xbl 1.2 MB

12345678910111213141516171819202122232425262728293031323334353637383940414243444546474849505152535455565758596061626364656667686970717273747576777879808182838485868788899091929394959697989910010110210310410510610710810911011111211311411511611711811912012112212312412512612712812913013113213313413513613713813914014114214314414514614714814915015115215315415515615715815916016116216316416516616716816917017117217317417517617717817918018118218318418518618718818919019119219319419519619719819920020120220320420520620720820921021121221321421521621721821922022122222322422522622722822923023123223323423523623723823924024124224324424524624724824925025125225325425525625725825926026126226326426526626726826927027127227327427527627727827928028128228328428528628728828929029129229329429529629729829930030130230330430530630730830931031131231331431531631731831932032132232332432532632732832933033133233333433533633733833934034134234334434534634734834935035135235335435535635735835936036136236336436536636736836937037137237337437537637737837938038138238338438538638738838939039139239339439539639739839940040140240340440540640740840941041141241341441541641741841942042142242342442542642742842943043143243343443543643743843944044144244344444544644744844945045145245345445545645745845946046146246346446546646746846947047147247347447547647747847948048148248348448548648748848949049149249349449549649749849950050150250350450550650750850951051151251351451551651751851952052152252352452552652752852953053153253353453553653753853954054154254354454554654754854955055155255355455555655755855956056156256356456556656756856957057157257357457557657757857958058158258358458558658758858959059159259359459559659759859960060160260360460560660760860961061161261361461561661761861962062162262362462562662762862963063163263363463563663763863964064164264364464564664764864965065165265365465565665765865966066166266366466566666766866967067167267367467567667767867968068168268368468568668768868969069169269369469569669769869970070170270370470570670770870971071171271371471571671771871972072172272372472572672772872973073173273373473573673773873974074174274374474574674774874975075175275375475575675775875976076176276376476576676776876977077177277377477577677777877978078178278378478578678778878979079179279379479579679779879980080180280380480580680780880981081181281381481581681781881982082182282382482582682782882983083183283383483583683783883984084184284384484584684784884985085185285385485585685785885986086186286386486586686786886987087187287387487587687787887988088188288388488588688788888989089189289389489589689789889990090190290390490590690790890991091191291391491591691791891992092192292392492592692792892993093193293393493593693793893994094194294394494594694794894995095195295395495595695795895996096196296396496596696796896997097197297397497597697797897998098198298398498598698798898999099199299399499599699799899910001001100210031004100510061007100810091010101110121013101410151016101710181019102010211022102310241025102610271028102910301031103210331034103510361037103810391040104110421043104410451046104710481049105010511052105310541055105610571058105910601061106210631064106510661067106810691070107110721073107410751076107710781079108010811082108310841085108610871088108910901091109210931094109510961097109810991100110111021103110411051106110711081109111011111112111311141115111611171118111911201121112211231124112511261127112811291130113111321133113411351136113711381139114011411142114311441145114611471148114911501151115211531154115511561157115811591160116111621163116411651166116711681169117011711172117311741175117611771178117911801181118211831184118511861187118811891190119111921193119411951196119711981199120012011202120312041205120612071208120912101211121212131214121512161217121812191220122112221223122412251226122712281229123012311232123312341235123612371238123912401241124212431244124512461247124812491250125112521253125412551256125712581259126012611262126312641265126612671268126912701271127212731274127512761277127812791280128112821283128412851286128712881289129012911292129312941295129612971298129913001301130213031304130513061307130813091310131113121313131413151316131713181319132013211322132313241325132613271328132913301331133213331334133513361337133813391340134113421343134413451346134713481349135013511352135313541355135613571358135913601361136213631364136513661367136813691370137113721373137413751376137713781379138013811382138313841385138613871388138913901391139213931394139513961397139813991400140114021403140414051406140714081409141014111412141314141415141614171418141914201421142214231424142514261427142814291430143114321433143414351436143714381439144014411442144314441445144614471448144914501451145214531454145514561457145814591460146114621463146414651466146714681469147014711472147314741475147614771478147914801481148214831484148514861487148814891490149114921493149414951496149714981499150015011502150315041505150615071508150915101511151215131514151515161517151815191520152115221523152415251526152715281529153015311532153315341535153615371538153915401541154215431544154515461547154815491550155115521553155415551556155715581559156015611562156315641565156615671568156915701571157215731574157515761577157815791580158115821583158415851586158715881589159015911592159315941595159615971598159916001601160216031604160516061607160816091610161116121613161416151616161716181619162016211622162316241625162616271628162916301631163216331634163516361637163816391640164116421643164416451646164716481649165016511652165316541655165616571658165916601661166216631664166516661667166816691670167116721673167416751676167716781679168016811682168316841685168616871688168916901691169216931694169516961697169816991700170117021703170417051706170717081709171017111712171317141715171617171718171917201721172217231724172517261727172817291730173117321733173417351736173717381739174017411742174317441745174617471748174917501751175217531754175517561757175817591760176117621763176417651766176717681769177017711772177317741775177617771778177917801781178217831784178517861787178817891790179117921793179417951796179717981799180018011802180318041805180618071808180918101811181218131814181518161817181818191820182118221823182418251826182718281829183018311832183318341835183618371838183918401841184218431844184518461847184818491850185118521853185418551856185718581859186018611862186318641865186618671868186918701871187218731874187518761877187818791880188118821883188418851886188718881889189018911892189318941895189618971898189919001901190219031904190519061907190819091910191119121913191419151916191719181919192019211922192319241925192619271928192919301931193219331934193519361937193819391940194119421943194419451946194719481949195019511952195319541955195619571958195919601961196219631964196519661967196819691970197119721973197419751976197719781979198019811982198319841985198619871988198919901991199219931994199519961997199819992000200120022003200420052006200720082009201020112012201320142015201620172018201920202021202220232024202520262027202820292030203120322033203420352036203720382039204020412042204320442045204620472048204920502051205220532054205520562057205820592060206120622063206420652066206720682069207020712072207320742075207620772078207920802081208220832084208520862087208820892090209120922093209420952096209720982099210021012102210321042105210621072108210921102111211221132114211521162117211821192120212121222123212421252126212721282129213021312132213321342135213621372138213921402141214221432144214521462147214821492150215121522153215421552156215721582159216021612162216321642165216621672168216921702171217221732174217521762177217821792180218121822183218421852186218721882189219021912192219321942195219621972198219922002201220222032204220522062207220822092210221122122213221422152216221722182219222022212222222322242225222622272228222922302231223222332234223522362237223822392240224122422243224422452246224722482249225022512252225322542255225622572258225922602261226222632264226522662267226822692270227122722273227422752276227722782279228022812282228322842285228622872288228922902291229222932294229522962297229822992300230123022303230423052306230723082309231023112312231323142315231623172318231923202321232223232324232523262327232823292330233123322333233423352336233723382339234023412342234323442345234623472348234923502351235223532354235523562357235823592360236123622363236423652366236723682369237023712372237323742375237623772378237923802381238223832384238523862387238823892390239123922393239423952396239723982399240024012402240324042405240624072408240924102411241224132414241524162417241824192420242124222423242424252426242724282429243024312432243324342435243624372438243924402441244224432444244524462447244824492450245124522453245424552456245724582459246024612462246324642465246624672468246924702471247224732474247524762477247824792480248124822483248424852486248724882489249024912492249324942495249624972498249925002501250225032504250525062507250825092510251125122513251425152516251725182519252025212522252325242525252625272528252925302531253225332534253525362537253825392540254125422543254425452546254725482549255025512552255325542555255625572558255925602561256225632564256525662567256825692570257125722573257425752576257725782579258025812582258325842585258625872588258925902591259225932594259525962597259825992600260126022603260426052606260726082609261026112612261326142615261626172618261926202621262226232624262526262627262826292630263126322633263426352636263726382639264026412642264326442645264626472648264926502651265226532654265526562657265826592660266126622663266426652666266726682669267026712672267326742675267626772678267926802681268226832684268526862687268826892690269126922693269426952696269726982699270027012702270327042705270627072708270927102711271227132714271527162717271827192720272127222723272427252726272727282729273027312732273327342735273627372738273927402741274227432744274527462747274827492750275127522753275427552756275727582759276027612762276327642765276627672768276927702771277227732774277527762777277827792780278127822783278427852786278727882789279027912792279327942795279627972798279928002801280228032804280528062807280828092810281128122813281428152816281728182819282028212822282328242825282628272828282928302831283228332834283528362837283828392840284128422843284428452846284728482849285028512852285328542855285628572858285928602861286228632864286528662867286828692870287128722873287428752876287728782879288028812882288328842885288628872888288928902891289228932894289528962897289828992900290129022903290429052906290729082909291029112912291329142915291629172918291929202921292229232924292529262927292829292930293129322933293429352936293729382939294029412942294329442945294629472948294929502951295229532954295529562957295829592960296129622963296429652966296729682969297029712972297329742975297629772978297929802981298229832984298529862987298829892990299129922993299429952996299729982999300030013002300330043005300630073008300930103011301230133014301530163017301830193020302130223023302430253026302730283029303030313032303330343035303630373038303930403041304230433044304530463047304830493050305130523053305430553056305730583059306030613062306330643065306630673068306930703071307230733074307530763077307830793080308130823083308430853086308730883089309030913092309330943095309630973098309931003101310231033104310531063107310831093110311131123113311431153116311731183119312031213122312331243125312631273128312931303131313231333134313531363137313831393140314131423143314431453146314731483149315031513152315331543155315631573158315931603161316231633164316531663167316831693170317131723173317431753176317731783179318031813182318331843185318631873188318931903191319231933194319531963197319831993200320132023203320432053206320732083209321032113212321332143215321632173218321932203221322232233224322532263227322832293230323132323233323432353236323732383239324032413242324332443245324632473248324932503251325232533254325532563257325832593260326132623263326432653266326732683269327032713272327332743275327632773278327932803281328232833284328532863287328832893290329132923293329432953296329732983299330033013302330333043305330633073308330933103311331233133314331533163317331833193320332133223323332433253326332733283329333033313332333333343335333633373338333933403341334233433344334533463347334833493350335133523353335433553356335733583359336033613362336333643365336633673368336933703371337233733374337533763377337833793380338133823383338433853386338733883389339033913392339333943395339633973398339934003401340234033404340534063407340834093410341134123413341434153416341734183419342034213422342334243425342634273428342934303431343234333434343534363437343834393440344134423443344434453446344734483449345034513452345334543455345634573458345934603461346234633464346534663467346834693470347134723473347434753476347734783479348034813482348334843485348634873488348934903491349234933494349534963497349834993500350135023503350435053506350735083509351035113512351335143515351635173518351935203521352235233524352535263527352835293530353135323533353435353536353735383539354035413542354335443545354635473548354935503551355235533554355535563557355835593560356135623563356435653566356735683569357035713572357335743575357635773578357935803581358235833584358535863587358835893590359135923593359435953596359735983599360036013602360336043605360636073608360936103611361236133614361536163617361836193620362136223623362436253626362736283629363036313632363336343635363636373638363936403641364236433644364536463647364836493650365136523653365436553656365736583659366036613662366336643665366636673668366936703671367236733674367536763677367836793680368136823683368436853686368736883689369036913692369336943695369636973698369937003701370237033704370537063707370837093710371137123713371437153716371737183719372037213722372337243725372637273728372937303731373237333734373537363737373837393740374137423743374437453746374737483749375037513752375337543755375637573758375937603761376237633764376537663767376837693770377137723773377437753776377737783779378037813782378337843785378637873788378937903791379237933794379537963797379837993800380138023803380438053806380738083809381038113812381338143815381638173818381938203821382238233824382538263827382838293830383138323833383438353836383738383839384038413842384338443845384638473848384938503851385238533854385538563857385838593860386138623863386438653866386738683869387038713872387338743875387638773878387938803881388238833884388538863887388838893890389138923893389438953896389738983899390039013902390339043905390639073908390939103911391239133914391539163917391839193920392139223923392439253926392739283929393039313932393339343935393639373938393939403941394239433944394539463947394839493950395139523953395439553956395739583959396039613962396339643965396639673968396939703971397239733974397539763977397839793980398139823983398439853986398739883989399039913992399339943995399639973998399940004001400240034004400540064007400840094010401140124013401440154016401740184019402040214022402340244025402640274028402940304031403240334034403540364037403840394040404140424043404440454046404740484049405040514052405340544055405640574058405940604061406240634064406540664067406840694070407140724073407440754076407740784079408040814082408340844085408640874088408940904091409240934094409540964097409840994100410141024103410441054106410741084109411041114112411341144115411641174118411941204121412241234124412541264127412841294130413141324133413441354136413741384139414041414142414341444145414641474148414941504151415241534154415541564157415841594160416141624163416441654166416741684169417041714172417341744175417641774178417941804181418241834184418541864187418841894190419141924193419441954196419741984199420042014202420342044205420642074208420942104211421242134214421542164217421842194220422142224223422442254226422742284229423042314232423342344235423642374238423942404241424242434244424542464247424842494250425142524253425442554256425742584259426042614262426342644265426642674268426942704271427242734274427542764277427842794280428142824283428442854286428742884289429042914292429342944295429642974298429943004301430243034304430543064307430843094310431143124313431443154316431743184319432043214322432343244325432643274328432943304331433243334334433543364337433843394340434143424343434443454346434743484349435043514352435343544355435643574358435943604361436243634364436543664367436843694370437143724373437443754376437743784379438043814382438343844385438643874388438943904391439243934394439543964397439843994400440144024403440444054406440744084409441044114412441344144415441644174418441944204421442244234424442544264427442844294430443144324433443444354436443744384439444044414442444344444445444644474448444944504451445244534454445544564457445844594460446144624463446444654466446744684469447044714472447344744475447644774478447944804481448244834484448544864487448844894490449144924493449444954496449744984499450045014502450345044505450645074508450945104511451245134514451545164517451845194520452145224523452445254526452745284529453045314532453345344535453645374538453945404541454245434544454545464547454845494550455145524553455445554556455745584559456045614562456345644565456645674568456945704571457245734574457545764577457845794580458145824583458445854586458745884589459045914592459345944595459645974598459946004601460246034604460546064607460846094610461146124613461446154616461746184619462046214622462346244625462646274628462946304631463246334634463546364637463846394640464146424643464446454646464746484649465046514652465346544655465646574658465946604661466246634664466546664667466846694670467146724673467446754676467746784679468046814682468346844685468646874688468946904691469246934694469546964697469846994700470147024703470447054706470747084709471047114712471347144715471647174718471947204721472247234724472547264727472847294730473147324733473447354736473747384739474047414742474347444745474647474748474947504751475247534754475547564757475847594760476147624763476447654766476747684769477047714772477347744775477647774778477947804781478247834784478547864787478847894790479147924793479447954796479747984799480048014802480348044805480648074808480948104811481248134814481548164817481848194820482148224823482448254826482748284829483048314832483348344835483648374838483948404841484248434844484548464847484848494850485148524853485448554856485748584859486048614862486348644865486648674868486948704871487248734874487548764877487848794880488148824883488448854886488748884889489048914892489348944895489648974898489949004901490249034904490549064907490849094910491149124913491449154916491749184919492049214922492349244925492649274928492949304931493249334934493549364937493849394940494149424943494449454946494749484949495049514952495349544955495649574958495949604961496249634964496549664967496849694970497149724973497449754976497749784979498049814982498349844985498649874988498949904991499249934994499549964997499849995000500150025003500450055006500750085009501050115012501350145015501650175018501950205021502250235024502550265027502850295030503150325033503450355036503750385039504050415042504350445045504650475048504950505051505250535054505550565057505850595060506150625063506450655066506750685069507050715072507350745075507650775078507950805081508250835084508550865087508850895090509150925093509450955096509750985099510051015102510351045105510651075108510951105111511251135114511551165117511851195120512151225123512451255126512751285129513051315132513351345135513651375138513951405141514251435144514551465147514851495150515151525153515451555156515751585159516051615162516351645165516651675168516951705171517251735174517551765177517851795180518151825183518451855186518751885189519051915192519351945195519651975198519952005201520252035204520552065207520852095210521152125213521452155216521752185219522052215222522352245225522652275228522952305231523252335234523552365237523852395240524152425243524452455246524752485249525052515252525352545255525652575258525952605261526252635264526552665267526852695270527152725273527452755276527752785279528052815282528352845285528652875288528952905291529252935294529552965297529852995300530153025303530453055306530753085309531053115312531353145315531653175318531953205321532253235324532553265327532853295330533153325333533453355336533753385339534053415342534353445345534653475348534953505351535253535354535553565357535853595360536153625363536453655366536753685369537053715372537353745375537653775378537953805381538253835384538553865387538853895390539153925393539453955396539753985399540054015402540354045405540654075408540954105411541254135414541554165417541854195420542154225423542454255426542754285429543054315432543354345435543654375438543954405441544254435444544554465447544854495450545154525453545454555456545754585459546054615462546354645465546654675468546954705471547254735474547554765477547854795480548154825483548454855486548754885489549054915492549354945495549654975498549955005501550255035504550555065507550855095510551155125