭṭamūlasamudācāradassanatthan ti sattānaṃ vaṭṭamūlasamudācāro nāma avijjā ca bhavataṇhā ca, taṃdassanatthanti attho. "
  2829. 912829,172,647,18,35,1,182,15,"Tattha samudācaratīti samudācāro, vaṭṭamūlameva samudācāro vaṭṭamūlasamudācāro, vaṭṭamūladassanena vaṭṭamūlānaṃ pavatti dassitā hotīti vaṭṭamūlānaṃ samudācārassa dassanatthantipi attho. "
  2830. 912830,172,648,2,22,1,79,13,1320. Ekekasmiñca attāti ca lokoti ca gahaṇavisesaṃ upādāya‘‘ attā ca loko cā’’ ti vuttaṃ.
  2831. 912831,172,648,23,63,1,180,28,Ekaṃ vā khandhaṃ attato gahetvā aññaṃ attano upabhogabhūto lokoti gaṇhantassa attano attānaṃ‘‘ attā’’ ti gahetvā parassa attānaṃ‘‘ loko’’ ti gaṇhantassa vā vasena‘‘ attā ca loko cā’’ ti vuttaṃ.
  2832. 912832,172,648,64,75,1,95,10,Taṃ {bhavissatī}ti taṃ dvidhāpi gahitaṃ khandhapañcakaṃ bhavissatīti niviṭṭhā parāmasantīti attho.
  2833. 912833,172,649,2,13,1,62,7,"1332. Saha sikkhitabbo dhammo sahadhammo, tattha bhavaṃ sahadhammikaṃ. "
  2834. 912834,172,649,14,36,1,128,14,Kammatthe vattamānato dovacassasaddato āya-saddaṃ anaññatthaṃ katvā‘‘ dovacassāyan’’ ti vuttanti adhippāyena‘‘ dubbacassa kamman’’ ti āha.
  2835. 912835,172,649,37,42,1,43,5,Dovacassassa vā ayanaṃ pavatti dovacassāyaṃ.
  2836. 912836,172,649,43,47,1,45,3,Vacanassa paṭiviruddhavacanaṃ paṭāṇikagahaṇaṃ .
  2837. 912837,172,649,48,53,1,39,5,Guṇehi garūsu gāravena vasanaṃ garuvāso.
  2838. 912838,172,649,54,59,1,60,5,Jātiādīhi jeṭṭhakesu paṭissuṇitabbesu vasanaṃ sajeṭṭhakavāso.
  2839. 912839,172,649,60,63,1,22,3,Ottappitabbā vā garuno.
  2840. 912840,172,649,64,66,1,20,2,Hiriyitabbā jeṭṭhakā.
  2841. 912841,172,649,67,83,1,88,11,"Yāya cetanāya dubbaco hoti, sā dovacassatā bhavituṃ arahatīti‘‘ saṅkhārakkhandhoyevā’’ ti āha. "
  2842. 912842,172,650,2,10,1,31,4,1333. Du-saddena yuttaṃ nāmaṃ dunnāmaṃ.
  2843. 912843,172,650,11,23,1,84,8,Anupasaṅkamantassapi anusikkhanaṃ sevanāti adhippāyena‘‘ bhajanāti upasaṅkamanā’’ ti āha.
  2844. 912844,172,650,24,31,1,49,6,{Sabbatobhāgenā}ti kāyavācācittehi āvi ceva raho ca.
  2845. 912845,172,651,2,9,1,32,3,1336. {Vinayo}ti vibhaṅgakhandhakā vuttā.
  2846. 912846,172,651,10,23,1,102,13,Vatthuvītikkamato pubbe parato ca āpattiṃ āpajjanto nāma na hotīti saha vatthunā āpattiṃ paricchindati.
  2847. 912847,172,651,24,37,1,46,7,Tenāha‘‘ saha vatthunā… pe… āpattikusalatā nāmā’’ ti.
  2848. 912848,172,651,38,55,1,105,10,"Saha {kammavācāyā}ti abbhānatiṇavatthārakakammavācāya‘‘ ahaṃ, bhante, itthannāmaṃ āpattiṃ āpajjin’’ tiādikāya ca. "
  2849. 912849,172,651,56,61,1,55,5,Saheva hi kammavācāya āpattivuṭṭhānañca paricchindatīti.
  2850. 912850,172,651,62,85,1,135,17,"Āpattiyā vā kāraṇaṃ vatthu, vuṭṭhānassa kāraṇaṃ {kammavācā}ti kāraṇena saha phalassa jānanavasena‘‘ saha vatthunā saha kammavācāyā’’ ti vuttaṃ. "
  2851. 912851,172,652,2,11,1,42,5,1338. Ayamevattho saha {parikammenā}ti ettha vutto.
  2852. 912852,172,652,12,17,1,62,4,{Vuṭṭhānakapaññāyā}ti vuṭṭhānassa kāraṇabhūtāya parikammapaññāya.
  2853. 912853,172,653,2,16,1,130,10,"1340. Dhātuvisayā sabbāpi paññā dhātukusalatā, tadekadesā manasikārakusalatāti adhippāyena purimapadepi uggahamanasikārajānanapaññā vuttā. "
  2854. 912854,172,653,17,29,1,72,8,Purimapade vā vācuggatāya dhātupāḷiyā manasikaraṇaṃ‘‘ manasikāro’’ ti vuttaṃ.
  2855. 912855,172,653,30,60,1,209,26,Tattha uggaṇhantī manasikarontī dhātupāḷiyā atthaṃ suṇantī ganthato ca atthato ca dhārentī‘‘ ayaṃ cakkhudhātu nāmā’’ tiādinā sabhāvato aṭṭhārasevāti gaṇanato ca paricchedaṃ jānantī ca paññā uggahapaññā dikā vuttā.
  2856. 912856,172,653,61,92,1,205,24,"Pacchimapade pañcavidhāpi sā paññā uggahoti tato ca pavatto aniccādimanasikāro‘‘ uggahamanasikāro’’ ti vutto, tassa jānanaṃ pavattanameva, yathā pavattaṃ vā uggahaṃ, evameva pavatto uggahoti jānanaṃ uggahajānanaṃ. "
  2857. 912857,172,653,93,105,1,74,8,Manasikāropi‘‘ evaṃ pavattetabbo evañca pavatto’’ ti jānanaṃ manasikārajānanaṃ.
  2858. 912858,172,653,106,110,1,40,3,Tadubhayampi manasikārakosallanti vuttaṃ.
  2859. 912859,172,653,111,131,1,151,18,"Uggahopi hi manasikārasampayogato manasikāraniruttiṃ laddhuṃ yuttoti yo ca manasi kātabbo, yo ca manasikaraṇupāyo, sabbo so manasikāroti vattuṃ vaṭṭatīti. "
  2860. 912860,172,653,132,137,1,39,4,Tattha ca kosallaṃ {manasikārakusalatā}ti.
  2861. 912861,172,654,2,16,1,51,8,1342. Tīsupi vā… pe… {vaṭṭatī}ti tassā ca uggahādibhāvo vutto.
  2862. 912862,172,654,17,26,1,90,7,"Sammasanaṃ paññā , sā maggasampayuttā aniccādisammasanakiccaṃ sādheti niccasaññādipajahanato. "
  2863. 912863,172,654,27,33,1,87,6,Manasikāro sammasanasampayutto tatheva aniccādimanasikārakiccaṃ maggasampayutto sādheti.
  2864. 912864,172,654,34,42,1,52,4,Tenāha‘‘ sammasanamanasikārā lokiyalokuttaramissakā’’ ti.
  2865. 912865,172,654,43,56,1,131,11,Iminā pana paccayena idaṃ {hotī}ti evaṃ avijjādīnaṃ saṅkhārādipaccayuppannassa paccayabhāvajānanaṃ {paṭiccasamuppādakusalatā}ti dasseti.
  2866. 912866,172,655,2,8,1,45,3,1344. Ambabījādīni anupādinnakadassanatthaṃ vuttāni.
  2867. 912867,172,655,9,32,1,166,14,"Sotaviññāṇādīnaṃ visabhāgā ananurūpā anuppādakāyeva cakkhādayo‘‘ visabhāgapaccayā’’ ti vuttā, tehi anuppajjamānāneva ca sotaviññāṇādīni‘‘ visabhāgapaccayasamuppannadhammā’’ ti. "
  2868. 912868,172,655,33,46,1,162,12,"Sotaviññāṇena vā visabhāgassa cakkhuviññāṇassa paccayoti visabhāgapaccayo, cakkhāyatanassa visabhāgena sotāyatanena paccayena samuppanno visabhāgapaccayasamuppanno. "
  2869. 912869,172,656,2,25,1,165,15,1346. Ajjavaniddese ajjavo {ajjavatā}ti ujutā ujukatā icceva vuttaṃ hotīti ajjavamaddavaniddesesu ujukatāmudutāniddesehi visesaṃ maddavaniddese vuttaṃ‘‘ nīcacittatā’’ tipadamāha.
  2870. 912870,172,656,26,38,1,75,8,Tattha‘‘ nīcacittatā mudutā’’ ti puna mudutāvacanaṃ nīcacittatāya visesanatthaṃ.
  2871. 912871,172,656,39,47,1,44,7,"Omānopi hi nīcacittatā hoti, na pana mudutāti. "
  2872. 912872,172,657,2,13,1,77,8,1348. Paresaṃ dukkaṭaṃ duruttañca paṭivirodhākaraṇena attano upari āropetvā vāsenti.
  2873. 912873,172,657,14,22,1,63,7,Cittassa {sakamanatā}ti cittassa abyāpanno sako manobhāvoti attho.
  2874. 912874,172,657,23,34,1,103,11,Cittanti vā cittappabandhaṃ ekattena gahetvā tassa antarā uppannena pītisahagatamanena sakamanattaṃ āha.
  2875. 912875,172,657,35,42,1,42,6,"Attamano vā puggalo, tassa bhāvo attamanatā. "
  2876. 912876,172,657,43,54,1,61,7,Sā na sattassāti puggaladiṭṭhinivāraṇattaṃ‘‘ cittassā’’ ti vuttaṃ.
  2877. 912877,172,658,2,22,1,141,14,"1349. Kāyavācāhi kattabbassa akaraṇena asādiyitabbassa sādiyanena ca manasāpi {ācara}ti eva, indriyasaṃvarādibhedanavasena vā etaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  2878. 912878,172,659,2,19,1,80,9,"1350. Sadosavaṇe rukkhe niyyāsapiṇḍiyo, ahicchattakāni vā uṭṭhitāni‘‘ aṇḍakānī’’ ti vadanti. "
  2879. 912879,172,659,20,36,1,98,12,Pheggurukkhassa pana kuthitassa aṇḍāni viya uṭṭhitā cuṇṇapiṇḍiyo gaṇṭhiyo vā‘‘ aṇḍakānī’’ ti veditabbā.
  2880. 912880,172,659,37,46,1,68,8,Padumanāḷaṃ viya sotaṃ ghaṃsayamānā viya pavisantī kakkasā daṭṭhabbā.
  2881. 912881,172,659,47,52,1,49,5,Kodhena nibbattā tassa parivārabhūtā kodhasāmantā.
  2882. 912882,172,659,53,65,1,69,11,"Pure saṃvaḍḍhanārī porī, sā viya sukumārā mudukā vācā porī viyāti porī. "
  2883. 912883,172,659,66,83,1,82,11,"{Tatthā}ti‘‘ bhāsitā hotī’’ ti vuttāya kiriyāyātipi yojanā sambhavati, tattha vācāyāti vā. "
  2884. 912884,172,659,84,91,1,59,6,{Saṇhavācatā}tiādinā taṃ vācaṃ pavattayamānaṃ cetanaṃ dasseti.
  2885. 912885,172,660,2,19,1,64,9,"1351. Āmisālābhena yaṃ chiddaṃ hoti, taṃ āmisālābhena‘‘ chiddan’’ ti vuttaṃ. "
  2886. 912886,172,660,20,28,1,71,7,Dveyeva {hī}ti yathāvuttāni āmisadhammālābhehi pavattamānāni chiddāni āha.
  2887. 912887,172,660,29,33,1,55,3,{Gamanasabhāgenā}ti gamanamaggassa anucchavikadisābhāgena.
  2888. 912888,172,660,34,44,1,89,8,"Saṅgahapakkhe {ṭhatvā}ti saṅgahaṃ karomicceva kathetabbaṃ, na lābhasakkārakāmatādīhīti attho. "
  2889. 912889,172,660,45,51,1,40,5,"Avassaṃ kātabbaṃ kiccaṃ, itaraṃ karaṇīyaṃ. "
  2890. 912890,172,660,52,62,1,51,6,Abbhānato aññaṃ āpattivuṭṭhānaṃ‘‘ vuṭṭhānan’’ ti vuttaṃ.
  2891. 912891,172,661,2,16,1,99,9,"1352. {Sasambhārakathā}ti dassanassa kāraṇasahitāti attho, sasambhārassa vā dassanassa kathā sasambhārakathā. "
  2892. 912892,172,661,17,36,1,123,13,"Yassa cakkhundriyāsaṃvarassa {hetū}ti vatvā puna‘‘ tassa cakkhundriyassa satikavāṭena pidahanatthāyā’’ ti vuttaṃ, na asaṃvarassāti. "
  2893. 912893,172,661,37,59,1,210,20,"Tadidaṃ yaṃ cakkhundriyāsaṃvarassa hetu abhijjhādianvāssavanaṃ dassitaṃ, taṃ asaṃvutacakkhundriyasseva hetupavattaṃ dassitanti katvā vuttanti veditabbaṃ, yatvādhikaraṇan ti hi yassa cakkhundriyassa kāraṇāti attho. "
  2894. 912894,172,661,60,63,1,17,3,Kassa ca kāraṇāti?
  2895. 912895,172,661,64,65,1,11,1,Asaṃvutassa.
  2896. 912896,172,661,66,68,1,15,2,Kiñca asaṃvutaṃ?
  2897. 912897,172,661,69,78,1,96,8,"Yassa cakkhundriyāsaṃvarassa hetu anvāssavanti tadupalakkhitaṃ, tassa saṃvarāyāti ayamatthayojanā. "
  2898. 912898,172,662,2,16,1,116,13,Javanakkhaṇe pana dussīlyaṃ {vā}tiādi puna avacanatthaṃ idheva sabbaṃ vuttanti chasu dvāresu yathāsambhavaṃ yojetabbaṃ.
  2899. 912899,172,662,17,23,1,61,6,Na hi pañcadvāre kāyavacīduccaritasaṅkhātaṃ dussīlyaṃ atthīti.
  2900. 912900,172,662,24,55,1,251,28,"Yathā kin tiādinā nagaradvāre asaṃvare sati taṃsambandhānaṃ gharādīnaṃ asaṃvutatā viya javane asaṃvare sati taṃsambandhānaṃ dvārādīnaṃ asaṃvutatāti evaṃ aññesaṃ saṃvare, aññesaṃ saṃvutatāsāmaññameva nidasseti, na pubbāparasāmaññaṃ anto bahi sāmaññaṃ vā. "
  2901. 912901,172,662,56,70,1,128,13,"Sati vā dvārabhavaṅgādike puna uppajjamānaṃ javanaṃ bāhiraṃ viya katvā nagaradvārasamānaṃ vuttaṃ, itarañca antonagaradvārasamānaṃ. "
  2902. 912902,172,662,71,87,1,205,16,Javane vā asaṃvare uppanne tato paraṃ dvārabhavaṅgādīnaṃ asaṃvarahetubhāvāpattito nagaradvārasadisena javanena pavisitvā dussīlyādicorānaṃ dvārabhavaṅgādimūsanaṃ kusalabhaṇḍavināsanaṃ kathitanti daṭṭhabbaṃ.
  2903. 912903,172,663,2,11,1,57,5,1353. Iminā āhārena nittharaṇatthena atthikabhāvo idamatthikatā.
  2904. 912904,172,663,12,21,1,96,7,"Āhāraparibhoge {asantussanā}ti āhāraparibhogakkhaṇe pavattā asantussanā, davatthādiabhilāsoti attho. "
  2905. 912905,172,663,22,42,1,110,15,"Ettha ca asantuṭṭhitā lobho, amattaññutā appaṭisaṅkhā ca mohoti ime dve dhammā‘‘ bhojane amattaññutā’’ ti veditabbā. "
  2906. 912906,172,664,2,13,1,44,4,1355.‘‘ Seyyohamasmī’’ tiādinā pavattamānova mānamado.
  2907. 912907,172,664,14,23,1,71,8,"Asaddhammasevanāsamatthataṃ nissāya pavatto māno, rāgo eva vā purisamado. "
  2908. 912908,172,664,24,33,1,105,8,"Sakkarasappikhīrādīni yojetvā bahalapakkaṃ bhojanaṃ piṇḍarasabhojanaṃ, bahalapakkaṃ vā maṃsarasādibhojanaṃ. "
  2909. 912909,172,664,34,37,1,15,3,Mandan ti appaṃ.
  2910. 912910,172,664,38,41,1,20,2,{Ṭhitiyā}ti ṭhitatthaṃ.
  2911. 912911,172,664,42,62,1,86,11,"Tadatthañca bhuñjanto yasmā‘‘ kāyaṃ ṭhapessāmī’’ ti bhuñjati, tasmā‘‘ ṭhapanatthāyā’’ ti vuttaṃ. "
  2912. 912912,172,664,63,76,1,104,11,"Abhuttapaccayā {uppajjanakā}ti idaṃ khudāya visesanaṃ yassā appavatti bhojanena kātabbā, tassā dassanatthaṃ. "
  2913. 912913,172,664,77,83,1,57,6,Sakalaṃ sāsanan ti pāḷidhammampi sabbakusalepi saṅgaṇhāti.
  2914. 912914,172,664,84,93,1,86,8,"Abhuttapaccayā uppajjanakavedanā, bhuttapaccayā na uppajjanakavedanāti etāsaṃ ko viseso? "
  2915. 912915,172,664,94,98,1,43,4,Purimā yathāpavattā jighacchānimittā vedanā.
  2916. 912916,172,664,99,105,1,54,6,Sā hi abhuñjantassa bhiyyo pavattanavasena uppajjatīti.
  2917. 912917,172,664,106,110,1,56,4,Pacchimāpi khudānimittāva aṅgadāhasūlādivedanā appavattā.
  2918. 912918,172,664,111,118,1,53,7,Sā hi bhuttapaccayā pubbe anuppannāva na uppajjissati.
  2919. 912919,172,664,119,123,1,41,4,Vihiṃsānimittatā cetāsaṃ vihiṃsāya viseso.
  2920. 912920,172,665,2,19,1,63,10,"{Yātrā}ti yāpanā vuttā, pubbepi‘‘ yāpanāyā’’ ti vuttaṃ, ko ettha viseso? "
  2921. 912921,172,665,20,40,1,134,14,"Pubbe‘‘ yāpanāyāti jīvitindriyayāpanatthāyā’’ ti vuttaṃ, idha pana catunnaṃ iriyāpathānaṃ avicchedasaṅkhātā yāpanā yātrāti ayamettha viseso . "
  2922. 912922,172,665,41,57,1,151,14,"Dāyakadeyyadhammānaṃ attano ca pamāṇaṃ ajānitvā paṭiggahaṇaṃ, saddhādeyyavinipātanatthaṃ vā paṭiggahaṇaṃ adhammikapaṭiggahaṇaṃ, yena vā āpattiṃ āpajjeyya. "
  2923. 912923,172,665,58,61,1,43,3,Apaccavekkhitaparibhogo adhammena paribhogo.
  2924. 912924,172,665,62,70,1,73,8,Anavajje aninditabbe paccaye sāvajjaṃ sanindaṃ paribhogena attānaṃ karoti.
  2925. 912925,172,665,71,91,1,128,15,Anavajjatā ca {bhavissatī}ti attano pakatiaggibalādiṃ jānitvā‘‘ evaṃ me agarahitabbatā ca bhavissatī’’ ti pamāṇayuttaṃ āhāretīti attho.
  2926. 912926,172,666,2,5,1,34,3,Sukho iriyāpathavihāro phāsuvihāro.
  2927. 912927,172,666,6,26,1,161,16,Ettakañhi bhuñjitvā… pe… {pavattantī}ti iriyāpathānaṃ sukhappavattiyā kāraṇabhūtaṃ bhuñjanaṃ pivanañca iriyāpathehi kāraṇabhāvena gahitattā tehi sādhitaṃ viya vuttaṃ.
  2928. 912928,172,666,27,45,1,54,9,"‘‘ Abhutvā udakaṃ pive’’ ti likhanti,‘‘ bhutvānā’’ ti pana pāṭho. "
  2929. 912929,172,666,46,50,1,35,4,Punapi hi appasseva anujānanavasena–
  2930. 912930,172,667,2,11,1,44,7,"‘ ‘ Kappiyaṃ taṃ ce chādeti, cīvaraṃ idamatthikaṃ; "
  2931. 912931,172,668,2,4,1,18,2,Alaṃ phāsuvihārāya.
  2932. 912932,172,669,2,9,1,42,5,"‘ ‘ Pallaṅkena nisinnassa, jaṇṇuke nābhivassati; "
  2933. 912933,172,670,2,13,1,21,3,Alaṃ phāsuvihārāyā’’ ti.( theragā.984-985)–
  2934. 912934,172,671,2,3,1,3,1,Āha .
  2935. 912935,172,672,2,13,1,115,10,{Bhojanānisaṃso}ti yathāvuttehi aṭṭhahaṅgehi samannāgatassa bhojanassa agarahitabbatā sukhavihāro ca ānisaṃsoti attho.
  2936. 912936,172,672,14,23,1,84,9,Yuttassa niddosassa bhojanassa parimāṇassa ca vasena jānanaṃ yuttapamāṇajānanaṃ nāma.
  2937. 912937,172,673,2,22,1,122,14,"1356. Vināsaṃ pattiyā naṭṭhā, paṭipakkhehi abhibhūtattā muṭṭhā ca sati yassa, so naṭṭhamuṭṭhassati, tassa bhāvo naṭṭhamuṭṭhassatitā. "
  2938. 912938,172,674,2,9,1,42,4,1368. Visuddhippattan ti maggaphalasīlaṃ vuccati.
  2939. 912939,172,674,10,13,1,44,2,{Lokuttaradhammāvā}ti lokuttarasatiādidhammāva.
  2940. 912940,172,674,14,20,1,61,6,Sīlasampadā pana rūpārūpāvacarā natthīti sambhavato yojetabbā.
  2941. 912941,172,675,2,8,1,23,2,1373. Bhogūpakaraṇehi sabhogo.
  2942. 912942,172,675,9,16,1,69,7,Catunnaṃ saccānaṃ anuloman ti catusaccappaṭivedhassa anulomanti attho.
  2943. 912943,172,675,17,36,1,146,14,"‘‘ Saccānan’’ ti hi paṭivijjhitabbehi paṭivedho vutto, catusaccappaṭivedhassa vā upanissayabhūtaṃ paṭivijjhitabbānaṃ catunnaṃ saccānaṃ anulomanti vuttaṃ. "
  2944. 912944,172,676,2,20,1,81,11,1378.‘‘ Mama gharaṃ dhuraṃ katvā bhikkhaṃ pavisathā’’ ti diyyamānaṃ dhurabhattan ti vadanti.
  2945. 912945,172,676,21,30,1,71,9,Niccabhattādi vā aññepi āṇāpetvā sayaṃ dhuraṃ hutvā dinnaṃ dhurabhattaṃ.
  2946. 912946,172,677,2,13,1,46,6,1379. Paṭivāseti {nāmā}ti nivatteti nāma osakketi nāma.
  2947. 912947,172,678,2,12,1,68,6,1380. Pubbe {nivutthakkhandhā}ti purimajātīsu santatipariyāpanne khandhe āha.
  2948. 912948,172,678,13,16,1,53,3,Khandhapaṭibaddhan ti vatthābharaṇayānagāmajanapadādi.
  2949. 912949,172,678,17,21,1,30,3,{Khayasamaye}ti maggakkhaṇaṃ āha.
  2950. 912950,172,679,2,10,1,79,4,1381. {Adhimuccanaṭṭhenā}ti aniggahitapakkhandanasaṅkhātena yathāsukhaṃ pavattanaṭṭhena.
  2951. 912951,172,680,2,17,1,81,10,"1382. Khīṇānaṃ anto avasānaṃ niṭṭhitabhāvo khīṇanto, khīṇānaṃ vā ādikālo, tasmiṃ khīṇante. "
  2952. 912952,172,680,18,22,1,27,3,Esa nayo {niruddhante}tiādīsu.
  2953. 912953,172,681,2,4,1,33,2,Dukanikkhepakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  2954. 912954,172,682,2,4,1,29,2,Nikkhepakaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  2955. 912955,172,683,2,4,1,16,2,4 . Aṭṭhakathākaṇḍaṃ
  2956. 912956,172,684,2,2,1,22,1,Tikaatthuddhāravaṇṇanā
  2957. 912957,172,685,2,11,1,67,4,1384. Nayamaggan ti suttantabhājanīyādinayagamanaṃ anulomādinayagamanañca.
  2958. 912958,172,685,12,19,1,50,7,Tampi hi ettha atthesu nicchitesu sukhaṃ samānenti.
  2959. 912959,172,685,20,36,1,148,15,"Pañhuddhāran ti ekūnapaññāsāya ekūnapaññāsāya navasu navasu ca pañhesu labbhamānassa uddharaṇaṃ, tesuyeva labbhamānānaṃ gaṇanānaṃ ṭhapanaṃ gaṇanācāro. "
  2960. 912960,172,685,37,50,1,70,9,Atthuddhāran ti‘‘ ime nāma cittuppādādayo atthā kusalādikā’’ ti uddharaṇaṃ.
  2961. 912961,172,685,51,71,1,164,16,Kaṇṇikaṃ kaṇṇikan ti cittuppādakaṇḍarūpakaṇḍesu vibhatte pasaṭe dhamme‘‘ catūsu bhūmīsu kusalaṃ dvādasākusalacittuppādā’’ tiādinā rāsirāsivasena saha ganthetvāti attho.
  2962. 912962,172,685,72,74,1,33,2,Ghaṭagocchakā kaṇṇikavevacanāneva.
  2963. 912963,172,685,75,86,1,115,11,Ettha pana catūsu bhūmīsu kusalan ti ekavacananiddeso catubhūmakānaṃ kusalaphassādīnaṃ kusalabhāve ekattūpagamanato.
  2964. 912964,172,685,87,106,1,193,18,"Cittuppādakaṇḍarūpakaṇḍesu catubhūmicittuppādādivasena viññātadhammassa vasenāyaṃ atthuddhāradesanā āraddhāti tattha yaṃ catūsu bhūmīsu kusalaṃ vibhattaṃ yāva viññātaṃ, ime dhammā kusalāti attho. "
  2965. 912965,172,686,2,37,1,309,32,"Yadipi kusalattikavitthāro pubbe viññāto, tathāpi tattha dhammā samayavasena phassādisabhāvavasena ca vibhattā bhinnā viññātā, na pana ekasmiṃ lakkhaṇe samānetvā, tasmā tattha vuttaṃ samayādibhedaṃ vajjetvā sabbabhedabhinnānaṃ ekasmiṃ kusalādilakkhaṇe samānetvā bodhanatthaṃ idha kusalattikaniddeso puna vibhatto. "
  2966. 912966,172,686,38,47,1,84,9,Ettha ca ekavacanena kusalaniddesaṃ katvā bahuvacanena nigamanassa kāraṇaṃ vuttameva.
  2967. 912967,172,686,48,58,1,75,9,"Yadi dhammānaṃ kusalatte ekattūpagamanaṃ, kasmā ekavacanena pucchāpi na katā? "
  2968. 912968,172,686,59,90,1,246,25,"Uddese kusala-saddassa dhammavisesanabhāvato tabbisesanānaṃ dhammānaṃ pucchitattā tesañca aniddhāritasaṅkhāvisesattā, niddese pana catūhi bhūmīhi vitthārato viññātāhi kusale visesetvā dassetīti yuttaṃ‘‘ catūsu bhūmīsu kusalan’’ ti ekattaṃ netvā vacanaṃ. "
  2969. 912969,172,686,91,109,1,154,16,"Kusalapadañhi ettha padhānaṃ, tañca visesitabbānapekkhaṃ kusalākārameva attano sabhāve ṭhitaṃ gahetvā pavattamānaṃ ekattameva upādāya pavattati, na bhedanti. "
  2970. 912970,172,687,2,30,1,229,18,"1385. Dvādasa {akusalacittuppādā}ti etthāpi paṭhamākusalacittuppādo samayaphassādivasena bhedaṃ anāmasitvā somanassasahagatadiṭṭhigatasampayuttacittuppādabhāve ekattaṃ netvā vutto, evaṃ yāva dvādasamoti‘‘ dvādasa akusalacittuppādā’’ ti vuttaṃ. "
  2971. 912971,172,687,31,38,1,57,6,Evaṃ catūsu bhūmīsu {vipāko}tiādīsupi yathāyogaṃ yojetabbaṃ.
  2972. 912972,172,687,39,48,1,57,7,"{Cittuppādā}ti ettha uppajjati etthāti uppādo, kiṃ uppajjati? "
  2973. 912973,172,687,49,59,1,92,9,"Cittaṃ, cittassa uppādo cittuppādoti evaṃ avayavena samudāyopalakkhaṇavasena attho sambhavati. "
  2974. 912974,172,687,60,66,1,54,6,Evañhi sati cittacetasikarāsi cittuppādoti siddho hoti.
  2975. 912975,172,687,67,116,1,358,34,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ cittameva uppādo cittuppādo’’ ti aññassuppajjanakassa nivattanatthaṃ cittaggahaṇaṃ kataṃ, cittassa anuppajjanakabhāvanivattanatthaṃ uppādaggahaṇaṃ, cittuppādakaṇḍe vā‘‘ cittaṃ uppannaṃ hotī’’ ti cittassa uppajjanakabhāvo pākaṭoti katvā‘‘ cittameva uppādo’’ ti vuttaṃ, cittassa anuppajjanakassa nivattetabbassa sabbhāvā uppādaggahaṇaṃ katanti veditabbaṃ. "
  2976. 912976,172,687,117,130,1,90,9,Ayañcattho‘‘ dvepañcaviññāṇānī’’ tiādīsu viya cittappadhāno niddesoti katvā vuttoti daṭṭhabbo.
  2977. 912977,172,688,2,19,1,134,12,"1420. Chasu {dvāresū}ti ettha pañcadvāre vattabbameva natthi, manodvārepi parittārammaṇameva javanaṃ tadārammaṇasaṅkhātaṃ bhavaṅgaṃ anubandhati. "
  2978. 912978,172,688,20,37,1,156,15,"Tañhi parittassa kammassa vipāko, vipāko ca iṭṭhāniṭṭhārammaṇānubhavanaṃ, kammānurūpo ca vipāko hotīti parittakammavipāko parittārammaṇasseva anubhavanaṃ hoti. "
  2979. 912979,172,688,38,48,1,51,6,Tasmā sabbaṃ tadārammaṇaṃ‘‘ parittārammaṇan’’ ti vuttaṃ.
  2980. 912980,172,688,49,55,1,64,6,Yadi evaṃ mahaggatavipākopi mahaggatānubhavanameva āpajjatīti ce?
  2981. 912981,172,688,56,65,1,100,8,"Na, samādhippadhānassa kammassa appanāppattassa saññāvasārammaṇassa tādiseneva vipākena bhavitabbattā. "
  2982. 912982,172,688,66,75,1,86,8,"Tasmā samādhi sukhānubhavanabhūto, sopi kammānurūpatoyeva kammārammaṇo hotīti daṭṭhabbo. "
  2983. 912983,172,688,76,83,1,81,7,Kammānurūpato eva ca tadārammaṇaṃ parittārammaṇampi mahaggatajavanaṃ nānubandhati.
  2984. 912984,172,688,84,97,1,116,12,"Tato eva paṭisandhiādibhūto kāmāvacaravipāko kammanimittampi parittameva ārammaṇaṃ karoti, na mahaggataṃ appamāṇaṃ vā. "
  2985. 912985,172,688,98,144,1,393,35,"Yasmā pana vuttaṃ‘‘ mahaggatārammaṇo dhammo parittārammaṇassa dhammassa kammapaccayena paccayo, appamāṇārammaṇo dhammo parittārammaṇassa dhammassa kammapaccayena paccayo’’ ti, na ca mahaggatappamāṇavipāko parittārammaṇo atthi, idha ca sabbakāmāvacaravipākānaṃ parittārammaṇatāva vuttā, tasmā kammānurūpato mahaggatappamāṇārammaṇampi parittakammaṃ yadi paṭisandhiṃ deti, kammagatinimittārammaṇameva deti. "
  2986. 912986,172,688,145,148,1,54,3,Pavattivipākampi rūpādiparittārammaṇamevāti veditabbaṃ.
  2987. 912987,172,688,149,160,1,139,10,"Khīṇāsavānaṃ vāsanāvasena sativippayuttahasanaṃ pavattamānaṃ parittesveva pavattati, na itaresu kilesavirahe tādisahasanapaccayabhāvābhāvato. "
  2988. 912988,172,688,161,165,1,34,4,Tasmā tassa parittārammaṇatā vuttā.
  2989. 912989,172,688,166,173,1,88,6,"Khīṇāsavānaṃ asakkaccadānādīni ādarākaraṇavaseneva veditabbāni, na kosajjādiakusalavasena. "
  2990. 912990,172,688,174,178,1,46,4,Paṭippassaddhasabbussukkā hi te uttamapurisāti.
  2991. 912991,172,688,179,184,1,49,5,Tesaṃ ādarākaraṇañca nirussukkatā evāti veditabbā.
  2992. 912992,172,689,2,15,1,110,9,"1421. Atipaguṇānan ti vacanaṃ nirādarassa ñāṇavippayuttapaccavekkhaṇassa visayadassanaṃ, na tassevāti visayaniyamanaṃ. "
  2993. 912993,172,689,16,23,1,65,7,Ñāṇasampayuttassapi hi atipaguṇānaṃ visayatā suṭṭhutaraṃ hoti eva.
  2994. 912994,172,689,24,48,1,177,19,"Yathā paguṇaṃ ganthaṃ sajjhāyanto dve tayo vācanāmagge gatepi na sallakkheti ñāṇavippayuttasatimantena sajjhāyitattā, evaṃ paguṇajjhānesupi pavatti hotīti āha‘‘ atipaguṇānan’’ tiādi. "
  2995. 912995,172,689,49,55,1,65,5,{Kasiṇanimittādipaññattī}ti pubbe dassitaṃ sabbaṃ upādāpaññattimāha.
  2996. 912996,172,689,56,66,1,70,10,Taṃ pana rūpādayo viya avijjamāno vijjamāno ca atthoti ācariyā vadanti.
  2997. 912997,172,689,67,75,1,100,8,Sammutisacce pana vuccamānānaṃ kasiṇanimittādi vācāvatthumattato vacanavohāreneva paññattīti vuccati.
  2998. 912998,172,689,76,84,1,84,8,Tassa hi paññāpanaṃ avijjamānapaññattīti tassa avijjamānattaṃ aṭṭhakathāyaṃ vuttanti.
  2999. 912999,172,689,85,112,1,184,23,Avijjamānampi pana taṃ vijjamānamiva gahetvā pavattamānāya saññāya parittādīsu‘‘ ayaṃ nāma dhammo ārammaṇan’’ ti na sakkā vattuṃ te eva dhamme upādāya pavattamānāyapi dhammesveva aṭṭhānato.
  3000. 913000,172,689,113,120,1,61,7,Tasmā sā sasampayuttā parittādiārammaṇāti na vattabbāti vuttā.
  3001. 913001,172,689,121,140,1,203,17,"{Navattabbārammaṇā}ti idaṃ pana vacanaṃ yathāgahitākārassa saññāvisayassa navattabbataṃ sandhāya navattabbaṃ ārammaṇaṃ etesanti navattabbārammaṇā, cittuppādāti aññapadatthasamāsaṃ katvā aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ. "
  3002. 913002,172,690,2,7,1,57,5,Catupaññāsacittuppādānaṃ rūpassa ca vasena pañcapaṇṇāsāya.
  3003. 913003,172,690,8,12,1,28,4,Kevalan ti vinā parāmasanena.
  3004. 913004,172,690,13,34,1,148,14,"{Aniṭṭhaṅgatavasenā}ti anicchayagamanavasena, anicchayaṃ vā dveḷhaṃ gato cittuppādo aniṭṭhaṅgato, tenākārena pavatti‘‘ aniṭṭhaṅgatavasena pavattī’’ ti vuttā. "
  3005. 913005,172,690,35,40,1,43,4,Nānārammaṇesu cittassa vikkhipanaṃ vikkhepo.
  3006. 913006,172,690,41,43,1,22,2,Anavaṭṭhānaṃ avūpasamo.
  3007. 913007,172,690,44,54,1,53,6,Gotrabhuvodāne gotrabhūti gahetvā‘‘ gotrabhukāle’’ ti āha.
  3008. 913008,172,691,2,20,1,159,16,"Sabbatthapādakacatutthan ti idha sabbattha -saddo sāmiattho daṭṭhabbo, sabbesu vā vipassanādīsu pādakaṃ kāraṇaṃ sabbatthapādakanti phalassa visayabhāvena niddeso. "
  3009. 913009,172,691,21,24,1,56,3,Ākāsakasiṇacatutthan ti paricchedākāsakasiṇacatutthamāha.
  3010. 913010,172,691,25,30,1,29,4,"Tañhi rūpāvacaraṃ, na itaranti. "
  3011. 913011,172,691,31,38,1,66,6,Kusalatopi dvādasavidhaṃ {kiriyatopī}ti catuvīsatividhatā vuttā hoti.
  3012. 913012,172,691,39,53,1,133,13,Vaṭṭassapi pādakaṃ {hotiyevā}ti kusalaṃ kiriyañca ekato katvā sabbatthapādakaṃ vuttanti kiriyajjhānassa avaṭṭapādakattā sāsaṅkaṃ vadati.
  3013. 913013,172,691,54,79,1,185,20,Mahaggatacitte {samodahatī}ti idaṃ‘‘ so evaṃ samāhite citte’’ tiādinā nayena vuttaṃ pākaṭaṃ pādakajjhānacittaṃ parikammehi gahetvā citte rūpakāyaṃ adhiṭṭhānacittena samodahatīti katvā vuttaṃ.
  3014. 913014,172,691,80,104,1,247,22,"Pādakajjhānacittaṃ rūpakāye {samodahatī}ti idampi yathāvuttaṃ pādakajjhānacittaṃ ārammaṇaṃ katvā cittasantānaṃ rūpakāye samodahitaṃ tadanugatikaṃ katvā adhiṭṭhātīti katvā vuttaṃ, idaṃ pana adhiṭṭhānadvayaṃ adissamānakāyataṃ dissamānakāyatañca āpādeti. "
  3015. 913015,172,691,105,112,1,111,7,Gantukāmatāparikammavasena taṃsampayuttāya saññāya sukhasaññālahusaññābhāvato gamanampi nipphādetīti daṭṭhabbaṃ.
  3016. 913016,172,692,2,9,1,80,7,Sotāpannassa cittan ti sotāpannassa pāṭipuggalikaṃ maggaphalacittanti veditabbaṃ.
  3017. 913017,172,692,10,19,1,97,9,Mārādīnañhi bhagavato cittajānanaṃ vuttanti cetopariyañāṇalābhī kasmā sāsavacittaṃ na jānissatīti.
  3018. 913018,172,692,20,23,1,40,3,Chinnavaṭumakā chinnasaṃsāravaṭṭā buddhā.
  3019. 913019,172,692,24,43,1,287,17,"{Maggaphalanibbānapaccavekkhaṇatopī}ti ettha maggaphalapaccavekkhaṇāni tāva pubbenivāsānussatiñāṇena maggaphalesu ñātesu pavattanti, nibbānapaccavekkhaṇañca nibbānārammaṇesu appamāṇadhammesu ñātesūti maggādipaccavekkhaṇāni pubbenivāsānussatiñāṇassa appamāṇārammaṇataṃ sādhentīti veditabbāni."
  3020. 913020,172,692,44,68,1,99,10,"‘‘ Appamāṇā khandhā pubbenivāsānussatiñāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ icceva( paṭṭhā.2.12.58) hi vuttaṃ, na nibbānanti. "
  3021. 913021,172,692,69,85,1,177,15,"Tasmā pubbenivāsānussatiñāṇena eva maggaphalapaccavekkhaṇakicce vuccamānepi nibbānapaccavekkhaṇatā na sakkā vattuṃ, aṭṭhakathāyaṃ pana tassapi nibbānārammaṇatā anuññātāti dissati. "
  3022. 913022,172,692,86,89,1,52,2,{Kāmāvacarenibbattissatī}ti nibbattakkhandhajānanamāha.
  3023. 913023,172,692,90,99,1,124,8,Nibbānadhātuyā {parinibbāyissatī}ti nibbānārammaṇehi maggaphalehi kilesaparinibbānabhūtehi parinibbāyissatīti attho sambhavati.
  3024. 913024,172,693,2,11,1,37,3,1429. {Asahajātattā}ti asampayuttattāti attho.
  3025. 913025,172,693,12,20,1,70,8,Na hi arūpadhammānaṃ arūpadhammehi sahajātatā sampayogato aññā atthīti.
  3026. 913026,172,693,21,36,1,112,10,"‘‘ Aññadhammārammaṇakāle’’ ti vuttaṃ, maggārammaṇakālepi pana garuṃ akaraṇe maggādhipatibhāvena navattabbatā yojetabbā. "
  3027. 913027,172,694,2,24,1,92,12,"1433. {Niyogā}ti niyogatoti imamatthaṃ sandhāya‘‘ niyamenā’’ ti āha, niyogavanto vā niyogā, niyatāti attho. "
  3028. 913028,172,694,25,33,1,79,8,Cittuppādakaṇḍe hi bodhitesu cittuppādesu ekantena anāgatārammaṇo koci natthīti.
  3029. 913029,172,695,2,23,1,191,16,"1434. Kammaṃ vā kammanimittaṃ vā ārabbha pavattiyaṃ {atītārammaṇāvā}ti vuttaṃ, kammanimittaṃ pana ārabbha pavattiyaṃ paccuppannārammaṇabhāvañca paṭisandhiyā paṭiccasamuppādavibhaṅgavaṇṇanāyaṃ vakkhati. "
  3030. 913030,172,695,24,33,1,97,9,Tasmā idaṃ manodvāracutiyaṃ atītakammanimittaṃ manodvāre āpāthagataṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ.
  3031. 913031,172,695,34,57,1,184,18,"Satadārammaṇāya cutiyā pañcacittakkhaṇāvasiṭṭhāyuke gatinimitte paṭisandhiyā pavattāya cattāri bhavaṅgāni paccuppannārammaṇāni, itarattha ca cha sandhāyāha‘‘ tato paraṃ bhavaṅgakāle cā’’ ti. "
  3032. 913032,172,695,58,80,1,206,21,"Yadā hi gatinimittārammaṇe javane pavatte anuppanne eva tadārammaṇe cuti hoti rūpāvacarārūpāvacarasattassa viya kāmadhātuṃ upapajjantassa, tadā paṭisandhito parāni cha bhavaṅgāni paccuppannārammaṇāni hontīti. "
  3033. 913033,172,695,81,85,1,58,4,Diṭṭhisampayuttehi assādanādīni saparāmāsāneva daṭṭhabbāni.
  3034. 913034,172,695,86,101,1,158,13,"Paṇṇattinibbānārammaṇānañca javanānaṃ {purecārikakāle}ti yesaṃ purecārikakāle ekantena āvajjanāya atītādiārammaṇabhāvena navattabbatā, tesaṃ vasena nayaṃ dasseti. "
  3035. 913035,172,695,102,116,1,125,13,"Nibbānārammaṇānampi javanānaṃ purecārikakāle sā tathā na vattabbā, na pana ekantena maggaphalavīthīsu tassā anibbānārammaṇattā. "
  3036. 913036,172,696,2,14,1,80,10,"Ime {gandhā}ti nanu paccuppannā gandhā gahitā, kathaṃ ettha anāgatārammaṇatā hotīti?"
  3037. 913037,172,696,15,37,1,135,17,"‘‘ Aṭṭhārasavassādhikāni dve vassasatāni mā sussiṃsū’’ ti pavattito, anāgate mā sussiṃ sūti hi anāgataṃ gandhaṃ gahetvā pavattatīti adhippāyo. "
  3038. 913038,172,696,38,50,1,131,12,Cittavasena kāyaṃ pariṇāmento abhimukhībhūtaṃ tadā vijjamānameva kāyaṃ ārammaṇaṃ karotīti paccuppannārammaṇaṃ adhiṭṭhānacittaṃ hoti.
  3039. 913039,172,696,51,61,1,104,9,Tathā attano kāyassa dīgharassāṇuthūlanīlādibhāvāpādanavasena aññassa ca pāṭihāriyassa karaṇe yojetabbaṃ .
  3040. 913040,172,696,62,74,1,130,10,Etthantare ekadvesantativārā {veditabbā}ti etthantare pavattā rūpasantatiarūpasantativārā ekadvesantativārā nāmāti veditabbāti attho.
  3041. 913041,172,696,75,84,1,63,5,Atiparittasabhāvautuādisamuṭṭhānā vā‘‘ ekadvesantativārā’’ ti vuttā.
  3042. 913042,172,696,85,94,1,78,9,Ubhayametaṃ paccuppannan ti addhāpaccuppannaṃ hontaṃ etaṃ ubhayaṃ hotīti attho.
  3043. 913043,172,696,95,99,1,47,3,{Saṃhīratī}ti taṇhādiṭṭhābhinandanāhi ākaḍḍhīyati.
  3044. 913044,172,697,2,24,1,126,16,"{Kecī}ti abhayagirivāsinoti vadanti, te pana cittassa ṭhitikkhaṇaṃ na icchantīti‘‘ ṭhitikkhaṇe vā paṭivijjhatī’’ ti na vattabbaṃ siyā. "
  3045. 913045,172,697,25,56,1,153,22,"Tathā ye‘‘ iddhimassa ca parassa ca ekakkhaṇe vattamānaṃ cittaṃ uppajjatī’’ ti vadanti, tesaṃ‘‘ ṭhitikkhaṇe vā bhaṅgakkhaṇe vā paṭivijjhatī’’ ti vacanaṃ na sameti. "
  3046. 913046,172,697,57,67,1,80,10,Na hi tasmiṃ khaṇadvaye uppajjamānaṃ paracittena saha ekakkhaṇe uppajjati nāmāti.
  3047. 913047,172,697,68,77,1,96,8,"Ṭhitibhaṅgakkhaṇesu ca uppajjamānaṃ ekadesaṃ paccuppannārammaṇaṃ, ekadesaṃ atītārammaṇaṃ āpajjati. "
  3048. 913048,172,697,78,106,1,184,23,"Yañca vuttaṃ‘‘ parassa cittaṃ jānissāmīti rāsivasena mahājanassa citte āvajjite’’ ti, ettha ca mahājano attanā pare aneke puggalāti paresaṃ cittaṃ jānissāmīti āvajjanappavatti vattabbā siyā. "
  3049. 913049,172,697,107,123,1,128,14,"Athāpi {parassā}ti mahājanassāti attho sambhaveyya, tathāpi tassa puggalasseva vā cittarāsiṃ āvajjitvā ekassa paṭivijjhanaṃ ayuttaṃ. "
  3050. 913050,172,697,124,129,1,42,5,Na hi rāsiāvajjanaṃ ekadesāvajjanaṃ hotīti.
  3051. 913051,172,697,130,142,1,57,8,Tasmā tehi‘‘ mahājanassa citte āvajjite’’ tiādi na vattabbaṃ.
  3052. 913052,172,698,2,63,1,451,51,"Yaṃ pana te vadanti‘‘ yasmā iddhimassa ca parassa ca ekakkhaṇe cittaṃ uppajjatī’’ ti, tatthāyaṃ adhippāyo siyā– cetopariyañāṇalābhī parassa cittaṃ ñātukāmo pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya atītādivibhāgaṃ akatvā cittasāmaññena‘‘ imassa cittaṃ jānāmī’’ ti parikammaṃ katvā puna pādakajjhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya sāmaññeneva cittaṃ āvajjitvā tiṇṇaṃ catunnaṃ vā parikammānaṃ anantarā cetopariyañāṇena paracittaṃ paṭivijjhati vibhāveti rūpaṃ viya dibbacakkhunā. "
  3053. 913053,172,698,64,72,1,81,8,Tato paraṃ pana kāmāvacaracittehi sarāgādivavatthānaṃ hoti nīlādivavatthānaṃ viya.
  3054. 913054,172,698,73,89,1,185,16,Tattha dibbacakkhunā diṭṭhahadayavatthurūpassa sattassa abhimukhībhūtassa cittasāmaññena cittaṃ āvajjayamānaṃ āvajjanaṃ abhimukhībhūtaṃ vijjamānaṃ cittaṃ ārammaṇaṃ katvā cittaṃ āvajjeti.
  3055. 913055,172,698,90,103,1,113,12,Parikammāni ca taṃ taṃ vijjamānaṃ cittaṃ cittasāmaññeneva ārammaṇaṃ katvā cittajānanaparikammāni hutvā pavattanti.
  3056. 913056,172,698,104,115,1,99,11,Cetopariyañāṇaṃ pana vijjamānaṃ cittaṃ paṭivijjhantaṃ vibhāventaṃ tena saha ekakkhaṇe eva uppajjati.
  3057. 913057,172,698,116,143,1,244,23,"Tattha yasmā santānassa santānaggahaṇato ekattavasena āvajjanādīni cittantveva pavattāni, tañca cittameva, yaṃ cetopariyañāṇena vibhāvitaṃ, tasmā samānākārappavattito na aniṭṭhe maggaphalavīthito aññasmiṃ ṭhāne nānārammaṇatā āvajjanajavanānaṃ hoti. "
  3058. 913058,172,698,144,151,1,102,7,Paccuppannārammaṇañca parikammaṃ paccuppannārammaṇassa cetopariyañāṇassa āsevanapaccayoti siddhaṃ hoti.
  3059. 913059,172,698,152,157,1,31,5,Atītattiko ca evaṃ abhinno hoti.
  3060. 913060,172,698,158,190,1,240,26,"Aññathā santatipaccuppanne addhāpaccuppanne ca paccuppannanti idha vuccamāne atītānāgatānañca paccuppannatā āpajjeyya, tathā ca sati‘‘ paccuppanno dhammo paccuppannassa dhammassa anantarapaccayena paccayo’’ tiādi vattabbaṃ siyā, na ca taṃ vuttaṃ."
  3061. 913061,172,698,191,243,1,381,35,"‘‘ Atīto dhammo paccuppannassa dhammassa anantarapaccayena paccayo, purimā purimā atītā khandhā pacchimānaṃ pacchimānaṃ paccuppannānaṃ khandhānaṃ anantara… pe… anulomaṃ gotrabhussā’’ tiādivacanato( paṭṭhā.2.18.5) pana addhāsantatipaccuppannesveva anantarātītā cattāro khandhā atītāti viññāyanti, na ca abhidhammamātikāya āgatassa paccuppannapadassa addhāsantatipaccuppannapadatthatā katthaci pāḷiyaṃ vuttā. "
  3062. 913062,172,698,244,255,1,104,11,Tasmā tehi iddhimassa ca parassa ca ekakkhaṇe cittuppattiyā cetopariyañāṇassa paccuppannārammaṇatā vuttā.
  3063. 913063,172,698,256,267,1,47,8,"Yadā pana‘‘ yaṃ imassa cittaṃ pavattaṃ, taṃ jānāmi. "
  3064. 913064,172,698,268,290,1,187,18,"Yaṃ bhavissati, taṃ jānissāmī’’ ti vā ābhogaṃ katvā pādakajjhānasamāpajjanādīni karoti, tadā āvajjanaparikammāni cetopariyañāṇañca atītānāgatārammaṇāneva honti āvajjaneneva vibhāgassa katattā. "
  3065. 913065,172,699,2,25,1,148,19,"Ye pana‘‘ iddhimā parassa cittaṃ jānitukāmo āvajjeti, āvajjanaṃ khaṇapaccuppannaṃ ārammaṇaṃ katvā teneva saha nirujjhati, tato cattāri pañca vā javanāni. "
  3066. 913066,172,699,26,118,1,795,70,"Yesaṃ pacchimaṃ iddhicittaṃ, sesāni kāmāvacarāni, tesaṃ sabbesampi tadeva niruddhaṃ cittamārammaṇaṃ hoti, na ca tāni nānārammaṇāni honti, addhāvasena paccuppannārammaṇattā’’ ti idaṃ vacanaṃ nissāya‘‘ āvajjanajavanānaṃ paccuppannātītārammaṇabhāvepi nānārammaṇattābhāvo viya ekadviticatupañcacittakkhaṇānāgatesupi cittesu āvajjitesu āvajjanajavanānaṃ yathāsambhavaṃ anāgatapaccuppannātītārammaṇabhāvepi nānārammaṇatā na siyā, tena catupañcacittakkhaṇānāgate āvajjite anāgatārammaṇaparikammānantaraṃ khaṇapaccuppannārammaṇaṃ cetopariyañāṇaṃ siddhan’’ ti vadanti, tesaṃ vādo‘‘ anāgatārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassa dhammassa āsevanapaccayena paccayo, paccuppannārammaṇo dhammo atītārammaṇassa dhammassa āsevanapaccayena paccayo’’ ti imesaṃ pañhānaṃ anuddhaṭattā gaṇanāya ca‘‘ āsevane tīṇī’’ ti vuttattā na sijjhati. "
  3067. 913067,172,699,119,124,1,47,5,Na hi kusalakiriyamahaggataṃ anāsevanaṃ atthīti.
  3068. 913068,172,700,2,29,1,266,24,"Etassa ca vādassa nissayabhāvo āvajjanajavanānaṃ khaṇapaccuppannaniruddhārammaṇatāvacanassa na sijjhati, yaṃ pavattaṃ yaṃ pavattissatīti vā visesaṃ akatvā gahaṇe āvajjanassa anāgataggahaṇabhāvaṃ, tadabhāvā javanānampi vattamānaggahaṇābhāvañca sandhāyeva tassa vuttattā. "
  3069. 913069,172,700,30,38,1,85,8,Tadā hi bhavaṅgacalanānantaraṃ abhimukhībhūtameva cittaṃ ārabbha āvajjanā pavattatīti.
  3070. 913070,172,700,39,80,1,501,35,"Jānanacittassapi vattamānārammaṇabhāve āvajjanajānanacittānaṃ sahaṭṭhānadosāpattiyā rāsiekadesāvajjanapaṭivedhe sampattasampattāvajjanajānane ca aniṭṭhe ṭhāne āvajjanajavanānaṃ nānārammaṇabhāvadosāpattiyā ca yaṃ vuttaṃ‘‘ khaṇapaccuppannaṃ cittaṃ cetopariyañāṇassa ārammaṇaṃ hotī’’ ti, taṃ ayuttanti paṭikkhipitvā yathāvuttadosānāpattikālavaseneva addhāsantatipaccuppannārammaṇattā nānārammaṇatābhāvaṃ disvā āvajjanajavanānaṃ vattamānataṃ niruddhārammaṇabhāvo vuttoti, tampi vacanaṃ purimavādino nānujāneyyuṃ. "
  3071. 913071,172,700,81,105,1,204,19,"Tasmiñhi sati āvajjanā kusalānantiādīsu viya aññapadasaṅgahitassa anantarapaccayavidhānato‘‘ paccuppannārammaṇā āvajjanā atītārammaṇānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo’’ ti vattabbaṃ siyā, na ca vuttanti. "
  3072. 913072,172,701,2,157,1,912,80,"Kasmā panevaṃ cetopariyañāṇassa paccuppannārammaṇatā vicāritā, nanu‘‘ atīto dhammo paccuppannassa dhammassa, anāgato dhammo paccuppannassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti etesaṃ vibhaṅgesu‘‘ atītā khandhā iddhividhañāṇassacetopariyañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammūpagañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.18.2),‘‘ anāgatā khandhā iddhividhañāṇassa cetopariyañāṇassa anāgataṃsañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.17.3-4), uppannattike ca‘‘ anuppannākhandhā, uppādino khandhā iddhividhañāṇassa cetopariyañāṇassa anāgataṃsañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti cetopariyañāṇaggahaṇaṃ katvā‘‘ paccuppanno dhammo paccuppannassā’’ ti etassa vibhaṅge‘‘ paccuppannā khandhā iddhividhañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.18.3), uppannattike ca‘‘ uppannā khandhā iddhividhañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.17.2) ettakasseva vuttattā‘‘ paccuppannacitte cetopariyañāṇaṃ nappavattatī’’ ti viññāyati. "
  3073. 913073,172,701,158,169,1,83,10,"Yadi hi pavatteyya, purimesu viya itaresu ca cetopariyañāṇaggahaṇaṃ kattabbaṃ siyāti? "
  3074. 913074,172,701,170,179,1,79,8,"Saccaṃ kattabbaṃ, nayadassanavasena panetaṃ saṃkhittanti aññāya pāḷiyā viññāyati."
  3075. 913075,172,701,180,202,1,121,9,"‘‘ Atītārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo( paṭṭhā.2.19.20), anāgatārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassa. "
  3076. 913076,172,701,203,226,1,140,10,Paccuppannārammaṇo dhammo paccuppannārammaṇassā’’ ti( paṭṭhā.2.19.22) etesañhi vibhaṅgesu‘‘ cetopariyañāṇena atītārammaṇapaccuppannacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti.
  3077. 913077,172,701,227,259,1,234,16,"Atītārammaṇā paccuppannā khandhā cetopariyañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.19.22),‘‘ cetopariyañāṇena anāgatārammaṇapaccuppannacittasamaṅgissa cittaṃ… pe… cetopariyañāṇena paccuppannārammaṇapaccuppannacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti. "
  3078. 913078,172,701,260,283,1,149,12,Paccuppannārammaṇā paccuppannā khandhā cetopariyañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.19.21) cetopariyañāṇassa paccuppannārammaṇe pavatti vuttāti.
  3079. 913079,172,701,284,288,1,35,4,Tenevāyaṃ vicāraṇā katāti veditabbā.
  3080. 913080,172,702,2,9,1,51,7,Tesan ti tesu dvīsu ñāṇesūti niddhāraṇe sāmivacanaṃ.
  3081. 913081,172,702,10,18,1,119,6,"Kusalā {khandhā}ti iddhividhapubbenivāsānāgataṃsañāṇāpekkho bahuvacananiddeso, na cetopariyañāṇayathākammūpagañāṇāpekkhoti. "
  3082. 913082,172,702,19,23,1,47,4,Tesaṃ catukkhandhārammaṇabhāvassa asādhakoti ce?
  3083. 913083,172,702,24,81,1,352,30,"Na, aññattha‘‘ avitakkavicāramattā khandhā ca vicāro ca cetopariyañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa anāgataṃsañāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.6.72)‘‘ savitakkasavicārā khandhā ca vitakko ca cetopariyañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa anāgataṃsañāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.6.69) ca vuttattā cetopariyañāṇāpekkhopi bahuvacananiddesoti imassatthassa siddhito. "
  3084. 913084,172,702,82,99,1,125,12,Evamapi yathākammūpagañāṇassa‘‘ avitakkavicāramattā khandhā ca vicāro cā’’ tiādīsu avuttattā catukkhandhārammaṇatā na sijjhatīti?
  3085. 913085,172,702,100,105,1,34,4,"Na, tattha avacanassa aññakāraṇattā. "
  3086. 913086,172,702,106,113,1,79,7,Yathākammūpagañāṇena hi kammasaṃsaṭṭhā cattāro khandhā kammappamukhena gayhanti.
  3087. 913087,172,702,114,149,1,282,28,"Tañhi yathā cetopariyañāṇaṃ purimaparikammavasena savitakkādivibhāgaṃ sarāgādivibhāgañca cittaṃ vibhāveti, na evaṃ savibhāgaṃ vibhāveti, kammavaseneva pana samudāyaṃ vibhāvetīti‘‘ avitakkavicāramattā khandhā ca vicāro cā’’ tiādike vibhāgakaraṇe taṃ na vuttaṃ, na catukkhandhānārammaṇatoti. "
  3088. 913088,172,702,150,154,1,30,4,Idaṃ pana avacanassa kāraṇanti.
  3089. 913089,172,702,155,167,1,95,8,Keci tatthāpi‘‘ pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammūpagañāṇassa anāgataṃsañāṇassā’’ ti paṭhanti eva.
  3090. 913090,172,702,168,177,1,84,9,Na hi taṃ kusalākusalavibhāgaṃ viya savitakkādivibhāgaṃ kammaṃ vibhāvetuṃ asamatthaṃ.
  3091. 913091,172,702,178,182,1,85,4,Duccaritasucaritabhāvavibhāvanampi hi lobhādialobhādisampayogavisesavibhāvanaṃ hotīti.
  3092. 913092,172,703,2,32,1,233,20,"1435. Niyakajjhattapariyāyassa {abhāvenā}ti sabhāvadhammattā kenaci pariyāyena niyakajjhattaṃ ahontaṃ sabbathā bahiddhābhāveneva‘‘ ekantabahiddhā’’ ti vuttaṃ, na asabhāvadhammattā bahiddhāpi ahontaṃ kasiṇādi viya niyakajjhattamattassa asambhavato. "
  3093. 913093,172,703,33,46,1,112,13,Asabhāvadhammattā eva hi kasiṇādiajjhattadhammabhūto ca koci bhāvo na hotīti ajjhattattike na vuttanti adhippāyo.
  3094. 913094,172,703,47,59,1,87,8,Taṃ sabbaṃ ākiñcaññāyatanādi atītārammaṇattike‘‘ navattabbārammaṇan’’ ti vuttanti sambandho.
  3095. 913095,172,703,60,70,1,74,10,Ettha ca vuttan ti anuññātattā vacanatoti etehi kāraṇehi pakāsitanti attho.
  3096. 913096,172,704,2,18,1,93,12,Idāni tan ti‘‘ etañhi ākiñcaññāyatanan’’ ti vuttaṃ ākiñcaññāyatanaṃ taṃ -saddena ākaḍḍhitvā vadati.
  3097. 913097,172,704,19,57,1,305,32,"Yo panāyamettha attho vutto‘‘ ākiñcaññāyatanaṃ ekampi idha vuccamānaṃ atītārammaṇattike tena sahekārammaṇatampi sandhāya kāmāvacarakusalādīnaṃ navattabbārammaṇatāya vuttattā idhāpi tesaṃ navattabbārammaṇabhāvaṃ dīpetīti katvā tasmiṃ vutte tānipi vuttāneva honti, tasmā visuṃ na vuttānī’’ ti, tamaññe nānujānanti. "
  3098. 913098,172,704,58,64,1,46,6,Na hi īdisaṃ lesavacanaṃ aṭṭhakathākaṇḍe atthi.
  3099. 913099,172,704,65,75,1,94,9,"Yadi siyā, parittārammaṇattike yesaṃ samānārammaṇānaṃ parittādiārammaṇatā navattabbatā ca vuttā. "
  3100. 913100,172,704,76,85,1,65,9,Puna atītārammaṇattike tesu ekameva vatvā aññaṃ na vattabbaṃ siyā.
  3101. 913101,172,704,86,105,1,149,17,"Tathā vedanāttike samānavedanānaṃ yesaṃ sukhāya vedanāya sampayuttatā vuttā, tesu ekameva pītittike sukhasahagataniddese vatvā aññaṃ na vattabbaṃ siyā. "
  3102. 913102,172,704,106,109,1,42,3,Evaṃ upekkhāsahagataniddesādīsu yojetabbaṃ.
  3103. 913103,172,704,110,129,1,193,18,"Lesena pana vinā aṭṭhakathākaṇḍe atthuddhārassa katattā ākiñcaññāyatanassa viya kāmāvacarakusalādīnampi ajjhattārammaṇattike navattabbatāya sati tānipi navattabbānīti vattabbāni, na pana vuttāni. "
  3104. 913104,172,704,130,146,1,157,15,"Tasmā abhāvanāsāmaññepi yāya abhāvanāniṭṭhappavattiyā ākiñcaññāyatanaṃ pavattamānaṃ navattabbaṃ jātaṃ, tassā pavattiyā abhāvena tāni navattabbānīti na vuttāni. "
  3105. 913105,172,704,147,156,1,122,9,Gahaṇavisesanimmitāneva hi kasiṇādīni sabhāvato avijjamānānīti tadārammaṇānaṃ bahiddhāgahaṇavasena bahiddhārammaṇatā vuttā.
  3106. 913106,172,704,157,168,1,117,10,"Ākiñcaññāyatanaṃ pana na bahiddhāgahaṇabhāvena pavattati, nāpi ajjhattaggahaṇabhāvena pavattatīti navattabbanti vuttaṃ. "
  3107. 913107,172,704,169,179,1,86,9,"Yena pana gahaṇākārena ākiñcaññāyatanaṃ pavattati, na tena sabbaññutaññāṇampi pavattati. "
  3108. 913108,172,704,180,186,1,50,5,"Yadi pavatteyya, tampi ākiñcaññāyatanameva bhaveyya. "
  3109. 913109,172,704,187,220,1,261,29,"Yathā hi kilesānaṃ gocaraṃ pavattivisesañca sabbaṃ jānantaṃ sabbaññutaññāṇaṃ na yathā te gaṇhanti, tathā gaṇhāti tassapi kilesabhāvāpattito, evaṃ ākiñcaññāyatanassa ca pavattanākāraṃ yathāsabhāvato jānantaṃ taṃ ākiñcaññāyatanamiva na gaṇhāti , kimaṅgaṃ pana aññanti. "
  3110. 913110,172,704,221,226,1,48,5,Tena kāmāvacarakusalānaṃ navattabbatā na vuttāti.
  3111. 913111,172,704,227,243,1,103,12,Ayaṃ‘‘ ākiñcaññāyatanassa visayabhūto apagamo nāma eko attho atthī’’ ti anicchantānaṃ ācariyānaṃ vinicchayo.
  3112. 913112,172,705,2,22,1,181,18,"Vipākaṃ pana na kassaci ārammaṇaṃ {hotī}ti vipākaṃ ākāsānañcāyatanaṃ vipākādīsu viññāṇañcāyatanesu na kassaci ārammaṇaṃ hotīti attho, tathā ākiñcaññāyatanañca nevasaññānāsaññāyatanassa. "
  3113. 913113,172,705,23,41,1,242,14,"Yathā hi vipākattike vipākadhammadhammanevavipākanavipākadhammadhammamūlakesu pañhesu‘‘ ākāsānañcāyatanakusalaṃ viññāṇañcāyatanakusalassa ārammaṇapaccayena paccayo, ākiñcaññāyatanakusalaṃ nevasaññānāsaññāyatanakusalassa, tathā vipākassa kiriyassa. "
  3114. 913114,172,705,42,44,1,49,2,Ākāsānañcāyatanakiriyaṃ viññāṇañcāyatanakiriyassa.
  3115. 913115,172,705,45,79,1,253,15,"Ākiñcaññāyatanakiriyaṃ nevasaññānāsaññāyatanakiriyassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.406,410) vuttaṃ, na tathā vipākadhammamūlakesu‘‘ ākāsānañcāyatanaākiñcaññāyatanavipākā viññāṇañcāyatananevasaññānāsaññāyatanavipākakusalakiriyānaṃ ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti vuttā. "
  3116. 913116,172,705,80,90,1,105,9,Vipākato vuṭṭhahitvā cittassa {abhinīhārāsambhavato}ti vipākaṃ ārammaṇaṃ katvā abhinīhārāsambhavatoti attho.
  3117. 913117,172,705,91,97,1,48,6,Vipākassa hi ārammaṇaṃ katvā natthi abhinīhāroti.
  3118. 913118,172,706,2,17,1,79,10,Attano {khandhādīnī}ti arūpakkhandhe‘‘ khandhā’’ ti gahetvā ādi -saddena rūpaṃ gaṇhāti.
  3119. 913119,172,706,18,26,1,60,8,Ajjhattaṃ vā gayhamānaṃ ahanti paññattiṃ ādi -saddena gaṇhāti.
  3120. 913120,172,706,27,32,1,36,5,Esa nayo paresaṃ khandhādiggahaṇe ca.
  3121. 913121,172,706,33,36,1,70,3,Puna paññattiggahaṇena kasiṇavihārādianindriyabaddhupādāyapaññattimāha.
  3122. 913122,172,706,37,45,1,65,8,Ādi -saddena vā ahaṃ paraṃ paṇṇattiggahaṇe sabbaṃ upādāyapaññattiṃ.
  3123. 913123,172,706,46,56,1,83,8,"Kammādīsu kammaṃ ajjhattaṃ, kammanimittaṃ ubhayaṃ, gatinimittaṃ bahiddhāti daṭṭhabbaṃ. "
  3124. 913124,172,706,57,66,1,74,9,Attano sarīre eva kimi hutvā nibbattamānassa gatinimittampi ajjhattaṃ siyā.
  3125. 913125,172,706,67,86,1,221,17,"Mallikāya kummāsaṃ dadamānāya rañño aggamahesiṭṭhānalābhaṃ, santatimahāmattassa hatthikkhandhagatassa arahattappattiṃ, sumanamālākārassa ca pupphamuṭṭhinā pūjentassa paccekabodhisacchikiriyaṃ nissāya bhagavā sitaṃ pātvākāsi. "
  3126. 913126,172,707,2,22,1,176,17,"Imasmiṃ tike okāsaṃ {labhantī}ti parittārammaṇātītārammaṇattikesu aladdhokāsāni navattabbānīti vuttāni, idha pana navattabbāni na honti, ajjhattādīsu ekārammaṇataṃ labhantīti attho. "
  3127. 913127,172,707,23,37,1,173,10,"Etāni hi pañca sabbatthapādakākāsālokakasiṇacatutthānaṃ kasiṇārammaṇattā, brahmavihāracatutthassa paññattiārammaṇattā, ānāpānacatutthassa nimittārammaṇattā {bahiddhārammaṇānī}ti. "
  3128. 913128,172,707,38,51,1,94,11,"Sakāyacittānan ti sakakāyacittānaṃ, tena payojanaṃ natthi, tasmā na taṃ ajjhattārammaṇanti attho. "
  3129. 913129,172,707,52,74,1,127,16,"Anindriyabaddhassa vā {rūpassā}ti ettha‘‘ tissannaṃ vā paññattīnan’’ ti idampi vā -saddena āharitabbaṃ, nayadassanaṃ vā etaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  3130. 913130,172,707,75,79,1,32,4,Īdise hi kāle bahiddhārammaṇanti.
  3131. 913131,172,708,2,4,1,31,2,Tikaatthuddhāravaṇṇanā niṭṭhitā.
  3132. 913132,172,709,2,2,1,22,1,Dukaatthuddhāravaṇṇanā
  3133. 913133,172,710,2,24,1,136,14,"1473. Māno … pe… {ekadhāvā}ti idaṃ avuttappakāradassanavasena vuttaṃ, aññathā māno kāmarāgāvijjāsaññojanehi ekato uppajjatīti dvidhāti vattabbo siyā. "
  3134. 913134,172,710,25,28,1,22,3,Esa nayo bhavarāgādīsu.
  3135. 913135,172,710,29,38,1,56,7,Tathā {vicikicchā}ti ettha {tathā}ti etassa ekadhāvāti attho.
  3136. 913136,172,711,2,23,1,184,16,"1511. {Sasaṅkhārikesū}ti idaṃ kāmacchandanīvaraṇassa tīhi nīvaraṇehi saddhiṃ uppajjanaṭṭhānadassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ, na niyamato tattha tassa tehi uppattidassanatthaṃ thinamiddhassa aniyatattā. "
  3137. 913137,172,711,24,47,1,177,17,"{Heṭṭhimaparicchedenā}ti uddhaccassa sabbākusale uppajjanato uddhaccasahagate dve, aññesu thinamiddhakukkuccavirahe tīṇi heṭṭhimantato uppajjantīti katvā‘‘ dve tīṇī’’ ti vuttanti attho. "
  3138. 913138,172,711,48,69,1,138,16,"Yattakānaṃ pana ekato uppattiyaṃ nīvaraṇā ceva nīvaraṇasampayuttā cāti ayamattho sambhavati, heṭṭhimantena tesaṃ dassanatthaṃ‘‘ dve’’ ti vuttaṃ. "
  3139. 913139,172,711,70,84,1,79,10,Tato uddhampi pavattiyaṃ ayamattho sambhavati evāti dassanatthaṃ‘‘ tīṇī’’ ti vuttaṃ.
  3140. 913140,172,711,85,99,1,81,13,Dve {tīṇī}ti ca dve vā tīṇi vāti aniyamaniddesoti cattāri vā pañca vātipi viññāyati.
  3141. 913141,172,711,100,113,1,105,12,"Yattha sahuppatti, tattha nīvaraṇā ceva nīvaraṇasampayuttā ca hontīti etassa vā lakkhaṇassa dassanametanti. "
  3142. 913142,172,711,114,124,1,65,9,"Yattha cattāri pañca ca uppajjanti, tattha cāyamattho sādhito hoti. "
  3143. 913143,172,711,125,137,1,49,8,Evañca katvā kilesagocchake ca‘‘ dve tayo’’ ti vuttaṃ.
  3144. 913144,172,711,138,151,1,114,12,"Lakkhaṇadassanavasena hi kilesā ceva kilesasampayuttā ca vuttā, na sabbesaṃ sambhavantānaṃ sarūpena dassanavasenāti. "
  3145. 913145,172,712,2,19,1,108,11,"Yadi uddhaccaṃ sabbākusale uppajjati, kasmā vuttaṃ‘‘ uddhaccanīvaraṇaṃ uddhaccasahagate cittuppāde uppajjatī’’ ti? "
  3146. 913146,172,712,20,27,1,94,7,Suttante vuttesu pañcasu nīvaraṇesu aññanīvaraṇarahitassa uddhaccassa visayavisesadassanatthaṃ.
  3147. 913147,172,712,28,62,1,259,28,"Chaṭṭhaṃ pana nīvaraṇaṃ abhidhamme itarehi sahagatanti tassa aññanīvaraṇarahitassa na koci visayaviseso atthi, attanā sahagatehi vinā uppajjanaṭṭhānābhāvā tadupalakkhitassa cittuppādassa abhāvā ca nattheva visayaviseso, tasmā‘‘ taṃ sabbākusale uppajjatī’’ ti vuttaṃ. "
  3148. 913148,172,712,63,98,1,279,25,"Uddhaccasahagato pana vuttacittuppādo sesadhammānaṃ uddhaccānuvattanabhāvena tadupalakkhito uddhaccassa visayaviseso, tasmā sabbākusale uppajjamānaṃ uddhaccaṃ sāmaññena‘‘ uddhaccanīvaraṇan’’ ti gahetvāpi taṃ attano visayavisesena pakāsetuṃ‘‘ uddhaccasahagate cittuppāde uppajjatī’’ ti āha. "
  3149. 913149,172,712,99,112,1,183,13,Evañca pakāsanaṃ visayavisesesu lobhadomanassasahagatasasaṅkhārikavicikicchuddhaccasahagatesu pañca nīvaraṇāni vavatthapetvā tesaṃ byāpakabhāvena chaṭṭhaṃ pakāsetuṃ katanti veditabbaṃ.
  3150. 913150,172,713,2,55,1,361,37,"Keci pana‘‘ uddhaccasahagateti sāmaññena sabbaṃ uddhaccaṃ‘ uddhaccan’ ti gahetvā tena sahagate cittuppāde’’ ti vadanti, ayaṃ panattho na bahumato dvādasamacittuppādassa viya sabbākusalacittuppādānaṃ uddhaccena anupalakkhitattā, sati ca upalakkhitatte‘‘ aṭṭhasu lobhasahagatesū’’ tiādīsu viya aññesaṃ cittuppādānaṃ nivattanatthaṃ‘‘ dvādasasu uddhaccasahagatesū’’ ti vattabbattā. "
  3151. 913151,172,713,56,80,1,164,18,"Uddhaccānupalakkhitattā pana sabbākusalānaṃ avijjānīvaraṇaṃ viya idampi‘‘ sabbākusalesu uppajjatī’’ ti vattabbaṃ siyā, na pana vuttaṃ, tasmā vuttanayeneva attho veditabbo. "
  3152. 913152,172,713,81,101,1,183,15,"Yasmā ca avijjānīvaraṇaṃ viya uddhaccanīvaraṇañca sabbākusalesu uppajjati, tasmā nikkhepakaṇḍe‘‘ kāmacchandanīvaraṇaṃ uddhaccanīvaraṇena nīvaraṇañceva nīvaraṇasampayuttañcā’’ tiādi vuttaṃ. "
  3153. 913153,172,713,102,110,1,90,8,Tena ekasmiṃyeva cittuppāde uddhaccanīvaraṇaṃ uppajjatīti aggahetvā adhippāyo maggitabboti.
  3154. 913154,172,714,2,11,1,87,9,Kilesagocchake lobhādīni dasa kilesavatthūni iminā anukkamena idheva abhidhamme āgatāni.
  3155. 913155,172,714,12,37,1,202,21,Tasmā idheva vuttassa uddhaccakilesassa attanā saha vuttehi kilesehi rahitassa visayaviseso natthīti visayavisesena pakāsanaṃ akatvā‘‘ uddhaccañca ahirikañca anottappañca sabbākusalesu uppajjatī’’ ti vuttaṃ.
  3156. 913156,172,714,38,71,1,264,27,"Kilesā ceva saṃkiliṭṭhapadaniddese yasmā saṃkiliṭṭhapadaṃ kilesasampayuttapadena asamānatthaṃ kevalaṃ malena upatāpitataṃ vibādhitatañca dīpeti , tasmā kilesā ceva kilesasampayuttapadaniddesena samānaṃ niddesaṃ akatvā‘‘ teva kilesā kilesā ceva saṃkiliṭṭhā cā’’ ti vuttaṃ. "
  3157. 913157,172,715,2,24,1,101,13,1577. Dve tayo {kilesā}ti ettha‘‘ dve {tayo}ti hetugocchakādīsu vuttādhikāravasena ruḷhiyā vuttan’’ ti keci vadanti.
  3158. 913158,172,715,25,47,1,117,16,"Yadi atthaṃ anapekkhitvā ruḷhiyā vucceyya, ganthagocchake ca‘‘ yattha dve tayo ganthā ekato uppajjantī’’ ti vattabbaṃ siyā. "
  3159. 913159,172,715,48,90,1,359,34,"Yañca vadanti‘‘ yattha dve tayo aññehi ekato uppajjantīti imassatthassa sambhavato ekato-saddo kilesagocchake sātthako, na hetugocchakādīsu tena vināpi adhippāyavijānanato’’ ti, tampi na, hetugocchakādīsupi nānāuppattiyaṃ hetū ceva hetusampayuttādiggahaṇanivāraṇatthattā ekato-saddassa, tasmā ruḷhīanvatthakathāropanañca vajjetvā yathāvutteneva nayena attho veditabboti. "
  3160. 913160,172,715,91,104,1,123,12,Lobho {chadhā}tiādinā lobhapaṭighamohānaṃ aññehi ekato uppattidassaneneva tesampi lobhādīhi ekato uppatti dassitāti veditabbā.
  3161. 913161,172,715,105,107,1,22,2,Sesaṃ uttānatthamevāti.
  3162. 913162,172,716,2,4,1,31,2,Aṭṭhakathākaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3163. 913163,172,717,2,10,1,40,7,"Cattāri ca sahassāni, puna tīṇi satāni ca; "
  3164. 913164,172,718,2,7,1,37,4,"Aṭṭhasāliniyā ete, padā līnatthajotakā. "
  3165. 913165,172,719,2,8,1,41,4,"{Dhammamitto}ti nāmena, sakkaccaṃ abhiyācito; "
  3166. 913166,172,720,2,9,1,42,6,"Ānando iti nāmena, katā ganthā subuddhināti. "
  3167. 913167,172,721,2,4,1,37,3,Iti aṭṭhasāliniyā līnatthapadavaṇṇanā
  3168. 913168,172,722,2,4,1,29,2,Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā samattāsamattā
  3169. 913169,173,1,1,6,1,51,5,Namo Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
  3170. 913170,173,2,2,2,1,16,1,Abhidhammapiṭake
  3171. 913171,173,3,2,2,1,16,1,Vibhaṅga-mūlaṭīkā
  3172. 913172,173,4,2,4,1,15,2,1 . Khandhavibhaṅgo
  3173. 913173,173,5,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  3174. 913174,173,6,2,14,1,86,8,"{Catusaccadaso}ti cattāri saccāni samāhaṭāni catusaccaṃ, catusaccaṃ passīti catusaccadaso. "
  3175. 913175,173,6,15,44,1,262,24,Satipi sāvakānaṃ paccekabuddhānañca catusaccadassanabhāve anaññapubbakattā bhagavato catusaccadassanassa tattha ca sabbaññutāya dasabalesu ca vasībhāvassa pattito parasantānesu ca pasāritabhāvena supākaṭattā bhagavāva visesena‘‘ catusaccadaso’’ ti thomanaṃ arahatīti .
  3176. 913176,173,6,45,87,1,214,24,"Nāthatīti nātho, veneyyānaṃ hitasukhaṃ āsīsati pattheti, parasantānagataṃ vā kilesabyasanaṃ upatāpeti,‘‘ sādhu, bhikkhave, bhikkhu kālena kālaṃ attasampattiṃ paccavekkhitā’’ tiādinā( a. ni.8.7) vā taṃ taṃ hitapaṭipattiṃ yācatīti attho. "
  3177. 913177,173,6,88,106,1,113,13,"Paramena cittissariyena samannāgato, sabbasatte vā guṇehi īsati abhibhavatīti paramissaro bhagavā‘‘ nātho’’ ti vuccati."
  3178. 913178,173,6,107,131,1,113,16,‘‘ Saddhamme gāravaṃ katvā karissāmī’’ ti sotabbabhāve kāraṇaṃ vatvā puna savane niyojento āha‘‘ taṃ suṇātha samāhitā’’ ti.
  3179. 913179,173,6,132,159,1,144,19,‘‘ Porāṇaṭṭhakathānayaṃ vigāhitvā karissāmī’’ ti vā etena sakkaccasavane ca kāraṇaṃ vatvā tattha niyojento āha‘‘ saddhamme gāravaṃ katvā taṃ suṇāthā’’ ti.
  3180. 913180,173,7,2,30,1,195,18,"Ettha ca‘‘ catusaccadaso’’ ti vacanaṃ thomanameva catuppabhedāya desanāya samānagaṇanadassanaguṇena,‘‘ aṭṭhārasahi buddhadhammehi upeto’’ ti ca aṭṭhārasappabhedāya desanāya samānagaṇanaguṇehīti daṭṭhabbaṃ. "
  3181. 913181,173,7,31,55,1,265,19,"Yathāvuttena vā niratisayena catusaccadassanena bhagavā catudhā dhammasaṅgaṇiṃ desetuṃ samattho ahosi, aṭṭhārasabuddhadhammasamannāgamena aṭṭhārasadhā vibhaṅganti yathāvuttadesanāsamatthatāsampādakaguṇanidassanametaṃ‘‘ catusaccadaso upeto buddhadhammehi aṭṭhārasahī’’ ti. "
  3182. 913182,173,7,56,93,1,391,34,"Tena yathāvuttāya desanāya sabbaññubhāsitattā aviparītataṃ dassento tattha satte uggahādīsu niyojeti, niṭṭhānagamanañca attano vāyāmaṃ dassento aṭṭhakathāsavane ca ādaraṃ uppādayati, yathāvuttaguṇarahitena asabbaññunā desetuṃ asakkuṇeyyataṃ dhammasaṅgaṇīvibhaṅgappakaraṇānaṃ dassento tattha tadaṭṭhakathāya ca sātisayaṃ gāravaṃ janayati, buddhādīnañca ratanānaṃ sammāsambuddhatādiguṇe vibhāveti. "
  3183. 913183,173,8,2,12,1,76,9,"Tattha cattāri saccāni pākaṭāneva, aṭṭhārasa pana buddhadhammā evaṃ veditabbā–"
  3184. 913184,173,8,13,44,1,205,22,"‘‘ atītaṃse buddhassa bhagavato appaṭihataṃ ñāṇaṃ, anāgataṃse… pe… paccuppannaṃse… pe… imehi tīhi dhammehi samannāgatassa buddhassa bhagavato sabbaṃ kāyakammaṃ ñāṇapubbaṅgamaṃ ñāṇānuparivattaṃ, sabbaṃ vacīkammaṃ… pe."
  3185. 913185,173,8,45,76,1,192,23,"… sabbaṃ manokammaṃ… pe… imehi chahi dhammehi samannāgatassa buddhassa bhagavato natthi chandassa hāni, natthi dhammadesanāya, natthi vīriyassa, natthi samādhissa, natthi paññāya, natthi vimuttiyā hāni. "
  3186. 913186,173,8,77,103,1,169,19,"Imehi dvādasahi dhammehi samannāgatassa buddhassa bhagavato natthi davā, natthi ravā, natthi aphuṭaṃ, natthi vegāyitattaṃ, natthi abyāvaṭamano, natthi appaṭisaṅkhānupekkhā’’ ti. "
  3187. 913187,173,9,2,10,1,51,6,Tattha natthi {davā}ti khiḍḍādhippāyena kiriyā natthi.
  3188. 913188,173,9,11,17,1,34,5,Natthi {ravā}ti sahasā kiriyā natthi.
  3189. 913189,173,9,18,24,1,41,6,Natthi aphuṭan ti ñāṇena aphusitaṃ natthi.
  3190. 913190,173,9,25,30,1,42,5,Natthi vegāyitattan ti turitakiriyā natthi.
  3191. 913191,173,9,31,37,1,55,5,Natthi {abyāvaṭamano}ti niratthako cittasamudācāro natthi.
  3192. 913192,173,9,38,43,1,49,4,Natthi {appaṭisaṅkhānupekkhā}ti aññāṇupekkhā natthi.
  3193. 913193,173,9,44,70,1,119,16,"Katthaci pana‘‘ natthi dhammadesanāya hānī’’ ti alikhitvā‘‘ natthi chandassa hāni, natthi vīriyassa, natthi sattiyā’’ ti likhanti. "
  3194. 913194,173,10,2,19,1,135,14,1. Dhammasaṅgahe dhamme kusalādike tikadukehi saṅgahetvā te eva dhamme suttante khandhādivasena vutte vibhajituṃ vibhaṅgappakaraṇaṃ vuttaṃ.
  3195. 913195,173,10,20,27,1,59,6,Tattha saṅkhepena vuttānaṃ khandhādīnaṃ vibhajanaṃ vibhaṅgo.
  3196. 913196,173,10,28,44,1,76,11,"So so vibhaṅgo pakato adhikato yassā pāḷiyā, sā‘‘ vibhaṅgappakaraṇan’’ ti vuccati. "
  3197. 913197,173,10,45,51,1,49,5,{Adhikato}ti ca vattabbabhāvena pariggahitoti attho.
  3198. 913198,173,10,52,70,1,130,12,Tattha vibhaṅgappakaraṇassa ādibhūte khandhavibhaṅge‘‘ pañcakkhandhā rūpakkhandho… pe… viññāṇakkhandho’’ ti idaṃ suttantabhājanīyaṃ nāma.
  3199. 913199,173,10,71,75,1,39,4,Nanu na ettakameva suttantabhājanīyanti?
  3200. 913200,173,10,76,95,1,182,18,"Saccaṃ, iti -saddena pana ādi-saddatthajotakena pakāratthajotakena vā sabbaṃ suttantabhājanīyaṃ saṅgahetvā viññāṇakkhandhoti evamādi evaṃpakāraṃ vā idaṃ suttantabhājanīyan ti veditabbaṃ. "
  3201. 913201,173,10,96,103,1,68,7,Atha vā ekadesena samudāyaṃ nidasseti pabbatasamuddādinidassako viya.
  3202. 913202,173,10,104,116,1,140,12,Tattha nibbānavajjānaṃ sabbadhammānaṃ saṅgāhakattā sabbasaṅgāhakehi ca āyatanādīhi appakatarapadattā khandhānaṃ khandhavibhaṅgo ādimhi vutto.
  3203. 913203,173,11,2,30,1,235,25,"Na tato {heṭṭhā}ti rūpādīnaṃ vedayitādisabhāvattābhāvā yasmiṃ sabhāve atītādayo rāsī katvā vattabbā, tassa ruppanādito aññassābhāvā ca heṭṭhā gaṇanesu saṅkhatadhammānaṃ aniṭṭhānaṃ sāvasesabhāvaṃ, na heṭṭhā gaṇanamattābhāvaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  3204. 913204,173,11,31,43,1,50,8,Chaṭṭhassa pana khandhassa abhāvā‘‘ na uddhan’’ ti āha.
  3205. 913205,173,11,44,53,1,91,9,Na hi savibhāgadhammehi nissaṭassa atītādibhāvarahitassa ekassa nibbānassa rāsaṭṭho atthīti.
  3206. 913206,173,11,54,64,1,59,6,‘‘ Rāsimhī’’ ti saddatthasahitaṃ khandha-saddassa visayaṃ dasseti.
  3207. 913207,173,11,65,79,1,77,9,"‘‘ Guṇe paṇṇattiyaṃ ruḷhiyan’’ ti visayameva khandha-saddassa dasseti, na saddatthaṃ. "
  3208. 913208,173,11,80,89,1,119,9,Lokiyalokuttarabhedañhi sīlādiguṇaṃ nippadesena gahetvā pavattamāno khandha-saddo sīlādiguṇavisiṭṭhaṃ rāsaṭṭhaṃ dīpetīti.
  3209. 913209,173,11,90,101,1,47,7,Keci pana‘‘ guṇaṭṭho ettha khandhaṭṭho’’ ti vadanti.
  3210. 913210,173,11,102,123,1,166,19,"{Dārukkhandho}ti ettha pana na khandha -saddo paññatti-saddassa atthe vattati, tādise pana puthulāyate dārumhi dārukkhandhoti paññatti hotīti paññattiyaṃ nipatatīti vuttaṃ. "
  3211. 913211,173,11,124,150,1,220,24,"Tathā ekasmimpi viññāṇe pavatto viññāṇakkhandhoti khandha-saddo na ruḷhī-saddassa atthaṃ vadati, samudāye pana niruḷho khandha-saddo tadekadese pavattamāno tāya eva ruḷhiyā pavattatīti khandha-saddo ruḷhiyaṃ nipatatīti vuttaṃ. "
  3212. 913212,173,12,2,13,1,117,10,Rāsito {guṇato}ti sabbattha nissakkavacanaṃ visayasseva khandha-saddappavattiyā kāraṇabhāvaṃ sandhāya katanti veditabbaṃ.
  3213. 913213,173,12,14,34,1,102,11,‘‘ Rāsito’’ ti imamatthaṃ saddatthavasenapi niyametvā dassetuṃ‘‘ ayañhi khandhaṭṭho nāma piṇḍaṭṭho’’ tiādimāha.
  3214. 913214,173,12,35,40,1,58,5,Koṭṭhāsaṭṭhe khandhaṭṭhe chaṭṭhenapi khandhena bhavitabbaṃ.
  3215. 913215,173,12,41,45,1,32,4,Nibbānampi hi chaṭṭho koṭṭhāsoti.
  3216. 913216,173,12,46,56,1,41,6,Tasmā‘‘ khandhaṭṭho nāma rāsaṭṭho’’ ti yuttaṃ.
  3217. 913217,173,12,57,75,1,169,17,"Yesaṃ vā atītādivasena bhedo atthi, tesaṃ ruppanādilakkhaṇavasena taṃtaṃkoṭṭhāsatā vuccatīti bhedarahitassa nibbānassa koṭṭhāsaṭṭhena ca khandhabhāvo na vuttoti veditabbo. "
  3218. 913218,173,13,2,6,1,32,3,{Ettāvatā}ti uddesamattenāti attho.
  3219. 913219,173,13,7,17,1,46,8,Cattāro ca mahābhūtā… pe… rūpan ti evaṃ vibhatto.
  3220. 913220,173,13,18,20,1,11,2,Katthāti ce?
  3221. 913221,173,13,21,23,1,17,2,Ekādasasu okāsesu.
  3222. 913222,173,13,24,29,1,54,5,Iti-saddena nidassanatthena sabbo vibhajananayo dassito.
  3223. 913223,173,13,30,41,1,130,10,"Idañca vibhajanaṃ oḷārikādīsu cakkhāyatanantiādivibhajanañca yathāsambhavaṃ ekādasasu okāsesu yojetabbaṃ, evaṃ vedanākkhandhādīsupi. "
  3224. 913224,173,13,42,66,1,176,17,"Viññāṇakkhandho pana ekādasokāsesu purime okāsapañcake‘‘ cakkhuviññāṇaṃ… pe… manoviññāṇan’’ ti chaviññāṇakāyavisesena vibhatto, na tattha manodhātu manoviññāṇadhātūti vibhajanaṃ atthi. "
  3225. 913225,173,13,67,84,1,123,13,Taṃ pana dvayaṃ manoviññāṇanti vuttanti imamatthaṃ dassetuṃ aṭṭhakathāyaṃ‘‘ manodhātu manoviññāṇadhātū’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  3226. 913226,173,14,2,18,1,107,12,Evaṃ pāḷinayena pañcasu khandhesu dhammaparicchedaṃ dassetvā puna aññena pakārena dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādimāha.
  3227. 913227,173,14,19,23,1,30,3,{Etthā}ti etasmiṃ khandhaniddese.
  3228. 913228,173,15,2,4,1,26,2,1 . Rūpakkhandhaniddesavaṇṇanā
  3229. 913229,173,16,2,19,1,105,11,"2. Yaṃ {kiñcī}ti ettha yan ti sāmaññena aniyamanidassanaṃ, {kiñcī}ti pakārantarabhedaṃ āmasitvā aniyamanidassanaṃ. "
  3230. 913230,173,16,20,60,1,264,33,Ubhayenapi atītaṃ vā… pe… santike vā appaṃ vā bahuṃ vā yādisaṃ vā tādisaṃ vā yaṃ kiñcīti napuṃsakaniddesārahaṃ sabbaṃ byāpetvā saṅgaṇhātīti aññesupi napuṃsakaniddesārahesu pasaṅgaṃ disvā tassa adhippetatthaṃ aticca pavattito atippasaṅgassa niyamanatthaṃ‘‘ rūpan’’ ti āha.
  3231. 913231,173,16,61,77,1,113,11,{Yaṃkiñcī}ti sanipātaṃ yaṃ-saddaṃ kiṃ-saddañca aniyamekatthadīpanavasena ekaṃ padanti gahetvā‘‘ padadvayenapī’’ ti vuttaṃ.
  3232. 913232,173,17,2,31,1,151,22,"Kiñca , bhikkhave, rūpaṃ {vadethā}ti tumhepi rūpaṃ rūpanti vadetha, taṃ kena kāraṇena vadethāti attho, atha vā kena kāraṇena rūpaṃ, taṃ kāraṇaṃ vadethāti attho. "
  3233. 913233,173,17,32,44,1,64,8,Athetesu bhikkhūsu tuṇhībhūtesu bhagavā āha‘‘ ruppatīti kho’’ tiādi.
  3234. 913234,173,18,2,9,1,92,6,{Bhijjatī}ti sītādisannipāte visadisasantānuppattidassanato purimasantānassa bhedaṃ sandhāyāha.
  3235. 913235,173,18,10,17,1,68,7,Bhedo ca visadisatāvikārāpattīti bhijjatīti vikāraṃ āpajjatīti attho.
  3236. 913236,173,18,18,22,1,53,4,Vikārāpatti ca sītādisannipāte visadisarūpuppattiyeva.
  3237. 913237,173,18,23,47,1,217,22,"Arūpakkhandhānaṃ pana atilahuparivattito yathā rūpadhammānaṃ ṭhitikkhaṇe sītādīhi samāgamo hoti, yena tattha utuno ṭhitippattassa purimasadisasantānuppādanasamatthatā na hoti āhārādikassa vā, evaṃ aññehi samāgamo natthi. "
  3238. 913238,173,18,48,79,1,194,22,"Saṅghaṭṭanena ca vikārāpattiyaṃ ruppana -saddo niruḷho, tasmā arūpadhammānaṃ saṅghaṭṭanavirahitattā rūpadhammānaṃ viya pākaṭassa vikārassa abhāvato ca‘‘ ruppantī’’ ti‘‘ ruppanalakkhaṇā’’ ti ca na vuccanti. "
  3239. 913239,173,18,80,85,1,66,5,Jighacchāpipāsāhi ruppanañca udaraggisannipātena hotīti daṭṭhabbaṃ.
  3240. 913240,173,18,86,100,1,97,11,"Ettha ca {kuppatī}ti etena kattuatthe rūpapadasiddhiṃ dasseti, ghaṭṭīyati {pīḷīyatī}ti etehi kammatthe. "
  3241. 913241,173,18,101,104,1,35,3,Kopādikiriyāyeva hi ruppanakiriyāti.
  3242. 913242,173,18,105,123,1,110,14,So pana kattubhūto kammabhūto ca attho bhijjamāno hotīti imassatthassa dassanatthaṃ‘‘ bhijjatīti attho’’ ti vuttaṃ.
  3243. 913243,173,18,124,132,1,62,8,Atha vā ruppatīti rūpan ti kammakattutthe rūpapadasiddhi vuttā.
  3244. 913244,173,18,133,136,1,20,3,Vikāro hi ruppananti.
  3245. 913245,173,18,137,149,1,74,8,Teneva‘‘ bhijjatīti attho’’ ti kammakattutthena bhijjati-saddena atthaṃ dasseti.
  3246. 913246,173,18,150,168,1,108,16,"Yaṃ pana ruppati bhijjati, taṃ yasmā kuppati ghaṭṭīyati pīḷīyati, tasmā etehi ca padehi padattho pākaṭo katoti."
  3247. 913247,173,18,169,183,1,57,6,‘‘ Kenaṭṭhenā’’ ti pucchāsabhāgavasena‘‘ ruppanaṭṭhenā’’ ti vuttaṃ.
  3248. 913248,173,18,184,204,1,140,15,"Na kevalaṃ saddatthoyeva ruppanaṃ, tassa panatthassa lakkhaṇañca hotīti atthalakkhaṇavasena‘‘ ruppanalakkhaṇena rūpantipi vattuṃ vaṭṭatī’’ ti āha. "
  3249. 913249,173,19,2,10,1,77,7,{Chijjitvā}ti mucchāpattiyā muccitvā aṅgapaccaṅgānaṃ chedanavasena vā chijjitvā.
  3250. 913250,173,19,11,19,1,79,7,Accantakhārena {sītodakenā}ti atisītabhāvameva sandhāya accantakhāratā vuttā siyā.
  3251. 913251,173,19,20,33,1,111,12,Na hi taṃ kappasaṇṭhānaṃ udakaṃ sampattikaraṃ pathavīsandhārakaṃ kappavināsaudakaṃ viya khāraṃ bhavituṃ arahati.
  3252. 913252,173,19,34,39,1,33,5,Tathā hi sati pathavī vilīyeyyāti.
  3253. 913253,173,19,40,45,1,47,4,{Avīcimahāniraye}ti saussadaṃ avīcinirayaṃ vuttaṃ.
  3254. 913254,173,19,46,55,1,30,5,Teneva‘‘ tattha hī’’ tiādi vuttaṃ.
  3255. 913255,173,19,56,70,1,91,11,Petti… pe… na {hontī}ti evaṃvidhāpi sattā atthīti adhippāyo evaṃvidhāyeva hontīti niyamābhāvato.
  3256. 913256,173,19,71,74,1,24,2,Evaṃ {kālakañjikādīsupī}ti.
  3257. 913257,173,19,75,81,1,50,5,Sarantā {gacchantī}ti sarīsapa-saddassa atthaṃ vadati.
  3258. 913258,173,20,2,9,1,46,5,{Abhisaññūhitvā}ti ettha samūhaṃ katvātipi attho.
  3259. 913259,173,20,10,23,1,100,10,Etena sabbaṃ rūpaṃ… pe… dassitaṃ {hotī}ti etena rūpakkhandha-saddassa samānādhikaraṇasamāsabhāvaṃ dasseti.
  3260. 913260,173,20,24,37,1,33,7,Tenevāha‘‘ na hi rūpato… pe… atthī’’ ti.
  3261. 913261,173,21,2,12,1,59,6,3. {Pakkhipitvā}ti ettha ekādasokāsesu rūpaṃ pakkhipitvāti attho.
  3262. 913262,173,21,13,25,1,84,11,"Na hi tattha mātikaṃyeva pakkhipitvā mātikā ṭhapitā, atha kho pakaraṇappattaṃ rūpanti. "
  3263. 913263,173,22,2,17,1,92,12,Aparo nayo… pe… ettheva gaṇanaṃ gatan ti etena {atītaṃsenā}ti bhummatthe karaṇavacananti dasseti.
  3264. 913264,173,22,18,42,1,164,19,"Yena pakārena gaṇanaṃ gataṃ, taṃ dassetuṃ‘‘ cattāro ca mahābhūtā’’ tiādi vuttanti imasmiṃ atthe sati mahābhūtupādāyarūpabhāvo atītakoṭṭhāse gaṇanassa kāraṇanti āpajjati. "
  3265. 913265,173,22,43,73,1,246,24,"Na hi atītaṃsānaṃ vedanādīnaṃ nivattanatthaṃ idaṃ vacanaṃ‘‘ yaṃ rūpan’’ ti eteneva tesaṃ nivattitattā, nāpi rūpassa aññappakāranivattanatthaṃ sabbappakārassa tattha gaṇitattā, na ca anāgatapaccuppannākāranivattanatthaṃ atītaṃsavacanena taṃnivattanatoti. "
  3266. 913266,173,22,74,133,1,444,51,"Atha pana yaṃ atītaṃsena gaṇitaṃ, taṃ cattāro ca… pe… rūpan ti evaṃ gaṇitanti ayamattho adhippeto, evaṃ sati gaṇanantaradassanaṃ idaṃ siyā, na atītaṃsena gaṇitappakāradassanaṃ, taṃdassane pana sati bhūtupādāyarūpappakārena atītaṃse gaṇitaṃ taṃsabhāvattāti āpannameva hoti, na ca evaṃsabhāvatā atītaṃse gaṇitatāya kāraṇaṃ bhavituṃ arahati evaṃsabhāvasseva paccuppannānāgatesu gaṇitattā sukhādisabhāvassa ca atītaṃse gaṇitattā, tasmā purimanayo eva yutto. "
  3267. 913267,173,22,134,138,1,53,4,Ajjhattabahiddhāniddesesupi tādiso evattho labbhatīti.
  3268. 913268,173,23,2,7,1,54,4,{Suttantapariyāyato}ti pariyāyadesanattā suttassa vuttaṃ.
  3269. 913269,173,23,8,17,1,95,8,{Abhidhammaniddesato}ti nippariyāyadesanattā abhidhammassa nicchayena deso niddesoti katvā vuttaṃ.
  3270. 913270,173,23,18,60,1,150,14,"{Kiñcāpī}tiādīsu ayamadhippāyo – suttantabhājanīyattā yathā‘‘ atītaṃ nanvāgameyyā’’ tiādīsu addhānavasena atītādibhāvova vutto, tathā idhāpi niddisitabbo( ma. ni.3.272,275; apa. thera2.55.244) siyā. "
  3271. 913271,173,23,61,73,1,158,12,Evaṃ santepi suttantabhājanīyampi abhidhammadesanāyeva suttante vuttadhamme vicinitvā vibhajanavasena pavattāti abhidhammaniddeseneva atītādibhāvo niddiṭṭhoti.
  3272. 913272,173,24,2,38,1,151,13,{Addhāsantatisamayakhaṇavasenā}ti ettha cutipaṭisandhiparicchinne kāle addhā -saddo vattatīti‘‘ ahosiṃ nu kho ahamatītamaddhānan’’ tiādisuttavasena( ma. ni.1.18; saṃ. ni.2.20) viññāyati.
  3273. 913273,173,24,39,46,1,22,3,"‘‘ Tayome, bhikkhave, addhā. "
  3274. 913274,173,24,47,49,1,11,2,Katame tayo?
  3275. 913275,173,24,50,92,1,140,16,"Atīto addhā, anāgato addhā, paccuppanno addhā’’ ti( itivu.63; dī. ni.3.305) ettha pana paramatthato paricchijjamāno addhā niruttipathasutta vasena( saṃ. ni.3.62) khaṇaparicchinno yutto. "
  3276. 913276,173,24,93,131,1,141,20,"Tattha hi‘‘ yaṃ, bhikkhave, rūpaṃ jātaṃ pātubhūtaṃ,‘ atthī’ ti tassa saṅkhā’’ ti( saṃ. ni.3.62) vijjamānassa paccuppannatā tato pubbe pacchā ca atītānāgatatā vuttāti. "
  3277. 913277,173,24,132,162,1,108,13,Yebhuyyena pana cutipaṭisandhiparicchinno( dī. ni.3.305; itivu.63) suttesu atītādiko addhā vuttoti so eva idhāpi‘‘ addhāvasenā’’ ti vutto.
  3278. 913278,173,24,163,170,1,41,6,"Sītaṃ sītassa sabhāgo, tathā uṇhaṃ uṇhassa. "
  3279. 913279,173,24,171,188,1,118,16,"Yaṃ pana sītaṃ uṇhaṃ vā sarīre sannipatitaṃ santānavasena pavattamānaṃ anūnaṃ anadhikaṃ ekākāraṃ, taṃ eko utūti vuccati. "
  3280. 913280,173,24,189,196,1,60,6,"Sabhāgautuno anekantasabhāvato ekagahaṇaṃ kataṃ, evaṃ āhārepi. "
  3281. 913281,173,24,197,201,1,62,4,Ekavīthiekajavanasamuṭṭhānan ti pañcachaṭṭhadvāravasena vuttaṃ.
  3282. 913282,173,24,202,208,1,67,6,Santatisamaya kathā vipassakānaṃ upakāratthāya aṭṭhakathāsu kathitā.
  3283. 913283,173,25,2,10,1,116,5,"Niṭṭhitahetupaccayakiccaṃ , niṭṭhitahetukiccamaniṭṭhitapaccayakiccaṃ, ubhayakiccamasampattaṃ, sakiccakkhaṇe paccuppannaṃ. "
  3284. 913284,173,25,11,21,1,73,8,"Janako hetu, upatthambhako paccayo, tesaṃ uppādanaṃ upatthambhanañca kiccaṃ. "
  3285. 913285,173,25,22,44,1,289,21,"Yathā bījassa aṅkuruppādanaṃ pathavīādīnañca tadupatthambhanaṃ kammassa kaṭattārūpavipākuppādanaṃ āhārādīnaṃ tadupatthambhanaṃ, evaṃ ekekassa kalāpassa cittuppādassa ca janakānaṃ kammānantarādipaccayabhūtānaṃ upatthambhakānañca sahajātapurejātapacchājātānaṃ kiccaṃ yathāsambhavaṃ yojetabbaṃ. "
  3286. 913286,173,25,45,53,1,70,7,"Tattha uppādakkhaṇe hetukiccaṃ daṭṭhabbaṃ, tīsupi khaṇesu paccayakiccaṃ. "
  3287. 913287,173,25,54,66,1,119,11,"Pathavīādīnaṃ sandhāraṇādikaṃ phassādīnaṃ phusanādikañca attano attano kiccaṃ sakiccaṃ, tassa karaṇakkhaṇo sakiccakkhaṇo. "
  3288. 913288,173,25,67,87,1,113,17,"Saha vā kiccena sakiccaṃ, yasmiṃ khaṇe sakiccaṃ rūpaṃ vā arūpaṃ vā hoti, so sakiccakkhaṇo, tasmiṃ khaṇe paccuppannaṃ. "
  3289. 913289,173,26,2,19,1,81,8,6. {Ettakamevā}ti ‘‘ tesaṃ tesan’’ ti iminā āmeḍitavacanena abhibyāpanatthena vuttatthameva.
  3290. 913290,173,26,20,29,1,41,5,‘‘ Aparassa aparassā’’ ti dīpanaṃ aparadīpanaṃ.
  3291. 913291,173,26,30,38,1,77,6,{Pariyesatū}ti etena pariyesanāya aniṭṭhanāmanivattanassa akāraṇabhāvaṃ dasseti.
  3292. 913292,173,26,39,60,1,226,20,"Kammadosena hi cittavipallāsadosena ca gūthabhakkhapāṇādayo ummattakādayo ca pariyeseyyuṃ diṭṭhivipallāsena ca yonakādayo na ārammaṇassa pariyesitabbasabhāvattā, apariyesitabbasabhāvattā pana etassa aniṭṭhamicceva nāmanti attho. "
  3293. 913293,173,27,2,13,1,122,9,"{Sampattivirahato}ti rūpādīnaṃ devamanussasampattibhave kusalakammaphalatā samiddhasobhanatā ca sampatti, tabbirahatoti attho. "
  3294. 913294,173,27,14,19,1,32,5,Tato eva taṃ na pariyesitabbanti.
  3295. 913295,173,27,20,40,1,155,16,Sobhanāni ca kānici hatthirūpādīni akusalakammanibbattāni na tesaṃyeva hatthiādīnaṃ sukhassa hetubhāvaṃ gacchantīti tesaṃ saṅgaṇhanatthaṃ‘‘ akantan’’ ti vuttaṃ.
  3296. 913296,173,27,41,56,1,110,14,"Tassa tasseva hi sattassa attanā katena kusalena nibbattaṃ sukhassa paccayo hoti, akusalena nibbattaṃ dukkhassa. "
  3297. 913297,173,27,57,64,1,73,7,Tasmā kammajānaṃ iṭṭhāniṭṭhatā kammakārakasattassa vasena yojanārahā siyā.
  3298. 913298,173,27,65,90,1,120,16,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ kusalakammajaṃ aniṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti idameva vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ akusalakammajaṃ iṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti. "
  3299. 913299,173,27,91,98,1,74,7,Tena akusalakammajampi sobhanaṃ parasattānaṃ iṭṭhanti anuññātaṃ bhavissati.
  3300. 913300,173,27,99,104,1,48,5,Kusalakammajaṃ pana sabbesaṃ iṭṭhamevāti vadanti.
  3301. 913301,173,27,105,115,1,78,9,"Tiracchānagatānaṃ pana kesañci manussarūpaṃ amanāpaṃ, yato te disvāva palāyanti. "
  3302. 913302,173,27,116,140,1,175,22,"Manussā ca devatārūpaṃ disvā bhāyanti, tesampi vipākaviññāṇaṃ taṃ rūpaṃ ārabbha kusalavipākaṃ uppajjati, tādisassa pana puññassa abhāvā na tesaṃ tattha abhirati hotīti adhippāyo. "
  3303. 913303,173,27,141,150,1,96,9,Kusalakammajassa pana aniṭṭhassābhāvo viya akusalakammajassa sobhanassa iṭṭhassa abhāvo vattabbo.
  3304. 913304,173,27,151,163,1,129,11,"Hatthiādīnampi hi akusalakammajaṃ manussānaṃ akusalavipākasseva ārammaṇaṃ, kusalakammajaṃ pana pavatte samuṭṭhitaṃ kusalavipākassa. "
  3305. 913305,173,27,164,176,1,125,12,Iṭṭhārammaṇena pana vomissakattā appakaṃ akusalakammajaṃ bahulaṃ akusalavipākuppattiyā kāraṇaṃ na bhavissatīti sakkā vattunti.
  3306. 913306,173,27,177,187,1,98,10,Vipākaṃ pana katthaci na sakkā vañcetunti vipākavasena iṭṭhāniṭṭhārammaṇavavatthānaṃ suṭṭhu vuttaṃ.
  3307. 913307,173,27,188,194,1,53,6,Tasmā taṃ anugantvā sabbattha iṭṭhāniṭṭhatā yojetabbā.
  3308. 913308,173,28,2,53,1,128,16,"Aniṭṭhā pañca {kāmaguṇā}ti kasmā vuttaṃ, nanu‘‘ cakkhuviññeyyāni rūpāni iṭṭhānī’’ ti( ma. ni.1.166;2.155;3.190; saṃ. ni.5.30) evamādinā iṭṭhāneva rūpādīni‘‘ kāmaguṇā’’ ti vuttānīti? "
  3309. 913309,173,28,54,65,1,72,7,"Kāmaguṇasadisesu kāmaguṇavohārato, sadisatā ca rūpādibhāvoyeva , na iṭṭhatā."
  3310. 913310,173,28,66,94,1,115,16,‘‘ Aniṭṭhā’’ ti vā vacanena akāmaguṇatā dassitāti kāmaguṇavisabhāgā rūpādayo‘‘ kāmaguṇā’’ ti vuttā asive‘‘ sivā’’ ti vohāro viya.
  3311. 913311,173,28,95,101,1,65,6,Sabbāni vā iṭṭhāniṭṭhāni rūpādīni taṇhāvatthubhāvato kāmaguṇāyeva.
  3312. 913312,173,28,102,133,1,45,6,Vuttañhi‘‘ rūpā loke piyarūpaṃ sātarūpan’’ tiādi( dī. ni.2.400; ma. ni.1.133; vibha.203).
  3313. 913313,173,28,134,147,1,73,9,Atisayena pana kāmanīyattā suttesu‘‘ kāmaguṇā’’ ti iṭṭhāni rūpādīni vuttānīti.
  3314. 913314,173,29,2,37,1,209,22,"Dvīsupi hīnapaṇītapadesu‘‘ akusalakammajavasena kusalakammajavasenā’’ ti vacanaṃ‘‘ tesaṃ tesaṃ sattānan’’ ti sattavasena niyametvā vibhajitattā, ayañcattho‘‘ tesaṃ tesan’’ ti avayavayoge sāmivacanaṃ katvā vuttoti veditabbo. "
  3315. 913315,173,29,38,48,1,70,6,Sattasantānapariyāpannesu kammajaṃ visiṭṭhanti‘‘ kammajavasenā’’ ti vuttaṃ.
  3316. 913316,173,29,49,74,1,188,22,"Yadi pana tehi tehīti etasmiṃ atthe tesaṃ tesan ti sāmivacanaṃ, visayavisayīsambandhe vā, na kammajavaseneva rūpādīni vibhattāni, sabbesaṃ pana indriyabaddhānaṃ vasena vibhattānīti viññāyanti. "
  3317. 913317,173,29,75,84,1,77,9,Ettha ca pākaṭehi rūpādīhi nayo dassitoti cakkhādīsupi hīnapaṇītatā yojetabbā.
  3318. 913318,173,30,2,11,1,87,9,Manāpapariyantan ti manāpaṃ pariyantaṃ mariyādābhūtaṃ pañcasu kāmaguṇesu vadāmīti attho.
  3319. 913319,173,30,12,14,1,13,2,Kiṃ kāraṇanti?
  3320. 913320,173,30,15,43,1,168,23,"Yasmā te ekaccassa manāpā honti, ekaccassa amanāpā, yassa yeva manāpā, tassa teva paramā, tasmā tassa tassa ajjhāsayavasena kāmaguṇānaṃ paramatā hoti, na tesaṃyeva sabhāvato. "
  3321. 913321,173,31,2,7,1,33,5,Evan ti imasmiṃ sutte vuttanayena.
  3322. 913322,173,31,8,38,1,190,20,"Ekasmiṃyeva assādanakujjhanato ārammaṇasabhāvasseva iṭṭhāniṭṭhābhāvato aniṭṭhaṃ‘‘ iṭṭhan’’ ti gahaṇato ca, iṭṭhaṃ‘‘ aniṭṭhan’’ ti gahaṇato ca iṭṭhāniṭṭhaṃ nāma pāṭiyekkaṃ paṭivibhattaṃ {natthī}ti attho. "
  3323. 913323,173,31,39,49,1,99,9,Saññāvipallāsena {cā}tiādinā nibbāne viya aññesu ārammaṇesu saññāvipallāsena iṭṭhāniṭṭhaggahaṇaṃ hoti.
  3324. 913324,173,31,50,60,1,148,10,Pittummattādīnaṃ khīrasakkarādīsu dosussadasamuṭṭhitasaññāvipallāsavasena tittaggahaṇaṃ viyāti imamatthaṃ sandhāya manāpapariyantatā vuttāti dasseti.
  3325. 913325,173,32,2,15,1,90,10,"Vibhattaṃ {atthī}ti ca vavatthitaṃ atthīti attho, aṭṭhakathācariyehi vibhattaṃ pakāsitanti vā. "
  3326. 913326,173,32,16,30,1,121,12,"Tañca majjhimakasattassa vasena vavatthitaṃ pakāsitañca, aññesañca vipallāsavasena idaṃ iṭṭhaṃ aniṭṭhañca hotīti adhippāyo. "
  3327. 913327,173,32,31,48,1,194,16,"Evaṃ vavatthitassa paniṭṭhāniṭṭhassa aniṭṭhaṃ iṭṭhanti ca gahaṇe na kevalaṃ saññāvipallāsova kāraṇaṃ, dhātukkhobhavasena indriyavikārāpattiādinā kusalākusalavipākuppattihetubhāvopīti sakkā vattuṃ. "
  3328. 913328,173,32,49,60,1,110,10,"Tathā hi sītudakaṃ ghammābhitattānaṃ kusalavipākassa kāyaviññāṇassa hetu hoti, sītābhibhūtānaṃ akusalavipākassa. "
  3329. 913329,173,32,61,80,1,167,16,"Tūlapicusamphasso vaṇe dukkho nivaṇe sukho, mudutaruṇahatthasambāhanañca sukhaṃ uppādeti, teneva hatthena paharaṇaṃ dukkhaṃ, tasmā vipākavasena ārammaṇavavatthānaṃ yuttaṃ. "
  3330. 913330,173,33,2,18,1,180,15,{Kiñcāpī}tiādinā satipi saññāvipallāse buddharūpadassanādīsu kusalavipākasseva gūthadassanādīsu ca akusalavipākassa uppattiṃ dassento tena vipākena ārammaṇassa iṭṭhāniṭṭhataṃ dasseti.
  3331. 913331,173,33,19,25,1,96,6,Vijjamānepi saññāvipallāse ārammaṇena vipākaniyamadassanaṃ ārammaṇaniyamadassanatthameva katanti.
  3332. 913332,173,34,2,28,1,300,25,Apica {dvāravasenapī}tiādinā dvārantare dukkhassa sukhassa ca paccayabhūtassa dvārantare sukhadukkhavipākuppādanato vipākena ārammaṇaniyamadassanena ekasmiṃyeva ca dvāre samānasseva maṇiratanādiphoṭṭhabbassa saṇikaṃ phusane pothane ca sukhadukkhuppādanato vipākavasena iṭṭhāniṭṭhatā dassitāti viññāyati.
  3333. 913333,173,35,2,28,1,134,16,{Heṭṭhimanayo}ti majjhimakasattassa vipākassa ca vasena vavatthitaṃ ārammaṇaṃ gahetvā‘‘ tesaṃ tesaṃ sattānaṃ uññātan’’ ti( vibha.6) ca ādinā vuttanayo.
  3334. 913334,173,35,29,47,1,161,17,"Sammutimanāpan ti majjhimakasattassa vipākassa ca vasena sammataṃ vavatthitaṃ manāpaṃ, taṃ pana sabhāveneva vavatthitanti abhinditabbatova na bhindatīti adhippāyo. "
  3335. 913335,173,35,48,64,1,108,12,Saññāvipallāsena nerayikādīhipi puggalehi manāpanti gahitaṃ puggalamanāpaṃ‘‘ taṃ taṃ vā panā’’ tiādinā bhindati.
  3336. 913336,173,35,65,77,1,103,8,Vemānikapetarūpampi akusalakammajattā kammakāraṇādidukkhavatthubhāvato ca‘‘ manussarūpato hīnan’’ ti vuttaṃ.
  3337. 913337,173,36,2,16,1,115,9,"7. Oḷārikarūpānaṃ vatthārammaṇapaṭighātavasena supariggahitatā, sukhumānaṃ tathā abhāvato duppariggahitatā ca yojetabbā. "
  3338. 913338,173,36,17,20,1,56,3,Duppariggahaṭṭheneva lakkhaṇaduppaṭivijjhanatā daṭṭhabbā.
  3339. 913339,173,36,21,32,1,51,7,Dasavidhan ti‘‘ dūre’’ ti avuttassa dassanatthaṃ vuttaṃ.
  3340. 913340,173,36,33,38,1,35,5,Vuttampi pana okāsato dūre hotiyeva.
  3341. 913341,173,37,2,30,1,140,15,{Heṭṭhimanayo}ti ‘‘ itthindriyaṃ… pe… idaṃ vuccati rūpaṃ santike’’ ti( vibha.7) evaṃ lakkhaṇato dvādasahatthavasena vavatthitaokāsato ca dassetvā niyyātitanayo.
  3342. 913342,173,37,31,41,1,94,10,So lakkhaṇokāsavasena dūrasantikena saha gahetvā niyyātitattā bhindamāno missakaṃ karonto gato.
  3343. 913343,173,37,42,58,1,124,15,Atha vā {bhindamāno}ti sarūpadassanena lakkhaṇato yevāpanakena okāsatoti evaṃ lakkhaṇato okāsato ca visuṃ karonto gatoti attho.
  3344. 913344,173,37,59,82,1,182,18,"Atha vā lakkhaṇato santikadūrānaṃ okāsato dūrasantikabhāvakaraṇena santikabhāvaṃ bhinditvā dūrabhāvaṃ, dūrabhāvañca bhinditvā santikabhāvaṃ karonto pavattoti‘‘ bhindamāno gato’’ ti vuttaṃ. "
  3345. 913345,173,37,83,118,1,212,28,"Idha {panā}ti‘‘ taṃ taṃ vā pana rūpaṃ upādāya upādāyā’’ ti idha purimanayena lakkhaṇato dūraṃ okāsato santikabhāvakaraṇena na bhindati bhagavā, na ca okāsadūrato visuṃ karaṇena, nāpi okāsadūrena vomissakakaraṇenāti attho. "
  3346. 913346,173,37,119,122,1,17,3,Kiṃ pana karotīti?
  3347. 913347,173,37,123,126,1,25,3,Okāsato dūrameva bhindati.
  3348. 913348,173,37,127,135,1,53,8,Ettha pana na pubbe vuttanayena tidhā attho daṭṭhabbo.
  3349. 913349,173,37,136,150,1,87,13,"Na hi okāsato dūraṃ lakkhaṇato santikaṃ karoti, lakkhaṇato vā visuṃ tena vā vomissakanti. "
  3350. 913350,173,37,151,164,1,78,9,Okāsato dūrassa pana okāsatova santikabhāvakaraṇaṃ idha‘‘ bhedanan’’ ti veditabbaṃ.
  3351. 913351,173,37,165,197,1,279,30,"Idha pana na lakkhaṇato dūraṃ {bhindatī}ti etthāpi vā na pubbe vuttanayena tidhā bhedassa akaraṇaṃ vuttaṃ, lakkhaṇato santikadūrānaṃ pana lakkhaṇato upādāyupādāya dūrasantikabhāvo natthīti lakkhaṇato dūrassa lakkhaṇatova santikabhāvākaraṇaṃ lakkhaṇato dūrassa abhedananti daṭṭhabbaṃ. "
  3352. 913352,173,37,198,220,1,145,21,"Purimanayo viya ayaṃ nayo na hotīti ettakameva hi ettha dassetīti bhindamānoti ettha ca aññathā bhedanaṃ vuttaṃ, bhedanaṃ idha ca aññathā vuttanti. "
  3353. 913353,173,38,2,4,1,35,2,Rūpakkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3354. 913354,173,39,2,4,1,28,2,2 . Vedanākkhandhaniddesavaṇṇanā
  3355. 913355,173,40,2,24,1,154,13,"8. Cakkhādayo pasādā oḷārikamanomayattabhāvapariyāpannā kāyavohāraṃ arahantīti tabbatthukā adukkhamasukhā‘‘ kāyikā’’ ti pariyāyena vuttā, na kāyapasādavatthukattā. "
  3356. 913356,173,40,25,30,1,35,5,Na hi cakkhādayo kāyapasādā hontīti.
  3357. 913357,173,40,31,43,1,125,10,Santativasena khaṇādivasena {cā}ti ettha addhāsamayavasena atītādibhāvassa avacanaṃ sukhādivasena bhinnāya atītādibhāvavacanato.
  3358. 913358,173,40,44,59,1,120,14,"Na hi sukhāyeva addhāvasena samayavasena ca atītādikā hoti, tathā dukkhā adukkhamasukhā ca kāyikacetasikādibhāvena bhinnā. "
  3359. 913359,173,40,60,81,1,225,20,"Tena vedanāsamudayo addhāsamayavasena atītādibhāvena vattabbataṃ arahati samudāyassa tehi paricchinditabbattā, vedanekadesā pana ettha gahitāti te santatikhaṇehi paricchedaṃ arahanti tattha tathāparicchinditabbānaṃ gahitattāti. "
  3360. 913360,173,40,82,109,1,310,25,"Ekasantatiyaṃ pana sukhādianekabhedasabbhāvena tesu yo bhedo paricchinditabbabhāvena gahito, tassa ekappakārassa pākaṭassa paricchedikā taṃsahitadvārālambanappavattā, avicchedena taduppādakekavidhavisayasamāyogappavattā ca santati bhavituṃ arahatīti tassa bhedantaraṃ anāmasitvā paricchedakabhāvena gahaṇaṃ kataṃ. "
  3361. 913361,173,40,110,119,1,100,9,Lahuparivattino vā dhammā parivattaneneva paricchedaṃ arahantīti santatikhaṇavasena paricchedo vutto.
  3362. 913362,173,40,120,126,1,75,5,{Pubbantāparantamajjhagatā}ti etena hetupaccayakiccavasena vuttanayaṃ dasseti.
  3363. 913363,173,41,2,7,1,30,2,11. Kilesaggisampayogato sadarathā.
  3364. 913364,173,41,8,18,1,95,8,"Etena sabhāvato oḷārikataṃ dasseti, {dukkhavipākaṭṭhenā}ti etena oḷārikavipākanipphādanena kiccato. "
  3365. 913365,173,41,19,30,1,111,10,"Kammavegakkhittā kammapaṭibaddhabhūtā ca kāyakammādibyāpāravirahato nirussāhā vipākā, saussāhā ca kiriyā avipākā. "
  3366. 913366,173,41,31,41,1,73,9,Savipākā ca sagabbhā viya oḷārikāti tabbipakkhato avipākā {sukhumā}ti vuttā.
  3367. 913367,173,42,2,5,1,28,2,{Asātaṭṭhenā}ti amadhuraṭṭhena.
  3368. 913368,173,42,6,10,1,44,4,Tena sātapaṭipakkhaṃ aniṭṭhasabhāvaṃ dasseti.
  3369. 913369,173,42,11,14,1,29,2,{Dukkhaṭṭhenā}ti dukkhamaṭṭhena.
  3370. 913370,173,42,15,19,1,38,4,Tena dukkhānaṃ santāpanakiccaṃ dasseti.
  3371. 913371,173,42,20,73,1,264,26,"‘‘ Yāyaṃ, bhante, adukkhamasukhā vedanā, santasmiṃ esā paṇīte sukhe vuttā bhagavatā’’ ti( ma. ni.2.88; saṃ. ni.4.267) vacanato adukkhamasukhā pharaṇasabhāvavirahato asantānaṃ kāmarāgapaṭighānusayānaṃ anusayanassa aṭṭhānattā santā, sukhe nikantiṃ pariyādāya adhigantabbattā padhānabhāvaṃ nītāti {paṇītā}ti. "
  3372. 913372,173,42,74,85,1,138,11,Tathā anadhigantabbā ca kāmāvacarajātiādisaṅkaraṃ akatvā samānajātiyaṃ ñāṇasampayuttavippayuttādike samānabhede sukhato paṇītāti yojetabbā.
  3373. 913373,173,42,86,95,1,90,9,Upabrūhitānaṃ dhātūnaṃ paccayabhāvena sukhā khobheti vibādhitānaṃ paccayabhāvena dukkhā ca.
  3374. 913374,173,42,96,102,1,50,6,Ubhayampi kāyaṃ byāpentaṃ viya uppajjatīti pharati.
  3375. 913375,173,42,103,107,1,29,4,Madayamānan ti madaṃ karontaṃ.
  3376. 913376,173,42,108,115,1,51,6,"Chādayamānan ti icchaṃ uppādentaṃ, avattharamānaṃ vā. "
  3377. 913377,173,42,116,135,1,127,14,"Ghammābhitattassa sītodakaghaṭena āsittassa yathā kāyo upabrūhito hoti, evaṃ sukhasamaṅginopīti katvā‘‘ āsiñcamānaṃ viyā’’ ti vuttaṃ. "
  3378. 913378,173,42,136,143,1,60,5,{Ekattanimitteyevā}ti pathavīkasiṇādike ekasabhāve eva nimitte.
  3379. 913379,173,42,144,152,1,68,7,{Caratī}ti nānāvajjane javane vedanā viya vipphandanarahitattā sukhumā.
  3380. 913380,173,43,2,5,1,29,3,Adhippāye akusalatāya akovido.
  3381. 913381,173,43,6,26,1,94,12,"Kusalattike… pe… {āgatattā}ti‘‘ kusalākusalā vedanā oḷārikā, abyākatā vedanā sukhumā’’ ti evaṃ āgatattā. "
  3382. 913382,173,43,27,36,1,46,5,Bhūmantarabhede dassetuṃ‘‘ yampī’’ tiādi āraddhaṃ.
  3383. 913383,173,43,37,59,1,166,17,Iminā {nīhārenā}ti etena‘‘ kāmāvacarasukhato kāmāvacarupekkhā sukhumā’’ tiādinā sabhāvādibhedena ca oḷārikasukhumabhāvaṃ tatra tatreva kathento na bhindatīti nayaṃ dasseti.
  3384. 913384,173,44,2,22,1,208,19,"Lokiyalokuttaramissakā kathitā, tasmā ekantapaṇīte hīnapaṇītānaṃ uddhaṭattā evameva ekantahīne ca yathāsambhavaṃ hīnapaṇītatā uddharitabbāti anuññātaṃ hotīti ubhayattha taduddharaṇe na kukkuccāyitabbanti attho. "
  3385. 913385,173,45,2,62,1,371,42,"Akusalānaṃ kusalādīhi sukhumattābhāvato pāḷiyā āgatassa aparivattanīyabhāvena‘‘ heṭṭhimanayo na oloketabbo’’ ti vuttanti vadanti, taṃtaṃvāpanavasena kathanepi parivattanaṃ natthīti na parivattanaṃ sandhāya‘‘ heṭṭhimanayo na oloketabbo’’ ti vuttaṃ, heṭṭhimanayassa pana vuttattā avuttanayaṃ gahetvā‘‘ taṃ taṃ vā panā’’ ti vattuṃ yuttanti‘‘ heṭṭhimanayo na oloketabbo’’ ti vuttanti veditabbo. "
  3386. 913386,173,45,63,71,1,65,7,"Bahuvipākā akusalā dosussannatāya oḷārikā, tathā appavipākā kusalā. "
  3387. 913387,173,45,72,81,1,66,8,"Mandadosattā appavipākā akusalā sukhumā, tathā bahuvipākā kusalā ca. "
  3388. 913388,173,45,82,86,1,67,3,Oḷārikasukhumanikantivatthubhāvato kāmāvacarādīnaṃ oḷārikasukhumatā .
  3389. 913389,173,45,87,97,1,99,9,{Sāpī}ti bhāvanāmayāya bhedanena dānamayasīlamayānañca paccekaṃ bhedanaṃ nayato dassitanti veditabbaṃ.
  3390. 913390,173,45,98,103,1,32,4,{Sāpī}ti vā tividhāpīti yojetabbaṃ.
  3391. 913391,173,46,2,8,1,45,3,13. Jātiādivasena asamānakoṭṭhāsatā visabhāgaṭṭho.
  3392. 913392,173,46,9,18,1,83,7,"Dukkhavipākatādivasena asadisakiccatā, asadisasabhāvatā vā visaṃsaṭṭho, na asampayogo. "
  3393. 913393,173,46,19,34,1,114,13,"Yadi siyā, dūravipariyāyena santikaṃ hotīti saṃsaṭṭhaṭṭhena santikatā āpajjati, na ca vedanāya vedanāsampayogo atthi. "
  3394. 913394,173,46,35,49,1,99,10,Santikapadavaṇṇanāya ca‘‘ sabhāgaṭṭhena sarikkhaṭṭhena cā’’ ti vakkhatīti vuttanayeneva attho veditabbo.
  3395. 913395,173,47,2,28,1,171,23,"Na dūrato santikaṃ uddharitabban ti kasmā vuttaṃ, kiṃ yathā santikato akusalato akusalā dūreti uddharīyati, tathā tato dūrato kusalato kusalā santiketi uddharituṃ na sakkāti? "
  3396. 913396,173,47,29,31,1,8,2,Na sakkā.
  3397. 913397,173,47,32,70,1,320,35,"Tathā hi sati kusalā kusalāya santiketi katvā santikato santikatā eva uddharitā siyā, tathā ca sati santikasantikataratāvacanameva āpajjati, upādāyupādāya dūrasantikatāva idha vuccati, tasmā dūrato dūruddharaṇaṃ viya santikato santikuddharaṇañca na sakkā kātuṃ dūradūrataratāya viya santikasantikataratāya ca anadhippetattā. "
  3398. 913398,173,47,71,97,1,117,19,"Atha pana vadeyya‘‘ na kusalā kusalāya eva santiketi uddharitabbā, atha kho yato sā dūre, tassā akusalāyā’’ ti, tañca natthi. "
  3399. 913399,173,47,98,105,1,45,7,Na hi akusalāya kusalā kadāci santike atthīti.
  3400. 913400,173,47,106,126,1,96,14,"Athāpi vadeyya‘‘ yā akusalā kusalāya santike, sā tato dūrato kusalato uddharitabbā’’ ti, tadapi natthi. "
  3401. 913401,173,47,127,170,1,268,36,"Na hi kusale akusalā atthi, yā tato santiketi uddhariyeyya, tasmā idha vuttassa dūrassa dūrato accantavisabhāgattā dūre santikaṃ natthīti na sakkā dūrato santikaṃ uddharituṃ, santike panidha vutte bhinne tattheva dūraṃ labbhatīti āha‘‘ santikato pana dūraṃ uddharitabban’’ ti. "
  3402. 913402,173,48,2,9,1,52,7,Upādāyupādāya dūrato ca santikaṃ na sakkā uddharituṃ.
  3403. 913403,173,48,10,21,1,107,11,Lobhasahagatāya dosasahagatā dūre lobhasahagatā santiketi hi vuccamāne santikatova santikaṃ uddharitaṃ hoti.
  3404. 913404,173,48,22,67,1,339,38,"Tathā dosasahagatāya lobhasahagatā dūre dosasahagatā santiketi etthāpi sabhāgato sabhāgantarassa uddhaṭattā, na ca sakkā‘‘ lobhasahagatāya dosasahagatā dūre sā eva ca santike’’ ti vattuṃ dosasahagatāya santikabhāvassa akāraṇattā, tasmā visabhāgatā bhedaṃ aggahetvā na pavattatīti sabhāgābyāpakattā dūratāya dūrato santikuddharaṇaṃ na sakkā kātuṃ. "
  3405. 913405,173,48,68,75,1,62,7,Na hi dosasahagatā akusalasabhāgaṃ sabbaṃ byāpetvā pavattatīti.
  3406. 913406,173,48,76,88,1,118,12,Sabhāgatā pana bhedaṃ antogadhaṃ katvā pavattatīti visabhāgabyāpakattā santikatāya santikato dūruddharaṇaṃ sakkā kātuṃ.
  3407. 913407,173,48,89,92,1,51,3,Akusalatā hi lobhasahagatādisabbavisabhāgabyāpikāti.
  3408. 913408,173,48,93,103,1,46,6,Tenāha‘‘ na dūrato santikaṃ uddharitabban’’ tiādi.
  3409. 913409,173,49,2,4,1,37,2,Vedanākkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3410. 913410,173,50,2,4,1,27,2,3 . Saññākkhandhaniddesavaṇṇanā
  3411. 913411,173,51,2,37,1,216,25,"17. Cakkhusamphassajā {saññā}ti ettha yadipi vatthuto phassassa nāmaṃ phassato ca saññāya, vatthuvisiṭṭhaphassena pana visiṭṭhasaññā vatthunā ca visiṭṭhā hoti phassassa viya tassāpi tabbatthukattāti‘‘ vatthuto nāman’’ ti vuttaṃ. "
  3412. 913412,173,51,38,58,1,140,14,"Paṭighasamphassajā {saññā}ti etthāpi yathā phasso vatthārammaṇapaṭighaṭṭanena uppanno, tathā tato jātasaññāpīti‘‘ vatthārammaṇato nāman’’ ti vuttaṃ. "
  3413. 913413,173,51,59,73,1,118,12,"Ettha ca paṭighajo samphasso, paṭighaviññeyyo vā samphasso {paṭighasamphasso}ti uttarapadalopaṃ katvā vuttanti veditabbaṃ. "
  3414. 913414,173,52,2,48,1,349,36,"Viññeyyabhāve vacanaṃ adhikicca pavattā, vacanādhīnā vā arūpakkhandhā, adhivacanaṃ vā etesaṃ pakāsanaṃ atthīti‘‘ adhivacanā’’ ti vuccanti, tatojo samphasso adhivacanasamphasso, samphassoyeva vā yathāvuttehi atthehi adhivacano ca samphasso cāti adhivacanasamphasso, adhivacanaviññeyyo vā samphasso adhivacanasamphasso, tato tasmiṃ vā jātā adhivacanasamphassajā. "
  3415. 913415,173,52,49,64,1,115,11,Pañcadvārikasamphassepi yathāvutto attho sambhavatīti tena pariyāyena tatojāpi saññā‘‘ adhivacanasamphassajā’’ ti vuttā.
  3416. 913416,173,52,65,84,1,169,14,"Yathā pana aññappakārāsambhavato manosamphassajā nippariyāyena‘‘ adhivacanasamphassajā’’ ti vuccati, na evaṃ ayaṃ paṭighasamphassajā āveṇikappakārantarasambhavatoti adhippāyo. "
  3417. 913417,173,53,2,22,1,122,14,"Yadi evaṃ cattāro khandhāpi yathāvuttasamphassato jātattā‘‘ adhivacanasamphassajā’’ ti vattuṃ yuttā, saññāva kasmā evaṃ vuttāti? "
  3418. 913418,173,53,23,43,1,177,19,"Tiṇṇaṃ khandhānaṃ atthavasena attano pattampi nāmaṃ yattha pavattamāno adhivacanasamphassaja-saddo niruḷhatāya dhammābhilāpo hoti, tassā saññāya eva āropetvā sayaṃ nivattanaṃ hoti. "
  3419. 913419,173,53,44,54,1,37,6,Tenāha‘‘ tayo hi arūpino khandhā’’ tiādi.
  3420. 913420,173,53,55,68,1,134,13,Atha vā saññāya paṭighasamphassajāti aññampi visiṭṭhaṃ nāmaṃ atthīti adhivacanasamphassajānāmaṃ tiṇṇaṃyeva khandhānaṃ bhavituṃ arahati.
  3421. 913421,173,53,69,87,1,97,14,Te pana attano nāmaṃ saññāya datvā nivattāti imamatthaṃ sandhāyāha‘‘ tayo hi arūpino khandhā’’ tiādi.
  3422. 913422,173,53,88,112,1,296,23,Pañcadvārikasaññā oloketvāpi jānituṃ {sakkā}ti idaṃ tena tenādhippāyena hatthavikārādikaraṇe tadadhippāyavijānananimittabhūtā viññatti viya rajjitvā olokanādīsu rattatādivijānananimittaṃ olokanaṃ cakkhuviññāṇavisayasamāgame pākaṭaṃ hotīti taṃsampayuttāya saññāyapi tathāpākaṭabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ.
  3423. 913423,173,54,2,20,1,122,13,Rajjitvā olokanādivasena pākaṭā javanappavattā bhavituṃ arahatīti etissā āsaṅkāya nivattanatthaṃ‘‘ pasādavatthukā evā’’ ti āha.
  3424. 913424,173,54,21,34,1,77,12,"Aññaṃ cintentan ti yaṃ pubbe tena cintitaṃ ñātaṃ, tato aññaṃ cintentanti attho. "
  3425. 913425,173,55,2,4,1,36,2,Saññākkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3426. 913426,173,56,2,4,1,30,2,4 . Saṅkhārakkhandhaniddesavaṇṇanā
  3427. 913427,173,57,2,9,1,38,3,20. {Heṭṭhimakoṭiyā}ti ettha bhummaniddesova.
  3428. 913428,173,57,10,14,1,29,4,Tattha hi padhānaṃ dassitanti.
  3429. 913429,173,57,15,22,1,52,7,Yadi evaṃ uparimakoṭiyā taṃ na dassitanti āpajjatīti?
  3430. 913430,173,57,23,28,1,66,4,"Nāpajjati, uparimakoṭigatabhāvena vinā heṭṭhimakoṭigatabhāvābhāvato. "
  3431. 913431,173,57,29,32,1,30,3,Heṭṭhimakoṭi hi sabbabyāpikāti.
  3432. 913432,173,57,33,39,1,53,5,"Dutiye karaṇaniddeso, heṭṭhimakoṭiyā āgatāti sambandho. "
  3433. 913433,173,57,40,55,1,111,10,"Purimepi vā‘‘ heṭṭhimakoṭiyā’’ ti yaṃ vuttaṃ, tañca padhānasaṅkhāradassanavasenāti sambandhakaraṇena karaṇaniddesova. "
  3434. 913434,173,57,56,62,1,58,5,Taṃsampayuttā {saṅkhārā}ti ekūnapaññāsappabhede saṅkhāre āha.
  3435. 913435,173,57,63,66,1,31,3,Gahitāva honti tappaṭibaddhattā.
  3436. 913436,173,58,2,4,1,39,2,Saṅkhārakkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3437. 913437,173,59,2,2,1,21,1,Pakiṇṇakakathāvaṇṇanā
  3438. 913438,173,60,2,8,1,48,5,Samuggama -saddo sañjātiyaṃ ādiuppattiyaṃ niruḷho.
  3439. 913439,173,60,9,21,1,124,11,"Taṃtaṃpaccayasamāyoge hi purimabhavasaṅkhātā purimantato uddhaṅgamanaṃ samuggamo, sandhiyaṃ vā paṭisandhiyaṃ uggamo samuggamo. "
  3440. 913440,173,60,22,31,1,70,8,"So pana yattha pañcakkhandhā paripuṇṇā samuggacchanti, tattheva dassito. "
  3441. 913441,173,60,32,38,1,78,6,Etena nayena aparipuṇṇakhandhasamuggamo ekavokāracatuvokāresu sakkā viññātunti.
  3442. 913442,173,60,39,48,1,76,9,Atha vā yathādhigatānaṃ pañcannampi khandhānaṃ saha uggamo uppatti samuggamo.
  3443. 913443,173,60,49,54,1,42,5,Etasmiṃ atthe vikaluppatti asaṅgahitā hoti.
  3444. 913444,173,60,55,58,1,45,3,Himavantappadese jātimantaeḷakalomaṃ jātiuṇṇā.
  3445. 913445,173,60,59,67,1,52,6,{Sappimaṇḍabindū}ti evaṃ etthāpi bindu -saddo yojetabbo.
  3446. 913446,173,60,68,72,1,50,4,Evaṃvaṇṇappaṭibhāgan ti evaṃvaṇṇaṃ evaṃsaṇṭhānañca.
  3447. 913447,173,60,73,80,1,64,6,"Paṭibhajanaṃ vā paṭibhāgo, sadisatābhajanaṃ sadisatāpattīti attho. "
  3448. 913448,173,60,81,85,1,55,4,Evaṃvidho vaṇṇappaṭibhāgo etassāti evaṃvaṇṇappaṭibhāgaṃ.
  3449. 913449,173,61,2,8,1,48,4,"{Santatisīsānī}ti santatimūlāni, santatikoṭṭhāsā vā. "
  3450. 913450,173,61,9,30,1,129,12,"Anekindriyasamāhārabhāvato hi padhānaṅgaṃ‘‘ sīsan’’ ti vuccati, evaṃ vatthudasakādikoṭṭhāsā anekarūpasamudāyabhūtā‘‘ sīsānī’’ ti vuttānīti. "
  3451. 913451,173,62,2,15,1,102,11,"Pañcakkhandhā paripuṇṇā {hontī}ti gaṇanāpāripūriṃ sandhāya vuttaṃ, na tassa tassa khandhassa paripuṇṇataṃ. "
  3452. 913452,173,62,16,53,1,244,28,"Kammasamuṭṭhānapaveṇiyā vuttattā‘‘ utucittāhārajapaveṇī ca ettakaṃ kālaṃ atikkamitvā hotī’’ tiādinā vattabbā siyā, taṃ pana‘‘ pubbāparato’’ ti ettha vakkhatīti akathetvā kammajapaveṇī ca na sabbā vuttāti avuttaṃ dassetuṃ opapātikasamuggamo nāma dassito. "
  3453. 913453,173,62,54,75,1,182,17,"Evaṃ… pe… pañcakkhandhā paripuṇṇā {hontī}ti paripuṇṇāyatanānaṃ vasena nayo dassito, aparipuṇṇāyatanānaṃ pana kāmāvacarānaṃ rūpāvacarānaṃ parihīnāyatanassa vasena santatisīsahāni veditabbā. "
  3454. 913454,173,63,2,16,1,106,12,"{Pubbāparato}ti ayaṃ vicāraṇā na pañcannaṃ khandhānaṃ uppattiyaṃ, atha kho tesaṃ rūpasamuṭṭhāpaneti daṭṭhabbā. "
  3455. 913455,173,63,17,27,1,33,6,Taṃ dassento āha‘‘ evaṃ panā’’ tiādi.
  3456. 913456,173,63,28,34,1,53,5,Apacchāapure {uppannesū}ti etena saṃsayakāraṇaṃ dasseti.
  3457. 913457,173,63,35,48,1,93,12,"Sahuppannesu hi idameva paṭhamaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpeti, idaṃ pacchāti adassitaṃ na sakkā viññātuṃ. "
  3458. 913458,173,63,49,65,1,106,12,Ettha ca‘‘ pubbāparato’’ ti etissā vicāraṇāya vatthubhāvena paṭisandhiyaṃ uppannā pavattā pañcakkhandhā gahitā.
  3459. 913459,173,63,66,81,1,77,10,Tattha ca niddhāraṇe bhummaniddesoti‘‘ rūpaṃ paṭhamaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpetī’’ ti āha.
  3460. 913460,173,63,82,94,1,146,12,Aññathā bhāvenabhāvalakkhaṇatthe bhummaniddese sati rūpassa rūpasamuṭṭhāpanakkhaṇe kammassapi rūpasamuṭṭhānaṃ vadantīti ubhayanti vattabbaṃ siyāti.
  3461. 913461,173,63,95,110,1,94,11,Rūpārūpasantatiñca gahetvā ayaṃ vicāraṇā pavattāti‘‘ rūpaṃ paṭhamaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpetī’’ ti vuttaṃ.
  3462. 913462,173,63,111,127,1,179,16,Aññathā paṭisandhikkhaṇe eva vijjamāne gahetvā vicāraṇāya kariyamānāya arūpassa rūpasamuṭṭhāpanameva natthīti pubbāparasamuṭṭhāpanavicāraṇāva idha na upapajjatīti vattabbaṃ siyāti.
  3463. 913463,173,63,128,138,1,88,9,Vatthu uppādakkhaṇe dubbalaṃ {hotī}ti sabbarūpānaṃ uppādakkhaṇe dubbalataṃ sandhāya vuttaṃ.
  3464. 913464,173,63,139,153,1,85,10,Tadā hi taṃ pacchājātapaccayarahitaṃ āhārādīhi ca anupatthaddhanti‘‘ dubbalan’’ ti vuttaṃ.
  3465. 913465,173,63,154,181,1,279,24,"{Kammavegakkhittattā}ti idaṃ satipi bhavaṅgassa kammajabhāve sāyaṃ vipākasantati paṭisandhikkhaṇe purimabhavaṅgasamuṭṭhāpakato aññena kammunā khittā viya appatiṭṭhitā, tato parañca samānasantatiyaṃ anantarapaccayaṃ purejātapaccayañca labhitvā patiṭṭhitāti imamatthaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  3466. 913466,173,64,2,18,1,164,14,"Paveṇī {ghaṭiyatī}ti cakkhādivatthusantati ekasmiṃ vijjamāne eva aññassa nirodhuppattivasena ghaṭiyati, na cutipaṭisandhinissayavatthūnaṃ viya vicchedappavattīti attho. "
  3467. 913467,173,64,19,22,1,19,2,{Aṅgato}ti jhānaṅgato.
  3468. 913468,173,64,23,35,1,125,11,"Jhānaṅgāni hi cittena saha rūpasamuṭṭhāpakāni, tesaṃ anubaladāyakāni maggaṅgādīni tesu vijjamānesu visesarūpappavattidassanato. "
  3469. 913469,173,64,36,52,1,145,15,"Atha vā yāni cittaṅgāni cetanādīni cittassa rūpasamuṭṭhāpane aṅgabhāvaṃ sahāyabhāvaṃ gacchanti, tesaṃ baladāyakehi jhānaṅgādīhi aparihīnanti attho. "
  3470. 913470,173,64,53,60,1,62,7,Tato parihīnattā hi cakkhuviññāṇādīni rūpaṃ na samuṭṭhāpentīti.
  3471. 913471,173,64,61,95,1,205,25,"Yo pana vadeyya‘‘ paṭisandhicittena sahajātavatthu tassa ṭhitikkhaṇe ca bhaṅgakkhaṇe ca purejātanti katvā paccayavekallābhāvato tasmiṃ khaṇadvaye rūpaṃ samuṭṭhāpetū’’ ti, taṃ nivārento āha‘‘ yadi hi cittan’’ tiādi. "
  3472. 913472,173,64,96,111,1,123,14,"Tattha ṭhitibhaṅgakkhaṇesupi tesaṃ dhammānaṃ vatthu purejātaṃ na hotīti na vattabbamevetanti anujāni, tatthāpi dosaṃ dasseti. "
  3473. 913473,173,64,112,126,1,107,12,"Yadi tadā rūpaṃ samuṭṭhāpeyya, tava matena paṭisandhicittampi samuṭṭhāpeyya, tadā pana rūpuppādanameva natthi. "
  3474. 913474,173,64,127,147,1,178,17,"Yadā ca rūpuppādanaṃ, tadā uppādakkhaṇe tava matenapi paccayavekallameva paṭisandhikkhaṇe purejātanissayābhāvato, tasmā paṭisandhicittaṃ rūpaṃ na {samuṭṭhāpetī}ti ayamettha adhippāyo. "
  3475. 913475,173,64,148,154,1,43,5,Uppādakkhaṇe aṭṭha rūpāni gahetvā uṭṭhahati.
  3476. 913476,173,64,155,156,1,5,1,Kasmā?
  3477. 913477,173,64,157,162,1,78,5,Arūpadhammānaṃ anantarādipaccayavasena savegānaṃ paripuṇṇabalānameva uppattito.
  3478. 913478,173,65,2,8,1,62,5,{Avisayatāyā}ti agatapubbassa gāmassa āgantukassa avisayabhāvato.
  3479. 913479,173,65,9,14,1,43,4,{Appahutatāyā}ti tattha tassa anissarabhāvato.
  3480. 913480,173,65,15,38,1,204,19,"Cittasamuṭṭhāna… pe… {ṭhitānī}ti idaṃ yehākārehi cittasamuṭṭhānarūpānaṃ cittacetasikā paccayā honti, tehi sabbehi paṭisandhiyaṃ cittacetasikā samatiṃsakammajarūpānaṃ yathāsambhavaṃ paccayā hontīti katvā vuttaṃ. "
  3481. 913481,173,66,2,7,1,34,5,Vaṭṭamūlan ti taṇhā avijjā vuccati.
  3482. 913482,173,66,8,22,1,140,14,Cuticittena uppajjamānaṃ rūpaṃ tato purimatarehi uppajjamānaṃ viya na bhavantare uppajjatīti vaṭṭamūlassa vūpasantattā anuppatti vicāretabbā.
  3483. 913483,173,67,2,16,1,112,11,"Rūpassa {natthitāyā}ti rūpānaṃ nissaraṇattā arūpassa, virāgavasena pahīnattā uppādetabbassa abhāvaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  3484. 913484,173,67,17,44,1,175,25,"Rūpokāse vā rūpaṃ atthīti katvā rūpapaccayānaṃ rūpuppādanaṃ hoti, arūpaṃ pana rūpassa okāso na hotīti yasmiṃ rūpe sati cittaṃ aññaṃ rūpaṃ uppādeyya, tadeva tattha natthīti attho. "
  3485. 913485,173,67,45,51,1,70,6,Purimarūpassapi hi paccayabhāvo atthi puttassa pitisadisatādassanatoti.
  3486. 913486,173,68,2,11,1,94,9,Utu pana paṭhamaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpeti paṭisandhicittassa ṭhitikkhaṇe samuṭṭhāpanatoti adhippāyo.
  3487. 913487,173,68,12,24,1,120,11,Utu nāma cesa {dandhanirodho}tiādi utussa ṭhānakkhaṇe uppādane kāraṇadassanatthaṃ arūpānaṃ uppādakāladassanatthañca vuttaṃ.
  3488. 913488,173,68,25,49,1,210,23,"Dandhanirodhattā hi so ṭhitikkhaṇe balavāti tadā rūpaṃ samuṭṭhāpeti, tasmiṃ dharante eva khippanirodhattā soḷasasu cittesu uppannesu paṭisandhianantaraṃ cittaṃ utunā samuṭṭhite rūpe puna samuṭṭhāpetīti adhippāyo. "
  3489. 913489,173,68,50,115,1,427,41,"Tasmiṃ dharante eva soḷasa cittāni uppajjitvā {nirujjhantī}ti etena pana vacanena yadi uppādanirodhakkhaṇā dharamānakkhaṇe eva gahitā,‘‘ soḷasacittakkhaṇāyukaṃ rūpan’’ ti vuttaṃ hoti, athuppādakkhaṇaṃ aggahetvā nirodhakkhaṇova gahito,‘‘ sattarasacittakkhaṇāyukan’’ ti, sace nirodhakkhaṇaṃ aggahetvā uppādakkhaṇo gahito,‘‘ adhikasoḷasacittakkhaṇāyukan’’ ti, yadi pana uppādanirodhakkhaṇā dharamānakkhaṇe na gahitā,‘‘ adhikasattarasacittakkhaṇāyukan’’ ti. "
  3490. 913490,173,68,116,146,1,254,23,"Yasmā pana‘‘ tesu paṭisandhianantaran’’ ti paṭisandhipi tassa dharamānakkhaṇe uppannesu gahitā, tasmā uppādakkhaṇo dharamānakkhaṇe gahitoti nirodhakkhaṇe aggahite adhikasoḷasacittakkhaṇāyukatā vakkhamānā, gahite vā soḷasacittakkhaṇāyukatā adhippetāti veditabbā. "
  3491. 913491,173,69,2,8,1,39,5,Ojā {kharā}ti savatthukaṃ ojaṃ sandhāyāha.
  3492. 913492,173,69,9,16,1,66,7,Sabhāvato sukhumāya hi ojāya vatthuvasena atthi oḷārikasukhumatāti.
  3493. 913493,173,70,2,12,1,91,8,"{Cittañcevā}ti cittassa pubbaṅgamatāya vuttaṃ, taṃsampayuttakāpi pana rūpasamuṭṭhāpakā hontīti. "
  3494. 913494,173,70,13,35,1,98,9,Yathāha‘‘ hetū hetusampayuttakānaṃ dhammānaṃ taṃsamuṭṭhānānañca rūpānaṃ hetupaccayena paccayo’’ tiādi( paṭṭhā.1.1.1).
  3495. 913495,173,70,36,47,1,79,10,"Cittan ti vā cittuppādaṃ gaṇhāti, na kammacetanaṃ viya ekadhammameva avijjamānaṃ. "
  3496. 913496,173,70,48,53,1,58,5,Kammasamuṭṭhānañca taṃsampayuttehipi samuṭṭhitaṃ hotūti ce?
  3497. 913497,173,70,54,65,1,90,9,"Na, tehi samuṭṭhitabhāvassa avuttattā, avacanañca tesaṃ kenaci paccayena paccayabhāvābhāvato. "
  3498. 913498,173,71,2,6,1,38,2,{Addhānaparicchedato}ti kālaparicchedato.
  3499. 913499,173,71,7,25,1,112,13,"Tattha‘‘ sattarasa cittakkhaṇā rūpassa addhā, rūpassa sattarasamo bhāgo arūpassā’’ ti eso addhānaparicchedo adhippeto. "
  3500. 913500,173,71,26,49,1,247,20,"{Paṭisandhikkhaṇe}ti idaṃ nayadassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ tato parampi rūpārūpānaṃ sahuppattisabbhāvato, na panetaṃ paṭisandhikkhaṇe asahuppattiabhāvaṃ sandhāya vuttanti daṭṭhabbaṃ, paṭisandhicittassa ṭhitibhaṅgakkhaṇesupi rūpuppattiṃ sayameva vakkhatīti. "
  3501. 913501,173,71,50,60,1,99,9,"Phalappattanidassanena ca rūpārūpānaṃ asamānakālataṃ nidasseti, na sahuppādaṃ tadatthaṃ anāraddhattā. "
  3502. 913502,173,71,61,68,1,85,7,Sahuppādena pana asamānakālatā sukhadīpanā hotīti taṃdīpanatthameva sahuppādaggahaṇaṃ.
  3503. 913503,173,72,2,20,1,122,14,Yadi evaṃ rūpārūpānaṃ asamānaddhattā arūpaṃ ohāya rūpassa pavatti āpajjatīti etassā nivāraṇatthamāha‘‘ tattha kiñcāpī’’ tiādi.
  3504. 913504,173,72,21,36,1,131,13,"{Ekappamāṇāvā}ti nirantaraṃ pavattamānesu rūpārūpadhammesu nicchiddesu arūparahitaṃ rūpaṃ, rūparahitaṃ vā arūpaṃ natthīti katvā vuttaṃ. "
  3505. 913505,173,72,37,45,1,111,8,Ayañca kathā pañcavokāre kammajarūpappavattiṃ nibbānapaṭibhāganirodhasamāpattirahitaṃ sandhāya katāti daṭṭhabbā.
  3506. 913506,173,72,46,59,1,82,13,Pade padan ti attano pade eva padaṃ nikkhipanto viya lahuṃ lahuṃ akkamitvāti attho.
  3507. 913507,173,72,60,73,1,72,9,"{Anohāyā}ti yāva cuti, tāva avijahitvā, cutikkhaṇe pana saheva nirujjhantīti. "
  3508. 913508,173,72,74,85,1,98,10,"Yasmiñcaddhāne aññamaññaṃ anohāya pavatti, so ca paṭisandhicutiparicchinno ukkaṃsato etesaṃ addhāti. "
  3509. 913509,173,72,86,96,1,81,10,Evan ti etena pubbe vuttaṃ avakaṃsato addhāpakāraṃ imañca saṅgaṇhātīti daṭṭhabbaṃ.
  3510. 913510,173,73,2,19,1,124,12,{Ekuppādanānānirodhato}ti etaṃ dvayamapi saha gahetvā rūpārūpānaṃ‘‘ ekuppādanānānirodhato’’ ti eko daṭṭhabbākāro vuttoti daṭṭhabbo.
  3511. 913511,173,73,20,23,1,17,3,Evaṃ ito paresupi.
  3512. 913512,173,73,24,36,1,107,11,Pacchimakammajaṃ {ṭhapetvā}ti tassa cuticittena saha nirujjhanato nānānirodho natthīti katvā vuttanti vadanti.
  3513. 913513,173,73,37,46,1,85,9,Tassa pana ekuppādopi natthi heṭṭhā soḷasake pacchimassa bhaṅgakkhaṇe uppattivacanato.
  3514. 913514,173,73,47,57,1,66,9,"Yadi pana yassa ekuppādanānānirodhā dvepi na santi, taṃ ṭhapetabbaṃ. "
  3515. 913515,173,73,58,86,1,234,23,"Sabbampi cittassa bhaṅgakkhaṇe uppannaṃ ṭhapetabbaṃ siyā, pacchimakammajassa pana uppattito parato cittesu pavattamānesu kammajarūpassa anuppattito vajjetabbaṃ gahetabbañca tadā natthīti‘‘ pacchimakammajaṃ ṭhapetvā’’ ti vuttanti veditabbaṃ. "
  3516. 913516,173,73,87,119,1,273,26,"Tato pubbe pana aṭṭhacattālīsakammajarūpapaveṇī atthīti tattha yaṃ cittassa uppādakkhaṇe uppannaṃ, taṃ aññassa uppādakkhaṇe nirujjhatīti‘‘ ekuppādanānānirodhan’’ ti gahetvā ṭhitibhaṅgakkhaṇesu uppannarūpāni vajjetvā evaṃ ekuppādanānānirodhato veditabbāti yojanā katāti daṭṭhabbā. "
  3517. 913517,173,73,120,127,1,56,6,"Tañhi rūpaṃ arūpena, arūpañca tena ekuppādanānānirodhanti. "
  3518. 913518,173,73,128,141,1,139,12,"Tattha saṅkhalikassa viya sambandho paveṇīti katvā aṭṭhacattālīsakammajiyavacanaṃ kataṃ, aññathā ekūnapaññāsakammajiyavacanaṃ kattabbaṃ siyā. "
  3519. 913519,173,74,2,12,1,66,7,Nānuppāda … pe… pacchimakammajena {dīpetabbā}ti tena sudīpanattā vuttaṃ.
  3520. 913520,173,74,13,35,1,178,21,"Etena hi nayena sakkā tato pubbepi ekassa cittassa bhaṅgakkhaṇe uppannarūpaṃ aññassapi bhaṅgakkhaṇe eva nirujjhatīti taṃ arūpena, arūpañca tena nānuppādaṃ ekanirodhanti viññātunti. "
  3521. 913521,173,74,36,68,1,235,26,"Ubhayatthāpi pana aññassa cittassa ṭhitikkhaṇe uppannaṃ rūpaṃ aññassa ṭhitikkhaṇe, tassa ṭhitikkhaṇe uppajjitvā ṭhitikkhaṇe eva nirujjhanakaṃ arūpañca na saṅgahitaṃ, taṃ‘‘ nānuppādato nānānirodhato’’ ti ettheva saṅgahaṃ gacchatīti veditabbaṃ. "
  3522. 913522,173,74,69,80,1,130,11,Catusantatikarūpena hi nānuppādanānānirodhatādīpanā ettha ṭhitikkhaṇe uppannassa dassitattā adassitassa vasena nayadassanaṃ hotīti.
  3523. 913523,173,74,81,93,1,107,12,Samatiṃsakammajarūpesu eva ṭhitassapi gabbhe gatassa maraṇaṃ atthīti tesaṃ eva vasena pacchimakampi yojitaṃ.
  3524. 913524,173,74,94,99,1,26,4,"Amarā nāma bhaveyyuṃ, kasmā? "
  3525. 913525,173,74,100,112,1,112,10,"Yathā channaṃ vatthūnaṃ pavatti , evaṃ taduppādakakammeneva bhavaṅgādīnañca tabbatthukānaṃ pavattiyā bhavitabbanti. "
  3526. 913526,173,74,113,128,1,85,13,"Na hi taṃ kāraṇaṃ atthi, yena taṃ kammajesu ekaccaṃ pavatteyya, ekaccaṃ na pavatteyyāti. "
  3527. 913527,173,74,129,142,1,83,9,Tasmā āyuusmāviññāṇādīnaṃ jīvitasaṅkhārānaṃ anūnattā vuttaṃ‘‘ amarā nāma bhaveyyun’’ ti.
  3528. 913528,173,75,2,28,1,198,21,"‘ ‘ Uppādakkhaṇe uppannaṃ aññassa uppādakkhaṇe nirujjhati, ṭhitikkhaṇe uppannaṃ aññassa ṭhitikkhaṇe, bhaṅgakkhaṇe uppannaṃ aññassa bhaṅgakkhaṇe nirujjhatī’’ ti idaṃ aṭṭhakathāyaṃ āgatattā vuttanti adhippāyo. "
  3529. 913529,173,75,29,44,1,150,13,"Attano panādhippāyaṃ uppādakkhaṇe uppannaṃ nirodhakkhaṇe, ṭhitikkhaṇe uppannañca uppādakkhaṇe, bhaṅgakkhaṇe uppannaṃ ṭhitikkhaṇe nirujjhatīti dīpetiyeva. "
  3530. 913530,173,75,45,68,1,90,11,Evañca katvā addhānaparicchede‘‘ taṃ pana sattarasamena cittena saddhiṃ nirujjhatī’’ ti( vibha. aṭṭha.26 pakiṇṇakakathā) vuttaṃ.
  3531. 913531,173,75,69,74,1,29,4,"Imāya pāḷiyā virujjhati, kasmā? "
  3532. 913532,173,75,75,79,1,66,4,Catusamuṭṭhānikarūpassapi samānāyukatāya bhavitabbattāti adhippāyo.
  3533. 913533,173,75,80,91,1,95,10,"Yathā pana etehi yojitaṃ, tathā rūpassa ekuppādanānānirodhatā nānuppādekanirodhatā ca natthiyeva. "
  3534. 913534,173,76,2,55,1,445,37,"Yā pana etehi rūpassa sattarasacittakkhaṇāyukatā vuttā, yā ca aṭṭhakathāyaṃ tatiyabhāgādhikasoḷasacittakkhaṇāyukatā, sā paṭiccasamuppādavibhaṅgaṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.227) atītārammaṇāya cutiyā anantarā paccuppannārammaṇaṃ paṭisandhiṃ dassetuṃ‘‘ ettāvatā ekādasa cittakkhaṇā atītā honti, tathā pañcadasa cittakkhaṇā atītā honti, athāvasesapañcacittaekacittakkhaṇāyuke tasmiṃ yevārammaṇe paṭisandhicittaṃ uppajjatī’’ ti dassitena soḷasacittakkhaṇāyukabhāvena virujjhati. "
  3535. 913535,173,76,56,69,1,60,9,Na hi sakkā‘‘ ṭhitikkhaṇe eva rūpaṃ āpāthamāgacchatī’’ ti vattuṃ.
  3536. 913536,173,76,70,85,1,112,14,"Tathā hi sati na rūpassa ekādasa vā pañcadaseva vā cittakkhaṇā atītā, atha kho atirekaekādasapañcadasacittakkhaṇā. "
  3537. 913537,173,76,86,100,1,138,13,"Tasmā yadipi pañcadvāre ṭhitippattameva rūpaṃ pasādaṃ ghaṭṭetīti yujjeyya, manodvāre pana uppādakkhaṇepi āpāthamāgacchatīti icchitabbametaṃ. "
  3538. 913538,173,76,101,108,1,52,7,Na hi manodvāre atītādīsu kiñci āpāthaṃ nāgacchatīti.
  3539. 913539,173,76,109,130,1,84,9,"Manodvāre ca evaṃ vuttaṃ‘‘ ekādasa cittakkhaṇā atītā, athāvasesapañcacittakkhaṇāyuke’’ ti( vibha. aṭṭha.227). "
  3540. 913540,173,77,2,13,1,69,10,"Yo cettha cittassa ṭhitikkhaṇo vutto, so ca atthi natthīti vicāretabbo. "
  3541. 913541,173,77,14,29,1,38,4,Cittayamake( yama.2. cittayamaka.102) hi‘‘ uppannaṃ uppajjamānanti?
  3542. 913542,173,77,30,53,1,102,14,"Bhaṅgakkhaṇe uppannaṃ, no ca uppajjamānan’’ ti ettakameva vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ ṭhitikkhaṇe bhaṅgakkhaṇe cā’’ ti. "
  3543. 913543,173,77,54,59,1,31,3,Tathā‘‘ nuppajjamānaṃ nuppannanti?
  3544. 913544,173,77,60,82,1,104,14,"Bhaṅgakkhaṇe nuppajjamānaṃ, no ca nuppannan’’ ti ettakameva vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ ṭhitikkhaṇe bhaṅgakkhaṇe cā’’ ti. "
  3545. 913545,173,77,83,138,1,285,33,"Evaṃ‘‘ na niruddhaṃ na nirujjhamānaṃ, na nirujjhamānaṃ na niruddhan’’ ti etesaṃ paripuṇṇavissajjane‘‘ uppādakkhaṇe anāgatañcā’’ ti vatvā‘‘ ṭhitikkhaṇe’’ ti avacanaṃ, atikkantakālavāre ca‘‘ bhaṅgakkhaṇe cittaṃ uppādakkhaṇaṃ vītikkantan’’ ti vatvā‘‘ ṭhitikkhaṇe’’ ti avacanaṃ ṭhitikkhaṇābhāvaṃ cittassa dīpeti. "
  3546. 913546,173,77,139,190,1,190,24,"Suttesu pi hi‘‘ ṭhitassa aññathattaṃ paññāyatī’’ ti tasseva( saṃ. ni.3.38; a. ni.3.47) ekassa aññathattābhāvato‘‘ yassā aññathattaṃ paññāyati, sā santatiṭhitī’’ ti na na sakkā vattunti, vijjamānaṃ vā khaṇadvayasamaṅgiṃ ṭhitanti. "
  3547. 913547,173,78,2,22,1,133,16,"Yo cettha cittanirodhakkhaṇe rūpuppādo vutto, so ca vicāretabbo‘‘ yassa vā pana samudayasaccaṃ nirujjhati, tassa dukkhasaccaṃ uppajjatīti? "
  3548. 913548,173,78,23,37,1,14,3,Noti vuttan’’ ti( yama.1. saccayamaka.136).
  3549. 913549,173,78,38,59,1,130,17,"Yo ca cittassa uppādakkhaṇe rūpanirodho vutto, so ca vicāretabbo‘‘ yassa kusalā dhammā uppajjanti, tassa abyākatā dhammā nirujjhantīti? "
  3550. 913550,173,78,60,74,1,17,3,Notiādi( yama.3. dhammayamaka.163) vuttan’’ ti.
  3551. 913551,173,78,75,91,1,163,14,"Na ca cittasamuṭṭhānarūpameva sandhāya paṭikkhepo katoti sakkā vattuṃ cittasamuṭṭhānarūpādhikārassa abhāvā, abyākatasaddassa ca cittasamuṭṭhānarūpesveva appavattito. "
  3552. 913552,173,78,92,105,1,159,12,"Yadi saṅkhārayamake kāyasaṅkhārassa cittasaṅkhārena sahuppādekanirodhavacanato abyākata-saddena cittasamuṭṭhānamevettha gahitanti kāraṇaṃ vadeyya, tampi akāraṇaṃ. "
  3553. 913553,173,78,106,141,1,381,32,"Na hi tena vacanena aññarūpānaṃ cittena sahuppādasahanirodhapaṭikkhepo kato, nāpi nānuppādanānānirodhānujānanaṃ, neva cittasamuṭṭhānato aññassa abyākatabhāvanivāraṇañca kataṃ, tasmā tathā appaṭikkhittānānuññātānivāritābyākatabhāvānaṃ sahuppādasahanirodhādikānaṃ kammajādīnaṃ etena cittassa uppādakkhaṇe nirodho paṭikkhittoti na sakkā kammajādīnaṃ cittassa uppādakkhaṇe nirodhaṃ vattuṃ. "
  3554. 913554,173,78,142,171,1,277,28,"Yamakapāḷianussaraṇe ca sati uppādānantaraṃ cittassa bhijjamānatāti tasmiṃ khaṇe cittaṃ na ca rūpaṃ samuṭṭhāpeti vinassamānattā, nāpi ca aññassa rūpasamuṭṭhāpakassa sahāyabhāvaṃ gacchatīti paṭisandhicittena sahuppanno utu tadanantarassa cittassa uppādakkhaṇe rūpaṃ samuṭṭhāpeyya. "
  3555. 913555,173,78,172,194,1,182,19,"Evañca sati rūpārūpānaṃ ādimhi saha rūpasamuṭṭhāpanato pubbāparatoti idampi natthi, atilahuparivattañca cittanti yena sahuppajjati, taṃ cittakkhaṇe rūpaṃ uppajjamānamevāti sakkā vattuṃ. "
  3556. 913556,173,78,195,221,1,217,24,"Teneva hi taṃ paṭisandhito uddhaṃ acittasamuṭṭhānānaṃ attanā saha uppajjamānānaṃ na kenaci paccayena paccayo hoti, tadanantarañca taṃ ṭhitippattanti tadanantaraṃ cittaṃ tassa pacchājātapaccayo hoti, na sahajātapaccayoti. "
  3557. 913557,173,78,222,233,1,70,8,"Yadi evaṃ‘‘ yassa kāyasaṅkhāro uppajjati, tassa vacīsaṅkhāro nirujjhatīti? "
  3558. 913558,173,78,234,250,1,20,4,"No’’ ti( yama.2. saṅkhārayamaka.128), vattabbanti ce? "
  3559. 913559,173,78,251,255,1,46,3,"Na, cittanirodhakkhaṇe rūpuppādārambhābhāvatoti. "
  3560. 913560,173,78,256,284,1,254,26,"Nippariyāyena hi cittassa uppādakkhaṇe eva rūpaṃ uppajjamānaṃ hoti, cittakkhaṇe pana avītivatte taṃ attano rūpasamuṭṭhāpanapurejātapaccayakiccaṃ na karoti, arūpañca tassa pacchājātapaccayo na hotīti ṭhitippattivisesālābhaṃ sandhāya pariyāyena idaṃ vuttanti. "
  3561. 913561,173,79,2,35,1,202,24,Tato paraṃ {panā}ti etassa‘‘ ettha pana yadetan’’ tiādikāyapi saṅgahakathāya niṭṭhitāya purimakathāya sanniṭṭhānato‘‘ tato paṭṭhāya kammajarūpapaveṇī na pavattatī’’ ti etena saha sambandhoti cutito paranti attho.
  3562. 913562,173,80,2,27,1,175,21,"Rūpaṃ pana rūpena {sahā}tiādinā yathā aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ, tathā ekuppādekanirodhatā rūpānaṃ arūpehi, arūpānaṃ rūpehi ca natthīti katvā rūpānaṃ rūpeheva, arūpānañca arūpehi yojitā. "
  3563. 913563,173,81,2,18,1,136,13,"Sarīrassa rūpaṃ avayavabhūtanti attho, ghanabhūto puñjabhāvo ghanapuñjabhāvo, na tilamuggādipuñjā viya sithilasambandhanānaṃ puñjoti attho. "
  3564. 913564,173,81,19,25,1,41,5,{Ekuppādāditā}ti yathāvutte tayo pakāre āha.
  3565. 913565,173,82,2,5,1,28,2,{Heṭṭhā}ti rūpakaṇḍavaṇṇanāyaṃ.
  3566. 913566,173,82,6,15,1,106,8,Parinipphannāva {hontī}ti vikārarūpādīnañca rūpakaṇḍavaṇṇanāyaṃ parinipphannatāpariyāyo vuttoti katvā vuttaṃ.
  3567. 913567,173,82,16,19,1,37,3,Parinipphannanipphannānaṃ ko visesoti?
  3568. 913568,173,82,20,33,1,175,12,"Pubbantāparantaparicchinno paccayehi nipphādito tilakkhaṇāhato sabhāvadhammo parinipphanno, nipphanno pana asabhāvadhammopi hoti nāmaggahaṇasamāpajjanādivasena nipphādiyamānoti. "
  3569. 913569,173,82,34,43,1,87,8,Nirodhasamāpatti {panā}ti etena sabbampi upādāpaññattiṃ tadekadesena dassetīti veditabbaṃ.
  3570. 913570,173,83,2,4,1,30,2,Pakiṇṇakakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  3571. 913571,173,84,2,2,1,28,1,Kamādivinicchayakathāvaṇṇanā
  3572. 913572,173,85,2,16,1,105,11,"Dassanena {pahātabbā}tiādinā paṭhamaṃ pahātabbā paṭhamaṃ vuttā, dutiyaṃ pahātabbā dutiyanti ayaṃ pahānakkamo. "
  3573. 913573,173,85,17,25,1,79,8,Anupubbapaṇītā bhūmiyo anupubbena vavatthitāti tāsaṃ vasena desanāya bhūmikkamo.
  3574. 913574,173,85,26,53,1,80,6,"‘‘ Cattāro satipaṭṭhānā’’ tiādiko( saṃ. ni.5.372,382,383; vibha.355) ekakkhaṇepi satipaṭṭhānādisambhavato desanākkamova. "
  3575. 913575,173,85,54,63,1,105,8,"Dānakathādayo anupubbukkaṃsato kathitā, uppattiādivavatthānābhāvato pana dānādīnaṃ idha desanākkamavacanaṃ. "
  3576. 913576,173,85,64,81,1,179,17,Desanākkamoti ca yathāvuttavavatthānābhāvato anekesaṃ vacanānaṃ saha pavattiyā asambhavato yena kenaci pubbāpariyena desetabbattā tena tenādhippāyena desanāmattasseva kamo vuccati.
  3577. 913577,173,85,82,90,1,60,7,Abhedena {hī}ti rūpādīnaṃ bhedaṃ akatvā piṇḍaggahaṇenāti attho.
  3578. 913578,173,85,91,98,1,76,7,Cakkhuādīnampi visayabhūtan ti ekadesena rūpakkhandhaṃ samudāyabhūtaṃ vadati.
  3579. 913579,173,85,99,104,1,37,5,Evan ti ettha vuttanayenāti adhippāyo.
  3580. 913580,173,85,105,141,1,78,10,‘‘ Chadvārādhipati rājā’’ ti( dha. pa. aṭṭha.2. erakapattanāgarājavatthu)‘‘ manopubbaṅgamā dhammā’’ ti( dha. pa.1-2) ca vacanato viññāṇaṃ adhipati.
  3581. 913581,173,86,2,20,1,148,12,"Rūpakkhandhe ‘‘ sāsavaṃ upādāniyan’’ ti vacanaṃ anāsavānaṃ dhammānaṃ sabbhāvato rūpakkhandhassa taṃsabhāvatānivattanatthaṃ, na anāsavarūpanivattanatthanti. "
  3582. 913582,173,86,21,35,1,104,12,"Anāsavāva khandhesu {vuttā}ti ettha aṭṭhānappayutto eva -saddo daṭṭhabbo, anāsavā khandhesveva vuttāti attho. "
  3583. 913583,173,87,2,7,1,73,5,Sabbasaṅkhatānaṃ sabhāgena ekajjhaṃ saṅgaho sabbasaṅkhatasabhāgekasaṅgaho.
  3584. 913584,173,87,8,15,1,77,7,Sabhāgasabhāgena hi saṅgayhamānā sabbasaṅkhatā phassādayo pañcakkhandhā honti.
  3585. 913585,173,87,16,26,1,61,6,Tattha ruppanādisāmaññena samānakoṭṭhāsā‘‘ sabhāgā’’ ti veditabbā.
  3586. 913586,173,87,27,47,1,186,15,"Tesu saṅkhatābhisaṅkharaṇakiccaṃ āyūhanarasāya cetanāya balavanti sā‘‘ saṅkhārakkhandho’’ ti vuttā, aññe ca ruppanādivisesalakkhaṇarahitā phassādayo saṅkhatābhisaṅkharaṇasāmaññenāti daṭṭhabbā. "
  3587. 913587,173,87,48,61,1,136,13,Phusanādayo pana sabhāvā visuṃ khandha-saddavacanīyā na hontīti dhammasabhāvaviññunā tathāgatena phassakhandhādayo na vuttāti daṭṭhabbāti.
  3588. 913588,173,87,62,118,1,409,45,"‘‘ Ye keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā sassatavādā sassataṃ lokañca paññapenti attānañca, sabbe te imeyeva pañcupādānakkhandhe nissāya paṭicca, etesaṃ vā aññataran’’ tiādīnañca suttānaṃ vasena attattaniyagāhavatthussa etaparamatā daṭṭhabbā, etena ca vakkhamānasuttavasena ca khandhe eva nissāya parittārammaṇādivasena na vattabbā ca diṭṭhi uppajjati, khandhanibbānavajjassa sabhāvadhammassa abhāvatoti vuttaṃ hoti. "
  3589. 913589,173,87,119,135,1,129,12,Aññesañca khandha-saddavacanīyānaṃ sīlakkhandhādīnaṃ sabbhāvato na pañcevāti etaṃ codanaṃ nivattetumāha‘‘ aññesañca tadavarodhato’’ ti.
  3590. 913590,173,88,2,6,1,83,4,Dukkhadukkhavipariṇāmadukkhasaṅkhāradukkhatāvasena vedanāya ābādhakattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  3591. 913591,173,88,7,13,1,109,6,Rāgādisampayuttassa vipariṇāmādidukkhassa itthipurisādiākāraggāhikā taṃtaṃsaṅkappamūlabhūtā saññā samuṭṭhānaṃ.
  3592. 913592,173,88,14,24,1,94,9,"Rogassa pittādīni viya āsannakāraṇaṃ samuṭṭhānaṃ, utubhojanavesamādīni viya mūlakāraṇaṃ nidānaṃ."
  3593. 913593,173,88,25,123,1,538,55,"‘‘ Cittassaṅgabhūtā cetasikā’’ ti cittaṃ gilānūpamaṃ vuttaṃ, sukhasaññādivasena vedanākāraṇāya hetubhāvato vedanābhojanassa chādāpanato ca saññā aparādhūpamā byañjanūpamā ca,‘‘ pañca vadhakā paccatthikāti kho, bhikkhave, pañcannetaṃ upādānakkhandhānaṃ adhivacanan’’ ti āsivisūpame( saṃ. ni.4.238) vadhakāti vuttā,‘‘ bhāroti kho, bhikkhave, pañcannetaṃ upādānakkhandhānaṃ adhivacanan’’ ti bhārasutte( saṃ. ni.3.22) bhārāti,‘‘ atītaṃpāhaṃ addhānaṃ rūpena khajjiṃ, seyyathāpāhaṃ etarahi paccuppannena rūpena khajjāmi, ahañceva kho pana anāgataṃ rūpaṃ abhinandeyyaṃ, anāgatenapāhaṃ rūpena khajjeyyaṃ. "
  3594. 913594,173,88,124,168,1,157,16,"Seyyathāpetarahi khajjāmī’’ tiādinā khajjanīyapariyāyena( saṃ. ni.3.79) khādakāti ,‘‘ so aniccaṃ rūpaṃ‘ aniccaṃ rūpan’ ti yathābhūtaṃ nappajānātī’’ tiādinā yamakasutte( saṃ. ni.3.85) aniccādikāti. "
  3595. 913595,173,88,169,183,1,129,13,"Yadipi imasmiṃ vibhaṅge avisesena khandhā vuttā, bāhullena pana upādānakkhandhānaṃ tadantogadhānaṃ daṭṭhabbatā vuttāti veditabbāti. "
  3596. 913596,173,89,2,9,1,56,5,"{Desitādiccabandhunā}ti desitaṃ ādiccabandhunā, desitāni vā. "
  3597. 913597,173,89,10,16,1,48,5,"Gāthāsukhatthaṃ anunāsikalopo, nikāralopo vā kato. "
  3598. 913598,173,90,2,11,1,58,8,Gahetuṃ na {sakkā}ti niccādivasena gahetuṃ na yuttanti attho.
  3599. 913599,173,91,2,25,1,139,19,Rūpena saṇṭhānena phalakasadiso dissamāno kharabhāvābhāvā phalakakiccaṃ na karotīti‘‘ na sakkā taṃ gahetvā phalakaṃ vā āsanaṃ vā kātun’’ ti āha.
  3600. 913600,173,91,26,45,1,149,17,"Na tathā {tiṭṭhatī}ti niccādikā na hotīti attho, taṇhādiṭṭhīhi vā niccādiggahaṇavasena uppādādianantaraṃ bhijjanato gahitākārā hutvā na tiṭṭhatīti attho. "
  3601. 913601,173,91,46,56,1,97,7,"{Koṭisatasahassasaṅkhyā}ti idaṃ na gaṇanaparicchedadassanaṃ, bahubhāvadassanameva panetaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  3602. 913602,173,91,57,60,1,29,3,Udakajallakan ti udakalasikaṃ.
  3603. 913603,173,91,61,84,1,235,22,"Yathā udakatale bindunipātajanito vāto udakajallakaṃ saṅkaḍḍhitvā puṭaṃ katvā pupphuḷaṃ nāma karoti, evaṃ vatthumhi ārammaṇāpāthagamanajanito phasso anupacchinnaṃ kilesajallaṃ sahakārīpaccayantarabhāvena saṅkaḍḍhitvā vedanaṃ nāma karoti. "
  3604. 913604,173,91,85,95,1,115,10,Idañca kilesehi mūlakāraṇabhūtehi ārammaṇassādanabhūtehi ca nibbattaṃ vaṭṭagatavedanaṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ.
  3605. 913605,173,91,96,105,1,70,8,"Ukkaṭṭhaparicchedena vā cattāro paccayā vuttā, ūnehipi pana uppajjateva. "
  3606. 913606,173,92,2,6,1,52,3,{Nānālakkhaṇo}ti vaṇṇagandharasaphassādīhi nānāsabhāvo.
  3607. 913607,173,92,7,17,1,33,6,Māyāya dassitaṃ rūpaṃ‘‘ māyā’’ ti āha.
  3608. 913608,173,92,18,26,1,96,8,Pañcapi upādānakkhandhā asubhādisabhāvā eva kilesāsucivatthubhāvāditoti asubhādito daṭṭhabbā eva.
  3609. 913609,173,92,27,41,1,73,10,Tathāpi katthaci koci viseso sukhaggahaṇīyo hotīti āha‘‘ visesato cā’’ tiādi.
  3610. 913610,173,92,42,52,1,124,10,Tattha cattāro satipaṭṭhānā catuvipallāsappahānakarāti tesaṃ gocarabhāvena rūpakkhandhādīsu asubhādivasena daṭṭhabbatā vuttā.
  3611. 913611,173,93,2,6,1,43,4,Khandhehi na vihaññati parividitasabhāvattā.
  3612. 913612,173,93,7,18,1,87,10,"Vipassakopi hi tesaṃ vipattiyaṃ na dukkhamāpajjati, khīṇāsavesu pana vattabbameva natthi. "
  3613. 913613,173,93,19,26,1,40,6,Te hi āyatimpi khandhehi na bādhīyantīti .
  3614. 913614,173,93,27,59,1,189,17,"Kabaḷīkārāhāraṃ {parijānātī}ti‘‘ āhārasamudayā rūpasamudayo’’ ti( saṃ. ni.3.56-57) vuttattā ajjhattikarūpe chandarāgaṃ pajahanto tassa samudayabhūte kabaḷīkārāhārepi chandarāgaṃ pajahatīti attho, ayaṃ pahānapariññā. "
  3615. 913615,173,93,60,68,1,99,8,Ajjhattikarūpaṃ pana pariggaṇhanto tassa paccayabhūtaṃ kabaḷīkārāhārampi pariggaṇhātīti ñātapariññā.
  3616. 913616,173,93,69,76,1,59,7,Tassa ca udayavayānupassī hotīti tīraṇapariññā ca yojetabbā.
  3617. 913617,173,93,77,87,1,60,6,Kāmarāgabhūtaṃ abhijjhaṃ sandhāya‘‘ abhijjhākāyaganthan’’ ti āha.
  3618. 913618,173,93,88,92,1,44,4,Asubhānupassanāya hi kāmarāgappahānaṃ hotīti.
  3619. 913619,173,93,93,97,1,44,4,Kāmarāgamukhena vā sabbalobhappahānaṃ vadati.
  3620. 913620,173,93,98,110,1,91,8,‘‘ Phassapaccayā vedanā’’ ti vuttattā āhāraparijānane vuttanayena phassaparijānanañca yojetabbaṃ.
  3621. 913621,173,94,2,10,1,79,8,Sukhatthameva bhavapatthanā hotīti vedanāya taṇhaṃ pajahanto bhavoghaṃ uttarati.
  3622. 913622,173,94,11,39,1,182,21,"Sabbaṃ vedanaṃ dukkhato passanto attano parena apubbaṃ dukkhaṃ uppāditaṃ, sukhaṃ vā vināsitaṃ na passati, tato‘‘ anatthaṃ me acarī’’ tiādiāghātavatthuppahānato byāpādakāyaganthaṃ bhindati."
  3623. 913623,173,94,40,60,1,169,16,‘‘ Sukhabahule sugatibhave suddhī’’ ti gahetvā gosīlagovatādīhi suddhiṃ parāmasanto sukhapatthanāvaseneva parāmasatīti vedanāya taṇhaṃ pajahanto sīlabbatupādānaṃ na upādiyati.