513551455155516551755185519552055215522552355245525552655275528552955305531553255335534553555365537553855395540554155425543554455455546554755485549555055515552555355545555555655575558555955605561556255635564556555665567556855695570557155725573557455755576557755785579558055815582558355845585558655875588558955905591559255935594559555965597559855995600560156025603560456055606560756085609561056115612561356145615561656175618561956205621562256235624562556265627562856295630563156325633563456355636563756385639564056415642564356445645564656475648564956505651565256535654565556565657565856595660566156625663566456655666566756685669567056715672567356745675567656775678567956805681568256835684568556865687568856895690569156925693569456955696569756985699570057015702570357045705570657075708570957105711571257135714571557165717571857195720572157225723572457255726572757285729573057315732573357345735573657375738573957405741574257435744574557465747574857495750575157525753575457555756575757585759576057615762576357645765576657675768576957705771577257735774577557765777577857795780578157825783578457855786578757885789579057915792579357945795579657975798579958005801580258035804580558065807580858095810581158125813581458155816581758185819582058215822582358245825582658275828582958305831583258335834583558365837583858395840584158425843584458455846584758485849585058515852585358545855585658575858585958605861586258635864586558665867586858695870587158725873587458755876587758785879588058815882588358845885588658875888588958905891589258935894589558965897589858995900590159025903590459055906590759085909591059115912591359145915591659175918591959205921592259235924592559265927592859295930593159325933593459355936593759385939594059415942594359445945594659475948594959505951595259535954595559565957595859595960596159625963596459655966596759685969597059715972597359745975597659775978597959805981598259835984598559865987598859895990599159925993599459955996599759985999600060016002600360046005600660076008600960106011601260136014601560166017601860196020602160226023602460256026602760286029603060316032603360346035603660376038603960406041604260436044604560466047604860496050605160526053605460556056605760586059606060616062606360646065606660676068606960706071607260736074607560766077607860796080608160826083608460856086608760886089609060916092609360946095609660976098609961006101610261036104610561066107610861096110611161126113611461156116611761186119612061216122612361246125612661276128612961306131613261336134613561366137613861396140614161426143614461456146614761486149615061516152615361546155615661576158615961606161616261636164616561666167616861696170617161726173617461756176617761786179618061816182618361846185618661876188618961906191619261936194619561966197619861996200620162026203620462056206620762086209621062116212621362146215621662176218621962206221622262236224622562266227622862296230623162326233623462356236623762386239624062416242624362446245624662476248624962506251625262536254625562566257625862596260626162626263626462656266626762686269627062716272627362746275627662776278627962806281628262836284628562866287628862896290629162926293629462956296629762986299630063016302630363046305630663076308630963106311631263136314631563166317631863196320632163226323632463256326632763286329633063316332633363346335633663376338633963406341634263436344634563466347634863496350635163526353635463556356635763586359636063616362636363646365636663676368636963706371637263736374637563766377637863796380638163826383638463856386638763886389639063916392639363946395639663976398639964006401640264036404640564066407640864096410641164126413641464156416641764186419642064216422642364246425642664276428642964306431643264336434643564366437643864396440644164426443644464456446644764486449645064516452645364546455645664576458645964606461646264636464646564666467646864696470647164726473647464756476647764786479648064816482648364846485648664876488648964906491649264936494649564966497649864996500650165026503650465056506650765086509651065116512651365146515651665176518651965206521652265236524652565266527652865296530653165326533653465356536653765386539654065416542654365446545654665476548654965506551655265536554655565566557655865596560656165626563656465656566656765686569657065716572657365746575657665776578657965806581658265836584658565866587658865896590659165926593659465956596659765986599660066016602660366046605660666076608660966106611661266136614661566166617661866196620662166226623662466256626662766286629663066316632663366346635663666376638663966406641664266436644664566466647664866496650665166526653665466556656665766586659666066616662666366646665666666676668666966706671667266736674667566766677667866796680668166826683668466856686668766886689669066916692669366946695669666976698669967006701670267036704670567066707670867096710671167126713671467156716671767186719672067216722672367246725672667276728672967306731673267336734673567366737673867396740674167426743674467456746674767486749675067516752675367546755675667576758675967606761676267636764676567666767676867696770677167726773677467756776677767786779678067816782678367846785678667876788678967906791679267936794679567966797679867996800680168026803680468056806680768086809681068116812681368146815681668176818681968206821682268236824682568266827682868296830683168326833683468356836683768386839684068416842684368446845684668476848684968506851685268536854685568566857685868596860686168626863686468656866686768686869687068716872687368746875687668776878687968806881688268836884688568866887688868896890689168926893689468956896689768986899690069016902690369046905690669076908690969106911691269136914691569166917691869196920692169226923692469256926692769286929693069316932693369346935693669376938693969406941694269436944694569466947694869496950695169526953695469556956695769586959696069616962696369646965696669676968696969706971697269736974697569766977697869796980698169826983698469856986698769886989699069916992699369946995699669976998699970007001700270037004700570067007700870097010701170127013701470157016701770187019702070217022702370247025702670277028702970307031703270337034703570367037703870397040704170427043704470457046704770487049705070517052705370547055705670577058705970607061706270637064706570667067706870697070707170727073707470757076707770787079708070817082708370847085708670877088708970907091709270937094709570967097709870997100710171027103710471057106710771087109711071117112711371147115711671177118711971207121712271237124712571267127712871297130713171327133713471357136713771387139714071417142714371447145714671477148714971507151715271537154715571567157715871597160716171627163716471657166716771687169717071717172717371747175717671777178717971807181718271837184718571867187718871897190719171927193719471957196719771987199720072017202720372047205720672077208720972107211721272137214721572167217721872197220722172227223722472257226722772287229723072317232723372347235723672377238723972407241724272437244724572467247724872497250725172527253725472557256725772587259726072617262726372647265726672677268726972707271727272737274727572767277727872797280728172827283728472857286728772887289729072917292729372947295729672977298729973007301730273037304730573067307730873097310731173127313731473157316731773187319732073217322732373247325732673277328732973307331733273337334733573367337733873397340734173427343734473457346734773487349735073517352735373547355735673577358735973607361736273637364736573667367736873697370737173727373737473757376737773787379738073817382738373847385738673877388738973907391739273937394739573967397739873997400740174027403740474057406740774087409741074117412741374147415741674177418741974207421742274237424742574267427742874297430743174327433743474357436743774387439744074417442744374447445744674477448744974507451745274537454745574567457745874597460746174627463746474657466746774687469747074717472747374747475747674777478747974807481748274837484748574867487748874897490749174927493749474957496749774987499750075017502750375047505750675077508750975107511751275137514751575167517751875197520752175227523752475257526752775287529753075317532753375347535753675377538753975407541754275437544754575467547754875497550755175527553755475557556755775587559756075617562756375647565756675677568756975707571757275737574757575767577757875797580758175827583758475857586758775887589759075917592759375947595759675977598759976007601760276037604760576067607760876097610761176127613761476157616761776187619762076217622762376247625762676277628762976307631763276337634763576367637763876397640764176427643764476457646764776487649765076517652765376547655765676577658765976607661766276637664766576667667766876697670767176727673767476757676767776787679768076817682768376847685768676877688768976907691769276937694769576967697769876997700770177027703770477057706770777087709771077117712771377147715771677177718771977207721772277237724772577267727772877297730773177327733773477357736773777387739774077417742774377447745774677477748774977507751775277537754775577567757775877597760776177627763776477657766776777687769777077717772777377747775777677777778777977807781778277837784778577867787778877897790779177927793779477957796779777987799780078017802780378047805780678077808780978107811781278137814781578167817781878197820782178227823782478257826782778287829783078317832783378347835783678377838783978407841784278437844784578467847784878497850785178527853785478557856785778587859786078617862786378647865786678677868786978707871787278737874787578767877787878797880788178827883788478857886788778887889789078917892789378947895789678977898789979007901790279037904790579067907790879097910791179127913791479157916791779187919792079217922792379247925792679277928792979307931793279337934793579367937793879397940794179427943794479457946794779487949795079517952795379547955795679577958795979607961796279637964796579667967796879697970797179727973797479757976797779787979798079817982798379847985798679877988798979907991799279937994799579967997799879998000800180028003800480058006800780088009801080118012801380148015801680178018801980208021802280238024802580268027802880298030803180328033803480358036803780388039804080418042804380448045804680478048804980508051805280538054805580568057805880598060806180628063806480658066806780688069807080718072807380748075807680778078807980808081808280838084808580868087808880898090809180928093809480958096809780988099810081018102810381048105810681078108810981108111811281138114811581168117811881198120812181228123812481258126812781288129813081318132813381348135813681378138813981408141814281438144814581468147814881498150815181528153815481558156815781588159816081618162816381648165816681678168816981708171817281738174817581768177817881798180818181828183818481858186818781888189819081918192819381948195819681978198819982008201820282038204820582068207820882098210821182128213821482158216821782188219822082218222822382248225822682278228822982308231823282338234823582368237823882398240824182428243824482458246824782488249825082518252825382548255825682578258825982608261826282638264826582668267826882698270827182728273827482758276827782788279828082818282828382848285828682878288828982908291829282938294829582968297829882998300830183028303830483058306830783088309831083118312831383148315831683178318831983208321832283238324832583268327832883298330833183328333833483358336833783388339834083418342834383448345834683478348834983508351835283538354835583568357835883598360836183628363836483658366836783688369837083718372837383748375837683778378837983808381838283838384838583868387838883898390839183928393839483958396839783988399840084018402840384048405840684078408840984108411841284138414841584168417841884198420842184228423842484258426842784288429843084318432843384348435843684378438843984408441844284438444844584468447844884498450845184528453845484558456845784588459846084618462846384648465846684678468846984708471847284738474847584768477847884798480848184828483848484858486848784888489849084918492849384948495849684978498849985008501850285038504850585068507850885098510851185128513851485158516851785188519852085218522852385248525852685278528852985308531853285338534853585368537853885398540854185428543854485458546854785488549855085518552855385548555855685578558855985608561856285638564856585668567856885698570857185728573857485758576857785788579858085818582858385848585858685878588858985908591859285938594859585968597859885998600860186028603860486058606860786088609861086118612861386148615861686178618861986208621862286238624862586268627862886298630863186328633863486358636863786388639864086418642864386448645864686478648864986508651865286538654865586568657865886598660866186628663866486658666866786688669867086718672867386748675867686778678867986808681868286838684868586868687868886898690869186928693869486958696869786988699870087018702870387048705870687078708870987108711871287138714871587168717871887198720872187228723872487258726872787288729873087318732873387348735873687378738873987408741874287438744874587468747874887498750875187528753875487558756875787588759876087618762876387648765876687678768876987708771877287738774877587768777877887798780878187828783878487858786878787888789879087918792879387948795879687978798879988008801880288038804880588068807880888098810881188128813881488158816881788188819882088218822882388248825882688278828882988308831883288338834883588368837883888398840884188428843884488458846884788488849885088518852885388548855885688578858885988608861886288638864886588668867886888698870887188728873887488758876887788788879888088818882888388848885888688878888888988908891889288938894889588968897889888998900890189028903890489058906890789088909891089118912891389148915891689178918891989208921892289238924892589268927892889298930893189328933893489358936893789388939894089418942894389448945894689478948894989508951895289538954895589568957895889598960896189628963896489658966896789688969897089718972897389748975897689778978897989808981898289838984898589868987898889898990899189928993899489958996899789988999900090019002900390049005900690079008900990109011901290139014901590169017901890199020902190229023902490259026902790289029903090319032903390349035903690379038903990409041904290439044904590469047904890499050905190529053905490559056905790589059906090619062906390649065906690679068906990709071907290739074907590769077907890799080908190829083908490859086908790889089909090919092909390949095909690979098909991009101910291039104910591069107910891099110911191129113911491159116911791189119912091219122912391249125912691279128912991309131913291339134913591369137913891399140914191429143914491459146914791489149915091519152915391549155915691579158915991609161916291639164916591669167916891699170917191729173917491759176917791789179918091819182918391849185918691879188918991909191919291939194919591969197919891999200920192029203920492059206920792089209921092119212921392149215921692179218921992209221922292239224922592269227922892299230923192329233923492359236923792389239924092419242924392449245924692479248924992509251925292539254925592569257925892599260926192629263926492659266926792689269927092719272927392749275927692779278927992809281928292839284928592869287928892899290929192929293929492959296929792989299930093019302930393049305930693079308930993109311931293139314931593169317931893199320932193229323932493259326932793289329933093319332933393349335933693379338933993409341934293439344934593469347934893499350935193529353935493559356935793589359936093619362936393649365936693679368936993709371937293739374937593769377937893799380938193829383938493859386938793889389939093919392939393949395939693979398939994009401940294039404940594069407940894099410941194129413941494159416941794189419942094219422942394249425942694279428942994309431943294339434943594369437943894399440944194429443944494459446944794489449945094519452945394549455945694579458945994609461946294639464946594669467946894699470947194729473947494759476947794789479948094819482948394849485948694879488948994909491949294939494949594969497949894999500950195029503950495059506950795089509951095119512951395149515951695179518951995209521952295239524952595269527952895299530953195329533953495359536953795389539954095419542954395449545954695479548954995509551955295539554955595569557955895599560956195629563956495659566956795689569957095719572957395749575957695779578957995809581958295839584958595869587958895899590959195929593959495959596959795989599960096019602960396049605960696079608960996109611961296139614961596169617961896199620962196229623962496259626962796289629963096319632963396349635963696379638963996409641964296439644964596469647964896499650965196529653965496559656965796589659966096619662966396649665966696679668966996709671967296739674967596769677967896799680968196829683968496859686968796889689969096919692969396949695969696979698969997009701970297039704970597069707970897099710971197129713971497159716971797189719972097219722972397249725972697279728972997309731973297339734973597369737973897399740974197429743974497459746974797489749975097519752975397549755975697579758975997609761976297639764976597669767976897699770977197729773977497759776977797789779978097819782978397849785978697879788978997909791979297939794979597969797979897999800980198029803980498059806980798089809981098119812981398149815981698179818981998209821982298239824982598269827982898299830983198329833983498359836983798389839984098419842984398449845984698479848984998509851985298539854985598569857985898599860986198629863986498659866986798689869987098719872987398749875987698779878987998809881988298839884988598869887988898899890989198929893989498959896989798989899990099019902990399049905990699079908990999109911991299139914991599169917991899199920992199229923992499259926992799289929993099319932993399349935993699379938993999409941994299439944994599469947994899499950995199529953995499559956995799589959996099619962996399649965996699679968996999709971997299739974997599769977997899799980998199829983998499859986998799889989999099919992999399949995999699979998999910000
  1. 370001,96,1060,37,66,1,189,26,"Yathā hi ayaṃ nāma cetanā kammaṃ na hotīti na vattabbā, antamaso pañcaviññāṇasampayuttāpi hi cetanā mahāpakaraṇe kammantveva niddiṭṭhā, evameva ayaṃ nāma mano manodvāraṃ na hotīti na vattabbo. "
  2. 370002,96,1061,2,9,1,35,5,Etthāha – kammaṃ nāmetaṃ kiṃ karotīti?
  3. 370003,96,1061,10,22,1,63,7,"Āyūhati, abhisaṅkharoti, piṇḍaṃ karoti, ceteti, kappeti, pakappetīti. "
  4. 370004,96,1061,23,40,1,97,11,"Evaṃ sante pañcaviññāṇacetanā kiṃ āyūhati, abhisaṅkharoti, piṇḍaṃ karoti, ceteti, kappeti, pakappetīti?"
  5. 370005,96,1061,41,41,1,0,0,.
  6. 370006,96,1061,42,43,1,14,1,Sahajātadhamme.
  7. 370007,96,1061,44,55,1,99,11,Sāpi hi sahajāte sampayuttakkhandhe āyūhati abhisaṅkharoti piṇḍaṃ karoti ceteti kappeti pakappetīti.
  8. 370008,96,1061,56,60,1,19,4,Kiṃ vā iminā vādena?
  9. 370009,96,1061,61,64,1,33,3,Sabbasaṅgāhikavasena hetaṃ vuttaṃ.
  10. 370010,96,1061,65,74,1,90,8,Idaṃ panettha sanniṭṭhānaṃ– tebhūmakakusalākusalo ekūnatiṃsavidho mano manokammadvāraṃ nāma.
  11. 370011,96,1061,75,91,1,144,15,"Yā pana tasmiṃ manodvāre siddhā cetanā yāya abhijjhābyāpādamicchādassanāni ceva anabhijjhāabyāpādasammādassanāni ca gaṇhāti, idaṃ manokammaṃ nāma. "
  12. 370012,96,1061,92,100,1,88,8,Ito paraṃ sabbaṃ kammavavatthānañca dvāravavatthānañca heṭṭhā vuttanayeneva veditabbanti.
  13. 370013,96,1061,101,105,1,28,4,Imāni tīṇi kammadvārāni nāma.
  14. 370014,96,1062,2,4,1,28,2,Manokammadvārakathā niṭṭhitā.
  15. 370015,96,1063,2,2,1,10,1,Kammakathā
  16. 370016,96,1064,2,19,1,137,16,"Idāni yāni tīṇi kammāni ṭhapetvā imāni kammadvārāni dassitāni, tāni ādiṃ katvā avasesassa dvārakathāya mātikāṭhapanassa vitthārakathā hoti. "
  17. 370017,96,1064,20,27,1,50,6,Tīṇi hi kammāni– kāyakammaṃ vacīkammaṃ manokammanti.
  18. 370018,96,1064,28,32,1,25,4,Kiṃ panetaṃ kammaṃ nāmāti?
  19. 370019,96,1064,33,40,1,47,6,"Cetanā ceva, ekacce ca cetanāsampayuttakā dhammā. "
  20. 370020,96,1064,41,46,1,40,5,Tattha cetanāya kammabhāve imāni suttāni–
  21. 370021,96,1065,2,32,1,78,11,"‘ ‘ Cetanāhaṃ, bhikkhave, kammaṃ vadāmi, cetayitvā kammaṃ karoti kāyena vācāya manasā’’( a. ni.6.63; kathā.539)."
  22. 370022,96,1065,33,57,1,146,17,"‘‘ Kāye vā hi, ānanda, sati kāyasañcetanāhetu uppajjati ajjhattaṃ sukhadukkhaṃ, vācāya vā, ānanda, sati vacīsañcetanāhetu uppajjati ajjhattaṃ sukhadukkhaṃ; "
  23. 370023,96,1065,58,88,1,70,8,"mane vā, ānanda, sati manosañcetanāhetu uppajjati ajjhattaṃ sukhadukkhaṃ’’( saṃ. ni.2.25; a. ni.4.171)."
  24. 370024,96,1065,89,101,1,78,7,"‘‘ Tividhā, bhikkhave, kāyasañcetanā akusalaṃ kāyakammaṃ dukkhudrayaṃ, dukkhavipākaṃ; "
  25. 370025,96,1065,102,164,1,306,29,"catubbidhā, bhikkhave, vacīsañcetanā… pe… tividhā, bhikkhave, manosañcetanā akusalaṃ manokammaṃ dukkhudrayaṃ dukkhavipākaṃ tividhā , bhikkhave, kāyasañcetanā kusalaṃ kāyakammaṃ sukhudrayaṃ sukhavipākaṃ catubbidhā, bhikkhave, vacīsañcetanā… pe… tividhā, bhikkhave, manosañcetanā, kusalaṃ manokammaṃ sukhudrayaṃ sukhavipākaṃ’’( kathā.539; a. ni.10.217 thokaṃ visadisaṃ)."