  3624. 913624,173,94,61,91,1,203,22,"Manosañcetanā saṅkhārakkhandhova, saññā pana taṃsampayuttāti saññāsaṅkhāre anattato passanto manosañcetanāya chandarāgaṃ pajahati eva, tañca pariggaṇhāti tīreti cāti‘‘ saññaṃ saṅkhāre… pe… parijānātī’’ ti vuttaṃ. "
  3625. 913625,173,95,2,13,1,102,11,Avijjāya viññāṇe ghanaggahaṇaṃ hotīti ghanavinibbhogaṃ katvā taṃ aniccato passanto avijjoghaṃ uttarati.
  3626. 913626,173,95,14,21,1,90,7,Mohabaleneva sīlabbataparāmāsaṃ hotīti taṃ pajahanto sīlabbataparāmāsakāyaganthaṃ bhindati.
  3627. 913627,173,96,2,28,1,147,20,"‘ ‘ Yañca kho etaṃ, bhikkhave, vuccati cittaṃ itipi mano itipi viññāṇaṃ itipi, tatrāssutavā puthujjano nālaṃ nibbindituṃ, nālaṃ virajjituṃ, nālaṃ vimuccituṃ. "
  3628. 913628,173,96,29,32,1,14,3,Taṃ kissa hetu?
  3629. 913629,173,96,33,63,1,120,14,"Dīgharattaṃhetaṃ, bhikkhave, assutavato puthujjanassa ajjhositaṃ mamāyitaṃ parāmaṭṭhaṃ‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’ ti( saṃ. ni.2.61)– "
  3630. 913630,173,97,2,14,1,97,11,Vacanato viññāṇaṃ niccato passanto diṭṭhupādānaṃ upādiyatīti aniccato passanto taṃ na upādiyatīti.
  3631. 913631,173,98,2,4,1,37,2,Kamādivinicchayakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  3632. 913632,173,99,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3633. 913633,173,100,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  3634. 913634,173,101,2,24,1,139,14,"34. Evaṃ yā ekavidhādinā vuttavedanānaṃ bhūmivasena jānitabbatā, taṃ vatvā puna sampayuttato dassitatādijānitabbappakāraṃ vattumāha‘‘ apicā’’ tiādi. "
  3635. 913635,173,101,25,36,1,116,10,Aṭṭhavidhena {tatthā}ti tattha -saddassa sattavidhabhedeneva yojanā chabbidhabhedena yojanāya sati aṭṭhavidhattābhāvato.
  3636. 913636,173,102,2,12,1,91,8,"Pūraṇatthameva {vutto}ti dasavidhatāpūraṇatthameva vutto, na navavidhabhede viya nayadānatthaṃ. "
  3637. 913637,173,102,13,14,1,5,1,Kasmā?
  3638. 913638,173,102,15,18,1,23,3,Tattha nayassa dinnattā.
  3639. 913639,173,102,19,27,1,57,7,"Bhinditabbassa hi bhedanaṃ nayadānaṃ, tañca tattha katanti. "
  3640. 913640,173,102,28,53,1,146,18,"Yathā ca kusalattiko, evaṃ‘‘ kāyasamphassajā vedanā atthi sukhā, atthi dukkhā’’ ti idampi pūraṇatthamevāti dīpitaṃ hoti aṭṭhavidhabhede nayassa dinnattā. "
  3641. 913641,173,103,2,13,1,100,10,"Pubbe gahitato aññassa gahaṇaṃ vaḍḍhanaṃ gahaṇavaḍḍhanavasena, na purimagahite ṭhite aññupacayavasena. "
  3642. 913642,173,103,14,42,1,260,24,"Vaḍḍhana-saddo vā chedanattho kesavaḍḍhanādīsu viyāti pubbe gahitassa aggahaṇaṃ chindanaṃ vaḍḍhanaṃ, dukatikānaṃ ubhayesaṃ vaḍḍhanaṃ ubhayavaḍḍhanaṃ, ubhayato vā pavattaṃ vaḍḍhanaṃ ubhayavaḍḍhanaṃ, tadeva ubhatovaḍḍhanakaṃ, tena nayanīharaṇaṃ ubhatovaḍḍhanakanīhāro. "
  3643. 913643,173,103,43,51,1,91,7,"Vaḍḍhanakanayo vā vaḍḍhanakanīhāro, ubhayato pavatto vaḍḍhanakanīhāro ubhatovaḍḍhanakanīhāro. "
  3644. 913644,173,103,52,57,1,82,5,Tattha dukamūlakatikamūlakaubhatovaḍḍhanakesu duvidhatividhabhedānaṃyeva hi viseso.
  3645. 913645,173,103,58,86,1,350,26,"Aññe bhedā avisiṭṭhā, tathāpi paññāppabhedajananatthaṃ dhammavitakkena ñātivitakkādiniratthakavitakkanivāraṇatthaṃ imañca pāḷiṃ vitakkentassa dhammupasaṃhitapāmojjajananatthaṃ ekekassa vārassa gahitassa niyyānamukhabhāvato ca duvidhatividhabhedanānattavasena itarepi bhedā vuttāti veditabbā aññamaññāpekkhesu ekassa visesena itaresampi visiṭṭhabhāvato. "
  3646. 913646,173,103,87,95,1,41,7,"Na kevalaṃ ekavidhova, atha kho duvidho ca. "
  3647. 913647,173,103,96,103,1,37,6,"Na ca ekaduvidhova, atha kho tividhopi. "
  3648. 913648,173,103,104,138,1,229,29,"Nāpi eka… pe… navavidhova, atha kho dasavidhopīti hi evañca te bhedā aññamaññāpekkhā, tasmā eko bhedo visiṭṭho attanā apekkhiyamāne, attānañca apekkhamāne aññabhede visesetīti tassa vasena tepi vattabbataṃ arahantīti vuttāti daṭṭhabbā. "
  3649. 913649,173,104,2,20,1,152,13,{Sattavidhenā}tiādayo aññappabhedanirapekkhā kevalaṃ bahuppakāratādassanatthaṃ vuttāti sabbehi tehi pakārehi‘‘ bahuvidhena vedanākkhandhaṃ dassesī’’ ti vuttaṃ.
  3650. 913650,173,104,21,38,1,150,16,"Mahāvisayo rājā viya savisaye bhagavāpi mahāvisayatāya appaṭihato yathā yathā icchati, tathā tathā desetuṃ sakkoti sabbaññutānāvaraṇañāṇayogatoti attho. "
  3651. 913651,173,104,39,53,1,90,13,"Duke vatvā tikā vuttāti tikā dukesu pakkhittāti yuttaṃ, dukā pana kathaṃ tikesu pakkhittāti? "
  3652. 913652,173,104,54,62,1,78,8,Parato vuttepi tasmiṃ tasmiṃ tike apekkhakāpekkhitabbavasena dukānaṃ yojitattā.
  3653. 913653,173,105,2,13,1,93,9,"Kiriyamanodhātu āvajjanavasena {labbhatī}ti vuttaṃ, āvajjanā pana cakkhusamphassapaccayā na hoti. "
  3654. 913654,173,105,14,24,1,64,9,Na hi samānavīthiyaṃ pacchimo dhammo purimassa koci paccayo hoti.
  3655. 913655,173,105,25,42,1,91,12,"Ye ca vadanti‘‘ āvajjanavedanāva cakkhusaṅghaṭṭanāya uppannattā evaṃ vuttā’’ ti, tañca na yuttaṃ. "
  3656. 913656,173,105,43,58,1,86,11,Na hi‘‘ cakkhurūpapaṭighāto cakkhusamphasso’’ ti katthaci sutte vā aṭṭhakathāyaṃ vā vuttaṃ.
  3657. 913657,173,105,59,74,1,128,14,"Yadi so ca cakkhusamphasso siyā, cakkhuviññāṇasahajātāpi vedanā cakkhusamphassapaccayāti sā idha aṭṭhakathāyaṃ na vajjetabbā siyā. "
  3658. 913658,173,105,75,98,1,129,15,Pāḷiyañca‘‘ cakkhusamphassapaccayā vedanā atthi abyākatā’’ ti ettha saṅgahitattā puna‘‘ cakkhusamphassajā vedanā’’ ti na vattabbaṃ siyāti.
  3659. 913659,173,105,99,121,1,223,20,"Ayaṃ panetthādhippāyo– āvajjanavedanaṃ vinā cakkhusamphassassa uppatti natthīti taduppādikā sā tappayojanattā pariyāyena cakkhusamphassapaccayāti vattuṃ yuttāti, nippariyāyena pana cakkhusamphassassa paratova vedanā labbhanti. "
  3660. 913660,173,106,2,10,1,95,7,{Catuttiṃsacittuppādavasenā}ti ettha rūpārūpāvacarānaṃ aggahaṇaṃ tesaṃ sayameva manodvārabhūtattā.
  3661. 913661,173,106,11,19,1,65,7,"Sabbabhavaṅgamano hi manodvāraṃ, cutipaṭisandhiyo ca tato anaññāti. "
  3662. 913662,173,106,20,53,1,384,27,"Imasmiṃ pana catuvīsatividhabhede cakkhusamphassapaccayādikusalādīnaṃ samānavīthiyaṃ labbhamānatā aṭṭhakathāyaṃ vuttā, pāḷiyaṃ pana ekūnavīsaticatuvīsatikā saṅkhipitvā āgatāti‘‘ cakkhusamphassapaccayā vedanākkhandho atthi anupādinnaanupādāniyo asaṃkiliṭṭhaasaṃkilesiko avitakkaavicāro’’ tiādinā nānāvīthigatānaṃ labbhamānatāya vuttattā kusalattikassapi nānāvīthiyaṃ labbhamānatā yojetabbā. "
  3663. 913663,173,106,54,69,1,155,14,"Aṭṭhakathāyaṃ pana samānavīthiyaṃ cakkhusamphassapaccayādikatā ekantikāti katvā ettha labbhamānatā dassitā, na pana asamānavīthiyaṃ labbhamānatā paṭikkhittā. "
  3664. 913664,173,106,70,84,1,74,10,Teneva‘‘ tāni sattavidhādīsu yattha katthaci ṭhatvā kathetuṃ vaṭṭantī’’ ti āha.
  3665. 913665,173,106,85,91,1,77,6,Na hi samānavīthiyaṃyeva upanissayakoṭisamatikkamabhāvanāhi labbhamānatā hoti.
  3666. 913666,173,106,92,107,1,85,11,Tidhāpi ca labbhamānataṃ sandhāya‘‘ yattha katthaci ṭhatvā kathetuṃ vaṭṭantī’’ ti vuccati.
  3667. 913667,173,107,2,19,1,143,15,"{Etānī}ti yathādassitāni kusalādīni cittāni vadati, vedanāniddesepi ca etasmiṃ pubbaṅgamassa cittassa vasena kathetuṃ sukhanti cittasambandho kato. "
  3668. 913668,173,107,20,48,1,224,20,"Teneva pana cittāni sattavidhabhede tikabhūmivasena, catuvīsatividhabhede dvāratikavasena, tiṃsavidhabhede dvārabhūmivasena, bahuvidhabhede dvāratikabhūmivasena dīpitānīti‘‘ tesu yattha katthaci ṭhatvā kathetuṃ vaṭṭantī’’ ti vuttaṃ. "
  3669. 913669,173,107,49,82,1,236,26,"Kusalādīnaṃ dīpanā kāmāvacarādibhūmivasena kātabbā, tā ca bhūmiyo tiṃsavidhabhede sayamevāgatā, na ca sattavidhabhede viya dvāraṃ anāmaṭṭhaṃ, atibyattā ca ettha samānāsamānavīthīsu labbhamānatāti tiṃsavidhe… pe… sukhadīpanāni hontī’’ ti vuttaṃ. "
  3670. 913670,173,107,83,95,1,116,11,"Kasmā pana tiṃsavidhasmiṃyeva ṭhatvā dīpayiṃsu, nanu dvāratikabhūmīnaṃ āmaṭṭhattā bahuvidhabhede ṭhatvā dīpetabbānīti? "
  3671. 913671,173,107,96,99,1,27,2,"Na, dīpetabbaṭṭhānātikkamato. "
  3672. 913672,173,107,100,117,1,168,15,"Sattavidhabhedo hi dvārassa anāmaṭṭhattā dīpanāya aṭṭhānaṃ, catuvīsatividhabhede āmaṭṭhadvāratikā na bhūmiyo apekkhitvā ṭhapitā, tiṃsavidhabhede āmaṭṭhadvārabhūmiyo vuttā. "
  3673. 913673,173,107,118,130,1,80,11,"Ye ca ṭhapitā, te cettha tikā apekkhitabbarahitā kevalaṃ bhūmīhi saha dīpetabbāva. "
  3674. 913674,173,107,131,139,1,60,7,"Tenedaṃ dīpanāya ṭhānaṃ, tadatikkame pana ṭhānātikkamo hotīti. "
  3675. 913675,173,108,2,71,1,527,47,"{Upanissayakoṭiyā}ti ettha‘‘ saddhaṃ upanissāya dānaṃ detī’’ tiādinā( paṭṭhā.1.1.423) nānāvīthiyaṃ pakatūpanissayo vuttoti ekavīthiyaṃ kusalādīnaṃ cakkhusamphassādayo tadabhāve abhāvato jāti viya jarāmaraṇassa upanissayalesena paccayoti vattuṃ yujjeyya, idha pana‘‘ kasiṇarūpadassanahetuuppannā parikammādivedanā cakkhusamphassapaccayā’’ ti vakkhati, tasmā nānāvīthiyaṃ gatāni etāni cittāni cakkhusamphassapaccayā labbhamānānīti na upanissayaleso upanissayakoṭi, balavabalavānaṃ pana parikammādīnaṃ upanissayānaṃ sabbesaṃ ādibhūto upanissayo upanissayakoṭi."
  3676. 913676,173,108,72,87,1,58,10,"‘‘ Vālakoṭi na paññāyatī’’ tiādīsu viya hi ādi, avayavo vā koṭi. "
  3677. 913677,173,108,88,98,1,111,10,Kasiṇarūpadassanato pabhuti ca kāmāvacarakusalādīnaṃ vedanānaṃ upanissayo pavattoti taṃ dassanaṃ upanissayakoṭi.
  3678. 913678,173,108,99,109,1,102,10,Parikammādīni viya vā na balavaupanissayo dassananti tassa upanissayantabhāvena upanissayakoṭitā vuttā.
  3679. 913679,173,108,110,120,1,100,10,Ghānādidvāresu tīsu upanissayakoṭiyā labbhamānattābhāvaṃ vadanto idha samānavīthi na gahitāti dīpeti.
  3680. 913680,173,108,121,131,1,97,10,Dassanasavanāni viya hi kasiṇaparikammādīnaṃ ghāyanādīni upanissayā na hontīti tadalābho dīpitoti.
  3681. 913681,173,108,132,152,1,157,19,"Yadipi vāyokasiṇaṃ phusitvāpi gahetabbaṃ, purimena pana savanena vinā taṃ phusanaṃ sayameva mūlupanissayo yebhuyyena na hotīti tassa upanissayakoṭitā na vuttā. "
  3682. 913682,173,109,2,10,1,73,6,"Ajjhāsayena sampattigato ajjhāsayasampanno, sampannajjhāsayoti vuttaṃ hoti. "
  3683. 913683,173,109,11,25,1,97,12,"Vattappaṭivattan ti khuddakañceva mahantañca vattaṃ, pubbe vā kataṃ vattaṃ, pacchā kataṃ paṭivattaṃ. "
  3684. 913684,173,109,26,40,1,161,13,"Evaṃ cakkhuviññāṇan ti ādimhi uppannaṃ āha, tato paraṃ uppannānipi pana kasiṇarūpadassanakalyāṇamittadassanasaṃvegavatthudassanādīni upanissayapaccayā hontiyevāti. "
  3685. 913685,173,109,41,46,1,55,5,Tena tadupanissayaṃ cakkhuviññāṇaṃ dassetīti veditabbaṃ.
  3686. 913686,173,110,2,4,1,39,2,Yathābhūtasabhāvādassanaṃ asamapekkhanā.
  3687. 913687,173,110,5,13,1,30,4,‘‘ Asmī’’ ti rūpādīsu vinibandhassa.
  3688. 913688,173,110,14,19,1,61,4,"Sabhāvantarāmasanavasena parāmaṭṭhassa, parāmaṭṭhavatoti attho. "
  3689. 913689,173,110,20,29,1,111,8,"Ārammaṇādhigahaṇavasena anu anu uppajjanadhammatāya thirabhāvakilesassa thāmagatassa, appahīnakāmarāgādikassa vā. "
  3690. 913690,173,110,30,35,1,33,4,Pariggahe {ṭhito}ti vīmaṃsāya ṭhito.
  3691. 913691,173,110,36,47,1,97,10,Ettha ca {asamapekkhanāyā}tiādinā mohādīnaṃ kiccena pākaṭena tesaṃ uppattivasena vicāraṇā daṭṭhabbā.
  3692. 913692,173,110,48,62,1,117,10,Rūpadassanena uppannakilesasamatikkamavasena pavattā rūpadassanahetukā hotīti‘‘ cakkhusamphassapaccayā nāma jātā’’ ti āha.
  3693. 913693,173,110,63,81,1,121,13,"Ettha ca cakkhusamphassassa catubhūmikavedanāya upanissayabhāvo eva pakārantarena kathito, tathā‘‘ bhāvanāvasenā’’ ti ettha ca. "
  3694. 913694,173,111,2,29,1,244,22,"Kalāpasammasanena tīṇi lakkhaṇāni āropetvā udayabbayānupassanādikāya vipassanāpaṭipāṭiyā ādimhi rūpārammaṇapariggahena rūpārammaṇaṃ sammasitvā, taṃmūlakaṃ vā sabbaṃ sammasanaṃ ādibhūte rūpārammaṇe pavattatīti katvā āha‘‘ rūpārammaṇaṃ sammasitvā’’ ti. "
  3695. 913695,173,111,30,39,1,66,7,Ettha ca nāmarūpapariggahādi sabbaṃ sammasanaṃ {bhāvanā}ti veditabbā.
  3696. 913696,173,111,40,52,1,103,10,"Rūpārammaṇaṃ {sammasitvā}ti ca yathāvuttacakkhuviññāṇassa ārammaṇabhūtaṃ rūpārammaṇaṃ vuttaṃ, na yaṃ kiñci. "
  3697. 913697,173,111,53,57,1,40,4,Ārammaṇena hi cakkhusamphassaṃ dassetīti.
  3698. 913698,173,111,58,69,1,55,7,Evaṃ‘‘ rūpārammaṇe uppannaṃ kilesan’’ ti etthāpi veditabbaṃ.
  3699. 913699,173,112,2,16,1,135,14,Idaṃ phoṭṭhabbaṃ kiṃnissitan ti cakkhudvāre viya yojanāya yathāsambhavaṃ āpodhātuyā aññamaññassa ca vasena mahābhūtanissitatā yojetabbā.
  3700. 913700,173,113,2,27,1,235,21,"Jāti … pe… balavapaccayo {hotī}ti yathāvuttānaṃ bhayato dissamānānaṃ jātiādīnaṃ balavapaccayabhāvena tesaṃ bhayato dassanena sahajātassa manosamphassassa, tassa vā dassanassa dvārabhūtassa bhavaṅgamanosamphassassa balavapaccayabhāvaṃ dasseti. "
  3701. 913701,173,114,2,15,1,99,10,"{Dhammārammaṇe}ti na pubbe vutte jātiādiārammaṇeva, atha kho sabbasmiṃ rāgādivatthubhūte dhammārammaṇe. "
  3702. 913702,173,114,16,24,1,115,8,Vatthunissitan ti ettha vedanādisaṅkhātassa dhammārammaṇekadesassa pariggahamukhena dhammārammaṇapariggahaṃ dasseti.
  3703. 913703,173,115,2,38,1,284,29,"{Manosamphasso}ti viññāṇaṃ samphassassa kāraṇabhāvena gahitaṃ, tadeva attano phalasseva phalabhāvena vattuṃ na yuttaṃ kāraṇaphalasaṅkarabhāvena sotūnaṃ sammohajanakattāti āha‘‘ na hi sakkā viññāṇaṃ manosamphassajanti niddisitun’’ ti, na pana viññāṇassa manosamphassena sahajātabhāvassa abhāvā. "
  3704. 913704,173,115,39,96,1,250,28,"Yasmā vā yathā‘‘ tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ ti( ma. ni.1.204;3.420,425-426; saṃ. ni.4.60) vacanato indriyavisayā viya viññāṇampi phassassa visesapaccayo, na tathā phasso viññāṇassa, tasmā indriyavisayā viya viññāṇampi cakkhusamphassajādivacanaṃ na arahatīti cakkhusamphassajādibhāvo na katoti veditabbo. "
  3705. 913705,173,116,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3706. 913706,173,117,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  3707. 913707,173,118,2,21,1,96,11,150. Cittuppādarūpavasena taṃ taṃ samudāyaṃ ekekaṃ dhammaṃ katvā‘‘ pañcapaṇṇāsa kāmāvacaradhamme’’ ti āha.
  3708. 913708,173,118,22,38,1,122,14,"{Rajjantassā}tiādīsu rāgādayo chasu dvāresu sīlādayo ca pañca saṃvarā yathāsambhavaṃ yojetabbā, sammasanaṃ pana manodvāre eva. "
  3709. 913709,173,118,39,48,1,116,9,Rūpārūpāvacaradhammesu abhijjhādomanassādiuppatti atthīti tato satisaṃvaro ñāṇavīriyasaṃvarā ca yathāyogaṃ yojetabbā.
  3710. 913710,173,118,49,52,1,53,3,Pariggahavacanena sammasanapaccavekkhaṇāni saṅgaṇhāti.
  3711. 913711,173,118,53,58,1,30,4,{Teyevā}ti cattāro khandhā vuttā.
  3712. 913712,173,119,2,7,1,54,5,Samāne desitabbe desanāmattassa parivaṭṭanaṃ parivaṭṭo.
  3713. 913713,173,119,8,25,1,88,13,Tīsupi parivaṭṭesu katthaci kiñci ūnaṃ adhikaṃ vā natthīti katvā āha‘‘ ekova paricchedo’’ ti.
  3714. 913714,173,120,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3715. 913715,173,121,2,4,1,31,2,Khandhavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3716. 913716,173,122,2,4,1,15,2,2 . Āyatanavibhaṅgo
  3717. 913717,173,123,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  3718. 913718,173,124,2,14,1,73,6,152. {Visesato}ti āyatana-saddattho viya asādhāraṇato cakkhādisaddatthatoti attho.
  3719. 913719,173,124,15,33,1,112,13,{Assādetī}ti cakkhati-saddo‘‘ madhuṃ cakkhati byañjanaṃ cakkhatī’’ ti rasasāyanattho atthīti tassa vasena atthaṃ vadati.
  3720. 913720,173,124,34,60,1,90,11,"‘‘ Cakkhuṃ kho, māgaṇḍiya, rūpārāmaṃ rūparataṃ rūpasammuditan’’ ti( ma. ni.2.209) vacanato cakkhu rūpaṃ assādeti. "
  3721. 913721,173,124,61,72,1,131,11,Satipi sotādīnaṃ saddārammaṇādiratibhāve niruḷhattā cakkhumhiyeva cakkhu-saddo pavattati padumādīsu paṅkajādisaddā viyāti daṭṭhabbaṃ.
  3722. 913722,173,124,73,81,1,75,7,Vibhāveti {cā}ti saddalakkhaṇasiddhassa cakkhati-saddassa vasena atthaṃ vadati.
  3723. 913723,173,124,82,89,1,50,6,"Cakkhatīti hi ācikkhati, abhibyattaṃ vadatīti attho. "
  3724. 913724,173,124,90,106,1,99,12,Nayanassa ca vadantassa viya samavisamavibhāvanameva ācikkhananti katvā āha‘‘ vibhāveti cāti attho’’ ti.
  3725. 913725,173,124,107,113,1,65,6,Anekatthattā vā dhātūnaṃ vibhāvanatthatā cakkhu-saddassa daṭṭhabbā.
  3726. 913726,173,124,114,133,1,175,18,"Rattaduṭṭhādikālesu kakaṇṭakarūpaṃ viya uddarūpaṃ viya ca vaṇṇavikāraṃ āpajjamānaṃ rūpaṃ hadayaṅgatabhāvaṃ rūpayati rūpamiva pakāsaṃ karoti, saviggahamiva katvā dassetīti attho. "
  3727. 913727,173,124,134,148,1,78,9,"Vitthāraṇaṃ vā rūpa-saddassa attho, vitthāraṇañca pakāsanamevāti āha‘‘ pakāsetī’’ ti. "
  3728. 913728,173,124,149,166,1,147,14,"Anekatthattā vā dhātūnaṃ pakāsanatthoyeva rūpa-saddo daṭṭhabbo, vaṇṇavācakassa rūpa-saddassa {rūpayatī}ti nibbacanaṃ, rūpavācakassa ruppatīti ayaṃ viseso. "
  3729. 913729,173,125,2,27,1,191,21,"{Udāharīyatī}ti vuccatīti-atthe vacanameva gahitaṃ siyā, na ca vacana-saddoyeva ettha saddo, atha kho sabbopi sotaviññeyyoti {sappatī}ti sakehi paccayehi sappīyati sotaviññeyyabhāvaṃ gamīyatīti attho. "
  3730. 913730,173,125,28,65,1,205,25,"{Sūcayatī}ti attano vatthuṃ gandhavasena apākaṭaṃ‘‘ idaṃ sugandhaṃ duggandhan’’ ti pakāseti, paṭicchannaṃ vā pupphādivatthuṃ‘‘ ettha pupphaṃ atthi campakādi, phalamatthi ambādī’’ ti pesuññaṃ karontaṃ viya hotīti attho. "
  3731. 913731,173,125,66,77,1,122,10,Rasaggahaṇamūlakattā āhārajjhoharaṇassa jīvitahetumhi āhārarase ninnatāya jīvitaṃ {avhāyatī}ti jivhā vuttā niruttilakkhaṇena.
  3732. 913732,173,125,78,95,1,200,15,Kucchitānaṃ sāsavadhammānaṃ {āyo}ti visesena kāyo vutto anuttariyahetubhāvaṃ anāgacchantesu kāmarāganidānakammajanitesu kāmarāgassa ca visesapaccayesu ghānajivhākāyesu kāyassa visesatarasāsavapaccayattā.
  3733. 913733,173,125,96,103,1,54,7,Tena hi phoṭṭhabbaṃ assādentā sattā methunampi sevanti.
  3734. 913734,173,125,104,108,1,36,3,{Uppattideso}ti uppattikāraṇanti attho.
  3735. 913735,173,125,109,126,1,121,12,"Kāyindriyavatthukā vā cattāro khandhā balavakāmāsavādihetubhāvato visesena‘‘ sāsavā’’ ti vuttā, tesaṃ uppajjanaṭṭhānanti attho. "
  3736. 913736,173,125,127,147,1,180,18,"Attano lakkhaṇaṃ {dhārayantī}ti ye visesalakkhaṇena āyatanasaddaparā vattabbā, te cakkhādayo tathā vuttāti aññe manogocarabhūtā dhammā sāmaññalakkhaṇeneva ekāyatanattaṃ upanetvā vuttā. "
  3737. 913737,173,125,148,165,1,181,17,Oḷārikavatthārammaṇamananasaṅkhātehi visayavisayibhāvehi purimāni pākaṭānīti tathā apākaṭā ca aññe manogocarā na attano sabhāvaṃ na dhārentīti imassatthassa dīpanattho dhamma-saddoti.
  3738. 913738,173,126,2,8,1,44,5,{Vāyamantī}ti attano kiccaṃ karonticceva attho.
  3739. 913739,173,126,9,19,1,97,9,"Imasmiñca atthe āyatanti etthāti āyatananti adhikaraṇattho āyatana-saddo, dutiyatatiyesu kattuattho. "
  3740. 913740,173,126,20,24,1,27,3,Te {cā}ti cittacetasikadhamme.
  3741. 913741,173,126,25,33,1,63,7,Te hi taṃtaṃdvārārammaṇesu āyanti āgacchanti pavattantīti {āyā}ti.
  3742. 913742,173,126,34,47,1,112,12,{Vitthārentī}ti pubbe anuppannattā līnāni apākaṭāni pubbantato uddhaṃ pasārenti pākaṭāni karonti uppādentīti attho.
  3743. 913743,173,127,2,12,1,61,6,Ruḷhīvasena āyatana-saddassatthaṃ vattuṃ‘‘ apicā’’ tiādi āraddhaṃ.
  3744. 913744,173,127,13,28,1,134,14,Taṃ {nissitattā}ti ettha mano manoviññāṇādīnaṃ cittacetasikānaṃ nissayapaccayo na hotīti tassa nesaṃ dvārabhāvo nissayabhāvoti daṭṭhabbo.
  3745. 913745,173,127,29,35,1,40,4,"{Atthato}ti vacanatthato, na vacanīyatthato. "
  3746. 913746,173,127,36,67,1,121,15,"Vacanattho hettha vutto‘‘ cakkhatī’’ tiādinā, na vacanīyattho‘‘ yaṃ cakkhu catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāya pasādo’’ tiādinā( dha. sa.597) viyāti. "
  3747. 913747,173,128,2,6,1,36,3,{Tāvatvato}ti anūnādhikabhāvaṃ dasseti.
  3748. 913748,173,128,7,32,1,196,19,"Tattha dvādasāyatanavinimuttassa kassaci dhammassa abhāvā adhikabhāvato codanā natthi, salakkhaṇadhāraṇaṃ pana sabbesaṃ sāmaññalakkhaṇanti ūnacodanā sambhavatīti dassento āha‘‘ cakkhādayopi hī’’ tiādi. "
  3749. 913749,173,128,33,37,1,45,4,Asādhāraṇan ti cakkhuviññāṇādīnaṃ asādhāraṇaṃ.
  3750. 913750,173,128,38,46,1,98,8,Satipi asādhāraṇārammaṇabhāve cakkhādīnaṃ dvārabhāvena gahitattā dhammāyatane aggahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
  3751. 913751,173,128,47,58,1,67,7,Dvārārammaṇabhāvehi vā asādhāraṇataṃ sandhāya‘‘ asādhāraṇan’’ ti vuttaṃ.
  3752. 913752,173,129,2,6,1,54,3,Yebhuyyasahuppattiādīhi uppattikkamādiayutti yojetabbā.
  3753. 913753,173,129,7,18,1,102,10,Ajjhattikesu {hī}ti etena ajjhattikabhāvena visayibhāvena ca ajjhattikānaṃ paṭhamaṃ desetabbataṃ dasseti.
  3754. 913754,173,129,19,27,1,75,8,Tesu hi paṭhamaṃ desetabbesu pākaṭattā paṭhamataraṃ cakkhāyatanaṃ desitanti.
  3755. 913755,173,129,28,45,1,177,16,Tato {ghānāyatanādīnī}ti ettha bahūpakārattābhāvena cakkhusotehi purimataraṃ adesetabbāni saha vattuṃ asakkuṇeyyattā ekena kamena desetabbānīti ghānādikkamena desitānīti adhippāyo.
  3756. 913756,173,129,46,60,1,79,13,"Aññathāpi hi desitesu na na sakkā codetuṃ, na ca sakkā sodhetabbāni na desetunti. "
  3757. 913757,173,129,61,67,1,40,5,"Gocaro visayo etassāti gocaravisayo, mano. "
  3758. 913758,173,129,68,73,1,33,5,Kassa pana gocaro etassa visayoti?
  3759. 913759,173,129,74,76,1,23,2,Cakkhādīnaṃ pañcannampi.
  3760. 913760,173,129,77,84,1,87,6,{Viññāṇuppattikāraṇavavatthānato}ti etena ca cakkhādianantaraṃ rūpādivacanassa kāraṇamāha.
  3761. 913761,173,130,2,4,1,25,2,Paccayabhedo kammādibhedo.
  3762. 913762,173,130,5,8,1,45,3,Nirayādiko apadādigatinānākaraṇañca gatibhedo.
  3763. 913763,173,130,9,13,1,42,4,Hatthiassādiko khattiyādiko ca nikāyabhedo.
  3764. 913764,173,130,14,16,1,36,2,Taṃtaṃsattasantānabhedo puggalabhedo.
  3765. 913765,173,130,17,29,1,84,11,"Yā ca cakkhādīnaṃ vatthūnaṃ anantabhedatā vuttā, soyeva hadayavatthussa ca bhedo hoti. "
  3766. 913766,173,130,30,37,1,93,7,Tato manāyatanassa anantappabhedatā yojetabbā dukkhāpaṭipadādito ārammaṇādhipatiādibhedato ca.
  3767. 913767,173,130,38,49,1,130,11,Imasmiṃ suttantabhājanīye vipassanā vuttāti vipassanupagamanañca viññāṇaṃ gahetvā ekāsītibhedatā manāyatanassa vuttā niddesavasena.
  3768. 913768,173,130,50,60,1,83,8,"Nīlaṃ nīlasseva sabhāgaṃ, aññaṃ visabhāgaṃ, evaṃ kusalasamuṭṭhānādibhedesu yojetabbaṃ. "
  3769. 913769,173,130,61,69,1,89,7,{Tebhūmakadhammārammaṇavasenā}ti pubbe vuttaṃ cakkhādivajjaṃ dhammārammaṇaṃ sandhāya vuttaṃ.
  3770. 913770,173,131,2,5,1,36,3,Saparipphandakiriyāvasena īhanaṃ īhā.
  3771. 913771,173,131,6,9,1,36,3,Cintanavasena byāpārakaraṇaṃ byāpāro.
  3772. 913772,173,131,10,25,1,64,11,Tattha byāpāraṃ dassento āha‘‘ na hi cakkhu rūpādīnaṃ evaṃ hotī’’ ti.
  3773. 913773,173,131,26,37,1,35,7,Īhaṃ dassento āha‘‘ na ca tānī’’ tiādi.
  3774. 913774,173,131,38,46,1,57,8,Ubhayampi pana īhā ca hoti byāpāro cāti uppaṭipāṭivacanaṃ.
  3775. 913775,173,131,47,53,1,42,4,"{Dhammatāvā}ti sabhāvova, kāraṇasamatthatā vā. "
  3776. 913776,173,131,54,57,1,41,3,Īhābyāpārarahitānaṃ dvārādibhāvo dhammatā.
  3777. 913777,173,131,58,65,1,43,7,Imasmiñca atthe yan ti etassa yasmāti attho.
  3778. 913778,173,131,66,69,1,39,3,Purimasmiṃ sambhavanavisesanaṃ yaṃ-saddo.
  3779. 913779,173,131,70,99,1,112,13,"‘‘ Suñño gāmoti kho, bhikkhave, channetaṃ ajjhattikānaṃ āyatanānaṃ adhivacanan’’ ti( saṃ. ni.4.238) vacanato suññagāmo viya daṭṭhabbāni. "
  3780. 913780,173,131,100,120,1,180,17,"Annapānasamohitanti gahite suññagāme yaññadeva bhājanaṃ parāmasīyati, taṃ taṃ rittakaṃyeva parāmasīyati, evaṃ dhuvādibhāvena gahitāni upaparikkhiyamānāni rittakāneva etāni dissantīti. "
  3781. 913781,173,131,121,128,1,92,6,Cakkhādidvāresu abhijjhādomanassuppādakabhāvena rūpādīni cakkhādīnaṃ {abhighātakānī}ti vuttāni.
  3782. 913782,173,131,129,132,1,49,3,Ahisusumārapakkhikukkurasiṅgālamakkaṭā cha pāṇakā.
  3783. 913783,173,131,133,136,1,43,3,Visamabilākāsagāmasusānavanāni tesaṃ gocarā.
  3784. 913784,173,131,137,145,1,160,8,Tattha visamādiajjhāsayehi cakkhādīhi visamabhāvabilākāsagāmasusānasannissitasadisupādinnadhammavanabhāvehi abhiramitattā rūpādīnampi visamādisadisatā yojetabbā.
  3785. 913785,173,132,2,12,1,78,9,Hutvā {abhāvaṭṭhenā}ti idaṃ itaresaṃ catunnaṃ ākārānaṃ saṅgahakattā visuṃ vuttaṃ.
  3786. 913786,173,132,13,18,1,47,5,Hutvā abhāvākāro eva hi uppādavayattākārādayoti.
  3787. 913787,173,132,19,43,1,200,20,"Tattha {hutvā}ti etena purimantavivittatāpubbakaṃ majjhe vijjamānataṃ dasseti, taṃ vatvā abhāva vacanena majjhe vijjamānatāpubbakaṃ, aparante avijjamānataṃ, ubhayenapi sadā abhāvo aniccalakkhaṇanti dasseti. "
  3788. 913788,173,132,44,53,1,78,7,"Sabhāvavijahanaṃ vipariṇāmo, jarābhaṅgehi vā parivattanaṃ, santānavikārāpatti vā. "
  3789. 913789,173,132,54,66,1,69,8,Sadā abhāvepi ciraṭṭhānaṃ siyāti taṃnivāraṇatthaṃ‘‘ tāvakālikato’’ ti āha.
  3790. 913790,173,132,67,77,1,103,8,"Uppādavayaññathattarahitaṃ niccaṃ, na itarathāti niccapaṭikkhepato aniccaṃ, niccapaṭipakkhatoti adhippāyo. "
  3791. 913791,173,133,2,5,1,38,3,Jātidhammatādīhi aniṭṭhatā paṭipīḷanaṃ.
  3792. 913792,173,133,6,22,1,107,13,"{Paṭipīḷanaṭṭhenā}ti ca yassa taṃ pavattati, taṃ puggalaṃ paṭipīḷanato, sayaṃ vā jarādīhi paṭipīḷanattāti attho. "
  3793. 913793,173,133,23,43,1,178,15,"Parittaṭṭhitikassapi attano vijjamānakkhaṇe uppādādīhi abhiṇhaṃ sampaṭipīḷanattā‘‘ abhiṇhasampaṭipīḷanato’’ ti purimaṃ sāmaññalakkhaṇaṃ visesetvā vadati, puggalassa pīḷanato dukkhamaṃ. "
  3794. 913794,173,133,44,62,1,131,13,"Sukhapaṭipakkhabhāvato dukkhaṃ sukhaṃ paṭikkhipati nivāreti, dukkhavacanaṃ vā atthato sukhaṃ paṭikkhipatīti āha‘‘ sukhapaṭikkhepato’’ ti. "
  3795. 913795,173,134,2,34,1,268,27,"Natthi etassa vasavattanako, nāpi idaṃ vasavattanakanti avasavattanakaṃ, attano parasmiṃ parassa ca attani vasavattanabhāvo vā vasavattanakaṃ, taṃ etassa natthīti avasavattanakaṃ, avasavattanakassa avasavattanako vā attho sabhāvo avasavattanakaṭṭho, idañca sāmaññalakkhaṇaṃ. "
  3796. 913796,173,134,35,41,1,46,5,{Tenā}ti parassa attani vasavattanākārena suññaṃ.
  3797. 913797,173,134,42,55,1,58,7,Imasmiñca atthe {suññato}ti etasseva visesanaṃ‘‘ assāmikato’’ ti.
  3798. 913798,173,134,56,87,1,157,22,"Atha vā‘‘ yasmā vā etaṃ… pe… mā pāpuṇātū’’ ti evaṃ cintayamānassa kassaci tīsu ṭhānesu vasavattanabhāvo natthi, suññaṃ taṃ tena attanoyeva {vasavattanākārenā}ti attho. "
  3799. 913799,173,134,88,99,1,78,10,"Na idaṃ kassaci kāmakāriyaṃ, nāpi etassa kiñci kāmakāriyaṃ atthīti akāmakāriyaṃ. "
  3800. 913800,173,134,100,104,1,41,4,Etena avasavattanatthaṃ visesetvā dasseti.
  3801. 913801,173,135,2,4,1,25,2,Vibhavagati vināsagamanaṃ.
  3802. 913802,173,135,5,8,1,52,3,Santatiyaṃ bhavantaruppattiyeva bhavasaṅkantigamanaṃ.
  3803. 913803,173,135,9,12,1,56,3,Santatiyā yathāpavattākāravijahanaṃ pakatibhāvavijahanaṃ.
  3804. 913804,173,135,13,40,1,231,19,‘‘ Cakkhu aniccan’’ ti vutte cakkhuanicca-saddānaṃ ekatthattā aniccānaṃ sesadhammānampi cakkhubhāvo āpajjatīti etissā codanāya nivāraṇatthaṃ visesasāmaññalakkhaṇavācakānañca saddānaṃ ekadesasamudāyabodhanavisesaṃ dīpetuṃ‘‘ apicā’’ tiādimāha.
  3805. 913805,173,136,2,11,1,76,9,Kiṃ dassitan ti vipassanācāraṃ kathentena kiṃ lakkhaṇaṃ dassitanti adhippāyo.
  3806. 913806,173,136,12,18,1,26,3,"‘‘ Katamā cānanda, anattasaññā? "
  3807. 913807,173,136,19,43,1,123,17,"Idhānanda, bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā iti paṭisañcikkhati‘ cakkhu anattā’ ti… pe…‘ dhammā anattā’ ti. "
  3808. 913808,173,136,44,87,1,292,25,"Iti imesu chasu ajjhattikabāhiresu āyatanesu anattānupassī viharatī’’ ti( a. ni.10.60) avisesesu āyatanesu anattānupassanā vuttāti kāraṇabhūtānaṃ cakkhādīnaṃ, phalabhūtānañca cakkhuviññāṇādīnaṃ kāraṇaphalamattatāya anattatāya anattalakkhaṇavibhāvanatthāya āyatanadesanāti āha‘‘ dvādasannaṃ… pe… anattalakkhaṇan’’ ti. "
  3809. 913809,173,136,88,99,1,102,10,"Yadipi aniccadukkhalakkhaṇāni ettha dassitāni, tehi ca anattalakkhaṇameva visesena dassitanti adhippāyo. "
  3810. 913810,173,136,100,107,1,38,6,Veti {cā}ti ettha iti -saddo samāpanattho.
  3811. 913811,173,136,108,116,1,74,7,{Iccassā}ti ettha iti -saddo yathāsamāpitassa āropetabbadosassa nidassanattho.
  3812. 913812,173,136,117,130,1,45,9,Evan ti‘‘ cakkhu attā’’ ti evaṃ vāde satīti attho.
  3813. 913813,173,136,131,145,1,82,9,{Iccassā}ti vā iti -saddo‘‘ iti vadantassā’’ ti paravādissa dosalakkhaṇākāranidassanattho.
  3814. 913814,173,136,146,149,1,38,3,Evan ti dosagamanappakāranidassanattho.
  3815. 913815,173,136,150,165,1,69,11,Rūpe attani‘‘ evaṃ me rūpaṃ hotū’’ ti attaniye viya sāminiddesāpattīti ce?
  3816. 913816,173,136,166,176,1,25,5,"Na,‘‘ mama attā’’ ti gahitattā."
  3817. 913817,173,136,177,207,1,144,21,"‘‘ Mama attā’’ ti hi gahitaṃ rūpaṃ vasavattitāya‘‘ evaṃ me hotū’’ ti icchiyamānañca tatheva bhaveyya, icchatopi hi tassa rūpasaṅkhāto attā avasavatti cāti. "
  3818. 913818,173,136,208,212,1,24,3,{Ābādhāyā}ti evaṃ dukkhena.
  3819. 913819,173,136,213,218,1,29,4,Paññāpanan ti paresaṃ ñāpanaṃ.
  3820. 913820,173,136,219,228,1,131,9,Anattalakkhaṇapaññāpanassa aññesaṃ avisayattā anattalakkhaṇadīpakānaṃ aniccadukkhalakkhaṇānañca paññāpanassa avisayatā dassitā hoti.
  3821. 913821,173,137,2,20,1,114,13,Evaṃ pana duppaññāpanatā etesaṃ durūpaṭṭhānatāya hotīti tesaṃ anupaṭṭhahanakāraṇaṃ pucchanto āha‘‘ imāni panā’’ tiādi.
  3822. 913822,173,137,21,27,1,75,6,Ṭhānādīsu nirantaraṃ pavattamānassa heṭṭhā vuttassa abhiṇhasampaṭipīḷanassa.
  3823. 913823,173,137,28,33,1,70,5,Dhātumattatāya cakkhādīnaṃ samūhato vinibbhujjanaṃ nānādhātuvinibbhogo.
  3824. 913824,173,137,34,42,1,64,7,{Ghanenā}ti cattāripi ghanāni ghanabhāvena ekattaṃ upanetvā vadati.
  3825. 913825,173,137,43,46,1,38,3,Paññāyeva santativikopanāti daṭṭhabbaṃ.
  3826. 913826,173,137,47,50,1,36,2,{Yāthāvasarasato}ti aviparītasabhāvato.
  3827. 913827,173,137,51,63,1,71,8,Sabhāvo hi rasiyamāno aviraddhapaṭivedhena assādiyamāno‘‘ raso’’ ti vuccati.
  3828. 913828,173,137,64,73,1,126,9,Aniccādīhi aniccalakkhaṇādīnaṃ aññattha vacanaṃ ruppanādivasena pavattarūpādiggahaṇato visiṭṭhassa aniccādiggahaṇassa sabbhāvā.
  3829. 913829,173,137,74,85,1,88,10,"Na hi nāmarūpaparicchedamattena kiccasiddhi hoti, aniccādayo ca rūpādīnaṃ ākārā daṭṭhabbā. "
  3830. 913830,173,137,86,111,1,179,15,"Te panākārā paramatthato avijjamānā rūpādīnaṃ ākāramattāyevāti katvā aṭṭhasāliniyaṃ( dha. sa. aṭṭha.350) lakkhaṇārammaṇikavipassanāya khandhārammaṇatā vuttāti adhippāyamatte ṭhātuṃ yuttaṃ, nātidhāvituṃ."
  3831. 913831,173,137,112,133,1,89,12,"‘‘ Aniccan’’ ti ca gaṇhanto‘‘ dukkhaṃ anattā’’ ti na gaṇhāti, tathā dukkhādiggahaṇe itarassāgahaṇaṃ. "
  3832. 913832,173,137,134,139,1,106,5,Aniccādiggahaṇāni ca niccasaññādinivattanakāni saddhāsamādhipaññindriyādhikāni tividhavimokkhamukhabhūtāni.
  3833. 913833,173,137,140,151,1,92,11,Tasmā etesaṃ ākārānaṃ pariggayhamānānaṃ aññamaññaṃ viseso ca atthīti tīṇi lakkhaṇāni vuttāni.
  3834. 913834,173,138,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3835. 913835,173,139,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  3836. 913836,173,140,2,17,1,172,12,167. Nāmarūpaparicchedakathā abhidhammakathāti suttante viya paccayayugaḷavasena akathetvā ajjhattikabāhiravasena abhiññeyyāni āyatanāni abbokārato abhidhammabhājanīye kathitāni.
  3837. 913837,173,140,18,28,1,116,9,{Āgammā}ti sabbasaṅkhārehi nibbindassa visaṅkhāraninnassa gotrabhunā vivaṭṭitamānasassa maggena sacchikaraṇenāti attho.
  3838. 913838,173,140,29,62,1,315,27,Sacchikiriyamānañhi taṃ adhigantvā ārammaṇapaccayabhūtañca paṭicca adhipatipaccayabhūte ca tamhi paramassāsabhāvena vinimuttasaṅkhārassa ca gatibhāvena patiṭṭhānabhūte patiṭṭhāya khayasaṅkhāto maggo rāgādayo khepetīti taṃsacchikaraṇābhāve rāgādīnaṃ anuppattinirodhagamanābhāvā‘‘ taṃ āgamma rāgādayo khīyantī’’ ti vuttaṃ.
  3839. 913839,173,140,63,68,1,39,4,Suttato {muñcitvā}ti suttapadāni muñcitvā.
  3840. 913840,173,140,69,95,1,107,14,"Añño suttassa attho‘‘ mātaraṃ pitaraṃ hantvā’’ tiādīsu( dha. pa.294-295) viya āharitabbo, natthi suttapadeheva nīto atthoti attho. "
  3841. 913841,173,141,2,14,1,78,11,"Ekaṃ nānan ti cuṇṇitaṃ khuddakaṃ vā karaṇaṃ, cuṇṇīkaraṇan ti abahumānena vadati. "
  3842. 913842,173,141,15,27,1,65,11,Na tvaṃ ekaṃ nānaṃ {jānāsī}ti kiṃ ettakaṃ tvameva na jānāsīti attho.
  3843. 913843,173,141,28,52,1,125,18,"Nanu {ñāte}ti‘‘ yadipi pubbe na ñātaṃ, adhunāpi ñāte nanu sādhu hotī’’ ti attano jānanaṃ paṭicchādetvā vikkhepaṃ karontaṃ nibandhati. "
  3844. 913844,173,141,53,64,1,100,10,{Vibhajitvā}ti akkharatthamatte aṭṭhatvā līnaṃ atthaṃ vibhajitvā uddharitvā nīharitvā kathitanti attho.
  3845. 913845,173,141,65,89,1,165,19,"Rāgādīnaṃ khayo nāma abhāvamatto, na ca abhāvassa bahubhāvo atthi attano abhāvattāti vadantassa vacanapacchindanatthaṃ pucchati‘‘ rāgakkhayo nāma rāgasseva khayo’’ tiādi. "
  3846. 913846,173,141,90,120,1,219,27,"Yadi hi rāgakkhayo dosādīnaṃ khayo na hoti, dosakkhayādayo ca rāgādīnaṃ khayā, aññamaññavisiṭṭhā bhinnā āpannā hontīti bahunibbānatā āpannā eva hoti, aññamaññaviseso ca nāma nissabhāvassa natthīti sasabhāvatā ca nibbānassa. "
  3847. 913847,173,141,121,163,1,107,12,"Nava taṇhāmūlakā‘‘ taṇhaṃ paṭicca pariyesanā’’ ti( dī. ni.2.103;3.359; a. ni.9.23; vibha.963) ādayo, tesu pariyesanādayo ca pariyesanādikarakilesā daṭṭhabbā. "
  3848. 913848,173,141,164,167,1,44,3,Diyaḍḍhakilesasahassaṃ nidānakathāyaṃ vuttaṃ.
  3849. 913849,173,142,2,12,1,99,8,"Oḷārikatāya {kāretabbo}ti atisukhumassa nibbānassa oḷārikabhāvadosāpattiyā bodhetabbo, niggahetabbo vā. "
  3850. 913850,173,142,13,17,1,41,4,Vatthun ti upādinnakaphoṭṭhabbaṃ methunaṃ.
  3851. 913851,173,142,18,42,1,161,19,"Acchādīnampi nibbānappatti kasmā vuttā, nanu‘‘ kilesānaṃ accantaṃ anuppattinirodho nibbānan’’ ti icchantassa kilesānaṃ vināso kañci kālaṃ appavatti nibbānaṃ na hotīti? "
  3852. 913852,173,142,43,46,1,18,2,"Na, abhāvasāmaññato. "
  3853. 913853,173,142,47,55,1,68,8,Accantāpavatti hi kañci kālañca appavatti abhāvoyevāti natthi viseso.
  3854. 913854,173,142,56,61,1,43,5,Savisesaṃ vā vadantassa abhāvatā āpajjatīti.
  3855. 913855,173,142,62,70,1,82,8,Tiracchānagatehipi pāpuṇitabbattā tesampi pākaṭaṃ piḷandhanaṃ viya oḷārikaṃ thūlaṃ.
  3856. 913856,173,142,71,86,1,106,14,"Kevalaṃ pana kaṇṇe piḷandhituṃ na sakkoti, piḷandhanatopi vā thūlattā na sakkāti uppaṇḍento viya niggaṇhāti. "
  3857. 913857,173,143,2,17,1,112,10,Nibbānārammaṇakaraṇena gotrabhukkhaṇe kilesakkhayappatti panassa āpannāti maññamāno āha‘‘ tvaṃ akhīṇesuyevā’’ tiādi.
  3858. 913858,173,143,18,26,1,67,7,Nanu ārammaṇakaraṇamattena kilesakkhayo anuppattoti na sakkā vattuṃ.
  3859. 913859,173,143,27,43,1,141,14,"Cittañhi atītānāgatādisabbaṃ ālambeti, na nipphannamevāti gotrabhupi maggena kilesānaṃ yā anuppattidhammatā kātabbā, taṃ ārabbha pavattissatīti? "
  3860. 913860,173,143,44,48,1,46,3,"Na, appattanibbānassa nibbānārammaṇañāṇābhāvato. "
  3861. 913861,173,143,49,62,1,83,12,"Na hi aññadhammā viya nibbānaṃ, taṃ pana atigambhīrattā appattena ālambituṃ na sakkā. "
  3862. 913862,173,143,63,77,1,163,13,"Tasmā tena gotrabhunā pattabbena tikālikasabhāvātikkantagambhīrabhāvena bhavitabbaṃ, kilesakkhayamattataṃ vā icchato gotrabhuto puretaraṃ nipphannena kilesakkhayena. "
  3863. 913863,173,143,78,90,1,69,8,Tenāha‘‘ tvaṃ akhīṇesuyeva kilesesu kilesakkhayaṃ nibbānaṃ paññapesī’’ ti.
  3864. 913864,173,143,91,97,1,82,6,Appattakilesakkhayārammaṇakaraṇe hi sati gotrabhuto puretaracittānipi ālambeyyunti.
  3865. 913865,173,144,2,11,1,83,9,Maggassa kilesakkhayaṃ nibbānan ti maggassa ārammaṇabhūtaṃ nibbānaṃ katamanti attho.
  3866. 913866,173,144,12,16,1,43,3,{Maggo}tiādinā purimapucchādvayameva vivarati.
  3867. 913867,173,145,2,39,1,207,32,"Na ca {kiñcī}ti rūpādīsu nibbānaṃ kiñci na hoti, na ca kadāci hoti, atītādibhāvena na vattabbanti vadanti, taṃ āgamma avijjātaṇhānaṃ kiñci ekadesamattampi na hoti, tadeva taṃ āgamma kadāci na ca hotīti attho yutto. "
  3868. 913868,173,146,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3869. 913869,173,147,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  3870. 913870,173,148,2,26,1,164,17,"168. Na… pe… {navattabbadhammārammaṇattā}ti yathā sārammaṇā parittādibhāvena navattabbaṃ kiñci ārammaṇaṃ karonti, evaṃ kiñci ālambanato na navattabbakoṭṭhāsaṃ bhajatīti attho. "
  3871. 913871,173,149,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3872. 913872,173,150,2,4,1,31,2,Āyatanavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3873. 913873,173,151,2,4,1,13,2,3 . Dhātuvibhaṅgo
  3874. 913874,173,152,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  3875. 913875,173,153,2,23,1,95,9,"172. Yadipi dhātusaṃyuttādīsu‘‘ dhātunānattaṃ vo, bhikkhave, desessāmi, katamañca, bhikkhave, dhātunānattaṃ? "
  3876. 913876,173,153,24,60,1,204,22,"Cakkhudhātu… pe… manoviññāṇadhātū’’ tiādinā( saṃ. ni.2.85) aṭṭhārasa dhātuyo āgatā, tā pana abhidhamme ca āgatāti sādhāraṇattā aggahetvā suttantesveva āgate tayo dhātuchakke gahetvā suttantabhājanīyaṃ vibhattanti veditabbaṃ. "
  3877. 913877,173,153,61,65,1,27,3,Sabbā {dhātuyo}ti aṭṭhārasapi.
  3878. 913878,173,153,66,72,1,48,6,Suññe sabhāvamatte niruḷho dhātu -saddo daṭṭhabbo.
  3879. 913879,173,153,73,79,1,59,5,{Asamphuṭṭhadhātū}ti catūhi mahābhūtehi abyāpitabhāvoti attho.
  3880. 913880,173,154,2,24,1,108,13,"173. Pathavīdhātudvayan ti aṭṭhakathāyaṃ paduddhāro kato, pāḷiyaṃ pana‘‘ dveyan’’ ti āgacchati, attho pana yathāvuttova. "
  3881. 913881,173,154,25,33,1,49,8,Dvayan ti pana pāṭhe sati ayampi attho sambhavati.
  3882. 913882,173,154,34,47,1,110,11,"Dve avayavā etassāti dvayaṃ, pathavīdhātūnaṃ dvayaṃ pathavīdhātudvayaṃ, dvinnaṃ pathavīdhātūnaṃ samudāyoti attho. "
  3883. 913883,173,154,48,57,1,56,8,"Dve eva vā avayavā samuditā dvayaṃ, pathavīdhātudvayan ti."
  3884. 913884,173,154,58,63,1,26,3,‘‘ Tattha katamā pathavīdhātu?
  3885. 913885,173,154,64,73,1,60,6,"Pathavīdhātudvayaṃ, esā pathavīdhātū’’ ti saṅkhepena vissajjeti. "
  3886. 913886,173,154,74,96,1,217,19,"Atthi ajjhattikā atthi {bāhirā}ti ettha ajjhattikabāhira -saddā na ajjhattikaduke viya ajjhattikabāhirāyatanavācakā, nāpi ajjhattattike vuttehi ajjhattabahiddhā-saddehi samānatthā, indriyabaddhānindriyabaddhavācakā pana ete. "
  3887. 913887,173,154,97,105,1,42,4,Tena‘‘ sattasantānapariyāpannā’’ tiādi vuttaṃ.
  3888. 913888,173,154,106,121,1,112,13,"{Niyakajjhattā}ti ca na paccattaṃ attani jātataṃ sandhāya vuttaṃ, atha kho sabbasattasantānesu jātatanti daṭṭhabbaṃ. "
  3889. 913889,173,154,122,133,1,108,10,"Ajjhattaṃ paccattan ti vacanena hi sattasantānapariyāpannatāya ajjhattikabhāvaṃ dasseti, na pāṭipuggalikatāya. "
  3890. 913890,173,154,134,142,1,76,7,{Sabhāvākārato}ti āpādīhi visiṭṭhena attano eva sabhāvabhūtena gahetabbākārena.
  3891. 913891,173,155,2,8,1,52,4,Kesā {kakkhaḷattalakkhaṇā}ti kakkhaḷatādhikatāya vuttā.
  3892. 913892,173,155,9,15,1,55,5,Pāṭiyekko {koṭṭhāso}ti pathavīkoṭṭhāsamatto suññoti attho.
  3893. 913893,173,155,16,24,1,76,8,Matthaluṅgaṃ aṭṭhimiñjaggahaṇena gahitanti idha visuṃ na vuttanti veditabbaṃ.
  3894. 913894,173,156,2,12,1,33,4,{Iminā}ti ‘‘ seyyathidaṃ kesā’’ tiādinā.
  3895. 913895,173,156,13,22,1,56,8,Kammaṃ {katvā}ti payogaṃ vīriyaṃ āyūhanaṃ vā katvāti attho.
  3896. 913896,173,156,23,32,1,83,9,Bhogakāmena kasiyādīsu viya arahattakāmena ca imasmiṃ manasikāre kammaṃ kattabbanti.
  3897. 913897,173,156,33,41,1,92,7,{Pubbapalibodhā}ti āvāsādayo dīghakesādike khuddakapalibodhe aparapalibodhāti apekkhitvā vuttā.
  3898. 913898,173,157,2,21,1,173,15,Vaṇṇādīnaṃ pañcannaṃ vasena manasikāro dhātupaṭikūlavaṇṇamanasikārānaṃ sādhāraṇo pubbabhāgoti nibbattitadhātumanasikāraṃ dassetuṃ‘‘ avasāne evaṃ manasikāro pavattetabbo’’ ti āha.
  3899. 913899,173,157,22,32,1,98,9,Aññamaññaṃ {ābhogapaccavekkhaṇarahitā}ti kāraṇassa ca phalassa ca abyāpāratāya dhātumattataṃ dasseti.
  3900. 913900,173,157,33,37,1,55,4,Ābhogapaccavekkhaṇādīnampi evameva abyāpāratā daṭṭhabbā.
  3901. 913901,173,157,38,50,1,79,11,"Na hi tāni, tesañca kāraṇāni ābhujitvā paccavekkhitvā ca uppajjanti karonti cāti. "
  3902. 913902,173,157,51,62,1,67,6,{Lakkhaṇavasenā}ti‘‘ kakkhaḷaṃ kharigatan’’ tiādivacanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  3903. 913903,173,158,2,5,1,23,3,Vekantakaṃ ekā lohajāti.
  3904. 913904,173,158,6,11,1,57,5,Nāganāsikalohaṃ lohasadisaṃ lohavijāti haliddivijāti viya.
  3905. 913905,173,158,12,18,1,62,6,Tiputambādīhi missetvā kataṃ karaṇena nibbattattā kittimalohaṃ.
  3906. 913906,173,158,19,21,1,29,2,Morakkhādīni evaṃnāmānevetāni.
  3907. 913907,173,158,22,31,1,65,7,"{Sāmuddikamuttā}ti nidassanamattametaṃ, sabbāpi pana muttā muttā eva. "
  3908. 913908,173,159,2,13,1,70,7,"174. Appetīti āpo, ābandhanavasena sesabhūtattayaṃ pāpuṇāti silesatīti attho. "
  3909. 913909,173,159,14,17,1,21,2,{Yūsabhūto}ti rasabhūto.
  3910. 913910,173,159,18,32,1,127,13,"Vakkahadayayakanapapphāsāni tementan ti ettha yakanaṃ heṭṭhābhāgapūraṇena, itarāni tesaṃ upari thokaṃ thokaṃ paggharaṇena temeti. "
  3911. 913911,173,159,33,44,1,132,9,"Heṭṭhā leḍḍukhaṇḍāni {temayamāne}ti temakatemitabbānaṃ abyāpārasāmaññanidassanatthāyeva upamā daṭṭhabbā, na ṭhānasāmaññanidassanatthāya. "
  3912. 913912,173,159,45,84,1,235,28,"Sannicitalohitena temetabbānaṃ kesañci heṭṭhā, kassaci upari ṭhitatañhi satipaṭṭhānavibhaṅge vakkhatīti, yakanassa heṭṭhābhāgo‘‘ ṭhitaṃ mayi lohitan’’ ti na jānāti, vakkādīni‘‘ amhe temayamānaṃ lohitaṃ ṭhitan’’ ti na jānantīti evaṃ yojanā kātabbā. "
  3913. 913913,173,159,85,105,1,95,13,"Yathā pana bhesajjasikkhāpade niyamo atthi‘‘ yesaṃ maṃsaṃ kappati, tesaṃ khīran’’ ti, evamidha natthi. "
  3914. 913914,173,160,2,9,1,42,3,175. {Tejanavasenā}ti nisitabhāvena tikkhabhāvena.
  3915. 913915,173,160,10,21,1,92,9,"Sarīrassa pakatiṃ atikkamitvā uṇhabhāvo santāpo, sarīradahanavasena pavatto mahādāho paridāho. "
  3916. 913916,173,160,22,24,1,17,2,Ayametesaṃ viseso.
  3917. 913917,173,160,25,32,1,62,6,Yena {jīrīyatī}ti ekāhikādijararogena jīrīyatītipi attho yujjati.
  3918. 913918,173,160,33,41,1,73,7,Satavāraṃ tāpetvā udake pakkhipitvā uddhaṭasappi {satadhotasappī}ti vadanti.
  3919. 913919,173,160,42,44,1,48,2,Rasasoṇitamedamaṃsanhāruaṭṭhiaṭṭhimiñjā rasādayo.
  3920. 913920,173,160,45,51,1,50,6,Keci nhāruṃ apanetvā sukkaṃ sattamadhātuṃ avocunti.
  3921. 913921,173,160,52,58,1,41,5,{Pākatiko}ti khobhaṃ appatto sadā vijjamāno.
  3922. 913922,173,160,59,65,1,42,6,Petaggi mukhato bahi niggatova idha gahito.
  3923. 913923,173,161,2,11,1,53,4,"176. {Vāyanavasenā}ti savegagamanavasena, samudīraṇavasena vā. "
  3924. 913924,173,162,2,23,1,119,15,"177. Iminā yasmiṃ ākāse… pe… taṃ kathitan ti idaṃ kasiṇugghāṭimākāsassa akathitataṃ, ajaṭākāsassa ca kathitataṃ dassetuṃ vuttaṃ. "
  3925. 913925,173,163,2,17,1,236,11,"179. Sukhadukkhānaṃ pharaṇabhāvo sarīraṭṭhakautussa sukhadukkhaphoṭṭhabbasamuṭṭhānapaccayabhāvena yathābalaṃ sarīrekadesasakalasarīrapharaṇasamatthatāya vutto, somanassadomanassānaṃ iṭṭhāniṭṭhacittajasamuṭṭhāpanena tatheva pharaṇasamatthatāya. "
  3926. 913926,173,163,18,38,1,174,18,"Evaṃ etesaṃ sarīrapharaṇatāya ekassa ṭhānaṃ itaraṃ paharati, itarassa ca aññanti aññamaññena sappaṭipakkhataṃ dasseti, aññamaññapaṭipakkhaoḷārikappavatti eva vā etesaṃ pharaṇaṃ. "
  3927. 913927,173,163,39,54,1,153,14,"Vatthārammaṇāni ca pabandhena pavattihetubhūtāni pharaṇaṭṭhānaṃ daṭṭhabbaṃ, ubhayavato ca puggalassa vasena ayaṃ sappaṭipakkhatā dassitā sukhadassanīyattā. "
  3928. 913928,173,164,2,32,1,93,12,181. Kilesakāmaṃ {sandhāyā}ti‘‘ saṅkappo kāmo rāgo kāmo’’ ti( mahāni.1; cūḷani. ajitamāṇavapucchāniddesa8) ettha vuttaṃ saṅkappaṃ sandhāyāti adhippāyo.
  3929. 913929,173,164,33,43,1,103,10,Sopi hi vibādhati upatāpeti cāti kilesasanthavasambhavato kilesakāmo vibhatto kilesavatthusambhavato vā.
  3930. 913930,173,164,44,52,1,73,6,"{Kāmapaṭisaṃyuttā}ti kāmarāgasaṅkhātena kāmena sampayuttā, kāmapaṭibaddhā vā. "
  3931. 913931,173,164,53,66,1,144,12,Aññesu ca kāmapaṭisaṃyuttadhammesu vijjamānesu vitakkeyeva kāmopapado dhātusaddo niruḷho veditabbo vitakkassa kāmappasaṅgappavattiyā sātisayattā.
  3932. 913932,173,164,67,71,1,27,4,Esa nayo byāpādadhātu ādīsu.
  3933. 913933,173,164,72,77,1,37,5,Parassa attano ca dukkhāyanaṃ vihiṃsā.
  3934. 913934,173,164,78,82,1,28,3,{Vihiṃsantī}ti hantuṃ icchanti.
  3935. 913935,173,165,2,20,1,128,10,182. Ubhayattha uppannopi abhijjhāsaṃyogena kammapathajananato anabhijjhākammapathabhindanato ca kāmavitakko‘‘ kammapathabhedo’’ ti vutto .
  3936. 913936,173,165,21,27,1,54,5,Byāpādo {panā}ti byāpādavacanena byāpādavitakkaṃ dasseti.
  3937. 913937,173,165,28,31,1,20,3,So hi byāpādadhātūti.
  3938. 913938,173,165,32,42,1,110,10,Tathā vihiṃsāya vihiṃsādhātuyā ca byāpādavasena yathāsambhavaṃ pāṇātipātādivasena ca kammapathabhedo yojetabbo.
  3939. 913939,173,165,43,47,1,20,3,{Etthā}ti dvīsu tikesu.
  3940. 913940,173,165,48,55,1,91,7,Sabbakāmāvacarasabbakusalasaṅgāhakehi itare dve dve saṅgahetvā kathanaṃ sabbasaṅgāhikakathā.
  3941. 913941,173,165,56,67,1,111,10,{Etthā}ti pana etasmiṃ chakketi vuccamāne kāmadhātuvacanena kāmāvacarānaṃ nekkhammadhātuādīnañca gahaṇaṃ āpajjati.
  3942. 913942,173,166,2,10,1,84,7,{Labhāpetabbā}ti cakkhudhātādibhāvaṃ labhamānā dhammā nīharitvā dassanena labhāpetabbā.
  3943. 913943,173,166,11,17,1,30,5,"Carati etthāti cāro, kiṃ carati? "
  3944. 913944,173,166,18,26,1,73,6,"Sammasanaṃ, sammasanassa cāro sammasanacāro, tebhūmakadhammānaṃ adhivacanaṃ. "
  3945. 913945,173,167,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  3946. 913946,173,168,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  3947. 913947,173,169,2,10,1,58,4,183. {Cakkhussā}ti visesakāraṇaṃ asādhāraṇasāmibhāvena niddiṭṭhaṃ.
  3948. 913948,173,169,11,14,1,56,3,Tañhi puggalantarāsādhāraṇaṃ nīlādisabbarūpasādhāraṇañca.
  3949. 913949,173,169,15,25,1,80,9,{Vidahatī}ti evaṃ evañca tayā pavattitabbanti viniyujjamānaṃ viya uppādetīti attho.
  3950. 913950,173,169,26,42,1,122,15,{Vidahatī}ti ca dhātuattho eva visiṭṭho upasaggena dīpitoti vināpi upasaggena dhātūti eso saddo tamatthaṃ vadatīti daṭṭhabbo.
  3951. 913951,173,169,43,50,1,80,7,Kattukammabhāvakaraṇaadhikaraṇesu dhātupadasiddhi hotīti pañcapi ete atthā vuttā.
  3952. 913952,173,169,51,55,1,54,4,Suvaṇṇarajatādidhātuyo suvaṇṇādīnaṃ bījabhūtā selādayo.
  3953. 913953,173,170,2,12,1,81,9,Attano sabhāvaṃ dhārentīti {dhātuyo}ti etthāpi dhātīti dhātūti padasiddhi veditabbā.
  3954. 913954,173,170,13,19,1,38,5,Dhātu-saddo eva hi dhāraṇatthopi hotīti.
  3955. 913955,173,170,20,30,1,110,10,Kattuatthopi cāyaṃ purimena asadisoti nissattasabhāvamattadhāraṇañca dhātu-saddassa padhāno atthoti visuṃ vutto.
  3956. 913956,173,170,31,49,1,136,16,"Dhātuyo viya {dhātuyo}ti ettha sīha-saddo viya kesarimhi niruḷho purisesu, selāvayavesu niruḷho dhātu-saddo ca cakkhādīsu upacarito daṭṭhabbo. "
  3957. 913957,173,170,50,59,1,82,8,"Ñāṇañca ñeyyañca ñāṇañeyyāni, tesaṃ avayavā tappabhedabhūtā dhātuyo ñāṇañeyyāvayavā. "
  3958. 913958,173,170,60,70,1,101,8,"Tattha ñāṇappabhedā dhammadhātuekadeso, ñeyyappabhedā aṭṭhārasāpīti ñāṇañeyyāvayavamattā dhātuyo honti. "
  3959. 913959,173,170,71,86,1,122,14,"Atha vā ñāṇena ñātabbo sabhāvo dhātusaddena vuccamāno aviparītato ñāṇañeyyo, na diṭṭhiādīhi viparītaggāhakehi ñeyyoti attho. "
  3960. 913960,173,170,87,91,1,37,4,Tassa ñāṇañeyyassa avayavā cakkhādayo.
  3961. 913961,173,170,92,107,1,144,14,"Visabhāgalakkhaṇāvayavesu rasādīsu niruḷho dhātu-saddo tādisesu aññāvayavesu cakkhādīsu upacarito daṭṭhabbo, rasādīsu viya vā cakkhādīsu niruḷhova. "
  3962. 913962,173,170,108,116,1,93,8,Nijjīvamattassetaṃ adhivacanan ti etena nijjīvamattapadatthe dhātu-saddassa niruḷhataṃ dasseti.
  3963. 913963,173,170,117,147,1,183,23,"Cha dhātuyo etassāti chadhātuyo, yo loke‘‘ puriso’’ ti dhammasamudāyo vuccati, so chadhāturo channaṃ pathavīādīnaṃ nijjīvamattasabhāvānaṃ samudāyamatto, na ettha jīvo puriso vā atthīti attho. "
  3964. 913964,173,171,2,21,1,128,15,Cakkhādīnaṃ kamo pubbe vuttoti idha ekekasmiṃ tike tiṇṇaṃ tiṇṇaṃ dhātūnaṃ kamaṃ dassento āha‘‘ hetuphalānupubbavavatthānavasenā’’ ti.
  3965. 913965,173,171,22,25,1,49,3,Hetuphalānaṃ anupubbavavatthānaṃ hetuphalabhāvova.
  3966. 913966,173,171,26,31,1,31,4,Tattha {hetū}ti paccayo adhippeto.
  3967. 913967,173,171,32,42,1,49,6,Phalan ti paccayuppannanti āha‘‘ cakkhudhātū’’ tiādi.
  3968. 913968,173,171,43,53,1,117,9,"Manodhātudhammadhātūnañca manoviññāṇassa hetubhāvo yathāsambhavaṃ yojetabbo, dvārabhūtamanovasena vā tassā manodhātuyā. "
  3969. 913969,173,172,2,10,1,76,7,Sabbāsaṃ {vasenā}ti yathāvuttānaṃ ābhādhātuādīnaṃ pañcatiṃsāya dhātūnaṃ vasena.
  3970. 913970,173,172,11,25,1,101,10,Aparamatthasabhāvassa paramatthasabhāvesu na kadāci antogadhatā atthīti āha‘‘ sabhāvato vijjamānānan’’ ti.
  3971. 913971,173,172,26,38,1,72,8,Candābhāsūriyābhādikā vaṇṇanibhā evāti āha‘‘ rūpadhātuyeva hi ābhādhātū’’ ti.
  3972. 913972,173,172,39,54,1,118,10,{Rūpādipaṭibaddhā}ti rāgavatthubhāvena gahetabbākāro subhanimittanti sandhāya‘‘ rūpādayovā’’ ti avatvā paṭibaddhavacanaṃ āha.
  3973. 913973,173,172,55,68,1,79,9,Asatipi rāgavatthubhāve‘‘ kusalavipākārammaṇā subhā dhātū’’ ti dutiyo vikappo vutto.
  3974. 913974,173,172,69,74,1,42,4,"Vihiṃsādhātu cetanā, paraviheṭhanachando vā. "
  3975. 913975,173,172,75,77,1,15,2,Avihiṃsā karuṇā.
  3976. 913976,173,173,2,6,1,38,2,{Ubhopī}ti dhammadhātumanoviññāṇadhātuyo.
  3977. 913977,173,173,7,27,1,178,17,"Hīnādīsu purimanayena hīḷitā cakkhādayo hīnā, sambhāvitā paṇītā, nātihīḷitā nātisambhāvitā {majjhimā}ti khandhavibhaṅge āgatahīnadukatoyeva nīharitvā majjhimā dhātu vuttāti veditabbā. "
  3978. 913978,173,173,28,58,1,196,18,"Viññāṇadhātu yadipi chaviññāṇadhātuvasena vibhattā, tathāpi‘‘ viññāṇadhātuggahaṇena tassā purecārikapacchācārikattā manodhātu gahitāva hotī’’ ti vuttattā āha ‘‘ viññāṇadhātu… pe… sattaviññāṇasaṅkhepoyevā’’ ti. "
  3979. 913979,173,173,59,77,1,150,13,"Anekesaṃ cakkhudhātuādīnaṃ, tāsu ca ekekissā nānappakāratāya nānādhātūnaṃ vasena anekadhātunānādhātuloko vuttoti āha‘‘ aṭṭhārasadhātuppabhedamattamevā’’ ti."
  3980. 913980,173,174,2,10,1,77,5,‘ ‘ Cakkhusotaghānajivhākāyamanomanoviññāṇadhātubhedenā’’ ti aṭṭhakathāyaṃ likhitaṃ.
  3981. 913981,173,174,11,20,1,98,9,Tattha na cakkhādīnaṃ kevalena dhātu-saddena sambandho adhippeto vijānanasabhāvassa pabhedavacanato.
  3982. 913982,173,174,21,28,1,71,7,Viññāṇadhātu-saddena sambandhe kariyamāne dve manogahaṇāni na kattabbāni.
  3983. 913983,173,174,29,34,1,36,5,Na hi dve manoviññāṇadhātuyo atthīti.
  3984. 913984,173,174,35,49,1,81,8,‘‘ Cakkhu… pe… kāyamanoviññāṇamanodhātū’’ ti vā vattabbaṃ atulyayoge dvandasamāsābhāvato.
  3985. 913985,173,174,50,64,1,76,8,Ayaṃ panettha pāṭho siyā‘‘ cakkhu… pe… kāyaviññāṇamanomanoviññāṇadhātubhedenā’’ ti.
  3986. 913986,173,175,2,12,1,120,8,"Khandhāyatanadesanā saṅkhepadesanā, indriyadesanā {vitthāradesanā}ti tadubhayaṃ apekkhitvā nātisaṅkhepavitthārā dhātudesanā. "
  3987. 913987,173,175,13,34,1,191,15,"Atha vā suttantabhājanīye vuttadhātudesanā atisaṅkhepadesanā, ābhādhātuādīnaṃ anekadhātunānādhātuantānaṃ vasena desetabbā {ativitthāradesanā}ti tadubhayaṃ apekkhitvā ayaṃ‘‘ nātisaṅkhepavitthārā’’ ti. "
  3988. 913988,173,176,2,9,1,67,7,Bherītalaṃ viya cakkhudhātu saddassa viya viññāṇassa nissayabhāvato.
  3989. 913989,173,176,10,29,1,221,19,Etāhi ca upamāhi nijjīvānaṃ bherītaladaṇḍādīnaṃ samāyoge nijjīvānaṃ saddādīnaṃ viya nijjīvānaṃ cakkhurūpādīnaṃ samāyoge nijjīvānaṃ cakkhuviññāṇādīnaṃ pavattīti kāraṇaphalānaṃ dhātumattattā kārakavedakabhāvavirahaṃ dasseti.
  3990. 913990,173,177,2,12,1,81,9,Purecarānucarā {viyā}ti nijjīvassa kassaci keci nijjīvā purecarānucarā viyāti attho.
  3991. 913991,173,177,13,30,1,191,16,Manodhātuyeva vā attano khaṇaṃ anativattantī attano khaṇaṃ anativattantānaṃyeva cakkhuviññāṇādīnaṃ avijjamānepi purecarānucarabhāve pubbakālāparakālatāya purecarānucarā viya daṭṭhabbāti attho.
  3992. 913992,173,177,31,35,1,54,4,Sallamiva sūlamiva tividhadukkhatāsamāyogato daṭṭhabbo.
  3993. 913993,173,177,36,43,1,49,6,"Āsāyeva dukkhaṃ āsādukkhaṃ, āsāvighātaṃ dukkhaṃ vā. "
  3994. 913994,173,177,44,58,1,113,13,Saññā hi abhūtaṃ dukkhadukkhampi subhādito sañjānantī taṃ āsaṃ tassā ca vighātaṃ āsīsitasubhādiasiddhiyā janetīti.
  3995. 913995,173,177,59,68,1,62,5,Kammappadhānā saṅkhārāti‘‘ paṭisandhiyaṃ pakkhipanato’’ tiādimāha.
  3996. 913996,173,177,69,75,1,74,5,{Jātidukkhānubandhanato}ti attanā nibbattiyamānena jātidukkhena anubandhattā.
  3997. 913997,173,177,76,80,1,34,4,Bhavapaccayā jāti hi jātidukkhanti.
  3998. 913998,173,177,81,91,1,101,10,Padumaṃ viya dissamānaṃ khuracakkaṃ viya rūpampi itthiyādibhāvena dissamānaṃ nānāvidhupaddavaṃ janeti.
  3999. 913999,173,177,92,104,1,112,12,Sabbe anatthā rāgādayo jātiādayo ca visabhūtā asantā sappaṭibhayā cāti tappaṭipakkhabhūtattā amatādito daṭṭhabbā.
  4000. 914000,173,178,2,23,1,193,20,Muñcitvāpi aññaṃ {gahetvāvā}ti etena makkaṭassa gahitaṃ sākhaṃ muñcitvāpi ākāse ṭhātuṃ asamatthatā viya gahitārammaṇaṃ muñcitvāpi aññaṃ aggahetvā pavattituṃ asamatthatāya makkaṭasamānataṃ dasseti.
  4001. 914001,173,178,24,29,1,65,5,Aṭṭhivedhaviddhopi damathaṃ anupagacchanto duṭṭhasso assakhaḷuṅko.
  4002. 914002,173,178,30,33,1,24,3,Raṅgagato naṭo raṅganaṭo.
  4003. 914003,173,179,2,16,1,152,10,184. Cakkhuñca paṭicca rūpe {cā}tiādinā dvārārammaṇesu ekavacanabahuvacananiddesā ekanānāsantānagatānaṃ ekasantānagataviññāṇapaccayabhāvato ekanānājātikattā ca.
  4004. 914004,173,180,2,14,1,131,11,{Sabbadhammesū}ti ettha sabba -saddo adhikāravasena yathāvuttaviññāṇasaṅkhāte ārammaṇasaṅkhāte vā padesasabbasmiṃ tiṭṭhatīti daṭṭhabbo.
  4005. 914005,173,180,15,53,1,350,32,"Manoviññāṇadhātuniddese‘‘ cakkhuviññāṇadhātuyā uppajjitvā niruddhasamanantarā uppajjati manodhātu, manodhātuyāpi uppajjitvā niruddhasamanantarā uppajjati cittan’’ ti cakkhuviññāṇadhātānantaraṃ manodhātu viya manodhātānantarampi uppajjati cittanti yāva aññā manodhātu uppajjissati, tāva pavattaṃ sabbaṃ cittaṃ ekattena gahetvā vuttanti evampi attho labbhati. "
  4006. 914006,173,180,54,62,1,100,8,Evañhi sati manoviññāṇadhātānantaraṃ uppannāya manodhātuyā manoviññāṇadhātubhāvappasaṅgo na hotiyeva.
  4007. 914007,173,180,63,78,1,219,14,"Pañcaviññāṇadhātumanodhātukkamanidassanañhi tabbidhurasabhāvena uppattiṭṭhānena ca paricchinnassa cittassa manoviññāṇadhātubhāvadassanatthaṃ, na anantaruppattimattenāti tabbidhurasabhāve ekattaṃ upanetvā dassanaṃ yujjati. "
  4008. 914008,173,180,79,92,1,121,13,Anupanītepi ekatte tabbidhurasabhāve ekasmiṃ dassite sāmaññavasena aññampi sabbaṃ taṃ sabhāvaṃ dassitaṃ hotīti daṭṭhabbaṃ.
  4009. 914009,173,180,93,121,1,213,20,Pi -saddena manoviññāṇadhātusampiṇḍane ca sati‘‘ manoviññāṇadhātuyāpi samanantarā uppajjati cittaṃ… pe… tajjā manoviññāṇadhātū’’ ti manoviññāṇadhātuggahaṇena bhavaṅgānantaraṃ uppannaṃ manodhātucittaṃ nivattitaṃ hotīti ce?
  4010. 914010,173,180,122,126,1,38,3,"Na, tassā manoviññāṇadhātubhāvāsiddhito. "
  4011. 914011,173,180,127,135,1,43,7,"Na hi yaṃ codīyati, tadeva parihārāya hotīti. "
  4012. 914012,173,181,2,14,1,169,11,Manodhātuyāpi {manoviññāṇadhātuyāpī}ti manadvayavacanena dvinnaṃ aññamaññavidhurasabhāvatā dassitāti teneva manodhātāvajjanassa manoviññāṇadhātubhāvo nivattitoti daṭṭhabbo.
  4013. 914013,173,181,15,30,1,115,11,Vutto hi tassa manoviññāṇadhātuvidhuro manodhātusabhāvo‘‘ sabbadhammesu vā pana paṭhamasamannāhāro uppajjatī’’ tiādinā.
  4014. 914014,173,181,31,36,1,38,4,Sā {sabbāpī}ti etaṃ mukhamattanidassanaṃ.
  4015. 914015,173,181,37,46,1,78,8,"Na hi javanapariyosānā eva manoviññāṇadhātu, tadārammaṇādīnipi pana hontiyevāti. "
  4016. 914016,173,181,47,64,1,177,13,Evaṃ pañcaviññāṇadhātumanodhātuvisiṭṭhasabhāvavasena sabbaṃ manoviññāṇadhātuṃ dassetvā puna manodvāravasena sātisayaṃ javanamanoviññāṇadhātuṃ dassento‘‘ manañca paṭiccā’’ tiādimāha.
  4017. 914017,173,181,65,94,1,219,23,"Yadi pana channaṃ dvārānaṃ vasena javanāvasānāneva cittāni idha‘‘ manoviññāṇadhātū’’ ti dassitānīti ayamattho gayheyya, cutipaṭisandhibhavaṅgānaṃ aggahitattā sāvasesā desanā āpajjati, tasmā yathāvuttena nayena attho veditabbo. "
  4018. 914018,173,181,95,107,1,90,8,Chadvārikacittehi vā samānalakkhaṇāni aññānipi‘‘ manoviññāṇadhātū’’ ti dassitānīti veditabbāni.
  4019. 914019,173,182,2,50,1,305,29,"Paṭiccāti {āgataṭṭhāne}ti ettha‘‘ mano ca nesaṃ gocaravisayaṃ paccanubhotī’’ tiādīsu( ma. ni.1.455) visuṃ kātuṃ yuttaṃ, idha pana‘‘ cakkhuñca paṭiccā’’ tiādīsu ca-saddena sampiṇḍetvā āvajjanassapi cakkhādisannissitatākaraṇaṃ viya manañca paṭiccāti āgataṭṭhāne manodvārasaṅkhātabhavaṅgasannissitameva āvajjanaṃ kātabbanti adhippāyo. "
  4020. 914020,173,183,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4021. 914021,173,184,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  4022. 914022,173,185,2,6,1,47,4,Pañhapucchakaṃ heṭṭhā vuttanayattā uttānamevāti.
  4023. 914023,173,186,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4024. 914024,173,187,2,4,1,29,2,Dhātuvibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4025. 914025,173,188,2,4,1,13,2,4 . Saccavibhaṅgo
  4026. 914026,173,189,2,4,1,18,2,1 . Suttantabhājanīyaṃ
  4027. 914027,173,190,2,2,1,13,1,Uddesavaṇṇanā
  4028. 914028,173,191,2,13,1,55,5,189. {Sāsanakkamo}ti ariyasaccāni vuccanti ariyasaccadesanā vā.
  4029. 914029,173,191,14,36,1,162,19,"Sakalañhi sāsanaṃ bhagavato vacanaṃ saccavinimuttaṃ natthīti saccesu kamati, sīlasamādhipaññāsaṅkhātaṃ vā sāsanaṃ etesu kamati, tasmā kamati etthāti kamo, kiṃ kamati? "
  4030. 914030,173,191,37,50,1,102,10,"Sāsanaṃ, sāsanassa kamo {sāsanakkamo}ti saccāni sāsanapavattiṭṭhānāni vuccanti, taṃdesanā ca tabbohārenāti. "
  4031. 914031,173,192,2,5,1,20,2,{Tathā}ti taṃsabhāvāva.
  4032. 914032,173,192,6,9,1,23,2,{Avitathā}ti amusāsabhāvā.
  4033. 914033,173,192,10,13,1,26,2,{Anaññathā}ti aññākārarahitā.
  4034. 914034,173,192,14,27,1,124,10,"Dukkhadukkhatātaṃnimittatāhi aniṭṭhatā pīḷanaṭṭho, dvidhāpi paridahanaṃ, kilesadāhasamāyogo vā {santāpaṭṭho}ti ayametesaṃ viseso. "
  4035. 914035,173,192,28,38,1,71,8,"Puggalahiṃsanaṃ vā pīḷanaṃ, attano eva tikhiṇabhāvo santāpanaṃ {santāpo}ti. "
  4036. 914036,173,192,39,53,1,143,13,"Ettha ca pīḷanaṭṭho dukkhassa saraseneva āvibhavanākāro, itare yathākkamaṃ samudayamagganirodhadassanehi āvibhavanākārāti ayaṃ catunnampi viseso. "
  4037. 914037,173,192,54,67,1,120,11,"Tatratatrābhinandanavasena byāpetvā ūhanaṃ rāsikaraṇaṃ dukkhanibbattanaṃ āyūhanaṃ, samudayato āgacchatīti vā āyaṃ, dukkhaṃ. "
  4038. 914038,173,192,68,75,1,56,6,"Tassa ūhanaṃ pavattanaṃ āyūhanaṃ, sarasāvibhāvanākāro eso. "
  4039. 914039,173,192,76,92,1,90,11,"Nidadāti dukkhanti nidānaṃ,‘‘ idaṃ taṃ dukkhan’’ ti sampaṭicchāpentaṃ viya samuṭṭhāpetīti attho. "
  4040. 914040,173,192,93,98,1,44,5,Dukkhadassanena cāyaṃ nidānaṭṭho āvi bhavati.
  4041. 914041,173,192,99,106,1,92,6,"Saṃyogapalibodhaṭṭhā nirodhamaggadassanehi, te ca saṃsārasaṃyojanamagganivāraṇākārā daṭṭhabbā. "
  4042. 914042,173,193,2,14,1,114,10,"Nissaranti ettha sattā, sayameva vā nissaṭaṃ visaṃyuttaṃ sabbasaṅkhatehi sabbupadhipaṭinissaggabhāvatoti nissaraṇaṃ. "
  4043. 914043,173,193,15,18,1,33,3,Ayamassa sabhāvena āvibhavanākāro.
  4044. 914044,173,193,19,24,1,98,4,"Vivekāsaṅkhatāmataṭṭhā samudayamaggadukkhadassanāvibhavanākārā, samudayakkhayaappaccayaavināsitā vā. "
  4045. 914045,173,193,25,28,1,29,3,Saṃsārato niggamanaṃ niyyānaṃ.
  4046. 914046,173,193,29,35,1,67,5,"Ayamassa sarasena pakāsanākāro, itare samudayanirodhadukkhadassanehi. "
  4047. 914047,173,193,36,42,1,74,5,Tattha palibodhupacchedavasena nibbānādhigamova nibbānanimittatā hetvaṭṭho.
  4048. 914048,173,193,43,50,1,73,6,"Paññāpadhānattā maggassa nibbānadassanaṃ, catusaccadassanaṃ vā dassanaṭṭho. "
  4049. 914049,173,193,51,62,1,134,10,Catusaccadassane kilesadukkhasantāpavūpasamane ca ādhipaccaṃ karonti maggaṅgadhammā sampayuttadhammesūti so maggassa {adhipateyyaṭṭho}ti.
  4050. 914050,173,193,63,80,1,120,13,Visesato vā ārammaṇādhipatibhūtā maggaṅgadhammā honti‘‘ maggādhipatino dhammā’’ ti vacanatoti so tesaṃ ākāro adhipateyyaṭṭho.
  4051. 914051,173,193,81,84,1,23,3,Evamādi āhāti sambandho.
  4052. 914052,173,193,85,107,1,195,18,"Tattha {abhisamayaṭṭho}ti abhisametabbaṭṭho, abhisamayassa vā visayabhūto attho abhisamayaṭṭho, abhisamayasseva vā pavattiākāro abhisamayaṭṭho, so cettha abhisametabbena pīḷanādinā dassitoti daṭṭhabbo. "
  4053. 914053,173,194,2,5,1,22,3,Kucchitaṃ khaṃ dukkhaṃ.
  4054. 914054,173,194,6,45,1,196,26,"‘‘ Samāgamo sametan’’ tiādīsu kevalassa āgama -saddassa eta -saddassa ca payoge saṃyogatthassa anupalabbhanato saṃ -saddassa ca payoge upalabbhanato‘‘ saṃyogaṃ dīpetī’’ ti āha, evaṃ‘‘ uppannaṃ uditan’’ ti etthāpi. "
  4055. 914055,173,194,46,77,1,275,29,"Aya -saddo gatiatthasiddho hetu-saddo viya kāraṇaṃ dīpeti attano phalanipphādanena ayati pavattati, eti vā etasmā phalanti ayoti, saṃyoge uppattikāraṇaṃ samudayoti ettha visuṃ payujjamānāpi upasagga-saddā sadhātukaṃ saṃyogatthaṃ uppādatthañca dīpenti kiriyāvisesakattāti veditabbā. "
  4056. 914056,173,195,2,11,1,77,8,Abhāvo ettha rodhassāti {nirodho}ti etena nibbānassa dukkhavivekabhāvaṃ dasseti.
  4057. 914057,173,195,12,28,1,191,16,Samadhigate tasmiṃ tadadhigamavato puggalassa rodhābhāvo pavattisaṅkhātassa rodhassa paṭipakkhabhūtāya nivattiyā adhigatattāti etasmiñcatthe abhāvo etasmiṃ rodhassāti nirodhoicceva padasamāso.
  4058. 914058,173,195,29,35,1,47,5,"Dukkhābhāvo panettha puggalassa, na nibbānasseva. "
  4059. 914059,173,195,36,40,1,36,4,Anuppādo eva nirodho anuppādanirodho.
  4060. 914060,173,195,41,52,1,104,10,"Āyatibhavādīsu appavatti, na pana bhaṅgoti bhaṅgavācakaṃ nirodha-saddaṃ nivattetvā anuppādavācakaṃ gaṇhāti. "
  4061. 914061,173,195,53,61,1,70,8,Etasmiṃ atthe kāraṇe phalopacāraṃ katvā nirodhapaccayo nirodhoti vutto.
  4062. 914062,173,195,62,67,1,49,5,Paṭipadā ca hoti puggalassa dukkhanirodhappattiyā.
  4063. 914063,173,195,68,78,1,70,10,Nanu sā eva dukkhanirodhappattīti tassā eva sā paṭipadāti na yujjatīti?
  4064. 914064,173,195,79,93,1,111,11,"Na, puggalādhigamassa yehi so adhigacchati, tesaṃ kāraṇabhūtadhammānañca pattibhāvena paṭipadābhāvena ca vuttattā. "
  4065. 914065,173,195,94,103,1,112,8,Sacchikiriyāsacchikaraṇadhammānaṃ aññattābhāvepi hi puggalasacchikiriyadhammabhāvehi nānattaṃ katvā niddeso kato.
  4066. 914066,173,195,104,113,1,97,9,Atha vā dukkhanirodhappattiyā niṭṭhānaṃ phalanti tassā dukkhanirodhappattiyā paṭipadatā daṭṭhabbā.
  4067. 914067,173,196,2,35,1,158,17,Buddhādayo ariyā {paṭivijjhantī}ti ettha paṭividdhakāle pavattaṃ buddhādivohāraṃ‘‘ agamā rājagahaṃ buddho’’ tiādīsu( su. ni.410) viya purimakālepi āropetvā‘‘ buddhādayo’’ ti vuttaṃ.
  4068. 914068,173,196,36,42,1,47,6,Te hi buddhādayo catūhi maggehi paṭivijjhantīti.
  4069. 914069,173,196,43,51,1,88,7,Ariyapaṭivijjhitabbāni saccāni {ariyasaccānī}ti cettha purimapade uttarapadalopo daṭṭhabbo.
  4070. 914070,173,196,52,65,1,67,9,Ariyā iman ti paṭivijjhitabbaṭṭhena ekattaṃ upanetvā‘‘ iman’’ ti vuttaṃ.
  4071. 914071,173,196,66,76,1,77,8,{Tasmā}ti tathāgatassa ariyattā tassa saccānīti {ariyasaccānī}ti vuccantīti attho.
  4072. 914072,173,196,77,93,1,105,14,"Tathāgatena hi sayaṃ adhigatattā, teneva pakāsitattā, tato eva ca aññehi adhigamanīyattā tāni tassa hontīti. "
  4073. 914073,173,196,94,105,1,102,9,{Ariyabhāvasiddhitopī}ti ettha ariyasādhakāni saccāni {ariyasaccānī}ti pubbe viya uttarapadalopo daṭṭhabbo.
  4074. 914074,173,196,106,121,1,134,13,"Ariyāni {saccānītipī}ti ettha avitathabhāvena araṇīyattā adhigantabbattā ariyāni, ariyavohāro vā ayaṃ avisaṃvādako avitatharūpo daṭṭhabbo. "
  4075. 914075,173,197,2,10,1,83,7,"Bādhanalakkhaṇan ti ettha dukkhadukkhatannimittabhāvo bādhanā, udayabbayapīḷitatā vā. "
  4076. 914076,173,197,11,24,1,120,12,"Bhavādīsu jātiādivasena cakkhurogādivasena ca anekadhā dukkhassa pavattanameva puggalassa santāpanaṃ, tadassa kiccaṃ raso. "
  4077. 914077,173,197,25,31,1,78,6,Pavattinivattīsu saṃsāramokkhesu pavatti hutvā gayhatīti pavattipaccupaṭṭhānaṃ.
  4078. 914078,173,197,32,44,1,120,12,Pabhavati etasmā dukkhaṃ paṭisandhiyaṃ nibbattati purimabhavena pacchimabhavo ghaṭito saṃyutto hutvā pavattatīti pabhavo.
  4079. 914079,173,197,45,67,1,108,11,‘‘ Evampi taṇhānusaye anūhate nibbattatī dukkhamidaṃ punappunan’’ ti( dha. pa.338) evaṃ punappunaṃ uppādanaṃ anupacchedakaraṇaṃ.
  4080. 914080,173,197,68,70,1,33,2,Bhavanissaraṇanivāraṇaṃ palibodho.
  4081. 914081,173,197,71,74,1,44,3,Rāgakkhayādibhāvena sabbadukkhasantatā santi.
  4082. 914082,173,197,75,78,1,32,3,Accutirasan ti accutisampattikaṃ.
  4083. 914083,173,197,79,87,1,71,8,Cavanaṃ vā kiccanti tadabhāvaṃ kiccamiva voharitvā accutikiccanti attho.
  4084. 914084,173,197,88,92,1,53,4,Acavanañca sabhāvassāpariccajanaṃ avikāratā daṭṭhabbā.
  4085. 914085,173,197,93,98,1,78,5,Pañcakkhandhanimittasuññatāya aviggahaṃ hutvā gayhatīti animittapaccupaṭṭhānaṃ.
  4086. 914086,173,197,99,103,1,67,4,Anusayupacchedanavasena saṃsāracārakato niggamanūpāyabhāvo niyyānaṃ.
  4087. 914087,173,197,104,112,1,80,8,Nimittato pavattato ca cittassa vuṭṭhānaṃ hutvā gayhatīti vuṭṭhānapaccupaṭṭhānaṃ.
  4088. 914088,173,198,2,13,1,81,9,Asuvaṇṇādi suvaṇṇādi viya dissamānaṃ māyāti vatthusabbhāvā tassā viparītatā vuttā.
  4089. 914089,173,198,14,29,1,108,14,"Udakaṃ viya dissamānā pana marīci upagatānaṃ tucchā hoti, vatthumattampi tassā na dissatīti visaṃvādikā vuttā. "
  4090. 914090,173,198,30,34,1,57,4,Marīcimāyāattānaṃ vipakkho bhāvo tacchāviparītabhūtabhāvo.
  4091. 914091,173,198,35,50,1,144,12,"{Ariyañāṇassā}ti avitathagāhakassa ñāṇassa, tena paṭivedhapaccavekkhaṇāni gayhanti, tesañca gocara bhāvo paṭivijjhitabbatāārammaṇabhāvo ca daṭṭhabbo. "
  4092. 914092,173,198,51,53,1,22,2,Aggilakkhaṇaṃ uṇhattaṃ.
  4093. 914093,173,198,54,64,1,86,10,Tañhi katthaci kaṭṭhādiupādānabhedepi visaṃvādakaṃ viparītaṃ abhūtaṃ vā kadāci na hoti.
  4094. 914094,173,198,65,92,1,79,9,"‘‘ Byādhidhammā jarādhammā, atho maraṇadhammino’’ ti( a. ni.3.39;5.57) ettha vuttā jātiādikā lokapakati. "
  4095. 914095,173,198,93,109,1,127,14,"Manussānaṃ uddhaṃ dīghatā, ekaccānaṃ tiracchānānaṃ tiriyaṃ dīghatā, vuddhiniṭṭhaṃ pattānaṃ puna avaḍḍhanaṃ evamādikā cāti vadanti. "
  4096. 914096,173,198,110,122,1,103,9,"Tacchāviparītabhūtabhāvesu pacchimo tathatā, paṭhamo avitathatā, majjhimo {anaññathatā}ti ayametesaṃ viseso. "
  4097. 914097,173,199,2,16,1,91,13,"Dukkhā aññaṃ na bādhakan ti kasmā vuttaṃ, nanu taṇhāpi jāti viya dukkhanimittatāya bādhikāti? "
  4098. 914098,173,199,17,22,1,40,4,"Na, bādhakapabhavabhāvena visuṃ gahitattā. "
  4099. 914099,173,199,23,40,1,159,16,"Jātiādīnaṃ viya vā dukkhassa adhiṭṭhānabhāvo dukkhadukkhatā ca bādhakatā, na dukkhassa pabhavakatāti natthi taṇhāya pabhavakabhāvena gahitāya bādhakattappasaṅgo. "
  4100. 914100,173,199,41,51,1,34,6,Tenāha‘‘ dukkhā aññaṃ na bādhakan’’ ti.
  4101. 914101,173,199,52,63,1,106,9,"{Bādhakattaniyāmenā}ti dukkhaṃ bādhakameva, dukkhameva bādhakanti evaṃ dvidhāpi bādhakattāvadhāraṇenāti attho. "
  4102. 914102,173,199,64,94,1,292,27,"Taṃ vinā {nāññato}ti satipi avasesakilesaavasesākusalasāsavakusalamūlāvasesasāsavakusaladhammānaṃ dukkhahetubhāve na taṇhāya vinā tesaṃ dukkhahetubhāvo atthi, tehi pana vināpi taṇhāya dukkhahetubhāvo atthi kusalehi vinā akusalehi, rūpāvacarādīhi vinā kāmāvacarādīhi ca taṇhāya dukkhanibbattakattā. "
  4103. 914103,173,199,95,116,1,177,17,"{Tacchaniyyānabhāvattā}ti dvidhāpi niyamena taccho niyyānabhāvo etassa, na micchāmaggassa viya viparītatāya, lokiyamaggassa viya vā anekantikatāya atacchoti tacchaniyyānabhāvo, maggo. "
  4104. 914104,173,199,117,123,1,62,5,"Tassa bhāvo tacchaniyyānabhāvattaṃ, tasmā tacchaniyyānabhāvattā. "
  4105. 914105,173,199,124,137,1,91,9,Sabbattha dvidhāpi niyamena tacchāviparītabhūtabhāvo vuttoti āha‘‘ iti tacchāvipallāsā’’ tiādi.
  4106. 914106,173,200,2,15,1,115,11,"Sacca-saddassa sambhavantānaṃ atthānaṃ uddharaṇaṃ, sambhavante vā atthe vatvā adhippetatthassa uddharaṇaṃ atthuddhāro. "
  4107. 914107,173,200,16,19,1,31,2,{Viratisacce}ti musāvādaviratiyaṃ.
  4108. 914108,173,200,20,25,1,39,5,Na hi aññaviratīsu sacca-saddo niruḷhoti.
  4109. 914109,173,200,26,38,1,56,7,"‘‘ Idameva saccaṃ, moghamaññan’’ ti gahitā diṭṭhi diṭṭhisaccaṃ."
  4110. 914110,173,200,39,62,1,94,10,"‘‘ Amosadhammaṃ nibbānaṃ , tadariyā saccato vidū’’ ti( su. ni.763) amosadhammattā nibbānaṃ paramatthasaccaṃ vuttaṃ. "
  4111. 914111,173,200,63,102,1,176,23,"Tassa pana taṃsampāpakassa ca maggassa pajānanā paṭivedho avivādakāraṇanti dvayampi‘‘ ekañhi saccaṃ na dutiyamatthi, yasmiṃ pajā no vivade pajānan’’ ti( su. ni.890; mahāni.119) missā gāthāya saccanti vuttaṃ. "
  4112. 914112,173,201,2,30,1,234,23,"Netaṃ dukkhaṃ ariyasaccanti āgaccheyya, netaṃ ṭhānaṃ {vijjatī}ti etena jātiādīnaṃ dukkhaariyasaccabhāve aviparītataṃ dasseti, aññaṃ dukkhaṃ ariyasaccanti āgaccheyya, netaṃ ṭhānaṃ {vijjatī}ti iminā dukkhaariyasaccabhāvassa jātiādīsu niyatataṃ. "
  4113. 914113,173,201,31,64,1,203,25,"Sacepi kathañci koci evaṃcitto āgaccheyya, paññāpane pana sahadhammena paññāpane attano vādassa ca paññāpane samattho natthīti dassetuṃ‘‘ ahametaṃ… pe… paññāpessāmīti āgaccheyya, netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti vuttaṃ. "
  4114. 914114,173,201,65,72,1,73,7,Jātiādīnaṃ anaññathatā aññassa ca tathābhūtassa abhāvoyevettha ṭhānābhāvo.
  4115. 914115,173,201,73,84,1,73,9,"Sacepi koci āgaccheyya, āgacchatu, ṭhānaṃ pana natthīti ayamettha suttattho. "
  4116. 914116,173,201,85,88,1,22,3,Esa nayo dutiyasuttepi.
  4117. 914117,173,201,89,106,1,129,13,"Tattha pana sampattatā paccakkhatā ca paṭhamatā, taṃnimittatā dutiyatā, tadupasamatā tatiyatā, taṃsampāpakatā {catutthatā}ti daṭṭhabbā. "
  4118. 914118,173,202,2,21,1,153,17,"Nibbutikāmena parijānanādīhi aññaṃ kiñci kiccaṃ kātabbaṃ natthi, dhammañāṇakiccaṃ vā ito aññaṃ natthi, pariññeyyādīni ca etapparamānevāti cattāreva vuttāni. "
  4119. 914119,173,202,22,33,1,75,7,Taṇhāya ādīnavadassāvīnaṃ vasena‘‘ taṇhāvatthuādīnaṃ etaṃparamatāyā’’ ti vuttaṃ.
  4120. 914120,173,202,34,53,1,145,13,"Tathā ālaye pañcakāmaguṇasaṅkhāte, sakalavatthukāmasaṅkhāte, bhavattayasaṅkhāte vā dukkhe dosadassāvīnaṃ vasena‘‘ ālayādīnaṃ etaṃparamatāyā’’ ti vuttaṃ. "
  4121. 914121,173,203,2,10,1,88,7,Sahetukena {dukkhenā}ti etena dukkhassa abbocchinnatādassanena atisaṃvegavatthutaṃ dasseti.
  4122. 914122,173,204,2,20,1,147,15,"Na paṭivedhañāṇaṃ viya sakideva bujjhati, atha kho anu anu bujjhanato anubodho, anussavākāraparivitakkadiṭṭhinijjhānakkhantianugato vā bodho anubodho. "
  4123. 914123,173,204,21,31,1,70,9,"Na hi so paccakkhato bujjhati, anussavādivasena pana kappetvā gaṇhātīti. "
  4124. 914124,173,204,32,35,1,24,2,{Kiccato}ti parijānanādito.
  4125. 914125,173,204,36,41,1,41,5,Taṃkiccakaraṇeneva hi tāni tassa pākaṭāni.
  4126. 914126,173,204,42,105,1,489,53,"Vivaṭṭānupassanāya hi saṅkhārehi patilīyamānamānasassa uppajjamānaṃ maggañāṇaṃ visaṅkhāraṃ dukkhanissaraṇaṃ ārammaṇaṃ katvā dukkhaṃ paricchindati, dukkhagatañca taṇhaṃ pajahati, nirodhañca phusati ādicco viya pabhāya, sammāsaṅkappādīhi saha uppannaṃ taṃ maggaṃ bhāveti, na ca saṅkhāre amuñcitvā pavattamānena ñāṇena etaṃ sabbaṃ sakkā kātuṃ nimittapavattehi avuṭṭhitattā, tasmā etāni kiccāni karontaṃ taṃ ñāṇaṃ dukkhādīni vibhāveti tattha sammohanivattanenāti‘‘ cattāripi saccāni passatī’’ ti vuttaṃ. "
  4127. 914127,173,205,2,10,1,69,7,Dukkhasamudayampi so {passatī}ti kālantaradassanaṃ sandhāya vuttanti ce?
  4128. 914128,173,205,11,52,1,235,24,"Na,‘‘ yo nu kho, āvuso, dukkhaṃ passati, dukkhasamudayampi so passatī’’ tiādinā( saṃ. ni.5.1100) ekadassino aññattayadassitāvicāraṇāya tassā sādhanatthaṃ gavaṃpatittherena imassa suttassa āharitattā paccekañca saccesu dissamānesu aññattayadassanassa yojitattā. "
  4129. 914129,173,205,53,63,1,115,10,Aññathā anupubbābhisamaye purimadiṭṭhassa pacchā adassanato samudayādidassino dukkhādidassanatā na yojetabbā siyāti.
  4130. 914130,173,205,64,68,1,70,4,Suddhasaṅkhārapuñjamattadassanato sakkāyadiṭṭhi pariyuṭṭhānaṃ nivāreti.
  4131. 914131,173,205,69,95,1,194,19,"‘‘ Lokasamudayaṃ kho, kaccāna, yathābhūtaṃ sammappaññāya passato yā loke natthitā, sā na hotī’’ ti vacanato samudayadassanaṃ hetuphalappabandhāvicchedadassanavasena ucchedadiṭṭhi pariyuṭṭhānaṃ nivatteti."
  4132. 914132,173,205,96,130,1,157,18,"‘‘ Lokanirodhaṃ kho… pe… passato yā loke atthitā, sā na hotī’’ ti( saṃ. ni.2.15) vacanato nirodhadassanaṃ hetunirodhā phalanirodhadassanavasena sassatadiṭṭhi pariyuṭṭhānaṃ nivāreti. "
  4133. 914133,173,205,131,159,1,142,13,"Attakārassa paccakkhadassanato maggadassanena‘‘ natthi attakāre, natthi parakāre, natthi purisakāre’’ tiādikaṃ( dī. ni.1.168) akiriyadiṭṭhi pariyuṭṭhānaṃ pajahati."
  4134. 914134,173,205,160,174,1,83,10,"‘‘ Natthi hetu, natthi paccayo sattānaṃ saṃkilesāya, ahetū appaccayā sattā saṃkilissanti. "
  4135. 914135,173,205,175,195,1,132,15,"Natthi hetu… pe… visuddhiyā, ahetū appaccayā sattā visujjhantī’’ tiādikā ahetukadiṭṭhi ca idha akiriyadiṭṭhiggahaṇena gahitāti daṭṭhabbā. "
  4136. 914136,173,205,196,200,1,41,4,Sāpi hi visuddhimaggadassanena pahīyatīti.
  4137. 914137,173,206,2,11,1,93,8,Dukkhañāṇaṃ samudayaphalassa dukkhassa adhuvādibhāvaṃ passatīti phale vippaṭipattiṃ nivatteti.
  4138. 914138,173,206,12,33,1,124,15,"‘‘ Issaro lokaṃ pavatteti nivatteti cā’’ ti issarakāraṇino vadanti, padhānato āvi bhavati, tattheva ca patilīyatīti padhānakāraṇino."
  4139. 914139,173,206,34,44,1,49,6,‘‘ Kālavaseneva pavattati nivattati cā’’ ti kālavādino.
  4140. 914140,173,206,45,55,1,48,6,‘‘ Sabhāveneva sambhoti vibhoti cā’’ ti sabhāvavādino.
  4141. 914141,173,206,56,67,1,90,10,"Ādi -saddena aṇūhi loko pavattati, sabbaṃ pubbekatahetūti evamādi akāraṇapariggaho daṭṭhabbo. "
  4142. 914142,173,206,68,79,1,91,9,"Rāmudakāḷārādīnaṃ viya arūpaloke, nigaṇṭhādīnaṃ viya lokathupikāya apavaggo mokkhoti gahaṇaṃ . "
  4143. 914143,173,206,80,96,1,148,13,"Ādi -saddena padhānassa appavatti, guṇaviyuttassa attano sakattani avaṭṭhānaṃ, brahmunā salokatā, diṭṭhadhammanibbānavādāti evamādiggahaṇañca daṭṭhabbaṃ. "
  4144. 914144,173,206,97,105,1,130,7,Ettha {guṇaviyuttassā}ti buddhisukhadukkhaicchādosapayattadhammādhammasaṅkhārehi navahi attaguṇehi vippayuttassāti kaṇādabhakkhavādo.
  4145. 914145,173,206,106,113,1,103,7,Indriyatappanaputtamukhadassanādīhi vinā apavaggo natthīti gahetvā tathāpavattanaṃ kāmasukhallikānuyogo.
  4146. 914146,173,207,2,10,1,105,8,Ajjhattikabāhiresu dvādasasu āyatanesu kāmabhavavibhavataṇhāvasena dvādasa tikā chattiṃsa taṇhāvicaritāni.
  4147. 914147,173,207,11,17,1,69,6,Khuddakavatthuvibhaṅge vā āgatanayena kālavibhāgaṃ anāmasitvā vuttāni.
  4148. 914148,173,207,18,28,1,105,9,"Vīmaṃsiddhipādādayo bodhipakkhiyā kiccanānattena vuttā, atthato ekattā sammādiṭṭhimukhena tattha antogadhā. "
  4149. 914149,173,207,29,40,1,147,10,Tayo {nekkhammavitakkādayo}ti lokiyakkhaṇe alobhamettākaruṇāsampayogavasena bhinnā maggakkhaṇe lobhabyāpādavihiṃsāsamucchedavasena tayoti ekopi vutto.
  4150. 914150,173,207,41,44,1,22,3,Esa nayo sammāvācādīsu.
  4151. 914151,173,207,45,53,1,85,8,Appicchatāsantuṭṭhitānaṃ pana bhāve sammāājīvasambhavato tena tesaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  4152. 914152,173,207,54,76,1,233,21,"Bhavantarepi jīvitahetupi ariyehi avītikkamanīyattā ariyakantānaṃ sammāvācādisīlānaṃ gahaṇena yena saddhāhatthena tāni pariggahetabbāni, so saddhāhattho gahitoyeva hotīti tato anaññāni saddhindriyasaddhābalāni tattha antogadhāni honti. "
  4153. 914153,173,207,77,91,1,143,13,Tesaṃ {atthitāyā}ti saddhindriyasaddhābalachandiddhipādānaṃ atthitāya sīlassa atthibhāvato tividhenapi sīlena te tayopi gahitāti tattha antogadhā.
  4154. 914154,173,207,92,96,1,36,3,{Cittasamādhī}ti cittiddhipādaṃ vadati.
  4155. 914155,173,207,97,125,1,103,12,"‘‘ Cittaṃ paññañca bhāvayan’’ ti( saṃ. ni.1.23,192) hi cittamukhena samādhi vuttoti samādhimukhena cittampi vattabbataṃ arahati. "
  4156. 914156,173,207,126,143,1,140,13,Cittiddhipādabhāvanāya pana samādhipi adhimatto hotīti vīmaṃsiddhipādādivacanaṃ viya cittiddhipādavacanaṃ avatvā idha‘‘ cittasamādhī’’ ti vuttaṃ.
  4157. 914157,173,207,144,208,1,262,26,"‘‘ Pītimanassa kāyo passambhati, passaddhakāyo sukhaṃ vedeti, sukhino cittaṃ samādhiyatī’’ ti( dī. ni.3.359; saṃ. ni.5.376; a. ni.3.96;11.12) vacanato samādhiupakārā pītipassaddhiyo, tasmā samādhiggahaṇena gahitā, upekkhā pana samādhiupakārakato taṃsadisakiccato ca, tasmā sammāsamādhivasena etesaṃ antogadhatā daṭṭhabbā. "
  4158. 914158,173,208,2,5,1,23,3,Bhāro viya vighātakattā.
  4159. 914159,173,208,6,8,1,25,2,Dubbhikkhamiva bādhakattā.
  4160. 914160,173,208,9,38,1,51,5,"‘‘ Nibbānaparamaṃ sukhan’’ ti( ma. ni.2.215,217; dha. pa.203,204) sukhabhāvato subhikkhamiva. "
  4161. 914161,173,208,39,44,1,81,5,Aniṭṭhabhāvato sāsaṅkasappaṭibhayato ca dukkhaṃ verīvisarukkhabhayaorimatīrūpamaṃ.
  4162. 914162,173,209,2,8,1,54,4,"{Tathatthenā}ti tathasabhāvena, pariññeyyabhāvenāti attho. "
  4163. 914163,173,209,9,24,1,99,12,"Etena ariyasaccadvayaṃ siyā dukkhaṃ, na ariyasaccaṃ, siyā ariyasaccaṃ, na dukkhanti imamatthaṃ dasseti. "
  4164. 914164,173,209,25,30,1,63,5,Ariyasacca-saddaparā hi dukkhādisaddā pariññeyyādibhāvaṃ vadanti.
  4165. 914165,173,209,31,42,1,152,10,"Teneva ariyasacca-saddānapekkhaṃ dukkha-saddaṃ sandhāya maggasampayuttasāmaññaphaladhammānaṃ ādipadasaṅgaho vutto, tadapekkhaṃ sandhāya catutthapadasaṅgaho. "
  4166. 914166,173,209,43,69,1,195,21,"Samudayādīsu avasesakilesādayo samudayo, na ariyasaccaṃ, saṅkhāranirodho nirodhasamāpatti ca nirodho, na ariyasaccaṃ, ariyamaggato aññāni maggaṅgāni maggo, na ariyasaccanti iminā nayena yojanā kātabbā. "
  4167. 914167,173,209,70,85,1,124,14,"Dukkhaṃ vedanīyampi santaṃ vedakarahitaṃ, kevalaṃ pana tasmiṃ attano paccayehi pavattamāne dukkhaṃ vedetīti vohāramattaṃ hoti. "
  4168. 914168,173,209,86,88,1,14,2,Evaṃ itaresupi.
  4169. 914169,173,210,2,11,1,67,7,"Kiriyāva {vijjatī}ti samudayameva vadati, tassa vā dukkhapaccayabhāvaṃ. "
  4170. 914170,173,210,12,25,1,70,9,Maggo atthīti vattabbe‘‘ maggamatthī’’ ti okārassa abhāvo katoti daṭṭhabbo.
  4171. 914171,173,210,26,29,1,14,2,{Gamako}ti gantā.
  4172. 914172,173,210,30,36,1,48,6,Sāsavatā asubhatāti katvā nirodhamaggā subhā eva.
  4173. 914173,173,210,37,60,1,151,17,"Dukkhādīnaṃ pariyāyena samudayādibhāvo ca atthi, na pana nirodhabhāvo, nirodhassa vā dukkhādibhāvoti na aññamaññasamaṅgitāti āha‘‘ nirodhasuññāni vā’’ tiādi. "
  4174. 914174,173,210,61,68,1,73,6,Samudaye {dukkhassābhāvato}ti ponobbhavikāya taṇhāya punabbhavassa abhāvato.
  4175. 914175,173,210,69,94,1,183,19,"Yathā vā pakativādīnaṃ vikārāvibhāvato pubbe paṭippalīnā ca pakatibhāveneva tiṭṭhanti, na evaṃ samudayasampayuttampi dukkhaṃ samudayabhāvena tiṭṭhatīti āha‘‘ samudaye dukkhassābhāvato’’ ti. "
  4176. 914176,173,210,95,112,1,152,16,"Yathā avibhattehi vikārehi mahantā visesindriyabhūtavisesehi pakatibhāveneva ṭhitehi pakati sagabbhā pakativādīnaṃ, evaṃ na phalena sagabbho hetūti attho. "
  4177. 914177,173,210,113,128,1,101,10,Dukkhasamudayānaṃ nirodhamaggānañca {asamavāyā}ti etaṃ vivaranto āha‘‘ na hetusamavetaṃ hetuphalan’’ tiādi.
  4178. 914178,173,210,129,172,1,370,38,"Tattha idha tantūsu paṭo, kapālesu ghaṭo, biraṇesu kaṭo, dvīsu aṇūsu dviaṇukantiādinā idha buddhivohārajanako avisuṃ siddhānaṃ sambandho samavāyo, tena samavāyena kāraṇesu dvīsu aṇūsu dviaṇukaṃ phalaṃ samavetaṃ ekībhūtamiva sambandhaṃ, tīsu aṇūsu tiaṇukanti evaṃ mahāpathavimahāudakamahāaggimahāvātakkhandhapariyantaṃ phalaṃ attano kāraṇesu samavetanti samavāyavādino vadanti. "
  4179. 914179,173,210,173,199,1,205,24,"Evaṃ pana vadantehi aparimāṇesu kāraṇesu mahāparimāṇaṃ ekaṃ phalaṃ samavetaṃ attano antogadhehi kāraṇehi sagabbhaṃ asuññanti vuttaṃ hoti, evamidha samavāyābhāvā phale hetu natthīti hetusuññaṃ phalanti attho. "
  4180. 914180,173,211,2,6,1,42,3,{Pavattibhāvato}ti saṃsārassa pavattibhāvato.
  4181. 914181,173,211,7,17,1,91,9,{Catuāhārabhedato}ti iminā cattāro āhārabhede tehi bhinne tappaccayadhammabhede ca saṅgaṇhāti.
  4182. 914182,173,211,18,23,1,59,4,"Rūpābhinandanādibhedo rūpādikhandhavasena, ārammaṇavasena vā. "
  4183. 914183,173,211,24,29,1,51,4,"Upādānehi upādīyatīti upādi, upādānakkhandhapañcakaṃ. "
  4184. 914184,173,211,30,57,1,207,21,"Nibbānañca taṃnissaraṇabhūtaṃ tassa vūpasamo taṃsantīti katvā tassa yāva pacchimaṃ cittaṃ, tāva sesataṃ, tato parañca anavasesataṃ upādāya‘‘ saupādisesanibbānadhātu anupādisesanibbānadhātū’’ ti dvidhā voharīyatīti."
  4185. 914185,173,211,58,70,1,60,7,"‘‘ Sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo vipassanā, itare samatho’’ ti vadanti. "
  4186. 914186,173,211,71,79,1,77,8,Sīlampi hi samathassa upakārakattā samathaggahaṇena gayhatīti tesaṃ adhippāyo.
  4187. 914187,173,211,80,91,1,88,10,Atha vā yānadvayavasena laddho maggo samatho {vipassanā}ti āgamanavasena vuttoti daṭṭhabbo.
  4188. 914188,173,211,92,97,1,51,4,{Sappadesattā}ti sīlakkhandhādīnaṃ ekadesattāti attho.
  4189. 914189,173,211,98,106,1,98,7,"Sīlakkhandhādayo hi sabbalokiyalokuttarasīlādisaṅgāhakā, ariyamaggo lokuttaroyevāti tadekadeso hoti. "
  4190. 914190,173,212,2,6,1,45,4,Onatasahāyo viya vāyāmo paggahakiccasāmaññato.
  4191. 914191,173,212,7,14,1,81,7,Aṃsakūṭaṃ datvā ṭhitasahāyo viya sati apilāpanavasena niccalabhāvakaraṇasāmaññato.
  4192. 914192,173,212,15,22,1,68,5,{Sajātito}ti savitakkasavicārādibhedesu samānāya samādhijātiyāti attho.
  4193. 914193,173,212,23,26,1,33,2,{Kiriyato}ti samādhianurūpakiriyato.
  4194. 914194,173,212,27,55,1,146,14,"Tato eva hi‘‘ cattāro satipaṭṭhānā samādhinimittā, cattāro sammappadhānā samādhiparikkhārā’’ ti( ma. ni.1.462) sativāyāmānaṃ samādhissa nimittaparikkhārabhāvo vuttoti. "
  4195. 914195,173,213,2,35,1,204,23,"Ākoṭentena {viyā}ti‘‘ aniccaṃ aniccan’’ tiādinā paññāsadisena kiccena samantato ākoṭentena viya‘‘ aniccaṃ khayaṭṭhena, dukkhaṃ bhayaṭṭhenā’’ tiādinā parivattantena viya ca ādāya ūhitvā dinnameva paññā paṭivijjhati. "
  4196. 914196,173,213,36,44,1,82,8,Dvinnaṃ samānakālattepi paccayabhāvena saṅkappassa purimakālassa viya niddeso kato.
  4197. 914197,173,213,45,56,1,53,6,{Sajātito}ti‘‘ dukkhe ñāṇan’’ tiādīsu samānāya paññājātiyā.
  4198. 914198,173,213,57,71,1,117,12,"{Kiriyato}ti ettha paññāsadisakiccaṃ kiriyāti vuttaṃ, pubbe pana samādhiupakārakaṃ tadanurūpaṃ kiccanti ayamettha viseso."
  4199. 914199,173,213,72,103,1,133,14,"‘‘ Sabbaṃ, bhikkhave, abhiññeyyan’’ ti( saṃ. ni.4.46) vacanato cattāripi abhimukhaṃ paccakkhato ñātabbāni, abhivisiṭṭhena vā ñāṇena ñātabbānīti abhiññeyyāni. "
  4200. 914200,173,214,2,11,1,101,8,"Durabhisambhavataran ti abhisambhavituṃ sādhetuṃ asakkuṇeyyataraṃ, sattivighātena duradhigamanti attho. "
  4201. 914201,173,214,12,15,1,70,3,Bādhakapabhavasantiniyyānalakkhaṇehi vavatthānaṃ salakkhaṇavavatthānaṃ.
  4202. 914202,173,214,16,21,1,53,4,Duravagāhatthena {gambhīrattā}ti oḷārikā dukkhasamudayā.
  4203. 914203,173,214,22,61,1,302,31,"Tiracchānagatānampi hi dukkhaṃ āhārādīsu ca abhilāso pākaṭo, pīḷanādiāyūhanādivasena pana‘‘ idaṃ dukkhaṃ, idamassa kāraṇan’’ ti yāthāvato ogāhituṃ asakkuṇeyyattā gambhīrā, saṇhasukhumadhammattā nirodhamaggā sabhāvato eva gambhīrattā duravagāhā, teneva uppanne magge natthi nirodhamaggānaṃ yāthāvato anavagāhoti. "
  4204. 914204,173,214,62,75,1,83,9,Nibbānampi maggena adhigantabbattā tassa phalanti apadissatīti āha‘‘ phalāpadesato’’ ti.
  4205. 914205,173,214,76,90,1,49,5,Vuttañhi‘‘ dukkhanirodhe ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti( vibha.719).
  4206. 914206,173,214,91,103,1,76,8,Maggopi nirodhassa sampāpakabhāvato hetūti apadissatīti āha‘‘ hetuapadesato’’ ti.
  4207. 914207,173,214,104,120,1,75,7,Vuttampi cetaṃ‘‘ dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya ñāṇaṃ dhammapaṭisambhidā’’ ti( vibha.719).
  4208. 914208,173,214,121,128,1,48,6,Iti {vijaññā}ti iti -saddena vijānanakkamaṃ dasseti.
  4209. 914209,173,214,129,136,1,53,6,Evaṃ {pakārehī}ti evaṃ -saddena vijānanakāraṇabhūte naye.
  4210. 914210,173,215,2,4,1,22,2,Uddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4211. 914211,173,216,2,4,1,18,2,1 . Dukkhasaccaniddeso
  4212. 914212,173,217,2,2,1,18,1,Jātiniddesavaṇṇanā
  4213. 914213,173,218,2,38,1,293,28,"190. Tattha … pe… ayaṃ {mātikā}ti niddesavāraādimhi vutte jātiādiniddese tesaṃ jātiādīnaṃ niddesavasena dukkhassa ariyasaccassa kathanatthāya, tesu vā jātiādīsu tesañca dukkhaṭṭhe veditabbe jātiādīnaṃ niddesavasena dukkhassa ariyasaccassa kathanatthāya dukkhadukkhantiādikā dukkhamātikā veditabbāti attho. "
  4214. 914214,173,218,39,45,1,35,5,Atha vā {tatthā}ti tasmiṃ niddesavāre.
  4215. 914215,173,218,46,69,1,164,16,‘‘ Jātipi dukkhā… pe… saṃkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā’’ ti ayaṃ dukkhassa ariyasaccassa kathanatthāya mātikāti yathādassitassa jātiādiniddesassa mātikābhāvaṃ dīpeti.
  4216. 914216,173,218,70,94,1,153,19,"Taṃ dīpetvā puna yasmiṃ padadvaye ṭhatvā dukkhaṃ ariyasaccaṃ kathetabbaṃ, tassa niddhāraṇatthaṃ sabbaṃ dukkhaṃ saṅkaḍḍhento āha‘‘ idañhi dukkhaṃ nāmā’’ tiādi. "
  4217. 914217,173,219,2,5,1,35,2,{Sabhāvato}ti dukkhavedayitasabhāvato.
  4218. 914218,173,219,6,11,1,38,4,{Nāmato}ti teneva sabhāvena laddhanāmato.
  4219. 914219,173,219,12,26,1,93,13,"Tena na aññena pariyāyena idaṃ dukkhaṃ nāma, atha kho dukkhattāyevāti sabhāvena nāmaṃ viseseti. "
  4220. 914220,173,219,27,33,1,49,5,Atha vā {nāmato}ti udayabbayavantatāya laddhanāmato.
  4221. 914221,173,219,34,57,1,157,20,"Yathā aññe udayabbayavanto dhammā na sabhāvato dukkhā, na evaṃ idaṃ, atha kho sabhāvato dukkhā, bhūtamevedaṃ dukkhanti purimena dukkha-saddena pacchimaṃ viseseti. "
  4222. 914222,173,219,58,65,1,64,7,Vipariṇāmavantatāya sukhaṃ aniṭṭhameva hotīti dukkhaṃ nāma jātaṃ.
  4223. 914223,173,219,66,73,1,30,3,Tenevāha‘‘ dukkhuppattihetuto’’ ti.
  4224. 914224,173,219,74,89,1,176,15,Kaṇṇasūlādīhi abhibhūtassa nitthunanādīhi dukkhābhibhūtatāya viññāyamānāyapi kiṃ tava rujjatīti pucchitvāva kaṇṇasūlādidukkhaṃ jānitabbaṃ hotīti paṭicchannadukkhatā tassa vuttā.
  4225. 914225,173,219,90,98,1,80,7,Upakkamassa ca {pākaṭabhāvato}ti kāraṇāvasena dukkhavisesassa pākaṭabhāvaṃ dasseti.
  4226. 914226,173,220,2,8,1,68,6,Sabhāvaṃ muñcitvā pakārantarena dukkhanti vuccamānaṃ pariyāyadukkhaṃ.
  4227. 914227,173,220,9,22,1,97,8,"Kathetabbattā paṭiññātaṃ yathā kathetabbaṃ, taṃpakāradassanatthaṃ‘‘ ariyasaccañca nāmetan’’ tiādimāha. "
  4228. 914228,173,220,23,34,1,95,10,"Saṅkhepo sāmaññaṃ, sāmaññañca visese antokaritvā pavattatīti tattha ubhayathāpi kathetuṃ vaṭṭati. "
  4229. 914229,173,220,35,52,1,144,16,"Vitthāro pana viseso jātiādiko, viseso ca visesantaranivattakoti jātiādīsu jarādīnaṃ saṅkhipanaṃ na sakkā kātunti tattha vitthāreneva kathetabbaṃ. "
  4230. 914230,173,221,2,15,1,45,5,191.‘‘ Aparassa aparassā’’ ti dīpanaṃ aparatthadīpanaṃ.
  4231. 914231,173,221,16,20,1,40,4,Sāmiatthepi hi aparattha-saddo sijjhatīti.
  4232. 914232,173,221,21,42,1,129,16,"Tesaṃ tesan ti vā sāmivasena vuttaṃ atthaṃ bhummavasena vattukāmatāya āha‘‘ aparatthadīpanan’’ ti, aparasmiṃ aparasmiṃ dīpananti attho. "
  4233. 914233,173,221,43,50,1,70,7,Aparassa aparassa vā jātisaṅkhātassa atthassa dīpanaṃ aparatthadīpanaṃ.
  4234. 914234,173,221,51,57,1,94,6,Pañcagativasena ekekāyapi gatiyā khattiyādibhummadevādihatthiādijātivasena cāti gatijātivasena.
  4235. 914235,173,222,2,15,1,58,8,"Tiṇākāro tiṇajāti, so ca upādāpaññattīti‘‘ paññattiyan’’ ti āha. "
  4236. 914236,173,222,16,29,1,84,11,"{Tadupādāyā}ti taṃ paṭhamaṃ viññāṇaṃ upādāya ayaṃ jāti, nāssa kutoci niggamanaṃ upādāya. "
  4237. 914237,173,222,30,39,1,63,8,"Yasmā ca evaṃ, tasmā sāvassa jāti paṭhamaviññāṇasaṅkhātāti attho. "
  4238. 914238,173,222,40,50,1,81,9,Atha vā tadupādāya sajātoti vuccatīti sāvassa jāti paṭhamaviññāṇasaṅkhātāti attho.
  4239. 914239,173,222,51,64,1,68,9,Viññāṇamukhena ca pañcapi khandhā vuttā hontīti‘‘ paṭisandhiyan’’ ti āha.
  4240. 914240,173,222,65,70,1,59,5,Ariyabhāvakaraṇattā ariyasīlan ti pātimokkhasaṃvaro vuccati.
  4241. 914241,173,222,71,79,1,85,8,Jātiādīnipi lakkhaṇāni dhammānaṃ ākāravikārāti katvā sahuppādakā sahavikārakāti vuttā.
  4242. 914242,173,222,80,93,1,111,12,{Jāyanaṭṭhenā}tiādi āyatanavasena yonivasena ca dvīhi dvīhi padehi sabbasatte pariyādiyitvā jātiṃ dassetuṃ vuttaṃ.
  4243. 914243,173,222,94,104,1,84,10,Purimanaye pana ekekeneva padena sabbasatte pariyādiyitvā jāti dassitāti ayaṃ viseso.
  4244. 914244,173,222,105,136,1,174,21,"Keci pana‘‘ purimanaye kattuniddeso, pacchimanaye bhāvaniddeso kato’’ ti vadanti,‘‘ tesaṃ tesaṃ sattānaṃ jātī’’ ti pana kattari sāminiddesassa katattā ubhayatthāpi bhāvaniddesova yutto. "
  4245. 914245,173,222,137,140,1,21,3,Sampuṇṇā jāti sañjāti.
  4246. 914246,173,222,141,144,1,28,3,Pākaṭā nibbatti abhinibbatti.
  4247. 914247,173,222,145,160,1,75,9,‘‘ Tesaṃ tesaṃ sattānaṃ… pe… abhinibbattī’’ ti sattavasena pavattattā sammutikathā.
  4248. 914248,173,223,2,28,1,244,23,"Tatra {tatrā}ti ekacatuvokārabhavesu dvinnaṃ dvinnaṃ, sese rūpadhātuyaṃ paṭisandhikkhaṇe uppajjamānānaṃ pañcannaṃ, kāmadhātuyaṃ vikalāvikalindriyānaṃ vasena sattannaṃ navannaṃ dasannaṃ puna dasannaṃ ekādasannañca āyatanānaṃ vasena saṅgaho veditabbo. "
  4249. 914249,173,223,29,40,1,119,7,Ekabhavapariyāpannassa khandhasantānassa paṭhamābhinibbattibhūtā paṭisandhikkhandhāti āha‘‘ paṭhamābhinibbattilakkhaṇā’’ ti.
  4250. 914250,173,223,41,56,1,96,11,Tameva santānaṃ niyyātentaṃ viya‘‘ handa gaṇhathā’’ ti paṭicchāpentaṃ viya pavattatīti niyyātanarasā.
  4251. 914251,173,223,57,63,1,63,6,Santatiyā eva ummujjanaṃ hutvā gayhatīti ummujjanapaccupaṭṭhānā.
  4252. 914252,173,223,64,76,1,125,10,"Dukkharāsissa vicittatā dukkhavicittatā, dukkhavisesā vā tadavayavā, taṃ paccupaṭṭhāpeti phalatīti dukkhavicittatāpaccupaṭṭhānā. "
  4253. 914253,173,224,2,13,1,86,9,"Pariyāyanippariyāyadukkhesu yaṃ dukkhaṃ jāti hoti, taṃ dukkhabhāvoyeva tassā dukkhaṭṭho. "
  4254. 914254,173,224,14,21,1,51,6,"Yadi akkhānena pāpuṇitabbaṃ siyā, bhagavā ācikkheyya. "
  4255. 914255,173,224,22,23,1,11,1,Bhagavatāpi–
  4256. 914256,173,225,2,14,1,52,9,"‘ ‘ Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, katamo nu kho mahantataro? "
  4257. 914257,173,225,15,27,1,72,11,"Yo cāyaṃ mayā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito, yo ca himavā pabbatarājāti. "
  4258. 914258,173,225,28,48,1,115,15,"Appama… pe… gahito, himavantaṃ pabbatarājānaṃ upanidhāya saṅkhampi na upeti, kalabhāgampi na upeti, upanidhampi na upeti. "
  4259. 914259,173,225,49,89,1,181,23,"Evameva kho, bhikkhave, yaṃ so puriso tīhi sattisatehi haññamāno tatonidānaṃ dukkhaṃ domanassaṃ paṭisaṃvedeti, taṃ nerayikassa dukkhassa upanidhāya saṅkhampi… pe… upanidhampi na upetī’’ ti( ma. ni.3.250)– "
  4260. 914260,173,226,2,5,1,36,3,Upamāvasena pakāsitaṃ āpāyikadukkhaṃ.
  4261. 914261,173,226,6,22,1,123,12,Sukhuppattikāraṇāni sucīni uppalādīnīti katvā tattha nibbattinivāraṇena jātiyā dukkhavatthubhāvaṃ dasseti‘‘ atha kho’’ tiādinā.
  4262. 914262,173,226,23,36,1,194,12,"Dukkhuppattikāraṇe nibbattanena gabbhapariharaṇūpakkamena vinā mātukucchisambhavameva dukkhaṃ gabbhokkantimūlakaṃ aññānapekkhattā, upakkamanibbattaṃ pana pariharaṇamūlakaṃ okkantimattānapekkhattā. "
  4263. 914263,173,226,37,39,1,17,2,Ayametesaṃ viseso.
  4264. 914264,173,227,2,11,1,84,8,"Attano abhimukhaṃ kaḍḍhanaṃ ākaḍḍhanaṃ, parito sabbatobhāgena kaḍḍhanaṃ parikaḍḍhanaṃ. "
  4265. 914265,173,227,12,22,1,62,8,"Adho dhunanaṃ odhunanaṃ, tiriyaṃ, sabbato vā dhunanaṃ nidhunanaṃ. "
  4266. 914266,173,227,23,26,1,43,3,Tacchetvā khārapakkhipanaṃ khārāpaṭicchakaṃ.
  4267. 914267,173,228,2,14,1,127,9,"Sakalasarīranhāpanaṃ nhāpanaṃ, ekadesadhovanaṃ dhovanaṃ, sūriyābhimukhapavattanena ātāpanaṃ, pañcaggitāpena paritāpanaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  4268. 914268,173,228,15,20,1,32,5,Sabboyeva vā tāpo dvidhāpi vutto.
  4269. 914269,173,229,2,32,1,178,27,"Kuhiṃ nu patiṭṭhaṃ labhetha, jātiyā vinā na tassa dukkhassa patiṭṭhānaṃ atthīti attho, jātiyā vā vinā so satto kuhiṃ nu patiṭṭhaṃ, kattha nu patiṭṭhanto taṃ dukkhaṃ labhethāti attho. "
  4270. 914270,173,229,33,42,1,73,9,Tattha tiracchānesu kathaṃ dukkhaṃ bhaveyya tahiṃ tiracchānesu jātiṃ vinā.
  4271. 914271,173,229,43,49,1,21,5,Na {cassā}ti na ce assa.
  4272. 914272,173,229,50,58,1,47,7,"Nanu nevatthīti sambandho kātabbo, nanu āhāti vā. "
  4273. 914273,173,229,59,67,1,41,6,"{Yadato}ti yasmā nevatthi, tasmā āhāti attho. "
  4274. 914274,173,230,2,2,1,18,1,Jarāniddesavaṇṇanā
  4275. 914275,173,231,2,15,1,55,8,"192. Jīraṇameva jīraṇatā, jīraṇassa vā ākāro tā -saddena vutto. "
  4276. 914276,173,232,2,11,1,106,8,Yathāpure {asallakkhente}ti gāravakaraṇaupaṭṭhānādīni asallakkhente taṃnimittaṃ domanassaṃ uppajjatīti attho.
  4277. 914277,173,233,2,12,1,112,9,Satādīnan ti satisutavīriyapaññādīnaṃ vippavāsanimittaṃ attanā apasādetabbehipi attano puttadārehi apasādanīyato.
  4278. 914278,173,233,13,28,1,126,11,Avasavattaṅgapaccaṅgatāya suciasuciādivicāraṇavirahena ca bālakumārakakālo viya jiṇṇakālo hotīti āha‘‘ bhiyyo bālattappattiyā’’ ti.
  4279. 914279,173,234,2,2,1,20,1,Maraṇaniddesavaṇṇanā
  4280. 914280,173,235,2,22,1,67,11,"193.‘‘ Kālassa antakassa kiriyā’’ ti yā loke vuccati, sā cuti, maraṇanti attho. "
  4281. 914281,173,235,23,34,1,102,10,"Cavanakāloyeva vā anatikkamanīyattā visesena kāloti vutto, tassa kiriyā cutikkhandhānaṃ bhedappattiyeva. "
  4282. 914282,173,235,35,58,1,138,21,"Maccu maraṇan ti etthāpi samāsaṃ akatvā yo maccu vuccati bhedo, yañca maraṇaṃ pāṇacāgo, idaṃ vuccati maraṇanti visuṃ sambandho na na yujjati. "
  4283. 914283,173,236,2,37,1,177,20,"Yassa khandhabhedassa pavattattā‘‘ tisso mato, phusso mato’’ ti vohāro hoti, so khandhappabandhassa anupacchinnatāya‘‘ sammutimaraṇan’’ ti vutto, pabandhasamucchedo ca‘‘ samucchedamaraṇan’’ ti. "
  4284. 914284,173,236,38,53,1,105,11,Maraṇampi dukkhanti imasmiṃ panatthe dukkhasaccakathā vaṭṭakathāti katvā‘‘ sammutimaraṇaṃ adhippetan’’ ti āha.
  4285. 914285,173,236,54,63,1,88,9,Tasseva nāman ti tabbhāvato tadekadesabhāvato ca maraṇa-saddabahutte asammohatthaṃ vuttaṃ.
  4286. 914286,173,236,64,74,1,63,6,Cutilakkhaṇan ti‘‘ cavanatā’’ ti nidassitacavanalakkhaṇameva vadati.
  4287. 914287,173,236,75,88,1,92,8,"Sampattibhavakhandhehi viyojetīti viyogarasaṃ, viyogakiriyābhūtatāya vā‘‘ viyogarasan’’ ti vuttaṃ. "
  4288. 914288,173,236,89,95,1,74,6,Sattassa purimabhavato vippavāso hutvā upaṭṭhātīti vippavāsapaccupaṭṭhānaṃ.
  4289. 914289,173,237,2,6,1,30,3,{Maraṇantikā}ti maraṇassa āsannā.
  4290. 914290,173,237,7,27,1,123,15,"Yadi maraṇaṃ na bhavissati, yathāvuttaṃ kāyikaṃ cetasikañca dukkhaṃ na bhavissatīti āha‘‘ dvinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvenā’’ ti. "
  4291. 914291,173,238,2,21,1,139,13,"Pāpakammādinimittan ti pāpakammanimittaṃ pāpagatinimittañcāti attho, kammampi vā ettha‘‘ nimittan’’ ti vuttaṃ upapattinimittabhāvena upaṭṭhānato. "
  4292. 914292,173,238,22,36,1,83,10,Tadupaṭṭhānepi hi‘‘ akataṃ vata me kalyāṇan’’ tiādinā anappakaṃ domanassaṃ uppajjatīti.
  4293. 914293,173,238,37,41,1,35,3,{Bhaddassā}ti kalyāṇakammassāti attho.
  4294. 914294,173,238,42,52,1,40,5,{Avisesato}ti‘‘ sabbesan’’ ti etena yojetabbaṃ.
  4295. 914295,173,238,53,71,1,101,13,"Sabbesan ti ca yesaṃ kāyikaṃ dukkhaṃ uppajjati, teyeva sabbe gahitā‘‘ vitujjamānamammānan’’ ti visesitattā. "
  4296. 914296,173,238,72,88,1,105,10,"Sandhīnaṃ bandhanāni sandhibandhanāni , tesaṃ chedanena nibbattaṃ dukkhaṃ‘‘ sandhibandhanacchedanan’’ ti vuttaṃ. "
  4297. 914297,173,238,89,96,1,61,6,"Ādi -saddo vā kāraṇattho, sandhibandhanacchedanamūlakanti attho. "
  4298. 914298,173,239,2,8,1,57,5,Anayabyasanāpādanaṃ {viyā}ti anayabyasanāpatti viyāti attho.
  4299. 914299,173,239,9,17,1,82,8,Vāḷādīhi kate hi anayabyasanāpādane antogadhā anayabyasanāpatti ettha nidassananti.
  4300. 914300,173,240,2,2,1,18,1,Sokaniddesavaṇṇanā
  4301. 914301,173,241,2,11,1,38,5,"194. Sukhakāraṇaṃ hitaṃ, tassa phalaṃ sukhaṃ. "
  4302. 914302,173,241,12,18,1,49,5,{Ñātikkhayo}ti bhogādīhi ñātīnaṃ parihāni maraṇañca.
  4303. 914303,173,241,19,27,1,91,7,Ayaṃ pana {viseso}ti bhogabyasanādipadatthavisesaṃ rogabyasanādīsu samāsavisesañca sandhāyāha.
  4304. 914304,173,241,28,42,1,102,10,Ñātibhogā paññattimattā tabbināsāvāti iminā adhippāyena aparinipphannataṃ sandhāya‘‘ anipphannānī’’ ti āha.
  4305. 914305,173,241,43,65,1,85,10,Aparinipphannataṃyeva hi sandhāya visuddhimagge( visuddhi.2.447 ādayo) ca‘‘ dasa rūpāni anipphannānī’’ ti vuttaṃ.
  4306. 914306,173,241,66,86,1,53,6,Rūpakaṇḍavaṇṇanāya ñhi( dha. sa. aṭṭha.975 pakiṇṇakakathā) ni‘‘ aparinipphannānī’’ ti vuttāni.
  4307. 914307,173,241,87,99,1,141,11,"Khandhavibhaṅge ca nipphādetabbassa nirodhasamāpattiādikassa nipphannatā vuttāti asabhāvadhammassa ca nipphannatā, nibbānasseva anipphannatāti. "
  4308. 914308,173,242,2,12,1,54,6,Dhamma-saddo hetuatthoti āha‘‘ dukkhassa uppattihetunā’’ ti.
  4309. 914309,173,242,13,16,1,17,3,Jhāman ti daḍḍhaṃ.
  4310. 914310,173,242,17,41,1,178,19,"Pubbe vuttalakkhaṇādikā domanassavedanā sokoti tassa puna lakkhaṇādayo na vattabbā siyuṃ, tathāpi domanassavisesattā sokassa ca visiṭṭhā lakkhaṇādayo vattabbāti‘‘ kiñcāpī’’ tiādimāha. "
  4311. 914311,173,242,42,51,1,69,8,"Visārarahitaṃ anto eva saṅkucitaṃ cintanaṃ, sukkhanaṃ vā antonijjhānaṃ. "
  4312. 914312,173,242,52,54,1,23,2,Parinijjhāyanaṃ dahanaṃ.
  4313. 914313,173,242,55,68,1,103,12,"Ñātibyasanādianurūpaṃ socanaṃ anusocanaṃ, taṃ taṃ vā guṇaṃ dosañca anugantvā socanaṃ tappanaṃ anusocanaṃ. "
  4314. 914314,173,243,2,6,1,36,2,{Javanakkhaṇe}ti manodvārajavanakkhaṇe.
  4315. 914315,173,243,7,18,1,42,7,Tathā hi taṃ dassento‘‘ ettakā me’’ tiādimāha.
  4316. 914316,173,243,19,26,1,71,7,Kāyaviññāṇādivīthiyampi pana javanakkhaṇe domanassassa paccayo hoti eva.
  4317. 914317,173,243,27,36,1,29,5,Teneva‘‘ javanakkhaṇe cā’’ ti āha.
  4318. 914318,173,243,37,45,1,132,8,Aññathā kāyikacetasikadukkhānaṃ kāyavatthukamanodvārappavattānameva paccayoti gaṇheyya tattha visesena kāyikacetasikasaddappavattito.
  4319. 914319,173,244,2,15,1,63,7,{Tujjatī}ti ‘‘ tudatī’’ ti vattabbe byattayavasena vuttanti veditabbaṃ.
  4320. 914320,173,245,2,2,1,22,1,Paridevaniddesavaṇṇanā
  4321. 914321,173,246,2,18,1,127,12,195. Ādevanti etenāti {ādevo}ti ādevana-saddaṃ katvā assuvimocanādivikāraṃ āpajjantānaṃ tabbikārāpattiyā so saddo karaṇabhāvena vuttoti.
  4322. 914322,173,246,19,24,1,42,5,Vīhipalāpādayo viya tucchaṃ vacanaṃ palāpo.
  4323. 914323,173,246,25,30,1,59,5,Guṇadose kitteti bodhetīti guṇadosakittanaraso lālappa-saddo.
  4324. 914324,173,246,31,68,1,260,26,"Atthānatthe hiriyitabbajane ca avicāretvā puggalassa sambhamabhāvo hutvā paridevana-saddo upaṭṭhātīti‘‘ sambhamapaccupaṭṭhāno’’ ti vutto, sokavatthuavighātena vā sambhamo, na uttāsasambhamo, so ca paridevana-saddena pākaṭo hotīti paridevo‘‘ sambhamapaccupaṭṭhāno’’ ti vutto. "
  4325. 914325,173,247,2,15,1,165,12,"Sokābhibhūto paridevananimittaṃ muṭṭhipothanādīni karoti, paridevananimittameva ca ñātiabbhatthaṅgamanādīni cintetīti paridevassa dukkhadomanassānaṃ vatthubhāvo vutto. "
  4326. 914326,173,248,2,25,1,187,19,"{Bhiyyo}ti yena vinā na hoti, tato paridevasamuṭṭhāpakadomanassato, pubbe vuttadukkhato vā bhiyyo, kaṇṭhoṭṭhatāluādisosajatopi vā bhiyyoti aññañca kāyikaṃ cetasikaṃ taṃnidānadukkhaṃ saṅgaṇhāti. "
  4327. 914327,173,249,2,2,1,29,1,Dukkhadomanassaniddesavaṇṇanā
  4328. 914328,173,250,2,4,1,0,0,196-7.
  4329. 914329,173,250,5,19,1,95,10,Kāyikaṃ dukkhaṃ kāyikassa dukkhassa upanissayapaccayoti‘‘ dukkhitassa dukkhaṃ uppajjatī’’ ti vuttaṃ.
  4330. 914330,173,250,20,33,1,121,12,Etena dukkhena abhibhūtattā nakkhattaṃ kīḷituṃ na labhāmīti balavadomanassaṃ uppajjatīti dukkhassa domanassavatthutā hoti.
  4331. 914331,173,251,2,16,1,80,9,"Attano pavattikkhaṇaṃ sandhāya‘‘ pīḷetī’’ ti vuttaṃ kāyikadukkhaṃ, tadupanissayato vā. "
  4332. 914332,173,252,2,5,1,24,2,{Āvaṭṭantī}ti parivaṭṭanti.
  4333. 914333,173,252,6,12,1,50,5,{Vivaṭṭantī}ti pabbhāre khittatthambho viya ludhanti.
  4334. 914334,173,252,13,26,1,145,11,"Mūlacchinnarukkho viya chinnapapātaṃ papatanti, paridayhamānacittā purimadomanassupanissayavasena cintenti, vigate domanasse tathācintanaṃ natthīti. "
  4335. 914335,173,253,2,2,1,21,1,Upāyāsaniddesavaṇṇanā
  4336. 914336,173,254,2,19,1,141,11,"198. Sabbavisayappaṭipattinivāraṇavasena samantato sīdanaṃ saṃsīdanaṃ, uṭṭhetumpi asakkuṇeyyatākaraṇavasena atibalavaṃ, virūpaṃ vā sīdanaṃ visīdanaṃ. "
  4337. 914337,173,254,20,29,1,81,9,Aññaṃ visayaṃ agantvā ñātibyasanādīsu virūpo āsaṅgo tattheva avabandhatā byāsatti.
  4338. 914338,173,254,30,32,1,33,2,Nitthunanakaraṇato nitthunanaraso.
  4339. 914339,173,254,33,35,1,16,2,Visīdanaṃ visādo.
  4340. 914340,173,255,2,8,1,68,6,Sayaṃ na dukkho dosattā saṅkhārakkhandhapariyāpannadhammantarattā vā.
  4341. 914341,173,255,9,44,1,199,24,"Ye pana domanassameva upāyāsoti vadeyyuṃ, te‘‘ upāyāso tīhi khandhehi ekenāyatanena ekāya dhātuyā sampayutto, ekena khandhena ekenāyatanena ekāya dhātuyā kehici sampayutto’’ ti( dhātu.249) imāya pāḷiyā paṭikkhipitabbā. "
  4342. 914342,173,255,45,59,1,165,13,"Visādappattiyā sukhadukkhakāraṇaṃ agaṇayitvā dukkhaṭṭhānādīni karontānaṃ upāyāso kāyikadukkhassa vatthu hoti, visādanavaseneva ñātivināsādīni cintentānaṃ domanassassa. "
  4343. 914343,173,255,60,82,1,218,20,"Attano pavattikkhaṇeyeva upāyāso domanassasampayogato cittaṃ paridahati, avipphārikatākaraṇavasena kāyaṃ visādeti, tadubhayakaraṇeneva tato paraṃ taṃnimittaṃ kāyikaṃ cetasikañca adhimattaṃ dukkhaṃ janayatīti dukkho vutto. "
  4344. 914344,173,256,2,2,1,29,1,Appiyasampayoganiddesavaṇṇanā
  4345. 914345,173,257,2,14,1,50,7,"199. Na {appiyantī}ti na gamiyanti, na pavesīyantīti attho. "
  4346. 914346,173,257,15,21,1,31,5,"Anatthan ti byasanaṃ, dukkhaṃ vā. "
  4347. 914347,173,257,22,26,1,21,4,Ahitan ti tassa hetuṃ.
  4348. 914348,173,257,27,37,1,81,8,Dutiye atthavikappe atthaṃ na kāmentīti {anatthakāmā}tiādi asamatthasamāsopi yojito.
  4349. 914349,173,257,38,55,1,84,12,"‘‘ Asūriyapassāni mukhānī’’ tiādīsu viya hi yena samāso, na tassāyaṃ paṭisedhako a -kāroti. "
  4350. 914350,173,257,56,63,1,70,7,Yasmiṃ kismiñci nibbhaye yogakkhema-saddo niruḷho dukkhayogato khemattā.
  4351. 914351,173,258,2,10,1,56,7,"Saṅgati ādīsu saṅkhāravasena yaṃ labbhati, taṃ gahetabbaṃ. "
  4352. 914352,173,258,11,25,1,135,14,Na hi saṅkhārānaṃ ṭhānanisajjādayo bhojanādikiccesu vā sahakaraṇaṃ vijjatīti pacchimadvayaṃ tadatthavasena labbhatīti na sakkā vattunti.
  4353. 914353,173,258,26,34,1,49,7,Yaṃ {labbhatī}ti vā yaṃ atthajātaṃ labbhatīti attho.
  4354. 914354,173,258,35,43,1,54,7,"Tena yathā labbhati saṅgatiādīsu attho, tathā yojetabbo. "
  4355. 914355,173,258,44,68,1,155,20,"Puggalassa hi saṅgati gantvā saṅkhārehi saṃyogo hoti, āgatehi ca tehi, puggalassa ca attano ṭhānādīsu saṅkhārehi sahabhāvo hoti, sabbakiriyāsu ca missībhāvoti. "
  4356. 914356,173,258,69,71,1,26,2,Anatthabhāvo upaddavabhāvo.
  4357. 914357,173,259,2,28,1,175,21,"Aniṭṭhānaṃ āpāthagamanamattaṃ taṃgahaṇamattañca appiyasampayogo, na pana pathaviphassādayo viya appiyasampayogo nāma eko dhammo atthīti āha‘‘ so atthato eko dhammo nāma natthī’’ ti. "
  4358. 914358,173,259,29,36,1,68,7,Aniṭṭhāni kaṇṭakādīni amittā ca usuādīhi vijjhanādidukkhaṃ uppādenti.
  4359. 914359,173,260,2,16,1,98,13,{Idhā}ti imasmiṃ loke dukkhaṃ hotīti vā idha imasmiṃ dukkhasaccaniddese dukkho vuttoti vā yojetabbaṃ.
  4360. 914360,173,261,2,2,1,27,1,Piyavippayoganiddesavaṇṇanā
  4361. 914361,173,262,2,17,1,74,10,"200. {Minantī}ti nāḷiyādīsu dhaññaṃ viya anto pakkhipanti, na bahi karontīti attho. "
  4362. 914362,173,262,18,21,1,25,3,Amā -saddo sahabhāvadīpako.
  4363. 914363,173,262,22,25,1,27,3,Ñāyanti vā ajjhattikāicceva.
  4364. 914364,173,262,26,30,1,54,4,Ñātibyasanādiko hutvā upaṭṭhātīti byasanapaccupaṭṭhāno.
  4365. 914365,173,262,31,49,1,137,15,"Sokuppādaneneva sarīraṃ sosenti, kisaṃ karonti, akisampi nirojatākaraṇena milāpenti, tato ca kāyikaṃ dukkhaṃ uppajjatīti taduppādakatā vuttā. "
  4366. 914366,173,263,2,13,1,84,8,"{Sokasarasamappitā}ti etena cetasikadukkhaṃ dasseti, {vitujjantī}ti etena kāyikaṃ dukkhaṃ. "
  4367. 914367,173,264,2,2,1,19,1,Icchāniddesavaṇṇanā
  4368. 914368,173,265,2,26,1,103,15,"201. Yasmiṃ kāle jātiyā na āgantabbaṃ, taṃ kālaṃ gahetvā āha‘‘ parinibbutesu ca vijjamānaṃ jātiyā anāgamanan’’ ti. "
  4369. 914369,173,265,27,32,1,28,4,{Yampī}ti yenapīti attho vutto.
  4370. 914370,173,265,33,51,1,85,13,"Yadāpi pana yaṃ -saddo‘‘ icchan’’ ti etaṃ apekkhati, tadāpi alābhavisiṭṭhā icchā vuttā hoti. "
  4371. 914371,173,265,52,68,1,70,11,"Yadā‘‘ na labhatī’’ ti etaṃ apekkhati, tadā icchāvisiṭṭho alābho vutto hoti. "
  4372. 914372,173,265,69,79,1,71,9,"So panatthato añño dhammo natthi, tathāpi alabbhaneyyaicchāva vuttā hoti. "
  4373. 914373,173,265,80,90,1,59,6,Apāpuṇitabbesu pavattattā eva‘‘ appattipaccupaṭṭhānā’’ ti vuttā.
  4374. 914374,173,265,91,102,1,65,10,"Yattha hi sā icchā pavattā, taṃ vatthuṃ apāpuṇantī hutvā gayhatīti. "
  4375. 914375,173,266,2,9,1,63,5,"{Chinnabhinnagaṇenā}ti nillajjena dhuttagaṇena, kappaṭikagaṇena vā. "
  4376. 914376,173,267,2,12,1,112,9,Vighātamayan ti cittavighātamayaṃ domanassaṃ cittavighātato eva uppannaṃ ubbandhanajarātisārādikāyikaṃ dukkhañca.
  4377. 914377,173,267,13,17,1,45,4,Icchitālābhan ti alabbhaneyyaicchameva vadati.
  4378. 914378,173,268,2,2,1,29,1,Upādānakkhandhaniddesavaṇṇanā
  4379. 914379,173,269,2,18,1,101,12,"202. Vitthiṇṇassa dukkhassa ettakanti dassanaṃ dukkhassa saṅkhepo, taṃ kātuṃ na sakkā vitthārassa anantattā. "
  4380. 914380,173,269,19,40,1,176,19,"Dukkhavitthāragataṃ pana desanāvitthāraṃ pahāya yattha sabbo dukkhavitthāro samodhānaṃ gacchati, tattha desanāya vavatthānaṃ saṅkhepo, taṃ kātuṃ sakkā tādisassa vatthuno sabbhāvā. "
  4381. 914381,173,270,2,6,1,40,4,Desaṃ jānanto maggakkhāyikapuriso desako.
  4382. 914382,173,270,7,10,1,26,3,Bhagavāpi dukkhassa desako.
  4383. 914383,173,270,11,22,1,55,6,"‘‘ Dukkhantadesakenā’’ ti vā pāṭho, dukkhantakkhāyikoti attho. "
  4384. 914384,173,271,2,9,1,54,6,"Pāvakādayo yathā indhanādīni bādhenti, evaṃ bādhayamānā. "
  4385. 914385,173,271,10,16,1,87,5,{Māraṇantikadukkhābhighātenā}ti iminā atipākaṭena jātijarādukkhavighātajasokādayo dasseti.
  4386. 914386,173,271,17,21,1,24,3,{Tato}ti paridevato uddhaṃ.
  4387. 914387,173,271,22,32,1,100,10,Kaṇṭha sosādi sandhi bandhacchedanādi janaka dhātukkhobha samāyogato kāyassa ābādhanadukkhaṃ dukkhaṃ.
  4388. 914388,173,271,33,48,1,147,14,Yesu {kesucī}ti tissassa vā phussassa vā upādānakkhandhesu sabbampi cakkhurogādidukkhaṃ sabbasattagataṃ evaṃpakāramevāti saṅkhipitvā dassentoti attho.
  4389. 914389,173,272,2,4,1,34,2,Dukkhasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4390. 914390,173,273,2,4,1,27,2,2 . Samudayasaccaniddesavaṇṇanā
  4391. 914391,173,274,2,15,1,56,5,203. Uttarapadalopaṃ katvā‘‘ punabbhavakaraṇaṃ punobbhavo’’ tiāha.
  4392. 914392,173,274,16,29,1,70,9,‘‘ Manosamphasso’’ ti ettha mano viya ca purimapadassa okārantatā daṭṭhabbā.
  4393. 914393,173,274,30,47,1,125,13,Atha vā sīlaṭṭhena ika-saddena gamiyatthattā kiriyāvācakassa saddassa adassanaṃ daṭṭhabbaṃ yathā‘‘ apūpabhakkhanasīlo āpūpiko’’ ti.
  4394. 914394,173,274,48,71,1,148,14,‘‘ Taddhitā’’ iti bahuvacananiddesā vicittattā vā taddhitānaṃ abhidhānalakkhaṇattā vā‘‘ punabbhavaṃ detī’’ tiādīsu atthesu ponobbhavikasaddasiddhi daṭṭhabbā.
  4395. 914395,173,274,72,86,1,129,12,"Tattha kammasahajātā punabbhavaṃ deti, kammasahāyabhūtā tadasahajātā punabbhavāya saṃvattati, duvidhāpi punappunaṃ bhave nibbatteti. "
  4396. 914396,173,274,87,95,1,38,4,Tenevāha‘‘ punabbhavassa dāyikāpī’’ tiādi.
  4397. 914397,173,274,96,112,1,166,15,Ponobbhavikāyevāti nāmaṃ {labhatī}ti punabbhavaṃ dāyikāpi adāyikāpi punabbhavaṃ deticceva ponobbhavikāti samānavipākāti nāmaṃ labhati samānasabhāvattā tadānubhāvattā ca.
  4398. 914398,173,274,113,116,1,23,3,Evaṃ itaresu daṭṭhabbaṃ.
  4399. 914399,173,274,117,124,1,79,7,Tattha upadhimhi yathānibbatte attabhāve vipaccanakammaṃ etissāti upadhivepakkā.
  4400. 914400,173,274,125,130,1,38,4,"Nandanaṭṭhena nandī, rañjanaṭṭhena rāgo. "
  4401. 914401,173,274,131,156,1,125,18,"Yo ca nandirāgo, yā ca taṇhā, ubhayametaṃ ekatthaṃ, byañjanameva nānanti taṇhā‘‘ nandirāgena saddhiṃ atthato ekattaṃ gatā’’ ti vuttā. "
  4402. 914402,173,274,157,165,1,36,4,Rāgasambandhena‘‘ uppannassā’’ ti vuttaṃ.
  4403. 914403,173,274,166,174,1,87,8,Rūpārūpabhavarāgo visuṃ vakkhatīti kāmabhave eva bhavapatthanāuppatti vuttāti veditabbā.
  4404. 914404,173,275,2,27,1,150,15,"Tasmiṃ tasmiṃ piyarūpe paṭhamuppattivasena‘‘ uppajjatī’’ ti vuttā, punappunaṃ pavattivasena‘‘ nivisatī’’ ti, pariyuṭṭhānānusayavasena vā uppattinivesā yojetabbā. "
  4405. 914405,173,275,28,33,1,41,5,Sampattiyan ti manussasobhagge devatte ca.
  4406. 914406,173,275,34,43,1,65,8,"Attano cakkhun ti savatthukaṃ cakkhumāha, sapasādaṃ vā maṃsapiṇḍaṃ. "
  4407. 914407,173,275,44,47,1,72,3,Vippasannapañcapasādan ti parisuddhanīlapītalohitakaṇhaodātavaṇṇapasādaṃ.
  4408. 914408,173,275,48,53,1,48,5,Rajatapanāḷikaṃ viya chiddaṃ abbhantare odātattā.
  4409. 914409,173,275,54,57,1,36,3,Pāmaṅgasuttaṃ viya lambakaṇṇabaddhaṃ.
  4410. 914410,173,275,58,68,1,68,9,"Tuṅgā uccā dīghā nāsikā tuṅganāsikā, evaṃ laddhavohāraṃ attano ghānaṃ."
  4411. 914411,173,275,69,77,1,24,4,‘‘ Laddhavohārā’’ ti vā pāṭho.
  4412. 914412,173,275,78,86,1,45,7,"Tasmiṃ sati tuṅgā nāsikā yesaṃ, te tuṅganāsikā. "
  4413. 914413,173,275,87,94,1,54,7,Evaṃ laddhavohārā sattā attano ghānanti yojanā kātabbā.
  4414. 914414,173,275,95,104,1,46,7,Jivhaṃ… pe… maññanti vaṇṇā saṇṭhānato kiccato ca.
  4415. 914415,173,275,105,112,1,54,5,Manaṃ… pe… uḷāraṃ maññanti atītādiatthavicinanasamatthaṃ.
  4416. 914416,173,275,113,122,1,81,7,Attanā {paṭiladdhānī}ti ajjhattañca sarīragandhādīni bahiddhā ca vilepanagandhādīni.
  4417. 914417,173,275,123,141,1,154,15,"Uppajjamānā {uppajjatī}ti yadā uppajjamānā hoti, tadā ettha uppajjatīti sāmaññena gahitā uppādakiriyā lakkhaṇabhāvena vuttā, visayavisiṭṭhā lakkhitabbabhāvena. "
  4418. 914418,173,275,142,148,1,45,6,Na hi sāmaññavisesehi nānattavohāro na hotīti.
  4419. 914419,173,275,149,156,1,51,6,{Uppajjamānā}ti vā anicchito uppādo hetubhāvena vutto.
  4420. 914420,173,275,157,172,1,74,9,"{Uppajjatī}ti nicchito phalabhāvena‘‘ yadi uppajjamānā hoti, ettha uppajjatī’’ ti. "
  4421. 914421,173,275,173,179,1,30,6,So hi tena upayojito viya hoti.
  4422. 914422,173,276,2,4,1,36,2,Samudayasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4423. 914423,173,277,2,4,1,26,2,3 . Nirodhasaccaniddesavaṇṇanā
  4424. 914424,173,278,2,12,1,36,4,"204. {Anūhate}ti anuddhate, appahīneti attho. "
  4425. 914425,173,279,2,15,1,74,10,"Sīho vedhake paṭipajjati, na usumhi, suvāno leḍḍumhi paṭipajjati, na pahārake. "
  4426. 914426,173,279,16,21,1,60,4,"Khayagamanavasena virajjati, appavattigamanavasena nirujjhati. "
  4427. 914427,173,279,22,44,1,180,18,"Anapekkhatāya cajanavasena hānivasena ca cajīyati, puna yathā na pavattati, tathā dūrakhipanavasena paṭinissajjīyati, bandhanabhūtāya mocanavasena muccati, asaṃkilesavasena na allīyati. "
  4428. 914428,173,279,45,50,1,48,4,"Āyūhanaṃ samudayo, tappaṭipakkhavasena anāyūhanaṃ. "
  4429. 914429,173,280,2,15,1,61,8,"Apaññattin ti apaññāpanaṃ,‘‘ tittaalābu atthī’’ ti vohārābhāvaṃ vā. "
  4430. 914430,173,280,16,32,1,159,15,"Tittaalābuvalliyā appavattiṃ icchanto puriso viya maggo daṭṭhabbo, tassa tassā appavattininnacittassa mūlacchedanaṃ viya maggassa nibbānārammaṇassa taṇhāpahānaṃ. "
  4431. 914431,173,280,33,39,1,61,6,Tadāppavatti viya taṇhāya appavattibhūtaṃ nibbānaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4432. 914432,173,280,40,64,1,206,21,"Dutiyūpamāya dakkhiṇadvāraṃ viya nibbānaṃ, coraghātakā viya maggo daṭṭhabbo, purimā vā upamā maggena niruddhāya piyarūpasātarūpesu niruddhāti vattabbatādassanatthaṃ vuttā, pacchimā nibbānaṃ āgamma niruddhāyapi. "
  4433. 914433,173,281,2,4,1,35,2,Nirodhasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4434. 914434,173,282,2,4,1,24,2,4 . Maggasaccaniddesavaṇṇanā
  4435. 914435,173,283,2,19,1,168,12,"205. Aññamaggapaṭikkhepanatthan ti titthiyehi kappitassa maggassa dukkhanirodhagāminipaṭipadābhāvaṃ paṭikkhepetunti attho, aññassa vā maggabhāvapaṭikkhepo aññamaggapaṭikkhepo. "
  4436. 914436,173,283,20,31,1,109,10,"Puggalassa ariyabhāvakarattā ariyaṃ karotīti ariyo, ariyaphalapaṭilābhakarattā ariyaṃ labhāpeti janetīti ariyo. "
  4437. 914437,173,283,32,40,1,70,8,Attano kiccavasena phalavasena ca ariyanāmalābho eva vuttoti daṭṭhabbo.
  4438. 914438,173,283,41,57,1,105,12,Aṭṭha aṅgāni assāti aññapadatthasamāsaṃ akatvā‘‘ aṭṭhaṅgāni assa santīti aṭṭhaṅgiko’’ ti padasiddhi daṭṭhabbā.
  4439. 914439,173,284,2,22,1,182,15,Caturaṅgasamannāgatā vācā janaṃ saṅgaṇhātīti tabbipakkhaviratisabhāvā sammāvācā bhedakaramicchāvācāpahānena jane sampayutte ca pariggaṇhanakiccavatī hotīti‘‘ pariggahalakkhaṇā’’ ti vuttā.
  4440. 914440,173,284,23,57,1,351,27,"Yathā cīvarakammādiko kammanto ekaṃ kātabbaṃ samuṭṭhāpeti nipphādeti, taṃtaṃkiriyānipphādako vā cetanāsaṅkhāto kammanto hatthapādacalanādikaṃ kiriyaṃ samuṭṭhāpeti, evaṃ sāvajjakattabbakiriyāsamuṭṭhāpakamicchākammantappahānena sammākammanto niravajjasamuṭṭhāpanakiccavā hoti, sampayuttadhamme ca samuṭṭhāpento eva pavattatīti‘‘ samuṭṭhāpanalakkhaṇo’’ ti vutto. "
  4441. 914441,173,284,58,70,1,104,8,Kāyavācānaṃ khandhasantānassa ca saṃkilesabhūtamicchāājīvappahānena sammāājīvo‘‘ vodāpanalakkhaṇo’’ ti vutto.
  4442. 914442,173,285,2,6,1,46,4,Attano paccanīkakilesā diṭṭhekaṭṭhā avijjādayo.
  4443. 914443,173,285,7,11,1,26,3,{Passatī}ti pakāsetīti attho.
  4444. 914444,173,285,12,18,1,49,6,Teneva hi aṅgena tattha paccavekkhaṇā pavattatīti.
  4445. 914445,173,285,19,25,1,50,5,{Tathevā}ti attano paccanīkakilesehi saddhinti attho.
  4446. 914446,173,286,2,14,1,116,10,"{Kiccato}ti pubbabhāgehi dukkhādiñāṇehi kattabbakiccassa idha nipphattito, imasseva vā ñāṇassa dukkhādippakāsanakiccato. "
  4447. 914447,173,286,15,19,1,57,4,Tīṇi nāmāni labhati kāmasaṅkappādippahānakiccanipphattito.
  4448. 914448,173,286,20,51,1,157,17,Sikkhāpadavibhaṅge( vibha.703 ādayo)‘‘ viraticetanā sabbe sampayuttadhammā ca sikkhāpadānī’’ ti vuttāti tattha padhānānaṃ viraticetanānaṃ vasena‘‘ viratiyopi honti cetanāyopī’’ ti āha.
  4449. 914449,173,286,52,83,1,334,28,"Musāvādādīhi viramaṇakāle vā viratiyo subhāsitādivācābhāsanādikāle ca cetanāyo yojetabbā, maggakkhaṇe viratiyova cetanānaṃ amaggaṅgattā ekassa ñāṇassa dukkhādiñāṇatā viya ekāya viratiyā musāvādādiviratibhāvo viya ca ekāya cetanāya sammāvācādikiccattayasādhanasabhāvābhāvā sammāvācādibhāvāsiddhito, taṃsiddhiyañca aṅgattayattāsiddhito ca. "
  4450. 914450,173,287,2,50,1,574,42,"Pubbabhāgepi maggakkhaṇepi sammāsamādhi {evā}ti yadipi samādhiupakārakānaṃ abhiniropanānumajjanasampiyāyanabrūhanasantasukhānaṃ vitakkādīnaṃ vasena catūhi jhānehi sammāsamādhi vibhatto, tathāpi vāyāmo viya anuppannākusalānuppādanādicatuvāyāmakiccaṃ, sati viya ca asubhāsukhāniccānattesu kāyādīsu subhādisaññāpahānacatusatikiccaṃ, eko samādhi catukkajjhānasamādhikiccaṃ na sādhetīti pubbabhāgepi paṭhamajjhānasamādhicitte jhānasamādhi paṭhamajjhānasamādhi eva maggakkhaṇepi, tathā pubbabhāgepi catutthajjhānasamādhicitte jhānasamādhi catutthajjhānasamādhi eva maggakkhaṇepīti attho. "
  4451. 914451,173,288,2,15,1,126,9,Vacībhedassa upakārako vitakko sāvajjānavajjavacībhedanivattanapavattanakarāya sammāvācāyapi upakārako evāti‘‘ svāyan’’ tiādimāha.
  4452. 914452,173,288,16,21,1,73,5,Vacībhedaniyāmikā vācā kāyikakiriyāniyāmakassa sammākammantassa upakārikā.
  4453. 914453,173,288,22,26,1,40,4,Idaṃ vīriyan ti catusammappadhānavīriyaṃ.
  4454. 914454,173,288,27,33,1,38,4,"{Gatiyo}ti nipphattiyo, kiccādisabhāve vā. "
  4455. 914455,173,288,34,37,1,26,2,{Samanvesitvā}ti upadhāretvā.
  4456. 914456,173,289,2,7,1,43,5,Purimāni dve saccāni uggaṇhitvāti sambandho.
  4457. 914457,173,289,8,23,1,119,13,"Iṭṭhaṃ kantan ti nirodhamaggesu ninnabhāvaṃ dasseti, na abhinandanaṃ, tanninnabhāvoyeva ca tattha kammakaraṇaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  4458. 914458,173,290,2,5,1,21,2,{Kiccato}ti pariññādito.
  4459. 914459,173,290,6,9,1,45,2,{Ārammaṇapaṭivedho}ti sacchikiriyāpaṭivedhamāha.
  4460. 914460,173,290,10,26,1,109,14,"Sabbampi paṭivedhañāṇaṃ lokuttaran ti kasmā vuttaṃ, nanu uggahādipaṭivedho ca paṭivedhova, na ca so lokuttaroti? "
  4461. 914461,173,290,27,64,1,252,25,"Na, kevalena paṭivedha-saddena uggahādipaṭivedhānaṃ avacanīyattā, paṭivedhanimittattā vā uggahādivasena pavattaṃ dukkhādīsu pubbabhāge ñāṇaṃ‘‘ paṭivedho’’ ti vuttaṃ, na paṭivedhattā, paṭivedhabhūtameva pana ñāṇaṃ sandhāyāha‘‘ sabbampi paṭivedhañāṇaṃ lokuttaran’’ ti. "
  4462. 914462,173,290,65,79,1,121,10,Uggahaparipucchāñāṇānipi savanañāṇe eva avarodhaṃ gacchantīti‘‘ savanadhāraṇasammasanañāṇaṃ lokiyan’’ ti tividhameva ñāṇamāha.
  4463. 914463,173,290,80,83,1,39,3,Uggahādīhi saccapariggaṇhanaṃ pariggaho.
  4464. 914464,173,291,2,9,1,25,4,"{Payogo}ti kiriyā, vāyāmo vā. "
  4465. 914465,173,291,10,22,1,96,8,Tassa mahantatarassa icchitabbataṃ dukkarataratañca upamāhi dasseti‘‘ bhavaggagahaṇatthan’’ tiādinā.
  4466. 914466,173,292,2,13,1,46,7,Padaghātan ti ettha gatamaggo‘‘ padan’’ ti vuccati.
  4467. 914467,173,292,14,26,1,87,11,"Yena cupāyena kāraṇena kāmavitakko uppajjati, so tassa gatamaggoti tassa ghāto padaghāto. "
  4468. 914468,173,292,27,36,1,70,7,"{Ussukkāpetvā}ti uddhaṃ uddhaṃ santivisesayuttaṃ katvā, vaḍḍhetvāti attho. "
  4469. 914469,173,293,2,6,1,34,3,Pāḷiyaṃ {vibhattesū}ti katarapāḷiyaṃ?
  4470. 914470,173,293,7,31,1,196,22,"Dhammasaṅgahe tāva aṭṭha kasiṇāni dasa asubhā cattāro brahmavihārā cattāri āruppāni vibhattāni, āgamesu dasa anussatiyo āhāre paṭikūlasaññā catudhātuvavatthānanti imāni cāti tattha tattha vibhattaṃ. "
  4471. 914471,173,293,32,38,1,34,5,Imesu {tīsū}ti kāmādīsu tīsu ṭhānesu.
  4472. 914472,173,294,2,9,1,68,6,{Micchāvācāsaṅkhātāyā}ti etena ekāya cetanāya pahātabbaekattaṃ dasseti.
  4473. 914473,173,294,10,14,1,45,4,Idha ariyasāvako sakalyāṇaputhujjanako sekkho.
  4474. 914474,173,294,15,23,1,82,7,{Kāyadvāravītikkamā}ti ājīvahetukato pāṇātipātādito visuṃ visuṃ viramaṇaṃ yojetabbaṃ.
  4475. 914475,173,295,2,15,1,133,12,Ayaṃ {panassā}ti maggabhāvena catubbidhampi ekattena gahetvā assa maggassa ayaṃ jhānavasena sabbasadisasabbāsadisaekaccasadisatā viseso.
  4476. 914476,173,295,16,35,1,208,16,"Pādakajjhānaniyāmena {hotī}ti idha pādakajjhānaniyāmaṃ dhuraṃ katvā āha, aṭṭhasāliniyaṃ pana vipassanāniyāmaṃ tattha sabbavādāvirodhato, idha pana sammasitajjhānapuggalajjhāsayavādanivattanato pādakajjhānaniyāmaṃ. "
  4477. 914477,173,295,36,43,1,67,7,Vipassanāniyāmo pana sādhāraṇattā idhāpi na paṭikkhittoti daṭṭhabbo.
  4478. 914478,173,295,44,60,1,127,12,Aññe cācariyavādā vakkhamānā vibhajitabbāti yathāvuttameva tāva pādakajjhānaniyāmaṃ vibhajanto āha‘‘ pādakajjhānaniyāmena tāvā’’ ti.
  4479. 914479,173,296,2,10,1,58,6,Āruppe catukkapañcaka… pe… vuttaṃ aṭṭhasāliniyanti adhippāyo.
  4480. 914480,173,296,11,30,1,85,10,"Nanu tattha‘‘ āruppe tikacatukkajjhānaṃ uppajjatī’’ ti vuttaṃ, na‘‘ catukkapañcakajjhānan’’ ti? "
  4481. 914481,173,296,31,48,1,136,14,"Saccaṃ, yesu pana saṃsayo atthi, tesaṃ uppattidassanena, tenatthato catukkapañcakajjhānaṃ uppajjatīti vuttameva hotīti evamāhāti veditabbaṃ. "
  4482. 914482,173,296,49,62,1,57,8,"Samudāyañca apekkhitvā‘‘ tañca lokuttaraṃ, na lokiyan’’ ti āha. "
  4483. 914483,173,296,63,72,1,71,8,"Catutthajjhānameva hi lokiyaṃ tattha uppajjati, na catukkaṃ pañcakañcāti. "
  4484. 914484,173,296,73,82,1,64,8,Ettha kathan ti pādakajjhānassa abhāvā kathaṃ daṭṭhabbanti attho.
  4485. 914485,173,296,83,118,1,375,33,"Taṃjhānikāva tassa tattha tayo maggā uppajjanti tajjhānikaṃ paṭhamaphalādiṃ pādakaṃ katvā uparimaggabhāvanāyāti adhippāyo, tikacatukkajjhānikaṃ pana maggaṃ bhāvetvā tatthuppannassa arūpajjhānaṃ tajjhānikaṃ phalañca pādakaṃ katvā uparimaggabhāvanāya aññajhānikāpi uppajjantīti jhānaṅgādiniyāmikā pubbābhisaṅkhārasamāpatti pādakaṃ, na sammasitabbāti phalassapi pādakatā daṭṭhabbā. "
  4486. 914486,173,297,2,17,1,172,10,Dukkhañāṇādīnaṃ rūpādichaḷārammaṇattā nekkhammasaṅkappādīnaṃ kasiṇāditaṃtaṃkusalārammaṇārammaṇattā sammāvācādīnaṃ aṅgānaṃ taṃtaṃviramitabbādiārammaṇattā‘‘ yathānurūpan’’ ti āha.
  4487. 914487,173,297,18,46,1,196,18,"{Tadanurūpo}ti avippaṭisārakarasīlaṃ vāyāmassa visesapaccayoti sīlānurūpatā vāyāmassa vuttā sampayuttassapi, sampayuttasseva ca vacanato‘‘ sīlabhūmiyaṃ patiṭṭhitassā’’ ti avatvā‘‘ patiṭṭhamānassā’’ ti vuttaṃ. "
  4488. 914488,173,297,47,61,1,75,9,Cetaso {asammoso}ti‘‘ ekārakkho’’ ti ettha vuttena satārakkhena cetaso rakkhitatā.
  4489. 914489,173,297,62,73,1,39,5,Tenāha‘‘ iti… pe… suvihitacittārakkhassā’’ ti.
  4490. 914490,173,298,2,22,1,182,19,"Āsavakkhayañāṇassa vijjābhāvo vuttoti āsavakkhayasaṅkhāte magge tīhi khandhehi saṅgahite paññākkhandho vijjā, sīlassa catunnañca jhānānaṃ caraṇabhāvo vuttoti itare dve khandhā caraṇaṃ. "
  4491. 914491,173,298,23,32,1,71,8,"Yanti etena nibbānaṃ gacchantīti yānaṃ, vipassanāva yānaṃ vipassanāyānaṃ. "
  4492. 914492,173,298,33,45,1,114,11,"Sīlaṃ samādhissa visesapaccayo, samādhi vipassanāyāti samathassa upakārattā sīlakkhandho ca samathayānena saṅgahito. "
  4493. 914493,173,298,46,56,1,121,10,Vipassanāyānena kāmesu ādīnavaṃ vibhāvento samathayānena nirāmisaṃ jhānasukhaṃ apariccajanto antadvayakummaggaṃ vivajjeti.
  4494. 914494,173,298,57,67,1,90,9,"Paññā viya mohassa, sīlasamādhayo ca dosalobhānaṃ ujuvipaccanīkā adosālobhehi sādhetabbattā. "
  4495. 914495,173,298,68,70,1,50,2,Sīlasamādhipaññāyogato ādimajjhapariyosānakalyāṇaṃ.
  4496. 914496,173,298,71,75,1,44,4,Sīlādīni hi sāsanassa ādimajjhapariyosānanti.
  4497. 914497,173,298,76,89,1,112,12,"Yasmiṃ ṭhito maggaṭṭho phalaṭṭho ca ariyo hoti, taṃ maggaphalasaṅkhātaṃ khandhattayasaṅgahitaṃ sāsanaṃ ariyabhūmi. "
  4498. 914498,173,299,2,4,1,33,2,Maggasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4499. 914499,173,300,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4500. 914500,173,301,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  4501. 914501,173,302,2,4,1,0,0,206-214.
  4502. 914502,173,302,5,39,1,315,27,"Ariyasacca -saddo samudaye vattamāno pariññeyyabhāvarahite ekantapahātabbe taṇhāsaṅkhāte samudaye pavattati, na pahātabbapariññeyyesu avasesakilesāvasesākusalesu appahātabbesu ca sāsavakusalamūlāvasesasāsavakusalesūti sappadeso tattha samudayo hoti, kevalaṃ saccasadde nippadesoti āha‘‘ nippadesato samudayaṃ dassetun’’ ti. "
  4503. 914503,173,302,40,46,1,61,6,Dukkhanirodhā pana ariyasaccadesanāyaṃ dhammato nippadesā eva.
  4504. 914504,173,302,47,84,1,231,29,"Na hi tato añño dhammo atthi, yo saccadesanāyaṃ dukkhaṃ nirodhoti ca vattabbo siyā, maggopi aṭṭhaṅgikapañcaṅgikavāresu apubbo natthi, tasmā samudayameva‘‘ nippadesato dassetun’’ ti vadati tassa sabbattha tīsupi vāresu apubbassa dassitattā. "
  4505. 914505,173,302,85,93,1,76,6,Apubbasamudayadassanatthāyapi hi saccadesanāyaṃ‘‘ tattha katamo dukkhasamudayo?
  4506. 914506,173,302,94,103,1,69,7,Taṇhā’’ ti vacanaṃ kevalāya taṇhāya sacca-saddassa pavattidassanatthanti.
  4507. 914507,173,302,104,135,1,287,31,Desanāvasena pana taṃ taṃ samudayaṃ ṭhapetvā dukkhaṃ tassa tassa pahānavasena nirodho aṭṭhaṅgikapañcaṅgikasabbalokuttarakusalavasena maggo ca ariyasaccadesanāyaṃ na vuttoti dukkhādīni ca tattha sappadesāni dassitāni hontīti tāni ca nippadesāni dassetuṃ saccadesanā vuttāti vattuṃ vaṭṭati.
  4508. 914508,173,302,136,142,1,73,6,Paccayasaṅkhātan ti kammakilesavasena jātiādidukkhassa mūlabhūtanti attho.
  4509. 914509,173,303,2,13,1,93,9,Nirodhasaccaṃ … pe… pañcahākārehi niddiṭṭhan ti ariyasaccadesanato saccadesanāya visesaṃ dasseti.
  4510. 914510,173,303,14,38,1,194,19,"Tattha‘‘ tiṇṇannañca kusalamūlānaṃ avasesānañca sāsavakusalānaṃ pahānan’’ ti idaṃ tesaṃ paccayānaṃ avijjātaṇhāupādānānaṃ pahānavasena, avijjādīsu vā pahīnesu tesaṃ appavattivasena vuttanti veditabbaṃ. "
  4511. 914511,173,303,39,43,1,24,4,Na hi kusalā pahātabbāti.
  4512. 914512,173,303,44,59,1,128,14,"Pahānan ti ca maggakiccavasena tadadhigamanīyaṃ nirodhaṃ dasseti, nirodhasseva vā taṇhādīnaṃ appavattibhāvo pahānan ti daṭṭhabbaṃ. "
  4513. 914513,173,304,2,117,1,967,77,"Yadipi ‘‘ pubbeva kho panassa kāyakammaṃ vacīkammaṃ ājīvo suparisuddho hoti, evamassāyaṃ ariyo aṭṭhaṅgiko maggo bhāvanāpāripūriṃ gacchatī’’ ti( ma. ni.3.431) lokuttaramaggakkhaṇe aṭṭhaṅgikamaggapāripūriyā upanissayadassanatthaṃ idaṃ vuttaṃ, tathāpi‘‘ pubbeva kho panā’’ ti vacanaṃ kāyakammādisuddhiyā dūratarupanissayataṃ, cakkhādīsu asārajjantassa asaṃyuttassa asammūḷhassa ādīnavānupassino viharato tāyeva vuṭṭhānagāminiyā vipassanāya āyatiṃ pañcupādānakkhandhesu apacayaṃ gacchantesu sabbasaṅkhāresu vivaṭṭanavasena, ponobbhavikataṇhāya pahīyamānāya kilesadūrībhāvena, kāyikacetasikadarathasantāpapariḷāhesu pahīyamānesu passaddhakāyacittavasena kāyikacetasikasukhe paṭisaṃvediyamāne‘‘ yā tathābhūtassa diṭṭhi, sāssa hoti sammādiṭṭhī’’ tiādinā( ma. ni.3.431) vuttānaṃ vuṭṭhānagāminivipassanākkhaṇe pavattānaṃ pañcannaṃ sammādiṭṭhādīnaṃ aṅgānaṃ āsannatarupanissayatañca dassetīti āsannatarupanissayavasena pañcaṅgikaṃ maggaṃ sukhaṃ bujjhantānaṃ puggalānaṃ ajjhāsayavasena pañcaṅgikamaggadesanāya pavattataṃ dīpeti. "
  4514. 914514,173,304,118,132,1,57,8,Tenāha‘‘ pubbeva kho… pe… suparisuddho hotīti vacanato’’ tiādi.
  4515. 914515,173,304,133,153,1,165,17,"Evamidaṃ {vacanato}ti nissakkavacanaṃ desanupāyassa ñāpakanidassanaṃ hoti, {vacanato}ti vā attano vacanānurūpaṃ pañcaṅgikopi maggo paṭipadā evāti bhagavatā desitoti attho. "
  4516. 914516,173,304,154,155,1,8,1,Katthāti?
  4517. 914517,173,304,156,165,1,84,8,"Devapure, tasmā taṃ desitanayaṃ dassetuṃ pañcaṅgikavāropi niddiṭṭho dhammasaṅgāhakehi. "
  4518. 914518,173,304,166,214,1,289,35,"Atha vā‘‘ pubbeva kho panassā’’ ti vacaneneva ajjhāsayavisesakāraṇanidassakena puggalajjhāsayavasena pañcaṅgiko maggopi paṭipadā evāti desito hotīti āha‘‘ pubbeva kho pana… pe… vacanato pana… pe… desito’’ ti, tasmā taṃ suttante desitanayaṃ dassetuṃ pañcaṅgikavāropi niddiṭṭho bhagavatā devapureti attho. "
  4519. 914519,173,305,2,8,1,52,5,"Jhānehi desanāpaveso, bhāvanāpaveso vā jhānābhiniveso. "
  4520. 914520,173,305,9,17,1,90,8,Ekekasmiṃ koṭṭhāse catunnaṃ catunnaṃ nayasahassānaṃ dassanaṃ gaṇanāsukhatthanti veditabbaṃ.
  4521. 914521,173,305,18,35,1,121,16,"Yathā pana pāḷi ṭhitā, tathā ekekissā paṭipadāya suññatādīsu ca pañca pañca koṭṭhāse yojetvā pāḷigamanaṃ katanti viññāyati. "
  4522. 914522,173,305,36,51,1,143,14,"Tattha aṭṭhaṅgikavāre dutiyajjhānādīsu tasmiṃ samaye sattaṅgiko maggo hotīti yojanā kātabbā, sabbasaṅgāhikavāre ca yathā vijjamānadhammavasenāti. "
  4523. 914523,173,306,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4524. 914524,173,307,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  4525. 914525,173,308,2,19,1,129,11,"215. Evaṃ purimesupi {dvīsū}ti kasmā vuttaṃ, nanu suttantabhājanīye dukkhanirodhagāminipaṭipadāniddese lokiyalokuttaramissako maggo vutto. "
  4526. 914526,173,308,20,76,1,343,36,"Tassa hi aṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.205)‘‘ catūsu saccesu uggahādivasena pubbabhāgañāṇuppattiṃ sandhāya idaṃ‘ dukkhe ñāṇan’ tiādi vuttaṃ, paṭivedhakkhaṇe pana ekameva ñāṇaṃ hotī’’ ti sammādiṭṭhiyā, tathā sammāsaṅkappādīnañca lokiyalokuttaramissakatā dassitā‘‘ apicesā sammādiṭṭhi nāma pubbabhāge nānākkhaṇā nānārammaṇā hoti, maggakkhaṇe ekakkhaṇā ekārammaṇā’’ tiādinā cāti? "
  4527. 914527,173,308,77,89,1,113,10,"Saccametaṃ, evaṃ pana āgamanavasena tatthāpi catusaccakammaṭṭhānadassanādimukhena ariyova aṭṭhaṅgiko maggo dassito. "
  4528. 914528,173,308,90,142,1,311,35,"Evañca katvā‘‘ paṭivedhakkhaṇe pana ekameva ñāṇaṃ hotī’’ ti maggañāṇassa ekasseva dukkhañāṇāditā,‘‘ maggakkhaṇe pana… pe… ekova kusalasaṅkappo uppajjati, ayaṃ sammāsaṅkappo nāmā’’ tiādinā maggasaṅkappādīnaṃ sammāsaṅkappāditā ca niddhāritā, pāḷiyañca aṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ uddisitvā tameva niddisituṃ‘‘ dukkhe ñāṇan’’ tiādi vuttaṃ. "
  4529. 914529,173,308,143,158,1,99,11,"Tena suttantabhājanīyepi dvinnaṃ lokiyatā, dvinnaṃ lokuttaratā vuttā‘‘ evaṃ purimesupi {dvīsū}ti etenāti. "
  4530. 914530,173,309,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4531. 914531,173,310,2,4,1,29,2,Saccavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4532. 914532,173,311,2,4,1,15,2,5 . Indriyavibhaṅgo
  4533. 914533,173,312,2,4,1,26,2,1 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  4534. 914534,173,313,2,18,1,113,10,219. Cakkhudvāre indaṭṭhaṃ {kāretī}ti cakkhudvārabhāve taṃdvārikehi attano indabhāvaṃ paramissarabhāvaṃ kārayatīti attho.
  4535. 914535,173,313,19,29,1,63,9,"Tañhi te rūpaggahaṇe attānaṃ anuvatteti, te ca taṃ anuvattantīti. "
  4536. 914536,173,313,30,33,1,18,3,Esa nayo itaresupi.
  4537. 914537,173,313,34,44,1,104,9,"Yena taṃsamaṅgīpuggalo taṃsampayuttadhammā vā aññātāvino honti, so aññātāvibhāvo pariniṭṭhitakiccajānanaṃ. "
  4538. 914538,173,314,2,28,1,149,19,"Katthaci {dve}ti‘‘ dvinnaṃ kho, bhikkhave, indriyānaṃ bhāvitattā bahulīkatattā khīṇāsavo bhikkhu aññaṃ byākaroti… pe… ariyāya ca paññāya ariyāya ca vimuttiyā. "
  4539. 914539,173,314,29,39,1,51,7,"Yā hissa, bhikkhave, ariyā paññā, tadassa paññindriyaṃ. "
  4540. 914540,173,314,40,101,1,239,26,"Yā hissa ariyā vimutti, tadassa samādhindriyan’’ tiādīsu( saṃ. ni.5.516) dve,‘‘ tiṇṇaṃ kho, bhikkhave, indriyānaṃ bhāvitattā bahulīkatattā piṇḍolabhāradvājena bhikkhunā aññā byākatā… pe… satindriyassa samādhindriyassa paññindriyassā’’ ti( saṃ. ni.5.519),‘‘ tīṇimāni, bhikkhave, indriyāni. "
  4541. 914541,173,314,102,104,1,13,2,Katamāni tīṇi?
  4542. 914542,173,314,105,227,1,311,37,"Anaññātaññassāmītindriyaṃ aññindriyaṃ aññātāvindriyan’’ ti( saṃ. ni.5.493),‘‘ tīṇimāni… pe… itthindriyaṃ purisindriyaṃ jīvitindriyan’’ ti( saṃ. ni.5.492) ca evamādīsu tīṇi,‘‘ pañcimāni, brāhmaṇa, indriyāni nānāvisayāni… pe… cakkhundriyaṃ… pe… kāyindriyan’’ ti( saṃ. ni.5.512),‘‘ pañci… pe… sukhindriyaṃ… pe… upekkhindriyan’’ ti( saṃ. ni.5.501 ādayo),‘‘ pañci… pe… saddhindriyaṃ… pe… paññindriyan’’ ti( saṃ. ni.5.486 ādayo) ca evamādīsu pañca. "
  4543. 914543,173,314,228,233,1,62,5,Tattha suttante dukādivacanaṃ nissaraṇupāyādibhāvato dukādīnaṃ.
  4544. 914544,173,314,234,247,1,101,11,"Sabbāni pana indriyāni abhiññeyyāni, abhiññeyyadhammadesanā ca abhidhammoti idha sabbāni ekato vuttāni. "
  4545. 914545,173,315,2,14,1,76,8,Khīṇāsavassa bhāvabhūto hutvā uppattito‘‘ khīṇāsavasseva uppajjanato’’ ti vuttaṃ.
  4546. 914546,173,316,2,18,1,91,13,"Liṅgeti gameti ñāpetīti liṅgaṃ, liṅgīyati vā etenāti liṅgaṃ, kiṃ liṅgeti, kiñca vā liṅgīyatīti? "
  4547. 914547,173,316,19,38,1,136,15,"Indaṃ indo vā, indassa liṅgaṃ indaliṅgaṃ, indaliṅgassa attho taṃsabhāvo indaliṅgaṭṭho, indaliṅgameva vā indriya-saddassa attho indaliṅgaṭṭho. "
  4548. 914548,173,316,39,46,1,55,6,"Sajjitaṃ uppāditanti siṭṭhaṃ, indena siṭṭhaṃ indasiṭṭhaṃ. "
  4549. 914549,173,316,47,49,1,15,2,Juṭṭhaṃ sevitaṃ.
  4550. 914550,173,316,50,62,1,85,10,"Kammasaṅkhātassa indassa liṅgāni, tena ca siṭṭhānīti kammajāneva yojetabbāni, na aññāni. "
  4551. 914551,173,316,63,82,1,78,14,"Te ca dve atthā kamme eva yojetabbā, itare ca bhagavati evāti‘‘ yathāyogan’’ ti āha. "
  4552. 914552,173,316,83,89,1,36,5,{Tenā}ti bhagavato kammassa ca indattā.
  4553. 914553,173,316,90,94,1,23,3,{Etthā}ti etesu indriyesu.
  4554. 914554,173,316,95,99,1,75,4,Ulliṅgenti pakāsenti phalasampattivipattīhi kāraṇasampattivipattiavabodhato.
  4555. 914555,173,316,100,129,1,95,12,‘‘ So taṃ nimittaṃ āsevatī’’ tiādīsu( a. ni.9.35) gocarakaraṇampi āsevanāti vuttāti āha‘‘ kānici gocarāsevanāyā’’ ti.
  4556. 914556,173,316,130,143,1,105,9,Tattha sabbesaṃ gocarīkātabbattepi‘‘ kānicī’’ ti vacanaṃ avipassitabbānaṃ bahulīmanasikaraṇena anāsevanīyattā.
  4557. 914557,173,316,144,148,1,37,4,Paccavekkhaṇāmattameva hi tesu hotīti.
  4558. 914558,173,316,149,185,1,121,15,‘‘ Tassa taṃ maggaṃ āsevato’’ tiādīsu( a. ni.4.170) bhāvanā‘‘ āsevanā’’ ti vuttāti bhāvetabbāni saddhādīni sandhāyāha‘‘ kānici bhāvanāsevanāyā’’ ti.
  4559. 914559,173,316,186,207,1,247,19,"Ādhipaccaṃ indriyapaccayabhāvo, asati ca indriyapaccayabhāve itthipurisindriyānaṃ attano paccayavasena pavattamānehi taṃsahitasantāne aññākārena anuppajjamānehi liṅgādīhi anuvattanīyabhāvo, imasmiñcatthe indanti paramissariyaṃ karonticceva indriyāni. "
  4560. 914560,173,316,208,216,1,84,8,Cakkhādīsu dassitena nayena aññesañca tadanuvattīsu ādhipaccaṃ yathārahaṃ yojetabbaṃ.
  4561. 914561,173,317,2,5,1,23,2,{Heṭṭhā}ti aṭṭhasāliniyaṃ.
  4562. 914562,173,317,6,22,1,121,14,"Amoho eva, na visuṃ cattāro dhammā, tasmā amohassa paññindriyapade vibhāvitāni lakkhaṇādīni tesañca veditabbānīti adhippāyo. "
  4563. 914563,173,317,23,28,1,53,5,Sesāni aṭṭhasāliniyaṃ lakkhaṇādīhi sarūpeneva āgatāni.
  4564. 914564,173,317,29,36,1,67,7,Nanu ca sukhindriyadukkhindriyānaṃ tattha lakkhaṇādīni na vuttānīti?
  4565. 914565,173,317,37,48,1,109,10,"Kiñcāpi na vuttāni, somanassadomanassindriyānaṃ pana vuttalakkhaṇādivasena viññeyyato etesampi vuttāneva honti. "
  4566. 914566,173,317,49,50,1,6,1,Kathaṃ?
  4567. 914567,173,317,51,60,1,117,5,"Iṭṭhaphoṭṭhabbānubhavanalakkhaṇaṃ sukhindriyaṃ, iṭṭhākārasambhogarasaṃ, kāyikassādapaccupaṭṭhānaṃ, kāyindriyapadaṭṭhānaṃ . "
  4568. 914568,173,317,61,69,1,124,5,"Aniṭṭhaphoṭṭhabbānubhavanalakkhaṇaṃ dukkhindriyaṃ, aniṭṭhākārasambhogarasaṃ, kāyikābādhapaccupaṭṭhānaṃ, kāyindriyapadaṭṭhānanti. "
  4569. 914569,173,317,70,83,1,127,12,"Ettha ca iṭṭhāniṭṭhākārānameva ārammaṇānaṃ sambhogarasatā veditabbā, na viparītepi iṭṭhākārena aniṭṭhākārena ca sambhogarasatāti. "
  4570. 914570,173,318,2,18,1,118,11,Sattānaṃ ariyabhūmipaṭilābho bhagavato desanāya sādhāraṇaṃ padhānañca payojananti āha‘‘ ajjhattadhammaṃ pariññāyā’’ tiādi.
  4571. 914571,173,318,19,27,1,101,7,"Aṭṭhakathāyaṃ itthipurisindriyānantaraṃ jīvitindriyadesanakkamo vutto, so indriyayamakadesanāya sameti. "
  4572. 914572,173,318,28,43,1,155,14,"Idha pana indriyavibhaṅge manindriyānantaraṃ jīvitindriyaṃ vuttaṃ, taṃ purimapacchimānaṃ ajjhattikabāhirānaṃ anupālakattena tesaṃ majjhe vuttanti veditabbaṃ. "
  4573. 914573,173,318,44,51,1,40,6,"Yañca kiñci vedayitaṃ, sabbaṃ taṃ dukkhaṃ. "
  4574. 914574,173,318,52,64,1,120,11,"Yāva ca duvidhattabhāvānupālakassa jīvitindriyassa pavatti, tāva dukkhabhūtānaṃ etesaṃ vedayitānaṃ anivattīti ñāpanatthaṃ. "
  4575. 914575,173,318,65,71,1,59,6,Tena ca cakkhādīnaṃ dukkhānubandhatāya pariññeyyataṃ ñāpeti.
  4576. 914576,173,318,72,80,1,82,7,Tato anantaraṃ {bhāvetabbattā}ti bhāvanāmaggasampayuttaṃ aññindriyaṃ sandhāya vuttaṃ.
  4577. 914577,173,318,81,84,1,27,3,Dassanānantarā hi bhāvanāti.
  4578. 914578,173,319,2,19,1,141,13,Satipi purejātādipaccayabhāve indriyapaccayabhāvena sādhetabbameva kiccaṃ‘‘ kiccan’’ ti āha tassa anaññasādhāraṇattā indriyakathāya ca pavattattā.
  4579. 914579,173,319,20,26,1,60,5,"Pubbaṅgamabhāvena manindriyassa vasavattāpanaṃ hoti, nāññesaṃ. "
  4580. 914580,173,319,27,36,1,101,9,Taṃsampayuttānipi hi indriyāni sādhetabbabhūtāneva attano attano indriyakiccaṃ sādhenti cetasikattāti.
  4581. 914581,173,319,37,50,1,86,9,‘‘ Sabbattha ca indriyapaccayabhāvena sādhetabban’’ ti ayaṃ adhikāro anuvattatīti daṭṭhabbo.
  4582. 914582,173,319,51,58,1,79,7,Anuppādane anupatthambhe ca tappaccayānaṃ tappavattane nimittabhāvo anuvidhānaṃ.
  4583. 914583,173,319,59,82,1,181,18,"Chādetvā pharitvā uppajjamānā sukhadukkhavedanā sahajāte abhibhavitvā sayameva pākaṭā hoti, sahajātā ca tabbasena sukhadukkhabhāvappattā viyāti āha‘‘ yathāsakaṃ oḷārikākārānupāpanan’’ ti. "
  4584. 914584,173,319,83,93,1,146,9,"Asantassa apaṇītassapi akusalatabbipākādisampayuttassa majjhattākārānupāpanaṃ yojetabbaṃ, samānajātiyaṃ vā sukhadukkhehi santapaṇītākārānupāpanañca. "
  4585. 914585,173,319,94,97,1,77,3,Pasannapaggahitaupaṭṭhitasamāhitadassanākārānupāpanaṃ yathākkamaṃ saddhādīnaṃ.
  4586. 914586,173,319,98,115,1,188,15,"Ādi -saddena uddhambhāgiyasaṃyojanāni gahitāni, maggasampayuttasseva ca indriyassa kiccaṃ dassitaṃ, teneva phalasampayuttassa taṃtaṃsaṃyojanānaṃyeva paṭippassaddhipahānakiccatā dassitā hotīti. "
  4587. 914587,173,319,116,130,1,135,13,"Sabbakatakiccaṃ aññātāvindriyaṃ aññassa kātabbassa abhāvā amatābhimukhameva tabbhāvapaccayo ca hoti, na itarāni viya kiccantarapasutañca. "
  4588. 914588,173,319,131,139,1,40,4,Tenāha‘‘ amatābhimukhabhāvapaccayatā cā’’ ti.
  4589. 914589,173,320,2,34,1,277,23,"220. Evaṃ {santepī}ti satipi sabbasaṅgāhakatte vīriyindriyapadādīhi saṅgahetabbāni kusalākusalavīriyādīni, cakkhundriyapadādīhi saṅgahetabbāni kālapuggalapaccayādibhedena bhinnāni cakkhādīni saṅgaṇhanticceva sabbasaṅgāhakāni, na yassā bhūmiyā yāni na vijjanti, tesaṃ saṅgāhakattāti attho. "
  4590. 914590,173,320,35,47,1,148,12,Tena ca avisesitattā sabbesaṃ sabbabhūmikattagahaṇappasaṅge taṃnivattanena sabbasaṅgāhakavacanaṃ avijjamānassa saṅgāhakattadīpakaṃ na hotīti dasseti.
  4591. 914591,173,321,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4592. 914592,173,322,2,4,1,20,2,2 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  4593. 914593,173,323,2,10,1,49,5,223. Idha anābhaṭṭhan ti ekantānārammaṇattena bhāsitaṃ.
  4594. 914594,173,323,11,29,1,126,13,"‘‘ Rūpamissakattā anārammaṇesu rūpadhammesu saṅgahitan’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu missakattā eva jīvitindriyaṃ anārammaṇesu asaṅgahitaṃ. "
  4595. 914595,173,323,30,35,1,38,5,Na hi aṭṭhindriyā anārammaṇāti vuttāti?
  4596. 914596,173,323,36,52,1,173,14,"Saccametaṃ, jīvitindriyaekadesassa pana anārammaṇesu rūpadhammesu saṅgahitataṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ, arūpakoṭṭhāsena parittārammaṇāditā atthīti siyāpakkhe saṅgahitanti adhippāyo. "
  4597. 914597,173,323,53,70,1,162,15,"Arūpakoṭṭhāsena pana parittārammaṇāditā, rūpakoṭṭhāsena ca navattabbatā atthīti missakassa samudāyasseva vasena siyāpakkhe saṅgahitaṃ, na ekadesavasenāti daṭṭhabbaṃ. "
  4598. 914598,173,323,71,78,1,63,7,Na hi anārammaṇaṃ parittārammaṇādibhāvena navattabbaṃ na hotīti.
  4599. 914599,173,323,79,103,1,208,17,"‘‘ Rūpañca nibbānañca anārammaṇā, sattindriyā anārammaṇā’’ tiādivacanañca avijjamānārammaṇānārammaṇesu navattabbesu anārammaṇattā navattabbataṃ dasseti, na sārammaṇasseva navattabbataṃ, navattabbassa vā sārammaṇataṃ. "
  4600. 914600,173,323,104,109,1,39,5,Na hi navattabba-saddo sārammaṇe niruḷho.
  4601. 914601,173,323,110,182,1,390,43,"Yadipi siyā,‘‘ tisso ca vedanā rūpañca nibbānañca ime dhammā navattabbā sukhāya vedanāya sampayuttā’’ tiādi na vucceyya, athāpi parittārammaṇādisambandho navattabba-saddo sārammaṇesveva vattati,‘‘ dvāyatanā siyā parittārammaṇā’’ tiādiṃ avatvā‘‘ manāyatanaṃ siyā parittārammaṇaṃ… pe… appamāṇārammaṇan’’ tipi,‘‘ dhammāyatanaṃ siyā parittārammaṇaṃ… pe… appamāṇārammaṇan’’ tipi,‘‘ siyā anārammaṇan’’ tipi vattabbaṃ siyā. "
  4602. 914602,173,323,183,190,1,43,6,Na hi pañhapucchake sāvasesā desanā atthīti .
  4603. 914603,173,323,191,210,1,137,14,‘‘ Aṭṭhindriyā siyā ajjhattārammaṇā’’ ti ettha ca jīvitindriyassa ākiñcaññāyatanakāle arūpassa rūpassa ca anārammaṇattā navattabbatā veditabbā.
  4604. 914604,173,324,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4605. 914605,173,325,2,4,1,31,2,Indriyavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4606. 914606,173,326,2,4,1,24,2,6 . Paṭiccasamuppādavibhaṅgo
  4607. 914607,173,327,2,4,1,18,2,1 . Suttantabhājanīyaṃ
  4608. 914608,173,328,2,2,1,17,1,Uddesavāravaṇṇanā
  4609. 914609,173,329,2,15,1,32,4,225.‘‘‘ Kiṃvādī bhante sammāsambuddho’ ti?
  4610. 914610,173,329,16,36,1,95,7,‘ Vibhajjavādī mahārājā’’’ ti( pārā. aṭṭha.1. tatiyasaṅgītikathā) moggaliputtatissattherena vuttattā sammāsambuddhasāvakā vibhajjavādino.
  4611. 914611,173,329,37,76,1,329,33,"Te hi venayikādibhāvaṃ vibhajja vadanti, cīvarādīnaṃ sevitabbāsevitabbabhāvaṃ vā sassatucchedavāde vā vibhajja vadanti‘‘ sassato attā ca loko cā’’ tiādīnaṃ ṭhapanīyānaṃ ṭhapanato rāgādikkhayassa sassatassa rāgādikāyaduccaritādiucchedassa ca vacanato, na pana ekaṃsabyākaraṇīyādayo tayo pañhe apanetvā vibhajjabyākaraṇīyameva vadantīti. "
  4612. 914612,173,329,77,89,1,122,11,"Vibhajjavādīnaṃ maṇḍalaṃ samūho vibhajjavādimaṇḍalaṃ, vibhajjavādino vā bhagavato parisā vibhajjavādimaṇḍalan tipi vadanti. "
  4613. 914613,173,329,90,94,1,58,4,Ācariyehi vuttaaviparītatthadīpanena te anabbhācikkhantena.
  4614. 914614,173,329,95,116,1,165,16,"‘‘ Avijjā puññāneñjābhisaṅkhārānaṃ hetupaccayo hotī’’ tiādiṃ vadanto kathāvatthumhi paṭikkhitte puggalavādādike ca vadanto sakasamayaṃ vokkamati nāma, tathā avokkamantena. "
  4615. 914615,173,329,117,120,1,50,3,Parasamayaṃ dosāropanabyāpāravirahena anāyūhantena.
  4616. 914616,173,329,121,133,1,69,8,‘‘ Idampi yuttaṃ gahetabban’’ ti parasamayaṃ asampiṇḍentenāti keci vadanti.
  4617. 914617,173,330,2,35,1,157,19,"‘ ‘ Tathāhaṃ bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi, yathā tadevidaṃ viññāṇaṃ sandhāvati saṃsarati anaññan’’ tiādiṃ( ma. ni.1.396) vadanto suttaṃ paṭibāhati nāma, tathā appaṭibāhantena."
  4618. 914618,173,330,36,95,1,242,31,"‘‘ Tathāhaṃ bhagavatā dhammaṃ desitaṃ ājānāmi, yathā yeme antarāyikā dhammā vuttā bhagavatā, te paṭisevato nālaṃ antarāyāyā’’ ti( ma. ni.1.234; pāci.418,429),‘‘ supinante kato vītikkamo āpattikaro hotī’’ ti ca evamādiṃ vadanto vinayaṃ paṭilometi nāma, tabbipariyāyena taṃ anulomentena. "
  4619. 914619,173,330,96,102,1,57,6,Paṭilomento hi kammantaraṃ bhindanto dhammatañca vilometi.
  4620. 914620,173,330,103,113,1,115,9,"Suttante vutte cattāro mahāpadese, aṭṭhakathāyañca vutte suttasuttānulomaācariyavādaattanomati mahāpadese olokentena. "
  4621. 914621,173,330,114,122,1,55,7,Taṃolokanena hi sutte vinaye ca santiṭṭhati nātidhāvati.
  4622. 914622,173,330,123,126,1,32,3,Dhamman ti paṭiccasamuppādapāḷiṃ.
  4623. 914623,173,330,127,130,1,19,3,Atthan ti tadatthaṃ.
  4624. 914624,173,330,131,134,1,33,3,Hetuhetuphalāni idha nādhippetāni.
  4625. 914625,173,330,135,156,1,119,13,‘‘ Dukkhādīsu aññāṇaṃ avijjā’’ ti vuttamatthaṃ parivattitvā puna‘‘ pubbante aññāṇan’’ tiādīhi aparehipi pariyāyehi niddisantena.
  4626. 914626,173,330,157,175,1,106,12,"‘‘ Saṅkhārā iminā pariyāyena bhavoti vuccanti, taṇhā iminā pariyāyena upādānan’’ tiādinā {niddisantenā}ti vadanti. "
  4627. 914627,173,331,2,11,1,69,7,"{Satto}ti sattasuññatāti vadanti, sattasuññesu vā saṅkhāresu sattavohāro. "
  4628. 914628,173,331,12,22,1,62,8,"Paccayākārameva {cā}ti paccayākāro eva ca, ma -kāro padasandhikaro. "
  4629. 914629,173,332,2,9,1,59,6,{Tasmā}ti vuttanayena atthavaṇṇanāya kātabbattā dukkarattā ca.
  4630. 914630,173,333,2,17,1,115,13,"Patiṭṭhaṃ {nādhigacchāmī}ti yattha ṭhitassa vaṇṇanā sukarā hoti, taṃ nayaṃ attanoyeva ñāṇabalena nādhigacchāmīti attho. "
  4631. 914631,173,333,18,29,1,51,7,Nissayaṃ pana ācikkhanto āha‘‘ sāsanaṃ panidan’’ tiādi.
  4632. 914632,173,333,30,37,1,54,6,"Idha sāsanan ti pāḷidhammamāha, paṭiccasamuppādameva vā. "
  4633. 914633,173,333,38,46,1,88,8,So hi anulomapaṭilomādinānādesanānayamaṇḍito abbocchinno ajjāpi pavattatīti nissayo hoti.
  4634. 914634,173,333,47,51,1,43,3,Tadaṭṭhakathāsaṅkhāto ca {pubbācariyamaggo}ti.
  4635. 914635,173,334,2,22,1,87,13,‘ ‘ Taṃ suṇātha samāhitā’’ ti ādarajanane kiṃ payojananti taṃ dassento āha‘‘ vuttañhetan’’ tiādi.
  4636. 914636,173,334,23,40,1,89,14,"Aṭṭhiṃ {katvā}ti atthaṃ katvā, yathā vā na nassati, evaṃ aṭṭhigataṃ viya karonto aṭṭhiṃ katvā. "
  4637. 914637,173,334,41,45,1,41,4,Pubbakālato aparakāle bhavaṃ pubbāpariyaṃ.
  4638. 914638,173,334,46,54,1,87,8,Paṭhamārambhādito pabhuti khaṇe khaṇe ñāṇavisesaṃ kilesakkhayavisesañca labhatīti attho.
  4639. 914639,173,335,2,10,1,90,8,Kammavipākakilesavaṭṭānaṃ mūlakāraṇattā ādito vuttattā ca avijjā paṭiccasamuppādassa mūlaṃ.
  4640. 914640,173,335,11,30,1,157,18,Tattha valliyā mūle diṭṭhe tato pabhuti valliyā haraṇaṃ viya paṭiccasamuppādassa mūle diṭṭhe tato pabhuti paṭiccasamuppādadesanāti upamāsaṃsandanā na kātabbā.
  4641. 914641,173,335,31,48,1,88,12,"Na hi bhagavato‘‘ idameva diṭṭhaṃ, itaraṃ adiṭṭhan’’ ti vibhajanīyaṃ atthi sabbassa diṭṭhattā. "
  4642. 914642,173,335,49,67,1,195,17,"Mūlato pabhuti pana valliyā haraṇaṃ viya mūlato pabhuti paṭiccasamuppādadesanā katāti idamettha sāmaññamadhippetaṃ, bodhaneyyajjhāsayavasena vā bodhetabbabhāvena mūlādidassanasāmaññañca yojetabbaṃ. "
  4643. 914643,173,336,2,5,1,7,1,{Tassā}ti –
  4644. 914644,173,337,2,38,1,230,28,"‘ ‘ Sa kho so, bhikkhave, kumāro vuddhimanvāya indriyānaṃ paripākamanvāya pañcahi kāmaguṇehi samappito… pe… rajanīyehi, so cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe sārajjati, apiyarūpe rūpe byāpajjati, anupaṭṭhitakāyasatī ca viharati parittacetaso. "
  4645. 914645,173,337,39,45,1,59,6,So tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti.
  4646. 914646,173,337,46,89,1,224,30,"Yatthassa te uppannā pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti, so evaṃ anurodhavirodhaṃ samāpanno yaṃ kiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā, so taṃ vedanaṃ abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhatī’’ ti( ma. ni.1.408)– "
  4647. 914647,173,338,2,4,1,13,2,Evaṃ vuttassa.
  4648. 914648,173,338,5,7,1,20,2,Evaṃ sotadvārādīsupi.
  4649. 914649,173,338,8,30,1,97,12,"{Abhivadato}ti‘‘ aho sukhaṃ, aho sukhan’’ ti vacībhedakarappattāya balavataṇhāya‘‘ ahaṃ mamā’’ ti abhivadato. "
  4650. 914650,173,338,31,37,1,61,6,Tato balavatiyā mocetuṃ asakkuṇeyyabhāvena ajjhosāya tiṭṭhato.
  4651. 914651,173,338,38,43,1,40,5,Tatopi balavatī upādānabhūtā taṇhā nandī.
  4652. 914652,173,338,44,58,1,155,13,"Ettha ca abhinandanādinā taṇhā vuttā, nandīvacanena tappaccayaṃ upādānaṃ catubbidhampi nanditātadavippayogatāhi taṇhādiṭṭhābhinandanabhāvehi cāti veditabbaṃ."
  4653. 914653,173,338,59,78,1,81,6,‘‘ Jātipaccayā jarāmaraṇan’’ tiādikañca tattheva mahātaṇhāsaṅkhayavimuttisutte( ma. ni.1.402-403) vuttaṃ.
  4654. 914654,173,339,2,34,1,230,23,"Vipākavaṭṭabhūte paṭisandhipavattiphassādayo kammasamuṭṭhānañca ojaṃ sandhāya‘‘ cattāro āhārā taṇhānidānā’’ tiādi vuttaṃ, vaṭṭūpatthambhakā pana itarepi āhārā taṇhāpabhave tasmiṃ avijjamāne na vijjantīti‘‘ taṇhānidānā’’ ti vattuṃ vaṭṭanti. "
  4655. 914655,173,340,2,10,1,52,7,Tato {tato}ti catubbidhāsu desanāsu tato tato desanāto.
  4656. 914656,173,340,11,43,1,120,15,"Ñāyappaṭivedhāya {saṃvattatī}ti {ñāyo}ti maggo, soyeva vā paṭiccasamuppādo‘‘ ariyo cassa ñāyo paññāya sudiṭṭho hotī’’ ti( saṃ. ni.2.41) vacanato. "
  4657. 914657,173,340,44,56,1,112,12,Sayameva hi samantabhadrakattā tathā tathā paṭivijjhitabbattā tāya tāya desanāya attano paṭivedhāya saṃvattatīti.
  4658. 914658,173,340,57,74,1,120,12,Samantabhadrakattaṃ desanāvilāsappatti ca catunnampi desanānaṃ samānaṃ kāraṇanti visesakāraṇaṃ vattukāmo āha‘‘ visesato’’ ti.
  4659. 914659,173,340,75,84,1,69,8,"Assa bhagavato desanā, assa vā paṭiccasamuppādassa desanāti yojetabbaṃ. "
  4660. 914660,173,340,85,96,1,105,10,"Pavattikāraṇavibhāgo avijjādikova, kāraṇanti vā gahitānaṃ pakatiādīnaṃ avijjādīnañca akāraṇatā kāraṇatā ca. "
  4661. 914661,173,340,97,129,1,256,26,"Tattha sammūḷhā keci akāraṇaṃ‘‘ kāraṇan’’ ti gaṇhanti, keci na kiñci kāraṇaṃ bujjhantīti tesaṃ yathāsakehi anurūpehi kāraṇehi saṅkhārādipavattisandassanatthaṃ anulomadesanā pavattā, itarāsaṃ tadatthatāsambhavepi na tāsaṃ tadatthameva pavatti atthantarasabbhāvato. "
  4662. 914662,173,340,130,137,1,48,7,Ayaṃ pana tadatthā evāti etissā tadatthatā vuttā.
  4663. 914663,173,340,138,150,1,123,11,"Pavattiādīnavapaṭicchādikā avijjā ādi, tato saṅkhārā uppajjanti tato viññāṇanti evaṃ pavattiyā uppattikkamasandassanatthañca. "
  4664. 914664,173,341,2,27,1,242,22,"Anuvilokayato yo sambodhito pubbabhāge taṃtaṃphalapaṭivedho pavatto, tadanusārena tadanugamena jarāmaraṇādikassa jātiādikāraṇaṃ yaṃ adhigataṃ, tassa sandassanatthaṃ assa paṭilomadesanā pavattā, anuvilokayato paṭilomadesanā pavattāti vā sambandho. "
  4665. 914665,173,341,28,40,1,91,10,Desentopi hi bhagavā kicchāpannaṃ lokaṃ anuviloketvā pubbabhāga… pe… sandassanatthaṃ desetīti.
  4666. 914666,173,341,41,70,1,199,21,"Āhārataṇhādayo paccuppannaddhā, saṅkhārāvijjā atītaddhāti iminā adhippāyenāha‘‘ yāva atītaṃ addhānaṃ atiharitvā’’ ti, āhārā vā taṇhāya pabhāvetabbā anāgato addhā, taṇhādayo paccuppanno, saṅkhārāvijjā atītoti. "
  4667. 914667,173,341,71,103,1,295,30,"Paccakkhaṃ pana phalaṃ dassetvā taṃnidānadassanavasena phalakāraṇaparamparāya dassanaṃ yujjatīti āhārā purimataṇhāya uppāditā paccuppanno addhā, taṇhādayo atīto, saṅkhārāvijjā tatopi atītataro saṃsārassa anādibhāvadassanatthaṃ vuttoti yāva atītaṃ addhānan ti yāva atītataraṃ addhānanti attho yutto. "
  4668. 914668,173,342,2,7,1,52,5,Āyatiṃ punabbhavābhinibbattiāhārakā vā cattāro āhārā–
  4669. 914669,173,343,2,27,1,98,17,"‘ ‘ Āhāretīti ahaṃ na vadāmi, āhāretīti cāhaṃ vadeyyuṃ, tatrassa kallo pañho ‘ ko nu kho, bhante, āhāretī’ ti. "
  4670. 914670,173,343,28,50,1,97,17,"Evaṃ cāhaṃ na vadāmi, evaṃ pana avadantaṃ maṃ yo evaṃ puccheyya‘ kissa nu kho, bhante, viññāṇāhāro’ ti. "
  4671. 914671,173,343,51,75,1,87,10,"Esa kallo pañho, tatra kallaṃ veyyākaraṇaṃ, viññāṇāhāro āyatiṃ punabbhavābhinibbattiyā’’ ti( saṃ. ni.2.12)– "
  4672. 914672,173,344,2,8,1,80,6,Vacanato taṃsampayuttattā phassacetanānaṃ tappavattihetuttā ca kabaḷīkārāhārassa.
  4673. 914673,173,344,9,17,1,75,7,"Tena hi upatthambhitarūpakāyassa, tañca icchantassa kammaviññāṇāyūhanaṃ hoti. "
  4674. 914674,173,344,18,23,1,56,5,Bhojanañhi saddhādīnaṃ rāgādīnañca upanissayoti vuttanti.
  4675. 914675,173,344,24,39,1,93,11,Tasmā‘‘ te kammavaṭṭasaṅgahitā āhārā paccuppanno addhā’’ ti imasmiṃ pariyāye purimoyevattho yutto.
  4676. 914676,173,344,40,80,1,239,25,"Atītaddhuto pabhuti‘‘ iti kho, bhikkhave, avijjāpaccayā saṅkhārā’’ tiādinā( saṃ. ni.2.3) atīte tato parañca hetuphalapaṭipāṭiṃ paccakkhānaṃ āhārānaṃ nidānadassanavasena ārohitvā nivattanena vinā abujjhantānaṃ taṃsandassanatthaṃ sā ayaṃ desanā pavattāti attho. "
  4677. 914677,173,344,81,95,1,169,14,Anāgataddhuno sandassanatthan ti anāgataddhuno duppaṭivijjhantānaṃ apassantānaṃ paccakkhaṃ paccuppannaṃ hetuṃ dassetvā hetuphalaparamparāya tassa sandassanatthanti attho.
  4678. 914678,173,345,2,13,1,64,7,Mūlakāraṇasaddaṃ apekkhitvā‘‘ na akāraṇan’’ ti napuṃsakaniddeso kato.
  4679. 914679,173,345,14,24,1,68,9,"Akāraṇaṃ yadi siyā, suttaṃ paṭibāhitaṃ siyāti dassento suttaṃ āharati. "
  4680. 914680,173,345,25,30,1,55,5,Vaṭṭakathāya sīsabhāvo vaṭṭahetuno kammassapi hetubhāvo.
  4681. 914681,173,345,31,50,1,133,14,"Tattha bhavataṇhāyapi hetubhūtā avijjā, tāya paṭicchāditādīnave bhave taṇhuppattitoti avijjā visesena sīsabhūtāti‘‘ mūlakāraṇan’’ ti vuttā. "
  4682. 914682,173,345,51,68,1,104,11,"Purimāya koṭiyā apaññāyamānāya uppādavirahato niccataṃ gaṇheyyāti āha‘‘ evañcetaṃ, bhikkhave, vuccatī’’ tiādi. "
  4683. 914683,173,345,69,79,1,101,10,Tena ito pubbe uppannapubbatā natthīti apaññāyanato purimakoṭiapaññāyanaṃ vuttanti imamatthaṃ dasseti.
  4684. 914684,173,346,2,13,1,100,7,Avijjātaṇhāhetukkamena phalesu vattabbesu‘‘ sugatiduggatigāmino’’ ti vacanaṃ saddalakkhaṇāvirodhanatthaṃ.
  4685. 914685,173,346,14,18,1,33,4,Dvande hi pūjitassa pubbanipātoti.
  4686. 914686,173,346,19,35,1,137,16,Savarā kira maṃsassa aṭṭhinā alagganatthaṃ punappunaṃ tāpetvā koṭṭetvā uṇhodakaṃ pāyetvā virittaṃ sūnaṃ aṭṭhito muttamaṃsaṃ gāviṃ mārenti.
  4687. 914687,173,346,36,43,1,24,3,Tenāha‘‘ aggisantāpi’’ ccādi.
  4688. 914688,173,346,44,58,1,127,13,"Tattha yathā vajjhā gāvī ca avijjābhibhūtatāya yathāvuttaṃ uṇhodakapānaṃ ārabhati, evaṃ puthujjano yathāvuttaṃ duggatigāmikammaṃ. "
  4689. 914689,173,346,59,80,1,173,18,"Yathā pana sā uṇhodakapāne ādīnavaṃ disvā taṇhāvasena sītudakapānaṃ ārabhati, evamayaṃ avijjāya mandattā duggatigāmikamme ādīnavaṃ disvā taṇhāvasena sugatigāmikammaṃ ārabhati. "
  4690. 914690,173,346,81,90,1,56,8,"Dukkhe hi avijjaṃ taṇhā anuvattati, sukhe taṇhaṃ avijjāti. "
  4691. 914691,173,347,2,9,1,49,7,Evan ti avijjāya nivutattā taṇhāya saṃyuttattā ca.
  4692. 914692,173,347,10,28,1,127,12,"Ayaṃ {kāyo}ti saviññāṇakakāyo khandhapañcakaṃ,‘‘ saḷāyatanapaccayā phasso’’ ti vacanato phassakāraṇañcetaṃ vuccatīti āyatanachakkaṃ vā. "
  4693. 914693,173,347,29,32,1,20,2,{Samudāgato}ti uppanno.
  4694. 914694,173,347,33,43,1,81,9,"Bahiddhā ca nāmarūpan ti bahiddhā saviññāṇakakāyo khandhapañcakaṃ, saḷāyatanāni vā. "
  4695. 914695,173,347,44,48,1,23,4,Itthetan ti itthaṃ etaṃ.
  4696. 914696,173,347,49,59,1,105,10,Attano ca paresañca pañcakkhandhā dvādasāyatanāni ca dvārārammaṇabhāvena vavatthitāni dvayanāmānīti attho.
  4697. 914697,173,347,60,77,1,128,13,"‘‘ Dvayaṃ paṭicca {phasso}ti aññattha cakkhurūpādīni dvayāni paṭicca cakkhusamphassādayo vuttā, idha pana ajjhattikabāhirāni āyatanāni. "
  4698. 914698,173,347,78,98,1,33,5,Mahādvayaṃ nāma kiretan’’ ti( saṃ. ni. aṭṭha.2.2.19) vuttaṃ.
  4699. 914699,173,347,99,196,1,499,60,"Ayamettha adhippāyo– aññattha‘‘ cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ tiādinā( saṃ. ni.2.43)‘‘ cakkhu ceva rūpā ca… pe… mano ceva dhammā cā’’ ti vuttāni dvayāni paṭicca cakkhusamphassādayo vuttā, idha pana‘‘ ayañceva kāyo’’ ti cakkhādinissaye sesadhamme cakkhādinissite eva katvā vuttaṃ, cakkhādikāyaṃ ekattena‘‘ ajjhattikāyatanan’’ ti gahetvā‘‘ bahiddhā nāmarūpan’’ ti vuttaṃ, rūpādiārammaṇaṃ ekatteneva bāhirāyatananti tāni ajjhattikabāhirāni āyatanāni paṭicca phasso vutto, tasmā mahādvayaṃ nāmetanti. "
  4700. 914700,173,347,197,228,1,102,14,Evañca katvā‘‘ attano ca parassa ca pañcahi khandhehi chahāyatanehi cāpi ayamattho dīpetabbovā’’ ti( saṃ. ni. aṭṭha.2.2.19) vuttaṃ.
  4701. 914701,173,347,229,253,1,114,15,"‘‘ Ayaṃ kāyo’’ ti hi vuttāni sanissayāni cakkhādīni attano pañcakkhandhā,‘‘ bahiddhā nāmarūpan’’ ti vuttāni rūpādīni paresaṃ. "
  4702. 914702,173,347,254,265,1,85,10,"Tathā ayaṃ kāyo attanova ajjhattikāni āyatanāni, bahiddhā nāmarūpaṃ paresaṃ bāhirānīti. "
  4703. 914703,173,347,266,289,1,165,19,Aññathā ajjhattikāyatanamatte eva‘‘ ayaṃ kāyo’’ ti vutte na ajjhattikāyatanāneva attano pañcakkhandhā hontīti attano ca paresañca pañcakkhandhehi dīpanā na sambhaveyyāti.
  4704. 914704,173,347,290,304,1,129,12,"{Saḷevāyatanānī}ti saḷeva samphassakāraṇāni, yehi kāraṇabhūtehi āyatanehi uppannena phassena phuṭṭho bālo sukhadukkhaṃ paṭisaṃvedeti. "
  4705. 914705,173,348,2,22,1,109,12,"Ādi -saddena ‘‘ etesaṃ vā aññatarena avijjānīvaraṇassa, bhikkhave, paṇḍitassa taṇhāya saṃyuttassā’’ tiādi yojetabbaṃ. "
  4706. 914706,173,348,23,47,1,286,24,Tasmiñhi sutte saṅkhāre avijjātaṇhānissite eva katvā kāyaggahaṇena viññāṇanāmarūpasaḷāyatanāni gahetvā etasmiñca kāye saḷāyatanānaṃ phassaṃ taṃnissitameva katvā vedanāya visesapaccayabhāvaṃ dassentena bhagavatā bālapaṇḍitānaṃ atītaddhāvijjātaṇhāmūlako vedanānto paṭiccasamuppādo dassito.
  4707. 914707,173,348,48,53,1,41,5,Puna ca bālapaṇḍitānaṃ visesaṃ dassentena–
  4708. 914708,173,349,2,30,1,149,23,"‘ ‘ Yāya ca, bhikkhave, avijjāya nivutassa bālassa yāya ca taṇhāya saṃyuttassa ayaṃ kāyo samudāgato, sā ceva avijjā bālassa appahīnā, sā ca taṇhā aparikkhīṇā. "
  4709. 914709,173,349,31,34,1,14,3,Taṃ kissa hetu?
  4710. 914710,173,349,35,75,1,163,23,"Na, bhikkhave, bālo acari brahmacariyaṃ sammā dukkhakkhayāya, tasmā bālo kāyassa bhedā kāyūpago hoti, so kāyūpago samāno na parimuccati jātiyā… pe… dukkhasmāti vadāmī’’ ti( saṃ. ni.2.19)– "
  4711. 914711,173,350,2,32,1,294,25,"Vedanāpabhavaṃ sāvijjaṃ taṇhaṃ dassetvā upādānabhave ca taṃnissite katvā‘‘ kāyūpago hotī’’ tiādinā jātiādike dassentena paccuppannahetusamuṭṭhānato pabhuti ubhayamūlova paṭiccasamuppādo vutto, tabbipariyāyena ca paṇḍitassa paccuppannahetuparikkhayato pabhuti ubhayamūlako paṭilomapaṭiccasamuppādoti. "
  4712. 914712,173,351,2,27,1,137,17,"Duggatigāmikammassa visesapaccayattā avijjā‘‘ avindiyaṃ vindatī’’ ti vuttā, tathā visesapaccayo vindiyassa na hotīti‘‘ vindiyaṃ na vindatī’ ti ca. "
  4713. 914713,173,351,28,34,1,66,6,Attani nissitānaṃ cakkhuviññāṇādīnaṃ pavattanaṃ uppādanaṃ āyatanaṃ.
  4714. 914714,173,351,35,40,1,61,5,Sammohabhāveneva anabhisamayabhūtattā aviditaṃ aññātaṃ karoti.
  4715. 914715,173,351,41,71,1,243,25,Antavirahite {javāpetī}ti ca vaṇṇāgamavipariyāyavikāravināsadhātuatthavisesayogehi pañcavidhassa niruttilakkhaṇassa vasena tīsupi padesu a-kāra vi-kāra ja-kāre gahetvā aññesaṃ vaṇṇānaṃ lopaṃ katvā ja-kārassa ca dutiyassa āgamaṃ katvā‘‘ avijjā’’ ti vuttā.
  4716. 914716,173,351,72,82,1,61,6,Byañjanatthaṃ dassetvā sabhāvatthaṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādimāha.
  4717. 914717,173,351,83,102,1,118,13,"Cakkhuviññāṇādīnaṃ vatthārammaṇāni‘‘ idaṃ vatthu, idamārammaṇan’’ ti avijjāya ñātuṃ na sakkāti avijjā tappaṭicchādikā vuttā. "
  4718. 914718,173,351,103,114,1,179,10,"Vatthārammaṇasabhāvacchādanato eva avijjādīnaṃ paṭiccasamuppādabhāvassa, jarāmaraṇādīnaṃ paṭiccasamuppannabhāvassa ca chādanato paṭiccasamuppādapaṭiccasamuppannachādanaṃ veditabbaṃ. "
  4719. 914719,173,352,2,8,1,67,5,Saṅkhāra-saddaggahaṇena āgatā saṅkhārā saṅkhāra-saddena āgatasaṅkhārā.
  4720. 914720,173,352,9,22,1,99,12,"Yadipi avijjāpaccayā saṅkhārāpi saṅkhāra-saddena āgatā, te pana imissā desanāya padhānāti visuṃ vuttā. "
  4721. 914721,173,352,23,40,1,143,13,Tasmā‘‘ duvidhā’’ ti ettha abhisaṅkharaṇakasaṅkhāraṃ saṅkhāra-saddenāgataṃ sandhāya tattha vuttampi vajjetvā saṅkhārasaddena āgatasaṅkhārā yojetabbā.
  4722. 914722,173,352,41,68,1,176,17,"‘‘ Saṅkhāra-saddenāgatasaṅkhārā’’ ti vā samudāyo vutto, tadekadeso ca idha vaṇṇitabbabhāvena‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti, tasmā vaṇṇitabbasabbasaṅgahaṇavasena duvidhatā vuttāti veditabbā. "
  4723. 914723,173,352,69,80,1,143,9,"Paṭhamaṃ nirujjhati {vacīsaṅkhāro}tiādinā vitakkavicāraassāsapassāsasaññāvedanāvacīsaṅkhārādayo vuttā, na avijjāsaṅkhāresu vuttā kāyasañcetanādayo. "
  4724. 914724,173,353,2,5,1,22,2,{Paritassatī}ti pipāsati.
  4725. 914725,173,353,6,15,1,64,6,"{Bhavatī}ti upapattibhavaṃ sandhāya vuttaṃ, {bhāvayatī}ti kammabhavaṃ. "
  4726. 914726,173,353,16,27,1,49,7,Cuti khandhānaṃ maraṇanti‘‘ maranti etenā’’ ti vuttaṃ.
  4727. 914727,173,353,28,49,1,65,8,‘‘ Dukkhā vedanā uppādadukkhā ṭhitidukkhā’’ ti( ma. ni.1.465) vacanato dvedhā khaṇati.
  4728. 914728,173,353,50,54,1,24,3,{Āyāso}ti parissamo visādo.
  4729. 914729,173,353,55,80,1,120,15,"Kevala-saddo asammissavācako hoti‘‘ kevalā sālayo’’ ti, niravasesavācako ca‘‘ kevalā aṅgamagadhā’’ ti, tasmā dvedhāpi atthaṃ vadati. "
  4730. 914730,173,353,81,85,1,36,3,Tattha {asammissassā}ti sukharahitassa.
  4731. 914731,173,353,86,92,1,43,6,Na hi ettha kiñci uppādavayarahitaṃ atthīti.
  4732. 914732,173,354,2,8,1,53,5,"Taṃsampayutte , puggalaṃ vā sammohayatīti sammohanarasā. "
  4733. 914733,173,354,9,14,1,64,5,Ārammaṇasabhāvassa chādanaṃ hutvā gayhatīti chādanapaccupaṭṭhānā.
  4734. 914734,173,354,15,33,1,56,5,‘‘ Āsavasamudayā avijjāsamudayo’’ ti( ma. ni.1.103) vacanato āsavapadaṭṭhānā.
  4735. 914735,173,354,34,43,1,85,8,"Paṭisandhijananatthaṃ āyūhanti byāpāraṃ karontīti āyūhanarasā, rāsikaraṇaṃ vā āyūhanaṃ. "
  4736. 914736,173,354,44,48,1,57,4,Nāmarūpassa purecārikabhāvena pavattatīti pubbaṅgamarasaṃ.
  4737. 914737,173,354,49,55,1,71,6,Purimabhavena saddhiṃ ghaṭanaṃ hutvā gayhatīti paṭisandhipaccupaṭṭhānaṃ.
  4738. 914738,173,354,56,60,1,44,4,Viññāṇena saha sampayujjatīti sampayogarasaṃ.
  4739. 914739,173,354,61,66,1,58,5,Aññamaññaṃ sampayogābhāvato rūpaṃ vikiratīti vikiraṇarasaṃ.
  4740. 914740,173,354,67,74,1,62,7,Evañca katvā pisiyamānā taṇḍulādayo vikiranti cuṇṇī bhavantīti.
  4741. 914741,173,354,75,90,1,88,10,Nāmassa kadāci kusalādibhāvo ca atthīti tato visesanatthaṃ‘‘ abyākatapaccupaṭṭhānan’’ ti āha.
  4742. 914742,173,354,91,104,1,67,9,‘‘ Acetanā abyākatā’’ ti ettha viya anārammaṇatā vā abyākatatā daṭṭhabbā.
  4743. 914743,173,354,105,112,1,62,6,"Āyatanalakkhaṇan ti ghaṭanalakkhaṇaṃ, āyānaṃ tananalakkhaṇaṃ vā. "
  4744. 914744,173,354,113,116,1,40,3,Dassanādīnaṃ kāraṇabhāvo dassanādirasatā.
  4745. 914745,173,354,117,132,1,122,11,Akusalavipākupekkhāya aniṭṭhabhāvato dukkhena itarāya ca iṭṭhabhāvato sukhena saṅgahitattā‘‘ sukhadukkhapaccupaṭṭhānā’’ ti āha.
  4746. 914746,173,354,133,136,1,36,3,Dukkhasamudayattā hetulakkhaṇā taṇhā.
  4747. 914747,173,354,137,169,1,48,4,"‘‘ Tatratatrābhinandinī’’ ti( dī. ni.2.400; ma. ni.1.133,460; vibha.203) vacanato abhinandanarasā. "
  4748. 914748,173,354,170,179,1,84,8,"Cittassa, puggalassa vā rūpādīsu atittabhāvo hutvā gayhatīti atittabhāvapaccupaṭṭhānā. "
  4749. 914749,173,354,180,189,1,100,8,"Taṇhādaḷhattaṃ hutvā kāmupādānaṃ, sesāni diṭṭhi hutvā upaṭṭhahantīti taṇhādaḷhattadiṭṭhipaccupaṭṭhānā. "
  4750. 914750,173,354,190,194,1,55,4,Kammupapattibhavavasena bhavassa lakkhaṇādayo yojetabbā.
  4751. 914751,173,355,2,5,1,35,3,Ādi -saddena anubodhādibhāvaggahaṇaṃ.
  4752. 914752,173,355,6,13,1,74,6,"Dukkhādīsu aññāṇaṃ appaṭipatti, asubhādīsu subhādivipallāsā micchāpaṭipatti. "
  4753. 914753,173,355,14,20,1,64,5,"Diṭṭhivippayuttā vā appaṭipatti, diṭṭhisampayuttā micchāpaṭipatti. "
  4754. 914754,173,355,21,40,1,120,14,"Na avijjāya eva chadvārikatā chaḷārammaṇatā ca, atha kho aññesupi paṭiccasamuppādaṅgesu arūpadhammānanti āha‘‘ sabbesupī’’ ti. "
  4755. 914755,173,355,41,44,1,32,3,Nobhayagocaran ti manāyatanamāha.
  4756. 914756,173,355,45,64,1,145,18,"Na hi arūpadhammānaṃ desavasena āsannatā dūratā ca atthi asaṇṭhānattā, tasmā manāyatanassa gocaro na manāyatanaṃ sampatto asampatto vāti vuccatīti. "
  4757. 914757,173,356,2,14,1,82,8,Sokādīnaṃ sabbhāvā aṅgabahuttappasaṅge‘‘ dvādasevā’’ ti aṅgānaṃ vavatthānaṃ veditabbaṃ.
  4758. 914758,173,356,15,29,1,90,13,"Na hi sokādayo aṅgabhāvena vuttā, phalena pana kāraṇaṃ avijjaṃ mūlaṅgaṃ dassetuṃ te vuttāti. "
  4759. 914759,173,356,30,38,1,84,8,Jarāmaraṇabbhāhatassa hi bālassa te sambhavantīti sokādīnaṃ jarāmaraṇakāraṇatā vuttā.
  4760. 914760,173,356,39,65,1,129,13,‘‘ Sārīrikāya dukkhāya vedanāya phuṭṭho’’ ti( saṃ. ni.4.252) ca sutte jarāmaraṇanimittañca dukkhaṃ saṅgahitanti taṃtaṃnimittānaṃ sādhakabhāvena vuttaṃ.
  4761. 914761,173,356,66,77,1,86,10,"Yasmā pana jarāmaraṇeneva sokādīnaṃ ekasaṅkhepo kato, tasmā tesaṃ jātipaccayatā yujjati. "
  4762. 914762,173,356,78,91,1,114,12,"Jarāmaraṇapaccayabhāve hi avijjāya ekasaṅkhepo kātabbo siyā, jātipaccayā pana jarāmaraṇaṃ sokādayo ca sambhavantīti. "
  4763. 914763,173,356,92,109,1,151,15,"Tattha jarāmaraṇaṃ ekantikaṃ aṅgabhāveneva gahitaṃ, sokādayo pana rūpabhavādīsu abhāvato anekantikā kevalaṃ pākaṭena phalena avijjānidassanatthaṃ gahitā. "
  4764. 914764,173,356,110,124,1,119,14,Tena anāgate jātiyā sati tato parāya paṭisandhiyā hetuhetubhūtā avijjā dassitāti bhavacakkassa avicchedo dassito hotīti.
  4765. 914765,173,356,125,137,1,120,11,"Suttañca sokādīnaṃ avijjā kāraṇanti etassevatthassa sādhakaṃ daṭṭhabbaṃ, na sokādīnaṃ bālassa jarāmaraṇanimittatāmattassa."
  4766. 914766,173,356,138,166,1,115,14,"‘‘ Assutavā puthujjano’’ ti( saṃ. ni.4.252) hi vacanena avijjā sokādīnaṃ kāraṇanti dassitā, na ca jarāmaraṇanimittameva dukkhaṃ dukkhanti. "
  4767. 914767,173,357,2,4,1,26,2,Uddesavāravaṇṇanā niṭṭhitā.
  4768. 914768,173,358,2,2,1,24,1,Avijjāpadaniddesavaṇṇanā
  4769. 914769,173,359,2,26,1,156,16,226.‘‘ Avijjāpaccayā92 saṅkhārā’’ ti hi vuttan ti etena avijjāya visesanabhāvena saṅkhārānañca padhānabhāvena vuttattā saṅkhārānaṃ niddisitabbabhāvassa kāraṇaṃ dasseti.
  4770. 914770,173,359,27,42,1,52,9,"Pitā kathīyati‘‘ dīgho sāmo, mitto rasso, odāto datto’’ ti. "
  4771. 914771,173,360,2,20,1,143,15,"Rasitabbo paṭivijjhitabbo sabhāvo raso, attano raso saraso, yāthāvo saraso yāthāvasaraso, so eva lakkhitabbattā lakkhaṇanti yāthāvasarasalakkhaṇaṃ."
  4772. 914772,173,360,21,29,1,26,4,"‘‘ Katamā ca, bhikkhave, avijjā? "
  4773. 914773,173,360,30,62,1,77,9,Dukkhe aññāṇan’’ tiādinā( saṃ. ni.2.2; ma. ni.1.103) sutte cattāreva vuttānīti‘‘ suttantikapariyāyenā’’ ti āha.
  4774. 914774,173,360,63,84,1,199,20,Nikkhepakaṇḍe {panā}tiādinā idha catūsu ṭhānesu kathitāya eva avijjāya nikkhepakaṇḍe aṭṭhasu ṭhānesu kiccajātito pañcavīsatiyā padehi lakkhaṇato ca kathitattā tadatthasaṃvaṇṇanāvasena vibhāvanaṃ karoti.
  4775. 914775,173,360,85,88,1,52,3,Ahāpetvā vibhajitabbavibhajanañhi abhidhammapariyāyo.
  4776. 914776,173,361,2,7,1,34,4,"Jāyati etthāti jāti, uppattiṭṭhānaṃ. "
  4777. 914777,173,361,8,35,1,251,24,"Yadipi nirodhamagge avijjā ārammaṇaṃ na karoti, te pana jānitukāmassa tappaṭicchādanavasena anirodhamaggesu nirodhamaggaggahaṇakaāraṇavasena ca pavattamānā tattha uppajjatīti vuccatīti tesampi avijjāya uppattiṭṭhānatā hoti, itaresaṃ ārammaṇabhāvena cāti. "
  4778. 914778,173,361,36,48,1,167,12,Saṅghikabaladevagoṇādīnaṃ saṅghāṭinaṅgalādīni viya aññasetādīnaṃ avijjāya dukkhādivisayānaṃ andhattakarānaṃ lobhādīnaṃ nivattako aññāṇādisabhāvo lakkhaṇanti daṭṭhabbaṃ.
  4779. 914779,173,362,2,5,1,25,3,Atthatthan ti phalaphalaṃ.
  4780. 914780,173,362,6,12,1,78,6,Āmeḍitavacanañhi sabbesaṃ atthānaṃ visuṃ visuṃ pākaṭakaraṇabhāvappakāsanatthaṃ.
  4781. 914781,173,362,13,23,1,89,9,Attho eva vā attho {atthattho}ti atthassa aviparītatādassanatthaṃ atthenevatthaṃ visesayati.
  4782. 914782,173,362,24,30,1,38,6,Na hi ñāṇaṃ anatthaṃ atthoti gaṇhātīti.
  4783. 914783,173,362,31,36,1,40,5,Evaṃ kāraṇakāraṇan ti etthāpi daṭṭhabbaṃ.
  4784. 914784,173,362,37,41,1,31,4,Taṃ ākāran ti atthatthādiākāraṃ.
  4785. 914785,173,362,42,52,1,60,8,"{Gahetvā}ti citte pavesetvā, cittena puggalena vā gahitaṃ katvā. "
  4786. 914786,173,362,53,57,1,42,4,Paṭividdhassa puna avekkhaṇā paccavekkhaṇā.
  4787. 914787,173,362,58,62,1,51,4,Duccintitacintitādilakkhaṇassa bālassa bhāvo bālyaṃ.
  4788. 914788,173,362,63,67,1,26,3,{Pajānātī}ti pakārehi jānāti.
  4789. 914789,173,362,68,70,1,20,2,Balavamohanaṃ pamoho.
  4790. 914790,173,362,71,74,1,25,3,Samantato mohanaṃ sammoho.
  4791. 914791,173,363,2,27,1,201,19,"{Dukkhārammaṇatā}ti dukkhārammaṇatāya, yāya vā avijjāya chādentiyā dukkhārammaṇā taṃsampayuttadhammā, sā tesaṃ bhāvoti dukkhārammaṇatā, ārammaṇameva vā ārammaṇatā, dukkhaṃ ārammaṇatā etissāti dukkhārammaṇatā. "
  4792. 914792,173,364,2,18,1,137,14,"Duddasattā gambhīrā na sabhāvato, tasmā tadārammaṇatā avijjā uppajjati, itaresaṃ sabhāvato gambhīrattā tadārammaṇatā nuppajjatīti adhippāyo. "
  4793. 914793,173,364,19,29,1,86,9,Apica kho {panā}ti maggassa saṅkhatasabhāvattā tatopi nirodhassa gambhīratarataṃ dasseti.
  4794. 914794,173,365,2,4,1,33,2,Avijjāpadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4795. 914795,173,366,2,2,1,26,1,Saṅkhārapadaniddesavaṇṇanā
  4796. 914796,173,367,2,28,1,200,19,"{Punātī}ti sodheti apuññaphalato dukkhasaṃkilesato ca, hitasukhajjhāsayena puññaṃ karotīti taṃnipphādanena kārakassajjhāsayaṃ pūretīti puñño, pūrako pujjanibbattako ca niruttilakkhaṇena‘‘ puñño’’ ti veditabbo. "
  4797. 914797,173,367,29,36,1,59,7,Samādhipaccanīkānaṃ atidūratāya na iñjati na calatīti attho.
  4798. 914798,173,367,37,43,1,43,5,{Kāyassā}ti dvārassa sāmibhāvena niddeso kato.
  4799. 914799,173,368,2,6,1,32,3,Puññupagan ti bhavasampattupagaṃ.
  4800. 914800,173,368,7,19,1,22,2,{Tatthā}ti vibhaṅgasutte( saṃ. ni.2.2).
  4801. 914801,173,368,20,23,1,30,3,Tañhi padhānabhāvena gahitanti.
  4802. 914802,173,368,24,46,1,55,7,"Sammādiṭṭhisutte( ma. ni.1.102) pana‘‘ tayome, āvuso, saṅkhārā’’ ti āgatanti. "
  4803. 914803,173,368,47,61,1,110,12,"Sabbaññujinabhāsito pana ayaṃ, na paccekajinabhāsito, imassatthassa dīpanatthaṃ etesaṃ suttānaṃ vasena te gahitā. "
  4804. 914804,173,368,62,79,1,120,13,Kathaṃ panetena gahaṇenāyamattho dīpito hotīti taṃdassanatthamāha‘‘ abhidhammepi hi suttepi ekasadisāva tanti niddiṭṭhā’’ ti.
  4805. 914805,173,368,80,90,1,95,9,{Sabbaññubhāsito}ti pākaṭena suttantena sadisattā ayampi sabbaññubhāsitoti ñāyatīti vuttaṃ hotīti.
  4806. 914806,173,369,2,23,1,89,12,"‘ ‘ Terasāpī’’ ti vuttaṃ, tattha ñāṇavippayuttānaṃ na bhāvanāmayatā pākaṭāti‘‘ yathā hī’’ tiādimāha . "
  4807. 914807,173,369,24,31,1,90,7,Pathavī pathavītiādibhāvanā ca kasiṇaparikammakaraṇaṃ maṇḍalakaraṇañca bhāvanaṃ bhajāpenti.
  4808. 914808,173,370,2,7,1,45,5,Dānavasena pavattā cittacetasikā dhammā dānaṃ.
  4809. 914809,173,370,8,21,1,96,11,"Tattha byāpārabhūtā āyūhanacetanā dānaṃ ārabbha dānaṃ adhikicca {uppajjatī}ti vuccati, evaṃ itaresu. "
  4810. 914810,173,370,22,26,1,65,3,{Somanassacittenā}ti anumodanāpavattinidassanamattametaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4811. 914811,173,370,27,31,1,39,4,Upekkhāsahagatenapi hi anussarati evāti.
  4812. 914812,173,371,2,9,1,94,7,Asarikkhakampi sarikkhakena catutthajjhānavipākena vehapphalādīsu vināpi asaññesu kaṭattārūpaṃ.
  4813. 914813,173,371,10,26,1,128,11,"Rūpameva saphandanattā‘‘ saiñjanan’’ ti vuttaṃ iñjanakaranīvaraṇādīnaṃ avikkhambhanato, rūpataṇhāsaṅkhātassa iñjanakassa kāraṇattā vā. "
  4814. 914814,173,371,27,41,1,102,10,Teneva rūpārammaṇaṃ nimittārammaṇañca sabbampi catutthajjhānaṃ nippariyāyena‘‘ aniñjanan’’ ti na vuccatīti.
  4815. 914815,173,371,42,70,1,215,25,"Mahātulāya dhārayamāno nāḷiyā minamāno ca samudāyameva dhāreti minati ca, na ekekaṃ guñjaṃ, ekekaṃ taṇḍulaṃ vā, evaṃ bhagavāpi aparimāṇā paṭhamakusalacetanāyo samudāyavaseneva gahetvā ekajātikattā ekameva katvā dasseti. "
  4816. 914816,173,371,71,73,1,19,2,Evaṃ dutiyādayopīti.
  4817. 914817,173,372,2,22,1,118,13,‘ ‘ Kāyadvāre pavattā’’ ti avatvā‘‘ ādānaggahaṇacopanaṃ pāpayamānā uppannā’’ tipi vattuṃ vaṭṭatīti vacanavisesamattameva dasseti.
  4818. 914818,173,372,23,28,1,40,5,Kāyadvāre pavatti eva hi ādānādipāpanāti.
  4819. 914819,173,372,29,38,1,91,8,"Purimena vā dvārassa upalakkhaṇabhāvo vutto, pacchimena cetanāya saviññattirūpasamuṭṭhāpanaṃ. "
  4820. 914820,173,372,39,50,1,80,9,"Tattha ākaḍḍhitvā gahaṇaṃ ādānaṃ, sampayuttassa gahaṇaṃ gahaṇaṃ, phandanaṃ copanaṃ. "
  4821. 914821,173,373,2,9,1,58,4,"{Etthā}ti kāyavacīsaṅkhāraggahaṇe, kāyavacīsañcetanāgahaṇe vā. "
  4822. 914822,173,373,10,18,1,66,8,Aṭṭhakathāyaṃ abhiññācetanā na gahitā viññāṇassa paccayo na hotīti.
  4823. 914823,173,373,19,29,1,53,9,"Kasmā pana na hoti, nanu sāpi kusalā vipākadhammā cāti? "
  4824. 914824,173,373,30,51,1,177,18,"Saccaṃ, anupacchinnataṇhāvijjāmāne pana santāne sabyāpārappavattiyā tassā kusalatā vipākadhammatā ca vuttā, na vipākuppādanena, sā pana vipākaṃ uppādayantī rūpāvacarameva uppādeyya. "
  4825. 914825,173,373,52,59,1,57,7,Na hi aññabhūmikaṃ kammaṃ aññabhūmikaṃ vipākaṃ uppādetīti.
  4826. 914826,173,373,60,87,1,245,23,"Attanā sadisārammaṇañca tiṭṭhānikaṃ taṃ uppādeyya cittuppādakaṇḍe rūpāvacaravipākassa kammasadisārammaṇasseva vuttattā, na ca rūpāvacaravipāko parittādiārammaṇo atthi, abhiññācetanā ca parittādiārammaṇāva hoti, tasmā vipākaṃ na uppādetīti viññāyati. "
  4827. 914827,173,373,88,94,1,70,6,Kasiṇesu ca uppāditassa catutthajjhānasamādhissa ānisaṃsabhūtā abhiññā.
  4828. 914828,173,373,95,122,1,37,6,Yathāha‘‘ so evaṃ samāhite citte’’ tiādi( dī. ni.1.244-245; ma. ni.1.384-386).
  4829. 914829,173,373,123,140,1,119,16,"Tasmā samādhiphalasadisā sā, na ca phalaṃ detīti dānasīlānisaṃso tasmiṃ bhave paccayalābho viya sāpi vipākaṃ na uppādeti. "
  4830. 914830,173,373,141,171,1,162,19,"Yathā ca abhiññācetanā, evaṃ uddhaccacetanāpi na {hotī}ti idaṃ uddhaccasahagate dhamme visuṃ uddharitvā‘‘ tesaṃ vipāke ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti( vibha.725) vuttattā vicāretabbaṃ. "
  4831. 914831,173,374,2,40,1,308,31,"Ayaṃ panettha amataggapathānugato vinicchayo– dassanabhāvanānaṃ abhāvepi yesaṃ puthujjanānaṃ sekkhānañca dassanabhāvanāhi bhavitabbaṃ, tesaṃ taduppattikāle tehi pahātuṃ sakkuṇeyyā akusalā‘‘ dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbā’’ ti ca vuccanti, puthujjanānaṃ pana bhāvanāya abhāvā bhāvanāya pahātabbacintā natthi. "
  4832. 914832,173,374,41,57,1,92,12,Tena tesaṃ pavattamānā te dassanena pahātuṃ asakkuṇeyyāpi‘‘ bhāvanāya pahātabbā’’ ti na vuccanti.
  4833. 914833,173,374,58,89,1,237,25,"Yadi vucceyyuṃ, dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbānaṃ kesañci keci kadāci ārammaṇārammaṇādhipatiupanissayapaccayehi paccayo bhaveyyuṃ, na ca paṭṭhāne‘‘ dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbānaṃ kesañci kenaci paccayena paccayo’’ ti vuttā. "
  4834. 914834,173,374,90,98,1,73,8,Sekkhānaṃ pana vijjamānā bhāvanāya pahātuṃ sakkuṇeyyā bhāvanāya pahātabbā.
  4835. 914835,173,374,99,132,1,327,31,"Teneva sekkhānaṃ dassanena pahātabbā cattattā vantattā muttattā pahīnattā paṭinissaṭṭhattā ukkheṭitattā samukkheṭitattā assāditabbā abhinanditabbā ca na honti, pahīnatāya eva somanassahetubhūtā avikkhepahetubhūtā ca na domanassaṃ uddhaccañca uppādentīti na te tesaṃ ārammaṇārammaṇādhipatibhāvaṃ pakatūpanissayabhāvañca gacchanti. "
  4836. 914836,173,374,133,140,1,51,7,Na hi pahīne upanissāya ariyo rāgādikilese uppādeti.
  4837. 914837,173,375,2,70,1,333,44,"Vuttañca ‘‘ sotāpattimaggena ye kilesā pahīnā, te kilese na puneti na pacceti na paccāgacchati… pe… arahattamaggena… pe… na paccāgacchatī’’ ti( mahāni.80; cūḷani. mettagūmāṇavapucchāniddesa27), na ca puthujjanānaṃ dassanena pahātuṃ sakkuṇeyyā itaresaṃ na kenaci paccayena paccayo hontīti sakkā vattuṃ‘‘ diṭṭhiṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjati, diṭṭhi vicikicchā uddhaccaṃ uppajjati. "
  4838. 914838,173,375,71,83,1,120,10,Vicikicchaṃ ārabbha vicikicchā diṭṭhi uddhaccaṃ uppajjatī’’ ti diṭṭhivicikicchānaṃ uddhaccārammaṇapaccayabhāvassa vuttattā.
  4839. 914839,173,375,84,92,1,67,8,Ettha hi uddhaccan ti uddhaccasahagataṃ cittuppādaṃ sandhāya vuttaṃ.
  4840. 914840,173,375,93,137,1,178,23,"Evañca katvā adhipatipaccayaniddese‘‘ diṭṭhiṃ garuṃ katvā assādeti abhinandati, taṃ garuṃ katvā rāgo uppajjati, diṭṭhi uppajjatī’’ ti( paṭṭhā.1.1.409) ettakameva vuttaṃ, na vuttaṃ‘‘ uddhaccaṃ uppajjatī’’ ti. "
  4841. 914841,173,375,138,168,1,285,28,"Tasmā dassanabhāvanāhi pahātabbānaṃ atītādibhāvena navattabbattepi yādisānaṃ tāhi anuppattidhammatā āpādetabbā, tesu puthujjanesu vattamānā dassanaṃ apekkhitvā tena pahātuṃ sakkuṇeyyā dassanena pahātabbā, sekkhesu vattamānā bhāvanaṃ apekkhitvā tāya pahātuṃ sakkuṇeyyā bhāvanāya pahātabbā. "
  4842. 914842,173,375,169,201,1,418,31,"Tesu bhāvanāya pahātabbā sahāyavirahā vipākaṃ na janayantīti bhāvanāya pahātabbacetanāya nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo na vutto, apekkhitabbadassanabhāvanārahitānaṃ pana puthujjanesu uppajjamānānaṃ sakabhaṇḍe chandarāgādīnaṃ uddhaccasahagatacittuppādassa ca saṃyojanattayatadekaṭṭhakilesānaṃ anupacchinnatāya aparikkhīṇasahāyānaṃ vipākuppādanaṃ na sakkā paṭikkhipitunti uddhaccasahagatadhammānaṃ vipāko vibhaṅge vuttoti. "
  4843. 914843,173,376,2,9,1,103,6,"Yadi evaṃ, apekkhitabbadassanabhāvanārahitānaṃ akusalānaṃ nevadassanenanabhāvanāyapahātabbatā āpajjatīti? "
  4844. 914844,173,376,10,36,1,118,12,"Nāpajjati, appahātabbānaṃ‘‘ neva dassanena na bhāvanāya pahātabbā’’ ti( dha. sa. tikamātikā8) vuttattā, appahātabbaviruddhasabhāvattā ca akusalānaṃ. "
  4845. 914845,173,376,37,43,1,49,6,Evampi tesaṃ imasmiṃ tike navattabbatā āpajjatīti?
  4846. 914846,173,376,44,51,1,90,7,Nāpajjati cittuppādakaṇḍe dassitānaṃ dvādasaakusalacittuppādānaṃ dvīhi padehi saṅgahitattā.
  4847. 914847,173,376,52,80,1,264,26,"Yathā hi dhammavasena saṅkhatadhammā sabbe saṅgahitāti uppannattike kālavasena asaṅgahitāpi atītā navattabbāti na vuttā cittuppādarūpabhāvena gahitesu navattabbassa abhāvā, evamidhāpi cittuppādabhāvena gahitesu navattabbassa abhāvā navattabbatā na vuttāti veditabbā. "
  4848. 914848,173,376,81,110,1,215,24,"Yattha hi cittuppādo koci niyogato navattabbo atthi, tattha tesaṃ catuttho koṭṭhāso atthīti yathāvuttapadesu viya tatthāpi bhinditvā bhajāpetabbe cittuppāde bhinditvā bhajāpeti‘‘ siyā navattabbā parittārammaṇā’’ tiādinā. "
  4849. 914849,173,376,111,118,1,45,7,Tadabhāvā uppannattike idha ca tathā na vuttā.
  4850. 914850,173,377,2,17,1,91,11,Atha vā yathā sappaṭighehi samānasabhāvattā rūpadhātuyaṃ tayo mahābhūtā‘‘ sappaṭighā’’ ti vuttā.
  4851. 914851,173,377,18,47,1,125,15,"Yathāha‘‘ asaññasattānaṃ anidassanaṃ sappaṭighaṃ ekaṃ mahābhūtaṃ paṭicca dve mahābhūtā, dve mahābhūte paṭicca ekaṃ mahābhūtan’’ ti( paṭṭhā.2.22.9). "
  4852. 914852,173,377,48,63,1,125,11,Evaṃ puthujjanānaṃ pavattamānā bhāvanāya pahātabbasamānasabhāvā‘‘ bhāvanāya pahātabbā’’ ti vucceyyunti natthi navattabbatāpasaṅgo.
  4853. 914853,173,377,64,84,1,192,18,"Evañca sati puthujjanānaṃ pavattamānāpi bhāvanāya pahātabbā sakabhaṇḍe chandarāgādayo parabhaṇḍe chandarāgādīnaṃ upanissayapaccayo, rāgo ca rāgadiṭṭhīnaṃ adhipatipaccayoti ayamattho laddho hoti. "
  4854. 914854,173,377,85,126,1,342,35,"Yathā pana aphoṭṭhabbattā rūpadhātuyaṃ tayo mahābhūtā na paramatthato sappaṭighā, evaṃ apekkhitabbabhāvanārahitā puthujjanesu pavattamānā sakabhaṇḍe chandarāgādayo na paramatthato bhāvanāya pahātabbāti bhāvanāya pahātabbānaṃ nānākkhaṇikakammapaccayatā na vuttā, na ca‘‘ dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbānaṃ kenaci paccayena paccayo’’ ti vuttā. "
  4855. 914855,173,377,127,158,1,268,28,"Ye hi dassanena pahātabbapaccayā kilesā, na te dassanato uddhaṃ pavattanti, dassanena pahātabbapaccayassapi pana uddhaccasahagatassa sahāyavekallamattameva dassanena kataṃ, na tassa koci bhāvo dassanena anuppattidhammataṃ āpāditoti tassa ekantabhāvanāya pahātabbatā vuttā. "
  4856. 914856,173,377,159,171,1,104,11,"Tasmā tassa tādisasseva sati sahāye vipākuppādanavacanaṃ, asati ca vipākānuppādanavacanaṃ na virujjhatīti. "
  4857. 914857,173,378,2,30,1,141,18,"Sāpi viññāṇapaccayabhāve yadi apanetabbā, kasmā‘‘ samavīsati cetanā’’ ti vuttanti tassa kāraṇaṃ dassento āha‘‘ avijjāpaccayā pana sabbāpetā hontī’’ ti. "
  4858. 914858,173,378,31,43,1,55,7,"Yadi evaṃ, abhiññācetanāya saha‘‘ ekavīsatī’’ ti vattabbanti? "
  4859. 914859,173,378,44,77,1,251,28,"Na, avacanassa vuttakāraṇattā, taṃ pana itarāvacanassapi kāraṇanti samānacetanāvacanakāraṇavacanena yaṃ kāraṇaṃ apekkhitvā ekā vuttā, tena kāraṇena itarāyapi vattabbataṃ, yañca kāraṇaṃ apekkhitvā itarā na vuttā, tena kāraṇena vuttāyapi avattabbataṃ dasseti. "
  4860. 914860,173,378,78,87,1,82,9,Āneñjābhisaṅkhāro cittasaṅkhāro evāti bhedābhāvā pākaṭoti na tassa saṃyogo dassito.
  4861. 914861,173,379,2,8,1,50,5,Sukhasaññāya {gahetvā}ti etena taṇhāpavattiṃ dasseti.
  4862. 914862,173,379,9,26,1,94,11,"{Taṇhāparikkhāre}ti taṇhāya parivāre, taṇhāya‘‘ sukhaṃ subhan’’ tiādinā saṅkhate vā alaṅkateti attho. "
  4863. 914863,173,379,27,49,1,151,18,Taṇhā hi dukkhassa samudayoti ajānanto‘‘ aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā khattiyamahāsālānaṃ vā sahabyataṃ upapajjeyyan’’ ti saṅkhāre parikkharotīti.
  4864. 914864,173,379,50,65,1,107,13,"Amaraṇatthāti gahitā dukkarakiriyā amaratapo, devabhāvatthaṃ tapo vā, dukkhattā vā maro mārako tapo amaratapo. "
  4865. 914865,173,379,66,72,1,52,6,Diṭṭhe adiṭṭha-saddo viya maresu amara-saddo daṭṭhabbo.
  4866. 914866,173,380,2,6,1,72,4,Jātiādipapātadukkhajananato marupapātasadisatā puññābhisaṅkhārassa vuttā.
  4867. 914867,173,380,7,20,1,147,11,"Ramaṇīyabhāvena ca assādabhāvena ca gayhamānaṃ puññaphalaṃ dīpasikhāmadhulittasatthadhārāsadisaṃ, tadattho ca puññābhisaṅkhāro taṃnipātalehanasadiso."
  4868. 914868,173,381,2,39,1,262,25,‘ ‘ Sukho imissā paribbājikāya taruṇāya mudukāya lomasāya bāhāya samphasso’’ tiādinā( ma. ni.1.469) sukhasaññāya bālo viya gūthakīḷanaṃ kilesābhibhūtatāya kodhāratiabhibhūto asavaso maritukāmo viya visakhādanaṃ karaṇaphalakkhaṇesu jigucchanīyaṃ dukkhañca apuññābhisaṅkhāraṃ ārabhati.
  4869. 914869,173,381,40,47,1,85,6,"Lobhasahagatassa vā gūthakīḷanasadisatā, dosasahagatassa visakhādanasadisatā yojetabbā. "
  4870. 914870,173,381,48,69,1,328,18,"Kāmaguṇasamiddhiyā sabhayassapi pisācanagarassa sukhavipallāsahetubhāvo viya arūpavipākānaṃ nirantaratāya anupalakkhiyamānauppādavayānaṃ, dīghasantānatāya agayhamānavipariṇāmānaṃ, saṅkhāravipariṇāmadukkhabhūtānampi niccādivipallāsahetubhāvoti tesaṃ pisācanagarasadisatā, tadabhimukhagamanasadisatā ca āneñjābhisaṅkhārassa yojetabbā. "
  4871. 914871,173,382,2,21,1,121,15,"{Tāvā}ti vattabbantarāpekkho nipāto, tasmā avijjā saṅkhārānaṃ paccayoti idaṃ tāva siddhaṃ, idaṃ pana aparaṃ vattabbanti attho. "
  4872. 914872,173,382,22,30,1,84,8,Avijjāpaccayā pana sabbāpetā hontīti vuttanti abhiññācetanānaṃ paccayabhāvaṃ dasseti.
  4873. 914873,173,382,31,37,1,89,6,Cetopariyapubbenivāsaanāgataṃsañāṇehi paresaṃ attano ca samohacittajānanakāleti yojetabbā.
  4874. 914874,173,383,2,7,1,66,4,{Avijjāsammūḷhattā}ti bhavādīnavapaṭicchādikāya avijjāya sammūḷhattā.
  4875. 914875,173,383,8,16,1,123,8,Rāgādīnan ti rāgadiṭṭhivicikicchuddhaccadomanassānaṃ avijjāsampayuttarāgādiassādanakālesu avijjaṃ ārabbha uppatti veditabbā.
  4876. 914876,173,383,17,40,1,193,21,"Garuṃ katvā assādanaṃ rāgadiṭṭhisampayuttāya eva avijjāya yojetabbaṃ, assādanañca rāgo, tadavippayuttā ca diṭṭhīti assādanavacaneneva yathāvuttaṃ avijjaṃ garuṃ karontī diṭṭhi ca vuttāti veditabbā. "
  4877. 914877,173,383,41,49,1,88,8,Rāgādīhi ca pāḷiyaṃ sarūpena vuttehi taṃsampayuttasaṅkhārassa avijjārammaṇāditaṃ dasseti.
  4878. 914878,173,383,50,66,1,140,12,Anavijjārammaṇassa paṭhamajavanassa ārammaṇādhipatianantarādipaccayavacanesu avuttassa vuttassa ca sabbassa saṅgaṇhanatthaṃ‘‘ yaṃ kiñcī’’ ti āha.
  4879. 914879,173,383,67,71,1,56,3,{Vuttanayenā}ti samatikkamabhavapatthanāvasena vuttanayena.
  4880. 914880,173,384,2,7,1,43,4,Ekakāraṇavādo {āpajjatī}ti dosappasaṅgo vutto.
  4881. 914881,173,384,8,17,1,86,8,Aniṭṭho hi ekakāraṇavādo sabbassa sabbakāle sambhavāpattito ekasadisasabhāvāpattito ca.
  4882. 914882,173,384,18,34,1,121,15,"Yasmā tīsu pakāresu avijjamānesu pārisesena catutthe eva ca vijjamāne ekahetuphaladīpane attho atthi, tasmā na nupapajjati. "
  4883. 914883,173,385,2,76,1,541,38,"Yathāphassaṃ {vedanāvavatthānato}ti‘‘ sukhavedanīyaṃ, bhikkhave, phassaṃ paṭicca uppajjati sukhā vedanā’’ tiādinā( saṃ. ni.2.62),‘‘ cakkhuñca paṭicca… pe… tiṇṇaṃ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā’’ tiādinā( saṃ. ni.2.43) ca sukhavedanīyādicakkhusamphassādianurūpena sukhavedanādicakkhusamphassajāvedanādīnaṃ vavatthānato, samānesu cakkhurūpādīsu phassavasena sukhādivipariyāyābhāvato, samānesu ca rūpamanasikārādīsu cakkhādisaṅghaṭṭanavasena cakkhusamphassajādivipariyāyābhāvato, aññapaccayasāmaññepi phassavasena sukhādicakkhusamphassajādīnaṃ oḷārikasukhumādisaṅkarābhāvato cāti attho. "
  4884. 914884,173,385,77,94,1,189,15,"Sukhādīnaṃ yathāvuttasamphassassa aviparīto paccayabhāvo eva yathāvedanaṃ phassavavatthānaṃ, kāraṇaphalavisesena vā phalakāraṇavisesanicchayo hotīti ubhayatthāpi nicchayo vavatthānanti vutto. "
  4885. 914885,173,385,95,101,1,68,5,{Kammādayo}ti kammāhārautuādayo apākaṭā semhapaṭikārena rogavūpasamato.
  4886. 914886,173,386,2,47,1,229,24,"‘ ‘ Assādānupassino taṇhā pavaḍḍhatī’’ ti {vacanato}ti‘‘ saṃyojanīyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino viharato taṇhā pavaḍḍhati, taṇhāpaccayā upādānaṃ, upādānapaccayā bhavo’’ ti( saṃ. ni.2.53-54) iminā suttena taṇhāya saṅkhārakāraṇabhāvassa vuttattāti attho. "
  4887. 914887,173,386,48,62,1,89,10,Puna tassāpi avijjā kāraṇanti dassanatthaṃ‘‘ avijjāsamudayā āsavasamudayoti vacanato’’ ti āha.
  4888. 914888,173,386,63,75,1,136,12,Taṇhā vā caturupādānabhūtā kāmabhavadiṭṭhāsavā ca saṅkhārassa kāraṇanti pākaṭāti suttadvayenapi avijjāya saṅkhārakāraṇabhāvameva dasseti.
  4889. 914889,173,386,76,86,1,94,9,{Assādānupassino}ti hi vacanena ādīnavapaṭicchādanakiccā avijjā taṇhāya kāraṇanti dassitā hotīti.
  4890. 914890,173,386,87,103,1,186,15,"Yasmā avidvā, tasmā puññābhisaṅkhārādike abhisaṅkharotīti avijjāya saṅkhārakāraṇabhāvassa pākaṭattā aviddasubhāvo saṅkhārakāraṇabhāvena vutto khīṇāsavassa saṅkhārābhāvato asādhāraṇattā ca. "
  4891. 914891,173,386,104,115,1,155,11,Puññābhisaṅkhārādīnaṃ sādhāraṇāni vatthārammaṇādīnīti puññabhavādiādīnavapaṭicchādikā avijjā puññābhisaṅkhārādīnaṃ asādhāraṇaṃ kāraṇanti vā attho daṭṭhabbo.
  4892. 914892,173,386,116,119,1,31,2,{Ṭhānaviruddho}ti atthitāviruddho.
  4893. 914893,173,386,120,141,1,131,16,"Keci pana‘‘ paṭisandhiādīni ṭhānānī’’ ti vadanti, evaṃ sati purimacittaṃ pacchimacittassa ṭhānaviruddho paccayoti na idaṃ ekantikaṃ siyā. "
  4894. 914894,173,386,142,160,1,130,15,"Bhavaṅgampi hi bhavaṅgassa anantarapaccayo, javanaṃ javanassāti, na ca sippādīnaṃ paṭisandhiādiṭhānaṃ atthīti na taṃ idha adhippetaṃ. "
  4895. 914895,173,386,161,172,1,143,10,"Kammaṃ rūpassa namanaruppanavirodhā sārammaṇānārammaṇavirodhā ca sabhāvaviruddho paccayo, khīrādīni dadhiādīnaṃ madhurambilarasādisabhāvavirodhā. "
  4896. 914896,173,386,173,183,1,97,9,"Avijānanakicco āloko vijānanakiccassa viññāṇassa, amadanakiccā ca guḷādayo madanakiccassa āsavassa. "
  4897. 914897,173,387,2,9,1,55,6,"Golomāvilomāni dabbāya paccayo, dadhi ādīni bhūtiṇakassa. "
  4898. 914898,173,387,10,17,1,35,6,Ettha ca {avī}ti rattā eḷakā vuccanti.
  4899. 914899,173,387,18,34,1,124,14,"Vipākāyeva te ca na, tasmā dukkhavipākāyapi avijjāya tadavipākānaṃ puññāneñjābhisaṅkhārānaṃ paccayattaṃ na na yujjatīti attho. "
  4900. 914900,173,387,35,55,1,178,16,"Tadavipākattepi sāvajjatāya tadaviruddhānaṃ taṃsadisānañca apuññābhisaṅkhārānameva paccayo, na itaresanti etassa pasaṅgassa nivāraṇatthaṃ‘‘ viruddho cāviruddho ca, sadisāsadiso tathā. "
  4901. 914901,173,387,56,76,1,93,13,"Dhammānaṃ paccayo siddho’’ ti vuttaṃ, tasmā tamatthaṃ pākaṭaṃ karonto‘‘ iti ayaṃ avijjā’’ tiādimāha. "
  4902. 914902,173,388,2,22,1,201,17,"Acchejjasuttāvutābhejjamaṇīnaṃ viya pubbāpariyavavatthānaṃ niyati, niyatiyā, niyati eva vā saṅgati samāgamo niyatisaṅgati, tāya bhāvesu pariṇatā manussadevavihaṅgādibhāvaṃ pattā niyatisaṅgatibhāvapariṇatā. "
  4903. 914903,173,388,23,35,1,106,11,Niyatiyā saṅgatiyā bhāvena ca pariṇatā nānappakārataṃ pattā {niyatisaṅgatibhāvapariṇatā}ti ca atthaṃ vadanti.
  4904. 914904,173,388,36,58,1,135,18,Etehi ca vikappanehi avijjā akusalaṃ cittaṃ katvā puññādīsu yattha katthaci pavattatīti imamatthaṃ dassento āha‘‘ so evaṃ avijjāyā’’ tiādi.
  4905. 914905,173,389,2,7,1,71,4,Apariṇāyako {bālo}ti arahattamaggasampaṭipādakakalyāṇamittarahitoti attho.
  4906. 914906,173,389,8,21,1,113,12,"Arahattamaggāvasānaṃ vā ñāṇaṃ samavisamaṃ dassetvā nibbānaṃ nayatīti pariṇāyakanti vuttaṃ, tena rahito apariṇāyako. "
  4907. 914907,173,389,22,44,1,219,19,"Dhammaṃ {ñatvā}ti sappurisūpanissayena catusaccappakāsakasuttādidhammaṃ ñatvā, maggañāṇeneva vā sabbadhammapavaraṃ nibbānaṃ ñatvā, taṃjānanāyattattā pana sesasaccābhisamayassa samānakālampi taṃ purimakālaṃ viya katvā vuttaṃ. "
  4908. 914908,173,390,2,4,1,35,2,Saṅkhārapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4909. 914909,173,391,2,2,1,25,1,Viññāṇapadaniddesavaṇṇanā
  4910. 914910,173,392,2,22,1,143,12,227. Yathāvuttasaṅkhārapaccayā uppajjamānaṃ taṃkammanibbattameva viññāṇaṃ bhavituṃ arahatīti‘‘ bāttiṃsa lokiyavipākaviññāṇāni saṅgahitāni hontī’’ ti āha.
  4911. 914911,173,392,23,31,1,60,3,Dhātukathāyaṃ( dhātu.466) pana vippayuttenasaṅgahitāsaṅgahitapadaniddese–
  4912. 914912,173,393,2,29,1,149,19,"‘ ‘ Saṅkhārapaccayā viññāṇena ye dhammā… pe… saḷāyatanapaccayā phassena, phassapaccayā vedanāya ye dhammā vippayuttā, te dhammā katihi khandhehi… pe… saṅgahitā? "
  4913. 914913,173,393,30,41,1,101,11,Te dhammā asaṅkhataṃ khandhato ṭhapetvā ekena khandhena ekādasahāyatanehi ekādasahi dhātūhi saṅgahitā.
  4914. 914914,173,393,42,44,1,17,2,Katihi asaṅgahitā?
  4915. 914915,173,393,45,54,1,60,7,Catūhi khandhehi ekenāyatanena sattahi dhātūhi asaṅgahitā’’ ti–
  4916. 914916,173,394,2,5,1,47,3,Vacanato sabbaviññāṇaphassavedanāpariggaho kato.
  4917. 914917,173,394,6,32,1,181,20,"Yadi hi ettha viññāṇaphassavedanā sappadesā siyuṃ,‘‘ vipākā dhammā’’ ti imassa viya vissajjanaṃ siyā, tasmā tattha abhidhammabhājanīyavasena saṅkhārapaccayā viññāṇādayo gahitāti veditabbā. "
  4918. 914918,173,394,33,46,1,138,13,Avijjāpaccayā saṅkhārā ca abhidhammabhājanīye catubhūmakakusalasaṅkhāro akusalasaṅkhāro ca vuttoti so eva dhātukathāyaṃ gahitoti daṭṭhabbo.
  4919. 914919,173,394,47,54,1,96,7,Bhavo pana dhātukathāyaṃ kammupapattibhavavisesadassanatthaṃ na abhidhammabhājanīyavasena gahito.
  4920. 914920,173,394,55,75,1,99,12,Evañca katvā tattha‘‘ upādānapaccayā bhavo’’ ti anuddharitvā‘‘ kammabhavo’’ tiādināva nayena bhavo uddhaṭo.
  4921. 914921,173,394,76,102,1,167,17,"Vipākañhetan ti viññāṇassa vipākattā saṅkhārapaccayattaṃ sādheti, tassa pana sādhanatthaṃ‘‘ upacitakammābhāve vipākābhāvato’’ ti vuttanti taṃ vivaranto‘‘ vipākañcā’’ tiādimāha. "
  4922. 914922,173,395,2,14,1,185,11,Yebhuyyena {lobhasampayuttajavanāvasāne}ti javanena tadārammaṇaniyame somanassasahagatānantaraṃ somanassasahagatatadārammaṇassa vuttattā somanassasahagatāneva sandhāya vuttanti veditabbaṃ.
  4923. 914923,173,395,15,32,1,92,12,"Yasmā pana tihetukajavanāvasāne ca kadāci ahetukaṃ tadārammaṇaṃ hoti, tasmā‘‘ yebhuyyenā’’ ti āha. "
  4924. 914924,173,395,33,44,1,46,6,Sakiṃ {vā}ti‘‘ dirattatirattā’’ dīsu viya veditabbaṃ.
  4925. 914925,173,395,45,49,1,40,4,Dvikkhattumeva pana uppajjantīti vadanti.
  4926. 914926,173,395,50,72,1,138,13,"‘‘ Dirattatirattan’’ ti ettha pana vā-saddassa abhāvā vacanasiliṭṭhatāmattena dirattaggahaṇaṃ katanti yujjati,‘‘ nirantaratirattadassanatthaṃ vā’’ ti. "
  4927. 914927,173,395,73,94,1,109,16,Idha pana vā-saddo vikappanattho vuttoti sakiṃ eva ca kadāci pavattiṃ sandhāya‘‘ sakiṃ vā’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  4928. 914928,173,395,95,108,1,100,9,Teneva hi sakiṃ tadārammaṇappavattiyā vicāretabbataṃ dassento‘‘ cittappavattigaṇanāyaṃ panā’’ tiādimāha.
  4929. 914929,173,395,109,118,1,110,9,Tattha cittappavattigaṇanāyan ti vipākakathāyaṃ balavarūpādike ārammaṇe vuttaṃ cittappavattigaṇanaṃ sandhāyāha.
  4930. 914930,173,395,119,124,1,43,5,Tattha hi dveva tadārammaṇuppattivārā āgatā.
  4931. 914931,173,395,125,135,1,116,9,Javanavisayānubhavanañhi tadārammaṇaṃ āsannabhede tasmiṃ visaye ekacittakkhaṇāvasiṭṭhāyuke na uppajjeyyāti adhippāyo.
  4932. 914932,173,395,136,146,1,136,8,"Anurūpāya {paṭisandhiyā}ti akusalavipākassa apāyapaṭisandhi, kāmāvacarādikusalavipākānaṃ kāmarūpārūpasugatipaṭisandhiyo yathākammaṃ anurūpā. "
  4933. 914933,173,396,2,15,1,87,9,Paṭisandhikathā mahāvisayāti katvā pavattimeva tāva dassento‘‘ pavattiyaṃ panā’’ tiādimāha.
  4934. 914934,173,396,16,34,1,209,18,Ahetukadvayādīnaṃ dvāraniyamāniyamāvacanaṃ bhavaṅgabhūtānaṃ sayameva dvārattā cutipaṭisandhibhūtānañca bhavaṅgasaṅkhātena aññena ca dvārena anuppattito niyataṃ aniyataṃ vā dvāraṃ etesanti vattuṃ asakkuṇeyyattā.
  4935. 914935,173,396,35,51,1,154,15,"Ekassa sattassa pavattarūpāvacaravipāko pathavīkasiṇādīsu yasmiṃ ārammaṇe pavatto, tato aññasmiṃ tassa pavatti natthīti rūpāvacarānaṃ niyatārammaṇatā vuttā. "
  4936. 914936,173,396,52,56,1,38,3,{Tatrassā}ti pavattiyaṃ bāttiṃsavidhassa.
  4937. 914937,173,397,2,28,1,229,20,"Indriyappavattiānubhāvato eva cakkhusotadvārabhedena, tassa ca viññāṇavīthibhedāyattattā vīthibhedena ca bhavitabbaṃ, tasmiñca sati‘‘ āvajjanānantaraṃ dassanaṃ savanaṃ vā tadanantaraṃ sampaṭicchanan’’ tiādinā cittaniyamena bhavitabbaṃ. "
  4938. 914938,173,397,29,56,1,215,21,"Tathā ca sati sampaṭicchanasantīraṇānampi bhāvo siddho hoti, na indriyappavattiānubhāvena dassanasavanamattasseva, nāpi indriyānaṃ eva dassanasavanakiccatāti imamatthaṃ dassento āha‘‘ dvāravīthibhede cittaniyamato cā’’ ti. "
  4939. 914939,173,397,57,80,1,240,20,"Paṭhamakusalena ce tadārammaṇassa uppatti hoti, taṃ paṭhamakusalānantaraṃ uppajjamānaṃ janakaṃ anubandhati nāma, dutiyakusalādianantaraṃ uppajjamānaṃ janakasadisaṃ anubandhati nāma, akusalānantaraṃ uppajjamānañca kāmāvacaratāya janakasadisanti. "
  4940. 914940,173,398,2,26,1,177,16,"Ekādasa tadārammaṇacittāni… pe… tadārammaṇaṃ na {gaṇhantī}ti tadārammaṇabhāvatāya‘‘ tadārammaṇan’’ ti laddhanāmāni tadārammaṇabhāvaṃ na gaṇhanti, tadārammaṇabhāvena nappavattantīti attho. "
  4941. 914941,173,398,27,42,1,110,14,"Atha vā nāmagottaṃ ārabbha javane javite tadārammaṇaṃ tassa javanassa ārammaṇaṃ na gaṇhanti, nālambantīti attho. "
  4942. 914942,173,398,43,47,1,38,3,{Rūpārūpadhamme}ti rūpārūpāvacare dhamme.
  4943. 914943,173,398,48,64,1,127,11,Idaṃ pana vatvā‘‘ abhiññāñāṇaṃ ārabbhā’’ ti visesanaṃ parittādiārammaṇatāya kāmāvacarasadisesu ceva tadārammaṇānuppattidassanatthaṃ.
  4944. 914944,173,398,65,82,1,157,17,Micchattaniyatā dhammā maggo viya bhāvanāya siddhā mahābalā cāti tattha javanena pavattamānena sānubandhanena na bhavitabbanti tesu tadārammaṇaṃ paṭikkhittaṃ.
  4945. 914945,173,398,83,102,1,192,13,Lokuttaradhamme {ārabbhā}ti eteneva siddhe‘‘ sammattaniyatadhammesū’’ ti visuṃ uddharaṇaṃ sammattamicchattaniyatadhammānaṃ aññamaññapaṭipakkhāti balavabhāvena tadārammaṇassa avatthubhāvadassanatthaṃ.
  4946. 914946,173,399,2,16,1,91,10,Evaṃ pavattiyaṃ viññāṇappavattiṃ dassetvā paṭisandhiyaṃ dassetuṃ‘‘ yaṃ pana vuttan’’ tiādimāha.
  4947. 914947,173,399,17,24,1,39,6,Kena {katthā}ti kena cittena kasmiṃ bhave.
  4948. 914948,173,399,25,43,1,150,18,Ekūnavīsati paṭisandhiyo tena tena cittena pavattamānā paṭisandhikkhaṇe rūpārūpadhammāti tena tena cittena sā sā tattha tattha paṭisandhi hotīti vuttā.
  4949. 914949,173,399,44,47,1,16,2,{Tassā}ti cittassa.
  4950. 914950,173,400,2,7,1,27,4,{Āgantvā}ti āgataṃ viya hutvā.
  4951. 914951,173,400,8,15,1,60,6,{Gopakasīvalī}ti rañño hitārakkhe gopakakule jāto sīvalināmako.
  4952. 914952,173,400,16,24,1,61,4,Kammādianussaraṇabyāpārarahitattā‘‘ sammūḷhakālakiriyā’’ ti vuttā.
  4953. 914953,173,400,25,30,1,47,5,Abyāpāreneva hi tattha kammādiupaṭṭhānaṃ hotīti.
  4954. 914954,173,400,31,60,1,256,24,"‘‘ Pisiyamānāya makkhikāya paṭhamaṃ kāyadvārāvajjanaṃ bhavaṅgaṃ nāvaṭṭeti attanā cintiyamānassa kassaci atthitāyā’’ ti keci kāraṇaṃ vadanti, tadetaṃ akāraṇaṃ bhavaṅgavisayato aññassa cintiyamānassa abhāvā aññacittappavattakāle ca bhavaṅgāvaṭṭanasseva asambhavato. "
  4955. 914955,173,400,61,65,1,26,4,Idaṃ panettha kāraṇaṃ siyā–
  4956. 914956,173,400,66,92,1,136,13,‘‘ tānissa tamhi samaye olambanti ajjholambanti abhippalambantī’’ ti( ma. ni.3.248) vacanato tīsu javanavāresu appavattesveva kammādiupaṭṭhānena bhavitabbaṃ.
  4957. 914957,173,400,93,98,1,67,5,Anekajavanavārappavattiyā hi ajjholambanaṃ abhippalambanañca hotīti.
  4958. 914958,173,400,99,133,1,381,31,"Tasmā kāyadvārāvajjanaṃ anāvaṭṭetvā manodvārāvajjanameva kammādiālambaṇaṃ paṭhamaṃ bhavaṅgaṃ āvaṭṭeti, tato phoṭṭhabbassa balavattā dutiyavāre kāyaviññāṇavīthi paccuppanne phoṭṭhabbe pavattati, tato purimajavanavāragahitesveva kammādīsu kamena manodvārajavanaṃ javitvā mūlabhavaṅgasaṅkhātaṃ āgantukabhavaṅgasaṅkhātaṃ vā tadārammaṇaṃ bhavaṅgaṃ otarati, tadārammaṇābhāve vā bhavaṅgameva. "
  4959. 914959,173,400,134,148,1,129,12,"Etasmiṃ ṭhāne kālaṃ {karotī}ti tadārammaṇānantarena cuticittena, tadārammaṇābhāve vā bhavaṅgasaṅkhāteneva cuticittena cavatīti attho. "
  4960. 914960,173,400,149,163,1,82,10,Bhavaṅgameva hi cuticittaṃ hutvā pavattatīti cuticittaṃ idha‘‘ bhavaṅgan’’ ti vuttanti.
  4961. 914961,173,400,164,179,1,89,9,Manodvāravisayo lahukoti lahukapaccupaṭṭhānaṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ arūpadhammānaṃ… pe… lahuko’’ ti.
  4962. 914962,173,400,180,186,1,59,5,Arūpadhammassa hi manodvārassa visayo lahukapaccupaṭṭhānoti.
  4963. 914963,173,400,187,202,1,160,14,Balavati ca rūpadhammassa kāyadvārassa visaye appavattitvā manodvāravisaye kammādimhi paṭhamaṃ cittappavattidassanena arūpadhammānaṃ visayassa lahukatā dīpitāti.
  4964. 914964,173,400,203,219,1,101,11,"Rūpānaṃ visayābhāvepi vā‘‘ arūpadhammānan’’ ti vacanaṃ yesaṃ visayo atthi, taṃdassanatthamevāti daṭṭhabbaṃ. "
  4965. 914965,173,400,220,226,1,68,6,Tena lahukammādīsu cittappavattito lahugahaṇīyatā visayassa lahukatā.
  4966. 914966,173,401,2,14,1,79,8,Kammādīnaṃ bhūmicittupādādivasena vitthārato ananto pabhedoti‘‘ saṅkhepato’’ ti āha.
  4967. 914967,173,402,2,18,1,164,11,"Avijjātaṇhādikilesesu anupacchinnesveva kammādino upaṭṭhānaṃ, tañcārabbha cittasantānassa bhavantaraninnapoṇapabbhāratā hotīti āha‘‘ anupacchinnakilesabalavināmitan’’ ti. "
  4968. 914968,173,402,19,33,1,133,13,"Santāne hi vināmite tadekadesabhūtaṃ paṭisandhicittañca vināmitameva hoti, na ca ekadesavināmitabhāvena vinā santānavināmitatā atthīti. "
  4969. 914969,173,402,34,50,1,106,11,"Sabbattha pana‘‘ duggatipaṭisandhininnāya cutiyā purimajavanāni akusalāni, itarāya ca kusalānī’’ ti nicchinanti."
  4970. 914970,173,402,51,63,1,91,8,"‘‘ Nimittassādagadhitaṃ vā, bhikkhave, viññāṇaṃ tiṭṭhamānaṃ tiṭṭhati anubyañjanassādagadhitaṃ vā. "
  4971. 914971,173,402,64,96,1,136,19,"Tasmiṃ ce samaye kālaṃ karoti, ṭhānametaṃ vijjati, yaṃ dvinnaṃ gatīnaṃ aññataraṃ gatiṃ upapajjeyya nirayaṃ vā tiracchānayoniṃ vā’’ ti( saṃ. ni.4.235) vuttaṃ. "
  4972. 914972,173,402,97,107,1,84,9,"Tasmā āsannaṃ akusalaṃ duggatiyaṃ, kusalañca sugatiyaṃ paṭisandhiyā upanissayo hotīti. "
  4973. 914973,173,403,2,11,1,97,9,Rāgādihetubhūtaṃ hīnamārammaṇan ti akusalavipākassa ārammaṇaṃ bhavituṃ yuttaṃ aniṭṭhārammaṇaṃ āha.
  4974. 914974,173,403,12,18,1,45,6,Tampi hi saṅkappavasena rāgassapi hetu hotīti.
  4975. 914975,173,403,19,26,1,113,7,Akusalavipākajanakakammasahajātānaṃ vā taṃsadisāsannacutijavanacetanāsahajātānañca rāgādīnaṃ hetubhāvo eva hīnatā.
  4976. 914976,173,403,27,44,1,188,16,"Tañhi pacchānutāpajanakakammānamārammaṇaṃ kammavasena aniṭṭhaṃ akusalavipākassa ārammaṇaṃ bhaveyya, aññathā ca iṭṭhārammaṇe pavattassa akusalakammassa vipāko kammanimittārammaṇo na bhaveyya. "
  4977. 914977,173,403,45,50,1,50,5,Na hi akusalavipāko iṭṭhārammaṇo bhavitumarahatīti.
  4978. 914978,173,403,51,94,1,381,35,"Pañcadvāre ca āpāthamāgacchantaṃ paccuppannaṃ kammanimittaṃ āsannakatakammārammaṇasantatiyaṃ uppannaṃ taṃsadisañca daṭṭhabbaṃ, aññathā tadeva paṭisandhiārammaṇūpaṭṭhāpakaṃ tadeva ca paṭisandhijanakaṃ bhaveyya, na ca paṭisandhiyā upacārabhūtāni viya‘‘ etasmiṃ tayā pavattitabban’’ ti paṭisandhiyā ārammaṇaṃ anupādentāni viya ca pavattāni cutiāsannāni javanāni paṭisandhijanakāni bhaveyyuṃ."
  4979. 914979,173,403,95,111,1,31,5,‘‘ Katattā upacitattā’’ ti( dha. sa.431) hi vuttaṃ.
  4980. 914980,173,403,112,133,1,149,19,"Tadā ca taṃsamānavīthiyaṃ viya pavattamānāni kathaṃ katūpacitāni siyuṃ, na ca assāditāni tadā, na ca lokiyāni lokuttarāni viya samānavīthiphalāni honti."
  4981. 914981,173,404,2,50,1,244,33,"‘ ‘ Pubbe vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, pacchā vāssa taṃ kataṃ hoti pāpakammaṃ dukkhavedanīyaṃ, maraṇakāle vāssa hoti micchādiṭṭhi samattā samādinnā, tena so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjatī’’ ti( ma. ni.3.303)– "
  4982. 914982,173,405,2,24,1,204,21,"Ādinā sutte maraṇakāle samattāya samādinnāya micchādiṭṭhiyā sammādiṭṭhiyā ca sahajātacetanāya paṭisandhidānaṃ vuttaṃ, na ca dubbalehi pañcadvārikajavanehi micchādiṭṭhi sammādiṭṭhi vā samattā hoti samādinnā. "
  4983. 914983,173,405,25,27,1,11,2,Vakkhati ca–
  4984. 914984,173,406,2,29,1,194,16,"‘ ‘ Sabbampi hetaṃ kusalākusaladhammapaṭivijānanādicavanapariyosānaṃ kiccaṃ manodvārikacitteneva hoti, na pañcadvārikenāti sabbassapetassa kiccassa karaṇe sahajavanakāni vīthicittāni paṭikkhittānī’’ ti( vibha. aṭṭha.766). "
  4985. 914985,173,407,2,43,1,137,21,Tattha hi‘‘ na kiñci dhammaṃ paṭivijānātīti‘ manopubbaṅgamā dhammā’ ti( dha. pa.1-2) evaṃ vuttaṃ ekampi kusalaṃ vā akusalaṃ vā na paṭivijānātī’’ ti( vibha. aṭṭha.766) ca vuttaṃ.
  4986. 914986,173,407,44,60,1,139,14,"Yesaṃ paṭivibhāvanappavattiyā sukhaṃ vā dukkhaṃ vā anveti, tesaṃ sā pavatti pañcadvāre paṭikkhittā, kusalākusalakammasamādānañca tādisamevāti. "
  4987. 914987,173,407,61,86,1,223,22,"Tadārammaṇānantaraṃ pana cavanaṃ, tadanantarā ca upapatti manodvārikā eva hoti, na sahajavanakavīthicitte pariyāpannāti iminā adhippāyena idha pañcadvārikatadārammaṇānantaraṃ cuti, tadanantaraṃ paṭisandhi ca vuttāti daṭṭhabbaṃ. "
  4988. 914988,173,407,87,133,1,332,26,"Tattha avasesapañcacittakkhaṇāyuke rūpādimhi uppannaṃ paṭisandhiṃ sandhāyeva‘‘ paccuppannārammaṇaṃ upapatticittaṃ paccuppannārammaṇassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’’ ti, avasesekacittakkhaṇāyuke ca uppannaṃ sandhāya‘‘ paccuppannārammaṇaṃ upapatticittaṃ atītārammaṇassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.19.28) vuttanti veditabbaṃ. "
  4989. 914989,173,408,2,9,1,86,6,Suddhāya {vā}ti mahaggatakammanimittārammaṇāya javanavīthiyā tadārammaṇarahitāyāti attho.
  4990. 914990,173,408,10,17,1,61,7,Sā pana javanavīthi mahaggatavipākassa upacāro viya daṭṭhabbā.
  4991. 914991,173,408,18,24,1,45,6,Keci pana taṃ vīthiṃ mahaggatāvasānaṃ vadanti.
  4992. 914992,173,408,25,30,1,54,4,"Atītārammaṇā ekādasavidhā, navattabbārammaṇā sattavidhā. "
  4993. 914993,173,409,2,27,1,201,19,"Etenānusārena āruppacutiyāpi anantarā paṭisandhi {veditabbā}ti idaṃ kasmā vuttaṃ, nanu‘‘ pathavīkasiṇajjhānādivasena paṭiladdhamahaggatasugatiyaṃ ṭhitassā’’ ti evamādike eva naye ayampi paṭisandhi avaruddhāti? "
  4994. 914994,173,409,28,35,1,60,6,"Na, tattha rūpāvacaracutianantarāya eva paṭisandhiyā vuttattā. "
  4995. 914995,173,409,36,47,1,86,9,Tattha hi‘‘ pathavīkasiṇādikaṃ vā nimittaṃ mahaggatacittaṃ vā manodvāre āpāthamāgacchati.
  4996. 914996,173,409,48,59,1,86,9,Cakkhusotānaṃ vā’’ tiādikena rūpāvacaracutiyā eva anantarā paṭisandhi vuttāti viññāyati.
  4997. 914997,173,409,60,82,1,240,20,"Athāpi yathāsambhavayojanāya ayampi paṭisandhi tattheva avaruddhā, arūpāvacaracutianantarā pana rūpāvacarapaṭisandhi natthi, arūpāvacare ca uparūparicutiyā heṭṭhimā heṭṭhimā paṭisandhīti catutthāruppacutiyā navattabbārammaṇā paṭisandhi natthi. "
  4998. 914998,173,409,83,107,1,259,23,"Tena tato tattheva atītārammaṇā kāmāvacare ca atītapaccuppannārammaṇā paṭisandhi itarāhi ca yathāsambhavaṃ atītanavattabbārammaṇā āruppapaṭisandhi, atītapaccuppannārammaṇā ca kāmāvacarapaṭisandhi yojetabbāti imassa visesassa dassanatthaṃ visuṃ uddharaṇaṃ kataṃ. "
  4999. 914999,173,410,2,55,1,469,43,"Evaṃ ārammaṇavasena ekavidhāya kāmāvacarasugaticutiyā duvidhā duggatipaṭisandhi, duggaticutiyā duvidhā sugatipaṭisandhi, kāmāvacarasugaticutiyā dviekadvippakārānaṃ kāmarūpāruppānaṃ vasena pañcavidhā sugatipaṭisandhi, rūpāvacaracutiyā ca tatheva pañcavidhā, duvidhāya āruppacutiyā paccekaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ kāmāruppānaṃ vasena aṭṭhavidhā ca paṭisandhi dassitā, duggaticutiyā pana ekavidhāya duggatipaṭisandhi duvidhā na dassitā, taṃ dassetuṃ‘‘ duggatiyaṃ ṭhitassa panā’’ tiādimāha. "
  5000. 915000,173,410,56,58,1,15,2,Yathāvuttā pana–
  5001. 915001,173,411,2,7,1,43,4,"Dvidvipañcappakārā ca, pañcāṭṭhaduvidhāpi ca; "
  5002. 915002,173,412,2,8,1,40,5,"Catuvīsati sabbāpi, tā honti paṭisandhiyo."
  5003. 915003,173,413,2,34,1,155,12,"‘ ‘ Kāmāvacarassa kusalassa kammassa katattā’’ tiādinā( dha. sa.431,455,498) nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo dassitappakāroti upanissayapaccayabhāvameva dassento‘‘ vuttañhetan’’ tiādimāha. "
  5004. 915004,173,414,2,7,1,39,4,Ādinā {sahā}tiādinā vimissaviññāṇena saha.
  5005. 915005,173,414,8,19,1,71,10,Omato dve vā tayo vā dasakā {uppajjantī}ti gabbhaseyyakānaṃ vasena vuttaṃ.
  5006. 915006,173,414,20,26,1,40,6,Aññattha hi aneke kalāpā saha uppajjanti.
  5007. 915007,173,414,27,42,1,189,15,Brahmattabhāvepi hi anekagāvutappamāṇe aneke kalāpā sahuppajjantīti tiṃsato adhikāneva rūpāni honti gandharasāhārānaṃ paṭikkhittattā cakkhusotavatthusattakajīvitachakkabhāvepi tesaṃ bahuttā.
  5008. 915008,173,414,43,88,1,335,34,"Aṭṭhakathāyaṃ pana tatthapi cakkhusotavatthudasakānaṃ jīvitanavakassa ca uppatti vuttā, pāḷiyaṃ pana‘‘ rūpadhātuyā upapattikkhaṇe ṭhapetvā asaññasattānaṃ devānaṃ pañcāyatanāni pātubhavanti, pañca dhātuyo pātubhavantī’’ ti vuttaṃ, tathā‘‘ rūpadhātuyā cha āyatanāni nava dhātuyo’’ ti sabbasaṅgahavasena tattha vijjamānāyatanadhātuyo dassetuṃ vuttaṃ. "
  5009. 915009,173,414,89,102,1,112,11,Kathāvatthumhi ca ghānāyatanādīnaṃ viya gandhāyatanādīnañca tattha bhāvo paṭikkhitto‘‘ atthi tattha ghānāyatananti?
  5010. 915010,173,414,103,108,1,35,4,"Āmantā, atthi tattha gandhāyatananti? "
  5011. 915011,173,414,109,139,1,255,22,"Na hevaṃ vattabbe’’ tiādinā( kathā.519), na ca aphoṭṭhabbāyatanānaṃ pathavīdhātuādīnaṃ viya agandharasāyatanānaṃ gandharasānaṃ tattha bhāvo sakkā vattuṃ phusituṃ asakkuṇeyyatāvinimuttassa pathavīādisabhāvassa viya gandharasabhāvavinimuttassa gandharasasabhāvassa abhāvā. "
  5012. 915012,173,415,2,46,1,309,30,"Yadi ca ghānasamphassādīnaṃ kāraṇabhāvo natthīti āyatanānīti tena vucceyyuṃ, dhātu-saddo pana nissattanijjīvavācakoti gandhadhāturasadhātūti avacane natthi kāraṇaṃ, dhammabhāvo ca tesaṃ ekantena icchitabbo sabhāvadhāraṇādilakkhaṇato aññassa abhāvā, dhammānañca āyatanabhāvo ekantato yamake( yama.1. āyatanayamaka.13) vutto‘‘ dhammo āyatananti? "
  5013. 915013,173,415,47,51,1,9,2,Āmantā’’ ti.
  5014. 915014,173,415,52,58,1,69,6,Tasmā tesaṃ gandharasāyatanabhāvābhāvepi koci āyatanasabhāvo vattabbo.
  5015. 915015,173,415,59,75,1,130,15,"Yadi ca phoṭṭhabbabhāvato añño pathavīdhātuādibhāvo viya gandharasabhāvato añño tesaṃ koci sabhāvo siyā, tesaṃ dhammāyatane saṅgaho. "
  5016. 915016,173,415,76,119,1,244,30,"Gandharasabhāve pana āyatanabhāve ca sati gandho ca so āyatanañca gandhāyatanaṃ, raso ca so āyatanañca rasāyatananti idamāpannamevāti gandharasāyatanabhāvo ca na sakkā nivāretuṃ,‘‘ tayo āhārā’’ ti( vibha.993) ca vacanato kabaḷīkārāhārassa tattha abhāvo viññāyati. "
  5017. 915017,173,415,120,129,1,57,8,"Tasmā yathā pāḷiyā avirodho hoti, tathā rūpagaṇanā kātabbā. "
  5018. 915018,173,415,130,135,1,34,5,Evañhi dhammatā na vilomitā hotīti.
  5019. 915019,173,416,2,8,1,54,5,{Jātiuṇṇāyā}ti gabbhaṃ phāletvā gahitauṇṇāyātipi vadanti.
  5020. 915020,173,416,9,12,1,28,2,{Sambhavabhedo}ti atthitābhedo.
  5021. 915021,173,416,13,22,1,76,9,Nijjhāmataṇhikā kira niccaṃ dukkhāturatāya kāmaṃ sevitvā gabbhaṃ na gaṇhanti.
  5022. 915022,173,417,2,9,1,77,6,Rūpībrahmesu tāva {opapātikayonikesū}ti opapātikayonikehi rūpībrahme niddhāreti.
  5023. 915023,173,417,10,34,1,108,15,"‘‘ Saṃsedajopapātīsu avakaṃsato tiṃsā’’ ti etaṃ vivaranto āha‘‘ avakaṃsato panā’’ tiādi, taṃ panetaṃ pāḷiyā na sameti. "
  5024. 915024,173,417,35,43,1,75,8,Na hi pāḷiyaṃ kāmāvacarānaṃ saṃsedajopapātikānaṃ aghānakānaṃ upapatti vuttā.
  5025. 915025,173,417,44,51,1,23,2,Dhammahadayavibhaṅge( vibha.1007) hi–
  5026. 915026,173,418,2,26,1,172,17,"‘ ‘ Kāmadhātuyā upapattikkhaṇe kassaci ekādasāyatanāni pātubhavanti, kassaci dasāyatanāni, kassaci aparāni dasāyatanāni, kassaci navāyatanāni, kassaci sattāyatanāni pātubhavantī’’ ti– "
  5027. 915027,173,419,2,13,1,46,6,"Vuttaṃ , na vuttaṃ‘‘ aṭṭhāyatanāni pātubhavantī’’ ti. "
  5028. 915028,173,419,14,41,1,150,17,"Tathā‘‘ dasāyatanāni pātubhavantī’’ ti tikkhattuṃ vattabbaṃ siyā, aghānakaupapattiyā vijjamānāya tikkhattuñca‘‘ navāyatanāni pātubhavantī’’ ti, na ca taṃ vuttaṃ. "
  5029. 915029,173,419,42,48,1,74,6,Evaṃ dhātupātubhāvādipañhesu yamakepi ghānajivhākāyānaṃ sahacāritā vuttāti.
  5030. 915030,173,420,2,10,1,72,7,"Cutipaṭisandhīnaṃ khandhādīhi aññamaññaṃ samānatā abhedo, asamānatā bhedo. "
  5031. 915031,173,420,11,27,1,99,12,Nayamukhamattaṃ dassetvā vuttaṃ avuttañca sabbaṃ saṅgaṇhitvā āha‘‘ ayaṃ tāva arūpabhūmīsuyeva nayo’’ ti.
  5032. 915032,173,420,28,43,1,107,11,Rūpārūpāvacarānaṃ upacārassa balavatāya tato cavitvā duggatiyaṃ upapatti natthīti‘‘ ekaccasugaticutiyā’’ ti āha.
  5033. 915033,173,420,44,51,1,71,6,{Ekaccaduggatipaṭisandhī}ti ettha ekacca ggahaṇassa payojanaṃ maggitabbaṃ.
  5034. 915034,173,420,52,80,1,278,24,"Ayaṃ panetthādhippāyo siyā– nānattakāyanānattasaññīsu vuttā ekacce vinipātikā tihetukādipaṭisandhikā, tesaṃ taṃ paṭisandhiṃ vinipātabhāvena duggatipaṭisandhīti gahetvā sabbasugaticutiyāva sā paṭisandhi hoti, na ekaccasugaticutiyā evāti taṃnivattanatthaṃ ekaccaduggatiggahaṇaṃ kataṃ. "
  5035. 915035,173,420,81,90,1,67,7,"Apāyapaṭisandhi eva hi ekaccasugaticutiyā hoti, na sabbasugaticutiyā. "
  5036. 915036,173,420,91,99,1,80,8,Atha vā duggatipaṭisandhi duvidhā ekaccasugaticutiyā anantarā duggaticutiyā cāti.
  5037. 915037,173,420,100,113,1,77,9,Tattha pacchimaṃ vajjetvā purimaṃ eva gaṇhituṃ āha‘‘ ekaccaduggatipaṭisandhī’’ ti.
  5038. 915038,173,420,114,121,1,65,6,Ahetukacutiyā {sahetukapaṭisandhī}ti duhetukā tihetukā ca yojetabbā.
  5039. 915039,173,420,122,128,1,71,6,Maṇḍūkadevaputtādīnaṃ viya hi ahetukacutiyā tihetukapaṭisandhipi hotīti.
  5040. 915040,173,421,2,32,1,211,21,"Tassa tassa viparītato ca yathāyogaṃ yojetabban ti‘‘ ekaccasugaticutiyā ekaccaduggatipaṭisandhī’’ tiādīsu bhedavisesesu‘‘ ekaccaduggaticutiyā ekaccasugatipaṭisandhī’’ tiādinā yaṃ yaṃ yujjati, taṃ taṃ yojetabbanti attho. "
  5041. 915041,173,421,33,41,1,86,7,"Yujjamānamattāpekkhanavasena napuṃsakaniddeso kato, yojetabbanti vā bhāvattho daṭṭhabbo. "
  5042. 915042,173,421,42,48,1,90,6,Amahaggatabahiddhārammaṇāya mahaggataajjhattārammaṇātiādīsu pana viparītayojanā na kātabbā.
  5043. 915043,173,421,49,57,1,95,8,Na hi mahaggataajjhattārammaṇāya cutiyā arūpabhūmīsu amahaggatabahiddhārammaṇā paṭisandhi atthi.
  5044. 915044,173,421,58,66,1,97,8,Catukkhandhāya arūpacutiyā pañcakkhandhā kāmāvacarapaṭisandhīti etassa vipariyāyo sayameva yojito.
  5045. 915045,173,421,67,75,1,84,8,Atītārammaṇacutiyā paccuppannārammaṇā paṭisandhīti etassa ca vipariyāyo natthi evāti.
  5046. 915046,173,421,76,111,1,272,27,"Bhedaviseso eva ca evaṃ vitthārena dassito, abhedaviseso pana ekekasmiṃ bhede tattha tattheva cutipaṭisandhiyojanāvasena yojetabbo‘‘ pañcakkhandhāya kāmāvacarāya pañcakkhandhā kāmāvacarā… pe… avitakkaavicārāya avitakkaavicārā’’ ti, catukkhandhāya pana catukkhandhā sayameva yojitā. "
  5047. 915047,173,421,112,120,1,72,8,Eteneva nayena sakkā ñātunti pañcakkhandhādīsu abhedaviseso na dassitoti.
  5048. 915048,173,421,121,128,1,35,6,Tato hetuṃ {vinā}ti tattha hetuṃ vinā.
  5049. 915049,173,422,2,8,1,78,5,"Aṅgapaccaṅgasandhīnaṃ bandhanāni aṅgapaccaṅgasandhibandhanāni, tesaṃ chedakānaṃ. "
  5050. 915050,173,422,9,16,1,75,6,Niruddhesu {cakkhādīsū}ti atimandabhāvūpagamanaṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ.
  5051. 915051,173,422,17,22,1,51,5,Pañcadvārikaviññāṇānantarampi hi pubbe cuti dassitā.
  5052. 915052,173,422,23,34,1,9,2,Yamake ca( yama.1. āyatanayamaka.120)–
  5053. 915053,173,423,2,12,1,61,7,"‘ ‘ Yassa cakkhāyatanaṃ nirujjhati, tassa manāyatanaṃ nirujjhatīti? "
  5054. 915054,173,423,13,14,1,6,1,Āmantā.
  5055. 915055,173,423,15,24,1,69,8,"Yassa vā pana manāyatanaṃ nirujjhati, tassa cakkhāyatanaṃ nirujjhatīti? "
  5056. 915056,173,423,25,37,1,102,11,"Sacittakānaṃ acakkhukānaṃ cavantānaṃ tesaṃ manāyatanaṃ nirujjhati, no ca tesaṃ cakkhāyatanaṃ nirujjhati. "
  5057. 915057,173,423,38,49,1,85,8,"Sacakkhukānaṃ cavantānaṃ tesaṃ manāyatanañca nirujjhati, cakkhāyatanañca nirujjhatī’’ ti– "
  5058. 915058,173,424,2,9,1,56,6,Ādinā cakkhāyatanādīnaṃ cuticittena saha nirodho vuttoti.
  5059. 915059,173,424,10,19,1,81,8,"Laddho avaseso avijjādiko viññāṇassa paccayo etenāti laddhāvasesapaccayo, saṅkhāro. "
  5060. 915060,173,424,20,46,1,257,22,Avijjāpaṭicchāditādīnave tasmiṃ kammādivisaye paṭisandhiviññāṇassa ārammaṇabhāvena uppattiṭṭhānabhūte taṇhāya appahīnattā eva purimuppannāya ca santatiyā pariṇatattā paṭisandhiṭṭhānābhimukhaṃ viññāṇaṃ ninnapoṇapabbhāraṃ hutvā pavattatīti āha‘‘ taṇhā nāmetī’’ ti.
  5061. 915061,173,424,47,54,1,78,5,"{Sahajātasaṅkhārā}ti cutiāsannajavanaviññāṇasahajātacetanā, sabbepi vā phassādayo. "
  5062. 915062,173,424,55,70,1,152,14,"Tasmiṃ paṭisandhiṭṭhāne kammādivisaye viññāṇaṃ khipanti, khipantā viya tasmiṃ visaye paṭisandhivasena viññāṇapatiṭṭhānassa hetubhāvena pavattantīti attho. "
  5063. 915063,173,425,2,11,1,92,8,"Tan ti taṃ viññāṇaṃ, cutipaṭisandhitadāsannaviññāṇānaṃ santativasena viññāṇanti upanītekattaṃ. "
  5064. 915064,173,425,12,28,1,174,12,"Taṇhāya nāmiyamānaṃ… pe… {pavattatī}ti namanakhipanapurimanissayajahanāparanissayassādananissayarahitapavattanāni santativasena tassevekassa viññāṇassa honti, na aññassāti dasseti. "
  5065. 915065,173,425,29,55,1,109,12,{Santativasenā}ti ca vadanto‘‘ tadevidaṃ viññāṇaṃ sandhāvati saṃsarati anaññan’’ ti( ma. ni.1.396) idañca micchāgāhaṃ paṭikkhipati.
  5066. 915066,173,425,56,62,1,51,6,Sati hi nānattanaye santativasena ekattanayo hotīti.
  5067. 915067,173,425,63,81,1,192,15,"Orimatīrarukkhavinibaddharajju viya purimabhavattabhāvavinibandhaṃ kammādiārammaṇaṃ daṭṭhabbaṃ, puriso viya viññāṇaṃ, tassa mātikātikkamanicchā viya taṇhā, atikkamanapayogo viya khipanakasaṅkhārā. "
  5068. 915068,173,425,82,109,1,326,26,"Yathā ca so puriso paratīre patiṭṭhahamāno paratīrarukkhavinibaddhaṃ kiñci assādayamāno anassādayamāno vā kevalaṃ pathaviyaṃ sabalapayogeheva patiṭṭhāti, evamidampi bhavantarattabhāvavinibaddhaṃ hadayavatthunissayaṃ pañcavokārabhave assādayamānaṃ catuvokārabhave anassādayamānaṃ vā kevalaṃ ārammaṇasampayuttakammeheva pavattati. "
  5069. 915069,173,425,110,117,1,57,6,"Tattha assādayamānan ti pāpuṇantaṃ, paṭilabhamānanti attho. "
  5070. 915070,173,426,2,15,1,147,9,"{Bhavantarādipaṭisandhānato}ti bhavantarassa ādisambandhanato, bhavantarādayo vā bhavayonigativiññāṇaṭṭhitisattāvāsantarā, tesaṃ paṭisandhānatoti attho. "
  5071. 915071,173,426,16,20,1,34,4,Kamman ti paṭisandhijanakaṃ kammaṃ.
  5072. 915072,173,426,21,25,1,60,3,{Saṅkhārā}ti cutiāsannajavanaviññāṇasahagatā khipanakasaṅkhārā.
  5073. 915073,173,427,2,16,1,122,10,"{Saddādihetukā}ti ettha paṭighoso saddahetuko, padīpo padīpantarādihetuko, muddā lañchanahetukā, chāyā ādāsādigatamukhādihetukā. "
  5074. 915074,173,427,17,61,1,327,39,"Aññatra agantvā {hontī}ti saddādipaccayadesaṃ agantvā saddādihetukā honti tato pubbe abhāvā, evamidampi paṭisandhiviññāṇaṃ na hetudesaṃ gantvā taṃhetukaṃ hoti tato pubbe abhāvā, tasmā na idaṃ hetudesato purimabhavato āgataṃ paṭighosādayo viya saddādidesato, nāpi tattha hetunā vinā uppannaṃ saddādīhi vinā paṭighosādayo viyāti attho. "
  5075. 915075,173,427,62,90,1,193,25,"Atha vā aññatra agantvā {hontī}ti pubbe paccayadese sannihitā hutvā tato aññatra gantvā tappaccayā na honti uppattito pubbe abhāvā, nāpi saddādipaccayā na honti, evamidampīti vuttanayena yojetabbaṃ. "
  5076. 915076,173,427,91,100,1,90,8,Esa {nayo}ti bījaṅkurādīsu sabbahetuhetusamuppannesu yathāsambhavaṃ yojanā kātabbāti dasseti.
  5077. 915077,173,427,101,116,1,132,14,"Idhāpi hi hetuhetusamuppannaviññāṇānaṃ ekantamekatte sati na manussagatiko devagatibhūto siyā, ekantanānatte na kammavato phalaṃ siyā. "
  5078. 915078,173,427,117,166,1,221,28,"Tato‘‘ rattassa bījaṃ, rattassa phalan’’ tiādikassa viya‘‘ bhūtapubbāhaṃ, bhante, rohitasso nāma isī’’ tiādikassa( saṃ. ni.1.107) vohārassa lopo siyā, tasmā ettha santānabandhe sati hetuhetusamuppannesu na ekantameva ekatā vā nānatā vā upagantabbā. "
  5079. 915079,173,427,167,199,1,189,18,"Ettha ca ekantaekatāpaṭisedhena‘‘ sayaṃkataṃ sukhaṃ dukkhan’’ ti imaṃ diṭṭhiṃ nivāreti, ekantanānatāpaṭisedhena‘‘ paraṃkataṃ sukhaṃ dukkhan’’ ti, hetuhetusamuppannabhāvavacanena‘‘ adhiccasamuppannan’’ ti. "
  5080. 915080,173,427,200,203,1,18,2,{Etthā}ti ekasantāne.
  5081. 915081,173,428,2,5,1,68,3,Catumadhuraalattakarasādibhāvanā ambamātuluṅgādibījānaṃ abhisaṅkhāro.
  5082. 915082,173,428,6,47,1,304,35,"Ettha bījaṃ viya kammavā satto, abhisaṅkhāro viya kammaṃ, bījassa aṅkurādippabandho viya sattassa paṭisandhiviññāṇādippabandho, tatthuppannassa madhurassa rattakesarassa vā phalassa vā tasseva bījassa, tato eva ca abhisaṅkhārato bhāvo viya kammakārakasseva sattassa, taṃkammato eva ca phalassa bhāvo veditabbo. "
  5083. 915083,173,428,48,57,1,94,9,Bālasarīre kataṃ vijjāpariyāpuṇanaṃ sippasikkhanaṃ osadhappayogo ca na vuḍḍhasarīraṃ gacchanti.
  5084. 915084,173,428,58,87,1,229,27,"Atha ca taṃnimittaṃ vijjāpāṭavaṃ sippajānanaṃ anāmayatā ca vuḍḍhasarīre hoti, na ca taṃ aññassa hoti taṃsantatipariyāpanne eva vuḍḍhasarīre uppajjanato, na ca yathāpayuttena vijjāpariyāpuṇanādinā vinā aññato hoti tadabhāve abhāvato. "
  5085. 915085,173,428,88,100,1,69,10,"Evamidhāpi santāne yaṃ phalaṃ, etaṃ nāññassa, na ca aññatoti yojetabbaṃ. "
  5086. 915086,173,428,101,112,1,86,9,"Na {aññato}ti etena ca saṅkhārābhāve phalābhāvameva dasseti, nāññapaccayanivāraṇaṃ karoti. "
  5087. 915087,173,429,2,8,1,39,5,"Yampi vuttaṃ, tattha vadāmāti vacanaseso. "
  5088. 915088,173,429,9,16,1,62,7,Tattha vā upabhuñjake asati siddhā bhuñjakasammutīti sambandho.
  5089. 915089,173,429,17,20,1,32,3,Phalatīti sammuti phalatisammuti.
  5090. 915090,173,430,2,14,1,88,9,"Evaṃ {santepī}ti asaṅkantipātubhāve, tattha ca yathāvuttadosapariharaṇe sati siddheti attho. "
  5091. 915091,173,430,15,20,1,43,4,Pavattito {pubbe}ti kammāyūhanakkhaṇato pubbe.
  5092. 915092,173,430,21,27,1,40,5,Pacchā {cā}ti vipaccanapavattito pacchā ca.
  5093. 915093,173,430,28,50,1,149,17,"Avipakkavipākā katattā ce paccayā, vipakkavipākānampi katattaṃ samānanti tesampi phalāvahatā siyāti āsaṅkānivattanatthaṃ āha‘‘ na ca niccaṃ phalāvahā’’ ti. "
  5094. 915094,173,430,51,63,1,105,11,Na vijjamānattā vā avijjamānattā {vā}ti etena vijjamānattaṃ avijjamānattañca nissāya vuttadoseva pariharati.
  5095. 915095,173,431,2,11,1,102,7,"Tassā pāṭibhogakiriyāya, bhaṇḍakīṇanakiriyāya, iṇagahaṇādikiriyāya vā karaṇamattaṃ taṃkiriyākaraṇamattaṃ. "
  5096. 915096,173,431,12,22,1,97,9,"Tadeva tadatthaniyyātane paṭibhaṇḍadāne iṇadāne ca paccayo hoti, aphalitaniyyātanādiphalanti attho. "
  5097. 915097,173,432,2,17,1,88,9,"{Avisesenā}ti ‘‘ tihetuko tihetukassā’’ tiādikaṃ bhedaṃ akatvāva sāmaññato, piṇḍavasenāti attho. "
  5098. 915098,173,432,18,23,1,59,5,Sabbattha upanissayapaccayo balavakammassa vasena yojetabbo.
  5099. 915099,173,432,24,35,1,78,7,‘‘ Dubbalañhi upanissayapaccayo na hotī’’ ti vakkhamānamevetaṃ paṭṭhānavaṇṇanāyanti.
  5100. 915100,173,432,36,41,1,50,4,{Avisesenā}ti sabbapuññābhisaṅkhāraṃ saha saṅgaṇhāti.
  5101. 915101,173,432,42,49,1,81,6,{Dvādasākusalacetanābhedo}ti ettha uddhaccasahagatā kasmā gahitāti vicāretabbametaṃ.
  5102. 915102,173,432,50,65,1,113,12,"Ekassa viññāṇassa tatheva paccayo paṭisandhiyaṃ, no {pavatte}ti ekasseva paccayabhāvaniyamo paṭisandhiyaṃ, no pavatte. "
  5103. 915103,173,432,66,71,1,42,5,Pavatte hi sattannampi paccayoti adhippāyo.
  5104. 915104,173,432,72,93,1,140,15,"‘‘ Tathā kāmāvacaradevalokepi aniṭṭhā rūpādayo natthī’’ ti vuttaṃ, devānaṃ pana pubbanimittapātubhāvakāle milātamālādīnaṃ aniṭṭhatā kathaṃ na siyā. "
  5105. 915105,173,433,2,19,1,121,12,Sveva dvīsu {bhavesū}ti ettha ekūnatiṃsacetanābhedampi cittasaṅkhāraṃ cittasaṅkhārabhāvena ekattaṃ upanetvā‘‘ svevā’’ ti vuttaṃ.
  5106. 915106,173,433,20,27,1,81,7,Tadekadeso pana kāmāvacaracittasaṅkhārova terasannaṃ navannañca paccayo daṭṭhabbo.
  5107. 915107,173,433,28,32,1,41,4,Ekadesapaccayabhāvena hi samudāyo vuttoti.
  5108. 915108,173,434,2,20,1,108,13,"Yattha ca vitthārappakāsanaṃ kataṃ, tato bhavato paṭṭhāya mukhamattappakāsanaṃ kātukāmo āha‘‘ ādito paṭṭhāyā’’ ti. "
  5109. 915109,173,434,21,30,1,32,5,Tena‘‘ dvīsu bhavesū’’ tiādi vuttaṃ.
  5110. 915110,173,434,31,40,1,121,8,{Tatiyajjhānabhūmivasenā}ti etena ekattakāyaekattasaññīsāmaññena catutthajjhānabhūmi ca asaññāruppavajjā gahitāti veditabbā.
  5111. 915111,173,434,41,53,1,123,11,"Yathāsambhavan ti ekavīsatiyā kāmāvacararūpāvacarakusalavipākesu cuddasannaṃ paṭisandhiyaṃ pavatte ca, sattannaṃ pavatte eva. "
  5112. 915112,173,434,54,56,1,18,2,Ayaṃ yathāsambhavo.
  5113. 915113,173,435,2,35,1,249,26,"Catunnaṃ viññāṇānan ti bhavādayo apekkhitvā vuttaṃ, catūsu antogadhānaṃ pana tiṇṇaṃ viññāṇānaṃ tīsu viññāṇaṭṭhitīsu ca paccayabhāvo yojetabbo, aviññāṇake sattāvāse saṅkhārapaccayā viññāṇe avijjamānepi tassa saṅkhārahetukattaṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādimāha. "
  5114. 915114,173,435,36,49,1,168,13,Etasmiñca mukhamattappakāsane puññābhisaṅkhārādīnaṃ duggatiādīsu pavattiyaṃ kusalavipākādiviññāṇānaṃ paccayabhāvo bhavesu vuttanayeneva viññāyatīti na vuttoti veditabbo.
  5115. 915115,173,436,2,4,1,34,2,Viññāṇapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5116. 915116,173,437,2,2,1,26,1,Nāmarūpapadaniddesavaṇṇanā
  5117. 915117,173,438,2,8,1,52,3,228. Suttantābhidhammesu nāmarūpadesanāviseso desanābhedo.
  5118. 915118,173,438,9,24,1,97,13,"Tayo {khandhā}ti etaṃ yadipi pāḷiyaṃ natthi, atthato pana vuttameva hotīti katvā vuttanti veditabbaṃ. "
  5119. 915119,173,439,2,5,1,36,3,Aṇḍajānañca abhāvakānanti yojetabbaṃ.
  5120. 915120,173,439,6,9,1,35,2,{Santatisīsānī}ti kalāpasantānamūlāni.
  5121. 915121,173,439,10,31,1,147,15,"Yadipi vikārarūpāni paṭisandhikkhaṇe na santi, lakkhaṇaparicchedarūpāni pana santīti tāni aparinipphannāni paramatthato vivajjento āha‘‘ rūparūpato’’ ti. "
  5122. 915122,173,440,2,33,1,220,25,"Kāmabhave pana yasmā sesaopapātikānan ti ettha kiñcāpi kāmabhave‘‘ opapātikā’’ ti vuttā na santi, yena sesaggahaṇaṃ sātthakaṃ bhaveyya, aṇḍajagabbhaseyyakehi pana opapātikasaṃsedajā sesā hontīti sesaggahaṇaṃ katanti veditabbaṃ. "
  5123. 915123,173,440,34,48,1,84,10,Atha vā brahmakāyikādikehi opapātikehi vuttehi sese sandhāya‘‘ sesaopapātikānan’’ ti āha.
  5124. 915124,173,440,49,73,1,188,19,"Te pana arūpinopi santīti‘‘ kāmabhave’’ ti vuttaṃ, aparipuṇṇāyatanānaṃ pana nāmarūpaṃ yathāsambhavaṃ rūpamissakaviññāṇaniddese vuttanayena sakkā dhammagaṇanāto viññātunti na vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  5125. 915125,173,441,2,18,1,115,12,Avakaṃsato dve aṭṭhakāneva utucittasamuṭṭhānāni hontīti sasaddakālaṃ sandhāya‘‘ ukkaṃsato dvinnaṃ navakānan’’ ti vuttaṃ.
  5126. 915126,173,441,19,23,1,33,3,{Pubbe}ti khandhavibhaṅgeti vadanti.
  5127. 915127,173,441,24,36,1,60,7,Tattha hi‘‘ ekekacittakkhaṇe tikkhattuṃ uppajjamānan’’ ti vuttaṃ.
  5128. 915128,173,441,37,68,1,238,22,"Idheva vā vuttaṃ santatidvayādikaṃ sattakapariyosānaṃ sandhāyāha‘‘ pubbe vuttaṃ kammasamuṭṭhānaṃ sattatividhan’’ ti, taṃ panuppajjamānaṃ ekekacittakkhaṇe tikkhattuṃ uppajjatīti iminādhippāyena vuttaṃ‘‘ ekekacittakkhaṇe tikkhattuṃ uppajjamānan’’ ti. "
  5129. 915129,173,441,69,82,1,128,12,Catuddisā {vavatthāpitā}ti aññamaññasaṃsaṭṭhasīsā mūlena catūsu disāsu vavatthāpitā aññamaññaṃ āliṅgetvā ṭhitā bhinnavāhanikā viya.
  5130. 915130,173,442,2,10,1,115,8,Pañcavokārabhave ca pavattiyan ti rūpājanakakammajaṃ pañcaviññāṇappavattikālaṃ sahajātaviññāṇapaccayañca sandhāyāha.
  5131. 915131,173,442,11,30,1,142,17,"Tadā hi tato nāmameva hotīti, kammaviññāṇapaccayā pana sadāpi ubhayaṃ hotīti sakkā vattuṃ, pacchājātaviññāṇapaccayā ca rūpaṃ upatthaddhaṃ hotīti. "
  5132. 915132,173,442,31,50,1,214,17,"{Asaññesū}tiādi kammaviññāṇapaccayaṃ sandhāya vuttaṃ, pañcavokārabhave ca pavattiyan ti bhavaṅgādijanakakammato aññena rūpuppattikālaṃ nirodhasamāpattikālaṃ bhavaṅgādiuppattikālato aññakālañca sandhāya vuttanti yuttaṃ. "
  5133. 915133,173,442,51,65,1,118,13,"Bhavaṅgādiuppattikāle hi taṃjanakeneva kammunā uppajjamānaṃ rūpaṃ, so ca vipāko kammaviññāṇapaccayo hotīti sakkā vattuṃ. "
  5134. 915134,173,442,66,76,1,114,10,Sahajātaviññāṇapaccayānapekkhampi hi pavattiyaṃ kammena pavattamānaṃ rūpaṃ nāmañca na kammaviññāṇānapekkhaṃ hotīti.
  5135. 915135,173,442,77,82,1,36,4,{Sabbatthā}ti paṭisandhiyaṃ pavatte ca.
  5136. 915136,173,442,83,91,1,93,7,"Sahajātaviññāṇapaccayā nāmarūpaṃ, kammaviññāṇapaccayā ca nāmarūpañca yathāsambhavaṃ yojetabbaṃ. "
  5137. 915137,173,442,92,124,1,237,25,"Nāmañca rūpañca nāmarūpañca nāmarūpan ti ettha nāmarūpa-saddo attano ekadesena nāma-saddena nāma-saddassa sarūpo, rūpa-saddena ca rūpa-saddassa, tasmā‘‘ sarūpānaṃ ekaseso’’ ti nāmarūpa-saddassa ṭhānaṃ itaresañca nāmarūpa-saddānaṃ adassanaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  5138. 915138,173,443,2,5,1,23,3,Vipākato aññaṃ avipākaṃ.
  5139. 915139,173,443,6,14,1,50,7,"Yato dvidhā mataṃ, tato yuttameva idanti yojetabbaṃ. "
  5140. 915140,173,443,15,25,1,136,9,{Kusalādicittakkhaṇe}ti ādi -saddena akusalakiriyacittakkhaṇe viya vipākacittakkhaṇepi vipākājanakakammasamuṭṭhānaṃ saṅgahitanti veditabbaṃ.
  5141. 915141,173,443,26,41,1,157,11,Vipākacittakkhaṇe pana abhisaṅkhāraviññāṇapaccayā pubbe vuttanayena ubhayañca upalabbhatīti tādisavipākacittakkhaṇavajjanatthaṃ‘‘ kusalādicittakkhaṇe’’ ti vuttaṃ.
  5142. 915142,173,444,2,46,1,243,31,"{Suttantikapariyāyenā}ti paṭṭhāne rūpānaṃ upanissayapaccayassa avuttattā vuttaṃ, suttante pana‘‘ yasmiṃ sati yaṃ hoti, asati ca na hoti, so tassa upanissayo nidānaṃ hetu pabhavo’’ ti katvā‘‘ viññāṇūpanisaṃ nāmarūpan’’ ti rūpassa ca viññāṇūpanissayatā vuttā. "
  5143. 915143,173,444,47,80,1,343,30,"Vanapatthapariyāye ca vanasaṇḍagāmanigamanagarajanapadapuggalūpanissayo iriyāpathavihāro, tato ca cīvarādīnaṃ jīvitaparikkhārānaṃ kasirena ca appakasirena ca samudāgamanaṃ vuttaṃ, na ca vanasaṇḍādayo ārammaṇūpanissayādibhāvaṃ iriyāpathānaṃ cīvarādisamudāgamanassa ca bhajanti, tasmā vinā abhāvo eva ca suttantapariyāyato upanissayabhāvo daṭṭhabbo. "
  5144. 915144,173,444,81,93,1,162,12,Nāmassa abhisaṅkhāraviññāṇaṃ kammārammaṇapaṭisandhiādikāle ārammaṇapaccayova hotīti vattabbameva natthīti rūpasseva suttantikapariyāyato ekadhā paccayabhāvo vutto.
  5145. 915145,173,444,94,104,1,84,10,Sasaṃsayassa hi rūpassa taṃpaccayo hotīti vutte nāmassa hotīti vattabbameva natthīti.
  5146. 915146,173,445,2,15,1,82,9,Pavattassa pākaṭattā apākaṭaṃ paṭisandhiṃ gahetvā pucchati‘‘ kathaṃ panetan’’ tiādinā.
  5147. 915147,173,445,16,24,1,60,7,"Suttato nāmaṃ, yuttito rūpaṃ viññāṇapaccayā hotīti jānitabbaṃ. "
  5148. 915148,173,445,25,38,1,78,9,Yuttito sādhetvā suttena taṃ daḷhaṃ karonto‘‘ kammasamuṭṭhānassapi hī’’ tiādimāha.
  5149. 915149,173,445,39,43,1,46,3,{Cittasamuṭṭhānassevā}ti cittasamuṭṭhānassa viya.
  5150. 915150,173,445,44,55,1,96,10,"Yasmā nāmarūpameva pavattamānaṃ dissati, tasmā tadeva vadantena anuttaraṃ dhammacakkaṃ pavattitaṃ. "
  5151. 915151,173,445,56,59,1,53,3,Suññatāpakāsanañhi dhammacakkappavattananti adhippāyo.
  5152. 915152,173,445,60,82,1,160,18,"Nāmarūpamattatāvacaneneva vā pavattiyā dukkhasaccamattatā vuttā, dukkhasaccappakāsanena ca tassa samudayo, tassa ca nirodho, nirodhagāmī ca maggo pakāsito eva hoti. "
  5153. 915153,173,445,83,99,1,160,14,"Ahetukassa dukkhassa hetunirodhā, anirujjhanakassa ca abhāvā, nirodhassa ca upāyena vinā anadhigantabbattāti catusaccappakāsanaṃ dhammacakkappavattanaṃ yojetabbaṃ. "
  5154. 915154,173,446,2,4,1,35,2,Nāmarūpapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5155. 915155,173,447,2,2,1,28,1,Saḷāyatanapadaniddesavaṇṇanā
  5156. 915156,173,448,2,25,1,185,17,"229. {Niyamato}ti ca idaṃ catunnaṃ bhūtānaṃ, channaṃ vatthūnaṃ, jīvitassa ca yathāsambhavaṃ sahajātanissayapurejātaindriyādinā ekantena saḷāyatanassa pavattamānassa paccayabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  5157. 915157,173,448,26,32,1,79,6,Rūpāyatanādīnaṃ pana sahajātanissayānupālanabhāvo natthīti aggahaṇaṃ veditabbaṃ.
  5158. 915158,173,448,33,47,1,130,12,"Ārammaṇārammaṇapurejātādibhāvo ca tesaṃ na santatipariyāpannānameva, na ca cakkhādīnaṃ viya ekappakārenevāti aniyamato paccayabhāvo. "
  5159. 915159,173,448,48,62,1,93,12,Niyamato… pe… jīvitindriyanti evan ti ettha evaṃ -saddena vā rūpāyatanādīnampi saṅgaho veditabbo.
  5160. 915160,173,448,63,83,1,224,19,"Chaṭṭhāyatanañca saḷāyatanañca saḷāyatanan ti ettha yadipi chaṭṭhāyatanasaḷāyatana-saddānaṃ saddato sarūpatā natthi, atthato pana saḷāyatanekadesova chaṭṭhāyatananti ekadesasarūpatā atthīti ekadesasarūpekaseso katoti veditabbo. "
  5161. 915161,173,448,84,105,1,138,16,"Atthatopi hi sarūpānaṃ ekadesasarūpekasesaṃ icchanti‘‘ vaṅko ca kuṭilo ca kuṭilā’’ ti, tasmā atthato ekadesasarūpānañca ekasesena bhavitabbanti. "
  5162. 915162,173,449,2,54,1,402,40,"Atha vā chaṭṭhāyatanañca manāyatanañca chaṭṭhāyatananti vā, manāyatananti vā, chaṭṭhāyatanañca chaṭṭhāyatanañca chaṭṭhāyatananti vā, manāyatanañca manāyatanañca manāyatananti vā ekasesaṃ katvā cakkhādīhi saha‘‘ saḷāyatanan’’ ti vuttanti tameva ekasesaṃ nāmamattapaccayassa, nāmarūpapaccayassa ca manāyatanassa vasena kataṃ atthato dassento āha‘‘ chaṭṭhāyatanañca saḷāyatanañca saḷāyatananti evaṃ katekasesassā’’ ti. "
  5163. 915163,173,449,55,65,1,86,10,Yathāvuttopi hi ekaseso atthato chaṭṭhāyatanañca saḷāyatanañcāti evaṃ kato nāma hotīti.
  5164. 915164,173,449,66,76,1,114,9,Sabbattha ca ekasese kate ekavacananiddeso katekasesānaṃ saḷāyatanādisaddavacanīyatāsāmaññavasena katoti daṭṭhabbo.
  5165. 915165,173,449,77,102,1,217,19,"Abyākatavāre {vakkhatī}ti kiñcāpi akusalavāre kusalavāre ca‘‘ nāmapaccayā chaṭṭhāyatanan’’ ti vuttaṃ, suttantabhājanīye pana vipākachaṭṭhāyatanameva gahitanti adhippāyena abyākatavārameva sādhakabhāvena udāhaṭanti daṭṭhabbaṃ. "
  5166. 915166,173,449,103,123,1,131,15,"Paccayanaye pana‘‘ chaṭṭhā hoti taṃ avakaṃsato’’ tiādinā avipākassapi paccayo uddhaṭo, so niravasesaṃ vattukāmatāya uddhaṭoti veditabbo. "
  5167. 915167,173,449,124,137,1,125,12,"Idha saṅgahitan ti idha ekasesanayena saṅgahitaṃ, tattha abyākatavāre lokiyavipākabhājanīye vibhattanti veditabbanti adhippāyo. "
  5168. 915168,173,450,2,5,1,16,3,Neyyan ti ñeyyaṃ.
  5169. 915169,173,450,6,49,1,318,37,"{Ukkaṃsāvakaṃso}ti ettha sattadhā paccayabhāvato ukkaṃso aṭṭhadhā paccayabhāvo, tato pana navadhā tato vā dasadhāti ayaṃ ukkaṃso, avakaṃso pana dasadhā paccayabhāvato navadhā paccayabhāvo, tato aṭṭhadhā, tato sattadhāti evaṃ veditabbo, na pana sattadhā paccayabhāvato eva dvepi ukkaṃsāvakaṃsā yojetabbā tato avakaṃsābhāvatoti. "
  5170. 915170,173,451,2,36,1,225,29,"Hadayavatthuno sahāyaṃ {hutvā}ti etena arūpe viya asahāyaṃ nāmaṃ na hoti, hadayavatthu ca nāmena saha chaṭṭhāyatanassa paccayo hotīti ettakameva dasseti, na pana yathā hadayavatthu paccayo hoti, tathā nāmampīti ayamattho adhippeto. "
  5171. 915171,173,451,37,51,1,86,11,"Vatthu hi vippayuttapaccayo hoti, na nāmaṃ, nāmañca vipākahetādipaccayo hoti, na vatthūti. "
  5172. 915172,173,451,52,67,1,162,14,"Pavatte arūpadhammā kammajarūpassa ṭhitippattasseva paccayā honti, na uppajjamānassāti vippayuttaatthiavigatā ca pacchājātavippayuttādayo eva cakkhādīnaṃ yojetabbā. "
  5173. 915173,173,452,2,21,1,166,14,{Avasesamanāyatanassā}ti ettha‘‘ pañcakkhandhabhave panā’’ ti etassa anuvattamānattā pañcavokārabhave eva pavattamānaṃ pañcaviññāṇehi avasesamanāyatanaṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  5174. 915174,173,452,22,28,1,106,6,Nāmarūpassa sahajātādisādhāraṇapaccayabhāvo sampayuttādiasādhāraṇapaccayabhāvo ca yathāsambhavaṃ yojetabbo.
  5175. 915175,173,453,2,4,1,37,2,Saḷāyatanapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5176. 915176,173,454,2,2,1,24,1,Phassapadaniddesavaṇṇanā
  5177. 915177,173,455,2,26,1,130,12,230.‘‘ Chaṭṭhāyatanapaccayā phasso’’ ti abhidhammabhājanīyapāḷi āruppaṃ sandhāya vuttāti‘‘ chaṭṭhāyatanapaccayā phassoti pāḷianusārato’’ ti āha.
  5178. 915178,173,455,27,31,1,45,4,Ajjhattan ti sasantatipariyāpannameva gaṇhāti.
  5179. 915179,173,455,32,70,1,351,35,"Tañhi sasantatipariyāpannakammanibbattaṃ tādisassa phassassa paccayo hoti, rūpādīni pana bahiddhā anupādinnāni ca phassassa ārammaṇaṃ honti, na tāni cakkhādīni viya sasantatipariyāpannakammakilesanimittapavattibhāvena phassassa paccayoti paṭhamācariyavāde na gahitāni, dutiyācariyavāde pana yathā tathā vā paccayabhāve sati na sakkā vajjetunti gahitānīti. "
  5180. 915180,173,456,2,18,1,93,11,"Yadi sabbāyatanehi eko phasso sambhaveyya,‘‘ saḷāyatanapaccayā phasso’’ ti ekassa vacanaṃ yujjeyya. "
  5181. 915181,173,456,19,50,1,235,25,"Athāpi ekamhā āyatanā sabbe phassā sambhaveyyuṃ, tathāpi sabbāyatanehi sabbaphassasambhavato āyatanabhedena phassabhedo natthīti tadabhedavasena ekassa vacanaṃ yujjeyya, tathā pana asambhavato na yuttanti codeti‘‘ na sabbāyatanehī’’ tiādinā. "
  5182. 915182,173,456,51,85,1,205,24,"Aññassapi vā asambhavantassa vidhānassa bodhanatthameva‘‘ nāpi ekamhā āyatanā sabbe phassā’’ ti vuttaṃ,‘‘ na sabbāyatanehi eko phasso sambhotī’’ ti idameva pana ekaphassavacanassa ayuttadīpakaṃ kāraṇanti veditabbaṃ. "
  5183. 915183,173,456,86,109,1,146,20,"Nidassanavasena vā etaṃ vuttaṃ, nāpi ekamhā āyatanā sabbe phassā sambhonti, evaṃ na sabbāyatanehi eko phasso sambhoti, tasmā ekassa vacanaṃ ayuttanti. "
  5184. 915184,173,456,110,123,1,95,9,Parihāraṃ pana anekāyatanehi ekaphassassa sambhavatoti dassento‘‘ tatridaṃ vissajjanan’’ tiādimāha.
  5185. 915185,173,456,124,127,1,49,3,Ekopi anekāyatanappabhavo ekopanekāyatanappabhavo.
  5186. 915186,173,456,128,133,1,54,5,Chadhāpaccayatte pañcavibhāvayeti evaṃ sesesupi yojanā.
  5187. 915187,173,456,134,144,1,99,9,Tathā {cā}ti paccuppannāni rūpādīni paccuppannañca dhammāyatanapariyāpannaṃ rūparūpaṃ sandhāya vuttaṃ.
  5188. 915188,173,456,145,154,1,87,8,{Ārammaṇapaccayamattenā}ti taṃ sabbaṃ apaccuppannaṃ aññañca dhammāyatanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  5189. 915189,173,457,2,4,1,33,2,Phassapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5190. 915190,173,458,2,2,1,24,1,Vedanāpadaniddesavaṇṇanā
  5191. 915191,173,459,2,36,1,207,21,"231.‘‘ Sesānan’’ ti ettha sampaṭicchanassa cakkhusamphassādayo pañca yadipi anantarādīhipi paccayā honti, anantarādīnaṃ pana upanissaye antogadhattā santīraṇatadārammaṇānañca sādhāraṇassa tassa vasena‘‘ ekadhā’’ ti vuttaṃ. "
  5192. 915192,173,460,2,10,1,101,8,Tebhūmakavipākavedanānampi sahajātamanosamphassasaṅkhāto so phasso aṭṭhadhā paccayo hotīti yojetabbaṃ.
  5193. 915193,173,460,11,29,1,140,13,"Paccayaṃ anupādinnampi keci icchantīti‘‘ yā panā’’ tiādinā manodvārāvajjanaphassassa paccayabhāvo vutto, tañca mukhamattadassanatthaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  5194. 915194,173,460,30,42,1,112,12,Etena nayena sabbassa anantarassa anānantarassa ca phassassa tassā tassā vipākavedanāya upanissayatā yojetabbāti.
  5195. 915195,173,461,2,4,1,33,2,Vedanāpadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5196. 915196,173,462,2,2,1,23,1,Taṇhāpadaniddesavaṇṇanā
  5197. 915197,173,463,2,13,1,57,5,"232. {Mamattenā}ti sampiyāyamānena, assādanataṇhāyāti vuttaṃ hoti. "
  5198. 915198,173,463,14,32,1,148,16,"Tattha putto viya vedanā daṭṭhabbā, khīrādayo viya vedanāya paccayabhūtā rūpādayo, khīrādidāyikā dhāti viya rūpādichaḷārammaṇadāyakā cittakārādayo cha. "
  5199. 915199,173,463,33,41,1,97,8,Tattha vejjo rasāyanojāvasena tadupatthambhitajīvitavasena ca dhammārammaṇassa dāyakoti daṭṭhabbo.
  5200. 915200,173,463,42,61,1,137,14,"Ārammaṇapaccayo uppajjamānassa ārammaṇamattameva hoti, na upanissayo viya uppādakoti uppādakassa upanissayasseva vasena‘‘ ekadhāvā’’ ti vuttaṃ. "
  5201. 915201,173,463,62,79,1,163,16,"Upanissayena vā ārammaṇūpanissayo saṅgahito, tena ca ārammaṇabhāvena taṃsabhāvo aññopi ārammaṇabhāvo dīpito hotīti upanissayavaseneva paccayabhāvo vuttoti veditabbo. "
  5202. 915202,173,464,2,22,1,139,17,"Yasmā {vā}tiādinā na kevalaṃ vipākasukhavedanā eva, tissopi pana vedanā vipākā visesena taṇhāya upanissayapaccayo, avisesena itarā cāti dasseti. "
  5203. 915203,173,464,23,38,1,107,12,"Upekkhā pana santattā, sukhamicceva {bhāsitā}ti tasmā sāpi bhiyyo icchanavasena taṇhāya upanissayoti adhippāyo . "
  5204. 915204,173,464,39,59,1,150,19,"Upekkhā pana akusalavipākabhūtā aniṭṭhattā dukkhe avarodhetabbā, itarā iṭṭhattā sukheti sā dukkhaṃ viya sukhaṃ viya ca upanissayo hotīti sakkā vattunti."
  5205. 915205,173,464,60,81,1,138,13,‘‘ Vedanāpaccayā taṇhā’’ ti vacanena sabbassa vedanāvato paccayassa atthitāya taṇhuppattippasaṅge taṃnivāraṇatthamāha‘‘ vedanāpaccayā cāpī’’ tiādi.
  5206. 915206,173,465,2,19,1,105,13,Nanu ‘‘ anusayasahāyā vedanā taṇhāya paccayo hotī’’ ti vacanassa abhāvā atippasaṅganivattanaṃ na sakkā kātunti?
  5207. 915207,173,465,20,24,1,26,3,"Na, vaṭṭakathāya pavattattā. "
  5208. 915208,173,465,25,34,1,88,9,Vaṭṭassa hi anusayavirahe abhāvato anusayasahitāyeva paccayoti atthato vuttametaṃ hotīti.
  5209. 915209,173,465,35,47,1,76,8,Atha vā‘‘ avijjāpaccayā’’ ti anuvattamānattā anusayasahitāva paccayoti viññāyati.
  5210. 915210,173,465,48,78,1,161,23,"‘‘ Vedanāpaccayā taṇhā’’ ti ca ettha vedanāpaccayā eva taṇhā, na vedanāya vināti ayaṃ niyamo viññāyati, na vedanāpaccayā taṇhā hoti evāti, tasmā atippasaṅgo natthi evāti. "
  5211. 915211,173,466,2,8,1,55,4,"{Vusīmato}ti vusitavato, vusitabrahmacariyavāsassāti attho. "
  5212. 915212,173,466,9,26,1,66,11,"Vussatīti vā‘‘ vusī’’ ti maggo vuccati, so etassa vuttho atthīti vusīmā. "
  5213. 915213,173,466,27,42,1,75,10,"Aggaphalaṃ vā pariniṭṭhitavāsattā‘‘ vusī’’ ti vuccati, taṃ etassa atthīti vusīmā. "
  5214. 915214,173,467,2,4,1,32,2,Taṇhāpadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5215. 915215,173,468,2,2,1,25,1,Upādānapadaniddesavaṇṇanā
  5216. 915216,173,469,2,14,1,78,8,233. Sassato {attā}ti idaṃ purimadiṭṭhiṃ upādiyamānaṃ uttaradiṭṭhiṃ nidassetuṃ vuttaṃ.
  5217. 915217,173,469,15,32,1,94,12,"Yathā hi esā diṭṭhi daḷhīkaraṇavasena purimaṃ uttarā upādiyati, evaṃ‘‘ natthi dinnan’’ tiādikāpīti. "
  5218. 915218,173,469,33,41,1,78,8,Atta ggahaṇaṃ pana attavādupādānanti na idaṃ diṭṭhupādānadassananti daṭṭhabbaṃ.
  5219. 915219,173,469,42,53,1,119,10,Loko {cā}ti vā attaggahaṇavinimuttaṃ gahaṇaṃ diṭṭhupādānabhūtaṃ idha purimadiṭṭhiuttaradiṭṭhivacanehi vuttanti veditabbaṃ.
  5220. 915220,173,469,54,74,1,164,14,"‘‘ Dhammasaṅkhepavitthāre pana saṅkhepato taṇhādaḷhattaṃ, saṅkhepato diṭṭhimattameva, vitthārato panā’’ ti evaṃ dhammasaṅkhepavitthārato saṅkhepaṃ vitthārañca niddhāretīti. "
  5221. 915221,173,469,75,80,1,54,4,{Dhammasaṅkhepavitthāre}ti niddhāraṇe bhummaṃ daṭṭhabbaṃ.
  5222. 915222,173,470,2,27,1,176,19,"Pakatiaṇuādīnaṃ sassatagāhapubbaṅgamo, sarīrassa ucchedaggāhapubbaṅgamo ca tesaṃ sāmibhūto koci sassato ucchijjamāno vā attā atthīti attaggāho kadāci hotīti‘‘ yebhuyyenā’’ ti vuttaṃ. "
  5223. 915223,173,470,28,33,1,55,5,Yebhuyyena paṭhamaṃ attavādupādānantiādinā vā sambandho.
  5224. 915224,173,471,2,20,1,193,17,"Yadipi bhavarāgajavanavīthi sabbapaṭhamaṃ pavattati gahitappaṭisandhikassa bhavanikantiyā pavattitabbattā, so pana bhavarāgo taṇhādaḷhattaṃ na hotīti maññamāno na kāmupādānassa paṭhamuppattimāha. "
  5225. 915225,173,471,21,40,1,170,18,"Taṇhā kāmupādānanti pana vibhāgassa akaraṇe sabbāpi taṇhā kāmupādānanti, karaṇepi kāmarāgato aññāpi taṇhā daḷhabhāvaṃ pattā kāmupādānanti tassa arahattamaggavajjhatā vuttā. "
  5226. 915226,173,472,2,5,1,36,3,Uppattiṭṭhānabhūtā cittuppādā visayo.
  5227. 915227,173,472,6,15,1,56,6,"Pañcupādānakkhandhā ālayo, tattha ramatīti ālayarāmā , pajā. "
  5228. 915228,173,472,16,25,1,65,9,Teneva sā ālayarāmatā ca sakasantāne parasantāne ca pākaṭā hotīti.
  5229. 915229,173,472,26,33,1,98,7,Upanissayavacanena ārammaṇānantarapakatūpanissayā vuttāti anantarapaccayādīnampi saṅgaho kato hoti.
  5230. 915230,173,473,2,4,1,34,2,Upādānapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5231. 915231,173,474,2,2,1,23,1,Bhavapadaniddesavaṇṇanā
  5232. 915232,173,475,2,22,1,126,13,234. Phalavohārena kammabhavo bhavoti vuttoti upapattibhavanibbacanameva dvayassapi sādhāraṇaṃ katvā vadanto āha‘‘ bhavatīti bhavo’’ ti.
  5233. 915233,173,475,23,39,1,140,14,"Bhavaṃ {gacchatī}ti nipphādanaphalavasena attano pavattikāle bhavābhimukhaṃ hutvā pavattatīti attho, nibbattanameva vā ettha gamanaṃ adhippetaṃ. "
  5234. 915234,173,476,2,23,1,114,15,"Saññāvataṃ bhavo {saññābhavo}ti ettha vantu-saddassa lopo daṭṭhabbo, tassa vā atthe akāraṃ katvā‘‘ saññabhavo’’ tipi pāṭho. "
  5235. 915235,173,476,24,43,1,131,15,"Vokirīyati pasārīyati vitthārīyatīti vokāro, vokiraṇaṃ vā vokāro, so ekasmiṃ pavattattā eko {vokāro}ti vutto, padesapasaṭuppattīti attho. "
  5236. 915236,173,477,2,22,1,158,15,"Cetanāsampayuttā vā… pe… {saṅgahitā}ti ācayagāmitāya kammasaṅkhātataṃ dassetvā kammabhave saṅgahitabhāvaṃ pariyāyena vadati, nippariyāyena pana cetanāva kammabhavo. "
  5237. 915237,173,477,23,49,1,138,16,"Vuttañhi‘‘ kammabhavo tīhi khandhehi ekenāyatanena ekāya dhātuyā sampayutto, ekena khandhena ekenāyatanena ekāya dhātuyā kehici sampayutto’’ ti( dhātu.244). "
  5238. 915238,173,477,50,55,1,52,5,Upapattibhavo tīhipi tikehi vuttā upapattikkhandhāva.
  5239. 915239,173,477,56,77,1,132,12,Yathāha‘‘ upapattibhavo kāmabhavo saññābhavo pañcavokārabhavo pañcahi khandhehi ekādasahāyatanehi sattarasahi dhātūhi saṅgahito’’ tiādi( dhātu.67).
  5240. 915240,173,477,78,94,1,96,11,"Yadi hi anupādinnakānampi gahaṇaṃ siyā,‘‘ dvādasahāyatanehi aṭṭhārasahi dhātūhī’’ ti vattabbaṃ siyāti. "
  5241. 915241,173,478,2,21,1,110,14,Saṅkhārabhavānaṃ dhammabhedato na saṅkhārā eva puna vuttāti‘‘ sātthakamevidaṃ punavacanan’’ ti etaṃ na yuttanti ce?
  5242. 915242,173,478,22,29,1,55,6,"Na, bhavekadesabhāvena saṅkhārānaṃ bhavoti puna vuttattā. "
  5243. 915243,173,478,30,45,1,112,11,Parena vā dhammavisesaṃ agaṇetvā punavacanaṃ coditanti codakābhilāsavasena‘‘ sātthakamevidaṃ punavacanan’’ ti vuttaṃ.
  5244. 915244,173,479,2,8,1,86,6,Kāmabhavādinibbattanakassa kammassa kāmabhavādibhāvo phalavohārena aṭṭhakathāyaṃ vutto.
  5245. 915245,173,479,9,27,1,117,14,Antogadhe visuṃ agaṇetvā abbhantaragate eva katvā kāmabhavādike kammupapattibhavavasena duguṇe katvā āha‘‘ cha bhavā’’ ti.
  5246. 915246,173,480,2,7,1,40,4,{Avisesenā}ti upādānabhedaṃ akatvāti attho.
  5247. 915247,173,480,8,21,1,88,9,Upādānabhedākaraṇeneva ca dvādasappabhedassa saṅgahavasena saṅgahato‘‘ cha bhavā’’ ti vuttaṃ.
  5248. 915248,173,481,2,36,1,251,29,"Gosīlena kukkurasīlena ca samattena samādinnena gunnaṃ kukkurānañca sahabyatā vuttāti sīlabbatupādānavato jhānabhāvanā na ijjhatīti maññamānā tena rūpārūpabhavā na hontīti keci vadanti, vakkhamānena pana pakārena paccayabhāvato‘‘ taṃ na gahetabban’’ ti āha. "
  5249. 915249,173,481,37,46,1,130,9,Asuddhimagge ca suddhimaggaparāmasanaṃ sīlabbatupādānanti suddhimaggaparāmasanena rūpārūpāvacarajjhānānaṃ nibbattanaṃ na yujjatīti.
  5250. 915250,173,481,47,49,1,66,2,Purāṇabhāratasītāharaṇapasubandhavidhiādisavanaṃ asaddhammasavanaṃ.
  5251. 915251,173,481,50,59,1,89,8,Ādi -saddena asappurisūpanissayaṃ pubbe ca akatapuññataṃ attamicchāpaṇidhitañca saṅgaṇhāti.
  5252. 915252,173,481,60,71,1,95,10,Tadantogadhā {evā}ti tasmiṃ duccaritanibbatte sucaritanibbatte ca kāmabhave antogadhā evāti attho.
  5253. 915253,173,482,2,9,1,74,6,{Antogadhā}ti ca saññābhavapañcavokārabhavānaṃ ekadesena antogadhattā vuttaṃ.
  5254. 915254,173,482,10,16,1,41,6,Na hi te niravasesā kāmabhave antogadhāti.
  5255. 915255,173,482,17,20,1,50,2,{Sappabhedassā}ti sugatiduggatimanussādippabhedavato.
  5256. 915256,173,482,21,33,1,139,12,Kamena ca avatvā sīlabbatupādānassa ante bhavapaccayabhāvavacanaṃ attavādupādānaṃ viya abhiṇhaṃ asamudācaraṇato attavādupādānanimittattā ca.
  5257. 915257,173,483,2,8,1,54,5,{Hetupaccayappabhedehī}ti ettha maggapaccayo ca vattabbo.
  5258. 915258,173,483,9,13,1,40,4,Diṭṭhupādānādīni hi maggapaccayā hontīti.
  5259. 915259,173,484,2,4,1,32,2,Bhavapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5260. 915260,173,485,2,2,1,34,1,Jātijarāmaraṇādipadaniddesavaṇṇanā
  5261. 915261,173,486,2,16,1,54,6,235. Upapattibhavuppattiyeva jātīti āha‘‘ na upapattibhavo’’ ti.
  5262. 915262,173,486,17,28,1,87,11,Jāyamānassa pana jāti jātīti upapattibhavopi asati abhāvā jātiyā paccayoti sakkā vattuṃ.
  5263. 915263,173,486,29,52,1,114,9,"Jāyamānarūpapadaṭṭhānatāpi hi rūpajātiyā vuttā‘‘ upacitarūpapadaṭṭhāno( dha. sa. aṭṭha.641) upacayo, anuppabandharūpapadaṭṭhānā santatī’’ ti. "
  5264. 915264,173,487,2,6,1,51,4,Khandhānaṃ jātānaṃ uññātatānuññātatāca hīnapaṇītatā.
  5265. 915265,173,487,7,11,1,47,4,Ādi -saddena suvaṇṇadubbaṇṇādivisesaṃ saṅgaṇhāti.
  5266. 915266,173,487,12,24,1,85,8,Ajjhattasantānagatato aññassa visesakārakassa kāraṇassa abhāvā‘‘ ajjhattasantāne’’ ti āha.
  5267. 915267,173,488,2,9,1,62,6,Tena {tenā}ti ñātibyasanādinā jarāmaraṇato aññena dukkhadhammena.
  5268. 915268,173,488,10,16,1,59,4,"{Upanissayakoṭiyā}ti upanissayaṃsena, upanissayalesenāti attho. "
  5269. 915269,173,488,17,37,1,110,15,"Yo hi paṭṭhāne anāgato sati bhāvā asati ca abhāvā suttantikapariyāyena upanissayo, so‘‘ upanissayakoṭī’’ ti vuccati. "
  5270. 915270,173,489,2,4,1,43,2,Jātijarāmaraṇādipadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5271. 915271,173,490,2,2,1,22,1,Bhavacakkakathāvaṇṇanā
  5272. 915272,173,491,2,12,1,40,5,"242. Samitan ti saṅgataṃ, abbocchinnanti attho. "
  5273. 915273,173,491,13,25,1,77,9,"{Kāmayānassā}ti kāmayamānassa, kāmo yānaṃ etassāti vā kāmayāno, tassa kāmayānassa. "
  5274. 915274,173,491,26,30,1,24,3,{Ruppatī}ti sokena ruppati.
  5275. 915275,173,492,2,5,1,48,3,Pariyuṭṭhānatāya tiṭṭhanasīlo pariyuṭṭhānaṭṭhāyī.
  5276. 915276,173,492,6,27,1,133,13,"‘‘ Pariyuṭṭhaṭṭhāyino’’ ti vā pāṭho, tattha pariyuṭṭhātīti pariyuṭṭhaṃ, diṭṭhipariyuṭṭhaṃ, tena tiṭṭhatīti {pariyuṭṭhaṭṭhāyī}ti attho daṭṭhabbo. "
  5277. 915277,173,492,28,62,1,177,20,"Pañca {pubbanimittānī}ti‘‘ mālā milāyanti, vatthāni kilissanti, kacchehi sedā muccanti, kāye vevaṇṇiyaṃ okkamati, devo devāsane nābhiramatī’’ ti( itivu.83) vuttāni pañca maraṇapubbanimittānīti attho. "
  5278. 915278,173,492,63,73,1,106,9,Tāni hi disvā kammanibbattakkhandhasaṅkhāte upapattibhave bhavachandabalena devānaṃ balavasoko uppajjatīti.
  5279. 915279,173,492,74,77,1,13,2,{Bālo}ti avidvā.
  5280. 915280,173,492,78,82,1,34,4,Tena avijjāya kāraṇabhāvaṃ dasseti.
  5281. 915281,173,492,83,87,1,95,4,Tividhan ti tassāruppakathāsavanakammakāraṇādassanamaraṇakālakammopaṭṭhānanidānaṃ sokādidukkhaṃ.
  5282. 915282,173,492,88,95,1,47,6,Āsave {sādhentī}ti āsave gamenti bodhentīti attho.
  5283. 915283,173,493,2,8,1,41,5,Evaṃ {satī}ti aviditāditāya anādibhāve sati.
  5284. 915284,173,493,9,16,1,57,6,"Ādimattakathanan tiādi etassa atthīti ādimaṃ, bhavacakkaṃ. "
  5285. 915285,173,493,17,24,1,53,6,"Tassa bhāvo ādimattaṃ, tassa kathanaṃ ādimattakathanaṃ. "
  5286. 915286,173,493,25,44,1,149,18,"Visesanivattiattho vā matta -saddo, sati anādibhāve avijjā ādimhi majjhe pariyosāne ca sabbattha siyāti ādimattāya avijjāya kathanaṃ virujjhatīti attho. "
  5287. 915287,173,493,45,58,1,107,10,"{Avijjāggahaṇenā}ti avijjāya uppādanena kathanena, appahānena vā, attano santāne sannihitabhāvakaraṇenāti attho. "
  5288. 915288,173,493,59,62,1,30,2,{Kammādīnī}ti kammavipākavaṭṭāni.
  5289. 915289,173,493,63,73,1,61,6,Vaṭṭakāraṇabhāvena padhānattā‘‘ padhānadhammo’’ ti avijjā kathitā.
  5290. 915290,173,493,74,76,1,13,2,Vadatīti vado.
  5291. 915291,173,493,77,103,1,129,18,"Vedeti, vediyatīti vā vedeyyo, sukhādiṃ anubhavati, sabbavisaye vā jānāti,‘‘ sukhito’’ tiādinā attanā parehi ca jānāti ñāyati cāti attho. "
  5292. 915292,173,493,104,112,1,46,7,Brahmādinā vā attanā {vā}ti vā -saddo ca-saddattho.
  5293. 915293,173,493,113,121,1,48,4,Tenāha‘‘ kārakavedakarahitan’’ ti ca-saddatthasamāsaṃ.
  5294. 915294,173,494,2,21,1,185,18,"Dvādasavidhasuññatāsuññan ti avijjādīnaṃ dvādasavidhānaṃ suññatāya suññaṃ, catubbidhampi vā suññataṃ ekaṃ katvā dvādasaṅgatāya dvādasavidhāti tāya dvādasavidhāya suññatāya suññanti attho. "
  5295. 915295,173,495,2,12,1,110,8,{Pubbantāharaṇato}ti pubbantato paccuppannavipākassa āharaṇato paricchinnavedanāvasānaṃ etaṃ bhavacakkanti attho.
  5296. 915296,173,495,13,17,1,43,4,Bhavacakkekadesopi hi bhavacakkanti vuccati.
  5297. 915297,173,495,18,38,1,163,18,"Vedanā vā taṇhāsahāyāya avijjāya paccayo hotīti vedanāto avijjā, tato saṅkhārāti sambajjhanato vedanāvasānaṃ bhavacakkanti yuttametaṃ, evaṃ taṇhāmūlake ca yojetabbaṃ. "
  5298. 915298,173,495,39,44,1,41,5,Dvinnampi hi aññamaññaṃ anuppaveso hotīti.
  5299. 915299,173,495,45,67,1,169,17,"Avijjā dhammasabhāvaṃ paṭicchādetvā viparītābhinivesaṃ karontī diṭṭhicarite saṃsāre nayati, tesaṃ vā saṃsāraṃ saṅkhārādipavattiṃ nayati pavattetīti‘‘ saṃsāranāyikā’’ ti vuttā. "
  5300. 915300,173,495,68,71,1,28,2,{Phaluppattiyā}ti kattuniddeso.
  5301. 915301,173,495,72,86,1,145,13,"Viññāṇādipaccuppannaphaluppatti hi idha diṭṭhā, adiṭṭhānañca purimabhave attano hetūnaṃ avijjāsaṅkhārānaṃ phalaṃ ajanetvā anupacchijjanaṃ pakāseti. "
  5302. 915302,173,495,87,109,1,230,21,"Atha vā purimabhavacakkaṃ dutiyena sambandhaṃ vuttanti vedanāsaṅkhātassa phalassa uppattiyā taṇhādīnaṃ hetūnaṃ anupacchedaṃ pakāseti, tasmā phaluppattiyā kāraṇabhūtāya paṭhamassa bhavacakkassa hetūnaṃ anupacchedappakāsanatoti attho. "
  5303. 915303,173,495,110,142,1,257,25,"Saṅkhārādīnameva vā phalānaṃ uppattiyā avijjādīnaṃ hetūnaṃ phalaṃ ajanetvā anupacchedameva, viññāṇādihetūnaṃ vā saṅkhārādīnaṃ anubandhanameva pakāseti paṭhamaṃ bhavacakkaṃ, na dutiyaṃ viya pariyosānampīti‘‘ phaluppattiyā hetūnaṃ anupacchedappakāsanato’’ ti vuttaṃ."
  5304. 915304,173,495,143,171,1,168,16,‘‘ Viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ ti ettha aparipuṇṇāyatanakalalarūpaṃ vatvā tato uddhaṃ‘‘ nāmarūpapaccayā saḷāyatanan’’ ti saḷāyatanappavatti vuttāti āha‘‘ anupubbapavattidīpanato’’ ti.
  5305. 915305,173,495,172,192,1,89,12,‘‘ Bhavapaccayā jātī’’ ti ettha na āyatanānaṃ kamena uppatti vuttāti āha‘‘ sahuppattidīpanato’’ ti.
  5306. 915306,173,496,2,9,1,76,6,"Hetuādipubbakā tayo sandhī etassāti hetuphalahetupubbakatisandhi, bhavacakkaṃ. "
  5307. 915307,173,496,10,16,1,80,6,Hetuphalahetuphalavasena catuppabhedo aṅgānaṃ saṅgaho etassāti catubhedasaṅgahaṃ.