  26. 370026,96,1065,165,202,1,249,27,"‘‘ Sacāyaṃ, ānanda, samiddhi moghapuriso pāṭaliputtassa paribbājakassa evaṃ puṭṭho evaṃ byākareyya– sañcetaniyaṃ, āvuso pāṭaliputta, kammaṃ katvā kāyena vācāya manasā, sukhavedanīyaṃ sukhaṃ so vedayati… pe… adukkhamasukhavedanīyaṃ adukkhamasukhaṃ so vedayatīti; "
  27. 370027,96,1065,203,232,1,110,12,"evaṃ byākaramāno kho, ānanda, samiddhi moghapuriso pāṭaliputtassa paribbājakassa sammā byākaramāno byākareyyā’’ ti( ma. ni.3.300; kathā.539). "
  28. 370028,96,1066,2,7,1,38,5,Imāni tāva cetanāya kammabhāve suttāni.
  29. 370029,96,1066,8,13,1,63,5,Cetanāsampayuttadhammānaṃ pana kammabhāvo kammacatukkena dīpito.
  30. 370030,96,1066,14,15,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  31. 370031,96,1067,2,15,1,71,9,"‘ ‘ Cattārimāni , bhikkhave, kammāni mayā sayaṃ abhiññā sacchikatvā paveditāni. "
  32. 370032,96,1067,16,18,1,16,2,Katamāni cattāri?
  33. 370033,96,1067,19,62,1,222,23,"Atthi, bhikkhave, kammaṃ kaṇhaṃ kaṇhavipākaṃ, atthi, bhikkhave, kammaṃ sukkaṃ sukkavipākaṃ, atthi, bhikkhave, kammaṃ kaṇhasukkaṃ kaṇhasukkavipākaṃ, atthi, bhikkhave, kammaṃ akaṇhaṃ asukkaṃ akaṇhaasukkavipākaṃ kammakkhayāya saṃvattati( a. ni.4.232-233)."
  34. 370034,96,1067,63,74,1,87,8,"… Katamañca, bhikkhave, kammaṃ akaṇhaṃ asukkaṃ akaṇhaasukkavipākaṃ kammakkhayāya saṃvattati? "
  35. 370035,96,1067,75,105,1,154,15,"Yadidaṃ satta bojjhaṅgā– satisambojjhaṅgo… pe… upekkhāsambojjhaṅgo, idaṃ vuccati, bhikkhave, kammaṃ akaṇhaṃ asukkaṃ akaṇhaasukkavipākaṃ kammakkhayāya saṃvattati( a. ni.4.238)."
  36. 370036,96,1067,106,117,1,87,8,"… Katamañca, bhikkhave, kammaṃ akaṇhaṃ asukkaṃ akaṇhaasukkavipākaṃ kammakkhayāya saṃvattati? "
  37. 370037,96,1067,118,131,1,70,8,"Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo– seyyathidaṃ, sammādiṭṭhi … pe… sammāsamādhi. "
  38. 370038,96,1067,132,155,1,93,10,"Idaṃ vuccati, bhikkhave, kammaṃ akaṇhaṃ asukkaṃ akaṇhaasukkavipākaṃ kammakkhayāya saṃvattatī’’ ti( a. ni.4.237). "
  39. 370039,96,1068,2,9,1,75,7,Evaṃ ime bojjhaṅgamaggaṅgappabhedato pannarasa dhammā kammacatukkena dīpitā.
  40. 370040,96,1068,10,29,1,134,14,"Abhijjhā, byāpādo, micchādiṭṭhi, anabhijjhā, abyāpādo, sammādiṭṭhīti imehi pana chahi saddhiṃ ekavīsati cetanāsampayuttakā dhammā veditabbā. "
  41. 370041,96,1069,2,10,1,70,7,Tattha lokuttaramaggo bhajāpiyamāno kāyakammādīni tīṇi kammāni bhajati.
  42. 370042,96,1069,11,20,1,67,8,"Yañhi kāyena dussīlyaṃ ajjhācarati, tamhā saṃvaro kāyikoti veditabbo. "
  43. 370043,96,1069,21,30,1,67,8,"Yaṃ vācāya dussīlyaṃ ajjhācarati, tamhā saṃvaro vācasikoti veditabbo. "
  44. 370044,96,1069,31,37,1,49,5,"Iti sammākammanto kāyakammaṃ, sammāvācā vacīkammaṃ. "
  45. 370045,96,1069,38,45,1,60,7,Etasmiṃ dvaye gahite sammāājīvo tappakkhikattā gahitova hoti.
  46. 370046,96,1069,46,56,1,72,9,"Yaṃ pana manena dussīlyaṃ ajjhācarati, tamhā saṃvaro mānasikoti veditabbo. "
  47. 370047,96,1069,57,61,1,56,4,So diṭṭhisaṅkappavāyāmasatisamādhivasena pañcavidho hoti.
  48. 370048,96,1069,62,66,1,33,4,Ayaṃ pañcavidhopi manokammaṃ nāma.
  49. 370049,96,1069,67,73,1,54,6,Evaṃ lokuttaramaggo bhajāpiyamāno tīṇi kammāni bhajati.
  50. 370050,96,1070,2,7,1,40,5,Imasmiṃ ṭhāne dvārasaṃsandanaṃ nāma hoti.
  51. 370051,96,1070,8,24,1,121,14,"Kāyavacīdvāresu hi copanaṃ patvā kammapathaṃ appattampi atthi, manodvāre ca samudācāraṃ patvā kammapathaṃ appattampi atthi; "
  52. 370052,96,1070,25,29,1,42,4,taṃ gahetvā taṃtaṃdvārapakkhikameva akaṃsu.
  53. 370053,96,1071,2,31,1,155,21,"Tatrāyaṃ nayo– yo‘ migavaṃ gamissāmī’ ti dhanuṃ sajjeti, jiyaṃ vaṭṭeti, sattiṃ niseti, bhattaṃ bhuñjati, vatthaṃ paridahati, ettāvatā kāyadvāre copanaṃ pattaṃ hoti. "
  54. 370054,96,1071,32,48,1,109,15,"So araññe divasaṃ caritvā antamaso sasabiḷāramattampi na labhati, idaṃ akusalaṃ kāyakammaṃ nāma hoti na hotīti? "
  55. 370055,96,1071,49,51,1,7,2,Na hoti.
  56. 370056,96,1071,52,53,1,5,1,Kasmā?
  57. 370057,96,1071,54,56,1,23,2,Kammapathaṃ appattatāya.
  58. 370058,96,1071,57,63,1,50,6,Kevalaṃ pana kāyaduccaritaṃ nāma hotīti veditabbaṃ.
  59. 370059,96,1071,64,68,1,39,4,Macchaggahaṇādī supayogesupi eseva nayo.
  60. 370060,96,1072,2,29,1,190,22,"Vacīdvārepi ‘ migavaṃ gamissāmi’‘ vegena dhanuādīni sajjethā’ ti āṇāpetvā purimanayeneva araññe kiñci alabhantassa kiñcāpi vacīdvāre copanaṃ pattaṃ, kammapathaṃ appattatāya pana kāyakammaṃ na hoti. "
  61. 370061,96,1072,30,35,1,45,5,Kevalaṃ vacīduccaritaṃ nāma hotīti veditabbaṃ.
  62. 370062,96,1073,2,10,1,72,7,Manodvāre pana vadhakacetanāya uppannamattāya eva kammapathabhedova hoti.
  63. 370063,96,1073,11,17,1,43,6,So ca kho byāpādavasena na pāṇātipātavasena.
  64. 370064,96,1073,18,25,1,61,6,"Akusalañhi kāyakammaṃ kāyavacīdvāresu samuṭṭhāti, na manodvāre; "
  65. 370065,96,1073,26,29,1,25,3,tathā akusalaṃ vacīkammaṃ.
  66. 370066,96,1073,30,36,1,50,6,Akusalaṃ manokammaṃ pana tīsupi dvāresu samuṭṭhāti;
  67. 370067,96,1073,37,40,1,34,3,tathā kusalāni kāyavacīmanokammāni.
  68. 370068,96,1074,2,4,1,6,1,Kathaṃ ?
  69. 370069,96,1074,5,16,1,97,11,Sahatthā hi pāṇaṃ hanantassa adinnaṃ ādiyantassa micchācāraṃ carantassa kammaṃ kāyakammameva hoti.
  70. 370070,96,1074,17,20,1,27,3,Dvārampi kāyadvārameva hoti.
  71. 370071,96,1074,21,27,1,50,6,Evaṃ tāva akusalaṃ kāyakammaṃ kāyadvāre samuṭṭhāti.
  72. 370072,96,1074,28,39,1,97,10,"Tehi pana cittehi sahajātā abhijjhābyāpādamicchādiṭṭhiyo cetanāpakkhikā vā bhavanti, abbohārikā vā."
  73. 370073,96,1074,40,60,1,128,16,"‘ Gaccha itthannāmaṃ jīvitā voropehi, itthannāmaṃ bhaṇḍaṃ avaharā’ ti āṇāpentassa pana kammaṃ kāyakammaṃ hoti, dvāraṃ pana vacīdvāraṃ. "
  74. 370074,96,1074,61,66,1,45,5,Evaṃ akusalaṃ kāyakammaṃ vacīdvāre samuṭṭhāti.
  75. 370075,96,1074,67,77,1,97,10,Tehi pana cittehi sahajātā abhijjhābyāpādamicchādiṭṭhiyo cetanāpakkhikā vā bhavanti abbohārikā vā.
  76. 370076,96,1074,78,82,1,38,4,Ettakā ācariyānaṃ samānatthakathā nāma.
  77. 370077,96,1075,2,4,1,18,2,Vitaṇḍavādī panāha–
  78. 370078,96,1075,5,12,1,45,5,‘ akusalaṃ kāyakammaṃ manodvārepi samuṭṭhātī’ ti.
  79. 370079,96,1075,13,27,1,77,12,So‘ tayo saṅgahe āruḷhaṃ suttaṃ āharāhī’ ti vutto idaṃ kulumbasuttaṃ nāma āhari–
  80. 370080,96,1076,2,24,1,138,18,"‘ ‘ Puna caparaṃ , bhikkhave, idhekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā iddhimā cetovasippatto aññissā kucchigataṃ gabbhaṃ pāpakena manasā anupekkhako hoti–"
  81. 370081,96,1076,25,35,1,60,8,‘ aho vatāyaṃ kucchigato gabbho na sotthinā abhinikkhameyyā’ ti.
  82. 370082,96,1076,36,46,1,42,6,"Evaṃ, bhikkhave, kulumbassa upaghāto hotī’’ ti. "
  83. 370083,96,1077,2,6,1,24,4,Idaṃ suttaṃ āharitvā āha–
  84. 370084,96,1077,7,16,1,71,8,‘ evaṃ cintitamatteyeva manasā kucchigato gabbho pheṇapiṇḍo viya vilīyati.
  85. 370085,96,1077,17,23,1,46,6,Ettha kuto kāyaṅgacopanaṃ vā vācaṅgacopanaṃ vā?
  86. 370086,96,1077,24,32,1,61,7,Manodvārasmiṃyeva pana idaṃ akusalaṃ kāyakammaṃ samuṭṭhātī’ ti.
  87. 370087,96,1078,2,13,1,64,9,Tamenaṃ ‘ tava suttassa atthaṃ tulayissāmā’ ti vatvā evaṃ tulayiṃsu–
  88. 370088,96,1078,14,19,1,32,4,‘ tvaṃ iddhiyā parūpaghātaṃ vadesi.
  89. 370089,96,1078,20,60,1,217,19,"Iddhi nāma cesā– adhiṭṭhāniddhi, vikubbaniddhi, manomayiddhi, ñāṇavipphāriddhi, samādhivipphāriddhi, ariyiddhi, kammavipākajiddhi, puññavato iddhi, vijjāmayiddhi , tattha tattha sammāpayogapaccayā ijjhanaṭṭhena iddhīti dasavidhā( paṭi. ma.3.10). "
  90. 370090,96,1078,61,67,1,31,5,Tattha kataraṃ iddhiṃ vadesī’ ti?
  91. 370091,96,1078,68,72,1,15,2,‘ Bhāvanāmayan’ ti.
  92. 370092,96,1078,73,81,1,52,6,‘ Kiṃ pana bhāvanāmayiddhiyā parūpaghātakammaṃ hotī’ ti?
  93. 370093,96,1078,82,91,1,35,6,"‘ Āma, ekacce ācariyā ekavāraṃ hotī’ ti; "
  94. 370094,96,1078,92,111,1,155,17,"vadanti yathā hi paraṃ paharitukāmena udakabharite ghaṭe khitte ghaṭopi bhijjati, udakampi nassati, evameva bhāvanāmayiddhiyā ekavāraṃ parūpaghātakammaṃ hoti. "
  95. 370095,96,1078,112,117,1,31,5,Tato paṭṭhāya pana sā nassatīti.
  96. 370096,96,1078,118,136,1,120,16,Atha naṃ‘ bhāvanāmayiddhiyā neva ekavāraṃ na dve vāre parūpaghātakammaṃ hotī’ ti vatvā taṃ saññattiṃ āgacchantaṃ pucchiṃsu–
  97. 370097,96,1078,137,145,1,43,5,"‘ bhāvanāmayiddhi kiṃ kusalā, akusalā, abyākatā? "
  98. 370098,96,1078,146,157,1,93,9,"Sukhāya vedanāya sampayuttā, dukkhāya vedanāya sampayuttā, adukkhamasukhāya vedanāya sampayuttā? "
  99. 370099,96,1078,158,163,1,53,3,"Savitakkasavicārā, avitakkavicāramattā, avitakkaavicārā? "
  100. 370100,96,1078,164,171,1,36,4,"Kāmāvacarā, rūpāvacarā, arūpāvacarā’ ti? "
  101. 370101,96,1079,2,10,1,43,8,Imaṃ pana pañhaṃ yo jānāti so evaṃ vakkhati–
  102. 370102,96,1079,11,19,1,42,6,"‘ bhāvanāmayiddhi kusalā vā hoti, abyākatā vā; "
  103. 370103,96,1079,20,30,1,64,7,"adukkhamasukhavedanīyā eva, avitakkaavicārā eva, rūpāvacarā evā’ ti. "
  104. 370104,96,1079,31,33,1,11,2,So vattabbo–
  105. 370105,96,1079,34,42,1,56,6,‘ pāṇātipātacetanā kusalādīsu kataraṃ koṭṭhāsaṃ bhajatī’ ti?
  106. 370106,96,1079,43,45,1,16,2,Jānanto vakkhati–
  107. 370107,96,1079,46,60,1,87,10,"‘ pāṇātipātacetanā akusalā eva, dukkhavedanīyā eva, savitakkasavicārā eva kāmāvacarā evā’ ti."
  108. 370108,96,1079,61,81,1,101,14,"‘ Evaṃ sante tava pañho neva kusalattikena sameti, na vedanāttikena , na vitakkattikena, na bhūmantarenā’ ti."
  109. 370109,96,1080,2,11,1,44,8,‘ Kiṃ pana evaṃ mahantaṃ suttaṃ niratthakan’ ti?
  110. 370110,96,1080,12,15,1,14,2,‘ No niratthakaṃ;
  111. 370111,96,1080,16,21,1,29,5,tvaṃ panassa atthaṃ na jānāsi.
  112. 370112,96,1080,22,38,1,94,11,"‘‘ Iddhimā cetovasippatto’’ ti ettha hi neva bhāvanāmayiddhi adhippetā, āthabbaṇiddhi pana adhippetā. "
  113. 370113,96,1080,39,44,1,31,5,Sā hi ettha labbhamānā labbhati.
  114. 370114,96,1080,45,52,1,47,7,Sā pana kāyavacīdvārāni muñcitvā kātuṃ na sakkā.
  115. 370115,96,1080,53,77,1,208,24,Āthabbaṇiddhikā hi sattāhaṃ aloṇakaṃ bhuñjitvā dabbe attharitvā pathaviyaṃ sayamānā tapaṃ caritvā sattame divase susānabhūmiṃ sajjetvā sattame pade ṭhatvā hatthaṃ vaṭṭetvā vaṭṭetvā mukhena vijjaṃ parijappanti.
  116. 370116,96,1080,78,82,1,28,4,Atha nesaṃ kammaṃ samijjhati.
  117. 370117,96,1080,83,91,1,59,8,Evaṃ ayampi iddhi kāyavacīdvārāni muñcitvā kātuṃ na sakkāti.
  118. 370118,96,1080,92,101,1,60,7,‘ Na kāyakammaṃ manodvāre samuṭṭhātī’ ti niṭṭhamettha gantabbaṃ.
  119. 370119,96,1081,2,15,1,89,10,"Hatthamuddāya pana musāvādādīni kathentassa kammaṃ vacīkammaṃ, dvāraṃ pana kāyadvāraṃ hoti . "
  120. 370120,96,1081,16,21,1,47,5,Evaṃ akusalaṃ vacīkammampi kāyadvāre samuṭṭhāti.
  121. 370121,96,1081,22,33,1,97,10,"Tehi pana cittehi sahajātā abhijjhābyāpādamicchādiṭṭhiyo cetanāpakkhikā vā bhavanti, abbohārikā vā. "
  122. 370122,96,1081,34,43,1,89,9,Vacībhedaṃ pana katvā musāvādādīni kathentassa kammampi vacīkammaṃ dvārampi vacīdvārameva.
  123. 370123,96,1081,44,49,1,45,5,Evaṃ akusalaṃ vacīkammaṃ vacīdvāre samuṭṭhāti.
  124. 370124,96,1081,50,60,1,97,10,Tehi pana cittehi sahajātā abhijjhābyāpādamicchādiṭṭhiyo cetanāpakkhikā vā bhavanti abbohārikā vā.
  125. 370125,96,1081,61,65,1,38,4,Ettakā ācariyānaṃ samānatthakathā nāma.
  126. 370126,96,1082,2,4,1,18,2,Vitaṇḍavādī panāha–
  127. 370127,96,1082,5,12,1,45,5,‘ akusalaṃ vacīkammaṃ manodvārepi samuṭṭhātī’ ti.
  128. 370128,96,1082,13,27,1,86,12,So‘ tayo saṅgahe āruḷhaṃ suttaṃ āharāhī’ ti vutto idaṃ uposathakkhandhakato suttaṃ āhari–
  129. 370129,96,1083,2,23,1,107,13,‘ ‘ Yo pana bhikkhu yāvatatiyaṃ anussāviyamāne saramāno santiṃ āpattiṃ nāvikareyya sampajānamusāvādassa hotī’’ ti( mahāva.134).
  130. 370130,96,1084,2,6,1,24,4,Idaṃ suttaṃ āharitvā āha–
  131. 370131,96,1084,7,22,1,108,13,"‘ evaṃ āpattiṃ anāvikaronto tuṇhībhūtova aññaṃ āpattiṃ āpajjati, ettha kuto kāyaṅgacopanaṃ vā vācaṅgacopanaṃ vā? "
  132. 370132,96,1084,23,31,1,61,7,Manodvārasmiṃyeva pana idaṃ akusalaṃ vacīkammaṃ samuṭṭhātī’ ti.
  133. 370133,96,1085,2,4,1,11,2,So vattabbo–
  134. 370134,96,1085,5,14,1,48,7,‘ kiṃ panetaṃ suttaṃ neyyatthaṃ udāhu nītatthan’ ti?
  135. 370135,96,1085,15,21,1,29,4,‘ Nītatthameva mayhaṃ suttan’ ti.
  136. 370136,96,1085,22,35,1,64,10,"So‘ mā evaṃ avaca, tulayissāmassa atthan’ ti vatvā evaṃ pucchitabbo–"
  137. 370137,96,1085,36,42,1,29,4,‘ sampajānamusāvāde kiṃ hotī’ ti?
  138. 370138,96,1085,43,51,1,51,6,Jānanto‘ sampajānamusāvāde dukkaṭaṃ hotī’ ti vakkhati.
  139. 370139,96,1085,52,64,1,50,9,Tato vattabbo‘ vinayassa dve mūlāni– kāyo ca vācā ca;
  140. 370140,96,1085,65,77,1,104,11,"sammāsambuddhena hi sabbāpattiyo imesuyeva dvīsu dvāresu paññattā, manodvāre āpattipaññapanaṃ nāma natthi. "
  141. 370141,96,1085,78,101,1,178,19,"Tvaṃ ativiya vinaye pakataññū, yo satthārā apaññatte ṭhāne āpattiṃ paññapesi, sammāsambuddhaṃ abbhācikkhasi, jinacakkaṃ paharasī’ tiādivacanehi niggaṇhitvā uttari pañhaṃ pucchitabbo–"
  142. 370142,96,1085,102,110,1,56,6,‘ sampajānamusāvādo kiriyato samuṭṭhāti udāhu akiriyato’ ti?
  143. 370143,96,1085,111,117,1,28,4,Jānanto‘ kiriyato’ ti vakkhati.
  144. 370144,96,1085,118,120,1,13,2,Tato vattabbo–
  145. 370145,96,1085,121,128,1,38,5,‘ anāvikaronto kataraṃ kiriyaṃ karotī’ ti?
  146. 370146,96,1085,129,135,1,47,6,Addhā hi kiriyaṃ apassanto vighātaṃ āpajjissati.
  147. 370147,96,1085,136,142,1,41,5,Tato imassa suttassa atthena saññāpetabbo.
  148. 370148,96,1085,143,158,1,76,11,"Ayañhettha attho– yvāyaṃ‘ sampajānamusāvādo hotī’ ti vutto, so āpattito kiṃ hoti?"
  149. 370149,96,1085,159,166,1,25,4,‘ Katarāpatti hotī’ ti attho.
  150. 370150,96,1085,167,171,1,17,2,‘ Dukkaṭāpatti hoti’.
  151. 370151,96,1085,172,186,1,107,13,"Sā ca kho na musāvādalakkhaṇena, bhagavato pana vacanena vacīdvāre akiriyasamuṭṭhānā āpatti hotīti veditabbā. "
  152. 370152,96,1085,187,189,1,14,2,Vuttampi cetaṃ–
  153. 370153,96,1086,2,7,1,26,4,"‘ ‘ Anālapanto manujena kenaci, "
  154. 370154,96,1087,2,7,1,29,5,Vācāgiraṃ no ca pare bhaṇeyya;
  155. 370155,96,1088,2,6,1,30,4,"Āpajjeyya vācasikaṃ na kāyikaṃ, "
  156. 370156,96,1089,2,15,1,30,5,Pañhā mesā kusalehi cintitā’’ ti.( paṭi.479);
  157. 370157,96,1090,2,10,1,73,8,Evaṃ akusalaṃ vacīkammaṃ na manodvāre samuṭṭhātīti niṭṭhamettha gantabbaṃ.
  158. 370158,96,1091,2,34,1,285,26,"Yadā pana abhijjhāsahagatena cetasā kāyaṅgaṃ copento hatthaggāhādīni karoti, byāpādasahagatena cetasā daṇḍaparāmāsādīni, micchādiṭṭhisahagatena cetasā‘ khandasivādayo seṭṭhā’ ti tesaṃ abhivādanaañjalikammabhūtapīṭhakaparibhaṇḍādīni karoti, tadā kammaṃ manokammaṃ hoti, dvāraṃ pana kāyadvāraṃ. "
  159. 370159,96,1091,35,40,1,45,5,Evaṃ akusalaṃ manokammaṃ kāyadvāre samuṭṭhāti.
  160. 370160,96,1091,41,44,1,26,3,Cetanā panettha abbohārikā.
  161. 370161,96,1092,2,62,1,344,45,"Yadā pana abhijjhāsahagatena cetasā vācaṅgaṃ copento‘ aho vata yaṃ parassa, taṃ mamassā’ ti paravittūpakaraṇaṃ abhijjhāyati, byāpādasahagatena cetasā‘ ime sattā haññantu vā, bajjhantu vā, ucchijjantu vā, mā vā ahesun’ ti vadati, micchādiṭṭhisahagatena cetasā‘ natthi dinnaṃ, natthi yiṭṭhan’ tiādīni vadati, tadā kammaṃ manokammaṃ hoti, dvāraṃ pana vacīdvāraṃ. "
  162. 370162,96,1092,63,68,1,45,5,Evaṃ akusalaṃ manokammaṃ vacīdvāre samuṭṭhāti.
  163. 370163,96,1092,69,72,1,26,3,Cetanā panettha abbohārikā.
  164. 370164,96,1093,2,19,1,149,14,"Yadā pana kāyaṅgavācaṅgāni acopetvā raho nisinno abhijjhābyāpādamicchādiṭṭhisahagatāni cittāni uppādeti, tadā kammaṃ manokammaṃ, dvārampi manodvārameva. "
  165. 370165,96,1093,20,25,1,45,5,Evaṃ akusalaṃ manokammaṃ manodvāre samuṭṭhāti.
  166. 370166,96,1093,26,34,1,83,8,Imasmiṃ pana ṭhāne cetanāpi cetanāsampayuttakā dhammāpi manodvāreyeva samuṭṭhahanti.
  167. 370167,96,1093,35,42,1,63,7,Evaṃ akusalaṃ manokammaṃ tīsupi dvāresu samuṭṭhātīti veditabbaṃ.
  168. 370168,96,1094,2,40,1,250,29,"Yaṃ pana vuttaṃ‘ tathā kusalāni kāyavacīmanokammānī’ ti, tatrāyaṃ nayo– yadā hi kenaci kāraṇena vattuṃ asakkonto‘ pāṇātipātā adinnādānā kāmesumicchācārā paṭiviramāmī’ ti imāni sikkhāpadāni hatthamuddāya gaṇhāti, tadā kammaṃ kāyakammaṃ dvārampi kāyadvārameva. "
  169. 370169,96,1094,41,46,1,44,5,Evaṃ kusalaṃ kāyakammaṃ kāyadvāre samuṭṭhāti.
  170. 370170,96,1094,47,57,1,74,9,"Tehi cittehi sahagatā anabhijjhādayo cetanāpakkhikā vā honti, abbohārikā vā. "
  171. 370171,96,1095,2,18,1,105,14,"Yadā pana tāneva sikkhāpadāni vacībhedaṃ katvā gaṇhāti, tadā kammaṃ kāyakammaṃ, dvāraṃ pana vacīdvāraṃ hoti. "
  172. 370172,96,1095,19,24,1,44,5,Evaṃ kusalaṃ kāyakammaṃ vacīdvāre samuṭṭhāti.
  173. 370173,96,1095,25,35,1,74,9,"Tehi cittehi sahagatā anabhijjhādayo cetanāpakkhikā vā honti, abbohārikā vā. "
  174. 370174,96,1096,2,27,1,188,21,"Yadā pana tesu sikkhāpadesu diyyamānesu kāyaṅgavācaṅgāni acopetvā manasāva‘ pāṇātipātā adinnādānā kāmesumicchācārā paṭiviramāmī’ ti gaṇhāti, tadā kammaṃ kāyakammaṃ, dvāraṃ pana manodvāraṃ hoti. "
  175. 370175,96,1096,28,33,1,44,5,Evaṃ kusalaṃ kāyakammaṃ manodvāre samuṭṭhāti.
  176. 370176,96,1096,34,44,1,74,9,"Tehi cittehi sahagatā anabhijjhādayo cetanāpakkhikā vā honti, abbohārikā vā."
  177. 370177,96,1097,2,19,1,140,16,‘ Musāvādā veramaṇī’ ādīni pana cattāri sikkhāpadāni vuttanayeneva kāyādīhi gaṇhantassa kusalaṃ vacīkammaṃ tīsu dvāresu samuṭṭhātīti veditabbaṃ.
  178. 370178,96,1097,20,28,1,59,7,"Idhāpi anabhijjhādayo cetanāpakkhikā vā honti, abbohārikā vā. "
  179. 370179,96,1098,2,16,1,166,13,"Anabhijjhādisahagatehi pana cittehi kāyaṅgaṃ copetvā cetiyaṅgaṇasammajjanagandhamālādipūjanacetiyavandanādīni karontassa kammaṃ manokammaṃ hoti, dvāraṃ pana kāyadvāraṃ. "
  180. 370180,96,1098,17,22,1,44,5,Evaṃ kusalaṃ manokammaṃ kāyadvāre samuṭṭhāti.
  181. 370181,96,1098,23,26,1,26,3,Cetanā panettha abbohārikā.
  182. 370182,96,1098,27,73,1,329,38,"Anabhijjhāsahagatena cittena vācaṅgaṃ copetvā‘ aho vata yaṃ parassa vittūpakaraṇaṃ na taṃ mamassā’ ti anabhijjhāyato abyāpādasahagatena cittena‘ sabbe sattā averā abyābajjhā anīghā sukhī attānaṃ pariharantū’ ti vadantassa sammādiṭṭhisahagatena cittena‘ atthi dinnan’ tiādīni udāharantassa kammaṃ manokammaṃ hoti, dvāraṃ pana vacīdvāraṃ. "
  183. 370183,96,1098,74,79,1,44,5,Evaṃ kusalaṃ manokammaṃ vacīdvāre samuṭṭhāti.
  184. 370184,96,1098,80,84,1,26,3,Cetanā panettha abbohārikā.
  185. 370185,96,1098,85,99,1,140,13,"Kāyaṅgavācaṅgāni pana acopetvā raho nisinnassa manasāva anabhijjhādisahagatāni cittāni uppādentassa kammaṃ manokammaṃ, dvārampi manodvārameva. "
  186. 370186,96,1098,100,106,1,44,5,Evaṃ kusalaṃ manokammaṃ manodvāre samuṭṭhāti.
  187. 370187,96,1098,107,115,1,83,8,Imasmiṃ pana ṭhāne cetanāpi cetanāsampayuttakā dhammāpi manodvāreyeva samuṭṭhahanti.
  188. 370188,96,1099,2,17,1,149,14,"Tattha āṇattisamuṭṭhitesu pāṇātipātaadinnādānesu kammampi kāyakammaṃ dvārampi kammavaseneva kāyadvāranti vadanto kammaṃ rakkhati, dvāraṃ bhindati nāma. "
  189. 370189,96,1099,18,33,1,140,14,"Hatthamuddāya samuṭṭhitesu musāvādādīsu dvārampi kāyadvāraṃ, kammampi dvāravaseneva kāyakammanti vadanto dvāraṃ rakkhati kammaṃ bhindati nāma. "
  190. 370190,96,1099,34,52,1,89,13,"Tasmā‘ kammaṃ rakkhāmī’ ti dvāraṃ na bhinditabbaṃ,‘ dvāraṃ rakkhāmī’ ti kammaṃ na bhinditabbaṃ. "
  191. 370191,96,1099,53,59,1,55,6,Yathāvutteneva pana nayena kammañca dvārañca veditabbaṃ.
  192. 370192,96,1099,60,68,1,49,8,Evaṃ kathento hi neva kammaṃ na dvāraṃ bhindatīti.
  193. 370193,96,1100,2,4,1,19,2,Kammakathā niṭṭhitā.
  194. 370194,96,1101,2,18,1,148,14,Idāni ‘ pañca viññāṇāni pañcaviññāṇadvārānī’ tiādīsu cakkhuviññāṇaṃ sotaviññāṇaṃ ghānaviññāṇaṃ jivhāviññāṇaṃ kāyaviññāṇanti imāni pañca viññāṇāni nāma.
  195. 370195,96,1101,19,31,1,88,9,Cakkhuviññāṇadvāraṃ sota… ghāna… jivhā… kāyaviññāṇadvāranti imāni pañca viññāṇadvārāni nāma.
  196. 370196,96,1101,32,48,1,113,14,"Imesaṃ pañcannaṃ dvārānaṃ vasena uppannā cetanā neva kāyakammaṃ hoti, na vacīkammaṃ, manokammameva hotīti veditabbā. "
  197. 370197,96,1101,49,64,1,81,11,Cakkhusamphasso sota… ghāna… jivhā… kāya… manosamphassoti ime pana cha samphassā nāma.
  198. 370198,96,1101,65,79,1,97,10,Cakkhusamphassadvāraṃ sota… ghāna… jivhā… kāya… manosamphassadvāranti imāni cha samphassadvārāni nāma.
  199. 370199,96,1102,2,19,1,113,12,Cakkhuasaṃvaro sota… ghāna… jivhā… pasādakāya… copanakāyaasaṃvaro vācāasaṃvaro manoasaṃvaroti– ime aṭṭha asaṃvarā nāma.
  200. 370200,96,1102,20,34,1,86,12,Te atthato‘ dussīlyaṃ muṭṭhassaccaṃ aññāṇaṃ akkhanti kosajjan’ ti ime pañca dhammā honti.
  201. 370201,96,1102,35,45,1,97,8,"Tesu ekadhammopi pañcadvāre voṭṭhabbanapariyosānesu cittesu nuppajjati, javanakkhaṇeyeva uppajjati. "
  202. 370202,96,1102,46,51,1,46,5,Javane uppannopi pañcadvāre asaṃvaroti vuccati.
  203. 370203,96,1103,2,16,1,107,12,"Cakkhuviññāṇasahajāto hi phasso cakkhusamphasso nāma, cetanā manokammaṃ nāma, taṃ cittaṃ manokammadvāraṃ nāma. "
  204. 370204,96,1103,17,22,1,32,4,Ettha pañcavidho asaṃvaro natthi .
  205. 370205,96,1103,23,37,1,102,11,"Sampaṭicchanasahajāto phasso manosamphasso nāma, cetanā manokammaṃ nāma, taṃ cittaṃ manokammadvāraṃ nāma. "
  206. 370206,96,1103,38,41,1,23,3,Etthāpi asaṃvaro natthi.
  207. 370207,96,1103,42,45,1,35,3,Santīraṇavoṭṭhabbanesupi eseva nayo.
  208. 370208,96,1103,46,60,1,100,12,"Javanasahajāto pana phasso manosamphasso nāma, cetanā manokammaṃ nāma, taṃ cittaṃ manokammadvāraṃ nāma. "
  209. 370209,96,1103,61,66,1,39,5,Ettha asaṃvaro cakkhuasaṃvaro nāma hoti.
  210. 370210,96,1103,67,70,1,44,3,Sotaghānajivhāpasādakāyadvāresupi eseva nayo.
  211. 370211,96,1103,71,107,1,287,32,"Yadā pana rūpādīsu aññatarārammaṇaṃ manodvārikajavanaṃ vinā vacīdvārena suddhaṃ kāyadvārasaṅkhātaṃ copanaṃ pāpayamānaṃ uppajjati, tadā tena cittena sahajāto phasso manosamphasso nāma, cetanā kāyakammaṃ nāma, taṃ pana cittaṃ abbohārikaṃ, copanassa uppannattā manodvāranti saṅkhyaṃ na gacchati. "
  212. 370212,96,1103,108,112,1,38,4,Ettha asaṃvaro copanakāyaasaṃvaro nāma.
  213. 370213,96,1103,113,147,1,257,30,"Yadā tādisaṃyeva javanaṃ vinā kāyadvārena suddhaṃ vacīdvārasaṅkhātaṃ copanaṃ pāpayamānaṃ uppajjati, tadā tena cittena sahajāto phasso manosamphasso nāma, cetanā vacīkammaṃ nāma, taṃ pana cittaṃ abbohārikaṃ, copanassa uppannattā manodvāranti saṅkhyaṃ na gacchati. "
  214. 370214,96,1103,148,152,1,32,4,Ettha asaṃvaro vācāasaṃvaro nāma.
  215. 370215,96,1103,153,181,1,202,25,"Yadā pana tādisaṃ javanacittaṃ vinā kāyavacīdvārehi suddhaṃ manodvārameva hutvā uppajjati, tadā tena cittena sahajāto phasso manosamphasso nāma, cetanā manokammaṃ nāma, taṃ pana cittaṃ manokammadvāraṃ nāma. "
  216. 370216,96,1103,182,186,1,32,4,Ettha asaṃvaro manoasaṃvaro nāma.