  5308. 915308,173,496,17,31,1,128,13,"Sarūpato avuttāpi tasmiṃ tasmiṃ saṅgahe ākirīyanti avijjāsaṅkhārādiggahaṇehi pakāsīyantīti ākārā, atītahetuādīnaṃ vā pakārā ākārā. "
  5309. 915309,173,496,32,58,1,160,17,"Kilesakammavipākā vipākakilesakammehi sambandhā hutvā punappunaṃ parivattantīti tesu vaṭṭanāmaṃ āropetvā‘‘ tivaṭṭan’’ ti vuttaṃ, vaṭṭekadesattā vā‘‘ vaṭṭānī’’ ti vuttāni. "
  5310. 915310,173,497,2,8,1,73,5,Sandhīnaṃ {ādipariyosānavavatthitā}ti sandhīnaṃ pubbāparavavatthitāti attho.
  5311. 915311,173,498,2,33,1,143,17,"‘ ‘ Yā kāci vā pana cetanā bhavo, cetanāsampayuttā āyūhanasaṅkhārā’’ ti idaṃ imissā dhammaṭṭhitiñāṇabhājanīye vuttāya paṭisambhidāpāḷiyā( paṭi. ma.1.47) vasena vuttaṃ. "
  5312. 915312,173,498,34,44,1,32,6,Ettha hi‘‘ cetanā bhavo’’ ti āgatāti.
  5313. 915313,173,498,45,68,1,117,14,"Bhavaniddese pana‘‘ sātthato’’ ti ettha‘‘ cetanāva saṅkhārā, bhavo pana cetanāsampayuttāpī’’ ti vibhaṅgapāḷiyā vasena dassitaṃ."
  5314. 915314,173,498,69,74,1,30,3,‘‘ Tattha katamo puññābhisaṅkhāro?
  5315. 915315,173,498,75,91,1,84,9,Kusalā cetanā kāmāvacarā’’ tiādinā hi saṅkhārānaṃ cetanābhāvo vibhaṅgapāḷiyaṃ( vibha.226) vuttoti.
  5316. 915316,173,498,92,106,1,135,10,Tattha paṭisambhidāpāḷiyaṃ‘‘ cetanāsampayuttā vipākadhammattā savipākena āyūhanasaṅkhātena saṅkhatābhisaṅkharaṇakiccena saṅkhārā’’ ti vuttā.
  5317. 915317,173,498,107,177,1,462,45,"Vibhaṅgapāḷiyaṃ( vibha.234)‘‘ sabbampi bhavagāmikammaṃ kammabhavo’’ ti bhavassa paccayabhāvena bhavagāmibhāvato kammasaṃsaṭṭhasahāyatāya kammabhāvato ca upapattibhavaṃ bhāventīti bhavoti vuttā, upapattibhavabhāvanakiccaṃ pana cetanāya sātisayanti paṭisambhidāpāḷiyaṃ cetanā‘‘ bhavo’’ ti vuttā, bhavābhisaṅkharaṇakiccaṃ cetanāya sātisayanti vibhaṅgapāḷiyaṃ‘‘ kusalā cetanā’’ tiādinā cetanā‘‘ saṅkhārā’’ ti vuttā, tasmā tena tena pariyāyena ubhayaṃ ubhayattha vattuṃ yuttanti natthettha virodho . "
  5318. 915318,173,498,178,182,1,32,4,Gahaṇan ti kāmupādānaṃ kiccenāha.
  5319. 915319,173,498,183,186,1,22,3,Parāmasanan ti itarāni.
  5320. 915320,173,498,187,194,1,65,6,{Āyūhanāvasāne}ti tīsupi atthavikappesu vuttassa āyūhanassa avasāne.
  5321. 915321,173,499,2,23,1,96,12,"Dvīsu atthavikappesu vutte āyūhanasaṅkhāre‘‘ tassa pubbabhāgā’’ ti āha, tatiye vutte‘‘ taṃsampayuttā’’ ti. "
  5322. 915322,173,499,24,40,1,134,12,Daharassa cittappavatti bhavaṅgabahulā yebhuyyena bhavantarajanakakammāyūhanasamatthā na hotīti‘‘ idha paripakkattā āyatanānan’’ ti vuttaṃ.
  5323. 915323,173,499,41,52,1,94,9,"Kammakaraṇakāle {sammoho}ti etena kammassa paccayabhūtaṃ sammohaṃ dasseti, na kammasampayuttameva. "
  5324. 915324,173,500,2,40,1,308,29,"Kammāneva vipākaṃ sambharanti vaḍḍhentīti kammasambhārā, kammaṃ vā saṅkhārabhavā, tadupakārakāni avijjātaṇhupādānāni kammasambhārā, paṭisandhidāyako vā bhavo kammaṃ, tadupakārakā yathāvuttaāyūhanasaṅkhārā avijjādayo ca {kammasambhārā}ti kammañca kammasambhārā ca kammasambhārāti ekasesaṃ katvā‘‘ kammasambhārā’’ ti āha. "
  5325. 915325,173,500,41,57,1,100,12,Dasa dhammā kamman ti avijjādayopi kammasahāyatāya kammasarikkhakā tadupakārakā cāti‘‘ kamman’’ ti vuttā.
  5326. 915326,173,501,2,13,1,72,9,"Saṅkhippanti ettha avijjādayo viññāṇādayo cāti saṅkhepo, kammaṃ vipāko ca. "
  5327. 915327,173,501,14,24,1,73,9,"Kammaṃ vipākoti evaṃ saṅkhipīyatīti vā saṅkhepo, avijjādayo viññāṇādayo ca. "
  5328. 915328,173,501,25,30,1,57,5,Saṅkhepabhāvasāmaññena pana ekavacanaṃ katanti daṭṭhabbaṃ.
  5329. 915329,173,501,31,36,1,59,5,Saṅkhepasaddo vā bhāgādhivacananti kammabhāgo kammasaṅkhepo.
  5330. 915330,173,502,2,7,1,34,5,Evaṃ samuppannan ti kammato vipāko.
  5331. 915331,173,502,8,20,1,103,11,"Tatthāpi avijjāto saṅkhārāti evaṃ samuppannaṃ, tisandhiādivasena vā samuppannaṃ idaṃ bhavacakkanti attho. "
  5332. 915332,173,502,21,27,1,47,5,"Ittaran ti gamanadhammaṃ, vinassadhammanti attho. "
  5333. 915333,173,502,28,45,1,176,16,"Tena uppādavayavantatādīpakena anicca -saddena vikārāpattidīpakena cala -saddena ca adīpitaṃ kālantaraṭṭhāyitāpaṭikkhepaṃ dīpeti, adhuvan ti etena thirabhāvapaṭikkhepaṃ nissārataṃ. "
  5334. 915334,173,502,46,50,1,30,4,Hetū eva sambhārā hetusambhārā.
  5335. 915335,173,502,51,73,1,110,16,"‘‘ Ṭhānaso hetuso’’ ti ettha evaṃ vuttaṃ vā ṭhānaṃ, aññampi tassa tassa sādhāraṇaṃ kāraṇaṃ sambhāro, asādhāraṇaṃ hetu. "
  5336. 915336,173,502,74,88,1,111,14,Evan ti evaṃ hetuto dhammamattasambhave hetunirodhā ca vaṭṭupacchede dhamme ca taṃnirodhāya desite satīti attho.
  5337. 915337,173,502,89,92,1,34,3,Brahmacariyaṃ idha brahmacariyidha.
  5338. 915338,173,502,93,108,1,96,13,"Satte {cā}ti ettha ca -saddo evaṃ brahmacariyañca vijjati, sassatucchedā ca na hontīti samuccayattho. "
  5339. 915339,173,502,109,130,1,160,18,"Evañhi hetuāyatte dhammamattasambhave satto nupalabbhati, tasmiñca upalabbhante sassato ucchedo vā siyā, nupalabbhante tasmiṃ nevucchedo na sassatanti vuttaṃ hoti. "
  5340. 915340,173,503,2,9,1,47,5,"{Saccappabhavato}ti saccato, saccānaṃ vā pabhavato. "
  5341. 915341,173,503,10,17,1,69,7,Kusalākusalaṃ kamman ti vaṭṭakathāya vattamānattā sāsavanti viññāyati.
  5342. 915342,173,503,18,36,1,121,13,{Avisesenā}ti cetanā cetanāsampayuttakāti visesaṃ akatvā sabbampi taṃ kusalākusalaṃ kammaṃ‘‘ samudayasaccan’’ ti vuttanti attho.
  5343. 915343,173,503,37,63,1,155,19,"‘‘ Taṇhā ca… pe… avasesā ca sāsavā kusalā dhammā’’ ti hi cetanācetanāsampayuttavisesaṃ akatvā vuttanti, ariyasaccavisesaṃ vā akatvā samudayasaccanti vuttanti attho. "
  5344. 915344,173,504,2,10,1,62,6,"{Vatthūsū}ti ārammaṇesu, cakkhādīsu vā paṭicchādetabbesu vatthūsu. "
  5345. 915345,173,504,11,27,1,134,14,"Sokādīnaṃ {adhiṭṭhānattā}ti tesaṃ kāraṇattā, tehi siddhāya avijjāya sahitehi saṅkhārehi paccayo ca hoti bhavantarapātubhāvāyāti adhippāyo. "
  5346. 915346,173,504,28,44,1,105,11,Cuticittaṃ vā paṭisandhiviññāṇassa anantarapaccayo hotīti‘‘ paccayo ca hoti bhavantarapātubhāvāyā’’ ti vuttaṃ .
  5347. 915347,173,504,45,62,1,128,13,Taṃ pana cuticittaṃ avijjāsaṅkhārarahitaṃ bhavantarassa paccayo na hotīti tassa sahāyadassanatthamāha‘‘ sokādīnaṃ adhiṭṭhānattā’’ ti.
  5348. 915348,173,504,63,70,1,66,6,{Dvidhā}ti attanoyeva sarasena dhammantarapaccayabhāvena cāti dvidhā.
  5349. 915349,173,505,2,22,1,124,15,Avijjāpaccayā {saṅkhārā}ti etena saṅkhārānaṃ paccayuppannatādassanena‘‘ ko nu kho abhisaṅkharotīti esa no kallo pañho’’ ti dasseti.
  5350. 915350,173,505,23,25,1,32,2,Tenetaṃ kārakadassananivāraṇanti.
  5351. 915351,173,505,26,37,1,85,7,Evamādidassananivāraṇan ti etena‘‘ socati paridevati dukkhito’’ tiādidassananivāraṇamāha.
  5352. 915352,173,505,38,56,1,103,12,Sokādayopi hi paccayāyattā avasavattinoti‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇaṃ soka… pe… sambhavantī’’ ti etena vuttanti.
  5353. 915353,173,506,2,18,1,137,14,"Gaṇḍabhedapīḷakā {viyā}ti gaṇḍabhedanatthaṃ paccamāne gaṇḍe tassapi upari jāyamānakhuddakapīḷakā viya, gaṇḍassa vā anekadhābhede pīḷakā viya. "
  5354. 915354,173,506,19,21,1,39,2,Gaṇḍavikārā sūnatāsarāgapubbagahaṇādayo.
  5355. 915355,173,507,2,58,1,443,49,"Paṭalābhibhūtacakkhuko rūpāni na passati, kiñcipi passanto ca viparītaṃ passati, evaṃ avijjābhibhūto dukkhādīni na paṭipajjati na passati, micchā vā paṭipajjatīti paṭalaṃ viya avijjā , kiminā viya attanā katattā vaṭṭassa attanoyeva paribbhamanakāraṇattā ca kosappadesā viya saṅkhārā, saṅkhārapariggahaṃ vinā patiṭṭhaṃ alabhamānaṃ viññāṇaṃ pariṇāyakapariggahaṃ vinā patiṭṭhaṃ alabhamāno rājakumāro {viyā}ti pariggahena vinā patiṭṭhālābho ettha sāmaññaṃ. "
  5356. 915356,173,507,59,62,1,39,3,Upapattinimittan ti kammādiārammaṇamāha.
  5357. 915357,173,507,63,71,1,70,6,"{Parikappanato}ti ārammaṇakaraṇato, sampayuttena vā vitakkena vitakkanato. "
  5358. 915358,173,507,72,82,1,129,9,"Devamanussamigavihaṅgādivividhappakāratāya māyā viya nāmarūpaṃ, patiṭṭhāvisesena vuḍḍhivisesāpattito vanappagumbo viya saḷāyatanaṃ. "
  5359. 915359,173,507,83,87,1,74,4,Āyatanānaṃ visayivisayabhūtānaṃ aññamaññābhimukhabhāvato āyatanaghaṭṭanato.
  5360. 915360,173,507,88,100,1,103,12,Ettha ca saṅkhārādīnaṃ kosappadesapariṇāyakādīhi dvīhi dvīhi sadisatāya dve dve upamā vuttāti daṭṭhabbā.
  5361. 915361,173,508,2,9,1,62,7,Gambhīro eva hutvā obhāsati pakāsati dissatīti gambhīrāvabhāso.
  5362. 915362,173,508,10,24,1,143,12,"{Jātipaccayasambhūtasamudāgataṭṭho}ti jātipaccayā sambhūtaṃ hutvā sahitassa attano paccayānurūpassa uddhaṃ uddhaṃ āgatabhāvo, anuppabandhoti attho. "
  5363. 915363,173,508,25,32,1,64,7,Atha vā sambhūtaṭṭho ca samudāgataṭṭho ca sambhūtasamudāgataṭṭho.
  5364. 915364,173,508,33,54,1,94,15,"‘‘ Na jātito jarāmaraṇaṃ na hoti, na ca jātiṃ vinā aññato hotī’’ ti hi jātipaccayasambhūtaṭṭho vutto. "
  5365. 915365,173,508,55,71,1,118,13,"Itthañca jātito {samudāgacchatī}ti paccayasamudāgataṭṭho, yā yā jāti yathā yathā paccayo hoti, tadanurūpapātubhāvoti attho. "
  5366. 915366,173,509,2,13,1,118,9,"{Anulomapaṭilomato}ti idha pana paccayuppādā paccayuppannuppādasaṅkhātaṃ anulomaṃ, nirodhā nirodhasaṅkhātaṃ paṭilomañcāha. "
  5367. 915367,173,509,14,23,1,67,8,"Ādito pana antagamanaṃ anulomaṃ, antato ca ādigamanaṃ paṭilomamāhāti."
  5368. 915368,173,509,24,110,1,346,34,"‘‘ Ime cattāro āhārā kiṃnidānā’’ tiādikāya( saṃ. ni.2.11) vemajjhato paṭṭhāya paṭilomadesanāya,‘‘ cakkhuṃ paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, tiṇṇaṃ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā’’ tiādikāya( saṃ. ni.2.43-44;2.4.60) anulomadesanāya ca dvisandhitisaṅkhepaṃ,‘‘ saṃyojanīyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino viharato taṇhā pavaḍḍhati, taṇhāpaccayā upādānan’’ tiādīsu( saṃ. ni.2.53-54) ekasandhidvisaṅkhepaṃ. "
  5369. 915369,173,510,2,6,1,46,4,Avijjādīnaṃ sabhāvo paṭivijjhīyatīti paṭivedho.
  5370. 915370,173,510,7,32,1,117,12,Vuttañhi‘‘ tesaṃ tesaṃ vā tattha tattha vuttadhammānaṃ paṭivijjhitabbo salakkhaṇasaṅkhāto aviparītasabhāvo paṭivedho’’ ti( dha. sa. aṭṭha. nidānakathā).
  5371. 915371,173,510,33,51,1,152,14,"Apuññābhisaṅkhārekadeso sarāgo, añño virāgo, rāgassa vā apaṭipakkhabhāvato rāgappavaḍḍhako sabbopi apuññābhisaṅkhāro sarāgo, itaro paṭipakkhabhāvato virāgo."
  5372. 915372,173,510,52,114,1,420,40,"‘‘ Dīgharattañhetaṃ, bhikkhave, assutavato puthujjanassa ajjhositaṃ mamāyitaṃ parāmaṭṭhaṃ‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’ ti( saṃ. ni.2.62) attaparāmāsassa viññāṇaṃ visiṭṭhaṃ vatthu vuttanti viññāṇassa suññataṭṭho gambhīro, attā vijānāti saṃsaratīti sabyāpāratāsaṅkantiabhinivesabalavatāya abyāpāraṭṭhaasaṅkantipaṭisandhipātubhāvaṭṭhā ca gambhīrā, nāmassa rūpena, rūpassa ca nāmena asampayogato vinibbhogo, nāmassa nāmena avinibbhogo yojetabbo. "
  5373. 915373,173,510,115,122,1,68,7,Ekuppādekanirodhehi avinibbhoge adhippete rūpassa ca rūpena labbhati.
  5374. 915374,173,510,123,135,1,131,11,"Atha vā ekacatuvokārabhavesu nāmarūpānaṃ asahavattanato aññamaññavinibbhogo, pañcavokārabhave sahavattanato avinibbhogo ca veditabbo. "
  5375. 915375,173,511,2,6,1,39,3,Adhipatiyaṭṭho nāma indriyapaccayabhāvo.
  5376. 915376,173,511,7,27,1,81,9,‘‘ Lokopeso dvārāpesā khettampetan’’ ti( dha. sa.598-599) vuttā lokādiatthā cakkhādīsu pañcasu yojetabbā.
  5377. 915377,173,511,28,36,1,90,8,Manāyatanassapi lujjanato manosamphassādīnaṃ dvārakhettabhāvato ca ete atthā sambhavanteva.
  5378. 915378,173,511,37,46,1,106,8,"Āpāthagatānaṃ rūpādīnaṃ pakāsanayogyatālakkhaṇaṃ obhāsanaṃ cakkhādīnaṃ visayibhāvo, manāyatanassa vijānanaṃ. "
  5379. 915379,173,511,47,55,1,81,7,"Saṅghaṭṭanaṭṭho visesena cakkhusamphassādīnaṃ pañcannaṃ, itare channampi yojetabbā. "
  5380. 915380,173,511,56,65,1,66,7,"Phusanañca phassassa sabhāvo, saṅghaṭṭanaṃ raso, itare upaṭṭhānākārā. "
  5381. 915381,173,511,66,72,1,70,5,"Ārammaṇarasānubhavanaṭṭho rasavasena vutto, vedayitaṭṭho lakkhaṇavasena. "
  5382. 915382,173,511,73,80,1,70,7,Attā vedayatīti abhinivesassa balavatāya nijjīvaṭṭho vedanāya gambhīro.
  5383. 915383,173,511,81,89,1,91,7,"Nijjīvāya vedanāya vedayitaṃ nijjīvavedayitaṃ, nijjīvavedayitameva attho nijjīvavedayitaṭṭho. "
  5384. 915384,173,512,2,14,1,98,10,"Ādānaṭṭho catunnampi upādānānaṃ samāno, gahaṇaṭṭho kāmupādānassa, itaresaṃ tiṇṇaṃ abhinivesādi attho."
  5385. 915385,173,512,15,26,1,60,6,‘‘ Diṭṭhikantāro’’ ti hi vacanato diṭṭhīnaṃ {duratikkamanaṭṭhopī}ti.
  5386. 915386,173,512,27,32,1,56,5,Daḷhagahaṇattā vā catunnampi duratikkamanaṭṭho yojetabbo.
  5387. 915387,173,512,33,45,1,122,11,"Yonigatiṭhitinivāsesukhipanan ti samāse bhummavacanassa alopo daṭṭhabbo, tasmā tena āyūhanābhisaṅkharaṇapadānaṃ samāso hoti. "
  5388. 915388,173,512,46,53,1,74,7,Jarāmaraṇaṅgaṃ maraṇappadhānanti maraṇaṭṭhā eva khayādayo gambhīrā dassitā.
  5389. 915389,173,512,54,64,1,100,9,"Navanavānañhi parikkhayena khaṇḍiccādiparipakkappavatti jarāti, khayaṭṭho vā jarāya vuttoti daṭṭhabbo. "
  5390. 915390,173,512,65,70,1,41,5,Navabhāvāpagamo hi khayoti vattuṃ yuttoti.
  5391. 915391,173,512,71,73,1,24,2,Vipariṇāmaṭṭho dvinnampi.
  5392. 915392,173,512,74,83,1,97,8,"Santativasena vā jarāya khayavayabhāvo, sammutikhaṇikavasena maraṇassa bhedavipariṇāmatā yojetabbā. "
  5393. 915393,173,513,2,7,1,25,3,{Atthanayā}ti atthānaṃ nayā.
  5394. 915394,173,513,8,18,1,86,10,Avijjādiatthehi ekattādī sena bhāvena nīyanti gammentīti ekattādayo tesaṃ nayāti vuttā.
  5395. 915395,173,513,19,22,1,19,3,Nīyantīti hi nayāti.
  5396. 915396,173,513,23,36,1,65,9,Atthā eva vā ekattādibhāvena nīyamānā ñāyamānā‘‘ atthanayā’’ ti vuttā.
  5397. 915397,173,513,37,58,1,108,15,"Nīyanti etehīti vā nayā, ekattādīhi ca atthā‘‘ ekan’’ tiādinā nīyanti, tasmā ekattādayo atthānaṃ nayāti atthanayā. "
  5398. 915398,173,513,59,76,1,175,16,"Santānānupacchedena bījaṃ rukkhabhāvaṃ pattaṃ rukkhabhāvena pavattanti ekattena vuccatīti santānānupacchedo ekattaṃ, evamidhāpi avijjādīnaṃ santānānupacchedo ekattan ti dasseti. "
  5399. 915399,173,514,2,14,1,133,10,{Bhinnasantānassevā}ti sambandharahitassa nānattassa gahaṇato sattantaro ucchinno sattantaro uppannoti gaṇhanto ucchedadiṭṭhimupādiyati.
  5400. 915400,173,515,2,38,1,289,31,"Yato {kutocī}ti yadi aññasmā aññassuppatti siyā, vālikato telassa, ucchuto khīrassa kasmā uppatti na siyā, tasmā na koci kassaci hetu atthīti ahetukadiṭṭhiṃ, avijjamānepi hetumhi niyatatāya tilagāvīsukkasoṇitādīhi telakhīrasarīrādīni pavattantīti niyativādañca upādiyatīti viññātabbaṃ yathārahaṃ. "
  5401. 915401,173,516,2,3,1,5,1,Kasmā ?
  5402. 915402,173,516,4,14,1,94,10,Yasmā idañhi bhavacakkaṃ apadāletvā saṃsārabhayamatīto na koci supinantarepi atthīti sambandho.
  5403. 915403,173,516,15,18,1,28,3,Durabhiyānan ti duratikkamaṃ.
  5404. 915404,173,516,19,22,1,35,2,{Asanivicakkamivā}ti asanimaṇḍalamiva.
  5405. 915405,173,516,23,41,1,123,12,"Tañhi nimmathanameva, nānimmathanaṃ pavattamānaṃ atthi, evaṃ bhavacakkampi ekantaṃ dukkhuppādanato‘‘ niccanimmathanan’’ ti vuttaṃ. "
  5406. 915406,173,517,2,18,1,99,12,Ñāṇāsinā apadāletvā saṃsārabhayaṃ atīto natthīti etassa sādhakaṃ dassento āha‘‘ vuttampi cetan’’ tiādi.
  5407. 915407,173,517,19,31,1,108,10,"Tantūnaṃ ākulakaṃ tantākulakaṃ, tantākulakamiva jātā tantākulakajātā, kilesakammavipākehi atīva jaṭitāti attho. "
  5408. 915408,173,517,32,36,1,34,4,Guṇāya sakuṇiyā nīḍaṃ guṇāguṇḍikaṃ.
  5409. 915409,173,517,37,57,1,169,15,"Vaḍḍhiabhāvato apāyaṃ dukkhagatibhāvato duggatiṃ sukhasamussayato vinipātattā vinipātañca catubbidhaṃ apāyaṃ,‘‘ khandhānañca paṭipāṭī’’ tiādinā vuttaṃ saṃsārañca nātivattati. "
  5410. 915410,173,517,58,69,1,101,11,Saṃsāro eva vā sabbo idha vaḍḍhiapagamādīhi atthehi apāyādināmako vutto kevalaṃ dukkhakkhandhabhāvato.
  5411. 915411,173,518,2,4,1,31,2,Bhavacakkakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  5412. 915412,173,519,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5413. 915413,173,520,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  5414. 915414,173,521,2,13,1,93,7,243. Pathavīākāsā viya paṭiccasamuppādo mahāpatthaṭavitthāritānaṃ atthānaṃ parikappavasena kathito.
  5415. 915415,173,521,14,32,1,204,17,Tañhi apatthaṭaṃ avitthatañca pathaviṃ ākāsañca pattharanto vitthārayanto viya ca ekekacittāvaruddhaṃ akatvā sabbasattasabbacittasādhāraṇavasena patthaṭavitthataṃ katvā suttantabhājanīyena bhagavā dasseti.
  5416. 915416,173,521,33,43,1,122,9,Tattha {nānācittavasenā}ti asahajātānaṃ sahajātānañca paccayapaccayuppannānaṃ nānācittagatānaṃ dassitabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ.
  5417. 915417,173,521,44,50,1,42,5,"Nava mūlapadāni etesanti navamūlapadā, nayā."
  5418. 915418,173,521,51,73,1,100,13,"‘‘ Ekekena nayena catunnaṃ catunnaṃ vārānaṃ saṅgahitattā’’ ti vuttaṃ, ettha‘‘ ekekena catukkenā’’ ti vattabbaṃ. "
  5419. 915419,173,521,74,81,1,69,7,Nayacatukkavārā hi ettha vavatthitā dassitānaṃ catukkānaṃ nayabhāvāti.
  5420. 915420,173,522,2,4,1,21,2,1 . Paccayacatukkavaṇṇanā
  5421. 915421,173,523,2,28,1,146,17,"Avijjaṃ aṅgaṃ aggahetvā tato paraṃ‘‘ avijjāpaccayā saṅkhāro’’ tiādīni paccayasahitāni paccayuppannāni aṅgabhāvena vuttānīti āha‘‘ na, tassa anaṅgattā’’ ti. "
  5422. 915422,173,523,29,60,1,161,18,Evañca katvā niddese( vibha.226)‘‘ tattha katamā avijjā’’ ti avijjaṃ visuṃ vissajjetvā‘‘ tattha katamo avijjāpaccayā saṅkhāro’’ tiādinā taṃtaṃpaccayavanto saṅkhārādayo vissajjitāti.
  5423. 915423,173,523,61,77,1,145,12,Tīsu pakāresu paṭhamapaṭhamavāro dutiyavārādīsu pavisanto paccayavisesādisabbanānattasādhāraṇattā te vāravisese gaṇhātīti‘‘ sabbasaṅgāhako’’ ti vutto.
  5424. 915424,173,523,78,119,1,331,35,"Paṭhamavāro eva hi na kevalaṃ chaṭṭhāyatanameva, atha kho nāmañca phassassa paccayo, nāmaṃ vā na kevalaṃ chaṭṭhāyatanasseva, atha kho phassassāpīti paccayavisesadassanatthaṃ, yena atthavisesena mahānidānasuttadesanā pavattā, taṃdassanatthañca chaṭṭhāyatanaṅgaṃ parihāpetvā vuttoti tassa dutiyavāre ca paveso vutto, na sabbaṅgasamorodhato. "
  5425. 915425,173,524,2,7,1,33,4,{Yatthā}ti vāracatukke ekekavāre ca.
  5426. 915426,173,524,8,14,1,55,5,{Aññathā}ti suttantabhājanīyato aññathā saṅkhāroti vuttaṃ.
  5427. 915427,173,524,15,33,1,99,13,"Avuttan ti‘‘ rūpaṃ saḷāyatanan’’ ti, tesupi ca vāresu catūsupi sokādayo avuttā suttantabhājanīyesu vuttā. "
  5428. 915428,173,524,34,47,1,70,9,Tattha ca vuttameva idha‘‘ chaṭṭhāyatanan’’ ti aññathā vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  5429. 915429,173,525,2,10,1,102,5,"{Sabbaṭṭhānasādhāraṇato}ti vuttanayena sabbavārasādhāraṇato, sabbaviññāṇapavattiṭṭhānabhavasādhāraṇato vā. "
  5430. 915430,173,525,11,26,1,85,11,Vinā abhāvena viññāṇassa khandhattayampi samānaṃ phalaṃ paccayo cāti āha‘‘ avisesenā’’ ti.
  5431. 915431,173,525,27,73,1,231,24,"‘‘ Tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ ti( ma. ni.1.204; saṃ. ni.2.43) vacanato pana viññāṇaṃ phassassa visesapaccayoti tassa phasso visiṭṭhaṃ phalaṃ, satipi paccayasampayuttānaṃ āhārapaccayabhāve manosañcetanāya viññāṇāharaṇaṃ visiṭṭhaṃ kiccanti saṅkhāro cassa visiṭṭho paccayo. "
  5432. 915432,173,525,74,78,1,48,2,{Acittakkhaṇamattānī}ti cittakkhaṇappamāṇarahitāni.
  5433. 915433,173,525,79,88,1,98,8,{Tassattho}ti tassa vuttassa avijjādikassa attho suttantabhājanīyavaṇṇanāyaṃ vuttanayeneva veditabbo.
  5434. 915434,173,526,2,20,1,111,12,"{Hetukādīnī}ti ettha yasmiṃ catukke hetuka-saddo vutto, taṃ hetuka-saddasahacaritattā‘‘ hetukan’’ ti vuttanti veditabbaṃ. "
  5435. 915435,173,526,21,33,1,124,12,Hetu-saddo gatisūcako avigatatā ca vigatatānivāraṇavasena gati eva hotīti hetukacatukkaṃ avigatapaccayavasena vuttanti vuttaṃ.
  5436. 915436,173,527,2,18,1,73,11,Tidhā catudhā pañcadhā {vā}ti vā -saddo‘‘ chadhā vā’’ tipi vikappetīti daṭṭhabbo.
  5437. 915437,173,527,19,26,1,66,7,Samādhi hi sādhāraṇehi tīhi jhānindriyamaggapaccayehi ca paccayoti.
  5438. 915438,173,527,27,36,1,81,8,Upādānaṃ bhavassa maggapaccayena cāti {sattadhā}ti kāmupādānavajjānaṃ vasena vadati.
  5439. 915439,173,527,37,51,1,84,13,"Kāmupādānaṃ pana yathā bhavassa paccayo hoti, so pakāro taṇhāyaṃ vutto evāti na vutto. "
  5440. 915440,173,528,2,10,1,74,7,Imasmiṃ catukke sahajātapaccayena paccayā {hontī}ti vacanavasenāti adhippāyo.
  5441. 915441,173,528,11,30,1,154,18,"Attho hi na katthaci attano paccayuppannassa yathāsakehi paccayo na hoti, sahajātapaccayavaseneva pana imassa catukkassa vuttattā soyevettha hotīti vadanti. "
  5442. 915442,173,528,31,36,1,45,4,{Paṭhamavāro}ti paṭhamacatukkoti evaṃ vattabbaṃ.
  5443. 915443,173,528,37,82,1,301,34,"Bhavādīnaṃ tathā abhāvan ti yadi sahajātapaccayavaseneva paṭhamacatukko vutto, bhavo jātiyā, jāti ca maraṇassa sahajātapaccayo na hotīti yathā avigatacatukkādīsu‘‘ bhavapaccayā jāti bhavahetukā’’ tiādi na vuttaṃ bhavādīnaṃ avigatādipaccayatāya abhāvato, evamidhāpi‘‘ bhavapaccayā jātī’’ tiādi na vattabbaṃ siyā. "
  5444. 915444,173,528,83,112,1,232,26,"Paccayavacanameva hi tesaṃ sahajātasūcakaṃ āpannaṃ avigatacatukkādīsu viya idha paccayavisesasūcakassa vacanantarassa abhāvā, na ca taṃ na vuttaṃ, na ca bhavādayo sahajātapaccayā honti, tasmā na sahajātapaccayavasenevāyaṃ catukko vutto. "
  5445. 915445,173,528,113,135,1,154,17,Sesapaccayānañca sambhavan ti idaṃ‘‘ bhavādīnan’’ ti etena saha ayojetvā sāmaññena avijjādīnaṃ sahajātena saha sesapaccayabhāvānañca sambhavaṃ sandhāya vuttaṃ.
  5446. 915446,173,528,136,164,1,225,24,"Ayañhettha attho– paccayavisesasūcakassa vacanantarassa abhāvā sahajātato aññe paccayabhāvā avijjādīnaṃ na sambhavantīti sahajātapaccayavasenevāyaṃ catukko āraddhoti vucceyya, na ca te na sambhavanti, tasmā nāyaṃ tathā āraddhoti."
  5447. 915447,173,529,2,61,1,361,38,"‘ ‘ Mahānidānasuttante ekādasaṅgiko paṭiccasamuppādo vutto’’ ti vuttaṃ, tattha pana‘‘ nāmarūpapaccayā viññāṇaṃ, viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ, nāmapaccayā phasso’’ tiādinā( dī. ni.2.97) dvikkhattuṃ āgate nāmarūpe ekadhā gahite navaṅgiko, dvidhā gahite dasaṅgiko vutto, aññattha pana vuttesu avijjāsaṅkhāresu addhattayadassanatthaṃ yojiyamānesu ekādasaṅgiko hotīti katvā evaṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  5448. 915448,173,529,62,106,1,396,35,"Mahānidānasuttantadesanāya pariggahatthan ti tattha hi cakkhāyatanādīni viya rūpe chaṭṭhāyatanañca nāme antogadhaṃ katvā phassassa niravasesarūpapaccayaṃ viya niravasesanāmapaccayañca dassetuṃ‘‘ nāmarūpapaccayā phasso’’ ti vuttaṃ, evamidhāpi tattha dassitavisesadassanena taṃdesanāpariggahatthaṃ ekacittakkhaṇike paṭiccasamuppāde chaṭṭhāyatanaṃ nāmantogadhaṃ katvā‘‘ nāmapaccayā phasso’’ ti vuttanti attho. "
  5449. 915449,173,530,2,23,1,97,11,"Rūpappavattidesaṃ sandhāya desitattā‘‘ imassā’’ ti vacanaseso, na purimānanti, teneva‘‘ ayañhī’’ tiādimāha. "
  5450. 915450,173,531,2,12,1,116,10,Yonivasena opapātikānan ti cettha saṃsedajayonikāpi paripuṇṇāyatanabhāvena opapātikasaṅgahaṃ katvā vuttāti daṭṭhabbā.
  5451. 915451,173,531,13,25,1,77,8,Padhānāya vā yoniyā sabbaparipuṇṇāyatanayoniṃ dassetuṃ‘‘ opapātikānan’’ ti vuttaṃ.
  5452. 915452,173,531,26,48,1,136,12,"Evaṃ saṅgahanidassanavaseneva hi dhammahadayavibhaṅge pi( vibha.1009)‘‘ opapātikānaṃ petānan’’ tiādinā opapātikaggahaṇameva kataṃ, na saṃsedajaggahaṇanti. "
  5453. 915453,173,531,49,92,1,299,32,"Ekacittakkhaṇe chahāyatanehi phassassa pavatti natthi, na cekassa akusalaphassassa chaṭṭhāyatanavajjaṃ āyatanaṃ samānakkhaṇe pavattamānaṃ paccayabhūtaṃ atthi, ārammaṇapaccayo cettha pavattako na hotīti na gayhati, tasmā‘‘ saḷāyatanapaccayā phasso’’ ti na sakkā vattunti dassanatthaṃ‘‘ yasmā paneso’’ tiādimāha. "
  5454. 915454,173,532,2,18,1,103,11,Purimayonidvaye sambhavantampi kesañci saḷāyatanaṃ kalalādikāle na sambhavatīti‘‘ sadā asambhavato’’ ti āha.
  5455. 915455,173,532,19,28,1,63,7,"Pacchimayonidvaye pana yesaṃ sambhavati, tesaṃ sadā sambhavatīti. "
  5456. 915456,173,532,29,39,1,42,7,"{Ito}ti imasmā catukkato, nayato vā, yo viseso. "
  5457. 915457,173,533,2,4,1,30,2,Paccayacatukkavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5458. 915458,173,534,2,4,1,18,2,2 . Hetucatukkavaṇṇanā
  5459. 915459,173,535,2,13,1,58,7,244. Jātikkhaṇamatte eva {abhāvato}ti tato uddhaṃ bhāvatoti attho.
  5460. 915460,173,535,14,27,1,145,12,"Avigatapaccayaniyamābhāvato bhave upādānahetukaggahaṇaṃ na kataṃ, abhāvato avigatapaccayassa jātiādīsu bhavahetukādiggahaṇaṃ na katanti yojetabbaṃ. "
  5461. 915461,173,535,28,53,1,195,22,"Yathā pana yāva vatthu, tāva anupalabbhamānassa viññāṇassa vatthu avigatapaccayo hoti viññāṇato uddhaṃ pavattanakampi, evaṃ upādānaṃ bhavasaṅgahitānaṃ jātiādīnaṃ, bhavo ca jātiyā avigatapaccayo siyā. "
  5462. 915462,173,535,54,95,1,304,36,"Atha na siyā, saṅkhārakkhandhe jātiādīnaṃ saṅgahitattā viññāṇaṃ nāmassa, nāmañca atakkhaṇikasambhavā chaṭṭhāyatanassa avigatapaccayo na siyāti idha viya tatthāpi hetukaggahaṇaṃ na kattabbaṃ siyā, tasmā yāva upādānaṃ, tāva jātiādīnaṃ anupalabbho, jātikkhaṇamatte eva bhavassa abhāvo ca kāraṇanti na sakkā kātuṃ. "
  5463. 915463,173,535,96,133,1,362,35,"Saṅkhatalakkhaṇānaṃ pana jātiādīnaṃ asabhāvadhammānaṃ bhavena saṅgahitattā asabhāvadhammassa ca paramatthato bhavantarassa abhāvato hetuādipaccayā na santīti bhavassa upādānaṃ na niyamena avigatapaccayo, bhavo pana jātiyā, jāti jarāmaraṇassa neva avigatapaccayoti avigatapaccayaniyamābhāvato abhāvato ca avigatapaccayassa bhavādīsu hetukaggahaṇaṃ na katanti yuttaṃ. "
  5464. 915464,173,536,2,16,1,81,10,Nanu evaṃ‘‘ nāmaṃ viññāṇahetukaṃ chaṭṭhāyatanaṃ nāmahetukan’’ ti vacanaṃ na vattabbaṃ.
  5465. 915465,173,536,17,27,1,105,10,Na hi nāmasaṅgahitānaṃ jātiādīnaṃ avigatapaccayo aññassa avigatapaccayabhāvo ca atthi asabhāvadhammattāti?
  5466. 915466,173,536,28,33,1,29,4,"Na, tesaṃ nāmena asaṅgahitattā. "
  5467. 915467,173,536,34,97,1,418,47,"Namanakiccaparicchinnañhi nāmaṃ, tañca kiccaṃ sabhāvadhammānameva hotīti sabhāvadhammabhūtā eva tayo khandhā‘‘ nāman’’ ti vuttā, tasmā tattha hetukaggahaṇaṃ yuttaṃ, idha pana bhavatīti bhavo, na ca jātiādīni na bhavanti‘‘ bhavapaccayā jāti sambhavati, jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sambhavatī’’ ti yojanato , tasmā saṅkharaṇato saṅkhāre viya bhavanato bhave jātiādīni saṅgahitānīti niyamābhāvābhāvehi yathāvuttehi hetukaggahaṇaṃ na katanti. "
  5468. 915468,173,537,2,7,1,41,4,Keci {panā}tiādinā revatattheramataṃ vadati.
  5469. 915469,173,537,8,13,1,35,5,Arūpakkhandhā hi idha bhavoti āgatā.
  5470. 915470,173,537,14,37,1,98,11,"Vuttañhi‘‘ tattha katamo upādānapaccayā bhavo, ṭhapetvā upādānaṃ vedanākkhandho… pe… viññāṇakkhandho’’ ti( vibha.249)."
  5471. 915471,173,538,2,27,1,166,21,"‘ ‘ Vattabbapadesābhāvato’’ ti vuttaṃ, satipi pana padese upādānaṃ viya sabhāvāni jātiādīni na hontīti ṭhapetabbassa bhāvantarassa abhāvato eva ṭhapanaṃ na kātabbanti yuttaṃ. "
  5472. 915472,173,538,28,50,1,97,11,"Jāyamānānaṃ pana jāti, jātānañca jarāmaraṇanti‘‘ bhavapaccayā jāti, jātipaccayā jarāmaraṇan’’ ti( vibha.225) vuttaṃ. "
  5473. 915473,173,538,51,60,1,52,7,Yathā pana‘‘ nāmapaccayā phassoti tattha katamaṃ nāmaṃ?
  5474. 915474,173,538,61,68,1,50,5,Ṭhapetvā phassaṃ vedanākkhandho… pe… viññāṇakkhandho.
  5475. 915475,173,538,69,89,1,75,10,"Idaṃ vuccati nāman’’ ti( vibha.259),‘‘ nāmarūpapaccayā saḷāyatananti atthi nāmaṃ atthi rūpaṃ. "
  5476. 915476,173,538,90,93,1,20,3,Tattha katamaṃ nāmaṃ?
  5477. 915477,173,538,94,97,1,45,3,Vedanākkhandho saññākkhandho saṅkhārakkhandho.
  5478. 915478,173,538,98,101,1,18,3,Idaṃ vuccati nāmaṃ.
  5479. 915479,173,538,102,105,1,20,3,Tattha katamaṃ rūpaṃ?
  5480. 915480,173,538,106,151,1,286,34,"Cattāro mahābhūtā yañca rūpaṃ nissāya manodhātu manoviññāṇadhātu vattati, idaṃ vuccati rūpan’’ ti( vibha.261) ca yaṃ nāmarūpañca phassassa saḷāyatanassa paccayo, tassa vattabbapadeso niddiṭṭho, evaṃ yo bhavo jātiyā paccayo, tassapi ṭhapetabbagahetabbavisese sati na sakkā vattabbapadeso natthīti vattunti. "
  5481. 915481,173,539,2,4,1,27,2,Hetucatukkavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5482. 915482,173,540,2,4,1,23,2,4 . Aññamaññacatukkavaṇṇanā
  5483. 915483,173,541,2,35,1,184,21,246. Nippadesattā bhavena upādānaṃ saṅgahitanti paccayuppannassa upādānassa visuṃ ṭhitassa abhāvā‘‘ bhavapaccayāpi upādānan’’ ti na sakkā vattunti dassetuṃ‘‘ yasmā pana bhavo nippadeso’’ tiādimāha.
  5484. 915484,173,541,36,56,1,134,15,"Evaṃ sati‘‘ nāmapaccayāpi viññāṇan’’ ti na vattabbaṃ siyā, nāmaṃ pana paccayuppannabhūtaṃ paccayabhūtañca sappadesameva gahitanti adhippāyo. "
  5485. 915485,173,541,57,117,1,359,39,"Yathā pana‘‘ nāmapaccayā chaṭṭhāyatanaṃ, nāmapaccayā phasso’’ tiādīsu( vibha.150-154) paccayuppannaṃ ṭhapetvā nāmaṃ gahitaṃ, evaṃ‘‘ bhavapaccayāpi upādānan’’ ti idhāpi paccayuppannaṃ ṭhapetvā bhavassa gahaṇaṃ na na sakkā kātuṃ, tasmā upādānassa avigatapaccayaniyamābhāvo viya aññamaññapaccayaniyamābhāvo bhave pubbe vuttanayena atthīti‘‘ bhavapaccayāpi upādānan’’ ti na vuttanti veditabbaṃ. "
  5486. 915486,173,542,2,8,1,73,5,{Aññamaññapaccayo}ti cettha sampayuttavippayuttaatthipaccayo adhippeto siyā.
  5487. 915487,173,542,9,29,1,123,14,"‘‘ Nāmarūpapaccayāpi viññāṇan’’ ti hi vuttaṃ, na ca vatthu akusalaviññāṇassa aññamaññapaccayo hoti, purejātavippayutto pana hotīti. "
  5488. 915488,173,542,30,52,1,174,16,"Tathā‘‘ chaṭṭhāyatanapaccayāpi nāmarūpan’’ ti vuttaṃ, na ca chaṭṭhāyatanaṃ cakkhāyatanupacayādīnaṃ cittasamuṭṭhānarūpassa ca aññamaññapaccayo hoti, pacchājātavippayutto pana hotīti. "
  5489. 915489,173,543,2,4,1,32,2,Aññamaññacatukkavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5490. 915490,173,544,2,2,1,33,1,Saṅkhārādimūlakanayamātikāvaṇṇanā
  5491. 915491,173,545,2,34,1,180,20,"247.‘‘ Apubbassa aññassa avijjāpaccayassa vattabbassa abhāvato bhavamūlakanayo na vutto’’ ti vuttaṃ, evaṃ sati‘‘ chaṭṭhāyatanapaccayā avijjā’’ tiādikā chaṭṭhāyatanādimūlakā ca na vattabbā siyuṃ."
  5492. 915492,173,545,35,50,1,82,11,‘‘ Nāmapaccayā avijjā’’ ti ettha hi avijjāpaccayā sabbe cattāro khandhā nāmanti vuttāti.
  5493. 915493,173,545,51,62,1,118,10,Tatthāyaṃ adhippāyo siyā– nāmavisesānaṃ chaṭṭhāyatanādīnaṃ avijjāya paccayabhāvo vattabboti chaṭṭhāyatanādimūlakā vuttā.
  5494. 915494,173,545,63,83,1,134,17,"Yadeva pana nāmaṃ avijjāya paccayo, tadeva bhavapaccayā avijjāti etthāpi vucceyya, na vattabbaviseso koci, tasmā apubbābhāvato na vuttoti. "
  5495. 915495,173,545,84,98,1,119,13,"Bhavaggahaṇena ca idha avijjāya paccayabhūtā sabhāvadhammā gaṇheyyaṃu, na jātiādīnīti apubbābhāvato na vuttoti daṭṭhabbo."
  5496. 915496,173,545,99,152,1,305,37,"‘‘ Avijjāpaccayā avijjātipi vuttaṃ siyā’’ ti vuttaṃ, yathā pana‘‘ nāmapaccayā phasso’’ ti vutte‘‘ phassapaccayā phasso’’ ti vuttaṃ na hoti paccayuppannaṃ ṭhapetvā paccayassa gahaṇato, evamidhāpi na siyā, tasmā bhavanavasena sabhāvadhammāsabhāvadhammesu sāmaññena pavatto bhava-saddoti na so avijjāya paccayoti sakkā vattuṃ. "
  5497. 915497,173,545,153,158,1,41,5,Tena bhavamūlakanayo na vuttoti veditabbo.
  5498. 915498,173,546,2,25,1,150,18,"‘ ‘ Upādānapaccayā bhavo’’ ti ettha viya bhavekadese visuṃ pubbe aggahite bhava-saddo paccayasodhanatthaṃ ādito vuccamāno niravasesabodhako hoti, na nāma-saddo. "
  5499. 915499,173,546,26,61,1,237,26,"Evaṃsabhāvā hi etā niruttiyoti imināvā adhippāyena‘‘ avijjāpaccayā avijjātipi vuttaṃ siyā’’ ti āhāti daṭṭhabbaṃ, imināva adhippāyena‘‘ bhavassa nippadesattā bhavapaccayāpi upādānanti na vuttan’’ ti ayamattho aññamaññapaccayavāre vuttoti daṭṭhabbo. "
  5500. 915500,173,546,62,72,1,86,9,Tattha {pacchinnattā}ti etena jātijarāmaraṇānaṃ avijjāya paccayabhāvo anuññāto viya hoti.
  5501. 915501,173,546,73,114,1,273,32,"Jāyamānānaṃ pana jāti, na jātiyā jāyamānā, jīyamānamīyamānañca jarāmaraṇaṃ, na jarāmaraṇassa jīyamānamīyamānāti jātiādīni ekacittakkhaṇe na avijjāya paccayo honti, tasmā asambhavato eva tammūlakā nayā na gahitā, pacchedopi pana atthīti‘‘ tattha pacchinnattā’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  5502. 915502,173,546,115,122,1,23,3,Teneva‘‘ apicā’’ tiādimāha.
  5503. 915503,173,547,2,4,1,22,2,Mātikāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  5504. 915504,173,548,2,2,1,21,1,Akusalaniddesavaṇṇanā
  5505. 915505,173,549,2,4,1,0,0,248-249.
  5506. 915506,173,549,5,12,1,57,6,Upādānassa upādānapaccayattaṃ {āpajjeyyā}ti nanu nāyaṃ doso.
  5507. 915507,173,549,13,20,1,59,6,"Kāmupādānañhi diṭṭhupādānassa, tañca itarassa paccayo hotīti? "
  5508. 915508,173,549,21,43,1,187,21,"Saccaṃ, kāmupādānassa pana taṇhāgahaṇena gahitattā nāme viya visesapaccayattābhāvā ca upādānaggahaṇena taṇhāpaccayā bhavassa ca paccayabhūtā diṭṭhi eva gahitāti ayaṃ doso vuttoti daṭṭhabbo. "
  5509. 915509,173,549,44,80,1,199,25,"Yasmā ca upādānaṭṭhāne paccayuppannaṃ paccayo ca ekameva, tasmā‘‘ nāmapaccayā phasso, nāmarūpapaccayā saḷāyatanan’’ ti etesaṃ niddesesu viya‘‘ upādānapaccayā bhavo’’ ti etassa niddese paccayo visuṃ na vibhatto. "
  5510. 915510,173,549,81,113,1,229,23,"Satipi vā bhavassa paccayabhāvena kāmupādānassapi gahaṇe‘‘ ṭhapetvā upādānan’’ ti avuccamāne kāmupādānaṃ kāmupādānassa, diṭṭhi ca diṭṭhiyā paccayoti āpajjeyyāti paccayapaccayuppannatānivāraṇatthaṃ‘‘ ṭhapetvā upādānan’’ ti vuttanti dasseti. "
  5511. 915511,173,550,2,22,1,179,12,252. Cakkhāyatanādiupatthambhakassa cittasamuṭṭhānarūpassa janakaṃ viññāṇaṃ cakkhāyatanupacayādīnaṃ paccayoti vuttaṃ tadajanakampīti adhippāyena‘‘ yassa cittasamuṭṭhānarūpassā’’ tiādimāha.
  5512. 915512,173,550,23,34,1,121,10,Tāsampi {hī}ti utuāhārajasantatīnampi hi upatthambhakasamuṭṭhāpanapacchājātapaccayavasena viññāṇaṃ paccayo hoti evāti attho.
  5513. 915513,173,551,2,23,1,192,15,"254. Yathānurūpan ti mahābhūtasaṅkhātaṃ pañcannaṃ sahajātādipaccayo, vatthusaṅkhātaṃ chaṭṭhassa purejātādipaccayo, nāmaṃ pañcannaṃ pacchājātādipaccayo, chaṭṭhassa sahajātādipaccayoti esā yathānurūpatā. "
  5514. 915514,173,552,2,14,1,90,8,264. {Yassā}ti yassa paccayuppannassa nāmassa viññāṇassa sampayuttapaccayabhāvo hotīti yojetabbaṃ.
  5515. 915515,173,553,2,40,1,199,23,272.‘‘ Phassapaccayāpi nāman’’ ti phassapaccayabhāvena vattabbasseva nāmassa attano paccayuppannena pavatti dassitāti‘‘ ṭhapetvā phassan’’ ti puna vacane koci attho atthīti na vuttanti dassento‘‘ tathāpī’’ tiādimāha.
  5516. 915516,173,554,2,13,1,71,7,"280. Yasmā adhimokkhopi natthi, tasmā upādānaṭṭhānaṃ parihīnamevāti sambandho. "
  5517. 915517,173,554,14,27,1,119,13,Balavakilesena pana padapūraṇassa kāraṇaṃ taṇhāya abhāvo domanassasahagatesu vutto evāti tassa tena sambandho yojetabbo.
  5518. 915518,173,554,28,43,1,108,10,{Sabbatthā}ti tatiyacittādīsu‘‘ taṇhāpaccayā adhimokkho’’ tiādimhi vissajjanameva visesaṃ dassetvā pāḷi saṃkhittā.
  5519. 915519,173,554,44,47,1,28,2,{Heṭṭhā}ti cittuppādakaṇḍādīsu.
  5520. 915520,173,555,2,4,1,30,2,Akusalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5521. 915521,173,556,2,2,1,27,1,Kusalābyākataniddesavaṇṇanā
  5522. 915522,173,557,2,9,1,15,2,292. {Pasādo}ti saddhā.
  5523. 915523,173,558,2,43,1,258,22,"306.‘‘ Alobho nidānaṃ kammānaṃ samudayāyā’’ tiādivacanato( a. ni.3.34) sabyāpārāni kusalamūlāni saṅkhārānaṃ nidānāni honti, na kammavegakkhittesu vipākesu alobhādisahagatakammapaṭibimbabhūtā viya pavattamānā alobhādayoti pañcaviññāṇesu viya nidānarahitatā {sotapatitatā}ti daṭṭhabbā. "
  5524. 915524,173,558,44,49,1,81,5,Kiriyadhammā kiriyamattattā kammanidānarahitāicceva parihīnāvijjāṭṭhānā veditabbā.
  5525. 915525,173,559,2,15,1,124,11,"Tatiyacatutthavārā asambhavato {evā}ti kasmā vuttaṃ, kiṃ cakkhuviññāṇādīni cakkhāyatanupacayādīnaṃ pacchājātapaccayā na hontīti? "
  5526. 915526,173,559,16,31,1,108,10,"Honti, tadupatthambhakassa pana cittasamuṭṭhānassa asamuṭṭhāpanaṃ sandhāya‘‘ asambhavato’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  5527. 915527,173,559,32,50,1,225,17,"Sahajātapacchājātaviññāṇassa pana vasena tadāpi viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ, pacchājātasahajātanāmassa sahajātapurejātabhūtacakkhādirūpassa ca vasena nāmarūpapaccayā saḷāyatanañca labbhatīti tatiyacatutthavārā na na sambhavantīti. "
  5528. 915528,173,560,2,4,1,36,2,Kusalābyākataniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5529. 915529,173,561,2,2,1,32,1,Avijjāmūlakakusalaniddesavaṇṇanā
  5530. 915530,173,562,2,14,1,123,8,334. {Sammohavasenā}ti kusalaphale aniccāditāya sabhaye sādurasavisarukkhabījasadise taṃnibbattakakusale ca anādīnavadassitāvasena.
  5531. 915531,173,562,15,24,1,116,8,"Samatikkamatthaṃ bhāvanā samatikkamabhāvanā, tadaṅgavikkhambhanavasena samatikkamabhūtā vā bhāvanā samatikkamabhāvanā. "
  5532. 915532,173,563,2,35,1,285,29,"Tathā idha na {labbhantī}ti avijjāya eva saṅkhārānaṃ avigatādipaccayattābhāvaṃ sandhāya vuttaṃ, viññāṇādīnaṃ pana saṅkhārādayo avigatādipaccayā hontīti avijjāpaccayā saṅkhāro, saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ saṅkhārahetukantiādinā yojanā na na sakkā kātunti avigatacatukkādīnipi na idha labbhanti. "
  5533. 915533,173,563,36,44,1,93,8,Viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ viññāṇasampayuttaṃ nāmantiādinā hi yathālābhayojanāya nayo dassitoti.
  5534. 915534,173,564,2,4,1,41,2,Avijjāmūlakakusalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5535. 915535,173,565,2,2,1,32,1,Kusalamūlakavipākaniddesavaṇṇanā
  5536. 915536,173,566,2,22,1,110,11,"343.‘‘ Nānākkhaṇikakammapaccaye pana vattabbameva natthī’’ ti vuttaṃ, kiṃ kusalamūlaṃ akusalamūlañca kammapaccayo hotīti? "
  5537. 915537,173,566,23,34,1,77,10,"Na hoti, kammapaccayabhūtāya pana cetanāya saṃsaṭṭhaṃ kammaṃ viya paccayo hoti. "
  5538. 915538,173,566,35,41,1,52,6,Tena ekībhāvamiva gatattāti evaṃ vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  5539. 915539,173,566,42,67,1,210,24,"Yathā kusalākusalamūlehi vinā kammaṃ vipākaṃ na janetīti tāni vipākassa pariyāyena upanissayoti vuttāni, evaṃ kammena ekībhūtāni saṃsaṭṭhāni hutvā kammajānaṃ paccayā hontīti pariyāyena tesaṃ kammapaccayatā vuttā. "
  5540. 915540,173,566,68,75,1,62,6,{Esā}ti esa kusalamūlapaccayo akusalamūlapaccayo cāti yojetabbaṃ.
  5541. 915541,173,567,2,19,1,119,13,Kusalākusalavipākānaṃ viya kiriyānaṃ uppādakāni avijjākusalākusalamūlāni ca na hontīti āha‘‘ upanissayataṃ na labhantī’’ ti.
  5542. 915542,173,567,20,43,1,231,20,"Manasikāropi javanavīthipaṭipādakamattattā kusalākusalāni viya avijjaṃ upanissayaṃ na karoti, avijjūpanissayānaṃ pana pavattiatthaṃ bhavaṅgāvaṭṭanamattaṃ hoti, pahīnāvijjānañca kiriyānaṃ avijjā nevuppādikā, ārammaṇamattameva pana hoti. "
  5543. 915543,173,567,44,92,1,232,21,"Evañca katvā‘‘ kusalo dhammo abyākatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.423),‘‘ vipākadhammadhammo nevavipākanavipākadhammadhammassa upanissayapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.3.103) ca evamādīsu kiriyānaṃ akusalā upanissayapaccayabhāvena na uddhaṭāti. "
  5544. 915544,173,567,93,137,1,283,32,"Apica‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti etassa vasena avijjāmūlako kusalanayo vutto,‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇan’’ ti etassa vasena kusalākusalamūlako vipākanayo, kiriyānaṃ pana neva saṅkhāraggahaṇena, na ca viññāṇaggahaṇena gahaṇaṃ gacchatīti taṃmūlako kiriyānayo na labbhatīti na vuttoti daṭṭhabbo. "
  5545. 915545,173,568,2,24,1,234,20,"{Anekabhedato}ti avijjādīnaṃ mūlapadānaṃ ekacittakkhaṇikānaṃ kiriyante paṭhamanaye sahajātādianekapaccayabhāvena gahitattā tesaṃ paccayānaṃ vasena navādimūlapadānaṃ nayānaṃ vasena, anekappakārato catunnaṃ catukkānaṃ vasenāti vā adhippāyo. "
  5546. 915546,173,568,25,36,1,91,10,Kusalākusalānaṃ pana vipāke {cā}ti ettha kusalākusalesu kusalākusalānaṃ vipāke cāti vattabbaṃ.
  5547. 915547,173,568,37,71,1,176,22,"Purimapacchimesu hi nayesu yathā paccayākāro vutto, taṃdassanatthaṃ ‘‘ anekabhedato ekadhāvā’’ ti vuttaṃ, na ca pacchimanaye kusale anekabhedato paccayākāro vutto, atha kho‘‘ ekadhāvā’’ ti. "
  5548. 915548,173,568,72,88,1,129,13,"{Ekadhāvā}ti ca mūlapadekapaccayatāvasena, ekasseva vā nayassa vasena ekappakārenāti attho, paṭhamacatukkasseva vasenāti vā adhippāyo. "
  5549. 915549,173,568,89,103,1,199,12,"{Dhammapaccayabhede}ti avijjādīnaṃ dhammānaṃ paccayabhāvabhede jarāmaraṇādīnaṃ dhammānaṃ jātiādipaccayabhede, taṃtaṃcittuppādasamayaparicchinnānaṃ vā phassādīnaṃ dhammānaṃ ekakkhaṇikāvijjādipaccayabhede. "
  5550. 915550,173,568,104,111,1,48,5,Pariyattiādīnaṃ kamo pariyatti… pe… paṭipattikkamo.
  5551. 915551,173,568,112,134,1,178,16,Paccayākāre hi pāḷipariyāpuṇanatadatthasavanapāḷiatthacintanāni‘‘ jarāmaraṇaṃ aniccaṃ saṅkhataṃ… pe… nirodhadhamman’’ tiādinā bhāvanāpaṭipatti ca kamena kātabbāti kama -ggahaṇaṃ karoti.
  5552. 915552,173,568,135,139,1,34,3,{Tato}ti ñāṇappabhedajanakato kamato.
  5553. 915553,173,568,140,143,1,26,3,Aññaṃ karaṇīyataraṃ natthi.
  5554. 915554,173,568,144,147,1,30,3,Tadāyattā hi dukkhantakiriyāti.
  5555. 915555,173,569,2,4,1,41,2,Kusalamūlakavipākaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5556. 915556,173,570,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5557. 915557,173,571,2,4,1,40,2,Paṭiccasamuppādavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5558. 915558,173,572,2,4,1,20,2,7 . Satipaṭṭhānavibhaṅgo
  5559. 915559,173,573,2,4,1,18,2,1 . Suttantabhājanīyaṃ
  5560. 915560,173,574,2,2,1,17,1,Uddesavāravaṇṇanā
  5561. 915561,173,575,2,20,1,120,11,"355. Tayo {satipaṭṭhānā}ti satipaṭṭhāna-saddassa atthuddhāraṃ karoti, na idha pāḷiyaṃ vuttassa satipaṭṭhāna-saddassa atthadassanaṃ. "
  5562. 915562,173,575,21,58,1,213,21,"Ādīsu hi {satigocaro}ti ādi -saddena‘‘ phassasamudayā vedanānaṃ samudayo, nāmarūpasamudayā cittassa samudayo, manasikārasamudayā dhammānaṃ samudayo’’ ti( saṃ. ni.5.408) satipaṭṭhānanti vuttānaṃ satigocarānaṃ dīpake suttappadese saṅgaṇhāti. "
  5563. 915563,173,575,59,64,1,75,5,Evaṃ paṭisambhidāpāḷiyampi avasesapāḷippadesadassanattho ādi-saddo daṭṭhabbo.
  5564. 915564,173,575,65,81,1,104,12,Dānādīnipi karontassa rūpādīni kasiṇādīni ca satiyā ṭhānaṃ hotīti taṃnivāraṇatthamāha‘‘ padhānaṃ ṭhānan’’ ti.
  5565. 915565,173,575,82,87,1,41,5,Pa -saddo hi padhānatthadīpakoti adhippāyo.
  5566. 915566,173,576,2,7,1,41,4,{Ariyo}ti ariyaṃ seṭṭhaṃ sammāsambuddhamāha.
  5567. 915567,173,576,8,13,1,47,4,{Etthā}ti etasmiṃ saḷāyatanavibhaṅgasutteti attho.
  5568. 915568,173,576,14,18,1,31,4,Suttekadesena hi suttaṃ dasseti.
  5569. 915569,173,576,19,21,1,9,2,Tattha hi–
  5570. 915570,173,577,2,19,1,86,13,"‘ ‘ Tayo satipaṭṭhānā yadariyo… pe… arahatīti iti kho panetaṃ vuttaṃ, kiñcetaṃ paṭicca vuttaṃ? "
  5571. 915571,173,577,20,41,1,116,17,"Idha, bhikkhave, satthā sāvakānaṃ dhammaṃ deseti anukampako hitesī anukampaṃ upādāya‘ idaṃ vo hitāya idaṃ vo sukhāyā’ ti. "
  5572. 915572,173,577,42,60,1,106,15,"Tassa sāvakā na sussūsanti, na sotaṃ odahanti, na aññā cittaṃ upaṭṭhāpenti, vokkamma ca satthusāsanā vattanti. "
  5573. 915573,173,577,61,82,1,121,16,"Tatra, bhikkhave, tathāgato na ceva anattamano hoti, na ca anattamanataṃ paṭisaṃvedeti, anavassuto ca viharati sato sampajāno. "
  5574. 915574,173,577,83,89,1,37,4,"Idaṃ, bhikkhave, paṭhamaṃ satipaṭṭhānaṃ. "
  5575. 915575,173,577,90,95,1,19,3,Yadariyo… pe… arahati.
  5576. 915576,173,578,2,14,1,50,9,‘ ‘ Puna caparaṃ bhikkhave satthā… pe… idaṃ vo sukhāyāti.
  5577. 915577,173,578,15,24,1,45,7,Tassa ekacce sāvakā na sussūsanti… pe… vattanti.
  5578. 915578,173,578,25,37,1,64,9,Ekacce sāvakā sussūsanti … pe… na ca vokkamma satthusāsanā vattanti.
  5579. 915579,173,578,38,52,1,79,11,"Tatra, bhikkhave, tathāgato na ceva attamano hoti, na ca attamanataṃ paṭisaṃvedeti. "
  5580. 915580,173,578,53,62,1,57,8,"Na ceva anattamano hoti, na ca anattamanataṃ paṭisaṃvedeti. "
  5581. 915581,173,578,63,72,1,92,9,Attamanatañca anattamanatañca tadubhayaṃ abhinivajjetvā upekkhako ca viharati sato sampajāno.
  5582. 915582,173,578,73,81,1,25,4,"Idaṃ, bhikkhave, dutiyaṃ… pe…."
  5583. 915583,173,579,2,10,1,25,5,‘ ‘ Puna caparaṃ… pe… sukhāyāti.
  5584. 915584,173,579,11,18,1,35,5,Tassa sāvakā sussūsanti… pe… vattanti.
  5585. 915585,173,579,19,36,1,110,13,"Tatra, bhikkhave, tathāgato attamano ceva hoti, attamanatañca paṭisaṃvedeti, anavassuto ca viharati sato sampajāno. "
  5586. 915586,173,579,37,54,1,25,4,"Idaṃ, bhikkhave, tatiyan’’ ti( ma. ni.3.311)– "
  5587. 915587,173,580,2,12,1,99,8,"Evaṃ paṭighānunayehi anavassutatā, niccaṃ upaṭṭhitasatitā, tadubhayavītivattatā satipaṭṭhānanti vuttā. "
  5588. 915588,173,580,13,21,1,69,7,"Buddhānameva kira niccaṃ upaṭṭhitasatitā hoti, na paccekabuddhādīnanti. "
  5589. 915589,173,581,2,19,1,83,12,"Pa -saddo ārambhaṃ joteti, ārambho ca pavattīti katvā āha‘‘ pavattayitabbatoti attho’’ ti. "
  5590. 915590,173,581,20,25,1,59,5,Satiyā karaṇabhūtāya paṭṭhānaṃ paṭṭhāpetabbaṃ satipaṭṭhānaṃ.
  5591. 915591,173,581,26,45,1,139,14,"Ana-saddañhi bahulaṃ-vacanena kammatthaṃ icchanti saddavidū, tatheva kattuatthampi icchantīti puna tatiyanaye‘‘ patiṭṭhātīti paṭṭhānan’’ ti vuttaṃ. "
  5592. 915592,173,581,46,62,1,95,12,Tattha pa -saddo bhusatthaṃ pakkhandanaṃ dīpetīti‘‘ okkantitvā pakkhanditvā vattatīti attho’’ ti āha.
  5593. 915593,173,581,63,75,1,70,8,Puna bhāvatthe sati-saddaṃ paṭṭhāna-saddañca vaṇṇento‘‘ atha vā’’ tiādimāha.
  5594. 915594,173,581,76,83,1,65,7,Tena purimatthe sati-saddo paṭṭhāna-saddo ca kattuatthoti viññāyati.
  5595. 915595,173,582,2,37,1,385,33,"Visesena kāyo ca vedanā ca assādassa kāraṇanti tappahānatthaṃ tesaṃ taṇhāvatthūnaṃ oḷārikasukhumānaṃ asubhadukkhatādassanāni mandatikkhapaññehi taṇhācaritehi sukarānīti tāni tesaṃ visuddhimaggoti vuttāni, evaṃ diṭṭhiyā visesakāraṇesu cittadhammesu aniccānattatādassanāni nātipabhedātipabhedagatesu tesu tappahānatthaṃ mandatikkhānaṃ diṭṭhicaritānaṃ sukarānīti tesaṃ tāni visuddhimaggoti. "
  5596. 915596,173,582,38,57,1,154,15,Tikkho samathayāniko oḷārikārammaṇaṃ pariggaṇhanto tattha aṭṭhatvā jhānaṃ samāpajjitvā vuṭṭhāya vedanaṃ pariggaṇhātīti āha‘‘ oḷārikārammaṇe asaṇṭhahanato’’ ti.
  5597. 915597,173,582,58,69,1,107,10,Vipassanāyānikassa sukhume citte dhammesu ca cittaṃ pakkhandatīti tadanupassanānaṃ taṃvisuddhimaggatā vuttā.
  5598. 915598,173,583,2,11,1,63,8,Tesaṃ {tatthā}ti ettha tattha -saddassa pahānatthanti etena yojanā.
  5599. 915599,173,583,12,97,1,819,72,"Pañca kāmaguṇā savisesā kāye labbhantīti visesena kāyo kāmoghassa vatthu, bhave sukhaggahaṇavasena bhavassādo hotīti bhavoghassa vedanā, santatighanaggahaṇavasena citte attābhiniveso hotīti diṭṭhoghassa cittaṃ, dhammavinibbhogassa dhammānaṃ dhammamattatāya ca duppaṭivijjhattā sammoho hotīti avijjoghassa dhammā, tasmā tesu tesaṃ pahānatthaṃ cattārova vuttā, dukkhāya vedanāya paṭighānusayo anusetīti dukkhadukkhavipariṇāmadukkhasaṅkhāradukkhabhūtā vedanā visesena byāpādakāyaganthassa vatthu, citte niccaggahaṇavasena sassatassa attano sīlena suddhītiādiparāmasanaṃ hotīti sīlabbataparāmāsassa cittaṃ, nāmarūpaparicchedena bhūtaṃ bhūtato apassantassa bhavavibhavadiṭṭhisaṅkhāto idaṃsaccābhiniveso hotīti tassa dhammā… pe… sukhavedanāssādavasena paralokanirapekkho‘‘ natthi dinnan’’ tiādiparāmāsaṃ uppādetīti diṭṭhupādānassa vedanā. "
  5600. 915600,173,583,98,117,1,177,16,"Santatighanaggahaṇavasena sarāgādicitte sammoho hotīti mohāgatiyā cittaṃ, dhammasabhāvānavabodhena bhayaṃ hotīti bhayāgatiyā dhammā… pe… avuttānaṃ vuttanayena vatthubhāvo yojetabbo."
  5601. 915601,173,584,2,62,1,258,20,"‘ ‘ Āhārasamudayā kāyasamudayo, phassasamudayā vedanāsamudayo( saṃ. ni.5.408), saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ, viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1; udā.1) vacanato kāyādīnaṃ samudayabhūtā kabaḷīkārāhāraphassamanosañcetanāviññāṇāhārā kāyādiparijānanena pariññātā hontīti āha‘‘ catubbidhāhārapariññatthan’’ ti. "
  5602. 915602,173,584,63,67,1,44,3,{Pakaraṇanayo}ti tambapaṇṇibhāsāya vaṇṇanānayo.
  5603. 915603,173,584,68,72,1,60,4,Nettipeṭakappakaraṇe dhammakathikānaṃ yojanānayotipi vadanti.
  5604. 915604,173,585,2,7,1,60,4,{Saraṇavasenā}ti kāyādīnaṃ kusalādidhammānañca dhāraṇatāvasena.
  5605. 915605,173,585,8,18,1,88,10,Saranti gacchanti etāyāti satīti imasmiṃ atthe ekatte nibbāne samāgamo ekattasamosaraṇaṃ.
  5606. 915606,173,585,19,29,1,39,6,Etadeva hi dassetuṃ‘‘ yathā hī’’ tiādimāha.
  5607. 915607,173,585,30,43,1,122,10,"Ekanibbānappavesahetubhūto vā samānatāya eko satipaṭṭhānasabhāvo ekattaṃ, tattha samosaraṇaṃ taṃsabhāgatā ekattasamosaraṇaṃ. "
  5608. 915608,173,585,44,54,1,61,6,Ekanibbānappavesahetubhāvaṃ pana dassetuṃ‘‘ yathā hī’’ tiādimāha.
  5609. 915609,173,585,55,66,1,116,10,"Etasmiṃ atthe saraṇekattasamosaraṇāni saha satipaṭṭhānekabhāvassa kāraṇattena vuttānīti daṭṭhabbāni, purimasmiṃ visuṃ. "
  5610. 915610,173,585,67,94,1,281,25,"{Saraṇavasenā}ti vā gamanavasenāti atthe sati tadeva gamanaṃ samosaraṇanti samosaraṇe vā sati-saddatthavasena avuccamāne dhāraṇatāva satīti sati-saddatthantarābhāvā purimaṃ satibhāvassa kāraṇaṃ, pacchimaṃ ekabhāvassāti nibbānasamosaraṇepi sahitāneva tāni satipaṭṭhānekabhāvassa kāraṇāni. "
  5611. 915611,173,586,2,28,1,77,6,{Cuddasavidhenā}ti idaṃ mahāsatipaṭṭhānasutte( dī. ni.2.372 ādayo; ma. ni.1.105 ādayo) vuttānaṃ ānāpānapabbādīnaṃ vasena.
  5612. 915612,173,586,29,35,1,57,6,Tathā pañcavidhena dhammānupassanan ti etthāpi daṭṭhabbaṃ.
  5613. 915613,173,586,36,41,1,78,5,Ettha ca uṭṭhānakabhaṇḍasadisatā taṃtaṃsatipaṭṭhānabhāvanānubhāvassa daṭṭhabbā.
  5614. 915614,173,586,42,45,1,20,3,Bhikkhugocarā hi ete.
  5615. 915615,173,586,46,77,1,60,8,"Vuttañhi‘‘ gocare, bhikkhave, caratha sake pettike visaye’’ tiādi( saṃ. ni.5.372; dī. ni.3.80). "
  5616. 915616,173,587,2,16,1,111,10,Kāyānupassanādipaṭipattiyā bhikkhu hotīti bhikkhuṃ‘‘ kāyānupassī viharatī’’ tiādinā dasseti bhikkhumhi taṃniyamato.
  5617. 915617,173,587,17,26,1,46,5,Tenāha‘‘ paṭipattiyā vā bhikkhubhāvadassanato’’ ti.
  5618. 915618,173,588,2,10,1,65,7,Samaṃ {careyyā}ti kāyādivisamacariyaṃ pahāya kāyādīhi samaṃ careyya.
  5619. 915619,173,588,11,22,1,95,8,"Rāgādivūpasamena santo, indriyadamanena danto, catumagganiyamena niyato, seṭṭhacāritāya brahmacārī. "
  5620. 915620,173,588,23,26,1,35,3,Kāyadaṇḍādioropanena nidhāya daṇḍaṃ.
  5621. 915621,173,588,27,33,1,76,6,So evarūpo bāhitapāpasamitapāpabhinnakilesatāhi brāhmaṇā disamañño veditabbo.
  5622. 915622,173,589,2,2,1,26,1,Kāyānupassanāuddesavaṇṇanā
  5623. 915623,173,590,2,15,1,116,11,"{Asammissato}ti vedanādayopi ettha sitā, ettha paṭibaddhāti kāye vedanādianupassanāpasaṅgepi āpanne tadamissatoti attho. "
  5624. 915624,173,590,16,38,1,166,14,"Avayavīgāhasamaññātidhāvanasārādānābhinivesanisedhanatthaṃ kāyaṃ aṅgapaccaṅgehi, tāni ca kesādīhi, kesādike ca bhūtupādāyarūpehi vinibbhujjanto ‘‘ tathā na kāye’’ tiādimāha. "
  5625. 915625,173,590,39,44,1,66,5,Pāsādādinagarāvayavasamūhe avayavīvādinopi avayavīgāhaṃ na karonti.
  5626. 915626,173,590,45,57,1,123,12,Nagaraṃ nāma koci attho atthīti pana kesañci samaññātidhāvanaṃ siyāti itthipurisādisamaññātidhāvane nagaranidassanaṃ vuttaṃ.
  5627. 915627,173,591,2,13,1,75,10,"Yaṃ passati itthiṃ vā purisaṃ vā, nanu cakkhunā itthipurisadassanaṃ natthīti? "
  5628. 915628,173,591,14,38,1,96,14,"Saccaṃ natthi,‘‘ itthiṃ passāmi, purisaṃ passāmī’’ ti pana pavattasaññāya vasena‘‘ yaṃ passatī’’ ti vuttaṃ. "
  5629. 915629,173,591,39,60,1,111,18,"Micchādassane vā diṭṭhiyā yaṃ passati, na taṃ diṭṭhaṃ, taṃ rūpāyatanaṃ na hoti, rūpāyatanaṃ vā taṃ na hotīti attho. "
  5630. 915630,173,591,61,75,1,99,13,"Atha vā taṃ kesādibhūtupādāyasamūhasaṅkhātaṃ diṭṭhaṃ na hoti, diṭṭhaṃ vā yathāvuttaṃ na hotīti attho. "
  5631. 915631,173,591,76,95,1,133,16,"Yaṃ diṭṭhaṃ taṃ na {passatī}ti yaṃ rūpāyatanaṃ, kesādibhūtupādāyasamūhasaṅkhātaṃ vā diṭṭhaṃ, taṃ paññācakkhunā bhūtato na passatīti attho. "
  5632. 915632,173,592,2,14,1,93,10,"Na {aññadhammānupassī}ti na aññasabhāvānupassī, asubhādito aññākārānupassī na hotīti vuttaṃ hoti. "
  5633. 915633,173,592,15,34,1,197,17,"Pathavīkāyan ti kesādipathaviṃ dhammasamūhattā kāyoti vadati, lakkhaṇapathavimeva vā anekappabhedasakalasarīragataṃ pubbāpariyabhāvena pavattamānaṃ samūhavasena gahetvā kāyoti vadati, evaṃ aññatthāpi. "
  5634. 915634,173,593,2,18,1,158,14,"{Ajjhattabahiddhā}ti ajjhattabahiddhādhammānaṃ ghaṭitārammaṇaṃ ekato ārammaṇabhāvo natthīti attho, ajjhattabahiddhā dhammā vā ghaṭitārammaṇaṃ idaṃ natthīti attho. "
  5635. 915635,173,593,19,26,1,63,7,Tīsu bhavesu kilesānan ti bhavattayavisayānaṃ kilesānanti attho.
  5636. 915636,173,594,2,6,1,32,4,Sabbatthikan ti sabbattha bhavaṃ.
  5637. 915637,173,594,7,24,1,119,16,"Sabbasmiṃ līne uddhaṭe ca citte icchitabbattā, sabbe vā līne uddhaṭe ca bhāvetabbā bojjhaṅgā atthikā etāyāti sabbatthikā. "
  5638. 915638,173,594,25,30,1,43,4,{Antosaṅkhepo}ti antoolīyanā kosajjanti attho.
  5639. 915639,173,595,2,37,1,205,22,"Avisesena dvīhipi nīvaraṇappahānaṃ vuttanti katvā puna ekekena vuttappahānavisesaṃ dassetuṃ‘‘ visesenā’’ ti āha,‘‘ vineyya nīvaraṇānī’’ ti avatvā abhijjhādomanassavinayassa vā payojanaṃ dassento‘‘ visesenā’’ tiādimāha. "
  5640. 915640,173,595,38,45,1,97,6,Kāyānupassanābhāvanāya ujuvipaccanīkānaṃ anurodhavirodhādīnaṃ pahānadassanañhi etassa payojananti.
  5641. 915641,173,595,46,51,1,46,3,{Kāyabhāvanāyā}ti kāyānupassanābhāvanā adhippetā.
  5642. 915642,173,595,52,55,1,32,2,{Tenā}ti anurodhādippahānavacanena.
  5643. 915643,173,596,2,8,1,72,6,Sabbatthikakammaṭṭhānaṃ buddhānussati mettā maraṇassati asubhabhāvanā ca.
  5644. 915644,173,596,9,26,1,190,16,"Satisampajaññena etena yoginā parihariyamānaṃ taṃ sabbatthikakammaṭṭhānaṃ vuttaṃ satisampajaññabalena avicchinnassa tassa pariharitabbattā, satiyā vā samatho vutto samādhikkhandhasaṅgahitattā. "
  5645. 915645,173,597,2,4,1,35,2,Kāyānupassanāuddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5646. 915646,173,598,2,2,1,30,1,Vedanānupassanādiuddesavaṇṇanā
  5647. 915647,173,599,2,11,1,79,8,Kevalaṃ {panidhā}tiādinā idha ettakaṃ veditabbanti veditabbaṃ paricchedaṃ dasseti.
  5648. 915648,173,599,12,16,1,28,3,{Addamadakkhī}ti dvepi ekatthā.
  5649. 915649,173,599,17,21,1,26,3,{Sammaddaso}ti sammā passako.
  5650. 915650,173,600,2,19,1,166,15,"Sukhadukkhatopi {cā}ti sukhādīnaṃ ṭhitivipariṇāmañāṇasukhatāya, vipariṇāmaṭṭhitiaññāṇadukkhatāya ca vuttattā tissopi ca sukhato tissopi ca dukkhato anupassitabbāti attho. "
  5651. 915651,173,601,2,10,1,214,8,Rūpādiārammaṇachandādiadhipatiñāṇādisahajātakāmāvacarādibhūminānattabhedānaṃ kusalākusalatabbipākakiriyānānattabhedassa ca ādi -saddena sasaṅkhārikāsaṅkhārikasavatthukāvatthukādinānattabhedānañca vasenāti yojetabbaṃ.
  5652. 915652,173,601,11,33,1,96,9,"{Suññatādhammassā}ti‘‘ dhammā honti, khandhā hontī’’ tiādinā( dha. sa.121) suññatāvāre āgatasuññatāsabhāvassa vasena. "
  5653. 915653,173,601,34,56,1,166,20,"{Kāmañcetthā}tiādinā pubbe pahīnattā puna pahānaṃ na vattabbanti codanaṃ dasseti, maggacittakkhaṇe vā ekattha pahīnaṃ sabbattha pahīnaṃ hotīti visuṃ visuṃ na vattabbanti. "
  5654. 915654,173,601,57,63,1,78,5,"Tattha purimacodanāya nānāpuggalaparihāro, pacchimāya nānācittakkhaṇikaparihāro. "
  5655. 915655,173,601,64,72,1,64,8,Lokiyabhāvanāya hi kāye pahīnaṃ na vedanādīsu vikkhambhitaṃ hoti.
  5656. 915656,173,601,73,88,1,122,13,"Yadipi na pavatteyya, na paṭipakkhabhāvanāya tattha sā abhijjhādomanassassa appavatti hotīti puna tappahānaṃ vattabbamevāti. "
  5657. 915657,173,601,89,94,1,43,5,Ubhayattha vā ubhayaṃ sambhavato yojetabbaṃ.
  5658. 915658,173,601,95,110,1,126,12,"Ekattha pahīnaṃ sesesupi pahīnaṃ {hotī}ti maggasatipaṭṭhānabhāvanaṃ, lokiyabhāvanāya vā sabbattha appavattimattaṃ sandhāya vuttaṃ."
  5659. 915659,173,601,111,122,1,44,7,‘‘ Pañcapi khandhā loko’’ ti hi catūsupi vuttanti.
  5660. 915660,173,602,2,4,1,39,2,Vedanānupassanādiuddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5661. 915661,173,603,2,4,1,26,2,Uddesavāravaṇṇanā niṭṭhitā.
  5662. 915662,173,604,2,2,1,27,1,Kāyānupassanāniddesavaṇṇanā
  5663. 915663,173,605,2,12,1,73,7,356. Sabbappakāravacanena uddese dassitā ajjhattādianupassanā pakārā ca gahitā.
  5664. 915664,173,605,13,27,1,137,12,"Tattha antogadhā cuddasa pakārā, kāyagatāsatisutte vuttā kesādivaṇṇakasiṇārammaṇacatukkajjhānappakārā, lokiyādippakārā cāti tepi gahitā eva. "
  5665. 915665,173,605,28,39,1,125,10,"Niddese hi ekappakāraniddesena nidassanamattaṃ katanti, sabbappakāraggahaṇañca bāhiresupi ekadesasambhavato katanti daṭṭhabbaṃ. "
  5666. 915666,173,606,2,12,1,93,10,Tiriyaṃ tacaparicchinnan ti ettha nanu kesalomanakhānaṃ atacaparicchinnatā tacassa ca atthīti?
  5667. 915667,173,606,13,25,1,94,11,"Yadipi atthi, tacaparicchinnabahulatāya pana tacaparicchinnatā na na hoti kāyassāti evaṃ vuttaṃ. "
  5668. 915668,173,606,26,38,1,97,12,Taco pariyanto assāti tacapariyantoti vuttoti etena pana vacanena kāyekadesabhūto taco gahito eva.
  5669. 915669,173,606,39,51,1,135,12,Tappaṭibaddhā ca kesādayo tadanupaviṭṭhamūlā tacapariyantāva hontīti dvattiṃsākārasamūho sabbopi kāyo tacapariyantoti vuttoti veditabbo.
  5670. 915670,173,607,2,15,1,48,9,"‘ ‘ Pūraṃ nānappakārassā’’ ti vuttaṃ, ke pana te pakārā? "
  5671. 915671,173,607,16,34,1,101,14,Yehi nānappakāraṃ asuci vuttanti kesā lomātiādi vuttanti imamatthaṃ dīpento āha‘‘ ete kesādayo ākārā’’ ti.
  5672. 915672,173,607,35,40,1,27,5,Ākārā pakārāti hi eko attho.
  5673. 915673,173,608,2,16,1,99,11,"Nisinnassa yāva aparipphandanisajjāmūlakaṃ dukkhaṃ uppajjati, yāvatā uṭṭhāti vā, tāva eko nisajjavāro. "
  5674. 915674,173,608,17,37,1,99,14,"Yena vidhinā uggahe kusalo hoti, so sattavidho vidhi‘‘ uggahakosallan’’ ti vuccati, taṃnibbattaṃ vā ñāṇaṃ. "
  5675. 915675,173,609,2,6,1,70,4,Pathavīdhātubahulabhāvato matthaluṅgassa karīsāvasāne tantiāropanamāha.
  5676. 915676,173,609,7,28,1,124,15,Ettha pana maṃsaṃ… pe… vakkaṃ… pe… {kesā}ti evaṃ vakkapañcakādīsu anulomasajjhāyaṃ vatvā paṭilomasajjhāyo purimehi sambandho vutto.
  5677. 915677,173,609,29,46,1,137,15,"Svāyaṃ ye parato visuṃ tipañcāhaṃ, purimehi ekato tipañcāhanti chapañcāhaṃ sajjhāyā vakkhamānā, tesu ādiantadassanavasena vuttoti daṭṭhabbo. "
  5678. 915678,173,609,47,51,1,54,4,Anulomapaṭilomasajjhāyepi hi paṭilomasajjhāyo antimoti.
  5679. 915679,173,609,52,56,1,44,4,Sajjhāyappakārantaraṃ vā etampīti veditabbaṃ.
  5680. 915680,173,609,57,59,1,28,2,Hatthasaṅkhalikā aṅgulipanti.
  5681. 915681,173,609,60,66,1,78,4,"{Lakkhaṇapaṭivedhassā}ti asubhalakkhaṇapaṭivedhassa, dhātulakkhaṇapaṭivedhassa vā. "
  5682. 915682,173,610,2,15,1,131,11,"Attano bhāgo sabhāgo, sabhāgena paricchedo sabhāgaparicchedo, heṭṭhuparitiriyantehi sakakoṭṭhāsikakesantarādīhi ca paricchedoti attho. "
  5683. 915683,173,611,2,14,1,29,2,Dhātuvibhaṅgo ( ma. ni.3.342 ādayo) pukkusātisuttaṃ.
  5684. 915684,173,611,15,25,1,122,9,{Sādhāraṇavasenā}ti ettakeneva siddhe sabba -ggahaṇaṃ vaṇṇakasiṇavasena catukkajjhānikasamathasādhāraṇattassa ca dassanatthaṃ.
  5685. 915685,173,612,2,7,1,61,5,Okkamanavissajjanan ti paṭipajjitabbavajjetabbe maggeti attho.
  5686. 915686,173,612,8,20,1,129,11,Bahiddhā {puthuttārammaṇe}ti ettha kāyānupassanaṃ hitvā subhādivasena gayhamānā kesādayopi bahiddhā puthuttārammaṇānevāti veditabbā.
  5687. 915687,173,612,21,44,1,210,22,Ukkuṭṭhukkaṭṭhiṭṭhāneyeva {uṭṭhahitvā}ti pubbe viya ekattha katāya ukkuṭṭhiyā kamena sabbatālesu patitvā uṭṭhahitvā pariyantatālaṃ āditālañca agantvā tato tato tattha tattheva katāya ukkuṭṭhiyā uṭṭhahitvāti attho.
  5688. 915688,173,613,2,5,1,36,3,Adhicittan ti samathavipassanācittaṃ.
  5689. 915689,173,613,6,12,1,46,4,"{Anuyuttenā}ti yuttapayuttena, bhāventenāti attho. "
  5690. 915690,173,613,13,16,1,43,3,Samādhinimittaṃ upalakkhaṇākāro samādhiyeva.
  5691. 915691,173,613,17,25,1,54,7,"Manasi kātabban ti citte kātabbaṃ, uppādetabbanti attho. "
  5692. 915692,173,613,26,32,1,64,6,Samādhikāraṇaṃ vā ārammaṇaṃ samādhinimittaṃ āvajjitabbanti attho.
  5693. 915693,173,613,33,48,1,101,12,"Ṭhānaṃ atthīti vacanaseso, taṃ cittaṃ kosajjāya saṃvatteyya, etassa saṃvattanassa kāraṇaṃ atthīti attho. "
  5694. 915694,173,613,49,59,1,81,10,Taṃ vā manasikaraṇaṃ cittaṃ kosajjāya saṃvatteyyāti etassa ṭhānaṃ kāraṇanti attho.
  5695. 915695,173,613,60,68,1,71,7,Na ca {pabhaṅgū}ti kammaniyabhāvūpagamanena ca pabhijjanasabhāvanti attho.
  5696. 915696,173,614,2,6,1,25,3,{Ālimpetī}ti ādīpeti jāleti.
  5697. 915697,173,614,7,13,1,54,5,{Tañcā}ti taṃ piḷandhanavikatisaṅkhātaṃ atthaṃ payojanaṃ.
  5698. 915698,173,614,14,21,1,47,5,{Assā}ti suvaṇṇakārassa anubhoti sambhoti sādheti .
  5699. 915699,173,614,22,30,1,59,8,Assa vā suvaṇṇassa taṃ atthaṃ suvaṇṇakāro anubhoti pāpuṇāti.
  5700. 915700,173,615,2,7,1,103,5,Abhiññāya iddhividhādiñāṇena sacchikaraṇīyassa iddhividhapaccanubhavanādikassa abhiññāsacchikaraṇīyassa.
  5701. 915701,173,615,8,22,1,95,11,"Paccakkhaṃ yassa atthi, so sakkhi, sakkhino bhabbatā sakkhibhabbatā, sakkhibhavanatāti vuttaṃ hoti. "
  5702. 915702,173,615,23,30,1,40,7,Sakkhi ca so bhabbo cāti vā sakkhibhabbo.
  5703. 915703,173,615,31,46,1,101,12,"Ayañhi iddhividhādīnaṃ bhabbo, tattha ca sakkhīti sakkhibhabbo, tassa bhāvo sakkhibhabbatā, taṃ pāpuṇāti. "
  5704. 915704,173,615,47,52,1,35,4,{Āyatane}ti pubbahetādike kāraṇe sati.
  5705. 915705,173,616,2,8,1,48,5,"Sītibhāvan ti nibbānaṃ, kilesadarathavūpasamaṃ vā. "
  5706. 915706,173,616,9,17,1,73,7,{Sampahaṃsetī}ti samapavattaṃ cittaṃ tathāpavattiyā paññāya toseti uttejeti.
  5707. 915707,173,616,18,32,1,121,13,"Yadā vā nirassādaṃ cittaṃ bhāvanāya na pakkhandati, tadā jātiādīni saṃvegavatthūni paccavekkhitvā sampahaṃseti samuttejeti. "
  5708. 915708,173,617,2,7,1,38,4,"Tiriyaṃ aññamaññena paricchinnā, kathaṃ? "
  5709. 915709,173,617,8,13,1,23,4,Dve kesā ekato {natthī}ti.
  5710. 915710,173,617,14,20,1,31,4,"{Āsayo}ti nissayo, paccayoti attho. "
  5711. 915711,173,618,2,11,1,75,8,Nakhā tiriyaṃ aññamaññena {paricchinnā}ti visuṃ vavatthitataṃ sandhāya vuttaṃ.
  5712. 915712,173,618,12,26,1,57,10,Tameva hi atthaṃ dassetuṃ‘‘ dve nakhā ekato natthī’’ ti āhāti.
  5713. 915713,173,619,2,7,1,63,4,{Sukhumampī}ti yathāvuttaoḷārikacammato sukhumaṃ antomukhacammādi.
  5714. 915714,173,619,8,23,1,80,10,"Koṭṭhāsesu vā tacena paricchinnattā yaṃ durupalakkhaṇīyaṃ, taṃ‘‘ sukhuman’’ ti vuttaṃ. "
  5715. 915715,173,619,24,31,1,60,7,Tañhi vuttanayena tacaṃ vivaritvā passantassa pākaṭaṃ hotīti.
  5716. 915716,173,620,2,11,1,102,8,Tālaguḷapaṭalaṃ nāma pakkatālaphalalasikaṃ tālapaṭṭikāya limpitvā sukkhāpetvā uddharitvā gahitapaṭalaṃ.
  5717. 915717,173,621,2,10,1,84,7,Evaṃ {timattānī}ti evaṃ-matta-saddehi gopphakaṭṭhikādīni avuttānipi dassetīti veditabbaṃ.
  5718. 915718,173,621,11,17,1,66,6,Kīḷāgoḷakāni suttena bandhitvā aññamaññaṃ ghaṭṭetvā kīḷanagoḷakāni.
  5719. 915719,173,622,2,10,1,93,8,Tattha jaṅghaṭṭhikassa patiṭṭhitaṭṭhānan ti jaṇṇukaṭṭhimhi pavisitvā ṭhitaṭṭhānanti adhippāyo.
  5720. 915720,173,622,11,19,1,83,7,"Tena aṭṭhinā patiṭṭhitaṭṭhānaṃ yaṃ kaṭiṭṭhino, taṃ aggachinnamahāpunnāgaphalasadisaṃ. "
  5721. 915721,173,622,20,24,1,54,4,Sīsakapaṭṭaveṭhakaṃ veṭhetvā ṭhapitasīsamayaṃ paṭṭakaṃ.
  5722. 915722,173,622,25,34,1,79,7,"Suttakantanasalākāviddhā goḷakā vaṭṭanāti vuccanti, vaṭṭanānaṃ āvali vaṭṭanāvali. "
  5723. 915723,173,622,35,37,1,47,2,Avalekhanasatthakaṃ ucchutacāvalekhanasatthakaṃ.
  5724. 915724,173,623,2,7,1,63,5,Vakkabhāgena paricchinnan ti vakkapariyantabhāgena paricchinnaṃ.
  5725. 915725,173,624,2,6,1,48,4,Sakkharasudhāvaṇṇan ti marumpehi katasudhāvaṇṇaṃ.
  5726. 915726,173,624,7,20,1,85,8,"‘‘ Setasakkharasudhāvaṇṇan’’ ti ca pāṭhaṃ vadanti, setasakkharāvaṇṇaṃ sudhāvaṇṇañcāti attho. "
  5727. 915727,173,625,2,7,1,47,5,Yattha annapānaṃ nipatitvā tiṭṭhatīti sambandho.
  5728. 915728,173,626,2,19,1,163,16,"Visamacchinnakalāpo visamaṃ udakaṃ paggharati, evameva sarīraṃ kesakūpādivivarehi upari heṭṭhā tiriyañca visamaṃ paggharatīti dassetuṃ visamacchinna -ggahaṇaṃ karoti. "
  5729. 915729,173,627,2,8,1,80,6,Atikaṭukaaccuṇhādiko visabhāgāhāro uṇhakāle pavattamānānaṃ dhātūnaṃ visabhāgattā.
  5730. 915730,173,628,2,12,1,144,9,Ekattārammaṇabaleneva {vā}ti vikkhambhitanīvaraṇena susamāhitacittena upaṭṭhitassa nānārammaṇavipphandanavirahena ekasabhāvassa ārammaṇassa vasena.
  5731. 915731,173,628,13,25,1,120,10,"Tañhi ekattārammaṇaṃ upaṭṭhahamānameva attani abhiratiṃ, sātisayaṃ pharaṇapītiṃ, iṭṭhākārānubhavanañca somanassaṃ uppādeti. "
  5732. 915732,173,628,26,33,1,78,7,Na hi abhiratisomanassehi vinā anatikkantapītisukhassa ekattupaṭṭhānaṃ atthīti.
  5733. 915733,173,629,2,11,1,105,7,Avisesato pana {sādhāraṇavasenā}ti paṭikūladhātuvaṇṇavisesaṃ akatvā samathavipassanāsādhāraṇavasenāti attho.
  5734. 915734,173,629,12,16,1,36,3,{Tividhenā}ti anulomādinā vakkhamānena.
  5735. 915735,173,629,17,32,1,124,14,Cha {māse}ti addhamāse ūnepi māsaparicchedena paricchijjamāne sajjhāye cha māsā paricchedakā hontīti katvā vuttanti veditabbaṃ.
  5736. 915736,173,629,33,40,1,100,6,"Paricchijjamānassa māsantaragamananivāraṇañhi chamāsaggahaṇaṃ, na sakalachamāse parivattadassanatthaṃ. "
  5737. 915737,173,629,41,44,1,26,2,{Ācariyā}ti aṭṭhakathācariyā.
  5738. 915738,173,630,2,5,1,35,3,Lakkhaṇan ti dhātupaṭikūlalakkhaṇaṃ.
  5739. 915739,173,630,6,17,1,75,10,"Janaṃ na arahantīti ajaññā, jane pavesetuṃ ayuttā jigucchanīyāti vuttaṃ hoti. "
  5740. 915740,173,631,2,9,1,54,6,Paṭipāṭiyā {aṭṭhīnī}ti paṭipāṭiyā aṭṭhīni koṭiyā ṭhitāni.
  5741. 915741,173,631,10,24,1,83,12,"Na ettha koci attā nāma atthi, aṭṭhīni eva aṭṭhipuñjamatto evāyaṃ saṅghāṭoti dasseti . "
  5742. 915742,173,631,25,34,1,77,8,{Anekasandhiyamito}ti anekehi sandhīhi yamito sambaddho so aṭṭhipuñjoti dasseti.
  5743. 915743,173,631,35,41,1,40,5,Na {kehicī}ti yamentaṃ attānaṃ paṭisedheti.
  5744. 915744,173,631,42,46,1,43,4,Codito jarāya maraṇābhimukhagamanena codito.
  5745. 915745,173,632,2,14,1,77,8,Mahābhūtaṃ upādārūpena paricchinnaṃ‘‘ nīlaṃ pītaṃ sugandhaṃ duggandhan’’ tiādinā.
  5746. 915746,173,632,15,22,1,59,7,Upādārūpaṃ mahābhūtena tannissitassa tassa tato bahi abhāvā.
  5747. 915747,173,632,23,26,1,66,3,Chāyātapānaṃ ātapapaccayachāyuppādakabhāvo aññamaññaparicchedakatā.
  5748. 915748,173,632,27,45,1,170,17,"Rūpakkhandhassa pariggahitattā tadantogadhānaṃ cakkhādiāyatanadvārānaṃ vasena taṃtaṃdvārikā arūpino khandhā pākaṭā honti, āyatanāni ca dvārāni ca āyatanadvārānīti vā attho. "
  5749. 915749,173,632,46,51,1,43,5,Tena rūpāyatanādīnañca vasenāti vuttaṃ hoti.
  5750. 915750,173,633,2,11,1,72,7,"{Sappaccayā}ti sappaccayabhāvā, paccayāyattaṃ hutvā nibbattanti vuttaṃ hoti. "
  5751. 915751,173,633,12,21,1,58,8,"Samāno vā sadiso yutto paccayo sappaccayo, tasmā sappaccayā. "
  5752. 915752,173,634,2,8,1,45,5,{Ettako}ti yathāvuttena ākārena paguṇo koṭṭhāso.
  5753. 915753,173,634,9,11,1,21,2,Uggahova uggahasandhi.
  5754. 915754,173,634,12,25,1,77,9,Vaṇṇādimukhena hi upaṭṭhānaṃ ettha sandhīyati sambajjhatīti‘‘ sandhī’’ ti vuccati.
  5755. 915755,173,635,2,7,1,43,4,{Upaṭṭhātī}ti vaṇṇādivasena upaṭṭhātīti attho.
  5756. 915756,173,635,8,55,1,326,30,"{Pañcaṅgasamannāgate}ti nātidūranāccāsannagamanāgamanasampannanti ekaṅgaṃ, divā abbokiṇṇaṃ rattiṃ appasaddaṃ appanigghosanti ekaṃ, appaḍaṃsamakasavātātapasarīsapasamphassanti ekaṃ, tasmiṃ kho pana senāsane viharantassa appakasirena uppajjati cīvara… pe… parikkhāroti ekaṃ, tasmiṃ pana senāsane therā bhikkhū viharanti bahussutāti ekaṃ( a. ni.10.11). "
  5757. 915757,173,635,56,61,1,89,4,{Pañcaṅgasamannāgatenā}ti appābādhāsāṭheyyasaddhāpaññāvīriyehi padhāniyaṅgehi samannāgatena.
  5758. 915758,173,636,2,11,1,70,8,"Uṭṭhānakadāyan ti tehi khettehi uṭṭhānakaṃ, tehi dātabbadhaññanti attho. "
  5759. 915759,173,636,12,23,1,135,10,"Ettha ca aṭṭhakumbhadāyakakhettaṃ viya mukhadhovanakiccaṃ, soḷasakumbhadāyakaṃ viya khādanabhuñjanakiccaṃ daṭṭhabbaṃ lahukagarukabhāvato. "
  5760. 915760,173,636,24,44,1,116,15,"Tato pana yaṃ dukkhaṃ nibbattati, taṃ aññañca dvattiṃsākāramanasikārena ca nivattatīti āha‘‘ ettheva kammaṃ kātabban’’ ti. "
  5761. 915761,173,636,45,51,1,53,5,{Ettāvatā}ti ekadivasaṃ tiṃsa vāre manasikāraṭṭhapanena.
  5762. 915762,173,637,2,9,1,55,5,Sahassuddhāraṃ {sādhetvā}ti sahassavaḍḍhitaṃ iṇaṃ yojetvā.
  5763. 915763,173,637,10,16,1,44,5,Uddharitabboti {uddhāro}ti hi vaḍḍhi vuccatīti.
  5764. 915764,173,637,17,20,1,47,2,{Suddhacittenā}ti vikkhepādikilesavirahitacittena.
  5765. 915765,173,637,21,36,1,93,11,Kesādīsu tace rajjantā succhavicammaṃ tacoti gahetvā‘‘ suvaṇṇādivaṇṇo me taco’’ tiādinā rajjanti.
  5766. 915766,173,638,2,15,1,81,12,Tesu dve ekamaggaṃ paṭipajjamānā nāma na {hontī}ti yathā tathā vā palāyantīti attho.
  5767. 915767,173,638,16,22,1,80,6,Tattha rāgādivatthubhāvena dvattiṃsākārānaṃ corasadisatā anatthāvahatā daṭṭhabbā.
  5768. 915768,173,639,2,8,1,64,6,Kammameva visesādhigamassa ṭhānanti kammaṭṭhānaṃ bhāvanā vuccati.
  5769. 915769,173,639,9,18,1,43,5,Tenāha‘‘ manasikarontassa appanaṃ pāpuṇātī’’ ti.
  5770. 915770,173,639,19,28,1,93,9,Kammassa vā bhāvanāya ṭhānaṃ ārammaṇaṃ appanārammaṇabhāvūpagamanena appanaṃ pāpuṇātīti vuttaṃ.
  5771. 915771,173,640,2,8,1,68,5,{Mānajātiko}ti etena laṅghanasamatthatāyogena upasamarahitataṃ dasseti.
  5772. 915772,173,640,9,16,1,72,7,Cittampi hi tathā nānārammaṇesu vaḍḍhitaṃ upasamarahitanti dassetabbanti.
  5773. 915773,173,641,2,9,1,73,6,Hatthe gahitapañhavatthu {pākatikamevā}ti visuddhimagge vuttataṃ sandhāyāha.
  5774. 915774,173,641,10,13,1,16,3,Tattha hi vuttaṃ–
  5775. 915775,173,642,2,38,1,245,27,"‘ ‘ Mālakatthero kira dīghabhāṇakaabhayattheraṃ hatthe gahetvā‘ āvuso abhaya, imaṃ tāva pañhaṃ uggaṇhāhī’ ti vatvā āha‘ mālakatthero dvattiṃsakoṭṭhāsesu dvattiṃsapaṭhamajjhānalābhī, sace rattiṃ ekaṃ, divā ekaṃ samāpajjati, atirekaḍḍhamāsena puna sampajjati. "
  5776. 915776,173,642,39,52,1,72,9,"Sace pana devasikaṃ ekameva samāpajjati, atirekamāsena puna sampajjatī’’’ ti. "
  5777. 915777,173,643,2,16,1,132,13,Idaṃ pana ekaṃ manasikarontassa ekaṃ pāṭiyekkaṃ manasikarontassa {dvattiṃsā}ti etassa sādhanatthaṃ nidassanavasena ānītanti daṭṭhabbaṃ.
  5778. 915778,173,644,2,24,1,255,20,"Anupādinnakapakkhe {ṭhitānī}ti etena cetiyapabbatavāsī mahātissatthero viya, saṅgharakkhitattherupaṭṭhākasāmaṇero viya ca anupādinnakapakkhe ṭhapetvā gahetuṃ sakkontassa dasavidhāsubhavasena jīvamānakasarīrepi upaṭṭhite upacārappatti dassitā hotīti veditabbā."
  5779. 915779,173,644,25,76,1,330,37,"‘‘ Atthissa kāye’’ ti pana sattavasena kesādīsu gayhamānesu yathā‘‘ imasmiṃ kāye’’ ti satta-ggahaṇarahite ahaṃkāravatthumhi viddhastāhaṃkāre sadā sannihite pākaṭe ca attano kāye upaṭṭhānaṃ hoti, na tathā tatthāti appanaṃ appattā ādīnavānupassanāva tattha hotīti adhippāyenāha‘‘ asubhānupassanāsaṅkhātā pana vipassanābhāvanā hotīti veditabbā’’ ti. "
  5780. 915780,173,645,2,18,1,92,11,"357. Ādimhi sevanā āsevanā, vaḍḍhanaṃ bhāvanā, punappunaṃ karaṇaṃ bahulīkamman ti ayametesaṃ viseso. "
  5781. 915781,173,646,2,11,1,74,5,362. {Vatthupariññāyā}ti abhijjhādomanassānaṃ vatthubhūtassa kāyassa parijānanena.
  5782. 915782,173,646,12,26,1,50,8,"{Appitā}ti gamitā, sā ca vināsitatāti āha‘‘ vināsitā’’ ti. "
  5783. 915783,173,646,27,35,1,77,7,Appavattiyaṃ ṭhapitātipi {appitā}ti ayamattho niruttisiddhiyā vuttoti daṭṭhabbo.
  5784. 915784,173,646,36,49,1,84,11,"Vigatantā {katā}ti idāni kātabbo anto etesaṃ natthīti vigatantā, evaṃbhūtā katāti attho. "
  5785. 915785,173,646,50,75,1,173,18,"Kammameva visesādhigamassa ṭhānaṃ kammaṭṭhānaṃ, kamme vā ṭhānaṃ bhāvanārambho kammaṭṭhānaṃ, tañca anupassanāti āha‘‘ anupassanāya kammaṭṭhānan’’ ti, anupassanāya vuttanti adhippāyo. "
  5786. 915786,173,647,2,4,1,36,2,Kāyānupassanāniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5787. 915787,173,648,2,2,1,29,1,Vedanānupassanāniddesavaṇṇanā
  5788. 915788,173,649,2,9,1,41,3,363. Sampajānassa vediyanaṃ sampajānavediyanaṃ.
  5789. 915789,173,649,10,23,1,99,11,"Vatthun ti sukhādīnaṃ ārammaṇamāha, tena vatthu ārammaṇaṃ etissāti {vatthuārammaṇā}ti samāso daṭṭhabbo. "
  5790. 915790,173,649,24,40,1,88,11,Vohāramattaṃ {hotī}ti etena‘‘ sukhaṃ vedanaṃ vedayāmī’’ ti idaṃ vohāramattena vuttanti dasseti.
  5791. 915791,173,650,2,12,1,94,9,Vīriyasamādhiṃ {yojetvā}ti adhivāsanavīriyassa adhimattatāya tassa samatāya ubhayaṃ saha yojetvā.
  5792. 915792,173,650,13,18,1,50,4,Saha {paṭisambhidāhī}ti lokuttarapaṭisambhidāhi saha.
  5793. 915793,173,650,19,35,1,102,12,Lokiyānampi vā sati uppattikāle tattha samatthataṃ sandhāya‘‘ saha paṭisambhidāhī’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  5794. 915794,173,650,36,45,1,83,7,{Samasīsī}ti vārasamasīsī hutvā paccavekkhaṇavārassa anantaravāre parinibbāyīti attho.
  5795. 915795,173,650,46,51,1,94,4,"Saṅkhepamanasikāravasena mahāsatipaṭṭhāne, vitthāramanasikāravasena rāhulovādadhātuvibhaṅgādīsu. "
  5796. 915796,173,651,2,12,1,87,9,{Phassapañcamakeyevā}ti eva -saddena vuttesu tīsupi mukhesu pariggahassa samānataṃ dasseti.
  5797. 915797,173,651,13,30,1,132,12,"Nāmarūpavavatthānassa adhippetattā niravasesarūpapariggahassa dassanatthaṃ‘‘ vatthu nāma karajakāyo’’ ti āha, na cakkhādīni chavatthūnīti. "
  5798. 915798,173,651,31,67,1,114,14,"Karajakāyassa pana vatthubhāvasādhanatthaṃ‘‘ idañca pana me viññāṇaṃ ettha sitaṃ, ettha paṭibaddhan’’ ti( dī. ni.1.235; ma. ni.2.252) suttaṃ ābhataṃ. "
  5799. 915799,173,652,2,26,1,109,17,"Phassaviññāṇānaṃ pākaṭatā kesañci hotīti yesaṃ na hoti, te sandhāyāha‘‘ phassavasena vā hi… pe… na pākaṭaṃ hotī’’ ti. "
  5800. 915800,173,652,27,44,1,94,13,Tesaṃ pana aññesañca sabbesaṃ veneyyānaṃ vedanā pākaṭāti āha‘‘ vedanāvasena pana pākaṭaṃ hotī’’ ti.
  5801. 915801,173,652,45,54,1,90,9,Satadhotasappi nāma satavāraṃ vilāpetvā vilāpetvā udake pakkhipitvā uddharitvā gahitasappi.
  5802. 915802,173,653,2,7,1,54,4,{Vinivattetvā}ti catukkhandhasamudāyato visuṃ uddharitvā.
  5803. 915803,173,653,8,18,1,126,10,Mahāsatipaṭṭhānasuttādīsu katthaci paṭhamaṃ rūpakammaṭṭhānaṃ vatvā pacchā arūpakammaṭṭhānaṃ vedanāvasena vinivattetvā dassitaṃ.
  5804. 915804,173,653,19,32,1,124,12,"Katthaci arūpakammaṭṭhānaṃ eva vedanāvasena arūparāsito, ñātapariññāya pariññātato vā rūpārūparāsito vā vinivattetvā dassitaṃ. "
  5805. 915805,173,653,33,42,1,59,7,"Tatthāpi yesu paṭhamaṃ ñātapariññā vuttā, tesu tadantogadhaṃ . "
  5806. 915806,173,653,43,60,1,152,16,"Yesu na vuttā, tesu ca vedanāya ārammaṇamattaṃ saṃkhittaṃ pāḷianāruḷhaṃ rūpakammaṭṭhānaṃ sandhāya rūpakammaṭṭhānassa paṭhamaṃ kathitatā vuttāti veditabbā."
  5807. 915807,173,654,2,36,1,193,18,‘ ‘ Manoviññeyyānaṃ dhammānaṃ iṭṭhānaṃ kantānan’’ tiādinā( ma. ni.3.306) nayena vuttaṃ chagehassitasomanassaṃ pañcakāmaguṇesu assādānupassino eva hotīti āha‘‘ pañcakāmaguṇāmisanissitā cha gehassitasomanassavedanā’’ ti.
  5808. 915808,173,655,2,4,1,38,2,Vedanānupassanāniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5809. 915809,173,656,2,2,1,28,1,Cittānupassanāniddesavaṇṇanā
  5810. 915810,173,657,2,32,1,188,21,"365. Kilesasampayuttānaṃ dhammānaṃ kehici kilesehi vippayogepi sati yehi sampayuttā, tehi saṃkilesabhāvena sadisehi saṃkiliṭṭhattā itarehipi na visuddhatā hotīti āha‘‘ na pacchimapadaṃ bhajantī’’ ti. "
  5811. 915811,173,657,33,39,1,61,6,Duvidhan ti visuṃ vacanaṃ sarāgasadosehi visiṭṭhaggahaṇatthaṃ.
  5812. 915812,173,657,40,50,1,47,6,Avipassanupagattā‘‘ idha okāsova natthī’’ ti vuttaṃ.
  5813. 915813,173,658,2,4,1,37,2,Cittānupassanāniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5814. 915814,173,659,2,2,1,22,1,Dhammānupassanāniddeso
  5815. 915815,173,660,2,3,1,2,1,Ka .
  5816. 915816,173,660,4,4,1,20,1,nīvaraṇapabbavaṇṇanā
  5817. 915817,173,661,2,17,1,86,8,367. Kaṇhasukkānaṃ yuganaddhatā natthīti pajānanakāle abhāvā‘‘ abhiṇhasamudācāravasenā’’ ti āha.
  5818. 915818,173,662,2,6,1,24,2,{Subhampī}ti kāmacchandopi.
  5819. 915819,173,662,7,31,1,122,15,"So hi attano gahaṇākārena‘‘ subhan’’ ti vuccati, tenākārena pavattamānakassa aññassa kāmacchandassa nimittattā‘‘ nimittan’’ ti cāti. "
  5820. 915820,173,662,32,37,1,67,5,Ākaṅkhitassa hitasukhassa anupāyabhūto manasikāro anupāyamanasikāro.
  5821. 915821,173,662,38,45,1,62,6,{Tatthā}ti nipphādetabbe ārammaṇabhūte ca duvidhepi subhanimitte.
  5822. 915822,173,663,2,5,1,27,2,{Asubhampī}ti asubhajjhānampi.
  5823. 915823,173,663,6,14,1,56,8,Taṃ pana dasasu asubhesu kesādīsu ca pavattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  5824. 915824,173,663,15,21,1,56,6,Kesādīsu hi saññā asubhasaññāti girimānandasutte vuttāti.
  5825. 915825,173,663,22,31,1,116,9,Ettha catubbidhassapi ayonisomanasikārassa yonisomanasikārassa ca dassanaṃ niravasesadassanatthaṃ katanti veditabbaṃ.
  5826. 915826,173,663,32,44,1,89,11,"Tesu pana asubhe subhanti asubhanti ca manasikāro idhādhippeto, tadanukulattā vā itarepīti. "
  5827. 915827,173,664,2,10,1,89,8,Bhojane mattaññuno thinamiddhābhibhavābhāvā otāraṃ alabhamāno kāmarāgo pahīyatīti vadanti.
  5828. 915828,173,664,11,43,1,278,24,"Bhojananissitaṃ pana āhārepaṭikūlasaññaṃ, tabbipariṇāmassa tadādhārassa tassa ca upanissayabhūtassa asubhatādidassanaṃ, kāyassa ca āhāraṭṭhitikatādidassanaṃ so uppādetīti tassa kāmacchando pahīyateva, abhidhammapariyāyena sabbopi lobho kāmacchandanīvaraṇanti āha‘‘ arahattamaggenā’’ ti. "
  5829. 915829,173,665,2,16,1,173,12,"Odissakānodissakadisāpharaṇānan ti attagaruatippiyasahāyamajjhattavasena odissakatā, sīmābhede kate anodissakatā, ekadisāpharaṇavasena disāpharaṇatā mettāya uggahaṇe veditabbā. "
  5830. 915830,173,665,17,36,1,192,14,"Vihāraracchāgāmādivasena vā odissakadisāpharaṇaṃ, vihārādiuddesarahitaṃ puratthimādidisāvasena anodissakadisāpharaṇanti evaṃ vā dvidhā uggahaṃ sandhāya‘‘ odissakānodissakadisāpharaṇānan’’ ti vuttaṃ. "
  5831. 915831,173,665,37,46,1,59,8,"Uggaho ca yāva upacārā daṭṭhabbo, uggahitāya āsevanā bhāvanā. "
  5832. 915832,173,665,47,124,1,530,57,"Tattha‘‘ sabbe sattā pāṇā bhūtā puggalā attabhāvapariyāpannā’’ ti etesaṃ vasena pañcavidhā, ekekasmiṃ‘‘ averā hontu, abyāpajjā, anīghā, sukhī attānaṃ pariharantū’’ ti catudhā pavattito vīsatividhā vā anodhisopharaṇā mettā,‘‘ sabbā itthiyo purisā ariyā anariyā devā manussā vinipātikā’’ ti sattodhikaraṇavasena pavattā sattavidhā, aṭṭhavīsatividhā vā odhisopharaṇā mettā, dasahi disāhi disodhikaraṇavasena pavattā dasavidhā ca disāpharaṇā mettā, ekekāya vā disāya sattādiitthiādiaverādiyogena asītādhikacatusatappabhedā anodhisoodhisopharaṇā veditabbā. "
  5833. 915833,173,666,2,9,1,47,5,{Kāyavināmanā}ti kāyassa vividhena ākārena nāmanā.
  5834. 915834,173,667,2,26,1,165,17,"Atibhojane {nimittaggāho}ti atibhojane thinamiddhassa nimittaggāho,‘‘ ettake bhutte thinamiddhassa kāraṇaṃ hoti, ettake na hotī’’ ti thinamiddhassa kāraṇākāraṇaggāhoti attho. "
  5835. 915835,173,667,27,36,1,67,5,Dhutaṅgānaṃ vīriyanissitattā āha‘‘ dhutaṅganissitasappāyakathāyapī’’ ti.
  5836. 915836,173,668,2,17,1,144,11,Kukkuccampi katākatānusocanavasena pavattamānaṃ uddhaccena samānalakkhaṇaṃ avūpasamasabhāvamevāti cetaso avūpasamo‘‘ uddhaccakukkuccamevā’’ ti vutto.
  5837. 915837,173,669,2,25,1,204,19,Bahussutassa ganthato ca atthato ca atthādīni vicinantassa cetaso vikkhepo na hoti yathāvidhipaṭipattiyā yathānurūpapatikārappavattiyā katākatānusocanañcāti‘‘ bāhusaccenapi uddhaccakukkuccaṃ pahīyatī’’ ti āha.
  5838. 915838,173,669,26,34,1,95,7,Vuḍḍhasevitā ca vuḍḍhasīlitaṃ āvahatīti cetovūpasamakarattā uddhaccakukkuccappahānakāritā vuttā.
  5839. 915839,173,669,35,43,1,87,8,Vuḍḍhataṃ pana anapekkhitvā vinayadharā kukkuccavinodakā kalyāṇamittā vuttāti daṭṭhabbā.
  5840. 915840,173,670,2,9,1,63,6,"Tiṭṭhati etthāti ṭhānīyā, vicikicchāya ṭhānīyā vicikicchāṭhānīyā. "
  5841. 915841,173,670,10,18,1,66,7,"Ṭhātabbāti vā ṭhānīyā, vicikicchā ṭhānīyā etesūti vicikicchāṭhānīyā. "
  5842. 915842,173,671,2,21,1,157,14,"Kāmaṃ bahussutatāparipucchakatāhi aṭṭhavatthukāpi vicikicchā pahīyati, tathāpi ratanattayavicikicchāmūlikā sesavicikicchāti katvā āha‘‘ tīṇi ratanāni ārabbhā’’ ti. "
  5843. 915843,173,671,22,54,1,111,13,Vinaye pakataññutā‘‘ sikkhāya kaṅkhatī’’ ti( dha. sa.1008; vibha.915) vuttāya vicikicchāya pahānaṃ karotīti āha‘‘ vinaye ciṇṇavasībhāvassapī’’ ti.
  5844. 915844,173,671,55,59,1,104,3,{Okappaniyasaddhāsaṅkhātaadhimokkhabahulassā}ti anupavisanasaddhāsaṅkhātaadhimokkhena adhimuccanabahulassa.
  5845. 915845,173,671,60,63,1,49,3,Adhimuccanañca adhimokkhuppādanamevāti daṭṭhabbaṃ.
  5846. 915846,173,671,64,68,1,29,4,Saddhāya vā ninnatā adhimutti.
  5847. 915847,173,672,2,4,1,29,2,Nīvaraṇapabbavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5848. 915848,173,673,2,3,1,3,1,Kha .
  5849. 915849,173,673,4,4,1,21,1,bojjhaṅgapabbavaṇṇanā
  5850. 915850,173,674,2,20,1,113,11,Khandhādipāḷiyā attho khandhādīnaṃ atthoti katvā āha‘‘ khandha… pe… vipassanānaṃ atthasannissitaparipucchābahulatā’’ ti.
  5851. 915851,173,674,21,30,1,81,8,"Tena pāḷimuttakapucchā na tathā paññāsaṃvattanikā, yathā atthapaṭipucchāti dasseti. "
  5852. 915852,173,675,2,10,1,79,8,Mandattā aggijālādīsu āpodhātuādīnaṃ viya vīriyādīnaṃ sakicce asamatthatā vuttā.
  5853. 915853,173,676,2,12,1,80,9,Pattaṃ nīharantova taṃ {sutvā}ti ettha pañcābhiññattā dibbasotena assosīti vadanti.
  5854. 915854,173,677,2,7,1,58,4,{Pasādasinehābhāvenā}ti pasādasaṅkhātassa sinehassa abhāvena.
  5855. 915855,173,677,8,15,1,73,7,Gadrabhapiṭṭhe lūkharajo lūkhataro hutvā dissatīti atilūkhatāya taṃsadise.
  5856. 915856,173,678,2,7,1,52,4,Saṃvejanapasādanehi tejanaṃ tosanañca {sampahaṃsanā}ti.
  5857. 915857,173,679,2,4,1,30,2,Bojjhaṅgapabbavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5858. 915858,173,680,2,8,1,78,5,Samathavipassanāsuddhavipassanāvasena paṭhamassa itaresañca kathitattāti attho.
  5859. 915859,173,680,9,16,1,62,6,Maggasampayuttā sati kāyānupassanā {nāmā}ti āgamanavasena vuttaṃ.
  5860. 915860,173,680,17,31,1,127,13,Evaṃ tāva desanā puggale {tiṭṭhatī}ti kāyānupassīādīnaṃ āgamanavasena visesetvā vuttā satipaṭṭhānadesanā puggale tiṭṭhatīti attho.
  5861. 915861,173,680,32,60,1,219,23,"Na hi sakkā ekassa anekasamaṅgitā vattuṃ ekakkhaṇe anekasatisambhavāvabodhapasaṅgā, puggalaṃ pana āmasitvā sakiccaparicchinne dhamme vuccamāne kiccabhedena ekissāpi satiyā anekanāmatā hotīti dassento‘‘ kāye panā’’ tiādimāha. "
  5862. 915862,173,680,61,93,1,286,30,"Yathā hi puggalakiccaṃ dhammā evāti dhammabhedena kāyānupassīādipuggalabhedova hoti, na evaṃ dhammassa dhammo kiccanti na dhammabhedena tassa bhedo, tasmā ekāva sati catuvipallāsappahānabhūtā magge samiddhā anatthantarena tappahānakiccabhedena cattāri nāmāni labhatīti ayamettha adhippāyo. "
  5863. 915863,173,681,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5864. 915864,173,682,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  5865. 915865,173,683,2,14,1,62,6,374. Abhidhammabhājanīye ‘‘ kathañca bhikkhu kāye kāyānupassī viharati?
  5866. 915866,173,683,15,45,1,190,23,"Idha bhikkhu yasmiṃ samaye… pe… dandhābhiññaṃ kāye kāyānupassī, yā tasmiṃ samaye satī’’ tiādinā āgamanavasena visesitāni satipaṭṭhānāni puggale ṭhapetvā desetvā puna‘‘ tattha katamaṃ satipaṭṭhānaṃ? "
  5867. 915867,173,683,46,74,1,210,22,Idha bhikkhu yasmiṃ samaye… pe… dandhābhiññaṃ… pe… yā tasmiṃ samaye satī’’ tiādinā puggalaṃ anāmasitvā āgamavisesanañca akatvā catukiccasādhakekasativasena suddhikasatipaṭṭhānanayo vuttoti ayamettha nayadvaye viseso.
  5868. 915868,173,684,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5869. 915869,173,685,2,4,1,36,2,Satipaṭṭhānavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5870. 915870,173,686,2,4,1,21,2,8 . Sammappadhānavibhaṅgo
  5871. 915871,173,687,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  5872. 915872,173,688,2,32,1,224,19,"390. {Kāraṇappadhānā}ti ‘‘ anuppannapāpakānuppādādiatthā’’ ti gahitā tatheva te hontīti taṃ atthaṃ sādhentiyevāti etassa atthassa dīpako sammā-saddoti yathādhippetatthassa anuppannapāpakānuppādādino kāraṇabhūtā, padhānakāraṇabhūtāti attho. "
  5873. 915873,173,688,33,44,1,86,7,Sammāsaddassa upāyayonisoatthadīpakataṃ sandhāya‘‘ upāyappadhānā yonisopadhānā’’ ti vuttaṃ.
  5874. 915874,173,688,45,48,1,30,2,{Paṭipannako}ti bhāvanamanuyutto.
  5875. 915875,173,688,49,56,1,53,6,"Bhusaṃ yogo payogo, payogova parakkamo payogaparakkamo. "
  5876. 915876,173,688,57,73,1,65,7,{Etānī}ti‘‘ vāyamatī’’ tiādīni‘‘ āsevamāno vāyamatī’’ tiādinā yojetabbāni.
  5877. 915877,173,689,2,7,1,99,5,Anuppannāti avattabbataṃ āpannānan ti bhūmiladdhārammaṇādhiggahitāvikkhambhitāsamugghātituppannānaṃ.
  5878. 915878,173,690,2,25,1,124,14,"391. {Dhammacchando}ti taṇhādiṭṭhivīriyacchandā viya na añño dhammo, atha kho chandaniyasabhāvo evāti dassento āha‘‘ sabhāvacchando’’ ti. "
  5879. 915879,173,690,26,85,1,244,27,"Tattha‘‘ yo kāmesu kāmacchando’’ tiādīsu( dha. sa.1103) taṇhā chandoti vuttāti veditabbo,‘‘ sabbeva nu kho, mārisa, samaṇabrāhmaṇā ekantavādā ekantasīlā ekantachandā ekantaajjhosānā’’ ti( dī. ni.2.366) ettha diṭṭhi, pamādaniddese‘‘ nikkhittachandatā nikkhittadhuratā’’ ti vīriyanti vaṇṇeti. "
  5880. 915880,173,691,2,20,1,101,9,394. Vāyamati vīriyaṃ {ārabhatī}ti padadvayassapi niddeso vīriyaniddesoyevāti adhippāyenāha‘‘ vīriyaniddese’’ ti.
  5881. 915881,173,692,2,9,1,42,3,406. {Sabbapubbabhāge}ti sabbamaggānaṃ pubbabhāge.
  5882. 915882,173,692,10,46,1,249,27,"Purimasmin ti‘‘ anuppannā me kusalā dhammā anuppajjamānā anatthāya saṃvatteyyun’’ ti etthāpi‘‘ samathavipassanāva gahetabbā’’ ti vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ, taṃ pana maggānuppannatāya bhāvato anuppajjamāne ca tasmiṃ vaṭṭānatthasaṃvattanato na yuttanti paṭikkhipati. "
  5883. 915883,173,693,2,22,1,99,14,"Mahantaṃ gāravaṃ hoti, tasmā‘‘ saṅghagāravena yathāruci vindituṃ na sakkā’’ ti saṅghena saha na nikkhami. "
  5884. 915884,173,693,23,29,1,39,5,Atimandāni {no}ti nanu atimandānīti attho.
  5885. 915885,173,693,30,46,1,106,12,Santasamāpattito aññaṃ santhambhanakāraṇaṃ balavaṃ natthīti‘‘ tato parihīnā santhambhituṃ na sakkontī’’ ti āha.
  5886. 915886,173,693,47,54,1,59,7,Na hi mahārajjumhi chinne suttatantū sandhāretuṃ sakkontīti.
  5887. 915887,173,693,55,76,1,125,15,Samathe vatthuṃ dassetvā tena samānagatikā vipassanā cāti iminā adhippāyenāha‘‘ evaṃ uppannā samathavipassanā… pe… saṃvattantī’’ ti.
  5888. 915888,173,694,2,23,1,135,16,"Tattha anuppannānan ti ettha tattha duvidhāya sammappadhānakathāya, tattha vā pāḷiyaṃ‘‘ anuppannānan’’ ti etassa ayaṃ vinicchayoti adhippāyo. "
  5889. 915889,173,694,24,29,1,40,4,{Eteyevā}ti anamatagge saṃsāre uppannāyeva.
  5890. 915890,173,695,2,14,1,184,12,Cuddasa mahāvattāni khandhake vuttāni āgantukaāvāsikagamikaanumodana bhattagga piṇḍacārika āraññika senāsana jantāgharavaccakuṭi ācariyaupajjhāyasaddhivihārikaantevāsikavattāni cuddasa.
  5891. 915891,173,695,15,27,1,128,12,Tato aññāni pana kadāci tajjanīyakammakatādikāle pārivāsikādikāle ca caritabbāni dvāsīti khuddakavattānīti kathitāni daṭṭhabbāni.
  5892. 915892,173,695,28,38,1,66,9,"Na hi tāni sabbāsu avatthāsu caritabbāni, tasmā mahāvatte agaṇitāni. "
  5893. 915893,173,695,39,178,1,855,85,"Tattha‘‘ pārivāsikānaṃ bhikkhūnaṃ vattaṃ paññāpessāmī’’ ti ārabhitvā‘‘ na upasampādetabbaṃ… pe… na chamāyaṃ caṅkamante caṅkame caṅkamitabban’’ ti( cūḷava.76) vuttāni pakatatte caritabbavattāvasānāni chasaṭṭhi, tato paraṃ‘‘ na, bhikkhave, pārivāsikena bhikkhunā pārivāsikavuḍḍhatarena bhikkhunā saddhiṃ, mūlāyapaṭikassanārahena, mānattārahena, mānattacārikena, abbhānārahena bhikkhunā saddhiṃ ekacchanne āvāse vatthabban’’ tiādīni( cūḷava.82) pakatatte caritabbehi anaññattā visuṃ visuṃ agaṇetvā pārivāsikavuḍḍhatarādīsu puggalantaresu caritabbattā tesaṃ vasena sampiṇḍetvā ekekaṃ katvā gaṇetabbāni pañcāti ekasattati vattāni, ukkhepanīyakammakatavattesu vattapaññāpanavasena vuttaṃ‘‘ na pakatattassa bhikkhuno abhivādanaṃ paccuṭṭhānaṃ… pe… nahāne piṭṭhiparikammaṃ sāditabban’’ ti( cūḷava.75) idaṃ abhivādanādīnaṃ assādiyanaṃ ekaṃ,‘‘ na pakatatto bhikkhu sīlavipattiyā anuddhaṃsetabbo’’ tiādīni( cūḷava.51) ca dasāti evaṃ dvāsīti honti. "
  5894. 915894,173,695,179,188,1,117,8,"Etesveva kānici tajjanīyakammakatādivattāni, kānici pārivāsikādivattānīti aggahitaggahaṇena dvāsītivattanti daṭṭhabbaṃ. "
  5895. 915895,173,696,2,59,1,367,34,"Idha vipākānubhavanavasena tadārammaṇaṃ, avipakkavipākassa sabbathā avigatattā bhavitvā vigatamattavasena kammañca‘‘ bhutvā vigatuppannan’’ ti vuttaṃ, na aṭṭhasāliniyaṃ( dha. sa. aṭṭha.1) viya rajjanādivasena anubhutvāpagataṃ javanaṃ, uppajjitvā niruddhatāvasena bhūtāpagatasaṅkhātaṃ sesasaṅkhatañca‘‘ bhūtāpagatuppannan’’ ti, tasmā idha okāsakatuppannaṃ vipākameva vadati, na tattha viya kammampīti. "
  5896. 915896,173,696,60,66,1,54,5,{Anusayitakilesā}ti appahīnā maggena pahātabbā adhippetā.
  5897. 915897,173,696,67,80,1,33,7,Tenāha‘‘ atītā vā… pe… na vattabbā’’ ti.
  5898. 915898,173,696,81,86,1,52,5,Tesañhi ambataruṇopamāya vattamānāditā na vattabbāti.
  5899. 915899,173,697,2,19,1,213,15,"Āhatakhīrarukkho viya nimittaggāhavasena adhigataṃ ārammaṇaṃ, anāhatakhīrarukkho viya avikkhambhitatāya antogadhakilesaṃ ārammaṇaṃ daṭṭhabbaṃ, nimittaggāhakāvikkhambhitakilesā vā puggalā āhatānāhatakhīrarukkhasadisā. "
  5900. 915900,173,697,20,38,1,132,13,{Purimanayenevā}ti avikkhambhituppanne viya‘‘ imasmiṃ nāma ṭhāne nuppajjissantīti na vattabbā asamugghāṭitattā’’ ti yojetvā vitthāretabbaṃ.
  5901. 915901,173,698,2,14,1,30,3,Pāḷiyan ti paṭisambhidāpāḷiyaṃ( paṭi. ma.3.21).
  5902. 915902,173,698,15,35,1,165,15,"Maggena pahīnakilesānameva tidhā navattabbataṃ apākaṭaṃ pākaṭaṃ kātuṃ ajātaphalarukkho ābhato, atītādīnaṃ appahīnatādassanatthampi‘‘ jātaphalarukkhena dīpetabban’’ ti āha. "
  5903. 915903,173,698,36,60,1,194,23,"Tattha yathā acchinne rukkhe nibbattirahāni phalāni chinne anuppajjamānāni na kadāci sasabhāvāni ahesuṃ honti bhavissanti cāti atītādibhāvena na vattabbāni, evaṃ maggena pahīnakilesā ca daṭṭhabbā. "
  5904. 915904,173,698,61,79,1,131,16,"Yathā ca chede asati phalāni uppajjissanti, sati ca nuppajjissantīti chedassa sātthakatā, evaṃ maggabhāvanāya ca sātthakatā yojetabbā. "
  5905. 915905,173,699,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5906. 915906,173,700,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  5907. 915907,173,701,2,43,1,221,27,"427. Pañhapucchake yaṃ vuttaṃ‘‘ vīriyajeṭṭhikāya pana aññassa vīriyassa abhāvā na vattabbāni maggādhipatīnīti vā na maggādhipatīnīti vā’’ ti, ettha‘‘ maggādhipatīnī’’ ti na vattabbatāya eva aññassa vīriyassa abhāvo kāraṇanti daṭṭhabbaṃ. "
  5908. 915908,173,701,44,62,1,109,14,Chandassa pana cittassa vā namaggabhūtassa adhipatino tadā abhāvā‘‘ na maggādhipatīnī’’ ti na vattabbānīti vuttaṃ.
  5909. 915909,173,701,63,71,1,81,8,Chandacittānaṃ viya namaggabhūtassa aññassa vīriyādhipatino abhāvāti vā adhippāyo.
  5910. 915910,173,701,72,86,1,105,10,Sammappadhānānaṃ tadā maggasaṅkhātaadhipatibhāvato vā‘‘ na maggādhipatīnī’’ ti navattabbatā vuttāti veditabbā.
  5911. 915911,173,702,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5912. 915912,173,703,2,4,1,37,2,Sammappadhānavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5913. 915913,173,704,2,4,1,17,2,9 . Iddhipādavibhaṅgo
  5914. 915914,173,705,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  5915. 915915,173,706,2,21,1,96,12,"431. Iddhi -saddassa paṭhamo kattuattho, dutiyo karaṇattho vutto, pāda -saddassa eko karaṇamevattho vutto. "
  5916. 915916,173,706,22,91,1,481,57,"Pajjitabbāva iddhi vuttā, na ca ijjhantī pajjitabbā ca iddhi pajjanakaraṇena pādena samānādhikaraṇā hotīti‘‘ paṭhamenatthena iddhi eva pādo iddhipādo’’ ti na sakkā vattuṃ, tathā iddhikiriyākaraṇena sādhetabbā ca vuddhisaṅkhātā iddhi pajjanakiriyākaraṇena pajjitabbāti dvinnaṃ karaṇānaṃ na asamānādhikaraṇatā sambhavatīti‘‘ dutiyenatthena iddhiyā pādo iddhipādo’’ ti ca na sakkā vattuṃ, tasmā paṭhamenatthena iddhiyā pādo iddhipādo, dutiyenatthena iddhi eva pādo iddhipādoti evaṃ yojanā yujjati."
  5917. 915917,173,707,2,42,1,267,29,"‘ ‘ Chandaṃ ce… pe… ayaṃ vuccati chandasamādhī’’ ti imāya pāḷiyā chandādhipati samādhi {chandasamādhī}ti adhipati-saddalopaṃ katvā samāso vuttoti viññāyati, adhipati-saddatthadassanavasena pana‘‘ chandahetuko chandādhiko vā samādhi chandasamādhī’’ ti aṭṭhakathāyaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  5918. 915918,173,707,43,48,1,41,4,{Padhānabhūtā}ti vīriyabhūtāti keci vadanti.
  5919. 915919,173,707,49,51,1,52,2,Saṅkhatasaṅkhārādinivattanatthañhi padhānaggahaṇanti.
  5920. 915920,173,707,52,62,1,60,9,"Atha vā taṃ taṃ visesaṃ saṅkharotīti saṅkhāro, sabbaṃ vīriyaṃ. "
  5921. 915921,173,707,63,71,1,99,8,Tattha catukiccasādhakato aññassa nivattanatthaṃ padhānaggahaṇanti padhānabhūtā seṭṭhabhūtāti attho.
  5922. 915922,173,707,72,78,1,64,6,Catubbidhassa pana vīriyassa adhippetattā bahuvacananiddeso kato.
  5923. 915923,173,707,79,84,1,59,4,{Adhiṭṭhānaṭṭhenā}ti duvidhatthāyapi iddhiyā adhiṭṭhānatthena.
  5924. 915924,173,707,85,120,1,334,31,"Pādabhūtan ti iminā visuṃ samāsayojanāvasena pana yo pubbe iddhipādattho pāda-saddassa upāyatthataṃ gahetvā yathāyutto vutto, so vakkhamānānaṃ paṭilābhapubbabhāgānaṃ kattukaraṇiddhibhāvaṃ, uttaracūḷabhājanīye vā vuttehi chandādīhi iddhipādehi sādhetabbāya iddhiyā kattiddhibhāvaṃ, chandādīnañca karaṇiddhibhāvaṃ sandhāya vuttoti veditabbo. "
  5925. 915925,173,708,2,12,1,92,6,Vīriyiddhipādaniddese ‘‘ vīriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgatan’’ ti dvikkhattuṃ vīriyaṃ āgataṃ.
  5926. 915926,173,708,13,27,1,101,9,"Tattha purimaṃ samādhivisesanaṃ‘‘ vīriyādhipati samādhi vīriyasamādhī’’ ti, dutiyaṃ samannāgamaṅgadassanaṃ. "
  5927. 915927,173,708,28,53,1,211,21,"Dveyeva hi sabbattha samannāgamaṅgāni samādhi padhānasaṅkhāro ca, chandādayo samādhivisesanāni, padhānasaṅkhāro pana padhānavacaneneva visesito, na chandādīhīti na idha vīriyādhipatitā padhānasaṅkhārassa vuttā hoti. "
  5928. 915928,173,708,54,67,1,137,13,Vīriyañca samādhiṃ visesetvā ṭhitameva samannāgamaṅgavasena padhānasaṅkhāravacanena vuttanti nāpi dvīhi vīriyehi samannāgamo vutto hotīti.
  5929. 915929,173,708,68,89,1,162,19,"Yasmā pana chandādīhi visiṭṭho samādhi, tathā visiṭṭheneva ca tena sampayutto padhānasaṅkhāro sesadhammā ca, tasmā samādhivisesanānaṃ vasena cattāro iddhipādā vuttā. "
  5930. 915930,173,708,90,113,1,166,17,Visesanabhāvo ca chandādīnaṃ taṃtaṃavassayanavasena hotīti‘‘ chandasamādhi… pe… iddhipādan’’ ti ettha nissayatthepi pāda-sadde upāyatthena chandādīnaṃ iddhipādatā vuttā hoti.
  5931. 915931,173,708,114,127,1,101,9,Teneva uttaracūḷabhājanīye‘‘ cattāro iddhipādā chandiddhipādo’’ tiādinā chandādīnameva iddhipādatā vuttā.
  5932. 915932,173,708,128,151,1,134,14,Pañhapucchake ca‘‘ cattāro iddhipādā idha bhikkhu chandasamādhī’’ tiādināva( vibha.462) uddesaṃ katvāpi puna chandādīnaṃyeva kusalādibhāvo vibhattoti.
  5933. 915933,173,708,152,165,1,139,12,"Upāyiddhipādadassanatthameva hi nissayiddhipādadassanaṃ kataṃ, aññathā catubbidhatā na hotīti ayamettha pāḷivasena atthavinicchayo veditabbo. "
  5934. 915934,173,709,2,9,1,28,3,433. {Rathadhure}ti rathassa purato.
  5935. 915935,173,709,10,29,1,114,13,Hīnajātiko caṇḍālo upaṭṭhānādiguṇayogepi senāpatiṭṭhānādīni na labhatīti āha‘‘ jātiṃ sodhetvā… pe… jātiṃ avassayatī’’ ti.
  5936. 915936,173,709,30,35,1,37,4,{Amantanīyo}ti hitāhitamantane na araho.
  5937. 915937,173,710,2,25,1,194,19,Raṭṭhapālatthero chande sati kathaṃ nānujānissantīti sattapi bhattāni abhuñjitvā mātāpitaro anujānāpetvā pabbajitvā chandameva avassāya lokuttaradhammaṃ nibbattesīti āha‘‘ raṭṭhapālatthero viyā’’ ti.
  5938. 915938,173,711,2,32,1,169,17,"Mogharājatthero vīmaṃsaṃ avassayīti tassa bhagavā‘‘ suññato lokaṃ avekkhassū’’ ti( su. ni.1125) suññatākathaṃ kathesi, paññānissitamānaniggahatthañca dvikkhattuṃ pucchito pañhaṃ na kathesi. "
  5939. 915939,173,711,33,70,1,202,19,"Tattha punappunaṃ chanduppādanaṃ tosanaṃ viya hotīti chandassa upaṭṭhānasadisatā vuttā, thāmabhāvato vīriyassa sūrattasadisatā,‘‘ chadvārādhipati rājā’’ ti( dha. pa. aṭṭha.2.181 erakapattanāgarājavatthu) vacanato pubbaṅgamattā cittassa visiṭṭhajātisadisatā. "
  5940. 915940,173,712,2,16,1,95,11,"{Abhedato}ti chandādike tayo tayo dhamme sampiṇḍetvā, iddhiiddhipāde amissetvā vā kathananti attho. "
  5941. 915941,173,712,17,29,1,121,11,"Tattha chandavīriyādayo visesena ijjhanti etāyāti iddhīti vuccanti, ijjhatīti iddhīti avisesena samādhipadhānasaṅkhārāpīti. "
  5942. 915942,173,713,2,31,1,214,23,"Chandiddhipādasamādhiddhipādādayo visiṭṭhā, pādo sabbiddhīnaṃ sādhāraṇattā avisiṭṭho, tasmā visiṭṭhesveva pavesaṃ avatvā avisiṭṭhe ca pavesaṃ vattuṃ yuttanti dassetuṃ sabbattha‘‘ pāde patiṭṭhātipi vattuṃ vaṭṭatī’’ ti āha. "
  5943. 915943,173,713,32,39,1,81,5,"{Tatthevā}ti chandasamādhipadhānasaṅkhāraiddhipādesu, catūsu chandādikesvevāti attho."
  5944. 915944,173,713,40,53,1,83,9,‘‘ Chandavato ko samādhi na ijjhissatī’’ ti samādhibhāvanāmukhena bhāvitā samādhibhāvitā.
  5945. 915945,173,714,2,10,1,67,7,Ettha {panā}ti bhedakathāyaṃ abhedakathanato abhinavaṃ natthīti attho.
  5946. 915946,173,714,11,39,1,181,22,"Ye hi tayo dhammā abhedakathāyaṃ iddhiiddhipādotveva vuttā, te eva bhedakathāyaṃ iddhīpi honti iddhipādāpi, sesā iddhipādā evāti evaṃ abhinavābhāvaṃ dassento‘‘ chando samādhī’’ tiādimāha. "
  5947. 915947,173,714,40,76,1,215,31,"Ime hi tayo… pe… na vinā, tasmā sesā sampayuttakā cattāro khandhā tesaṃ tiṇṇaṃ ijjhanena iddhi nāma bhaveyyuṃ, na attano sabhāvenāti te iddhipādā eva honti, na iddhīti evamidaṃ purimassa kāraṇabhāvena vuttanti veditabbaṃ. "
  5948. 915948,173,714,77,105,1,117,20,"Atha vā tiṇṇaṃ iddhitā iddhipādatā ca vuttā, sesānañca iddhipādatāva, taṃ sabbaṃ sādhetuṃ‘‘ ime hi tayo… pe… na vinā’’ ti āha. "
  5949. 915949,173,714,106,112,1,31,5,"Tena yasmā ijjhanti, tasmā iddhi. "
  5950. 915950,173,714,113,135,1,150,19,"Ijjhamānā ca yasmā sampayuttakehi saheva ijjhanti, na vinā, tasmā sampayuttakā iddhipādā, tadantogadhattā pana te tayo dhammā iddhipādāpi hontīti dasseti. "
  5951. 915951,173,714,136,149,1,98,9,Sampayuttakānampi pana khandhānaṃ iddhibhāvapariyāyo atthīti dassetuṃ‘‘ sampayuttakā panā’’ tiādimāha.
  5952. 915952,173,714,150,200,1,247,34,"Catūsu khandhesu ekadesassa iddhitā, catunnampi‘‘ iddhiyā pādo iddhipādo’’ ti iminā atthena iddhipādatā, punapi catunnaṃ khandhānaṃ‘‘ iddhi eva pādo iddhipādo’’ ti iminā atthena iddhipādatā ca dassitā, na aññassāti katvā āha‘‘ na aññassa kassaci adhivacanan’’ ti. "
  5953. 915953,173,714,201,213,1,53,8,Iminā‘‘ iddhi nāma anipphannā’’ ti idaṃ vādaṃ paṭisedheti.
  5954. 915954,173,715,2,19,1,125,12,"Paṭilābhapubbabhāgānaṃ paṭilābhasseva ca iddhiiddhipādatāvacanaṃ apubbanti katvā pucchati‘‘ kenaṭṭhena iddhi, kenaṭṭhena pādo’’ ti. "
  5955. 915955,173,715,20,25,1,36,4,Paṭilābho pubbabhāgo cāti vacanaseso.
  5956. 915956,173,715,26,41,1,86,11,Upāyo ca upāyabhāveneva attano phalassa patiṭṭhā hotīti āha‘‘ patiṭṭhānaṭṭheneva pādo’’ ti.
  5957. 915957,173,715,42,70,1,222,24,"Chandoyeva… pe… vīmaṃsāva vīmaṃsiddhipādoti kathitaṃ, tasmā na cattāro khandhā iddhiyā samānakālikā nānākkhaṇikā vā iddhipādā, jeṭṭhakabhūtā pana chandādayo eva sabbattha iddhipādāti ayameva tesaṃ aṭṭhakathācariyānaṃ adhippāyo. "
  5958. 915958,173,715,71,82,1,151,11,Suttantabhājanīye hi abhidhammabhājanīye ca samādhivisesanavasena dassitānaṃ upāyabhūtānaṃ iddhipādānaṃ pākaṭakaraṇatthaṃ uttaracūḷabhājanīyaṃ vuttanti.
  5959. 915959,173,715,83,87,1,33,3,{Kecī}ti uttaravihāravāsitherā kira.
  5960. 915960,173,716,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5961. 915961,173,717,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  5962. 915962,173,718,2,31,1,157,14,"444. Abhidhammabhājanīye‘‘ iddhipādoti tathābhūtassa phasso… pe… paggāho avikkhepo’’ ti( vibha.447) iddhiiddhipādatthadassanatthaṃ paggāhāvikkhepā vuttā, cittapaññā ca saṅkhipitvāti. "
  5963. 915963,173,718,32,41,1,89,8,Cattāri nayasahassāni {vibhattānī}ti idaṃ sādhipativārānaṃ paripuṇṇānaṃ abhāvā vicāretabbaṃ.
  5964. 915964,173,718,42,58,1,134,15,"Na hi adhipatīnaṃ adhipatayo vijjanti, ekekasmiṃ pana iddhipādaniddese ekeko adhipativāro labbhatīti soḷasa soḷasa nayasatāni labbhanti. "
  5965. 915965,173,719,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5966. 915966,173,720,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  5967. 915967,173,721,2,25,1,137,17,"Nanu ca cattāropi adhipatayo ekakkhaṇe labbhanti, aññamaññassa pana adhipatayo na bhavanti‘‘ cattāro iddhipādā na maggādhipatino’’ ti vuttattā. "
  5968. 915968,173,721,26,30,1,38,4,Rājaputtopamāpi hi etamatthaṃ dīpetīti?
  5969. 915969,173,721,31,57,1,159,19,"Na, ekakkhaṇe dutiyassa adhipatino abhāvato eva,‘‘ na maggādhipatino’’ ti vuttattā rājaputtopamā adhipatiṃ na karontīti imamevatthaṃ dīpeti, na adhipatīnaṃ sahabhāvaṃ. "
  5970. 915970,173,721,58,61,1,23,3,Taṃ kathaṃ jānitabbanti?
  5971. 915971,173,721,62,63,1,14,1,Paṭikkhittattā.
  5972. 915972,173,721,64,106,1,234,23,"Adhipatipaccayaniddese hi aṭṭhakathāyaṃ( paṭṭhā. aṭṭha.1.3) vuttā‘‘ kasmā pana yathā hetupaccayaniddese‘ hetū hetusampayuttakānan’ ti vuttaṃ, evamidha‘ adhipatī adhipatisampayuttakānan’ ti avatvā‘ chandādhipati chandasampayuttakānan’ tiādinā nayena desanā katāti? "
  5973. 915973,173,721,107,112,1,21,3,Ekakkhaṇe abhāvato’’ ti.
  5974. 915974,173,721,113,134,1,165,17,Sati ca catunnaṃ adhipatīnaṃ sahabhāve‘‘ ariyamaggasamaṅgissa vīmaṃsādhipateyyaṃ maggaṃ bhāventassā’’ ti visesanaṃ na kattabbaṃ siyā avīmaṃsādhipatikassa maggassa abhāvā.
  5975. 915975,173,721,135,151,1,140,12,Chandādīnaṃ aññamaññādhipatikaraṇabhāve ca‘‘ vīmaṃsaṃ ṭhapetvā taṃsampayutto’’ tiādinā chandādīnaṃ vīmaṃsādhipatikattavacanaṃ na vattabbaṃ siyā.
  5976. 915976,173,721,152,179,1,131,15,"Tathā‘‘ cattāro ariyamaggā siyā maggādhipatino, siyā na vattabbā maggādhipatino’’ ti( dha. sa.1429) evamādīhipi adhipatīnaṃ sahabhāvo paṭikkhitto evāti. "
  5977. 915977,173,722,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5978. 915978,173,723,2,4,1,33,2,Iddhipādavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5979. 915979,173,724,2,4,1,17,2,10 . Bojjhaṅgavibhaṅgo
  5980. 915980,173,725,2,4,1,18,2,1 . Suttantabhājanīyaṃ
  5981. 915981,173,726,2,2,1,18,1,Paṭhamanayavaṇṇanā
  5982. 915982,173,727,2,22,1,42,2,466. Patiṭṭhānāyūhanā oghataraṇasuttavaṇṇanāyaṃ( saṃ. ni. aṭṭha.1.1.1)–
  5983. 915983,173,728,2,9,1,51,5,"‘ ‘ Kilesavasena patiṭṭhānaṃ, abhisaṅkhāravasena āyūhanā. "
  5984. 915984,173,728,10,16,1,66,5,"Tathā taṇhādiṭṭhīhi patiṭṭhānaṃ, avasesakilesābhisaṅkhārehi āyūhanā. "
  5985. 915985,173,728,17,22,1,44,4,"Taṇhāvasena patiṭṭhānaṃ, diṭṭhivasena āyūhanā. "
  5986. 915986,173,728,23,28,1,51,4,"Sassatadiṭṭhiyā patiṭṭhānaṃ, ucchedadiṭṭhiyā āyūhanā. "
  5987. 915987,173,728,29,34,1,45,4,"Līnavasena patiṭṭhānaṃ, uddhaccavasena āyūhanā. "
  5988. 915988,173,728,35,40,1,67,4,"Kāmasukhānuyogavasena patiṭṭhānaṃ, attakilamathānuyogavasena āyūhanā. "
  5989. 915989,173,728,41,49,1,86,5,"Sabbākusalābhisaṅkhāravasena patiṭṭhānaṃ, sabbalokiyakusalābhisaṅkhāravasena āyūhanā’’ ti– "
  5990. 915990,173,729,2,8,1,48,6,Vuttesu pakāresu idha avuttānaṃ vasena veditabbā.
  5991. 915991,173,730,2,14,1,123,10,"Sammappavatte dhamme paṭisañcikkhati, upapattito ikkhati, tadākāro hutvā pavattatīti paṭisaṅkhānalakkhaṇo upekkhāsambojjhaṅgo. "
  5992. 915992,173,730,15,29,1,103,10,Evañca katvā‘‘ paṭisaṅkhā santiṭṭhanā gahaṇe majjhattatā’’ ti upekkhākiccādhimattatāya saṅkhārupekkhā vuttā.
  5993. 915993,173,730,30,35,1,74,5,Anukkamanikkhepe payojanaṃ purimassa purimassa pacchimapacchimakāraṇabhāvo.
  5994. 915994,173,731,2,32,1,184,20,"467. Balavatī eva sati satisambojjhaṅgoti katvā balavabhāvadīpanatthaṃ paññā gahitā, na yassa kassaci sampadhāraṇasati, kusaluppattikāraṇassa pana saraṇaṃ satīti dassento‘‘ vattaṃ vā’’ tiādimāha. "
  5995. 915995,173,731,33,98,1,376,49,"Vattasīse {ṭhatvā}ti‘‘ aho vata me dhammaṃ suṇeyyuṃ, sutvā ca dhammaṃ pasīdeyyuṃ, pasannā ca me pasannākāraṃ kareyyun’’ ti evaṃcitto ahutvā‘‘ svākkhāto bhagavatā dhammo… pe… viññūhi, aho vata me dhammaṃ suṇeyyuṃ, sutvā ca dhammaṃ ājāneyyuṃ, ājānitvā ca pana tathatthāya paṭipajjeyyun’’ ti dhammasudhammataṃ paṭicca kāruññaṃ anuddayaṃ anukampaṃ upādāya mahākassapattherena viya bhāsitanti attho. "
  5996. 915996,173,731,99,123,1,153,17,"{Vimuttāyatanasīse}ti‘‘ na heva kho satthā, apica kho yathāsutaṃ yathāpariyattaṃ dhammaṃ vitthārena paresaṃ desessāmī’’ ti evaṃ vimuttikāraṇapadhānabhāve ṭhatvā. "
  5997. 915997,173,731,124,148,1,175,17,"Cirakatavattādivasena taṃsamuṭṭhāpako arūpakoṭṭhāso vutto, bhāvatthattā eva vā katabhāsita-saddā kiriyābhūtassa arūpakoṭṭhāsassa vācakāti katvā āha‘‘ kāyaviññattiṃ… pe… koṭṭhāsan’’ ti. "
  5998. 915998,173,732,2,15,1,135,12,"Bojjhaṅgasamuṭṭhāpakatā purimānaṃ channaṃ attano attano anantarikassa, paresaṃ sabbesaṃ vā taṃtaṃpariyāyena samuṭṭhāpanavasena yojetabbā. "
  5999. 915999,173,732,16,55,1,299,30,"{Kāmalokavaṭṭāmisā}ti taṇhā tadārammaṇā khandhāti vadanti, pañcakāmaguṇiko ca rāgo tadārammaṇañca kāmāmisaṃ,‘‘ sassato attā ca loko cā’’ tiādinā lokaggahaṇavasena pavatto sassatucchedasahagato rāgo tadārammaṇañca lokāmisaṃ, lokadhammā vā, vaṭṭassādavasena uppanno saṃsārajanako rāgo tadārammaṇañca vaṭṭāmisaṃ. "
  6000. 916000,173,732,56,59,1,33,3,Maggassa pubbabhāgattā pubbabhāgā.
  6001. 916001,173,733,2,4,1,27,2,Paṭhamanayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6002. 916002,173,734,2,2,1,17,1,Dutiyanayavaṇṇanā
  6003. 916003,173,735,2,4,1,0,0,468-469.
  6004. 916004,173,735,5,67,1,292,32,"Abhiññeyyā dhammā nāma‘‘ sabbe sattā āhāraṭṭhitikā, dve dhātuyo, tisso dhātuyo, cattāri ariyasaccāni, pañca vimuttāyatanāni, cha anuttariyāni, satta niddasavatthūni, aṭṭhābhibhāyatanāni, navānupubbavihārā, dasa nijjaravatthūnī’’ ti evaṃpabhedā dhammā ,‘‘ sabbaṃ, bhikkhave, abhiññeyyan’’ ti( saṃ. ni.4.46) dassitā khandhādayo ca. "
  6005. 916005,173,735,68,76,1,61,7,"Vānan ti vinandhanaṃ bhavādīnaṃ, gamanaṃ vā piyarūpasātarūpesu. "
  6006. 916006,173,736,2,7,1,72,5,Caṅkamaṃ adhiṭṭhahantassa uppannavīriyaṃ vipassanāsahagatanti veditabbaṃ.
  6007. 916007,173,736,8,18,1,53,5,{Ettakenā}ti‘‘ lokiyalokuttaramissakā kathitā’’ ti ettāvatā.
  6008. 916008,173,736,19,28,1,87,8,Lokiyanti vadanto na {kilamatī}ti kāyaviññattisamuṭṭhāpakassa lokiyattā acodanīyoti attho.
  6009. 916009,173,736,29,53,1,159,16,"Alabbha… pe… {paṭikkhittā}ti rūpāvacare alabbhamānakaṃ pītisambojjhaṅgaṃ upādāya labbhamānāpi avitakkaavicārā pīti paṭikkhittā,‘‘ pītisambojjhaṅgo’’ ti na vuttoti attho. "
  6010. 916010,173,736,54,70,1,155,14,"Kāmāvacare vā alabbhamānakaṃ avitakkaavicāraṃ pītiṃ upādāya labbhamānakāva pītibojjhaṅgabhūtā paṭikkhittā, avitakkaavicāro pītisambojjhaṅgo na vuttoti attho. "
  6011. 916011,173,737,2,17,1,111,11,Ajjhattavimokkhan ti ajjhattadhamme abhinivisitvā tato vuṭṭhitamaggo‘‘ ajjhattavimokkho’’ ti idha vuttoti adhippāyo.
  6012. 916012,173,737,18,28,1,105,9,Na {vāretabbo}ti vipassanāpādakesu kasiṇādijhānesu satiādīnaṃ nibbedhabhāgiyattā na paṭikkhipitabboti attho.
  6013. 916013,173,737,29,56,1,189,25,"Anuddharantā pana vipassanā viya bodhiyā maggassa āsannakāraṇaṃ jhānaṃ na hoti, na ca tathā ekantikaṃ kāraṇaṃ, na ca vipassanākiccassa viya jhānakiccassa niṭṭhānaṃ maggoti katvā na uddharanti. "
  6014. 916014,173,737,57,63,1,74,6,Tattha kasiṇajjhānaggahaṇena tadāyattāni āruppānipi gahitānīti daṭṭhabbāni.
  6015. 916015,173,737,64,68,1,55,4,Asubhajjhānānaṃ avacanaṃ avitakkāvicārassa adhippetattā.
  6016. 916016,173,738,2,4,1,26,2,Dutiyanayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6017. 916017,173,739,2,2,1,17,1,Tatiyanayavaṇṇanā
  6018. 916018,173,740,2,4,1,0,0,470-471.
  6019. 916019,173,740,5,33,1,167,11,Tadaṅgasamucchedanissaraṇavivekanissitataṃ vatvā paṭippassaddhivivekanissitattassa avacanaṃ‘‘ satisambojjhaṅgaṃ bhāvetī’’ tiādinā( saṃ. ni.5.182; vibha.471) idha bhāvetabbānaṃ bojjhaṅgānaṃ vuttattā.
  6020. 916020,173,740,34,41,1,79,6,Bhāvitabojjhaṅgassa hi sacchikātabbā phalabojjhaṅgā abhidhammabhājanīye vuttāti.
  6021. 916021,173,740,42,49,1,76,7,Vossagga-saddo pariccāgattho pakkhandanattho cāti vossaggassa duvidhatā vuttā.
  6022. 916022,173,740,50,55,1,80,4,{Yathāvuttenā}ti tadaṅgasamucchedappakārena tanninnabhāvārammaṇakaraṇappakārena ca.
  6023. 916023,173,740,56,61,1,50,4,"Pariṇāmentaṃ vipassanākkhaṇe, pariṇataṃ maggakkhaṇe. "
  6024. 916024,173,741,2,4,1,26,2,Tatiyanayavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6025. 916025,173,742,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6026. 916026,173,743,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  6027. 916027,173,744,2,17,1,109,9,"472. {Upekkhanavasenā}ti sabhāvaniddesataṃ dasseti, hāpanavaḍḍhanesu byāpāraṃ akatvā upapattito ikkhanavasenāti attho. "
  6028. 916028,173,744,18,29,1,99,10,Lokiyaupekkhanāya adhikā upekkhanā {ajjhupekkhanā}ti ayamattho idha lokuttarā eva adhippetāti yuttoti.
  6029. 916029,173,745,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6030. 916030,173,746,2,4,1,33,2,Bojjhaṅgavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6031. 916031,173,747,2,4,1,16,2,11 . Maggaṅgavibhaṅgo
  6032. 916032,173,748,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  6033. 916033,173,749,2,50,1,224,26,490. Abhidhamme lokuttaracittabhājanīyepi‘‘ tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā honti… pe… aṭṭhaṅgiko maggo hotī’’ ti( dha. sa.337) vuttattā idhāpi abhidhammabhājanīye abhidhammānurūpaṃ desanaṃ karonto‘‘ aṭṭhaṅgiko maggo’’ ti ariyopapadataṃ na karoti.
  6034. 916034,173,750,2,12,1,57,6,493. Tasmiṃ {samaye}ti lokiyakālena etesaṃ atirekakiccaṃ dasseti.
  6035. 916035,173,750,13,26,1,101,9,Viratiuppādanena micchāvācādīni puggalaṃ pajahāpentīti sammādiṭṭhādīni pañca‘‘ kārāpakaṅgānī’’ ti vuttāni.
  6036. 916036,173,750,27,34,1,51,6,"Sammāvācādikiriyā hi virati, tañca etāni kārāpentīti. "
  6037. 916037,173,750,35,44,1,78,7,"{Virativasenā}ti viramaṇakiriyāvasena, na kārāpakabhāvena kattubhāvena cāti attho. "
  6038. 916038,173,750,45,60,1,126,13,Imaṃ… pe… kiccātirekataṃ dassetun ti lokuttarakkhaṇepi imāneva pañca sammāvācādittayassa ekakkhaṇe kārāpakānīti dassetunti attho.
  6039. 916039,173,750,61,95,1,193,22,"Micchādiṭṭhādikā dasa, tappaccayā akusalā ca dasāti vīsati akusalapakkhiyā, sammādiṭṭhādikā dasa, tappaccayā ca kusalā dasāti vīsati kusalapakkhiyā ca mahācattārīsakasutte( ma. ni.3.136) vuttāti tassa etaṃ nāmaṃ. "
  6040. 916040,173,751,2,9,1,70,5,"{Puññabhāgiyā}ti puññakoṭṭhāse bhavā, puññābhisaṅkhārekadesabhūtāti attho. "
  6041. 916041,173,751,10,17,1,59,6,"Khandhopadhiṃ vipaccati, tattha vā vipaccatīti upadhivepakkā. "
  6042. 916042,173,752,2,23,1,154,16,Pañcaṅgikamaggaṃ uddisitvā tattha ekekaṃ pucchitvā tassa tasseva samayavavatthānaṃ katvā vissajjanaṃ ‘‘ pāṭiyekkaṃ pucchitvā pāṭiyekkaṃ vissajjanan’’ ti vuttaṃ.
  6043. 916043,173,752,24,48,1,196,20,Saha pana pucchitvā pañcannampi samayavavatthānaṃ katvā vissajjane‘‘ tattha katamā sammādiṭṭhiyā paññā’’ tiādiko paṭiniddeso ekato vissajjanapaṭiniddesattā na pāṭiyekkaṃ pucchāvissajjanaṃ nāma hotīti.
  6044. 916044,173,752,49,62,1,148,13,Tattha pañcaṅgikavāre eva pāṭiyekkaṃ pucchāvissajjanaṃ sammādiṭṭhādīsu kārāpakaṅgesu ekekamukhāya bhāvanāya magguppattiṃ sandhāya katanti veditabbaṃ.
  6045. 916045,173,752,63,71,1,59,7,"Vācādīni hi pubbasuddhiyā sijjhanti, na maggassa upacārenāti. "
  6046. 916046,173,753,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6047. 916047,173,754,2,4,1,32,2,Maggaṅgavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6048. 916048,173,755,2,4,1,13,2,12 . Jhānavibhaṅgo
  6049. 916049,173,756,2,4,1,18,2,1 . Suttantabhājanīyaṃ
  6050. 916050,173,757,2,2,1,13,1,Mātikāvaṇṇanā
  6051. 916051,173,758,2,10,1,54,3,508. Jhānassa pubbabhāgakaraṇīyasampadā pātimokkhasaṃvarādi.
  6052. 916052,173,758,11,46,1,196,16,"Asubhānussatiyo lokuttarajjhānāni ca ito bahiddhā natthīti sabbappakāra -ggahaṇaṃ karoti, suññā parappavādā {samaṇebhī}ti( ma. ni.1.139; a. ni.4.241) vacanena samaṇabhāvakarapubbabhāgakaraṇīyasampadāsampannassapi abhāvaṃ dasseti. "
  6053. 916053,173,758,47,72,1,279,20,"Sikkhāpadesu nāmakāyādivasena vuttesu vacanānatikkamavasena sikkhitabbesu, avītikkamanaviraticetanāsaṅkhātesu vā sikkhākoṭṭhāsesu paripūraṇavasena sikkhitabbesu sā sā bhikkhusikkhādikā sikkhāpadekadesabhūtā sikkhitabbāti āha‘‘ sikkhāpadesūti idamassa sikkhitabbadhammaparidīpanan’’ ti. "
  6054. 916054,173,759,2,20,1,129,15,"Santosādi vasena itarītarasantosaṃ, tassa ca vaṇṇavāditaṃ, aladdhā ca aparitassanaṃ, laddhā ca agadhitaparibhoganti ete guṇe dasseti. "
  6055. 916055,173,759,21,25,1,58,4,Jhānabhāvanāya kārakoti paridīpanaṃ kārakabhāvaparidīpanaṃ.
  6056. 916056,173,759,26,50,1,152,16,"Araññan tiādinā senāsanassa pabhedaṃ, appasaddan tiādinā nirādīnavataṃ, paṭisallānasāruppan ti ānisaṃsaṃ dīpetīti āha‘‘ senāsanappabhede… pe… paridīpanan’’ ti. "
  6057. 916057,173,760,2,4,1,22,2,Mātikāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  6058. 916058,173,761,2,2,1,14,1,Niddesavaṇṇanā
  6059. 916059,173,762,2,18,1,75,8,509. Kammatthehi diṭṭhi-saddādīhi sāsanaṃ vuttanti‘‘ diṭṭhattā diṭṭhī’’ tiādi vuttaṃ.
  6060. 916060,173,762,19,22,1,31,2,{Sabhāvaṭṭhenā}ti aviparītaṭṭhena.
  6061. 916061,173,762,23,50,1,170,19,"Sikkhiyamāno kāyādīni vineti, na aññathāti āha‘‘ sikkhitabbaṭṭhena vinayo’’ ti, vinayo vā sikkhitabbāni sikkhāpadāni, khandhattayaṃ sikkhitabbanti vinayo viyāti vinayoti dasseti. "
  6062. 916062,173,762,51,61,1,68,6,Satthu anusāsanadānabhūtaṃ sikkhattayanti āha‘‘ anusiṭṭhidānavasenā’’ ti.
  6063. 916063,173,763,2,6,1,48,3,{Sammādiṭṭhipaccayattā}ti sammādiṭṭhiyā paccayattā.
  6064. 916064,173,763,7,13,1,53,6,Tisso hi sikkhā sikkhantassa sammādiṭṭhi paripūratīti.
  6065. 916065,173,763,14,28,1,86,11,"‘‘ Tasmātiha tvaṃ bhikkhu ādimeva visodhehi kusalesu dhammesu, ko cādi kusalānaṃ dhammānaṃ? "
  6066. 916066,173,763,29,49,1,83,9,Sīlañca suvisuddhaṃ diṭṭhi ca ujukā’’ ti( saṃ. ni.5.369) vacanato sammādiṭṭhipubbaṅgamaṃ sikkhattayaṃ.
  6067. 916067,173,763,50,67,1,122,12,"Etasmiñca atthadvaye phalakāraṇopacārehi sikkhattayaṃ‘‘ diṭṭhī’’ ti vuttaṃ, kusaladhammehi vā attano ekadesabhūtehīti adhippāyo. "
  6068. 916068,173,763,68,92,1,159,17,"Bhagavato vinayanakiriyattā vinayo sikkhattayaṃ, taṃ pana vinayanaṃ dhammeneva avisamasabhāvena, desanādhammena vā pavattaṃ, na daṇḍādināti‘‘ dhammavinayo’’ ti vuttaṃ. "
  6069. 916069,173,764,2,8,1,75,5,"Anavajjadhammatthan ti paramānavajjanibbānatthaṃ, akuppacetovimuttiatthaṃ vā. "
  6070. 916070,173,764,9,21,1,85,8,Dhammesu abhiññeyyādīsu abhijānanādikāraṇaṃ sikkhattayanti taṃ‘‘ dhammavinayo’’ ti vuttaṃ.
  6071. 916071,173,764,22,46,1,111,15,"‘‘ Imissā imasmin’’ ti punappunaṃ vuccamānaṃ niyamakaraṇaṃ hoti, eva -saddalopo vā katoti adhippāyenāha‘‘ niyamo kato’’ ti. "
  6072. 916072,173,765,2,19,1,85,9,510. {Bhikkhuko}ti anaññatthena ka -kārena padaṃ vaḍḍhitanti‘‘ bhikkhanadhammatāyā’’ ti atthamāha.
  6073. 916073,173,765,20,27,1,52,6,{Bhikkhako}ti pana pāṭhe bhikkhatīti bhikkhakoti attho.
  6074. 916074,173,765,28,34,1,42,5,"Jallikaṃ rajamissaṃ malaṃ, amissaṃ malameva. "
  6075. 916075,173,765,35,42,1,78,6,{Bhinnapaṭadharo}ti nibbacanaṃ bhinnapaṭadhare bhikkhu-saddassa niruḷhattā vuttaṃ.
  6076. 916076,173,766,2,27,1,137,19,"Yassa bhāvetabbo pahātabbo ca odhi avasiṭṭho atthi, so odhiso, arahā pana tadabhāvā odhirahitoti‘‘ anodhiso kilesānaṃ pahānā bhikkhū’’ ti vutto. "
  6077. 916077,173,766,28,48,1,102,15,Odhi-saddo vā ekadese niruḷhoti sabbamaggā sabbakilesā ca arahatā bhāvitā pahīnā ca‘‘ odhī’’ ti na vuccanti.
  6078. 916078,173,766,49,56,1,68,6,{Pahānā}ti idañca nibbacanaṃ bhedanapariyāyavasena vuttanti veditabbaṃ.
  6079. 916079,173,767,2,30,1,159,16,"{Sekkho}tiādinā bhikkhu-saddena vuccamānaṃ atthaṃ guṇavasena dasseti, heṭṭhā pana‘‘ samaññāya paṭiññāyā’’ ti paññāyanavasena,‘‘ bhikkhatī’’ tiādinā nibbacanavasena dassito. "
  6080. 916080,173,768,2,44,1,271,32,"Sekkho bhikkhūti satta sekkhā kathitā, bhinnattā pāpakānaṃ… pe… bhikkhūti khīṇāsavova {kathito}ti idaṃ dvayaṃ‘‘ sekkhoti puthujjanakalyāṇakena saddhiṃ satta ariyā, bhinnattāti iminā pana cattāro phalaṭṭhā’’ ti iminā dvayena na sameti, tadidaṃ nippariyāyadassanaṃ vuttanti veditabbaṃ."
  6081. 916081,173,768,45,59,1,91,9,"‘‘ Sesaṭṭhānesu puthujjanakalyāṇakādayo kathitā’’ ti vuttaṃ, nanu paṭiññāya bhikkhusīlopi vuttoti? "
  6082. 916082,173,768,60,67,1,71,6,"Vutto, na pana idhādhippeto sabbappakārajjhānanibbattakassa adhippetattā. "
  6083. 916083,173,769,2,16,1,136,12,"Bhagavato vacanaṃ upasampadākammakaraṇassa kāraṇattā ṭhānaṃ, tadanurūpaṃ ṭhānārahaṃ, anūnañattianussāvanaṃ uppaṭipāṭiyā ca avuttanti attho. "
  6084. 916084,173,770,2,9,1,71,4,511. Nippariyāyato sīlaṃ samādānaviratiavītikkamanaviratibhāvatoti adhippāyo.
  6085. 916085,173,770,10,15,1,60,5,Anabhijjhādīni sandhāya cetasikasīlassa pariyāyasīlatā vuttā.
  6086. 916086,173,770,16,19,1,42,3,Nagaravaḍḍhakī vatthuvijjācariyoti vadanti.
  6087. 916087,173,770,20,26,1,73,5,"Catubbidho āhāro asitādīni, bhakkhitabbabhuñjitabbalehitabbacubitabbāni vā. "
  6088. 916088,173,771,2,15,1,139,12,"Pātimokkhasaṃvarena upeto pihitindriyo hoti tiṇṇaṃ sucaritānaṃ indriyasaṃvarāhārattā, pātimokkhasaṃvaro vā indriyasaṃvarassa upanissayo hoti. "
  6089. 916089,173,771,16,26,1,70,6,Iti pātimokkhasaṃvarena pihitindriyo‘‘ pātimokkhasaṃvarasaṃvuto’’ ti vutto.
  6090. 916090,173,771,27,38,1,60,7,Iminā adhippāyena‘‘ saṃvuto’’ ti etassa pihitindriyoti atthamāha.
  6091. 916091,173,771,39,54,1,136,14,Pātimokkhena ca saṃvarena {cā}ti idaṃ pātimokkhato aññaṃ sīlaṃ kāyikaavītikkamādiggahaṇena gahitanti iminā adhippāyena vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  6092. 916092,173,771,55,61,1,51,6,Dutiyo panattho dvinnampi ekatthataṃ sandhāya vutto.
  6093. 916093,173,772,2,26,1,106,15,"513. Sabbampi dussīlyan ti iminā abhijjhādayo ca gahitāti sandhāyāha‘‘ manasāpi ācarati eva, tasmā taṃ dassetun’’ ti. "
  6094. 916094,173,772,27,32,1,50,4,{Tatthā}ti kāyikavītikkamādivasena vuttesu anācāresu.
  6095. 916095,173,772,33,38,1,61,4,{Garubhaṇḍavissajjanamāpajjatī}ti thullaccayaṃ āpajjatīti attho.
  6096. 916096,173,773,2,8,1,40,4,{Aropimo}ti saṅghikabhūmiyaṃ uṭṭhito vutto.
  6097. 916097,173,773,9,13,1,43,4,Phātikamman ti garubhaṇḍantarabhūtaṃ kammaṃ.
  6098. 916098,173,773,14,18,1,42,4,Daṇḍakamman ti yathāvuttaṃ hatthakammamāha.
  6099. 916099,173,773,19,24,1,33,4,"Sināyanti etenāti sinānaṃ, cuṇṇādi. "
  6100. 916100,173,774,2,20,1,93,12,"Saccālīkena piyavādī‘‘ cāṭū’’ ti vuccati, cāṭuṃ attānaṃ icchatīti cāṭukāmo, tassa bhāvo cāṭukamyatā. "
  6101. 916101,173,774,21,28,1,79,7,Muggasūpassa appavisanaṭṭhānaṃ nāma natthi sabbāhārehi aviruddhattāti adhippāyo.
  6102. 916102,173,774,29,42,1,86,11,"Paribhaṭati dhāreti, poseti vāti paribhaṭo, atha vā parivārabhūto bhaṭo sevako paribhaṭo. "
  6103. 916103,173,775,2,6,1,45,4,Bhaṇḍāgārikakammaṃ gihīnaṃ kariyamānaṃ vuttaṃ.
  6104. 916104,173,775,7,15,1,75,7,"Piṇḍatthaṃ paṭipiṇḍadānaṃ, piṇḍaṃ datvā paṭipiṇḍaggahaṇaṃ vā piṇḍapaṭipiṇḍaṃ. "
  6105. 916105,173,775,16,26,1,117,9,"Saṅghabhogacetiyabhogānaṃ ayoniso vicāraṇaṃ saṅghuppādacetiyuppādapaṭṭhapanaṃ, attano santake viya paṭipajjananti keci. "
  6106. 916106,173,776,2,16,1,74,9,"514. Gāvo caranti etthāti gocaro, gocaro viyāti gocaro, abhiṇhaṃ caritabbaṭṭhānaṃ. "
  6107. 916107,173,776,17,25,1,57,7,"Gāvo vā cakkhādīni indriyāni, tehi caritabbaṭṭhānaṃ gocaro. "
  6108. 916108,173,776,26,39,1,53,8,Ayutto gocaro {agocaro}ti tadañño yutto‘‘ gocaro’’ ti vutto.
  6109. 916109,173,777,2,15,1,67,9,Vā -saddo vidhunanatthopi hotīti katvā āha‘‘ viniddhutakibbisāni vā’’ ti.
  6110. 916110,173,778,2,10,1,42,5,515. Avarā pacchimā mattā etesanti oramattakāni.
  6111. 916111,173,778,11,18,1,81,5,"{Saṃyamakaraṇīyānī}ti kāyavācāsaṃyamamattena kattabbapaṭikammāni, vikkhipitabbāni vā."
  6112. 916112,173,778,19,35,1,96,11,"‘‘ Puna na evaṃ karomī’’ ti cittena saṃvaramattena, indriyasaṃvareneva vā karaṇīyāni saṃvarakaraṇīyāni. "
  6113. 916113,173,778,36,38,1,37,2,Divivihārajanapadavāsī divivihāravāsī.
  6114. 916114,173,778,39,42,1,41,3,Manassa adhiṭṭhānameva adhiṭṭhānāvikammaṃ.
  6115. 916115,173,778,43,52,1,41,5,Desanā idha‘‘ vuṭṭhānāvikamman’’ ti adhippetā.
  6116. 916116,173,778,53,70,1,168,12,Tattha‘‘ cittuppādakaraṇīyāni manasikārapaṭibaddhānī’’ ti vacanato pātimokkhasaṃvaravisuddhatthaṃ anatikkamanīyāni anāpattigamanīyāni vajjāni vuttānīti ācariyassa adhippāyo.
  6117. 916117,173,778,71,74,1,56,2,{Catubbidhassā}ti attānuvādaparānuvādadaṇḍaduggatibhayassa.
  6118. 916118,173,779,2,28,1,128,15,516.‘‘ Idha bhikkhū’’ ti bhikkhu eva adhippetoti sandhāya‘‘ sesasikkhā pana atthuddhāravasena sikkhā-saddassa atthadassanatthaṃ vuttā’’ ti āha.
  6119. 916119,173,779,29,38,1,103,8,Bhikkhuggahaṇaṃ pana aggaparisāmukhena sabbajjhānanibbattakānaṃ catunnampi parisānaṃ dassanatthaṃ kataṃ.
  6120. 916120,173,779,39,47,1,69,8,Guṇato vā bhikkhu adhippetoti sabbāpi sikkhā idhādhippetāti daṭṭhabbā.
  6121. 916121,173,779,48,70,1,174,19,"Sabbena {sikkhāsamādānenā}ti ettha yena samādānena sabbāpi sikkhā samādinnā honti, taṃ ekampi sabbasamādānakiccakarattā sabbasamādānaṃ nāma hoti, anekesu pana vattabbameva natthi. "
  6122. 916122,173,779,71,75,1,72,3,Sabbena {sikkhitabbākārenā}ti avītikkamadesanāvuṭṭhānavattacaraṇādiākārena.
  6123. 916123,173,779,76,86,1,76,6,Vītikkamanavasena sesassapi nissesatākaraṇaṃ sandhāya‘‘ bhinnassapī’’ tiādimāha.
  6124. 916124,173,780,2,16,1,74,7,519. Āvaraṇīyehi cittaparisodhanabhāvanā jāgariyānuyogoti katvā āha‘‘ bhāvanan’’ ti.
  6125. 916125,173,780,17,36,1,118,14,"Suppapariggāhakan ti‘‘ suppapariggāhakaṃ nāma idaṃ ito pubbe ito parañca natthi, ayametassa paccayo’’ tiādinā pariggāhakaṃ. "
  6126. 916126,173,781,2,4,1,0,0,520-521.
  6127. 916127,173,781,5,8,1,19,2,{Yutto}ti ārambhamāno.
  6128. 916128,173,781,9,17,1,84,8,Sātaccaṃ nepakkañca pavattayamāno jāgariyānuyogaṃ anuyutto hotīti sambandhaṃ dasseti.
  6129. 916129,173,782,2,24,1,159,15,"522. Lokiyāyapi… pe… {āhā}ti idaṃ vipassanābhāvanāya satipaṭṭhānādayo ekasmiṃ ārammaṇe saha nappavattanti, pavattamānānipi indriyabalāni bojjhaṅgesveva antogadhāni honti. "
  6130. 916130,173,782,25,49,1,127,11,Pītisambojjhaṅgaggahaṇena hi tadupanissayabhūtaṃ saddhindriyaṃ saddhābalañca gahitameva hoti‘‘ saddhūpanisaṃ pāmojjan’’ ti( saṃ. ni.2.23) vuttattā.
  6131. 916131,173,782,50,58,1,87,8,Maggaṅgāni pañceva vipassanākkhaṇe pavattantīti imamatthaṃ sandhāya vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  6132. 916132,173,783,2,16,1,74,8,"523. Samantato, sammā, samaṃ vā sātthakādipajānanaṃ sampajānaṃ, tadeva sampajaññaṃ. "
  6133. 916133,173,783,17,34,1,89,12,{Tenā}ti satisampayuttattā eva uddese avuttāpi sati niddese‘‘ sato’’ ti iminā vuttāti adhippāyo.
  6134. 916134,173,784,2,7,1,59,4,Sātthakānaṃ abhikkamādīnaṃ sampajānanaṃ sātthakasampajaññaṃ.
  6135. 916135,173,784,8,10,1,23,2,Evaṃ sappāyasampajaññaṃ.
  6136. 916136,173,784,11,22,1,127,11,Abhikkamādīsu pana bhikkhācāragocare aññatthāpi ca pavattesu avijahite kammaṭṭhānasaṅkhāte gocare sampajaññaṃ gocarasampajaññaṃ.
  6137. 916137,173,784,23,27,1,61,4,Abhikkamādīsu asammuyhanameva sampajaññaṃ asammohasampajaññaṃ.
  6138. 916138,173,785,2,9,1,51,5,Dve {kathā}ti vacanakaraṇākaraṇakathā na kathitapubbā.
  6139. 916139,173,785,10,19,1,60,8,"Vacanaṃ karomi eva, tasmā subbacattā paṭivacanaṃ demīti attho. "
  6140. 916140,173,786,2,11,1,80,7,"{Kammaṭṭhānasīsenevā}ti kammaṭṭhānaggeneva, kammaṭṭhānaṃ padhānaṃ katvā evāti attho. "
  6141. 916141,173,786,12,27,1,101,10,"Tena‘‘ pattampi acetanan’’ tiādinā vakkhamānaṃ kammaṭṭhānaṃ, yathāparihariyamānaṃ vā avijahitvāti dasseti."
  6142. 916142,173,786,28,45,1,71,9,‘‘ Tasmā’’ ti etassa‘‘ dhammakathā kathetabbāyevāti vadantī’’ ti etena sambandho.
  6143. 916143,173,786,46,49,1,24,2,{Bhaye}ti paracakkādibhaye.
  6144. 916144,173,787,2,5,1,34,2,{Avasesaṭṭhāne}ti yāguaggahitaṭṭhāne.
  6145. 916145,173,787,6,16,1,118,8,"{Ṭhānacaṅkamanamevā}ti adhiṭṭhātabbiriyāpathavasena vuttaṃ, na bhojanādikāle avassaṃ kattabbanisajjāyapi paṭikkhepavasena. "
  6146. 916146,173,788,2,4,1,16,2,Thero dārucīriyo–
  6147. 916147,173,789,2,11,1,37,6,"‘ ‘ Tasmātiha te, bāhiya, evaṃ sikkhitabbaṃ. "
  6148. 916148,173,789,12,19,1,48,6,"Diṭṭhe diṭṭhamattaṃ bhavissati, sute mute viññāte. "
  6149. 916149,173,789,20,51,1,142,22,"Yato kho te, bāhiya, diṭṭhe diṭṭhamattaṃ bhavissati, sute mute viññāte viññātamattaṃ bhavissati, tato tvaṃ, bāhiya, na tena, yato tvaṃ, bāhiya, na tena. "
  6150. 916150,173,789,52,67,1,53,10,"Tato tvaṃ, bāhiya, na tattha, yato tvaṃ, bāhiya, na tattha. "
  6151. 916151,173,789,68,78,1,52,8,"Tato tvaṃ, bāhiya, nevidha na huraṃ na ubhayamantarena. "
  6152. 916152,173,789,79,89,1,21,3,Esevanto dukkhassā’’ ti( udā.10)–
  6153. 916153,173,790,2,5,1,29,3,Ettakena arahattaṃ sacchākāsi.
  6154. 916154,173,791,2,11,1,95,8,"Khāṇuādipariharaṇatthaṃ , patiṭṭhitapādapariharaṇatthaṃ vā passena haraṇaṃ vītiharaṇan ti vadanti. "
  6155. 916155,173,791,12,29,1,100,14,"Yāva patiṭṭhitapādo, tāva āharaṇaṃ atiharaṇaṃ, tato paraṃ haraṇaṃ vītiharaṇan ti ayaṃ vā etesaṃ viseso. "
  6156. 916156,173,791,30,33,1,20,3,Avīcin ti nirantaraṃ.
  6157. 916157,173,792,2,16,1,105,11,Paṭhamajavanepi … pe… na {hotī}ti idaṃ pañcaviññāṇavīthiyaṃ itthipurisoti rajjanādīnaṃ abhāvaṃ sandhāya vuttaṃ.
  6158. 916158,173,792,17,30,1,122,12,"Tattha hi āvajjanavoṭṭhabbanānaṃ ayoniso āvajjanavoṭṭhabbanavasena iṭṭhe itthirūpādimhi lobho, aniṭṭhe ca paṭigho uppajjati. "
  6159. 916159,173,792,31,46,1,106,12,"Manodvāre pana itthipurisoti rajjanādi hoti, tassa pañcadvārajavanaṃ mūlaṃ, yathāvuttaṃ vā sabbaṃ bhavaṅgādi. "
  6160. 916160,173,792,47,52,1,52,5,Evaṃ manodvārajavanassa mūlavasena mūlapariññā vuttā.
  6161. 916161,173,792,53,57,1,69,4,Āgantukatāvakālikatā pana pañcadvārajavanasseva apubbatittaratāvasena.
  6162. 916162,173,792,58,64,1,54,6,Maṇisappo sīhaḷadīpe vijjamānā ekā sappajātīti vadanti.
  6163. 916163,173,792,65,68,1,19,3,Calanan ti kampanaṃ.
  6164. 916164,173,793,2,7,1,30,4,{Atiharatī}ti yāva mukhā āharati.
  6165. 916165,173,793,8,21,1,71,10,"{Vītiharatī}ti tato yāva kucchi, tāva harati, kucchigataṃ vā passato harati. "
  6166. 916166,173,793,22,33,1,72,9,"Allattañca {anupāletī}ti vāyuādīhi ativisosanaṃ yathā na hoti, tathā pāleti. "
  6167. 916167,173,793,34,41,1,72,5,"{Ābhujatī}ti pariyesanajjhoharaṇajiṇṇājiṇṇatādiṃ āvajjeti, vijānātīti attho. "
  6168. 916168,173,793,42,52,1,61,6,Taṃtaṃvijānananipphādakoyeva hi payogo‘‘ sammāpayogo’’ ti vuttoti.
  6169. 916169,173,793,53,69,1,101,12,Atha vā‘‘ sammāpaṭipattimāgamma abbhantare attā nāma koci bhujanako natthī’’ tiādinā vijānanaṃ ābhujanaṃ.
  6170. 916170,173,794,2,8,1,69,5,{Aṭṭhāne}ti manussāmanussapariggahite ayutte ṭhāne khettadevāyatanādike.
  6171. 916171,173,794,9,11,1,33,2,Tumbato veḷunāḷiādiudakabhājanato.
  6172. 916172,173,794,12,16,1,23,4,Tan ti chaḍḍitaṃ udakaṃ.
  6173. 916173,173,795,2,23,1,170,19,"Gateti {gamane}ti pubbe abhikkamapaṭikkamaggahaṇena gamanepi purato pacchato ca kāyassa atiharaṇaṃ vuttanti idha gamanameva gahitanti veditabbaṃ, vakkhamāno vā etesaṃ viseso. "
  6174. 916174,173,796,2,14,1,124,11,{Ettakenā}ti kammaṭṭhānaṃ avissajjetvā catunnaṃ iriyāpathānaṃ pavattanavacanamattena gocarasampajaññaṃ na pākaṭaṃ hotīti attho.
  6175. 916175,173,796,15,31,1,135,15,Evaṃ pana sutte kammaṭṭhānaṃ avibhūtaṃ {hotī}ti caṅkamanaṭṭhānanisajjāsu eva pavatte pariggaṇhantassa sutte pavattā apākaṭā hontīti attho.
  6176. 916176,173,797,2,23,1,167,14,"Kāyādikiriyāmayattā āvajjanakiriyāsamuṭṭhitattā ca javanaṃ, sabbampi vā chadvārappavattaṃ kiriyāmayapavattaṃ nāma, dutiyajjhānaṃ vacīsaṅkhāravirahā‘‘ tuṇhībhāvo’’ ti vuccati. "
  6177. 916177,173,798,2,14,1,100,9,526. Upāsanaṭṭhānan ti issāsānaṃ viya upāsanassa sikkhāyogakaraṇassa kammaṭṭhānaupāsanassa ṭhānanti attho.
  6178. 916178,173,798,15,26,1,45,7,Tameva hi atthaṃ dassetuṃ‘‘ yogapathan’’ ti āhāti.
  6179. 916179,173,798,27,39,1,100,10,"Sīsaṃ {dhovatī}ti icchādāsabyā bhujissataṃ ñāpayati, micchāpaṭipannehi vā pakkhittaṃ ayasarajaṃ dhovati. "
  6180. 916180,173,799,2,9,1,42,3,529. Vinayapariyāyena adinnādānapārājike āgataṃ.
  6181. 916181,173,799,10,23,1,103,9,Suttantapariyāyena āraññakasikkhāpade‘‘ pañcadhanusatikaṃ pacchiman’’ ti āgataṃ āraññikaṃ bhikkhuṃ sandhāya.
  6182. 916182,173,799,24,39,1,81,11,Na hi so vinayapariyāyike araññe vasanato‘‘ āraññako pantasenāsano’’ ti sutte vuttoti.
  6183. 916183,173,800,2,27,1,123,13,"530.‘‘ Nitumban’’ tipi‘‘ nadīkuñjan’’ tipi yaṃ vadanti, taṃ kandaranti apabbatapadesepi vidugganadīnivattanapadesaṃ kandaran ti dasseti. "
  6184. 916184,173,801,2,14,1,72,9,531. Bhājetvā dassitan ti etena bhājetabbataṃ ante niddesassa kāraṇaṃ dasseti.
  6185. 916185,173,802,2,14,1,64,8,"533. Rahassa kiriyā rahassaṃ, taṃ arahati tassa yogganti rāhasseyyakaṃ. "
  6186. 916186,173,802,15,18,1,21,3,Vicittā hi taddhitāti.
  6187. 916187,173,802,19,27,1,51,7,"Rahasi vā sādhu rahassaṃ, tassa yoggaṃ rāhasseyyakaṃ. "
  6188. 916188,173,803,2,9,1,25,3,536. {Paṇihito}ti suṭṭhu ṭhapito.
  6189. 916189,173,804,2,14,1,104,8,"537. Pariggahitaniyyānan ti pariggahitaniyyānasabhāvaṃ, kāyādīsu suṭṭhu pavattiyā niyyānasabhāvayuttanti attho. "
  6190. 916190,173,804,15,26,1,107,10,"Kāyādipariggahaṇaṃ ñāṇaṃ vā pariggaho, taṃ-sampayuttatāya pariggahitaṃ niyyānabhūtaṃ upaṭṭhānaṃ katvāti attho. "
  6191. 916191,173,805,2,4,1,0,0,542-543.
  6192. 916192,173,805,5,10,1,52,4,{Vikārappattiyā}ti cittassa vikārāpattibhāvenāti attho.
  6193. 916193,173,805,11,14,1,65,2,{Sabbasaṅgāhikavasenā}ti sattasaṅkhāragatasabbakodhasaṅgāhikavasena.
  6194. 916194,173,805,15,20,1,72,5,Sabbasaṅgahaṇañca samucchedappahānassapi adhippetattā katanti veditabbaṃ.
  6195. 916195,173,806,2,17,1,38,6,546. Idaṃ {sandhāyā}ti‘‘ dve dhammā’’ ti sandhāya.
  6196. 916196,173,806,18,38,1,94,11,"Ekavacanena‘‘ thinamiddhan’’ ti uddisitvāpi niddese‘‘ santā’’ ti vacanabhedo, bahuvacanaṃ katanti attho. "
  6197. 916197,173,806,39,47,1,81,6,"{Nirodhasantatāyā}ti vacanaṃ aṅgasantatāya, sabhāvasantatāya vā santatānivāraṇatthaṃ. "
  6198. 916198,173,807,2,10,1,63,5,550. Thinamiddhavikāravirahā tappaṭipakkhasaññā ālokasaññā nāma hoti.
  6199. 916199,173,807,11,22,1,38,7,Teneva vuttaṃ‘‘ ayaṃ saññā ālokā hotī’’ ti.
  6200. 916200,173,808,2,28,1,76,10,"553.‘‘ Vantattā muttattā’’ tiādīni,‘‘ ālokā hotī’’ tiādīni ca‘‘ cattattātiādīnī’’ ti vuttāni. "
  6201. 916201,173,808,29,51,1,137,16,"Ādi -saddena vā dvinnampi niddesapadāni saṅgahetvā tattha yāni yesaṃ vevacanāni, tāneva sandhāya‘‘ aññamaññavevacanānī’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ. "
  6202. 916202,173,808,52,58,1,48,5,{Paṭimuñcato}ti etena sārambhaṃ abhibhavaṃ dasseti.
  6203. 916203,173,808,59,67,1,76,7,"Nirāvaraṇā hutvā ābhujati sampajānātīti nirāvaraṇābhogā, taṃsabhāvattā vivaṭā. "
  6204. 916204,173,809,2,24,1,125,14,"556.‘‘ Vikālo nu kho, na nu kho’’ ti anicchayatāya katavatthujjhācāramūlako vippaṭisāro vatthujjhācāro kāraṇavohārena vuttoti daṭṭhabbo. "
  6205. 916205,173,810,2,15,1,79,8,"562. {Kilissantī}ti kilesentīti atthaṃ vadanti, sadarathabhāvena sayameva vā kilissanti. "
  6206. 916206,173,810,16,22,1,46,6,Na hi te uppajjamānā kilesarahitā uppajjantīti.
  6207. 916207,173,811,2,18,1,60,9,564. Idheva ca vibhaṅge‘‘ upeto hotī’’ tiādi tattha tattha vuttameva.
  6208. 916208,173,812,2,12,1,37,4,588. {Niddesavasenā}ti‘‘ tattha katamā upekkhā?
  6209. 916209,173,812,13,18,1,30,3,Yā upekkhā’’ tiādiniddesavasena.
  6210. 916210,173,812,19,31,1,61,7,‘‘ Imāya upekkhāya upeto hotī’’ tiādi {paṭiniddesavasenā}ti vadanti.
  6211. 916211,173,812,32,58,1,107,15,"‘‘ Tattha katamā… pe… imāya upekkhāya upeto hotī’’ ti etena puggalo niddiṭṭho hoti,‘‘ samupeto’’ tiādinā paṭiniddiṭṭho. "
  6212. 916212,173,812,59,86,1,133,17,"Yāva vā‘‘ samannāgato’’ ti padaṃ, tāva niddiṭṭho,‘‘ tena vuccati upekkhako’’ ti iminā paṭiniddiṭṭhoti tesaṃ vasena niddesapaṭiniddesā yojetabbā. "
  6213. 916213,173,812,87,108,1,139,12,{Pakārenā}ti upekkhāya‘‘ upekkhanā’’ tiādidhammappakārena‘‘ upeto samupeto’’ tiādipuggalappakārena ca upekkhakasaddassa atthaṃ ṭhapento paṭṭhapenti.
  6214. 916214,173,812,109,124,1,47,7,‘‘ Upekkhā’’ ti etassa atthassa‘‘ upekkhanā’’ ti kāraṇaṃ.
  6215. 916215,173,812,125,129,1,28,3,Upekkhanāvasena hi upekkhāti.
  6216. 916216,173,812,130,176,1,221,29,"Tathā‘‘ upeto samupeto’’ ti etesaṃ‘‘ upāgato samupāgato’’ ti kāraṇan ti evaṃ dhammapuggalavasena tassa tassatthassa kāraṇaṃ dassentā vivaranti,‘‘ upekkhako’’ ti imasseva vā atthassa‘‘ imāya upekkhāya upeto hotī’’ tiādinā kāraṇaṃ dassentā."
  6217. 916217,173,812,177,189,1,82,8,‘‘ Upekkhanā ajjhupekkhanā samupeto’’ tiādinā byañjanānaṃ vibhāgaṃ dassentā vibhajanti.
  6218. 916218,173,812,190,219,1,170,19,"Upekkhaka-saddantogadhāya vā upekkhāya tasseva ca upekkhaka-saddassa visuṃ atthavacanaṃ‘‘ yā upekkhā upekkhanā’’ tiādinā,‘‘ imāya upekkhāya upeto hotī’’ tiādinā ca byañjanavibhāgo. "
  6219. 916219,173,812,220,229,1,102,8,"Sabbathā aññātatā nikujjhitabhāvo, kenaci pakārena viññātepi niravasesaparicchindanābhāvo gambhīrabhāvo. "
  6220. 916220,173,813,2,17,1,72,7,602. {Uparibhūmippattiyā}ti idaṃ‘‘ rūpasaññānaṃ samatikkamā’’ ti ettheva yojetabbaṃ.
  6221. 916221,173,813,18,26,1,88,8,Viññāṇañcāyatanādīnipi vā ākāsānañcāyatanādīnaṃ uparibhūmiyoti sabbatthāpi na na yujjati.
  6222. 916222,173,814,2,42,1,259,30,"610. Viññāṇañcāyatananiddese‘‘ anantaṃ viññāṇanti taṃyeva ākāsaṃ viññāṇena phuṭaṃ manasi karoti anantaṃ pharati, tena vuccati anantaṃ viññāṇan’’ ti ettha {viññāṇenā}ti etaṃ upayogatthe karaṇavacanaṃ, taṃyeva ākāsaṃ phuṭaṃ viññāṇaṃ manasi karotīti kira aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ. "
  6223. 916223,173,814,43,55,1,93,11,Ayaṃ vā etassa attho– taṃyeva ākāsaṃ phuṭaṃ viññāṇaṃ viññāṇañcāyatanaviññāṇena manasi karotīti.
  6224. 916224,173,814,56,74,1,118,16,"Ayaṃ panattho yutto– taṃyeva ākāsaṃ viññāṇena phuṭaṃ tena gahitākāraṃ manasi karoti, evaṃ taṃ viññāṇaṃ anantaṃ pharatīti. "
  6225. 916225,173,814,75,90,1,154,14,"Yañhi ākāsaṃ paṭhamāruppasamaṅgī viññāṇena anantaṃ pharati, taṃ pharaṇākārasahitameva viññāṇaṃ manasikaronto dutiyāruppasamaṅgī anantaṃ pharatīti vuccatīti. "
  6226. 916226,173,815,2,23,1,86,12,"615. Taṃyeva viññāṇaṃ {abhāvetī}ti yaṃ pubbe‘‘ anantaṃ viññāṇan’’ ti manasi kataṃ, taṃyevāti attho. "
  6227. 916227,173,815,24,32,1,80,8,Tasseva hi ārammaṇabhūtaṃ paṭhamena viya rūpanimittaṃ tatiyenāruppena abhāvetīti.
  6228. 916228,173,816,2,4,1,23,2,Niddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6229. 916229,173,817,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6230. 916230,173,818,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  6231. 916231,173,819,2,29,1,110,14,"623. Abhidhammabhājanīye pañcakanayadassane‘‘ pañca jhānānī’’ ti ca,‘‘ tattha katamaṃ paṭhamaṃ jhānan’’ ti ca ādinā uddhaṭaṃ. "
  6232. 916232,173,819,30,38,1,102,7,"Uddhaṭānaṃyeva catunnaṃ paṭhamatatiyacatutthapañcamajjhānānaṃ dassanato, dutiyasseva visesadassanato ca. "
  6233. 916233,173,820,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6234. 916234,173,821,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  6235. 916235,173,822,2,28,1,146,16,"640. {Lokuttarāpanetthā}ti etesu tīsujhānesu‘‘ lokuttarā siyā appamāṇārammaṇā’’ ti evaṃ koṭṭhāsikā pana maggakāle, phalakāle vā lokuttarabhūtā evāti adhippāyo. "
  6236. 916236,173,822,29,33,1,109,4,Paricchinnākāsakasiṇālokakasiṇānāpānabrahmavihāracatutthāni sabbatthapādakacatutthe saṅgahitānīti daṭṭhabbāni.
  6237. 916237,173,823,2,18,1,152,12,"Buddhapaccekabuddhakhīṇāsavā maggaṃ bhāvayiṃsu, phalaṃ {sacchikariṃsū}ti, bhāvessanti {sacchikarissantī}ti ca heṭṭhimamaggaphalānaṃ vasena vuttanti veditabbaṃ. "
  6238. 916238,173,823,19,33,1,110,13,"Kusalato terasasu hi catutthesu ayaṃ kathā pavattā, na ca kusalacatutthena arahattamaggaphalāni daṭṭhuṃ sakkoti."
  6239. 916239,173,824,2,38,1,214,24,"‘ ‘ Kiriyato terasannan’’ ti ettha lokuttaracatutthaṃ kiriyaṃ natthīti‘‘ dvādasannan’’ ti vattabbaṃ, kusalato vā terasasu sekkhaphalacatutthaṃ antogadhaṃ katvā‘‘ kiriyato terasannan’’ ti asekkhacatutthena saha vadatīti veditabbaṃ. "
  6240. 916240,173,824,39,51,1,114,11,"Sabbatthapādakañcettha khīṇāsavānaṃ yāni abhiññādīni santi, tesaṃ sabbesaṃ pādakattā sabbatthapādakan ti daṭṭhabbaṃ. "
  6241. 916241,173,824,52,57,1,26,5,Na hi tesaṃ vaṭṭaṃ atthīti.
  6242. 916242,173,824,58,65,1,109,7,Paricchannākāsakasiṇacatutthādīni viya vā navattabbatāya sabbatthapādakasamānattā sabbatthapādakatā daṭṭhabbā.
  6243. 916243,173,825,2,10,1,50,6,"Manosaṅkhārā nāma saññāvedanā, cattāropi vā khandhā. "
  6244. 916244,173,825,11,23,1,57,7,Nimittaṃ {ārabbhā}ti ettha‘‘ nimittaṃ nibbānañcā’’ ti vattabbaṃ.
  6245. 916245,173,826,2,54,1,373,35,"‘ ‘ Ajjhatto dhammo ajjhattassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.20.28) ettha‘‘ ajjhattā khandhā iddhividhañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammūpagañāṇassa anāgataṃsañāṇassa āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti vuttattā na cetopariyañāṇaṃ viya yathākammūpagañāṇaṃ parasantānagatameva jānāti, sasantānagatampi pana apākaṭaṃ rūpaṃ dibbacakkhu viya apākaṭaṃ kammaṃ vibhāveti. "
  6246. 916246,173,826,55,63,1,32,4,Tenāha‘‘ attano kammajānanakāle’’ ti.
  6247. 916247,173,827,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6248. 916248,173,828,2,4,1,29,2,Jhānavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6249. 916249,173,829,2,4,1,17,2,13 . Appamaññāvibhaṅgo
  6250. 916250,173,830,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  6251. 916251,173,831,2,17,1,87,8,"642. {Sabbadhī}ti disādesodhinā anodhisopharaṇaṃ vuttaṃ, sabbattatāya sabbāvantan ti sattodhinā. "
  6252. 916252,173,831,18,26,1,31,4,Tenāha‘‘ anodhiso dassanatthan’’ ti.
  6253. 916253,173,831,27,61,1,190,24,"Tathā-saddo iti-saddo vā na {vutto}ti‘‘ mettāsahagatena cetasā’’ ti etassa anuvattakaṃ taṃ dvayaṃ tassa pharaṇantarādiṭṭhānaṃ aṭṭhānanti katvā na vuttaṃ, puna‘‘ mettāsahagatena cetasā’’ ti vuttanti attho. "
  6254. 916254,173,832,2,16,1,110,11,643. Hirottappānupālitā mettā na parihāyati āsannasapattassa rāgassa sinehassa ca vipattiyā anuppattitoti adhippāyo.
  6255. 916255,173,833,2,10,1,39,4,645. {Adhimuñcitvā}ti suṭṭhu pasāretvāti attho.
  6256. 916256,173,833,11,24,1,75,8,"Taṃ dassento‘‘ adhikabhāvenā’’ tiādimāha, balavatā vā adhimokkhena adhimuccitvā. "
  6257. 916257,173,834,2,43,1,172,21,"648. Heṭṭhā {vuttoyevā}ti‘‘ sabbena sabbaṃ sabbathā sabban’’ ti etesaṃ‘‘ sabbena sikkhāsamādānena sabbaṃ sikkhaṃ, sabbena sikkhitabbākārena sabbaṃ sikkhan’’ ti ca jhānavibhaṅge( vibha. aṭṭha.516) attho vutto. "
  6258. 916258,173,834,44,60,1,137,15,"Idha pana sabbena avadhinā attasamatāya sabbasattayuttatāya ca sabbaṃ lokaṃ, sabbāvadhidisādipharaṇākārehi sabbaṃ lokanti ca attho yujjati. "
  6259. 916259,173,835,2,11,1,93,5,650. {Paccatthikavighātavasenā}ti mettādīnaṃ āsannadūrapaccatthikānaṃ rāgabyāpādādīnaṃ vighātavasena.
  6260. 916260,173,835,12,24,1,62,10,"Yaṃ appamāṇaṃ, so {avero}ti so averabhāvoti ayaṃ vā tassa atthoti. "
  6261. 916261,173,836,2,15,1,54,7,"653. Nirayādi gati, caṇḍālādi kulaṃ, annādīnaṃ alābhitā bhogo. "
  6262. 916262,173,836,16,20,1,32,4,Ādi -saddena dubbaṇṇatādi gahitaṃ.
  6263. 916263,173,837,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6264. 916264,173,838,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  6265. 916265,173,839,2,28,1,177,19,699. Imasmiṃ pana… pe… {kathitā}ti iminā imasmiṃ vibhaṅge kathitānaṃ lokiyabhāvameva dassento khandhavibhaṅgādīhi visesetīti na aññattha lokuttarānaṃ appamaññānaṃ kathitatā anuññātā hoti.
  6266. 916266,173,840,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6267. 916267,173,841,2,4,1,33,2,Appamaññāvibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6268. 916268,173,842,2,4,1,18,2,14 . Sikkhāpadavibhaṅgo
  6269. 916269,173,843,2,4,1,26,2,1 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  6270. 916270,173,844,2,13,1,67,5,703. {Patiṭṭhānaṭṭhenā}ti sampayogavasena upanissayavasena ca okāsabhāvena.
  6271. 916271,173,844,14,20,1,68,6,Piṭṭhapūvaodanakiṇṇanānāsambhāre pakkhipitvā madditvā katā surā nāma.
  6272. 916272,173,844,21,29,1,104,7,"Madhukādipupphapanasādiphalaucchumuddikādinānāsambhārānaṃ rasā ciraparivāsitā merayaṃ nāma, āsavoti attho. "
  6273. 916273,173,845,2,11,1,67,4,"704. {Taṃsampayuttattā}ti viratisampayuttattā, viraticetanāsampayuttattā vā. "
  6274. 916274,173,846,2,10,1,85,7,Kammapathā {evā}ti asabbasādhāraṇesu jhānādikoṭṭhāsesu kammapathakoṭṭhāsikā evāti attho.
  6275. 916275,173,846,11,39,1,107,11,"Surāpānampi‘‘ surāpānaṃ, bhikkhave, āsevitaṃ… pe… nirayasaṃvattanikan’’ ti( a. ni.8.40) visuṃ kammapathabhāvena āgatanti vadanti. "
  6276. 916276,173,846,40,52,1,121,11,"Evaṃ sati ekādasa kammapathā siyuṃ, tasmāssa yathāvuttesveva kammapathesu upakārakattasabhāgattavasena anupaveso daṭṭhabbo. "
  6277. 916277,173,847,2,5,1,66,3,Sattaitthipurisārammaṇatā tathāgahitasaṅkhārārammaṇatāya daṭṭhabbā.
  6278. 916278,173,847,6,16,1,44,6,‘‘ Pañca sikkhāpadā parittārammaṇā’’ ti hi vuttaṃ.
  6279. 916279,173,847,17,40,1,96,12,‘‘ Sabbāpi hi etā vītikkamitabbavatthuṃ ārammaṇaṃ katvā veracetanāhi eva viramantī’’ ti( vibha. aṭṭha.704) ca vakkhatīti.
  6280. 916280,173,848,2,4,1,25,2,Gorūpasīlako pakatibhaddo.
  6281. 916281,173,848,5,11,1,60,5,Kākaṇikamattassa {atthāyā}tiādi lobhavasena musākathane vuttaṃ.
  6282. 916282,173,848,12,18,1,57,6,Dosavasena musākathane ca niṭṭhappatto saṅghabhedo gahito.
  6283. 916283,173,848,19,33,1,141,12,"Dosavasena parassa byasanatthāya musākathane pana tassa tassa guṇavasena appasāvajjamahāsāvajjatā yojetabbā, mandādhimattabyasanicchāvasena ca. "
  6284. 916284,173,848,34,40,1,84,6,Nissaggiyathāvaravijjāmayiddhimayā sāhatthikāṇattikesveva pavisantīti dve eva gahitā.
  6285. 916285,173,849,2,14,1,106,10,"Pañcapi kammapathā {evā}ti cetanāsaṅkhātaṃ pariyāyasīlaṃ sandhāya vuttaṃ, viratisīlaṃ pana maggakoṭṭhāsikanti. "
  6286. 916286,173,849,15,19,1,24,3,Tesaṃ {panā}ti sesasīlānaṃ.
  6287. 916287,173,850,2,21,1,61,7,"712.‘‘ Koṭṭhāsabhāvenā’’ ti vuttaṃ,‘‘ patiṭṭhānabhāvenā’’ ti pana vattabbaṃ. "
  6288. 916288,173,850,22,52,1,281,28,"Ettha pana sikkhāpadavāre pahīnapañcābhabbaṭṭhānassa arahato viramitabbaverassa sabbathā abhāvā kiriyesu viratiyo na santīti na uddhaṭā, sekkhānaṃ pana pahīnapañcaverattepi taṃsabhāgatāya verabhūtānaṃ akusalānaṃ veranidānānaṃ lobhādīnañca sabbhāvā viratīnaṃ uppatti na na bhavissati. "
  6289. 916289,173,850,53,71,1,160,16,"Akusalasamuṭṭhitāni ca kāyakammādīni tesaṃ kāyaduccaritādīni verāneva, tehi ca tesaṃ viratiyo honteva, yato naphalabhūtassapi uparimaggattayassa aṭṭhaṅgikatā hoti. "
  6290. 916290,173,850,72,88,1,142,15,"Sikkhāvāre ca abhāvetabbatāya phaladhammāpi na sikkhitabbā, nāpi sikkhitasikkhassa uppajjamānā kiriyadhammāti na keci abyākatā sikkhāti uddhaṭā. "
  6291. 916291,173,851,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6292. 916292,173,852,2,4,1,20,2,2 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  6293. 916293,173,853,2,13,1,92,7,714. {Sampattavirativasenā}ti sampatte paccuppanne ārammaṇe yathāviramitabbato virativasenāti attho.
  6294. 916294,173,854,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6295. 916295,173,855,2,4,1,34,2,Sikkhāpadavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6296. 916296,173,856,2,4,1,20,2,15 . Paṭisambhidāvibhaṅgo
  6297. 916297,173,857,2,4,1,18,2,1 . Suttantabhājanīyaṃ
  6298. 916298,173,858,2,4,1,18,2,1 . Saṅgahavāravaṇṇanā
  6299. 916299,173,859,2,23,1,97,11,718. Eseva {nayo}ti saṅkhepena dassetvā tameva nayaṃ vitthārato dassetuṃ‘‘ dhammappabhedassa hī’’ tiādimāha.
  6300. 916300,173,859,24,30,1,91,6,Niruttipaṭibhānappabhedā tabbisayānaṃ atthādīnaṃ paccayuppannādibhedehi bhinditvā veditabbā.
  6301. 916301,173,860,2,15,1,98,10,‘ ‘ Yaṃ kiñci paccayasamuppannan’’ ti etena saccahetudhammapaccayākāravāresu āgatāni dukkhādīni gahitāni.
  6302. 916302,173,860,16,36,1,166,17,"Saccapaccayākāravāresu nibbānaṃ, pariyattivāre bhāsitattho, abhidhammabhājanīye vipāko kiriyañcāti evaṃ pāḷiyaṃ vuttānameva vasena pañca atthā veditabbā, tathā dhammā ca. "
  6303. 916303,173,861,2,20,1,110,12,"{Vidahatī}ti nibbattakahetuādīnaṃ sādhāraṇaṃ nibbacanaṃ, tadatthaṃ pana vibhāvetumāha‘‘ pavatteti ceva pāpeti cā’’ ti. "
  6304. 916304,173,861,21,26,1,40,5,Tesu purimo attho maggavajjesu daṭṭhabbo.
  6305. 916305,173,861,27,32,1,49,5,Bhāsitampi hi avabodhanavasena atthaṃ pavattetīti.
  6306. 916306,173,861,33,39,1,44,6,Maggo pana nibbānaṃ pāpetīti tasmiṃ pacchimo.
  6307. 916307,173,862,2,20,1,113,12,"{Dhammaniruttābhilāpe}ti ettha dhamma -saddo sabhāvavācakoti katvā āha‘‘ yā sabhāvaniruttī’’ ti, aviparītaniruttīti attho. "
  6308. 916308,173,862,21,31,1,85,9,Tassā {abhilāpe}ti tassā niruttiyā avacanabhūtāya paññattiyā abhilāpeti keci vaṇṇayanti.
  6309. 916309,173,862,32,66,1,251,29,"Evaṃ sati paññatti abhilapitabbā , na vacananti āpajjati, na ca vacanato aññaṃ abhilapitabbaṃ uccāretabbaṃ atthi, athāpi phassādivacanehi bodhetabbaṃ abhilapitabbaṃ siyā, evaṃ sati atthadhammavajjaṃ tehi bodhetabbaṃ na vijjatīti tesaṃ niruttibhāvo āpajjati."
  6310. 916310,173,862,67,97,1,198,23,"‘‘ Phassoti ca sabhāvanirutti, phassaṃ phassāti na sabhāvaniruttī’’ ti dassitovāyamattho, na ca avacanaṃ evaṃpakāraṃ atthi, tasmā vacanabhūtāya eva tassā sabhāvaniruttiyā abhilāpe uccāraṇeti attho daṭṭhabbo. "
  6311. 916311,173,863,2,23,1,237,19,Taṃ sabhāvaniruttiṃ saddaṃ ārammaṇaṃ katvā paccavekkhantassa tasmiṃ sabhāvaniruttābhilāpe pabhedagataṃ ñāṇaṃ {niruttipaṭisambhidā}ti vuttattā niruttisaddārammaṇāya sotaviññāṇavīthiyā parato manodvāre niruttipaṭisambhidā pavattatīti vadanti.
  6312. 916312,173,863,24,39,1,100,11,‘‘ Niruttipaṭisambhidā paccuppannārammaṇā’’ ti ca vacanaṃ saddaṃ gahetvā pacchā jānanaṃ sandhāya vuttanti.
  6313. 916313,173,863,40,48,1,83,8,Evaṃ pana aññasmiṃ paccuppannārammaṇe aññaṃ paccuppannārammaṇanti vuttanti āpajjati.
  6314. 916314,173,863,49,68,1,265,18,"Yathā pana dibbasotañāṇaṃ manussāmanussādisaddappabhedanicchayassa paccayabhūtaṃ taṃ taṃ saddavibhāvakaṃ, evaṃ sabhāvāsabhāvaniruttinicchayassa paccayabhūtaṃ paccuppannasabhāvaniruttisaddārammaṇaṃ taṃvibhāvakañāṇaṃ niruttipaṭisambhidāti vuccamāne na pāḷivirodho hoti. "
  6315. 916315,173,863,69,84,1,142,14,Taṃ sabhāvaniruttiṃ saddaṃ ārammaṇaṃ katvā {paccavekkhantassā}ti ca paccuppannasaddārammaṇaṃ paccavekkhaṇaṃ pavattayantassāti na na sakkā vattuṃ.
  6316. 916316,173,863,85,99,1,183,14,Tampi hi ñāṇaṃ sabhāvaniruttiṃ vibhāventaṃyeva taṃtaṃsaddapaccavekkhaṇānantaraṃ taṃtaṃpabhedanicchayahetuttā niruttiṃ bhindantaṃ paṭivijjhantameva uppajjatīti ca pabhedagatampi hotīti.
  6317. 916317,173,863,100,116,1,99,11,{Sabhāvaniruttī}ti māgadhabhāsā adhippetāti tato aññaṃ sakkaṭanāmādisaddaṃ sandhāya‘‘ aññaṃ panā’’ ti āha.
  6318. 916318,173,863,117,120,1,27,3,Byañjanan ti nipātapadamāha.
  6319. 916319,173,864,2,4,1,22,2,Kathitaṃ aṭṭhakathāyaṃ.
  6320. 916320,173,864,5,16,1,107,10,"Bodhimaṇḍa -saddo paṭhamābhisambuddhaṭṭhāne eva daṭṭhabbo, na yattha katthaci bodhirukkhassa patiṭṭhitaṭṭhāne. "
  6321. 916321,173,864,17,40,1,215,20,"Suvaṇṇasalākan ti seṭṭhasalākaṃ, dhammadesanatthaṃ salākaṃ gahetvāti attho, na paṭisambhidāyaṃ ṭhitena pavāritaṃ, tasmā paṭisambhidāto aññeneva pakārena jānitabbato na sakkaṭabhāsājānanaṃ paṭisambhidākiccanti adhippāyo. "
  6322. 916322,173,865,2,12,1,97,10,Idaṃ kathitan ti māgadhabhāsāya sabhāvaniruttitāñāpanatthaṃ idaṃ idāni vattabbaṃ kathitanti attho.
  6323. 916323,173,865,13,46,1,100,11,"Chaddantavāraṇa( jā.1.16.97 ādayo)- tittirajātakā dīsu( jā.1.4.73 ādayo) tiracchānesu ca māgadhabhāsā ussannā, na oṭṭakādibhāsā sakkaṭaṃ vā. "
  6324. 916324,173,866,2,6,1,27,2,{Tatthā}ti māgadhasesabhāsāsu.
  6325. 916325,173,866,7,15,1,64,8,Sesā parivattanti ekantena kālantare aññathā honti vinassanti ca.
  6326. 916326,173,866,16,39,1,149,18,"Māgadhā pana katthaci kadāci parivattantīpi na sabbattha sabbadā sabbathā ca parivattati, kappavināsepi tiṭṭhatiyevāti‘‘ ayamevekā na parivattatī’’ ti āha. "
  6327. 916327,173,866,40,44,1,27,3,{Papañco}ti cirāyananti attho.
  6328. 916328,173,866,45,75,1,138,19,"Buddhavacanameva cetassa visayo, teneva‘‘ nelaṅgo setapacchādo’’ ti gāthaṃ pucchito citto gahapati‘‘‘ kiṃ nu kho etaṃ, bhante, bhagavatā bhāsitan’ ti?"
  6329. 916329,173,866,76,81,1,16,3,‘ Evaṃ gahapatī’ ti.
  6330. 916330,173,866,82,109,1,73,11,"‘ Tena hi, bhante, muhuttaṃ āgametha, yāvassa atthaṃ pekkhāmī’’’ ti( saṃ. ni.4.347) āhāti vadanti. "
  6331. 916331,173,867,2,7,1,35,4,Sabbatthakañāṇan ti atthādīsu ñāṇaṃ.
  6332. 916332,173,867,8,30,1,158,17,"Tañhi sabbesu tesu tīsu catūsupi vā pavattattā, kusalakiriyabhūtāya paṭibhānapaṭisambhidāya dhammatthabhāvato tīsu eva vā pavattattā‘‘ sabbatthakañāṇan’’ ti vuttaṃ. "
  6333. 916333,173,867,31,44,1,123,12,"Imāni ñāṇāni idamatthajotakānīti sātthakānaṃ paccavekkhitabbattā sabbo attho etassātipi sabbatthakaṃ, sabbasmiṃ khittanti vā. "
  6334. 916334,173,867,45,51,1,54,6,Sekkhe pavattā arahattappattiyā visadā hontīti vadanti.
  6335. 916335,173,867,52,66,1,163,14,Pubbayogo viya pana arahattappatti arahatopi paṭisambhidāvisadatāya paccayo na na hotīti pañcannampi yathāyogaṃ sekkhāsekkhapaṭisambhidāvisadattakāraṇatā yojetabbā.
  6336. 916336,173,868,2,15,1,68,9,Pucchāya parato pavattā kathāti katvā aṭṭhakathā‘‘ paripucchā’’ ti vuttā.
  6337. 916337,173,868,16,39,1,238,22,Paṭipattiṃ pūretabbaṃ {maññissantī}ti paṭipattigarutāya lābhaṃ hīḷentena satasahassagghanakampi kambalaṃ vāsiyā koṭṭetvā paribhaṇḍakaraṇaṃ mayā kataṃ āvajjitvā lābhagaruno pariyattidharā dhammakathikāva bhavituṃ na maññissantīti vuttaṃ hoti.
  6338. 916338,173,868,40,52,1,128,12,Ettha ca therassa kaṅkhuppattiyā pubbe avisadataṃ dassetvā arahattappattassa pañhavissajjanena arahattappattiyā visadatā dassitā.
  6339. 916339,173,868,53,59,1,53,6,Tissatthero anantaraṃ vutto tissatthero evāti vadanti.
  6340. 916340,173,869,2,8,1,63,6,Pabhedo nāma maggehi adhigatānaṃ paṭisambhidānaṃ pabhedagamanaṃ.
  6341. 916341,173,869,9,20,1,71,9,"Adhigamo tehi paṭilābho, tasmā so lokuttaro, pabhedo kāmāvacaro daṭṭhabbo. "
  6342. 916342,173,869,21,34,1,80,11,"Na pana {tathā}ti yathā adhigamassa balavapaccayo hoti, na tathā pabhedassāti attho. "
  6343. 916343,173,869,35,51,1,140,11,"Idāni pariyattiyādīnaṃ adhigamassa balavapaccayattābhāvaṃ, pubbayogassa ca balavapaccayattaṃ dassento‘‘ pariyattisavanaparipucchā hī’’ tiādimāha. "
  6344. 916344,173,869,52,60,1,72,7,Tattha paṭisambhidā nāma {natthī}ti paṭisambhidādhigamo natthīti adhippāyo.
  6345. 916345,173,869,61,76,1,54,9,"Idāni yaṃ vuttaṃ hoti, taṃ dassento‘‘ ime panā’’ tiādimāha. "
  6346. 916346,173,869,77,91,1,92,10,Pubbayogādhigamā hi dvepi visadakāraṇāti‘‘ pubbayogo pabhedassa balavapaccayo hotī’’ ti vuttanti.
  6347. 916347,173,870,2,4,1,27,2,Saṅgahavāravaṇṇanā niṭṭhitā.
  6348. 916348,173,871,2,4,1,18,2,2 . Saccavārādivaṇṇanā
  6349. 916349,173,872,2,60,1,264,31,"719. Hetuvāre kālattayepi hetuphaladhammā‘‘ atthā’’ ti vuttā, tesañca hetudhammā‘‘ dhammā’’ ti, dhammavāre veneyyavasena atītānañca saṅgahitattā‘‘ uppannā samuppannā’’ tiādi na vuttanti atītapaccuppannā‘‘ atthā’’ ti vuttā, taṃnibbattakā ca‘‘ dhammā’’ ti idametesaṃ dvinnampi vārānaṃ nānattaṃ. "
  6350. 916350,173,873,2,4,1,27,2,Saccavārādivaṇṇanā niṭṭhitā.
  6351. 916351,173,874,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6352. 916352,173,875,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  6353. 916353,173,876,2,20,1,80,10,725. {Avuttattā}ti‘‘ tesaṃ vipāke ñāṇan’’ ti sāmaññena vatvā visesena avuttattāti adhippāyo.
  6354. 916354,173,876,21,28,1,52,7,Ettha ca kiriyānaṃ avipākattā dhammabhāvo na vuttoti.
  6355. 916355,173,876,29,38,1,55,9,Yadi evaṃ vipākā na hontīti atthabhāvo ca na vattabboti?
  6356. 916356,173,876,39,42,1,19,2,"Na, paccayuppannattā. "
  6357. 916357,173,876,43,47,1,46,4,Evañce kusalākusalānampi atthabhāvo āpajjatīti.
  6358. 916358,173,876,48,57,1,80,8,"Nappaṭisiddho, vipākassa pana padhānahetutāya pākaṭattā dhammabhāvova tesaṃ vutto. "
  6359. 916359,173,876,58,63,1,46,5,Kiriyānaṃ paccayattā dhammabhāvo āpajjatīti ce?
  6360. 916360,173,876,64,74,1,84,9,"Nāyaṃ doso appaṭisiddhattā, kammaphalasambandhassa pana ahetuttā dhammabhāvo na vutto. "
  6361. 916361,173,876,75,106,1,228,25,"Apica‘‘ ayaṃ imassa paccayo, idaṃ paccayuppannan’’ ti evaṃ bhedaṃ akatvā kevalaṃ kusalākusale vipākakiriyadhamme ca sabhāvato paccavekkhantassa dhammapaṭisambhidā atthapaṭisambhidā ca hotītipi tesaṃ atthadhammatā na vuttāti veditabbā . "
  6362. 916362,173,876,107,128,1,202,17,Kusalākusalavāresu ca dhammapaṭisambhidā kusalākusalānaṃ paccayabhāvaṃ sattivisesaṃ sanipphādetabbataṃ passantī nipphādetabbāpekkhā hotīti taṃsambandheneva‘‘ tesaṃ vipāke ñāṇaṃ atthapaṭisambhidā’’ ti vuttaṃ.
  6363. 916363,173,876,129,149,1,194,16,Sabhāvadassanamattameva pana atthapaṭisambhidāya kiccaṃ nipphannaphalamattadassanatoti tassā nipphādakānapekkhattā vipākavāre‘‘ tesaṃ vipaccanake ñāṇaṃ dhammapaṭisambhidā’’ ti na vuttanti veditabbaṃ.
  6364. 916364,173,877,2,9,1,63,5,"{Sabhāvapaññattiyā}ti na sattādipaññattiyā, aviparītapaññattiyā vā. "
  6365. 916365,173,877,10,14,1,54,3,{Khobhetvā}ti lomahaṃsajananasādhukāradānādīhi khobhetvā.
  6366. 916366,173,877,15,26,1,95,9,Puna dhammassavane {jānissathā}ti appassutattā dutiyavāraṃ kathento tadeva kathessatīti adhippāyo.
  6367. 916367,173,878,2,22,1,91,12,"746. Bhūmidassanatthan ti ettha kāmāvacarā lokuttarā ca bhūmi‘‘ bhūmī’’ ti veditabbā, cittuppādā vāti. "
  6368. 916368,173,879,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6369. 916369,173,880,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  6370. 916370,173,881,2,18,1,189,11,"747. Paccayasamuppannañca atthaṃ {paccayadhammañcā}ti vacanehi hetādipaccayasamuppannānaṃ kusalākusalarūpānampi atthapariyāyaṃ, hetādipaccayabhūtānaṃ vipākakiriyarūpānampi dhammapariyāyañca dasseti. "
  6371. 916371,173,881,19,31,1,204,12,Paṭibhānapaṭisambhidāya kāmāvacaravipākārammaṇatā mahaggatārammaṇatā ca paṭisambhidāñāṇārammaṇatte na yujjati paṭisambhidāñāṇānaṃ kāmāvacaralokuttarakusalesu kāmāvacarakiriyālokuttaravipākesu ca uppattito.
  6372. 916372,173,881,32,56,1,117,14,"Sabbañāṇārammaṇatāya sati yujjeyya,‘‘ yena ñāṇena tāni ñāṇāni jānātī’’ ti( vibha.726) vacanato pana na sabbañāṇārammaṇatāti kathayanti. "
  6373. 916373,173,881,57,71,1,103,10,Suttantabhājanīye pana‘‘ ñāṇesu ñāṇaṃ paṭibhānapaṭisambhidā’’ ti avisesena vuttattā sabbañāṇārammaṇatā siyā.
  6374. 916374,173,881,72,95,1,180,17,"Abhidhammabhājanīyepi cittuppādavasena kathanaṃ niravasesakathananti yathādassitavisayavacanavasena‘‘ yena ñāṇena tāni ñāṇāni jānātī’’ ti yaṃ vuttaṃ, taṃ aññārammaṇataṃ na paṭisedhetīti. "
  6375. 916375,173,881,96,106,1,120,9,"Yathā ca atthapaṭisambhidāvisayānaṃ na niravasesena kathanaṃ abhidhammabhājanīye, evaṃ paṭibhānapaṭisambhidāvisayassapīti. "
  6376. 916376,173,881,107,129,1,138,13,Evaṃ paṭibhānapaṭisambhidāya sabbañāṇavisayattā‘‘ tisso paṭisambhidā siyā parittārammaṇā siyā mahaggatārammaṇā siyā appamāṇārammaṇā’’ ti( vibha.749) vuttā.
  6377. 916377,173,882,2,22,1,126,11,Yadipi ‘‘ siyā atthapaṭisambhidā na maggārammaṇā’’ ti( vibha.749) vacanato abhidhammabhājanīye vuttapaṭisambhidāsveva pañhapucchakanayo pavatto.
  6378. 916378,173,882,23,39,1,143,15,"Na hi maggo paccayuppanno na hoti, abhidhammabhājanīye ca paṭisambhidāñāṇavisayā eva paṭibhānapaṭisambhidā vuttāti na tassā mahaggatārammaṇatāti. "
  6379. 916379,173,882,40,53,1,90,11,"Evamapi dvepi etā pāḷiyo virujjhanti, tāsu balavatarāya ṭhatvā itarāya adhippāyo maggitabbo. "
  6380. 916380,173,882,54,73,1,304,18,"Kusalākusalānaṃ pana paccayuppannattapaṭivedhopi kusalākusalabhāvapaṭivedhavinimutto natthīti nippariyāyā tattha dhammapaṭisambhidā ekantadhammavisayattā, tathā vipākakiriyānaṃ paccayabhāvapaṭivedhopi vipākakiriyabhāvapaṭivedhavinimutto natthīti nippariyāyā tattha atthapaṭisambhidā ekantikaatthavisayattā. "
  6381. 916381,173,882,74,86,1,128,12,Kiñci pana ñāṇaṃ appaṭibhānabhūtaṃ natthi ñeyyappakāsanatoti sabbasmimpi ñāṇe nippariyāyā paṭibhānapaṭisambhidā bhavituṃ arahati.
  6382. 916382,173,882,87,94,1,81,7,Nippariyāyapaṭisambhidāsu pañhapucchakassa pavattiyaṃ dvepi pāḷiyo na virujjhanti.
  6383. 916383,173,883,2,9,1,85,6,Saddārammaṇattā {bahiddhārammaṇā}ti ettha parassa abhilāpasaddārammaṇattāti bhavitabbaṃ.
  6384. 916384,173,883,10,19,1,83,9,Na hi saddārammaṇatā bahiddhārammaṇatāya kāraṇaṃ saddassa ajjhattassa ca sabbhāvāti.
  6385. 916385,173,883,20,29,1,62,9,Anuvattamāno ca so eva saddoti visesanaṃ na katanti daṭṭhabbaṃ.
  6386. 916386,173,884,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6387. 916387,173,885,2,4,1,36,2,Paṭisambhidāvibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6388. 916388,173,886,2,4,1,12,2,16 . Ñāṇavibhaṅgo
  6389. 916389,173,887,2,4,1,20,2,1 . Ekakamātikādivaṇṇanā
  6390. 916390,173,888,2,13,1,58,6,751. Okāsaṭṭhena sampayuttā dhammā ārammaṇañcāpi ñāṇassa vatthu.
  6391. 916391,173,888,14,17,1,67,2,{Yāthāvakavatthuvibhāvanā}ti nahetādiavitathekappakāravatthuvibhāvanā.
  6392. 916392,173,888,18,30,1,103,11,"Yathā ekaṃ nahetu, tathā ekaṃ aññampīti hi gahetabbaṃ avitathasāmaññayuttaṃ ñāṇārammaṇaṃ yāthāvakavatthu. "
  6393. 916393,173,888,31,36,1,73,5,Yāthāvakena vā avitathasāmaññena vatthuvibhāvanā yāthāvakavatthuvibhāvanā.
  6394. 916394,173,889,2,6,1,43,3,{Dukānurūpehī}ti dukamātikānurūpehīti vadanti.
  6395. 916395,173,889,7,14,1,77,7,Osānadukassa pana dukamātikaṃ anissāya vuttattā dukabhāvānurūpehīti vattabbaṃ.
  6396. 916396,173,889,15,20,1,38,4,Evaṃ {tikānurūpehī}ti etthāpi daṭṭhabbaṃ.
  6397. 916397,173,889,21,35,1,98,11,"Osānaduke pana {attho}ti phalaṃ, anekatthattā dhātusaddānaṃ taṃ janetīti atthajāpikā, kāraṇagatā paññā. "
  6398. 916398,173,889,36,46,1,99,9,"Jāpito janito attho etissāti jāpitatthā, kāraṇapaññāsadisī phalappakāsanabhūtā phalasampayuttā paññā."
  6399. 916399,173,890,2,4,1,19,2,10 . Dasakamātikāvaṇṇanā
  6400. 916400,173,891,2,14,1,32,5,"760.‘‘ Catasso kho imā, sāriputta, yoniyo. "
  6401. 916401,173,891,15,63,1,150,17,"Katamā… pe… yo kho maṃ, sāriputta, evaṃ jānan’’ ti( ma. ni.1.152) vacanena catuyoniparicchedakañāṇaṃ vuttaṃ,‘‘ nirayañcāhaṃ, sāriputta, pajānāmī’’ tiādinā( ma. ni.1.153) pañcagatiparicchedakaṃ."
  6402. 916402,173,891,64,95,1,206,22,"‘‘ Saṃyuttake āgatāni tesattati ñāṇāni, sattasattati ñāṇānī’’ ti vuttaṃ, tattha pana nidānavagge sattasattati āgatāni catucattārīsañca, tesattati pana paṭisambhidāmagge sutamayādīni āgatāni dissanti, na saṃyuttaketi. "
  6403. 916403,173,891,96,133,1,204,24,"{Aññānipī}ti etena idha ekakādivasena vuttaṃ, aññattha ca‘‘ pubbante ñāṇan’’ tiādinā, brahmajālādīsu ca‘‘ tayidaṃ tathāgato pajānāti‘ imāni diṭṭhiṭṭhānāni evaṃ gahitānī’ ti’’ ādinā vuttaṃ anekañāṇappabhedaṃ saṅgaṇhāti. "
  6404. 916404,173,891,134,151,1,131,13,Yāthāvapaṭivedhato sayañca akampiyaṃ puggalañca taṃsamaṅgiṃ ñeyyesu adhibalaṃ karotīti āha‘‘ akampiyaṭṭhena upatthambhakaṭṭhena cā’’ ti.
  6405. 916405,173,892,2,5,1,25,2,Seṭṭhaṭṭhānaṃ sabbaññutaṃ.
  6406. 916406,173,892,6,18,1,95,10,"Paṭijānanavasena sabbaññutaṃ abhimukhaṃ gacchanti, aṭṭha vā parisā upasaṅkamantīti āsabhā, buddhā. "
  6407. 916407,173,892,19,26,1,50,6,Idaṃ {panā}ti buddhānaṃ ṭhānaṃ sabbaññutameva vadati.
  6408. 916408,173,892,27,34,1,62,6,{Tiṭṭhamānovā}ti avadantopi tiṭṭhamānova paṭijānāti nāmāti attho.
  6409. 916409,173,892,35,79,1,231,25,"Aṭṭhasu parisāsu‘‘ abhijānāmahaṃ, sāriputta, anekasataṃ khattiyaparisaṃ… pe… tatra vata maṃ bhayaṃ vā sārajjaṃ vā okkamissatīti nimittametaṃ, sāriputta, na samanupassāmī’’ ti( ma. ni.1.151) vacanena dassitaakampiyañāṇayutto dasabalohanti abhītanādaṃ nadati. "
  6410. 916410,173,892,80,83,1,38,3,Sīhanādasuttena khandhakavagge āgatena.
  6411. 916411,173,893,2,38,1,242,23,"‘ ‘ Devamanussānaṃ catucakkaṃ vattatī’’ ti( a. ni.4.31) suttasesena sappurisūpassayādīnaṃ phalasampatti pavatti, purimasappurisūpassayādiṃ upanissāya pacchimasappurisūpassayādīnaṃ sampatti pavatti vā vuttāti ādi -saddena tattha ca cakka-saddassa gahaṇaṃ veditabbaṃ. "
  6412. 916412,173,893,39,51,1,85,8,Paṭivedhaniṭṭhattā arahattamaggañāṇaṃ paṭivedhoti‘‘ phalakkhaṇe uppannaṃ nāmā’’ ti vuttaṃ.
  6413. 916413,173,893,52,68,1,142,12,Tena paṭiladdhassapi desanāñāṇassa kiccanipphattiparassa bujjhanamattena hotīti‘‘ aññāsikoṇḍaññassa sotāpattiphalakkhaṇe pavattaṃ nāmā’’ ti vuttaṃ.
  6414. 916414,173,893,69,85,1,162,15,"Tato paraṃ pana yāva parinibbānā desanāñāṇappavatti tasseva pavattitassa dhammacakkassa ṭhānanti veditabbaṃ, pavattitacakkassa cakkavattino cakkaratanaṭṭhānaṃ viya. "
  6415. 916415,173,894,2,18,1,88,11,"Samādīyantīti samādānāni, tāni pana samādiyitvā katāni hontīti āha‘‘ samādiyitvā katānan’’ ti. "
  6416. 916416,173,894,19,30,1,111,11,Kammameva vā kammasamādānan ti etena samādāna-saddassa apubbatthābhāvaṃ dasseti muttagata-sadde gata-saddassa viya.
  6417. 916417,173,895,2,6,1,30,3,Agatigāminin ti nibbānagāminiṃ.
  6418. 916418,173,895,7,29,1,71,7,"Vuttañhi‘‘ nibbānañcāhaṃ, sāriputta, pajānāmi nibbānagāminiñca paṭipadan’’ ti( ma. ni.1.153). "
  6419. 916419,173,896,2,8,1,71,5,"Hānabhāgiyadhamman ti hānabhāgiyasabhāvaṃ, kāmasahagatasaññādidhammaṃ vā. "
  6420. 916420,173,896,9,14,1,41,5,Taṃ kāraṇan ti pubbeva katābhisaṅkhārādiṃ.
  6421. 916421,173,897,2,22,1,83,13,‘ ‘ Idānī’’ ti etassa‘‘ iminā anukkamena vuttānīti veditabbānī’’ ti iminā saha yojanā kātabbā.
  6422. 916422,173,897,23,26,1,47,3,Kilesāvaraṇaṃ tadabhāvañcāti kilesāvaraṇābhāvaṃ.
  6423. 916423,173,897,27,34,1,65,6,"Kilesakkhayādhigamassa hi kilesāvaraṇaṃ aṭṭhānaṃ, tadabhāvo ṭhānaṃ. "
  6424. 916424,173,897,35,43,1,56,6,"Anadhigamassa kilesāvaraṇaṃ ṭhānaṃ, tadabhāvo aṭṭhānan ti. "
  6425. 916425,173,897,44,79,1,327,27,Tattha tadabhāvaggahaṇena gahitaṃ‘‘ atthi dinnan’’ tiādikāya sammādiṭṭhiyā ṭhitiṃ tabbiparītāya ṭhānābhāvañca adhigamassa ṭhānaṃ passantena iminā ñāṇena adhigamānadhigamānaṃ ṭhānāṭṭhānabhūte kilesāvaraṇatadabhāve passati bhagavāti imamatthaṃ sādhento āha‘‘ lokiyasammādiṭṭhiṭhitidassanato niyatamicchādiṭṭhiṭhānābhāvadassanato cā’’ ti.
  6426. 916426,173,897,80,88,1,119,8,Ettha ca adhigamaṭṭhānadassanameva adhippetaṃ upari bhabbapuggalavaseneva vipākāvaraṇābhāvadassanādikassa vakkhamānattā.
  6427. 916427,173,897,89,97,1,67,8,Iminā pana ñāṇena sijjhanato pasaṅgena itarampi vuttanti veditabbaṃ.
  6428. 916428,173,897,98,126,1,233,21,"{Dhātuvemattadassanato}ti rāgādīnaṃ adhimattatādivasena taṃsahitānaṃ dhātūnaṃ vemattatādassanato,‘‘ ayaṃ imissā dhātuyā adhimattattā rāgacarito’’ tiādinā cariyāhetūnaṃ vā, rāgādayo eva vā pakatibhāvato dhātūti rāgādivemattadassanatoti attho. "
  6429. 916429,173,897,127,135,1,100,7,Payogaṃ {anādiyitvā}ti santatimahāmattaaṅgulimālādīnaṃ viya kāmarāgabyāpādādivasena payogaṃ anādiyitvā.
  6430. 916430,173,898,2,6,1,19,2,( 1.) Ekakaniddesavaṇṇanā
  6431. 916431,173,899,2,30,1,127,19,"761. Na {hetumevā}ti ettha ca na hetū evāti attho, byañjanasiliṭṭhatāvasena pana rassattaṃ ma -kāro ca kato‘‘ adukkhamasukhā’’ ti ettha viya. "
  6432. 916432,173,899,31,43,1,126,10,"Imināpi {nayenā}ti ettha purimanayena hetubhāvādipaṭikkhepo, pacchimanayena nahetudhammādikoṭṭhāsasaṅgahoti ayaṃ viseso veditabbo. "
  6433. 916433,173,899,44,56,1,102,11,"Cuti ggahaṇena cutiparicchinnāya ekāya jātiyā gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ, bhava ggahaṇena navadhā vuttabhavassa. "
  6434. 916434,173,899,57,62,1,50,5,Tadantogadhatāya tattha tattha pariyāpannatā vuttā.
  6435. 916435,173,899,63,81,1,109,12,Uppannaṃ {manoviññāṇaviññeyyamevā}ti ‘‘ na rūpaṃ viya uppannā chaviññāṇaviññeyyā’’ ti rūpato etesaṃ visesanaṃ karoti.
  6436. 916436,173,900,2,15,1,64,9,762. Kappato kappaṃ gantvāpi na {uppajjatī}ti na kadāci tathā uppajjati.
  6437. 916437,173,900,16,24,1,75,8,Na hi khīrādīnaṃ viya etesaṃ yathāvuttalakkhaṇavilakkhaṇatā atthīti dasseti.
  6438. 916438,173,901,2,12,1,56,6,763. {Samodhānetvā}ti loke vijjamānaṃ sabbaṃ rūpaṃ samodhānetvā.
  6439. 916439,173,901,13,23,1,88,9,Etena mahattepi avibhāvakattaṃ dassento sukhumattā na vibhāvessatīti vādapathaṃ chindati.
  6440. 916440,173,901,24,28,1,35,4,Cakkhupasāde mama vatthumhīti attho.
  6441. 916441,173,901,29,33,1,36,3,{Visayo}ti issariyaṭṭhānanti adhippāyo.
  6442. 916442,173,902,2,11,1,41,4,"764. {Abbokiṇṇā}ti abyavahitā, anantaritāti attho. "
  6443. 916443,173,902,12,17,1,55,5,Vavatthitānampi paṭipāṭiniyamo tena paṭikkhittoti attho.
  6444. 916444,173,902,18,24,1,56,5,{Anantaratā}ti anantarapaccayatā etena paṭikkhittāti attho.
  6445. 916445,173,903,2,9,1,39,3,765. {Samanantaratā}ti ca samanantarapaccayatā.
  6446. 916446,173,904,2,12,1,53,5,"766. {Ābhujanato}ti ābhuggakaraṇato, nivattanato icceva attho. "
  6447. 916447,173,904,13,42,1,156,20,"Ettha ca‘‘ pañca viññāṇā anābhogā’’ ti ābhogasabhāvā na hontīti attho,‘‘ pañcannaṃ viññāṇānaṃ natthi āvaṭṭanā vā’’ tiādīsupi āvaṭṭanabhāvo vātiādinā attho daṭṭhabbo. "
  6448. 916448,173,905,2,24,1,159,17,Na kañci dhammaṃ {paṭivijānātī}ti ettha na sabbe rūpādidhammā dhammaggahaṇena gahitāti yathādhippetadhammadassanatthaṃ‘‘ manopubbaṅgamā dhammāti evaṃ vuttan’’ ti āha.
  6449. 916449,173,906,2,17,1,97,11,Rūpādīsu abhinipatanaṃ tehi samāgamo tesantipi vattuṃ yujjatīti āha‘‘ rūpādīnaṃ abhinipātamattan’’ ti.
  6450. 916450,173,906,18,21,1,24,3,Kammatthe vā sāmivacanaṃ.
  6451. 916451,173,906,22,26,1,41,4,Viññāṇehi abhinipatitabbāni hi rūpādīnīti.
  6452. 916452,173,906,27,47,1,222,18,Idaṃ vuttaṃ {hotī}tiādīsu hi ayaṃ adhippāyo– ārammaṇakaraṇena paṭivijānitabbāni rūpādīni ṭhapetvā kusalākusalacetanāya taṃsampayuttānañca yathāvuttānaṃ sahajapubbaṅgamadhammena paṭivijānitabbānaṃ paṭivijānanaṃ etesaṃ natthīti.
  6453. 916453,173,906,48,66,1,112,13,Evañca katvā‘‘ dassanādimattato pana muttā aññā etesaṃ kusalādipaṭiviññatti nāma natthī’’ ti kiccantaraṃ paṭisedheti.
  6454. 916454,173,907,2,10,1,107,8,Avipākabhāvena aññaṃ abyākatasāmaññaṃ anivārento kusalākusalaggahaṇañca karotīti cavanapariyosānañca kiccaṃ.
  6455. 916455,173,907,11,21,1,93,10,Pi -saddena sahajavanakāni vīthicittāni sampiṇḍetvā pañcadvāre paṭisedhane ayaṃ adhippāyo siyā–
  6456. 916456,173,907,22,85,1,410,43,"‘‘ manasā ce paduṭṭhena… pe… pasannena bhāsati vā karoti vā’’ ti( dha. pa.1-2) evaṃ vuttā bhāsanakaraṇakarā, taṃsadisā ca sukhadukkhuppādakā balavanto chaṭṭhadvārikā eva dhammaggahaṇena gahitāti na tesaṃ pañcadvārikajavanena paṭivijānanaṃ atthi, dubbalānaṃ pana pubbaṅgamapaṭivijānanaṃ tattha na paṭisiddhaṃ‘‘ na kāyakammaṃ na vacīkammaṃ paṭṭhapetī’’ ti viññattidvayajanakasseva paṭṭhapanapaṭikkhepena dubbalassa manokammassa anuññātattā. "
  6457. 916457,173,907,86,99,1,133,12,"Tathā kāyasucaritādikusalakammaṃ karomīti, tabbiparītaṃ akusalaṃ kammaṃ karomīti ca kusalākusalasamādānaṃ pañcadvārikajavanena na hoti. "
  6458. 916458,173,907,100,115,1,117,11,Tathā paṭiccasamuppādavaṇṇanāyaṃ vuttā‘‘ pañcadvārikacuti ca na pañcadvārikacittehi hoti cuticittassa ataṃdvārikattā’’ ti.
  6459. 916459,173,907,116,144,1,191,23,"Yā panāyaṃ pāḷi‘‘ pañcahi viññāṇehi na kañci dhammaṃ paṭivijānāti aññatra abhinipātamattā’’ ti, tassā rūpādīnaṃ āpāthamattaṃ muñcitvā aññaṃ kañci dhammasabhāvaṃ na paṭivijānātīti ayamattho dissati. "
  6460. 916460,173,907,145,153,1,64,8,Na hi rūpaṃ paṭiggaṇhantampi cakkhuviññāṇaṃ rūpanti ca gaṇhātīti.
  6461. 916461,173,907,154,177,1,187,18,"Sampaṭicchanassapi rūpanīlādiākārapaṭivijānanaṃ natthīti kiñci dhammassa paṭivijānanaṃ paṭikkhittaṃ, pañcahi pana viññāṇehi sātisayaṃ tassa vijānananti‘‘ aññatra abhinipātamattā’’ ti na vuttaṃ. "
  6462. 916462,173,907,178,191,1,152,12,"Yassa pāḷiyaṃ bahiddhāpaccuppannārammaṇatā vuttā, tato aññaṃ niruttipaṭisambhidaṃ icchantehi pañcadvārajavanena paṭisambhidāñāṇassa sahuppatti paṭisiddhā. "
  6463. 916463,173,907,192,196,1,45,3,{Rūpārūpadhamme}ti rūpārūpāvacaradhammeti attho.
  6464. 916464,173,908,2,14,1,100,10,"Pañcadvārikacittena na {paṭibujjhatī}ti kasmā vuttaṃ, nanu rūpādīnaṃ āpāthagamane niddāpaṭibodho hotīti? "
  6465. 916465,173,908,15,29,1,81,9,"Na, paṭhamaṃ manodvārikajavanassa uppattitoti dassento āha‘‘ niddāyantassa hī’’ tiādi. "
  6466. 916466,173,908,30,32,1,24,2,Palobhetvā saccasupinena.
  6467. 916467,173,909,2,6,1,53,4,Abyākatoyeva āvajjanamattasseva uppajjanatoti vadanti.
  6468. 916468,173,909,7,19,1,126,12,Evaṃ vadantehi manodvārepi āvajjanaṃ dvattikkhattuṃ uppajjitvā javanaṭṭhāne ṭhatvā bhavaṅgaṃ otaratīti adhippetanti daṭṭhabbaṃ.
  6469. 916469,173,910,2,18,1,94,13,"Tassā eva {vasenā}ti tassā vasena ekavidhena ñāṇavatthu hotīti ca, veditabbanti ca yojanā kātabbā. "
  6470. 916470,173,911,2,4,1,28,2,Ekakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6471. 916471,173,912,2,6,1,18,2,( 2.) Dukaniddesavaṇṇanā
  6472. 916472,173,913,2,26,1,185,19,767. Attha-saddo aññatra sabhāvaṃ gahetvā adhikaraṇesu pavattamāno adhikaraṇavasena liṅgaparivattiṃ gacchatīti adhippāyena jāpitā ca sā atthā cāti {jāpitatthā}ti ayamattho vibhāvitoti daṭṭhabbo.
  6473. 916473,173,914,2,4,1,27,2,Dukaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6474. 916474,173,915,2,6,1,18,2,( 3.) Tikaniddesavaṇṇanā
  6475. 916475,173,916,2,9,1,40,3,768. {Paññāpariṇāmitesū}ti paññāya paripācitesu.
  6476. 916476,173,916,10,29,1,141,15,"‘‘ Yogavihitesūti idañca visayavisesanamattameva, tasmā yāni paññāya vihitāni ahesuṃ honti bhavissanti ca, sabbāni tāni yogavihitānīti daṭṭhabbāni. "
  6477. 916477,173,916,30,36,1,39,5,"Sikkhitvā kātabbaṃ sippaṃ, itaraṃ kammaṃ. "
  6478. 916478,173,916,37,39,1,17,2,Ayametesaṃ viseso.
  6479. 916479,173,916,40,68,1,132,19,"Vaḍḍhakīkamman ti ca asikkhitvāpi kātabbaṃ thūlakammaṃ‘‘ kamman’’ ti daṭṭhabbaṃ, paññā eva vā tattha tattha‘‘ kammaṃ sippan’’ ti ca veditabbā. "
  6480. 916480,173,916,69,79,1,83,10,Nāgamaṇḍalaṃ nāma maṇḍalaṃ katvā sappe vijjāya pakkositvā baliṃ datvā visāpanayanaṃ.
  6481. 916481,173,916,80,98,1,100,12,"Parittaṃ rakkhā, yena‘‘ phū’’ ti mukhavātaṃ datvā visaṃ apanayanti, so uṇṇanābhiādimanto phudhamanakamanto."
  6482. 916482,173,916,99,117,1,54,10,‘‘ A ā’’ tiādikā mātikā‘‘ ka kā’’ tiādiko tappabhedo ca lekhā.
  6483. 916483,173,917,2,8,1,36,5,"Kusalaṃ dhammaṃ sakaṃ, itaraṃ nosakaṃ. "
  6484. 916484,173,917,9,15,1,85,6,Catunnaṃ saccānaṃ paṭivijjhitabbānaṃ tappaṭivedhapaccayabhāvena anulomanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  6485. 916485,173,917,16,52,1,159,20,"Pubbe‘‘ yogavihitesu vā kammāyatanesū’’ tiādinā paññā vuttā, puna tassā vevacanavasena‘‘ anulomikaṃ khantin’’ tiādi vuttanti adhippāyena‘‘ anu… pe… paññāvevacanānī’’ ti āha. "
  6486. 916486,173,917,53,61,1,117,8,Ettha ca evarūpin ti yathāvuttakammāyatanādivisayaṃ kammassakatasaccānulomikasabhāvaṃ aniccādipavattiākārañcāti attho.
  6487. 916487,173,917,62,67,1,67,5,Yathāvuttā ca bhūmisabhāvapavattiākāraniddesā khantiādīhi yojetabbā.
  6488. 916488,173,917,68,85,1,171,15,"Yassā paññāya dhammā nijjhānapajānanakiccasaṅkhātaṃ olokanaṃ khamanti aviparītasabhāvattā, sā paññā dhammānaṃ nijjhānakkhamanaṃ etissā atthīti {dhammanijjhānakkhantī}ti attho. "
  6489. 916489,173,918,2,17,1,96,8,769. Asaṃvaraṃ muñcatīti samādānasampattaviratisampayuttacetanā‘‘ sīlaṃ pūrentassa muñcacetanā’’ ti vuttā.
  6490. 916490,173,918,18,47,1,155,16,"Pubbāparapaññāya ca dānasīlamayatāvacanato muñcaaparacetanāvasena‘‘ ārabbhā’’ ti, pubbacetanāvasena‘‘ adhikiccā’’ ti ca vattuṃ yuttanti‘‘ adhikiccā’’ tipi pāṭho yujjati. "
  6491. 916491,173,919,2,22,1,137,12,770. Pañcasīladasasīlāni viññāṇassa jātiyā ca paccayabhūtesu saṅkhārabhavesu antogadhānīti‘‘ uppādā vā’’ tiādikāya dhammaṭṭhitipāḷiyā saṅgahitāni.
  6492. 916492,173,919,23,32,1,101,9,Bhavanibbattakasīlassa paññāpanaṃ satipi savane na tathāgatadesanāyattanti bhikkhuādīnampi taṃ vuttaṃ.
  6493. 916493,173,920,2,8,1,47,5,Adhipaññāya {paññā}ti adhipaññāya antogadhā paññā.
  6494. 916494,173,920,9,23,1,111,12,"Atha vā adhipaññānibbattesu, tadadhiṭṭhānesu vā dhammesu adhipaññā-saddo daṭṭhabbo, tattha paññā adhipaññāya paññā. "
  6495. 916495,173,921,2,20,1,100,11,771. Apāyuppādanakusalatā apāyakosallaṃ siyāti maññamāno pucchati‘‘ apāyakosallaṃ kathaṃ paññā nāma jātā’’ ti.
  6496. 916496,173,921,21,33,1,64,8,Taṃ pana parassa adhippāyaṃ nivattento‘‘ paññavāyeva hī’’ tiādimāha.
  6497. 916497,173,921,34,39,1,34,4,{Tatrupāyā}ti tatra tatra upāyabhūtā.
  6498. 916498,173,921,40,44,1,37,4,Ṭhāne uppatti etassāti ṭhānuppattiyaṃ.
  6499. 916499,173,921,45,47,1,7,2,Kiṃ taṃ?
  6500. 916500,173,921,48,57,1,86,8,"Kāraṇajānanaṃ, bhayādīnaṃ uppattikkhaṇe tasmiṃyeva ṭhāne lahuuppajjanakanti vuttaṃ hoti. "
  6501. 916501,173,922,2,4,1,27,2,Tikaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6502. 916502,173,923,2,6,1,21,2,( 4.) Catukkaniddesavaṇṇanā
  6503. 916503,173,924,2,26,1,88,14,"793. Na {paritassatī}ti‘‘ api nāma me taṇḍulādīni siyun’’ ti na pattheti, tadabhāvena vā na uttasati. "
  6504. 916504,173,925,2,9,1,39,3,796. {Aparappaccaye}ti parena napattiyāyitabbe.
  6505. 916505,173,925,10,15,1,34,5,Dhamme ñāṇan ti saccavisayaṃ ñāṇaṃ.
  6506. 916506,173,925,16,22,1,56,6,Ariyasaccesu hi dhamma -saddo tesaṃ aviparītasabhāvattāti.
  6507. 916507,173,925,23,36,1,89,12,"Saṅkhatapavaro vā ariyamaggo tassa ca phalaṃ dhammo, tattha paññā taṃsahagatā dhamme ñāṇaṃ. "
  6508. 916508,173,925,37,52,1,107,10,"Na aññañāṇuppādanaṃ nayanayanaṃ, ñāṇasseva pana pavattivisesoti adhippāyenāha‘‘ paccavekkhaṇañāṇassa kiccan’’ ti. "
  6509. 916509,173,925,53,102,1,376,42,"Ettha ca iminā {dhammenā}ti maggañāṇenāti vuttaṃ, duvidhampi pana maggaphalañāṇaṃ paccavekkhaṇāya ca mūlaṃ, kāraṇañca nayanayanassāti duvidhenapi tena dhammenāti na na yujjati, tathā catusaccadhammassa ñātattā, maggaphalasaṅkhātassa ca dhammassa saccapaṭivedhasampayogaṃ gatattā nayanaṃ hotīti tena iminā dhammena ñāṇavisayabhāvena, ñāṇasampayogena vā ñātenāti ca attho na na yujjati. "
  6510. 916510,173,926,2,24,1,156,17,"Yadipi sabbena sabbaṃ atītānāgatapaccuppannaṃ dukkhaṃ abhijānanti, tathāpi paccuppanne sasantatipariyāpanne savisese abhiniveso hotīti āha‘‘ na taññeva iman’’ ti. "
  6511. 916511,173,926,25,42,1,157,15,"Diṭṭhena adiṭṭhena nayato nayanañāṇaṃ, adiṭṭhassa diṭṭhatāya kāraṇabhūtattā kāraṇañāṇaṃ, anurūpatthavācako vā kāraṇa-saddoti dhamme ñāṇassa anurūpañāṇanti attho. "
  6512. 916512,173,927,2,16,1,149,14,Sammutimhi ñāṇan ti dhamme ñāṇādīnaṃ viya sātisayassa paṭivedhakiccassa abhāvā visayobhāsanamattajānanasāmaññena ñāṇanti sammatesu antogadhanti attho.
  6513. 916513,173,927,17,33,1,161,15,"Sammutivasena vā pavattaṃ sammutimhi ñāṇaṃ, avasesaṃ pana itarañāṇattayavisabhāgaṃ ñāṇaṃ tabbisabhāgasāmaññena sammutiñāṇamhi paviṭṭhattā sammutiñāṇaṃ nāma hotīti. "
  6514. 916514,173,928,2,11,1,51,5,797. Kilesamūlake {cā}ti nīvaraṇamūlake ca kāmabhavadhamme.
  6515. 916515,173,929,2,27,1,98,14,"798. Sā {hissā}ti ettha {assā}ti yo‘‘ kāmesu vītarāgo hotī’’ ti evaṃ vutto, assa paṭhamajjhānasamaṅgissāti attho. "
  6516. 916516,173,929,28,50,1,154,17,{Svevā}ti etena kāmesu vītarāgabhāvanāvatthasseva paṭhamajjhānasamaṅgissa gahaṇe pavatte tassa tato paraṃ avatthaṃ dassetuṃ‘‘ kāmesu vītarāgo samāno’’ ti vuttaṃ.
  6517. 916517,173,929,51,59,1,90,7,"Catutthamaggapaññā chaṭṭhābhiññābhāvappattiyā taṃ paṭivijjhati nāma, itarā tadupanissayattā. "
  6518. 916518,173,929,60,78,1,155,16,"Yathānurūpaṃ vā āsavakkhayabhāvato, phale vā āsavakkhaye sati yathānurūpaṃ taṃnibbattanato catūsupi maggesu paññā chaṭṭhaṃ abhiññaṃ {paṭivijjhatī}ti daṭṭhabbā. "
  6519. 916519,173,930,2,8,1,32,2,799. {Kāmasahagatā}ti vatthukāmārammaṇā.
  6520. 916520,173,930,9,15,1,49,5,{Codentī}ti kāmābhimukhaṃ tanninnaṃ karontīti attho.
  6521. 916521,173,930,16,22,1,48,5,{Tadanudhammatā}ti tadanudhammā icceva vuttaṃ hoti.
  6522. 916522,173,930,23,33,1,66,6,Tā -saddassa apubbatthābhāvatoti adhippāyenāha‘‘ tadanurūpasabhāvā’’ ti.
  6523. 916523,173,930,34,45,1,59,6,"Nikantiṃ, nikantisahagatacittuppādaṃ vā‘‘ micchāsatī’’ ti vadati."
  6524. 916524,173,930,46,58,1,68,8,‘‘ Aho vata me avitakkaṃ uppajjeyyā’’ ti avitakkārammaṇā avitakkasahagatā.
  6525. 916525,173,931,2,22,1,145,14,"801. Adhigamabhāvena abhimukhaṃ jānantassa abhijānantassa, abhivisiṭṭhena vā ñāṇena jānantassa, anārammaṇabhūtañca taṃ ṭhānaṃ pākaṭaṃ karontassāti attho. "
  6526. 916526,173,932,2,8,1,37,3,802. Vasitāpañcakarahitaṃ jhānaṃ appaguṇaṃ.
  6527. 916527,173,932,9,22,1,113,13,Ettha catasso paṭipadā cattāri ārammaṇānīti paññāya paṭipadārammaṇuddesena paññā eva uddiṭṭhāti sā eva vibhattāti.
  6528. 916528,173,933,2,4,1,30,2,Catukkaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6529. 916529,173,934,2,6,1,21,2,( 5.) Pañcakaniddesavaṇṇanā
  6530. 916530,173,935,2,11,1,61,5,804. Pañcaṅgiko {sammāsamādhī}ti samādhiaṅgabhāvena paññā uddiṭṭhāti.
  6531. 916531,173,935,12,51,1,150,17,"Pītipharaṇatādivacanena hi tameva vibhajati,‘‘ so imameva kāyaṃ vivekajena pītisukhena abhisandetī’’ tiādinā( dī. ni.1.226; ma. ni.1.427) nayena pītiyā sukhassa ca pharaṇaṃ veditabbaṃ. "
  6532. 916532,173,935,52,66,1,96,10,Pītipharaṇatāsukhapharaṇatāhi ārammaṇe ṭhatvā catutthajjhānassa uppādanato‘‘ pādā viyā’’ ti tā vuttā.
  6533. 916533,173,936,2,17,1,100,10,Dutiyapañcake ca‘‘ pañcañāṇiko’’ ti samādhimukhena pañcañāṇāneva uddiṭṭhāni niddiṭṭhāni cāti daṭṭhabbāni.
  6534. 916534,173,936,18,22,1,77,4,Lokiyasamādhissa paccanīkāni nīvaraṇapaṭhamajjhānanikantiādīni niggahetabbāni.
  6535. 916535,173,936,23,49,1,256,24,"Aññe kilesā vāretabbā, imassa pana arahattasamādhissa paṭippassaddhasabbakilesattā na niggahetabbaṃ vāretabbañca atthīti maggānantaraṃ samāpattikkhaṇe ca appayogeneva adhigatattā ca ṭhapitattā ca, aparihānivasena ṭhapitattā vā na sasaṅkhāraniggayhavāritagato. "
  6536. 916536,173,936,50,60,1,92,9,{Sativepullappattattā}ti etena appavattamānāyapi satiyā satibahulatāya sato eva nāmāti dasseti.
  6537. 916537,173,936,61,66,1,61,4,{Yathāparicchinnakālavasenā}ti etena paricchindanasatiyā satoti.
  6538. 916538,173,937,2,4,1,30,2,Pañcakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6539. 916539,173,938,2,6,1,20,2,( 6.) Chakkaniddesavaṇṇanā
  6540. 916540,173,939,2,19,1,48,7,805. Visuddhibhāvaṃ dassento‘‘ dūra… pe… rammaṇāyā’’ ti āha.
  6541. 916541,173,939,20,29,1,90,9,Sotadhātuvisuddhīti ca cittacetasikā dhammā vuttāti tattha ñāṇaṃ sotadhātuvisuddhiyā ñāṇaṃ.
  6542. 916542,173,939,30,47,1,79,9,‘‘ Cetopariyañāṇan’’ ti idameva atthavasena‘‘ paracitte ñāṇan’’ ti uddhaṭanti daṭṭhabbaṃ.
  6543. 916543,173,939,48,57,1,71,5,Cutūpapātañāṇassa dibbacakkhuñāṇekadesattā‘‘ vaṇṇadhātuārammaṇā’’ ti vuttaṃ.
  6544. 916544,173,939,58,65,1,103,7,Muddhappattena cutūpapātañāṇasaṅkhātena dibbacakkhuñāṇena sabbaṃ dibbacakkhuñāṇanti vuttanti daṭṭhabbaṃ.
  6545. 916545,173,940,2,4,1,29,2,Chakkaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6546. 916546,173,941,2,6,1,21,2,( 7.) Sattakaniddesavaṇṇanā
  6547. 916547,173,942,2,15,1,103,10,806. Tadeva ñāṇan ti chabbidhampi paccavekkhaṇañāṇaṃ vipassanārammaṇabhāvena saha gahetvā vuttanti adhippāyo.
  6548. 916548,173,942,16,23,1,60,6,{Dhammaṭṭhitiñāṇenā}ti chapi ñāṇāni saṅkhipitvā vuttena ñāṇena.
  6549. 916549,173,942,24,38,1,146,12,"Khayadhamman tiādinā hi pakārena pavattañāṇassa dassanaṃ, ñāṇavipassanādassanato vipassanāpaṭivipassanādassanamattamevāti na taṃ aṅganti adhippāyo. "
  6550. 916550,173,942,39,57,1,157,18,Pāḷiyaṃ pana sabbattha ñāṇavacanena aṅgānaṃ vuttattā nirodhadhammanti ñāṇan ti iti -saddena pakāsetvā vuttaṃ vipassanāñāṇaṃ sattamaṃ ñāṇanti ayamattho dissati.
  6551. 916551,173,942,58,86,1,191,20,"Na hi yampi taṃ dhammaṭṭhitiñāṇaṃ, tampi ñāṇanti sambandho hoti taṃñāṇaggahaṇe etasmiṃ ñāṇabhāvadassanassa anadhippetattā,‘‘ khayadhammaṃ… pe… nirodhadhamman’’ ti etesaṃ sambandhābhāvappasaṅgato cāti. "
  6552. 916552,173,943,2,4,1,30,2,Sattakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6553. 916553,173,944,2,6,1,21,2,( 8.) Aṭṭhakaniddesavaṇṇanā
  6554. 916554,173,945,2,13,1,78,6,"808. {Vihāritabbaṭṭhenā}ti paccanīkadhamme, dukkhaṃ vā vicchinditvā pavattetabbaṭṭhena. "
  6555. 916555,173,946,2,4,1,30,2,Aṭṭhakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6556. 916556,173,947,2,6,1,13,2,( 10.) Dasakaniddeso
  6557. 916557,173,948,2,2,1,25,1,Paṭhamabalaniddesavaṇṇanā
  6558. 916558,173,949,2,14,1,55,7,"809. Avijjamānaṃ ṭhānaṃ aṭṭhānaṃ, natthi ṭhānanti vā aṭṭhānaṃ. "
  6559. 916559,173,949,15,24,1,29,5,Esa‘‘ anavakāso’’ ti etthāpi nayo.
  6560. 916560,173,949,25,36,1,62,7,Tadatthanigamanamattameva hi‘‘ netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti vacananti.
  6561. 916561,173,949,37,57,1,138,14,Asukhe sukhanti diṭṭhivipallāsova idha sukhato upagamanassa ṭhānanti adhippetanti dassento‘‘ ekanta… pe… attadiṭṭhivasenā’’ ti padhānadiṭṭhimāha.
  6562. 916562,173,949,58,66,1,71,7,"Bhedānurūpassa sāvanaṃ anussāvanaṃ, bhedānurūpena vā vacanena viññāpanaṃ. "
  6563. 916563,173,950,2,22,1,122,14,"Liṅge parivatte ca so eva ekakammanibbattito bhavaṅgappabandho jīvitindriyappabandho ca, nāññoti āha‘‘ api parivattaliṅgan’’ ti. "
  6564. 916564,173,950,23,28,1,37,4,Ayaṃ {pañho}ti ñāpanicchānibbattā kathā.
  6565. 916565,173,951,2,5,1,40,3,Saṅgāmacatukkaṃ sapattavasena yojetabbaṃ.
  6566. 916566,173,951,6,19,1,143,12,"Sabbattha ca purimaṃ abhisandhicittaṃ appamāṇaṃ, vadhakacittaṃ pana tadārammaṇañca jīvitindriyaṃ ānantariyānānantariyabhāve pamāṇanti daṭṭhabbaṃ. "
  6567. 916567,173,951,20,24,1,31,4,Puthujjanasseva taṃ dinnaṃ hoti.
  6568. 916568,173,951,25,26,1,5,1,Kasmā?
  6569. 916569,173,951,27,38,1,124,10,"Yathā vadhakacittaṃ paccuppannārammaṇampi jīvitindriyappabandhavicchedanavasena ārammaṇaṃ katvā pavattati, na evaṃ cāgacetanā. "
  6570. 916570,173,951,39,60,1,135,18,"Sā hi cajitabbaṃ ārammaṇaṃ katvā cajanamattameva hoti, aññasakakaraṇañca tassa cajanaṃ, tasmā yassa taṃ sakaṃ kataṃ, tasseva dinnaṃ hotīti. "
  6571. 916571,173,952,2,13,1,67,8,Saṇṭha … pe… kappavināseyeva {muccatī}ti idaṃ kappaṭṭhakathāya na sameti.
  6572. 916572,173,952,14,48,1,157,22,"Tattha hi aṭṭhakathāyaṃ( kathā. aṭṭha.654-657) vuttaṃ‘‘ āpāyikoti idaṃ suttaṃ yaṃ so ekaṃ kappaṃ asītibhāge katvā tato ekabhāgamattaṃ kālaṃ tiṭṭheyya, taṃ āyukappaṃ sandhāya vuttan’’ ti. "
  6573. 916573,173,952,49,57,1,69,7,{Kappavināseyevā}ti pana āyukappavināseyevāti atthe sati natthi virodho.
  6574. 916574,173,952,58,68,1,80,9,Ettha ca {saṇṭhahante}ti idaṃ sve vinassissatīti viya abhūtaparikappavasena vuttaṃ.
  6575. 916575,173,952,69,79,1,103,10,Ekadivasameva paccati tato paraṃ kappābhāvena āyukappassapi abhāvatoti avirodhato atthayojanā daṭṭhabbā.
  6576. 916576,173,953,2,5,1,22,2,{Pakatatto}ti anukkhitto.
  6577. 916577,173,953,6,9,1,27,2,{Samānasaṃvāsako}ti apārājiko.
  6578. 916578,173,954,2,21,1,62,13,"Kiṃ pana tan ti yo so‘‘ niyato’’ ti vutto, taṃ kiṃ niyametīti attho. "
  6579. 916579,173,954,22,59,1,261,24,"Tasseva pana yathāpucchitassa niyatassa micchattasammattaniyatadhammānaṃ viya sabhāvato vijjamānataṃ yathāpucchitañca niyāmakahetuṃ paṭisedhetvā yena‘‘ niyato’’ ti‘‘ sattakkhattuparamādiko’’ ti ca vuccati, taṃ yathādhippetakāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ sammāsambuddhena hī’’ tiādimāha. "
  6580. 916580,173,954,60,72,1,123,11,"Jātassa kumārassa viya ariyāya jātiyā jātassa nāmamattametaṃ niyatasattakkhattuparamādikaṃ, niyatāniyatabhedaṃ nāmanti attho. "
  6581. 916581,173,954,73,95,1,203,20,"Yadi pubbahetu niyāmako, sotāpanno ca niyatoti sotāpattimaggato uddhaṃ tiṇṇaṃ maggānaṃ upanissayabhāvato pubbahetukiccaṃ, tato pubbe pana pubbahetukiccaṃ natthīti sotāpattimaggassa upanissayābhāvo āpajjati. "
  6582. 916582,173,954,96,132,1,226,28,"Yadi hi tassapi pubbahetu upanissayo siyā, so ca niyāmakoti sotāpattimagguppattito pubbe eva niyato siyā, tañca aniṭṭhaṃ, tasmāssa pubbahetunā ahetukatā āpannāti imamatthaṃ sandhāyāha‘‘ iccassa ahetu appaccayā nibbattiṃ pāpuṇātī’’ ti. "
  6583. 916583,173,955,2,22,1,190,19,"Paṭiladdhamaggo sotāpattimaggo, teneva sattakkhattuparamādiniyame sati sattamabhavādito uddhaṃ pavattanakassa dukkhassa mūlabhūtā kilesā teneva khīṇāti upari tayo maggā akiccakā hontīti attho. "
  6584. 916584,173,955,23,40,1,147,16,"Yadi upari tayo maggā sattakkhattuparamādikaṃ niyamenti, tato ca añño sotāpanno natthīti sotāpattimaggassa akiccakatā nippayojanatā āpajjatīti attho. "
  6585. 916585,173,955,41,49,1,94,7,"Atha sakkāyadiṭṭhādippahānaṃ dassanakiccaṃ, tesaṃ pahānena sattakkhattuparamāditāya bhavitabbaṃ. "
  6586. 916586,173,955,50,77,1,196,23,Sā cuparimaggehi eva hotīti sattamabhavādito uddhaṃ pavattito tena vinā vuṭṭhāne sakkāyadiṭṭhādippahānena ca tena vinā bhavitabbanti āha‘‘ paṭhamamaggena ca anuppajjitvāva kilesā khepetabbā hontī’’ ti.
  6587. 916587,173,955,78,91,1,94,12,Na añño koci {niyametī}ti nāmakaraṇanimittato vipassanāto añño koci niyāmako nāma natthīti attho.
  6588. 916588,173,955,92,98,1,66,6,Vipassanāva niyametīti ca nāmakaraṇanimittataṃyeva sandhāya vuttaṃ.
  6589. 916589,173,955,99,109,1,56,6,Tenevāha‘‘ iti sammāsambuddhena gahitanāmamattameva tan’’ ti.
  6590. 916590,173,956,2,123,1,493,63,"Na uppajjantīti pana {atthī}ti‘‘ na me ācariyo atthi, sadiso me na vijjatī’’ tiādiṃ( ma. ni.1.285;2.341; mahāva.11; kathā.405) imissā lokadhātuyā ṭhatvā vadantena bhagavatā‘‘ kiṃ panāvuso sāriputta, atthetarahi aññe samaṇā vā brāhmaṇā vā bhagavatā samasamā sambodhiyanti evaṃ puṭṭhāhaṃ, bhante, noti vadeyyan’’ ti( dī. ni.3.161) vatvā tassa kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ aṭṭhānametaṃ anavakāso, yaṃ ekissā lokadhātuyā dve arahanto sammāsambuddhā’’ ti( ma. ni.3.129) imaṃ suttaṃ dassentena dhammasenāpatinā ca buddhakkhettabhūtaṃ imaṃ lokadhātuṃ ṭhapetvā aññattha anuppatti vuttā hotīti adhippāyo."
  6591. 916591,173,957,2,24,1,154,17,"‘ ‘ Yo pana bhikkhū’’ tiādinā vuttāni sikkhāpadāni mātikā, tāya antarahitāya nidānuddesasaṅkhāte pātimokkhe pabbajjūpasampadākammesu ca sāsanaṃ {tiṭṭhatī}ti attho. "
  6592. 916592,173,957,25,43,1,130,15,"Pātimokkhe vā antogadhā pabbajjā upasampadā ca tadubhayābhāve pātimokkhābhāvato, tasmā pātimokkhe, tāsu ca sāsanaṃ {tiṭṭhatī}ti vuttaṃ. "
  6593. 916593,173,957,44,56,1,100,11,Osakkitaṃ {nāmā}ti pacchimapaṭivedhasīlabhedadvayaṃ ekato katvā tato paraṃ vinaṭṭhaṃ nāma hotīti attho.
  6594. 916594,173,958,2,5,1,12,2,{Tā}ti rasmiyo.
  6595. 916595,173,958,6,9,1,30,3,Kāruññan ti paridevanakāruññaṃ.
  6596. 916596,173,959,2,9,1,68,5,{Anacchariyattā}ti dvīsu uppajjamānesu acchariyattābhāvadosatoti attho.
  6597. 916597,173,959,10,17,1,58,6,{Vivādabhāvato}ti vivādābhāvatthaṃ dve na uppajjantīti attho.
  6598. 916598,173,960,2,6,1,39,4,Ekaṃ buddhaṃ dhāretīti ekabuddhadhāraṇī.
  6599. 916599,173,960,7,19,1,98,11,"Etena evaṃsabhāvā ete buddhaguṇā, yena dutiyabuddhaguṇe dhāretuṃ asamatthā ayaṃ lokadhātūti dasseti. "
  6600. 916600,173,960,20,26,1,71,6,Paccayavisesanipphannānañhi dhammānaṃ sabhāvaviseso na sakkā dhāretunti.
  6601. 916601,173,960,27,36,1,67,8,"Samaṃ uddhaṃ pajjatīti samupādikā, udakassopari samaṃ gāminīti attho. "
  6602. 916602,173,960,37,44,1,43,5,"{Dvinnampī}ti dvepi, dvinnampi vā sarīrabhāraṃ. "
  6603. 916603,173,960,45,48,1,24,3,Chādentan ti rocayamānaṃ.
  6604. 916604,173,960,49,57,1,61,7,Sakiṃ {bhuttovā}ti ekampi ālopaṃ ajjhoharitvāva mareyyāti attho.
  6605. 916605,173,961,2,14,1,83,10,"{Atidhammabhārenā}ti dhammena nāma pathavī tiṭṭheyya, sā kiṃ teneva calatīti adhippāyo. "
  6606. 916606,173,961,15,32,1,139,15,Puna thero‘‘ ratanaṃ nāma loke kuṭumbaṃ sandhārentaṃ abhimatañca lokena attano garusabhāvatāya sakaṭabhaṅgassa kāraṇaṃ atibhārabhūtaṃ diṭṭhaṃ.
  6607. 916607,173,961,33,64,1,206,22,"Evaṃ dhammo ca hitasukhavisesehi taṃsamaṅginaṃ dhārento abhimato ca viññūhi gambhīrāppameyyabhāvena garusabhāvattā atibhārabhūto pathavīcalanassa kāraṇaṃ hotī’’ ti dassento ‘‘ idha, mahārāja, dve sakaṭā’’ tiādimāha. "
  6608. 916608,173,961,65,78,1,74,10,"{Ekassā}ti ekasmā, ekassa vā sakaṭassa ratanaṃ, tasmā sakaṭato gahetvāti attho. "
  6609. 916609,173,961,79,85,1,43,6,Osāritan ti pavesitaṃ āhaṭaṃ vuttanti attho.
  6610. 916610,173,962,2,6,1,42,3,{Sabhāvapakatikā}ti akittimapakatikāti attho.
  6611. 916611,173,962,7,15,1,84,7,{Kāraṇamahantattā}ti mahantehi pāramitākāraṇehi buddhaguṇānaṃ nibbattitoti vuttaṃ hoti.
  6612. 916612,173,962,16,30,1,101,13,"Pathavīādayo mahantā attano attano visaye ekekāva, evaṃ sammāsambuddhopi mahanto attano visaye eko eva. "
  6613. 916613,173,962,31,35,1,18,4,Ko ca tassa visayo?
  6614. 916614,173,962,36,52,1,122,15,"Yāvatakaṃ ñeyyaṃ, evaṃ ākāso viya anantavisayo bhagavā eko eva hotīti vadanto lokadhātvantaresupi dutiyassa abhāvaṃ dasseti. "
  6615. 916615,173,963,2,12,1,116,9,"Pubbabhāge āyūhanavasena āyūhanasamaṅgitā sanniṭṭhānacetanāvasena cetanāsamaṅgitā ca veditabbā, santatikhaṇavasena vā. "
  6616. 916616,173,963,13,19,1,65,6,Vipākārahan ti dutiyabhavādīsu vipaccanapakatitaṃ sandhāya vadati.
  6617. 916617,173,963,20,23,1,20,2,{Calatī}ti parivattati.
  6618. 916618,173,963,24,27,1,34,3,Sunakhehi vajanasīlo sunakhavājiko.
  6619. 916619,173,964,2,4,1,34,2,Paṭhamabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6620. 916620,173,965,2,2,1,24,1,Dutiyabalaniddesavaṇṇanā
  6621. 916621,173,966,2,20,1,68,10,810. Gatito aññā gatisampatti nāma natthīti dassento‘‘ sampannā gatī’’ ti āha.
  6622. 916622,173,966,21,25,1,71,4,Mahāsudassanādisurājakālo paṭhamakappikādisumanussakālo ca kālasampatti.
  6623. 916623,173,967,2,20,1,161,16,"Ekantaṃ kusalasseva {okāso}ti idaṃ yadipi koci kāyasucaritādipayogasampattiyaṃ ṭhitaṃ bādheyya, taṃ pana bādhanaṃ bādhakasseva issādinimittena viparītaggāhena jātaṃ. "
  6624. 916624,173,967,21,32,1,100,10,"Sā payogasampatti sabhāvato sukhavipākasseva paccayo, na dukkhavipākassāti imamatthaṃ sandhāya vuttaṃ. "
  6625. 916625,173,967,33,51,1,124,16,"Makkaṭo bhattapuṭaṃ bandhaṭṭhāne muñcitvā bhuñjituṃ na jānāti, yattha vā tattha vā bhinditvā vināseti, evaṃ anupāyaññūpi bhoge. "
  6626. 916626,173,967,52,62,1,95,9,Susāne {chaḍḍetvā}tiādinā ghātetvā chaḍḍitassa vuṭṭhānābhāvo viya apāyato vuṭṭhānābhāvoti dasseti.
  6627. 916627,173,968,2,22,1,67,11,"‘ ‘ Paccarī’’ tipi uḷumpassa nāmaṃ, tena ettha katā‘‘ mahāpaccarī’’ ti vuccati. "
  6628. 916628,173,968,23,42,1,102,13,"Udake maraṇaṃ thale maraṇañca {ekamevā}ti kasmā vuttaṃ, nanu sakkena‘‘ samuddārakkhaṃ karissāmī’’ ti vuttanti? "
  6629. 916629,173,968,43,58,1,126,13,"Saccaṃ vuttaṃ, jīvitassa lahuparivattitaṃ pakāsentehi therehi evaṃ vuttaṃ, lahuparivattitāya jīvitahetu na gamissāmāti adhippāyo. "
  6630. 916630,173,968,59,70,1,60,8,"Atha vā {udake}ti nāgadīpaṃ sandhāya vuttaṃ, {thale}ti jambudīpaṃ. "
  6631. 916631,173,969,2,17,1,85,13,"Thero na {detī}ti kathamahaṃ etena ñāto, kenaci kiñci ācikkhitaṃ siyāti saññāya na adāsi. "
  6632. 916632,173,969,18,28,1,34,6,Teneva‘‘ mayampi na jānāmā’’ ti vuttaṃ.
  6633. 916633,173,969,29,42,1,78,10,{Aparassā}ti aparassa bhikkhuno pattaṃ ādāya… pe… therassa hatthe ṭhapesīti yojanā.
  6634. 916634,173,969,43,50,1,45,5,"{Anāyatane}ti nikkāraṇe, ayutte vā nassanaṭṭhāne. "
  6635. 916635,173,969,51,69,1,130,16,"Tuvaṃ attānaṃ rakkheyyāsi, mayaṃ pana mahallakattā kiṃ rakkhitvā karissāma, mahallakattā eva ca rakkhituṃ na sakkhissāmāti adhippāyo. "
  6636. 916636,173,969,70,77,1,52,7,Anāgāmittā vā thero attanā vattabbaṃ jānitvā ovadati.
  6637. 916637,173,970,2,10,1,85,7,Sammāpayogassa {gatamaggo}ti sammāpayogena nipphāditattā tassa sañjānanakāraṇanti attho.
  6638. 916638,173,971,2,8,1,55,5,Bhūtamatthaṃ katvā abhūtopamaṃ kathayissatīti adhippāyo.
  6639. 916639,173,971,9,16,1,77,6,{Manussā}ti bhaṇḍāgārikādiniyuttā manussā mahantattā sampaṭicchituṃ nāsakkhiṃsu.
  6640. 916640,173,972,2,4,1,33,2,Dutiyabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6641. 916641,173,973,2,2,1,24,1,Tatiyabalaniddesavaṇṇanā
  6642. 916642,173,974,2,8,1,13,2,811. {Añcitā}ti gatā.
  6643. 916643,173,974,9,16,1,31,5,"{Peccā}ti puna, maritvāti vā attho. "
  6644. 916644,173,974,17,26,1,76,7,"{Ussannattā}ti vitakkabahulatāya ussannattāti vadanti, sūratādīhi vā ussannattā. "
  6645. 916645,173,974,27,30,1,18,2,{Dibbantī}ti kīḷanti.
  6646. 916646,173,975,2,5,1,80,3,Sañjīvakāḷasuttasaṅghātaroruvamahāroruvatāpanamahātāpanaavīciyo aṭṭha mahānirayā.
  6647. 916647,173,975,6,19,1,110,12,"Ekekassa cattāri dvārāni, ekekasmiṃ dvāre cattāro cattāro gūthanirayādayoti evaṃ soḷasa ussadaniraye vaṇṇayanti. "
  6648. 916648,173,976,2,6,1,37,3,Sakkasuyāmādayo viya jeṭṭhakadevarājā.
  6649. 916649,173,976,7,12,1,71,5,Pajāpativaruṇaīsānādayo viya dutiyādiṭṭhānantarakārako paricārako hutvā.
  6650. 916650,173,977,2,4,1,33,2,Tatiyabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6651. 916651,173,978,2,2,1,26,1,Catutthabalaniddesavaṇṇanā
  6652. 916652,173,979,2,8,1,22,2,812. {Kappo}ti dvedhābhūtaggo.
  6653. 916653,173,979,9,14,1,67,5,Ettha ca bījādidhātunānattavasena khandhādidhātunānattaṃ veditabbaṃ.
  6654. 916654,173,980,2,4,1,35,2,Catutthabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6655. 916655,173,981,2,2,1,25,1,Pañcamabalaniddesavaṇṇanā
  6656. 916656,173,982,2,9,1,33,2,813. {Ajjhāsayadhātū}ti ajjhāsayasabhāvo.
  6657. 916657,173,982,10,30,1,159,17,"Yathā gūthādīnaṃ dhātusabhāvo eso, yaṃ gūthādīheva saṃsandati, evaṃ puggalānaṃ ajjhāsayassevesa sabhāvo, yaṃ dussīlādayo dussīlādikeheva saṃsandantīti vuttaṃ hoti. "
  6658. 916658,173,982,31,36,1,36,4,Bhikkhūpi {āhaṃsū}ti aññamaññaṃ āhaṃsu.
  6659. 916659,173,982,37,66,1,291,24,"Āvuso ime manussā‘‘ yathāsabhāgena paribhuñjathā’’ ti vadantā amhe sabhāgāsabhāge viditvā hīnajjhāsayapaṇītajjhāsayataṃ paricchinditvā dhātusaṃyuttakamme upanenti tassa payogaṃ daṭṭhukāmāti attho, evaṃ sabhāgavaseneva ajjhāsayadhātuparicchindanato ajjhāsayadhātusabhāgavasena niyametīti adhippāyo. "
  6660. 916660,173,983,2,4,1,34,2,Pañcamabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6661. 916661,173,984,2,2,1,25,1,Chaṭṭhabalaniddesavaṇṇanā
  6662. 916662,173,985,2,8,1,45,6,Caritan ti idha duccaritaṃ sucaritanti vuttaṃ.
  6663. 916663,173,985,9,24,1,123,13,"Apparajaṃ akkhaṃ etesanti {apparajakkhā}ti attho vibhāvito, apparajaṃ akkhimhi etesanti apparajakkhā tipi saddattho sambhavati. "
  6664. 916664,173,985,25,40,1,119,13,"Ettha ca āsayajānanādinā yehi indriyehi paroparehi sattā kalyāṇapāpāsayādikā honti, tesaṃ jānanaṃ vibhāvetīti veditabbaṃ. "
  6665. 916665,173,985,41,53,1,142,11,"Evañca katvā indriyaparopariyattaāsayānusayañāṇānaṃ visuṃ asādhāraṇatā, indriyaparopariyattanānādhimuttikatāñāṇānaṃ visuṃ balatā ca siddhā hoti. "
  6666. 916666,173,986,2,9,1,19,3,815. {Yadariyā}ti ye ariyā.
  6667. 916667,173,986,10,14,1,26,3,{Āvasiṃsū}ti nissāya vasiṃsu.
  6668. 916668,173,986,15,18,1,10,3,Ke pana te?
  6669. 916669,173,986,19,59,1,210,17,"‘‘ Idha, bhikkhave, bhikkhu pañcaṅgavippahīno hoti chaḷaṅgasamannāgato ekārakkho caturāpasseno panuṇṇapaccekasacco samavayasaṭṭhesano anāvilasaṅkappo passaddhakāyasaṅkhāro suvimuttacitto suvimuttapañño’’ ti( dī. ni.3.348; a. ni.10.19) evaṃ vuttā. "
  6670. 916670,173,986,60,90,1,200,16,"Etesu pañcaṅgavippahīnapaccekasaccapanodanaesanāsamavayasajjanāni‘‘ saṅkhāyekaṃ paṭisevati adhivāseti parivajjeti vinodetī’’ ti( ma. ni.2.168) vuttesu apassenesu vinodanañca maggakiccāneva, itare ca maggeneva samijjhanti. "
  6671. 916671,173,986,91,103,1,33,6,Tenāha‘‘ etañhi suttaṃ… pe… dīpetī’’ ti.
  6672. 916672,173,987,2,10,1,65,4,816. Ārammaṇasantānānusayanesu iṭṭhārammaṇe ārammaṇānusayanena anuseti.
  6673. 916673,173,987,11,20,1,81,8,{Āciṇṇasamāciṇṇā}ti etena samantato veṭhetvā viya ṭhitabhāvena anusayitataṃ dasseti.
  6674. 916674,173,987,21,38,1,84,10,"Bhavassapi vatthukāmattā, rāgavasena vā samānattā‘‘ bhavarāgānusayo… pe… saṅgahito’’ ti āha. "
  6675. 916675,173,988,2,25,1,150,11,"818.‘‘ Paṇītādhimuttikā tikkhindriyā, itare mudindriyā’’ ti evaṃ indriyavisesadassanatthameva adhimuttiggahaṇanti āha‘‘ tikkhindriyamudindriyabhāvadassanatthan’’ ti. "
  6676. 916676,173,989,2,27,1,176,18,"819. {Pahānakkamavasenā}ti ettha pahātabbapajahanakkamo pahānakkamoti daṭṭhabbo, yassa pahānena bhavitabbaṃ, taṃ teneva pahānena paṭhamaṃ vuccati, tato appahātabbanti ayaṃ vā pahānakkamo. "
  6677. 916677,173,990,2,9,1,56,4,820. Maggassa upanissayabhūtāni indriyāni upanissayaindriyāni.
  6678. 916678,173,991,2,8,1,49,3,826. Nibbutichandarahitattā acchandikaṭṭhānaṃ paviṭṭhā.
  6679. 916679,173,991,9,19,1,81,9,"Yasmiṃ bhavaṅge pavattamāne taṃsantatiyaṃ lokuttaraṃ nibbattati, taṃ tassa pādakaṃ. "
  6680. 916680,173,992,2,4,1,34,2,Chaṭṭhabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6681. 916681,173,993,2,2,1,25,1,Sattamabalaniddesavaṇṇanā
  6682. 916682,173,994,2,17,1,100,10,828. {Niddāyitvā}ti kammaṭṭhānaṃ manasi karonto niddaṃ okkamitvā paṭibuddho samāpattiṃ samāpannomhīti attho.
  6683. 916683,173,994,18,28,1,77,8,"Nīvaraṇādīhi visuddhacittasantati eva cittamañjūsā, samādhi vā, kammaṭṭhānaṃ vā. "
  6684. 916684,173,994,29,34,1,43,5,Cittaṃ ṭhapetun ti samāpatticittaṃ ṭhapetuṃ.
  6685. 916685,173,994,35,39,1,44,4,Saññāvedayitānaṃ apagamo eva apagamavimokkho.
  6686. 916686,173,995,2,19,1,148,11,"Saññāmanasikārānaṃ kāmādidutiyajjhānādipakkhandanāni‘‘ hānabhāgiyavisesabhāgiyadhammā’’ ti dassitāni, tehi pana jhānānaṃ taṃsabhāvatā dhamma-saddena vuttā. "
  6687. 916687,173,995,20,22,1,32,2,Paguṇabhāvavodānaṃ paguṇavodānaṃ.
  6688. 916688,173,995,23,36,1,98,9,Tadeva paṭhamajjhānādīhi vuṭṭhahitvā dutiyajjhānādiadhigamassa paccayattā‘‘ vuṭṭhānaṃ nāmā’’ ti vuttaṃ.
  6689. 916689,173,995,37,63,1,167,17,"‘‘ Vodānampi vuṭṭhānaṃ, tamhā tamhā samādhimhā vuṭṭhānampi vuṭṭhānan’’ ti imāya vuṭṭhānapāḷiyā asaṅgahitattā nirodhasamāpattiyā vuṭṭhānaṃ‘‘ pāḷimuttakavuṭṭhānaṃ nāmā’’ ti vuttaṃ. "
  6690. 916690,173,995,64,102,1,194,20,"Ye pana‘‘ nirodhato phalasamāpattiyā vuṭṭhānan’’ ti pāḷi natthīti vadeyyuṃ, te‘‘ nirodhā vuṭṭhahantassa nevasaññānāsaññāyatanaṃ phalasamāpattiyā anantarapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.417) imāya pāḷiyā paṭisedhetabbā. "
  6691. 916691,173,996,2,4,1,34,2,Sattamabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6692. 916692,173,997,2,2,1,24,1,Dasamabalaniddesavaṇṇanā
  6693. 916693,173,998,2,10,1,48,5,831. Rāgādīhi cetaso vimuttibhūto samādhi cetovimutti.
  6694. 916694,173,998,11,14,1,28,3,Paññāva vimutti paññāvimutti.
  6695. 916695,173,998,15,20,1,65,4,{Kammantaravipākantaramevā}ti kammantarassa vipākantaramevāti attho.
  6696. 916696,173,998,21,32,1,109,7,Cetanācetanāsampayuttakadhamme nirayādinibbānagāminipaṭipadābhūte kammanti gahetvā āha‘‘ kammaparicchedamevā’’ ti.
  6697. 916697,173,998,33,43,1,86,9,"Appetuṃ na sakkoti aṭṭhamanavamabalāni viya, taṃsadisaṃ iddhividhañāṇaṃ viya vikubbituṃ. "
  6698. 916698,173,998,44,53,1,74,8,"Etena dasabalasadisatañca vāreti, jhānādiñāṇaṃ viya vā appetuṃ vikubbituñca. "
  6699. 916699,173,998,54,75,1,196,19,"Yadipi hi jhānādipaccavekkhaṇañāṇaṃ sattamabalanti tassa savitakkasavicāratā vuttā, tathāpi jhānādīhi vinā paccavekkhaṇā natthīti jhānādisahagataṃ ñāṇaṃ tadantogadhaṃ katvā evaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  6700. 916700,173,998,76,109,1,217,28,"Atha vā sabbaññutaññāṇaṃ jhānādikiccaṃ viya na sabbaṃ balakiccaṃ kātuṃ sakkotīti dassetuṃ‘‘ tañhi jhānaṃ hutvā appetuṃ iddhi hutvā vikubbituñca na sakkotī’’ ti vuttaṃ, na pana kassaci balassa jhānaiddhibhāvatoti daṭṭhabbaṃ. "
  6701. 916701,173,999,2,4,1,33,2,Dasamabalaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6702. 916702,173,1000,2,4,1,28,2,Ñāṇavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6703. 916703,173,1001,2,4,1,22,2,17 . Khuddakavatthuvibhaṅgo
  6704. 916704,173,1002,2,4,1,20,2,1 . Ekakamātikādivaṇṇanā
  6705. 916705,173,1003,2,19,1,44,7,"832.‘‘ Tettiṃsati tikā’’ ti vuttaṃ, te pana pañcatiṃsa. "
  6706. 916706,173,1003,20,35,1,74,10,"Tathā‘‘ purisamalādayo aṭṭha navakā’’ ti vuttaṃ, te pana āghātavatthuādayo nava. "
  6707. 916707,173,1003,36,78,1,216,28,"Ye‘‘ dve aṭṭhārasakā’’ tiādimhi vuttā, te eva‘‘ iti atītāni chattiṃsā’’ tiādinā tayo chattiṃsakā katāti āha‘‘ cha aṭṭhārasakā’’ ti, dvāsaṭṭhi pana diṭṭhigatāni aññattha vuttabhāveneva idha nikkhittānīti na gahitānīti daṭṭhabbāni. "
  6708. 916708,173,1004,2,4,1,29,2,Ekakamātikādivaṇṇanā niṭṭhitā.
  6709. 916709,173,1005,2,6,1,19,2,( 1.) Ekakaniddesavaṇṇanā
  6710. 916710,173,1006,2,4,1,0,0,843-844.
  6711. 916711,173,1006,5,29,1,184,18,"Atthi paṭiccaṃ {nāmā}ti yathā‘‘ cakkhuñca paṭiccā’’ tiādīsu nissayādipaccayabhāvena paṭiccāti vuttaṃ, na tathā idha khattiyādijātīnaṃ paramatthato avijjamānānaṃ nissayādipaccayattassa abhāvā. "
  6712. 916712,173,1006,30,47,1,138,15,"Yesu pana khandhesu santesu khattiyādisammuti hoti, tesaṃ abbocchinnatāva khattiyādijātiyā atthitā, sā idha paṭicca-saddena vibhāvitāti attho. "
  6713. 916713,173,1006,48,53,1,36,4,Ekissā {seṇiyā}ti asambhinnāyāti attho.
  6714. 916714,173,1007,2,7,1,51,4,Pañhavissajjanādikiriyāsu purato karaṇaṃ purekkhāro.
  6715. 916715,173,1007,8,11,1,26,2,{Nikkheparāsī}ti nidhānarāsi.
  6716. 916716,173,1007,12,15,1,34,2,{Patthaṭākittino}ti vitthiṇṇākittino.
  6717. 916717,173,1007,16,20,1,40,3,{Rattaññumado}ti purāṇaññutāmadoti vadanti.
  6718. 916718,173,1007,21,30,1,78,7,"Cirarattijātena, cirarattipabbajitena vā jānitabbassa, rattīnameva vā jānanamado. "
  6719. 916719,173,1007,31,34,1,31,2,{Upaṭṭhāpakamāno}ti āṇākaraṇamāno.
  6720. 916720,173,1007,35,45,1,44,6,Āṇākaraṇañhi vicāraṇaṃ idha‘‘ yaso’’ ti vuttanti.
  6721. 916721,173,1007,46,49,1,44,3,Parimaṇḍalattabhāvanissito māno pariṇāhamado.
  6722. 916722,173,1007,50,53,1,42,3,Sarīrasampattipāripūriyā mado pāripūrimado.
  6723. 916723,173,1008,2,13,1,58,7,"845. Vatthunā vināpi vattabbatāya avatthukaṃ, na vatthuno abhāvā. "
  6724. 916724,173,1009,2,16,1,91,10,"846. Cittassa vossajjanan ti cittassa satito muccanaṃ, kāyaduccaritādīsu pakkhandanaṃ vā vossaggo. "
  6725. 916725,173,1009,17,25,1,56,5,"{Patiṭṭhābhāvo}ti kusalakaraṇe aṭṭhānaṃ, anuṭṭhānanti attho. "
  6726. 916726,173,1009,26,61,1,337,30,"Pamādasaṅkhātassa atthassa kāyaduccarite cittassa vossaggo pāṇātipāte micchādiṭṭhiyaṃ kodhe upanāheti evamādiko pariyāyo apariyanto, tadatthatappariyāyappakāsako vossagganissaggādiko byañjanapariyāyo cāti sabbaṃ taṃ saṅkhipitvā evarūpoti idaṃ ākāranidassanaṃ sabbapariyāyassa vattuṃ asakkuṇeyyattā katanti dassento āha‘‘ pariyantābhāvato’’ ti. "
  6727. 916727,173,1009,62,69,1,61,6,{Vissaṭṭhākāro}ti satiyā paccanīkabhūte cattāro khandhe dasseti.
  6728. 916728,173,1010,2,13,1,74,7,"847. Cittassa thaddhatā tathāpavattacittamevāti vadanti, mānaviseso vā daṭṭhabbo. "
  6729. 916729,173,1010,14,19,1,52,5,Upasaṅkamane vanditabbaṃ hotīti pariyanteneva carati.
  6730. 916730,173,1011,2,34,1,119,16,"848.‘‘ Āpattiṃ āpannosī’’ ti vutte‘‘ āvuso, tvaṃ āpannosī’’ tiādinā tena vuttaṃ tasseva upari khipanavasena‘‘ paṭippharitvā’’ ti vadanti."
  6731. 916731,173,1011,35,56,1,98,16,"‘‘ Tasmiṃ nāma dalidde, akusale vā idaṃ karonte ahaṃ kasmā na karomī’’ ti evaṃ idha paṭippharaṇaṃ yuttaṃ. "
  6732. 916732,173,1011,57,60,1,37,3,Karaṇassa uttarakiriyā karaṇuttariyaṃ.
  6733. 916733,173,1011,61,66,1,40,4,Akusalapakkho {esā}ti sārambhoti adhippāyo.
  6734. 916734,173,1012,2,22,1,102,12,"849. Aticca icchatīti aticciccho, tassa bhāvo aticcicchatāti vattabbe cci-kāralopaṃ katvā‘‘ aticchatā’’ ti vuttaṃ. "
  6735. 916735,173,1012,23,29,1,32,5,{Atricchatā}ti ca sā eva vuccatīti.
  6736. 916736,173,1012,30,34,1,47,4,Tatrāpi neruttikavidhānena padasiddhi veditabbā.
  6737. 916737,173,1012,35,55,1,107,15,"Yathāladdhaṃ vā atikkamitvā atra atra icchanaṃ atricchatā, sā eva ra-kārassa ta-kāraṃ katvā‘‘ aticchatā’’ ti vuttā. "
  6738. 916738,173,1013,2,10,1,38,6,"Atricchan ti aticchaṃ, atra vā icchanto. "
  6739. 916739,173,1013,11,12,1,4,1,Kena?
  6740. 916740,173,1013,13,17,1,53,4,Atilobhena atilobhamicchāsaṅkhātena atilobhamadena ca.
  6741. 916741,173,1013,18,23,1,26,4,Attano hitaṃ {attā}ti vuttaṃ.
  6742. 916742,173,1013,24,42,1,106,15,"Hāyati jīrati, ādiṇṇo vā attā, patto vā attā, naṃ jīrati candakinnariṃ patthayitvā asitābhūdeviyā vihīno viya. "
  6743. 916743,173,1014,2,9,1,48,5,"{Icchāhatassā}ti icchāya upaddutassa, mudditassa vā. "
  6744. 916744,173,1015,2,5,1,26,2,{Atihīḷayāno}ti avamaññamāno.
  6745. 916745,173,1015,6,13,1,46,6,"Malakan ti evaṃnāmakaṃ janapadaṃ, abbhokāsaṃ vā. "
  6746. 916746,173,1015,14,18,1,40,3,{Kodaṇḍakenā}ti kudaṇḍakena rassadaṇḍakena.
  6747. 916747,173,1015,19,22,1,22,3,Gaddulenāti ca vadanti.
  6748. 916748,173,1015,23,26,1,36,2,{Ruhiramakkhitaṅgo}ti ruhirasinnagatto.
  6749. 916749,173,1016,2,13,1,59,7,850. Jānantasseva bhiyyo bhiyyo codento viya sambhāvetukāmo hoti.
  6750. 916750,173,1016,14,17,1,26,2,{Paccaye}ti upādānādipaccaye.
  6751. 916751,173,1017,2,15,1,60,8,"851. Ye patirūpena vañcenti, te gaṇṭhikā, durācārena vā gaṇṭhibhūtā. "
  6752. 916752,173,1017,16,37,1,115,14,"Gaṇṭhikaputtā nāma gaṇṭhikā eva honti, tena saddhivihārikā gaṇṭhikabhāvena‘‘ thero… pe… dīghacaṅkame viharatī’’ ti vadanti. "
  6753. 916753,173,1018,2,18,1,105,14,"Vaṭṭati {bhante}ti ayampi eko pakāro, lābhinā eva pana sakkā ñātunti attano samāpattilābhitaṃ sūcetīti attho. "
  6754. 916754,173,1018,19,33,1,44,4,Pañcattayaṃ nāma uparipaṇṇāsake dutiyasuttaṃ( ma. ni.3.21 ādayo).
  6755. 916755,173,1018,34,44,1,51,6,Tassa gambhīrattā vadati‘‘ pañcattayaṃ olokentassā’’ ti.
  6756. 916756,173,1019,2,8,1,18,3,852. Siṅgan ti siṅgāraṃ.
  6757. 916757,173,1019,9,28,1,135,17,"Tañhi kusalassa vijjhanato samāsevitatāya sīse parikkhataṃ sunikhataṃ visāṇaṃ viya, thirattā ca siṅgaṃ viyāti siṅgaṃ, taṃ panatthato rāgo. "
  6758. 916758,173,1020,2,9,1,40,4,853. Temanakaraṇatthe tintiṇa -saddo daṭṭhabbo.
  6759. 916759,173,1020,10,22,1,67,11,"Khīyanan ti ca yena lobhena paraṃ mamanti vadantaṃ khīyati, so vutto. "
  6760. 916760,173,1020,23,27,1,31,4,Khīyanaṃ bhaṇḍananti ca vadanti.
  6761. 916761,173,1020,28,34,1,41,6,Tintiṇan ti vā loluppamicceva vuttaṃ hoti.
  6762. 916762,173,1020,35,39,1,33,4,Saññā-saddo hi eso loluppavācakoti.
  6763. 916763,173,1021,2,12,1,57,5,854. {Ūruppamāṇāpī}ti etena mahantaghanabhāvena apūtitaṃ dasseti.
  6764. 916764,173,1021,13,30,1,119,12,{Athavā}tiādinā cīvaramaṇḍanādīnaṃ visesanāni‘‘ imassa vā pūtikāyassa bāhirānaṃ vā parikkhārānaṃ maṇḍanā’’ tiādīnīti dasseti.
  6765. 916765,173,1021,31,46,1,117,13,"Cīvarena hi maṇḍanā cīvaramaṇḍanā, cīvarassa vā maṇḍanā cīvaramaṇḍanā, evaṃ pattamaṇḍanā senāsanamaṇḍanā cāti adhippāyo. "
  6766. 916766,173,1021,47,54,1,88,7,Ūnaṭṭhānapūraṇaṃ chavirāgasusaṇṭhānādikaraṇañca cīvarādīsu kāye ca yathāyogaṃ yojetabbaṃ.
  6767. 916767,173,1021,55,63,1,62,7,Tadahujātadārako viya {hotī}ti dārakacāpalyaṃ na muñcatīti attho.
  6768. 916768,173,1022,2,18,1,74,10,"855. Sadisā anurūpā bhatti sabhāgo, na sabhāgo asabhāgo, mānathaddhatā, virodho vā. "
  6769. 916769,173,1022,19,23,1,41,4,Tenassa mātādīsu vattanaṃ asabhāgavuttitā.
  6770. 916770,173,1022,24,28,1,46,4,Evaṃvidhānaṃ mānādhikānaṃ akusalānamidaṃ nāmaṃ.
  6771. 916771,173,1023,2,15,1,63,7,"856. {Paritassitā}ti saṅkampanā, ukkaṇṭhitassa vā tassa tassa taṇhāyanā. "
  6772. 916772,173,1024,2,21,1,130,14,"857. Kusalakaraṇe kāyassa avipphārikatā līnatā jātiālasyaṃ, na rogautubhojanādīhi kāyagelaññaṃ tandī nāma, atha kho pakatiālasyanti attho. "
  6773. 916773,173,1024,22,30,1,69,7,"Kāyālasiyan ti nāmakāyassa ālasiyaṃ, tadeva rūpakāyassāpīti daṭṭhabbaṃ. "
  6774. 916774,173,1025,2,9,1,60,4,858. Accasanādīhi uppannadhātukkhobhanimittaṃ ālasiyaṃ vijambhitā.
  6775. 916775,173,1026,2,9,1,46,4,859. Bhattanimittena uppannaṃ ālasyaṃ bhattasammado.
  6776. 916776,173,1027,2,10,1,34,4,860. Imehi {panā}ti cittassa akalyatādīhi.
  6777. 916777,173,1027,11,18,1,75,6,Sabbattha {kilesavasenā}ti thinamiddhakāraṇānaṃ rāgādīnaṃ vasenāti daṭṭhabbaṃ.
  6778. 916778,173,1028,2,9,1,33,4,861. Sammāājīvato apeto katoti apakato.
  6779. 916779,173,1028,10,22,1,61,8,So ājīvupaddavena upaddutoti katvā āha‘‘ upaddutassāti attho’’ ti.
  6780. 916780,173,1029,2,14,1,94,12,Tividhampi taṃ tattha āgataṃ tassa nissayabhūtāya imāya pāḷiyā dassetun ti evamattho daṭṭhabbo.
  6781. 916781,173,1030,2,7,1,31,3,{Pāpaṇikānī}ti āpaṇato chaḍḍitāni.
  6782. 916782,173,1030,8,14,1,34,4,"{Nantakānī}ti antarahitāni, cīrāni vā. "
  6783. 916783,173,1030,15,20,1,88,5,Gilānassa paccayabhūtā bhesajjasaṅkhātā jīvitaparikkhārā gilānapaccayabhesajjaparikkhārā.
  6784. 916784,173,1030,21,29,1,66,8,Pūtimuttan ti purāṇassa apurāṇassa ca sabbassa gomuttassetaṃ nāmaṃ.
  6785. 916785,173,1030,30,33,1,35,3,Pūtibhāvena chaḍḍitosadhantipi keci.
  6786. 916786,173,1031,2,7,1,41,5,Agabbhikā ekadvārā dīghasālā kira uddaṇḍo.
  6787. 916787,173,1031,8,21,1,140,11,"Kucchitarajabhūtāya pāpicchatāya niratthakakāyavacīvipphandaniggahaṇaṃ korajaṃ, taṃ etassa atthīti korajiko, ativiya korajiko korajikakorajiko. "
  6788. 916788,173,1031,22,24,1,21,2,Atiparisaṅkitoti keci.
  6789. 916789,173,1031,25,33,1,97,7,{Mukhasambhāvito}ti korajikakorajikādibhāvena pavattavacanehi attano mukhamattena aññehi sambhāvito.
  6790. 916790,173,1031,34,50,1,79,12,So evarūpo evarūpatāya eva attānaṃ paraṃ viya katvā‘‘ ayaṃ samaṇo’’ tiādiṃ katheti.
  6791. 916791,173,1032,2,17,1,63,9,"{Paṇidhāyā}ti ‘‘ arahāti maṃ jānantū’’ ti cittaṃ ṭhapetvā, patthetvā vā. "
  6792. 916792,173,1032,18,30,1,110,11,{Āpāthakajjhāyī}ti manussānaṃ āpāthaṭṭhāne samādhiṃ samāpanno viya nisīdanto āpāthake janassa pākaṭaṭṭhāne jhāyī.
  6793. 916793,173,1033,2,10,1,55,7,Aññaṃ viya katvā attano samīpe bhaṇanaṃ sāmantajappitaṃ.
  6794. 916794,173,1033,11,21,1,43,6,Ākārassa rassattaṃ katvā‘‘ aṭhapanā’’ ti vuttaṃ.
  6795. 916795,173,1033,22,36,1,89,12,"Kuhanaṃ kuho, tassa ayanā pavatti kuhāyanā, kuhassa vā puggalassa ayanā gatikiriyā kuhāyanā. "
  6796. 916796,173,1034,2,18,1,47,7,"862. {Puṭṭhassā}ti‘‘ ko tisso, ko rājapūjito’’ ti puṭṭhassa. "
  6797. 916797,173,1034,19,23,1,29,3,{Nahanā}ti bandhanā pariveṭhanā.
  6798. 916798,173,1035,2,14,1,73,8,"863. Nimittena caranto jīvanto nimittakārako nemittiko, tassa bhāvo nemittikatā. "
  6799. 916799,173,1035,15,19,1,31,4,Attano icchāya pakāsanaṃ obhāso.
  6800. 916800,173,1035,20,23,1,12,3,Ko pana soti?
  6801. 916801,173,1035,24,35,1,71,7,‘‘ Ajja bhikkhūnaṃ paccayā dullabhā jātā’’ tiādikā paccayapaṭisaṃyuttakathā.
  6802. 916802,173,1035,36,40,1,45,4,Icchitavatthussa samīpe kathanaṃ sāmantajappā.
  6803. 916803,173,1036,2,8,1,24,3,864. Bahi chaḍḍanaṃ ukkhepanā.
  6804. 916804,173,1036,9,15,1,76,5,"Parapiṭṭhimaṃsakhādanasīlo parapiṭṭhimaṃsiko, tassa bhāvo parapiṭṭhimaṃsikatā. "
  6805. 916805,173,1037,2,18,1,94,11,"865. Nikattuṃ appena lābhena bahukaṃ vañcetvā gahetuṃ icchanaṃ nijigīsanaṃ, tassa bhāvo nijigīsanatā. "
  6806. 916806,173,1037,19,26,1,62,6,"Tasseva icchanassa pavattiākāro, taṃsahajātaṃ vā gavesanakammaṃ. "
  6807. 916807,173,1038,2,15,1,112,9,"866. Vaṇṇasampannaṃ pokkharaṃ vaṇṇapokkharanti uttarapadalopo pubbapadassa daṭṭhabbo, vaṇṇapāripūrī vā vaṇṇapokkharatā."
  6808. 916808,173,1038,16,33,1,68,9,‘‘ Atthajāpikā’’ ti ettha viya japa-saddo uppattivācakoti āha‘‘ pavattetī’’ ti.
  6809. 916809,173,1039,2,17,1,75,8,867. Seyyasadisamānā unnativasena pavattāti ubhayatthāpi‘‘ mānaṃ jappetī’’ ti vuttaṃ.
  6810. 916810,173,1040,2,27,1,112,13,868. Hīnamāno pana onativasena pavattito kevalena mānasaddena niddesaṃ nārahatīti taṃniddese‘‘ omānaṃ jappetī’’ ti( vibha.874) vuttaṃ.
  6811. 916811,173,1041,2,9,1,49,4,872. Rājabhogena raṭṭhabhuñjanako rājanissito raṭṭhiyo.
  6812. 916812,173,1042,2,38,1,226,22,"879. Puggalaṃ {anāmasitvā}ti yathā seyyassa seyyamānādiniddesesu‘‘ parehi seyyaṃ attānaṃ dahatī’’ ti seyyādipuggalo mānuppādako āmaṭṭho, evametassa seyyamānabhāvepi mānuppādakapuggalavisesaṃ anāmasitvā‘‘ pare atimaññati’’ cceva vuttanti attho. "
  6813. 916813,173,1042,39,45,1,51,6,Pare atikkamitvā maññanañhi yassa kassaci atimānoti.
  6814. 916814,173,1043,2,15,1,84,9,"880. Purimamānassa uparimāno mānātimāno, ati -saddo upari-saddassa atthaṃ vadatīti daṭṭhabbo. "
  6815. 916815,173,1043,16,21,1,40,5,Purimamānaṃ vā atikkanto māno mānātimāno.
  6816. 916816,173,1044,2,18,1,63,9,881. Pakkhijātīsu vāyaso anto lāmakoti katvā‘‘ kākajāti viyā’’ ti vuttaṃ.
  6817. 916817,173,1045,2,31,1,163,20,"882. Thero kira dosacarito ahosi, tasmā āditova‘‘ tumhe akhīṇāsavā’’ ti avatvā upāyena kathesīti vadanti, dosacaritattā vā khippaṃ tatiyapadavāre virāgaṃ uppādesīti adhippāyo. "
  6818. 916818,173,1046,2,15,1,79,7,"883. Mānaṃ {anugatacchando}ti mānasampayuttachando, mānasabhāvaṃ anugato mānacchando vā. "
  6819. 916819,173,1047,2,15,1,90,6,884.‘‘ Vilambanan’’ ti ca itthipurisasammānanādikiriyādivilambanapaṭisaṃyuttaṃ kattabbaṃ daṭṭhabbaṃ.
  6820. 916820,173,1047,16,20,1,57,4,Tattha yuttamuttasiliṭṭhaṃ paṭibhānaṃ vilambanapaṭibhānaṃ.
  6821. 916821,173,1048,2,14,1,90,8,"887. Amaravādapaṭisaṃyutto vitakko, attano amaraṇatthāya devabhāvatthāya vā vitakko amaravitakko. "
  6822. 916822,173,1049,2,25,1,164,17,"888. Paresu anuddayā rāgavasena anuddayakaraṇaṃ etassāti parānuddayo, tassa bhāvo parānuddayatā, paresu vā anuddayasseva sahananditādikassa bhāvo parānuddayatā, tādiso rāgo. "
  6823. 916823,173,1049,26,33,1,68,6,{Tatthā}ti parānuddayatāya saṃsaṭṭhavihārena dassitāyāti attho yujjati.
  6824. 916824,173,1050,2,23,1,99,12,890. Anavaññattiṃ patthento anavaññattatthameva kāmaguṇe ca patthetīti āha‘‘ pañcakāma… pe… nissito hutvā’’ ti.
  6825. 916825,173,1051,2,4,1,28,2,Ekakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6826. 916826,173,1052,2,6,1,18,2,( 2.) Dukaniddesavaṇṇanā
  6827. 916827,173,1053,2,9,1,21,2,891. {Upanayhatī}ti bandhati.
  6828. 916828,173,1053,10,31,1,120,12,"A-kāro anantaratthavācako, mariyādavācakassa vā ākārassa rassattaṃ katvā‘‘ aṭṭhapanā’’ ti vuttanti‘‘ anantaraṭṭhapanā’’ tiādimāha. "
  6829. 916829,173,1053,32,43,1,113,10,"Tattha paṭhamuppannassa pavattākāro mariyādā, taṃ anatikkamitvā tasseva daḷhīkaraṇavasena ṭhapanā mariyādaṭṭhapanā. "
  6830. 916830,173,1053,44,49,1,47,4,"Pakatiṭṭhapanā mattameva, visesanarahitāti attho. "
  6831. 916831,173,1054,2,11,1,53,5,"892. Niṭṭhuriyaṃ kheḷapātanaṃ, niṭṭhuriyaṃ viya niṭṭhuriyaṃ. "
  6832. 916832,173,1054,12,16,1,28,3,{Dassetvā}ti dantehi chinditvā.
  6833. 916833,173,1054,17,24,1,35,5,Tena pana dassanaṃ {paḷāso}ti dasseti.
  6834. 916834,173,1054,25,29,1,35,3,Paḷāsassa {āyanā}ti yugaggāhappavatti.
  6835. 916835,173,1054,30,36,1,43,5,"Samabhāvadahanaṃ jayo, tassa āharaṇato āhāro. "
  6836. 916836,173,1054,37,44,1,34,6,Dhuraṃ na {detī}ti pāmokkhaṃ na deti.
  6837. 916837,173,1055,2,21,1,117,12,894. Kāyena cetiyaṅgaṇādivattaṃ karoti‘‘ evaṃ vattasampanno saddho kathaṃ kāyaduccaritādīni karissatī’’ ti paresaṃ ñāpanatthaṃ.
  6838. 916838,173,1055,22,26,1,22,3,{Aticcā}ti accayaṃ katvā.
  6839. 916839,173,1055,27,35,1,58,6,"{Āsarantī}ti āgacchanti, puna paṭicchādane pavattantīti attho. "
  6840. 916840,173,1055,36,41,1,52,5,Konāmevaṃ karotīti vocchindanacchādanā vā vocchādanā.
  6841. 916841,173,1056,2,15,1,57,10,"Na sammā {bhāsitā}ti yo na sammā bhāsati, so {saṭho}ti dasseti. "
  6842. 916842,173,1056,16,37,1,138,16,Kucchi vā piṭṭhi vā jānituṃ na {sakkā}ti asantaguṇasambhāvaneneva cittānurūpakiriyāvirahato‘‘ evaṃcitto evaṃkiriyo’’ ti jānituṃ na sakkāti attho.
  6843. 916843,173,1057,2,5,1,15,3,Ajo eva ajāmigo.
  6844. 916844,173,1057,6,9,1,21,2,{Nelako}ti taruṇavaccho.
  6845. 916845,173,1057,10,31,1,125,16,"Yathā so yakkho tādisaṃ rūpaṃ dassetvā‘‘ ajā’’ ti saññāya āgatāgate khādati, evamayampi taṃtaṃsadisaguṇasambhāvanena te te vañceti. "
  6846. 916846,173,1057,32,38,1,56,6,Tenetaṃ sāṭheyyaṃ māyāto balavatarā vañcanāti daṭṭhabbaṃ.
  6847. 916847,173,1057,39,47,1,30,4,Teneva‘‘ parikkhattatā’’ ti vuttaṃ.
  6848. 916848,173,1058,2,19,1,143,13,"908. Sakkāyadiṭṭhādīnaṃ abhāvepi yaṃ saṃyojanaṃ hoti, taṃ bahiddhā saṃyojanato bahiddhāsaṃyojanassa puggalassa visesanabhūtaṃ bahiddhāsaṃyojanaṃ nāma. "
  6849. 916849,173,1059,2,4,1,27,2,Dukaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6850. 916850,173,1060,2,6,1,18,2,( 3.) Tikaniddesavaṇṇanā
  6851. 916851,173,1061,2,24,1,102,12,909. Akusalamūlāneva vaṭṭamūlānīti tehi kathitehi vaṭṭamūlasamudācāro kathito hotīti āha‘‘ tīhi… pe… kathito’’ ti.
  6852. 916852,173,1062,2,21,1,131,10,919. Sassato {loko}tiādidassanameva brahmacariyaṃ mokkhasampāpakaṃ uttamacariyanti diṭṭhigatikehi sammatanti āha‘‘ diṭṭhigatikasammatassā’’ ti.
  6853. 916853,173,1062,22,33,1,79,7,Rūpārūpāvacaravipākesu sātisayo bhavarāgoti adhippāyena vuttaṃ‘‘ mahābrahmānan’’ ti.
  6854. 916854,173,1063,2,18,1,74,9,920. Kathaṃvidhan ti kenākārena saṇṭhitanti atthoti katvā āha‘‘ ākārasaṇṭhānan’’ ti.
  6855. 916855,173,1063,19,28,1,66,7,"{Mānaṭhapanā}ti seyyādivasena mānena ṭhapanā, mānasaṅkhātā vā ṭhapanā. "
  6856. 916856,173,1064,2,15,1,60,8,"921. Cetaso utrāso domanassaṃ, doso vā, taṃsampayuttā vā cetanādayo. "
  6857. 916857,173,1065,2,26,1,124,15,"922. {Desanāsukhatāyā}ti tiṇṇaṃ addhānaṃ vasena vicikicchāya desanā sukhā‘‘ kaṅkhati vicikicchatī’’ ti, na pana tathā mohenāti adhippāyo. "
  6858. 916858,173,1065,27,37,1,63,7,Vaṇṇādibhedaṃ {sutvā}ti keci kira vadanti‘‘ khattiyajīvo paṇḍuvaṇṇo.
  6859. 916859,173,1065,38,39,1,5,1,Kasmā?
  6860. 916860,173,1065,40,49,1,50,8,"So hi pubbaṇhe ramati, pubbaṇhe ca chāyā paṇḍuvaṇṇā. "
  6861. 916861,173,1065,50,52,1,41,2,Brāhmaṇavessasuddajīvā odātapītakāḷavaṇṇā.
  6862. 916862,173,1065,53,75,1,154,15,"Te hi majjhanhasāyanharattīsu odātapītakāḷachāyā kāḷatamakālesu ramantī’’ ti tesaṃ vaṇṇabhedaṃ,‘‘ byāpī parimaṇḍalo’’ tiādinā kathentānaṃ saṇṭhānabhedañca sutvā. "
  6863. 916863,173,1066,2,27,1,152,16,"923. {Purisapuggalo}ti padadvayaṃ ekapadaṃ katvā jānantānaṃ vasenāyaṃ sammutikathā pavattā, padantarameva vā idaṃ puggalavācakanti dassento‘‘ ayaṃ panā’’ tiādimāha. "
  6864. 916864,173,1066,28,47,1,114,14,"Atha vā purisoti vutto ca puggalo eva, na purisindriyayuttovāti dassanatthampi‘‘ purisapuggalo’’ ti vuttanti veditabbaṃ. "
  6865. 916865,173,1066,48,52,1,112,3,Aṭṭhasu {ābādhesū}ti pittasemhavātasamuṭṭhānautuvipariṇāmajaopakkamikavisamaparihārajasannipātajakammasamuṭṭhānesu.
  6866. 916866,173,1066,53,61,1,81,8,Pubbe katan ti purāṇatarakammaṃ icchantīti upapajjavedanīyañca kira paṭikkhipanti.
  6867. 916867,173,1066,62,77,1,122,12,"Āṇattimūlakena {vā}ti yopi āṇāpetvā vadhabandhādidukkhaṃ uppādeti, tampi taṃmūlakaṃ na hoti, issaranimmānamūlamevāti adhippāyo. "
  6868. 916868,173,1067,2,20,1,142,13,"924. Mohassa anudahanaṃ dāhakāraṇatāya vuttaṃ, sabhāvatopi pana asampaṭivedho sampaṭivedhasukhassa paccanīkabhūto dukkho evāti anudahanatā veditabbā. "
  6869. 916869,173,1067,21,42,1,59,8,Evañca katvā‘‘ upekkhā vedanā ñāṇasukhā aññāṇadukkhā’’ ti( ma. ni.1.465) vuttā.
  6870. 916870,173,1068,2,15,1,120,7,"926. {Puthunimittārammaṇesū}ti subhanimittādivasena puthunimittasabhāvesu ārammaṇesu, puthusabhāvesu vā subhanimittādiārammaṇesu. "
  6871. 916871,173,1068,16,28,1,134,10,"Kosajjapamādaniddesānaṃ samānattepi avipphārikatāsaṅkhātā līnavuttitā kosajjaṃ, sativossaggasaṅkhātaṃ pamajjanaṃ {pamādo}ti ayaṃ visesoti. "
  6872. 916872,173,1069,2,12,1,63,6,"931. Sagaruvāsan ti saottappavāsamāha, sajeṭṭhakavāsan ti sahirivāsaṃ. "
  6873. 916873,173,1069,13,19,1,50,5,"Anādiyanā anaddā ovādaaggahaṇaṃ, acittīkāroti attho. "
  6874. 916874,173,1069,20,27,1,47,6,"Sukkhakaṭṭhassa viya anallatā, amudutā vā anaddā. "
  6875. 916875,173,1069,28,33,1,35,5,Asīlyan ti asukhasīlatā amudutā eva.
  6876. 916876,173,1070,2,8,1,39,3,934. Upārambho dosasampayuttacittuppādo siyā.
  6877. 916877,173,1071,2,24,1,88,11,936.‘‘ Idha pāsāṇaṃ karotī’’ tiādinā ṭhapanatthepi karoti-saddo yujjatīti āha‘‘ karotīti ṭhapetī’’ ti.
  6878. 916878,173,1071,25,36,1,104,10,"Ettha cāyaṃ āvajjanā akusalānaṃ āsannakāraṇattā khuddakavatthūsu vuttāti veditabbā, tadanukūlakiccattā vā. "
  6879. 916879,173,1072,2,4,1,27,2,Tikaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6880. 916880,173,1073,2,6,1,21,2,( 4.) Catukkaniddesavaṇṇanā
  6881. 916881,173,1074,2,12,1,57,6,939. Itīti nidassane {nipāto}ti evaṃ-saddena samānatthoti dasseti.
  6882. 916882,173,1074,13,22,1,75,7,"{Bhavābhavahetūtipī}ti ettha bhavanti jāyanti etenāti bhavo, sappiādibhesajjaṃ. "
  6883. 916883,173,1074,23,28,1,38,5,Bhavo eva paṇītataro abhivuddho abhavo.
  6884. 916884,173,1074,29,43,1,117,10,Bhāvanārāmatāariyavaṃsappaheyyattā vā purimataṇhāttayavajjā sabbā taṇhā‘‘ bhavābhavahetu uppajjatī’’ ti vuttāti veditabbā.
  6885. 916885,173,1075,2,6,1,23,2,{Etāyā}ti chandādiagatiyā.
  6886. 916886,173,1075,7,20,1,63,10,"Na {gacchantī}ti na pavattanti, taṃ taṃ kiriyaṃ na karontīti attho. "
  6887. 916887,173,1075,21,25,1,32,3,{Iminā}ti chandādinā agatigamanena.
  6888. 916888,173,1075,26,33,1,52,6,"Chandādīsu yena ninno, tena gamanaṃ yathāninnagamanaṃ."
  6889. 916889,173,1076,2,49,1,187,16,"‘ ‘ Rājā’’ tiādinā rājādinimitto viya ūmiādinimitto cittutrāso ūmiādibhayaṃ,‘‘ ūmibhayanti kho, bhikkhave, kodhupāyāsassetaṃ adhivacanan’’ tiādivacanato( ma. ni.2.162; a. ni.4.122; itivu.109) kodhupāyāsaodarikattapañcakāmaguṇamātugāmā vā. "
  6890. 916890,173,1076,50,57,1,99,6,"Tattha pañcakāmaguṇamātugāmaggahaṇena tannissitachandarāgaggahaṇaṃ veditabbaṃ, odarikattañca lobhova. "
  6891. 916891,173,1076,58,60,1,32,2,Ukkhepanīyādikammaṃ vinayadaṇḍaṃ.
  6892. 916892,173,1077,2,26,1,105,17,"‘ ‘ Atha kho timbaruko paribbājako yena bhagavā… pe… etadavoca‘ kiṃ nu kho, bho gotama, sayaṃkataṃ sukhadukkhan’ ti? "
  6893. 916893,173,1077,27,53,1,89,11,Mā hevaṃ timbarukāti bhagavā avocā’’ tiādinā nidānavagge( saṃ. ni.2.18) āgatattā‘‘ timbarukadiṭṭhī’’ ti vuttā.
  6894. 916894,173,1078,2,4,1,30,2,Catukkaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6895. 916895,173,1079,2,6,1,21,2,( 5.) Pañcakaniddesavaṇṇanā
  6896. 916896,173,1080,2,16,1,69,10,940. Āgantuṃ pana na {dentī}ti āgamanassa paccayā na hontīti attho daṭṭhabbo.
  6897. 916897,173,1081,2,11,1,57,5,941. {Avadehanato}ti pūraṇena maṃsūpacayahetutāya ca upacayanato.
  6898. 916898,173,1081,12,29,1,110,12,"Gimhakāle bhuñjitvā sayantassa sukhaṃ hotīti taṃ utusukhaṃ‘‘ seyyasukhan’’ ti vuttaṃ, sayaniriyāpathasukhanti attho. "
  6899. 916899,173,1081,30,33,1,19,3,Vatan ti dhutaṅgāni.
  6900. 916900,173,1081,34,40,1,34,4,"{Tapo}ti khandhakavattāni, vīriyaṃ vā. "
  6901. 916901,173,1081,41,48,1,97,7,Sīlaggahaṇena khandhakavattamethunaviratīnaṃ gahitattā tapabrahmacariyaggahaṇaṃ na kattabbanti ce?
  6902. 916902,173,1081,49,61,1,129,10,"Na, aññasīlato visesetvā tapabrahmacariyānaṃ devattakāraṇattaggahaṇassa dassanato, bāhirānañcassa vinibandhassa pavattidassanato vā. "
  6903. 916903,173,1081,62,73,1,118,10,"Tesañhi avihiṃsādigovatādidukkarakārikāmethunaviratiyo yathākkamaṃ sīlādīni, tāni ca te devanikāyaṃ paṇidhāya carantīti. "
  6904. 916904,173,1081,74,104,1,135,16,Aññathā ca saddhāruciādīhi‘‘ yato kho bho ayaṃ attā rūpī cātumahābhūtiko mātāpettikasambhavo kāyassa bhedā ucchijjatī’’ tiādinā( dī. ni.1.85) vikappetvā.
  6905. 916905,173,1082,2,12,1,78,6,942. Byasanesu ñātibhogarogabyasanaggahaṇena taṃnimittā sokādayo gahitāti daṭṭhabbā.
  6906. 916906,173,1082,13,16,1,50,3,Dassanasavanesu paṭikūlatā dassanasavanapaṭikūlatā.
  6907. 916907,173,1082,17,32,1,151,14,"Ettha ca ādīnavehi pañcahi tesaṃ kāraṇabhūtā akkhantiyeva bhinditvā kathitāti veditabbā, akkhantimūlakā vā appiyatādihetubhūtā dukkaṭadubbhāsitatādidosā. "
  6908. 916908,173,1083,2,12,1,67,6,Micchājīvanimittaṃ maraṇakāle uppannabhayaṃ‘‘ ājīvakabhayan’’ ti vuttaṃ.
  6909. 916909,173,1083,13,27,1,96,10,‘‘ Ājīvikābhayan’’ ti pana pāṭhe paccayānuppattiṃ passato ājīvikanimitto cittutrāsoti attho daṭṭhabbo.
  6910. 916910,173,1083,28,33,1,50,5,Kittisaddo silokanti tappaṭipakkhā asilokaṃ akitti.
  6911. 916911,173,1083,34,41,1,22,3,Tenāha‘‘ garahabhayan’’ ti.
  6912. 916912,173,1084,2,14,1,81,8,"943. Uppilāvitan ti udaggatāsaṅkhāto avūpasamabhāvo, avūpasamahetubhūto vā pītiyā ākāro. "
  6913. 916913,173,1085,2,4,1,30,2,Pañcakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6914. 916914,173,1086,2,6,1,20,2,( 6.) Chakkaniddesavaṇṇanā
  6915. 916915,173,1087,2,27,1,152,17,"944.‘‘ Kodhano hoti upanāhī’’ tiādinā kodhādihetukā upanāhādayo kodhādīnaṃ sahāyakāraṇabhāvena suttante vuttāti kodhādayo eva vivādamūlāni, tenettha te eva vuttā. "
  6916. 916916,173,1087,28,32,1,51,4,Sandiṭṭhiparāmasitā attano diṭṭhiyaṃ abhiniviṭṭhatā.
  6917. 916917,173,1088,2,10,1,46,4,945. {Appatissayo}ti patissayabhūtehi garūhi virahito.
  6918. 916918,173,1088,11,16,1,60,5,Appamādalakkhaṇan ti satiavippavāsaṃ kusalānuyogasātaccaṃ vā.
  6919. 916919,173,1089,2,8,1,48,4,{Yuttapayuttatā}ti tanninnatāvasena suṭṭhu yuttatā.
  6920. 916920,173,1089,9,13,1,44,4,Gaṇasaṅgaṇikā kilesavasena pavattā saṅgaṇikā.
  6921. 916921,173,1089,14,19,1,70,5,Itthipaṭisaṃyuttakathāsavane itthisaddasavane ca assādo savanasaṃsaggo.
  6922. 916922,173,1089,20,24,1,50,4,Itthiyā kassaci dānaggahaṇassādo paribhogasaṃsaggo.
  6923. 916923,173,1090,2,18,1,144,11,"946. Somanassena saddhiṃ upavicarantīti {somanassupavicārā}ti akusalasomanassasahagatā rūpavicārādayo idhādhippetāti veditabbā, tathā upekkhupavicārā ca. "
  6924. 916924,173,1090,19,38,1,124,13,Taṃsampayutto {vā}ti etena vicāraggahaṇena vitakkopi gahitoti vitakkappavattanena‘‘ upavitakketī’’ ti idampi vuttaṃ hotīti dasseti.
  6925. 916925,173,1091,2,18,1,124,11,"947. {Aññāṇasampayuttā}ti vicikicchuddhaccasahagatacittesu upekkhā mohoti vadanti, lobhasampayuttupekkhāpi pana gehassitā na na hoti. "
  6926. 916926,173,1092,2,30,1,163,17,948. Adhiccasamuppanniko‘‘ adhicca samuppanno attā uppanno bhavissatī’’ ti gaṇhanto sassatadiṭṭhiko hotīti evarūpassa diṭṭhi viyāti dassento‘‘ adhiccasamuppannikassevā’’ ti āha.
  6927. 916927,173,1092,31,56,1,122,19,"Na so {jāto}ti ettha‘‘ jātū’’ ti ayaṃ nipāto u-kārassa o-kāraṃ katvā jātoti vutto, tena vā samānatthaṃ nipātantaraṃ etaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  6928. 916928,173,1092,57,62,1,50,4,{Sabbāsavadiṭṭhī}ti sabbāsavapariyāyena āgatā diṭṭhi.
  6929. 916929,173,1093,2,4,1,29,2,Chakkaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6930. 916930,173,1094,2,6,1,21,2,( 7.) Sattakaniddesavaṇṇanā
  6931. 916931,173,1095,2,24,1,108,15,951. Dvāsaṭṭhiyā diṭṭhīsu sattakassa aññassa abhāvā satta ucchedavādā eva idha tathā avatvā‘‘ satta diṭṭhī’’ ti vuttā.
  6932. 916932,173,1096,2,4,1,30,2,Sattakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6933. 916933,173,1097,2,6,1,21,2,( 8.) Aṭṭhakaniddesavaṇṇanā
  6934. 916934,173,1098,2,26,1,159,14,"952.‘‘ Kammaṃ kho me kattabbaṃ bhavissatī’’ tiādinā osīdanākārena pavattacittuppādā kosajjakāraṇāni, kosajjameva vā kosajjantarakāraṇatāya {kosajjakāraṇānī}ti daṭṭhabbāni. "
  6935. 916935,173,1098,27,54,1,166,20,"Māsācitaṃ {maññe}ti ettha ācita-saddo tinta-saddassa, maññe-saddo ca viya-saddassa atthaṃ vadatīti adhippāyena‘‘ tintamāso viyā’’ ti ayamattho vibhāvito, māsacayo viyāti vā attho. "
  6936. 916936,173,1099,2,11,1,34,4,"957. {Pharatī}ti phusati, ghaṭṭetīti attho. "
  6937. 916937,173,1099,12,51,1,195,27,"Aññena {kāraṇenā}ti‘‘ ajja tayā vikāle bhuttaṃ, tena tvaṃ āpattiṃ āpannosī’’ ti vutto‘‘ hiyyo mayā kāle bhuttaṃ, tenāhaṃ anāpanno’’ tiādinā aññena ayuttena kāraṇena aññaṃ yuttaṃ kāraṇaṃ paṭicchādetīti attho. "
  6938. 916938,173,1099,52,65,1,101,12,"Pucchitatthato bahiddhā yathā taṃ na allīyati, tathā kathāya apanayanaṃ vikkhipanaṃ bahiddhā apanāmanā. "
  6939. 916939,173,1100,2,10,1,39,4,958. {Asaññīvādā}ti puggalehi diṭṭhiyo dasseti.
  6940. 916940,173,1100,11,20,1,57,8,"Yehi vā abhinivesehi asaññī attānaṃ vadanti, te asaññīvādā. "
  6941. 916941,173,1100,21,24,1,34,3,Arūpasamāpattinimittan ti ākāsādiṃ.
  6942. 916942,173,1101,2,4,1,30,2,Aṭṭhakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6943. 916943,173,1102,2,6,1,20,2,( 9.) Navakaniddesavaṇṇanā
  6944. 916944,173,1103,2,16,1,63,7,960. Dasamassa avuttattā‘‘ sattesu uppattivaseneva kathitānī’’ ti vuttaṃ.
  6945. 916945,173,1104,2,9,1,63,4,963. Sukhavinicchayan ti sevitabbāsevitabbasukhasanniṭṭhānanti attho.
  6946. 916946,173,1104,10,15,1,46,5,Ajjhattaṃ sukhan ti sevitabbaṃ nekkhammasukhaṃ.
  6947. 916947,173,1104,16,21,1,34,4,Vinicchayāti dve {vinicchayā}ti idaṃ–
  6948. 916948,173,1105,2,9,1,26,5,"‘ ‘ Sātaṃ asātanti yamāhu loke, "
  6949. 916949,173,1106,2,5,1,27,3,Tamūpanissāya pahoti chando;
  6950. 916950,173,1107,2,6,1,30,4,"Rūpesu disvā vibhavaṃ bhavañca, "
  6951. 916951,173,1108,2,21,1,33,5,Vinicchayaṃ kubbati jantu loke’’ ti.( su. ni.873; mahāni.102)–
  6952. 916952,173,1109,2,5,1,21,3,Etassa niddese vuttaṃ.
  6953. 916953,173,1110,2,37,1,238,24,"Idha vinicchayoti {vutto}ti imissā vibhaṅgapāḷiyā yo chandarāgassa paccayasabhāvena vinicchaya-saddena vutto, sakkapañhepi( dī. ni.2.357) chandassa nidānabhāvena vitakka-saddena so eva āgatoti evaṃ vitakkassa vinicchayabhāvaṃ tasseva idha gahitatañca dasseti. "
  6954. 916954,173,1110,38,45,1,72,7,Balavasanniṭṭhānan ti balavatiyā taṇhāya ārammaṇassa niṭṭhapetvā gahaṇaṃ.
  6955. 916955,173,1111,2,23,1,107,14,964. Satipi aññesañca saṅkhatabhāve ahanti asmīti ca sātisayā mānassa saṅkhatatāti katvā‘‘ saṅkhatan’’ ti māno vutto.
  6956. 916956,173,1111,24,36,1,57,7,Seyyādivasena ‘‘ ahamasmī’’ ti attano saṅkharaṇaṃ vā saṅkhataṃ.
  6957. 916957,173,1111,37,50,1,90,9,Ettha‘‘ bhavissantī’’ tiādikā pavatti taṇhādiṭṭhīnaṃ visesavatīti tāsampi iñjitādibhāvo vutto.
  6958. 916958,173,1112,2,4,1,29,2,Navakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6959. 916959,173,1113,2,6,1,20,2,( 10.) Dasakaniddesavaṇṇanā
  6960. 916960,173,1114,2,17,1,148,10,"970. Jālakkhipasaṃvidhānādikusalatāsaṅkappanaṃ upāyacintā, tassā micchābhāvapaṭicchādanabhāvena pavatto tadākāro moho upāyacintāvasena {uppanno}ti daṭṭhabbo. "
  6961. 916961,173,1114,18,39,1,181,17,"Yathākate pana pāpe anādīnavadassanavasena pavattā saññā, saṅkappo vā paccavekkhaṇā, tassāpi micchābhāvapaṭicchādakaṃ tadākāraṃ, anādīnavadassanaṃ vā paccavekkhaṇākārena uppanno {moho}ti. "
  6962. 916962,173,1114,40,50,1,87,7,"{Vimuttasaññitā}ti adhimānasampayuttaṃ, titthiyānaṃ vā attano diṭṭhiyā vimuttatāsañjānanaṃ."
  6963. 916963,173,1114,51,64,1,73,8,‘‘ Vimuttomhī’’ ti evaṃ pavatto akusalacittuppādo {micchāvimuttī}ti keci vadanti.
  6964. 916964,173,1114,65,80,1,114,13,"Phalaṃ viya vimuttanti gahite pana diṭṭhisampayuttacitte diṭṭhi micchāñāṇaṃ, samādhi ca {micchāvimuttī}ti yuttaṃ siyā. "
  6965. 916965,173,1115,2,4,1,29,2,Dasakaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6966. 916966,173,1116,2,2,1,27,1,Taṇhāvicaritaniddesavaṇṇanā
  6967. 916967,173,1117,2,10,1,62,4,973. {Samūhagāhato}ti taṇhāmānadiṭṭhīnaṃ sādhāraṇaggahaṇatoti vadanti.
  6968. 916968,173,1117,11,26,1,73,10,‘‘ Itthaṃ evaṃ aññathā’’ ti pana visesaṃ akatvā gahaṇaṃ {samūhagāho}ti daṭṭhabbo.
  6969. 916969,173,1117,27,32,1,39,5,Aññaṃ ākāran ti parasantānagataṃ ākāraṃ.
  6970. 916970,173,1117,33,38,1,31,4,{Atthī}ti sadā saṃvijjatīti attho.
  6971. 916971,173,1117,39,42,1,18,2,{Sīdatī}ti vinassati.
  6972. 916972,173,1117,43,60,1,83,11,"{Saṃsayaparivitakkavasenā}ti‘‘ kiṃ nu kho ahaṃ siyaṃ, na siyan’’ ti evaṃ parivitakkavasena. "
  6973. 916973,173,1117,61,76,1,85,10,{Patthanākappanavasenā}ti‘‘ api nāma sādhu panāhaṃ siyan’’ ti evaṃ patthanāya kappanavasena.
  6974. 916974,173,1118,2,15,1,87,8,{Suddhasīsā}ti taṇhāmānadiṭṭhīnaṃ sādhāraṇasīsā visesassa anissitattā‘‘ suddhasīsā’’ ti vuttā.
  6975. 916975,173,1118,16,40,1,135,16,"Tattha diṭṭhisīsehi diṭṭhiyā taṇhā dassitā, sīsasīsamūlakehi mānadiṭṭhīhi sayameva cāti āha‘‘ evamete… pe… taṇhā vicaritadhammā veditabbā’’ ti. "
  6976. 916976,173,1118,41,58,1,152,13,Diṭṭhimānesupi‘‘ taṇhāvicaritānī’’ ti vacanañca aññamaññaṃ vippayogīnaṃ diṭṭhimānānaṃ taṇhāya avippayogīnaṃ taṃmūlakattāva tappadhānatāya katanti veditabbaṃ.
  6977. 916977,173,1119,2,31,1,149,19,"974. {Avakkarī}ti nipāto nānābhāve vattatīti anānākaraṇaṃ anavakkari, taṃ katvā, avakkari vā akatvā anavakkari katvāti evaṃ dassento āha‘‘ avinibbhogaṃ katvā’’ ti."
  6978. 916978,173,1119,32,67,1,249,27,"‘‘ Anavakāriṃ karitvā’’ ti vā pāṭho, tattha avakiraṇaṃ vikkhepanaṃ samūhassa ekadesānaṃ vinibbhujjanaṃ avakāri, taṃ avakāriṃ vinibbhogaṃ akatvā, pañcapi khandhe samūhato ekatteneva gahetvā attato avinibbhujjitvā asmīti chandamānadiṭṭhiyo paṭilabhatīti attho. "
  6979. 916979,173,1119,68,86,1,122,12,"{Asitabyābhaṅgitāyā}ti dāttena kājena cāti etena parikkhārena, asitabyābhaṅgīhi lavanavahanakiriyā vā‘‘ asitabyābhaṅgī’’ ti vuttā. "
  6980. 916980,173,1120,2,30,1,189,22,976. Avakāriṃ {karitvā}ti rūpādīni attato vinibbhujjitvā iminā rūpena… pe… iminā viññāṇena asmīti chandaṃ paṭilabhatīti evaṃ sabbattha imināti etassa attato avinibbhuttena rūpādināti attho daṭṭhabbo.
  6981. 916981,173,1120,31,64,1,202,24,"Attato hi avinibbhuttāni abahikatāni ahamicceva gahitāni rūpādīni upādāya upagantvā pavattā taṇhā‘‘ ajjhattikassa upādāyā’’ ti vuttā, attato ca vinibbhuttāni bahikatāni upagantvā pavattā‘‘ bāhirassa upādāyā’’ ti. "
  6982. 916982,173,1120,65,79,1,105,13,Khaggena vā chattena vā ahaṃ {nicco}ti abhimaṅgalasammatena khaggādinā mama vināso natthīti maññatīti attho.
  6983. 916983,173,1120,80,105,1,247,22,"{Ekekassā}ti idaṃ anādimhi anante ca saṃsāre ekekassa atītānāgatesu chattiṃsāyapi sambhavadassanatthaṃ vuttaṃ, ekekassa vā puggalassa {yathālābhavasenā}ti idampi anissitataṇhāmānadiṭṭhiṃ katvā puthujjanassa addhāpaccuppanne kassaci sambhavadassanatthaṃ. "
  6984. 916984,173,1121,2,4,1,36,2,Taṇhāvicaritaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6985. 916985,173,1122,2,4,1,38,2,Khuddakavatthuvibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  6986. 916986,173,1123,2,4,1,20,2,18 . Dhammahadayavibhaṅgo
  6987. 916987,173,1124,2,4,1,25,2,1 . Sabbasaṅgāhikavāravaṇṇanā
  6988. 916988,173,1125,2,34,1,385,21,"978.‘‘ Pañcakkhandhā’’ tiādinā khandhādīnaṃ dhātusambhavapariyāpannapātubhāva bhūmantaratīsu dhātūsuuppādakadānādikusala kammatabbipākaabhiññeyyādiārammaṇadukadvayadiṭṭhādikusalattikāditikapañcakarūpalokiyadukadvayabhedabhinnānaṃ niravasesato saṅgahitattā dutiyavārādīnañca ettha anuppavesato sabbasāmaññena vutto paṭhamo sabbasaṅgāhikavāro nāma, dutiyo uppattānuppattidassanavāro {nāmā}ti vuttaṃ. "
  6989. 916989,173,1125,35,86,1,311,31,"Tattha pana‘‘ kāmadhātuyā kati khandhā kati āyatanānī’’ tiādinā( vibha.991) tesaṃ atthitā eva vuttā, kiriyāvisesassa appayogo‘‘ atthi bhavati saṃvijjatī’’ ti sāmaññakiriyāya viññeyyabhāvato, tenāyaṃ‘‘ sambhavāsambhavadassanavāro’’ ti vattuṃ yutto, catuttho ca upapattikkhaṇe uppattānuppattidassanavāroti tattha pātubhāvāpātubhāvavacanato. "
  6990. 916990,173,1126,2,25,1,172,19,"979. Yathāpucchan ti pucchānurūpaṃ avitathabyākaraṇaṃ parehi katampi sabbaññuvacanaṃ viññāya katattā sabbaññubyākaraṇameva nāma hoti, ko pana vādo sabbaññunā eva kateti adhippāyo."
  6991. 916991,173,1127,2,4,1,26,2,2 . Uppattānuppattivāravaṇṇanā
  6992. 916992,173,1128,2,11,1,78,5,991. {Kāmadhātusambhūtānañcā}ti iddhiyā rūpadhātugatānaṃ kāmāvacarasattānañcāti attho.
  6993. 916993,173,1128,12,31,1,172,16,"Ghānāyatanādīnaṃ {abhāvenā}ti ettha yadi tadabhāvena gandhāyatanādīni āyatanādikiccaṃ na karonti , asaññasattesu cakkhāyatanassa abhāvena rūpāyatanaṃ āyatanādikiccaṃ na kareyya. "
  6994. 916994,173,1128,32,46,1,99,10,Tato‘‘ asaññasattānaṃ devānaṃ upapattikkhaṇe dvāyatanāni pātubhavantī’’ tiādivacanaṃ na vattabbaṃ siyā.
  6995. 916995,173,1128,47,110,1,428,45,"Kāmāvacarādiokāsā tattha uppajjamānasattānaṃ, tattha pariyāpannadhammānaṃ vā adhiṭṭhānabhāvena‘‘ dhātū’’ ti vuccanti, tathā yesu kāmāvacarādisattanikāyesu kāmāvacarādisattā uppajjanti, tesaṃ sattānaṃ uppatti etthāti sattuppattīti vuccamānā te sattanikāyā ca, na panettha apariyāpannokāso apariyāpannasattanikāyo ca atthi, yo‘‘ dhātū’’ ti vucceyyāti imamatthaṃ dassento‘‘ okāsavasena vā sattuppattivasena vā apariyāpannadhātu nāma natthī’’ ti āha. "
  6996. 916996,173,1128,111,140,1,309,26,"{Sattuppattivasenā}ti iminā vā okāsasattalokadvayaṃ saha gahetvā tādisāya apariyāpannadhātuyā abhāvaṃ dasseti, sattabhāvena vā uppatti sattuppatti, sattāvāsavasena taṃtaṃbhavavasena uppajjamānā upādinnakakkhandhā taṃtaṃpariyāpannānaṃ sadisādhiṭṭhānabhāvena dhātūti vuccantīti evaṃ apariyāpannadhātu natthīti attho."
  6997. 916997,173,1129,2,4,1,33,2,3 . Pariyāpannāpariyāpannavāravaṇṇanā
  6998. 916998,173,1130,2,18,1,124,12,999. Bhavavasena okāsavasena ca {paricchinnā}ti tattha aññattha ca uppajjamānā upādinnakakkhandhā taṃtaṃpariyāpannā sabbe daṭṭhabbā.
  6999. 916999,173,1131,2,4,1,27,2,6 . Uppādakakammaāyuppamāṇavāro
  7000. 917000,173,1132,2,6,1,20,2,( 1.) Uppādakakammavaṇṇanā
  7001. 917001,173,1133,2,35,1,193,23,"1021. Khandhādīnaṃ dhātusambhavādivasena pabhedaṃ vatvā ye sattā dhātuppabhedavanto, yañca tesaṃ uppādakakammaṃ, yo ca tassa vipāko, tesaṃ vasena pabhedaṃ dassetuṃ‘‘ tayo devā’’ tiādiko chaṭṭhavāro āraddho. "
  7002. 917002,173,1133,36,44,1,126,8,Khandhādayo eva hi dhātuttayabhūtadevavasena dānādikammavasena taṃtaṃāyuppamāṇaparicchinnaupādinnakakkhandhavasena ca bhinnāti.
  7003. 917003,173,1133,45,50,1,32,4,"Catudoṇaṃ ambaṇaṃ, chadoṇanti eke. "
  7004. 917004,173,1134,2,4,1,29,2,Uppādakakammavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7005. 917005,173,1135,2,6,1,17,2,( 2.) Āyuppamāṇavaṇṇanā
  7006. 917006,173,1136,2,12,1,41,5,1024. Tayopi {janā}ti tayo janasamūhāti adhippāyo.
  7007. 917007,173,1137,2,9,1,20,3,1025. {Ābhā}ti sobhanā pabhā.
  7008. 917008,173,1138,2,9,1,49,4,1026. Kañcanapiṇḍo viya sassirikā kañcanapiṇḍasassirikā.
  7009. 917009,173,1138,10,35,1,160,19,"Tattha pana sobhanapabhāya kiṇṇā subhākiṇṇāti vattabbe ā-kārassa rassattaṃ antimaṇa-kārassa ha-kārañca katvā‘‘ subhakiṇhā’’ ti vuttā, atha pana subhena kiṇṇā subhakiṇṇā. "
  7010. 917010,173,1138,36,51,1,129,13,"Purimapadesupi parittaṃ subhaṃ etesanti parittasubhā, appamāṇaṃ subhaṃ etesanti {appamāṇasubhā}ti subha-saddena samāso yojetabbo hoti. "
  7011. 917011,173,1139,2,27,1,220,20,"1027. Ārammaṇamanasikārā pubbabhāgena {kathitā}ti jhānakkhaṇe tato pacchā vā parittādikasiṇārammaṇabhāvanāya āvajjanena ca jhānassa ārammaṇamanasikāranānattatā na hoti, pubbabhāgabhāvanāya pana pubbabhāgāvajjanena ca hotīti attho. "
  7012. 917012,173,1139,28,39,1,137,10,"Pubbabhāgabhāvanāya vasena hi jhānaṃ parittapathavīkasiṇādīsu taṃtadārammaṇaṃ hoti, pubbabhāgena taṃtaṃkasiṇāvajjanena taṃtaṃmanasikāranti. "
  7013. 917013,173,1139,40,44,1,39,4,Chandādayo pana appanākkhaṇepi vijjanti.
  7014. 917014,173,1139,45,55,1,69,8,"Tattha {paṇidhī}ti na taṇhāpatthanā, atha kho chandapatthanāva daṭṭhabbā. "
  7015. 917015,173,1139,56,58,1,19,2,Adhimokkho nicchayo.
  7016. 917016,173,1139,59,61,1,28,2,Abhinīhāro cittappavattiyeva.
  7017. 917017,173,1139,62,67,1,74,5,Yadi pana bhavachandabhavapatthanādayo taṃtaṃbhavavisesaniyāmakā adhippetā.
  7018. 917018,173,1139,68,83,1,89,11,‘‘ Appanāyapi vaṭṭantī’’ ti etassa appanāya pavattāya tato pacchāpi vaṭṭantīti attho daṭṭhabbo.
  7019. 917019,173,1139,84,106,1,178,18,Saññāvirāgādīhi pana visesiyamānaṃ ārammaṇaṃ tathā tathā tattha pavatto manasikāro ca bhavavisesaniyāmako pubbabhāgova vaṭṭatīti‘‘ ārammaṇamanasikārā pubbabhāgena kathitā’’ ti vuttaṃ.
  7020. 917020,173,1140,2,6,1,45,3,Vipulā {phalā}ti vipulasantasukhāyuvaṇṇādiphalā.
  7021. 917021,173,1140,7,12,1,51,5,Suṭṭhu passanti paññācakkhunā maṃsadibbacakkhūhi ca.
  7022. 917022,173,1141,2,41,1,136,17,"1028.‘‘ Yāva na taṃ pāpakammaṃ byantī hotī’’ ti( ma. ni.3.250) vacanato‘‘ kammameva pamāṇan’’ ti āha, abbudādiāyuppamāṇaparicchedo pana kammavaseneva katoti adhippāyo. "
  7023. 917023,173,1142,2,13,1,132,10,Nilīyanokāsassa {abhāvā}ti samānajātikena accharāgaṇena sabbadā parivāriyamānassa kāmaguṇākiṇṇassa tabbirahitaṭṭhānassa abhāvāti attho.
  7024. 917024,173,1143,2,10,1,52,7,Kiṃ {niyametī}ti kiṃ jhānaṃ upapattiṃ niyametīti attho.
  7025. 917025,173,1143,11,17,1,53,5,Nava {brahmaloke}ti brahmapārisajjādayo navapi sodhetvā.
  7026. 917026,173,1143,18,23,1,31,3,{Matthake}ti vehapphalesūti attho.
  7027. 917027,173,1143,24,32,1,63,7,Seṭṭhabhavā {nāmā}ti tato paraṃ agamanato uttamabhavāti adhippāyo.
  7028. 917028,173,1143,33,37,1,27,3,Teneva {bhavasīsānī}ti gahitā.
  7029. 917029,173,1143,38,46,1,61,7,Imesu tīsu {ṭhānesū}ti vehapphalādiṭṭhānāni eva sandhāya vuttaṃ.
  7030. 917030,173,1143,47,94,1,273,31,"Vehapphalato pana purimesu navasu nibbattaanāgāmī arūpadhātuṃ upapajjatīti katvā‘‘ rūpadhātuyā cutassa arūpadhātuṃ upapajjantassa kassaci satta anusayā anusenti, kassaci pañca, kassaci tayo anusentī’’ ti( yama.2. anusayayamaka.311) idaṃ vuttaṃ, na vehapphalādīsu upapannaṃ sandhāyāti ayamettha adhippāyo siyā. "
  7031. 917031,173,1143,95,125,1,198,23,"Yaṃ pana vuttaṃ‘‘ navasu brahmalokesu nibbattaariyasāvakānaṃ tatrūpapattiyeva hoti, na heṭṭhūpapattī’’ ti, etena heṭṭhūpapatti eva nivāritā, na tesveva uparūpari vehapphale ca upapatti arūpadhātūpapatti ca."
  7032. 917032,173,1143,126,154,1,216,24,‘‘ Paṭhamajjhānabhūmiyaṃ nibbatto anāgāmī nava brahmaloke sodhetvā matthake ṭhito parinibbātī’’ ti idampi anupubbena ārohantaṃ sandhāya vuttanti na tena tassa matthakaṃ appattassa arūpadhātuṃ upapatti nivāritāti daṭṭhabbā.
  7033. 917033,173,1144,2,20,1,133,17,"Yo vā aññattha tattha vā maggaṃ bhāvetvā cavitvā tattha upapanno avikkhambhitarūparāgo ariyasāvako, taṃ sandhāya ayaṃ aṭṭhakathā vuttā. "
  7034. 917034,173,1144,21,53,1,170,18,"Teneva‘‘ navasu brahmalokesu nibbattaariyasāvakānan’’ ti,‘‘ paṭhamajjhānabhūmiyaṃ nibbatto anāgāmī’’ ti,‘‘ imesu tīsu ṭhānesu nibbattaanāgāmino’’ ti ca sabbattha nibbattaggahaṇaṃ kataṃ. "
  7035. 917035,173,1144,54,70,1,130,15,"Tassa pana yena tattha upapanno, tasmiṃ rūparāge vikkhambhite puna bhavābhilāso na bhavissatīti arūparāgupacchedo ca bhavissatiyeva. "
  7036. 917036,173,1144,71,93,1,216,21,"Yo pana puthujjano tattha nibbatto ariyamaggaṃ bhāvetvā arūpehi vikkhambhitarūparāgo uppanne magge nibbattabhavādīnavadassanavasena anivattitabhavābhilāso, tassa vasena yamakapāḷi pavattāti vā ayamattho adhippeto siyā. "
  7037. 917037,173,1145,2,4,1,26,2,Āyuppamāṇavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7038. 917038,173,1146,2,4,1,23,2,7 . Abhiññeyyādivāravaṇṇanā
  7039. 917039,173,1147,2,33,1,246,19,"1030.‘‘ Ruppanalakkhaṇaṃ rūpaṃ, phusanalakkhaṇo phasso’’ tiādinā sāmaññavisesalakkhaṇapariggāhikā salakkhaṇapariggāhikā diṭṭhikaṅkhāvitaraṇavisuddhiyo ñātapariññā, tato paraṃ yāva anulomā tīraṇapariññā, udayabbayānupassanato paṭṭhāya yāva maggā pahānapariññā. "
  7040. 917040,173,1148,2,21,1,191,17,"Tattha {tatthā}ti khandhādīnaṃ tāva khandhavibhaṅgādīsu pañhapucchakavāre vattabbaṃ vuttaṃ, hetuādīnañca khandhādīsu antogadhattā tattha tattha pañhapucchakavāre vattabbaṃ vuttamevāti daṭṭhabbaṃ. "
  7041. 917041,173,1149,2,4,1,32,2,Abhiññeyyādivāravaṇṇanā niṭṭhitā.
  7042. 917042,173,1150,2,4,1,36,2,Dhammahadayavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7043. 917043,173,1151,2,4,1,41,3,Iti sammohavinodaniyā līnatthapadavaṇṇanā
  7044. 917044,173,1152,2,4,1,24,2,Vibhaṅga-mūlaṭīkā samattā.
  7045. 917045,173,1153,2,6,1,46,5,Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
  7046. 917046,173,1154,2,2,1,16,1,Abhidhammapiṭake
  7047. 917047,173,1155,2,2,1,15,1,Vibhaṅga-anuṭīkā
  7048. 917048,173,1156,2,4,1,15,2,1 . Khandhavibhaṅgo
  7049. 917049,173,1157,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  7050. 917050,173,1158,2,28,1,164,16,Catusaccantogadhattā catunnaṃ ariyasaccānaṃ gāthāyaṃ‘‘ catusaccadaso’’ ti nippadesato saccāni gahitānīti nippadesato eva tadatthaṃ vibhāvento‘‘ cattāri saccānī’’ tiādimāha.
  7051. 917051,173,1158,29,38,1,65,7,"Tattha {samāhaṭānī}ti samānītāni, cittena ekato gahitānīti adhippāyo."
  7052. 917052,173,1158,39,51,1,53,8,‘‘ Samāhaṭānī’’ ti ca etena samāhāre ayaṃ samāsoti dasseti.
  7053. 917053,173,1158,52,64,1,75,7,Tenevassa katekattassa catusaccanti napuṃsakaniddeso ‘‘ tivaṭṭan’’ tiādīsu viya.
  7054. 917054,173,1158,65,84,1,176,15,"Pattādipakkhepena hissa na itthiliṅgatā yathā pañcapattaṃ, catuyugaṃ, tibhuvananti, taṃ catusaccaṃ passi adakkhi, pariññāpahānasacchikiriyābhāvanābhisamayavasena paṭivijjhīti attho. "
  7055. 917055,173,1158,85,111,1,237,21,"Kasmā panettha anantāparimāṇesu anaññasādhāraṇesu mahākaruṇāsabbaññutaññāṇādīsu buddhaguṇesu saṃvijjamānesu sāvakehi, paccekabuddhehi ca sādhāraṇena catusaccadassanena bhagavantaṃ thometīti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ satipi sāvakānan’’ tiādi. "
  7056. 917056,173,1158,112,137,1,147,15,"Tattha‘‘ anaññapubbakattā’’ ti iminā sāvakehi,‘‘ tattha cā’’ tiādinā paccekabuddhehi ca bhagavato catusaccadassanassa asādhāraṇataṃ, niratisayatañca dasseti. "
  7057. 917057,173,1158,138,149,1,148,10,Parasantānesu pasāritabhāvena {supākaṭattā}ti desanānubhāvena veneyyasantānesu catusaccadassanassa vitthāritabhāvena yāva devamanussesu suppakāsitattā.
  7058. 917058,173,1158,150,165,1,102,10,Nāthasaddaṃ loke yācanupatāpissariyāsīsāsu paṭhantīti tamatthaṃ dassetuṃ‘‘ nāthatīti nātho’’ tiādi vuttaṃ.
  7059. 917059,173,1158,166,197,1,277,25,"Tattha yasmā bhagavā catusaccadassanabhāveneva attano hitasukhāsīsāya kilesabyasanupatāpanassa, hitapaṭipattiyācanassa ca matthakaṃ patto, tasmā taṃ teneva pakāsitanti atthuddhāraṃ anāmasitvā paduddhāravasena nāthasaddassa atthaṃ dassento‘‘ veneyyānaṃ hitasukhaṃ āsīsatī’’ tiādimāha."
  7060. 917060,173,1158,198,227,1,157,17,‘‘ Catusaccadaso’’ ti vā iminā anaññasādhāraṇo bhagavato ñāṇānubhāvo pakāsitoti‘‘ nātho’’ ti iminā anaññasādhāraṇaṃ karuṇānubhāvaṃ vibhāvetuṃ‘‘ veneyyānan’’ tiādi vuttaṃ.
  7061. 917061,173,1158,228,235,1,68,7,Paramena cittissariyena samannāgato bhagavā nāthoti vuccatīti yojanā.
  7062. 917062,173,1158,236,244,1,78,8,Tathā paramena cittissariyena samannāgato sabbasatte guṇehi īsatīti yojetabbaṃ.
  7063. 917063,173,1158,245,250,1,49,4,{Cittissariyenā}ti ariyiddhiādinā citte vasībhāvena.
  7064. 917064,173,1158,251,261,1,88,9,Guṇehi {īsatī}ti paramukkaṃsagatehi attano sīlādiguṇehi dhammena issariyaṃ vattetīti attho.
  7065. 917065,173,1158,262,276,1,64,9,"Evaṃbhūto yasmā sabbābhibhū nāma hoti, tena vuttaṃ‘‘ abhibhavatī’’ ti. "
  7066. 917066,173,1158,277,318,1,87,13,"Tathā cāha‘‘ sadevake, bhikkhave, loke… pe… abhibhū anabhibhūto, tasmā‘ tathāgato’ ti vuccatī’’ ti( a. ni.4.23; dī. ni.1.188). "
  7067. 917067,173,1158,319,323,1,45,4,Duvidhenāpi issariyatthaṃ nāthasaddaṃ dasseti.
  7068. 917068,173,1159,2,6,1,49,4,Aṭṭhārasappabhedāya desanāya thomanamevāti yojanā.
  7069. 917069,173,1159,7,12,1,56,4,{Samānagaṇanaguṇehī}ti samānagaṇanehi guṇehi karaṇabhūtehi.
  7070. 917070,173,1159,13,23,1,110,8,"Yathāvuttena niratisayena {catusaccadassanenā}ti sabbaññutaññāṇassa, dasabalesu vasībhāvassa ca padaṭṭhānabhūtena. "
  7071. 917071,173,1159,24,51,1,371,25,"Saccābhisambodhena hi abhinīhārānurūpaṃ rūpārūpadhammesu chattiṃsakoṭisatasahassamukhappavattena sātisayaṃ santatisamūhakiccārammaṇaghanappabhedena mahāvajirañāṇasaṅkhātena buddhāveṇikena sammasanena sambhūtena bhagavā sammāsambodhiyaṃ patiṭṭhitova kusalādibhedena, phassādibhedena ca dhamme vibhajanto cittuppādakaṇḍādivasena dhammasaṅgahaṃ catudhā desetuṃ samattho ahosi. "
  7072. 917072,173,1159,52,62,1,125,10,Tathā atītaṃse appaṭihatañāṇatādibuddhadhammasamannāgato bhagavā atītādibhedato khandhādike vibhajitvā desetuṃ samattho ahosi.
  7073. 917073,173,1159,63,75,1,40,6,Tena vuttaṃ‘‘ yathāvuttena… pe… vibhaṅgan’’ ti.
  7074. 917074,173,1159,76,101,1,175,16,‘‘ Sabbaññubhāsitattā’’ ti vatvā puna‘‘ asabbaññunā desetuṃ asakkuṇeyyataṃ dassento’’ ti etena dhammasaṅgaṇīvibhaṅgānaṃ anvayato byatirekato ca sammāsambuddhappaveditataññeva vibhāveti.
  7075. 917075,173,1159,102,113,1,129,8,"{Sammāsambuddhatādiguṇe}ti buddharatanassa sammāsambuddhatā, dhammasaṅgharatanānaṃ svākkhātatā, suppaṭipannatāti evamādiguṇe pakāseti. "
  7076. 917076,173,1160,2,13,1,59,7,Nanu ca‘‘ catusaccadaso’’ tiādinā bhagavatova guṇā vibhāvitāti?
  7077. 917077,173,1160,14,44,1,176,21,"Saccaṃ, teneva dhammasaṅghānampi guṇā vibhāvitā honti tappabhavassa anaññathābhāvato, tadapadesena vā dhammo, tadādhāro ca saṅgho vuttova hotīti vuttaṃ‘‘ buddhādīnaṃ… pe… vibhāvetī’’ ti. "
  7078. 917078,173,1161,2,8,1,41,4,"{Atītaṃse}ti atītakoṭṭhāse, pubbanteti attho. "
  7079. 917079,173,1161,9,21,1,82,10,"Appaṭihatan ti nappaṭihataṃ, ñāṇassa paṭighāto nāma aññāṇaṃ, sabbampi vā kilesajātaṃ. "
  7080. 917080,173,1161,22,36,1,124,13,"Taṃ yasmā bhagavato saha vāsanāya pahīnaṃ, tasmāssa atītaṃse sabbatthakameva ñeyyāvaraṇappahānena ñāṇaṃ appaṭihatanti vuccati. "
  7081. 917081,173,1161,37,40,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  7082. 917082,173,1161,41,51,1,74,9,"Kiṃ panetāni pāṭiyekkaṃ visuṃ ñāṇāni, udāhu atītādīsu pavattanakañāṇāni eva? "
  7083. 917083,173,1161,52,61,1,78,9,Tīsu kālesu appaṭihatañāṇāni nāma pāṭiyekkaṃ bhagavato tīṇi ñāṇānevāti vadanti.
  7084. 917084,173,1161,62,69,1,67,7,Ekaṃyeva hutvā tīsu kālesu appaṭihatañāṇaṃ nāma sabbaññutaññāṇameva.
  7085. 917085,173,1161,70,78,1,61,8,Sabbaṃ kāyakamman ti yaṃ kiñci bhagavatā kattabbaṃ kāyakammaṃ.
  7086. 917086,173,1161,79,82,1,34,3,Ñāṇapubbaṅgaman ti ñāṇapurecārikaṃ.
  7087. 917087,173,1161,83,97,1,138,13,"Ñāṇānuparivattan ti ñāṇassa anuparivattanakaṃ, sabbaṃ kāyapayogaṃ pavattento bhagavā ñāṇena paricchinditvā ñāṇasahitameva pavattetīti attho. "
  7088. 917088,173,1161,98,101,1,26,3,Sesapadadvayepi eseva nayo.
  7089. 917089,173,1161,102,111,1,101,7,"{Chandassā}ti kattukamyatāya, mahākaruṇāsamāyogato sattānaṃ ekantahitesitāya hitakiriyāchandassāti attho. "
  7090. 917090,173,1161,112,115,1,30,2,{Dhammadesanāyā}ti dhammakathāya.
  7091. 917091,173,1161,116,132,1,171,15,"Aparikkhayāparimeyyapaṭibhānatāya hi bhagavato karaṇasampattiyā ca dhammadesanā nirantaraṃ pavattiyamānāpi na kadācipi parikkhayaṃ gacchati, aññadatthu uparūpari vaḍḍhateva. "
  7092. 917092,173,1161,133,137,1,42,3,{Vīriyassā}ti parahitapaṭipattiyaṃ ussāhassa.
  7093. 917093,173,1161,138,141,1,26,2,{Vimuttiyā}ti phalavimuttiyā.
  7094. 917094,173,1161,142,150,1,96,8,Ettha ca samādhiādīnaṃ ahāni taṃtaṃpaṭipakkhassa savāsanapahīnattā anaññasādhāraṇatāya veditabbā.
  7095. 917095,173,1161,151,154,1,39,3,Chandādīnaṃ pana mahākaruṇāsamāyogatopi.