  217. 370217,96,1103,187,211,1,165,17,"Iti imesaṃ aṭṭhannaṃ asaṃvarānaṃ vasena cakkhuasaṃvaradvāraṃ, sota… ghāna… jivhā… pasādakāya… copanakāya… vācā… manoasaṃvaradvāranti imāni aṭṭha asaṃvaradvārāni veditabbāni. "
  218. 370218,96,1104,2,21,1,99,13,Cakkhusaṃvaro sota… ghāna… jivhā… pasādakāya… copanakāya… vācā… manosaṃvaroti ime pana aṭṭha saṃvarā nāma.
  219. 370219,96,1104,22,37,1,68,12,Te atthato‘ sīlaṃ sati ñāṇaṃ khanti vīriyan’ ti ime pañca dhammā honti.
  220. 370220,96,1104,38,44,1,72,6,Tesupi ekadhammopi pañcadvāre voṭṭhabbanapariyosānesu cittesu nuppajjati.
  221. 370221,96,1104,45,47,1,26,2,Javanakkhaṇeyeva uppajjati.
  222. 370222,96,1104,48,53,1,45,5,Javane uppannopi pañcadvāre saṃvaroti vuccati.
  223. 370223,96,1104,54,64,1,112,10,Tassa sabbassāpi cakkhuviññāṇasahajāto hi phasso cakkhusamphassotiādinā asaṃvare vuttanayeneva uppatti veditabbā.
  224. 370224,96,1104,65,79,1,120,12,Iti imesaṃ aṭṭhannaṃ saṃvarānaṃ vasena cakkhusaṃvaradvāraṃ… pe… manosaṃvaradvāranti imāni aṭṭha saṃvaradvārāni veditabbāni.
  225. 370225,96,1105,2,2,1,22,1,Akusalakammapathakathā
  226. 370226,96,1106,2,28,1,154,15,"Pāṇātipāto , adinnādānaṃ, kāmesumicchācāro, musāvādo, pisuṇavācā, pharusavācā, samphappalāpo, abhijjhā, byāpādo, micchādiṭṭhīti ime pana dasa akusalakammapathā nāma. "
  227. 370227,96,1107,2,7,1,38,5,Tattha pāṇassa atipāto pāṇātipāto nāma;
  228. 370228,96,1107,8,13,1,33,4,"pāṇavadho, pāṇaghātoti vuttaṃ hoti. "
  229. 370229,96,1107,14,21,1,55,6,"Pāṇoti cettha vohārato satto, paramatthato jīvitindriyaṃ. "
  230. 370230,96,1107,22,31,1,135,9,Tasmiṃ pana pāṇe pāṇasaññino jīvitindriyupacchedakaupakkamasamuṭṭhāpikā kāyavacīdvārānaṃ aññataradvārappavattā vadhakacetanā pāṇātipāto.
  231. 370231,96,1107,32,42,1,92,9,"So guṇavirahitesu tiracchānagatādīsu pāṇesu khuddake pāṇe appasāvajjo, mahāsarīre mahāsāvajjo. "
  232. 370232,96,1107,43,44,1,5,1,Kasmā?
  233. 370233,96,1107,45,46,1,17,1,Payogamahantatāya.
  234. 370234,96,1107,47,49,1,33,2,Payogasamattepi vatthumahantatāya.
  235. 370235,96,1107,50,57,1,65,6,"Guṇavantesu manussādīsu appaguṇe appasāvajjo, mahāguṇe mahāsāvajjo. "
  236. 370236,96,1107,58,70,1,112,11,"Sarīraguṇānaṃ pana samabhāve sati kilesānaṃ upakkamānañca mudutāya appasāvajjo, tibbatāya mahāsāvajjoti veditabbo. "
  237. 370237,96,1108,2,17,1,81,10,"Tassa pañca sambhārā honti– pāṇo, pāṇasaññitā, vadhakacittaṃ, upakkamo, tena maraṇanti. "
  238. 370238,96,1108,18,32,1,71,8,"Cha payogā– sāhatthiko, āṇattiko, nissaggiyo, thāvaro, vijjāmayo, iddhimayoti. "
  239. 370239,96,1108,33,38,1,47,5,Imasmiṃ panatthe vitthāriyamāne atipapañco hoti.
  240. 370240,96,1108,39,43,1,25,4,Tasmā taṃ na vitthārayāma.
  241. 370241,96,1108,44,61,1,85,8,Aññañca evarūpaṃ atthikehi pana samantapāsādikaṃ vinayaṭṭhakathaṃ( pārā. aṭṭha.2.172) oloketvā gahetabbaṃ.
  242. 370242,96,1109,2,7,1,28,3,Adinnassa ādānaṃ‘ adinnādānaṃ’;
  243. 370243,96,1109,8,15,1,43,5,"parassaharaṇaṃ, theyyaṃ, corikāti vuttaṃ hoti. "
  244. 370244,96,1109,16,28,1,102,11,"Tattha adinnanti parapariggahitaṃ, yattha paro yathākāmakāritaṃ āpajjanto adaṇḍāraho anupavajjo ca hoti. "
  245. 370245,96,1109,29,36,1,101,6,Tasmiṃ parapariggahite parapariggahitasaññino tadādāyakaupakkamasamuṭṭhāpikā theyyacetanā adinnādānaṃ.
  246. 370246,96,1109,37,44,1,53,6,"Taṃ hīne parasantake appasāvajjaṃ, paṇīte mahāsāvajjaṃ. "
  247. 370247,96,1109,45,46,1,5,1,Kasmā?
  248. 370248,96,1109,47,48,1,16,1,Vatthupaṇītatāya.
  249. 370249,96,1109,49,55,1,63,6,Vatthusamatte sati guṇādhikānaṃ santake vatthusmiṃ mahāsāvajjaṃ.
  250. 370250,96,1109,56,64,1,78,8,Taṃtaṃguṇādhikaṃ upādāya tato tato hīnaguṇassa santake vatthusmiṃ appasāvajjaṃ.
  251. 370251,96,1110,2,19,1,103,10,"Tassa pañca sambhārā honti– parapariggahitaṃ, parapariggahitasaññitā, theyyacittaṃ, upakkamo , tena haraṇanti. "
  252. 370252,96,1110,20,24,1,27,3,Cha payogā– sāhatthikādayova.
  253. 370253,96,1110,25,43,1,142,14,"Te ca kho yathānurūpaṃ theyyāvahāro, pasayhāvahāro, paṭicchannāvahāro, parikappāvahāro, kusāvahāroti imesaṃ pañcannaṃ avahārānaṃ vasena pavattanti. "
  254. 370254,96,1110,44,46,1,18,2,Ayamettha saṅkhepo.
  255. 370255,96,1110,47,60,1,38,4,Vitthāro pana samantapāsādikāyaṃ( pārā. aṭṭha.1.138) vutto.
  256. 370256,96,1111,2,14,1,59,9,‘ Kāmesu micchācāro’ ti ettha pana‘ kāmesū’ ti methunasamācāresu;
  257. 370257,96,1111,15,21,1,38,4,‘ micchācāro’ ti ekantanindito lāmakācāro.
  258. 370258,96,1111,22,28,1,102,6,Lakkhaṇato pana asaddhammādhippāyena kāyadvārappavattā agamanīyaṭṭhānavītikkamacetanā kāmesumicchācāro.
  259. 370259,96,1112,2,29,1,203,17,"Tattha agamanīyaṭṭhānaṃ nāma– purisānaṃ tāva māturakkhitā, piturakkhitā, mātāpiturakkhitā, bhāturakkhitā, bhaginirakkhitā, ñātirakkhitā, gottarakkhitā, dhammarakkhitā, sārakkhā, saparidaṇḍāti māturakkhitādayo dasa; "
  260. 370260,96,1112,30,58,1,173,19,"dhanakkītā, chandavāsinī, bhogavāsinī, paṭavāsinī, odapattakinī, obhaṭacumbaṭā, dāsī ca bhariyā, kammakārī ca bhariyā, dhajāhaṭā, muhuttikāti etā dhanakkītādayo dasāti vīsati itthiyo. "
  261. 370261,96,1112,59,73,1,132,13,"Itthīsu pana dvinnaṃ sārakkhasaparidaṇḍānaṃ, dasannañca dhanakkītādīnanti dvādasannaṃ itthīnaṃ aññe purisā idaṃ agamanīyaṭṭhānaṃ nāma. "
  262. 370262,96,1113,2,11,1,96,8,"So panesa micchācāro sīlādiguṇarahite agamanīyaṭṭhāne appasāvajjo, sīlādiguṇasampanne mahāsāvajjo. "
  263. 370263,96,1113,12,24,1,108,8,"Tassa cattāro sambhārā– agamanīyavatthu, tasmiṃ sevanacittaṃ, sevanappayogo, maggenamaggappaṭipattiadhivāsananti. "
  264. 370264,96,1113,25,29,1,25,4,Eko payogo sāhatthiko eva.
  265. 370265,96,1114,2,12,1,71,8,"‘ Musā’ ti visaṃvādanapurekkhārassa atthabhañjako vacīpayogo, kāyapayogo vā. "
  266. 370266,96,1114,13,19,1,87,5,Visaṃvādanādhippāyena panassa paravisaṃvādakakāyavacīpayogasamuṭṭhāpikā cetanā musāvādo.
  267. 370267,96,1114,20,22,1,10,2,Aparo nayo–
  268. 370268,96,1114,23,30,1,31,5,‘ musā’ ti abhūtaṃ atacchaṃ vatthu.
  269. 370269,96,1114,31,39,1,41,6,‘ Vādo’ ti tassa bhūtato tacchato viññāpanaṃ.
  270. 370270,96,1114,40,50,1,104,10,Lakkhaṇato pana atathaṃ vatthuṃ tathato paraṃ viññāpetukāmassa tathāviññattisamuṭṭhāpikā cetanā musāvādo.
  271. 370271,96,1114,51,60,1,72,8,"So yamatthaṃ bhañjati tassa appatāya appasāvajjo, mahantatāya mahāsāvajjo. "
  272. 370272,96,1114,61,72,1,85,8,Apica gahaṭṭhānaṃ attano santakaṃ adātukāmatāya‘ natthī’ tiādinayappavatto appasāvajjo.
  273. 370273,96,1114,73,78,1,51,5,Sakkhinā hutvā atthabhañjanatthaṃ vutto mahāsāvajjo.
  274. 370274,96,1114,79,100,1,141,18,Pabbajitānaṃ appakampi telaṃ vā sappiṃ vā labhitvā hasādhippāyena‘ ajja gāme telaṃ nadī maññe sandatī’ ti pūraṇakathānayena pavatto appasāvajjo.
  275. 370275,96,1114,101,107,1,62,6,Adiṭṭhaṃyeva pana diṭṭhantiādinā nayena vadantānaṃ mahāsāvajjo.
  276. 370276,96,1115,2,17,1,102,11,"Tassa cattāro sambhārā honti– atathaṃ vatthu, visaṃvādanacittaṃ, tajjo vāyāmo, parassa tadatthavijānananti. "
  277. 370277,96,1115,18,22,1,23,3,Eko payogo– sāhatthikova.
  278. 370278,96,1115,23,33,1,84,10,So ca kāyena vā kāyappaṭibaddhena vā vācāya vā paravisaṃvādakakiriyākaraṇe daṭṭhabbo.
  279. 370279,96,1115,34,45,1,103,10,"Tāya ce kiriyāya paro tamatthaṃ jānāti, ayaṃ kiriyasamuṭṭhāpikacetanākkhaṇeyeva musāvādakammunā bajjhati. "
  280. 370280,96,1115,46,76,1,195,23,"Yasmā pana yathā kāyakāyappaṭibaddhavācāhi paraṃ visaṃvādeti, tathā imassa‘ imaṃ bhaṇāhī’ ti āṇāpentopi, paṇṇaṃ likhitvā purato nissajjantopi,‘ ayamattho evaṃ daṭṭhabbo’ ti kuṭṭādīsu likhitvā ṭhapentopi; "
  281. 370281,96,1115,77,82,1,55,5,tasmā ettha āṇattikanissaggiyathāvarāpi payogā yujjanti.
  282. 370282,96,1115,83,88,1,49,5,Aṭṭhakathāsu pana anāgatattā vīmaṃsitvā gahetabbā.
  283. 370283,96,1116,2,23,1,130,19,"‘ Pisuṇavācā’ tiādīsu yāya vācāya yassa taṃ vācaṃ bhāsati tassa hadaye attano piyabhāvaṃ parassa ca suññabhāvaṃ karoti, sā pisuṇavācā. "
  284. 370284,96,1116,24,45,1,115,16,"Yāya pana attānampi parampi pharusaṃ karoti, yā vācā sayampi pharusā neva kaṇṇasukhā, na hadayaṅgamā, ayaṃ‘ pharusavācā’. "
  285. 370285,96,1116,46,56,1,50,6,"Yena samphaṃ palapati, niratthakaṃ, so‘ samphappalāpo’. "
  286. 370286,96,1116,57,62,1,53,5,Tesaṃ mūlabhūtā cetanāpi pisuṇavācādināmameva labhati.
  287. 370287,96,1116,63,68,1,26,5,Sā eva ca idha adhippetāti.
  288. 370288,96,1117,2,14,1,119,12,Tattha saṃkiliṭṭhacittassa paresaṃ vā bhedāya attano piyakamyatāya vā kāyavacīpayogasamuṭṭhāpikā cetanā pisuṇavācā nāma.
  289. 370289,96,1117,15,26,1,78,9,"Sā yassa bhedaṃ karoti tassa appaguṇatāya appasāvajjā, mahāguṇatāya mahāsāvajjā. "
  290. 370290,96,1118,2,5,1,22,3,Tassā cattāro sambhārā–
  291. 370291,96,1118,6,39,1,174,23,"‘ bhinditabbo paro’ iti‘ ime nānā bhavissan’ ti vinā bhavissantīti bhedapurekkhāratā vā,‘ iti ahaṃ piyo bhavissāmi vissāsiko’ ti piyakamyatā vā, tajjo vāyāmo, tassa tadatthavijānananti . "
  292. 370292,96,1118,40,49,1,56,8,"Pare pana abhinne kammapathabhedo natthi, bhinne eva hoti. "
  293. 370293,96,1119,2,8,1,79,4,Parassa mammacchedakakāyavacīpayogasamuṭṭhāpikā ekantapharusacetanā‘ pharusavācā’.
  294. 370294,96,1119,9,22,1,87,11,Tassā āvibhāvatthamidaṃ vatthu– eko kira dārako mātu vacanaṃ anādiyitvā araññaṃ gacchati.
  295. 370295,96,1119,23,35,1,69,10,Taṃ mātā nivattetuṃ asakkontī‘ caṇḍā taṃ mahiṃsī anubandhatū’ ti akkosi.
  296. 370296,96,1119,36,41,1,38,5,Athassa tatheva araññe mahiṃsī uṭṭhāsi.
  297. 370297,96,1119,42,62,1,99,17,"Dārako‘ yaṃ mama mātā mukhena kathesi taṃ mā hotu, yaṃ cittena cintesi taṃ hotū’ ti saccakiriyaṃ akāsi. "
  298. 370298,96,1119,63,68,1,36,5,Mahiṃsī tattheva baddhā viya aṭṭhāsi.
  299. 370299,96,1119,69,76,1,62,7,Evaṃ mammacchedakopi payogo cittasaṇhatāya pharusavācā na hoti.
  300. 370300,96,1119,77,83,1,43,6,Mātāpitaro hi kadāci puttake evampi vadanti–
  301. 370301,96,1119,84,99,1,85,12,"‘ corā vo khaṇḍākhaṇḍikaṃ karontū’ ti, uppalapattampi ca nesaṃ upari patantaṃ na icchanti. "
  302. 370302,96,1119,100,106,1,48,6,Ācariyupajjhāyā ca kadāci nissitake evaṃ vadanti–
  303. 370303,96,1119,107,118,1,53,8,"‘ kiṃ ime ahirikā anottappino caranti, niddhamatha ne’ ti; "
  304. 370304,96,1119,119,124,1,44,5,atha ca nesaṃ āgamādhigamasampattiṃ icchanti.
  305. 370305,96,1119,125,137,1,87,11,"Yathā ca cittasaṇhatāya pharusavācā na hoti, evaṃ vacanasaṇhatāya apharusavācāpi na hoti. "
  306. 370306,96,1119,138,150,1,72,10,Na hi mārāpetukāmassa‘ imaṃ sukhaṃ sayāpethā’ ti vacanaṃ apharusavācā hoti.
  307. 370307,96,1119,151,154,1,37,3,Cittapharusatāya panesā pharusavācāva.
  308. 370308,96,1119,155,165,1,81,9,"Sā yaṃ sandhāya pavattitā tassa appaguṇatāya appasāvajjā, mahāguṇatāya mahāsāvajjā. "
  309. 370309,96,1119,166,176,1,61,7,"Tassā tayo sambhārā– akkositabbo paro, kupitacittaṃ, akkosananti. "
  310. 370310,96,1120,2,8,1,71,4,Anatthaviññāpikā kāyavacīpayogasamuṭṭhāpikā akusalacetanā‘ samphappalāpo’.
  311. 370311,96,1120,9,12,1,31,3,So āsevanamandatāya appasāvajjo.
  312. 370312,96,1120,13,15,1,30,2,Āsevanamahantatāya mahāsāvajjo.
  313. 370313,96,1120,16,23,1,98,5,"Tassa dve sambhārā– bhāratayuddhasītāharaṇādiniratthakakathāpurekkhāratā, tathārūpīkathākathanañcāti. "
  314. 370314,96,1120,24,37,1,90,11,"Pare pana taṃ kathaṃ agaṇhante kammapathabhedo natthi, parena samphappalāpe gahiteyeva hoti. "
  315. 370315,96,1121,2,6,1,23,2,Abhijjhāyatīti ‘ abhijjhā’.
  316. 370316,96,1121,7,12,1,55,5,Parabhaṇḍābhimukhī hutvā tanninnatāya pavattatīti attho.
  317. 370317,96,1121,13,23,1,62,8,Sā‘ aho tava idaṃ mamassā’ ti evaṃ parabhaṇḍābhijjhāyanalakkhaṇā.
  318. 370318,96,1121,24,29,1,43,5,Adinnādānaṃ viya appasāvajjā mahāsāvajjā ca.
  319. 370319,96,1121,30,39,1,53,6,"Tassā dve sambhārā– parabhaṇḍaṃ, attano pariṇāmanañcāti. "
  320. 370320,96,1121,40,59,1,117,17,Parabhaṇḍavatthuke hi lobhe uppannepi na tāva kammapathabhedo hoti yāva na‘ aho vata idaṃ mamassā’ ti attano pariṇāmeti.