  7096. 917096,173,1161,155,157,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva.
  7097. 917097,173,1162,2,17,1,61,9,1. Te eva {dhamme}ti te eva kusalādike tikadukehi saṅgahite dhamme.
  7098. 917098,173,1162,18,24,1,66,6,Suttante khandhādivasena vutte khandhādivasena vibhajitunti yojanā.
  7099. 917099,173,1162,25,31,1,46,6,Nanu suttante paṭisambhidāvasena te na vuttāti?
  7100. 917100,173,1162,32,84,1,242,27,"Yadipi sarūpato na vuttā,‘‘ jarāmaraṇe ñāṇaṃ, jarāmaraṇasamudaye ñāṇan’’ tiādinā( saṃ. ni.2.33) pana hetuhetuphalādīsu ñāṇavibhāgassa vuttattā atthato vuttā eva honti, paṭisambhidāmagge( paṭi. ma.2.30) vā paṭisambhidānaṃ āgatattā suttante paṭisambhidāvasenapi te dhammā vuttā eva. "
  7101. 917101,173,1162,85,89,1,24,3,{Tatthā}ti tasmiṃ suttante.
  7102. 917102,173,1162,90,93,1,21,2,{Saṅkhepenā}ti samāsena.
  7103. 917103,173,1162,94,107,1,109,12,"Uddesaniddesamatteneva hi suttante khandhādayo desitā, na paṭiniddesādināti saṅkhepena te tattha vuttāti vuttā. "
  7104. 917104,173,1162,108,112,1,25,3,{Tatthā}ti vā dhammasaṅgahe.
  7105. 917105,173,1162,113,137,1,96,13,Tatthāpi hi‘‘ tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā hontī’’ tiādinā( dha. sa.58) khandhādayo saṅkhepena vuttāti.
  7106. 917106,173,1162,138,161,1,158,19,"Vibhajīyanti ettha, etena vā khandhādayoti vibhaṅgo, te eva pakirīyanti paṭṭhapīyanti ettha, etena vāti pakaraṇaṃ, vibhaṅgo ca so pakaraṇañcāti vibhaṅgappakaraṇaṃ. "
  7107. 917107,173,1162,162,188,1,121,11,"{Ādisaddatthajotakenā}ti‘‘ iti vā, iti evarūpā naccagītavāditavisūkadassanā paṭivirato’’ tiādīsu( dī. ni.1.13) viya ādisaddassa atthadīpakena. "
  7108. 917108,173,1162,189,217,1,112,11,"{Pakāratthajotakenā}ti‘‘ iti kho, bhikkhave, sappaṭibhayo bālo, appaṭibhayo paṇḍito’’ tiādīsu( a. ni.3.1) viya pakāratthavibhāvakena."
  7109. 917109,173,1162,218,241,1,116,13,‘‘ Ekadesena samudāyaṃ nidassetī’’ ti etena‘‘ rūpakkhandho… pe… viññāṇakkhandho’’ ti ettha itisaddassa nidassanatthataṃ dasseti.
  7110. 917110,173,1162,242,272,1,82,11,"Nidassanatthopi hi iti-saddo diṭṭho yathā‘‘ atthīti kho, kaccāna, ayameko anto’’ tiādīsu( saṃ. ni.2.15;3.90). "
  7111. 917111,173,1162,273,287,1,79,9,"Parisamāpanattho vā‘‘ tasmātiha me, bhikkhave, dhammadāyādā bhavatha, no āmisadāyādā. "
  7112. 917112,173,1162,288,316,1,97,14,"Atthi me tumhesu anukampā‘ kinti me sāvakā dhammadāyādā bhaveyyuṃ, no āmisadāyādā’ ti’’( ma. ni.1.29) evamādīsu viya. "
  7113. 917113,173,1162,317,335,1,143,12,Parisamāpanañhetaṃ suttantabhājanīyassa ekadesadassanena yadidaṃ‘‘ pañcakkhandhā rūpakkhandho… pe… viññāṇakkhandho’’ ti tāva tadatthassa saṅgahitattā.
  7114. 917114,173,1162,336,339,1,26,2,{Tatthā}ti vibhaṅgappakaraṇe.
  7115. 917115,173,1162,340,373,1,251,24,"‘‘ Nibbānavajjānan’’ ti ettha yadi nibbānavajjānaṃ… pe… appakatarapadattā khandhānaṃ khandhavibhaṅgo ādimhi vutto, nanu saha nibbānena sabbadhammasaṅgāhakattā, sabbadhammasaṅgāhakehi ca āyatanādīhi khandhehi ca appakatarapadattā saccavibhaṅgo ādimhi vattabboti ? "
  7116. 917116,173,1162,374,382,1,71,7,"Na, tatthāpi dukkhasaccavibhaṅge ekadesena khandhānaṃ eva vibhajitabbato. "
  7117. 917117,173,1162,383,390,1,42,5,Yathāha‘‘ tattha katamaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ?
  7118. 917118,173,1162,391,427,1,58,7,Jātipi dukkhā… pe… saṃkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā’’ ti( vibha.190; dī. ni.2.387; ma. ni.1.120;3.373).
  7119. 917119,173,1162,428,443,1,123,12,Idha pana anavasesatova khandhā vibhajīyantīti nibbānavajjānaṃ… pe… appakatarapadattā khandhānaṃ khandhavibhaṅgo ādimhi vutto.
  7120. 917120,173,1163,2,18,1,183,14,"Apica rūpasammūḷhā arūpasammūḷhā ubhayasammūḷhāti tividhā bodhaneyyapuggalā, tathā saṃkhittarucino vitthārarucino nātisaṅkhepavitthārarucino, tikkhindriyā mudindriyā majjhimindriyāti ca. "
  7121. 917121,173,1163,19,29,1,105,8,"Tesu arūpasammūḷhānaṃ upakārāya khandhadesanā, rūpasammūḷhānaṃ āyatanadesanā, ubhayasammūḷhānaṃ dhātudesanā. "
  7122. 917122,173,1163,30,39,1,106,7,"Tathā saṃkhittarucīnaṃ khandhadesanā, nātisaṅkhepavitthārarucīnaṃ āyatanadesanā, vitthārarucīnaṃ dhātudesanā. "
  7123. 917123,173,1163,40,55,1,174,13,"Tikkhindriyānaṃ khandhadesanā, majjhimindriyānaṃ āyatanadesanā, mudindriyānaṃ dhātudesanāti iminā payojanena anukkamena ca khandhāyatanadhātuvibhaṅgānaṃ desanākkamova veditabbo. "
  7124. 917124,173,1163,56,68,1,151,11,"Taṃ panetaṃ khandhādittayaṃ pavattinivattitadubhayahetumukheneva ñāyamānaṃ yathābhūtāvabodhāya hoti, nāññathāti dassanatthaṃ saccavibhaṅgadesanā pavattā. "
  7125. 917125,173,1163,69,75,1,76,6,So ca yathābhūtāvabodho visesato indriyasannissayenāti indriyavibhaṅgadesanā.
  7126. 917126,173,1163,76,84,1,165,8,Indriyānañca indaṭṭho taṃtaṃpaccayadhammabhūtānaṃ yathāsakaṃ paccayuppannesu paccayabhāvavisesenevāti paccayapaccayuppannavibhāgasandassanī paccayākāravibhaṅgadesanā.
  7127. 917127,173,1163,85,91,1,156,6,Paccayākārassa khandhādīnañca aviparītasabhāvāvabodho satipaṭṭhānādīsu sammāmanasikārenāti satipaṭṭhānasammappadhānaiddhipādabojjhaṅgamaggaṅgavibhaṅgadesanā.
  7128. 917128,173,1163,92,146,1,561,48,"Svāyaṃ satipaṭṭhānādīsu sammāmanasikāro imāya paṭipattiyā hotīti jhānaappamaññāvibhaṅgadesanā, sā sammāpaṭipatti ettake sīle patiṭṭhitassa sambhavatīti sikkhāpadavibhaṅgadesanā, yathāvuttāya ca sammāpaṭipattiyā ime ānisaṃsāti paṭisambhidāñāṇavibhaṅgadesanā, te cime ñāṇavisesā imesu kilesesu pahīyantesu ca sambhavanti, nāññathāti kilesavibhaṅgadesanā, evaṃ vitthārato desite khandhādike saṅkhepatopi jānantassa atthasiddhi hoti evāti dassanatthaṃ pariyosāne dhammahadayavibhaṅgadesanā pavattāti evametesaṃ aṭṭhārasannaṃ mahāvibhaṅgānaṃ desanākkamakāraṇaṃ veditabbaṃ. "
  7129. 917129,173,1164,2,5,1,46,3,Rūpādīnan ti rūpavedanāsaññāsaṅkhāraviññāṇānaṃ.
  7130. 917130,173,1164,6,10,1,89,3,{Vedayitādisabhāvattābhāvā}ti yathākkamaṃ anubhavanasañjānanābhisaṅkharaṇādisabhāvattābhāvā.
  7131. 917131,173,1164,11,19,1,60,7,"Na hi rūpaṃ vedayitādisabhāvaṃ, vedanādi vā ruppanādisabhāvaṃ. "
  7132. 917132,173,1164,20,35,1,97,10,Yato rūpādīnaṃ vedanāsamavarodhanena‘‘ cattāro khandhā’’ tiādinā saṅkhipitvā khandhā06 desetabbā siyuṃ.
  7133. 917133,173,1164,36,48,1,134,11,Ruppanādito {aññassābhāvā}ti ruppanānubhavanādisabhāvato aññassa atītādike gahetvā rāsivasena vattabbassa saṃkhittassa sabhāvassa abhāvā.
  7134. 917134,173,1164,49,54,1,41,5,Na hi cetasikādibhāvo vedanādīnaṃ sabhāvo.
  7135. 917135,173,1164,55,61,1,41,5,Heṭṭhā {gaṇanesū}ti pañcato heṭṭhā gaṇanesu.
  7136. 917136,173,1164,62,65,1,26,3,Aniṭṭhānan ti apariyosānaṃ.
  7137. 917137,173,1164,66,79,1,118,12,"Rūpādīsu hi katipaye, ekampi vā aggahetvā vuccamānā khandhavasena desanā anavasesasaṅkhatadhammasaṅgāhinī na sambhavati. "
  7138. 917138,173,1164,80,84,1,35,3,{Khandhassā}ti rāsaṭṭhassa khandhassa.
  7139. 917139,173,1164,85,93,1,21,4,Tenevāha‘‘ na hī’’ tiādi.
  7140. 917140,173,1164,94,97,1,38,2,{Savibhāgadhammehī}ti sappabhedadhammehi.
  7141. 917141,173,1165,2,20,1,152,15,‘ ‘ Saddatthasahitaṃ khandhasaddassa visayaṃ dassetī’’ ti etena rāsisaddassa viya rāsaṭṭhe khandhasaddassa vācakabhāvena pavattiṃ dasseti pariyāyantarabhāvato.
  7142. 917142,173,1165,21,41,1,102,13,"Guṇādīsu pana kevalaṃ tabbisayapayogabhāveneva pavatti, na vācakabhāvenāti āha‘‘ guṇe… pe… na saddatthan’’ ti. "
  7143. 917143,173,1165,42,47,1,52,4,{Khandhasaddo}ti sīlādisadde sannidhāpito khandhasaddo.
  7144. 917144,173,1165,48,57,1,48,5,Tenevāha‘‘ sīlādiguṇavisiṭṭhaṃ rāsaṭṭhaṃ dīpetī’’ ti.
  7145. 917145,173,1165,58,63,1,40,4,{Kecī}ti dhammasirittheraṃ sandhāya vadati.
  7146. 917146,173,1165,64,83,1,45,5,{Etthā}ti‘‘ sīlakkhandho samādhikkhandho’’ ti( dī. ni.3.355) ettha.
  7147. 917147,173,1165,84,94,1,69,9,"Na kevalañca so eva, aṭṭhakathācariyehipi ettha guṇatthatā icchitā eva. "
  7148. 917148,173,1165,95,116,1,80,8,Tathā hi aṭṭhasāliniyaṃ‘‘ sīlakkhandho samādhikkhandhotiādīsu guṇaṭṭhenā’’ ti( dha. sa. aṭṭha.5) vuttaṃ.
  7149. 917149,173,1165,117,159,1,171,24,"Nanu ca kevalopi khandhasaddo‘‘ tiṇṇaṃ kho, māṇava, khandhānaṃ vaṇṇavādī, na kho, āvuso visākha, tīhi khandhehi ariyo aṭṭhaṅgiko maggo saṅgahito’’ ti( ma. ni.1.462) ca ādīsu sīlādivācako diṭṭhoti? "
  7150. 917150,173,1165,160,166,1,69,5,"Na, tatthāpi adhikārādivacchedakavasenevassa sīlādīsu pavattidassanato. "
  7151. 917151,173,1165,167,180,1,107,11,Na khandhasaddo paññattisaddassa atthe {vattatī}ti niruttivohārādisaddā viya paññattipariyāyo na hotīti attho.
  7152. 917152,173,1165,181,189,1,86,7,Dārukkhandhoti paññatti {hotī}ti tassa khandhasaddassa paññattivisesappavattitaṃ dasseti.
  7153. 917153,173,1165,190,212,1,85,8,Viññāṇakkhandhoti {khandhasaddo}ti‘‘ viññāṇaṃ viññāṇakkhandho’’ ti( yama.1. khandhayamaka.32) ettha vutto khandhasaddo.
  7154. 917154,173,1165,213,222,1,95,8,Samudāye {niruḷho}ti atītādibhedabhinnassa paññāya abhisaṃyūhanena rāsikate viññāṇasamūhe niruḷho.
  7155. 917155,173,1165,223,235,1,95,11,Tāya eva ruḷhiyā {pavattatī}ti tāya samudāye niruḷhatāya tadavayave ekasmimpi viññāṇe pavattatīti.
  7156. 917156,173,1165,236,250,1,153,14,Ettha ca ñāṇasampayutte niruḷho kosallasambhūtaṭṭhena kusalabhāvo viya ñāṇavippayutte viññāṇasamudāye niruḷho tadekadesepi ruḷhiyā pavattatīti veditabbaṃ.
  7157. 917157,173,1165,251,281,1,236,26,"Atha vā kiñci nimittaṃ gahetvā satipi aññasmiṃ tannimittayutte kismiñcideva visaye sammutiyā cirakālatāvasena nimittavirahepi pavatti ruḷhi nāma, yathā mahiyaṃ setīti mahiṃso, gacchantīti gāvoti, evaṃ khandhasaddassāpi ruḷhibhāvo veditabbo. "
  7158. 917158,173,1166,2,10,1,66,7,Rāsito {guṇato}ti sabbattha bhummatthe vā nissakkavacanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  7159. 917159,173,1166,11,14,1,25,2,{Niyametvā}ti vavatthapetvā.
  7160. 917160,173,1166,15,18,1,24,2,{Piṇḍaṭṭho}ti saṅghātattho.
  7161. 917161,173,1166,19,40,1,156,18,"{Tasmā}ti yasmā pañceva khandhā vuttā, koṭṭhāsaṭṭhe ca khandhaṭṭhe nibbānassa vasena chaṭṭhenāpi khandhena bhavitabbaṃ, tasmā khandhaṭṭho nāma rāsaṭṭhoti yuttaṃ."
  7162. 917162,173,1166,41,66,1,226,21,‘‘ Yesaṃ vā atītādivasena bhedo atthī’’ tiādinā atītādivibhāgabhinnesu ruppanādisabhāvadhammesu visuṃ visuṃ koṭṭhāsabhāvena gayhamānesu tabbibhāgarahitassa ekassa nibbānassa rāsaṭṭhatā viya koṭṭhāsaṭṭhatāpi na sambhavatīti dasseti.
  7163. 917163,173,1166,67,74,1,65,7,Etena paññattiyāpi khandhesu aggahaṇe kāraṇaṃ vuttanti veditabbaṃ.
  7164. 917164,173,1167,2,12,1,103,10,Kasmā panettha phassādike viya saṅkhārakkhandhe anavarodhetvā vedanāsaññā visuṃ khandhabhāvena gahitāti?
  7165. 917165,173,1167,13,14,1,32,1,Vivādamūlatādivisesadassanatthaṃ.
  7166. 917166,173,1167,15,18,1,41,3,Gahaṭṭhānañhi vivādakāraṇaṃ kāmajjhosānaṃ.
  7167. 917167,173,1167,19,53,1,141,16,"Vuttañcetaṃ‘‘ puna caparaṃ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṃ kāmādhikaraṇaṃ kāmānameva hetu mātāpi puttena vivadati, puttopi mātarā vivadatī’’ tiādi( ma. ni.1.168,178). "
  7168. 917168,173,1167,54,56,1,28,2,Pabbajitānaṃ diṭṭhābhiniveso.
  7169. 917169,173,1167,57,87,1,82,11,"Vuttampi cetaṃ‘‘ ye diṭṭhimuggayha vivādayanti,‘ idameva saccan’ ti( su. ni.838; mahāni.67) ca vādayantī’’ tiādi. "
  7170. 917170,173,1167,88,95,1,70,6,"Tesu kāmajjhosānaṃ vedanassādena hoti, diṭṭhābhiniveso saññāvipallāsena. "
  7171. 917171,173,1167,96,103,1,89,6,"Saññāvipallāsena hi cittavipallāso, cittavipallāsena diṭṭhimānataṇhāpapañcānaṃ vipallāsoti. "
  7172. 917172,173,1167,104,109,1,50,5,Tathā vedanānugiddho vipallatthasañño ca saṃsarati.
  7173. 917173,173,1167,110,123,1,105,12,"Vedanānugiddhassa hi vedanāpaccayā taṇhā siddhā hoti, tato ca taṇhāpaccayā upādānanti āvaṭṭati bhavacakkaṃ. "
  7174. 917174,173,1167,124,146,1,128,11,Vipallatthasaññissa ca‘‘ saññānidānā hi papañcasaṅkhā’’ ti( su. ni.880) vacanato diṭṭhimānataṇhāpapañcānaṃ anupacchedato saṃsārassa anupacchedova.
  7175. 917175,173,1167,147,162,1,209,15,Iti vivādakāraṇānaṃ kāmajjhosānadiṭṭhābhinivesānaṃ kāraṇabhāvo saṃsārahetubhāvoti imassa vivādamūlatādivisesassa dassanatthaṃ saṅkhārakkhandhe anavarodhetvā vedanāsaññā visuṃ khandhabhāvena gahitāti veditabbaṃ.
  7176. 917176,173,1168,2,10,1,72,6,{Okāsesū}ti vibhajanakiriyāya pavattiṭṭhānabhāvato atītādayo okāsāti vuttā.
  7177. 917177,173,1168,11,22,1,63,6,{Itisaddenā}ti‘‘ upādāyarūpan’’ ti evaṃ aṭṭhakathāyaṃ vuttaitisaddena.
  7178. 917178,173,1168,23,26,1,33,2,{Nidassanatthenā}ti udāharaṇatthena.
  7179. 917179,173,1168,27,34,1,55,6,{Sabbo}ti sakalo ekādasasu okāsesu vibhatto vibhajananayo.
  7180. 917180,173,1168,35,54,1,93,13,Idañca vibhajanan ti‘‘ cattāro ca mahābhūtā… pe… upādāyarūpan’’ ti evaṃ vibhattaṃ idañca vibhajanaṃ.
  7181. 917181,173,1168,55,58,1,51,2,{Oḷārikādīsū}ti oḷārikasukhumahīnapaṇītadūrasantikesu.
  7182. 917182,173,1168,59,82,1,163,16,{Cakkhāyatanantiādivibhajanañcā}ti‘‘ cakkhāyatanaṃ… pe… phoṭṭhabbāyatanaṃ itthindriyaṃ… pe… kabaḷīkāro āhāro rūpā saddā gandhā rasā phoṭṭhabbāti evaṃ pavattaṃ vibhajanañca.
  7183. 917183,173,1168,83,86,1,28,3,Yathāsambhavan ti yathārahaṃ.
  7184. 917184,173,1168,87,97,1,68,9,"Ekādasasu okāsesu yaṃ yattha vibhajanaṃ yuttaṃ, taṃ tattha yojetabbaṃ. "
  7185. 917185,173,1168,98,118,1,199,18,"Evaṃ {vedanākkhandhādīsupī}ti yathā rūpakkhandhe yathāsambhavaṃ ekādasasu okāsesu vibhajanaṃ yojetabbanti vuttaṃ, evaṃ vedanākkhandhādīsupi yathāsambhavaṃ ekādasasu okāsesu vibhajanaṃ yojetabbanti attho. "
  7186. 917186,173,1169,2,12,1,142,9,"Tattha vedanākkhandho tāva purime okāsapañcake sukhādivedanāttikavasena vibhatto, itarasmiṃ kusalattikavedanāttikasamāpannadukasāsavadukavasena. "
  7187. 917187,173,1169,13,27,1,155,12,"Saññākkhandho pana purime okāsapañcake chaphassadvāravasena, itarasmiṃ oḷārikaduke paṭighasamphassadukavasena ceva yathāvuttakusalattikādivasena ca vibhatto. "
  7188. 917188,173,1169,28,30,1,28,2,Sesesu kusalattikādivaseneva.
  7189. 917189,173,1169,31,33,1,22,2,Tathā saṅkhārakkhandho.
  7190. 917190,173,1169,34,37,1,38,3,Paṭighasamphassaduko panettha nattheva.
  7191. 917191,173,1169,38,44,1,85,6,Cetanāya eva cettha niddeso saṅkhārakkhandhadhammānaṃ cetanāppadhānabhāvadassanatthaṃ.
  7192. 917192,173,1169,45,55,1,37,6,Tathā hi sā‘‘ saṅkhārakkhandho’’ ti vuttā.
  7193. 917193,173,1169,56,62,1,56,5,{Tatthā}ti tasmiṃ viññāṇakkhandhassa vibhajane paṭiniddese.
  7194. 917194,173,1169,63,68,1,50,5,Taṃ pana dvayan ti manodhātumanoviññāṇadhātudvayaṃ.
  7195. 917195,173,1169,69,91,1,135,12,"Yañhi sattaviññāṇadhātudesanāyaṃ‘‘ manodhātu, manoviññāṇadhātū’’ ti dvayaṃ desitaṃ, taṃ chaviññāṇakāyadesanāyaṃ‘‘ manoviññāṇan’’ tveva vuccatīti. "
  7196. 917196,173,1170,2,5,1,38,2,{Pāḷinayenā}ti khandhavibhaṅgapāḷinayena.
  7197. 917197,173,1170,6,14,1,72,6,"Aññena {pakārenā}ti dhammasaṅgahe, tadaṭṭhakathāyañca āgatena pakārantarena."
  7198. 917198,173,1171,2,4,1,26,2,1 . Rūpakkhandhaniddesavaṇṇanā
  7199. 917199,173,1172,2,30,1,105,13,2.‘‘ Kiñcī’’ ti padaṃ‘‘ ekaccan’’ ti iminā samānatthanti āha‘‘ kiñcīti pakārantarabhedaṃ āmasitvā aniyamanidassanan’’ ti.
  7200. 917200,173,1172,31,48,1,102,11,{Ubhayenā}ti pakārabhedaṃ anāmasitvā āmasitvā ca aniyamadassanavasena pavattena‘‘ yaṃ kiñcī’’ ti padadvayena.
  7201. 917201,173,1172,49,52,1,23,3,Adhippetatthan ti rūpaṃ.
  7202. 917202,173,1172,53,56,1,20,2,{Aticcā}ti atikkamitvā.
  7203. 917203,173,1172,57,60,1,23,2,{Pavattito}ti pavattanato.
  7204. 917204,173,1172,61,64,1,31,3,Niyamanatthan ti nivattanatthaṃ.
  7205. 917205,173,1173,2,28,1,131,17,"‘ ‘ Kiñcā’’ ti ettha kiṃ-saddo pucchāyaṃ hetuatthadīpako, karaṇe cetaṃ paccattavacanaṃ, ca-saddo vacanālaṅkāroti āha‘‘ kena kāraṇena vadethā’’ ti. "
  7206. 917206,173,1173,29,53,1,153,16,Dutiyavikappe pana vuttanayeneva kāraṇatthe pavattaṃ kiṃ-saddaṃ‘‘ vadethā’’ ti kiriyāpadasambandhanena upayogavasena pariṇāmetvā vadati‘‘ taṃ kāraṇaṃ vadethā’’ ti.
  7207. 917207,173,1174,2,13,1,107,10,"Purimasantānassa bhedan ti purimasantānassa vināsaṃ, vināsāpadesena cettha santāne visadisuppādameva dasseti. "
  7208. 917208,173,1174,14,21,1,42,3,Tenevāha‘‘ visadisasantānuppattidassanato’’ ti.
  7209. 917209,173,1174,22,28,1,70,6,Nanu ca arūpadhammānampi virodhipaccayasamavāye visadisuppatti atthīti?
  7210. 917210,173,1174,29,40,1,61,9,"Saccaṃ atthi, sā pana na pākaṭatarā, pākaṭatarā ca idhādhippetā. "
  7211. 917211,173,1174,41,48,1,27,3,Tenevāha‘‘ sītādisannipāte’’ ti.
  7212. 917212,173,1174,49,71,1,59,8,"Tathā cāha bhagavā‘‘ sītenapi ruppati, uṇhenapi ruppatī’’ tiādi( saṃ. ni.3.79). "
  7213. 917213,173,1174,72,86,1,77,9,Idāni bheda-saddo ujukameva vikārāpattiṃ vadatīti dassento‘‘ bhedo cā’’ tiādimāha .
  7214. 917214,173,1174,87,93,1,61,5,"Visadisarūpuppattiyeva, na uppannassa aññathābhāvoti adhippāyo. "
  7215. 917215,173,1174,94,98,1,41,4,Tena kāpiliyaṃ pariṇāmavādaṃ paṭikkhipati.
  7216. 917216,173,1174,99,120,1,141,16,"Yadi purimasantānato bhedo visadisuppatti ruppanaṃ, evaṃ sante lakkhaṇassa atippasaṅgo siyāti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ arūpakkhandhānan’’ tiādi. "
  7217. 917217,173,1174,121,134,1,100,11,"Ettha {sītādīhī}ti ādi -saddena yathā uṇhajighacchādayo saṅgayhanti, evaṃ āhārādīnampi saṅgaho daṭṭhabbo. "
  7218. 917218,173,1174,135,140,1,31,4,{Yenā}ti yena sītādīhi samāgamena.
  7219. 917219,173,1174,141,145,1,26,3,{Tatthā}ti tesu rūpadhammesu.
  7220. 917220,173,1174,146,150,1,42,4,Āhārādikassa vā ṭhitippattassāti sambandho.
  7221. 917221,173,1174,151,189,1,242,27,"Yathā rūpadhammānaṃ ṭhitikkhaṇe sītādīhi samāgamo hoti, evaṃ arūpakkhandhānaṃ aññehi samāgamo natthi atilahuparivattito, tasmā arūpadhammā rūpadhammānaṃ viya pākaṭassa vikārassa abhāvato‘‘ ruppantī’’ ti,‘‘ ruppanalakkhaṇā’’ ti ca na vuccantīti sambandho."
  7222. 917222,173,1174,190,221,1,172,19,‘‘ Ruppatī’’ ti padassa kattukammasādhanānaṃ vasena atthaṃ dassetuṃ aṭṭhakathāyaṃ‘‘ kuppati ghaṭṭīyati pīḷīyati bhijjatī’’ ti vuttanti tadatthaṃ vivaranto‘‘ kuppatīti etenā’’ tiādimāha.
  7223. 917223,173,1174,222,225,1,42,2,{Kopādikiriyā}ti kopasaṅghaṭṭanapīḷanakiriyā.
  7224. 917224,173,1174,226,230,1,41,4,Kopa-saddo cettha khobhapariyāyo veditabbo.
  7225. 917225,173,1174,231,241,1,100,9,Kattubhūto kammabhūto ca {attho}ti kattukammasādhanānaṃ vasena vuccamāno bhūtupādāyarūpasaṅkhāto attho.
  7226. 917226,173,1174,242,255,1,119,11,"Kammakattutthena {bhijjati-saddenā}ti yadā kammakattuttho ruppati-saddo, tadā bhijjati-saddopi tadattho eva veditabboti attho. "
  7227. 917227,173,1174,256,277,1,84,11,"Tattha yadā kammatthe‘‘ ruppatī’’ ti padaṃ, tadā‘‘ sītenā’’ tiādīsu kattuatthe karaṇavacanaṃ. "
  7228. 917228,173,1174,278,295,1,94,12,"Yadā pana‘‘ ruppatī’’ ti padaṃ kattuatthe kammakattuatthe vā, tadā hetumhi karaṇavacanaṃ veditabbaṃ."
  7229. 917229,173,1174,296,315,1,101,11,‘‘ Yaṃ pana ruppatī’’ tiādinā‘‘ kuppatī’’ tiādīnaṃ kattukammatthānampi atthavacanānaṃ vacane kāraṇaṃ dasseti.
  7230. 917230,173,1174,316,361,1,205,18,"Yadipi attha-saddo‘‘ pīḷanaṭṭho’’ tiādīsu( paṭi. ma.1.17;2.8) sabhāvapariyāyopi hoti,‘‘ kenaṭṭhenā’’ ti panettha abhidheyyapariyāyo adhippetoti āha‘‘ kenaṭṭhenāti pucchāsabhāgavasena ruppanaṭṭhenā’’ ti, ruppanasaddābhidheyyabhāvenāti attho. "
  7231. 917231,173,1174,362,372,1,45,6,Tenevāha‘‘ na kevalaṃ saddatthoyeva ruppanan’’ ti.
  7232. 917232,173,1174,373,379,1,62,5,Tassa {atthassā}ti tassa bhūtupādāyappabhedassa sabhāvadhammassa.
  7233. 917233,173,1174,380,388,1,80,8,Ruppanalakkhaṇañca nāmetaṃ aniccatādi viya kakkhaḷattādito aññanti na gahetabbaṃ.
  7234. 917234,173,1174,389,398,1,95,8,"Paññattiviseso hi tanti, kakkhaḷattādīnaṃyeva pana arūpadhammavidhuro sabhāvavisesoti veditabbaṃ. "
  7235. 917235,173,1175,2,8,1,43,4,{Mucchāpattiyā}ti mucchāya mohassa āpajjanena.
  7236. 917236,173,1175,9,14,1,63,5,Kappasaṇṭhānaṃ udakan ti kappasaṇṭhāpakamahāmeghavuṭṭhaṃ udakaṃ.
  7237. 917237,173,1175,15,25,1,86,9,{Tathā}ti tappakāratāya khārabhāve sati udakena kappavuṭṭhānakāle viya pathavī vilīyeyya.
  7238. 917238,173,1175,26,35,1,89,9,Lokantariyasattānaṃ pana pāpakammabalena akhārepi khāre viya sarīrassa vilīyanā veditabbā.
  7239. 917239,173,1175,36,41,1,46,4,{Tenevā}ti saussadanissayanirayassa vuttattā eva.
  7240. 917240,173,1175,42,47,1,55,5,Na hi avīcimhi pañcavidhabandhanādikammakāraṇaṃ karonti.
  7241. 917241,173,1176,2,12,1,67,7,3. Pakaraṇappattaṃ rūpaṃ pakkhipitvā mātikā ṭhapitāti ānetvā sambandho.
  7242. 917242,173,1176,13,24,1,84,9,Mahābhūtu… pe… āpajjati tappakārabhāvena atītaṃse gaṇanaṃ gatanti vuttattāti adhippāyo.
  7243. 917243,173,1176,25,38,1,109,9,‘‘ Na hī’’ tiādinā dhammantaranivattanatthatā pakārantaranivattanatthatā ca bhūtupādāyagahaṇassa natthīti dasseti.
  7244. 917244,173,1176,39,42,1,31,2,{Taṃdassane}ti gaṇanantaradassane.
  7245. 917245,173,1176,43,46,1,37,2,{Taṃsabhāvattā}ti bhūtupādāyasabhāvattā.
  7246. 917246,173,1176,47,66,1,139,14,"‘‘ Na cā’’ tiādinā bhūtupādāyasabhāvo atītaṃsagaṇitatāya taṃsabhāvassapi aññathā gaṇitattā, ataṃsabhāvassa ca tathā gaṇitattā akāraṇanti dasseti."
  7247. 917247,173,1176,67,89,1,104,15,"‘‘ Ajjhatta… pe… labbhatī’’ ti etena dutiyanaye na kevalaṃ yathāvuttova doso, atha kho abyāpitopi dosoti dasseti. "
  7248. 917248,173,1176,90,95,1,53,5,Tadetaṃ pana akāraṇaṃ kāraṇabhāvasseva anadhippetattā.
  7249. 917249,173,1176,96,107,1,100,10,"Na hettha bhūtupādāyarūpabhāvo atītaṃse gaṇanassa kāraṇanti adhippetaṃ, yato yathāvuttadosāpatti siyā."
  7250. 917250,173,1177,2,28,1,77,14,"‘ ‘ Kintī’’ ti ettha‘‘ kin’’ ti pubbe yaṃ‘‘ rūpan’’ ti sāmaññato gahitaṃ, tassa sarūpapucchā. "
  7251. 917251,173,1177,29,35,1,37,5,"Iti -saddo nidassanattho, na kāraṇattho. "
  7252. 917252,173,1177,36,54,1,100,14,"Tenassa yaṃ rūpaṃ atītaṃ niruddhaṃ… pe… atītaṃsena saṅgahitaṃ atītakoṭṭhāse gaṇanaṃ gataṃ, taṃ kinti ce?"
  7253. 917253,173,1177,55,69,1,73,8,‘‘ Cattāro ca… pe… rūpan’’ ti bhūtupādāyavibhāgadassanamukhena visesaṃ nidasseti.
  7254. 917254,173,1177,70,79,1,72,8,"Yattakā hi idha visesā niddiṭṭhā cakkhāyatanādayo, tesamidaṃ nidassananti. "
  7255. 917255,173,1177,80,84,1,30,4,Na cettha purimanayato aviseso.
  7256. 917256,173,1177,85,90,1,58,5,Tattha hi rūpassa bhūtupādāyatāmattasabhāvadassanatā vuttā.
  7257. 917257,173,1177,91,101,1,53,6,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ‘‘ atītarūpampi bhūtāni cevā’’ tiādi.
  7258. 917258,173,1177,102,109,1,79,7,Idha pana bhūtupādāyena nidassanabhūtena rūpassa sabbavisesavibhāvanatā dassitā.
  7259. 917259,173,1177,110,125,1,83,11,"Evañca katvā abyāpitadosopi cettha anokāsova, yaṃ rūpaṃ ajjhattaṃ… pe… upādinnaṃ, kinti? "
  7260. 917260,173,1177,126,134,1,60,6,Cattāro ca… pe… rūpanti tadaññavisesanidassanassa adhippetattā.
  7261. 917261,173,1177,135,146,1,44,7,Tathā cāha‘‘ evaṃ sabbattha attho veditabbo’’ ti.
  7262. 917262,173,1178,2,13,1,88,8,"{Pariyāyadesanattā}ti sabhāvato pariyāyanaṃ parivattanaṃ pariyāyo, ujukaṃ appavattīti attho. "
  7263. 917263,173,1178,14,23,1,68,7,"Pariyāyena, pariyāyabhūtā vā desanā etthāti pariyāyadesanaṃ, suttantaṃ. "
  7264. 917264,173,1178,24,34,1,132,9,"Suttantañhi veneyyajjhāsayavasena desetabbadhamme lesato labbhamānabhāvakathanaṃ, na ujunippadesabhāvakathananti pariyāyadesanaṃ nāma. "
  7265. 917265,173,1178,35,44,1,40,5,Teneva taṃ‘‘ yathānulomasāsanan’’ ti vuccati.
  7266. 917266,173,1178,45,60,1,113,10,"Abhidhammo pana desetabbadhamme ujunippadesakathananti nippariyāyadesanaṃ nāma, yato‘‘ yathādhammasāsanan’’ ti vuccati. "
  7267. 917267,173,1178,61,66,1,39,4,Nicchayena {deso}ti vavatthānato kathanaṃ.
  7268. 917268,173,1178,67,90,1,158,13,Tathā bhaddekarattasuttā dīsu( ma. ni.3.272 ādayo) viya atītādibhāvo atītānāgatapaccuppannabhāvo addhāvasena idhāpi khandhavibhaṅge suttantabhājanīyattā niddisitabbo siyāti yojanā.
  7269. 917269,173,1179,2,5,1,25,3,Sannipatitan ti samāgataṃ.
  7270. 917270,173,1179,6,9,1,31,2,{Santānavasenā}ti pubbāparavasena.
  7271. 917271,173,1179,10,18,1,65,7,"Pubbenāparassa samappamāṇatāya anūnaṃ anadhikaṃ, tato eva ekākāraṃ. "
  7272. 917272,173,1179,19,26,1,64,6,"Pavattikālavasena vā anūnaṃ anadhikaṃ, samānasabhāvatāya ekākāraṃ. "
  7273. 917273,173,1179,27,31,1,41,4,Tena visabhāgautunā anantaritataṃ dasseti.
  7274. 917274,173,1179,32,43,1,100,10,Evaṃ {āhārepī}ti ettha visabhāgāhārena anantarito anekavāraṃ anekadivasampi bhutto sabhāgekāhāraṃ nāma.
  7275. 917275,173,1179,44,58,1,77,9,"‘‘ Tato pubbe visabhāgautuāhārasamuṭṭhānaṃ atītaṃ, pacchā anāgatan’’ ti hi vuttanti."
  7276. 917276,173,1179,59,72,1,78,9,‘‘ Ekāhārasamuṭṭhānan’’ ti pana vuttattā ekasseva āhārassa yojanā yuttarūpāti apare.
  7277. 917277,173,1179,73,92,1,140,15,"{Pañcadvāravasenā}ti ettha pañcadvārāvajjanato paṭṭhāya yāva tadārammaṇaṃ, yāva javanaṃ, yāva vā voṭṭhabbanaṃ, tāva pavattā cittasantati ekavīthi. "
  7278. 917278,173,1179,93,96,1,48,3,Ekajavanasamuṭṭhānan ti ekajavanavārasamuṭṭhānaṃ.
  7279. 917279,173,1179,97,108,1,105,10,"Ettha ca samayaṃ anāmasitvāva santativasena, santatiñca anāmasitvāva samayavasena atītādivibhāgo gahetabbo. "
  7280. 917280,173,1180,2,6,1,23,3,Tesan ti hetupaccayānaṃ.
  7281. 917281,173,1180,7,10,1,25,2,{Kalāpassā}ti rūpakalāpassa.
  7282. 917282,173,1180,11,19,1,65,6,"{Kammānantarādī}ti kammādi, anantarādīti paccekaṃ ādi-saddo yojetabbo. "
  7283. 917283,173,1180,20,30,1,120,10,Tattha paṭhamena ādisaddena upanissayapaccayassa āhārādino ca dutiyena samanantarānantarūpanissayādino saṅgaho veditabbo.
  7284. 917284,173,1180,31,40,1,102,8,"Cittuppādassa cettha kammānantarādipaccayavasena, itarassa kammādivaseneva janakabhāve yojanā daṭṭhabbā. "
  7285. 917285,173,1180,41,53,1,113,9,"Tathā cittuppādassa purejātavasena, itarassa pacchājātavasena, ubhayesampi sahajātavasena upatthambhanaṃ veditabbaṃ . "
  7286. 917286,173,1180,54,62,1,37,4,Tenevāha‘‘ yathāsambhavaṃ yojetabban’’ ti.
  7287. 917287,173,1180,63,66,1,30,2,{Uppādakkhaṇe}ti hetukiccakkhaṇe.
  7288. 917288,173,1180,67,83,1,144,15,"Hetukiccaṃ nāma tassa tassa uppādetabbassa uppattikaraṇaṃ, tañca tasmiṃ khaṇe uppannaphalattā tato paraṃ kattabbābhāvato niṭṭhitañcāti daṭṭhabbaṃ. "
  7289. 917289,173,1180,84,91,1,60,7,Itaraṃ pana tīsupi khaṇesu paccayakiccaṃ daṭṭhabbanti yojanā.
  7290. 917290,173,1181,2,12,1,112,6,6. {Aniṭṭhanāmanivattanassā}ti aniṭṭhanāmanivattiyā akāraṇabhāvadassanena iṭṭhanāmalābhāpanassa akāraṇabhāvaṃ dasseti.
  7291. 917291,173,1182,2,7,1,66,4,{Devamanussasampattibhave}ti sampattiyutte sampanne devamanussabhave.
  7292. 917292,173,1182,8,11,1,39,2,{Samiddhasobhanatā}ti abhivuddhasobhanatā.
  7293. 917293,173,1182,12,21,1,56,7,"Tato {evā}ti sampattivirahato eva, asampannattā evāti attho. "
  7294. 917294,173,1182,22,30,1,87,8,Tesaṃyeva hatthiādīnaṃ sukhassa hetubhāvaṃ na gacchanti sāraṇādivasena dukkhapaccayattā.
  7295. 917295,173,1182,31,34,1,24,3,Tesan ti hatthirūpādīnaṃ.
  7296. 917296,173,1182,35,44,1,49,5,‘‘ Tassa tassevā’’ tiādinā yathāvuttamatthaṃ vivarati.
  7297. 917297,173,1182,45,53,1,65,8,Akusalena attanā katena nibbattaṃ dukkhassa paccayo hotīti yojanā.
  7298. 917298,173,1182,54,71,1,100,13,"{Tasmā}ti yasmā kammaṃ yasmiṃ santāne nibbattaṃ, tattheva sukhadukkhānaṃ paccayo hoti, na aññattha, tasmā. "
  7299. 917299,173,1182,72,76,1,39,3,Aṭṭhakathāyaṃ {panā}ti ekaccamatadassanaṃ.
  7300. 917300,173,1182,77,119,1,233,25,"Tattha‘‘ aniṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti yasmā paṭisedhadvayena kusalakammajassa iṭṭhabhāvo niyato, tasmā‘‘ kusalakammajameva iṭṭhan’’ ti evaṃ aniyametvā‘‘ kusalakammajaṃ iṭṭhamevā’’ ti evamettha niyamo gahetabboti dassento‘‘ akusalakammajampī’’ tiādimāha. "
  7301. 917301,173,1182,120,129,1,59,8,"Kinti akusalakammajaṃ sobhanaṃ, yaṃ paresaṃ iṭṭhaṃ nāma siyā? "
  7302. 917302,173,1182,130,145,1,158,14,"Yadi duggatiyaṃ kesañci tiracchānānaṃ saṇṭhānādisampatti sugatiyaṃ sattānaṃ akusalanissandena virūparūpatā viya kusalanissandena, kathaṃ tassā akusalakammajatā. "
  7303. 917303,173,1182,146,192,1,397,41,"Atha pana yaṃ kesañci amanāpampi samānaṃ rūpaṃ manāpaṃ hutvā upaṭṭhāti, taṃ sandhāya vuttaṃ, evampi yathā kesañci tiracchānādīnaṃ kusalakammajaṃ manussādirūpaṃ amanāpato upaṭṭhahantampi kusalavipākasseva ārammaṇabhāvato atthato iṭṭhameva nāma hoti, evaṃ akusalakammajaṃ kesañci manāpaṃ hutvā upaṭṭhahantampi akusalavipākasseva ārammaṇabhāvato atthato aniṭṭhameva nāma hoti, evañcetaṃ sampaṭicchitabbaṃ. "
  7304. 917304,173,1182,193,220,1,121,13,"Aññathā‘‘ aṭṭhānametaṃ anavakāso, yaṃ kāyaduccaritassa iṭṭho kanto manāpo vipāko uppajjeyyā’’ tiādiaṭṭhānapāḷiyā( ma. ni.3.131) virodho siyā. "
  7305. 917305,173,1182,221,229,1,37,4,Tenevāha‘‘ kusalakammajassa panā’’ tiādi.
  7306. 917306,173,1182,230,236,1,28,4,"Sabbesan ti attano, paresañca . "
  7307. 917307,173,1182,237,281,1,272,33,"Iṭṭhassa abhāvo {vattabbo}ti yathā‘‘ kusalakammajaṃ aniṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti vuttaṃ, evaṃ kiñcāpi‘‘ akusalakammajaṃ iṭṭhaṃ nāma natthī’’ ti aṭṭhakathāyaṃ na vuttaṃ, tena pana nayadassanena akusalakammajassa abhāvo vutto eva hotīti so saṃvaṇṇanāvasena niddhāretvā vattabboti adhippāyo. "
  7308. 917308,173,1182,282,288,1,76,6,Etena kusalakammajameva iṭṭhanti purimapadāvadhāraṇassa gahetabbataṃ dasseti.
  7309. 917309,173,1183,2,11,1,50,5,Idāni ‘‘ hatthiādīnampī’’ tiādinā tamevatthaṃ vivarati.
  7310. 917310,173,1183,12,18,1,61,5,{Kusalavipākassā}ti etthāpi kusalavipākasseva ārammaṇanti attho.
  7311. 917311,173,1183,19,24,1,43,5,Manussānan ti ca nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ.
  7312. 917312,173,1183,25,35,1,115,9,"Itaresampi ca akusalakammajaṃ akusalavipākasseva, kusalakammajañca kusalavipākasseva ārammaṇanti dassitovāyaṃ nayoti. "
  7313. 917313,173,1183,36,54,1,99,12,Kasmā pana iṭṭhāniṭṭhamissite vatthumhi manāpatāva saṇṭhātīti āha‘‘ iṭṭhārammaṇena… pe… sakkā vattun’’ ti.
  7314. 917314,173,1183,55,71,1,123,12,Suṭṭhu vuttan ti‘‘ iṭṭhāniṭṭhaṃ ekantato vipākeneva paricchijjatī’’ ti vadantehi iṭṭhāniṭṭhārammaṇavavatthānaṃ sammadeva vuttaṃ.
  7315. 917315,173,1183,72,78,1,68,5,Taṃ {anugantvā}ti vipākavasena iṭṭhāniṭṭhārammaṇavavatthānaṃ anugantvā.
  7316. 917316,173,1183,79,86,1,49,5,"{Sabbatthā}ti sugatiduggatīsu, sabbesu vā ārammaṇesu."
  7317. 917317,173,1184,2,21,1,82,12,‘ ‘ Aniṭṭhā’’ ti vacaneneva tesaṃ iṭṭhatā nivattitāti āha‘‘ sadisatā ca rūpādibhāvoyevā’’ ti.
  7318. 917318,173,1184,22,45,1,146,17,Iṭṭhāneva rūpādīni kāmaguṇāti sutte vuttānīti mittapaṭipakkho amitto viya iṭṭhapaṭipakkhā aniṭṭhāti adhippetāti vuttaṃ‘‘ aniṭṭhāti… pe… vohāro viyā’’ ti.
  7319. 917319,173,1184,46,84,1,102,12,Sabbāni {vā}ti ettha‘‘ piyarūpaṃ sātarūpan’’ ti( dī. ni.2.400; ma. ni.1.133; vibha.203) vacanato kathaṃ aniṭṭhānaṃ rūpādīnaṃ kāmaguṇabhāvāpattīti ce?
  7320. 917320,173,1184,85,90,1,72,5,Tesampi vipallāsavasena taṇhāvatthubhāvato piyarūpabhāvassa adhippetattā.
  7321. 917321,173,1184,91,135,1,95,11,Yadi evaṃ kathaṃ‘‘ cakkhuviññeyyāni rūpāni iṭṭhānī’’ tiādisuttapadaṃ( ma. ni.1.166;2.155;3.57; saṃ. ni.5.30) nīyatīti āha‘‘ atisayenā’’ tiādi.
  7322. 917322,173,1185,2,14,1,102,8,Indriyabaddharūpavasena pāḷiyaṃ hīnadukaniddeso pavattoti dassetuṃ‘‘ dvīsupi hīnapaṇītapadesū’’ tiādimāha.
  7323. 917323,173,1185,15,21,1,46,5,"Avayavayoge sāmivacanaṃ, na kattarīti adhippāyo."
  7324. 917324,173,1185,22,51,1,136,17,"‘‘ Tesaṃ tesaṃ sattānan’’ ti indriyabaddharūpe niddiṭṭhe kasmā kammajavasena attho vutto, na catusantativasenāti āha‘‘ sattasantāna… pe… vuttan’’ ti. "
  7325. 917325,173,1185,52,69,1,102,12,Padhānattā hi kammajavasena atthaṃ vatvā sesesu‘‘ evaṃ utusamuṭṭhānādīsupī’’ ti aṭṭhakathāyaṃ atideso kato .
  7326. 917326,173,1185,70,90,1,78,12,‘‘ Tehi tehīti etasmiṃ atthe’’ ti iminā‘‘ tesaṃ tesan’’ ti kattari sāmivacanaṃ āsaṅkati.
  7327. 917327,173,1185,91,109,1,125,13,"Tathā sati visaye vā sāmivacane laddhaguṇaṃ dasseti‘‘ na kammajavasenevā’’ tiādinā, kammajaggahaṇañcettha upalakkhaṇaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  7328. 917328,173,1186,2,5,1,38,3,Mariyādābhūtan ti uttamamariyādābhūtaṃ.
  7329. 917329,173,1186,6,19,1,47,8,"Tenevāha‘‘ yassa yeva manāpā, tassa teva paramā’’ ti. "
  7330. 917330,173,1186,20,23,1,20,3,Tesan ti kāmaguṇānaṃ.
  7331. 917331,173,1186,24,27,1,22,2,{Sabhāvato}ti lakkhaṇato.
  7332. 917332,173,1187,2,24,1,148,15,‘ ‘ Ekasmiṃyeva assādanakujjhanato’’ tiādinā‘‘ yasmā teyeva rūpādayo eko assādetī’’ tiādikaṃ suttantavivaraṇaṃ iṭṭhāniṭṭhabhāve hetubhāvena vuttanti dasseti.
  7333. 917333,173,1187,25,37,1,130,11,Iṭṭhāniṭṭhaggahaṇaṃ {hotī}ti nibbāne viya aniṭṭhaggahaṇaṃ saññāvipallāsena aññesupi ārammaṇesu iṭṭhāniṭṭhābhiniveso hotīti adhippāyo.
  7334. 917334,173,1188,2,25,1,94,13,"Vibhāgo nāma asaṅkaro, vitthāro cāti‘‘ vibhattan’’ ti padassa‘‘ vavatthitaṃ, pakāsitan’’ ti ca atthamāha. "
  7335. 917335,173,1188,26,29,1,29,3,Aññesan ti atiaḍḍhadaliddānaṃ.
  7336. 917336,173,1188,30,47,1,103,14,"Idaṃ iṭṭhaṃ, aniṭṭhañca {hotī}ti ettha ca -saddena aniṭṭhaṃ, iṭṭhañca hotīti ayampi attho vuttoti veditabbaṃ. "
  7337. 917337,173,1188,48,69,1,88,12,"Aniṭṭhaṃ iṭṭhan ti iṭṭhassa‘‘ aniṭṭhan’’ ti, aniṭṭhassa‘‘ iṭṭhan’’ ti gahaṇe yathāsaṅkhyaṃ yojanā. "
  7338. 917338,173,1188,70,77,1,74,6,{Indriyavikārāpattiādinā}ti ettha ādi -saddena pubbābhisaṅkhārādiṃ saṅgaṇhāti.
  7339. 917339,173,1188,78,99,1,117,12,"Puretaraṃ pavattacittābhisaṅkhāravasenāpi hi vināva saññāvipallāsaṃ iṭṭhaṃ‘‘ aniṭṭhan’’ ti, aniṭṭhañca‘‘ iṭṭhan’’ ti gayhatīti. "
  7340. 917340,173,1189,2,7,1,41,4,Tena {vipākenā}ti tena kusalākusalavipākena.
  7341. 917341,173,1189,8,24,1,146,15,"Ārammaṇassa iṭṭhāniṭṭhatan ti yattha taṃ uppajjati, tassa buddharūpādikassa gūthādikassa ca ārammaṇassa yathākkamaṃ iṭṭhataṃ aniṭṭhatañca nidasseti. "
  7342. 917342,173,1189,25,39,1,169,13,"Vijjamānepi saññāvipallāse ārammaṇena vipākaniyamadassanan ti iṭṭhārammaṇe kusalavipākova uppajjati, aniṭṭhārammaṇe akusalavipākovāti evaṃ ārammaṇena vipākaniyamadassanaṃ. "
  7343. 917343,173,1189,40,49,1,75,8,"Ārammaṇaniyamadassanatthan ti yaṃ kusalavipākassa ārammaṇaṃ, taṃ iṭṭhaṃ nāma. "
  7344. 917344,173,1189,50,58,1,63,7,"Yaṃ akusalavipākassa ārammaṇaṃ, taṃ aniṭṭhaṃ nāmāti dassanatthaṃ. "
  7345. 917345,173,1189,59,68,1,77,9,Ārammaṇena niyāmito hi vipāko attano upakārakassa ārammaṇassa niyāmako hotīti.
  7346. 917346,173,1190,2,23,1,238,18,"Dvārantare dukkhassa paccayabhūtassa ārammaṇassa dvārantare sukhavipākuppādanato, dvārantare sukhassa paccayabhūtassa ārammaṇassa dvārantare dukkhavipākuppādanato vipākena ārammaṇaniyamadassanena vipākavasena iṭṭhāniṭṭhatā dassitāti yojanā. "
  7347. 917347,173,1191,2,15,1,137,9,"7. Duppariggahaṭṭhena kāraṇabhūtena lakkhaṇassa indriyādisabhāvassa duppaṭivijjhatā, evaṃ supariggahaṭṭhena lakkhaṇasuppaṭivijjhatā veditabbā."
  7348. 917348,173,1191,16,32,1,50,7,‘‘ Dūre’’ ti {avuttassā}ti lakkhaṇato‘‘ dūre’’ ti akathitassa.
  7349. 917349,173,1191,33,44,1,51,6,{Vuttampī}ti lakkhaṇato‘‘ dūre’’ ti vuttampi sukhumarūpaṃ.
  7350. 917350,173,1192,2,19,1,67,10,‘ ‘ Bhindamāno’’ ti sambhindamānoti vuttaṃ hotīti āha‘‘ missakaṃ karonto’’ ti.
  7351. 917351,173,1192,20,43,1,110,14,"Yasmā pana bhedanaṃ vibhāgakaraṇampi hoti, tasmā dutiyavikappe‘‘ bhindamāno’’ ti padassa‘‘ visuṃ karonto’’ ti atthamāha. "
  7352. 917352,173,1192,44,50,1,49,5,Tatiyavikappe pana {bhindamāno}ti vināsentoti attho.
  7353. 917353,173,1192,51,65,1,89,9,"Tenāha‘‘ santikabhāvaṃ bhinditvā dūrabhāvaṃ, dūrabhāvañca bhinditvā santikabhāvaṃ karonto’’ ti. "
  7354. 917354,173,1192,66,77,1,77,10,"Na hi sakkā santikassa tabbhāvaṃ avināsetvā dūrabhāvaṃ kātuṃ, tathā itarassāpi. "
  7355. 917355,173,1192,78,103,1,201,23,"Santikabhāvakaraṇena na bhindati na vināseti, na ca okāsadūrato lakkhaṇato dūraṃ visuṃ karaṇena bhindati vibhāgaṃ karoti, nāpi okāsadūrena lakkhaṇato dūraṃ vomissakakaraṇena bhindati sambhindatīti yojanā."
  7356. 917356,173,1192,104,122,1,72,10,‘‘ Tidhā attho daṭṭhabbo’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ‘‘ na hī’’ tiādinā vivarati.
  7357. 917357,173,1192,123,131,1,62,7,"Visuṃ karoti, vomissakaṃ karotīti karoti-saddaṃ ānetvā sambandho."
  7358. 917358,173,1192,132,175,1,270,30,"‘‘ Etthāpī’’ tiādinā yathā‘‘ okāsato dūrameva bhindatī’’ ti ettha okāsato dūrassa okāsato santikabhāvakaraṇaṃ adhippetanti vināsanaṃ bhedanaṃ, evaṃ‘‘ na lakkhaṇato dūraṃ bhindatī’’ ti etthāpi lakkhaṇato dūrassa lakkhaṇato santikabhāvākaraṇaṃ abhedanaṃ avināsananti imamatthaṃ dasseti. "
  7359. 917359,173,1192,176,189,1,95,9,Vomissakakaraṇavibhāgakaraṇatthataṃ sandhāyāha‘‘ bhindamānoti ettha ca aññathā bhedanaṃ vuttan’’ ti.
  7360. 917360,173,1192,190,204,1,79,10,Pacchimanaye vināsanatthameva sandhāya‘‘ bhedanaṃ idha ca aññathā vuttan’’ ti avoca.
  7361. 917361,173,1193,2,4,1,35,2,Rūpakkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7362. 917362,173,1194,2,4,1,28,2,2 . Vedanākkhandhaniddesavaṇṇanā
  7363. 917363,173,1195,2,16,1,122,7,"8. Cakkhādayo {pasādā}ti oḷārikattabhāvapariyāpannā cakkhusotaghānajivhāpasādā, manomayattabhāvapariyāpannā cakkhusotappasādā ca. "
  7364. 917364,173,1195,17,26,1,83,8,Kāyavohāraṃ {arahantī}ti kāyantogadhattā kāyekadesattā ca kāyoti vattabbataṃ arahanti.
  7365. 917365,173,1195,27,73,1,115,14,"{Kāyo}ti hi attabhāvopi vuccati‘‘ sakkāyadiṭṭhī’’ tiādīsu( saṃ. ni.1.21;3.155), karajakāyopi‘‘ so imamhā kāyā aññaṃ kāyaṃ abhinimminātī’’ tiādīsu( paṭi. ma.3.14). "
  7366. 917366,173,1195,74,84,1,85,8,"{Tabbatthukā}ti cakkhādinissitā kāyikāti pariyāyena vuttā, nippariyāyena pana cetasikāva. "
  7367. 917367,173,1195,85,109,1,140,13,Yathāha‘‘ yaṃ tasmiṃ samaye tajjācakkhuviññāṇadhātusamphassajaṃ cetasikaṃ neva sātaṃ nāsātaṃ cetosamphassajaṃ adukkhamasukhaṃ vedayitan’’ tiādi( dha. sa.152).
  7368. 917368,173,1195,110,126,1,99,12,‘‘ Na hi cakkhādayo kāyappasādā hontī’’ ti iminā kāyapasādanissitā vedanā nippariyāyena kāyikāti dasseti.
  7369. 917369,173,1195,127,133,1,76,5,{Kāyikacetasikādibhāvenā}ti ādi -saddena kusalākusalābyākatādibhāvā saṅgayhanti.
  7370. 917370,173,1195,134,139,1,67,4,{Tenā}ti sukhādivedanekadesassa addhāsamayavasena atītādibhāvābhāvena.
  7371. 917371,173,1195,140,166,1,185,21,"Keci panettha‘‘ heṭṭhā dassitanayattā pākaṭattā addhāvasena, ekamuhuttādipubbaṇhādīsu utuādinā rūpassa viya vedanāya vibhāgo na gayhatīti samayavasena ca atītādibhedo na dassito’’ ti vadanti. "
  7372. 917372,173,1195,167,180,1,95,9,Santānavasena pavattānampi vedanānaṃ cittena samūhato gahetabbataṃ sandhāyāha‘‘ vedanāsamudāyo’’ ti.
  7373. 917373,173,1195,181,185,1,39,3,{Tehī}ti addhāsamayavasena atītādibhāvehi.
  7374. 917374,173,1195,186,190,1,24,3,{Etthā}ti etasmiṃ vibhaṅge.
  7375. 917375,173,1195,191,203,1,77,7,{Te}ti‘‘ vedanekadesā’’ ti vuttā kāyikacetasikādibhāvena bhinnā sukhādivedanāvisesā.
  7376. 917376,173,1195,204,223,1,116,13,"Yadi vedanekadesā ettha gahitā, khaṇaparicchinnāva te gahetabbā, na santatiparicchinnāti āha‘‘ ekasantatiyaṃ panā’’ tiādi. "
  7377. 917377,173,1195,224,227,1,21,2,{Tesū}ti sukhādibhedesu.
  7378. 917378,173,1195,228,231,1,14,2,{Bhedo}ti viseso.
  7379. 917379,173,1195,232,235,1,24,2,{Tassā}ti sukhādivisesassa.
  7380. 917380,173,1195,236,251,1,98,10,"Yathā cettha, evaṃ‘‘ taṃsahitataduppādakā’’ ti etthāpi taṃ-saddena sukhādiviseso paccāmaṭṭhoti veditabbo. "
  7381. 917381,173,1195,252,257,1,49,5,Santati paricchedikā bhavituṃ arahatīti sambandho.
  7382. 917382,173,1195,258,265,1,70,6,"Santatikhaṇavaseneva paricchedo vutto, na addhāsamayavasenāti adhippāyo."
  7383. 917383,173,1196,2,31,1,234,20,"‘ ‘ Pubbantāparantamajjhagatā’’ ti niṭṭhitahetukiccā aniṭṭhitapaccayakiccāti vuttā, taṃ pana atikkantahetupaccayakiccanti evaṃ vuttassa nayassa upalakkhaṇanti āha‘‘ pubbantāparantamajjhagatāti etena hetupaccayakiccavasena vuttanayaṃ dassetī’’ ti. "
  7384. 917384,173,1196,32,54,1,170,19,"Ettha kusalākusalakiriyavedanānaṃ rūpassa viya, vipākānaṃ viya ca ayaṃ nāma janakahetūti nippariyāyena na sakkā vattuṃ, pariyāyena pana anantarapaccayabhūto hetūti vattabbo. "
  7385. 917385,173,1197,2,8,1,35,3,11. Santāpanakiccan ti pariḍahanakiccaṃ.
  7386. 917386,173,1197,9,15,1,80,6,Jātiādisaṅkaran ti jātisabhāvapuggalalokiyalokuttarato saṅkaraṃ sambhedaṃ akatvā.
  7387. 917387,173,1197,16,19,1,27,3,Samānajātiyan ti ekajātiyaṃ.
  7388. 917388,173,1197,20,26,1,63,6,Sukhato tajjātiyā adukkhamasukhā paṇītāti yojetabbāti sambandho.
  7389. 917389,173,1197,27,30,1,39,2,{Samānabhede}ti bhūmantarādisamānavibhāge.
  7390. 917390,173,1197,31,37,1,73,6,Upabrūhitānaṃ dhātūnan ti uḷārarūpasamuṭṭhāpanena paṇītānaṃ rūpadhammānaṃ.
  7391. 917391,173,1197,38,42,1,40,4,Vibādhitānan ti nippīḷitānaṃ milāpitānaṃ.
  7392. 917392,173,1197,43,46,1,24,3,Ubhayan ti sukhādidvayaṃ.
  7393. 917393,173,1197,47,56,1,60,8,"Ettha ca khobhanā, āluḷanā ca kāyikasukhassa vasena veditabbā. "
  7394. 917394,173,1197,57,59,1,25,2,Abhisandanā jhānasukhassa.
  7395. 917395,173,1197,60,62,1,21,2,Madayanā kāmasukhassa.
  7396. 917396,173,1197,63,65,1,13,2,Tathā chādanā.
  7397. 917397,173,1197,66,68,1,17,2,Āsiñcanā sabbassa.
  7398. 917398,173,1197,69,75,1,45,6,Chādanā āsiñcanā vā sabbassa vasena veditabbā.
  7399. 917399,173,1198,2,7,1,54,4,Sabhāvādibhedena {cā}ti sabhāvapuggalalokiyādibhedena ca.
  7400. 917400,173,1198,8,14,1,68,6,Ekantapaṇīte lokuttare hīnapaṇītānaṃ paṭipadānaṃ vasena hīnapaṇītatā.
  7401. 917401,173,1198,15,22,1,66,6,"Ekantahīne akusale chandādivasena hīnapaṇītatā, oḷārikasukhumatā ca. "
  7402. 917402,173,1198,23,34,1,48,8,"Tathā hi vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ‘‘ yā oḷārikā, sā hīnā. "
  7403. 917403,173,1198,35,50,1,23,5,"Yā sukhumā, sā paṇītā’’ ti( vibha. aṭṭha.11). "
  7404. 917404,173,1198,51,70,1,183,14,"Akusalādīsu dosasahagatādiantarabhedavasena upādāyupādāya oḷārikasukhumatā taṃtaṃvāpanavasena vuccati, na kusalākusalādivasenāti āha‘‘ taṃtaṃvāpanavasena kathanepi parivattanaṃ natthī’’ ti. "
  7405. 917405,173,1198,71,74,1,32,2,{Dosussannatāyā}ti kilesādhikatāya.
  7406. 917406,173,1198,75,78,1,22,2,{Tathā}ti dosussannatāya.
  7407. 917407,173,1198,79,83,1,33,4,Kathaṃ pana kusalesu dosussannatā?
  7408. 917408,173,1198,84,100,1,162,15,"Upanissayavasena, kilesādhikehi santāne pavattamānā kusalā dhammā kilesehi sambādhappattiyā tiṇādīhi sambādhappattāni viya sassāni vipulaphalauḷāraphalā na hontīti. "
  7409. 917409,173,1198,101,104,1,21,2,{Tathā}ti mandadosatāya.
  7410. 917410,173,1198,105,109,1,51,4,Kusalānaṃ mandadosatāpi vuttanayānusārena veditabbā.
  7411. 917411,173,1198,110,117,1,88,6,{Oḷārikasukhumanikantī}ti ettha antogadhavisesaṃ nikantiyā oḷārikasukhumatāsāmaññaṃ vuttaṃ.
  7412. 917412,173,1198,118,130,1,142,10,"Yathā hettha oḷārikasāmaññena oḷārikoḷārikataroḷārikatamā nikantiyo gayhanti, tathā sukhumasukhumatarasukhumatamā sukhumatāsāmaññena gayhantīti. "
  7413. 917413,173,1198,131,137,1,77,6,Sukhumatamanikantivatthunti cettha yāva bhavaggaṃ vipassanāñāṇañca veditabbaṃ.
  7414. 917414,173,1199,2,12,1,44,6,13. Yadi {siyā}ti yadi asampayogo visaṃsaṭṭho siyā.
  7415. 917415,173,1200,2,9,1,79,5,Santikato {akusalato}ti akusalabhāvena santikato lobhasahagatādiakusalavedayitato.
  7416. 917416,173,1200,10,16,1,62,5,{Akusalā}ti dosasahagatādiakusalavedanā dūreti yathā uddharīyati.
  7417. 917417,173,1200,17,27,1,105,9,Tato dūrato {kusalato}ti tato akusalato dūrato kāmāvacarādikusalavedayitato kusalā kāmāvacarādikusalavedanā.
  7418. 917418,173,1200,28,47,1,76,11,‘‘ Na sakkā’’ ti vuttaṃ uddharituṃ asakkuṇeyyataṃ‘‘ tathā hi satī’’ tiādinā vivarati.
  7419. 917419,173,1200,48,68,1,156,17,"{Tasmā}ti yasmā dūrato santikuddharaṇaṃ vuttanayena santikato santikuddharaṇameva hoti, tathā sati atthaviseso na hoti, upādāyupādāya dūrasantikatā idha vuccati. "
  7420. 917420,173,1200,69,80,1,98,10,"Tasmā santikato santikuddharaṇañca na sakkā kātuṃ atthavisesābhāvato, anadhippetattā cāti adhippāyo. "
  7421. 917421,173,1201,2,21,1,144,15,Nanu ca atisayavacanicchāvasena attheva atthavisesoti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ dūradūrataratāya viya santikasantikataratāya ca anadhippetattā’’ ti.
  7422. 917422,173,1201,22,25,1,18,2,{Yā}ti akusalavedanā.
  7423. 917423,173,1201,26,29,1,23,2,{Tato}ti kusalavedayitato.
  7424. 917424,173,1201,30,53,1,125,13,Idha vuttassa {dūrassā}ti imasmiṃ vedanākkhandhavibhaṅge‘‘ akusalā vedanā kusalābyākatāhi vedanāhi dūre’’ tiādinā( vibha.13) vuttassa dūrassa.
  7425. 917425,173,1201,54,79,1,148,19,"Dūrato {accantavisabhāgattā}ti yato yaṃ‘‘ dūre’’ ti vuttaṃ, tato accantavisadisattā tassa vasena dūre santikaṃ natthīti na sakkā dūrato santikaṃ uddharituṃ. "
  7426. 917426,173,1201,80,99,1,125,17,"Ayañhettha adhippāyo– heṭṭhā yā vedanā yāya vedanāya dūreti vuttā, sā eva tassā kenacipi pariyāyena santiketi na uddharitabbāti. "
  7427. 917427,173,1201,100,105,1,42,4,{Santike}ti vuttavedanaṃyeva sandhāya vadati.
  7428. 917428,173,1201,106,110,1,39,3,{Bhinne}ti lobhasahagatādivasena vibhatte.
  7429. 917429,173,1201,111,121,1,36,5,{Tatthevā}ti‘‘ santike’’ ti vuttaatthe eva.
  7430. 917430,173,1201,122,125,1,16,3,Idaṃ vuttaṃ hoti–
  7431. 917431,173,1201,126,143,1,131,13,‘‘ akusalā vedanā akusalāya vedanāya santike’’ ti evaṃ vuttaakusalāya vedanāyameva lobhasahagatādivasena vibhattāya dūrabhāvopi labbhati.
  7432. 917432,173,1201,144,146,1,15,2,Evaṃ sesesupīti.
  7433. 917433,173,1202,2,32,1,180,23,"Yadi santikato dūraṃ labbhati, yadaggena dūraṃ labbhati, tadaggena dūrato santikaṃ uddhariyeyyāti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ upādāyupādāya dūrato ca santikaṃ na sakkā uddharitun’’ tiādi. "
  7434. 917434,173,1202,33,58,1,179,21,"Tassattho– yaṃ santikato dūraṃ labbhati, yadipi taṃ visabhāgaṭṭhena labbhati, tathāpi yaṃ tattha santikaṃ labbhati, taṃ sabhāgaṭṭheneva labbhatīti santikatova santikaṃ uddhaṭaṃ siyāti. "
  7435. 917435,173,1202,59,71,1,77,9,"{Tasmā}ti yasmā visabhāgaṭṭhena dūratā, sabhāgaṭṭhena ca santikatā icchitā, tasmā. "
  7436. 917436,173,1202,72,81,1,90,9,Lobhasahagatāya dosasahagatā visabhāgatāya dūre samānā kathaṃ santike bhaveyyāti adhippāyo.
  7437. 917437,173,1202,82,94,1,77,8,Nanu tāsaṃ akusalasabhāgatā labbhatevāti tattha uttaramāha‘‘ visabhāgatā’’ tiādi.
  7438. 917438,173,1202,95,108,1,98,12,Tattha bhedaṃ aggahetvā na {pavattatī}ti bhedaṃ visesaṃ asadisataṃ gahetvā eva pavattati visabhāgatā.
  7439. 917439,173,1202,109,121,1,96,10,{Dūratāyā}ti idhādhippetāya dūratāya sabhāgassa abyāpakattā dūrato santikuddharaṇaṃ na sakkā kātuṃ.
  7440. 917440,173,1202,122,132,1,90,10,Sati hi sabhāgabyāpakatte siyā santikatāti dūrato santikuddharaṇaṃ sakkā kātunti adhippāyo.
  7441. 917441,173,1202,133,143,1,41,6,‘‘ Na hī’’ tiādinā tamevatthaṃ pākaṭaṃ karoti.
  7442. 917442,173,1202,144,147,1,20,2,{Sabhāgatā}ti sāmaññaṃ.
  7443. 917443,173,1202,148,151,1,17,3,Bhedan ti visesaṃ.
  7444. 917444,173,1202,152,156,1,35,3,Antogadhaṃ {katvāvā}ti abhibyāpetvāva.
  7445. 917445,173,1202,157,169,1,137,11,Visabhāgabyāpakattā {santikatāyā}ti idhādhippetavisabhāgaṃ byāpetvā pavattanato heṭṭhā vuttasantikatāya santikato dūruddharaṇaṃ sakkā kātuṃ.
  7446. 917446,173,1202,170,180,1,48,6,Tamevatthaṃ‘‘ akusalatā hī’’ tiādinā pākaṭaṃ karoti.
  7447. 917447,173,1203,2,4,1,37,2,Vedanākkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7448. 917448,173,1204,2,4,1,27,2,3 . Saññākkhandhaniddesavaṇṇanā
  7449. 917449,173,1205,2,8,1,19,2,17. {Tassāpī}ti saññāyapi.
  7450. 917450,173,1205,9,12,1,34,2,{Tabbatthukattā}ti cakkhuvatthukattā.
  7451. 917451,173,1205,13,19,1,73,5,{Paṭighaviññeyyo}ti yathāvuttapaṭighato vijānitabbo paṭighavasena gahetabbo.
  7452. 917452,173,1205,20,26,1,56,5,Uttarapadalopaṃ {katvā}ti purimapade uttarapadalopaṃ katvā.
  7453. 917453,173,1206,2,7,1,39,4,"Viññeyyabhāve , na uppattiyanti adhippāyo. "
  7454. 917454,173,1206,8,14,1,30,5,"Vacanan ti saddo, nāmanti attho. "
  7455. 917455,173,1206,15,23,1,66,6,"{Vacanādhīnā}ti gahetabbataṃ pati saddādhīnā, nāmāyattagahaṇāti attho. "
  7456. 917456,173,1206,24,39,1,45,5,"Yadettha vattabbaṃ, taṃ nāmarūpaduke( dha. sa. mūlaṭī.101-108) vuttameva. "
  7457. 917457,173,1206,40,49,1,79,8,Adhivacanaṃ paññattipakāsakaṃ ñāpakaṃ etesaṃ atthīti adhivacanā yathā arisasoti.
  7458. 917458,173,1206,50,55,1,50,4,{Tatojo}ti adhivacanasaṅkhātato arūpakkhandhato jāto.
  7459. 917459,173,1206,56,69,1,103,9,Arūpakkhandhapariyāpannattā phassepi yathāvutto attho sambhavatīti dassetuṃ‘‘ samphassoyeva vā’’ tiādimāha.
  7460. 917460,173,1206,70,90,1,149,15,"Na kevalaṃ manodvārikaphasse eva, atha kho pañcadvārikaphassepi‘‘ viññeyyabhāve vacanaṃ adhikicca pavattā adhivacanā’’ tiādivuttappakāro attho sambhavati. "
  7461. 917461,173,1206,91,94,1,11,2,{Itī}ti tasmā.
  7462. 917462,173,1206,95,99,1,43,3,Tena {pariyāyenā}ti manosamphassajapariyāyena.
  7463. 917463,173,1206,100,103,1,35,2,{Tatojāpī}ti pañcadvārikaphassajātāpi.
  7464. 917464,173,1206,104,108,1,65,3,{Aññappakārāsambhavato}ti paṭighasamphassajapariyāyassa asambhavato.
  7465. 917465,173,1206,109,111,1,29,2,Āveṇikaṃ paṭighasamphassajatā.
  7466. 917466,173,1206,112,114,1,36,2,Pakārantaraṃ adhivacanasamphassajatā.
  7467. 917467,173,1207,2,27,1,162,19,"Yadi evan ti yadi pañcadvārikaphassehi uppannasaññā pariyāyato nippariyāyato ca‘‘ adhivacanasamphassajā’’ ti vuccanti, evaṃ cattāropi arūpino khandhā evaṃ vattuṃ yuttā. "
  7468. 917468,173,1207,28,47,1,86,11,Evaṃ sante saññāva kasmā‘‘ adhivacanasamphassajā’’ ti vuttāti āha‘‘ tiṇṇaṃ khandhānan’’ tiādi.
  7469. 917469,173,1207,48,53,1,60,5,Tattha tiṇṇaṃ khandhānan ti vedanāsaṅkhāraviññāṇakkhandhānaṃ.
  7470. 917470,173,1207,54,67,1,93,8,{Atthavasenā}ti‘‘ vacanaṃ adhikicca pavattā adhivacanā’’ tiādinā vuttaatthavasena anvatthatāvasena.
  7471. 917471,173,1207,68,82,1,80,10,Attano pattampi nāman ti‘‘ adhivacanasamphassajā’’ ti evaṃ attano anuppattampi nāmaṃ.
  7472. 917472,173,1207,83,86,1,30,2,{Dhammābhilāpo}ti sabhāvanirutti.
  7473. 917473,173,1207,87,110,1,196,19,Pubbe catunnaṃ arūpakkhandhānaṃ sādhāraṇopi adhivacanasamphassajavohāro ruḷhivasena saññāya eva pavattoti vatvā idāni so tadaññārūpakkhandhasādhāraṇo saññāya nivesitoti dassetuṃ‘‘ atha vā’’ tiādimāha.
  7474. 917474,173,1207,111,127,1,169,14,"Rajjitvā {olokanādīsū}ti ettha ādi -saddena kujjhitvā olokanādi viya rajjitvā savanādipi saṅgayhatīti veditabbaṃ, tathāsotāvadhānādinopi rattatādivijānananimittatāsambhavato. "
  7475. 917475,173,1207,128,140,1,115,8,Cakkhusamphassajāsaññāya pana pākaṭabhāvaṃ nidassanavasena dassetuṃ‘‘ olokanaṃ cakkhuviññāṇavisayasamāgame’’ tiādimāha.
  7476. 917476,173,1208,2,19,1,98,12,"Olokanassa apākaṭabhāve rattatādivijānanaṃ na hoti, pākaṭabhāve ca hotīti āha‘‘ pasādavatthukā evā’’ ti."
  7477. 917477,173,1208,20,41,1,96,15,"‘‘ Aññaṃ cintentan’’ ti yaṃ pubbe tena kathitaṃ, kāyena vā pakāsitaṃ, tato aññaṃ kiñci atthaṃ cintentaṃ. "
  7478. 917478,173,1208,42,49,1,17,3,Tenevāha‘‘ ñātan’’ ti.
  7479. 917479,173,1209,2,4,1,36,2,Saññākkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7480. 917480,173,1210,2,4,1,30,2,4 . Saṅkhārakkhandhaniddesavaṇṇanā
  7481. 917481,173,1211,2,24,1,81,10,20.‘‘ Heṭṭhimakoṭiyāti etthā’’ ti idaṃ paṭhamaṃ‘‘ heṭṭhimakoṭiyā’’ ti vacanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  7482. 917482,173,1211,25,30,1,37,5,Tassa hi bhummavasena attho gahetabbo.
  7483. 917483,173,1211,31,41,1,37,6,Tenāha‘‘ tattha hi padhānaṃ dassitan’’ ti.
  7484. 917484,173,1211,42,55,1,81,9,Heṭṭhimakoṭiyāva padhānaṃ dassitanti imamatthaṃ gahetvā‘‘ yadi evan’’ tiādinā codeti.
  7485. 917485,173,1211,56,77,1,129,13,Itaro‘‘ heṭṭhimakoṭiyā padhānameva dassitan’’ ti evamettha niyamo gahetabboti dassento‘‘ uparimakoṭigatabhāvenā’’ tiādinā taṃ pariharati.
  7486. 917486,173,1211,78,80,1,21,2,Padhānasseva dassanaṃ.
  7487. 917487,173,1211,81,89,1,58,7,Padhāne hi dassite appadhānampi atthato dassitameva hotīti.
  7488. 917488,173,1211,90,103,1,79,9,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ‘‘ taṃsampayuttasaṅkhārā pana tāya gahitāya gahitāva hontī’’ ti.
  7489. 917489,173,1211,104,121,1,100,12,"Yaṃ heṭṭhimakoṭiyaṃ labbhati, taṃ uparimakoṭiyampi labbhati evāti āha‘‘ heṭṭhimakoṭi hi sabbabyāpikā’’ ti. "
  7490. 917490,173,1211,122,133,1,57,7,Dutiye karaṇaniddesataṃ dassetuṃ‘‘ āgatāti sambandho’’ ti āha.
  7491. 917491,173,1211,134,140,1,60,6,Āgamanakiriyā hi heṭṭhimakoṭiyā karaṇabhāvena tattha vuttāti.
  7492. 917492,173,1211,141,158,1,118,12,"Yathā ca āgamanakiriyāya, evaṃ vacanakiriyāyapi heṭṭhimakoṭiyā karaṇabhāvo sambhavatīti dassetuṃ‘‘ purimepi vā’’ tiādimāha."
  7493. 917493,173,1211,159,172,1,113,9,‘‘ Ekūnapaññāsappabhede’’ ti idaṃ lokiyacittuppāde pāḷiāgatānaṃ saṅkhārakkhandhadhammānaṃ uparimakoṭiṃ sandhāya vuttaṃ.
  7494. 917494,173,1211,173,194,1,127,12,"Yevāpanakadhammehi saddhiṃ uparimakoṭiyā gayhamānāya‘‘ tepaññāsā’’ ti vattabbaṃ siyā, lokuttaracittuppādavasena pana‘‘ sattapaññāsā’’ ti. "
  7495. 917495,173,1212,2,4,1,39,2,Saṅkhārakkhandhaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7496. 917496,173,1213,2,2,1,21,1,Pakiṇṇakakathāvaṇṇanā
  7497. 917497,173,1214,2,15,1,81,9,Samuggama-padassa tatvato pariyāyato ca atthaṃ dasseti‘‘ sañjātiyaṃ ādiuppattiyan’’ ti.
  7498. 917498,173,1214,16,20,1,33,4,Bhedato pana samāyoge uggamananti.
  7499. 917499,173,1214,21,37,1,91,10,"Tattha kena samāyoge, kuto, kathañca uggamananti vicāraṇāyaṃ āha‘‘ taṃtaṃpaccayasamāyoge’’ tiādi. "
  7500. 917500,173,1214,38,42,1,31,3,{Tatthevā}ti pañcavokārabhave eva.
  7501. 917501,173,1214,43,48,1,48,5,Tattha hi pañcakkhandhā paripuṇṇā samuggacchanti.
  7502. 917502,173,1214,49,54,1,58,4,"Yathādhigatānaṃ adhigatappakārānaṃ, paṭisandhikānanti attho. "
  7503. 917503,173,1214,55,65,1,131,9,Opapātikasamuggameneva cettha saṃsedajasamuggamopi gahitoti daṭṭhabbo pañcakkhandhapariyāpannānaṃ tadā uppajjanārahānaṃ uppajjanato.
  7504. 917504,173,1214,66,76,1,81,9,"Tattha saṃsedajā uppajjitvā vaḍḍhanti, itare na vaḍḍhantīti idametesaṃ nānākaraṇaṃ. "
  7505. 917505,173,1214,77,98,1,135,16,"Sukhumajātiyalomā eva kira keci eḷakā himavante vijjanti, tesaṃ lomaṃ sandhāya‘‘ jātimantaeḷakaloman’’ ti vuttaṃ atisukhumattā tesaṃ lomānaṃ. "
  7506. 917506,173,1214,99,117,1,135,13,"Keci pana‘‘ ajapākatikeḷakādīhi saṅkararahitānaṃ tesaṃ eḷakavisesānaṃ nibbatteḷakassa lomaṃ jātiuṇṇā, tampi taṅkhaṇanibbattassā’’ ti vadanti. "
  7507. 917507,173,1214,118,122,1,34,4,Gabbhaṃ phāletvā gahitassāti apare.
  7508. 917508,173,1214,123,129,1,71,6,Evaṃsaṇṭhānan ti jātiuṇṇaṃsuno paggharitvā agge ṭhitatelabindusaṇṭhānaṃ.
  7509. 917509,173,1214,130,135,1,56,4,{Vaṇṇappaṭibhāgo}ti rūpapaṭicchanno saṇṭhānapaṭicchanno ca.
  7510. 917510,173,1215,2,9,1,54,5,{Santatimūlānī}ti tasmiṃ bhave rūpasantatiyā mūlabhūtāni.
  7511. 917511,173,1215,10,14,1,74,3,{Anekindriyasamāhārabhāvato}ti yathārahaṃ cakkhādianekindriyasaṅghātabhāvato.
  7512. 917512,173,1215,15,19,1,30,4,Padhānaṅgan ti uttamaṅgaṃ siro.
  7513. 917513,173,1216,2,11,1,84,8,"Na tassa tassa khandhassa paripuṇṇataṃ, taṃtaṃkhandhekadesasseva vuttattāti adhippāyo. "
  7514. 917514,173,1216,12,15,1,35,3,Kāmāvacarānan ti kāmāvacarasattānaṃ.
  7515. 917515,173,1216,16,21,1,57,4,{Parihīnāyatanassā}ti parihīnassa cakkhādiāyatanassa vasena.
  7516. 917516,173,1216,22,34,1,128,10,"Tattha duggatiyaṃ andhassa cakkhudasakavasena, badhirassa sotadasakavasena, andhabadhirassa ubhayavasena santatisīsahāni veditabbā. "
  7517. 917517,173,1216,35,40,1,37,5,Napuṃsakassa pana bhāvahāni vuttā eva.
  7518. 917518,173,1216,41,44,1,50,3,Tathā andhabadhirāghānakassa cakkhusotaghānavasena.
  7519. 917519,173,1216,45,49,1,46,4,Taṃ pana dhammahadayavibhaṅgapāḷiyā virujjhati.
  7520. 917520,173,1216,50,54,1,25,4,Taṃ parato āvi bhavissati.
  7521. 917521,173,1216,55,64,1,113,9,Rūpāvacarānaṃ pana cakkhusotavatthujīvitavasena cattāri santatisīsānīti itaresaṃ vasena santatisīsahāni veditabbā.
  7522. 917522,173,1217,2,6,1,29,4,Tesan ti pañcannaṃ khandhānaṃ.
  7523. 917523,173,1217,7,11,1,44,3,{Vatthubhāvenā}ti vicāraṇāya adhiṭṭhānabhāvena.
  7524. 917524,173,1217,12,22,1,101,9,Paṭisandhiyaṃ uppannā pavattā {pañcakkhandhā}ti paṭisandhikkhaṇe pavattikkhaṇe ca pañcakkhandhe dasseti.
  7525. 917525,173,1217,23,34,1,55,6,{Bhummaniddeso}ti‘‘ pañcasu khandhesū’’ ti ayaṃ bhummaniddeso.
  7526. 917526,173,1217,35,39,1,32,3,{Aññathā}ti niddhāraṇe anadhippete.
  7527. 917527,173,1217,40,50,1,71,6,‘‘ Bhāvenabhāvalakkhaṇatthe’’ ti idaṃ visayādiatthānaṃ idhāsambhavato vuttaṃ.
  7528. 917528,173,1217,51,54,1,20,3,Ubhayan ti rūpārūpaṃ.
  7529. 917529,173,1217,55,60,1,66,5,Rūpārūpasantatin ti rūpasamuṭṭhāpakaṃ rūpasantatiṃ arūpasantatiñca.
  7530. 917530,173,1217,61,92,1,174,22,"‘‘ Vatthu uppādakkhaṇe dubbalaṃ hotī’’ ti idaṃ na paṭisandhikkhaṇaṃ eva, nāpi vatthurūpaṃ eva sandhāya vuttanti dassento āha‘‘ sabbarūpānaṃ uppādakkhaṇe dubbalataṃ sandhāya vuttan’’ ti."
  7531. 917531,173,1217,93,103,1,51,6,‘‘ Tadā hī’’ tiādi yathāvuttassa atthassa kāraṇavacanaṃ.
  7532. 917532,173,1217,104,108,1,19,4,Tattha tan ti rūpaṃ.
  7533. 917533,173,1217,109,135,1,148,16,"‘‘ Kammakkhittattā’’ ti idaṃ na kammajatāmattaṃ sandhāya vuttaṃ, atha kho kammajassa paṭhamuppattiyaṃ apatiṭṭhitataṃ sandhāyāti dassento‘‘ satipī’’ tiādimāha. "
  7534. 917534,173,1217,136,142,1,37,6,Tato paran ti tato paṭisandhito paraṃ.
  7535. 917535,173,1217,143,157,1,82,9,"Sadisasantāne yathā patiṭṭhitaṃ, na tathā visadisasantāneti āha‘‘ samānasantatiyan’’ ti. "
  7536. 917536,173,1218,2,5,1,26,3,Aṅgabhāvan ti kāraṇabhāvaṃ.
  7537. 917537,173,1218,6,13,1,24,3,Tenevāha‘‘ sahāyabhāvan’’ ti.
  7538. 917538,173,1218,14,24,1,83,9,"Tesaṃ dhammānan ti yehi saddhiṃ uppannaṃ, tesaṃ paṭisandhiyaṃ cittacetasikadhammānaṃ. "
  7539. 917539,173,1218,25,32,1,57,6,{Tadā}ti ṭhitikkhaṇe bhaṅgakkhaṇe ca rūpuppādanameva natthi.
  7540. 917540,173,1218,33,41,1,74,7,"Anantarādipaccayalābhena uppādakkhaṇe eva cittassa balavabhāvo, na itaratra. "
  7541. 917541,173,1218,42,54,1,48,7,"Tenāha‘‘ yadā ca rūpuppādanaṃ, tadā uppādakkhaṇe’’ ti. "
  7542. 917542,173,1219,2,6,1,40,2,{Yehākārehī}ti āhārindriyapaccayādiākārehi.
  7543. 917543,173,1219,7,16,1,80,8,Yathāsambhavaṃ paccayā {hontī}ti phassādayo āhārādivasena yathārahaṃ paccayā honti.
  7544. 917544,173,1219,17,44,1,133,13,"Vuttañhetaṃ paṭṭhāne‘‘ paṭisandhikkhaṇe vipākābyākatā āhārā sampayuttakānaṃ khandhānaṃ, kaṭattā ca rūpānaṃ āhārapaccayena paccayo’’ tiādi( paṭṭhā.1.1.429). "
  7545. 917545,173,1220,2,10,1,74,7,"Cuticittena saddhiṃ uppajjamānaṃ, cuticittena vā kāraṇabhūtena uppajjamānaṃ. "
  7546. 917546,173,1220,11,36,1,241,23,"Tato purimatarehi uppajjamānaṃ {viyā}ti yathā cuticittato āsannehi purimatarehi uppajjamānaṃ rūpaṃ bhavantare na uppajjati, evaṃ cuticittena uppajjamānampi anupacchinnepi vaṭṭamūleti akāraṇaṃ vaṭṭamūlāvūpasamo cuticittassa rūpuppādaneti dasseti. "
  7547. 917547,173,1221,2,5,1,20,2,{Arūpassā}ti āruppassa.
  7548. 917548,173,1222,2,8,1,54,5,{Utunā}ti paṭisandhicittassa ṭhitikkhaṇe uppannena utunā.
  7549. 917549,173,1222,9,20,1,126,10,Samuṭṭhite {rūpe}ti paṭisandhicittassa bhaṅgakkhaṇe rūpe samuṭṭhite paṭisandhianantaraṃ paṭhamabhavaṅgacittaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpeti.
  7550. 917550,173,1222,21,38,1,165,14,"{Uppādanirodhakkhaṇā}ti yathāvuttesu soḷasasu cittesu ādicittassa uppādakkhaṇo, soḷasamacittassa nirodhakkhaṇo cāti vadanti, rūpasseva pana uppādanirodhakkhaṇā veditabbā. "
  7551. 917551,173,1223,2,26,1,163,18,"Dharamānakkhaṇe {evā}ti tassa utuno vijjamānakkhaṇe eva yadi gahitā,‘‘ soḷasacittakkhaṇāyukaṃ rūpan’’ ti vuttaṃ hoti soḷasaheva cittehi tassa dharamānatāya paricchinnattā. "
  7552. 917552,173,1223,27,53,1,200,19,"Uppādakkhaṇaṃ {aggahetvā}ti utuno dharamānakkhaṇe uppādakkhaṇaṃ aggahetvā nirodhakkhaṇo atha gahito,‘‘ sattarasacittakkhaṇāyukaṃ rūpan’’ ti vuttaṃ hoti uppādakkhaṇasahitena ca ekassa cittakkhaṇassa gahitattā."
  7553. 917553,173,1223,54,64,1,72,6,‘‘ Adhikasoḷasacittakkhaṇāyukan’’ ti vuttaṃ hoti nirodhakkhaṇassa bahikatattā.
  7554. 917554,173,1224,2,25,1,187,18,"Evaṃ uppādanirodhakkhaṇesu gahitesu aggahitesu ca soḷasasattarasacittakkhaṇāyukatā, tato adhikacittakkhaṇāyukatā ca siyāti dassetvā idāni tattha ṭhitapakkhaṃ dassento‘‘ yasmā panā’’ tiādimāha. "
  7555. 917555,173,1224,26,80,1,373,38,"Tattha tassa dharamānakkhaṇe {uppannesū}ti tassa utuno dharamānakkhaṇe uppannesu soḷasasu cittesu paṭisandhipi yasmā gahitā, tasmā utuno uppādakkhaṇo dharamānakkhaṇe gahitoti nirodhakkhaṇe aggahite‘‘ rūpe dharanteyeva soḷasa cittāni uppajjitvā nirujjhanti, taṃ pana sattarasamena cittena saddhiṃ nirujjhatī’’ ti( vibha. aṭṭha.26 pakiṇṇakakathā) evaṃ aṭṭhakathāyaṃ vakkhamānā adhikasoḷasacittakkhaṇāyukatā adhippetā. "
  7556. 917556,173,1224,81,87,1,69,6,Gahite vā nirodhakkhaṇe soḷasacittakkhaṇāyukatā adhippetāti sambandho.
  7557. 917557,173,1224,88,102,1,100,10,Ettha ca‘‘ adhikasoḷasacittakkhaṇāyukatā’’ ti idaṃ paṭisandhicittassa uppādakkhaṇo gahitoti katvā vuttaṃ.
  7558. 917558,173,1224,103,172,1,377,35,"Yasmā pana paṭiccasamuppādavibhaṅgavaṇṇanāyaṃ‘‘ dve bhavaṅgāni, āvajjanaṃ, dassanaṃ, sampaṭicchanaṃ, santīraṇaṃ, voṭṭhabbanaṃ, pañca javanāni, dve tadārammaṇāni, ekaṃ cuticittanti pañcadasa cittakkhaṇā atītā honti, athāvasesaekacittakkhaṇāyuke’’ ti( vibha. aṭṭha.227), tathā tadārammaṇapariyosānāni,‘‘ ekaṃ cuticittaṃ, tadavasāne tasmiññeva ekacittakkhaṇaṭṭhitike ārammaṇe paṭisandhicittaṃ uppajjatī’’ ti( vibha. aṭṭha.227) ca vakkhati. "
  7559. 917559,173,1224,173,178,1,62,5,Tasmā rūpassa soḷasacittakkhaṇāyukatāyapi atthasiddhi hotiyeva.
  7560. 917560,173,1224,179,187,1,43,4,Tenāha‘‘ soḷasacittakkhaṇāyukatā adhippetā’’ ti.
  7561. 917561,173,1224,188,198,1,107,9,"Tathāpi uppajjitvā bhavaṅgacalanassa paccayo hoti, na uppajjamānamevāti sattarasacittakkhaṇāyukatā veditabbā. "
  7562. 917562,173,1225,2,5,1,39,3,Ojāya sabhāvasukhumatā upādārūpabhāvato.
  7563. 917563,173,1225,6,19,1,117,13,Ettha ca mātarā ajjhohaṭā ojā bāhirabbhañjanaṃ viya gabbhamallinā tasmiṃ santāne ojaṭṭhamakarūpuppattiyā paccayo hoti.
  7564. 917564,173,1225,20,41,1,211,19,"Āhārasamuṭṭhānarūpapaveṇiyā ojāya viya sesatisantatiojāya rūpuppādananti udariye ojā rūpaṃ na samuṭṭhāpeti utusamuṭṭhānabhāvato, upādinnakaṭṭhāne eva pana samuṭṭhāpeti, rasaharaṇīhi gantvā kāyānusaṭanti veditabbaṃ. "
  7565. 917565,173,1226,2,24,1,136,15,"{Cittañcevā}ti ettha ca-saddena paṭiyogīnaṃ kammameva samuccinoti, na cittena sampayuttadhammeti katvā āha‘‘ cittassa pubbaṅgamatāya vuttan’’ ti."
  7566. 917566,173,1226,25,77,1,300,29,"‘‘ Cittuppādaṃ gaṇhāti‘ cittaṃ uppannaṃ hotī’ tiādīsu( dha. sa.1) viya, na kammacetanaṃ viya ekadhammamevā’’ ti vutte‘‘ yathā cittasamuṭṭhānarūpassa hetuādayo cittasampayuttadhammāpi samuṭṭhāpakāva, evaṃ kammasamuṭṭhānarūpassa kammasampayuttāpī’’ ti codanaṃ samuṭṭhāpetvā tassa parihāraṃ vattuṃ‘‘ kammasamuṭṭhānañcā’’ tiādimāha. "
  7567. 917567,173,1227,2,9,1,42,5,"{Rūpassā}ti rūpakkhaṇassa, rūpassa vā addhuno. "
  7568. 917568,173,1227,10,21,1,120,10,Nayadassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ paṭisandhikkhaṇe eva rūpārūpadhammānaṃ ekakkhaṇe pātubhāvoti imassa atthassa anadhippetattā.
  7569. 917569,173,1227,22,32,1,57,6,Tenevāha‘‘ tato parampi rūpārūpānaṃ sahuppattisabbhāvato’’ ti.
  7570. 917570,173,1227,33,66,1,139,20,"Yathā ca‘‘ paṭisandhikkhaṇe evā’’ ti niyamo na gahetabbo, evaṃ‘‘ ekakkhaṇe eva pātubhāvo’’ tipi niyamo na gahetabboti dassento‘‘ na panetan’’ tiādimāha. "
  7571. 917571,173,1227,67,73,1,71,4,"{Taṃdīpanatthamevā}ti asamānakālatādīpanatthameva, na sahuppādadīpanatthaṃ. "
  7572. 917572,173,1227,74,77,1,32,3,Addhānaparicchedakathā hi ayanti.
  7573. 917573,173,1228,2,12,1,78,9,"Yadi evan ti yathā phalapattāni, evaṃ rūpārūpadhammā yadi dandhalahuparivattino. "
  7574. 917574,173,1228,13,16,1,30,2,{Asamānaddhattā}ti atulyakālattā.
  7575. 917575,173,1228,17,20,1,25,2,{Nicchiddesū}ti nibbivaresu.
  7576. 917576,173,1228,21,25,1,37,4,Tena nirantarappavattiṃ eva vibhāveti.
  7577. 917577,173,1228,26,29,1,30,3,Ayan ti addhānaparicchedakathā.
  7578. 917578,173,1228,30,46,1,110,11,"Cittajarūpādīnaṃ na tathā nirantarabhāvena pavatti, yathā kammajarūpānanti āha‘‘ kammajarūpappavattiṃ sandhāyā’’ ti. "
  7579. 917579,173,1228,47,60,1,89,9,Kammajarūpānaṃ vā itaresaṃ mūlabhāvato padhānanti‘‘ kammajarūpappavattiṃ sandhāyā’’ ti vuttaṃ.
  7580. 917580,173,1228,61,66,1,79,5,Acittuppādakattā abyābajjhatāya nirodhasamāpattiyā nibbānapaṭibhāgatā veditabbā.
  7581. 917581,173,1228,67,76,1,83,8,Pade padaṃ {akkamitvā}ti lakuṇḍakapādatāya attano akkantapadasamīpe padaṃ nikkhipitvā.
  7582. 917582,173,1228,77,94,1,91,12,"Yo hi sīghapadavikkamo lakuṇḍakapādo, so idhādhippetoti āha‘‘ lahuṃ lahuṃ akkamitvāti attho’’ ti. "
  7583. 917583,173,1228,95,102,1,63,6,Saheva {nirujjhantī}ti rūpaṃ kammajamidhādhippetanti katvā vuttaṃ.
  7584. 917584,173,1228,103,109,1,41,6,Utujaṃ pana cutito uddhampi pavattati eva.
  7585. 917585,173,1228,110,135,1,98,12,"Pubbe vuttan ti‘‘ rūpassa sattarasacittakkhaṇā, arūpassa tato ekabhāgo’’ ti( vibha. mūlaṭī.20 pakiṇṇakakathāvaṇṇanā) evaṃ vuttaṃ addhānappakāraṃ. "
  7586. 917586,173,1229,2,5,1,26,2,{Ekuppādato}ti samānuppādato.
  7587. 917587,173,1229,6,10,1,27,4,Samānattho hi ayaṃ eka-saddo.
  7588. 917588,173,1229,11,17,1,52,5,Eko {daṭṭhabbākāro}ti eko ñātapariññāya passitabbākāro.
  7589. 917589,173,1229,18,32,1,74,11,"Evañhi soḷasākārā siyuṃ, itarathā vīsati, tato adhikā vā ete ākārā bhaveyyuṃ. "
  7590. 917590,173,1229,33,36,1,26,2,{Tassā}ti pacchimakammajassa.
  7591. 917591,173,1229,37,42,1,60,4,Heṭṭhā {soḷasake}ti pariyosānasoḷasakassa anantarātītasoḷasake.
  7592. 917592,173,1229,43,47,1,37,3,{Pacchimassā}ti tattha pacchimacittassa.
  7593. 917593,173,1229,48,64,1,114,12,Nānānirodhabhāvaṃ viya ekuppādabhāvampi pacchimakammajassa ṭhapane kāraṇaṃ anicchanto‘‘ yadi panā’’ ti sāsaṅkaṃ vadati.
  7594. 917594,173,1229,65,74,1,45,5,‘‘ Sabbampī’’ tiādinā tattha atippasaṅgaṃ dasseti.
  7595. 917595,173,1229,75,78,1,34,3,Vajjetabbaṃ nānuppādaṃ ekanirodhaṃ.
  7596. 917596,173,1229,79,81,1,31,2,Gahetabbaṃ ekuppādanānānirodhaṃ.
  7597. 917597,173,1229,82,86,1,35,4,Ubhayampi tadā natthi anuppajjanato.
  7598. 917598,173,1229,87,95,1,38,4,Tenevāha‘‘ kammajarūpassa anuppattito’’ ti.
  7599. 917599,173,1229,96,101,1,47,4,Tato {pubbe}ti pacchimakammajarūpuppajjanato oraṃ.
  7600. 917600,173,1229,102,112,1,68,8,"{Aññassā}ti yassa cittassa uppādakkhaṇe uppannaṃ, tato aññassa cittassa. "
  7601. 917601,173,1229,113,132,1,133,13,"Ṭhitikkhaṇe uppannassa ekuppādatā, bhaṅgakkhaṇe uppannassa nānānirodhatā ca natthīti āha‘‘ ṭhitibhaṅgakkhaṇesu uppannarūpāni vajjetvā’’ ti. "
  7602. 917602,173,1229,133,136,1,13,2,{Tenā}ti rūpena.
  7603. 917603,173,1229,137,156,1,92,11,‘‘ Saṅkhalikassa viya sambandho’’ ti etena avicchinnasambandho idha‘‘ paveṇī’’ ti adhippetoti dasseti.
  7604. 917604,173,1229,157,168,1,54,6,{Aññathā}ti vicchijjamānampi gahetvā‘‘ paveṇī’’ ti vuccamāne.
  7605. 917605,173,1229,169,187,1,148,14,Na hi rūpadhammānaṃ arūpadhammānaṃ viya anantarapaccayabhāvo atthīti rūpadhammānaṃ bhaṅgakkhaṇe uppannarūpadhamme aggahetvā‘‘ aṭṭhacattālīsā’’ ti vuttaṃ.
  7606. 917606,173,1229,188,202,1,90,10,Tesaṃ pana gahaṇe ekūnapaññāsāva siyāti āha‘‘ ekūnapaññāsakammajiyavacanaṃ kattabbaṃ siyā’’ ti.
  7607. 917607,173,1230,2,10,1,67,6,"{Sudīpanattā}ti sukhadīpanattā, nayadassanabhāvena vā suṭṭhu dīpanattā. "
  7608. 917608,173,1230,11,20,1,31,5,Tenevāha‘‘ etena hi nayenā’’ tiādi.
  7609. 917609,173,1230,21,25,1,19,4,Tattha tan ti rūpaṃ.
  7610. 917610,173,1230,26,29,1,13,2,{Tenā}ti rūpena.
  7611. 917611,173,1230,30,37,1,57,5,"{Ubhayatthā}ti pacchimakammajarūpappavattiyaṃ, tato pubbe ca. "
  7612. 917612,173,1230,38,47,1,70,8,{Aññassā}ti ekassa cittassa ṭhitikkhaṇe uppajjitvā tato aññassa cittassa.
  7613. 917613,173,1230,48,51,1,15,2,{Tassā}ti rūpassa.
  7614. 917614,173,1230,52,61,1,102,9,Ettha ca pacchimakammajarūpappavattiyaṃ nirujjhanakanti vuttaṃ tato puretarappavattaṃ rūpaṃ veditabbaṃ.
  7615. 917615,173,1230,62,65,1,56,2,{Catusantatikarūpenā}tiādi yathāvuttasaṅgahagamanadassanaṃ.
  7616. 917616,173,1230,66,70,1,42,3,{Etthā}ti etasmiṃ nānuppādekanirodhatādīpane.
  7617. 917617,173,1230,71,83,1,90,11,{Ṭhitikkhaṇe}ti arūpassa rūpassa ca ṭhitikkhaṇe uppannassa rūpassa ca arūpassa ca dassitattā.
  7618. 917618,173,1230,84,94,1,64,8,"{Adassitassā}ti yathā eva ettha, evaṃ tattha vibhajitvā adassitassa. "
  7619. 917619,173,1230,95,112,1,107,11,Kasmā panettha pacchimakammajena dīpanāyaṃ samatiṃsakammajarūpaggahaṇaṃ katanti āha‘‘ samatiṃsa… pe… yojitan’’ ti.
  7620. 917620,173,1230,113,119,1,33,5,"Tato kammato jātā taṃkammajā, tesu. "
  7621. 917621,173,1230,120,130,1,68,8,"Saṅkharotīti saṅkhāro, jīvitañca taṃ saṅkhāro cāti jīvitasaṅkhāro, āyu. "
  7622. 917622,173,1230,131,136,1,48,4,"Jīvitena saṅkharīyantīti jīvitasaṅkhārā, usmādayo. "
  7623. 917623,173,1231,2,21,1,159,16,"Aññassa {uppādakkhaṇe}ti yassa cittassa uppādakkhaṇe uppannaṃ rūpaṃ aññassa tato sattarasamassa uppādakkhaṇe, ṭhitikkhaṇe uppannaṃ aññassa ṭhitikkhaṇeti sambandho."
  7624. 917624,173,1231,22,38,1,122,12,‘‘ Vuttanti adhippāyo’’ ti idaṃ pāḷiyā virujjhantampi aṭṭhakathāyaṃ āgatabhāvadassanatthaṃ vuttanti ayamettha adhippāyoti attho.
  7625. 917625,173,1231,39,68,1,173,20,"{Kasmā}ti cittasamuṭṭhānarūpaṃ sandhāya pāḷi pavattā, aṭṭhakathāyaṃ pana kammajarūpanti sā tāya kena kāraṇena virujjhatīti āha‘‘ catu… pe… bhavitabbattā’’ ti, nipphannassāti adhippāyo. "
  7626. 917626,173,1231,69,93,1,97,10,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ‘‘ yo cāyaṃ cittasamuṭṭhānassa… pe… kammādisamuṭṭhānassāpi ayameva khaṇaniyamo’’ ti( vibha. aṭṭha.26 pakiṇṇakakathā).
  7627. 917627,173,1231,94,109,1,92,8,"{Etehī}ti yathānīto yamakapāṭho,‘‘ kāyasaṅkhāro cittasamuṭṭhāno’’ tiādiko aṭṭhakathāpadesoti etehi . "
  7628. 917628,173,1231,110,113,1,49,3,Natthiyeva ekuppādaekanirodhadīpanatoti adhippāyo.
  7629. 917629,173,1231,114,132,1,99,13,"Tena hi vuttaṃ‘‘ yena cittena saddhiṃ uppajjati, tato paṭṭhāya sattarasamena saddhiṃ nirujjhatī’’ tiādi. "
  7630. 917630,173,1232,2,21,1,155,14,"Puna ‘‘ etehī’’ ti iminā ekuppādanānānirodhanānuppādaekanirodhadīpanavasena pavattā aṭṭhakathāpadesā gahitāti veditabbaṃ, ubhayatthāpi vā etehi ācariyehīti attho. "
  7631. 917631,173,1232,22,35,1,83,10,"Tatiyo bhāgo, tena adhikā soḷasacittakkhaṇāyukatā tatiya… pe… yukatā vuttāti sambandho. "
  7632. 917632,173,1232,36,44,1,67,7,Tatiya {bhāgo}ti ca uppādaṭṭhitikkhaṇe upādāya bhaṅgakkhaṇo adhippeto.
  7633. 917633,173,1232,45,61,1,154,13,"Yasmiṃ ekādasa cittakkhaṇā atītā, avasesapañcacittakkhaṇāyuke, yasmiṃ pañcadasa cittakkhaṇā atītā, avasesaekacittakkhaṇāyuke tasmiṃyeva ārammaṇeti yojetabbaṃ. "
  7634. 917634,173,1232,62,69,1,71,7,Ubhayañcetaṃ yathākkamaṃ manodvāre pañcadvāre ca āpāthagataṃ veditabbaṃ.
  7635. 917635,173,1232,70,97,1,152,16,Na kho panevaṃ sakkā viññātuṃ ekacittakkhaṇātītaṃ ārammaṇaṃ sandhāya paṭiccasamuppādavibhaṅgaṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.227) tathā vuttanti dassento‘‘ na hi sakkā’’ tiādimāha.
  7636. 917636,173,1232,98,104,1,58,5,{Pañcadasā}ti atirekapañcadasa cittakkhaṇā atītāti sambandho.
  7637. 917637,173,1232,105,120,1,77,10,"‘‘ Tasmā’’ tiādinā yattha khaṇekadesaṃ aggahitanti na sakkā vattuṃ, tameva dasseti. "
  7638. 917638,173,1232,121,135,1,139,12,"Evaṃ tāva na rūpaṃ sattarasacittakkhaṇāyukaṃ, nāpi tatiyabhāgādhikasoḷasacittakkhaṇāyukaṃ, atha kho soḷasacittakkhaṇāyukamevāti dassitaṃ hoti. "
  7639. 917639,173,1233,2,10,1,72,7,Kasmā panettha rūpameva samānepi aniccasaṅkhatādibhāve cirāyukaṃ jātanti?
  7640. 917640,173,1233,11,12,1,22,1,Dandhaparivattibhāvato.
  7641. 917641,173,1233,13,26,1,160,12,"Arūpadhammā hi sārammaṇā cittapubbaṅgamā, te yathābalaṃ attano ārammaṇavibhāvanavasena pavattantīti tadatthanipphattisamanantarameva nirujjhanato lahuparivattino. "
  7642. 917642,173,1233,27,59,1,111,13,"Tenāha bhagavā,‘‘ nāhaṃ, bhikkhave, aññaṃ ekadhammampi samanupassāmi evaṃ lahuparivattaṃ, yadidaṃ, bhikkhave, cittan’’ ti( a. ni.1.48). "
  7643. 917643,173,1233,60,68,1,71,7,"Rūpadhammā pana anārammaṇā, te ārammaṇavasena arūpadhammehi vibhāvetabbā. "
  7644. 917644,173,1233,69,87,1,172,17,"Sā ca nesaṃ vohārānuguṇā vibhāvetabbatā attano dandhaparivattitāya, tesañca lahuparivattitāya soḷasahi sattarasahi vā cittakkhaṇehi nippajjatīti rūpamevettha cirāyukaṃ jātaṃ. "
  7645. 917645,173,1233,88,103,1,185,12,"Kiñca– lahuviññāṇavisayasantatimattādhīnavuttitāya tiṇṇaṃ khandhānaṃ, ārammaṇūpaladdhimattabhāvato viññāṇassa ca lahuparivattitā, dandhamahābhūtappaccayatāya pana rūpassa dandhaparivattitā. "
  7646. 917646,173,1233,104,124,1,190,17,"Nānādhātūsu tathāgatasseva yathābhūtañāṇaṃ, tena ca rūpameva purejātapaccayo vutto, pacchājātapaccayo ca tassevāti na ettha aniccasaṅkhatādibhāvasāmaññena rūpārūpaṃ samānāyukaṃ parikappetabbaṃ. "
  7647. 917647,173,1233,125,130,1,55,5,Vuttanayena rūpameva cirāyukanti niṭṭhamettha gantabbaṃ.
  7648. 917648,173,1234,2,47,1,318,32,"Yathā ca rūpassa sattarasacittakkhaṇāyukatā, tatiyabhāgādhikasoḷasacittakkhaṇāyukatā vā na hoti, taṃ dassetvā yvāyaṃ aṭṭhakathāyaṃ cittassa ṭhitikkhaṇe rūpuppādo vutto, tattha ṭhitikkhaṇameva tāva cittassa ananujānanto‘‘ yo cettha… pe… vicāretabbo’’ ti vatvā yamake uppannauppajjamānavārādipāḷiṃ āharanto‘‘ cittayamake’’ tiādimāha. "
  7649. 917649,173,1234,48,55,1,74,6,Tattha {paripuṇṇavissajjane}ti ubhayampi yamakapadaṃ ahāpetvā katavissajjane.
  7650. 917650,173,1234,56,70,1,101,11,"Uppādakkhaṇe {anāgatañcā}ti uppādakkhaṇe ca cittaṃ, anāgatañca cittaṃ na niruddhaṃ, nirujjhamānanti attho. "
  7651. 917651,173,1234,71,90,1,148,14,Ṭhitikkhaṇābhāvaṃ cittassa {dīpetī}ti uppannauppajjamānavārādīsu‘‘ ṭhitikkhaṇe’’ ti avacanaṃ cittassa ṭhitikkhaṇaṃ nāma natthīti imamatthaṃ dīpeti bodheti.
  7652. 917652,173,1234,91,100,1,84,9,Na hi yathādhammasāsane abhidhamme labbhamānassa avacane kāraṇaṃ dissatīti adhippāyo.
  7653. 917653,173,1234,101,118,1,122,11,"Na kevalamabhidhamme avacanameva cittassa ṭhitikkhaṇābhāvajotakaṃ, apica kho suttantapāḷipīti dassento‘‘ suttesupī’’ tiādimāha. "
  7654. 917654,173,1234,119,123,1,39,4,Tattha aññathattaṃ nāma pubbāparaviseso.
  7655. 917655,173,1234,124,129,1,58,5,Khaṇadvayasamaṅgiṃ ṭhitan ti paccuppannassa ṭhitabhāvamāha.
  7656. 917656,173,1234,130,134,1,39,4,Aññathattaṃ pana santāneyeva veditabbaṃ.
  7657. 917657,173,1235,2,17,1,86,11,"Ettha ca keci‘‘ yathābhūto dhammo uppajjati, kiṃ tathābhūtova bhijjati, udāhu aññathābhūto? "
  7658. 917658,173,1235,18,25,1,47,6,"Yadi tathābhūtova bhijjati, na jaratāya sambhavo. "
  7659. 917659,173,1235,26,39,1,79,10,"Atha aññathābhūto, añño eva soti sabbathāpi ṭhitikkhaṇassa abhāvoyevā’’ ti vadanti. "
  7660. 917660,173,1235,40,48,1,84,7,"Tattha ekadhammādhārabhāvepi uppādanirodhānaṃ aññova uppādakkhaṇo, añño nirodhakkhaṇo. "
  7661. 917661,173,1235,49,56,1,73,6,"Uppādāvatthañhi upādāya uppādakkhaṇo, nirodhāvatthaṃ upādāya nirodhakkhaṇo. "
  7662. 917662,173,1235,57,81,1,214,21,"Uppādāvatthāya ca bhinnā nirodhāvatthāti ekasmiṃyeva sabhāvadhamme yathā icchitabbā, aññathā aññova dhammo uppajjati, añño dhammo nirujjhatīti āpajjeyya, evaṃ nirodhāvatthāya viya nirodhābhimukhāvatthāyapi bhavitabbaṃ. "
  7663. 917663,173,1235,82,88,1,42,5,"Sā ṭhiti, jaratā cāti sampaṭicchitabbametaṃ. "
  7664. 917664,173,1235,89,96,1,46,7,Yadi evaṃ kasmā pāḷiyaṃ ṭhitikkhaṇo na vuttoti?
  7665. 917665,173,1235,97,102,1,64,5,Vineyyajjhāsayānurodhena nayadassanavasena pāḷi gatāti veditabbā.
  7666. 917666,173,1235,103,108,1,63,5,Abhidhammadesanāpi hi kadāci vineyyajjhāsayānurodhena pavattati.
  7667. 917667,173,1235,109,123,1,59,9,"Tathā hi rūpassa uppādo‘‘ upacayo, santatī’’ ti bhinditvā desito. "
  7668. 917668,173,1235,124,127,1,46,3,Hetusampayuttadukādidesanā cettha nidassitabbā.
  7669. 917669,173,1236,2,12,1,34,6,‘ ‘ Yassa vā panā’’ tiādi pucchāvacanaṃ.
  7670. 917670,173,1236,13,21,1,23,4,Tassa‘‘ no’’ ti vissajjanaṃ.
  7671. 917671,173,1236,22,28,1,61,5,Samudayasaccaṃ {nirujjhatī}ti cittuppādassa nirodhakkhaṇo vutto.
  7672. 917672,173,1236,29,52,1,122,16,"Ayamettha adhippāyo– yadi cittassa bhaṅgakkhaṇe rūpaṃ uppajjeyya, taṃ dukkhasaccanti katvā‘‘ no’’ ti vattuṃ na sakkā, vuttañcetaṃ. "
  7673. 917673,173,1236,53,64,1,58,7,Tasmā viññāyati‘‘ cittassa nirodhakkhaṇe rūpuppādo natthī’’ ti.
  7674. 917674,173,1236,65,66,1,15,1,Tayidamakāraṇaṃ.
  7675. 917675,173,1236,67,80,1,66,8,"Arūpalokañhi sandhāya, cittasamuṭṭhānarūpaṃ vā‘‘ no’’ ti sakkā vattunti. "
  7676. 917676,173,1236,81,87,1,56,5,"Ayañhi yamakadesanāya pakati, yadidaṃ yathāsambhavayojanā. "
  7677. 917677,173,1236,88,99,1,73,7,Etena‘‘ na ca cittasamuṭṭhānarūpamevā’’ tiādivacanaṃ paṭikkhittaṃ daṭṭhabbaṃ.
  7678. 917678,173,1236,100,127,1,187,20,"Atha vā paccāsattiñāyena yaṃ samudayasaccaṃ nirujjhati, tena yaṃ dukkhasaccaṃ uppādetabbaṃ cittacetasikatappaṭibaddharūpasaṅkhātaṃ, tassa tadā uppatti natthīti‘‘ no’’ ti vissajjanaṃ, na sabbassa. "
  7679. 917679,173,1237,2,13,1,91,7,"{Sahuppādekanirodhavacanato}ti ‘‘ yassa kāyasaṅkhāro nirujjhati, tassa cittasaṅkhāro nirujjhatīti? "
  7680. 917680,173,1237,14,29,1,43,4,Āmantā’’ ti( yama.2. saṅkhārayamaka.79) evaṃ sahuppādasahanirodhavacanato.
  7681. 917681,173,1237,30,40,1,49,5,Tena {vacanenā}ti‘‘ yassa kāyasaṅkhāro’’ tiādivacanena.
  7682. 917682,173,1237,41,45,1,37,3,Aññarūpānan ti kammautuāhārajarūpānaṃ.
  7683. 917683,173,1237,46,53,1,150,6,Sahuppādasahanirodhādikānan ti etthāyaṃ yojanā– appaṭikkhittasahuppādasahanirodhaananuññātanānuppādanānānirodhaanivāritaabyākatabhāvānaṃ kammajādīnanti.
  7684. 917684,173,1237,54,85,1,104,12,"{Etenā}ti‘‘ yassa kusalā dhammā uppajjantī’’ tiādikena( yama.3. dhammayamaka.163) pāṭhena,‘‘ na cittasamuṭṭhānarūpamevā’’ ti yuttivacanena ca. "
  7685. 917685,173,1237,86,92,1,91,5,{Yamakapāḷianussaraṇe}ti yathādassitacittayamakapāḷiyā yathārutavaseneva anussaraṇe vijjamāne.
  7686. 917686,173,1237,93,101,1,73,7,{Bhijjamānatā}ti cittassa bhijjamānatā nāma nirujjhamānatā ṭhitiyā abhāvato.
  7687. 917687,173,1237,102,107,1,67,5,Sahāyabhāvaṃ nāpi gacchati nissayatthibhāvādinā paccayabhāvābhāvato.
  7688. 917688,173,1237,108,114,1,62,6,Uppādakkhaṇe eva hi anantarādipaccayalābhena cittassa balavatā.
  7689. 917689,173,1237,115,124,1,84,8,Evañca {satī}ti evañca utunāpi bhavaṅgacittassa uppādakkhaṇeyeva rūpasamuṭṭhāpane sati.
  7690. 917690,173,1237,125,133,1,58,6,"{Taṃcittakkhaṇe}ti tassa cittassa khaṇe, khaṇadvayepīti attho. "
  7691. 917691,173,1237,134,137,1,34,2,{Tenevā}ti atilahuparivattibhāveneva.
  7692. 917692,173,1237,138,147,1,91,8,Atha vā {tenevā}ti dandhaparivattikatāya rūpassa sakalaṃ ekacittakkhaṇaṃ uppajjamānabhāveneva.
  7693. 917693,173,1237,148,151,1,13,3,Tan ti cittaṃ.
  7694. 917694,173,1237,152,167,1,127,11,Paṭisandhicittaṃ sampayuttadhammānaṃ viya sahajātarūpadhammānampi sahajātādipaccayena paccayo hotīti āha‘‘ paṭisandhito uddhan’’ ti.
  7695. 917695,173,1237,168,179,1,84,7,Cittasamuṭṭhānānaṃ cittaṃ sahajātādipaccayo hotiyevāti vuttaṃ‘‘ acittasamuṭṭhānānan’’ ti.
  7696. 917696,173,1237,180,189,1,65,8,"Tadanantaran ti yena cittena sahuppannaṃ, tassa cittassa anantaraṃ. "
  7697. 917697,173,1237,190,193,1,12,3,Tan ti rūpaṃ.
  7698. 917698,173,1237,194,199,1,53,5,Tadanantaraṃ cittan ti sahuppannacittānantaraṃ cittaṃ.
  7699. 917699,173,1237,200,226,1,166,19,"Yadi evan ti yadi sakalaṃ cittakkhaṇaṃ rūpaṃ uppajjamānameva hoti, cittassa uppādakkhaṇe eva rūpassa uppādārambhoti āha‘‘ na, cittanirodhakkhaṇe rūpuppādārambhābhāvato’’ ti. "
  7700. 917700,173,1237,227,232,1,45,4,{Cittakkhaṇe}ti attanā sahuppannacittassa khaṇe.
  7701. 917701,173,1237,233,236,1,12,3,Tan ti rūpaṃ.
  7702. 917702,173,1237,237,241,1,89,4,Rūpasamuṭṭhāpanapurejātapaccayakiccan ti rūpasamuṭṭhāpanakiccañca purejātapaccayakiccañca.
  7703. 917703,173,1237,242,251,1,74,8,"Ṭhitippattivisesālābhan ti ṭhitippattiyā laddhabbo yo viseso, tassa alābhaṃ. "
  7704. 917704,173,1237,252,269,1,95,12,"Idaṃ vuttan ti‘‘ yena sahuppajjati, taṃcittakkhaṇe rūpaṃ uppajjamānamevā’’ ti idaṃ pariyāyena vuttaṃ. "
  7705. 917705,173,1238,2,26,1,115,17,"Yaṃ yassa sambandhibhāvena vuttaṃ, taṃ dūre ṭhitampi tena sambandhanīyanti āha‘‘ tato paraṃ… pe… etena saha sambandho’’ ti. "
  7706. 917706,173,1238,27,47,1,81,12,Tasmā‘‘ tato’’ ti ettha taṃsaddena cutiṃ paccāmasatīti vuttaṃ‘‘ cutito paranti attho’’ ti.
  7707. 917707,173,1239,2,19,1,117,13,"Natthīti {katvā}ti yadipi yathā aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ, tathā ekuppādekanirodhatā rūpānaṃ arūpehi, arūpānañca rūpehi natthi. "
  7708. 917708,173,1239,20,28,1,48,7,"Yathā ca amhehi vuttaṃ, tathā atthevāti adhippāyo. "
  7709. 917709,173,1240,2,14,1,60,8,Catutthassa pakārassa vuccamānattā‘‘ tayo pakāre āhā’’ ti vuttaṃ.
  7710. 917710,173,1241,2,24,1,158,15,‘ ‘ Tesaṃyeva rūpānaṃ kāyavikāro’’ tiādinā parinipphannānaṃ vikārādibhāvaṃ dassetvā‘‘ sabbaṃ parinipphannaṃ saṅkhatamevā’’ ti vadantena parinipphannatāpariyāyo dassito.
  7711. 917711,173,1241,25,31,1,88,4,"{Pubbantāparantaparicchinno}ti pātubhāvaviddhaṃsabhāvaparicchinno, udayabbayaparicchinno vā."
  7712. 917712,173,1241,32,43,1,54,7,‘‘ Ayaṃ datto nāma hotū’’ tiādinā nāmakaraṇaṃ nāmaggahaṇaṃ.
  7713. 917713,173,1241,44,49,1,81,5,Samāpajjanaṃ nirodhasamāpattiyā samathavipassanānukkamena nāmakāyassa nirodhameva.
  7714. 917714,173,1241,50,55,1,57,5,Ādi -saddena sattakasiṇādipaññattiyā paññāpanaṃ saṅgaṇhāti.
  7715. 917715,173,1241,56,59,1,28,2,{Nipphādiyamāno}ti sādhiyamāno.
  7716. 917716,173,1242,2,4,1,30,2,Pakiṇṇakakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  7717. 917717,173,1243,2,2,1,28,1,Kamādivinicchayakathāvaṇṇanā
  7718. 917718,173,1244,2,15,1,95,8,Uppattikkamādīsu desanākkamopi labbhatevāti‘‘ cattāro satipaṭṭhānātiādiko desanākkamovā’’ ti vuttaṃ.
  7719. 917719,173,1244,16,24,1,122,7,{Anupubbukkaṃsato}ti dānasīlakāmādīnavādidassananekkhammakathānaṃ anukkamena ukkaṭṭhabhāvato kathānaṃ anupubbukkaṃsatā vuttā.
  7720. 917720,173,1244,25,31,1,46,6,Tena ukkaṃsakkamo nāmāyaṃ visuṃ kamoti dasseti.
  7721. 917721,173,1244,32,42,1,80,6,Tathāpi dānādīnaṃ desanākkamāvarodhane kāraṇamāha‘‘ uppattiādivavatthānābhāvato’’ ti.
  7722. 917722,173,1244,43,48,1,55,5,Tattha ādi -saddena pahānapaṭipattibhūmikkame saṅgaṇhāti.
  7723. 917723,173,1244,49,66,1,93,9,‘‘ Cakkhuādīnampi visayabhūtan’’ ti iminā pañcarūpindriyagocaratā adhippetāti āha‘‘ ekadesenā’’ tiādi.
  7724. 917724,173,1244,67,70,1,32,2,{Ekadesenā}ti bāhiroḷārikāyatanehi.
  7725. 917725,173,1244,71,86,1,62,9,"{Etthā}ti‘‘ yaṃ vedayati, taṃ sañjānātī’’ ti etasmiṃ pade vuttanayena. "
  7726. 917726,173,1245,2,5,1,66,3,Taṃsabhāvatānivattanatthan ti anāsavadhammasabhāvatānivattanatthaṃ.
  7727. 917727,173,1245,6,13,1,65,7,Anāsavā khandhesveva vuttāti attho sāsavānampi khandhesu vuttattā.
  7728. 917728,173,1245,14,20,1,48,6,Nanu ca anāsavadhammo khandhesu avuttopi atthīti?
  7729. 917729,173,1245,21,31,1,80,9,"Saccaṃ atthi, khandhādhikāre khandhapariyāpannā eva anāsavā gayhantīti nāyaṃ doso. "
  7730. 917730,173,1246,2,20,1,187,16,"Yathā phassādayo visesato tadanuguṇavuttitāya saṅkhatābhisaṅkharaṇasabhāvāti saṅkhārakkhandhe samavaruddhā, na evaṃ vedanāsaññāviññāṇānīti rūpadhammā viya tāni visuṃ khandhabhāvena vuttāni. "
  7731. 917731,173,1246,21,27,1,69,6,Etena phassādīnaṃ visuṃ khandhasaddavacanīyatābhāvo vuttoti veditabbo.
  7732. 917732,173,1246,28,37,1,35,5,Tena vuttaṃ‘‘ phusanādayo panā’’ tiādi.
  7733. 917733,173,1246,38,58,1,137,16,"Itiādīnañca suttānan ti ettha ādi -saddena‘‘ rūpe kho, bhikkhave, sati rūpaṃ upādāya rūpaṃ abhinivissa uppajjanti saṃyojanābhinivesavinibandhā. "
  7734. 917734,173,1246,59,115,1,224,26,"Vedanāya… pe… saññāya… saṅkhāresu… viññāṇe sati viññāṇaṃ upādāya viññāṇaṃ abhinivissa uppajjanti saṃyojanābhinivesavinibandhā’’ ti( saṃ. ni.3.158), tathā‘‘ ahaṃ rūpaṃ, mama rūpanti pariyuṭṭhaṭṭhāyī hotī’’ ti( saṃ. ni.3.1) ca evamādīnaṃ suttapadānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. "
  7735. 917735,173,1246,116,120,1,29,3,{Etenā}ti attanā dassitasuttena.
  7736. 917736,173,1246,121,147,1,106,11,"Vakkhamānasuttavasena {cā}ti‘‘ rūpe kho, bhikkhave, satī’’ tiādikassa aṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.26 pakiṇṇakakathā) vakkhamānassa suttassa vasena."
  7737. 917737,173,1246,148,167,1,132,14,"‘‘ Parittārammaṇādivasena na vattabbā’’ ti etena navattabbārammaṇāpi diṭṭhi khandhe eva nissāya uppajjati, pageva khandhārammaṇāti dasseti. "
  7738. 917738,173,1247,2,6,1,31,2,{Vedanākāraṇāyā}ti vedanāyātanāya.
  7739. 917739,173,1247,7,10,1,24,2,{Chādāpanato}ti rocāpanato.
  7740. 917740,173,1247,11,14,1,25,2,{Bāhullenā}ti bahulabhāvena.
  7741. 917741,173,1247,15,21,1,45,5,"Upādānakkhandhā hi bāhullappavattikā, na itare. "
  7742. 917742,173,1248,2,10,1,50,7,Puṭaṃ {katvā}ti ca chattasadisaṃ puṭaṃ bandhaṃ katvā.
  7743. 917743,173,1248,11,14,1,29,2,{Vatthumhī}ti cakkhādivatthumhi.
  7744. 917744,173,1248,15,18,1,32,3,Vaṭṭagatavedanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  7745. 917745,173,1248,19,24,1,31,5,Sā hi idha daṭṭhabbabhāve ṭhitā.
  7746. 917746,173,1248,25,32,1,34,5,"{Ūnehī}ti vatthunā, kilesehi ca ūnehi. "
  7747. 917747,173,1249,2,21,1,90,12,{Māyāyā}ti indajālādimāyāya payogo māyāti adhippāyenāha‘‘ māyāya dassitaṃ rūpaṃ‘ māyā’ ti āhā’’ ti.
  7748. 917748,173,1249,22,28,1,63,5,{Vatthubhāvādito}ti ādi -saddena ārammaṇasampayuttādike saṅgaṇhāti.
  7749. 917749,173,1249,29,32,1,27,2,{Katthacī}ti rūpakkhandhādike.
  7750. 917750,173,1249,33,37,1,26,3,Koci {viseso}ti asubhādikova.
  7751. 917751,173,1250,2,5,1,25,2,{Tassā}ti ajjhattikarūpassa.
  7752. 917752,173,1250,6,22,1,120,11,"Yassa kāmarāgappahānamukhena sabbarāgappahānaṃ sambhavati, taṃ sandhāyāha‘‘ kāmarāgamukhena vā sabbalobhappahānaṃ vadatī’’ ti. "
  7753. 917753,173,1250,23,35,1,109,11,Yojetabban ti vedanāya chandarāgaṃ pajahanto tassā samudayabhūte phassepi chandarāgaṃ pajahatīti yojetabbanti.
  7754. 917754,173,1250,36,40,1,33,4,Pariññattayassa yojanā pākaṭā eva.
  7755. 917755,173,1251,2,6,1,47,3,{Tato}ti dukkhuppādanasukhavināsanānaṃ adassanato.
  7756. 917756,173,1251,7,10,1,19,2,{Bhindatī}ti vināseti.
  7757. 917757,173,1251,11,17,1,65,6,Tan ti manosañcetanāhāraṃ ñātatīraṇapariññāhi pariggaṇhāti tīreti.
  7758. 917758,173,1252,2,7,1,33,4,Taṃ {pajahanto}ti avijjaṃ pajahanto.
  7759. 917759,173,1252,8,14,1,64,6,Parāmaṭṭhan ti parāmāsasaṅkhātāya diṭṭhiyā niccādivasena gahitaṃ.
  7760. 917760,173,1252,15,43,1,137,13,"Viññāṇaṃ niccato passanto diṭṭhupādānaṃ {upādiyatī}ti ayamattho‘‘ tadevidaṃ viññāṇaṃ sandhāvati saṃsarati, anaññan’’ tiādisuttapadehi( ma. ni.1.396) dīpetabbo. "
  7761. 917761,173,1253,2,4,1,37,2,Kamādivinicchayakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
  7762. 917762,173,1254,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7763. 917763,173,1255,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  7764. 917764,173,1256,2,20,1,81,9,34. Taṃ {vatvā}ti taṃ bhūmivasena jānitabbataṃ‘‘ sabbāpi catubhūmikavedanā’’ tiādinā vatvā.
  7765. 917765,173,1256,21,31,1,123,9,Sampayuttato {dassitatādī}ti ettha ādi -saddena hetujātibhūmiindriyavatthusamphassajabhedato dassitataṃ anavasesato saṅgaṇhāti.
  7766. 917766,173,1257,2,26,1,139,17,"Yadipi taṃ-saddo pubbe vuttassa sāmaññato paṭiniddeso, tathāpi anantarameva paccāmasituṃ yutto itarattha asambhavatoti āha‘‘ aṭṭha… pe… yojanā’’ ti."
  7767. 917767,173,1257,27,37,1,52,6,‘‘ Aṭṭhavidhattābhāvato’’ ti iminā taṃ asambhavaṃ dasseti.
  7768. 917768,173,1258,2,7,1,44,4,"Pūraṇatthameva vutto, apubbatābhāvatoti attho. "
  7769. 917769,173,1259,2,6,1,47,3,{Gahaṇavaḍḍhanavasenā}ti gahaṇassa vaḍḍhanavasena.
  7770. 917770,173,1259,7,20,1,92,12,"Gahaṇan ti cettha kathanaṃ daṭṭhabbaṃ, tassa vaḍḍhanaṃ tasmiṃ tasmiṃ ṭhāne avuttassa kathanaṃ. "
  7771. 917771,173,1259,21,44,1,102,14,"Tenāha‘‘ pubbe gahitato aññassa gahaṇaṃ vaḍḍhanan’’ ti, tato eva ca‘‘ purimagahite aññupacayavasenā’’ ti vuttaṃ."
  7772. 917772,173,1259,45,73,1,99,14,"‘‘ Vaḍḍhanasaddo chedanattho’’ ti idaṃ yathā asivā‘‘ sivā’’ ti, diṭṭhañca‘‘ adiṭṭhan’’ ti vuccati, evaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  7773. 917773,173,1259,74,84,1,64,8,"Nayanīharaṇan ti nīyatīti nayo, desanā, tassa nīharaṇaṃ pavattanaṃ. "
  7774. 917774,173,1259,85,91,1,62,4,{Vaḍḍhanakanayo}ti yathāvuttavaḍḍhanakavasena pavatto desanānayo.
  7775. 917775,173,1259,92,97,1,41,4,Aññe {bhedā}ti ekavidhacatubbidhādayo bhedā.
  7776. 917776,173,1259,98,110,1,47,7,"Yadi avisiṭṭhā, kasmā vuttāti āha‘‘ tathāpī’’ tiādi. "
  7777. 917777,173,1259,111,125,1,172,13,"Tattha paññāppabhedajananatthan ti dhammavisayāya pabhedagatāya paññāya vineyyānaṃ nibbattanatthaṃ, vijjāṭṭhānādivasena vineyyānaṃ dhammapaṭisambhidāya uppādanatthanti attho. "
  7778. 917778,173,1259,126,139,1,115,9,Abhiññeyyadhammavibhāgatāya sammasanavārassa visayabhāvato vuttaṃ‘‘ ekekassa vārassa gahitassa niyyānamukhabhāvato’’ ti.
  7779. 917779,173,1259,140,155,1,118,13,"Itarepi bhedā {vuttā}ti duvidhatividhabhedānaṃ yaṃ nānattaṃ, tassa vasena itare bhedā anānattāpi yathāvuttakāraṇato vuttā."
  7780. 917780,173,1259,156,175,1,97,11,‘‘ Na kevalan’’ tiādinā bhedānaṃ aññamaññapekkhataṃ dassetvā‘‘ tasmā’’ tiādinā tesaṃ visiṭṭhataṃ dasseti.
  7781. 917781,173,1260,2,11,1,80,8,"Yathā dukamūlakādīsu bhedā gaṇanānupubbiyā pavattā pabhedantarāpekkhā, na evamete. "
  7782. 917782,173,1260,12,26,1,131,10,Ete pana sattavidhādibhedā pabhedantaranirapekkhā kevalaṃ bahuvidhabhāvasāmaññeneva vuttāti dasseti‘‘ aññappabhedanirapekkhā’’ tiādinā.
  7783. 917783,173,1260,27,65,1,268,30,"Dukatikapadatthānaṃ yathārahaṃ apekkhitabbāpekkhakabhāvena vuttattā yathā duke ṭhapetvā vuttā tikā tattha pakkhittā nāma jātā, evaṃ tikadukapadatthānaṃ apekkhitabbāpekkhakabhāvena vuttattā duke vatvā vuttesupi tikesu te pakkhittā nāma hontīti āha‘‘ parato… pe… yojitattā’’ ti. "
  7784. 917784,173,1261,2,5,1,29,3,Samānavīthiyan ti ekavīthiyaṃ.
  7785. 917785,173,1261,6,9,1,43,2,{Cakkhusaṅghaṭṭanāyā}ti cakkhurūpapaṭighātena.
  7786. 917786,173,1261,10,13,1,24,2,{So}ti cakkhurūpapaṭighāto.
  7787. 917787,173,1261,14,19,1,47,4,{Taduppādikā}ti tassa cakkhusamphassassa uppādikā.
  7788. 917788,173,1261,20,23,1,19,2,{Sā}ti āvajjanavedanā.
  7789. 917789,173,1261,24,33,1,60,8,"Nanu ca vedanāpaccayo phasso vutto, na phassapaccayā vedanāti? "
  7790. 917790,173,1261,34,39,1,41,4,"Na, vedanāsīsena cittuppādassa gahitattāti. "
  7791. 917791,173,1261,40,43,1,43,2,{Tappayojanattā}ti cakkhusamphassapayojanattā.
  7792. 917792,173,1261,44,48,1,29,3,"Payojayatīti payojanaṃ, phalaṃ. "
  7793. 917793,173,1262,2,5,1,45,3,Rūpāvacarārūpāvacarānaṃ vipākānanti adhippāyo.
  7794. 917794,173,1262,6,10,1,19,4,Te hi idha aggahitā.
  7795. 917795,173,1262,11,20,1,48,5,Tenevāha‘‘ tesaṃ sayameva manodvārabhūtattā’’ tiādi.
  7796. 917796,173,1262,21,24,1,17,2,{Tato}ti bhavaṅgato.
  7797. 917797,173,1262,25,42,1,130,12,"Cakkhusamphassapaccayādikusalādīnan ti ettha purimena ādi -saddena‘‘ sotasamphassapaccayā’’ ti evamādayo saṅgahitā, dutiyena akusalādayo."
  7798. 917798,173,1262,43,63,1,146,11,‘‘ Kāmāvacaraaṭṭhakusalacittavasenā’’ tiādinā kusalābyākatānampi kāmāvacarānaṃyeva yojitattā vuttaṃ‘‘ samānavīthiyaṃ labbhamānatā aṭṭhakathāyaṃ vuttā’’ ti.
  7799. 917799,173,1262,64,69,1,87,5,Vedanāpītisanidassanattikavajjānaṃ ekūnavīsatiyā tikānaṃ vasena ekūnavīsaticatuvīsatikā.
  7800. 917800,173,1262,70,88,1,126,13,"Yadi asamānavīthiyampi kusalādīnaṃ labbhamānatā yojetabbā, atha kasmā samānavīthiyaṃyeva yojitāti āha‘‘ aṭṭhakathāyaṃ panā’’ tiādi. "
  7801. 917801,173,1262,89,93,1,45,3,{Tenevā}ti asamānavīthiyaṃ appaṭikkhittattāyeva.
  7802. 917802,173,1263,2,11,1,86,8,{Cittasambandho}ti cittena sambandho cittasambandhaṃ katvā cittasīsena vedanāya kathanaṃ.
  7803. 917803,173,1263,12,18,1,68,4,"{Tikabhūmivasenā}ti kusalattikāditikavasena, kāmāvacarādibhūmivasena ca. "
  7804. 917804,173,1263,19,25,1,71,4,"{Dvāratikavasenā}ti cakkhādiuppattidvāravasena, kusalattikāditikavasena ca. "
  7805. 917805,173,1263,26,35,1,89,8,Yattha {katthacī}ti dīpetabbassa atthassa visesābhāvato sattavidhabhedādīsu yattha katthaci.
  7806. 917806,173,1263,36,41,1,32,5,Na ca dvāraṃ anāmaṭṭhanti yojanā.
  7807. 917807,173,1263,42,47,1,54,5,Tena sattavidhabhedato tiṃsavidhabhede visesaṃ dasseti.
  7808. 917808,173,1263,48,69,1,161,16,"Yadipi ubhayattha bhūmiyo āgatā, rūpāvacarādibhūmiāmasanena pana asamānavīthiyaṃ labbhamānatā dassitāti āha‘‘ atibyattā ca ettha samānāsamānavīthīsu labbhamānatā’’ ti. "
  7809. 917809,173,1263,70,75,1,74,5,Sukhadīpanāni honti dvārabhūmiāmasanamukhena vedanākkhandhassa vibhattattā.
  7810. 917810,173,1263,76,92,1,113,13,"Na bhūmiyo apekkhitvā {ṭhapitā}ti kathetabbabhāvena bhūmiyo apekkhitvā na ṭhapitā, bhūmivibhāgena na kathitāti attho. "
  7811. 917811,173,1263,93,98,1,78,4,{Apekkhitabbarahitā}ti dvārabhūmīnaṃ aggahitattā ākaṅkhitabbadvārādivisesarahitā.
  7812. 917812,173,1264,2,23,1,152,14,‘ ‘ Upanissayakoṭiyā’’ ti ettha nippariyāyato pariyāyato ca upanissayakoṭidassanamukhena idhādhippetaupanissayakoṭiṃ dassetuṃ‘‘ saddhaṃ upanissāyā’’ tiādi vuttaṃ.
  7813. 917813,173,1264,24,29,1,51,5,Tattha upanissayānan ti vedanāya upanissayabhūtānaṃ.
  7814. 917814,173,1264,30,37,1,43,6,"Dassanan ti cakkhuviññāṇaṃ, disvā vā gahaṇaṃ. "
  7815. 917815,173,1264,38,41,1,45,2,{Upanissayantabhāvenā}ti lāmakūpanissayabhāvena.
  7816. 917816,173,1264,42,49,1,63,6,"Yadi ghāyanādīni upanissayo bhaveyyuṃ, pakatūpanissayāneva siyuṃ. "
  7817. 917817,173,1264,50,63,1,110,9,Pakatūpanissayo ca nānāvīthiyaṃyevāti tadalābhavacanaṃ idha nānāvīthijotakanti dasseti‘‘ ghānādidvāresū’’ tiādinā.
  7818. 917818,173,1264,64,67,1,80,3,Kasiṇaparikammādīnan ti kasiṇaparikammasamāpattinibbattanavipassanāvaḍḍhanādīnaṃ.
  7819. 917819,173,1264,68,79,1,88,9,"{Tadalābho}ti upanissayālābho, so ca ghāyanādīhi paresaṃ paṭipattiyā jānituṃ asakkuṇeyyattā. "
  7820. 917820,173,1264,80,93,1,96,9,Antimabhavikabodhisattādīnaṃ savanena vinā taṃphusanaṃ siyā mūlūpanissayoti‘‘ yebhuyyenā’’ ti vuttaṃ.
  7821. 917821,173,1265,2,7,1,62,3,{Sampannajjhāsayo}ti vivaṭṭūpanissayasampattiyā sampannajjhāsayo.
  7822. 917822,173,1265,8,18,1,38,5,{Tenā}ti‘‘ evaṃ cakkhuviññāṇan’’ ti vacanena.
  7823. 917823,173,1265,19,25,1,75,6,Tadupanissayan ti tato paraṃ uppannakasiṇarūpadassanādīnaṃ upanissayabhūtaṃ.
  7824. 917824,173,1266,2,15,1,87,9,Thāmagamanaṃ nāma kāmarāgādīnaṃyeva āveṇiko sabhāvoti āha‘‘ appahīnakāmarāgādikassa vā’’ ti.
  7825. 917825,173,1266,16,40,1,158,15,"‘‘ Rāgo uppanno’’ tiādinā iṭṭhāniṭṭhārammaṇe rāgapaṭighānaṃ uppattivicāraṇāva vuttā, na nesaṃ kiccavisesoti kiccavisesena vutte dassento‘‘ asamapekkhanāyā’’ tiādimāha. "
  7826. 917826,173,1266,41,44,1,22,3,Pavattā vedanāti attho.
  7827. 917827,173,1266,45,51,1,93,5,{Pakārantarenā}ti cakkhusamphassapaccayā uppannakilesānaṃ samatikkamanasaṅkhātena pakārantarena.
  7828. 917828,173,1266,52,66,1,147,13,Tathā {bhāvanāvasenā}ti ettha tathā -saddena cakkhusamphassassa catubhūmikavedanāya upanissayabhāvo eva pakārantarena kathitoti imamevatthaṃ ākaḍḍhati.
  7829. 917829,173,1266,67,69,1,28,2,Bhāvanāyevettha pakārantaraṃ.
  7830. 917830,173,1267,2,10,1,65,6,"Sabbaṃ sammasanaṃ {bhāvanā}ti veditabbā, na nīvaraṇappahānapariññāva. "
  7831. 917831,173,1268,2,10,1,73,7,"Aññamaññassa cāti phoṭṭhabbamahābhūtesu itarītarassa, āpodhātuyā ca vasena. "
  7832. 917832,173,1269,2,10,1,47,6,"Tesan ti jātiādīnaṃ, kammatthe cetaṃ sāmivacanaṃ. "
  7833. 917833,173,1269,11,16,1,68,5,Sahajātassa manosamphassassa balavapaccayabhāvaṃ dassetīti sambandho.
  7834. 917834,173,1269,17,28,1,91,10,Tassa vā {dassanassā}ti tassa vā jātiādike bhayato dassanavasena pavattassa kāmāvacarañāṇassa.
  7835. 917835,173,1270,2,35,1,213,23,"Tadeva attano phalasseva {phalabhāvenā}ti‘‘ manosamphasso’’ ti phassassa kāraṇabhāvena yaṃ vuttaṃ, tadeva viññāṇaṃ attano phalassa phalabhāvena vuttassa phassassa‘‘ cakkhusamphassajan’’ tiādinā phalabhāvena vattuṃ na yuttaṃ."
  7836. 917836,173,1270,36,79,1,300,34,"‘‘ Manosamphasso’’ tiādinā labbhamānopi viññāṇaṃ paṭicca phassassa paccayabhāvo hetuphalasaṅkarapariharaṇatthaṃ na vuttoti vatvā yadipi phasso viññāṇassa paccayo hoti, na pana phassassa viya viññāṇaṃ so tassa visesapaccayo hotīti viññāṇassa cakkhusamphassajāditā na vuttāti dassetuṃ‘‘ yasmā vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  7837. 917837,173,1271,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7838. 917838,173,1272,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  7839. 917839,173,1273,2,15,1,93,8,"150. Taṃ taṃ samudāyan ti taṃ taṃ cittuppādasaṅkhātadhammasamudāyaṃ, anavasesarūpadhammasamudāyañca. "
  7840. 917840,173,1273,16,27,1,88,10,"Yathāsambhavan ti copanaṃ patto saṃvaro chaṭṭhadvāre, itaro chasupīti evaṃ yathāsambhavaṃ. "
  7841. 917841,173,1273,28,31,1,28,2,{Tato}ti abhijjhādomanassādito.
  7842. 917842,173,1273,32,38,1,41,5,"Yathāyogan ti yo saṃvaritabbo, tadanurūpaṃ. "
  7843. 917843,173,1274,2,9,1,44,6,{Katthacī}ti te eva parivaṭṭe sāmaññena vadati.
  7844. 917844,173,1274,10,17,1,48,6,{Katthacī}ti vā tesu parivaṭṭesu kismiñcipi padese.
  7845. 917845,173,1274,18,20,1,17,2,Kiñcipi appakampi.
  7846. 917846,173,1274,21,29,1,61,7,"Ekova paricchedo, na āyatanavibhaṅgādīsu viya nānāti adhippāyo. "
  7847. 917847,173,1275,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7848. 917848,173,1276,2,4,1,31,2,Khandhavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7849. 917849,173,1277,2,4,1,15,2,2 . Āyatanavibhaṅgo
  7850. 917850,173,1278,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  7851. 917851,173,1279,2,10,1,24,2,154. {Asādhāraṇato}ti āveṇikato.
  7852. 917852,173,1279,11,26,1,115,11,Taṃ nesaṃ asādhāraṇabhāvaṃ vipakkhavasena patiṭṭhāpetuṃ sādhāraṇaṃ udāharaṇavasena dasseti‘‘ āyatanasaddattho viyā’’ ti.
  7853. 917853,173,1279,27,45,1,135,14,Atha vā cakkhādiattho eva cakkhādisaddavisesito āyatanatthoti taṃ tādisaṃ āyatanatthaṃ sandhāyāha‘‘ āyatanasaddattho viya asādhāraṇato’’ ti.
  7854. 917854,173,1280,2,18,1,109,11,"Yadi visayassādanattho cakkhu-saddo, sotādīnampi ayaṃ samaññā siyāti atippasaṅgaṃ pariharanto‘‘ satipī’’ tiādimāha. "
  7855. 917855,173,1280,19,35,1,120,13,"Dutiye atthavikappe {cakkhatī}ti viññāṇādhiṭṭhitaṃ samavisamaṃ ācikkhati, ācikkhantaṃ viya, vibhāventaṃ viya vā hotīti attho. "
  7856. 917856,173,1280,36,55,1,134,15,Rūpamiva cakkhuviññeyyaṃ viya saviggahamiva sabimbakaṃ viya vaṇṇavācako rūpa-saddo adhippetoti āha‘‘ vitthāraṇaṃ vā rūpasaddassa attho’’ ti.
  7857. 917857,173,1281,2,5,1,34,2,{Vacanamevā}ti saviññattikasaddameva.
  7858. 917858,173,1281,6,9,1,20,2,{Gamīyatī}ti upanīyati.
  7859. 917859,173,1281,10,16,1,82,6,Ajjhoharaṇassa rasaggahaṇamūlatāvacanena rasassa paramparāya jīvitahetutaṃ dasseti.
  7860. 917860,173,1281,17,26,1,83,7,"Rasanimittañhi rasaggahaṇaṃ, rasaggahaṇanimittaṃ ajjhoharaṇaṃ, taṃnimittaṃ jīvitan ti. "
  7861. 917861,173,1281,27,32,1,56,5,Rasaggahaṇamūlatā ca ajjhoharaṇassa yebhuyyato veditabbā.
  7862. 917862,173,1281,33,48,1,81,10,"Dissati apadissati etena phalanti deso, hetūti āha‘‘ uppattidesoti uppattikāraṇan’’ ti. "
  7863. 917863,173,1281,49,52,1,31,2,{Tathā}ti cakkhāyatanādippakārena.
  7864. 917864,173,1281,53,58,1,40,4,{Manogocarabhūtā}ti manaso eva gocarabhūtā.
  7865. 917865,173,1281,59,65,1,100,4,{Sāmaññalakkhaṇenevā}ti anubhavanādivisesalakkhaṇaṃ aggahetvā dhammabhāvasaṅkhātasādhāraṇalakkhaṇeneva .
  7866. 917866,173,1281,66,74,1,81,8,Ekāyatanattaṃ upanetvā vuttā dvādasa ekasabhāvattā bhinditvā vacane payojanābhāvā.
  7867. 917867,173,1281,75,78,1,49,3,Dvārālambanavibhāgadassanatthā hi āyatanadesanāti.
  7868. 917868,173,1282,2,6,1,38,3,{Pubbantato}ti purimabhāgato pākabhāvato.
  7869. 917869,173,1282,7,14,1,62,6,"Pākabhāvo hi sabhāvadhammānaṃ pubbanto, viddhaṃsābhāvo aparanto. "
  7870. 917870,173,1283,2,26,1,193,19,"Nivāsaṭṭhānādīsu āyatana-saddo na āyatanatthādīsu viya padatthavivaraṇamukhena pavatto, atha kho tasmiṃ tasmiṃ devagharādike niruḷhatāya evamatthoti āha‘‘ ruḷhivasena āyatanasaddassatthaṃ vattun’’ ti. "
  7871. 917871,173,1283,27,31,1,21,2,{Mano}ti dvārabhūtamano .
  7872. 917872,173,1283,32,43,1,96,9,"{Nissayabhāvo}ti ettha nissayasadiso nissayo, sadisatā ca phalassa tappaṭibaddhavuttitāya daṭṭhabbā. "
  7873. 917873,173,1283,44,46,1,22,2,Vacanīyattho bhāvattho.
  7874. 917874,173,1284,2,5,1,21,2,{Tāvatvato}ti tattakato.
  7875. 917875,173,1284,6,14,1,53,7,{Ūnacodanā}ti dvādasato ūnāni kasmā na vuttānīti codanā.
  7876. 917876,173,1284,15,34,1,144,14,"Yadi cakkhuviññāṇādīnaṃ asādhāraṇaṃ dhammajātaṃ dhammāyatanaṃ, evaṃ sante cakkhādīnampi dhammāyatanabhāvo siyāti codanaṃ sandhāyāha‘‘ satipī’’ tiādi. "
  7877. 917877,173,1284,35,47,1,119,10,"{Dvārārammaṇabhāvehī}ti na ārammaṇabhāveneva asādhāraṇaṃ, atha kho dvārārammaṇabhāvehi asādhāraṇaṃ sambhavatīti vacanaseso. "
  7878. 917878,173,1285,2,10,1,85,7,{Yebhuyyasahuppattiādīhī}ti yebhuyyena cakkhāyatanādīni kassaci kadāci ekato uppajjanti.
  7879. 917879,173,1285,11,23,1,74,8,‘‘ Kāmadhātuyā upapattikkhaṇe kassaci ekādasāyatanāni uppajjantī’’ ti hi vuttaṃ.
  7880. 917880,173,1285,24,55,1,282,25,"Tasmā āyatanānaṃ uppattikkamo tāva na yujjati, na pahānakkamo kusalābyākatānaṃ appahātabbato, na paṭipattikkamo akusalānaṃ, ekaccaabyākatānañca appaṭipajjanīyato, na bhūmikkamo aḍḍhekādasannaṃ āyatanānaṃ ekantakāmāvacarattā, itaresaṃ catubhūmipariyāpannattā, ekaccassa lokuttarabhāvato ca. "
  7881. 917881,173,1285,56,59,1,41,3,Evaṃ uppattikkamādiayuttiyojanā veditabbā.
  7882. 917882,173,1285,60,92,1,210,21,"Yesu vijjamānesu attabhāvassa paññāpanā, te‘‘ mayhaṃ cakkhun’’ tiādinā adhikasinehavatthubhūtā cakkhādayo yathā ajjhattikatāya, evaṃ dassanādikiccakaraindriyatā ca padhānāti āha‘‘ ajjhattikabhāvena, visayibhāvena cā’’ ti. "
  7883. 917883,173,1285,93,100,1,49,6,{Ghānādikkamenā}ti ghānaṃ jivhā kāyoti iminā kamena.
  7884. 917884,173,1286,2,18,1,133,13,"Paccuppannārammaṇattā vā cakkhādīni paṭhamaṃ vuttāni, mano pana kiñci paccuppannārammaṇaṃ , kiñci yāvanavattabbārammaṇanti pacchā vuttaṃ. "
  7885. 917885,173,1286,19,27,1,89,7,"Paccuppannārammaṇesupi upādārūpārammaṇāni cattāri paṭhamaṃ vuttāni, tato bhūtarūpārammaṇaṃ. "
  7886. 917886,173,1286,28,37,1,111,8,"Upādārūpārammaṇesupi dūratare dūre, sīghataraṃ sīghañca ārammaṇasampaṭicchanadīpanatthaṃ cakkhādīnaṃ desanākkamo. "
  7887. 917887,173,1286,38,42,1,48,4,Cakkhusotadvayañhi dūragocaranti paṭhamaṃ vuttaṃ.
  7888. 917888,173,1286,43,48,1,53,5,Tatrāpi cakkhu dūrataragocaranti sabbapaṭhamaṃ vuttaṃ.
  7889. 917889,173,1286,49,57,1,55,8,Passantopi hi dūratare nadisotaṃ na tassa saddaṃ suṇāti.
  7890. 917890,173,1286,58,64,1,54,5,Ghānajivhāsupi ghānaṃ sīghataravuttīti paṭhamaṃ vuttaṃ.
  7891. 917891,173,1286,65,71,1,53,6,Purato ṭhapitamattassa hi bhojanassa gandho gayhatīti.
  7892. 917892,173,1286,72,76,1,32,4,Yathāṭhānaṃ vā tesaṃ desanākkamo.
  7893. 917893,173,1286,77,104,1,172,22,"Imasmiñhi sarīre sabbupari cakkhussa adhiṭṭhānaṃ, tassa adho sotassa, tassa adho ghānassa, tassa adho jivhāya, tathā kāyassa yebhuyyena, mano pana arūpībhāvato sabbapacchā vutto. "
  7894. 917894,173,1286,105,115,1,107,10,Taṃtaṃgocarattā tassa tassānantaraṃ bāhirāyatanāni vuttānīti vuttovāyamatthoti evampi imesaṃ kamo veditabbo.
  7895. 917895,173,1287,2,5,1,26,2,{Tato}ti hadayavatthubhedato.
  7896. 917896,173,1287,6,18,1,89,11,"Yañhi hadayavatthuṃ nissāya ekaṃ manoviññāṇaṃ pavattati, na tadeva nissāya aññaṃ pavattati. "
  7897. 917897,173,1287,19,22,1,45,2,{Niddesavasenā}ti saṅkhepavitthāraniddesavasena.
  7898. 917898,173,1287,23,32,1,66,5,Yojetabbaṃ‘‘ kusalasamuṭṭhānaṃ kusalasamuṭṭhānassa sabhāgan’’ tiādinā.
  7899. 917899,173,1288,2,8,1,56,4,"{Sabhāvo}ti visayivisayabhāvo, tadabhinibbattiyañca yogyatā. "
  7900. 917900,173,1288,9,14,1,54,4,{Kāraṇasamatthatā}ti kāraṇabhūtā samatthatā paccayabhāvo.
  7901. 917901,173,1288,15,19,1,43,3,{Dvārādibhāvo}ti dvārārammaṇe dvāravuttibhāvo.
  7902. 917902,173,1288,20,25,1,36,4,Imasmiṃ {atthe}ti anantaraṃ vuttaatthe.
  7903. 917903,173,1288,26,33,1,57,6,{Yasmā}ti yāya dhammatāya yena dvārādibhāvena kāraṇabhūtena.
  7904. 917904,173,1288,34,38,1,46,4,Sambhavanavisesanan ti kiriyāya parāmasanamāha.
  7905. 917905,173,1288,39,44,1,36,4,"Yaṃ sambhavanaṃ, dhammatāvesāti attho. "
  7906. 917906,173,1288,45,48,1,37,2,{Rittakānevā}ti dhuvādibhāvarittakāneva.
  7907. 917907,173,1288,49,60,1,113,9,"Visamādīsu ajjhāsayo etesanti visamādiajjhāsayāni, visamādiajjhāsayāni viya hontīti visamādiajjhāsayāni, cakkhādīni. "
  7908. 917908,173,1288,61,74,1,145,9,"Visamabhāva… pe… {vanabhāvehī}ti visamabhāvādisannissitaahiādisadisupādinnadhammehi cakkhādīhi, vanasannissitamakkaṭasadisena cittena ca abhiramitattā. "
  7909. 917909,173,1288,75,80,1,35,4,{Vanabhāvo}ti hi vanajjhāsayoti attho.
  7910. 917910,173,1289,2,5,1,37,2,{Purimantavivittatā}ti pubbabhāgaviraho.
  7911. 917911,173,1289,6,11,1,41,5,Uppādato purimakoṭṭhāso hi idha purimanto.
  7912. 917912,173,1289,12,19,1,45,5,"{Aparante}ti aparabhāge, bhaṅgato uddhanti attho. "
  7913. 917913,173,1289,20,23,1,38,3,Udayabbayaparicchinno hi sabhāvadhammo.
  7914. 917914,173,1289,24,44,1,63,9,"Yaṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ anidhānagatā bhaggā, puñjo natthi anāgate’’ ti( mahāni.10). "
  7915. 917915,173,1289,45,65,1,142,14,"Sadā {abhāvo}ti na sadā abhāvapatiṭṭhāpanaṃ sabbakālampi natthīti, atha kho udayabbayaparicchinnattā sadābhāvapaṭikkhepoti āha‘‘ aniccalakkhaṇan’’ ti. "
  7916. 917916,173,1289,66,70,1,36,3,Sabhāvavijahanan ti bhaṅgappattimāha .
  7917. 917917,173,1289,71,85,1,93,10,Viparivattanaṃ uppādajarāvatthāhi santānaṃ vinā na vikārāpattīti āha‘‘ santānavikārāpatti vā’’ ti.
  7918. 917918,173,1290,2,5,1,52,2,{Jātidhammatādīhī}ti jātijarābyādhimaraṇādisabhāvatāhi.
  7919. 917919,173,1290,6,13,1,39,5,"{Aniṭṭhatā}ti na iṭṭhatā, dukkhatāti attho. "
  7920. 917920,173,1290,14,27,1,86,9,Purimaṃ sāmaññalakkhaṇan ti‘‘ paṭipīḷanaṭṭhenā’’ ti pubbe sāmaññato vuttaṃ dukkhalakkhaṇaṃ.
  7921. 917921,173,1290,28,45,1,140,13,Paccayavasena dukkhanākārena pavattamānānaṃ sabhāvadhammānaṃ dukkhanaṃ puggalasseva vasena dukkhamatāti āha‘‘ puggalassa pīḷanato dukkhaman’’ ti.
  7922. 917922,173,1290,46,56,1,42,6,Dukkhavacanan ti‘‘ dukkhan’’ ti satthu vacanaṃ.
  7923. 917923,173,1291,2,31,1,139,21,"‘ ‘ Natthi etassa vasavattako’’ ti iminā natthi etassa attāti anattāti imamatthaṃ dasseti,‘‘ nāpi idaṃ vasavattakan’’ ti iminā pana na attāti anattāti. "
  7924. 917924,173,1291,32,37,1,39,4,{Attano}ti niyakajjhattaṃ sandhāya vadati.
  7925. 917925,173,1291,38,42,1,25,4,Parasmin ti tato aññasmiṃ.
  7926. 917926,173,1291,43,50,1,38,6,Parassa ca {attanī}ti etthāpi eseva nayo.
  7927. 917927,173,1291,51,66,1,132,13,"Taṃ etassa {natthī}ti taṃ yathāvuttaparaparikappitaṃ vasavattakaṃ etassa cakkhādino natthi, etena catukoṭikasuññatāya saṅgaho daṭṭhabbo."
  7928. 917928,173,1291,67,101,1,167,22,‘‘ Suññaṃ taṃ tena vasavattanākārenā’’ ti iminā ubhayathāpi avasavattanaṭṭhe dassitabbe tattha tāva ekaṃ dassetuṃ‘‘ parassā’’ tiādiṃ vatvā puna‘‘ atha vā’’ tiādinā itaraṃ dasseti.
  7929. 917929,173,1291,102,123,1,114,15,"Sāmi eva sāmiko, na sāmiko {assāmiko}ti evaṃ atthe gayhamāne‘‘ assāmikato’’ ti padassa suññavisesanatāya payojanaṃ natthi. "
  7930. 917930,173,1291,124,127,1,33,3,Kāmakāriyan ti yathākāmakaraṇīyaṃ.
  7931. 917931,173,1291,128,132,1,60,4,Avasavattanatthaṃ visesetvā dasseti samāsadvayatthasaṅgahato.
  7932. 917932,173,1292,2,16,1,106,10,Sasantāne dhammānaṃ visadisuppatti idha bhāvasaṅkantigamanaṃ nāmāti āha‘‘ santatiyaṃ bhāvantaruppattiyevā’’ ti.
  7933. 917933,173,1292,17,29,1,106,8,Tathā visadisuppattiyaṃ purimākāravigamo pakatibhāvavijahananti āha‘‘ santatiyā yathāpavattākāravijahanan’’ ti.
  7934. 917934,173,1292,30,39,1,63,7,"Bhavatīti vā bhāvo, avatthāviseso, tassa saṅkamanaṃ bhāvasaṅkanti. "
  7935. 917935,173,1292,40,53,1,128,12,"Sabhāvadhammo hi uppādakkhaṇaṃ ṭhitikkhaṇañca patvā bhijjatīti uppādāvatthāya jarāvatthaṃ, tato bhaṅgāvatthaṃ saṅkamatīti vuccati. "
  7936. 917936,173,1292,54,65,1,128,11,Tathā saṅkamato ca attalābhakkhaṇato uddhaṃ jarāmaraṇehi taṃsabhāvapariccāgo pakatibhāvavijahananti khaṇavasena cetaṃ yojetabbaṃ.
  7937. 917937,173,1292,66,74,1,64,6,{Pubbāparavasenā}ti ca khaṇānaṃ pubbāparavasenāti attho sambhavati.
  7938. 917938,173,1292,75,84,1,74,6,"{Ekatthattā}ti samānādhikaraṇattā, na pana visesanavisesitabbabhāvānaṃ ekattā."
  7939. 917939,173,1292,85,129,1,180,25,"‘‘ Cakkhuṃ aniccan’’ ti vutte‘‘ aniccaṃ cakkhun’’ tipi vuttameva hotīti‘‘ yaṃ cakkhu, taṃ aniccaṃ, yaṃ aniccaṃ, taṃ cakkhun’’ ti āpannamevāti āha‘‘ aniccānaṃ sesadhammānampi cakkhubhāvo āpajjatī’’ ti. "
  7940. 917940,173,1293,2,55,1,129,15,"Tehi ca aniccadukkhalakkhaṇehi ca anattalakkhaṇameva visesena dassitaṃ‘‘ yadaniccaṃ, taṃ dukkhaṃ, yaṃ dukkhaṃ, tadanattā’’ tiādīsu( saṃ. ni.3.15,45,76,85;2.4.1,2; paṭi. ma.2.10) viya. "
  7941. 917941,173,1293,56,60,1,68,3,{Dosalakkhaṇākāranidassanattho}ti dosassa lakkhitabbākāranidassanattho.
  7942. 917942,173,1293,61,68,1,65,6,Evaṃ {dukkhenā}ti evaṃ nānappakārena akkhirogādidukkhena ābādhatāya.
  7943. 917943,173,1293,69,74,1,71,5,Anattalakkhaṇadīpakānan ti anattatāpaññāpanassa jotakānaṃ upāyabhūtānaṃ.
  7944. 917944,173,1293,75,84,1,106,9,Na hi ghaṭabhedakaṇṭakavedhādivasena labbhamānā aniccadukkhatā sattānaṃ ekantato anattatādhigamahetū honti.
  7945. 917945,173,1293,85,89,1,69,4,Paccayapaṭibaddhatāabhiṇhasampaṭipīḷanādivasena pana labbhamānā honti.
  7946. 917946,173,1293,90,116,1,251,22,"Tathā hi cakkhādīni kammādimahābhūtādipaccayapaṭibaddhavuttīni, tato eva ahutvā sambhavanti, hutvā paṭiventīti aniccāni, abhiṇhasampaṭipīḷitattā dukkhāni, evaṃbhūtāni ca avasavattanato anattakānīti pariggahe ṭhitehi samupacitañāṇasambhārehi passituṃ sakkā. "
  7947. 917947,173,1294,2,7,1,41,5,Kathaṃ panetesaṃ hutvā abhāvo jānitabboti?
  7948. 917948,173,1294,8,11,1,31,3,Khaṇe khaṇe aññathattadassanato.
  7949. 917949,173,1294,12,15,1,19,3,Taṃ kathaṃ ñāyatīti?
  7950. 917950,173,1294,16,17,1,7,1,Yuttito.
  7951. 917951,173,1294,18,21,1,19,3,Kā panettha yuttīti?
  7952. 917952,173,1294,22,23,1,14,1,Visesaggahaṇaṃ.
  7953. 917953,173,1294,24,40,1,107,14,"Yadi cakkhādīnaṃ khaṇe khaṇe aññathattaṃ na siyā, bahipaccayabhede yadidaṃ pacchā visesaggahaṇaṃ, taṃ na siyā. "
  7954. 917954,173,1294,41,60,1,141,17,"Yassa hi tādisaṃ khaṇe khaṇe aññathattaṃ natthi, tassa asati bahipaccayavisese kathaṃ pacchā visesaggahaṇaṃ bhaveyya, bhavati ca visesaggahaṇaṃ. "
  7955. 917955,173,1294,61,74,1,100,13,Tasmā atthi nesaṃ khaṇe khaṇe aññathattaṃ yaṃ saṇikaṃ saṇikaṃ vaḍḍhentaṃ pacchā pākaṭataraṃ jāyatīti.
  7956. 917956,173,1294,75,84,1,78,9,Tathā hi sarīrassa tāva ānāpānānaṃ anavatthānato parissamato ca visesaggahaṇaṃ.
  7957. 917957,173,1294,85,92,1,59,7,Anavatthitā hi assāsapassāsā vātā vārena vārena pavattanato.
  7958. 917958,173,1294,93,116,1,108,20,"Yadi hi assasite vā passassite vā sarīrassa koci pacchā viseso na siyā, na nesaṃ koci bhedo siyā, diṭṭho ca so. "
  7959. 917959,173,1294,117,126,1,71,9,Tasmā assasitaṃ sarīraṃ aññathā hontaṃ kamena tādisaṃ avatthaṃ pāpuṇāti.
  7960. 917960,173,1294,127,145,1,146,16,"Yā passāsassa paccayo hoti, passasite ca puna tatheva assāsassa paccayo hotīti ānāpānānaṃ anavatthānatopi sarīrassa visesaggahaṇaṃ aññathattasiddhi. "
  7961. 917961,173,1294,146,160,1,118,13,"Tathā parissamopi asati visese pacchā sarīrassa na siyā, yenāyaṃ iriyāpathantarādīni sevanena parissamavinodanaṃ karoti. "
  7962. 917962,173,1295,2,6,1,38,4,Atha vā rūpādibhedatopi visesaggahaṇaṃ.
  7963. 917963,173,1295,7,32,1,278,23,"Rūpagandharasaphassādīnañhi visesena yo sarīre anindriyabaddhesu ca khīrūdakavatthapupphaphalosadhidhaññādīnaṃ pacchā viseso gayhati, so asati bahipaccayavisese nesaṃ jarādiavatthāsu vaṇṇabalādibhedo, rasavīriyavipākānubhāvabhedo ca khaṇe khaṇe aññathattaṃ vinā kathamupalabbheyya. "
  7964. 917964,173,1295,33,41,1,49,7,"Yaṃ pana taṃ dhammatārūpaṃ silādi, tattha kathanti? "
  7965. 917965,173,1295,42,46,1,54,4,Tassāpi sītuṇhasamphassabhedato attheva visesaggahaṇaṃ.
  7966. 917966,173,1295,47,54,1,45,7,Taṃ khaṇe khaṇe aññathattaṃ vinā na yujjatīti.
  7967. 917967,173,1295,55,60,1,55,5,Sati ca rūpādibhede siddhova taṃnissayamahābhūtabhedopi.
  7968. 917968,173,1295,61,67,1,60,6,Na hi nissayamahābhūtabhedena vinā nissitabhedo sambhavatīti.
  7969. 917969,173,1295,68,80,1,90,11,"Evaṃ tāva rūpadhammānaṃ visesaggahaṇato khaṇe khaṇe aññathattaṃ, tato ca hutvā abhāvasiddhi. "
  7970. 917970,173,1296,2,6,1,52,4,Arūpadhammānaṃ pana ārammaṇādibhedena visesaggahaṇaṃ.
  7971. 917971,173,1296,7,30,1,156,20,"Yattha yattha hi ārammaṇe arūpadhammā uppajjanti, tattha tattheva te bhijjanti, na aññaṃ saṅkamanti, ārammaṇadhammā ca yathāsakaṃ khaṇato uddhaṃ na tiṭṭhantīti. "
  7972. 917972,173,1296,31,34,1,41,3,Svāyamattho padīpādiudāharaṇena veditabbo.
  7973. 917973,173,1296,35,51,1,109,14,"Aññe eva hi khaṇe khaṇe rūpādayo padīpajālāya, tathā khīradhārādīsu patantīsu, vāyumhi ca paharante samphassāni. "
  7974. 917974,173,1296,52,61,1,68,8,"Yathā cetesaṃ khaṇe khaṇe aññathattaṃ, kimaṅgaṃ pana cittacetasikānaṃ. "
  7975. 917975,173,1296,62,74,1,109,10,"Kiñca saddabhedato, saddavisesatopi tannimittānaṃ cittacetasikānaṃ khaṇe khaṇe aññathattaṃ, tato visesaggahaṇaṃ. "
  7976. 917976,173,1296,75,84,1,81,8,Paguṇañhi ganthaṃ sīghaṃ parivattentassa cittasamuṭṭhānānaṃ saddānaṃ bhedo diṭṭho.
  7977. 917977,173,1296,85,91,1,41,6,Na hi kāraṇabhedena vinā phalabhedo atthi.
  7978. 917978,173,1296,92,100,1,75,7,"Yathā taṃ vāditasaddānaṃ, evaṃ ārammaṇabhedena arūpadhammānaṃ visesaggahaṇaṃ. "
  7979. 917979,173,1296,101,107,1,47,6,Teneva nesaṃ khaṇe khaṇe aññathattaṃ veditabbaṃ.
  7980. 917980,173,1296,108,112,1,59,4,Jātibhūmisampayuttadhammabhedena visesaggahaṇepi eseva nayo.
  7981. 917981,173,1296,113,119,1,67,6,Evaṃ rūpārūpadhammānaṃ visesaggahaṇato khaṇe khaṇe aññathattasiddhi.
  7982. 917982,173,1296,120,136,1,130,14,"Yato hutvā abhāvato cakkhādīni aniccānīti siddhāni, aniccattā eva abhiṇhasampaṭipīḷanato dukkhāni, tato ca avasavattanato anattakāni. "
  7983. 917983,173,1296,137,184,1,62,9,"Tenāha bhagavā‘‘ yadaniccaṃ, taṃ dukkhaṃ, yaṃ dukkhaṃ, tadanattā’’ ti( saṃ. ni.3.15,45,76,85;2.4.1,2; paṭi. ma.2.10). "
  7984. 917984,173,1297,2,9,1,62,5,Nirantaraṃ {pavattamānassā}ti abhiṇhasaddatthaṃ visesetvā vadati.
  7985. 917985,173,1297,10,13,1,34,2,{Dhātumattatāyā}ti dhātumattabhāvena.
  7986. 917986,173,1297,14,17,1,36,2,{Samūhato}ti sasambhāracakkhādipiṇḍato.
  7987. 917987,173,1297,18,46,1,127,15,"‘‘ Cakkhādīnan’’ ti idaṃ‘‘ samūhato’’ ti padaṃ apekkhitvā sambandhe sāmivacanaṃ,‘‘ vinibbhujanan’’ ti padaṃ apekkhitvā kammattheti veditabbaṃ. "
  7988. 917988,173,1297,47,51,1,52,3,Cattāripi {ghanānī}ti santatisamūhakiccārammaṇaghanāni.
  7989. 917989,173,1297,52,62,1,114,8,"{Pavattarūpādiggahaṇato}ti ruppanādivasena pavattañca taṃ rūpādiggahaṇañcāti pavattarūpādiggahaṇaṃ, tatoti yojetabbaṃ. "
  7990. 917990,173,1297,63,70,1,88,6,Aniccādiggahaṇassa {sabbhāvā}ti rūpavedanādiñāṇato bhinnassa aniccādiñāṇassa labbhamānattā.
  7991. 917991,173,1297,71,78,1,84,7,Tena satipi rūpādiatthānaṃ aniccādibhāve ruppanādibhāvato aniccādibhāvassa bhedamāha.
  7992. 917992,173,1297,79,92,1,78,9,Idāni tameva bhedaṃ ñātatīraṇapariññāvisayatāya pākaṭaṃ kātuṃ‘‘ na hī’’ tiādimāha.
  7993. 917993,173,1297,93,99,1,55,6,Nātidhāvitun ti idha lakkhaṇalakkhaṇavantā bhinnā vuttā.
  7994. 917994,173,1297,100,108,1,117,8,Tattha lakkhaṇārammaṇikavipassanāya khandhārammaṇatāvacanena abhinnāti aññamaññavirodhāpādanena atidhāvituṃ na yuttaṃ.
  7995. 917995,173,1297,109,111,1,10,2,Kasmāti ce?
  7996. 917996,173,1297,112,120,1,25,4,Vuttaṃ‘‘ te panākārā’’ tiādi.
  7997. 917997,173,1297,121,126,1,71,5,Adhippāyopi cettha lakkhaṇānaṃ rūpādiākāramattatāvibhāvananti daṭṭhabbo.
  7998. 917998,173,1297,127,142,1,92,11,‘‘ Aniccaṃ dukkhaṃ anattā’’ ti hi saṅkhāre sabhāvato sallakkhentoyeva lakkhaṇāni ca sallakkhetīti.
  7999. 917999,173,1297,143,170,1,244,20,"Yathā aniccādito aniccatādīnaṃ vuttanayena bhedo, evaṃ aniccatādīnampi satipi lakkhaṇabhāvasāmaññe nānāñāṇagocaratāya, nānāpaṭipakkhatāya, nānindriyādhikatāya ca vimokkhamukhattayabhūtānaṃ aññamaññabhedoti dassento‘‘ aniccanti ca gaṇhanto’’ tiādimāha. "
  8000. 918000,173,1297,171,173,1,18,2,Taṃ suviññeyyameva.
  8001. 918001,173,1298,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8002. 918002,173,1299,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  8003. 918003,173,1300,2,9,1,56,2,155. {Paccayayugaḷavasenā}ti ajjhattikabāhirapaccayadvayavasena.
  8004. 918004,173,1300,10,18,1,84,7,Ajjhattikabāhiravasena {abbokārato}ti ajjhattikavasena ceva bāhiravasena ca asaṅkarato.
  8005. 918005,173,1301,2,8,1,35,2,167. {Visaṅkhāraninnassā}ti nibbānapoṇassa.
  8006. 918006,173,1301,9,23,1,179,11,"{Vinimuttasaṅkhārassā}ti samucchedapaṭipassaddhivimuttīhi samukhena, tappaṭibaddhachandarāgappahānena ca suṭṭhu vinimuttasaṅkhārassa paramassāsabhāvena, gatibhāvena ca patiṭṭhānabhūte."
  8007. 918007,173,1301,24,40,1,34,6,‘‘ Nibbānaṃ arahato gatī’’ ti( paṭi.339) hi vuttaṃ.
  8008. 918008,173,1301,41,45,1,23,3,{Ṭhitibhāvenā}ti ca pāṭho.
  8009. 918009,173,1301,46,51,1,57,4,{Taṃsacchikaraṇābhāve}ti tassa nibbānassa sacchikaraṇābhāve.
  8010. 918010,173,1301,52,58,1,30,4,"{Nīto}ti pāpito, pakāsitoti attho. "
  8011. 918011,173,1302,2,5,1,20,3,Cuṇṇitan ti bheditaṃ.
  8012. 918012,173,1302,6,16,1,54,9,Tvameva kiṃ na {jānāsī}ti kiṃ tvaṃ na jānāsiyevāti attho.
  8013. 918013,173,1302,17,46,1,125,20,"‘‘ Kiṃ tvaṃ ekaṃ nānaṃ jānāsi, kiṃ tvaṃ na jānāsi evā’’ ti evaṃ vikkhepaṃ karontaṃ paravādiṃ‘‘ nanu ñāte’’ tiādinā sakavādī nibandhati. "
  8014. 918014,173,1302,47,59,1,67,7,{Vibhajitvā}ti‘‘ rāgādīnaṃ khīṇante uppannattā’’ ti bhāvatthaṃ vibhajitvā.
  8015. 918015,173,1302,60,65,1,33,5,Rāgādīnaṃ khayā na hontīti yojanā.
  8016. 918016,173,1302,66,72,1,49,6,Sasabhāvatā ca nibbānassa āpannā hotīti sambandho.
  8017. 918017,173,1303,2,4,1,36,2,Nibbānārammaṇakaraṇena kāraṇabhūtena.
  8018. 918018,173,1303,5,9,1,31,4,Hetuatthe hi idaṃ karaṇavacanaṃ.
  8019. 918019,173,1303,10,17,1,78,7,Kilesakkhayamattataṃ vā nibbānassa icchato kilesakkhayena bhavitabbanti yojanā.
  8020. 918020,173,1304,2,15,1,101,12,"Evaṃ kilesakkhayamatte nibbāne khepetabbā kilesā bahuvidhā nānappakārā, maggo ca odhiso kilese khepeti. "
  8021. 918021,173,1304,16,32,1,107,12,Svāyaṃ‘‘ katamaṃ kilesakkhayaṃ nibbānaṃ ārammaṇaṃ katvā katame kilese khepetī’’ ti purimapucchādvayameva vadati.
  8022. 918022,173,1304,33,47,1,66,8,"{Tadevā}ti yaṃ‘‘ avijjātaṇhānaṃ kiñci ekadesamattampī’’ ti vuttaṃ, tadeva. "
  8023. 918023,173,1305,2,20,1,118,13,"Ettha ca yāyaṃ‘‘ kilesakkhayova nibbānan’’ ti nibbānassa abhāvatācodanā, tatrāyaṃ āgamato yuttito cassa bhāvābhāvavibhāvanā. "
  8024. 918024,173,1305,21,23,1,15,2,Tañhi bhagavatā–
  8025. 918025,173,1306,2,24,1,51,8,"‘ ‘ Atthi, bhikkhave, ajātaṃ abhūtaṃ akataṃ asaṅkhatan’’ ti( udā.73; itivu.43)."
  8026. 918026,173,1307,2,28,1,73,14,"‘ ‘ Atthi , bhikkhave, tadāyatanaṃ, yattha neva pathavī na āpo na tejo na vāyo’’ ti( udā.71)– "
  8027. 918027,173,1308,2,6,1,14,3,"Ca ādinā, tathā–"
  8028. 918028,173,1309,2,37,1,80,10,‘ ‘ Gambhīro duddaso duranubodho santo paṇīto atakkāvacaro nipuṇo paṇḍitavedanīyo’’ ti( ma. ni.2.337; saṃ. ni.1.172; mahāva.7-8)–
  8029. 918029,173,1310,2,95,1,401,45,"‘ ‘ Asaṅkhatañca vo, bhikkhave, desessāmi asaṅkhatagāminiñca paṭipadaṃ, anataṃ, anāsavaṃ, saccaṃ, pāraṃ, nipuṇaṃ, sududdasaṃ, ajajjaraṃ, dhuvaṃ, apalokitaṃ, anidassanaṃ, nippapañcaṃ, santaṃ, amataṃ, paṇītaṃ, sivaṃ, khemaṃ, taṇhākkhayaṃ, acchariyaṃ, abbhutaṃ, anītikaṃ, anītikadhammaṃ, nibbānaṃ, abyābajjhaṃ, virāgaṃ, suddhiṃ, muttiṃ, anālayaṃ, dīpaṃ, leṇaṃ, tāṇaṃ, saraṇaṃ, parāyaṇañca vo, bhikkhave, desessāmi parāyaṇagāminiñca paṭipadan’’ ti( saṃ. ni.4.377)– "
  8030. 918030,173,1311,2,44,1,151,17,"Evamādīhi ca suttapadehi‘‘ appaccayā dhammā, asaṅkhatā dhammā( dha. sa. dukamātikā7), sabbañca rūpaṃ asaṅkhatā ca dhātū’’ tiādīhi( dha. sa.1192,1198,1200) abhidhammapadesehi ca paramatthabhāveneva desitaṃ. "
  8031. 918031,173,1311,45,57,1,106,11,"Na hi sabhāvavirahitassa abhāvamattassa gambhīrāsaṅkhatādibhāvo abyākatadhammādibhāvo ca yutto, vutto ca so. "
  8032. 918032,173,1311,58,62,1,30,4,Tasmā na abhāvamattaṃ nibbānaṃ.
  8033. 918033,173,1312,2,18,1,97,14,"Api cāyaṃ abhāvavādī evaṃ pucchitabbo– yadi kilesābhāvo nibbānaṃ, svāyamabhāvo eko vā siyā aneko vā? "
  8034. 918034,173,1312,19,32,1,92,12,"Yadi eko, ekeneva maggena kato sacchikato ca hotīti uparimānaṃ maggānaṃ niratthakatā āpajjati. "
  8035. 918035,173,1312,33,40,1,54,7,Na hi ekaṃ anekehi kammappavattehi sādhetabbaṃ diṭṭhaṃ.
  8036. 918036,173,1312,41,55,1,79,12,"Atha siyā ekova so kilesābhāvo, na pana maggehi kātabbo, atha kho sacchikātabboti. "
  8037. 918037,173,1312,56,64,1,73,8,Evaṃ sati suṭṭhutaraṃ maggassa niratthakatā āpajjati kilesānaṃ appahānato.
  8038. 918038,173,1312,65,90,1,252,22,"Akaronto ca maggo kilesābhāvaṃ tassa sacchikiriyāya kamatthaṃ sādheyya, atha maggānaṃ saṃyojanattayappahānādipaṭiniyatakiccatāya pahāyakavibhāgena kilesābhāvabhedo, evaṃ sati vinā sabhāvabhedaṃ bahubhāvo natthīti bahubhāvatāpadesenassa sasabhāvatā āpannā. "
  8039. 918039,173,1312,91,114,1,125,16,"Athāpi siyā‘‘ yesaṃ abhāvo, tesaṃ bahubhāvena bahubhāvopacāro’’ ti, evaṃ sati yesaṃ abhāvo, tesaṃ sabhāvatāya sasabhāvopacāropi siyā. "
  8040. 918040,173,1312,115,129,1,112,13,"Tathā tesaṃ kilesasaṅkhatāditāya kilesasaṅkhatādibhāvā ca siyuṃ, na cetaṃ yuttanti na tesaṃ bahubhāvopacāro yutto. "
  8041. 918041,173,1312,130,139,1,54,8,Ekabhāvopi cassa asabhāvatāya eva vattuṃ na sakkāti ce?
  8042. 918042,173,1312,140,147,1,64,5,"Na, abhāvasāmaññato, abhāvasāmaññena abhedasamaññāya ekattaniddeso. "
  8043. 918043,173,1312,148,153,1,39,5,Sati ca ekatte pubbe vuttadosānativatti.
  8044. 918044,173,1313,2,6,1,31,4,Bahubhāve ca sasabhāvatā siddhā.
  8045. 918045,173,1313,7,23,1,147,15,"Yadipi siyā yathā bahubhāvo sasabhāvataṃ, evaṃ sāmaññena sasabhāvatā bahubhāvaṃ na byabhicareyyāti sasabhāvapakkhepi nibbānassa bahubhāvo āpajjatīti? "
  8046. 918046,173,1313,24,28,1,12,3,"Taṃ na, kasmā? "
  8047. 918047,173,1313,29,31,1,20,2,Tathā sāmaññābhedato.