  321. 370321,96,1122,2,7,1,32,3,Hitasukhaṃ byāpādayatīti‘ byāpādo’.
  322. 370322,96,1122,8,11,1,34,3,So paravināsāya manopadosalakkhaṇo.
  323. 370323,96,1122,12,17,1,43,5,Pharusavācā viya appasāvajjo mahāsāvajjo ca.
  324. 370324,96,1122,18,29,1,54,8,"Tassa dve sambhārā– parasatto ca, tassa ca vināsacintāti. "
  325. 370325,96,1122,30,50,1,135,18,Parasattavatthuke hi kodhe uppannepi na tāva kammapathabhedo hoti yāva‘ aho vatāyaṃ ucchijjeyya vinasseyyā’ ti tassa vināsanaṃ na cintesi.
  326. 370326,96,1123,2,8,1,54,4,Yathābhuccagahaṇābhāvena micchā passatīti‘ micchādiṭṭhi’.
  327. 370327,96,1123,9,17,1,56,6,Sā‘ natthi dinnan’ tiādinā nayena viparītadassanalakkhaṇā.
  328. 370328,96,1123,18,23,1,45,5,Samphappalāpo viya appasāvajjā mahāsāvajjā ca.
  329. 370329,96,1123,24,30,1,44,5,"Apica aniyatā appasāvajjā, niyatā mahāsāvajjā. "
  330. 370330,96,1123,31,45,1,102,12,"Tassā dve sambhārā– vatthuno ca gahitākāraviparītatā, yathā ca taṃ gaṇhāti tathābhāvena tassupaṭṭhānanti. "
  331. 370331,96,1123,46,54,1,77,7,"Tattha natthikāhetukaakiriyadiṭṭhīhi eva kammapathabhedo hoti, na aññadiṭṭhīhi. "
  332. 370332,96,1124,2,15,1,128,13,Imesaṃ pana dasannaṃ akusalakammapathānaṃ dhammato koṭṭhāsato ārammaṇato vedanāto mūlato cāti pañcahākārehi vinicchayo veditabbo–
  333. 370333,96,1125,2,17,1,100,12,"Tattha ‘ dhammato’ ti etesu hi paṭipāṭiyā satta cetanādhammāva honti, abhijjhādayo tayo cetanāsampayuttā."
  334. 370334,96,1126,2,16,1,79,12,"‘ Koṭṭhāsato’ ti paṭipāṭiyā satta, micchādiṭṭhi cāti ime aṭṭha kammapathā eva honti; "
  335. 370335,96,1126,17,19,1,9,2,no mūlāni.
  336. 370336,96,1126,20,25,1,41,5,Abhijjhābyāpādā kammapathā ceva mūlāni ca.
  337. 370337,96,1126,26,41,1,73,10,"Abhijjhā hi mūlaṃ patvā‘ lobho akusalamūlaṃ’ hoti, byāpādo‘ doso akusalamūlaṃ’."
  338. 370338,96,1127,2,10,1,67,7,‘ Ārammaṇato’ ti pāṇātipāto jīvitindriyārammaṇato saṅkhārārammaṇo hoti.
  339. 370339,96,1127,11,17,1,53,6,Adinnādānaṃ sattārammaṇaṃ vā hoti saṅkhārārammaṇaṃ vā.
  340. 370340,96,1127,18,22,1,48,4,Micchācāro phoṭṭhabbavasena saṅkhārārammaṇo hoti;
  341. 370341,96,1127,23,25,1,20,2,sattārammaṇotipi eke.
  342. 370342,96,1127,26,32,1,43,5,"Musāvādo sattārammaṇo vā, saṅkhārārammaṇo vā. "
  343. 370343,96,1127,33,35,1,16,2,Tathā pisuṇavācā.
  344. 370344,96,1127,36,39,1,26,2,Pharusavācā sattārammaṇāva.
  345. 370345,96,1127,40,46,1,76,6,Samphappalāpo diṭṭhasutamutaviññātavasena sattārammaṇo vā saṅkhārārammaṇo vā.
  346. 370346,96,1127,47,49,1,14,2,Tathā abhijjhā.
  347. 370347,96,1127,50,52,1,22,2,Byāpādo sattārammaṇova.
  348. 370348,96,1127,53,56,1,52,3,Micchādiṭṭhi tebhūmakadhammavasena saṅkhārārammaṇāva.
  349. 370349,96,1128,2,10,1,40,6,‘ Vedanāto’ ti pāṇātipāto dukkhavedano hoti.
  350. 370350,96,1128,11,31,1,129,16,"Kiñcāpi hi rājāno coraṃ disvā hasamānāpi‘ gacchatha naṃ ghātethā’ ti vadanti, sanniṭṭhāpakacetanā pana nesaṃ dukkhasampayuttāva hoti . "
  351. 370351,96,1128,32,34,1,21,2,Adinnādānaṃ tivedanaṃ.
  352. 370352,96,1128,35,46,1,102,10,"Tañhi parabhaṇḍaṃ disvā haṭṭhatuṭṭhassa gaṇhato sukhavedanaṃ hoti, bhītatasitassa gaṇhato dukkhavedanaṃ. "
  353. 370353,96,1128,47,50,1,45,3,Tathā vipākanissandaphalāni paccavekkhantassa.
  354. 370354,96,1128,51,58,1,76,7,Gahaṇakāle majjhattabhāve ṭhitassa pana gaṇhato adukkhamasukhavedanaṃ hotīti.
  355. 370355,96,1128,59,62,1,41,3,Micchācāro sukhamajjhattavasena dvivedano.
  356. 370356,96,1128,63,68,1,47,5,Sanniṭṭhāpakacitte pana majjhattavedano na hoti.
  357. 370357,96,1128,69,73,1,42,4,Musāvādo adinnādāne vuttanayeneva tivedano;
  358. 370358,96,1128,74,76,1,16,2,tathā pisuṇavācā.
  359. 370359,96,1128,77,79,1,24,2,Pharusavācā dukkhavedanā.
  360. 370360,96,1128,80,82,1,22,2,Samphappalāpo tivedano.
  361. 370361,96,1128,83,95,1,130,12,Paresu hi sādhukāraṃ dentesu celukkhepādīni khipantesu haṭṭhatuṭṭhassa sītāharaṇabhāratayuddhādīni kathanakāle so sukhavedano hoti.
  362. 370362,96,1128,96,126,1,224,25,"Paṭhamaṃ dinnavetanena ekena pacchā āgantvā‘ ādito paṭṭhāya kathehī’ ti vutte‘ ananusandhikaṃ pakiṇṇakakathaṃ kathessāmi nu kho no’ ti domanassitassa kathanakāle dukkhavedano hoti, majjhattassa kathayato adukkhamasukhavedano hoti. "
  363. 370363,96,1128,127,130,1,39,3,Abhijjhā sukhamajjhattavasena dvivedanā;
  364. 370364,96,1128,131,133,1,18,2,tathā micchādiṭṭhi.
  365. 370365,96,1128,134,136,1,20,2,Byāpādo dukkhavedano.
  366. 370366,96,1129,2,10,1,50,7,‘ Mūlato’ ti pāṇātipāto dosamohavasena dvimūlako hoti.
  367. 370367,96,1129,11,16,1,48,5,Adinnādānaṃ dosamohavasena vā lobhamohavasena vā.
  368. 370368,96,1129,17,19,1,26,2,Micchācāro lobhamohavasena.
  369. 370369,96,1129,20,25,1,45,5,Musāvādo dosamohavasena vā lobhamohavasena vā;
  370. 370370,96,1129,26,30,1,33,4,tathā pisuṇavācā samphappalāpo ca.
  371. 370371,96,1129,31,33,1,26,2,Pharusavācā dosamohavasena.
  372. 370372,96,1129,34,37,1,27,3,Abhijjhā mohavasena ekamūlā;
  373. 370373,96,1129,38,40,1,13,2,tathā byāpādo.
  374. 370374,96,1129,41,44,1,38,3,Micchādiṭṭhi lobhamohavasena dvimūlāti.
  375. 370375,96,1130,2,4,1,31,2,Akusalakammapathakathā niṭṭhitā.
  376. 370376,96,1131,2,2,1,21,1,Kusalakammapathakathā
  377. 370377,96,1132,2,11,1,96,9,Pāṇātipātādīhi pana viratiyo anabhijjhāabyāpādasammādiṭṭhiyo cāti ime dasa kusalakammapathā nāma.
  378. 370378,96,1132,12,16,1,35,4,Tattha pāṇātipātādayo vuttatthā eva.
  379. 370379,96,1132,17,30,1,83,10,"Pāṇātipātādīhi etāya viramanti, sayaṃ vā viramati, viramaṇamattameva vā etanti virati. "
  380. 370380,96,1132,31,68,1,185,21,"Yā pāṇātipātā viramantassa‘‘ yā tasmiṃ samaye pāṇātipātā ārati viratī’’ ti( dha. sa.299-301) evaṃ vuttā kusalacittasampayuttā virati, sā pabhedato tividhā hoti– sampattavirati, samādānavirati, samucchedaviratīti. "
  381. 370381,96,1133,2,30,1,230,22,Tattha asamādinnasikkhāpadānaṃ attano jātivayabāhusaccādīni paccavekkhitvā‘ ayuttaṃ amhākaṃ evarūpaṃ pāpaṃ kātun’ ti sampattaṃ vatthuṃ avītikkamantānaṃ uppajjamānā virati‘ sampattaviratī’ ti veditabbā– sīhaḷadīpe cakkanaupāsakassa viya.
  382. 370382,96,1133,31,37,1,45,6,Tassa kira daharakāleyeva mātuyā rogo uppajji.
  383. 370383,96,1133,38,47,1,51,7,Vejjena ca‘ allasasamaṃsaṃ laddhuṃ vaṭṭatī’ ti vuttaṃ.
  384. 370384,96,1133,48,62,1,69,10,"Tato cakkanassa bhātā‘ gaccha, tāta, khettaṃ āhiṇḍāhī’ ti cakkanaṃ pesesi. "
  385. 370385,96,1133,63,66,1,14,3,So tattha gato.
  386. 370386,96,1133,67,75,1,57,8,Tasmiñca samaye eko saso taruṇasassaṃ khādituṃ āgato hoti.
  387. 370387,96,1133,76,89,1,70,11,So taṃ disvāva vegena dhāvanto valliyā baddho‘ kiri kirī’ ti saddamakāsi.
  388. 370388,96,1133,90,97,1,47,7,Cakkano tena saddena gantvā taṃ gahetvā cintesi–
  389. 370389,96,1133,98,104,1,24,4,‘ mātu bhesajjaṃ karomī’ ti.
  390. 370390,96,1133,105,107,1,12,2,Puna cintesi–
  391. 370391,96,1133,108,120,1,70,10,‘ na metaṃ patirūpaṃ yvāhaṃ mātu jīvitakāraṇā paraṃ jīvitā voropeyyan’ ti.
  392. 370392,96,1133,121,134,1,67,10,"Atha naṃ‘ gaccha, araññe sasehi saddhiṃ tiṇodakaṃ paribhuñjā’ ti muñci. "
  393. 370393,96,1133,135,148,1,64,11,Bhātarā ca‘ kiṃ tāta saso laddho’ ti pucchito taṃ pavattiṃ ācikkhi.
  394. 370394,96,1133,149,153,1,24,4,Tato naṃ bhātā paribhāsi.
  395. 370395,96,1133,154,171,1,104,15,So mātusantikaṃ gantvā‘ yato ahaṃ jāto nābhijānāmi sañcicca pāṇaṃ jīvitā voropetā’ ti saccaṃ vatvā aṭṭhāsi.
  396. 370396,96,1133,172,176,1,28,4,Tāvadevassa mātā arogā ahosi.
  397. 370397,96,1134,2,19,1,164,15,Samādinnasikkhāpadānaṃ pana sikkhāpadasamādāne ca tatuttariñca attano jīvitampi pariccajitvā vatthuṃ avītikkamantānaṃ uppajjamānā virati‘ samādānaviratī’ ti veditabbā.
  398. 370398,96,1134,20,22,1,42,2,Uttaravaḍḍhamānapabbatavāsīupāsakassa viya.
  399. 370399,96,1134,23,32,1,103,9,So kira ambariyavihāravāsino piṅgalabuddharakkhitattherassa santike sikkhāpadāni gahetvā khettaṃ kasati.
  400. 370400,96,1134,33,36,1,19,3,Athassa goṇo naṭṭho.
  401. 370401,96,1134,37,42,1,47,5,So taṃ gavesanto uttaravaḍḍhamānapabbataṃ āruhi.
  402. 370402,96,1134,43,47,1,28,4,Tatra naṃ mahāsappo aggahesi.
  403. 370403,96,1134,48,50,1,10,2,So cintesi–
  404. 370404,96,1134,51,58,1,40,5,‘ imāyassa tikhiṇavāsiyā sīsaṃ chindāmī’ ti.
  405. 370405,96,1134,59,61,1,12,2,Puna cintesi–
  406. 370406,96,1134,62,92,1,200,24,"‘ na metaṃ patirūpaṃ yvāhaṃ bhāvanīyassa garuno santike sikkhāpadāni gahetvā bhindeyyan’ ti evaṃ yāvatatiyaṃ cintetvā ‘ jīvitaṃ pariccajāmi, na sikkhāpadan’ ti aṃse ṭhapitaṃ tikhiṇadaṇḍavāsiṃ araññe chaḍḍesi. "
  407. 370407,96,1134,93,98,1,40,5,Tāvadeva naṃ mahāvāḷo muñcitvā agamāsīti.
  408. 370408,96,1135,2,23,1,144,15,"Ariyamaggasampayuttā pana virati‘ samucchedaviratī’ ti veditabbā, yassā uppattito pabhuti‘ pāṇaṃ ghātessāmī’ ti ariyapuggalānaṃ cittampi nuppajjatīti. "
  409. 370409,96,1136,2,17,1,140,14,Idāni yathā akusalānaṃ evaṃ imesampi kusalakammapathānaṃ dhammato koṭṭhāsato ārammaṇato vedanāto mūlatoti pañcahākārehi vinicchayo veditabbo–
  410. 370410,96,1137,2,15,1,73,10,"Tattha ‘ dhammato’ ti etesu hi paṭipāṭiyā satta cetanāpi vaṭṭanti, viratiyopi; "
  411. 370411,96,1137,16,19,1,28,3,ante tayo cetanāsampayuttāva.
  412. 370412,96,1138,2,13,1,55,9,"‘ Koṭṭhāsato’ ti paṭipāṭiyā satta kammapathā eva, no mūlāni. "
  413. 370413,96,1138,14,20,1,35,6,Ante tayo kammapathā ceva mūlāni ca.
  414. 370414,96,1138,21,30,1,49,7,Anabhijjhā hi mūlaṃ patvā‘ alobho kusalamūlaṃ’ hoti.
  415. 370415,96,1138,31,42,1,56,6,"Abyāpādo‘ adoso kusalamūlaṃ’, sammādiṭṭhi‘ amoho kusalamūlaṃ’."
  416. 370416,96,1139,2,10,1,60,7,‘ Ārammaṇato’ ti pāṇātipātādīnaṃ ārammaṇāneva etesaṃ ārammaṇāni.
  417. 370417,96,1139,11,16,1,42,5,Vītikkamitabbatoyeva hi veramaṇī nāma hoti.
  418. 370418,96,1139,17,31,1,143,13,"Yathā pana nibbānārammaṇo ariyamaggo kilese pajahati, evaṃ jīvitindriyādiārammaṇāpete kammapathā pāṇātipātādīni dussīlyāni pajahantīti veditabbā."
  419. 370419,96,1140,2,12,1,57,9,‘ Vedanāto’ ti sabbe sukhavedanā vā honti majjhattavedanā vā.
  420. 370420,96,1140,13,19,1,41,6,Kusalaṃ patvā hi dukkhavedanā nāma natthi.
  421. 370421,96,1141,2,14,1,108,11,‘ Mūlato’ ti paṭipāṭiyā satta kammapathā ñāṇasampayuttacittena viramantassa alobhaadosaamohavasena timūlā honti;
  422. 370422,96,1141,15,18,1,42,3,ñāṇavippayuttacittena viramantassa dvimūlā.
  423. 370423,96,1141,19,24,1,58,5,Anabhijjhā ñāṇasampayuttacittena viramantassa dvimūlā hoti;
  424. 370424,96,1141,25,27,1,29,2,ñāṇavippayuttacittena ekamūlā.
  425. 370425,96,1141,28,35,1,41,7,Alobho pana attanāva attano mūlaṃ na hoti.
  426. 370426,96,1141,36,39,1,21,3,Abyāpādepi eseva nayo.
  427. 370427,96,1141,40,44,1,43,4,Sammādiṭṭhi alobhādosavasena dvimūlāva hoti.
  428. 370428,96,1141,45,49,1,30,4,Ime dasa kusalakammapathā nāma.
  429. 370429,96,1142,2,2,1,25,1,Kammapathasaṃsandanakathā
  430. 370430,96,1143,2,9,1,57,6,Idāni imasmiṃ ṭhāne kammapathasaṃsandanaṃ nāma veditabbaṃ.
  431. 370431,96,1143,10,17,1,70,7,Pañcaphassadvāravasena hi uppanno asaṃvaro akusalaṃ manokammameva hoti.
  432. 370432,96,1143,18,42,1,181,20,"Manophassadvāravasena uppanno tīṇipi kammāni honti– so hi kāyadvāre copanappatto akusalaṃ kāyakammaṃ hoti, vacīdvāre akusalaṃ vacīkammaṃ, ubhayattha copanaṃ appatto akusalaṃ manokammaṃ. "
  433. 370433,96,1143,43,48,1,62,5,Pañcaasaṃvaradvāravasena uppannopi akusalaṃ manokammameva hoti.
  434. 370434,96,1143,49,67,1,185,15,"Copanakāyaasaṃvaradvāravasena uppanno akusalaṃ kāyakammameva hoti, vācāasaṃvaradvāravasena uppanno akusalaṃ vacīkammameva hoti, manoasaṃvaradvāravasena uppanno akusalaṃ manokammameva hoti. "
  435. 370435,96,1143,68,85,1,158,15,"Tividhaṃ kāyaduccaritaṃ akusalaṃ kāyakammameva hoti, catubbidhaṃ vacīduccaritaṃ akusalaṃ vacīkammameva hoti, tividhaṃ manoduccaritaṃ akusalaṃ manokammameva hoti. "
  436. 370436,96,1144,2,8,1,67,6,Pañcaphassadvāravasena uppanno saṃvaropi kusalaṃ manokammameva hoti.
  437. 370437,96,1144,9,20,1,76,9,"Manophassadvāravasena uppanno pana ayampi, asaṃvaro viya, tīṇipi kammāni honti. "
  438. 370438,96,1144,21,44,1,240,20,"Pañcasaṃvaradvāravasena uppannopi kusalaṃ manokammameva hoti, copanakāyasaṃvaradvāravasena uppanno kusalaṃ kāyakammameva hoti, vācāsaṃvaradvāravasena uppanno kusalaṃ vacīkammameva hoti, manosaṃvaradvāravasena uppanno kusalaṃ manokammameva hoti. "
  439. 370439,96,1144,45,62,1,152,15,"Tividhaṃ kāyasucaritaṃ kusalaṃ kāyakammameva hoti, catubbidhaṃ vacīsucaritaṃ kusalaṃ vacīkammameva hoti, tividhaṃ manosucaritaṃ kusalaṃ manokammameva hoti. "
  440. 370440,96,1145,2,6,1,53,4,Akusalaṃ kāyakammaṃ pañcaphassadvāravasena nuppajjati;
  441. 370441,96,1145,7,9,1,33,2,manophassadvāravaseneva uppajjati.
  442. 370442,96,1145,10,13,1,25,3,Tathā akusalaṃ vacīkammaṃ.
  443. 370443,96,1145,14,19,1,55,5,Akusalaṃ manokammaṃ pana chaphassadvāravasena uppajjati;
  444. 370444,96,1145,20,32,1,103,11,"taṃ kāyavacīdvāresu copanaṃ pattaṃ akusalaṃ kāyavacīkammaṃ hoti, copanaṃ appattaṃ akusalaṃ manokammameva. "
  445. 370445,96,1145,33,48,1,166,13,"Yathā ca pañcaphassadvāravasena, evaṃ pañcaasaṃvaradvāravasenapi akusalaṃ kāyakammaṃ nuppajjati, copanakāyaasaṃvaradvāravasena pana vācāasaṃvaradvāravasena ca uppajjati; "
  446. 370446,96,1145,49,51,1,34,2,manoasaṃvaradvāravasena nuppajjati.
  447. 370447,96,1145,52,59,1,101,6,"Akusalaṃ vacīkammampi pañcaasaṃvaradvāravasena nuppajjati, copanakāyavācāasaṃvaradvāravasena uppajjati; "
  448. 370448,96,1145,60,62,1,34,2,manoasaṃvaradvāravasena nuppajjati.
  449. 370449,96,1145,63,67,1,58,4,Akusalaṃ manokammaṃ aṭṭhaasaṃvaradvāravasenapi uppajjateva.
  450. 370450,96,1145,68,71,1,32,3,Kusalakāyakammādīsupi eseva nayo.
  451. 370451,96,1146,2,15,1,101,10,"Ayaṃ pana viseso– yathā akusalakāyakammavacīkammāni manoasaṃvaradvāravasena nuppajjanti, na tathā etāni. "
  452. 370452,96,1146,16,25,1,94,9,Etāni pana kāyaṅgavācaṅgaṃ acopetvā sikkhāpadāni gaṇhantassa manosaṃvaradvārepi uppajjanti eva.
  453. 370453,96,1146,26,35,1,102,8,"Tattha kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ tividhakammadvāravasena uppajjati, pañcaviññāṇadvāravasena nuppajjati;"
  454. 370454,96,1146,36,56,1,142,16,"‘ yamidaṃ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ, sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā’ ti iminā pana nayena chaphassadvāravasena uppajjati; "
  455. 370455,96,1146,57,62,1,69,4,"aṭṭhaasaṃvaradvāravasena nuppajjati, aṭṭhasaṃvaradvāravasena uppajjati; "
  456. 370456,96,1146,63,69,1,75,4,"dasaakusalakammapathavasena nuppajjati, dasakusalakammapathavasena uppajjati; "
  457. 370457,96,1146,70,85,1,141,13,"tasmā idampi cittaṃ tividhakammadvāravasena vā uppannaṃ hotu, chaphassadvāravasena vā, aṭṭhasaṃvaradvāravasena vā dasakusalakammapathavasena vā."
  458. 370458,96,1146,86,110,1,113,16,‘‘ Kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti… pe… rūpārammaṇaṃ vā… pe… dhammārammaṇaṃ vā’’ ti vutte sabbaṃ vuttameva hotīti.
  459. 370459,96,1147,2,4,1,19,2,Dvārakathā niṭṭhitā.
  460. 370460,96,1148,2,21,1,120,16,"Yaṃ yaṃ vā {panārabbhā}ti ettha ayaṃ yojanā– heṭṭhā vuttesu rūpārammaṇādīsu rūpārammaṇaṃ vā ārabbha, ārammaṇaṃ katvāti attho. "
  461. 370461,96,1148,22,32,1,59,8,Saddārammaṇaṃ vā… pe… dhammārammaṇaṃ vā ārabbha uppannaṃ hoti.
  462. 370462,96,1148,33,43,1,89,10,Ettāvatā etassa cittassa etesu ārammaṇesu yaṃkiñci ekameva ārammaṇaṃ anuññātasadisaṃ hoti.
  463. 370463,96,1148,44,65,1,169,21,Idañca ekasmiṃ samaye ekassa vā puggalassa rūpārammaṇaṃ ārabbha uppannaṃ puna aññasmiṃ samaye aññassa vā puggalassa saddādīsupi aññataraṃ ārammaṇaṃ ārabbha uppajjati eva.
  464. 370464,96,1148,66,82,1,124,15,"Evaṃ uppajjamānassa cassa ekasmiṃ bhave paṭhamaṃ rūpārammaṇaṃ ārabbha pavatti hoti, pacchā saddārammaṇanti ayampi kamo natthi. "
  465. 370465,96,1148,83,92,1,78,9,Rūpādīsu cāpi paṭhamaṃ nīlārammaṇaṃ pacchā pītārammaṇanti ayampi niyamo natthi.
  466. 370466,96,1148,93,112,1,120,15,"Iti imaṃ sabbārammaṇatañceva, kamābhāvañca, kamābhāvepi ca nīlapītādīsu niyamābhāvaṃ dassetuṃ‘ yaṃ yaṃ vā panārabbhā’ ti āha. "
  467. 370467,96,1148,113,131,1,96,16,"Idaṃ vuttaṃ hoti– imesu rūpādīsu na yaṃkiñci ekameva, atha kho yaṃ yaṃ vā panārabbha uppannaṃ hoti. "
  468. 370468,96,1148,132,151,1,132,17,Evaṃ uppajjamānampi ca‘ paṭhamaṃ rūpārammaṇaṃ pacchā saddārammaṇaṃ ārabbhā’ ti evampi anuppajjitvā yaṃ yaṃ vā panārabbha uppannaṃ hoti;
  469. 370469,96,1148,152,173,1,127,17,"‘ paṭilomato vā anulomato vā, ekantarikadvantarikādinayena vā, rūpārammaṇādīsu yaṃ vā taṃ vā ārammaṇaṃ katvā uppannaṃ hotī’ ti attho. "
  470. 370470,96,1148,174,206,1,202,26,"Rūpārammaṇesupi ca‘ paṭhamaṃ nīlārammaṇaṃ pacchā pītārammaṇan’ ti imināpi niyamena anuppajjitvā, yaṃ yaṃ vā panārabbha‘ nīlapītakādīsu rūpārammaṇesu yaṃ vā taṃ vā rūpārammaṇaṃ ārabbha uppannaṃ hotī’ ti attho. "
  471. 370471,96,1148,207,210,1,29,3,Saddārammaṇādīsupi eseva nayo.
  472. 370472,96,1148,211,215,1,20,4,Ayaṃ tāva ekā yojanā.
  473. 370473,96,1149,2,19,1,97,12,Ayaṃ pana aparā– rūpaṃ ārammaṇaṃ etassāti rūpārammaṇaṃ… pe… dhammo ārammaṇaṃ etassāti dhammārammaṇaṃ .
  474. 370474,96,1149,20,41,1,103,17,Iti rūpārammaṇaṃ vā… pe… dhammārammaṇaṃ vā cittaṃ uppannaṃ hotīti vatvā puna‘ yaṃ yaṃ vā panārabbhā’ ti āha.
  475. 370475,96,1149,42,56,1,88,13,Tassattho– etesu rūpādīsu heṭṭhā vuttanayeneva yaṃ vā taṃ vā pana ārabbha uppannaṃ hotīti.
  476. 370476,96,1149,57,92,1,192,28,"Mahāaṭṭhakathāyaṃ pana yevāpanake abhinavaṃ natthi, heṭṭhā gahitameva gahitan’ ti vatvā‘ rūpaṃ vā ārabbha… pe… dhammaṃ vā ārabbha, idaṃ vā idaṃ vā ārabbhāti kathetuṃ idaṃ vuttan’ ti ettakameva āgataṃ. "
  477. 370477,96,1150,2,2,1,15,1,Dhammuddesavāro
  478. 370478,96,1151,2,2,1,26,1,Phassapañcamakarāsivaṇṇanā
  479. 370479,96,1152,2,10,1,78,7,Tasmiṃ {samaye}ti idaṃ aniyamaniddiṭṭhassa samayassa niyamato paṭiniddesavacanaṃ.
  480. 370480,96,1152,11,34,1,131,18,"Tasmā‘ yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti, tasmiṃyeva samaye phasso hoti… pe… avikkhepo hotī’ ti ayamattho veditabbo. "
  481. 370481,96,1152,35,42,1,51,7,Tattha yatheva cittaṃ evaṃ phassādīsupi phasso hoti.
  482. 370482,96,1152,43,45,1,8,2,Kiṃ hoti?
  483. 370483,96,1152,46,64,1,115,13,"‘ Kāmāvacaro hoti, kusalo hoti, uppanno hoti, somanassasahagato hotī’ tiādinā nayena labbhamānapadavasena yojanā kātabbā. "
  484. 370484,96,1152,65,85,1,115,13,"Vedanāyañhi‘ somanassasahagatā’ ti paññindriye ca‘ ñāṇasampayuttan’ ti na labbhati, tasmā‘ labbhamānapadavasenā’ ti vuttaṃ. "
  485. 370485,96,1152,86,90,1,40,4,Idaṃ aṭṭhakathāmuttakaṃ ācariyānaṃ mataṃ;
  486. 370486,96,1152,91,95,1,28,4,na panetaṃ sārato daṭṭhabbaṃ.
  487. 370487,96,1153,2,7,1,40,5,Kasmā panettha phassova paṭhamaṃ vuttoti?
  488. 370488,96,1153,8,10,1,28,2,Cittassa paṭhamābhinipātattā.
  489. 370489,96,1153,11,23,1,104,11,"Ārammaṇasmiñhi cittassa paṭhamābhinipāto hutvā phasso ārammaṇaṃ phusamāno uppajjati, tasmā paṭhamaṃ vutto. "
  490. 370490,96,1153,24,35,1,74,9,"Phassena pana phusitvā vedanāya vedayati, saññāya sañjānāti, cetanāya ceteti. "
  491. 370491,96,1153,36,38,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  492. 370492,96,1153,39,54,1,60,8,"‘‘ phuṭṭho, bhikkhave, vedeti, phuṭṭho sañjānāti phuṭṭho cetetī’’ ti. "
  493. 370493,96,1154,2,25,1,237,19,"Apica , ayaṃ phasso nāma yathā pāsādaṃ patvā thambho nāma sesadabbasambhārānaṃ balavapaccayo, tulāsaṅghāṭabhittipādakūṭagopānasīpakkhapāsakamukhavaṭṭiyo thambhābaddhā thambhe patiṭṭhitā, evameva sahajātasampayuttadhammānaṃ balavapaccayo hoti. "
  494. 370494,96,1154,26,29,1,20,3,Thambhasadiso hi esa.
  495. 370495,96,1154,30,32,1,29,2,Avasesā dabbasambhārasadisāti.
  496. 370496,96,1154,33,36,1,22,3,Tasmāpi paṭhamaṃ vutto.
  497. 370497,96,1154,37,40,1,18,3,Idaṃ pana akāraṇaṃ.
  498. 370498,96,1154,41,55,1,90,12,Ekacittasmiñhi uppannadhammānaṃ‘ ayaṃ paṭhamaṃ uppanno ayaṃ pacchā’ ti idaṃ vattuṃ na labbhā.
  499. 370499,96,1154,56,62,1,49,5,Balavapaccayabhāvepi phassassa kāraṇaṃ na dissati.
  500. 370500,96,1154,63,69,1,41,5,Desanāvāreneva pana phasso paṭhamaṃ vutto.
  501. 370501,96,1154,70,102,1,167,27,"Vedanā hoti phasso hoti, saññā hoti phasso hoti, cetanā hoti phasso hoti, cittaṃ hoti phasso hoti, vedanā hoti saññā hoti, cetanā hoti vitakko hotīti āharitumpi hi vaṭṭeyya. "
  502. 370502,96,1154,103,109,1,53,6,Desanāvārena pana phassova paṭhamaṃ vuttoti veditabbo.
  503. 370503,96,1154,110,118,1,69,8,Yathā cettha evaṃ sesadhammesupi pubbāparakkamo nāma na pariyesitabbo.
  504. 370504,96,1154,119,124,1,56,5,Vacanatthalakkhaṇarasādīhi pana dhammā eva pariyesitabbā.
  505. 370505,96,1155,2,6,1,28,3,Seyyathidaṃ – phusatīti phasso.
  506. 370506,96,1155,7,15,1,88,5,"Svāyaṃ phusanalakkhaṇo, saṅghaṭṭanaraso, sannipātapaccupaṭṭhāno, āpāthagatavisayapadaṭṭhāno. "
  507. 370507,96,1156,2,9,1,80,7,Ayañhi arūpadhammopi samāno ārammaṇe phusanākāreneva pavattatīti phusanalakkhaṇo.
  508. 370508,96,1156,10,26,1,115,14,"Ekadesena ca anallīyamānopi rūpaṃ viya cakkhuṃ, saddo viya ca sotaṃ, cittaṃ ārammaṇañca saṅghaṭṭetīti saṅghaṭṭanaraso. "
  509. 370509,96,1156,27,34,1,93,7,Vatthārammaṇasaṅghaṭṭanato vā uppannattā sampattiatthenapi rasena saṅghaṭṭanarasoti veditabbo.
  510. 370510,96,1156,35,37,1,25,2,Vuttañhetaṃ aṭṭhakathāyaṃ–
  511. 370511,96,1156,38,45,1,50,5,‘‘ catubhūmakaphasso hi nophusanalakkhaṇo nāma natthi.
  512. 370512,96,1156,46,50,1,40,4,Saṅghaṭṭanaraso pana pañcadvārikova hoti.
  513. 370513,96,1156,51,56,1,64,5,Pañcadvārikassa hi phusanalakkhaṇotipi saṅghaṭṭanarasotipi nāmaṃ;
  514. 370514,96,1156,57,66,1,63,6,"manodvārikassa phusanalakkhaṇotveva nāmaṃ, na saṅghaṭṭanaraso’’ ti. "
  515. 370515,96,1157,2,7,1,32,5,Idañca vatvā idaṃ suttaṃ ābhataṃ–
  516. 370516,96,1157,8,32,1,120,18,"‘‘ yathā, mahārāja, dve meṇḍā yujjheyyuṃ, tesu yathā eko meṇḍo evaṃ cakkhu daṭṭhabbaṃ, yathā dutiyo meṇḍo evaṃ rūpaṃ daṭṭhabbaṃ; "
  517. 370517,96,1157,33,41,1,43,6,yathā tesaṃ sannipāto evaṃ phasso daṭṭhabbo’’.
  518. 370518,96,1157,42,49,1,49,6,"Evaṃ phusanalakkhaṇo ca phasso, saṅghaṭṭanaraso ca."
  519. 370519,96,1157,50,87,1,178,27,"‘‘ Yathā, mahārāja, dve sammā vajjeyyuṃ… pe… dve pāṇī vajjeyyuṃ, yathā eko pāṇi evaṃ cakkhu daṭṭhabbaṃ, yathā dutiyo pāṇi evaṃ rūpaṃ daṭṭhabbaṃ, yathā tesaṃ sannipāto evaṃ phasso daṭṭhabbo. "
  520. 370520,96,1157,88,109,1,61,8,Evaṃ phusanalakkhaṇo ca phasso saṅghaṭṭanaraso cā’’ ti( mi. pa.2.3.8) vitthāro.
  521. 370521,96,1158,2,30,1,134,14,"Yathā vā‘‘ cakkhunā rūpaṃ disvā’’ tiādīsu( dha. sa.1352,1354) cakkhuviññāṇādīni cakkhuādināmena vuttāni, evamidhāpi tāni cakkhuādināmena vuttānīti veditabbāni. "
  522. 370522,96,1158,31,45,1,99,12,Tasmā‘ evaṃ cakkhu daṭṭhabban’ tiādīsu evaṃ cakkhuviññāṇaṃ daṭṭhabbanti iminā nayena attho veditabbo.
  523. 370523,96,1158,46,57,1,103,10,Evaṃ sante cittārammaṇasaṅghaṭṭanato imasmimpi sutte kiccaṭṭheneva rasena saṅghaṭṭanarasoti siddho hoti.
  524. 370524,96,1159,2,10,1,88,7,Tikasannipātasaṅkhātassa pana attano kāraṇassa vasena paveditattā sannipātapaccupaṭṭhāno.
  525. 370525,96,1159,11,26,1,78,11,Ayañhi tattha tattha‘‘ tiṇṇaṃ saṅgati phasso’’ ti evaṃ kāraṇassa vasena paveditoti.
  526. 370526,96,1159,27,34,1,58,7,Imassa ca suttapadassa tiṇṇaṃ saṅgatiyā phassoti ayamattho;
  527. 370527,96,1159,35,38,1,28,3,na saṅgatimattameva phassoti.