  8048. 918048,173,1313,32,48,1,120,15,"Na hi evaṃ vattuṃ labbhā yathā kharabhāvo sasabhāvataṃ na byabhicarati, evaṃ sasabhāvatāpi kharabhāvaṃ na byabhicareyyāti. "
  8049. 918049,173,1313,49,65,1,157,14,"Evañhi sati tadaññasabbadhammābhāvappasaṅgo siyā, tasmā bahubhāvo sasabhāvatāpekkho, na sasabhāvatā bahubhāvāpekkhāti na sasabhāvassa nibbānassa bahubhāvāpatti."
  8050. 918050,173,1313,66,91,1,70,9,"‘‘ Ekañhi saccaṃ na dutīyamatthi( su. ni.890; mahāni.119), ekā niṭṭhā na puthuniṭṭhā’’ tiādivacanato. "
  8051. 918051,173,1314,2,10,1,80,8,Api cettha kilesābhāvo nāma rāgādīnaṃ samucchedo accantappahānaṃ anuppādanirodho.
  8052. 918052,173,1314,11,21,1,95,10,Tassa ca ekatte ekeneva maggena sādhetabbatā kiccavisesābhāvatoti dassanādimaggavibhāgo na siyā.
  8053. 918053,173,1314,22,28,1,45,6,Icchito ca so odhisova kilesānaṃ pahātabbattā.
  8054. 918054,173,1314,29,43,1,186,13,So ca maggavibhāgo saddhādīnaṃ indriyānaṃ nātitikkhatikkhatikkhataratikkhatamabhāvena ekasmimpi samucchedappahānayogyabhāve sacchikiriyāvisesena hotīti nibbānassa sasabhāvatāyayeva yutto.
  8055. 918055,173,1314,44,62,1,93,13,"Abhāvo pana kilesānaṃ maggena kātabbo siyā‘‘ mā maggassa niratthakatā ahosī’’ ti, na sacchikātabbo. "
  8056. 918056,173,1314,63,71,1,43,7,"Ko hi tassa sabhāvo, yo tena sacchikariyeyya. "
  8057. 918057,173,1314,72,93,1,117,15,"So ca kilesābhāvo ekeneva maggena sādhetabbo siyā, na catūhi‘‘ mā catubhāvanibbānatāpatti, nibbānavisesāpatti ca ahosī’’ ti. "
  8058. 918058,173,1314,94,100,1,52,6,Tato dassanādimaggavibhāgo na siyāti sabbaṃ āvattati.
  8059. 918059,173,1315,2,33,1,287,29,"Yadi ca abhāvo bhāvassa siyāti tassa bhāvadhammatā icchitā, evaṃ sati yathā saṅkhatadhammassa tassa jarāmaraṇādīnaṃ viya saṅkhatadhammatāpi āpannā, evaṃ bahūnaṃ kilesānaṃ dhammassa tassa bahubhāvādippasaṅgopi dunnivāroti ataṃsabhāvassa asaṅkhatassekassa sasabhāvassa nibbānabhāvo veditabbo. "
  8060. 918060,173,1316,2,26,1,60,8,"Yadi evaṃ kasmā‘‘ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo’’ ti( saṃ. ni.4.315,330) vuttanti? "
  8061. 918061,173,1316,27,29,1,23,2,Khayena adhigantabbattā.
  8062. 918062,173,1316,30,33,1,19,3,Khayo hi ariyamaggo.
  8063. 918063,173,1316,34,53,1,37,6,"Yathāha‘‘ khaye ñāṇaṃ, anuppāde ñāṇan’’ ti( dha. sa. dukamātikā142). "
  8064. 918064,173,1316,54,71,1,139,13,Tena rāgādikkhayapariyāyena ariyamaggena adhigantabbato‘‘ paramatthaṃ gambhīraṃ nipuṇaṃ duddasaṃ duranubodhaṃ nibbānaṃ rāgādikkhayo’’ ti vuttaṃ.
  8065. 918065,173,1316,72,100,1,99,10,"Rāgādippahānamukhena vā tathā pattabbato, yathā aññatthāpi vuttaṃ‘‘ madanimmaddano pipāsavinayo’’ tiādi( a. ni.4.34; itivu.90). "
  8066. 918066,173,1317,2,21,1,222,18,"Apica yathā pariññeyyatāya sauttarānaṃ kāmānaṃ rūpānañca paṭipakkhabhūtaṃ tabbidhurasabhāvaṃ nissaraṇaṃ paññāyati, evaṃ sasabhāvānaṃ sabbesampi saṅkhatadhammānaṃ paṭipakkhabhūtena tabbidhurasabhāvena nissaraṇena bhavitabbaṃ. "
  8067. 918067,173,1317,22,28,1,38,5,"Yañca tannissaraṇaṃ, sā asaṅkhatā dhātu. "
  8068. 918068,173,1317,29,45,1,135,13,"Kiñca bhiyyo– saṅkhatadhammārammaṇaṃ vipassanāñāṇaṃ api anulomañāṇaṃ kilese tadaṅgavasena pajahati, na samucchedavasena pajahituṃ sakkoti. "
  8069. 918069,173,1317,46,56,1,107,9,"Tathā sammutisaccārammaṇaṃ paṭhamajjhānādīsu ñāṇaṃ vikkhambhanavaseneva kilese pajahati, na samucchedavasena. "
  8070. 918070,173,1317,57,76,1,225,17,"Iti saṅkhatadhammārammaṇassa, sammutisaccārammaṇassa ca ñāṇassa kilesānaṃ samucchedappahāne asamatthabhāvato tesaṃ samucchedappahānakarassa ariyamaggañāṇassa tadubhayaviparītasabhāvena ārammaṇena bhavitabbaṃ, sā asaṅkhatā dhātu. "
  8071. 918071,173,1317,77,108,1,148,16,"Tathā‘‘ atthi, bhikkhave, ajātaṃ abhūtaṃ akataṃ asaṅkhatan’’ ti( udā.73; itivu.43) idaṃ nibbānassa paramatthato atthibhāvajotakaṃ vacanaṃ aviparītatthaṃ bhagavatā bhāsitattā. "
  8072. 918072,173,1317,109,157,1,226,25,"Yañhi bhagavatā bhāsitaṃ, taṃ aviparītatthaṃ yathā taṃ‘‘ sabbe saṅkhārā aniccā, sabbe saṅkhārā dukkhā, sabbe dhammā anattā’’ ti( dha. pa.277-279; theragā.676-678; netti.5), tathā nibbāna-saddo katthaci visaye yathābhūtaparamatthavisayo upacāravuttisabbhāvato seyyathāpi sīha-saddo. "
  8073. 918073,173,1317,158,182,1,196,20,Atha vā attheva paramatthato asaṅkhatā dhātu itaratabbiparītavimuttisabhāvattā seyyathāpi‘‘ pathavīdhātu vedanā cā’’ ti evamādīhi nayehi yuttitopi asaṅkhatāya dhātuyā paramatthato atthibhāvo veditabbo.
  8074. 918074,173,1318,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8075. 918075,173,1319,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  8076. 918076,173,1320,2,10,1,23,3,168. {Kiñcī}ti kiñci ārammaṇaṃ.
  8077. 918077,173,1320,11,14,1,29,2,{Ālambanato}ti ārammaṇakaraṇato.
  8078. 918078,173,1321,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8079. 918079,173,1322,2,4,1,31,2,Āyatanavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8080. 918080,173,1323,2,4,1,13,2,3 . Dhātuvibhaṅgo
  8081. 918081,173,1324,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  8082. 918082,173,1325,2,18,1,131,9,"172. Abhidhamme ca {āgatā}ti imasmiṃ dhātuvibhaṅge abhidhammabhājanīyapañhapucchakesu, nikkhepakaṇḍadhammahadayavibhaṅgādīsu ca desanāruḷhā. "
  8083. 918083,173,1325,19,37,1,198,17,"Yathā pana suttante abhidhamme ca āgatā khandhādayo suttante desitaniyāmena khandhavibhaṅgādīsu suttantabhājanīyavasena vibhattā, evamidhāpi cakkhudhātādayo suttantabhājanīyavasena vibhajitabbā siyuṃ. "
  8084. 918084,173,1325,38,75,1,280,30,"Tattha khandhādīnaṃ sabbasaṅgāhako abhidhammadesanāvisiṭṭho suttante āgato añño desetabbākāro natthīti te rūpakkhandhādivaseneva suttantabhājanīye desitā, dhātūnaṃ pana so atthīti te tiṇṇaṃ dhātuchakkānaṃ vasena idha desitāti dassento āha‘‘ suttantesveva… pe… vibhattanti veditabban’’ ti. "
  8085. 918085,173,1325,76,89,1,69,9,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ‘‘ sabbā dhātuyo chahi chahi dhātūhi saṅkhipitvā’’ ti.
  8086. 918086,173,1326,2,10,1,68,8,Kathaṃ pana chasu chasu dhātūsu aṭṭhārasannaṃ dhātūnaṃ samavarodhoti?
  8087. 918087,173,1326,11,12,1,44,1,Sabhāvanissayadvārārammaṇasampayogasāmaññato.
  8088. 918088,173,1326,13,19,1,74,6,Tattha paṭhamachakke tāva pathavītejovāyodhātuyo sabhāvato phoṭṭhabbadhātu.
  8089. 918089,173,1326,20,22,1,39,2,Āpodhātuākāsadhātuyo dhammadhātuekadeso.
  8090. 918090,173,1326,23,25,1,32,2,Viññāṇadhātu sattaviññāṇadhātuyo.
  8091. 918091,173,1326,26,44,1,226,16,"Catudhātuggahaṇena cettha tadāyattavuttikā nissayāpadesena, viññāṇadhātuyā dvārārammaṇabhāvena vā avasiṭṭhā rūpadhātuyo samavaruddhā, viññāṇadhātuggahaṇena taṃsampayogato dhammadhātuekadesoti evaṃ sabbadhātusamavarodho daṭṭhabbo. "
  8092. 918092,173,1326,45,60,1,158,12,"Dutiye chapi dhātuyo sabhāvato, dhammāyatanekadeso, taṃsampayogato sattaviññāṇadhātuyo, yathārahaṃ tesaṃ nissayadvārārammaṇabhāvato avasiṭṭhadhātuyo samavaruddhā. "
  8093. 918093,173,1326,61,64,1,25,3,Tatiyachakkepi eseva nayo.
  8094. 918094,173,1326,65,73,1,74,8,Evamettha chasu chasu dhātūsu aṭṭhārasannaṃ dhātūnaṃ samavarodho daṭṭhabbo.
  8095. 918095,173,1326,74,87,1,60,9,Tena vuttaṃ‘‘ sabbā dhātuyo chahi chahi dhātūhi saṅkhipitvā’’ ti.
  8096. 918096,173,1327,2,22,1,103,13,"{Suñño}ti attasuñño, tena sasabhāvatāya ca idha dhātuvohāroti āha‘‘ suññe sabhāvamatte niruḷho dhātusaddo’’ ti. "
  8097. 918097,173,1327,23,49,1,169,19,"Taṃtaṃbhūtavivittatā rūpapariyantova ākāsoti yehi vivitto, yesañca paricchedo, tehi asamphuṭṭhatā tesaṃ byāpakabhāve sati na hotīti āha‘‘ catūhi mahābhūtehi abyāpitabhāvo’’ ti. "
  8098. 918098,173,1327,50,53,1,31,3,Paricchinnavuttīni hi bhūtānīti.
  8099. 918099,173,1328,2,23,1,120,14,173. Avayavavinimutto samudāyo nāma koci natthīti purimatthaṃ asambhāvento‘‘ dve eva vā’’ tiādinā samudāyena vinā dutiyatthamāha.
  8100. 918100,173,1328,24,29,1,44,5,Paccattaṃ attani jātatan ti pāṭipuggalikataṃ.
  8101. 918101,173,1329,2,12,1,89,9,Pāṭiyekko {koṭṭhāso}ti vā lomādiitarakoṭṭhāsehi asammisso visuṃ eko pathavīkoṭṭhāsoti attho.
  8102. 918102,173,1330,2,5,1,25,3,Payogan ti bhāvanāpayogaṃ.
  8103. 918103,173,1330,6,10,1,37,4,Vīriyan ti bhāvanānipphādakaṃ ussāhaṃ.
  8104. 918104,173,1330,11,15,1,27,4,Āyūhanan ti tādisaṃ cetanaṃ.
  8105. 918105,173,1331,2,5,1,88,3,Dhātupaṭikkūlavaṇṇamanasikārānan ti dhātumanasikārapaṭikkūlamanasikāravaṇṇamanasikārānaṃ.
  8106. 918106,173,1331,6,20,1,74,8,"{Abyāpāratāyā}ti‘‘ ahametaṃ nipphādemi, mama esā nipphādanā’’ ti cetanārahitatāya. "
  8107. 918107,173,1331,21,25,1,41,3,{Karontī}ti ābhogapaccavekkhaṇāni uppādenti.
  8108. 918108,173,1332,2,5,1,30,2,{Lakkhaṇavasenā}ti sabhāvavasena.
  8109. 918109,173,1332,6,22,1,107,12,So pana yasmā pathavīdhātuyā kakkhaḷakharatā hotīti āha‘‘ kakkhaḷaṃ kharigatantiādivacanaṃ sandhāya vuttan’’ ti.
  8110. 918110,173,1333,2,6,1,48,4,Vekantakaṃ nāma sabbalohacchedanasamatthaṃ lohaṃ.
  8111. 918111,173,1333,7,17,1,75,9,"Tathā hi taṃ vikantati chindatīti vikantaṃ, vikantameva vekantakanti vuccati. "
  8112. 918112,173,1333,18,26,1,67,8,Lohasadisan ti lohākāraṃ lohamalaṃ viya ghanasahitaṃ hutvā tiṭṭhati.
  8113. 918113,173,1333,27,50,1,115,17,"Tāpetvā tāḷitaṃ pana chinnaṃ chinnaṃ hutvā visarati, mudu maṭṭhaṃ kammaniyaṃ vā na hoti, tena‘‘ lohavijātī’’ ti vuccatīti. "
  8114. 918114,173,1333,51,68,1,123,13,"{Tiputambādīhī}ti tiputambe missetvā kataṃ kaṃsalohaṃ, sīsatambe missetvā kataṃ vaṭṭalohaṃ, jasadatambe missetvā kataṃ ārakūṭaṃ . "
  8115. 918115,173,1333,69,97,1,140,17,"Yaṃ pana kevalaṃ jasadadhātuviniggataṃ, yaṃ‘‘ pittalan’’ tipi vadanti, taṃ idha nādhippetaṃ, yathāvuttamissakameva pana gahetvā‘‘ kittiman’’ ti vuttaṃ. "
  8116. 918116,173,1334,2,8,1,55,6,Nidassanamattan ti muttānaṃ jātito anekabhedattā vuttaṃ.
  8117. 918117,173,1334,9,22,1,116,12,Tathā hi hatthikumbhaṃ varāhadāṭhaṃ bhujaṅgasīsaṃ valāhakūṭaṃ veṇupabbaṃ macchasiro saṅkho sippīti aṭṭha muttāyoniyo.
  8118. 918118,173,1334,23,27,1,41,4,Tattha hatthikumbhajā pītavaṇṇā pabhāhīnā.
  8119. 918119,173,1334,28,30,1,32,2,Varāhadāṭhajā varāhadāṭhavaṇṇāva.
  8120. 918120,173,1334,31,37,1,48,5,"Bhujaṅgasīsajā nīlādivaṇṇā suvisuddhā, vaṭṭalā ca. "
  8121. 918121,173,1334,38,49,1,98,10,"Valāhakajā bhāsurā dubbibhāgarūpā rattibhāge andhakāraṃ vidhamantā tiṭṭhanti, devūpabhogā eva honti. "
  8122. 918122,173,1334,50,63,1,90,11,"Veṇupabbajā kāraphalasamānavaṇṇā, na bhāsurā, te ca veḷavo amanussagocare eva padese jāyanti. "
  8123. 918123,173,1334,64,79,1,113,12,"Macchasīsajā pāṭhīnapiṭṭhisamānavaṇṇā, vaṭṭalā, laghavo ca honti pabhāvihīnā, te ca macchā samuddamajjheyeva jāyanti. "
  8124. 918124,173,1334,80,86,1,62,5,"Saṅkhajā saṅkhoracchavivaṇṇā, kolappamāṇāpi honti pabhāvihīnāva. "
  8125. 918125,173,1334,87,92,1,50,5,Sippijā pana pabhāvisesayuttāva honti nānāsaṇṭhānā.
  8126. 918126,173,1334,93,102,1,68,8,"Evaṃ jātito aṭṭhavidhāsu muttāsu yā macchasaṅkhasippijā, tā sāmuddikā. "
  8127. 918127,173,1334,103,110,1,54,6,"Bhujaṅgajāpi kāci sāmuddikāti vadanti, itarā asāmuddikā. "
  8128. 918128,173,1334,111,126,1,80,10,"Tena vuttaṃ‘‘ sāmuddikamuttāti nidassanamattametaṃ, sabbāpi pana muttā muttā evā’’ ti. "
  8129. 918129,173,1334,127,139,1,63,8,Bahulato vā aṭṭhakathāyaṃ etaṃ vuttaṃ‘‘ muttāti sāmuddikamuttā’’ ti.
  8130. 918130,173,1334,140,145,1,41,5,Bahulañhi loke sāmuddikāva muttā dissanti.
  8131. 918131,173,1334,146,152,1,38,5,"Tatthāpi sippijāva, itarā kadāci kācīti. "
  8132. 918132,173,1335,2,11,1,55,6,174. Idha natthi niyamo kevalaṃ dravabhāvasseva adhippetattā.
  8133. 918133,173,1336,2,9,1,56,3,175. {Nisitabhāvenā}ti santāpanādivasappavattena tikhiṇabhāvena.
  8134. 918134,173,1336,10,14,1,36,4,Usmākārañhi nisānaṃ idha nisitabhāvo.
  8135. 918135,173,1336,15,20,1,40,4,{Pākatiko}ti sābhāviko kāyusmāti adhippeto.
  8136. 918136,173,1336,21,27,1,46,5,{Sadā}ti sabbakālaṃ yāva jīvitindriyaṃ pavattati.
  8137. 918137,173,1336,28,30,1,30,2,Petaggi nijjhāmataṇhikapetaggi.
  8138. 918138,173,1336,31,34,1,30,2,{Idhā}ti bāhiratejodhātukathāyaṃ.
  8139. 918139,173,1337,2,19,1,68,9,"176. Vāyanaṃ bījanaṃ, taṃ pana thāmasā pavattīti āha‘‘ savegagamanavasenā’’ ti. "
  8140. 918140,173,1337,20,26,1,72,5,"Samudīraṇaṃ allaparisosanaṃ, bhūtasaṅghātassa desantaruppattihetubhāvo vā. "
  8141. 918141,173,1338,2,20,1,125,11,177. Bhitticchiddādivasena labbhamānaṃ ajaṭākāsaṃ nissāyeva paricchedākāsassa parikammakaraṇanti āha‘‘ ajaṭākāsassa ca kathitatan’’ ti.
  8142. 918142,173,1339,2,11,1,107,4,179. {Sukhadukkhaphoṭṭhabbasamuṭṭhāpanapaccayabhāvenā}ti iṭṭhāniṭṭhaphoṭṭhabbānaṃ nibbattakabhūtena paccayabhāvena.
  8143. 918143,173,1339,12,24,1,54,7,Kassa pana so paccayabhāvoti āha‘‘ sarīraṭṭhakautussā’’ ti .
  8144. 918144,173,1339,25,30,1,41,4,{Paccayabhāvenā}ti ca hetumhi karaṇavacanaṃ.
  8145. 918145,173,1339,31,37,1,74,6,Tena hi kāraṇabhūtena sukhadukkhaphoṭṭhabbānaṃ yathāvuttasamatthatā hotīti.
  8146. 918146,173,1339,38,54,1,73,8,‘‘ Tathevā’’ ti iminā‘‘ yathābalaṃ sarīrekadesasakalasarīran’’ ti idaṃ anukaḍḍhati.
  8147. 918147,173,1339,55,60,1,51,5,Evan ti attano phalūpacārasiddhena pharaṇappakārena.
  8148. 918148,173,1339,61,64,1,20,3,Etesan ti sukhādīnaṃ.
  8149. 918149,173,1339,65,79,1,80,10,‘‘ Oḷārikappavatti eva vā pharaṇan’’ ti iminā nirupacāraṃ etesaṃ pharaṇaṭṭhaṃ dasseti.
  8150. 918150,173,1339,80,89,1,82,6,"{Ubhayavato}ti sukhadukkhavato, somanassadomanassavato ca, pharaṇāpharaṇaṭṭhānavato vā. "
  8151. 918151,173,1340,2,30,1,87,11,181. Ettha vuttaṃ saṅkappan ti etasmiṃ‘‘ saṅkappo kāmo’’ tiādike( mahāni.1; cūḷani. ajitamāṇavapucchāniddesa8) niddesapadese vuttaṃ saṅkappaṃ.
  8152. 918152,173,1340,31,56,1,64,8,Tattha hi kilesakāmova‘‘ saṅkapparāgo purisassa kāmo’’ tiādīsu( a. ni.6.63; kathā.513) viya.
  8153. 918153,173,1340,57,75,1,105,13,"Vatthukāmassa tathā tathā saṅkappanato parikappanato‘‘ saṅkappo’’ ti vutto, na vitakkoti ayamettha attho vutto. "
  8154. 918154,173,1340,76,89,1,64,9,Ṭīkāyaṃ pana vitakkavasena atthaṃ dassetuṃ‘‘ sopi hī’’ tiādi vuttaṃ.
  8155. 918155,173,1340,90,124,1,188,23,"Tatrāpi purimo evattho adhippetoti ce, sampiṇḍanattho pi -saddo niratthako siyā,‘‘ kilesasanthavasambhavato’’ ti ca na vattabbaṃ siyā, parato ca‘‘ byāpādavacanena byāpādavitakkaṃ dassetī’’ ti vakkhati. "
  8156. 918156,173,1340,125,129,1,51,4,Kilesakāmo vibhatto kilesasampayuttattāti adhippāyo.
  8157. 918157,173,1340,130,138,1,70,7,{Kāmapaṭibaddhā}ti ettha kāma -saddena vatthukāmāpi saṅgahitāti daṭṭhabbā.
  8158. 918158,173,1341,2,21,1,132,12,"182. Ubhayattha {uppanno}ti sattesu, saṅkhāresūti ubhayattha uppanno, sattākāro, saṅkhārākāroti vā ārammaṇassa ubhayākāraggahaṇavasena uppanno. "
  8159. 918159,173,1341,22,35,1,97,8,"Kammapathaviseso, kammapathavināsako ca kammapathabhedoti dassetuṃ‘‘ abhijjhāsaṃyogenā’’ tiādi vuttaṃ. "
  8160. 918160,173,1341,36,41,1,48,5,Tathā vihiṃsāya vihiṃsāvitakkaṃ dassetīti yojanā.
  8161. 918161,173,1341,42,47,1,38,4,{Vihiṃsāyā}ti ca vihiṃsāvacanenāti attho.
  8162. 918162,173,1341,48,55,1,108,6,Yathāsambhavaṃ {pāṇātipātādivasenā}ti ādi -saddena adinnādānamusāvādapesuññapharusavācāsamphappalāpe saṅgaṇhāti.
  8163. 918163,173,1341,56,62,1,41,4,Sabba… pe… saṅgāhakehi kāmanekkhammadhātūhi.
  8164. 918164,173,1341,63,70,1,58,5,"Dve {dve}ti byāpādavihiṃsādhātuyo, abyāpādaavihiṃsādhātuyo ca."
  8165. 918165,173,1341,71,87,1,133,12,‘‘ Etthāti panā’’ tiādinā saṃkilesavodānānaṃ saṅkarabhāvassa aniṭṭhāpajjanassa ca dassanena purimaṃyeva atthaṃ byatirekamukhena sampādeti.
  8166. 918166,173,1342,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8167. 918167,173,1343,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  8168. 918168,173,1344,2,23,1,126,11,"183. Āveṇikattho atisayattho ca visesasaddo hotīti tadubhayaṃ dassetuṃ‘‘ puggalantarāsādhāraṇaṃ, nīlādisabbarūpasādhāraṇañcā’’ ti vuttaṃ. "
  8169. 918169,173,1344,24,37,1,66,8,"Asādhāraṇakāraṇenāpi hi niddeso hoti yathā‘‘ bherisaddo, yavaṅkuro’’ ti. "
  8170. 918170,173,1344,38,65,1,113,10,Atisayakāraṇenapi yathā‘‘ atītānāgatapaccuppannānaṃ kammasamādānānaṃ ṭhānaso hetuso vipākaṃ yathābhūtaṃ pajānātī’’ ti( kathā.355; paṭi. ma.2.44).
  8171. 918171,173,1344,66,78,1,55,7,Dhātuattho {evā}ti‘‘ dhātu’’ iti imassa dhātusaddasseva attho.
  8172. 918172,173,1344,79,84,1,42,5,Dhātuvacanīyo hi attho upasaggena jotīyati.
  8173. 918173,173,1345,2,7,1,53,5,Purimena asadiso vidhānadhāraṇatthānaṃ pākaṭo bhedoti.
  8174. 918174,173,1345,8,14,1,52,5,"Visabhāgalakkhaṇā visadisasabhāvā avayavā bhāgā, tesu. "
  8175. 918175,173,1346,2,14,1,138,10,"Yathāsambhavan ti kiriyāmanodhātu upanissayakoṭiyā, vipākamanodhātu vipākamanoviññāṇassa anantarādināpi, itarassa sabbāpi upanissayakoṭiyāva. "
  8176. 918176,173,1346,15,35,1,205,18,"Dhammadhātu pana vedanādikā sahajātā sahajātādinā, asahajātā anantarādinā, upanissayena ārammaṇādinā ca manoviññāṇassa paccayoti evaṃ manodhātudhammadhātūnaṃ manoviññāṇassa hetubhāvo yathāsambhavaṃ yojetabbo. "
  8177. 918177,173,1346,36,53,1,76,9,Dvārabhūtamanopi sutte‘‘ manodhātū’’ ti vuccatīti āha‘‘ dvārabhūtamanovasena vā’’ ti.
  8178. 918178,173,1346,54,61,1,79,7,Tassā manodhātuyā manoviññāṇassa hetubhāvo yathāsambhavaṃ yojetabboti sambandho.
  8179. 918179,173,1347,2,8,1,68,5,{Purimanayenā}ti visesanaṃ dutiyanayassa hīnattikavaseneva vibhattattā.
  8180. 918180,173,1347,9,12,1,44,3,Nānādhātūnañca cakkhudhātuādīnanti sambandho.
  8181. 918181,173,1348,2,9,1,75,7,Na hi dve manoviññāṇadhātuyo santi aṭṭhārasadhātuvibhāgadassaneti adhippāyo.
  8182. 918182,173,1348,10,16,1,107,6,Khandhāyatanadhātindriyānaṃyeva vasena saṅkhepādivibhāgadassanaṃ tesaṃ bahulaṃ pariññeyyadhammasaṅgaṇhanato.
  8183. 918183,173,1348,17,21,1,53,4,Saccadesanā pana atisaṃkhittabhāvatoyevettha bahikatā.
  8184. 918184,173,1349,2,9,1,74,6,{Nijjīvassā}tiādi visesato sattasuññatādīpanatthā dhātudesanāti katvā vuttaṃ.
  8185. 918185,173,1349,10,28,1,118,12,Purimanayo aññesampi kamavuttīnaṃ dhātūnaṃ sambhavatīti adhippāyena vuttoti‘‘ manodhātuyeva vā’’ tiādinā dutiyanayo vutto.
  8186. 918186,173,1349,29,42,1,170,12,Tattha avijjamānepi {purecarānucarabhāve}ti purecarānucarābhisandhiyā abhāvepi kevalaṃ anantarapubbakālaanantarāparakālatāya manodhātu purecarānucarā viya daṭṭhabbāti vuttā.
  8187. 918187,173,1350,2,29,1,187,20,‘ ‘ Aññaṃ aggahetvā pavattituṃ asamatthatāyā’’ ti etena viññāṇassa ekantasārammaṇatādassanena‘‘ ārammaṇena vinā sayameva nīlādiābhāsaṃ cittaṃ pavattatī’’ ti evaṃ pavattitaṃ viññāṇavādaṃ paṭisedheti.
  8188. 918188,173,1351,2,15,1,134,9,"184. Ekanānāsantānagatānan ti ekasantānagatānaṃ abhinnasantānagatānaṃ dvārānaṃ, nānāsantānagatānaṃ bhinnasantānagatānaṃ ārammaṇānanti yojanā. "
  8189. 918189,173,1351,16,23,1,83,5,"{Ekanānājātikattā}ti cakkhādiekekajātikattā dvārānaṃ, nīlādianekajātikattā ārammaṇānaṃ. "
  8190. 918190,173,1352,2,19,1,142,16,"Cakkhādi ekampi viññāṇassa paccayo hoti, rūpādi pana anekameva saṃhatanti imassa vā atthavisesassa dassanatthaṃ cakkhurūpādīsu vacanabhedo kato. "
  8191. 918191,173,1352,20,32,1,80,11,"Kiṃ pana kāraṇaṃ cakkhādi ekampi viññāṇassa paccayo hoti, rūpādi pana anekamevāti? "
  8192. 918192,173,1352,33,34,1,20,1,Paccayabhāvavisesato.
  8193. 918193,173,1352,35,57,1,203,20,"Cakkhu hi cakkhuviññāṇassa nissayapurejātaindriyavippayuttapaccayehi paccayo hontaṃ atthibhāveneva hoti tasmiṃ sati tassa bhāvato, asati abhāvato, yato taṃ atthiavigatapaccayehissa paccayo hotīti vuccatīti. "
  8194. 918194,173,1352,58,72,1,141,13,"Taṃnissayatā cassa na ekadesena allīyanavasena icchitabbā arūpabhāvato, atha kho garurājādīsu sissarājapurisādīnaṃ viya tappaṭibaddhavuttitāya. "
  8195. 918195,173,1352,73,80,1,45,7,Itare ca paccayā tena tena visesena veditabbā.
  8196. 918196,173,1352,81,103,1,152,18,Svāyaṃ paccayabhāvo na ekasmiṃ na sambhavatīti ekampi cakkhu cakkhuviññāṇassa paccayo hotīti dassetuṃ pāḷiyaṃ‘‘ cakkhuñca paṭiccā’’ ti ekavacananiddeso kato.
  8197. 918197,173,1353,2,23,1,192,20,"Rūpaṃ pana yadipi cakkhu viya purejātaatthiavigatapaccayehi paccayo hoti puretaraṃ uppannaṃ hutvā vijjamānakkhaṇeyeva upakārakattā, tathāpi anekameva saṃhataṃ hutvā paccayo hoti ārammaṇabhāvato. "
  8198. 918198,173,1353,24,52,1,251,24,"Yañhi paccayadhammaṃ sabhāvabhūtaṃ, parikappitākāramattaṃ vā viññāṇaṃ vibhāventaṃ pavattati, tadaññesañca satipi paccayabhāve so tassa sārammaṇasabhāvato yaṃ kiñci anālambitvā pavattituṃ asamatthassa olubbha pavattikāraṇatāya ālambanīyato ārammaṇaṃ nāma. "
  8199. 918199,173,1353,53,70,1,159,16,"Tassa yasmā yathā yathā sabhāvūpaladdhi viññāṇassa ārammaṇapaccayalābho, tasmā cakkhuviññāṇaṃ rūpaṃ ārabbha pavattamānaṃ tassa sabhāvaṃ vibhāventameva pavattati. "
  8200. 918200,173,1353,71,103,1,279,26,"Sā cassa indriyādhīnavuttikassa ārammaṇasabhāvūpaladdhi na ekadvikalāpagatavaṇṇavaseneva hoti, nāpi katipayakalāpavaṇṇavasena, atha kho ābhogānurūpaṃ āpāthagatavaṇṇavasenāti anekameva rūpaṃ saṃhaccakāritāya viññāṇassa paccayo hotīti dassento bhagavā‘‘ rūpe cā’’ ti bahuvacanena niddisi. "
  8201. 918201,173,1354,2,29,1,121,12,"Yaṃ pana‘‘ rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇadhātuyā, taṃsampayuttakānañca dhammānaṃ ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.1) vuttaṃ, taṃ kathanti? "
  8202. 918202,173,1354,30,39,1,85,8,"Tampi yādisaṃ rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇassa ārammaṇapaccayo, tādisameva sandhāya vuttaṃ. "
  8203. 918203,173,1354,40,43,1,18,3,Kīdisaṃ pana tanti?
  8204. 918204,173,1354,44,46,1,26,2,Samuditanti pākaṭoyamattho.
  8205. 918205,173,1354,47,66,1,137,13,"Evañca katvā yadeke vadanti‘‘ āyatanasallakkhaṇavasena cakkhuviññāṇādayo sallakkhaṇārammaṇā, na dabyasallakkhaṇavasenā’’ ti, taṃ yuttameva hoti. "
  8206. 918206,173,1354,67,79,1,115,11,"Na cettha samudāyārammaṇatā āsaṅkitabbā samudāyābhogasseva abhāvato, samuditā pana vaṇṇadhammā ārammaṇapaccayā honti. "
  8207. 918207,173,1354,80,96,1,113,15,"Kathaṃ pana paccekaṃ asamatthā samuditā ārammaṇā honti, na hi paccekaṃ daṭṭhuṃ asakkontā andhā samuditā passantīti? "
  8208. 918208,173,1354,97,103,1,75,6,Nayidamekantikaṃ visuṃ asamatthānaṃ sivikāvahanādīsu samatthatāya dassanato.
  8209. 918209,173,1354,104,124,1,156,19,"Kesādīnañca yasmiṃ ṭhāne ṭhitānaṃ paccekaṃ vaṇṇaṃ gahetuṃ na sakkā, tasmiṃyeva ṭhāne samuditānaṃ taṃ gahetuṃ sakkāti bhiyyopi tesaṃ saṃhaccakāritā paribyattā. "
  8210. 918210,173,1354,125,137,1,104,10,"Etena kiṃ cakkhuviññāṇassa paramāṇurūpaṃ ārammaṇaṃ, udāhu taṃsamudāyotiādikā codanā paṭikkhittā veditabbā."
  8211. 918211,173,1354,138,149,1,48,7,‘‘ Sotañca paṭicca sadde cā’’ tiādīsupi ayameva nayo.
  8212. 918212,173,1355,2,31,1,208,21,"Evampi attho {labbhatī}ti‘‘ manodhātuyāpī’’ ti pi -saddena na kevalaṃ javanapariyosānā manoviññāṇadhātuyeva sampiṇḍīyati, atha kho tadārammaṇabhavaṅgasaṅkhātāpi sampiṇḍīyatīti evampi attho labbhati, sambhavatīti attho. "
  8213. 918213,173,1355,32,41,1,92,8,Evaṃ {satī}ti evaṃ aññamanodhātuppavattiyā oraṃ pavattacittānaṃ manoviññāṇadhātutādassane sati.
  8214. 918214,173,1355,42,52,1,134,10,Satipi manaso sambhūtabhāve manodhātuyā manoviññāṇadhātubhāvappasaṅgo na hotiyeva taṃsabhāvasseva manoviññāṇadhātubhāvena niddiṭṭhattā.
  8215. 918215,173,1355,53,63,1,72,6,Idāni tamevatthaṃ‘‘ pañcaviññāṇadhātumanodhātū’’ tiādinā pākaṭataraṃ karoti.
  8216. 918216,173,1355,64,68,1,59,3,{Tabbidhurasabhāvenā}ti pañcaviññāṇadhātūhi visadisasabhāvena.
  8217. 918217,173,1355,69,76,1,92,6,Uppattiṭṭhānena {cā}ti manodhātukiriyamanoviññāṇadhātuādīhi paricchinnena uppajjanaṭṭhānena ca.
  8218. 918218,173,1355,77,91,1,95,10,Idāni ekattaggahaṇaṃ vināpi yathāvuttassa atthassa sambhavaṃ dassetuṃ‘‘ anupanītepī’’ tiādi vuttaṃ.
  8219. 918219,173,1355,92,96,1,37,3,Tattha {sāmaññavasenā}ti sadisatāvasena.
  8220. 918220,173,1355,97,101,1,40,3,{Tassā}ti bhavaṅgānantaraṃ uppannacittassa.
  8221. 918221,173,1355,102,105,1,55,2,{Amanoviññāṇadhātubhāvāsiddhito}ti manodhātubhāvāsiddhito.
  8222. 918222,173,1355,106,129,1,174,17,Na hi‘‘ manoviññāṇadhātuyāpi uppajjitvā niruddhasamanantaraṃ uppajjati cittaṃ… pe… tajjā manoviññāṇadhātū’’ ti idaṃ vacanaṃ bhavaṅgānantaraṃ uppannacittassa manodhātubhāvaṃ sādheti.
  8223. 918223,173,1355,130,138,1,62,8,Siddhe hi manodhātubhāve taṃ tassa nivattakaṃ siyāti adhippāyo.
  8224. 918224,173,1355,139,167,1,219,23,"Manoviññāṇadhātuyā pana uppannassa cittassa manoviññāṇadhātubhāvadīpakaṃ vacanaṃ tādisāya manodhātuyāpi manoviññāṇadhātubhāvameva dīpeyyāti kathaṃ tassā nivattakaṃ siyāti āha‘‘ na hi yaṃ codīyati, tadeva parihārāya hotī’’ ti. "
  8225. 918225,173,1356,2,17,1,109,11,Yadi evaṃ pañcadvārāvajjanassa manoviññāṇadhātubhāvāpatti evāti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ manodhātuyāpī’’ tiādi.
  8226. 918226,173,1356,18,31,1,83,10,"Pañcaviññāṇehi manodhātūhi ca visiṭṭho sabhāvo pañcaviññāṇa… pe… sabhāvo, tassa vasena. "
  8227. 918227,173,1356,32,38,1,74,6,Cutipaṭisandhibhavaṅgānan ti tadārammaṇampi bhavaṅgantogadhaṃ katvā vuttaṃ.
  8228. 918228,173,1356,39,46,1,70,6,{Javanāvasānānī}ti vā javanārammaṇattā tadārammaṇampi gahitaṃ daṭṭhabbaṃ.
  8229. 918229,173,1356,47,55,1,36,4,Tenevāha‘‘ chadvārikacittehi vā’’ tiādi.
  8230. 918230,173,1357,2,21,1,140,18,"Visuṃ kātuṃ yuttan ti āvajjanampi yadipi rūpādivisayaṃ hoti, javanaṃ viya ārammaṇarasānubhavanaṃ pana na hotīti edise ṭhāne visuṃ kātabbameva. "
  8231. 918231,173,1357,22,43,1,99,14,"Mano {cā}ti ca -saddo‘‘ manañca paṭiccā’’ tiādīsu viya na sampiṇḍanattho, atha kho byatirekattho daṭṭhabbo. "
  8232. 918232,173,1358,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8233. 918233,173,1359,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  8234. 918234,173,1360,2,49,1,266,21,Heṭṭhā {vuttanayattā}ti dhammadhātumanoviññāṇadhātūnaṃ‘‘ pañcapaṇṇāsa kāmāvacaradhamme ārabbha rajjantassā’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.150;168) parittārammaṇādibhāve dassiyamāne‘‘ cittuppādarūpavasena taṃ taṃ samudāyaṃ ekekaṃ dhammaṃ katvā’’ tiādinā( vibha. mūlaṭī.150) tadatthassa khandhavibhaṅgavaṇṇanādīsu vuttanayattā.
  8235. 918235,173,1361,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8236. 918236,173,1362,2,4,1,29,2,Dhātuvibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8237. 918237,173,1363,2,4,1,13,2,4 . Saccavibhaṅgo
  8238. 918238,173,1364,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  8239. 918239,173,1365,2,2,1,13,1,Uddesavaṇṇanā
  8240. 918240,173,1366,2,11,1,78,4,189. Saccavinimuttaṃ natthi pavattinivattitadubhayahetusandassanavasena pavattanato.
  8241. 918241,173,1366,12,18,1,48,5,Saccesu {kamatī}ti saccesu visayabhūtesu pavattati.
  8242. 918242,173,1366,19,22,1,31,3,Desetabbatthavisayā hi desanāti.
  8243. 918243,173,1366,23,30,1,71,6,Etesu {kamatī}ti etesu ariyasaccesu pariññādikiccasādhanavasena pavattati.
  8244. 918244,173,1366,31,53,1,137,14,‘‘ Sīlasamādhipaññāsaṅkhātan’’ ti vuttaṃ atthasabhāvaṃ kamanakiriyāya kattubhāvena gahitanti pākaṭataraṃ katvā dassetuṃ‘‘ kiṃ kamatī’’ ti pucchati.
  8245. 918245,173,1366,54,57,1,26,2,{Tabbohārenā}ti tadupacārena.
  8246. 918246,173,1366,58,66,1,77,7,"Etena nippariyāyena atthasabhāvaṃ sāsanaṃ, pariyāyena vacanasabhāvanti dasseti. "
  8247. 918247,173,1367,2,5,1,28,2,{Taṃsabhāvā}ti dukkhādisabhāvā.
  8248. 918248,173,1367,6,10,1,44,3,{Amusāsabhāvā}ti bādhanādibhāvena bhūtasabhāvā.
  8249. 918249,173,1367,11,14,1,39,2,{Aññākārarahitā}ti abādhanādiākāravivittā.
  8250. 918250,173,1367,15,18,1,37,2,{Dvidhā}ti dukkhadukkhatātannimittatāhi.
  8251. 918251,173,1367,19,21,1,31,2,Rāgādikilesapariḷāho kilesadāho.
  8252. 918252,173,1367,22,25,1,47,3,Santānassa avipphārikatākaraṇaṃ puggalahiṃsanaṃ.
  8253. 918253,173,1367,26,34,1,82,7,Attano eva {tikhiṇabhāvo}ti saṅkhatadhammassa attano sabhāveneva rujāvahatikkhabhāvo.
  8254. 918254,173,1367,35,38,1,24,2,{Sarasenevā}ti sabhāveneva.
  8255. 918255,173,1367,39,63,1,232,18,"Sampiṇḍakassa samudayassa, kilesasantāparahitassa maggassa, avipariṇāmassa nirodhassa dassanena yathāsaṅkhyaṃ dukkhassa saṅkhatasantāpavipariṇāmaṭṭhā āvi bhavantīti āha‘‘ itare yathākkamaṃ samudayamagganirodhadassanehi āvibhavanākārā’’ ti. "
  8256. 918256,173,1367,64,71,1,50,6,{Byāpetvā}ti bhavādīsu nānārammaṇesu ca visaṭā hutvā.
  8257. 918257,173,1367,72,91,1,94,11,Anekatthattā dhātūnaṃ‘‘ ūhanaṃ rāsikaraṇan’’ ti vatvā puna tadatthaṃ vivarati‘‘ dukkhanibbattanan’’ ti.
  8258. 918258,173,1367,92,102,1,102,8,"Ekavokārabhavepi hi rāsibhūtameva dukkhaṃ nibbattati anekadhammasamūhato , pageva catupañcavokārabhavesu. "
  8259. 918259,173,1367,103,117,1,100,13,"Ettha ca byāpanatthaṃ ākāraṃ, tassa ca ya-kārāgamaṃ katvā sampiṇḍanatthaṃ āyūhanan ti padaṃ veditabbaṃ. "
  8260. 918260,173,1367,118,135,1,103,12,{Nidadātī}ti dukkhassa ekantakāraṇattā taṃ nidassentaṃ viya janetīti dassento‘‘ idaṃ taṃ dukkhan’’ tiādimāha.
  8261. 918261,173,1367,136,145,1,52,7,Dukkha… pe… āvi bhavati rogadassanena viya roganidānaṃ.
  8262. 918262,173,1367,146,163,1,136,13,"Saṃyoga… pe… {dassanehī}ti saṃyogaṭṭho visaṃyogasabhāvassa nirodhassa, palibodhaṭṭho niyyānasabhāvassa maggassa dassanena āvi bhavatīti attho. "
  8263. 918263,173,1367,164,167,1,25,2,{Te}ti saṃyogapalibodhaṭṭhā.
  8264. 918264,173,1368,2,8,1,34,4,{Etthā}ti etasmiṃ ārammaṇabhūte sati.
  8265. 918265,173,1368,9,12,1,28,3,Samudayato viveko vivekaṭṭho.
  8266. 918266,173,1368,13,57,1,390,37,"Nirodho ca taṇhākkhayabhāvato samudayato vivitto, tasmā avivekabhūtassa samudayassa dassanena nirodhassa vivekaṭṭho āvi bhavati, nibbānādhigamahetubhūtassāpi maggassa sappaccayatāya saṅkhatabhāvaṃ passato appaccayassa nirodhassa asaṅkhataṭṭho āvi bhavati, tathā maraṇadhammatāya dukkhaṃ vinassantaṃ passato amaraṇadhammassa nirodhassa amataṭṭho āvi bhavatīti imamatthaṃ dasseti‘‘ vivekā’’ tiādinā. "
  8267. 918267,173,1368,58,78,1,129,14,"Itare {samudayanirodhadukkhadassanehī}ti ettha samudayadassanena‘‘ nāyaṃ hetu nibbānādhigamāya, ayaṃ pana hetū’’ ti hetuṭṭho āvi bhavati. "
  8268. 918268,173,1368,79,100,1,237,20,"Tathā paramagambhīrassa nipuṇatarassa duddasassa nirodhassa dassanena dassanaṭṭho sukhumarūpadassanena cakkhuno viya, dukkhadassanena pana anekarogāturakapaṇajanadassanena issarajanassa uḷārabhāvo viya maggassa ādhipateyyaṭṭho āvi bhavati. "
  8269. 918269,173,1369,2,15,1,85,9,Te panete hetuṭṭhādike sarūpato dassetuṃ‘‘ tattha palibodhupacchedavasenā’’ tiādi vuttaṃ.
  8270. 918270,173,1369,16,20,1,54,3,Tattha {palibodhupacchedavasenā}ti samudayappahānavasena.
  8271. 918271,173,1369,21,54,1,164,19,"‘‘ Maggādhipatino dhammā’’ ti {vacanato}ti yasmā satipi jhānādīnaṃ ārammaṇādhipatibhāve‘‘ jhānādhipatino dhammā’’ ti evamādi na vuttaṃ,‘‘ maggādhipatino dhammā’’ icceva pana vuttaṃ. "
  8272. 918272,173,1369,55,59,1,53,4,Tasmā sātisayo maggaṅgadhammānaṃ ārammaṇādhipatibhāvo.
  8273. 918273,173,1369,60,71,1,63,7,Tenāha‘‘ visesato vā ārammaṇādhipatibhūtā maggaṅgadhammā hontī’’ ti.
  8274. 918274,173,1369,72,88,1,147,14,"So tesaṃ {ākāro}ti yo maggaṅgānaṃ garuṃ katvā paccavekkhaṇavasena pavattadhammānaṃ ārammaṇādhipatipaccayatāsaṅkhāto ākāro, so maggassa ādhipateyyaṭṭho. "
  8275. 918275,173,1369,89,94,1,55,5,Purimo pana ādhipateyyaṭṭho sahajātādhipativasena vutto.
  8276. 918276,173,1369,95,102,1,89,6,{Abhisametabbaṭṭho}ti yathāvuttapīḷanādiatthameva paṭivijjhitabbatāya ekajjhaṃ katvā vadati.
  8277. 918277,173,1369,103,107,1,40,4,Tena abhisamayasaddaṃ kammatthaṃ dasseti.
  8278. 918278,173,1369,108,111,1,23,2,{Abhisamayassā}ti ñāṇassa.
  8279. 918279,173,1369,112,115,1,37,2,{Pavattiākāro}ti parijānanādivisesākāro.
  8280. 918280,173,1369,116,127,1,72,9,"So hi maggakkhaṇe asammohato siddho, pacchā paccavekkhaṇādinā pākaṭo hoti. "
  8281. 918281,173,1369,128,137,1,67,8,Ākāropi ñāṇena araṇīyato {attho}ti vuccatīti katvā tatiyanayo dassito.
  8282. 918282,173,1369,138,161,1,85,9,"Pīḷanādinā dassito visayavibhāgenapi visayivibhāgo hoti yathā‘‘ rūpasaññā, saddasaññā’’ ti( saṃ. ni.3.57). "
  8283. 918283,173,1370,2,9,1,40,6,Kucchitaṃ khan ti garahitaṃ hutvā asāraṃ.
  8284. 918284,173,1370,10,22,1,79,8,‘‘ Samāgamo’’ tiādinā anvayato byatirekato ca saṃ -saddassa saṃyogatthajotakattamāha.
  8285. 918285,173,1370,23,59,1,203,26,"‘‘ Uppannaṃ uditan’’ tiādīsu kevalassa panna -saddassa, ita -saddassa ca payoge uppattiatthassa anupalabbhanato, u -saddassa ca payoge upalabbhanato so uppattiatthaṃ dīpetīti āha‘‘ evaṃ uppannaṃ uditanti etthāpī’’ ti. "
  8286. 918286,173,1370,60,66,1,51,5,Visuṃ {payujjamānā}ti āgama-ita-padehi vinā payujjamānā.
  8287. 918287,173,1370,67,72,1,43,5,Sadhātukan ti antonītena dhātunā sadhātukaṃ.
  8288. 918288,173,1370,73,83,1,30,6,Teneva te‘‘ upasaggā’’ ti ca vuttā.
  8289. 918289,173,1371,2,5,1,38,3,Dukkhavivekabhāvan ti dukkhavivittataṃ.
  8290. 918290,173,1371,6,9,1,22,2,{Nivattiyā}ti nibbānassa.
  8291. 918291,173,1371,10,15,1,54,4,{Nivattetvā}ti anuppādasaddena visesanavasena nivattetvā.
  8292. 918292,173,1371,16,20,1,54,4,Nirodhapaccayatā nirodhassa maggassa ārammaṇapaccayatā.
  8293. 918293,173,1371,21,26,1,84,4,{Puggalasacchikiriyādhammabhāvehī}ti puggaladhammabhāvena sacchikaraṇadhammabhāvena ca.
  8294. 918294,173,1371,27,30,1,21,3,Phalan ti ariyaphalaṃ.
  8295. 918295,173,1371,31,40,1,122,8,{Tassā}ti niṭṭhānabhūtāya phalasaṅkhātāya dukkhanirodhappattiyā abhisamayabhūtāya dukkhanirodhappattiyā paṭipadatā daṭṭhabbā.
  8296. 918296,173,1372,2,13,1,79,7,Paṭivijjhanakāle nippariyāyena buddhādisamaññāti āha‘‘ paṭividdhakāle pavattan’’ ti.
  8297. 918297,173,1372,14,20,1,31,5,Tato {evā}ti tena pakāsitattā eva.
  8298. 918298,173,1373,2,14,1,108,10,"{Tannimittabhāvo}ti jātiādi viya adhiṭṭhānabhāvena dukkhassa kāraṇabhāvo, na samudayasaccaṃ viya pabhavabhāvena. "
  8299. 918299,173,1373,15,17,1,38,2,Udayabbayapīḷitabhāvo saṅkhāradukkhatā.
  8300. 918300,173,1373,18,22,1,27,3,{Pavattanamevā}ti pavatti eva.
  8301. 918301,173,1373,23,29,1,42,5,Kiccaṃ {raso}ti rasassa kiccatthataṃ dasseti.
  8302. 918302,173,1373,30,34,1,37,3,{Pavattinivattīsū}ti niddhāraṇe bhummaṃ.
  8303. 918303,173,1373,35,38,1,29,3,Avikāratā vikārābhāvo niccatā.
  8304. 918304,173,1374,2,12,1,78,9,Marīcimāyāattānan ti marīciyā māyāya attano ca {ariyañāṇassā}ti ariyānaṃ ñāṇassa.
  8305. 918305,173,1374,13,19,1,66,6,Tena ariyānaṃ maggañāṇānusārena pavattanakañāṇampi saṅgahitaṃ hoti.
  8306. 918306,173,1374,20,28,1,31,3,Tenāha‘‘ avitathagāhakassā’’ tiādi .
  8307. 918307,173,1374,29,32,1,38,3,Tesan ti paṭivedhapaccavekkhaṇañāṇānaṃ.
  8308. 918308,173,1374,33,40,1,76,6,"Tattha paṭivedhañāṇassa paṭivijjhitabbatā gocarabhāvo, itarassa ārammaṇabhāvo. "
  8309. 918309,173,1374,41,50,1,88,7,"Paṭivijjhitabbatā, ārammaṇabhāvo vā paṭivedhañāṇassa gocarabhāvo, itarassa ārammaṇabhāvova. "
  8310. 918310,173,1375,2,15,1,145,12,{Bādhakappabhavabhāvenā}ti bādhakassa uppādakabhāvena visuṃ gahitattā na taṇhā bādhakabhāvena gahitā pavattipavattihetūnaṃ asaṅkaravasena bodhanato.
  8311. 918311,173,1375,16,22,1,61,5,Evañca katvā abhidhammabhājanīyepi ayamatthavaṇṇanā yujjateva .
  8312. 918312,173,1375,23,46,1,122,14,"Yadipi evaṃ‘‘ dukkhameva bādhakan’’ ti niyamānupapatti, samudayabhāvappasaṅgo cāti codanaṃ sandhāyāha‘‘ jātiādīnaṃ viya vā’’ tiādi. "
  8313. 918313,173,1375,47,59,1,75,8,Bādhakattassa bādhakatte ca niyamoti āha‘‘ dvidhāpi bādhakatthāvadhāraṇenā’’ ti.
  8314. 918314,173,1375,60,71,1,78,10,"Yathā hi bādhakattassa dukkhe niyatatā, evaṃ dukkhassa ca bādhakatte niyatatāti. "
  8315. 918315,173,1375,72,88,1,113,12,Suttantabhājanīye taṇhāya eva samudayabhāvassa dassitattā taṇhāvasena niyamaṃ dassento‘‘ na taṇhāya vinā’’ tiādimāha.
  8316. 918316,173,1375,89,91,1,31,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā hesāti.
  8317. 918317,173,1375,92,102,1,62,6,‘‘ Kusalehi vinā’’ tiādinā dukkhahetutāya taṇhāya padhānabhāvamāha.
  8318. 918318,173,1375,103,113,1,90,10,Tathā hi sā kammavicittatāya hetubhāvaṃ gacchantī visesena kammassa sahakārikāraṇaṃ hotīti.
  8319. 918319,173,1375,114,125,1,81,9,"Dvidhāpi {niyamenā}ti maggova niyyānaṃ, niyyānameva ca maggoti dvippakārena niyamena. "
  8320. 918320,173,1376,2,16,1,87,9,"Vacīsaccaṃ saccavācā, taṃsamuṭṭhāpikā cetanā cāti āha‘‘ viratisacceti musāvādaviratiyan’’ ti. "
  8321. 918321,173,1376,17,36,1,117,13,"Keci pana‘‘ viratisaccaṃ samādānaviratī’’ ti vadanti, tesampi na samādānamattaṃ viratisaccaṃ, atha kho samādānāvisaṃvādanaṃ. "
  8322. 918322,173,1376,37,42,1,48,5,Taṃ pana paṭiññāsaccattā musāvādaviratiyeva hoti.
  8323. 918323,173,1376,43,54,1,47,7,Tenāha‘‘ na hi aññaviratīsu saccasaddo niruḷho’’ ti.
  8324. 918324,173,1376,55,77,1,197,17,"Satipi dukkhasamudayāvabodhe yāvadeva nirodhamaggādhigamatthā paññābhāvanāti pacchimadvayasseva saccatthaṃ sātisayaṃ, tadadhigamassa ca avivādahetukaṃ sutte vibhāvitaṃ dassento‘‘ tassa panā’’ tiādimāha. "
  8325. 918325,173,1377,2,9,1,61,6,Ṭhānaṃ {natthī}ti attano vādapatiṭṭhāpanakāraṇaṃ natthīti attho.
  8326. 918326,173,1377,10,28,1,117,13,"Attabhāvapaṭilābheneva sattānaṃ jātiādīnaṃ patti sammukhībhāvo ca jāyatīti āha‘‘ sampattatā, paccakkhatā ca paṭhamatā’’ ti. "
  8327. 918327,173,1377,29,34,1,50,5,Bhagavato desanākkameneva vā paṭhamāditā daṭṭhabbā.
  8328. 918328,173,1378,2,9,1,91,4,"{Parijananādīhī}ti pariññāppahānasacchikiriyābhāvanāhi, nissakkavacanañcetaṃ aññasaddapekkhāya. "
  8329. 918329,173,1378,10,13,1,46,3,Dhammañāṇakiccan ti sabhāvadhammāvabodhakiccaṃ.
  8330. 918330,173,1378,14,22,1,65,7,Pariññeyyādīni {etapparamānevā}ti ito paraṃ neyyaṃ natthīti dasseti.
  8331. 918331,173,1379,2,11,1,88,8,"Dukkhādīnaṃ ariyasaccabhāvassa anurūpaṃ yuttaṃ, ācariyaparamparāgataṃ vā savanaṃ anussavo. "
  8332. 918332,173,1379,12,18,1,97,5,"Sutānusārena, aññathā vā kakkhaḷaphusanādianiccādisabhāvasāmaññākārapariggaṇhanaṃ ākāraparivitakko. "
  8333. 918333,173,1379,19,27,1,109,7,Yathāvitakkitākārassa diṭṭhisaṅkhātāya dassanabhūtāya paññāya nijjhānakkhamanaṃ rocanaṃ diṭṭhinijjhānakkhanti .
  8334. 918334,173,1379,28,36,1,77,8,Ādicco viya pabhāya nirodhaṃ phusati sacchikaroti kilesandhakāraṃ viddhaṃseti.
  8335. 918335,173,1379,37,53,1,72,9,"Cattāripi saccāni {passatī}ti vuttaṃ‘‘ yo, bhikkhave, dukkhaṃ passatī’’ tiādinā. "
  8336. 918336,173,1380,2,6,1,42,4,Kālantaradassanan ti nānābhisamayaṃ vadati.
  8337. 918337,173,1380,7,10,1,28,2,{Ekadassino}ti ekasaccadassino.
  8338. 918338,173,1380,11,28,1,207,15,"Na yojetabbā {siyā}ti yojanāyañca sabbadassanaṃ dassanantaraparamanti dassanānuparamo āpajjeyya, saccānañca nānābhisamaye dukkhadassanādīhi paṭhamamaggādippaheyyānaṃ saṃyojanattayādīnaṃ ekadesappahānaṃ āpajjati. "
  8339. 918339,173,1380,29,46,1,144,15,"Tathā ca sati ekadesasotāpattimaggaṭṭhatā, tadanantarañca pattabbena phalena ekadesasotāpannatā ca āpajjati, tasmā na saccānaṃ nānābhisamayo yutto. "
  8340. 918340,173,1380,47,55,1,56,7,"Yathā ca nānābhisamayo na yutto, evaṃ ārammaṇābhisamayopi. "
  8341. 918341,173,1380,56,71,1,127,14,"Yadi hi ārammaṇakaraṇena catusaccābhisamayo icchito, na maggo sayameva attānaṃ ārammaṇaṃ karotīti aparipuṇṇo saccābhisamayo siyā. "
  8342. 918342,173,1380,72,78,1,50,6,Aññena maggena maggo ālambīyatīti paripuṇṇovāti ce?
  8343. 918343,173,1380,79,103,1,160,20,"Evaṃ sati yena maggena maggo ālambito, sopi aññena, sopi aññenāti anavaṭṭhānaṃ siyā, tasmā na ārammaṇapaṭivedhato catusaccābhisamayo yutto, vuttanayeneva pana yutto. "
  8344. 918344,173,1380,104,120,1,182,15,"Kiñca paricchinditabbaṃ samucchinditabbañca ālambitvā paricchedasamucchedabhāvanā maggañāṇassa na yuttā tato anissaṭabhāvato, sabbasaṅkhatavinissaṭaṃ nibbānameva pana ārammaṇatā yuttā. "
  8345. 918345,173,1380,121,128,1,85,7,Ahetukadiṭṭhi akiriyadiṭṭhiggahaṇena gahitā hetubyāpārova paramatthato kiriyāti katvā.
  8346. 918346,173,1381,2,10,1,42,6,"{Pavattetī}ti sajjati, pavattiyā vā hetu hoti. "
  8347. 918347,173,1381,11,21,1,72,8,"{Nivattetī}ti saṃharati palayaṃ gameti, palokatādivasena vā mokkhahetu hoti. "
  8348. 918348,173,1381,22,34,1,47,6,"{Padhānato}ti pakatito, yaṃ‘‘ abyattan’’ tipi vuccati."
  8349. 918349,173,1382,2,12,1,39,7,"‘ ‘ Kālo karoti bhūtāni, kālo saṃharatī pajā; "
  8350. 918350,173,1383,2,12,1,42,7,"Kālo sutte jāgarati, kālo hi duratikkamo’’ ti."
  8351. 918351,173,1383,13,13,1,0,0,–
  8352. 918352,173,1384,2,4,1,19,2,Evaṃvādā kālavādino.
  8353. 918353,173,1384,5,18,1,114,9,"‘‘ Kaṇṭakassa tikhiṇatā, kapiṭṭhaphalādīnaṃ parimaṇḍalatā, migapakkhisarīsapādīnaṃ vicittabhāvoti evamādayo kena kāritā? "
  8354. 918354,173,1384,19,34,1,84,11,"Sabhāveneva siddhā, evaṃ sabbampi, na ettha kassaci kāmakāro’’ ti evaṃvādā sabhāvavādino."
  8355. 918355,173,1384,35,52,1,105,10,"‘‘ Loko niyato acchejjasuttāvutābhejjamaṇisadiso , na ettha kassaci purisakāro’’ ti evaṃpavattavādā niyativādino,–"
  8356. 918356,173,1385,2,9,1,42,5,"‘ ‘ Yadicchāya pavattanti, yadicchāya nivattare; "
  8357. 918357,173,1386,2,11,1,48,6,"Yadicchāya sukhadukkhaṃ, tasmā yadicchatī pajā’’ ti."
  8358. 918358,173,1386,12,12,1,0,0,–
  8359. 918359,173,1387,2,11,1,107,9,Evaṃpavattavādā yadicchāvādisaṅkhātā adhiccasamuppattivādino ca ettha sabhāvavāde eva antogadhāti daṭṭhabbā.
  8360. 918360,173,1387,12,18,1,46,5,Aṇūhi loko {pavattatī}ti ājīvakavādaṃ sandhāyāha.
  8361. 918361,173,1387,19,22,1,22,3,So hi akāraṇapariggaho.
  8362. 918362,173,1387,23,31,1,86,8,Kaṇādavādo pana issaricchāvasena aṇūnaṃ saṃyogaviyogato lokassa pavattinivattiṃ vadati.
  8363. 918363,173,1387,32,40,1,64,6,"Padhānassa {appavattī}ti mahatādibhāvena apariṇāmo, anabhibyatti vā."
  8364. 918364,173,1387,41,63,1,169,16,"‘‘ Ahamañño, pakati aññā’’ ti evaṃ pavattapakatipurisantarajānanena attasukhadukkhamohesu avibhāgaggahaṇe nivattite kira vuttanayena padhānaṃ nappavattati, so vimokkhoti kāpilā. "
  8365. 918365,173,1387,64,75,1,84,9,"{Evamādī}ti ādi -saddena mahābrahmuno samīpatā, saṃyogoti evamādīnampi saṅgaho veditabbo. "
  8366. 918366,173,1388,2,7,1,31,4,{Ekattā}ti ekabhāvato ekopi vutto.
  8367. 918367,173,1388,8,11,1,21,2,{Tayo}ti kiccavibhāgena.
  8368. 918368,173,1388,12,15,1,24,2,{Tānī}ti sammāvācādisīlāni.
  8369. 918369,173,1388,16,25,1,111,9,Chandassa saddahanānukūlāpi chandanavasena pavatti hotīti saddhindriyasaddhābalehi saddhiṃ chandiddhipādo vutto.
  8370. 918370,173,1388,26,35,1,105,9,Tādise kāle upekkhānimittānubrūhanena upakārā samādhissa samavāhitāvasena tādisakiccāva upekkhā veditabbā.
  8371. 918371,173,1389,2,6,1,47,3,{Vighātakattā}ti saṃharaṇīyavasena vihantabhāvato.
  8372. 918372,173,1390,2,5,1,44,3,Ariyasaccadvayan ti samudayamaggasaccadvayaṃ.
  8373. 918373,173,1390,6,12,1,61,4,{Tenevā}ti yathāvuttadukkhādisaddānaṃ pariññeyyādivācakattā eva.
  8374. 918374,173,1390,13,28,1,72,9,"{Ādipadasaṅgaho}ti‘‘ dukkhaṃ, na ariyasaccan’’ ti iminā catukke ādipade saṅgaho. "
  8375. 918375,173,1390,29,33,1,50,4,Tadapekkhan ti ariyasaccasaddāpekkhaṃ dukkhasaddaṃ.
  8376. 918376,173,1390,34,49,1,73,9,"{Catutthapadasaṅgaho}ti‘‘ neva dukkhaṃ, na ariyasaccan’’ ti iminā padena saṅgaho. "
  8377. 918377,173,1390,50,61,1,95,8,"{Avasesakilesādayo}ti taṇhāvajjakilesā avasesākusalā, sāsavāni kusalamūlāni, sāsavā ca kusaladhammā. "
  8378. 918378,173,1390,62,80,1,101,12,"Te hi abhidhammabhājanīye samudayabhāvena vuttā, na ariyasaccabhāvenāti āha‘‘ samudayo, na ariyasaccan’’ ti. "
  8379. 918379,173,1390,81,85,1,41,3,Aññāni {maggaṅgānī}ti phalasammādiṭṭhiādayo.
  8380. 918380,173,1390,86,116,1,159,21,"Iminā {nayenā}ti etthāyaṃ yojanā– atthi samudayo, na ariyasaccaṃ, atthi ariyasaccaṃ, na samudayo, atthi samudayo ceva ariyasaccañca, atthi neva samudayo, na ariyasaccaṃ. "
  8381. 918381,173,1390,117,120,1,30,3,Tattha paṭhamapadaṃ vuttatthaṃ.
  8382. 918382,173,1390,121,148,1,194,22,"Nirodho ariyasaccaṃ, na samudayo, taṇhā samudayo ceva ariyasaccañca, maggasampayuttā dhammā sāmaññaphalāni ca yassa pahānāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati, tadabhāvato neva samudayo, na ariyasaccaṃ. "
  8383. 918383,173,1390,149,165,1,137,15,"Itarasaccadvayaṃ ariyasaccaṃ tassa tassa pabhāvakaṭṭhena siyā samudayo, na pana yassa pahānāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathatthena. "
  8384. 918384,173,1390,166,169,1,42,3,Itaracatukkadvayepi ādipadaṃ vuttatthameva.
  8385. 918385,173,1390,170,198,1,214,23,"Sesesu samudayo ariyasaccaṃ, na nirodho, asaṅkhatadhātu nirodho ceva ariyasaccañca, maggasampayuttā dhammā, sāmaññaphalāni ca yassa sacchikiriyāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathatthena neva nirodho, na ariyasaccaṃ. "
  8386. 918386,173,1390,199,214,1,132,13,"Itarasaccadvayaṃ ariyasaccaṃ, nirodhadhammatāya siyā nirodho, na pana yassa sacchikiriyāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathatthena. "
  8387. 918387,173,1390,215,243,1,197,23,"Tathā nirodho ariyasaccaṃ, na maggo, ariyamaggo maggo ceva ariyasaccañca, maggasampayuttā dhammā, sāmaññaphalāni ca yassa bhāvanāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathatthena neva maggo, na ariyasaccaṃ. "
  8388. 918388,173,1390,244,257,1,116,12,"Itarasaccadvayaṃ siyā maggo upapattimaggabhāvato, na pana yassa bhāvanāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathatthena. "
  8389. 918389,173,1391,2,5,1,17,3,Santan ti samānaṃ.
  8390. 918390,173,1391,6,22,1,140,15,Evaṃ {itaresupī}ti kātabbāpi kiriyā kārakarahitā kevalaṃ attano paccayehi tāya pavattamānāya paccayasāmaggī kiriyaṃ karotīti vohāramattaṃ hoti.
  8391. 918391,173,1391,23,26,1,28,3,Nibbutigamakesupi eseva nayo.
  8392. 918392,173,1392,2,5,1,40,3,Sāsavatā asubhatā kilesāsucipaggharaṇato.
  8393. 918393,173,1392,6,9,1,37,3,Dukkhādīnan ti dukkhasamudayamaggānaṃ.
  8394. 918394,173,1392,10,27,1,152,13,"{Samudayādibhāvo}ti dukkhassa samudayamaggabhāvo, samudayassa maggadukkhabhāvo, maggassa dukkhasamudayabhāvo ca, na pana nirodhabhāvo dukkhādīnanti sambandho. "
  8395. 918395,173,1392,28,33,1,53,3,{Aññamaññasamaṅgitā}ti dukkhādīnaṃ itarītarasabhāvayogo.
  8396. 918396,173,1392,34,38,1,24,3,{Taṇhāyā}ti ādhāre bhummaṃ.
  8397. 918397,173,1392,39,43,1,51,3,{Punabbhavassā}ti punabhavasaṅkhātassa āyatidukkhassa.
  8398. 918398,173,1392,44,47,1,26,3,Pakativādīnan ti kāpilānaṃ.
  8399. 918399,173,1392,48,52,1,26,3,{Vikārā}ti mahatādayo byattā.
  8400. 918400,173,1392,53,60,1,44,5,"{Vibhāvato}ti abhibyattito, pariṇāmato vā pubbe. "
  8401. 918401,173,1392,61,73,1,99,11,Paṭippalīnā {cā}ti pacchā pakatiyaṃ palayaṃ gatā vesammaṃ muñcitvā sattādisamabhāvena anto samoruddhā.
  8402. 918402,173,1392,74,82,1,35,4,Tenāha‘‘ pakatibhāveneva tiṭṭhantī’’ ti.
  8403. 918403,173,1392,83,87,1,34,2,{Pakatibhāvenevā}ti abyattabhāveneva .
  8404. 918404,173,1392,88,91,1,45,2,{Samudayabhāvenā}ti taṇhāsaṅkhātapabhavabhāvena.
  8405. 918405,173,1392,92,96,1,61,4,Aññathā taṃsampayuttaavijjādīnampi samudayabhāvo labbhatevāti.
  8406. 918406,173,1392,97,102,1,49,4,{Avibhattehī}ti vesammavirahena pakatibhāvaṃ gatehi.
  8407. 918407,173,1392,103,119,1,61,8,‘‘ Vikārehī’’ ti sāmaññato vutte‘‘ mahantā’’ tiādinā sarūpato dasseti.
  8408. 918408,173,1392,120,124,1,27,3,Tattha {mahanto}ti mahābuddhi.
  8409. 918409,173,1392,125,135,1,42,6,Tañhi kāpilā‘‘ mahāajjhāsayo’’ ti ca voharanti.
  8410. 918410,173,1392,136,144,1,57,7,"Rūpatammattādayo pañca tammattā, ahaṃkāro cāti cha avisesā. "
  8411. 918411,173,1392,145,157,1,82,12,Cakkhu sotaṃ ghānaṃ jivhā kāyo vācā pāṇi pādo pāyu upatthaṃ manoti ekādasindriyāni.
  8412. 918412,173,1392,158,167,1,53,8,"Pathavī āpo tejo vāyo ākāsanti pañca bhūtavisesā, tehi."
  8413. 918413,173,1392,168,185,1,69,9,‘‘ Pakatibhāveneva ṭhitehī’’ ti iminā‘‘ avibhattehī’’ ti padassa atthaṃ vadati.
  8414. 918414,173,1392,186,190,1,26,3,{Sagabbhā}ti sabījā asuññatā.
  8415. 918415,173,1392,191,195,1,39,3,{Tantūsū}ti suttesu samavāyikāraṇabhūtesu.
  8416. 918416,173,1392,196,198,1,14,2,Tathā kapālesu.
  8417. 918417,173,1392,199,206,1,77,7,Tividhañhi te kāraṇaṃ vadanti upādānakāraṇaṃ nimittakāraṇaṃ samavāyikāraṇanti.
  8418. 918418,173,1392,207,210,1,40,3,Tattha turivemasalākādayo upādānakāraṇaṃ.
  8419. 918419,173,1392,211,213,1,24,2,Tantavāyo nimittakāraṇaṃ.
  8420. 918420,173,1392,214,217,1,26,3,Tantavo samavāyikāraṇan ti.
  8421. 918421,173,1392,218,227,1,70,8,Dvīsu {aṇūsū}ti pathavībhūtesu vā āpotejovāyobhūtesu vā dvīsu paramāṇūsu.
  8422. 918422,173,1392,228,252,1,162,17,"{Idhabuddhivohārajanako}ti‘‘ idha tantūsu paṭo, idha kapālesu ghaṭo, idha bīraṇesu ghaṭo’’ tiādinā nayena hetuphalānaṃ sambandhabhūtena sattānaṃ idhabuddhivohārā jāyanti. "
  8423. 918423,173,1392,253,260,1,59,7,So govisāṇānaṃ viya avisuṃ sahasiddhānaṃ sambandho samavāyo.
  8424. 918424,173,1392,261,267,1,55,6,Khāṇusenānaṃ viya pana visuṃsiddhānaṃ sambandho saṃyogo.
  8425. 918425,173,1392,268,276,1,69,8,Tīsu aṇūsu tiaṇukaṃ phalaṃ samavetaṃ ekībhūtamiva sambandhanti yojanā.
  8426. 918426,173,1392,277,293,1,66,8,‘‘ Samavetan’’ ti etassa‘‘ ekībhūtamiva sambandhan’’ ti idaṃ atthavivaraṇaṃ.
  8427. 918427,173,1392,294,311,1,97,12,"Mahāparimāṇan ti mahantaparimāṇaṃ mahāpathavīādikaṃ ekaṃ phalaṃ, yaṃ te‘‘ kāriyaṃ drabyan’’ ti vadanti. "
  8428. 918428,173,1392,312,331,1,115,14,"Yehi kāraṇehi āraddhaṃ kāriyadrabyaṃ, tadantogadhāni eva tāni kāraṇāni maññantīti āha‘‘ attano antogadhehi kāraṇehī’’ ti. "
  8429. 918429,173,1392,332,356,1,137,19,"Sati samavāye hetumhi phalaṃ samavetanti phale hetu siyā, taṃ natthīti dassento āha‘‘ samavāyābhāvā phale hetu natthīti hetusuññaṃ phalan’’ ti. "
  8430. 918430,173,1393,2,5,1,36,2,{Āhārabhede}ti kabaḷīkārādiāhāravisese.
  8431. 918431,173,1393,6,23,1,250,12,"{Tappaccayadhammabhede}ti ajjhoharaṇīyavatthusaḷāyatanaavijjāabhisaṅkhārasaṅkhāte tesaṃ paccayabhūtadhammavisese, ojaṭṭhamakarūpavedanāpaṭisandhiviññāṇanāmarūpasaṅkhāte vā tannibbattadhammavisese, te paccayā etesaṃ dhammavisesānanti tappaccayadhammabhedā . "
  8432. 918432,173,1393,24,27,1,32,3,Rūpādiārammaṇavasena vāti yojanā.
  8433. 918433,173,1393,28,31,1,49,2,{Yānadvayavasenā}ti samathavipassanāyānadvayavasena.
  8434. 918434,173,1393,32,54,1,162,16,"Kiñcāpi maggakkhaṇe samathavipassanā yuganaddhāva, yathā pana suññatādisamaññā, evaṃ samathavipassanāsamaññāpi āgamanato maggassa siyunti āha‘‘ āgamanavasena vutto’’ ti. "
  8435. 918435,173,1393,55,69,1,96,12,"Yassa vā paññindriyaṃ adhikaṃ, tassa maggo vipassanā, itarassa samathoti evamettha attho daṭṭhabbo. "
  8436. 918436,173,1394,2,4,1,27,2,Samādhijāti samādhānaṭṭhova.
  8437. 918437,173,1394,5,9,1,36,3,Tato {evā}ti samādhianuguṇakiriyattāva.
  8438. 918438,173,1395,2,9,1,47,6,Ādāya {ūhitvā}ti gahetvā viya takketvā vitakketvā.
  8439. 918439,173,1395,10,13,1,38,3,Dvinnan ti sammādiṭṭhisammāsaṅkappānaṃ.
  8440. 918440,173,1395,14,40,1,115,17,"Purimakālassa viya niddeso yathā‘‘ ekaṃ khandhaṃ paṭicca tayo khandhā’’ ti,‘‘ ekaṃ mahābhūtaṃ paṭicca tayo mahābhūtā’’ ti ca. "
  8441. 918441,173,1396,2,6,1,32,4,Ogāhitun ti ñāṇena paṭivijjhituṃ.
  8442. 918442,173,1396,7,10,1,33,3,Gahetuṃ asakkuṇeyyatāya saṇhattaṃ.
  8443. 918443,173,1396,11,15,1,43,4,Sukhumāya paññāya gahetabbatāya sukhumattaṃ.
  8444. 918444,173,1396,16,30,1,83,9,{Itī}ti iminā kamenāti ayamatthoti adhippāyenāha‘‘ itisaddena vijānanakkamaṃ dassetī’’ ti.
  8445. 918445,173,1396,31,52,1,129,16,Evaṃ {pakārehī}ti evaṃ -saddena jotiyamāno eva attho pakāra -saddena vuccatīti‘‘ evaṃ-saddena vijānanakāraṇabhūte naye dassetī’’ ti vuttaṃ.
  8446. 918446,173,1396,53,57,1,22,3,{Itī}ti vā nidassanattho.
  8447. 918447,173,1396,58,62,1,46,4,Tena vuttappabhede paccāmasanavasena nidasseti.
  8448. 918448,173,1396,63,66,1,20,3,Evaṃ -saddo idamattho.
  8449. 918449,173,1396,67,75,1,49,6,"Tena evaṃ {pakārehī}ti idaṃpakārehi, īdisehīti attho. "
  8450. 918450,173,1397,2,4,1,22,2,Uddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8451. 918451,173,1398,2,4,1,18,2,1 . Dukkhasaccaniddeso
  8452. 918452,173,1399,2,2,1,18,1,Jātiniddesavaṇṇanā
  8453. 918453,173,1400,2,21,1,55,8,190.‘‘ Jātiādiniddese’’ ti iminā‘‘ tatthā’’ ti padassa atthaṃ vadati.
  8454. 918454,173,1400,22,28,1,55,4,{Dukkhamātikā}ti dukkhadukkhādīnaṃ dukkhavisesānaṃ uddeso.
  8455. 918455,173,1400,29,41,1,67,6,"{Padadvaye}ti‘‘ pariyāyadukkhaṃ, nippariyāyadukkhan’’ ti etasmiṃ padadvaye. "
  8456. 918456,173,1401,2,7,1,43,3,{Dukkhattāyevā}ti nippariyāyadukkhataṃ vadati.
  8457. 918457,173,1401,8,14,1,51,5,Sabhāvena nāmaṃ {visesetī}ti anvatthasaññataṃ dasseti.
  8458. 918458,173,1401,15,18,1,44,3,Purimena sabhāvadukkhavācakena dukkhasaddena.
  8459. 918459,173,1401,19,26,1,73,7,So hi visesanaṃ avacchedakabhāvato pacchimaṃ saṅkhāradukkhaṭṭhaṃ viseseti.
  8460. 918460,173,1401,27,31,1,55,4,So hi nivattetabbagahetabbasādhāraṇattā avacchinditabbo.
  8461. 918461,173,1401,32,35,1,43,2,{Tenā}ti vipariṇāmaadhiṭṭhānādipakāravisesena.
  8462. 918462,173,1402,2,20,1,109,13,"Desetabbassa atthassa saṅkhipanaṃ idha saṅkhepo, so ca tabbibhāgānaṃ sādhāraṇabhāvoti āha‘‘ saṅkhepo sāmaññan’’ ti. "
  8463. 918463,173,1402,21,28,1,43,5,"{Antokaritvā}ti antogadhe katvā, saṅgahetvā vā. "
  8464. 918464,173,1402,29,33,1,39,3,{Ubhayathāpī}ti saṅkhepatopi vitthāratopi.
  8465. 918465,173,1402,34,48,1,75,9,"Sādhāraṇabhāgānaṃ vibhajanaṃ vibhāgo, vitthāroti āha‘‘ vitthāro pana viseso’’ ti. "
  8466. 918466,173,1402,49,52,1,44,2,{Visesantaranivattako}ti vibhāgantarāsaṅgāhako.
  8467. 918467,173,1403,2,27,1,108,13,191. {Aparatthā}ti bhummavacanaṃ sāmiatthe yathā‘‘ sabbattha pādakan’’ ti āha‘‘ sāmiatthepi hi aparatthasaddo sijjhatī’’ ti.
  8468. 918468,173,1403,28,39,1,48,7,Siddhi pana‘‘ itarāhipi dissatī’’ ti iminā veditabbā.
  8469. 918469,173,1403,40,62,1,136,17,"Yasmā ca evaṃ saddo sambhavati, tasmā pāḷiyaṃ sāmivasena vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ bhummavasena dassitanti dīpento‘‘ tesaṃ tesanti vā’’ tiādimāha. "
  8470. 918470,173,1403,63,67,1,28,3,{Aparassā}ti aparassa sattassa.
  8471. 918471,173,1403,68,83,1,126,10,"Manussādibhedo upapattibhavo gati, tabbisesabhūtā khattiyādisāmaññādhiṭṭhānā khandhā jātīti dassento‘‘ pañcagativasenā’’ tiādimāha. "
  8472. 918472,173,1404,2,8,1,41,4,"{Tiṇākāro}ti tiṇavikappo, tiṇavisesoti attho. "
  8473. 918473,173,1404,9,12,1,17,3,Evan ti nidassane.
  8474. 918474,173,1404,13,18,1,57,5,Tena vuttappakāraṃ paṭhamaṃ viññāṇapātubhāvaṃ paccāmasati.
  8475. 918475,173,1404,19,23,1,26,3,{Tadupādāyā}ti tato paṭṭhāya.
  8476. 918476,173,1404,24,27,1,41,2,{Ariyabhāvakaraṇattā}ti ariyabhāvakāraṇattā.
  8477. 918477,173,1404,28,31,1,19,3,Karotīti hi karaṇaṃ.
  8478. 918478,173,1404,32,35,1,28,3,Ariyasadisattā vā ariyasīlaṃ.
  8479. 918479,173,1404,36,40,1,64,4,Puthujjanakalyāṇakānampi hi catupārisuddhisīlaṃ ariyasīlasadisaṃ.
  8480. 918480,173,1404,41,44,1,38,2,{Ākāravikārā}ti uppajjanādiākāravikatiyo.
  8481. 918481,173,1404,45,50,1,47,4,{Sahuppādakā}ti uppādasahitā uppādāvatthā khandhā.
  8482. 918482,173,1404,51,54,1,46,2,{Āyatanavasenā}ti paripuṇṇāparipuṇṇāyatanavasena.
  8483. 918483,173,1404,55,58,1,31,2,{Yonivasenā}ti aṇḍajādiyonivasena.
  8484. 918484,173,1404,59,76,1,156,15,"Ekekeneva {padenā}ti yathā dutiyanaye jātiādipadesu dvīhi dvīhi padehi paripuṇṇāparipuṇṇāyatanayonivibhāgena sabbasatte pariyādiyitvā jāti dassitā, na evamidha. "
  8485. 918485,173,1404,77,86,1,66,7,Idha panetesu ekekeneva padena avibhāgato sabbasatte pariyādiyitvā.
  8486. 918486,173,1404,87,92,1,54,4,{Ubhayatthā}ti purimapacchimanayesu bhāvaniddesova yutto.
  8487. 918487,173,1404,93,97,1,39,3,"Anabhihite vibhattividhānaṃ, nābhihiteti. "
  8488. 918488,173,1404,98,103,1,37,4,Pākaṭā {nibbattī}ti abhibyattā nibbatti.
  8489. 918489,173,1405,2,12,1,123,9,"Dvinnaṃ dvinnan ti ekavokārabhave rūpāyatanadhammāyatanavasena dvinnaṃ, catuvokārabhave manāyatanadhammāyatanavasena dvinnaṃ. "
  8490. 918490,173,1405,13,16,1,23,2,{Sese}ti pañcavokārabhave.
  8491. 918491,173,1405,17,21,1,59,4,Pañcannan ti cakkhusotamanorūpadhammāyatanavasena pañcannaṃ.
  8492. 918492,173,1405,22,28,1,55,6,Tāni hi rūpabhave pañcavokāre upapattikkhaṇe uppajjanti.
  8493. 918493,173,1405,29,33,1,53,4,Kāmadhātuyaṃ paṭisandhikkhaṇe uppajjamānānanti yojanā.
  8494. 918494,173,1405,34,38,1,62,4,Vikalāvikalindriyānan ti aparipuṇṇaparipuṇṇāyatanānaṃ sattānaṃ.
  8495. 918495,173,1405,39,44,1,50,5,Indriyavaseneva hi āyatanānaṃ vekallaṃ icchitabbaṃ.
  8496. 918496,173,1405,45,59,1,123,13,"Tattha vikalindriyassa sattannaṃ navannaṃ dasannaṃ punapi dasannaṃ, itarassa ekādasannaṃ āyatanānaṃ vasena saṅgaho veditabbo. "
  8497. 918497,173,1405,60,64,1,73,4,Sattannan ti kāyamanorūpagandharasaphoṭṭhabbadhammāyatanavasena sattannaṃ.
  8498. 918498,173,1405,65,68,1,35,3,Gabbhaseyyakañhi sandhāyetaṃ vuttaṃ.
  8499. 918499,173,1405,69,73,1,50,4,Navannan ti cakkhusotasaddāyatanavajjānaṃ navannaṃ.
  8500. 918500,173,1405,74,77,1,31,3,Andhabadhiravasena hidaṃ vuttaṃ.
  8501. 918501,173,1405,78,81,1,31,3,Dasannan ti cakkhusaddavajjānaṃ.
  8502. 918502,173,1405,82,86,1,34,4,Puna dasannan ti sotasaddavajjānaṃ.
  8503. 918503,173,1405,87,93,1,45,5,"Andhavasena, badhiravasena cetaṃ dvayaṃ vuttaṃ. "
  8504. 918504,173,1405,94,97,1,28,3,Ekādasannan ti saddavajjānaṃ.
  8505. 918505,173,1406,2,5,1,36,2,{Taṃdukkhabhāvo}ti pariyāyadukkhabhāvo.
  8506. 918506,173,1406,6,12,1,80,5,Tattha {nibbattinivāraṇenā}ti uppalapadumādīsu uppattipaṭikkhepena abhāvakathanena.
  8507. 918507,173,1406,13,18,1,64,4,{Dukkhuppattikāraṇe}ti dukkhuppattiyā hetubhūte dukkhuppattiṭṭhāne.
  8508. 918508,173,1407,2,2,1,20,1,Maraṇaniddesavaṇṇanā
  8509. 918509,173,1408,2,8,1,34,2,193. {Khandhabhedassā}ti khandhavināsassa.
  8510. 918510,173,1408,9,12,1,17,2,{So}ti khandhabhedo.
  8511. 918511,173,1408,13,17,1,50,3,{Pabandhasamucchedo}ti pabandhassa accantasamucchedo.
  8512. 918512,173,1408,18,21,1,33,2,{Tabbhāvato}ti sammutimaraṇabhāvato.
  8513. 918513,173,1408,22,25,1,37,2,{Tadekadesabhāvato}ti tadavayavabhāvato.
  8514. 918514,173,1408,26,32,1,100,6,Tasseva nāmanti asammohatthaṃ vuttaṃ sabbassāpi ekakammanibbattajīvitindriyappabandhavicchedabhāvato.
  8515. 918515,173,1408,33,44,1,106,9,"Sammutimaraṇameva hi jātikkhayamaraṇaṃ, taṃ pana jātikkhayamaraṇaṃ upakkamamaraṇaṃ, sarasamaraṇanti duvidhaṃ. "
  8516. 918516,173,1408,45,51,1,69,5,"Tattha sarasamaraṇampi āyukkhayamaraṇaṃ, puññakkhayamaraṇanti duvidhaṃ. "
  8517. 918517,173,1408,52,55,1,33,3,Evametesaṃ tadekadesatā veditabbā.
  8518. 918518,173,1408,56,61,1,42,4,"Yañcettha upakkamamaraṇaṃ, taṃ akālamaraṇaṃ. "
  8519. 918519,173,1408,62,64,1,25,2,Sarasamaraṇaṃ kālamaraṇaṃ.
  8520. 918520,173,1408,65,77,1,90,8,Maraṇena sattā yathāladdhaattabhāvena viyujjantīti āha‘‘ sampattibhavakkhandhehi viyojetī’’ ti.
  8521. 918521,173,1409,2,7,1,21,2,{Kāraṇattho}ti mūlattho.
  8522. 918522,173,1409,8,22,1,50,8,Mūlañhi‘‘ ādī’’ ti vuccati‘‘ ko cādi kusalānaṃ dhammānaṃ?
  8523. 918523,173,1409,23,41,1,44,6,"Sīlañca suvisuddhaṃ, diṭṭhi ca ujukā’’ tiādīsu( saṃ. ni.5.369). "
  8524. 918524,173,1409,42,50,1,45,4,Tenāha‘‘ sandhibandhanacchedamūlakanti attho’’ ti.
  8525. 918525,173,1410,2,13,1,62,7,Phalakiriyāgabbhā īdisī hetukiriyāti katvā vuttaṃ‘‘ antogadhā’’ ti.
  8526. 918526,173,1410,14,21,1,69,7,Byasanassa hi āpādakehi āpādanaṃ āpādetabbaāpattiyā saheva sijjhatīti.
  8527. 918527,173,1411,2,2,1,18,1,Sokaniddesavaṇṇanā
  8528. 918528,173,1412,2,11,1,50,6,194. Sukhaṃ hinoti pavattati etenāti sukhakāraṇaṃ hitaṃ.
  8529. 918529,173,1412,12,21,1,103,8,"Bhogabyasanādipadatthavisesan ti bhogabyasanaṃ, sīlabyasananti evaṃ bhogasīlapadānaṃ vasena atthavisesaṃ. "
  8530. 918530,173,1412,22,37,1,93,10,"Samāsavisesan ti‘‘ rogoyeva byasanaṃ, diṭṭhi eva byasanan’’ ti samānādhikaraṇavasena samāsavisesaṃ. "
  8531. 918531,173,1412,38,47,1,82,7,"Annapānavatthayānādi paribhuñjitabbato {bhogo}ti adhippeto, so ca dhammasamūhabhāvena. "
  8532. 918532,173,1412,48,56,1,87,7,{Tabbināsā}ti ñātibhogabyasanāni vuttānīti te vikārabhāvena paññāpetabbattā paṇṇattimattā.
  8533. 918533,173,1412,57,60,1,35,3,Parinipphannaṃ nāma khandhapañcakaṃ.
  8534. 918534,173,1412,61,78,1,115,12,"Ataṃsabhāvattā paṇṇatti aparinipphannā, anipphannā ca hotīti vuttaṃ‘‘ aparinipphannataṃ sandhāya anipphannānīti āhā’’ ti. "
  8535. 918535,173,1412,79,84,1,34,5,Na hi paṇṇatti kenaci nipphādīyati.
  8536. 918536,173,1412,85,96,1,92,7,Aññatthāpi aparinipphanne anipphannavohāro āgatoti dassetuṃ‘‘ aparinipphannataṃyevā’’ tiādimāha.
  8537. 918537,173,1412,97,129,1,163,18,"Kāmañcettha aparinipphannaṃ‘‘ anipphannan’’ ti vuttaṃ,‘‘ nipphannan’’ ti pana na parinipphannameva vuccati, nāpi sabbo sabhāvadhammoti dassento‘‘ khandhavibhaṅge cā’’ tiādimāha. "
  8538. 918538,173,1412,130,133,1,29,3,Nipphannatā vuttāti sambandho.
  8539. 918539,173,1412,134,140,1,62,6,Anipphannatā sabhāvadhammattepi kenaci na nipphādīyatīti katvā.
  8540. 918540,173,1413,2,11,1,99,8,"Saṅkucitaṃ cintanan ti pītisomanassapaṭipakkhato, dosasampayogato ca ārammaṇe anabhiratippavattimāha. "
  8541. 918541,173,1413,12,20,1,71,8,Anto attano nissayassa niddahanavasena vā jhānaṃ cintanaṃ antonijjhānaṃ.
  8542. 918542,173,1413,21,35,1,151,12,"Satipi anusocanabhāve attano katākatakusalākusalavisayo manovilekhabhūto vippaṭisāro kukkuccaṃ, yathāvuttaantonijjhānaṃ {soko}ti ubhinnaṃ viseso veditabbo."
  8543. 918543,173,1414,2,16,1,104,9,"‘ ‘ Manodvārajavanakkhaṇe’’ ti paribyattamantonijjhānaṃ sandhāyāha, itaraṃ pana pañcadvārajavanesupi labbhateva. "
  8544. 918544,173,1414,17,24,1,27,3,Tenāha‘‘ kāyaviññāṇādī’’ tiādi.
  8545. 918545,173,1414,25,34,1,76,6,"{Domanassassā}ti asocanākārassa domanassassa, socanākārassāpi vā nānāvīthikassa. "
  8546. 918546,173,1414,35,38,1,21,3,Tampi hi dukkhamevāti.
  8547. 918547,173,1414,39,44,1,36,4,{Aññathā}ti manodvārajavane eva gahite.
  8548. 918548,173,1414,45,48,1,34,2,{Tatthā}ti kāyavatthukamanodvārikesu.
  8549. 918549,173,1415,2,2,1,22,1,Paridevaniddesavaṇṇanā
  8550. 918550,173,1416,2,12,1,48,5,"195. Ādevanasaddaṃ {katvā}ti ādevitvā, vilapitvāti attho. "
  8551. 918551,173,1416,13,22,1,74,7,"Puggalassa {sambhamabhāvo}ti yassa sattassa uppajjati, tassa anavaṭṭhānabhāvo. "
  8552. 918552,173,1416,23,30,1,94,7,Sambhamaṃ vā abbhantaragataṃ tassa paccupaṭṭhāpeti pākaṭabhāvakaraṇenāti sambhamapaccupaṭṭhāno.
  8553. 918553,173,1417,2,5,1,38,3,Muṭṭhīhi pothanādīni muṭṭhipothanādīni.
  8554. 918554,173,1418,2,4,1,16,2,Yena domanassena.
  8555. 918555,173,1418,5,18,1,77,8,Pubbe {vuttadukkhato}ti‘‘ attano khandhaṃ muṭṭhīhi pothetī’’ tiādinā vuttadukkhato.
  8556. 918556,173,1418,19,22,1,29,3,Taṃnidānan ti paridevanidānaṃ.
  8557. 918557,173,1419,2,2,1,29,1,Dukkhadomanassaniddesavaṇṇanā
  8558. 918558,173,1420,2,4,1,0,0,196-7.
  8559. 918559,173,1420,5,11,1,112,6,Kāyadukkhābhibhūtassa patikārābhilāsāya tādisadukkhāvahapayogakālādīsu kāyikadukkhassa tadupanissayatā veditabbā.
  8560. 918560,173,1420,12,16,1,53,3,Etena {dukkhenā}ti anāthatāhatthapādacchedanādidukkhena.
  8561. 918561,173,1421,2,2,1,21,1,Upāyāsaniddesavaṇṇanā
  8562. 918562,173,1422,2,7,1,40,2,198. Dukkhaṭṭhānanisajjādīni dukkhaṭṭhānādīni.
  8563. 918563,173,1422,8,13,1,44,5,Domanassassa vatthu hoti upāyāsoti sambandho.
  8564. 918564,173,1423,2,2,1,29,1,Appiyasampayoganiddesavaṇṇanā
  8565. 918565,173,1424,2,22,1,92,11,"199. Aññasāpekkhasaddo asamatthasamāsoti taṃ dasseti‘‘ yena samāso, na tassāyaṃ paṭisedhako a-kāro’’ ti. "
  8566. 918566,173,1425,2,13,1,58,7,Pacchimadvayan ti‘‘ samodhānaṃ missībhāvo’’ ti idaṃ padadvayaṃ.
  8567. 918567,173,1425,14,23,1,81,7,"{Tadatthavasenā}ti samodhānatthassa, missībhāvatthassa ca vasena saṅkhāresu labbhati. "
  8568. 918568,173,1425,24,32,1,59,8,Āgatehi ca tehi saṅkhārehi puggalassa saṃyogo hotīti yojanā.
  8569. 918569,173,1426,2,5,1,49,3,Taṃgahaṇamattan ti āpāthagatārammaṇaggahaṇamattaṃ.
  8570. 918570,173,1427,2,2,1,19,1,Icchāniddesavaṇṇanā
  8571. 918571,173,1428,2,12,1,44,6,201. Taṃ kālan ti cuticittanirodhato uddhaṃ kālaṃ.
  8572. 918572,173,1428,13,26,1,62,9,‘‘ Yampī’’ ti yaṃ -saddo karaṇatthe paccattanti yenapīti attho vutto.
  8573. 918573,173,1428,27,61,1,144,21,"‘‘ Yaṃ icchan’’ ti yaṃ -saddo yadā icchāpekkho, tadā‘‘ na labhatī’’ ti ettha alābhapadhānābhāvato icchā visesīyatīti āha‘‘ alābhavisiṭṭhā icchā vuttā hotī’’ ti."
  8574. 918574,173,1428,62,103,1,184,27,"‘‘ Icchaṃ na labhati yan’’ ti evaṃ kiriyāparāmasanabhūto yaṃ -saddo yadā‘‘ na labhatī’’ ti etaṃ apekkhati, tattha guṇabhūtā icchā, padhānabhūto alābhoti āha‘‘ tadā icchāvisiṭṭho alābho vutto hotī’’ ti. "
  8575. 918575,173,1429,2,16,1,99,9,"Hirottapparahitā chinnikā, dhuttikāti vuccantīti āha‘‘ chinnabhinnagaṇenāti nillajjena dhuttagaṇenā’’ ti. "
  8576. 918576,173,1429,17,19,1,32,2,Kappaṭikā sibbitapilotikadhārino.
  8577. 918577,173,1430,2,6,1,51,4,Alabbhaneyyaicchan ti alabbhaneyyavatthusmiṃ icchaṃ.
  8578. 918578,173,1431,2,2,1,29,1,Upādānakkhandhaniddesavaṇṇanā
  8579. 918579,173,1432,2,12,1,68,6,202. Tādisassa vatthuno {sabbhāvā}ti sāmaññato anavasesaggahaṇaṃ sandhāyāha.
  8580. 918580,173,1433,2,9,1,46,6,Atipākaṭena ati viya pakāsena dukkhenāti attho.
  8581. 918581,173,1434,2,4,1,34,2,Dukkhasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8582. 918582,173,1435,2,4,1,27,2,2 . Samudayasaccaniddesavaṇṇanā
  8583. 918583,173,1436,2,11,1,30,5,203. Mano {viyā}ti mano -saddassa viya.
  8584. 918584,173,1436,12,23,1,45,6,{Ika-saddenā}ti‘‘ ponobhavikā’’ ti ettha ika -saddena.
  8585. 918585,173,1436,24,27,1,29,2,{Gamiyatthattā}ti ñāpitatthattā.
  8586. 918586,173,1436,28,42,1,107,13,"Karaṇasīlatā hi idha sīlattho, so ca ika -saddena vuccatīti kiriyāvācakassa karaṇasaddassa adassanaṃ appayogo. "
  8587. 918587,173,1436,43,45,1,23,2,Vuttatthānañhi appayogo.
  8588. 918588,173,1436,46,64,1,137,13,"Sati paccayantarasamavāye punabbhavassa dāyikā, tadabhāve adāyikāti vuttāti āha‘‘ adāyikāpi punabbhavaṃ deticcevā’’ ti taṃsabhāvānativattanato. "
  8589. 918589,173,1436,65,75,1,46,5,"Tenevāha‘‘ samānasabhāvattā, tadānubhāvattā cā’’ ti. "
  8590. 918590,173,1436,76,79,1,25,3,Tattha sabhāvo taṇhāyanaṃ.
  8591. 918591,173,1436,80,84,1,50,3,Ānubhāvo paccayasamavāye phalanipphādanasamatthatā.
  8592. 918592,173,1436,85,88,1,29,2,{Itaresū}ti avasiṭṭhakilesādīsu.
  8593. 918593,173,1436,89,108,1,110,11,Pavattivipākadāyino kammassa sahāyabhūtā taṇhā‘‘ upadhivepakkā’’ ti adhippetāti āha‘‘ upadhimhi yathānibbatte’’ tiādi.
  8594. 918594,173,1436,109,114,1,48,4,{Yathānibbatte}ti attano paccayehi nibbattappakāre.
  8595. 918595,173,1436,115,118,1,36,3,Nandanaṃ saṃuppilāvanaṃ abhitassanaṃ.
  8596. 918596,173,1436,119,128,1,71,8,"Rañjanaṃ vatthassa viya raṅgajātena cittassa vipariṇāmanaṃ, ramāpanaṃ vā. "
  8597. 918597,173,1436,129,140,1,73,6,{Rāgasambandhenā}ti rāgapadasambandhena‘‘ uppannassā’’ ti pulliṅgavasena vuttaṃ.
  8598. 918598,173,1436,141,150,1,82,8,Rūpārūpabhavarāgo visuṃ {vakkhatī}ti ettha vakkhati -kiriyāpadaṃ kammatthe veditabbaṃ.
  8599. 918599,173,1437,2,15,1,80,9,"‘ ‘ Savatthukaṃ cakkhun’’ ti iminā sakalaṃ cakkhudasakamāha, dutiyena sasambhāracakkhuṃ. "
  8600. 918600,173,1437,16,20,1,33,4,Chiddan ti kaṇṇassa chiddapadesaṃ.
  8601. 918601,173,1437,21,24,1,25,3,Kaṇṇabaddhan ti kaṇṇapāḷi.
  8602. 918602,173,1437,25,32,1,84,6,"Vaṇṇasaṇṭhānato rattakambalapaṭalaṃ viya, kiccato mudusiniddhamadhurarasadaṃ maññanti. "
  8603. 918603,173,1437,33,39,1,45,5,Sāmaññena {gahitā}ti visayena avisesetvā gahitā.
  8604. 918604,173,1437,40,43,1,39,2,{Visayavisiṭṭhā}ti cakkhādivisayavisiṭṭhā.
  8605. 918605,173,1437,44,62,1,104,13,Ettha {uppajjatī}ti samudāyāvayavehi viya sāmaññavisesehi na nānattavohāro na hoti yathā‘‘ rukkho siṃsapā’’ ti.
  8606. 918606,173,1437,63,68,1,26,5,Na hi sabbo rukkho siṃsapā.
  8607. 918607,173,1437,69,94,1,140,16,"Tasmā kiriyābhedasabbhāvato‘‘ sayānā bhuñjanti sadhanā’’ tiādīsu viya‘‘ uppajjamānā’’ ti ettha kiriyāya lakkhaṇatā, itarattha lakkhitabbatā ca vuttā. "
  8608. 918608,173,1437,95,104,1,75,7,Yadi uppajjamānā {hotī}ti anicchitattā sāsaṅkaṃ uppādakiriyāya atthibhāvamāha.
  8609. 918609,173,1437,105,137,1,151,23,"Tena uppāde satīti ayametassa atthoti‘‘ uppajjamānā’’ ti ettha uppādo hetubhāvena vutto, itaro ca tassa phalabhāvenāti āha‘‘ so hi tena upayojito viya hotī’’ ti. "
  8610. 918610,173,1437,138,149,1,93,9,"{Uppajjamānā}ti vā taṇhāya tattha uppajjanasīlatā uppajjanasabhāvo, uppajjanasamatthatā vā vuttā. "
  8611. 918611,173,1437,150,169,1,149,16,"Tattheva cassā uppajjanasīlatā sakkāyato aññasmiṃ visaye pavattiyā abhāvato, samatthatā paccayasamavāyena, aññathā asamatthatā, yato kadāci na uppajjati. "
  8612. 918612,173,1437,170,178,1,60,7,Nivisamānā {nivisatī}ti etthāpi iminā nayena attho veditabboti.
  8613. 918613,173,1438,2,4,1,36,2,Samudayasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8614. 918614,173,1439,2,4,1,26,2,3 . Nirodhasaccaniddesavaṇṇanā
  8615. 918615,173,1440,2,19,1,82,9,204. Taṇhāya virajjanaṃ haliddirāgassa viya palujjananti katvā āha‘‘ khayagamanavasenā’’ ti.
  8616. 918616,173,1440,20,29,1,56,5,Vicchinnaṃ nirujjhananti vuttaṃ‘‘ appavattigamanavasenā’’ ti.
  8617. 918617,173,1440,30,46,1,78,10,"Cajanaṃ chaḍḍanaṃ, hāpanaṃ vāti āha‘‘ anapekkhatāya cajanavasena, hānivasena cā’’ ti. "
  8618. 918618,173,1441,2,9,1,58,6,Tadappavatti {viyā}ti tassā tittaalābuvalliyā appavatti viya.
  8619. 918619,173,1441,10,42,1,108,13,"Appavattihetubhūtampi nibbānaṃ taṇhāya appavatti viya gayhatīti āha‘‘ tadappavatti viyā’’ ti yathā‘‘ rāgakkhayo’’ ti( saṃ. ni.4.315,330). "
  8620. 918620,173,1441,43,51,1,63,7,"Appavattibhūtan ti taṇhāya appavattiyā pattaṃ, pattabbanti attho. "
  8621. 918621,173,1441,52,61,1,104,9,Nibbānaṃ āgamma niruddhāyapi taṇhāya piyarūpasātarūpesu niruddhāti vattabbatādassanatthaṃ vuttāti yojanā.
  8622. 918622,173,1441,62,89,1,177,20,"Ettha ca yasmā maggo, nibbānañca taṇhāya samucchedasādhanaṃ, tasmā‘‘ purimā vā upamā’’ tiādinā upamādvayaṃ ubhayattha yathākkamaṃ yojitaṃ, ubhayaṭṭhāniyaṃ pana ubhayatthāpi labbhateva. "
  8623. 918623,173,1442,2,4,1,35,2,Nirodhasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8624. 918624,173,1443,2,4,1,24,2,4 . Maggasaccaniddesavaṇṇanā
  8625. 918625,173,1444,2,10,1,59,4,205. Titthiyehi kappitassa maggassa pakatipurisantarañāṇādikassa.
  8626. 918626,173,1444,11,17,1,49,5,Ariyaṃ {labhāpetī}ti ariyaṃ sāmaññaphalaṃ labhāpeti.
  8627. 918627,173,1445,2,9,1,82,6,{Tabbipakkhaviratisabhāvā}ti tassā sammāvācāya vipakkhato micchāvācāya viratisabhāvā.
  8628. 918628,173,1445,10,25,1,119,10,"Bhedakaramicchāvācā pisuṇavācā, sabbāpi vā micchāvācā visaṃvādanādivasena bhedakarīti āha‘‘ bhedakaramicchāvācāpahānenā’’ ti. "
  8629. 918629,173,1445,26,43,1,228,16,"Visaṃvādanādikiccatāya hi lūkhānaṃ apariggāhakānaṃ musāvādādīnaṃ paṭipakkhabhūtā siniddhabhāvena pariggāhakasabhāvā sammāvācā tappaccayasubhāsitasampaṭiggāhake jane, sampayuttadhamme ca pariggaṇhantī pavattatīti pariggahalakkhaṇā. "
  8630. 918630,173,1445,44,55,1,50,6,"Tenāha‘‘ jane, sampayutte ca pariggaṇhanakiccavatī’’ ti. "
  8631. 918631,173,1445,56,59,1,29,3,Cīvarakammādiko tādiso payogo.
  8632. 918632,173,1445,60,62,1,26,2,Kātabbaṃ cīvararajanādikaṃ.
  8633. 918633,173,1445,63,71,1,94,6,"{Niravajjasamuṭṭhāpanakiccavā}ti niravajjassa kattabbassa, niravajjākārena vā samuṭṭhāpanakiccavā. "
  8634. 918634,173,1445,72,92,1,202,17,"Sampayuttadhamme ca {samuṭṭhāpento}ti ettha samuṭṭhāpanaṃ micchākammantapaṭipakkhabhūtassa attano kiccassa anuguṇabhāvena sampayuttānaṃ pavattanameva, ukkhipanaṃ vā nesaṃ kāyikakiriyāya bhārukkhipanaṃ viya. "
  8635. 918635,173,1445,93,99,1,54,5,"Sampayuttadhammānaṃ, ājīvasseva vā visodhanaṃ vodāpanaṃ. "
  8636. 918636,173,1446,2,10,1,89,6,"{Diṭṭhekaṭṭhā}ti diṭṭhiyā sahajapahānekaṭṭhā, paṭhamamaggasammādiṭṭhivaseneva taṃ veditabbaṃ."
  8637. 918637,173,1446,11,18,1,33,3,‘‘ Diṭṭhekaṭṭhaavijjādayo’’ tipi pāṭho.
  8638. 918638,173,1446,19,25,1,55,6,Etasmiṃ pakkhe catumaggasammādiṭṭhiyā saṅgaho kato hoti.
  8639. 918639,173,1446,26,32,1,74,6,Uparimaggasammādiṭṭhiyā pana diṭṭhiṭṭhāne taṃtaṃmaggavajjho māno gahetabbo.
  8640. 918640,173,1446,33,43,1,43,6,So hi‘‘ ahan’’ ti pavattiākārato diṭṭhiṭṭhāniyo.
  8641. 918641,173,1446,44,48,1,40,3,{Pakāsetī}ti kiccapaṭivedhena paṭivijjhati.
  8642. 918642,173,1446,49,56,1,58,6,Teneva hi {aṅgenā}ti teneva sammādiṭṭhisaṅkhātena maggaṅgena.
  8643. 918643,173,1446,57,63,1,47,5,"Tathāpavattitena karaṇabhūtena, tena vā kāraṇena. "
  8644. 918644,173,1446,64,68,1,32,4,Aṅga-saddo hi kāraṇatthopi hotīti.
  8645. 918645,173,1446,69,75,1,33,4,"{Tatthā}ti magge, maggacittuppāde vā. "
  8646. 918646,173,1447,2,5,1,37,2,{Imassevā}ti ariyamaggapariyāpannasseva.
  8647. 918647,173,1447,6,26,1,123,15,"Yadipi viramitabbato viramantassa cetanāpi labbhateva, viratiyā eva pana tadā padhānabhāvoti āha‘‘ viramaṇakāle vā viratiyo’’ ti. "
  8648. 918648,173,1447,27,30,1,30,2,{Subhāsitādī}ti asamphappalāpādi.
  8649. 918649,173,1447,31,35,1,31,4,Ādi -saddena apisuṇādi saṅgahitā.
  8650. 918650,173,1447,36,41,1,37,4,{Bhāsanādī}ti ettha pana kāyasucaritādi.
  8651. 918651,173,1447,42,45,1,31,2,{Amaggaṅgattā}ti amaggasabhāvattā.
  8652. 918652,173,1447,46,59,1,70,8,Tameva cetanāya amaggasabhāvataṃ dassetuṃ‘‘ ekassa ñāṇassā’’ tiādi vuttaṃ.
  8653. 918653,173,1447,60,77,1,166,16,"Tattha sammāvācādikiccattayaṃ nāma micchāvācādīnaṃ tiṇṇaṃ pāpadhammānaṃ samucchindanaṃ, maggacetanā ca taṃsabhāvā na hotīti na tassā maggakkhaṇe sammāvācādibhāvasiddhi. "
  8654. 918654,173,1447,78,81,1,35,3,Taṃsiddhiyan ti kiccattayasiddhiyaṃ.
  8655. 918655,173,1447,82,90,1,69,7,"Yathā panassā pubbabhāge subhāsitavācādibhāvo, evaṃ maggakkhaṇepi siyā. "
  8656. 918656,173,1447,91,132,1,287,33,"Evaṃ sante yathā tattha ekassa sammāsaṅkappassa tikiccatā, sammādiṭṭhiādīnañca ekekānaṃ catukiccatā, evaṃ ekā maggacetanā sammāvācādikiccattayassa sādhikā bhaveyya, tathā ca sati magge sammāvācādīni tīṇi aṅgāni na bhaveyyuṃ, chaḷaṅgiko ca ariyamaggo siyāti tayidamāha‘‘ ekāya cetanāyā’’ tiādinā. "
  8657. 918657,173,1447,133,146,1,114,12,"Yasmā panetaṃ natthi, tasmā maggapaccayatāvacanato ca na cetanāya maggabhāvoti maggakkhaṇe viratiyova sammāvācādayo. "
  8658. 918658,173,1448,2,4,1,15,2,Brūhanaṃ sukhaṃ.
  8659. 918659,173,1448,5,7,1,19,2,Santasukhaṃ upekkhā.
  8660. 918660,173,1448,8,35,1,57,9,"Sā hi‘‘ upekkhā pana santattā, sukhamicceva bhāsitā’’ ti( visuddhi.2.644; vibha. aṭṭha.232) vuttā. "
  8661. 918661,173,1448,36,42,1,62,6,Vitakkādīnan ti teyeva abhiniropanādayo pākaṭapariyāyena vuttā.
  8662. 918662,173,1449,2,7,1,50,4,Vacīsaṅkhārabhāvato vacībhedassa upakārako vitakko.
  8663. 918663,173,1449,8,27,1,116,13,‘‘ Sāvajjā… pe… upakārako evā’’ ti iminā vacībhedataṃ samuṭṭhāpakacetanānaṃ viya viratiyāpi visesapaccayo vitakkoti dasseti.
  8664. 918664,173,1449,28,32,1,48,3,Vacībhedaniyāmikā {vācā}ti vacīduccaritaviratimāha.
  8665. 918665,173,1449,33,38,1,43,5,Sā hi sammāvācābhūtā micchāvācāsu saṃyaminī.
  8666. 918666,173,1449,39,46,1,79,7,Tattha yathā visaṃvādanādimicchāvācato avirato micchākammantatopi na viramateva.
  8667. 918667,173,1449,47,48,1,7,1,Yathāha–
  8668. 918668,173,1449,49,67,1,27,5,‘‘ ekaṃ dhammaṃ… pe… akāriyan’’ ti( dha. pa.176).
  8669. 918669,173,1449,68,85,1,100,11,Tathā avisaṃvādanādinā sammāvācāya ṭhito sammākammantampi pūretiyevāti āha‘‘ vacībheda… pe… upakārikā’’ ti.
  8670. 918670,173,1449,86,104,1,124,13,"Dhammānaṃ pavattiniṭṭhābhāvato yathā gatīti nibbatti vuccati, evaṃ pavattibhāvato rasalakkhaṇānipīti āha‘‘ kiccādisabhāve vā’’ ti. "
  8671. 918671,173,1450,2,6,1,42,4,Abhinandanan ti taṇhādivasena abhinandanaṃ.
  8672. 918672,173,1451,2,20,1,123,12,"Vācuggatakaraṇaṃ uggaho, atthaparipucchanaṃ {paripucchā}ti tadubhayaṃ savanādhīnanti āha‘‘ savanañāṇe eva avarodhaṃ gacchantī’’ ti. "
  8673. 918673,173,1451,21,25,1,43,4,Ñāṇena paricchinditvā gahaṇaṃ pariggaṇhanaṃ.
  8674. 918674,173,1452,2,6,1,17,2,{Tassā}ti payogassa.
  8675. 918675,173,1453,2,8,1,69,5,{So}ti kāmavitakkappavattiyā kāraṇabhūto subhanimitte ayonisomanasikāro.
  8676. 918676,173,1453,9,12,1,22,2,{Tassā}ti kāmavitakkassa.
  8677. 918677,173,1453,13,20,1,45,6,"Gataṃ gamanaṃ pavatti, tassa upāyoti gatamaggo. "
  8678. 918678,173,1454,2,5,1,39,3,Pahātabbaekattan ti pahātabbatāsāmaññaṃ.
  8679. 918679,173,1455,2,21,1,149,14,Maggabhāvena catubbidhampi {ekattenā}ti sotāpattimaggādivasena catubbidhampi maggabhāvena ekattena sāmaññato gahetvā‘‘ assā’’ ti ekavacanena vuttanti attho.
  8680. 918680,173,1455,22,39,1,153,15,"Sabbassa maggassa aññamaññaṃ sadisatā, tathā asadisatā ca ekaccasadisatā ca jhānaṅgavasena sabbasadisasabbāsadisaekaccasadisatā, so eva visesoti yojetabbaṃ. "
  8681. 918681,173,1455,40,45,1,45,5,Vipassanāniyāmaṃ dhuraṃ katvā āhāti sambandho.
  8682. 918682,173,1455,46,51,1,37,4,Idha {panā}ti imissā sammohavinodaniyaṃ.
  8683. 918683,173,1455,52,65,1,105,10,Sammasi… pe… {nivattanato}ti paṭhamattheravādaṃ vadanto tadajjhāsayaṃ purakkhatvā vadatīti adhippāyena vuttaṃ.
  8684. 918684,173,1455,66,70,1,38,4,Itarathā itaravādāpettha dassitā evāti.
  8685. 918685,173,1455,71,78,1,68,7,Pādakajjhānaniyāman ti pādakajjhānaniyāmaṃ dhuraṃ katvā āhāti yojanā.
  8686. 918686,173,1455,79,92,1,38,6,‘‘ Vipassanā … pe… daṭṭhabbo’’ ti kasmā vuttaṃ.
  8687. 918687,173,1455,93,99,1,35,6,Na hi tassā idha paṭikkhepatā atthi.
  8688. 918688,173,1455,100,112,1,66,8,Tathā hi vuttaṃ‘‘ keci vuṭṭhānagāminivipassanā niyāmetīti vadantī’’ ti?
  8689. 918689,173,1455,113,114,1,11,1,Nayidamevaṃ.
  8690. 918690,173,1455,115,124,1,84,8,{Idhāpī}ti idha pādakajjhānaniyāmepi vipassanāniyāmo na paṭikkhittoti ayañhettha attho.
  8691. 918691,173,1455,125,132,1,24,3,Tenevāha‘‘ sādhāraṇattā’’ ti.
  8692. 918692,173,1455,133,144,1,60,7,‘‘ Idha panā’’ ti imināpi paṭhamattheravādo saṅgahitoti veditabbo.
  8693. 918693,173,1455,145,151,1,46,6,Yadi evaṃ kasmā vipassanāniyāmo visuṃ gahitoti?
  8694. 918694,173,1455,152,153,1,30,1,Vādattayāvidhuratādassanatthaṃ.
  8695. 918695,173,1455,154,158,1,54,3,Aññe {cācariyavādā}ti sammasitajjhānapuggalajjhāsayavādā.
  8696. 918696,173,1456,2,33,1,183,22,‘ ‘ Āruppe tikacatukkajjhānaṃ… pe… na lokiyan’’ ti idaṃ theravāde āgataṃ porāṇaṭṭhakathāyaṃ tantiṃ katvā ṭhapitanti aṭṭhasāliniyaṃ saṅgahetvā vuttanti āha‘‘ vuttaṃ aṭṭhasāliniyanti adhippāyo’’ ti.
  8697. 918697,173,1456,34,39,1,44,4,{Yesū}ti pacchimajjhānavajjāni sandhāya vadati.
  8698. 918698,173,1456,40,47,1,45,6,"Tattha hi arūpuppattiyaṃ saṃsayo, na itarasmiṃ."
  8699. 918699,173,1456,48,91,1,248,24,"‘‘ Catukkapañcakajjhānan’’ ti vutte avisesato sāsavānāsavaṃ apekkhīyati, nivattetabbagahetabbasādhāraṇavacanenettha sāsavato avacchindanatthaṃ‘‘ tañca lokuttaran’’ ti vatvā nivattitadhammadassanatthaṃ‘‘ na lokiyan’’ ti vuttanti dassento āha‘‘ samudāyañca… pe… āhā’’ ti. "
  8700. 918700,173,1456,92,104,1,67,7,Itarathā byabhicārābhāvato‘‘ lokuttaran’’ ti visesanaṃ niratthakaṃ siyā.
  8701. 918701,173,1456,105,109,1,28,3,Tayo {maggā}ti dutiyamaggādayo.
  8702. 918702,173,1456,110,114,1,53,4,Tajjhānikan ti tikacatukkajjhānikaṃ sotāpattiphalādiṃ.
  8703. 918703,173,1456,115,122,1,84,6,{Aññajhānikāpī}ti tikacatukkajjhānato aññajhānikāpi catukkajjhānikāpi maggā uppajjanti.
  8704. 918704,173,1456,123,128,1,51,5,Pi -saddena tajjhānikāpi tikacatukkajjhānikāti attho.
  8705. 918705,173,1456,129,146,1,162,13,Yadi evaṃ catuvokārabhavepi pañcavokārabhave viya maggassa tikacatukkajjhānikabhāve kenassa jhānaṅgādiniyāmoti āha‘‘ jhānaṅgādiniyāmikā pubbābhisaṅkhārasamāpattī’’ ti.
  8706. 918706,173,1456,147,159,1,144,10,"{Pubbābhisaṅkhārasamāpattī}ti ca pādakabhūtā attanā atikkantadhammavirāgabhāvena vipassanāya pubbābhisaṅkhārakārī arūpasamāpatti, phalasamāpatti vā. "
  8707. 918707,173,1456,160,167,1,17,3,Tenāha‘‘ pādakan’’ ti.
  8708. 918708,173,1456,168,183,1,147,13,"Na {sammasitabbā}ti na sammasitabbā samāpatti jhānaṅgādiniyāmikā sammasitabbānaṃ tikacatukkajjhānānaṃ tattha anuppajjanato, itarattha ca visesābhāvato. "
  8709. 918709,173,1456,184,187,1,46,2,{Phalassapī}ti catutthapañcamajjhānikaphalassapi.
  8710. 918710,173,1457,2,5,1,40,3,Dukkhañāṇādīnan ti dukkhasamudayañāṇānaṃ.
  8711. 918711,173,1457,6,26,1,195,16,"{Taṃtaṃkusalārammaṇārammaṇattā}ti kāmāvacarādīsu yena yena kusalena saddhiṃ nekkhammasaṅkappādayo uppajjanti, tassa tassa kusalassa ārammaṇaṃ ārammaṇaṃ etesanti taṃtaṃkusalārammaṇārammaṇā , tabbhāvato. "
  8712. 918712,173,1457,27,30,1,64,2,{Taṃtaṃviramitabbādiārammaṇattā}ti visaṃvādanavatthuādiārammaṇattā.
  8713. 918713,173,1457,31,35,1,32,4,Vītikkamitabbato eva hi viratīti.
  8714. 918714,173,1457,36,54,1,91,10,‘‘ Aṅgānan’’ ti idaṃ‘‘ nekkhammasaṅkappādīnan’’ ti etthāpi yojetabbaṃ avayavena vinā samudāyābhāvato.
  8715. 918715,173,1457,55,67,1,123,10,"{Visesapaccayo}ti bhinnasīlassa, aparisuddhasīlassa vā sammappadhānāsambhavato samādhānassa viya vāyāmassa sīlaṃ visesapaccayo. "
  8716. 918716,173,1457,68,85,1,115,12,"Ayañca attho yadipi purimasiddhasīlavasena yutto, sahajātavasenāpi pana labbhatevāti dassento‘‘ sampayuttassāpī’’ ti āha. "
  8717. 918717,173,1457,86,97,1,60,7,Sahajameva cettha adhippetanti āha‘‘ sampayuttasseva cā’’ tiādi.
  8718. 918718,173,1457,98,116,1,93,12,"Sammoso pamādo, tappaṭipakkho asammoso appamādo, so cittassa ārakkhāti āha‘‘ cetaso rakkhitatā’’ ti. "
  8719. 918719,173,1458,2,9,1,47,6,Sīlakkhandho {cā}ti ca -saddena samādhikkhandho ca.
  8720. 918720,173,1458,10,20,1,134,9,"Khantippadhānattā sīlassa adosasādhanatā, nīvaraṇajeṭṭhakassa kāmacchandassa ujuvipaccanīkabhāvato samādhissa alobhasādhanatā daṭṭhabbā. "
  8721. 918721,173,1458,21,33,1,61,7,"Sāsanan ti paṭivedhasāsanaṃ,‘‘ sāsanabrahmacariyan’’ ti ca vadanti. "
  8722. 918722,173,1459,2,4,1,33,2,Maggasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8723. 918723,173,1460,2,4,1,33,2,Suttantabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8724. 918724,173,1461,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  8725. 918725,173,1462,2,4,1,0,0,206-214.
  8726. 918726,173,1462,5,23,1,126,12,"‘‘ Pariññeyyabhāvarahite ekantapahātabbe’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu taṇhāyapi cakkhādīnaṃ viya taṇhāvatthutāvacanena pariññeyyatā vuttā. "
  8727. 918727,173,1462,24,64,1,111,13,"Yathāha‘‘ rūpataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā nivisatī’’ tiādi( dī. ni.2.400; ma. ni.1.133; vibha.203). "
  8728. 918728,173,1462,65,69,1,70,4,Tappaṭibaddhasaṃkilesappahānavasena samatikkamitabbatā hi pariññeyyatā.
  8729. 918729,173,1462,70,80,1,76,9,"Ekantapahātabbatā ca na taṇhāya eva, atha kho avasesānaṃ saṃkilesadhammānampi. "
  8730. 918730,173,1462,81,87,1,56,6,Tathā hi tesaṃ sabbaso accantappahāyikā dassanabhāvanāti?
  8731. 918731,173,1462,88,186,1,292,30,"Saccametaṃ, tathāpi yathā‘‘ dukkhaṃ ariyasaccaṃ pariññeyyan’’ ti( saṃ. ni.5.1099) taṇhāvajje upādānakkhandhapañcake pariññeyyabhāvo niruḷho, na tathā taṇhāya, taṇhāya pana‘‘ yāyaṃ taṇhā ponobhavikā’’ tiādinā( vibha.203; dī. ni.2.400; ma. ni.1.91,460; saṃ. ni.5.1081; mahāva.14; paṭi. ma.1.34) samudayabhāvo viya sātisayaṃ pahātabbabhāvo niruḷhoti dassetuṃ‘‘ pariññeyyabhāvarahite ekantappahātabbe’’ ti vuttaṃ. "
  8732. 918732,173,1462,187,197,1,58,8,"Yassa asaṅgahito padeso atthi, so sappadeso, ekadesoti attho. "
  8733. 918733,173,1462,198,201,1,24,2,{Tatthā}ti ariyasaccasadde.
  8734. 918734,173,1462,202,205,1,23,2,{Samudayo}ti samudayattho.
  8735. 918735,173,1462,206,226,1,108,12,‘‘ Nippadesato samudayaṃ dassetun’’ ti samudayassevettha gahaṇe kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ dukkhanirodhā panā’’ tiādi vuttaṃ.
  8736. 918736,173,1462,227,234,1,41,5,"Tattha {dukkhanirodhā}ti dukkhaṃ, nirodho ca. "
  8737. 918737,173,1462,235,240,1,64,5,Ariyasaccadesanāyan ti ariyasaccadesanāyampi saccadesanāyaṃ viya.
  8738. 918738,173,1462,241,246,1,42,4,{Dhammato}ti desetabbadhammato nippadesā eva.
  8739. 918739,173,1462,247,260,1,59,9,‘‘ Avasesā ca kilesā’’ tiādinā desanābhedo eva hi tattha viseso.
  8740. 918740,173,1462,261,271,1,29,6,Tenāha‘‘ na hi tato añño’’ tiādi.
  8741. 918741,173,1462,272,279,1,46,6,Apubbo {natthī}ti dhammato apubbo natthīti attho.
  8742. 918742,173,1462,280,283,1,19,2,{Tassā}ti samudayassa.
  8743. 918743,173,1462,284,295,1,115,9,"Sabbattha tīsupi {vāresū}ti aṭṭhaṅgikapañcaṅgikasabbasaṅgāhikabhedesu mahāvāresu, tadantogadhesu ca pañcasu koṭṭhāsesu. "
  8744. 918744,173,1462,296,308,1,56,7,{Apubbassā}ti‘‘ avasesā ca kilesā’’ tiādinā taṇhāya apubbassa.
  8745. 918745,173,1462,309,313,1,60,4,Avasiṭṭhakilesādīnañhi samudayatāvacanaṃ idha apubbadassanaṃ.
  8746. 918746,173,1462,314,329,1,116,14,"Tassa yadipi dutiyatatiyavāresu viseso natthi, pañcasu pana koṭṭhāsesu uparūpari apubbaṃ dassitanti katvā evaṃ vuttaṃ. "
  8747. 918747,173,1462,330,336,1,60,5,"Tañhi samudayavisesadassanaṃ, itaraṃ pana maggavisesadassanaṃ. "
  8748. 918748,173,1462,337,342,1,41,5,Tassa ca dhammato apubbābhāvo dassitoyeva.
  8749. 918749,173,1462,343,360,1,114,12,"Yadi evaṃ dutiyādikoṭṭhāsesu, paṭhamakoṭṭhāsepi vā kasmā taṇhā gahitāti āha‘‘ apubbasamudayadassanatthāyapi hī’’ tiādi. "
  8750. 918750,173,1462,361,364,1,38,2,{Kevalāyā}ti tadaññakilesādinirapekkhāya.
  8751. 918751,173,1462,365,372,1,51,6,Desanāvasena na {vutto}ti na dhammavasenāti adhippāyo.
  8752. 918752,173,1462,373,383,1,95,9,Tasmā dukkhādīni tattha ariyasaccadesanāyaṃ sappadesāni dassitāni honti pariyāyenāti daṭṭhabbaṃ.
  8753. 918753,173,1462,384,398,1,105,10,Abhidhammadesanā pana nippariyāyakathāti katvā aṭṭhakathāyaṃ‘‘ nippadesato samudayaṃ dassetuṃ’’ icceva vuttaṃ.
  8754. 918754,173,1462,399,406,1,69,6,"Paccayasaṅkhātan ti paccayābhimataṃ paccayabhūtaṃ, paccayakoṭṭhāsaṃ vā. "
  8755. 918755,173,1463,2,5,1,24,3,Tesan ti kusaladhammānaṃ.
  8756. 918756,173,1463,6,18,1,118,10,"Paccayānaṃ {pahānavasenā}ti hetunirodhena phalanirodhaṃ dasseti, tappaṭibaddhakilesappahānena vā kusalānaṃ pahānaṃ vuttaṃ. "
  8757. 918757,173,1463,19,40,1,40,6,"Yathā‘‘ dhammāpi vo, bhikkhave, pahātabbā’’ ti( ma. ni.1.240). "
  8758. 918758,173,1463,41,60,1,100,14,"Iti pariyāyato kusalānaṃ pahānaṃ vuttaṃ, na nippariyāyato tadabhāvatoti āha‘‘ na hi kusalā pahātabbā’’ ti. "
  8759. 918759,173,1463,61,69,1,53,6,"Yathā ca kusaladhammesu, abyākatadhammesupi eseva nayo. "
  8760. 918760,173,1463,70,73,1,27,3,Nirodhan ti asaṅkhatadhātuṃ.
  8761. 918761,173,1463,74,85,1,96,9,"{Appavattibhāvo}ti yo nirodhassa nibbānassa taṇhādiappavattihetubhāvo, taṃ pahānanti vuttanti attho. "
  8762. 918762,173,1464,2,9,1,118,6,{Kāyakammādisuddhiyā}ti pubbabhāgakāyakammavacīkammaājīvasuddhiyā dūratarūpanissayataṃ ariyamaggassa dassetīti sambandho.
  8763. 918763,173,1464,10,22,1,80,9,"Pañcaṅgikaṃ… pe… pavattataṃ dīpeti, na pana ariyamaggassa pañcaṅgikattāti adhippāyo. "
  8764. 918764,173,1464,23,38,1,100,10,"Ñāpakanidassanan ti ñāpakabhāvanidassanaṃ, etena‘‘ vacanato’’ ti idaṃ hetuatthe nissakkavacananti dasseti. "
  8765. 918765,173,1464,39,45,1,43,5,{Vacanato}ti vā īdisassa vacanassa sabbhāvato.
  8766. 918766,173,1464,46,52,1,41,5,Paṭipadāya ekadesopi paṭipadā {evā}ti attho.
  8767. 918767,173,1464,53,56,1,43,3,Niddiṭṭho dhammasaṅgāhakehi saṅgāyanavasena.
  8768. 918768,173,1465,2,21,1,70,8,Jhānehi desanāpaveso‘‘ lokuttaraṃ jhānaṃ bhāvetī’’ ti( dha. sa.277) jhānasīsena desanāva.
  8769. 918769,173,1465,22,24,1,19,2,Tathā bhāvanāpaveso.
  8770. 918770,173,1465,25,29,1,38,4,Pāḷigamanan ti pāḷipavatti pāṭhadesanā.
  8771. 918771,173,1465,30,35,1,78,4,{Yathāvijjamānadhammavasenā}ti tasmiṃ cittuppāde labbhamānavitakkādidhammavasena.
  8772. 918772,173,1466,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8773. 918773,173,1467,2,4,1,20,2,3 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  8774. 918774,173,1468,2,8,1,28,2,215. {Tassā}ti suttantabhājanīyassa.
  8775. 918775,173,1468,9,24,1,86,9,Evaṃ {panā}ti‘‘ apicesā sammādiṭṭhi nāma pubbabhāge nānākkhaṇā nānārammaṇā’’ tiādippakārena.
  8776. 918776,173,1468,25,31,1,66,5,Evañca {katvā}ti lokuttaramaggasseva maggasaccabhāvassa adhippetattā.
  8777. 918777,173,1468,32,41,1,67,7,"{Tenā}ti tena kāraṇena, ariyamaggasseva uddisitvā niddiṭṭhattāti attho. "
  8778. 918778,173,1469,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8779. 918779,173,1470,2,4,1,29,2,Saccavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8780. 918780,173,1471,2,4,1,15,2,5 . Indriyavibhaṅgo
  8781. 918781,173,1472,2,4,1,26,2,1 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  8782. 918782,173,1473,2,10,1,39,2,219. {Cakkhudvārabhāve}ti cakkhudvārabhāvahetu.
  8783. 918783,173,1473,11,17,1,57,5,{Taṃdvārikehī}ti tasmiṃ dvāre pavattanakehi cittacetasikehi.
  8784. 918784,173,1473,18,31,1,62,9,Te hi‘‘ taṃ dvāraṃ pavattiokāsabhūtaṃ etesaṃ atthī’’ ti taṃdvārikā.
  8785. 918785,173,1473,32,38,1,44,6,Nanu ca tabbatthukehipi taṃ indaṭṭhaṃ kāreti.
  8786. 918786,173,1473,39,52,1,58,8,"Tenāha aṭṭhakathāyaṃ‘‘ tikkhe tikkhattā, mande ca mandattā’’ ti? "
  8787. 918787,173,1473,53,66,1,61,8,"Saccaṃ kāreti, tabbatthukāpi pana idha‘‘ taṃdvārikā’’ icceva vuttā. "
  8788. 918788,173,1473,67,78,1,68,7,Apariccattadvārabhāvaṃyeva hi cakkhu nissayaṭṭhena‘‘ vatthū’’ ti vuccati.
  8789. 918789,173,1473,79,92,1,67,9,Atha vā taṃdvārikesu tassa indaṭṭho pākaṭoti‘‘ taṃdvārikehī’’ ti vuttaṃ.
  8790. 918790,173,1473,93,109,1,86,10,Indaṭṭho parehi anuvattanīyatā paramissarabhāvoti dassento‘‘ tañhi… pe… anuvattantī’’ ti āha.
  8791. 918791,173,1473,110,114,1,21,4,Tattha tan ti cakkhuṃ.
  8792. 918792,173,1473,115,118,1,15,2,{Te}ti taṃdvārike.
  8793. 918793,173,1473,119,152,1,84,8,Kiriyāniṭṭhānavācī āvī-saddo‘‘ vijitāvī’’ tiādīsu( dī. ni.1.258;2.33;3.199) viyāti āha‘‘ pariniṭṭhitakiccajānanan’’ ti.
  8794. 918794,173,1474,2,10,1,29,5,"‘ ‘ Cha imāni, bhikkhave, indriyāni. "
  8795. 918795,173,1474,11,13,1,12,2,Katamāni cha?
  8796. 918796,173,1474,14,57,1,185,24,"Cakkhundriyaṃ… pe… manindriyan’’ ti( saṃ. ni.5.495-499) evaṃ katthaci chapindriyāni āgatāni, kasmā pana suttante khandhādayo viya indriyāni ekajjhaṃ na vuttāni, abhidhamme ca vuttānīti āha‘‘ tattha suttante’’ tiādi. "
  8797. 918797,173,1474,58,80,1,224,17,"{Nissaraṇūpāyādibhāvato}ti ettha lokuttaresu maggapariyāpannāni nissaraṇaṃ, itarāni nissaraṇaphalaṃ, vivaṭṭasannissitena nibbattitāni saddhindriyādīni nissaraṇūpāyo, itaresu kānici pavattibhūtāni, kānici pavattiupāyoti veditabbāni. "
  8798. 918798,173,1475,2,9,1,72,6,Khīṇāsavassa {bhāvabhūto}ti chaḷaṅgupekkhā viya khīṇāsavasseva dhammabhūto.
  8799. 918799,173,1476,2,7,1,35,3,Dve {atthā}ti indaliṅgaindasiṭṭhaṭṭhā.
  8800. 918800,173,1476,8,13,1,54,4,Attano {paccayavasenā}ti yathāsakaṃ kammādipaccayavasena.
  8801. 918801,173,1476,14,21,1,66,5,"{Taṃsahitasantāne}ti itthindriyasahite, purisindriyasahite ca santāne. "
  8802. 918802,173,1476,22,27,1,38,4,{Aññākārenā}ti itthiādito aññena ākārena.
  8803. 918803,173,1476,28,32,1,58,4,Anuvattanīyabhāvo itthipurisindriyānaṃ ādhipaccanti yojanā.
  8804. 918804,173,1476,33,36,1,29,2,{Imasmiñcatthe}ti ādhipaccatthe.
  8805. 918805,173,1477,2,7,1,45,4,Tesan ti anaññātaññassāmītindriyādīnaṃ tiṇṇaṃ.
  8806. 918806,173,1477,8,29,1,174,15,"Yā sukhadukkhindriyānaṃ iṭṭhāniṭṭhākārasambhogarasatā vuttā, sā ārammaṇasabhāveneva veditabbā, na ekaccasomanassindriyādīnaṃ viya parikappavasenāti dassento‘‘ ettha cā’’ tiādimāha. "
  8807. 918807,173,1478,2,26,1,147,15,"Yadipi purisindriyānantaraṃ jīvitindriyaṃ rūpakaṇḍepi( dha. sa.584) desitaṃ, taṃ pana rūpajīvitindriyaṃ, na ca tattha manindriyaṃ vatvā itthipurisindriyāni vuttāni. "
  8808. 918808,173,1478,27,45,1,132,14,Idha pana aṭṭhakathāyaṃ indriyānukkamo vutto sabbākārena yamakadesanāya saṃsandatīti dassento āha‘‘ so indriyayamakadesanāya sametī’’ ti.
  8809. 918809,173,1478,46,56,1,115,9,"Purimapacchimānaṃ ajjhattikabāhirānan ti cakkhādīnaṃ purimānaṃ ajjhattikānaṃ, itthindriyādīnaṃ pacchimānaṃ bāhirānaṃ. "
  8810. 918810,173,1478,57,63,1,64,6,Tesaṃ majjhe vuttaṃ ubhayesaṃ upakārakatādīpanatthanti adhippāyo.
  8811. 918811,173,1478,64,72,1,83,8,Tena evampi desanantarānurodhena jīvitindriyassa anukkamaṃ vattuṃ vaṭṭatīti dasseti.
  8812. 918812,173,1478,73,90,1,179,15,"Kāmañcettha evaṃ vuttaṃ, parato pana kiccavinicchaye idha pāḷiyaṃ āgataniyāmeneva manindriyānantaraṃ jīvitindriyassa, tadanantarañca itthipurisindriyānaṃ kiccavinicchayaṃ dassessati. "
  8813. 918813,173,1478,91,99,1,78,7,"Sabbaṃ taṃ dukkhaṃ saṅkhāradukkhabhāvena, yathārahaṃ vā dukkhadukkhatādibhāvena. "
  8814. 918814,173,1478,100,106,1,80,5,{Duvidhattabhāvānupālakassā}ti rūpārūpavasena duvidhassa attabhāvassa anupālakassa.
  8815. 918815,173,1478,107,113,1,55,6,Rūpārūpavasena duvidhampi hi jīvitindriyaṃ idha gahitaṃ.
  8816. 918816,173,1478,114,127,1,100,9,‘‘ Pavattī’’ ti etena sahajātadhammānaṃ pavattanarasena jīvitindriyena vedayitānaṃ pavattetabbataṃ dīpeti.
  8817. 918817,173,1478,128,138,1,66,6,‘‘ Bhāvanāmaggasampayuttan’’ ti iminā phalabhūtaṃ aññindriyaṃ nivatteti.
  8818. 918818,173,1478,139,142,1,34,3,Bhāvanāgahaṇañcettha sakkā avattuṃ.
  8819. 918819,173,1478,143,152,1,47,5,‘‘ Bhāvetabbattā’’ ti vuttattā bhāvanābhāvo pākaṭova.
  8820. 918820,173,1478,153,161,1,81,6,"{Dassanānantarā}ti samānajātibhūmikena abyavahitataṃ sandhāyāha, na anantarapaccayaṃ. "
  8821. 918821,173,1479,2,5,1,30,2,{Tassā}ti indriyapaccayabhāvassa.
  8822. 918822,173,1479,6,11,1,53,4,{Anaññasādhāraṇattā}ti aññehi anindriyehi asādhāraṇattā.
  8823. 918823,173,1479,12,27,1,101,11,Evaṃ sāmatthiyato kiccavisesaṃ vavatthapetvā pakaraṇatopi taṃ dasseti‘‘ indriyakathāya ca pavattattā’’ ti.
  8824. 918824,173,1479,28,33,1,56,5,Aññesan ti aññesaṃ indriyasabhāvānampi sahajātadhammānaṃ.
  8825. 918825,173,1479,34,53,1,150,16,"Yehi te indaṭṭhaṃ kārenti, tesaṃ vasavattāpanaṃ natthi, yathā manindriyassa pubbaṅgamasabhāvābhāvato sayañca te aññadatthu manindriyasseva vase vattanti. "
  8826. 918826,173,1479,54,62,1,34,4,Tenāha‘‘ taṃsampayuttānipi hī’’ tiādi.
  8827. 918827,173,1479,63,68,1,33,5,Yadi evaṃ kathaṃ tesaṃ indaṭṭhoti?
  8828. 918828,173,1479,69,79,1,76,5,‘‘ Sukhanādilakkhaṇe sampayuttānaṃ attākārānuvidhāpanamattan’’ ti vuttovāyamattho .
  8829. 918829,173,1479,80,91,1,68,7,‘‘ Cetasikattā’’ ti iminā sampayuttadhammānaṃ cittassa padhānataṃ dasseti.
  8830. 918830,173,1479,92,101,1,28,5,Tato hi‘‘ cetasikā’’ ti vuccanti.
  8831. 918831,173,1479,102,112,1,125,9,{Sabbatthā}ti vasavattāpanaṃ sahajātadhammānupālananti evaṃ yāva amatābhimukhabhāvapaccayatā ca sampayuttānanti taṃkiccaniddese.
  8832. 918832,173,1479,113,126,1,66,8,"‘‘ Anuppādane, anupatthambhe ca satī’’ ti padaṃ āharitvā sambandhitabbaṃ. "
  8833. 918833,173,1479,127,135,1,82,8,Na hi padattho sabbhāvaṃ byabhicaratīti janakupatthambhakattābhāvepīti vuttaṃ hoti.
  8834. 918834,173,1479,136,140,1,58,4,Tappaccayānan ti itthipurisanimittādipaccayānaṃ kammādīnaṃ.
  8835. 918835,173,1479,141,146,1,73,4,Tappavattane {nimittabhāvo}ti itthinimittādiākārarūpanibbattane kāraṇabhāvo.
  8836. 918836,173,1479,147,152,1,58,5,Svāyaṃ itthindriyādīnaṃ tattha atthibhāvoyevāti daṭṭhabbaṃ.
  8837. 918837,173,1479,153,166,1,59,11,"Yasmiñhi sati yaṃ hoti, asati ca na hoti, taṃ tassa kāraṇanti."
  8838. 918838,173,1479,167,179,1,74,8,‘‘ Nimittabhāvo anuvidhānan’’ ti iminā anuvidhāna saddassa kammatthataṃ dasseti.
  8839. 918839,173,1479,180,192,1,100,10,"Sukhadukkhabhāvappattā {viyā}ti sayaṃ sukhadukkhasabhāvappattā viya, sukhantā dukkhantā ca viyāti attho. "
  8840. 918840,173,1479,193,200,1,69,5,Asantassa… pe… majjhattākārānupāpanaṃ aññāṇupekkhanādivasena veditabbaṃ.
  8841. 918841,173,1479,201,212,1,113,9,"Samānajātiyan ti akusalehi sukhadukkhehi akusalūpekkhāya, abyākatehi abyākatūpekkhāya, kusalasukhato kusalūpekkhāya. "
  8842. 918842,173,1479,213,217,1,51,4,Tatthāpi bhūmivibhāgenāyamattho bhinditvā yojetabbo.
  8843. 918843,173,1479,218,223,1,66,5,Taṃ sabbaṃ khandhavibhaṅge vuttaoḷārikasukhumavibhāgena dīpetabbaṃ.
  8844. 918844,173,1479,224,234,1,55,5,{Ādisaddenā}ti‘‘ kāmarāgabyāpādādī’’ ti ettha vuttaādisaddena.
  8845. 918845,173,1479,235,245,1,163,9,"Saṃyojanasamucchindanatadupanissayatā eva sandhāya aññātāvindriyassa kiccantarāpasutatā vuttā, tassāpi uddhambhāgiyasaṃyojanapaṭippassaddhippahānakiccatā labbhateva. "
  8846. 918846,173,1479,246,258,1,125,11,"Abyāpībhāvato vā aññātāvindriyassa paṭippassaddhippahānakiccaṃ na vattabbaṃ, tato aññindriyassāpi taṃ aṭṭhakathāyaṃ anuddhaṭaṃ. "
  8847. 918847,173,1479,259,284,1,117,11,"Maggānantarañhi phalaṃ‘‘ tāya saddhāya avūpasantāyā’’ tiādivacanato( dha. sa. aṭṭha.505) kilesānaṃ paṭippassambhanavasena pavattati, na itaraṃ. "
  8848. 918848,173,1479,285,290,1,60,5,Aññathā ariyā sabbakālaṃ appaṭippassaddhakilesadarathā siyuṃ.
  8849. 918849,173,1479,291,299,1,90,8,Itarassa pana nicchandarāgesu sattavohāro viya ruḷhivasena paṭippassaddhikiccatā veditabbā.
  8850. 918850,173,1480,2,14,1,70,10,"Etthāha – kasmā pana ettakāneva indriyāni vuttāni, etāni eva ca vuttānīti? "
  8851. 918851,173,1480,15,17,1,28,2,Ādhipaccatthasambhavatoti ce.
  8852. 918852,173,1480,18,22,1,38,4,Ādhipaccaṃ nāma issariyanti vuttametaṃ.
  8853. 918853,173,1480,23,31,1,79,8,Tayidaṃ ādhipaccaṃ attano kicce balavanti aññesampi sabhāvadhammānaṃ labbhateva.
  8854. 918854,173,1480,32,37,1,36,3,Paccayādhīnavuttikā hi paccayuppannā .
  8855. 918855,173,1480,38,47,1,50,8,"Tasmā te tehi anuvattīyanti, te ca te anuvattantīti? "
  8856. 918856,173,1480,48,54,1,37,5,"Saccametaṃ, tathāpi atthi tesaṃ viseso. "
  8857. 918857,173,1480,55,74,1,107,8,Svāyaṃ viseso‘‘ cakkhuviññāṇādippavattiyañhi cakkhādīnaṃ siddhamādhipaccan’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.219) aṭṭhakathāyaṃ dassitoyeva.
  8858. 918858,173,1481,2,27,1,168,18,"Apica khandhapañcake yāyaṃ sattapaññatti, tassā visesanissayo cha ajjhattikāni āyatanānīti tāni tāva ādhipaccatthaṃ upādāya‘‘ cakkhundriyaṃ… pe… manindriyan’’ tiādito vuttāni. "
  8859. 918859,173,1481,28,41,1,88,12,"Tāni pana yena dhammena pavattanti, ayaṃ so dhammo tesaṃ ṭhitihetūti dassanatthaṃ jīvitaṃ. "
  8860. 918860,173,1481,42,58,1,100,11,"Tayime indriyapaṭibaddhā dhammā imesaṃ vasena‘‘ itthī, puriso’’ ti voharīyantīti dassanatthaṃ bhāvadvayaṃ. "
  8861. 918861,173,1481,59,69,1,116,10,Svāyaṃ sattasaññito dhammapuñjo pabandhavasena pavattamāno imāhi vedanāhi saṃkilissatīti dassanatthaṃ vedanāpañcakaṃ.
  8862. 918862,173,1481,70,74,1,66,4,Tato visuddhatthikānaṃ vodānasambhāradassanatthaṃ saddhādipañcakaṃ.
  8863. 918863,173,1481,75,90,1,137,13,"Tato vodānasambhārā imehi visujjhanti, visuddhippattā, niṭṭhitakiccā ca hontīti dassanatthaṃ ante anaññātaññassāmītindriyādīni tīṇi vuttāni. "
  8864. 918864,173,1481,91,101,1,52,6,Sabbattha‘‘ ādhipaccatthaṃ upādāyā’’ ti padaṃ yojetabbaṃ.
  8865. 918865,173,1481,102,106,1,48,4,Ettāvatā adhippetatthasiddhīti aññesaṃ aggahaṇaṃ.
  8866. 918866,173,1482,2,9,1,67,7,Atha vā pavattinivattīnaṃ nissayādidassanatthampi etāni eva vuttāni.
  8867. 918867,173,1482,10,17,1,67,7,Pavattiyā hi visesato mūlanissayabhūtāni cha ajjhattikāni āyatanāni.
  8868. 918868,173,1482,18,34,1,36,5,Yathāha‘‘ chasu loko samuppanno’’ tiādi( su. ni.171).
  8869. 918869,173,1482,35,38,1,33,3,Tassā uppatti itthipurisindriyehi.
  8870. 918870,173,1482,39,44,1,68,5,Visabhāgavatthusarāganimittā hi yebhuyyena sattakāyassa abhinibbatti.
  8871. 918871,173,1482,45,99,1,157,22,"Vuttañhetaṃ‘‘ tiṇṇaṃ kho pana, mahārāja, sannipātā gabbhassāvakkanti hoti, idha mātāpitaro ca sannipatitā honti, mātā ca utunī hoti, gabbho ca paccupaṭṭhito hotī’’ ti( ma. ni.1.408;2.411; mi. pa.4.1.6). "
  8872. 918872,173,1482,100,104,1,45,4,Avaṭṭhānaṃ jīvitindriyena tena anupāletabbato.
  8873. 918873,173,1482,105,115,1,37,6,Tenāha‘‘ āyu ṭhiti yapanā yāpanā’’ tiādi.
  8874. 918874,173,1482,116,119,1,17,2,Upabhogo vedanāhi .
  8875. 918875,173,1482,120,123,1,41,3,Vedanāvasena hi iṭṭhādisabbavisayupabhogo.
  8876. 918876,173,1482,124,125,1,7,1,Yathāha–
  8877. 918877,173,1482,126,149,1,59,8,"‘‘ vedayati vedayatīti kho, bhikkhave, tasmā vedanāti vuccatī’’ ti( saṃ. ni.3.79). "
  8878. 918878,173,1482,150,158,1,118,8,Evaṃ pavattiyā nissayasamuppādaṭṭhitisambhogadassanatthaṃ cakkhundriyaṃ yāva upekkhindriyanti cuddasindriyāni desitāni.
  8879. 918879,173,1482,159,166,1,45,6,"Yathā cetāni pavattiyā, evaṃ itarāni nivattiyā. "
  8880. 918880,173,1482,167,176,1,80,8,Vivaṭṭasannissitena hi nibbattitāni saddhādīni pañca indriyāni nivattiyā nissayo.
  8881. 918881,173,1482,177,182,1,60,5,Uppādo anaññātaññassāmītindriyena tassa paṭhamaṃ uppajjanato.
  8882. 918882,173,1482,183,185,1,23,2,Avaṭṭhānaṃ aññindriyena.
  8883. 918883,173,1482,186,189,1,48,3,Upabhogo aññātāvindriyena aggaphalasamupabhogato.
  8884. 918884,173,1482,190,195,1,35,5,Evampi etāni eva indriyāni desitāni.
  8885. 918885,173,1482,196,200,1,52,4,Ettāvatā yathādhippetatthasiddhito aññesaṃ aggahaṇaṃ.
  8886. 918886,173,1482,201,206,1,50,5,Etenāpi nesaṃ desanānukkamopi saṃvaṇṇito veditabbo.
  8887. 918887,173,1483,2,15,1,102,8,"220. {Kusalākusalavīriyādīnī}ti ettha ādi -saddena kusalasamādhiādīnaṃ, abyākatavīriyādīnañca saṅgaho daṭṭhabbo. "
  8888. 918888,173,1483,16,28,1,92,9,"{Paccayādī}ti ādi -saddena desārammaṇādayo gahitā, yathāvuttavīriyādīni, cakkhādīni ca saṅgaṇhāti. "
  8889. 918889,173,1483,29,35,1,69,5,"Iccevaṃ sabbasaṅgāhikāni vīriyindriyādipadāni, cakkhundriyādipadāni ca. "
  8890. 918890,173,1483,36,46,1,50,5,{Tenā}ti‘‘ evaṃ santepī’’ tiādinā bhūmivibhāgakathanena.
  8891. 918891,173,1483,47,51,1,52,3,{Tannivattanenā}ti sabbesaṃ sabbabhūmikattanivattanena.
  8892. 918892,173,1483,52,60,1,91,8,Avijjamānasaṅgāhakattan ti tassaṃ tassaṃ bhūmiyaṃ anupalabbhamānassa indriyassa saṅgāhakatā.
  8893. 918893,173,1484,2,4,1,35,2,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8894. 918894,173,1485,2,4,1,20,2,2 . Pañhapucchakavaṇṇanā
  8895. 918895,173,1486,2,19,1,111,13,Idha imasmiṃ‘‘ sattindriyā anārammaṇā’’ ti evaṃ ekantānārammaṇatte vuccamāne na ābhaṭṭhaṃ jīvitindriyaṃ na bhāsitaṃ.
  8896. 918896,173,1486,20,27,1,52,7,Ṭīkāyaṃ pana anābhaṭṭhan ti katasamāsaṃ katvā vuttaṃ.
  8897. 918897,173,1486,28,38,1,47,6,Rūpadhammesu saṅgahitatan ti‘‘ rūpan’’ ti gaṇitataṃ.
  8898. 918898,173,1486,39,43,1,50,4,Arūpakoṭṭhāsena arūpabhāvena siyāpakkhe saṅgahitaṃ.
  8899. 918899,173,1486,44,45,1,5,1,Kasmā?
  8900. 918900,173,1486,46,50,1,32,3,Tassa parittārammaṇāditā atthīti.
  8901. 918901,173,1486,51,72,1,125,15,"Yasmā pana rūpārūpamissakasseva vasena siyāpakkhasaṅgaho yutto, na ekadesassa, tasmā ekadesassa taṃ anicchanto āha‘‘ adhippāyo’’ ti. "
  8902. 918902,173,1486,73,84,1,60,7,Idāni tamatthaṃ pakāsetuṃ‘‘ arūpakoṭṭhāsena panā’’ tiādi vuttaṃ.
  8903. 918903,173,1486,85,89,1,51,3,{Navattabbatā}ti parittārammaṇādibhāvena navattabbatā.
  8904. 918904,173,1486,90,104,1,100,10,Kathaṃ pana rūpakoṭṭhāsenassānārammaṇassa navattabbatāti codanaṃ sandhāyāha‘‘ na hi anārammaṇan’’ tiādi.
  8905. 918905,173,1486,105,122,1,83,8,‘‘ Avijjamānārammaṇānārammaṇesū’’ ti iminā‘‘ anārammaṇā’’ ti bāhiratthasamāso ayanti dasseti .
  8906. 918906,173,1486,123,127,1,44,3,{Navattabbesū}ti sārammaṇabhāvena navattabbesu.
  8907. 918907,173,1486,128,131,1,33,2,{Anārammaṇattā}ti ārammaṇarahitattā.
  8908. 918908,173,1486,132,172,1,207,22,"‘‘ Navindriyā siyā parittārammaṇā, siyā mahaggatārammaṇā, siyā appamāṇārammaṇā, siyā na vattabbā‘ parittārammaṇā’ tipi‘ mahaggatārammaṇā’ tipi‘ appamāṇārammaṇā’ tipī’’ tiādīsu( vibha.223) viya na sārammaṇasseva navattabbataṃ dasseti. "
  8909. 918909,173,1486,173,184,1,96,10,"Yathā ca na sārammaṇasseva navattabbatāpariyāyo, atha kho anārammaṇassāpīti sārammaṇe niyamābhāvo. "
  8910. 918910,173,1486,185,201,1,101,12,Evaṃ navattabbaṃ sārammaṇamevāti ayampi niyamo natthīti dassento‘‘ navattabbassa vā sārammaṇatan’’ ti āha.
  8911. 918911,173,1486,202,206,1,28,4,Tassa na dassetīti sambandho.
  8912. 918912,173,1486,207,216,1,35,5,‘‘ Na hī’’ tiādinā tamevatthaṃ vivarati.
  8913. 918913,173,1487,2,19,1,127,12,"Tattha rūpanibbānānaṃ sukhādisampayuttabhāvena navattabbatā, na parittārammaṇādibhāvenāti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ athāpī’’ tiādi. "
  8914. 918914,173,1487,20,24,1,33,4,Tattha athāpi vattatīti sambandho.
  8915. 918915,173,1487,25,38,1,107,12,Siyā anārammaṇantipi vattabbaṃ {siyā}ti anārammaṇaṃ dhammāyatanaṃ sārammaṇehi visuṃ katvā evaṃ vattabbaṃ siyā.
  8916. 918916,173,1487,39,67,1,153,22,"Navattabba -saddo yadi sārammaṇesveva vatteyya, na cevaṃ vuttaṃ, avacane ca aññaṃ kāraṇaṃ natthīti dassento āha‘‘ na hi pañhapucchake sāvasesā desanā atthī’’ ti. "
  8917. 918917,173,1487,68,74,1,59,6,Tasmā navattabba -saddo anārammaṇesupi vattatevāti adhippāyo.
  8918. 918918,173,1487,75,115,1,360,28,"Yāpi‘‘ aṭṭhindriyā siyā ajjhattārammaṇā’’ ti ajjhattārammaṇādibhāvena navattabbatā vuttā, sā jīvitindriyassa ākiñcaññāyatanakāle paṭhamāruppaviññāṇābhāvamattārammaṇataṃ sandhāya vuttā, na sārammaṇasseva navattabbatādassanatthaṃ, nāpi anārammaṇassa parittārammaṇādibhāvena navattabbatābhāvadassanatthanti dassento ‘‘ aṭṭhindriyā siyā ajjhattārammaṇāti ettha cā’’ tiādimāha. "
  8919. 918919,173,1487,116,123,1,50,6,Tattha siyā {ajjhattārammaṇātī}ti iti -saddo ādiattho.
  8920. 918920,173,1487,124,166,1,239,25,"Tena avasiṭṭhapāḷisaṅgaṇhanena‘‘ siyā na vattabbā‘ ajjhattārammaṇā’ tipi‘ bahiddhārammaṇā’ tipi‘ ajjhattabahiddhārammaṇā’ tipī’’ ti imāya pāḷiyā vuttamatthaṃ jīvitindriyassa dassento‘‘ jīvitindriyassa… pe… navattabbatā veditabbā’’ ti āha, taṃ vuttatthameva. "
  8921. 918921,173,1488,2,4,1,29,2,Pañhapucchakavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8922. 918922,173,1489,2,4,1,31,2,Indriyavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8923. 918923,173,1490,2,4,1,24,2,6 . Paṭiccasamuppādavibhaṅgo
  8924. 918924,173,1491,2,4,1,18,2,1 . Suttantabhājanīyaṃ
  8925. 918925,173,1492,2,2,1,17,1,Uddesavāravaṇṇanā
  8926. 918926,173,1493,2,17,1,40,6,225.‘‘ Vuttattā’’ ti idaṃ nissakkaṃ kiṃ lakkhaṇaṃ?
  8927. 918927,173,1493,18,19,1,13,1,Hetulakkhaṇaṃ.
  8928. 918928,173,1493,20,25,1,46,5,Yadi evaṃ taṃhetuko vibhajjavādibhāvo āpajjati.
  8929. 918929,173,1493,26,33,1,77,7,Na hi moggaliputtatissattherena vuttattā buddhasāvakā vibhajjavādino ahesunti?
  8930. 918930,173,1493,34,35,1,11,1,Nayidamevaṃ.
  8931. 918931,173,1493,36,44,1,41,6,"Tividho hi hetu ñāpako, kārako, sampāpakoti. "
  8932. 918932,173,1493,45,96,1,240,29,"Tesu ñāpakahetu idhādhippeto, tasmā tena mahātherena‘‘ kiṃ vādī, bhante, sammāsambuddho’’ ti puṭṭhena‘‘ vibhajjavādī, mahārājā’’ ti tadā vuttavacanena ñāyati‘‘ sammāsambuddhasāvakā vibhajjavādino’’ ti imamatthaṃ dasseti kiṃ… pe… vuttattā… pe… vibhajjavādino’’ ti."
  8933. 918933,173,1493,97,149,1,254,33,"‘‘ Ahañhi, brāhmaṇa, vinayāya dhammaṃ desemi rāgassā’’ tiādiṃ vatvā‘‘ no ca kho yaṃ tvaṃ sandhāya vadesī’’ tiādinā( pārā.5-9) verañjabrāhmaṇassa bhagavatā venayikādibhāvo vibhajja vuttoti taṃ anuvadantā sāvakāpi tathā vadantīti āha‘‘ te hi venayikādibhāvaṃ vibhajja vadantī’’ ti. "
  8934. 918934,173,1493,150,157,1,59,7,Cīvarādīnan ti ādi -saddena somanassādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  8935. 918935,173,1493,158,163,1,52,5,Tānipi hi sevitabbāsevitabbabhāvena vibhajja vuttāni.
  8936. 918936,173,1493,164,184,1,140,15,"Vibhajjavādiparisā vibhajjavādimaṇḍalan ti etasmiṃ atthe yathā taṃ otiṇṇo nāma hoti, taṃdassanatthaṃ‘‘ ācariye anabbhācikkhantenā’’ tiādi vuttaṃ. "
  8937. 918937,173,1493,185,189,1,44,4,Sakasamayāvokkamādi hi paramatthato tadotāro.
  8938. 918938,173,1493,190,212,1,148,16,"‘‘ Asaṃkiliṭṭhāpi avijjā atthi amaggavajjhā, yāya nivutā khīṇāsavāpi nāmagottādīsu ekaccaṃ na jānanti, sā kusalacittuppādesupi pavattatī’’ ti nikāyantariyā. "
  8939. 918939,173,1493,213,225,1,80,8,Taṃ sandhāyāha‘‘ avijjā puññāneñjābhisaṅkhārānaṃ hetupaccayo hotītiādiṃ vadanto’’ ti.
  8940. 918940,173,1493,226,228,1,32,2,Upalakkhaṇañhetaṃ sahajātakoṭiyā.
  8941. 918941,173,1493,229,248,1,146,15,"Ādi -saddena akusalacittenapi ñāṇaṃ uppajjati, yā saṃkiliṭṭhā paññāti, acetasikaṃ sīlaṃ, aviññattisaṅkhātaṃ rūpabhāvaṃ dussilyanti evamādiṃ saṅgaṇhāti. "
  8942. 918942,173,1493,249,252,1,43,3,Parasamayāyūhanaṃ parasamaye byāpārāpattiyā.
  8943. 918943,173,1493,253,268,1,87,12,"Yo tattha sakasamayena viruddho attho, tassa vā dīpanena siyā, parasamaye vādāropanena vā . "
  8944. 918944,173,1493,269,292,1,105,13,Tesu purimaṃ‘‘ ācariye anabbhācikkhantenā’’ ti iminā apanītanti itaraṃ dasseti‘‘ parasamayaṃ… pe… anāyūhantenā’’ ti.
  8945. 918945,173,1493,293,298,1,46,4,{Asampiṇḍentenā}ti upacayatthaṃ sandhāya vadanti.
  8946. 918946,173,1493,299,308,1,68,9,Āyūhana-saddo pana upacayattho na hotīti kecivādo na sārato gahetabbo.
  8947. 918947,173,1494,2,6,1,42,3,{Tabbipariyāyenā}ti yathāvinayaṃ avaṭṭhānena.
  8948. 918948,173,1494,7,20,1,127,12,"Sāvajjassa anavajjatādīpanādinā kammantaraṃ bhindanto vināsento, āloḷento vā dhammataṃ dhammasabhāvaṃ vilometi viparītato dahati. "
  8949. 918949,173,1494,21,31,1,83,8,"{Mahāpadese}ti mahāapadese, buddhādayo mahante mahante apadisitvā vuttāni mahākāraṇāni. "
  8950. 918950,173,1494,32,42,1,78,8,"{Mahāpadese}ti vā mahāokāse, mahantāni dhammassa patiṭṭhānaṭṭhānānīti vuttaṃ hoti. "
  8951. 918951,173,1494,43,53,1,78,8,"Tatrāyaṃ vacanattho– apadisīyatīti apadeso, buddho apadeso etassāti buddhāpadeso. "
  8952. 918952,173,1494,54,57,1,17,3,Esa nayo sesesupi.
  8953. 918953,173,1494,58,88,1,129,18,Atthato cāyaṃ mahāpadeso‘‘ sammukhā metaṃ bhagavato sutan’’ tiādinā kenaci ābhatassa‘‘ dhammo’’ ti vā‘‘ adhammo’’ ti vā vinicchayane kāraṇaṃ.
  8954. 918954,173,1494,89,92,1,14,3,Kiṃ pana tanti?
  8955. 918955,173,1494,93,97,1,37,4,Tassa yathābhatassa suttotaraṇādi eva.
  8956. 918956,173,1494,98,102,1,26,4,Yadi evaṃ kathaṃ cattāroti?
  8957. 918957,173,1494,103,110,1,41,6,"Dhammassa dve sampadāyo bhagavā, sāvakā ca. "
  8958. 918958,173,1494,111,115,1,43,4,Tesu sāvakā saṅghagaṇapuggalavasena tividhā.
  8959. 918959,173,1494,116,130,1,75,10,Evaṃ‘‘ amumhā mayā ayaṃ dhammo paṭiggahito’’ ti apadisitabbānaṃ bhedena cattāro.
  8960. 918960,173,1494,131,141,1,44,6,Tenāha‘‘ sammukhā metaṃ bhagavato sutan’’ tiādi.
  8961. 918961,173,1494,142,153,1,84,7,Nettiyampi vuttaṃ‘‘ buddhāpadeso saṅghāpadeso sambahulattherāpadeso ekattherāpadeso’’ ti.
  8962. 918962,173,1495,2,12,1,122,9,{Suttasuttānulomaācariyavādaattanomatimahāpadese}ti ettha tisso saṅgītiyo āruḷhāni tīṇi piṭakāni atthasūcanādiatthena suttaṃ.
  8963. 918963,173,1495,13,21,1,79,8,Yathāvuttassa suttassa anulomato yathāvuttā eva cattāro mahāpadesā suttānulomaṃ.
  8964. 918964,173,1495,22,28,1,70,6,Pāḷiyā atthagāhaṇena dhammatāyaṃ patiṭṭhāpanato aṭṭhakathā ācariyavādo.
  8965. 918965,173,1495,29,34,1,52,5,Nayaggāhena anubuddhiyā attano paṭibhānaṃ attanomati.
  8966. 918966,173,1495,35,45,1,141,10,Ettha ca suttaācariyavādaattanomatīnampi kenaci ābhatassa dhammādhammādibhāvavinicchayane kāraṇabhāvasabhāvato mahāpadesatā vuttāti veditabbā.
  8967. 918967,173,1495,46,51,1,39,4,"Santiṭṭhati appaṭibāhanto, avilomento ca. "
  8968. 918968,173,1495,52,54,1,26,2,Tabbipariyāyena atidhāvati.
  8969. 918969,173,1495,55,105,1,297,36,Ekassa padassa ekena pakārena atthaṃ vatvā tasseva puna pakārantarena atthaṃ vadanto vā aparehi pariyāyehi niddisati nāma yathā‘‘ avijjā dukkhasaccassa yāthāvasarasalakkhaṇaṃ paṭivijjhituṃ na detī’’ tiādiṃ vatvā puna‘‘ ayaṃ avijjā dukkhādīsu aññāṇan’’ ti vuttāpi‘‘ dukkhasaccassa ekadeso hotī’’ tiādivacanaṃ.
  8970. 918970,173,1495,106,135,1,185,21,Atha vā hetubhāvena vuttassa atthassa puna phalabhāvena vacanaṃ tamevatthaṃ punarāvattetvā niddisanaṃ yathā‘‘ viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ ti vatvā puna‘‘ nāmarūpapaccayā saḷāyatanan’’ ti vacanaṃ.
  8971. 918971,173,1495,136,145,1,51,7,Atha vā‘‘ sabbametaṃ bhavacakkaṃ kammañceva vipāko ca.
  8972. 918972,173,1495,146,161,1,160,13,Kilesakammavipākavasena tividhan’’ ti ca ādinā vuttassevatthassa duvidhatividhādivibhāgadassanaṃ tamevatthaṃ punarāvattetvā niddisananti evamettha attho veditabbo.
  8973. 918973,173,1496,2,11,1,30,4,{Sattavohāro}ti ‘‘ satto’’ ti samaññā.
  8974. 918974,173,1496,12,34,1,216,20,"Ye hi dhamme samūhabhūte santānavasena vattamāne upādāya sattapaññatti, tassā tato aññathānāññathāaccantābhāvasaṅkhāte ante anupagamma yāthāvato saṅgahaṇaṃ, bodhanañca dhammatāyaṃ akusalassa dukkaraṃ durabhisambhavanti. "
  8975. 918975,173,1496,35,46,1,136,10,"Avijjādikassa paccayadhammassa saṅkhārādipaccayuppannadhammaṃ pati hetuādinā paccayena paccayabhāvo paccayākāro, paṭiccasamuppādoti attho. "
  8976. 918976,173,1497,2,12,1,61,5,{Vuttanayenā}ti ‘‘ ācariye anabbhācikkhantenā’’ tiādinā vuttanayena.
  8977. 918977,173,1497,13,26,1,122,12,"Kāmañcettha sabbāpi atthavaṇṇanā imināva nayena kātabbā, paṭiccasamuppādavaṇṇanāya pana garutarabhāvaṃ dassento evaṃ vadati. "
  8978. 918978,173,1498,2,5,1,36,3,Pāḷidhamman ti tepiṭakabuddhavacanaṃ.
  8979. 918979,173,1498,6,9,1,42,3,Paṭiccasamuppādan ti paṭiccasamuppādapāḷiṃ.
  8980. 918980,173,1499,2,7,1,26,4,Atthaṃ {katvā}ti hitaṃ katvā.
  8981. 918981,173,1499,8,14,1,33,5,"Yathāyaṃ hitāvaho hoti, evaṃ katvā. "
  8982. 918982,173,1499,15,22,1,40,6,Aṭṭhiṃ {katvā}ti vā attānaṃ atthikaṃ katvā.
  8983. 918983,173,1499,23,25,1,28,2,Sutacintāmayādiṃ ñāṇavisesaṃ.
  8984. 918984,173,1499,26,28,1,43,2,Tadaṅgavikkhambhanādinā kilesakkhayavisesaṃ.
  8985. 918985,173,1500,2,13,1,108,9,"Bhavādīsu ādīnavappaṭicchādanato, balavūpanissayato, kammassa visesahetubhāvato ca vaṭṭassa mūlakāraṇaṃ avijjā. "
  8986. 918986,173,1500,14,23,1,111,9,Vipākavaṭṭanimittassa kammavaṭṭassa kāraṇabhūtampi kilesavaṭṭaṃ avijjāmūlakanti dassanatthaṃ avijjā ādito vuttā.
  8987. 918987,173,1500,24,35,1,86,10,"Taṇhāpi hi avijjāya paṭicchāditādīnave eva visaye assādānupassino pavattati, na aññathā. "
  8988. 918988,173,1500,36,55,1,236,15,"{Mūlādidassanasāmaññañcā}ti valliyā mūlamajjhapariyosānassa dassanena paṭiccasamuppādassa taṃdassanasāmaññañca yojetabbaṃ, samantacakkhunā sabbassa diṭṭhattepi desanākāle desanāñāṇacakkhunā bodhetabbatāvasena ekadesadassanassa adhippetattā. "
  8989. 918989,173,1501,2,21,1,74,10,"Diṭṭhisahitāya mānasahitāya vā taṇhāya‘‘ ahan’’ ti, itarāya‘‘ maman’’ ti abhivadato."
  8990. 918990,173,1501,22,34,1,61,8,‘‘ Abhinandanato’’ ti hi iminā sappītikāya taṇhāya pavatti dassitā.
  8991. 918991,173,1501,35,47,1,68,8,‘‘ Abhivadato’’ ti iminā tato balavatarāya diṭṭhisahitāya mānasahitāya vā.
  8992. 918992,173,1501,48,66,1,103,13,"‘‘ Ajjhosāya tiṭṭhato’’ ti iminā pana tatopi balavatamāya diṭṭhisahitāya, kevalāya vā taṇhāya pavatti dassitā. "
  8993. 918993,173,1501,67,71,1,43,4,Gilitvā pariniṭṭhāpetvā ṭhānañhi ajjhosānaṃ.
  8994. 918994,173,1501,72,75,1,28,3,Tappaccayan ti taṇhāpaccayaṃ.
  8995. 918995,173,1501,76,89,1,76,9,Kathaṃ pana nandivacanena catubbidhampi upādānaṃ vuttanti āha‘‘ nanditā’’ tiādi.
  8996. 918996,173,1501,90,105,1,150,13,"Tattha {nanditātadavippayogatāhī}ti nandibhāvena sabhāvato taṇhupādānaṃ, tāya nandiyā taṇhāya avippayogena avinābhāvena diṭṭhupādānaṃ vuttanti veditabbaṃ."
  8997. 918997,173,1501,106,115,1,58,5,‘‘ Diṭṭhābhinandanabhāvenā’’ ti iminā diṭṭhiyāpi nandibhāvamāha.
  8998. 918998,173,1502,2,8,1,90,5,{Paṭisandhipavattiphassādayo}ti paṭisandhiyaṃ pavatte ca uppannaphassamanosañcetanāviññāṇāni.
  8999. 918999,173,1502,9,19,1,55,6,‘‘ Vipākavaṭṭabhūte’’ ti ca idaṃ pavattavisesanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  9000. 919000,173,1502,20,23,1,39,2,{Vaṭṭūpatthambhakā}ti vaṭṭattayūpanissayā.
  9001. 919001,173,1502,24,27,1,16,2,{Itare}ti akammajā.
  9002. 919002,173,1502,28,32,1,33,4,Tasmin ti yathāvutte āhāracatukke.
  9003. 919003,173,1502,33,45,1,71,7,Vattuṃ {vaṭṭantī}ti taṇhānidānūpanissayato‘‘ taṇhānidānā’’ ti vattuṃ yujjanti.
  9004. 919004,173,1503,2,27,1,145,15,"Yathā ariyamaggo antadvayavajjitamajjhimapaṭipadābhāvato‘‘ ñāyo’’ ti vuccati, evaṃ paṭiccasamuppādopīti āha‘‘ ñāyoti maggo, soyeva vā paṭiccasamuppādo’’ ti. "
  9005. 919005,173,1503,28,33,1,68,5,Attano paṭivedhāya saṃvattati asammohapaṭivedhena paṭivijjhitabbattā.
  9006. 919006,173,1503,34,49,1,101,10,{Saṃvattatī}ti ca nimittassa kattūpacāravasenetaṃ vuttaṃ yathā‘‘ ariyabhāvakarāni saccāni ariyasaccānī’’ ti.
  9007. 919007,173,1503,50,56,1,69,6,Pakatiādayo heṭṭhā saccavibhaṅge hetuvippaṭipattikathāyaṃ dassitā eva.
  9008. 919008,173,1503,57,67,1,45,6,Akāraṇaṃ‘‘ kāraṇan’’ ti gaṇhanti yathā kāpilādayo.
  9009. 919009,173,1503,68,76,1,56,8,Na kiñci kāraṇaṃ bujjhanti yathā taṃ aññe bālaputhujjanā.
  9010. 919010,173,1503,77,85,1,67,8,Itarāsan ti majjhato paṭṭhāya yāva pariyosānā desanādīnaṃ tissannaṃ.
  9011. 919011,173,1503,86,91,1,74,4,{Tadatthatāsambhavepī}ti yathāsakehi kāraṇehi pavattidassanatthatāsambhavepi.
  9012. 919012,173,1503,92,95,1,46,2,{Atthantarasabbhāvato}ti payojanantarasabbhāvato.
  9013. 919013,173,1503,96,113,1,89,7,Vuttāni hi aṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.225)‘‘ jarāmaraṇādikassa dukkhassa attanā adhigatakāraṇasandassanatthaṃ.
  9014. 919014,173,1503,114,124,1,121,9,Āhāranidānavavatthāpanānusārena yāva atītaṃ addhānaṃ atiharitvā puna atītaddhato pabhuti hetuphalapaṭipāṭisandassanatthaṃ.
  9015. 919015,173,1503,125,135,1,103,8,Anāgataddhahetusamuṭṭhānato pabhuti anāgataddhasandassanatthan’’ ti tissannaṃ yathākkamaṃ tīṇi payojanāni.
  9016. 919016,173,1504,2,6,1,63,3,{Taṃtaṃphalapaṭivedho}ti jātiādīnaṃ jarāmaraṇāditaṃtaṃphalāvagamo.
  9017. 919017,173,1504,7,16,1,83,7,"{Anuvilokayato}ti purime vikappe vipassanānimittaṃ anuvilokanaṃ, dutiye desanānimittaṃ. "
  9018. 919018,173,1504,17,36,1,163,13,"Kāmupādānabhūtā taṇhā manosañcetanāhārasaṅkhātassa bhavassa, taṃsampayuttānaṃ, tannimittānañca sesāhārānaṃ visesapaccayo hotīti āha‘‘ āhārataṇhādayo paccuppannaddhā’’ ti. "
  9019. 919019,173,1504,37,42,1,36,5,Ādi -saddena yāva viññāṇaṃ gahetabbaṃ.
  9020. 919020,173,1504,43,66,1,188,18,{Āhārataṇhādayo}ti ettha paccuppannakammavaṭṭapariyāpanne āhāre gahetvā addhayojanaṃ katvā anāgatavipākavaṭṭapariyāpanne gahetvā yojetuṃ vuttaṃ‘‘ āhārā vā taṇhāya pabhāvetabbā anāgato addhā’’ ti.
  9021. 919021,173,1504,67,71,1,33,3,{Pabhāvetabbā}ti āyatiṃ uppādetabbā.
  9022. 919022,173,1504,72,100,1,241,22,"{Yujjatī}ti phalabhūte āhāre paccuppanne paccakkhato dassetvā‘‘ taṃnidānaṃ taṇhaṃ tassā nidānan’’ tiādinā phalaparamparāya kāraṇaparamparāya ca dassanaṃ tathābujjhanakānaṃ puggalānaṃ ajjhāsayānulomato, dhammasabhāvāvilomanato ca yuttiyā saṅgayhati. "
  9023. 919023,173,1504,101,126,1,177,20,"Yadi taṇhādayo atīto addhā, taṇhāggahaṇeneva saṅkhārāvijjā gahitāti kimatthaṃ puna te gahitāti āha‘‘ saṅkhārāvijjā tatopi atītataro addhā vutto saṃsārassa anādibhāvadassanatthan’’ ti. "
  9024. 919024,173,1504,127,134,1,64,7,Atītan ti vā atītatāsāmaññena atītatarampi saṅgahitaṃ daṭṭhabbaṃ.
  9025. 919025,173,1505,2,5,1,55,2,{Punabbhavābhinibbattiāhārakā}ti punabbhavūpapattipaccayā.
  9026. 919026,173,1505,6,11,1,41,4,Iti {vacanato}ti evaṃ vuttavacanasabbhāvato.
  9027. 919027,173,1505,12,31,1,110,12,"Viññāṇāhāro tāva punabbhavābhinibbattiyā hetu, itare pana kathanti āha‘‘ taṃsampayuttattā… pe… kabaḷīkārāhārassā’’ ti. "
  9028. 919028,173,1505,32,38,1,67,6,Tassa āyatiṃ punabbhavābhinibbattiāhārakā cattāro āhārāti sambandho.
  9029. 919029,173,1505,39,46,1,75,6,"Saddhādīnaṃ upanissayatā pariccāgādikāle, rāgādīnaṃ gadhitassa bhojanādikāle. "
  9030. 919030,173,1505,47,51,1,57,4,Tena yathākkamaṃ kusalākusalakammaviññāṇāyūhanaṃ dassitaṃ.
  9031. 919031,173,1505,52,62,1,78,8,"{Tasmā}ti yasmā āyatiṃ punabbhavābhinibbattiāhārakā cattāro āhārā gayhanti, tasmā. "
  9032. 919032,173,1505,63,74,1,67,5,{Purimoyevattho}ti ‘‘ āhārataṇhādayo paccuppannaddhā’’ tiādinā vuttaattho.
  9033. 919033,173,1505,75,79,1,21,3,{Atīte}ti atīte addhani.
  9034. 919034,173,1505,80,97,1,101,13,Tato paran ti tato atītaddhato paraṃ paccuppanne anāgate ca addhani‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇan’’ tiādinā.
  9035. 919035,173,1505,98,102,1,65,4,Paccakkhānan ti paccuppannabhavapariyāpannatāya paccakkhabhūtānaṃ.
  9036. 919036,173,1505,103,111,1,68,8,Paccuppannaṃ hetun ti etarahi vattamānaṃ taṇhādikaṃ āhārādīnaṃ hetuṃ.
  9037. 919037,173,1506,2,21,1,46,5,Suttaṃ āharati‘‘ āsavasamudayā avijjāsamudayo’’ ti( ma. ni.1.103).
  9038. 919038,173,1506,22,28,1,52,4,"{Vaṭṭahetuno}ti vipākavaṭṭahetuno, sakalavaṭṭahetuno vā. "
  9039. 919039,173,1506,29,36,1,66,7,Akusalañhi kammaṃ kammavaṭṭassa kilesavaṭṭassa ca paccayo hotiyeva.
  9040. 919040,173,1506,37,48,1,76,7,‘‘ Bhavataṇhāyapi hetubhūtā’’ ti iminā kilesavaṭṭassāpi avijjāya paccayabhāvamāha.
  9041. 919041,173,1506,49,67,1,195,14,"Evañcetaṃ, bhikkhave, vuccatī’’ tiādinā vaṭṭasīsānampi avijjātaṇhānaṃ sappaccayatādassanāpadesena sabbesampi saṅkhatadhammānaṃ hetuphalaparamparāvicchedavuttiyā purimāya koṭiyā apaññāyanaṃ vibhāveti. "
  9042. 919042,173,1507,2,13,1,93,10,Avijjaṃ taṇhā {anuvattatī}ti dukkhe taṇhaṃ abhibhavitvā pavattiyā tato avijjāya balavabhāvamāha.
  9043. 919043,173,1507,14,21,1,106,7,Avijjābhibhūtā hi sattā satipi taṇhāparitassite ekantānatthasaññitaṃ attakilamathānuyogadukkhamanuyuñjanti.
  9044. 919044,173,1507,22,33,1,92,10,Taṇhaṃ avijjā {anuvattatī}ti sukhe avijjaṃ abhibhavitvā pavattiyā tato taṇhāya balavabhāvamāha.
  9045. 919045,173,1507,34,54,1,202,19,"Yadipi sāvajjasukhānubhave balavatīyeva avijjā vijjamānaādīnavaṃ paṭicchādentī tiṭṭhati, taṇhā pana tatopi balavataratāya satte vipulānatthasañhite anariye sukhe niyojetīti avijjāya tadanuvattanaṃ vuttaṃ. "
  9046. 919046,173,1508,2,6,1,34,4,Āyatanachakkaṃ vā kāyoti sambandho.
  9047. 919047,173,1508,7,16,1,94,7,"Cakkhādinissaye {sesadhamme}ti cakkhādinissayabhūte, tappaṭibaddhe ca sasantānapariyāpanne dhamme. "
  9048. 919048,173,1508,17,24,1,60,6,Cakkhādinissite eva {katvā}ti cakkhādiggahaṇeneva gahite katvā.
  9049. 919049,173,1508,25,30,1,61,5,Cakkhādikāyan ti cakkhādidhammasamūhaṃ paresaṃ pañcakkhandhaṃ.
  9050. 919050,173,1508,31,44,1,107,11,"Phassena {phuṭṭho}ti ārammaṇaṃ phusantena viya uppannena sukhavedaniyena, dukkhavedaniyena ca phassena phuṭṭho. "
  9051. 919051,173,1508,45,53,1,65,8,Phasse hi tathā uppanne taṃsamaṅgīpuggalo phuṭṭhoti vohāro hotīti.
  9052. 919052,173,1509,2,19,1,119,12,"Yathā saḷāyatanāni phassassa visesapaccayo, evaṃ vedanāyapīti dassento‘‘ saḷāyatanānaṃ vedanāya visesapaccayabhāvan’’ ti āha. "
  9053. 919053,173,1509,20,24,1,33,3,Tannissitan ti saḷāyatananissitaṃ.
  9054. 919054,173,1509,25,28,1,59,2,{Atītaddhāvijjātaṇhāmūlako}ti atītaddhabhūtaavijjātaṇhāmūlako.
  9055. 919055,173,1509,29,37,1,80,7,Kāyassa bhedā {kāyūpago}ti ubhayatthāpi kāyasaddena upādinnakkhandhapañcako gahito.
  9056. 919056,173,1509,38,41,1,41,3,Tadupagatā upapajjanaṃ paṭisandhiggahaṇaṃ.
  9057. 919057,173,1509,42,45,1,28,2,{Ubhayamūlo}ti avijjātaṇhāmūlo.
  9058. 919058,173,1510,2,6,1,55,3,{Anabhisamayabhūtattā}ti abhisamayassa paṭipakkhabhūtattā.
  9059. 919059,173,1510,7,11,1,24,3,{Avijjāyā}ti avijjāya sati.
  9060. 919060,173,1511,2,6,1,23,3,Gahaṇan ti gahetabbataṃ.
  9061. 919061,173,1511,7,21,1,124,12,"{Tasmā}ti yasmā sati saṅkhārasaddena āgatasaṅkhārattepi avijjāpaccayā saṅkhārā padhānatāya visuṃ vuttā gobalībaddañāyena, tasmā. "
  9062. 919062,173,1511,22,34,1,128,11,Tattha {vuttampī}ti saṅkhārasaddena āgatasaṅkhāresu vuttampi abhisaṅkharaṇakasaṅkhāraṃ vajjetvā aggahetvā itare saṅkhārā yojetabbā.
  9063. 919063,173,1511,35,41,1,69,6,Evañhi atthassa uddharaṇuddharitabbatādvayaṃ asaṅkarato dassitaṃ hoti.
  9064. 919064,173,1511,42,58,1,138,12,‘‘ Idha vaṇṇetabbabhāvenā’’ ti iminā avijjāpaccayā saṅkhārānaṃ satipi saṅkhārasaddena āgatasaṅkhārabhāve yathāvuttameva padhānabhāvaṃ ulliṅgeti.
  9065. 919065,173,1511,59,69,1,54,6,‘‘ Avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti tadekadeso vuttoti sambandho.
  9066. 919066,173,1511,70,89,1,187,18,"Imasmiṃ atthavikappe saṅgaṇhanavasena saṅkhārasaddena āgatasaṅkhārehi saṅgahitāpi avijjāpaccayā saṅkhārā idha vaṇṇetabbabhāvena padhānāti visuṃ gahitā, purimasmiṃ te vajjetvāti ayaṃ viseso. "
  9067. 919067,173,1511,90,99,1,56,5,Tenāha‘‘ vaṇṇetabbasabbasaṅgahaṇavasena duvidhatā vuttā’’ ti.
  9068. 919068,173,1511,100,113,1,94,9,Sāmaññato saṅgayhamānampi padhānabhāvajotanatthaṃ visuṃ gayhati yathā taṃ‘‘ puññañāṇasambhārā’’ ti.
  9069. 919069,173,1512,2,18,1,76,10,"Yena kusalākusaladhammā‘‘ vipākadhammā’’ ti vuccanti, taṃ āyūhanaṃ, kiṃ pana tanti? "
  9070. 919070,173,1512,19,22,1,46,3,Anupacchinnataṇhāvijjāmāne santāne sabyāpāratā.
  9071. 919071,173,1512,23,34,1,35,5,Tenāha‘‘ paṭisandhi… pe… āyūhanarasā’’ ti.
  9072. 919072,173,1512,35,41,1,53,6,Cetanāpadhānattā pana tassa cetanākiccaṃ katvā vuttaṃ.
  9073. 919073,173,1512,42,52,1,88,9,"Rāsikaraṇaṃ, āyūhanan ti ca rāsibhūtassa rūpārūpasaṅkhātassa phalassa nibbattanato vuttaṃ."
  9074. 919074,173,1512,53,67,1,107,10,‘‘ Anārammaṇatā abyākatatā’’ ti idaṃ abyākatasseva anārammaṇattā abyākatasambandhinī anārammaṇatāti katvā vuttaṃ.
  9075. 919075,173,1512,68,75,1,68,6,"Āyatanaṃ, ghaṭanan ti ca taṃtaṃdvārikadhammappavattanameva daṭṭhabbaṃ. "
  9076. 919076,173,1513,2,5,1,38,3,Ananubodhādayo avijjāpadaniddese āgatā.
  9077. 919077,173,1513,6,10,1,58,3,Avijjāpadasambandhena {diṭṭhivippayuttā}ti itthiliṅganiddeso.
  9078. 919078,173,1513,11,14,1,26,2,{Asaṇṭhānattā}ti aviggahattā.
  9079. 919079,173,1514,2,24,1,180,16,Sokādīnaṃ {sabbhāvā}ti‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇan’’ ti aniṭṭhāpetvā tadanantaraṃ sokādīnampi vuttānaṃ vijjamānattā tesaṃ vasena aṅgabahuttappasaṅge paṭiccasamuppādaṅgānaṃ bahubhāve āpanne.
  9080. 919080,173,1514,25,35,1,95,8,"{Dvādasevā}ti kathaṃ dvādaseva, nanu sokādayopi dhammantarabhūtā paṭiccasamuppādadesanāyaṃ vuttāti? "
  9081. 919081,173,1514,36,50,1,65,9,"Saccaṃ vuttā, na pana aṅgantarabhāvenāti dassento‘‘ na hī’’ tiādimāha. "
  9082. 919082,173,1514,51,57,1,63,5,Tattha {phalenā}ti phalabhūtena jarāmaraṇaṅgasaṅgahitena sokādinā.
  9083. 919083,173,1514,58,73,1,169,15,Mūlaṅgaṃ dassetun ti imāya paṭiccasamuppādadesanāya mūlabhūtaṃ avijjaṅgaṃ socanādīhi sammohāpattikathanena dassetuṃ te sokādayo vuttā bhavacakkassa avicchedadassanatthaṃ.
  9084. 919084,173,1514,74,84,1,82,7,"Jarāmaraṇaṃ kāraṇaṃ etesanti jarāmaraṇakāraṇā , sokādayo, tabbhāvo jarāmaraṇakāraṇatā. "
  9085. 919085,173,1514,85,89,1,48,4,Jarāmaraṇaṃ nimittaṃ etassāti jarāmaraṇanimittaṃ.
  9086. 919086,173,1514,90,96,1,39,6,Taṃ tannimittānan ti ettha tanti suttaṃ.
  9087. 919087,173,1514,97,100,1,40,3,Tannimittānaṃ dukkhanimittānaṃ sokādīnaṃ.
  9088. 919088,173,1514,101,109,1,77,7,Tato {parāyā}ti anāgate dutiyattabhāvato parāya tatiyattabhāvādīsu paṭisandhiyā.
  9089. 919089,173,1514,110,114,1,37,3,{Hetuhetubhūtā}ti kāraṇassa kāraṇabhūtā.
  9090. 919090,173,1514,115,122,1,45,6,"Paṭisandhiyā hi saṅkhārā kāraṇaṃ, tesaṃ avijjā. "
  9091. 919091,173,1514,123,161,1,60,9,"Suttan ti‘‘ assutavā puthujjano’’ ti( ma. ni.1.2,17; saṃ. ni.2.61; dha. sa.1007) imaṃ suttaṃ sandhāya vadati. "
  9092. 919092,173,1514,162,169,1,91,7,Avijjā sokādīnaṃ kāraṇanti dassitā assutavatāya avijjābhibhavanadīpaniyā taduppattivacanato.
  9093. 919093,173,1514,170,192,1,114,14,‘‘ Na sokādīnaṃ bālassa jarāmaraṇanimittatāmattassa sādhakaṃ suttan’’ ti vuttamatthaṃ pākaṭaṃ kātuṃ‘‘ na cā’’ tiādi vuttaṃ.
  9094. 919094,173,1514,193,206,1,111,12,"Tena na ca jarāmaraṇanimittameva dukkhaṃ dukkhaṃ, atha kho avijjānimittampettha vuttanayena yojetabbanti dasseti. "
  9095. 919095,173,1514,207,215,1,90,8,Evaṃ jarāmaraṇena sokādīnaṃ ekasaṅkhepaṃ katvā dvādaseva paṭiccasamuppādaṅgāni veditabbāni.
  9096. 919096,173,1515,2,14,1,75,11,"Kasmā panettha jarāmaraṇantā eva desanā katā, kiṃ tato parā pavatti natthīti? "
  9097. 919097,173,1515,15,29,1,163,12,"No natthi, appahīnakilesassa hi kammato, viññāṇādipariyosānabhūtāya ca cutiyā paṭisandhipātubhāvoti pavattitaduparamabhūtaṃ jarāmaraṇaṃ punabbhavābhinibbattinimittaṃ. "
  9098. 919098,173,1515,30,53,1,136,18,"Taṃ pana kammūpapattibhavato jātiyā dassitattā‘‘ bhavapaccayā jātī’’ ti imināva pakāsitanti na puna vuccati, na tato paraṃ pavattiyā abhāvato. "
  9099. 919099,173,1515,54,60,1,57,5,Ekakammanibbattassa ca santānassa jarāmaraṇaṃ pariyosānaṃ.
  9100. 919100,173,1515,61,80,1,122,14,"Sati kilesavaṭṭe kammunā tato punabbhavūpapatti, asati pana tasmiṃ‘‘ esevanto dukkhassā’’ ti jarāmaraṇapariyosānāva desanā katā. "
  9101. 919101,173,1515,81,112,1,242,27,"Yasmā pana na amaraṇā jarā atthi sabbesaṃ uppattimantānaṃ pākānantarabhedato, na cājaraṃ maraṇaṃ apākabhedābhāvā, tasmā tadubhayamekamaṅgaṃ kataṃ, na nāmarūpaṃ viya ubhayaṭṭhāne ekajjhaṃ uppattiyā, saḷāyatanaṃ viya vā āyatanabhāvena kiccasamatāya. "
  9102. 919102,173,1515,113,149,1,238,26,"Yā panāyaṃ osānaṃ gatā punabbhavābhinibbatti dīpitā, tāya‘‘ viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ tiādi, kilesakammābhāve tadabhāvato‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti evamādi eva vā atthato pakāsito hotīti vaṭṭattayassa anavaṭṭhānena paribbhamanaṃ dassitaṃ hoti. "
  9103. 919103,173,1515,150,165,1,131,13,"Atha vā jarāgahaṇena paripakkaparipakkatarādikkamena vattamānaṃ nāmarūpādi, sokādi ca gayhati, tathāssa paripākakālavattinī avijjā ca. "
  9104. 919104,173,1515,166,167,1,7,1,Yathāha–
  9105. 919105,173,1516,2,31,1,189,21,"‘ ‘ Sa kho so, bhikkhave, kumāro vuddhimanvāya indriyānaṃ paripākamanvāya pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāreti cakkhuviññeyyehi rūpehi… pe… kāyaviññeyyehi phoṭṭhabbehi… pe… rajanīyehi. "
  9106. 919106,173,1516,32,74,1,241,27,"So cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe sārajjati, appiyarūpe rūpe byāpajjati, anupaṭṭhitakāyasati ca viharati parittacetaso, tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti, yatthassa te pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī’’ tiādi( ma. ni.1.408). "
  9107. 919107,173,1517,2,16,1,140,14,Ettha hi paripakkindriyassa chasu dvāresu sarāgādiggahaṇena tadavinābhāvitāya vimuttiyā appajānane ca sokādīnaṃ paccayabhūtā avijjā pakāsitā.
  9108. 919108,173,1517,17,75,1,336,30,"Apica‘‘ piyappabhavā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ ti vacanato kāmāsavabhavāsavehi,‘‘ tassa‘ ahaṃ rūpaṃ, mama rūpanti pariyuṭṭhaṭṭhāyino… pe… rūpavipariṇāmaññathābhāvā uppajjanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ ti( saṃ. ni.3.1) vacanato diṭṭhāsavato,‘‘ assutavā’’ tiādivacanato avijjāsavato sokādīnaṃ pavatti dīpitāti tesaṃ hetutāya taggahaṇena gahitā āsavā. "
  9109. 919109,173,1517,76,97,1,148,16,"Tesaṃ sayañca jarāsabhāvatāya jarāgahaṇena gayhanti, tato ca‘‘ āsavasamudayā avijjāsamudayo’’ ti vacanato āsavanimittāya ca avijjāya jarāgahaṇena gahaṇaṃ. "
  9110. 919110,173,1517,98,109,1,54,7,Tato ca‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ ti āvaṭṭati bhavacakkaṃ.
  9111. 919111,173,1517,110,131,1,123,13,Apica‘‘ saṅkhārapaccayā viññāṇan’’ ti vatvā‘‘ bhavapaccayā jātī’’ ti vadantenapi bhavacakkassa anavaṭṭhānato paribbhamanaṃ dassitaṃ.
  9112. 919112,173,1517,132,173,1,382,38,"Ettha hi viññāṇena avijjānivutassa punabbhavo dassito, jātiyā taṇhāya sampayuttassa, ubhayattha ubhinnaṃ anuvattamānattāti avijjātaṇhānimittaṃ bhavacakkaṃ anavaṭṭhānato paribbhamatīti ayamattho dīpitoti jarāmaraṇantāpi desanā na tato paraṃ pavattiyā abhāvaṃ sūceti atadatthattā, na ca paccayantaradassanatthameva puna vacananti sakkā viññātuṃ ekatreva tadubhayadesanāya tassa siddhattā. "
  9113. 919113,173,1517,174,181,1,49,6,"Tathā yaṃ kammaṃ avijjāhetukaṃ, taṃ taṇhāhetukampi. "
  9114. 919114,173,1517,182,188,1,47,5,"Yaṃ taṇhāhetukaṃ, taṃ avijjāhetukampi veditabbaṃ. "
  9115. 919115,173,1517,189,190,1,5,1,Kasmā?
  9116. 919116,173,1517,191,194,1,38,3,Dvinnaṃ bhavamūlānaṃ aññamaññāvirahato.
  9117. 919117,173,1517,195,208,1,125,13,Yathā hi taṇhāpaccayā kāmupādānahetukaṃ kammabhavasaṅkhāraṃ vadanto na vinā bhavataṇhāya avijjā saṅkhārānaṃ paccayoti dasseti.
  9118. 919118,173,1517,209,219,1,91,10,Tathā tameva avijjāpaccayaṃ desento na antarena avijjāya bhavataṇhā kammabhavassa paccayoti.
  9119. 919119,173,1517,220,255,1,303,27,"Tato ca pubbe pavattā avijjādipaccayā saṅkhārādayo , taṇhupādānādipaccayā bhavādayo ca, tathā taṇhāhetuupādānapaccayā bhavo, avijjāpaccayā saṅkhārā, bhavapaccayā jāti, saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ, jātipaccayā jarāmaraṇaṃ, viññāṇādipaccayānāmarūpādīti evametesaṃ aṅgānaṃ pubbāparasambandho dassito hotīti veditabbaṃ. "
  9120. 919120,173,1518,2,4,1,26,2,Uddesavāravaṇṇanā niṭṭhitā.
  9121. 919121,173,1519,2,2,1,24,1,Avijjāpadaniddesavaṇṇanā
  9122. 919122,173,1520,2,14,1,60,7,226. Pitā {kathīyatī}ti asuko asukassa pitāti pitubhāvena kathīyati.
  9123. 919123,173,1520,15,35,1,105,14,Kathiyamāno ca asandehatthaṃ aññehi mittadattehi visesetvā kathīyatīti taṃ dassento āha‘‘ dīgho… pe… datto’’ ti.
  9124. 919124,173,1521,2,5,1,19,2,{Yāthāvo}ti aviparīto.
  9125. 919125,173,1521,6,12,1,54,4,"{Kiccajātito}ti paṭicchādanakiccato, uppajjanaṭṭhānato ca. "
  9126. 919126,173,1522,2,6,1,48,3,{Gahaṇakāraṇavasenā}ti gahaṇassa kāraṇabhāvavasena.
  9127. 919127,173,1522,7,12,1,50,5,Aññasetādīnaṃ nivattakānīti padaṃ ānetvā sambandho.
  9128. 919128,173,1523,2,6,1,39,3,{Chādentiyā}ti chādanākārena pavattantiyā.
  9129. 919129,173,1523,7,13,1,70,6,Tathā pavattanahetu taṃsampayuttā avijjāsampayuttā dukkhārammaṇā honti.
  9130. 919130,173,1524,2,11,1,86,8,{Tasmā}ti sabhāvato agambhīrattā tesaṃ duddasabhāvakaraṇī tadārammaṇatā avijjā uppajjati.
  9131. 919131,173,1524,12,15,1,27,3,Itaresan ti nirodhamaggānaṃ.
  9132. 919132,173,1524,16,29,1,100,9,Samānepi paṇītaasaṃkilesikādibhāve sappaccayato appaccayassa visesaṃ dassetuṃ‘‘ maggassā’’ tiādi vuttaṃ.
  9133. 919133,173,1525,2,4,1,33,2,Avijjāpadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9134. 919134,173,1526,2,2,1,26,1,Saṅkhārapadaniddesavaṇṇanā
  9135. 919135,173,1527,2,32,1,149,16,"‘ ‘ Sodheti apuññaphalato’’ ti iminā puññassa vipākadukkhavivittataṃ āha,‘‘ dukkhato’’ ti iminā cetodukkhavivittataṃ,‘‘ saṃkilesato’’ ti iminā kilesadukkhavivittataṃ."
  9136. 919136,173,1527,33,45,1,57,8,‘‘ Apuññaphalato’’ ti vā iminā puññassa āyatiṃ hitataṃ dasseti.
  9137. 919137,173,1527,46,56,1,67,6,‘‘ Dukkhasaṃkilesato’’ ti iminā pavattihitataṃ pavattisukhatañca dasseti.
  9138. 919138,173,1527,57,60,1,39,2,{Taṃnipphādanenā}ti hitasukhanibbattanena.
  9139. 919139,173,1527,61,63,1,36,2,Pujjabhavanibbattako pujjanibbattako.
  9140. 919140,173,1528,2,21,1,107,12,‘ ‘ Evamidaṃ puññaṃ pavaḍḍhatī’’ tiādīsu puññaphalampi puññanti vuccatīti āha‘‘ puññupaganti bhavasampattupagan’’ ti.
  9141. 919141,173,1529,2,13,1,61,6,{Ādibhāvanā}ti ‘‘ pathavī pathavī’’ tiādinā kasiṇesu pavattabhāvanā.
  9142. 919142,173,1529,14,25,1,59,9,"Pathavī {pathavī}ti vā ettha iti -saddo ādiattho, pakārattho vā. "
  9143. 919143,173,1529,26,30,1,27,3,Tena itarakasiṇānaṃ gahaṇaṃ.
  9144. 919144,173,1529,31,34,1,28,2,{Ādibhāvanā}tiādibhūtā bhāvanā.
  9145. 919145,173,1529,35,44,1,27,5,Sā hi‘‘ parikamman’’ ti vuccati.
  9146. 919146,173,1529,45,47,1,35,2,Maṇḍalakaraṇaṃ kasiṇamaṇḍalakaraṇaṃ.
  9147. 919147,173,1530,2,5,1,39,2,{Dānavasenā}ti deyyadhammapariccāgavasena.
  9148. 919148,173,1530,6,11,1,42,5,Cittacetasikā dhammā dānaṃ diyyati etenāti.
  9149. 919149,173,1530,12,16,1,29,3,{Tatthā}ti tesu cittacetasikesu.
  9150. 919150,173,1530,17,24,1,55,6,Dānaṃ {ārabbhā}ti tehi nibbattiyamānaṃ pariccāgaṃ uddissa.
  9151. 919151,173,1530,25,32,1,37,6,"Yathā vā so nippajjati, tathā ṭhapetvā. "
  9152. 919152,173,1530,33,37,1,29,3,{Adhikiccā}ti tasseva vevacanaṃ.
  9153. 919153,173,1530,38,49,1,94,10,"Yathā vā sampayuttehi nibbattiyamānā dānakiriyā nipphattivasena adhikataṃ pāpuṇāti, tathā katvā. "
  9154. 919154,173,1530,50,53,1,38,3,Cetanāvaseneva hi dānādikammanipphatti.
  9155. 919155,173,1530,54,63,1,32,4,{Itaresū}ti‘‘ sīlaṃ ārabbhā’’ tiādīsu.
  9156. 919156,173,1531,2,8,1,59,5,{Asarikkhakampī}ti attanā asadisampi kaṭattārūpanti sambandho.
  9157. 919157,173,1531,9,11,1,29,2,Vināpi catutthajjhānavipākena.
  9158. 919158,173,1531,12,22,1,60,5,{Rūpataṇhāsaṅkhātassā}ti‘‘ rūpataṇhā’’ ti ettha vuttarūpataṇhamāha.
  9159. 919159,173,1531,23,27,1,46,4,Guñjan ti guñjaphalaparimāṇaṃ dhāraṇīyavatthuṃ.
  9160. 919160,173,1531,28,30,1,14,2,Tathā taṇḍulaṃ.
  9161. 919161,173,1532,2,22,1,112,12,‘ ‘ Vacanavisesamattamevā’’ ti atthavisesābhāvo vuttoti atthavisesābhāvamāha‘‘ kāyadvāre pavatti eva hi ādānādipāpanā’’ ti.
  9162. 919162,173,1532,23,33,1,37,5,{Purimenā}ti‘‘ kāyadvāre pavattā’’ ti iminā.
  9163. 919163,173,1532,34,38,1,49,4,Tañhi pavattimattakathanato dvārūpalakkhaṇaṃ hoti.
  9164. 919164,173,1532,39,47,1,29,3,{Pacchimenā}ti‘‘ ādānā’’ divacanena.
  9165. 919165,173,1533,2,6,1,44,3,{Kāyavacīsaṅkhāraggahaṇe}ti uddesaṃ sandhāyāha.
  9166. 919166,173,1533,7,10,1,34,2,{Kāyavacīsañcetanāgahaṇe}ti niddesaṃ.
  9167. 919167,173,1533,11,14,1,33,2,{Viññāṇassā}ti paṭisandhiviññāṇassa.
  9168. 919168,173,1533,15,21,1,48,6,Sahajātassa pana anantarassa ca paccayo hotiyeva.
  9169. 919169,173,1533,22,39,1,105,12,"‘‘ Kusalā vipākadhammā cā’’ ti idaṃ sekkhaputhujjanasantāne abhiññācetanā idhādhippetā, na itarāti katvā vuttaṃ. "
  9170. 919170,173,1533,40,52,1,141,11,"Tena yathāvuttaabhiññācetanāpi paṭisandhiviññāṇassa paccayo siyā kusalasabhāvattā, vipākadhammattā vā tadaññakusalākusalacetanā viyāti dasseti. "
  9171. 919171,173,1533,53,56,1,37,3,Tayidaṃ lokuttarakusalāya anekantikaṃ.
  9172. 919172,173,1533,57,62,1,37,5,Na hi sā paṭisandhiviññāṇassa paccayo.
  9173. 919173,173,1533,63,70,1,60,6,"Atha vipākadāyinīti vucceyya, evampi ahosikammena anekantikaṃ. "
  9174. 919174,173,1533,71,87,1,87,12,Na hi tassā vipākuppādanaṃ atthīti āha‘‘ na vipākuppādanena kusalatā vipākadhammatā cā’’ ti.
  9175. 919175,173,1533,88,106,1,158,16,"Kevalañhi yā aññesaṃ vipākadhammānaṃ sabyāpārā saussāhā pavatti, tadākārāvassā appahīnakilese santāne pavattīti vipākadhammatā, anavajjaṭṭhena kusalatā ca vuttā. "
  9176. 919176,173,1533,107,114,1,55,6,"Evampi yadi vipākadhammā abhiññācetanā, kathaṃ avipākāti? "
  9177. 919177,173,1533,115,128,1,59,8,Asambhavatoti taṃ asambhavaṃ dassetuṃ‘‘ sā panā’’ tiādi vuttaṃ.
  9178. 919178,173,1533,129,140,1,79,10,"Abhiññācetanā hi yadi vipākaṃ uppādeyya, sabhūmikaṃ vā uppādeyya aññabhūmikaṃ vā. "
  9179. 919179,173,1533,141,151,1,79,9,"Tattha aññabhūmikassa tāva uppādanaṃ ayuttaṃ paccayābhāvato, tathā adassanato ca. "
  9180. 919180,173,1533,152,160,1,19,4,Tenāha‘‘ na hī’’ tiādi.
  9181. 919181,173,1533,161,180,1,202,17,"Sabhūmikaṃ navattabbārammaṇaṃ vā uppādeyya parittādiārammaṇaṃ vā, tesu attano kammasamānārammaṇatāya rūpāvacaravipākassa dassitattā, parittādiārammaṇattā ca abhiññācetanāya navattabbārammaṇaṃ na uppādeyya. "
  9182. 919182,173,1533,181,188,1,102,7,Tathā ekantanavattabbārammaṇattā rūpāvacaravipākassa parittādiārammaṇañca na uppādeyyāti ayamasambhavo.
  9183. 919183,173,1533,189,197,1,37,4,Tenāha‘‘ attanā sadisārammaṇañcā’’ tiādi.
  9184. 919184,173,1533,198,203,1,67,5,Tattha tiṭṭhānikan ti paṭisandhibhavaṅgacutivasena ṭhānattayavantaṃ.
  9185. 919185,173,1533,204,228,1,123,14,‘‘ Pathavīkasiṇaṃ āpokasiṇan’’ tiādinā kusalena abhinnaṃ katvā vipākassa ārammaṇaṃ desitanti āha‘‘ cittuppādakaṇḍe… pe… vuttattā’’ ti.
  9186. 919186,173,1533,229,277,1,322,32,‘‘ Rūpāvacaratikacatukkajjhānāni kusalato ca vipākato ca kiriyato ca catutthassa jhānassa vipāko ākāsānañcāyatanaṃ ākiñcaññāyatanaṃ ime dhammā navattabbā‘‘ parittārammaṇā’’ tipi‘ mahaggatārammaṇā’ tipi‘ appamāṇārammaṇā’ tipī’’ ti vacanato rūpāvacaravipāko ekantanavattabbārammaṇoti āha‘‘ na ca rūpāvacaravipāko parittādiārammaṇo atthī’’ ti.
  9187. 919187,173,1533,278,287,1,95,7,"Svāyamasambhavo parittādiārammaṇāya abhiññācetanāya vipākābhāvaṃ sādheti, na navattabbārammaṇāya . "
  9188. 919188,173,1533,288,306,1,112,14,Navattabbārammaṇāpi hi sā atthīti na byāpīti vipākānuppādane tassā aññaṃ kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ kasiṇesu cā’’ tiādimāha.
  9189. 919189,173,1533,307,318,1,87,7,Samādhivijambhanabhūtā abhiññā samādhissa ānisaṃsamattanti‘‘ samādhiphalasadisā’’ ti vuttaṃ.
  9190. 919190,173,1533,319,340,1,218,18,"Tassa tassa adhiṭṭhānavikubbanadibbasaddasavanādikassa yadicchitassa kiccassa nipphādanamattaṃ pana abhiññācetanā, na kālantaraphalā, diṭṭhadhammavedanīyaṃ viya nāpi vipākaphalā, atha kho yathāvuttaānisaṃsaphalā daṭṭhabbā. "
  9191. 919191,173,1534,2,34,1,218,26,"Keci pana‘‘ samānabhūmikato āsevanalābhena balavantāni jhānānīti tāni vipākaṃ denti samāpattibhāvato, abhiññā pana satipi jhānabhāve tadabhāvato tasmiṃ tasmiṃ ārammaṇe āgantukāvāti dubbalā, tasmā vipākaṃ na detī’’ ti vadanti. "
  9192. 919192,173,1534,35,41,1,71,6,Taṃ akāraṇaṃ punappunaṃ parikammavasena abhiññāyapi vasībhāvasabbhāvato.
  9193. 919193,173,1534,42,83,1,353,34,"Yaṃ pana vadanti‘‘ pādakajjhāne attanā samānasabhāvehi javanehi laddhāsevane sammadeva vasībhāvappatte parisuddhatādiaṭṭhaṅgasamannāgamena sātisaye jāte abhiññā nibbattanti, tāsañca catutthajjhānikattā catutthajjhānabhūmiko eva vipāko nibbatteyya, so ca yathāvuttaguṇena balavatā pādakajjhāneneva katokāsena sijjhatīti anokāsatāya abhiññā na vipākaṃ detī’’ ti. "
  9194. 919194,173,1534,84,88,1,35,4,Tampi akāraṇaṃ avipākabhāvato tāsaṃ.
  9195. 919195,173,1534,89,101,1,86,11,"Sati hi vipākadāyibhāve vipākassa anokāsacodanā yuttā, avipākatā ca tāsaṃ vuttanayā eva. "
  9196. 919196,173,1535,2,9,1,38,6,Na {hotī}ti viññāṇassa paccayo na hotīti.
  9197. 919197,173,1535,10,36,1,162,17,"Uddhaccacetanāpi abhiññācetanāto nibbisesena vuttāti maññamāno‘‘ vipāke’’ ti ca vacanaṃ na vipākārahatāmattavācako, atha kho vipākasabbhāvavācakoti āha‘‘ vicāretabban’’ ti. "
  9198. 919198,173,1535,37,56,1,88,13,Tathā ca vuttaṃ‘‘ na hi‘ vipāke’ ti vacanaṃ vipākadhammavacanaṃ viya vipākārahataṃ vadatī’’ ti.
  9199. 919199,173,1535,57,64,1,44,6,"Tattha yaṃ vicāretabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  9200. 919200,173,1535,65,84,1,151,16,"Idaṃ panettha sanniṭṭhānaṃ– yasmā uddhaccacetanā pavattivipākameva deti, na paṭisandhivipākaṃ, tasmā tassā pavattivipākassa vasena vibhaṅge vipāko uddhaṭo. "
  9201. 919201,173,1535,85,96,1,108,11,Ubhayavipākadāyikāya pana cetanāya nānākkhaṇikakammapaccayo vuccatīti tadabhāvato paṭṭhāne tassā so na vutto.
  9202. 919202,173,1535,97,122,1,109,12,"Yaṃ pana aṭṭhakathāyaṃ‘‘ viññāṇassa paccayabhāve apanetabbā’’ ti( vibha. aṭṭha.226 saṅkhārapadaniddesa) vuttaṃ, taṃ paṭisandhiviññāṇameva sandhāya vuttaṃ."
  9203. 919203,173,1535,123,138,1,86,10,‘‘ Evaṃ uddhaccacetanāpi na hotī’’ ti idampi viññāṇassa paccayatābhāvamattaṃ gahetvā vuttaṃ.
  9204. 919204,173,1535,139,146,1,63,7,Evañhettha aññamaññaṃ pāḷiyā aṭṭhakathāya ca avirodho daṭṭhabbo.
  9205. 919205,173,1536,2,6,1,35,3,{Etthā}ti uddhaccacetanāya vipākadāne.
  9206. 919206,173,1536,7,11,1,35,3,{Amataggapathe}ti evaṃnāmake pakaraṇe.
  9207. 919207,173,1536,12,36,1,140,15,"‘‘ Puthujjanasantāne akusalā dassanena pahātabbā, sekkhasantāne bhāvanāya pahātabbā’’ ti imassa atthassa vuttattā‘‘ puthujjanānaṃ panā’’ tiādi vuttaṃ."
  9208. 919208,173,1536,37,50,1,103,9,‘‘ Na vuccantī’’ ti iminā puthujjane pavattabahiddhāsaṃyojanādīnaṃ bhāvanāya pahātabbapariyāyābhāvaṃ dasseti.
  9209. 919209,173,1536,51,64,1,67,9,‘‘ Yadi vucceyyun’’ tiādinā tamevatthaṃ yuttito ca āgamato ca vibhāveti.
  9210. 919210,173,1536,65,70,1,43,4,Tattha {kesañcī}ti sakabhaṇḍe chandarāgādīnaṃ.
  9211. 919211,173,1536,71,74,1,25,2,{Kecī}ti sakkāyadiṭṭhiādayo.
  9212. 919212,173,1536,75,80,1,32,4,{Kadācī}ti atītādike kismiñci kāle.
  9213. 919213,173,1536,81,85,1,29,2,{Cattattā}tiādi pariyāyavacanaṃ.
  9214. 919214,173,1536,86,90,1,36,3,{Upanissāyā}ti upanissayapaccaye katvā.
  9215. 919215,173,1537,2,5,1,35,3,Itaresan ti nadassanenapahātabbānaṃ.
  9216. 919216,173,1537,6,11,1,26,5,Na ca na hontīti sambandho.
  9217. 919217,173,1537,12,26,1,130,12,"Evañca {katvā}ti yathāvuttapāḷiyaṃ uddhaccaggahaṇena uddhaccasahagatacittuppādo gahito, na yattha katthaci uddhaccanti evamatthe sati. "
  9218. 919218,173,1537,27,30,1,14,3,Tan ti diṭṭhiṃ.
  9219. 919219,173,1537,31,45,1,73,9,"‘‘ Atītādibhāvena navattabbatte’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu anāgatā eva pahātabbāti? "
  9220. 919220,173,1537,46,61,1,117,13,"Na, uppajjanārahā nippariyāyena anāgatā nāma, pahātabbā pana na uppajjanārahāti tesaṃ atītādibhāvena navattabbatā vuttā. "
  9221. 919221,173,1537,62,68,1,55,5,Dassanaṃ {apekkhitvā}ti bhāvitaṃ dassanamaggaṃ upanidhāya.
  9222. 919222,173,1537,69,72,1,60,2,{Sahāyavirahā}ti dassanapahātabbasaṅkhātasahakārikāraṇābhāvato.
  9223. 919223,173,1537,73,87,1,125,13,Vipākaṃ na {janayantī}ti sakalakilesaparikkhaye viya ekaccaparikkhayepi tannimittaṃ taṃ ekaccaṃ kammaṃ na vipaccatīti adhippāyo.
  9224. 919224,173,1537,88,96,1,77,7,Vipāko vibhaṅge {vutto}ti paṭisandhipavattibhedaṃ duvidhampi vipākaṃ sandhāyāha.
  9225. 919225,173,1538,2,7,1,62,5,Akusalānan ti yathāvuttavisesānaṃ puthujjanasantāne akusalānaṃ.
  9226. 919226,173,1538,8,12,1,51,4,Appahātabbānan ti appahātabbasabhāvānaṃ kusalādīnaṃ.
  9227. 919227,173,1538,13,15,1,38,2,Appahātabbaviruddhasabhāvatā sāvajjatā.
  9228. 919228,173,1538,16,23,1,31,3,‘‘ Evampī’’ tiādi dosantaradassanaṃ.
  9229. 919229,173,1538,24,38,1,103,13,"Tena yadipi tesaṃ akusalānaṃ imasmiṃ tike tatiyapadasaṅgaho na siyā, navattabbatā pana āpajjatīti dīpeti. "
  9230. 919230,173,1538,39,52,1,89,9,Sabbena sabbaṃ dhammavasena asaṅgahitassa tikadukesu navattabbatāpattīti āha‘‘ nāpajjatī’’ ti.
  9231. 919231,173,1538,53,67,1,91,9,"Idāni taṃ navattabbatānāpajjanaṃ‘‘ cittuppādakaṇḍe’’ tiādinā kāraṇato, nidassanato ca vibhāveti. "
  9232. 919232,173,1538,68,72,1,20,3,{Yatthā}ti yasmiṃ tike.
  9233. 919233,173,1538,73,77,1,28,3,{Niyogato}ti niyamato ekantato.
  9234. 919234,173,1538,78,81,1,36,3,Tesan ti padattayasaṅgahitadhammānaṃ.
  9235. 919235,173,1538,82,90,1,60,6,Yathāvuttapadesu {viyā}ti yathāvuttesu paṭhamādīsu tīsu padesu.
  9236. 919236,173,1538,91,105,1,111,12,"Yathā bhinditabbā cittuppādā, itare ca yathārahaṃ rāsittayavasena bhinditvā bhajāpitā taṃtaṃkoṭṭhāsato katā, evaṃ. "
  9237. 919237,173,1538,106,109,1,29,2,{Tatthāpī}ti catutthakoṭṭhāsepi.
  9238. 919238,173,1538,110,114,1,44,3,{Bhajāpetabbe}ti navattabbabhāvaṃ bhajāpetabbe.
  9239. 919239,173,1538,115,120,1,44,4,{Tadabhāvā}ti tassa catutthakoṭṭhāsassa abhāvā.
  9240. 919240,173,1538,121,124,1,25,2,{Tathā}ti navattabbabhāvena.
  9241. 919241,173,1539,2,30,1,223,21,"Uppannattike atītā, idha yathāvuttaakusalā na vuttā, apekkhitabbabhāvenārahitāpi taṃsabhāvānativattanato tathā vuccantīti navattabbatāpattidosaṃ pariharanto tassa udāharaṇaṃ tāva dassetuṃ‘‘ atha vā yathā sappaṭighehī’’ tiādimāha. "
  9242. 919242,173,1539,31,35,1,62,4,Taṃsabhāvo cettha sāvajjatāvisiṭṭho dassanapahātabbabhāvābhāvo.
  9243. 919243,173,1539,36,47,1,55,7,‘‘ Evañca satī’’ tiādinā imasmiṃ pakkhe laddhaguṇaṃ dasseti.
  9244. 919244,173,1539,48,67,1,182,17,"Bhāvanāya pahātabbānan ti pariyāyena nippariyāyena ca bhāvanāya pahātabbānaṃ, tattha purimānaṃ amukhyasabhāvattā, pacchimānaṃ avipākattā nānākkhaṇikakammapaccayatā na vuttāti adhippāyo. "
  9245. 919245,173,1539,68,108,1,207,27,"Yathā ca bhāvanāya pahātabbānaṃ nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo natthi, evaṃ dassanena pahātabbānaṃ vasena tesaṃ paccayalābhopi natthīti dassento‘‘ na ca… pe… vuttā’’ ti vatvā tattha kāraṇamāha‘‘ ye hi… pe… pavattantī’’ ti. "
  9246. 919246,173,1539,109,143,1,268,31,"Tattha na te dassanato uddhaṃ {pavattantī}ti ye dassanena pahātabbapaccayā kilesā, te dassanena pahātabbapakkhikā evāti tesaṃ bhāvanāya pahātabbapariyāyo eva natthi, kathaṃ tesaṃ vasena dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbānaṃ kenaci paccayena paccayoti vucceyyāti attho. "
  9247. 919247,173,1539,144,157,1,90,12,"Atha vā ye puthujjanasantāne na dassanena pahātabbā, na te paramatthato bhāvanāya pahātabbā. "
  9248. 919248,173,1539,158,180,1,173,21,"Ye pana te sekkhasantāne, na tesaṃ paccayabhūtā dassanena pahātabbā atthīti evampi dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbānaṃ kenaci paccayena paccayoti na vuttāti veditabbaṃ. "
  9249. 919249,173,1539,181,205,1,216,19,"Yadi dassanenapahātabbapaccayā kilesā dassanapakkhikā, tappaccayaṃ uddhaccasahagataṃ dassanena pahātabbaṃ siyāti kathaṃ tassa ekantabhāvanāya pahātabbatā vuttāti codanaṃ sandhāyāha‘‘ dassanena pahātabbapaccayassā’’ tiādi. "
  9250. 919250,173,1539,206,221,1,176,13,"{Tasmā}ti yasmā sarāgavītarāgasantānesu sahāyavekallena kammassa vipākāvipākadhammatā viya puthujjanasekkhasantānesu uddhaccasahagatassa vuttanayena savipākāvipākatā siddhā, tasmā. "
  9251. 919251,173,1539,222,225,1,27,2,{Tassā}ti uddhaccasahagatassa.
  9252. 919252,173,1539,226,230,1,51,3,{Tādisassevā}ti uddhaccasahagatabhāvena ekasabhāvassa.
  9253. 919253,173,1540,2,22,1,109,14,"Ettha ca yaṃ‘‘ na bhāvanāya pahātabbampi atthi uddhaccasahagatan’’ tiādi amataggapathe vuttaṃ, taṃ akāraṇaṃ, kasmā? "
  9254. 919254,173,1540,23,27,1,37,4,Tassa ekantena bhāvanāya pahātabbattā.
  9255. 919255,173,1540,28,36,1,41,5,Yathāha ‘‘ katame dhammā bhāvanāya pahātabbā?
  9256. 919256,173,1540,37,49,1,30,3,Uddhaccasahagato cittuppādo’’ ti( dha. sa.1583).
  9257. 919257,173,1540,50,90,1,245,27,"Yadi hi uddhaccasahagataṃ na bhāvanāya pahātabbampi abhavissa, yathā atītārammaṇattike‘‘ niyogā anāgatārammaṇā natthī’’ ti vatvā‘‘ kāmāvacarakusalassa vipākato dasa cittuppādā’’ tiādinā puna vibhajitvā vuttaṃ, evamidhāpi‘‘ katame dhammā bhāvanāya pahātabbā? "
  9258. 919258,173,1540,91,130,1,203,27,"Niyogā bhāvanāya pahātabbā natthī’’ ti vatvā‘‘ uddhaccasahagato cittuppādo siyā bhāvanāya pahātabbo, siyā na vattabbo‘ dassanena pahātabbo’ tipi‘ bhāvanāya pahātabbo’ tipī’’ tiādi vattabbaṃ siyā, na ca tathā vuttaṃ. "
  9259. 919259,173,1540,131,147,1,77,11,"Yā ca tamatthaṃ paṭipādentena‘‘ yadi vucceyyun’’ tiādinā yutti vuttā, sāpi ayutti. "
  9260. 919260,173,1540,148,149,1,5,1,Kasmā?
  9261. 919261,173,1540,150,156,1,101,6,Dassanena pahātabbārammaṇānaṃ rāgadiṭṭhivicikicchuddhaccānaṃ dassanena pahātabbabhāvasseva icchitattā.
  9262. 919262,173,1541,2,23,1,189,16,"Yañca ‘‘ uddhaccaṃ uppajjatī’’ ti uddhaccasahagatacittuppādo vuttoti dassetuṃ adhipatipaccayaniddese uddhaccassa anuddharaṇaṃ kāraṇabhāvena vuttaṃ, tampi akāraṇaṃ aññathāpi sāvasesapāṭhadassanato. "
  9263. 919263,173,1541,24,70,1,269,28,"Tathā hi‘‘ atīto dhammo paccuppannassa dhammassa, anāgato dhammo paccuppannassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.2.18.2) etesaṃ vibhaṅge cetopariyañāṇaggahaṇaṃ katvā‘‘ paccuppanno dhammo paccuppannassa dhammassā’’ ti imassa vibhaṅge labbhamānampi cetopariyañāṇaggahaṇaṃ na kataṃ. "
  9264. 919264,173,1542,2,11,1,89,9,Sahāyabhāvo ca dassanena pahātabbānaṃ bhāvanāya pahātabbassa vipākadānaṃ pati vicāretabbo.
  9265. 919265,173,1542,12,51,1,366,34,"Kiṃ avijjādi viya dānādīnaṃ uppattiyā eva vikuppādanasamatthatāpādanena dassanena pahātabbā bhāvanāya pahātabbānaṃ sahakārikāraṇaṃ honti, udāhu kileso viya kammassa paṭisandhidāne satīti, kiñcettha– yadi purimanayo, sotāpannādisekkhasantāne bhāvanāya pahātabbassa kiriyabhāvo āpajjati, sahāyavekallena avipākasabhāvatāya āpāditattā khīṇataṇhāvijjāmāne santāne dānādi viya. "
  9266. 919266,173,1542,52,64,1,131,10,"Atha dutiyo, bhāvanāya pahātabbābhimatassāpi dassanena pahātabbabhāvo āpajjati, paṭisandhidāne sati apāyagamanīyasabhāvānativattanato. "
  9267. 919267,173,1542,65,82,1,134,14,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva, tasmā pāḷiyā aṭṭhakathāya ca avirujjhanavasenettha atthavinicchayo vuttanayeneva veditabbo. "
  9268. 919268,173,1543,2,6,1,19,2,{Sā}ti uddhaccacetanā.
  9269. 919269,173,1543,7,10,1,55,2,{Viññāṇapaccayabhāve}ti sampuṇṇavipākaviññāṇapaccayabhāve.
  9270. 919270,173,1543,11,29,1,181,16,"Kāraṇaṃ {dassento}ti avikalaphaluppādanādhikāre tadabhāvato yadipi uddhaccacetanā viññāṇassa paccayabhāve apanetabbā, avijjāya pana paccayuppannabhāve gahetabbāti imaṃ kāraṇaṃ dassento. "
  9271. 919271,173,1543,30,33,1,18,2,{Sabbāpī}ti vīsatipi.
  9272. 919272,173,1543,34,42,1,31,4,Tenāha‘‘ ekavīsatīti vattabban’’ ti.
  9273. 919273,173,1543,43,53,1,76,9,"Tan ti yena kāraṇena saṅkhāraggahaṇena abhiññācetanāya aggahaṇaṃ, taṃ kāraṇaṃ. "
  9274. 919274,173,1543,54,57,1,44,2,{Itarāvacanassāpī}ti uddhaccacetanāvacanassāpi.
  9275. 919275,173,1543,58,61,1,12,3,Kiṃ pana taṃ?
  9276. 919276,173,1543,62,65,1,32,3,Viññāṇassa paccayabhāvābhāvo eva.
  9277. 919277,173,1543,66,70,1,50,3,{Bhedābhāvā}ti kāyavacīsaṅkhāravasena vibhāgābhāvato.
  9278. 919278,173,1543,71,79,1,62,6,"{Saṃyogo}ti tikantarapadavasena saṃyojanaṃ, tathā saṅgahoti attho. "
  9279. 919279,173,1544,2,16,1,73,8,Sukhasaññāya gahaṇaṃ assādananti adhippāyenāha‘‘ sukhasaññāya… pe… dassetī’’ ti.
  9280. 919280,173,1544,17,27,1,48,6,‘‘ Sukhasaññāyā’’ ti ca idaṃ karaṇatthe karaṇavacanaṃ.
  9281. 919281,173,1544,28,32,1,30,4,Vipallāso hi dukkhe sukhasaññā.
  9282. 919282,173,1544,33,50,1,115,12,"Yaṃ pana aṭṭhakathāyaṃ‘‘ aññāṇenā’’ ti vuttaṃ, taṃ hetumhi karaṇavacanaṃ vipallāsassādanānaṃ avijjāya hetubhāvadassanato."
  9283. 919283,173,1544,51,78,1,94,10,‘‘ Ratho setaparikkhāro’’ tiādīsu( saṃ. ni.5.4) parivāratthopi parikkhārasaddo hotīti vuttaṃ‘‘ taṇhāya parivāre’’ ti.
  9284. 919284,173,1544,79,88,1,90,8,{Taṇhāparivāre}ti ca taṇhāya kiccasādhanena saṅkhārānaṃ sahakārikāraṇabhāvaṃ sandhāya vuttaṃ.
  9285. 919285,173,1544,89,103,1,85,10,Parikkhāraṭṭho saṅkhāraṭṭho viya bhūsanaṭṭho hotīti dassento‘‘ saṅkhate alaṅkate’’ ti āha.
  9286. 919286,173,1544,104,111,1,59,6,"Parikkharoti yathā phaladānasamatthā honti, tathā saṅkharoti. "
  9287. 919287,173,1544,112,118,1,43,4,"{Amaraṇatthā}ti amatatthā, nibbānatthāti attho. "
  9288. 919288,173,1544,119,122,1,47,2,{Dukkarakiriyā}ti pañcātapatappanādidukkaracariyā.
  9289. 919289,173,1544,123,127,1,36,4,Devabhāvāya tapo devabhāvatthaṃ tapo.
  9290. 919290,173,1544,128,133,1,40,5,Māretīti maro hetuatthaṃ antonītaṃ katvā.
  9291. 919291,173,1544,134,155,1,106,13,Amaṅgalampi maṅgalapariyāyena voharanti maṅgalikāti vuttaṃ‘‘ diṭṭhe adiṭṭhasaddo viyā’’ ti yathā‘‘ asive sivā’’ ti.
  9292. 919292,173,1545,2,12,1,66,6,Papātaṃ patanadukkhasadisanti katvā vuttaṃ‘‘ jātiādipapātadukkhan’’ ti.
  9293. 919293,173,1545,13,15,1,58,2,Indaduddabrahmakūṭasaññitapabbatasikharappapāto marupapāto.
  9294. 919294,173,1545,16,22,1,49,6,Taṃ puññaphalaṃ attho payojanaṃ etassāti tadattho.
  9295. 919295,173,1546,2,5,1,22,2,Paribbājikāya taruṇiyā.
  9296. 919296,173,1546,6,8,1,19,2,Asavaso aserivihārī.
  9297. 919297,173,1546,9,12,1,46,3,Kilesāsucipaggharaṇena paṇḍitehi jigucchanīyaṃ.
  9298. 919298,173,1546,13,18,1,44,4,"Rāgādipariḷāhena, kaṭukavipākatāya ca dukkhaṃ. "
  9299. 919299,173,1546,19,21,1,15,2,Ārabhati karoti.
  9300. 919300,173,1546,22,28,1,85,6,Sabhayassāpi pisācanagarassa kāmaguṇasamiddhiyā sukhavipallāsahetubhāvo viyāti yojanā.
  9301. 919301,173,1546,29,32,1,37,3,Bhinnajātiyena avomissatā nirantaratā.
  9302. 919302,173,1546,33,38,1,41,5,Jarāya maraṇena ca aññathattaṃ vipariṇāmo.
  9303. 919303,173,1547,2,44,1,247,28,"‘ ‘ Na tāvāhaṃ pāpima parinibbāyissāmī’’ ti vacanato‘‘ tāta ehi, tāva idaṃ rajjaṃ paṭipajjāhī’’ tiādīsu yadipi parimāṇaniyamanakamapadapūraṇamattādīsupi tāva -saddo dissati, idha pana vakkhamānattāpekkho adhippetoti vuttaṃ‘‘ tāvāti vattabbantarāpekkho nipāto’’ ti. "
  9304. 919304,173,1547,45,55,1,74,7,Avijjāpaccayā pana… pe… {dassetī}ti pubbenāparaṃ aṭṭhakathāyaṃ avirujjhanamāha.
  9305. 919305,173,1548,2,6,1,47,3,{Rāgādiassādanakālesū}ti rāgādīnaṃ assādanakālesu.
  9306. 919306,173,1548,7,38,1,176,20,"‘‘ Rāgadiṭṭhisampayuttāyā’’ ti ettha rāgasampayuttāya tāva avijjāya yojanā hotu rāgassa assādanabhāvato, diṭṭhisampayuttāya pana kathanti āha‘‘ tadavippayuttā ca diṭṭhī… pe… veditabbā’’ ti. "
  9307. 919307,173,1548,39,42,1,54,2,{Taṃsampayuttasaṅkhārassā}ti rāgādisampayuttasaṅkhārassa.
  9308. 919308,173,1548,43,47,1,44,4,Avijjārammaṇāditan ti avijjāya ārammaṇāditaṃ.
  9309. 919309,173,1548,48,56,1,94,7,"Ādi -saddena ārammaṇādhipatiārammaṇūpanissayapakatūpanissaye, anantarādike ca paccaye saṅgaṇhāti. "
  9310. 919310,173,1548,57,64,1,69,6,{Anavijjārammaṇassā}ti na avijjārammaṇassa avijjaṃ anārabbha pavattassa.
  9311. 919311,173,1548,65,80,1,237,12,"{Ārammaṇādhipatianantarādipaccayavacanesū}ti ārammaṇādhipatiārammaṇūpanissayapaccayavacanesu avuttassa anavijjārammaṇassa, anantarādipaccayavacanesu avuttassa paṭhamajavanassa, dvīsupi vuttassa avijjārammaṇassa dutiyādijavanassāti yojetabbaṃ. "
  9312. 919312,173,1548,81,103,1,169,16,"Anantarapaccayalābhino anantarādinā, sahajātassa hetuādinā, asahajātassa upanissayādinā saṅkhārassa avijjā paccayo hotīti ayamattho‘‘ yaṃ kiñcī’’ tiādinā dassitoti veditabbaṃ. "
  9313. 919313,173,1548,104,122,1,228,15,"{Samatikkamabhavapatthanāvasenā}ti avijjāsamatikkamatthāya arūpāvacarajjhānāni uppādentassa, avijjāsammūḷhattā arūpabhavasampattiyo patthetvā tāneva jhānāni nibbattentassāti puññābhisaṅkhāre vuttena nayena, vuttanayānusārenāti attho. "
  9314. 919314,173,1549,2,7,1,65,4,Ekakāraṇavādo āpajjati yathā pakatiissarapajāpatipurisakālādivādā.
  9315. 919315,173,1549,8,23,1,137,14,"Ekasmiṃyeva lokassa kāraṇabhūte sati tato sakalāya pavattiyā anavasesato, sabbadā ca pavattitabbaṃ apekkhitabbassa kāraṇantarassa abhāvato. "
  9316. 919316,173,1549,24,30,1,43,6,Na cetaṃ atthi kameneva pavattiyā dassanato.
  9317. 919317,173,1549,31,39,1,83,8,Kāraṇantarāpekkhatāya pana ekakāraṇavādo apahato siyā ekassa ca anekasabhāvatābhāvā.
  9318. 919318,173,1549,40,70,1,159,21,"Yattakā tato nibbattanti, sabbehi tehi samānasabhāveheva bhavitabbaṃ, na visadisehi, itarathā tassa ekabhāvo eva na siyāti imamatthamāha‘‘ sabbassa… pe… pattito cā’’ ti. "
  9319. 919319,173,1549,71,87,1,117,13,"{Pārisesenā}ti ekato ekaṃ, ekato anekaṃ, anekato ekanti imesu tīsu pakāresu avijjamānesu anupalabbhamānesu pārisesañāyena. "
  9320. 919320,173,1549,88,97,1,57,8,Anekato anekanti ekasmiṃ catutthe eva ca pakāre vijjamāne.
  9321. 919321,173,1549,98,130,1,259,21,"Yadidaṃ‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā, phassapaccayā vedanā’’ tiādinā ekahetuphaladīpanaṃ, taṃ ettha desanāvilāsena, vineyyajjhāsayavasena vā dhammānaṃ padhānapākaṭāsādhāraṇabhāvavibhāvanatthanti ekahetuphaladīpanaṃ na nupapajjati upapajjatiyevāti dasseti‘‘ yasmā’’ tiādinā. "
  9322. 919322,173,1550,2,31,1,190,17,Yathāphassan ti sukhavedanīyādicakkhusamphassāditaṃtaṃphassānurūpanti vuttaṃ hotīti dassento‘‘ sukhavedanīyan’’ tiādiṃ vatvā‘‘ vedanāvavatthānato’’ ti padassa atthaṃ dassetuṃ‘‘ samānesū’’ tiādi vuttaṃ.
  9323. 919323,173,1550,32,36,1,29,3,Tattha {samānesū}ti avisiṭṭhesu.
  9324. 919324,173,1550,37,40,1,42,2,{Phassavasenā}ti sukhavedanīyādiphassavasena.
  9325. 919325,173,1550,41,44,1,35,2,{Vipariyāyābhāvato}ti byattayābhāvato.
  9326. 919326,173,1550,45,59,1,115,13,"Na hi kadāci sukhavedanīyaṃ phassaṃ paṭicca dukkhavedanā, dukkhādivedanīyaṃ vā phassaṃ paṭicca sukhavedanā uppajjati. "
  9327. 919327,173,1550,60,66,1,78,5,"Sukhādicakkhusamphassajādīnan ti sukhādīnaṃ, cakkhusamphassajādīnañca vedanānaṃ. "
  9328. 919328,173,1550,67,73,1,60,5,{Oḷārikasukhumādī}ti ādi -saddena hīnapaṇītādisaṅgaho daṭṭhabbo.
  9329. 919329,173,1550,74,106,1,160,22,"Tattha yaṃ upādāya yā vedanā‘‘ oḷārikā, hīnā’’ ti vā vuccati, na taṃyeva upādāya tassā kadācipi sukhumatā paṇītatā vā atthīti vuttaṃ‘‘ oḷārikasukhumādisaṅkarābhāvato’’ ti. "
  9330. 919330,173,1550,107,110,1,49,2,{Yathāvuttasamphassassā}ti sukhavedanīyādiphassassa.
  9331. 919331,173,1550,111,116,1,54,4,"Sukhavedanīyaphassatoyeva sukhavedanā, na itaraphassato. "
  9332. 919332,173,1550,117,122,1,50,4,"Sukhavedanīyaphassato sukhavedanāva, na itaravedanā. "
  9333. 919333,173,1550,123,143,1,233,17,"Tathā sesesupīti ubhayapadaniyamavasena yathāphassaṃ vedanāvavatthānaṃ, yathāvedanaṃ phassavavatthānanti padadvayena kāraṇantarāsammissatā phalassa, phalantarāsammissatā ca kāraṇassa dassitā paṭhamapakkhe asaṃkiṇṇatāvavatthānanti katvā. "
  9334. 919334,173,1550,144,159,1,159,14,"Dutiyapakkhe pana paccayabhedabhinnena kāraṇavisesena phalaviseso, phalavisesena ca kāraṇaviseso nicchīyatīti ayamattho dassito sanniṭṭhānaṃ vavatthānanti katvā. "
  9335. 919335,173,1550,160,171,1,120,10,"Purimasmiñca pakkhe dhammānaṃ asaṅkarato vavatthānaṃ vuttaṃ, dutiyasmiñca yathāvavatthitabhāvajānananti ayametesaṃ viseso. "
  9336. 919336,173,1550,172,179,1,66,6,{Utuādayo}ti ādi -saddena cittavisamācārā pittavātādayopi saṅgayhanti.
  9337. 919337,173,1550,180,186,1,45,6,Ekasmiṃ dose kupite itarepi khobhaṃ gacchanti.
  9338. 919338,173,1550,187,194,1,66,7,Santesupi tesu semhapaṭikārena rogavūpasamato semho pākaṭoti attho.
  9339. 919339,173,1551,2,25,1,118,15,"‘ ‘ Bhavo’’ ti vuttānaṃ saṅkhārānaṃ kāraṇassa pakāraṇaṃ, kāraṇameva vā taṇhāti āha‘‘ taṇhāya saṅkhārakāraṇabhāvassa vuttattā’’ ti. "
  9340. 919340,173,1551,26,29,1,19,2,{Tassāpī}ti taṇhāyapi.
  9341. 919341,173,1551,30,35,1,30,5,Taṇhā hi kāmāsavo bhavāsavo ca.
  9342. 919342,173,1551,36,50,1,100,8,"Kāmāsavabhavāsavā kāmupādānaṃ, diṭṭhāsavo itarupādānanti āha‘‘ caturupādānabhūtā kāmabhavadiṭṭhāsavā’’ ti. "
  9343. 919343,173,1551,51,76,1,121,16,"Te ca‘‘ upādānapaccayā bhavo’’ ti vacanato upādānañca,‘‘ taṇhāpaccayā upādānan’’ ti vacanato taṇhā ca saṅkhārassa kāraṇanti pākaṭā. "
  9344. 919344,173,1551,77,98,1,134,15,Anassādanīyesu anekādīnavavokiṇṇesu saṅkhāresu assādānupassanā avijjāya vinā na hotīti dassento āha‘‘ assādānupassino… pe… dassitā hotī’’ ti.
  9345. 919345,173,1551,99,106,1,84,6,Khīṇāsavassa {saṅkhārābhāvato}ti byatirekenapi avijjāya saṅkhārakāraṇabhāvaṃ vibhāveti.
  9346. 919346,173,1551,107,111,1,31,4,Ekantena hi khīṇāsavova viddasu.
  9347. 919347,173,1551,112,120,1,66,8,Etena bālānaṃ eva sambhavato avijjāya asādhāraṇatā vuttāti dasseti.
  9348. 919348,173,1551,121,125,1,43,4,Vatthārammaṇādīni hi itaresampi sādhāraṇāni.
  9349. 919349,173,1551,126,141,1,128,11,Vatthārammaṇataṇhupādānādīni viya avijjāpi puññābhisaṅkhārādīnaṃ sādhāraṇakāraṇanti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ puññabhavādī’’ tiādi.
  9350. 919350,173,1551,142,147,1,45,5,Tattha ādi -saddena apuññāneñjabhavā gahetabbā.
  9351. 919351,173,1551,148,152,1,49,3,{Puññabhavo}ti puññābhisaṅkhārahetuko upapattibhavo.
  9352. 919352,173,1551,153,156,1,15,3,Esa nayo sesesu.
  9353. 919353,173,1551,157,164,1,68,7,Ettha ca kiccakaraṇaṭṭhānabhedena kiccavatī avijjā bhinditvā dassitā.
  9354. 919354,173,1551,165,178,1,106,12,"Na hi yadavatthā avijjā puññābhisaṅkhārānaṃ upanissayo, tadavatthā eva itaresaṃ upanissayoti sakkā viññātuṃ. "
  9355. 919355,173,1551,179,186,1,124,7,Ettha ca bhavādīnavappaṭicchādanan ti atthato puññābhisaṅkhārādīnaṃ taṃtaṃbhavasaṅkhātadukkhahetusabhāvānabhisamayanimittatā.
  9356. 919356,173,1552,2,15,1,75,8,Ṭhānan ti dharamānatā adhippetāti vuttaṃ‘‘ ṭhānaviruddhoti atthitāviruddho’’ ti.
  9357. 919357,173,1552,16,18,1,28,2,Ṭhānāviruddhā cakkhurūpādayo.
  9358. 919358,173,1552,19,38,1,80,11,‘‘ Purimacittañhī’’ tiādinā ṭhānaviruddho ca udāhaṭoti āha‘‘ na idaṃ ekantikaṃ siyā’’ ti.
  9359. 919359,173,1552,39,49,1,62,6,‘‘ Cakkhurūpādayo’’ tiādinā hi parato ṭhānāviruddhā udāharīyantīti.
  9360. 919360,173,1552,50,67,1,151,13,Purimasippādisikkhā hi pacchā pavattamānasippādikiriyānaṃ samodhānāsambhavā ṭhānavirodhoti yathāvuttamatthaṃ samatthetuṃ‘‘ na ca sippādīnan’’ tiādi vuttaṃ.
  9361. 919361,173,1552,68,72,1,33,4,Tattha tan ti paṭisandhiādiṭhānaṃ.
  9362. 919362,173,1552,73,76,1,33,2,{Idhā}ti ṭhānasabhāvakiccādiggahaṇe.
  9363. 919363,173,1552,77,93,1,149,14,"Ādi -saddena ārammaṇabhūmisantānādiviruddhā gahetabbā, te ca anulomato gotrabhussa, gotrabhuto maggassa liṅgaparivattanādivasena ca pavattiyaṃ veditabbā. "
  9364. 919364,173,1552,94,98,1,53,4,Namanaruppanavirodhā sabhāvaviruddho paccayoti yojanā.
  9365. 919365,173,1552,99,104,1,51,5,Tattha namanaruppanan ti arūparūpabhāvameva dasseti.
  9366. 919366,173,1552,105,111,1,62,5,"Kammaṃ cetanāsabhāvaṃ, rūpaṃ ruppanasabhāvanti sabhāvaviruddhaṃ. "
  9367. 919367,173,1552,112,125,1,151,11,"{Madhurambilarasādī}ti khīraṃ madhurarasaṃ pittupasamanaṃ madhuravipākasabhāvaṃ, dadhi ambilarasaṃ pittabrūhanaṃ kaṭukavipākasabhāvanti ato sabhāvavirodhā. "
  9368. 919368,173,1553,2,5,1,26,2,{Dadhiādīnī}ti dadhipalālāni.
  9369. 919369,173,1553,6,10,1,49,3,{Bhūtiṇakassā}ti bhūtiṇakanāmakassa osadhivisesassa.
  9370. 919370,173,1553,11,29,1,75,12,"Avī nāma eḷakā, tā pana yebhuyyena rattalomakā hontīti vuttaṃ‘‘ rattā eḷakā’’ ti. "
  9371. 919371,173,1553,30,48,1,143,13,"Vipākānampi paccayabhāvato, avipākānampi paccayuppannabhāvato na vipākadhammavipākāpekkhā paccayapaccayuppannatāti vuttaṃ‘‘ vipākāyeva te ca nā’’ ti. "
  9372. 919372,173,1553,49,56,1,19,3,Tenāha‘‘ tasmā’’ tiādi.
  9373. 919373,173,1553,57,62,1,47,5,Tadavipākānan ti tassā avijjāya avipākabhūtānaṃ.
  9374. 919374,173,1553,63,70,1,62,7,Na na yujjati yujjati eva paccayuppannatāmattassa adhippetattā.
  9375. 919375,173,1553,71,76,1,45,5,Tadaviruddhānan ti tāya avijjāya aviruddhānaṃ.
  9376. 919376,173,1554,2,27,1,229,20,"Pubbāpariyavavatthānan ti kāyapavattigatijātiādīnaṃ yathārahaṃ pubbāparabhāvena pavatti, sā pana kenaci akaṭā akaṭavidhā paṭiniyatasabhāvāti dassetuṃ niyativādinā vuttanidassanaṃ āharanto‘‘ acchejjasuttāvutābhejjamaṇīnaṃ viyā’’ ti āha. "
  9377. 919377,173,1554,28,46,1,125,12,"Dutiyavikappe {saṅgatī}ti adhiccasamuppādo yādicchikatā, yaṃ sandhāya‘‘ yadicchāya pavattanaṃ nivattanaṃ yadicchāyā’’ tiādi vuccati. "
  9378. 919378,173,1554,47,75,1,210,19,"{Bhāvo}ti dhammānaṃ sabhāvasiddhitā, yaṃ sandhāya vadanti‘‘ kaṇṭakassa koṭitikhiṇabhāvaṃ, kapiṭṭhaphalassa vaṭṭabhāvaṃ, migapakkhīnaṃ vā vicittavaṇṇasaṇṭhānāditaṃ ko abhisaṅkharoti, kevalaṃ sabhāvasiddhovāyaṃ viseso’’ ti. "
  9379. 919379,173,1554,76,107,1,102,14,"Tenāha‘‘ sabbe sattā, sabbe pāṇā , sabbe bhūtā, sabbe jīvā avasā abalā avīriyā niyatisaṅgatibhāvapariṇatā’’ ti( dī. ni.1.168). "
  9380. 919380,173,1554,108,121,1,87,8,Etehi {vikappanehī}ti cutiādīsu sammūḷhatāya‘‘ satto maratī’’ tiādivikappanehi kāraṇabhūtehi.
  9381. 919381,173,1554,122,130,1,76,7,Akusalaṃ cittaṃ {katvā}ti ayonisomanasikāraparibrūhanena cittaṃ akusalaṃ katvā.
  9382. 919382,173,1555,2,5,1,46,3,Suttādidhamman ti suttageyyādipariyattidhammaṃ.
  9383. 919383,173,1555,6,13,1,94,7,Pariyattidhammañhi sammadeva jānanto paṭipattidhammaṃ paripūretvā paṭivedhadhamme patiṭṭhahati.
  9384. 919384,173,1555,14,21,1,43,6,"Tan ti taṃ jānanaṃ, nibbānābhisamayoti attho. "
  9385. 919385,173,1556,2,4,1,35,2,Saṅkhārapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9386. 919386,173,1557,2,2,1,25,1,Viññāṇapadaniddesavaṇṇanā
  9387. 919387,173,1558,2,8,1,73,2,227. {Yathāvuttasaṅkhārapaccayā}ti puññābhisaṅkhārādivuttappakārasaṅkhārapaccayā.
  9388. 919388,173,1558,9,25,1,122,11,Viññāṇādayo vedanāpariyosānā etarahi vipākavaṭṭabhūtā idhādhippetāti āha‘‘ taṃkammanibbattameva viññāṇaṃ bhavituṃ arahatī’’ ti.
  9389. 919389,173,1558,26,39,1,87,9,Ayañca atthavaṇṇanā dhātukathāpāḷiyā na sametīti dassento‘‘ dhātukathāyaṃ panā’’ tiādimāha.
  9390. 919390,173,1558,40,47,1,91,7,Tattha dhātukathāyaṃ vacanato sabbaviññāṇaphassavedanāpariggaho kato dhātukathāyanti yojanā.
  9391. 919391,173,1558,48,55,1,43,5,"{Sappadesā}ti sāvasesā, vipākā evāti adhippāyo. "
  9392. 919392,173,1558,56,61,1,45,5,Viññāṇādīsu hi vipākesuyeva adhippetesu yathā–
  9393. 919393,173,1559,2,21,1,141,17,"‘ ‘ Vipākehi dhammehi ye dhammā vippayuttā, te dhammā asaṅkhataṃ khandhato ṭhapetvā pañcahi khandhehi dvādasahāyatanehi terasahi dhātūhi saṅgahitā. "
  9394. 919394,173,1559,22,24,1,17,2,Katihi asaṅgahitā?
  9395. 919395,173,1559,25,42,1,69,10,Na kehici khandhehi na kehici āyatanehi pañcahi dhātūhi asaṅgahitā’’ ti( dhātu.477)–
  9396. 919396,173,1560,2,9,1,76,6,"Vipākavippayuttānaṃ saṅgahāsaṅgahā vissajjitā, evamidhāpi vissajjitabbaṃ siyā. "
  9397. 919397,173,1560,10,22,1,54,8,Tenāha‘‘ vipākā dhammāti imassa viya vissajjanaṃ siyā’’ ti.
  9398. 919398,173,1560,23,33,1,101,8,"{Tasmā}ti yasmā vippayuttena saṅgahitāsaṅgahitapadaniddese nippadesāva viññāṇaphassavedanā gahitā, tasmā. "
  9399. 919399,173,1560,34,37,1,22,2,{Tatthā}ti dhātukathāyaṃ.
  9400. 919400,173,1560,38,44,1,86,4,{Abhidhammabhājanīyavasenā}ti imasmiṃ paṭiccasamuppādavibhaṅge abhidhammabhājanīyavasena.
  9401. 919401,173,1560,45,54,1,39,5,Tenāha‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā cā’’ tiādi.
  9402. 919402,173,1560,55,62,1,93,7,Tena yathāvuttaatthavaṇṇanā suttantabhājanīyavasena vuttāti yathādassitaṃ virodhaṃ pariharati.
  9403. 919403,173,1560,63,79,1,140,13,"Yadi abhidhammabhājanīyavasena dhātukathāpāḷi pavattā, atha kasmā‘‘ kāmabhavo pañcahi khandhehi ekādasahāyatanehi sattarasahi dhātūhi saṅgahito. "
  9404. 919404,173,1560,80,115,1,198,22,Rūpabhavo pañcahi khandhehi pañcahāyatanehi aṭṭhahi dhātūhi saṅgahito’’ tiādinā( dhātu.67-68) upādinnakkhandhavasena bhavo vissajjitoti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ bhavo pana… pe… na abhidhammabhājanīyavasena gahito’’ ti.
  9405. 919405,173,1560,116,122,1,56,5,Evañca {katvā}ti abhidhammabhājanīyavasena aggahitattā eva.
  9406. 919406,173,1560,123,126,1,22,2,{Tatthā}ti dhātukathāyaṃ.
  9407. 919407,173,1560,127,132,1,34,5,Vipākañhetan ti hi -saddo hetuattho.
  9408. 919408,173,1560,133,149,1,126,11,"Yasmā yathāvuttabāttiṃsavidhaviññāṇaṃ vipākaṃ, tasmā taṃ saṅkhārapaccayanti imamatthaṃ dassento‘‘ viññāṇassa vipākattā’’ tiādimāha."
  9409. 919409,173,1561,2,15,1,145,10,‘ ‘ Somanassasahagatāneva sandhāya vuttan’’ ti idaṃ vicāretabbaṃ upekkhāsahagatakusalākusalajavanānantarampi somanassasahagatatadārammaṇassa icchitattā.
  9410. 919410,173,1561,16,55,1,219,20,Tathā hi aṭṭhakathāyaṃ‘‘ catunnaṃ pana duhetukakusalacittānaṃ aññatarajavanassa pariyosāne ahetukacittaṃ tadārammaṇabhāvena patiṭṭhātī’’ ti( dha. sa. aṭṭha.498 vipākuddhārakathā) vatvā‘‘ iṭṭhārammaṇe pana santīraṇampi tadārammaṇampi somanassasahagatamevā’’ ti vuttaṃ.
  9411. 919411,173,1561,56,72,1,154,15,"Kusalākusalañhi abhiiṭṭhampi ārammaṇaṃ tathābhisaṅkharaṇena kadāci na majjhattaṃ katvā na pavattati, vipākaṃ pana yathāsabhāvatova ārammaṇarasaṃ anubhavati. "
  9412. 919412,173,1561,73,83,1,35,6,Tenāha‘‘ na sakkā vipākaṃ vañcetun’’ ti.
  9413. 919413,173,1561,84,94,1,134,10,Kiriyajavanānaṃ pana visayābhisaṅkharaṇassa balavabhāvato tadanantarānaṃ tadārammaṇānaṃ yathāvisayaṃ vedanāvasena tadanuguṇatā icchitā.
  9414. 919414,173,1561,95,105,1,79,9,"Ye pana kiriyajavanānantaraṃ tadārammaṇaṃ na icchanti, tesaṃ vattabbameva natthi. "
  9415. 919415,173,1561,106,124,1,93,13,"Yaṃ pana‘‘ javanena tadārammaṇaṃ niyametabban’’ ti vuttaṃ, taṃ kusalaṃ sandhāya vuttanti ca vuttaṃ. "
  9416. 919416,173,1561,125,128,1,28,3,Tasmā yathāvutto vicāretabbo.
  9417. 919417,173,1561,129,136,1,72,7,Tihetukajavanāvasāne ca duhetukajavanāvasāne cāti samuccayattho ca -saddo.
  9418. 919418,173,1561,137,155,1,105,12,Keci pana vibhāgaṃ akatvā‘‘ kusalajavanāvasānepi ahetukatadārammaṇaṃ hotīti‘ yebhuyyenā’ ti vuttan’’ ti vadanti.
  9419. 919419,173,1561,156,169,1,66,8,Lobhacittassa vā sattānaṃ bahulaṃ uppajjanato‘‘ yebhuyyenā’’ ti vuttaṃ.
  9420. 919420,173,1561,170,199,1,118,17,‘‘ Sakiṃ vā’’ ti vacanasiliṭṭhatāvasena vuttaṃ yathā‘‘ aṭṭha vā dasa vā’’ ti dassetuṃ‘‘ dirattatirattādīsu viya veditabban’’ ti āha.
  9421. 919421,173,1561,200,208,1,60,7,Vā-saddassa {abhāvā}ti suyyamānassa vā -saddassa abhāvena vuttaṃ.
  9422. 919422,173,1561,209,215,1,41,6,Atthato pana tatthāpi vā -saddo labbhateva.
  9423. 919423,173,1561,216,235,1,143,15,Tirattaṃ pana vāsādike labbhamāne diratte vattabbameva natthīti dirattaggahaṇaṃ visuṃ na yojetīti adhippāyena‘‘ vacanasiliṭṭhatāmattenā’’ ti vuttaṃ.
  9424. 919424,173,1561,236,266,1,192,21,"Kevalaṃ‘‘ tirattan’’ ti vutte aññattha vāsādinā antaritampi tirattaṃ gaṇheyya, dirattavisiṭṭhaṃ pana tirattaṃ vuccamānaṃ tena anantaritameva tirattaṃ dīpetīti āha‘‘ nirantaratirattadassanatthaṃ vā’’ ti. "
  9425. 919425,173,1561,267,272,1,50,4,Balavarūpādike {ārammaṇe}ti atimahati rūpādiārammaṇe.
  9426. 919426,173,1561,273,294,1,121,13,‘‘ Adhippāyo’’ ti etena ekacittakkhaṇāyukepi visaye kadāci tadārammaṇaṃ uppajjeyyāti‘‘ sakiṃ evā’’ tiādinā vuttamatthaṃ ulliṅgeti.
  9427. 919427,173,1561,295,311,1,93,12,‘‘ Sabbadvāresu tadārammaṇe dve eva cittavārā āgatā’’ ti vuttattā ayampi attho vicāretvā gahetabbo.
  9428. 919428,173,1561,312,319,1,72,6,Anurūpāya {paṭisandhiyā}ti attano attano anucchavikena paṭisandhānakiccena.
  9429. 919429,173,1562,2,28,1,164,18,"‘ ‘ Kati paṭisandhiyo, kati paṭisandhicittānī’’ tiādinā paṭisandhivicāro parato vitthārato kathīyatīti āha‘‘ paṭisandhikathā mahāvisayāti katvā pavattimeva tāva dassento’’ ti. "
  9430. 919430,173,1562,29,35,1,69,6,Ahetukadvayādīnan ti ādi -saddena mahāvipākamahaggatavipāke saṅgaṇhāti.
  9431. 919431,173,1562,36,46,1,105,9,"Dvāraniyamāniyamāvacanan ti dvārassa niyatāniyatāvacanaṃ, niyatadvāraṃ aniyatadvāranti vā avacananti attho. "
  9432. 919432,173,1562,47,51,1,28,3,{Anuppattito}ti na uppajjanato.
  9433. 919433,173,1562,52,76,1,119,14,"Yadipi‘‘ anurūpāya paṭisandhiyā’’ ti paṭisandhipi heṭṭhā gahitā,‘‘ pavattiyaṃ panā’’ ti adhikatattā pana pavattiyeva paccāmaṭṭhā. "
  9434. 919434,173,1562,77,92,1,134,11,Paccayuppannabhāvena paṭhamuddiṭṭhāni sabbānipi lokiyavipākacittāni anvādesaṃ arahantīti āha‘‘ tatrassāti pavattiyaṃ bāttiṃsavidhassā’’ ti.
  9435. 919435,173,1563,2,25,1,244,18,"Yathā kāmāvacarapaṭisandhiviññāṇasaṅkhātassa bījassa abhāvepi rūpabhave cakkhusotindriyapavattiānubhāvato cakkhusotaviññāṇānaṃ sambhavo, evaṃ teneva kāraṇena sampaṭicchanādīnampi tattha sambhavoti dassento‘‘ indriyapavattiānubhāvato evā’’ tiādimāha. "
  9436. 919436,173,1563,26,32,1,79,5,Tattha {cakkhusotadvārabhedenā}ti cakkhusotadvāravisesena bhavitabbanti sambandho.
  9437. 919437,173,1563,33,36,1,26,2,{Tassā}ti cakkhusotadvārassa.
  9438. 919438,173,1563,37,46,1,62,5,Dvāravantāpekkho dvārabhāvoti āha‘‘ viññāṇavīthibhedāyattattā’’ ti.
  9439. 919439,173,1563,47,56,1,52,7,Tasmiñca {satī}ti tasmiṃ dvārabhede vīthibhede ca sati.
  9440. 919440,173,1563,57,60,1,15,2,{Bhāvo}ti uppatti.
  9441. 919441,173,1563,61,69,1,60,7,Janakaṃ anubandhati {nāmā}ti taṃsadise tabbohāraṃ katvā vuttaṃ.
  9442. 919442,173,1564,2,10,1,73,7,Idaṃ pana {vatvā}ti rūpārūpāvacaradhamme ārabbha tadārammaṇānuppattiṃ vatvā.
  9443. 919443,173,1564,11,18,1,79,5,"{Bhāvanāyā}ti akusalabhāvanāya saṃkilesavaḍḍhanena, saṃkiliṭṭhasamādhānenāti attho. "
  9444. 919444,173,1564,19,40,1,113,10,Tathā hi lobhadosasahagatacittuppādepi samādhi‘‘ avaṭṭhiti avisāhāro avikkhepo avisāhaṭamānasatā’’ tiādinā( dha. sa.11) niddiṭṭho.
  9445. 919445,173,1564,41,47,1,88,5,"Avatthubhāvadassanatthan ti aṭṭhānabhāvadassanatthaṃ, anārammaṇabhāvadassanatthanti attho."
  9446. 919446,173,1565,2,30,1,121,17,‘ ‘ Kena katthā’’ ti padassa‘‘ kena cittena kasmiṃ bhave’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ vitthārato dassetuṃ‘‘ ekūnavīsatī’’ tiādi vuttaṃ.
  9447. 919447,173,1565,31,46,1,144,14,Tattha tena tena {cittenā}ti tena tena ahetukadvayādicittena saddhiṃ pavattamānā paṭisandhikkhaṇe rūpārūpadhammā ekūnavīsati paṭisandhiyoti yojanā.
  9448. 919448,173,1565,47,55,1,68,7,"Tena tena cittena sahajātādipaccayatāya hetubhūtena, karaṇabhūtena vā. "
  9449. 919449,173,1565,56,59,1,19,3,Tattha tattha bhave.
  9450. 919450,173,1566,2,5,1,40,3,Anussaraṇattho byāpāro anussaraṇabyāpāro.
  9451. 919451,173,1566,6,11,1,40,4,{Kecī}ti dhammasirittheraṃ sandhāya vadati.
  9452. 919452,173,1566,12,25,1,102,11,Tīsu javanavāresu… pe… bhavitabban ti kammādiupaṭṭhānassa parato tīhi javanavārehi pavattitabbanti attho.
  9453. 919453,173,1566,26,38,1,41,6,Tenāha‘‘ aneka… pe… abhippalambanañca hotī’’ ti.
  9454. 919454,173,1566,39,49,1,79,8,"{Tasmā}ti yasmā ekajavanavārasseva kammādiupaṭṭhānena maraṇaṃ na sambhavati, tasmā. "
  9455. 919455,173,1566,50,54,1,35,2,{Phoṭṭhabbassā}ti pahāraphoṭṭhabbassa .
  9456. 919456,173,1566,55,81,1,283,24,"Bhavaṅgacitte vattamāne, antarantarā pañcadvāravīthiyā vā vattamānāya phoṭṭhabbasamāyoge paṭhamaṃ kāyadvārāvajjanuppatti yuttā, tathāpi kismiñci cintiyamāne tamevārabbha ekasmiṃ javanavāre pavatte pacchā kāyadvārāvajjanuppatti siyā cittassa lahuparivattibhāvatoti kecivādassa adhippāyo. "
  9457. 919457,173,1566,82,91,1,106,8,"Yathā niddāyantassa phoṭṭhabbasamāyogena pabujjhanakāle manodvārāvajjanameva āvaṭṭeti, na kāyadvārāvajjanaṃ."
  9458. 919458,173,1566,92,108,1,46,7,‘‘ Pañcahi viññāṇehi na paṭibujjhatī’’ ti( vibha.751) hi vuttaṃ.
  9459. 919459,173,1566,109,113,1,31,4,Evaṃsampadaṃ vā etaṃ daṭṭhabbaṃ.
  9460. 919460,173,1566,114,117,1,38,3,Lahukapaccupaṭṭhānan ti lahuupaṭṭhānaṃ.
  9461. 919461,173,1566,118,121,1,29,3,Manodvārassa visayo kammādiko.
  9462. 919462,173,1566,122,125,1,25,2,{Lahukatā}ti lahupaṭṭhānatā.
  9463. 919463,173,1566,126,129,1,32,3,Rūpānan ti cakkhādirūpadhammānaṃ.
  9464. 919464,173,1566,130,133,1,44,2,{Visayabhāvepī}ti rūpāyatanādivisayasabbhāvepi.
  9465. 919465,173,1566,134,143,1,53,7,Yesaṃ visayo {atthī}ti yesaṃ nippariyāyena visayo atthi.
  9466. 919466,173,1566,144,149,1,56,4,{Taṃdassanatthamevā}ti tesaṃ sārammaṇānaṃyeva dassanatthaṃ.
  9467. 919467,173,1566,150,153,1,12,2,{Tenā}ti tasmā.
  9468. 919468,173,1567,2,18,1,116,12,"‘ ‘ Bhūmicittuppādādivasenā’’ ti idaṃ kammaṃ sandhāya vuttaṃ, kammanimittassapi vasena labbhateva tassa chaḷārammaṇabhāvato. "
  9469. 919469,173,1567,19,23,1,40,4,Gatinimittassa pana pabhedo nīlādikoyeva.
  9470. 919470,173,1568,2,5,1,33,3,Anupacchinnesu maggena appahīnesu.
  9471. 919471,173,1568,6,8,1,14,2,Tañca kammādiṃ.
  9472. 919472,173,1568,9,13,1,71,4,Bhavantaraninnāditā cittasantānassa bhavapatthanāya tathābhisaṅkhatattā.
  9473. 919473,173,1568,14,24,1,125,9,"Yasmiñhi cittasantāne puññādicetanāya viya bhavapatthanāya paribhāvanā anupacchinnā, tattheva bhavantarapariyāpannacittuppatti. "
  9474. 919474,173,1568,25,41,1,103,12,Taṃ pana cittaṃ tathā uppajjamānaṃ tāya vināmitaṃ viya hotīti vuttaṃ‘‘ anupacchinnakilesabalavināmitan’’ ti.
  9475. 919475,173,1568,42,45,1,27,2,{Sabbatthā}ti sugatiduggatīsu.
  9476. 919476,173,1568,46,50,1,40,3,{Itarāyā}ti sugatipaṭisandhininnāya cutiyā.
  9477. 919477,173,1568,51,69,1,98,10,‘‘ Nicchinantī’’ ti vuttassa nicchayassa nibandhanaṃ āgamaṃ dassento‘‘ nimittassādagadhitaṃ vā’’ tiādimāha.
  9478. 919478,173,1569,2,10,1,82,8,Akusale hi duggatūpanissaye niyamite kusalaṃ sugatūpanissayoti niyamitameva hotīti.
  9479. 919479,173,1570,2,9,1,67,7,Aniṭṭhaṃ ārammaṇaṃ āha yato duggatipaṭisandhi dassīyatīti adhippāyo.
  9480. 919480,173,1570,10,32,1,68,12,Yadi evaṃ‘‘ rāgādihetubhūtan’’ ti kasmā vuttanti āha‘‘ tampi hi… pe… hotī’’ ti.
  9481. 919481,173,1570,33,36,1,25,2,{Tampī}ti aniṭṭhārammaṇampi.
  9482. 919482,173,1570,37,53,1,125,11,"Yasmā pana hīnaṃ ārammaṇanti ārammaṇabhūtakammanimittaṃ adhippetaṃ, tasmā‘‘ akusalavipākajanakakammasahajātānaṃ vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9483. 919483,173,1570,54,85,1,220,23,"Kammanimittabhūtañhi ārammaṇaṃ yaṃ vipākassa janakaṃ kammaṃ, tena sahajātānaṃ, tassa kammassa sadisāsannajavanasahajātānañca rāgādīnaṃ ārammaṇapaccayasaṅkhāto hetu hoti, so eva cassa hīnabhāvoti dassetuṃ‘‘ tañhī’’ tiādi vuttaṃ. "
  9484. 919484,173,1570,86,100,1,129,13,"Kammavasena aniṭṭhan ti hīnassa akusalakammassa ārammaṇato ārammaṇatāvasena hīnanti katvā aniṭṭhaṃ, sabhāvena iṭṭhampīti adhippāyo."
  9485. 919485,173,1570,101,113,1,81,8,‘‘ Aññathā cā’’ tiādinā kammanimittārammaṇassa akusalavipākassa na sambhavoti dasseti.
  9486. 919486,173,1570,114,119,1,74,5,Āsannakatakammārammaṇasantatiyan ti āsannakatassa kammassa ārammaṇasantāne.
  9487. 919487,173,1570,120,123,1,43,3,Taṃsadisan ti yathāvuttakammārammaṇasadisaṃ.
  9488. 919488,173,1570,124,129,1,70,5,Paṭisandhiārammaṇūpaṭṭhāpakan ti paṭisandhiyā ārammaṇassa upaṭṭhāpakaṃ.
  9489. 919489,173,1570,130,147,1,112,12,Cutiāsannajavanānaṃ paṭisandhijanakatte ayamattho labbheyyāti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ na ca paṭisandhiyā’’ tiādi.
  9490. 919490,173,1570,148,153,1,50,5,Taṃsamānavīthiyan ti tāya paṭisandhiyā ekavīthiyaṃ.
  9491. 919491,173,1570,154,161,1,52,6,Na {assāditānī}ti assādanabhūtāya taṇhāya na āmaṭṭhāni.
  9492. 919492,173,1571,2,8,1,32,4,"{Samattā}ti paripuṇṇā, pariyattā vā."
  9493. 919493,173,1571,9,33,1,133,14,‘‘ Maraṇakāle… pe… samādinnā’’ ti vacanato yathāvuttacutiāsannajavanānaṃ paṭisandhidānaṃ siddhanti codanaṃ sandhāyāha‘‘ na ca dubbalehī’’ tiādi.
  9494. 919494,173,1571,34,45,1,64,7,‘‘ Vakkhati cā’’ tiādinā vuttamevatthaṃ upacayena pākaṭataraṃ karoti.
  9495. 919495,173,1571,46,72,1,144,16,Ñāṇavatthuvibhaṅgavaṇṇanāyañhi‘‘ pañcahi viññāṇehi na kañci dhammaṃ paṭivijānātī’’ ti padānaṃ atthaṃ vivaranto vakkhati‘‘ sabbampi… pe… paṭikkhittānī’’ ti.
  9496. 919496,173,1571,73,80,1,134,6,Tattha {paṭivijānanādī}ti ādi -saddena iriyāpathakappanakāyavacīkammupaṭṭhāpanakusalākusaladhammasamādānasamāpajjanavuṭṭhānāni saṅgaṇhāti.
  9497. 919497,173,1571,81,96,1,116,11,Upapajjanasupinadassanādīnaṃ manodvārikacitteneva pavatti pākaṭāti tāni bahi karonto‘‘ cavanapariyosānaṃ kiccan’’ ti āha.
  9498. 919498,173,1571,97,104,1,68,5,"{Sahajavanakānī}ti javanasahitāni, pañcadvārikajavanehi saddhinti attho. "
  9499. 919499,173,1572,2,16,1,74,9,{Tatthā}ti ‘‘ pañcahi viññāṇehi na kañci dhammaṃ paṭivijānātī’’ ti pāḷivaṇṇanāyaṃ.
  9500. 919500,173,1572,17,64,1,273,31,Na kañci dhammaṃ {paṭivijānātī}ti ettha na sabbe rūpādidhammā dhammaggahaṇena gahitāti yathādhippetadhammadassanatthaṃ‘‘ manopubbaṅgamā dhammāti( dha. pa.1-2) evaṃ vuttaṃ ekampi kusalaṃ vā akusalaṃ vā na paṭivijānātī’’ ti aṭṭhakathāyaṃ vuttanti dassetvā tassa atthaṃ vivaranto‘‘ yesan’’ tiādimāha.
  9501. 919501,173,1572,65,88,1,243,20,"Tassattho– yesaṃ kusalākusaladhammānaṃ paṭivibhāvanappavattiyā siddhā vipākadhammatā yonisomanasikāraayonisomanasikārasamuṭṭhānā, yāya sukhaṃ vā dukkhaṃ vā taṃsantāne anveti anugacchati, pañcaviññāṇānaṃ sā vipākadhammatā paṭikkhittā paṭisedhitāti. "
  9502. 919502,173,1572,89,92,1,53,2,{Tādisamevā}ti kusalākusaladhammapaṭivijānanasadisameva.
  9503. 919503,173,1572,93,115,1,180,16,"Yadi pañcadvāre yathāvuttakiccassa karaṇe sahajavanakāni vīthicittāni paṭikkhittāni, kathaṃ tattha cavanupapajjanāni sambhavantīti codanaṃ sandhāyāha‘‘ tadārammaṇānantaraṃ panā’’ tiādi. "
  9504. 919504,173,1572,116,127,1,97,7,Nippariyāyena manodvārikabhāvo manodvārāvajjanuppattipubbakoti tadabhāvenāha‘‘ iminā adhippāyenā’’ ti.
  9505. 919505,173,1572,128,131,1,43,3,Avasesekacittakkhaṇāyuke rūpādimhīti yojanā.
  9506. 919506,173,1573,2,9,1,61,6,"Upacāro viya daṭṭhabbā samānārammaṇattā, upapattinimittattā ca. "
  9507. 919507,173,1573,10,15,1,40,4,{Kecī}ti dhammasirittheraṃ sandhāya vadati.
  9508. 919508,173,1573,16,32,1,135,13,"Mahaggatāvasānaṃ {vadantī}ti yathāpaccayaṃ mahaggatasamāpattiṃ samāpajjitvā vuṭṭhitassa sā vīthi uppajjati, tato cuticittaṃ hotīti vadanti. "
  9509. 919509,173,1573,33,45,1,156,10,"Atītārammaṇā {ekādasavidhā}ti nava kāmāvacarasugaticutiyo, dve viññāṇañcāyatananevasaññānāsaññāyatanaāruppacutiyoti evaṃ atītārammaṇā ekādasavidhā sugaticutiyo. "
  9510. 919510,173,1573,46,55,1,82,8,"Pañca rūpāvacarā, vuttāvasesā dve arūpāvacarāti navattabbārammaṇā sattavidhā cutiyo. "
  9511. 919511,173,1573,56,63,1,48,7,Duggaticuti pana parato vuccatīti idha na gahitā.
  9512. 919512,173,1573,64,79,1,53,9,Tathā hi vakkhati‘‘ duggaticutiyā pana… pe… na dassitā’’ ti.
  9513. 919513,173,1574,2,15,1,74,8,{Evamādike}ti ādi -saddena‘‘ suddhāya vā javanavīthiyā’’ tiādivacanaṃ saṅgaṇhāti.
  9514. 919514,173,1574,16,28,1,77,8,Tathā hi vuttaṃ‘‘ suddhāya vāti mahaggatakammanimittārammaṇāya javanavīthiyā’’ ti.
  9515. 919515,173,1574,29,62,1,216,20,"‘‘ Viññāyatī’’ ti iminā yadipi‘‘ pathavīkasiṇādī’’ tiādisaddena arūpāvacarajjhānārammaṇassāpi saṅgaho sambhavati,‘‘ cakkhusotānaṃ vā’’ ti pana dvāradvayasseva vasena vikappantarakaraṇaṃ yathādhippetassa atthassa ñāpakanti dasseti. "
  9516. 919516,173,1574,63,76,1,80,9,Ñāpakañca nāma agatikā gatīti yathāvuttaṃ ñāpakaṃ asambhāvento‘‘ athāpī’’ tiādimāha.
  9517. 919517,173,1574,77,86,1,58,7,"Yo yattha sambhavati, tassa yojanā yathāsambhavayojanā, tāya. "
  9518. 919518,173,1574,87,94,1,61,6,Ayampi {paṭisandhī}ti āruppacutiyā anantaraṃ paṭisandhiṃ vadati.
  9519. 919519,173,1574,95,109,1,70,9,{Tatthevā}ti‘‘ pathavīkasiṇādikaṃ vā nimittan’’ ti vutte paṭhame vikappe eva.
  9520. 919520,173,1574,110,115,1,44,5,Heṭṭhimā heṭṭhimā paṭisandhi natthīti yojanā.
  9521. 919521,173,1574,116,119,1,12,2,{Tenā}ti tasmā.
  9522. 919522,173,1574,120,123,1,26,2,{Tato}ti catutthāruppacutito.
  9523. 919523,173,1574,124,128,1,28,3,{Tatthevā}ti catutthāruppe eva.
  9524. 919524,173,1574,129,137,1,94,7,"Atītārammaṇā paṭisandhi, tato catutthāruppacutito kāmāvacare atītapaccuppannārammaṇā paṭisandhi. "
  9525. 919525,173,1574,138,141,1,22,2,{Itarāhī}ti āruppacutīhi.
  9526. 919526,173,1574,142,155,1,84,8,"Dutiyā āruppapaṭisandhi atītārammaṇā, itarā navattabbārammaṇāti āha‘‘ yathāsambhavan’’ ti. "
  9527. 919527,173,1574,156,163,1,77,6,Atītapaccuppannārammaṇā ca {kāmāvacarapaṭisandhī}ti etthāpi itarāhīti sambandho.
  9528. 919528,173,1574,164,173,1,41,5,Sabbattha ca‘‘ yojetabbā’’ ti sambandhitabbaṃ.
  9529. 919529,173,1574,174,185,1,56,6,Imassa {visesassā}ti‘‘ tenā’’ tiādinā yathāvuttassa visesassa.
  9530. 919530,173,1574,186,191,1,57,5,Visuṃ uddharaṇaṃ kataṃ adhikavacanamaññamatthaṃ bodhetīti.
  9531. 919531,173,1575,2,8,1,59,4,Ārammaṇavasena {ekavidhāyā}ti atītārammaṇatāvasena ekavidhāya.
  9532. 919532,173,1575,9,16,1,57,5,"{Duvidhā}ti atītārammaṇā, paccuppannārammaṇā cāti dvippakārā. "
  9533. 919533,173,1575,17,28,1,66,7,Duggaticutiyā ārammaṇavasena‘‘ ekavidhāyā’’ ti padaṃ ānetvā yojetabbaṃ.
  9534. 919534,173,1575,29,50,1,220,14,"Atītapaccuppannārammaṇatāya dvippakārā kāmāvacarapaṭisandhi, navattabbārammaṇatāya ekappakārā rūpāvacarapaṭisandhi, navattabbātītārammaṇatāya dvippakārā āruppapaṭisandhīti āha‘‘ dviekadvippakārānaṃ kāmarūpāruppānaṃ vasenā’’ ti."
  9535. 919535,173,1575,51,68,1,84,9,‘‘ Tathevā’’ ti iminā‘‘ dviekadvippakārānaṃ kāmarūpāruppānaṃ vasenā’’ ti padadvayaṃ ākaḍḍhati.
  9536. 919536,173,1575,69,73,1,51,3,{Duvidhāyā}ti navattabbātītārammaṇatāvasena duvidhāya.
  9537. 919537,173,1575,74,78,1,23,4,Paccekan ti visuṃ visuṃ.
  9538. 919538,173,1575,79,106,1,248,24,"Dvinnaṃ dvinnaṃ kāmāruppānan ti etthāyaṃ yojanā– navattabbārammaṇāya āruppacutiyā anantarā atītārammaṇā paccuppannārammaṇā ca dve kāmapaṭisandhī, navattabbārammaṇā atītārammaṇā ca dve āruppapaṭisandhī, tathā atītārammaṇāyapīti imāsaṃ vasena aṭṭhavidhā."
  9539. 919539,173,1576,2,13,1,69,8,‘ ‘ Dvidvī’’ ti gāthāya vuttamevatthaṃ sukhaggahaṇatthaṃ saṅgahetvā dasseti.
  9540. 919540,173,1576,14,52,1,243,23,"Yadipi‘‘ kammassa katattā’’ tiādināpi kammassa vipākānaṃ upanissayapaccayabhāvo gahitoyeva hoti,‘‘ kusalākusalaṃ kamman’’ tiādinā pana visuṃ upanissayapaccayabhāvo dassīyatīti‘‘ kāmāvacarassa… pe… ādinā nānākkhaṇikakammapaccayabhāvo dassitappakāro’’ ti āha. "
  9541. 919541,173,1577,2,10,1,85,7,Ādinā {vimissaviññāṇenā}ti ekassa bhavassa ādibhūtena rūpavimissena paṭisandhiviññāṇena.
  9542. 919542,173,1577,11,14,1,36,2,{Aññatthā}ti saṃsedajaopapātikayoniyaṃ.
  9543. 919543,173,1577,15,38,1,169,15,Avacanaṃ paṭikkhepaṃ maññamāno‘‘ gandharasāhārānaṃ paṭikkhittattā’’ ti vatvā sabbena sabbaṃ rūpabhave te natthīti adhippāyenāha‘‘ cakkhusotavatthusattakajīvitachakkabhāvepī’’ ti.
  9544. 919544,173,1577,39,42,1,38,3,Pāḷiyan ti dhammahadayavibhaṅgapāḷiyaṃ.
  9545. 919545,173,1577,43,46,1,48,2,{Pañcāyatanānī}ti cakkhusotamanarūpadhammāyatanāni.
  9546. 919546,173,1577,47,54,1,36,6,Pañca {dhātuyo}ti tā eva pañca dhātuyo.
  9547. 919547,173,1577,55,56,1,8,1,Vuttañhi–
  9548. 919548,173,1577,57,64,1,62,5,‘‘ rūpadhātuyā upapattikkhaṇe katamāni pañcāyatanāni pātubhavanti?
  9549. 919549,173,1577,65,70,1,63,5,Cakkhāyatanaṃ rūpāyatanaṃ sotāyatanaṃ manāyatanaṃ dhammāyatanaṃ.
  9550. 919550,173,1577,71,74,1,32,3,Imāni pañcāyatanāni pātubhavanti.
  9551. 919551,173,1577,75,79,1,33,4,Katamā pañca dhātuyo pātubhavanti?
  9552. 919552,173,1577,80,85,1,26,3,Cakkhudhātu… pe… dhammadhātu.
  9553. 919553,173,1577,86,98,1,33,5,Imā pañca dhātuyo pātubhavantī’’ ti( vibha.1016).
  9554. 919554,173,1577,99,104,1,44,5,Cha āyatanāni saddāyatanena saddhiṃ tāniyeva.
  9555. 919555,173,1577,105,109,1,86,3,Nava {dhātuyo}ti cakkhurūpacakkhuviññāṇasotasaddasotaviññāṇamanodhammamanoviññāṇadhātuyo.
  9556. 919556,173,1577,110,113,1,45,2,{Sabbasaṅgahavasenā}ti anavasesapariggahavasena.
  9557. 919557,173,1577,114,117,1,21,2,{Tatthā}ti rūpadhātuyaṃ.
  9558. 919558,173,1577,118,135,1,127,12,"‘‘ Kathāvatthumhi cā’’ tiādinā na kevalaṃ dhammahadayavibhaṅgapāḷiyaṃyeva, atha kho pakaraṇantarepi gandhādayo paṭikkhittāti dasseti. "
  9559. 919559,173,1577,136,142,1,53,4,Tattha ghānāyatanādīnaṃ {viyā}ti sadisūdāharaṇadassanaṃ.
  9560. 919560,173,1577,143,156,1,93,10,"Yathā ghānāyatanādīnaṃ tattha rūpabhave bhāvo atthi, tā paṭikkhittā, evaṃ gandhāyatanādīnañcāti. "
  9561. 919561,173,1577,157,163,1,47,6,Atthi tattha ghānāyatanan ti pucchā sakavādissa.
  9562. 919562,173,1577,164,172,1,51,7,"Yañhi tattha āyatanaṃ natthi, tassa vasenāyaṃ codanā. "
  9563. 919563,173,1577,173,193,1,132,15,"Tato paravādī yaṃ tattha ajjhattikānaṃ tiṇṇaṃ āyatanānaṃ ghānādikaṃ saṇṭhānanimittaṃ, tadeva āyatananti laddhiyā‘‘ āmantā’’ ti paṭijānāti. "
  9564. 919564,173,1577,194,217,1,149,18,"Bāhirānaṃ gandhāyatanādīnaṃ vasena puṭṭho yasmā ghānappasādādayo tattha na icchati, tasmā tesaṃ gocaraṃ paṭisedhento‘‘ na hevaṃ vattabbe’’ ti paṭikkhipati. "
  9565. 919565,173,1577,218,225,1,39,5,Ādi -saddena‘‘ atthi tattha jivhāyatananti?
  9566. 919566,173,1577,226,227,1,6,1,Āmantā.
  9567. 919567,173,1577,228,231,1,26,3,Atthi tattha rasāyatananti?
  9568. 919568,173,1577,232,241,1,93,7,Na hevaṃ vattabbe’’ tiādinayappavattānaṃ anulomapaṭilomasaṃsandanapañhādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo.
  9569. 919569,173,1577,242,248,1,84,5,"Aphoṭṭhabbāyatanānan ti phoṭṭhabbāyatanabhāvarahitānaṃ, aphoṭṭhabbasabhāvānanti attho. "
  9570. 919570,173,1578,2,15,1,80,9,Idāni anāyatanasabhāve gandharase paṭijānitvāpi dosaṃ vadanto‘‘ yadi cā’’ tiādimāha.
  9571. 919571,173,1578,16,26,1,97,9,"Avacane natthi kāraṇaṃ yathādhammasāsane abhidhamme, tesaṃ vā nisattanijjīvasabhāvattāti adhippāyo. "
  9572. 919572,173,1578,27,56,1,193,23,"Yathā ca dhātubhāvo, evaṃ dhammabhāvo ca tesaṃ ekantiko, tathā āyatanabhāvo cāti sabbathāpi tattha vijjamānānaṃ gandharasānaṃ āyatanesu avacane kāraṇaṃ natthīti dassento‘‘ dhammabhāvo cā’’ tiādimāha. "
  9573. 919573,173,1578,57,60,1,28,3,Aññassa paramatthassa abhāvā.
  9574. 919574,173,1578,61,67,1,54,5,Koci {āyatanasabhāvo}ti dhammāyatanameva sandhāya vadati.
  9575. 919575,173,1578,68,84,1,142,14,"Tena yadi rūpabhave gandharasā vijjanti, yathāvuttakāraṇato gandharasāyatanabhāvena avuccamānāpi dhammāyatanabhāvena vattabbā siyuṃ, na ca vuttā. "
  9576. 919576,173,1578,85,97,1,69,8,Tasmā niṭṭhamettha gantabbaṃ‘‘ nattheva rūpabhave gandharasā’’ ti dasseti.
  9577. 919577,173,1578,98,115,1,161,15,"Kiñca rūpadhātuyaṃ gandharasabhāvena avuttānaṃ, kāmadhātuyaṃ vuttānaṃ tesaṃ kiṃ gandharasabhāvato aññena sabhāvena rūpadhātuyaṃ atthibhāvo, udāhu gandharasabhāvena. "
  9578. 919578,173,1578,116,143,1,198,22,"Yadi purimo pakkho dhammāyatane tesaṃ saṅgaho siyā anāyatanasabhāvassa sabhāvadhammassa abhāvā, atha dutiyo teneva kāraṇena nesaṃ gandharasāyatanabhāvo siddhoti imamatthaṃ dassento‘‘ yadi cā’’ tiādimāha. "
  9579. 919579,173,1578,144,185,1,272,33,"{Tasmā}ti yasmā gandharasā dhammahadayavibhaṅge na vuttā, kathāvatthumhi ca tesaṃ bhāvo paṭikkhitto, phusituṃ asakkuṇeyyā pathavīādayo viya ghāyituṃ sāyituñca asakkuṇeyyā te natthi, dhātusaddena ca te gahitā, dhammabhāvo ca tesaṃ ekantiko, tasmiñca sati siddho āyatanabhāvo, tasmā. "
  9580. 919580,173,1578,186,192,1,58,5,{Tathā}ti pāḷiyaṃ avuttadhamme hāpetvā cakkhusattakādivasena.
  9581. 919581,173,1578,193,198,1,55,5,Evan ti cakkhusattakādivasena rūpagaṇanāya kariyamānāya.
  9582. 919582,173,1578,199,207,1,58,5,"{Dhammatā}ti pāḷidhammo , rūpabhave vā pavattanakarūpadhammatā."
  9583. 919583,173,1578,208,220,1,62,8,‘‘ Na vilomitā’’ ti iminā yathāpaṭiññātaṃ dhammaṃ dīpitaṃ ulliṅgeti.
  9584. 919584,173,1579,2,25,1,178,18,"Ettha ca rūpāvacarasattānaṃ ghānajivhāyatanābhāvato vijjamānāpi gandharasā āyatanakiccaṃ na karontīti te anāmasitvā pāḷiyaṃ‘‘ pañcāyatanāni pātubhavanti, cha āyatanānī’’ tiādi vuttaṃ."
  9585. 919585,173,1579,26,48,1,165,17,"‘‘ Tayo āhārā’’ ti ca ajjhoharitabbassa āhārassa abhāvena ojaṭṭhamakarūpasamuṭṭhāpanasaṅkhātassa āhārakiccassa akaraṇato, na sabbena sabbaṃ gandharasānaṃ ojāya ca abhāvato. "
  9586. 919586,173,1579,49,61,1,67,11,"Iti visayino kiccassa ca abhāvena visayo, kiccavā ca dhammo na vutto. "
  9587. 919587,173,1579,62,80,1,179,16,"Yasmiñhi bhave visayī natthi, tasmiṃ taṃhetuko nippariyāyena visayassa āyatanabhāvo natthīti vijjamānassāpi avacanaṃ, yathā rūpabhave pathavītejovāyodhātūnaṃ phoṭṭhabbāyatanabhāvena. "
  9588. 919588,173,1579,81,96,1,128,14,"Yassa pana yattha vacanaṃ, tassa tattha visayīsabbhāvahetuko nippariyāyena āyatanabhāvo vutto diṭṭho yathā tattheva rūpāyatanassa. "
  9589. 919589,173,1579,97,109,1,121,11,"Yadi visayīsabbhāvahetuko visayassa nippariyāyena āyatanabhāvo, kathaṃ asaññasattānaṃ devānaṃ dve āyatanāni pātubhavantīti. "
  9590. 919590,173,1579,110,120,1,97,9,"Asaññasattānañhi cakkhāyatanaṃ natthi, acakkhāyatanabhāvena ca nesaṃ rūpāyatanaṃ aññesaṃ avisayoti? "
  9591. 919591,173,1579,121,123,1,13,2,Nāyaṃ virodho.
  9592. 919592,173,1579,124,138,1,131,13,"Yena adhippāyena rūpadhātuyaṃ saññīnaṃ gandhāyatanādīnaṃ avacanaṃ, tena rūpāyatanassāpi avacananti asaññīnaṃ ekaṃ āyatanaṃ vattabbaṃ. "
  9593. 919593,173,1579,139,170,1,298,25,"Yathāsakañhi indriyagocarabhāvāpekkhāya yesaṃ nippariyāyena āyatanabhāvo atthi, tesu niddisiyamānesu tadabhāvato rūpadhātuyaṃ saññīnaṃ gandhādike visuṃ āyatanabhāvena avatvā dhammasabhāvānativattanato, manoviññāṇassa ca visayabhāvūpagamanato dhammāyatanantogadhe katvā‘‘ pañcāyatanānī’’ ti pāḷiyaṃ vuttaṃ. "
  9594. 919594,173,1579,171,192,1,105,12,"Etadatthañhi‘‘ dhammāyatanan’’ ti sāmaññato nāmakaraṇaṃ, piṭṭhivaṭṭakāni vā tāni katvā‘‘ pañcāyatanānī’’ ti vuttaṃ. "
  9595. 919595,173,1579,193,227,1,194,23,"Yena ca pana adhippāyena asaññīnaṃ rūpāyatanaṃ vuttaṃ, tena saññīnampi gandhādīnaṃ visuṃ gahaṇaṃ kātabbanti imassa nayassa dassanatthaṃ‘‘ asaññasattānaṃ devānaṃ dve āyatanāni pātubhavantī’’ ti ( vibha.1017) vuttaṃ. "
  9596. 919596,173,1579,228,238,1,99,10,Asatipi hi attano indriye rūpassa vaṇṇāyatanasabhāvātikkamo natthevāti taṃ rūpāyatanantveva vuccati.
  9597. 919597,173,1579,239,254,1,116,14,"Iminā ca nayadassanena gandhādīni tīṇi pakkhipitvā saññīnaṃ aṭṭha āyatanāni, asaññīnaṃ pañcāti ayamattho dassito hoti. "
  9598. 919598,173,1579,255,257,1,27,2,Evañcetaṃ sampaṭicchitabbaṃ.
  9599. 919599,173,1579,258,266,1,76,8,Aññathā rūpaloke phusitumasakkuṇeyyatāya pathavīādīnaṃ vacīghoso eva na siyā.
  9600. 919600,173,1579,267,281,1,121,12,"Na hi paṭighaṭṭanānighaṃsamantarena saddappavatti atthi, na ca phusanasabhāvānaṃ katthaci aphusanasabhāvatā sakkā viññātuṃ. "
  9601. 919601,173,1579,282,303,1,202,20,"Phoṭṭhabbāyatanasaṅkhātassa ca bhūtattayassa abhāve rūpabhave rūpāyatanādīnampi sambhavo eva na siyā, tasmā phusituṃ sakkuṇeyyatāyapi pathavīādīnaṃ tattha kāyindriyābhāvena tesaṃ phoṭṭhabbabhāvo na vutto. "
  9602. 919602,173,1579,304,311,1,68,7,Evañca katvā rūpadhātuyaṃ tesaṃ sappaṭighavacanañca samatthitaṃ hoti.
  9603. 919603,173,1579,312,334,1,90,9,Vuttañhi‘‘ asaññasattānaṃ anidassanasappaṭighaṃ ekaṃ mahābhūtaṃ paṭicca dve mahābhūtā’’ tiādi( paṭṭhā.2.22.17).
  9604. 919604,173,1579,335,350,1,156,14,"Paṭigho hettha bhūtattayassa kāyappasādaṃ pati taṃnissayabhūtaghaṭṭanadvārena abhimukhabhāvo, so ca phusituṃ asakkuṇeyyasabhāvassa ghaṭṭanāya abhāvato natthi. "
  9605. 919605,173,1579,351,375,1,121,15,"Nanu‘‘ dve āyatanānī’’ ti ettha pariyāyāyatanaṃ adhippetaṃ, atha kasmā gandhāyatanādīnipi gahetvā‘‘ pañcāyatanānī’’ ti na vuttanti?"
  9606. 919606,173,1579,376,385,1,51,5,‘‘ Nayadassanavasena desanā pavattā’’ ti vuttovāyamattho.
  9607. 919607,173,1579,386,401,1,118,14,"Atha vā tattha rūpāyatanasseva vacanaṃ kadāci aññabhūmikānaṃ pasādassa visayabhāvaṃ sandhāya, na pana itaresaṃ abhāvato. "
  9608. 919608,173,1579,402,406,1,55,4,Nāpi pariyāyena gandhāyatanādīnaṃ āyatanasabhāvābhāvato.
  9609. 919609,173,1579,407,424,1,170,15,"Asaññīnañhi rūpāyatanaṃ samānabhūmikānaṃ vehapphalānaṃ, uparibhūmikānañca suddhavāsānaṃ pasādassa visayabhāvaṃ gacchati, na pana gandharasāti tesaṃyeva tatthāvacanaṃ yuttaṃ. "
  9610. 919610,173,1579,425,434,1,98,9,Kathāvatthumhi ca nippariyāyena gandhāyatanādīnaṃ atthibhāvaṃ paṭijānantaṃ sandhāya paṭisedho kato.
  9611. 919611,173,1579,435,448,1,118,12,"Yadipi cetaṃ vacanaṃ tattha gandhāyatanādīnaṃ abhāvavibhāvanaṃ na hoti, atthibhāvadīpanampi pana aññavacanaṃ natthevāti? "
  9612. 919612,173,1579,449,456,1,72,7,Nayidamevaṃ aṭṭhakathāsu tattha nesaṃ atthibhāvassa niddhāretvā vuttattā.
  9613. 919613,173,1579,457,471,1,123,13,"Yañhi aṭṭhakathāvacanaṃ pāḷiyā na virujjhati, taṃ pāḷi viya pamāṇabhūtaṃ agarahitāya ācariyaparamparāya yāvajjatanā āgatattā. "
  9614. 919614,173,1579,472,483,1,66,9,"Tattha siyā– yaṃ pāḷiyā na virujjhati aṭṭhakathāvacanaṃ, taṃ pamāṇaṃ. "
  9615. 919615,173,1579,484,487,1,22,3,Idaṃ pana virujjhatīti?
  9616. 919616,173,1579,488,496,1,51,6,"Nayidamevaṃ yathā na virujjhati , tathā paṭipāditattā. "
  9617. 919617,173,1579,497,530,1,335,30,"Cakkhādīnaṃ āyatanānaṃ, tannissayānañca viññāṇānaṃ sattasuññatāsandassanatthaṃ bhagavato dhātudesanāti āyatanabhāvena vuttānaṃyeva dhātubhāvadīpanato dhātubhāvassāpi nesaṃ avacanaṃ yujjati eva, tasmā yathā pāḷiyā avirodho hoti, tathā cakkhudasakādivasena aṭṭhakathāyaṃ rūpagaṇanā katāti na ettha dhammatāvilomanāsaṅkāya okāsoti veditabbaṃ. "
  9618. 919618,173,1580,2,9,1,47,6,Eḷakassa jātakāle uṇṇā {jātiuṇṇā}ti paṭhamo attho.
  9619. 919619,173,1580,10,25,1,63,9,Tato sukhumatarataṃ sandhāya‘‘ gabbhaṃ… pe… itipi vadantī’’ ti vuttaṃ.
  9620. 919620,173,1580,26,33,1,57,6,"Sambhavanassa bhedo vā sambhavabhedo, pavattibhedoti attho. "
  9621. 919621,173,1581,2,21,1,122,11,"{Rūpībrahmesū}ti adhikaraṇe bhummaṃ, {opapātikayonikesū}ti niddhāraṇeti dassento‘‘ opapātikayonikehi rūpībrahme niddhāretī’’ ti āha. "
  9622. 919622,173,1581,22,39,1,82,9,Tena‘‘ opapātikayonikesū’’ ti sāmaññato vuttarāsito‘‘ rūpībrahmesū’’ ti visesaṃ niddhāreti.
  9623. 919623,173,1581,40,48,1,44,6,"Na {sametī}ti na saṃsandati, virujjhatīti attho. "
  9624. 919624,173,1581,49,63,1,69,9,"Yāya pāḷiyā na sameti, taṃ dassento‘‘ dhammahadayavibhaṅge hī’’ tiādimāha. "
  9625. 919625,173,1582,2,7,1,63,4,{Ekādasā}ti paripuṇṇāyatanassa saddāyatanavajjāni ekādasāyatanāni.
  9626. 919626,173,1582,8,13,1,51,4,Kassaci {dasāyatanānī}ti andhassa cakkhāyatanavajjāni.
  9627. 919627,173,1582,14,20,1,59,5,Kassaci aparāni {dasāyatanānī}ti badhirassa sotāyatanavajjāni.
  9628. 919628,173,1582,21,26,1,62,4,Kassaci {navāyatanānī}ti andhabadhirassa cakkhusotāyatanavajjāni.
  9629. 919629,173,1582,27,33,1,98,5,Kassaci {sattāyatanānī}ti gabbhaseyyakassa rūpagandharasakāyaphoṭṭhabbamanodhammāyatanavasena vuttaṃ.
  9630. 919630,173,1583,2,26,1,92,15,‘ ‘ Na vuttaṃ aṭṭhāyatanāni pātubhavantī’’ ti idaṃ‘‘ na hi pāḷiyaṃ… pe… vuttā’’ ti etassa atthavivaraṇaṃ.
  9631. 919631,173,1583,27,33,1,69,6,Cakkhusotaghānavikalassa hi upapajjamānassa aṭṭheva āyatanāni siyunti.
  9632. 919632,173,1583,34,49,1,93,11,Sati ca aghānakupapattiyaṃ punapi‘‘ kassaci aparāni dasāyatanāni pātubhavantī’’ ti vattabbaṃ siyā.
  9633. 919633,173,1583,50,113,1,298,39,"Tathā ca sati yathā andhabadhirassa vasena‘‘ kassaci navāyatanāni pātubhavantī’’ ti( vibha.1007) ekavāraṃ vuttaṃ, evaṃ andhāghānakassa, badhirāghānakassa ca vasena‘‘ kassaci aparāni navāyatanāni, kassaci aparāni navāyatanāni pātubhavantī’’ ti vattabbaṃ siyā, evaṃ na vuttanti imamatthaṃ dasseti‘‘ tathā… pe… na ca taṃ vuttan’’ ti. "
  9634. 919634,173,1583,114,152,1,209,24,"Evaṃ {dhātupātubhāvādipañhesū}ti‘‘ kassaci ekādasa dhātuyo pātubhavanti, kassaci dasa dhātuyo, kassaci aparā dasa dhātuyo, kassaci nava dhātuyo, kassaci satta dhātuyo pātubhavantī’’ ti( vibha.1007) evaṃ dhātupātubhāvapañho veditabbo. "
  9635. 919635,173,1583,153,171,1,95,9,Ādi -saddena‘‘ kassaci cuddasindriyāni pātubhavantī’’ tiādi( vibha.1007) nayappavattā indriyapañhādayo saṅgahitā.
  9636. 919636,173,1584,2,45,1,230,28,"Ettha ca yathā‘‘ sattati ukkaṃsato ca rūpānī’’ ti padaṃ‘‘ saṃsedajopapātīsū’’ ti ettha yonidvayavasena yojīyati, na evaṃ‘‘ avakaṃsato tiṃsā’’ ti idaṃ, idaṃ pana saṃsedajayonivaseneva yojetabbaṃ, ekayoganiddiṭṭhassāpi ekadeso sambandhaṃ labhatīti. "
  9637. 919637,173,1584,46,62,1,170,14,"Saṃsedajasseva ca jaccandhabadhiraaghānakanapuṃsakassa jivhākāyavatthudasakānaṃ vasena tiṃsa rūpāni uppajjantīti vuttaṃ, na opapātikassāti ayamettha aṭṭhakathāya adhippāyo. "
  9638. 919638,173,1584,63,83,1,100,13,"Ye pana‘‘ opapātikassa jaccandha… pe… uppajjantīti mahāaṭṭhakathāyaṃ vuttan’’ ti vadanti, taṃ na gahetabbaṃ. "
  9639. 919639,173,1584,84,87,1,17,3,So hi pamādapāṭho.
  9640. 919640,173,1584,88,98,1,79,8,Evañca katvā āyatanayamakavaṇṇanāya‘‘ kāmadhātuyaṃ pana aghānako opapātiko natthi.
  9641. 919641,173,1584,99,121,1,71,9,"Yadi bhaveyya,‘ kassaci aṭṭhāyatanāni pātubhavantī’ ti vadeyyā’’ ti( yama. aṭṭha. āyatanayamaka18-21) vakkhati. "
  9642. 919642,173,1584,122,140,1,108,13,"Apare panāhu‘‘ kassaci ekādasāyatanāni pātubhavanti, yāva‘ kassaci navāyatanānī’ ti pāḷi opapātike sandhāya vuttā. "
  9643. 919643,173,1584,141,158,1,132,14,"Tasmā pubbenāparaṃ aṭṭhakathāyaṃ avirodho siddho hoti, tathā ca yathāvuttapāḷiyā ayamatthavaṇṇanā aññadatthu saṃsandati sametiyevā’’ ti. "
  9644. 919644,173,1584,159,167,1,61,6,Yaṃ paneke vadanti‘‘ opapātikaggahaṇena saṃsedajāpi saṅgayhanti.
  9645. 919645,173,1584,168,206,1,279,25,"Tathā hi dhammahadayavibhaṅge‘ kāmadhātuyā upapattikkhaṇe kassaci ekādasāyatanāni pātubhavantī’ tiādīnaṃ( vibha.1007) uddese‘ opapātikānaṃ petānan’ tiādinā opapātikaggahaṇameva kataṃ, na saṃsedajaggahaṇan’’ ti, taṃ paripuṇṇāyatanānaṃyeva saṃsedajānaṃ opapātikesu saṅgahaṇavasena vuttanti veditabbaṃ. "
  9646. 919646,173,1584,207,237,1,190,20,Tathā hi vakkhati‘‘ saṃsedajayonikā paripuṇṇāyatanāparipuṇṇāyatanabhāvena opapātikasaṅgahaṃ katvā vuttā’’ ti‘‘ padhānāya vā yoniyā sabbaṃ paripuṇṇāyatanayoniṃ dassetuṃ‘ opapātikānan’ ti vuttan’’ ti ca.
  9647. 919647,173,1584,238,260,1,169,16,"Aṭṭhakathāyaṃ pana yonidvayaṃ sarūpeneva pakāsetuṃ, saṃsedajayonivaseneva ca avakaṃsato pavattiṃ dassetuṃ opapātikayoniyā itaraṃ asaṅgahetvā‘‘ saṃsedajopapātīsū’’ ti vuttanti. "
  9648. 919648,173,1584,261,265,1,32,4,Sabbaṃ taṃ vīmaṃsitvā gahetabbaṃ.
  9649. 919649,173,1585,2,9,1,84,6,"Cutipaṭisandhīnan ti anantarātītacutiyā, tadanantarāya missāmissabhedāya paṭisandhiyā. "
  9650. 919650,173,1585,10,13,1,61,2,{Khandhādīhī}ti khandhārammaṇagatihetuvedanāpītivitakkavicārehi.
  9651. 919651,173,1585,14,32,1,218,13,"Mahaggataajjhattārammaṇāya mahaggataajjhattārammaṇā, amahaggatabahiddhārammaṇāya amahaggatabahiddhārammaṇāti evamādino arūpabhūmīsuyeva cutipaṭisandhīnaṃ bhedābhedavisesassa sambhavato‘‘ nayamukhamattaṃ dassetvā’’ ti vuttaṃ. "
  9652. 919652,173,1585,33,44,1,76,6,{Ekaccasugatī}ti mahaggatavajjasugati adhippetāti āha‘‘ rūpārūpāvacarānan’’ tiādi.
  9653. 919653,173,1585,45,58,1,66,8,"Keci pana‘‘ yathā mahaggatāvajjā, evaṃ uttarakurukavajjā’’ tipi vadanti. "
  9654. 919654,173,1585,59,62,1,38,2,{Ekaccasugaticutiyā}ti vuttasugaticutiyā.
  9655. 919655,173,1585,63,82,1,97,14,"Yadipi‘‘ ayaṃ nāma duggatipaṭisandhi na hotī’’ ti niyamo natthi, desanā pana sotapatitā gatāti vadanti. "
  9656. 919656,173,1585,83,87,1,39,4,Niyatabodhisattāpekkhāya vā evaṃ vuttaṃ.
  9657. 919657,173,1585,88,93,1,64,5,Tesañhi ekaccaduggatipaṭisandhi natthi avīciādīsu anupapajjanato.
  9658. 919658,173,1585,94,105,1,59,7,‘‘ Ekaccaduggaticutiyā’’ ti etthāpi iminā nayena attho veditabbo.
  9659. 919659,173,1586,2,8,1,66,4,{Ekaccasugatipaṭisandhī}ti pana kāmāvacarasugatipaṭisandhi veditabbā.
  9660. 919660,173,1586,9,13,1,21,3,{Sayamevā}ti attanā eva.
  9661. 919661,173,1586,14,34,1,102,12,‘‘ Bhedaviseso eva ca evaṃ vitthārena dassito’’ ti idaṃ‘‘ amahaggatabahiddhārammaṇāyā’’ tiādiṃ sandhāya vuttaṃ.
  9662. 919662,173,1586,35,49,1,72,8,‘‘ Catukkhandhāya… pe… paṭisandhi hotī’’ ti idaṃ pana abhedavisesadassanamevāti.
  9663. 919663,173,1586,50,62,1,74,7,Ekekasmiṃ {bhede}ti‘‘ amahaggatabahiddhārammaṇāyā’’ ti evamādike ekekasmiṃ bhāge.
  9664. 919664,173,1586,63,89,1,240,19,"Tattha {tatthevā}ti‘‘ amahaggatabahiddhārammaṇāya mahaggatabahiddhārammaṇā, amahaggatajjhattārammaṇāya mahaggatajjhattārammaṇā’’ tiādinā tasmiṃ tasmiṃ bhede, tattha tattheva vā bhavādike cavitvā upapajjantassa vasena cutipaṭisandhiyojanā veditabbā. "
  9665. 919665,173,1586,90,106,1,77,12,Bhummatthe ayaṃ to-saddoti dassento‘‘ tato hetuṃ vināti tattha hetuṃ vinā’’ ti āha.
  9666. 919666,173,1586,107,117,1,82,9,Tassattho– tasmiṃ purimabhave nipphannaṃ avijjāsaṅkhārādikaṃ kāraṇaṃ vinā na hotīti.
  9667. 919667,173,1587,2,4,1,40,2,Atimandabhāvūpagamanaṃ sakiccāsamatthatā.
  9668. 919668,173,1587,5,11,1,69,5,"Pañcadvārikaviññāṇavasena cuti paṭisiddhā, na tadanantaraviññāṇavasena. "
  9669. 919669,173,1587,12,34,1,126,13,Svāyamattho‘‘ pañcannaṃ dvārānan’’ tiādinā heṭṭhā aṭṭhakathāyamāgatoti āha‘‘ pañcadvārikaviññāṇānantarampi hi pubbe cuti dassitā’’ ti.
  9670. 919670,173,1587,35,42,1,41,6,"Tattha yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. "
  9671. 919671,173,1587,43,57,1,85,10,Cuticittena saddhiṃ cakkhāyatanādīnaṃ nirodho hotīti dassetuṃ‘‘ yamake cā’’ tiādi vuttaṃ.
  9672. 919672,173,1587,58,64,1,60,5,{Pariṇatattā}ti paripākavasena pariyosānaṃ gatattāti adhippāyo.
  9673. 919673,173,1587,65,67,1,45,2,Phassādayo yathāvuttacetanāsahajātaphassādayo.
  9674. 919674,173,1587,68,78,1,127,10,Yathāupaṭṭhite kammādiārammaṇe anekavāraṃ uppattiyā santānassa abhisaṅkharaṇaṃ tattha paṭisandhi viññāṇapatiṭṭhānassa hetubhāvo.
  9675. 919675,173,1588,2,20,1,125,12,Santānavasena nippajjamānānaṃ namanādikiriyānaṃ ekasmiṃ paṭisandhiviññāṇeyeva atthasiddhīti dassento āha‘‘ namana… pe… dassetī’’ ti.
  9676. 919676,173,1588,21,31,1,93,9,Pathaviyaṃ {sabalapayogehī}ti pathaviyā ādhāraṇabhūtāya attano balena payogena ca karaṇabhūtena.
  9677. 919677,173,1589,2,8,1,54,5,{Saddahetuko}ti saddassa padhānādibhāvaṃ sandhāya vuttaṃ.
  9678. 919678,173,1589,9,13,1,46,4,Tādiso pabbatakucchiādipadesopi tassa hetuyeva.
  9679. 919679,173,1589,14,20,1,53,5,{Padīpantarādī}ti ādi -saddena telavaṭṭiādike saṅgaṇhāti.
  9680. 919680,173,1589,21,25,1,35,4,Tato saddādippavattito pubbe abhāvā.
  9681. 919681,173,1589,26,47,1,136,16,"Paṭighosādīnañhi saddādippavattito sati purimasiddhiyaṃ te saddādipaccayadesaṃ gaccheyyuṃ, na pana te atthīti vuttaṃ‘‘ tato pubbe abhāvā’’ ti. "
  9682. 919682,173,1589,48,52,1,34,4,Upameyyepi evameva attho yojetabbo.
  9683. 919683,173,1589,53,76,1,95,15,"Yathā ca hetudesaṃ na gacchati hetusamuppannaṃ, evaṃ tato nāgacchatīti āha‘‘ tasmā na… pe… āgatan’’ ti. "
  9684. 919684,173,1589,77,82,1,40,5,Te saddādayo paccayā etesanti tappaccayā.
  9685. 919685,173,1589,83,87,1,36,3,{Vuttanayenā}ti upamāyaṃ vuttanayeneva.
  9686. 919686,173,1589,88,101,1,121,13,Purimabhavahetudese sannihitaṃ hutvā paṭisandhiviññāṇaṃ tato aññatra bhavantare taṃ upagantvā tappaccayaṃ na hotīti attho.
  9687. 919687,173,1589,102,113,1,114,11,Paccayato nibbattamānaṃ paccayuppannaṃ aññatra agantvā paccayadesaṃ anupagatameva hutvā nibbattatīti paṭhamo attho.
  9688. 919688,173,1589,114,125,1,110,11,Paṭhamaṃ paccayena samodhānagataṃ hutvā tato aññatra gantvā paccayuppannavatthubhāvaṃ nāpajjatīti dutiyo attho.
  9689. 919689,173,1589,126,152,1,143,21,"Yathāsambhavan ti yāya‘‘ na khīrato dadhi sambhūtaṃ siyā, na khīrasāmino dadhi siyā’’ ti ca khīradadhīsu ekantaṃ ekatāya nānatāya ca dosayojanā katā. "
  9690. 919690,173,1589,153,166,1,136,11,"Iminā nayena bījādīsu sabbahetūsu, aṅkurādīsu sabbahetusamuppannesu yathāsambhavaṃ hetuanurūpaṃ, hetusamupannānurūpañca dosayojanā kātabbā. "
  9691. 919691,173,1589,167,185,1,137,13,Santānabaddhesu dhammesu ekantaekatāpaṭisedhena sassatagāhassa paṭisedhitattā vuttaṃ‘‘ sayaṃkataṃ sukhaṃ dukkhanti imaṃ diṭṭhiṃ nivāretī’’ ti.
  9692. 919692,173,1589,186,208,1,148,17,"Tathā ekantanānatāpaṭisedhena ucchedagāho paṭisedhito hotīti āha‘‘ paraṃkataṃ sukhaṃ dukkhaṃ añño karoti, añño paṭisaṃvedetīti imaṃ diṭṭhiṃ nivāretī’’ ti. "
  9693. 919693,173,1589,209,220,1,126,10,"Tena katanāso, akatāgamo ca nivattito hotīti adhiccasamuppannadiṭṭhinivāraṇeneva niyatisabhāvavādapaṭisedhopi katoti daṭṭhabbaṃ. "
  9694. 919694,173,1590,2,6,1,55,3,{Tatthā}ti aṅkurādippabandhasaṅkhāte bhūtupādārūpasantāne.
  9695. 919695,173,1590,7,10,1,20,3,Tan ti vijjāpāṭavādi.
  9696. 919696,173,1590,11,16,1,52,4,{Aññassā}ti bālakāle katavijjāpariyāpuṇanādito aññassa.
  9697. 919697,173,1590,17,21,1,37,4,Saṅkhārato añño taṇhādiko aññapaccayo.
  9698. 919698,173,1591,2,17,1,118,11,"Niyyātanādi eva phalaṃ niyyātanādiphalaṃ, aphalitaṃ niyyātanādiphalaṃ etassāti aphali… pe… phalaṃ, yathāvuttakiriyākaraṇaṃ. "
  9699. 919699,173,1592,2,7,1,54,4,{Piṇḍavasenā}ti akatāvayavavibhāgassa samudāyassa vasena.
  9700. 919700,173,1592,8,17,1,95,7,"{Sabbatthā}ti puññābhisaṅkhārādike sabbasmiṃ paccayadhamme, paṭisandhibhede vā paccayuppannadhamme. "
  9701. 919701,173,1592,18,21,1,31,3,Balavakammassa vasena yojetabbo.
  9702. 919702,173,1592,22,26,1,27,4,Bhuso nissayo hi upanissayo.
  9703. 919703,173,1592,27,58,1,242,22,"‘‘ Avisesenā’’ ti vuttepi kāmāvacarapuññābhisaṅkhāro cakkhuviññāṇādīnaṃ pañcannaṃ pavatte, itaro paṭhamajjhānavipākādīnaṃ pavatte ca paṭisandhiyañca paccayo hotīti pākaṭoyamatthoti taṃ avibhajitvā‘‘ sabbapuññābhisaṅkhāraṃ saha saṅgaṇhāti’’ cceva vuttaṃ. "
  9704. 919704,173,1592,59,67,1,74,6,"{Dvādasākusalacetanābhedo}ti nayidaṃ samāsapadaṃ, sandhivasena panetaṃ vuttaṃ. "
  9705. 919705,173,1592,68,76,1,65,6,"{Dvādasā}ti ca bhummatthe paccattavacanaṃ, dvādasasu akusalacetanāsu. "
  9706. 919706,173,1592,77,86,1,95,6,"{Akusalacetanābhedo}ti ekādasākusalacetanāpabhedo, dvādasākusalacetanāpabhedo cāti attho veditabbo. "
  9707. 919707,173,1592,87,95,1,60,8,Evañhi sati na ettha kiñci vicāretabbaṃ heṭṭhā vitthāritattā.
  9708. 919708,173,1592,96,122,1,191,19,"Keci pana‘‘ dvādasākusalacetanābhedoti idaṃ‘ channaṃ pavatte’ tiādinā yojetabban’’ ti vadanti, tesaṃ matena uddhaccacetanāya gahaṇe payojanaṃ vicāretabbameva paṭisandhiyāpi paccayabhāvassa vuttattā. "
  9709. 919709,173,1592,123,136,1,75,8,{Ekassā}ti ettha eva-saddo luttaniddiṭṭhoti āha‘‘ ekasseva paccayabhāvaniyamo’’ ti.
  9710. 919710,173,1592,137,140,1,48,3,Milātamālādīnan ti milātamālakiliṭṭhavatthādīnaṃ.
  9711. 919711,173,1592,141,151,1,80,9,"Manopadosikānaṃ tadaññavatthūnampi aniṭṭhatā kathaṃ na siyā, siyā evāti adhippāyo. "
  9712. 919712,173,1592,152,173,1,86,9,Aṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.227) pana pacuratābhāvato taṃ anāmasitvā‘‘ tathā kāmāvacaradevalokepī’’ ti vuttaṃ .
  9713. 919713,173,1592,174,191,1,100,12,"Keci pana‘‘ devaloke aniṭṭhaṃ nāma parikappanavasena, sabhāvato pana tatthuppannaṃ iṭṭhamevā’’ ti vadanti."
  9714. 919714,173,1593,2,16,1,120,10,"‘ ‘ Ekūnatiṃsacetanābhedampī’’ ti iminā uddhaccacetanāyapi pavattivipākadāyitaṃ anujānāti, aṭṭhakathāadhippāyavasena vā evamāha. "
  9715. 919715,173,1593,17,24,1,86,7,Pañcadasannaṃ ahetukavipākaviññāṇānaṃ pañcaṭṭhānāni dve apanetvā avasesānaṃ terasannaṃ.
  9716. 919716,173,1593,25,32,1,68,6,"Dve dve cakkhusotasampaṭicchanaviññāṇāni, tīṇi santīraṇānīti navannaṃ. "
  9717. 919717,173,1593,33,42,1,134,8,{Ekadesapaccayabhāvenā}ti ekadesassa vīsaticetanābhedassa kāmāvacaracittasaṅkhārassa paccayabhāvena ekūnatiṃsacetanābhedo samudāyo vutto.
  9718. 919718,173,1593,43,57,1,81,9,{Svevā}ti avayavagatenāpi visesena samudāyo voharīyati yathā‘‘ alaṅkato rājakumāro’’ ti.
  9719. 919719,173,1594,2,6,1,37,3,{Yatthā}ti pañcavokārabhavaṃ sandhāyāha.
  9720. 919720,173,1594,7,29,1,114,11,Tattha hi‘‘ kāmāvacarasugatiyaṃ tāva ṭhitassā’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.227) paṭisandhiyaṃ pavattiyañca vipākassa vitthārappakāsanaṃ kataṃ.
  9721. 919721,173,1594,30,34,1,45,3,{Catutthajjhānabhūmī}ti vehapphalabhūmiṃ vadati.
  9722. 919722,173,1594,35,42,1,26,3,Tenāha‘‘ asaññāruppavajjā’’ ti.
  9723. 919723,173,1594,43,55,1,133,11,"Catutthajjhānameva hi bhāvanāvisesappavattaṃ asaññabhūmiṃ āruppabhūmiñca nipphādeti, catukkanayavasena vā saṃvaṇṇanā vuttāti veditabbā. "
  9724. 919724,173,1594,56,66,1,83,8,"Aṭṭha mahāvipākā, parittavipākesu pacchimo, pañca rūpāvacaravipākāti evaṃ cuddasannaṃ. "
  9725. 919725,173,1594,67,72,1,51,5,Sattannan ti sesānaṃ parittavipākānaṃyeva sattannaṃ.
  9726. 919726,173,1595,2,5,1,34,2,{Bhavādayo}ti bhavayonigatisattāvāse.
  9727. 919727,173,1595,6,12,1,60,6,Tiṇṇaṃ viññāṇānan ti purimānaṃ tiṇṇaṃ āruppavipākaviññāṇānaṃ.
  9728. 919728,173,1595,13,18,1,39,4,{Tīsū}ti pañcamādīsu tīsu viññāṇaṭṭhitīsu.
  9729. 919729,173,1595,19,46,1,139,13,"{Vuttanayenā}ti‘‘ kāmabhave pana duggatiyaṃ aṭṭhannampi parittavipākaviññāṇānaṃ tatheva paccayo pavatte, no paṭisandhiyan’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.227) vuttanayeneva. "
  9730. 919730,173,1596,2,4,1,34,2,Viññāṇapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9731. 919731,173,1597,2,2,1,26,1,Nāmarūpapadaniddesavaṇṇanā
  9732. 919732,173,1598,2,48,1,194,24,"228. Yadipi suttante abhidhamme ca paṭiccasamuppādaniddese rūpapadassa desanābhedo natthi, abhidhamme pana‘‘ sabbaṃ rūpaṃ na hetū’’ tiādinā( dha. sa.584) suttantato tassa desanābhedo atthevāti āha‘‘ suttantā… pe… bhedo’’ ti. "
  9733. 919733,173,1598,49,65,1,111,12,Saṅkhyeyyesu paricchedato gahitesu atthasiddho tattha saṅkhyāparicchedoti vuttaṃ‘‘ atthato pana vuttameva hotī’’ ti.
  9734. 919734,173,1599,2,9,1,53,6,{Opapātikasattesū}ti vā sāmaññato sabbe opapātikā vuttā.
  9735. 919735,173,1599,10,20,1,112,10,Tesu brahmakāyikādiggahaṇena rūpāvacarāva vuttāti tadaññe sandhāya sesaopapātikānan ti sesaggahaṇaṃ sātthakameva.
  9736. 919736,173,1599,21,46,1,92,12,"{Vuttanayenā}ti‘‘ dve vā tayo vā dasakā, omato ādinā sahā’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.227) rūpamissakaviññāṇe vuttanayena."
  9737. 919737,173,1600,2,35,1,119,15,‘ ‘ Dve santatisīsānī’’ ti ārabbha yāva‘‘ satta santatisīsānī’’ ti( vibha. aṭṭha.228) ettakaṃ aṭṭhakathāpāṭhaṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ sattakapariyosānan’’ ti.
  9738. 919738,173,1600,36,47,1,75,7,Ekekacittakkhaṇe tikkhattuṃ rūpuppattiṃ ananujānanto āha‘‘ iminādhippāyenā’’ ti.
  9739. 919739,173,1600,48,56,1,70,8,Cittassa uppādakkhaṇeyeva sabbaṃ rūpaṃ uppajjatīti hi attano adhippāyo.
  9740. 919740,173,1601,2,13,1,91,8,‘ ‘ Rūpājanakakammajan’’ ti idaṃ bhūtakathanamattaṃ daṭṭhabbaṃ pañcaviññāṇānaṃ ataṃsabhāvatābhāvā.
  9741. 919741,173,1601,14,20,1,51,6,Rūpājanakakammajan ti vā cuticittaṃ sandhāya vuttaṃ.
  9742. 919742,173,1601,21,31,1,54,6,Paṭisandhicittaṃ pana‘‘ pavattiyan’’ ti imināva nivattitaṃ.
  9743. 919743,173,1601,32,53,1,81,8,‘‘ Sabbesampi cuticittaṃ rūpaṃ na samuṭṭhāpetī’’ ti( dha. sa. mūlaṭī.636) aṭṭhasālinīṭīkāyaṃ vuttovāyamattho.
  9744. 919744,173,1601,54,67,1,96,8,Pañcaviññāṇakkhaṇe tappaccayā rūpuppattiyā abhāvena vuttaṃ‘‘ pañcaviññāṇappavattikālaṃ sandhāyā’’ ti.
  9745. 919745,173,1601,68,79,1,86,7,Tatthāpi asahajātaviññāṇapaccayā attheva rūpuppattīti āha‘‘ sahajātaviññāṇapaccayañcā’’ ti.
  9746. 919746,173,1601,80,83,1,56,2,{Bhavaṅgādī}ti bhavaṅgasampaṭicchanasantīraṇatadārammaṇāni.
  9747. 919747,173,1601,84,89,1,62,4,{Aññenā}ti yathāvuttakammaviññāṇato aññena abhisaṅkhāraviññāṇena.
  9748. 919748,173,1601,90,99,1,105,8,"Rūpameva hi kusalākusalakiriyacittappavattikkhaṇe abhisaṅkhāraviññāṇapaccayā uppajjati, na nāmaṃ bhavaṅgaṃ. "
  9749. 919749,173,1601,100,103,1,32,2,{Taṃjanakenā}ti bhavaṅgādijanakena.
  9750. 919750,173,1601,104,110,1,91,6,Kammaviññāṇappaccayā vipākacittappavattikāle vipākanāmassa kammasamuṭṭhānarūpassa ca vasena.
  9751. 919751,173,1601,111,133,1,169,15,"Sahajātaviññāṇapaccayā pana itaracittappavattikālepi vipāko vipākanāmavasena, cittasamuṭṭhānarūpavasena ca nāmarūpassa sambhavo dassetabboti āha‘‘ sahajāta… pe… yojetabban’’ ti. "
  9752. 919752,173,1601,134,139,1,43,5,Rūpasaddena ca attano ekadesenāti sambandho.
  9753. 919753,173,1601,140,166,1,82,9,‘‘ Sarūpānaṃ ekadeso ekavibhattiyan’’ ti( pāṇinī1.2.64) saddalakkhaṇaṃ sandhāyāha ‘‘ sarūpānaṃ ekadeso’’ ti.
  9754. 919754,173,1601,167,178,1,64,7,Icchito hi ekadesarūpānampi ekadeso yathā‘‘ nidassitavipakkhehī’’ ti.
  9755. 919755,173,1601,179,187,1,70,7,Nidassito ca nidassitavipakkho ca {nidassitavipakkho}ti ayañhettha attho.
  9756. 919756,173,1601,188,198,1,42,6,‘‘ Ṭhānan’’ ti iminā sesasaddassa atthaṃ vadati.
  9757. 919757,173,1601,199,203,1,32,4,Sarūpena ṭhapanañhi idha sesanaṃ.
  9758. 919758,173,1602,2,18,1,109,12,Yaṃ-taṃ -saddānaṃ abyabhicāritasambandhattā avuttampi tato-saddaṃ ānetvā āha‘‘ tato yuttameva idanti yojetabban’’ ti.
  9759. 919759,173,1602,19,29,1,117,8,"Vipākassa ajanakaṃ vipākājanakaṃ, nissandaphalamattadāyakakammaṃ, taṃ samuṭṭhānaṃ etassāti vipākājanakakammasamuṭṭhānaṃ. "
  9760. 919760,173,1602,30,55,1,103,12,"{Vuttanayenā}ti‘‘ vatthukāyavasena rūpato dve santatisīsāni, tayo ca arūpino khandhā’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.228) vuttena nayena. "
  9761. 919761,173,1602,56,60,1,24,4,Ubhayan ti nāmaṃ rūpañca.
  9762. 919762,173,1603,2,9,1,82,6,{Kammārammaṇapaṭisandhiādikāle}ti ettha ādi -saddena sammasanādikālasaṅgaho daṭṭhabbo.
  9763. 919763,173,1603,10,13,1,27,3,Tan ti abhisaṅkhāraviññāṇaṃ.
  9764. 919764,173,1604,2,56,1,331,34,"Yadipi ‘‘ atthi rūpaṃ cittasamuṭṭhānan’’ tiādivacanato( dha. sa.584) rūpassapi viññāṇapaccayatā suttato jānitabbā, viññāṇasannissitā iṭṭhānubhavanādayo tasmiṃ sati sabbhāvato, asati ca abhāvato yathā saddheyyādivatthumhi saddhādayoti nāmassapi yuttito viññāṇapaccayatā siddhā, aṭṭhakathāyaṃ pana vuttamatthaṃ dassento‘‘ suttato nāmaṃ… pe… jānitabban’’ ti āha. "
  9765. 919765,173,1604,57,74,1,182,11,"Yāvadeva paccayapaccayuppannadhammamattatāvibhāvanamukhena aviparītato pavattinivattisandassanaṃ paṭiccasamuppādadesanā, tāvadeva ca dhammacakkappavattananti dassento‘‘ yasmā’’ tiādimāha . "
  9766. 919766,173,1604,75,84,1,106,8,"Yasmā pana pavattinivattivibhāvanato saccadesanāva paccayākāradesanā, saccadesanā ca dhammacakkappavattanaṃ. "
  9767. 919767,173,1604,85,125,1,257,25,"Yathāha‘‘ idaṃ dukkhanti me bhikkhave… pe… bārāṇasiyaṃ isipatane migadāye anuttaraṃ dhammacakkaṃ pavattitan’’ tiādi, tasmā‘‘ viññāṇapaccayā nāmarūpan’’ ti padassa saccadesanābhāvadīpanena dhammacakkappavattanabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ nāmarūpamattatāvacaneneva vā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9768. 919768,173,1605,2,4,1,35,2,Nāmarūpapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9769. 919769,173,1606,2,2,1,28,1,Saḷāyatanapadaniddesavaṇṇanā
  9770. 919770,173,1607,2,9,1,33,3,229. Yathāsambhavan ti sambhavānurūpaṃ.
  9771. 919771,173,1607,10,44,1,397,30,"Tena catunnaṃ tāva bhūtānaṃ sahajātanissayaatthiavigatavasena cakkhāyatanādīnaṃ pañcannaṃ paccayabhāvo, vatthūsu pana hadayavatthuno chaṭṭhāyatanassa paṭisandhiyaṃ sahajātanissayaaññamaññavippayuttaatthiavigatavasena, pavattiyaṃ yasmā anantaracittena saddhiṃ uppannameva vatthu ṭhitippattiyā balavabhāvena tassa nissayo bhavituṃ sakkoti, na sahajātaṃ, tasmā purejātanissayavippayuttaatthiavigatavasena. "
  9772. 919772,173,1607,45,56,1,146,10,"Itaravatthūnaṃ pañcaviññāṇasaṅkhātassa chaṭṭhāyatanassa indriyapaccayavasena ca, jīvitassa indriyaatthiavigatavasena paccayabhāvo vuttoti daṭṭhabbo. "
  9773. 919773,173,1607,57,84,1,225,20,"{Ekappakārenevā}ti yathā cakkhādīnaṃ manāyatanassa paṭiniyatadassanādikiccānuvidhānato niyato ekappakāreneva paccayabhāvo, na evaṃ rūpāyatanādīnaṃ, tesaṃ pana rūpārammaṇādinā pakārantarena tassa paccayabhāvoti‘‘ aniyamato’’ ti vuttaṃ. "
  9774. 919774,173,1607,85,111,1,120,14,Keci pana‘‘ niyamato’’ ti padaṃ‘‘ sasantatipariyāpannan’’ ti iminā sambandhitvā atthaṃ vadanti‘‘ ekantena sasantatipariyāpannan’’ ti.
  9775. 919775,173,1608,2,20,1,124,14,"‘ ‘ Chaṭṭhāyatanañca manāyatanañca chaṭṭhāyatanan’’ ti iminā viggahena atthato, itarehi dvīhi saddatopi atthatopi sarūpataṃ dasseti."
  9776. 919776,173,1608,21,54,1,159,19,‘‘ Cakkhādīhi saha‘ saḷāyatanan’ ti vuttan’’ ti vuttanayena ekasesaṃ katvā manāyatanaṃ cakkhādīhi saddhiṃ‘‘ saḷāyatanan’’ ti pāḷiyaṃ vuttaṃ‘‘ nāmarūpapaccayā saḷāyatanan’’ ti.
  9777. 919777,173,1608,55,67,1,72,6,{Yathāvutto}ti‘‘ chaṭṭhāyatanañca manāyatanañcā’’ tiādinā attanā vuttappakāro.
  9778. 919778,173,1608,68,77,1,83,7,"{Sabbatthā}ti nāmarūpasaddena saḷāyatanasaddena ca saddasarūpatāsu, atthasarūpatāsu vā. "
  9779. 919779,173,1608,78,93,1,94,10,"Yadi suttantabhājanīye vipākachaṭṭhāyatanameva adhippetaṃ, atha kasmā‘‘ itaraṃ panā’’ tiādi vuttaṃ. "
  9780. 919780,173,1608,94,107,1,82,9,Avipākañhi tattha itaranti adhippetanti codanaṃ sandhāyāha‘‘ paccayanaye panā’’ tiādi.
  9781. 919781,173,1609,2,18,1,133,14,"Sahajātādīsu hetuāhārindriyapaccaye pakkhipitvā dasadhā, tato ekaṃ apanetvā navadhā, tato ekaṃ apanetvā aṭṭhadhā paccayabhāvo veditabbo. "
  9782. 919782,173,1609,19,29,1,98,8,"Evamettha sādhāraṇavasena avakaṃso, hetuādiasādhāraṇavasena {ukkaṃso}ti jhānādīnampi vasena veditabbo. "
  9783. 919783,173,1610,2,16,1,89,9,Paṭisandhiyaṃ arūpadhammā kammajarūpassa uppādakkhaṇe paccayā hontīti‘‘ pavatte’’ ti viseseti.
  9784. 919784,173,1610,17,27,1,81,6,‘‘ Pacchājātavippayuttādayo evā’’ ti niyamena sahajātapurejātavippayuttādayo nivatteti.
  9785. 919785,173,1611,2,28,1,157,14,"‘ ‘ Avasesamanāyatanassā’’ ti avasesaggahaṇampi pakaraṇato visiṭṭhavisayamevāti dassetuṃ‘‘ pañcakkhandhabhave’’ tiādimāha, yato aṭṭhakathāyaṃ‘‘ vatthurūpan’’ tiādi vuttaṃ. "
  9786. 919786,173,1611,29,45,1,270,13,"Yathāsambhavaṃ {yojetabbo}ti nāmarūpassa paṭisandhiyaṃ sahajātaaññamaññanissayaatthiavigatādipaccayabhāvo sahajātādisādhāraṇapaccayabhāvo, sampayuttavipākahetuāhārindriyādipaccayabhāvo sampayuttādiasādhāraṇapaccayabhāvo nāmassa, rūpassa pana vippayuttapaccayabhāvo yojetabbo. "
  9787. 919787,173,1612,2,4,1,37,2,Saḷāyatanapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9788. 919788,173,1613,2,2,1,24,1,Phassapadaniddesavaṇṇanā
  9789. 919789,173,1614,2,13,1,75,6,"230. {Tadabhedavasenā}ti tassa phassassa abhedavasena, phassabhāvasāmaññenāti attho. "
  9790. 919790,173,1614,14,18,1,26,4,Na yuttaṃ ekasseva vacanaṃ.
  9791. 919791,173,1614,19,23,1,34,3,{Aññassāpī}ti yathāvuttato aññassāpi.
  9792. 919792,173,1614,24,51,1,178,19,Sabbāyatanato hi ekassa phassassa asambhavacodanāyaṃ tappasaṅgena ekāyatanato anekassāpi sambhavo natthīti codanā‘‘ īdisī dhammatā natthī’’ ti ñāpanatthāti dasseti‘‘ aññassāpī’’ tiādinā.
  9793. 919793,173,1614,52,56,1,40,2,{Nidassanavasenā}ti udāharaṇadassanavasena .
  9794. 919794,173,1614,57,61,1,38,3,Ekaphassassa {sambhavato}ti kāraṇāpadeso.
  9795. 919795,173,1614,62,76,1,109,10,Ekaphassasambhavassa labbhamānattā‘‘ saḷāyatanapaccayā phasso’’ ti bhagavatā vuttanti parihāraṃ dassentoti yojanā.
  9796. 919796,173,1614,77,80,1,20,2,{Sesesū}ti ekantiādīsu.
  9797. 919797,173,1614,81,86,1,51,5,Navadhā paccayatte ekaṃ vipākamanāyatanaṃ vibhāvaye.
  9798. 919798,173,1614,87,91,1,45,3,Tathā {cā}ti ārammaṇapurejātaatthiavigatavasena.
  9799. 919799,173,1614,92,111,1,87,12,"Yvāyaṃ paccayabhāvo yādisānaṃ hoti, taṃ dassetuṃ‘‘ paccuppannāni… pe… sandhāya vuttan’’ ti āha. "
  9800. 919800,173,1614,112,127,1,91,9,Atītānāgatakālavimuttānampi ārammaṇamattatāya sambhavato āha‘‘ ārammaṇa… pe… sandhāya vuttan’’ ti.
  9801. 919801,173,1614,128,132,1,27,4,Tattha tan ti rūpāyatanādiṃ.
  9802. 919802,173,1615,2,4,1,33,2,Phassapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9803. 919803,173,1616,2,2,1,24,1,Vedanāpadaniddesavaṇṇanā
  9804. 919804,173,1617,2,9,1,64,2,231. {Anantarādīhī}ti anantarasamanantarūpanissayanatthivigatapaccayehi.
  9805. 919805,173,1617,10,13,1,30,2,{Upanissaye}ti anantarūpanissaye.
  9806. 919806,173,1617,14,19,1,76,5,Anantarasamanantarapaccayā hi anantaratāvaseneva anantarūpanissaye antogadhā.
  9807. 919807,173,1617,20,25,1,90,5,Natthivigatapaccayā pana anantarasamanantarapaccayadhammānaṃyeva tathābhāvato tadantogadhā.
  9808. 919808,173,1617,26,29,1,21,2,{Tassā}ti upanissayassa.
  9809. 919809,173,1618,2,8,1,34,4,"{Sabbassā}ti vipākassa, avipākassa ca. "
  9810. 919810,173,1618,9,17,1,107,8,Paṭisandhibhavaṅgacuticittasampayuttāya hi vedanāya sahajātamanosamphasso vuttanayena aṭṭhadhā paccayo hoti.
  9811. 919811,173,1618,18,25,1,64,6,"Anantaro anantarādinā, anānantaro upanissayavaseneva paccayo hoti. "
  9812. 919812,173,1618,26,32,1,68,5,"Sambhavadassanañcetaṃ, na tāsaṃ manodvārikabhāvadassananti daṭṭhabbaṃ. "
  9813. 919813,173,1619,2,4,1,33,2,Vedanāpadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9814. 919814,173,1620,2,2,1,23,1,Taṇhāpadaniddesavaṇṇanā
  9815. 919815,173,1621,2,19,1,118,11,"232. Yathā ca rasāyanajāni ojājīvitāni, evaṃ taṃnimittaṃ sukhaṃ, tadapaneyyaṃ jarādidukkhañca dhammārammaṇabhāvena yojetabbaṃ. "
  9816. 919816,173,1622,2,28,1,158,19,"Kammaphalābhipatthanāvasena sattā kammānipi āyūhantīti sātisayaṃ taṇhāya vipākavedanā upanissayo, na tathā itarāti āha‘‘ vipākā visesena… pe… avisesena itarā cā’’ ti. "
  9817. 919817,173,1622,29,33,1,23,3,{Itarā}ti avipākāti attho.
  9818. 919818,173,1622,34,49,1,90,10,"‘‘ Sukhamicceva bhāsitā’’ ti idaṃ iṭṭhasabhāvaṃyeva upekkhaṃ sandhāya vuttaṃ, na aniṭṭhasabhāvaṃ. "
  9819. 919819,173,1622,50,58,1,26,4,Tenāha‘‘ upekkhā panā’’ tiādi.
  9820. 919820,173,1622,59,66,1,60,6,{Sabbassā}ti avītarāgassa vītarāgassa ca vedanāvato puggalassa.
  9821. 919821,173,1623,2,11,1,102,8,Vedanāpaccayā {evā}ti ayaṃ niyamo niyamantaranivattanaparoti nāssa paccayantaranivattanatthatā daṭṭhabbā.
  9822. 919822,173,1623,12,16,1,51,4,Etena paccayuppannantarapaṭikkhepopi nivattito hoti.
  9823. 919823,173,1624,2,4,1,32,2,Taṇhāpadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9824. 919824,173,1625,2,2,1,25,1,Upādānapadaniddesavaṇṇanā
  9825. 919825,173,1626,2,29,1,82,10,233. Purimadiṭṭhin ti ‘‘ sassato attā’’ ti( dī. ni.1.31) pageva abhiniviṭṭhaṃ sassatagāhaṃ sandhāya vuttaṃ.
  9826. 919826,173,1626,30,41,1,36,5,Tenāha‘‘ attaggahaṇaṃ… pe… daṭṭhabban’’ ti.
  9827. 919827,173,1626,42,45,1,25,3,Upādiyamānan ti gaṇhantaṃ.
  9828. 919828,173,1626,46,63,1,66,12,"Lokoti vā gahaṇan ti yaṃ‘‘ loko sassato’’ ti gahaṇaṃ, sā diṭṭhīti attho. "
  9829. 919829,173,1626,64,71,1,28,3,Tenāha‘‘ diṭṭhupādānabhūtan’’ ti.
  9830. 919830,173,1626,72,86,1,80,8,‘‘ Dhammasaṅkhepa… pe… diṭṭhimattamevā’’ ti idaṃ byavahitānaṃ padānaṃ sambandhadassanaṃ.
  9831. 919831,173,1626,87,96,1,89,8,"Tattha saṅkhepato taṇhādaḷhattaṃ, saṅkhepato diṭṭhimattameva cattāri upādānānīti adhippāyo. "
  9832. 919832,173,1626,97,105,1,117,7,{Dhammasaṅkhepavitthārato}ti samudāyabhūtato dhammasaṅkhepavitthārato tadavayavabhūtaṃ saṅkhepaṃ vitthārañca niddhāreti.
  9833. 919833,173,1627,2,8,1,64,5,"Sassatagāhapubbaṅgamo , ucchedagāhapubbaṅgamo ca attagāhoti yojanā. "
  9834. 919834,173,1627,9,16,1,74,6,Tesan ti yathāvuttasassatucchedagāhānaṃ mūlabhāvena vidhāyakattā sāmibhūto.
  9835. 919835,173,1627,17,29,1,55,7,Ādinā {vā}ti‘‘ paṭhamaṃ attavādupādānan’’ tiādinā vā vākyena.
  9836. 919836,173,1628,2,28,1,184,19,"Yena bhavassādena gadhitacitto bhavanibbattakaṃ kammaṃ katvā upapanno, sā bhavanikanti santāne cirānubandhā abhiṇhuppattikā upapannamattassa uppajjatīti āha‘‘ yadipi… pe… pavattitabbattā’’ ti. "
  9837. 919837,173,1628,29,43,1,105,10,Arahattamaggavajjhattā bhavarāgassapi kāmupādānabhāvo atthevāti āha‘‘ taṇhādaḷhattaṃ na hotīti maññamāno’’ ti.
  9838. 919838,173,1628,44,49,1,42,5,Bhavarāgopi hi savisaye daḷhaṃ pavattatīti.
  9839. 919839,173,1628,50,60,1,90,10,Sabbāpi taṇhā kāmupādānan ti etthāpi tassa arahattamaggavajjhatā vuttāti ānetvā yojetabbaṃ.
  9840. 919840,173,1629,2,6,1,47,4,Uppattiṭṭhānabhūtā na ārammaṇabhūtāti adhippāyo.
  9841. 919841,173,1629,7,11,1,30,3,{Tenā}ti khandhānaṃ ālayabhāvena.
  9842. 919842,173,1629,12,15,1,82,2,{Ārammaṇānantarapakatūpanissayā}ti ārammaṇūpanissayaanantarūpanissayapakatūpanissayā.
  9843. 919843,173,1629,16,19,1,63,3,Anantarapaccayādīnan ti anantarasamanantaraārammaṇapaccayādīnaṃ.
  9844. 919844,173,1630,2,4,1,34,2,Upādānapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9845. 919845,173,1631,2,2,1,23,1,Bhavapadaniddesavaṇṇanā
  9846. 919846,173,1632,2,14,1,39,4,234.‘‘ Bhavatī’’ ti idaṃ upapattibhavanibbacanaṃ.
  9847. 919847,173,1632,15,18,1,36,2,{Dvayassā}ti kammupapattibhavadvayassa.
  9848. 919848,173,1632,19,22,1,44,3,Nipphādanaphalaṃ phalassa uppādanasamatthatā.
  9849. 919849,173,1632,23,25,1,23,2,Nibbattanaṃ nipphādanaṃ.
  9850. 919850,173,1633,2,49,1,107,15,‘ ‘ Bhagavaṃmūlakā’’ ti( a. ni.8.83;9.1;10.58;11.19) viya‘‘ saññāvaṃbhavo’’ ti vattabbe atthi-atthe vā vaṃ -saddo luttaniddiṭṭhoti āha‘‘ saññābhavo’’ ti.
  9851. 919851,173,1633,50,60,1,61,8,"Tassa vā {atthe}ti tassa vantusaddassa atthe, atthi-attheti attho. "
  9852. 919852,173,1633,61,91,1,154,22,"Akāraṃ {katvā}ti yathā‘‘ pītisukhaṃ assa atthī’’ ti atthe akāraṃ katvā uppādetvā jhānaṃ pītisukhanti vuccati, evaṃ saññā assa atthīti sañño, bhavo, sova saññabhavo. "
  9853. 919853,173,1633,92,96,1,27,4,Ekasmin ti rūpakkhandhe eva.
  9854. 919854,173,1633,97,106,1,90,8,{Pavattattā}ti pavattakapavattanaṭṭhānānaṃ abhedepi upacāravasena bhinnaṃ viya katvā dasseti.
  9855. 919855,173,1634,2,15,1,61,7,"Kammasaṅkhātatan ti ‘‘ kamman’’ ti vattabbataṃ, kammakoṭṭhāsataṃ vā."
  9856. 919856,173,1634,16,40,1,78,9,"‘‘ Cetanāhaṃ, bhikkhave, kammaṃ vadāmī’’ tiādinā( a. ni.6.63) suttepi cetanāya kammabhāvo āgatova. "
  9857. 919857,173,1634,41,54,1,101,9,Nippariyāyena pana cetanāva kammabhavoti vuttamatthaṃ abhidhammapāḷiyāva sādhento‘‘ vuttañhī’’ tiādimāha.
  9858. 919858,173,1634,55,70,1,200,13,"Imāya hi vedanāsaññāviññāṇakkhandhehi, manāyatanamanoviññāṇadhātūhi, saṅkhārakkhandhadhammāyatanadhammadhātuekadesena ca kammabhavassa sampayuttataṃ vadantiyā dhātukathāpāḷiyā tassa cetanābhāvo dīpitoti. "
  9859. 919859,173,1635,2,9,1,91,5,"{Dhammabhedato}ti cetanācetanāsampayuttabhāvena, kusalākusalābyākatabhāvena ca dhammavibhāgato."
  9860. 919860,173,1635,10,34,1,135,16,‘‘ Punavacanan’’ ti imināva punaruttidosāpatti paṭiññātāti parassa āsaṅkaṃ dassento‘‘ sātthakamevidaṃ punavacananti etaṃ na yuttanti ce’’ ti āha.
  9861. 919861,173,1635,35,40,1,57,4,{Bhavekadesabhāvenā}ti kammabhavassa ekadesattā saṅkhārānaṃ.
  9862. 919862,173,1635,41,58,1,123,15,"Tena yesaṃ dhammānaṃ samudāyo bhavo vutto, tadekadesā saṅkhārā, samudāyekadesā ca atthato bhinnā evāti vuttamevetanti dasseti. "
  9863. 919863,173,1635,59,74,1,94,11,Puna yathāvuttameva bhedaṃ manasi katvā atthato punavacanābhāvaṃ dassento‘‘ parena vā’’ tiādimāha.
  9864. 919864,173,1636,2,6,1,47,3,{Antogadhe}ti kāmabhavādiantogadhe saññābhavādike.
  9865. 919865,173,1636,7,10,1,33,2,{Kāmabhavādike}ti kāmarūpārūpabhave.
  9866. 919866,173,1637,2,5,1,43,3,Upādānabhedan ti kāmupādānādiupādānavisesaṃ.
  9867. 919867,173,1638,2,6,1,24,2,{Tenā}ti sīlabbatupādānena.
  9868. 919868,173,1638,7,27,1,80,8,{Vakkhamānenā}ti‘‘ idaṃ sīlabbataṃ nāmā’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.234) aṭṭhakathāyaṃ vakkhamānena pakārena.
  9869. 919869,173,1638,28,30,1,36,2,Purāṇaṃ brahmaṇḍaliṅgakhandapurāṇādi.
  9870. 919870,173,1638,31,51,1,93,7,‘‘ Setavadhayajjaṃ ārabhate bhūtikāmo’’ tiādinā( visuddhi. mahāṭī.2.650) pasumāraṇavidhānayutto yaññavidhi pasubandhavidhi.
  9871. 919871,173,1639,2,7,1,83,5,Attano suddhimaggaparāmāsamattattā sīlabbatupādānassa attavādupādānanimittaṃ vuttaṃ.
  9872. 919872,173,1640,2,5,1,42,3,Maggapaccayā honti micchāniyyānasabhāvattā.
  9873. 919873,173,1640,6,15,1,144,9,Anantarassa pana kāmakammabhavassa anantarasamanantaraanantarūpanissayanatthivigatāsevanapaccayehi upādānassa paccayabhāvo pākaṭoyevāti na vutto.
  9874. 919874,173,1641,2,4,1,32,2,Bhavapadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9875. 919875,173,1642,2,2,1,34,1,Jātijarāmaraṇādipadaniddesavaṇṇanā
  9876. 919876,173,1643,2,14,1,87,6,"235. {Upapattibhavuppattī}ti upapattibhave, upapattibhavabhāvena vā upādinnakkhandhānaṃ uppatti. "
  9877. 919877,173,1643,15,17,1,22,2,Jāyamānassa khandhassa.
  9878. 919878,173,1643,18,20,1,19,2,Jāti nibbattivikāro.
  9879. 919879,173,1643,21,24,1,30,3,Upapattibhavopi jātiyā paccayo.
  9880. 919880,173,1643,25,26,1,5,1,Kasmā?
  9881. 919881,173,1643,27,32,1,42,5,Upapattibhave asati jātiyā abhāvāti yojanā.
  9882. 919882,173,1643,33,43,1,76,6,‘‘ Jāyamānarūpapadaṭṭhānatā’’ tiādināpi tassa jātiyā paccayabhāvaṃyeva vibhāveti.
  9883. 919883,173,1644,2,25,1,149,16,"Satipi sukkasoṇitādike pitugatavisesādikāraṇe bāhire paccaye tassa pana aniyatattā, hīnapaṇītādivisesassa ca adhippetattā vuttaṃ‘‘ ajjhatta… pe… abhāvā’’ ti. "
  9884. 919884,173,1645,2,4,1,43,2,Jātijarāmaraṇādipadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9885. 919885,173,1646,2,2,1,22,1,Bhavacakkakathāvaṇṇanā
  9886. 919886,173,1647,2,9,1,31,4,242. Sambandhaṃ itaṃ gatanti samitaṃ.
  9887. 919887,173,1647,10,17,1,18,3,Tenāha‘‘ saṅgatan’’ ti.
  9888. 919888,173,1648,2,4,1,22,2,Bhavacchando bhavarāgo.
  9889. 919889,173,1648,5,11,1,83,6,Tassāruppakathāsavanan ti tassa bālabhāvassa ayuttakāritāya anucchavikakathāsavanaṃ.
  9890. 919890,173,1648,12,28,1,112,9,"Etena parūpavādahetukādidukkhaṃ dasseti,‘‘ kammakāraṇādassanan’’ ti iminā daṇḍahetukaṃ, itarena duggatinibbattihetukaṃ . "
  9891. 919891,173,1648,29,32,1,17,2,{Gamentī}ti ñāpenti.
  9892. 919892,173,1648,33,44,1,92,10,"Phalenāpi hi abyabhicārinā hetu ñāyati, vuṭṭhinimittena viya mahoghena uparidese vuṭṭhinipāto. "
  9893. 919893,173,1648,45,53,1,23,4,Tena vuttaṃ‘‘ bodhentī’’ ti.
  9894. 919894,173,1649,2,19,1,63,5,Visesanivattiattho mattasaddo‘‘ avitakkavicāramattā’’ tiādīsu( dha. sa. tikamātikā6) viya.
  9895. 919895,173,1649,20,31,1,85,7,Appahīnāvijjā kāraṇalābhe uppattiarahatāya samīpeyevāti āha‘‘ sannihitabhāvakaraṇenā’’ ti.
  9896. 919896,173,1649,32,35,1,17,2,{Vedetī}ti vedayati.
  9897. 919897,173,1649,36,40,1,31,3,Tassa atthavacanaṃ {anubhavatī}ti.
  9898. 919898,173,1649,41,47,1,39,6,Vedaṃ vā ñāṇaṃ karoti uppādetīti vedeti.
  9899. 919899,173,1649,48,52,1,27,3,Tassa atthavacanaṃ {jānātī}ti.
  9900. 919900,173,1649,53,72,1,99,13,"{Vediyatī}ti pana kammakattukammānaṃ vasena niddesoti tassapi atthaṃ dassento‘‘ jānāti, ñāyati cā’’ ti āha. "
  9901. 919901,173,1649,73,87,1,85,10,"{Ca-saddattho}ti samuccayattho, brahmādinā ca kārakena, attanā ca vedakena rahitanti attho. "
  9902. 919902,173,1649,88,91,1,38,3,Ca-saddatthasamāsan ti dvandasamāsamāha.
  9903. 919903,173,1650,2,11,1,82,8,"Catubbidhampi vā suññatan ti dhuvabhāvādisuññataṃ, attādisuññatañca sandhāya vadati. "
  9904. 919904,173,1651,2,5,1,28,2,{Pubbantato}ti atītakoṭṭhāsato.
  9905. 919905,173,1651,6,18,1,76,8,Vedanāvasānampi bhavacakkaṃ paripuṇṇamevāti dassetuṃ‘‘ vedanā vā’’ tiādi vuttaṃ.
  9906. 919906,173,1651,19,35,1,160,14,"Avijjāgahaṇena vā taṇhupādānāni, saṅkhāraggahaṇena bhavo, viññāṇādiggahaṇena jātijarāmaraṇāni sokādayo ca gahitāti evampi vedanāvasānaṃ bhavacakkanti yuttamevetaṃ. "
  9907. 919907,173,1651,36,43,1,69,6,Taṇhāmūlake {cā}ti taṇhupādānaggahaṇena avijjā gahitātiādinā yojetabbaṃ.
  9908. 919908,173,1651,44,55,1,25,5,Tenāha‘‘ dvinnaṃ… pe… hotī’’ ti.
  9909. 919909,173,1651,56,62,1,62,6,Tattha dvinnan ti purimapacchimānaṃ ubhinnaṃ hetuphalavajjānaṃ.
  9910. 919910,173,1651,63,69,1,59,5,Viparītābhinivesaṃ {karontī}ti nimittaṃ kattuupacārena vadati.
  9911. 919911,173,1651,70,73,1,33,3,Anupacchedameva pakāsetīti yojanā.
  9912. 919912,173,1652,2,11,1,97,7,"Hetuphalasandhi , phalahetusandhi, punapi hetuphalasandhīti evaṃ hetuādipubbakā hetuphalahetupubbakā. "
  9913. 919913,173,1652,12,21,1,82,5,"{Hetuphalahetuphalavasenā}ti avijjādihetu, viññāṇādiphala, taṇhādihetu, jātiphalavasena. "
  9914. 919914,173,1652,22,36,1,83,9,Upasaggavisesena atthaviseso hotīti‘‘ ākirīyantī’’ ti padassa {pakāsīyantī}ti attho vutto.
  9915. 919915,173,1652,37,42,1,54,4,{Kilesakammavipākā}ti avijjādike vedanāpariyosāne vadati.
  9916. 919916,173,1652,43,47,1,51,3,{Vipākakilesakammehī}ti viññāṇādīhi bhavapariyosānehi.
  9917. 919917,173,1652,48,54,1,52,6,Puna kammassa vipākasambandho vuttanayattā na gahito.
  9918. 919918,173,1652,55,75,1,75,11,‘‘ Vaṭṭānī’’ ti ca idaṃ‘‘ tīṇi vaṭṭānī’’ ti viggahavasena labbhamānaṃ gahetvā vuttaṃ.
  9919. 919919,173,1653,2,27,1,101,11,‘ ‘ Purimakammabhavasmiṃ moho’’ tiādinā( vibha. aṭṭha.242) aṭṭhakathāya āgatattā āsannapaccakkhataṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ imissā’’ ti.
  9920. 919920,173,1653,28,40,1,114,11,"Vibhaṅgapāḷiyā vasena dassitaṃ, tasmā na aṭṭhakathāya pubbāparavirodho yathāpāṭhaṃ atthassa pakāsitattāti adhippāyo. "
  9921. 919921,173,1653,41,58,1,154,13,Tattha cetanāsampayuttānañca cetanāya ca saṅkhārabhāvena kammabhavabhāvena ca vattabbamevāti pāḷidvayādhippāyavivaraṇavasena dassetuṃ‘‘ tatthā’’ tiādi vuttaṃ.
  9922. 919922,173,1653,59,62,1,27,2,{Bhavassā}ti upapattibhavassa.
  9923. 919923,173,1653,63,72,1,43,5,‘‘ Bhavo’’ ti vuttā cetanāsampayuttāti sambandho.
  9924. 919924,173,1653,73,78,1,45,5,Gahaṇan ti nikāmanavasena ārammaṇassa gahaṇaṃ.
  9925. 919925,173,1653,79,87,1,31,4,Tenāha‘‘ kāmupādānaṃ kiccenāhā’’ ti.
  9926. 919926,173,1653,88,91,1,26,3,Itarāni kiccenāhāti yojanā.
  9927. 919927,173,1653,92,110,1,109,12,Tīsu {atthavikappesū}ti‘‘ taṃ kammaṃ karoto purimā cetanāyo’’ tiādinā vuttesu tīsu āyūhanacetanānaṃ atthavikappesu.
  9928. 919928,173,1653,111,120,1,64,9,Nanu ca tatiye atthavikappe āyūhanassa avasāne cetanā na vuttāti?
  9929. 919929,173,1653,121,158,1,199,26,"Yadipi sarūpato na vuttā,‘‘ taṃsampayuttā’’ ti pana saddato padhānabhāvena vuttassa āyūhanassa appadhānabhāvena vuttā avasāne pacchato vuttā viya hotīti imaṃ pariyāyaṃ sandhāya‘‘ tīsupi… pe… avasāne’’ ti vuttaṃ. "
  9930. 919930,173,1654,2,23,1,90,14,"Nippariyāyena pana yesu āyūhanassa avasāne cetanā vuttā, te dassetuṃ‘‘ dvīsu… pe… āhā’’ ti vuttaṃ. "
  9931. 919931,173,1654,24,31,1,70,7,Tatiye atthavikappe vutte āyūhanasaṅkhāre taṃsampayuttāti āhāti yojanā.
  9932. 919932,173,1654,32,36,1,42,4,Kammassa paccayabhūtan ti saṅkhārapaccayaṃ.
  9933. 919933,173,1654,37,50,1,83,9,Tena‘‘ kammakaraṇakāle’’ ti ettha kamma-saddena sabbassapi saṅkhārassa gahitataṃ dasseti.
  9934. 919934,173,1654,51,59,1,32,4,Tenāha‘‘ na kammasampayuttamevā’’ ti.
  9935. 919935,173,1655,2,5,1,23,2,{Kammānevā}ti kammāniyeva.
  9936. 919936,173,1655,6,8,1,32,2,Vipākadhammatāya kammasarikkhakā.
  9937. 919937,173,1655,9,17,1,74,7,"Sahajātakoṭiyā, upanissayakoṭiyā ca tassa kammassa upakārakāti tadupakārakā. "
  9938. 919938,173,1655,18,22,1,41,3,{Saṃkhippantī}ti saṃkhipīyanti saṃyūhīyanti.
  9939. 919939,173,1655,23,44,1,133,13,‘‘ Saṃkhippanti etthā’’ ti adhikaraṇasādhanavasena saṅkhepasaddassa atthaṃ vatvā puna kammasādhanavasena vattuṃ‘‘ saṃkhipīyatī’’ tiādi vuttaṃ.
  9940. 919940,173,1656,2,12,1,41,4,{Tatthāpī}ti ‘‘ kamman’’ ti vuttakammasambhārepi.
  9941. 919941,173,1656,13,16,1,38,3,Gamanadhamman ti bhaṅgupagamanadhammaṃ.
  9942. 919942,173,1656,17,23,1,41,6,Tena ittaran ti bhaṅgaparanti vuttaṃ hoti.
  9943. 919943,173,1656,24,28,1,46,3,{Tenā}ti vinassanadhammatādīpakena ittarasaddena.
  9944. 919944,173,1656,29,32,1,32,3,Nissārataṃ attasārābhāvaṃ dīpeti.
  9945. 919945,173,1656,33,48,1,98,11,Evaṃ‘‘ ittaran’’ tiādinā aniccaṃ calaṃ ittaraṃ addhuvanti catunnaṃ padānaṃ atthavisesavācitaṃ dasseti.
  9946. 919946,173,1656,49,55,1,41,5,{Ṭhānaso}ti ettha vuttaṭṭhānaṃ nāma paccayo.
  9947. 919947,173,1656,56,60,1,25,3,{Aññampī}ti aññattha vuttaṃ.
  9948. 919948,173,1656,61,64,1,20,3,Tassa tassa phalassa.
  9949. 919949,173,1656,65,70,1,52,5,Dhammamattasambhave sati vaṭṭupacchede satīti yojanā.
  9950. 919950,173,1656,71,77,1,49,6,Evan ti vuttappakārena samuccayatthe ca-sadde sati.
  9951. 919951,173,1657,2,13,1,84,7,Saccāniyeva pabhavoti samānādhikaraṇapakkhaṃ sandhāyāha‘‘ saccappabhavatoti saccato’’ ti.
  9952. 919952,173,1657,14,28,1,90,10,‘‘ Yassa pahānatthaṃ bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ ti evaṃbhūtaṃ ariyasaccaṃ visesaṃ akatvā.
  9953. 919953,173,1658,2,4,1,13,2,Tehi sokādīhi.
  9954. 919954,173,1658,5,18,1,83,8,‘‘ Sokadomanassupāyāsā avijjāya aviyogino’’ tiādinā pubbe vuttanayena siddhāya avijjāya.
  9955. 919955,173,1658,19,25,1,74,5,{Attanoyevā}ti paccayuppannaṃ anapekkhitvā attanoyeva pavattasaṅkhātakiccato.
  9956. 919956,173,1659,2,9,1,40,6,Sokādayopi {hī}ti ettha hi -saddo hetuattho.
  9957. 919957,173,1659,10,44,1,154,19,"Yasmā‘‘ sokādayo paccayāyattā avasavattino’’ ti idaṃ‘‘ jātipaccayā… pe… sambhavantī’’ ti etena vacanena siddhaṃ, tasmā taṃ‘‘ attā socatī’’ tiādidassananivāraṇanti attho. "
  9958. 919958,173,1660,2,31,1,171,22,"Sati ca pariggahe rajjaṃ viya gatiyo anekānatthānubandhanā, tāhi ca viññāṇassa upaddutatāti dassetuṃ‘‘ saṅkhārapariggahitaṃ… pe… rajje’’ ti vuttanti evaṃ vā ettha attho daṭṭhabbo. "
  9959. 919959,173,1660,32,59,1,194,20,"Yathāupaṭṭhitāni kammādīni cutiāsannajavanehi parikappetvā viya gahitāni paṭisandhiviññāṇenapi parikappitāni viya honti, taṃ panassa parikappanaṃ atthato ārammaṇakaraṇamevāti vuttaṃ‘‘ pari… pe… to’’ ti. "
  9960. 919960,173,1660,60,71,1,61,7,Saṅkappanaṃ vā parikappananti vuttaṃ‘‘ vitakkena vitakkanato’’ ti.
  9961. 919961,173,1660,72,75,1,50,3,Sasambhāracakkhuādayo saḷāyatanassa patiṭṭhāviseso.
  9962. 919962,173,1661,2,41,1,340,33,"Yadākārāya jātiyā yadākāraṃ jarāmaraṇaṃ sambhavati, sambhavantañca yathānupubbaṃ pavattaṃ, so attho jātipaccayasambhūtasamudāgataṭṭho, sahitassa samuditassa puggalassa jīraṇabhijjanāvatthā dhammā jarāmaraṇāpadesena vuttā, sā ca nesaṃ avatthā jātipubbikā, te ca samuditā eva pavattantīti evaṃ jātito jarāmaraṇassa sambhūtasamudāgataṭṭho veditabbo. "
  9963. 919963,173,1661,42,70,1,197,23,"Jātito jarāmaraṇaṃ na na hoti hotiyeva ekantena jātassa jarāmaraṇasambhavato, na ca jātiṃ vinā hoti ajātassa tadabhāvatoti jarāmaraṇassa jātipaccayataṃ anvayabyatirekehi vibhāveti‘‘ na jātito’’ tiādinā. "
  9964. 919964,173,1661,71,77,1,56,6,Itthan ti jātipaccayā jarāmaraṇassa nibbattākāraṃ vadati.
  9965. 919965,173,1662,2,7,1,72,5,Nirodhā nirodhasaṅkhātan ti paccayanirodhā paccayuppannanirodhasaṅkhātaṃ.
  9966. 919966,173,1662,8,13,1,47,5,Anulomadesanāya ca vemajjhato paṭṭhāyāti yojanā.
  9967. 919967,173,1663,2,7,1,58,5,Apuññābhisaṅkhārekadeso sarāgo rāgena sahajekaṭṭhoti katvā.
  9968. 919968,173,1663,8,12,1,52,4,Sabbopi apuññābhisaṅkhāro sarāgo pahānekaṭṭhabhāvato.
  9969. 919969,173,1663,13,39,1,156,17,"Yasmā pana akusaladhammo akusaladhammassa sabhāgo, anakusaladhammo visabhāgo, yathārahaṃ paccayo ca hoti, tasmā‘‘ apaṭipakkhabhāvato, rāgappavaḍḍhako’’ ti ca vuttaṃ ."
  9970. 919970,173,1663,40,54,1,114,10,‘‘ Tadeva viññāṇaṃ sandhāvati saṃsaratī’’ ti micchābhinivesasabbhāvato saṃsaraṇakiriyāyapi sabyāpāratā viññāṇassa vuttā.
  9971. 919971,173,1663,55,60,1,81,4,"Sabyāpāratābhinivesabalavatāya, saṅkantiabhinivesabalavatāyāti paccekaṃ yojetabbaṃ."
  9972. 919972,173,1663,61,76,1,91,9,"‘‘ Asahavattanato, sahavattanato’’ ti etena asahavutti vinibbhogo, sahavutti avinibbhogoti dasseti. "
  9973. 919973,173,1664,2,4,1,33,2,Sabhāvādhigamanimittatā obhāsanaṃ.
  9974. 919974,173,1664,5,10,1,65,5,Cakkhādisannissayena hi pañcaviññāṇāni rūpādisabhāvaṃ upalabhanti.
  9975. 919975,173,1664,11,13,1,33,2,Itare phusanasaṅgatisannipātaṭṭhā.
  9976. 919976,173,1664,14,18,1,33,4,Channan ti channampi samphassānaṃ.
  9977. 919977,173,1665,2,18,1,95,12,Ādānan ti upasaddena vināpi daḷhagāho adhippetoti āha‘‘ ādānaṭṭho catunnampi upādānānaṃ samāno’’ ti.
  9978. 919978,173,1665,19,32,1,85,9,Gahaṇan ti nikāmanavasena visayassa paṭicchannanti vuttaṃ‘‘ gahaṇaṭṭho kāmupādānassā’’ ti.
  9979. 919979,173,1665,33,36,1,29,3,Itaresan ti diṭṭhupādānādīnaṃ.
  9980. 919980,173,1665,37,41,1,32,3,{Tasmā}ti vibhattiyā aluttabhāvato.
  9981. 919981,173,1665,42,45,1,21,2,{Tenā}ti khipanasaddena.
  9982. 919982,173,1665,46,58,1,53,8,Hāni vā khīṇabhāvo khayoti‘‘ khayaṭṭho vā’’ tiādi vuttaṃ.
  9983. 919983,173,1665,59,62,1,24,3,Dvinnan ti jarāmaraṇānaṃ.
  9984. 919984,173,1665,63,69,1,56,6,Maraṇūpanayanarasattā vā jarāyapi maraṇaṭṭho eva dassito.
  9985. 919985,173,1666,2,8,1,33,4,"Nīyanti gamentīti nayā, ekattādayo. "
  9986. 919986,173,1666,9,11,1,12,2,Kehi nīyanti?
  9987. 919987,173,1666,12,20,1,49,4,Avijjādiatthehīti imamatthamāha‘‘ avijjādī’’ tiādinā.
  9988. 919988,173,1666,21,30,1,55,7,"Sena {bhāvenā}ti sakena avijjādibhāvena, taṃ amuñcitvā eva. "
  9989. 919989,173,1666,31,39,1,62,8,Na hi avijjādivinimuttaṃ ekattaṃ nāma kiñci paramatthato atthi.
  9990. 919990,173,1666,40,46,1,40,5,Sena {bhāvenā}ti vā sakena ekattādibhāvena.
  9991. 919991,173,1666,47,58,1,127,10,"Avijjādīsu viññāyamāno hetuphaladhammānaṃ ekasantatipatitādisaṅkhāto ekattādibhāvo teneva sabhāvena ñāyati, na avijjādibhāvenāti. "
  9992. 919992,173,1666,59,64,1,26,5,Te hi netabbāti tesaṃ nayā.
  9993. 919993,173,1666,65,69,1,23,4,Atthā eva vā avijjādayo.
  9994. 919994,173,1666,70,106,1,183,24,"Anekepi samānā dhammā yena santānānupacchedena‘‘ ekan’’ ti ñāyanti voharīyanti, so tattha karaṇabhāvena vattabbataṃ arahati, tathā itarepīti āha‘‘ ekattādīhi ca atthā‘ ekan’ tiādinā nīyantī’’ ti. "
  9995. 919995,173,1666,107,114,1,40,5,"Tattha {nīyantī}ti ñāyanti, paññāpīyanti ca. "
  9996. 919996,173,1666,115,148,1,309,26,"Purimapacchimānaṃ dhammānaṃ nirodhuppādanirantaratāya nāmakāyassa, sambandhavuttitāya rūpakāyassa, ubhayassa ca aññamaññasannissitatāya duviññeyyanānato ekībhūtassa viya ghanabhāvappabandho hetuphalabhāvena sambandho sammā tānoti santāno, tassa anupacchedo tathāpavatti ekattanti āha‘‘ santānānupacchedo ekattan’’ ti. "
  9997. 919997,173,1667,2,7,1,70,3,{Sambandharahitassā}ti hetuphalabhāvena aññamaññasambandhabhāvarahitassa.
  9998. 919998,173,1667,8,12,1,23,3,{Sattantaro}ti añño satto.
  9999. 919999,173,1667,13,46,1,382,29,"{Ucchedadiṭṭhimupādiyatī}ti yathānurūpakāraṇato phalappavattiṃ asamanupassanto nānāsantāne viya asambandhanānattadassanato hetubhāvarahitānaṃ nippayojanānaṃ purimuppannānaṃ dhammānaṃ nirodhe hetuniyamābhāvato ekantena uppatti na yuttā, tathā santānena uppatti, sadisabhāvena uppatti, samānajātidesapariṇāmavayarūpabalasaṇṭhānānaṃ uppatti na yuttātiādīni vikappento ucchedadiṭṭhiṃ gaṇhāti. "
  10000. 920000,173,1668,2,31,1,174,26,"Kasmā uppatti na {siyā}ti vālikāhi viya tilehipi telassa, ucchuto viya gāvitopi khīrassa aññābhāvato kena kāraṇena tehi tesaṃ uppatti na siyā, itarehi eva ca nesaṃ uppatti hotīti. "