  528. 370528,96,1160,2,9,1,81,7,Evaṃ paveditattā pana tenevākārena paccupaṭṭhātīti sannipātapaccupaṭṭhānoti vutto.
  529. 370529,96,1160,10,16,1,64,6,Phalaṭṭhena pana paccupaṭṭhānenesa vedanāpaccupaṭṭhāno nāma hoti.
  530. 370530,96,1160,17,21,1,44,4,Vedanañhesa paccupaṭṭhāpeti uppādetīti attho.
  531. 370531,96,1160,22,61,1,351,35,"Uppādayamāno ca yathā bahiddhā uṇhapaccayāpi lākhāsaṅkhātadhātunissitā usmā attano nissaye mudubhāvakārī hoti, na attano paccayabhūtepi bahiddhā vītaccitaṅgārasaṅkhāte uṇhabhāve, evaṃ vatthārammaṇasaṅkhātaaññapaccayopi samāno, cittanissitattā attano nissayabhūte citte eva esa vedanuppādako hoti, na attano paccayabhūtepi vatthumhi ārammaṇe vāti veditabbo. "
  532. 370532,96,1160,62,73,1,120,11,Tajjāsamannāhārena pana indriyena ca parikkhate visaye anantarāyena uppajjanato esa āpāthagatavisayapadaṭṭhānoti vuccati.
  533. 370533,96,1161,2,4,1,17,2,Vedayatīti vedanā.
  534. 370534,96,1161,5,15,1,107,7,"Sā vedayitalakkhaṇā, anubhavanarasā iṭṭhākārasambhogarasā vā, cetasikaassādapaccupaṭṭhānā, passaddhipadaṭṭhānā."
  535. 370535,96,1162,2,9,1,51,6,‘ Catubhūmikavedanā hi novedayitalakkhaṇā nāma natthi.
  536. 370536,96,1162,10,45,1,280,28,"Anubhavanarasatā pana sukhavedanāyameva labbhatī’ ti vatvā puna taṃ vādaṃ paṭikkhipitvā‘ sukhavedanā vā hotu, dukkhavedanā vā, adukkhamasukhavedanā vā, sabbā anubhavanarasā’ ti vatvā ayamattho dīpito– ārammaṇarasānubhavanaṭṭhānaṃ patvā sesasampayuttadhammā ekadesamattakameva anubhavanti. "
  537. 370537,96,1162,46,59,1,123,10,"Phassassa hi phusanamattakameva hoti, saññāya sañjānanamattakameva, cetanāya cetanāmattakameva, viññāṇassa vijānanamattakameva. "
  538. 370538,96,1162,60,68,1,84,8,Ekaṃsato pana issaravatāya vissavitāya sāmibhāvena vedanāva ārammaṇarasaṃ anubhavati.
  539. 370539,96,1163,2,10,1,40,7,"Rājā viya hi vedanā, sūdo viya sesadhammā. "
  540. 370540,96,1163,11,39,1,273,26,"Yathā sūdo nānārasabhojanaṃ sampādetvā peḷāya pakkhipitvā lañchanaṃ datvā rañño santike otāretvā lañchanaṃ bhinditvā peḷaṃ vivaritvā sabbasūpabyañjanehi aggaggaṃ ādāya bhājane pakkhipitvā sadosaniddosabhāvavīmaṃsanatthaṃ ajjhoharati, tato rañño nānaggarasabhojanaṃ upanāmeti. "
  541. 370541,96,1163,40,48,1,64,7,Rājā issaravatāya vissavitāya sāmī hutvā icchiticchitaṃ bhuñjati.
  542. 370542,96,1163,49,56,1,93,7,Tattha hi sūdassa bhattavīmaṃsanamattamiva avasesadhammānaṃ ārammaṇarasassa ekadesānubhavanaṃ.
  543. 370543,96,1163,57,66,1,98,9,Yathā hi sūdo bhattekadesamattameva vīmaṃsati evaṃ sesadhammāpi ārammaṇarasekadesameva anubhavanti.
  544. 370544,96,1163,67,84,1,148,16,"Yathā pana rājā issaravatāya vissavitāya sāmī hutvā yadicchakaṃ bhuñjati, evaṃ vedanāpi issaravatāya vissavitāya sāmibhāvena ārammaṇarasaṃ anubhavati. "
  545. 370545,96,1163,85,88,1,30,3,Tasmā anubhavanarasāti vuccati.
  546. 370546,96,1164,2,17,1,134,15,Dutiye atthavikappe ayaṃ idha adhippetā vedanā yathā vā tathā vā ārammaṇassa iṭṭhākārameva sambhuñjatīti iṭṭhākārasambhogarasāti vuttā.
  547. 370547,96,1164,18,26,1,98,8,Cetasikaassādato panesā attano sabhāveneva upaṭṭhānaṃ sandhāya cetasikaassādapaccupaṭṭhānāti vuttā.
  548. 370548,96,1164,27,39,1,76,8,Yasmā pana‘‘ passaddhikāyo sukhaṃ vedeti’’ tasmā passaddhipadaṭṭhānāti veditabbā.
  549. 370549,96,1165,2,6,1,40,4,Nīlādibhedaṃ ārammaṇaṃ sañjānātīti saññā.
  550. 370550,96,1165,7,10,1,38,3,Sā sañjānanalakkhaṇā paccābhiññāṇarasā.
  551. 370551,96,1165,11,17,1,51,5,Catubhūmikasaññā hi nosañjānanalakkhaṇā nāma natthi .
  552. 370552,96,1165,18,20,1,25,2,Sabbā sañjānanalakkhaṇāva.
  553. 370553,96,1165,21,29,1,64,8,Yā panettha abhiññāṇena sañjānāti sā paccābhiññāṇarasā nāma hoti.
  554. 370554,96,1166,2,54,1,436,47,"Tassā , vaḍḍhakissa dārumhi abhiññāṇaṃ katvā puna tena abhiññāṇena taṃ paccābhijānanakāle, purisassa kāḷatilakādiabhiññāṇaṃ sallakkhetvā puna tena abhiññāṇena asuko nāma esoti tassa paccābhijānanakāle, rañño piḷandhanagopakabhaṇḍāgārikassa tasmiṃ tasmiṃ piḷandhane nāmapaṇṇakaṃ bandhitvā‘ asukaṃ piḷandhanaṃ nāma āharā’ ti vutte dīpaṃ jāletvā ratanagabbhaṃ pavisitvā paṇṇaṃ vācetvā tassa tasseva piḷandhanassa āharaṇakāle ca pavatti veditabbā. "
  555. 370555,96,1167,2,9,1,58,6,Aparo nayo– sabbasaṅgāhikavasena hi sañjānanalakkhaṇā saññā.
  556. 370556,96,1167,10,15,1,65,4,"Punasañjānanapaccayanimittakaraṇarasā, dāruādīsu tacchakādayo viya. "
  557. 370557,96,1167,16,21,1,78,4,"Yathāgahitanimittavasena abhinivesakaraṇapaccupaṭṭhānā, hatthidassakaandhā viya. "
  558. 370558,96,1167,22,30,1,65,6,"Ārammaṇe anogāḷhavuttitāya aciraṭṭhānapaccupaṭṭhānā vā, vijju viya. "
  559. 370559,96,1167,31,41,1,87,7,"Yathāupaṭṭhitavisayapadaṭṭhānā, tiṇapurisakesu migapotakānaṃ‘ purisā’ ti uppannasaññā viya. "
  560. 370560,96,1167,42,50,1,60,8,Yā panettha ñāṇasampayuttā hoti sā saññā ñāṇameva anuvattati.
  561. 370561,96,1167,51,56,1,63,5,Sasambhārapathavīādīsu sesadhammā pathavīādīni viyāti veditabbā.
  562. 370562,96,1168,2,11,1,80,8,Cetayatīti cetanā saddhiṃ attanā sampayuttadhamme ārammaṇe abhisandahatīti attho.
  563. 370563,96,1168,12,17,1,47,4,"Sā cetayitalakkhaṇā, cetanābhāvalakkhaṇāti attho. "
  564. 370564,96,1168,18,19,1,11,1,Āyūhanarasā.
  565. 370565,96,1168,20,25,1,51,5,Catubhūmikacetanā hi nocetayitalakkhaṇā nāma natthi.
  566. 370566,96,1168,26,28,1,24,2,Sabbā cetayitalakkhaṇāva.
  567. 370567,96,1168,29,34,1,42,5,Āyūhanarasatā pana kusalākusalesu eva hoti.
  568. 370568,96,1168,35,41,1,93,6,Kusalākusalakammāyūhanaṭṭhānañhi patvā sesasampayuttadhammānaṃ ekadesamattakameva kiccaṃ hoti.
  569. 370569,96,1168,42,49,1,64,6,"Cetanā pana atirekaussāhā atirekavāyāmā, diguṇussāhā diguṇavāyāmā. "
  570. 370570,96,1168,50,52,1,13,2,Tenāhu porāṇā–
  571. 370571,96,1168,53,62,1,44,5,‘‘ thāvariyasabhāvasaṇṭhitā ca panesā cetanā’’ ti.
  572. 370572,96,1168,63,67,1,30,3,{Thāvariyo}ti khettasāmī vuccati.
  573. 370573,96,1168,68,81,1,90,11,Yathā khettasāmī puriso pañcapaṇṇāsa balipurise gahetvā‘ lāyissāmī’ ti ekato khettaṃ otarati.
  574. 370574,96,1168,82,111,1,180,22,"Tassa atireko ussāho atireko vāyāmo, diguṇo ussāho diguṇo vāyāmo hoti,‘ nirantaraṃ gaṇhathā’ tiādīni vadati, sīmaṃ ācikkhati, tesaṃ surābhattagandhamālādīni jānāti, maggaṃ samakaṃ harati. "
  575. 370575,96,1168,112,115,1,27,2,Evaṃsampadamidaṃ veditabbaṃ .
  576. 370576,96,1168,116,120,1,31,4,Khettasāmipuriso viya hi cetanā.
  577. 370577,96,1168,121,129,1,78,8,Pañcapaṇṇāsa balipurisā viya cittaṅgavasena uppannā pañcapaṇṇāsa kusalā dhammā.
  578. 370578,96,1168,130,139,1,134,9,Khettasāmipurisassa diguṇussāhadiguṇavāyāmakaraṇakālo viya kusalākusalakammāyūhanaṭṭhānaṃ patvā cetanāya diguṇussāho diguṇavāyāmo hoti.
  579. 370579,96,1168,140,143,1,32,3,Evamassā āyūhanarasatā veditabbā.
  580. 370580,96,1169,2,5,1,34,3,Sā panesā saṃvidahanapaccupaṭṭhānā.
  581. 370581,96,1169,6,15,1,89,7,"Saṃvidahamānā hi ayaṃ upaṭṭhāti, sakiccaparakiccasādhakā, jeṭṭhasissamahāvaḍḍhakīādayo viya. "
  582. 370582,96,1169,16,39,1,189,21,"Yathā hi jeṭṭhasisso upajjhāyaṃ dūratova āgacchantaṃ disvā sayaṃ adhīyamāno itarepi dārake attano attano ajjhayanakamme pavattayati, tasmiñhi adhīyituṃ āraddhe tepi adhīyanti, tadanuvattitāya. "
  583. 370583,96,1169,40,60,1,152,17,"Yathā ca mahāvaḍḍhakī sayaṃ tacchanto itarepi tacchake attano attano tacchanakamme pavattayati, tasmiñhi tacchituṃ āraddhe tepi tacchanti, tadanuvattitāya. "
  584. 370584,96,1169,61,79,1,152,16,"Yathā ca yodhanāyako sayaṃ yujjhamāno itarepi yodhe sampahāravuttiyaṃ pavattayati, tasmiñhi yujjhituṃ āraddhe tepi anivattamānā yujjhanti, tadanuvattitāya. "
  585. 370585,96,1169,80,91,1,102,11,Evamesāpi attano kiccena ārammaṇe pavattamānā aññepi sampayuttadhamme attano attano kiriyāya pavatteti.
  586. 370586,96,1169,92,100,1,58,7,"Tassā hi attano kiccaṃ āraddhāya, taṃsampayuttāpi ārabhanti. "
  587. 370587,96,1169,101,103,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  588. 370588,96,1169,104,111,1,60,4,"‘ sakiccaparakiccasādhakā, jeṭṭhasissamahāvaḍḍhakīādayo viyā’ ti. "
  589. 370589,96,1169,112,121,1,103,9,Accāyikakammānussaraṇādīsu ca panāyaṃ sampayuttānaṃ ussāhanabhāvena pavattamānā pākaṭā hotīti veditabbā.
  590. 370590,96,1170,2,14,1,66,10,‘ Ārammaṇaṃ cintetī’ ti cittanti nayena cittassa vacanattho vutto eva.
  591. 370591,96,1170,15,25,1,102,7,"Lakkhaṇādito pana vijānanalakkhaṇaṃ cittaṃ, pubbaṅgamarasaṃ, sandahanapaccupaṭṭhānaṃ, nāmarūpapadaṭṭhānaṃ. "
  592. 370592,96,1170,26,30,1,51,4,Catubhūmakacittañhi novijānanalakkhaṇaṃ nāma natthi.
  593. 370593,96,1170,31,33,1,27,2,Sabbaṃ vijānanalakkhaṇameva.
  594. 370594,96,1170,34,42,1,77,8,Dvāraṃ pana patvā ārammaṇavibhāvanaṭṭhāne cittaṃ pubbaṅgamaṃ purecārikaṃ hoti.
  595. 370595,96,1170,43,57,1,104,12,Cakkhunā hi diṭṭhaṃ rūpārammaṇaṃ citteneva vijānāti… pe… manena viññātaṃ dhammārammaṇaṃ citteneva vijānāti.
  596. 370596,96,1170,58,79,1,161,18,Yathā hi nagaraguttiko nāma nagaramajjhe siṅghāṭake nisīditvā‘ ayaṃ nevāsiko ayaṃ āgantuko’ ti āgatāgataṃ janaṃ upadhāreti vavatthapeti– evaṃsampadamidaṃ daṭṭhabbaṃ.
  597. 370597,96,1170,80,83,1,26,3,Vuttampi cetaṃ mahātherena–
  598. 370598,96,1170,84,164,1,403,50,"‘‘ yathā, mahārāja , nagaraguttiko nāma majjhe nagarassa siṅghāṭake nisinno puratthimato disato purisaṃ āgacchantaṃ passeyya… pacchimato… dakkhiṇato… uttarato disato purisaṃ āgacchantaṃ passeyya, evameva kho, mahārāja, yaṃ cakkhunā rūpaṃ passati taṃ viññāṇena vijānāti, yaṃ sotena saddaṃ suṇāti, ghānena gandhaṃ ghāyati, jivhāya rasaṃ sāyati, kāyena phoṭṭhabbaṃ phusati, manasā dhammaṃ vijānāti, taṃ viññāṇena vijānātī’’ ti( mi. pa.2.3.12). "
  599. 370599,96,1170,165,172,1,75,7,Evaṃ dvāraṃ patvā ārammaṇavibhāvanaṭṭhāne cittameva pubbaṅgamaṃ purecārikaṃ.
  600. 370600,96,1170,173,177,1,31,3,Tasmā pubbaṅgamarasanti vuccati.
  601. 370601,96,1171,2,13,1,123,11,Tadetaṃ pacchimaṃ pacchimaṃ uppajjamānaṃ purimaṃ purimaṃ nirantaraṃ katvā sandahanameva upaṭṭhātīti sandahanapaccupaṭṭhānaṃ.
  602. 370602,96,1171,14,22,1,80,7,"Pañcavokārabhave panassa niyamato nāmarūpaṃ, catuvokārabhave nāmameva padaṭṭhānaṃ. "
  603. 370603,96,1171,23,26,1,34,3,Tasmā nāmarūpapadaṭṭhānanti vuttaṃ.
  604. 370604,96,1172,2,10,1,71,8,Kiṃ panetaṃ cittaṃ purimaniddiṭṭhacittena saddhiṃ ekameva udāhu aññanti?
  605. 370605,96,1172,11,12,1,7,1,Ekameva.
  606. 370606,96,1172,13,18,1,41,5,Atha kasmā purimaniddiṭṭhaṃ puna vuttanti?
  607. 370607,96,1172,19,22,1,29,3,Avicāritaṃ etaṃ aṭṭhakathāyaṃ.
  608. 370608,96,1172,23,49,1,174,24,"Ayaṃ panettha yutti– yathā hi rūpādīni upādāya paññattā sūriyādayo na atthato rūpādīhi aññe honti, teneva yasmiṃ samaye sūriyo udeti tasmiṃ samaye tassa tejasaṅkhātaṃ rūpampīti. "
  609. 370609,96,1172,50,58,1,51,8,Evaṃ vuccamānepi na rūpādīhi añño sūriyo nāma atthi.
  610. 370610,96,1172,59,62,1,15,3,Na tathā cittaṃ;
  611. 370611,96,1172,63,67,1,37,4,phassādayo dhamme upādāya paññāpiyati;
  612. 370612,96,1172,68,72,1,29,4,atthato panetaṃ tehi aññameva.
  613. 370613,96,1172,73,96,1,161,21,Tena‘ yasmiṃ samaye cittaṃ uppannaṃ hoti ekaṃseneva tasmiṃ samaye phassādīhi atthato aññameva taṃ hotī’ ti imassatthassa dīpanatthāya etaṃ puna vuttanti veditabbaṃ.
  614. 370614,96,1173,2,71,1,283,44,"Yathā ca‘‘ yasmiṃ samaye rūpūpapattiyā maggaṃ bhāveti… pe… pathavīkasiṇaṃ, tasmiṃ samaye phasso hoti vedanā hotī’’ tiādīsu( dha. sa.160) pana bhāventena vavatthāpite samaye yo bhāveti na so atthato uppajjati nāma, teneva tattha yathā‘‘ phasso hoti vedanā hotī’’ ti vuttaṃ, na evaṃ‘‘ yo bhāveti so hotī’’ ti vuttaṃ."
  615. 370615,96,1173,72,95,1,151,18,‘‘ Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hotī’’ tiādīsu pana cittena vavatthāpite samaye samayavavatthāpitaṃ cittaṃ na tathā atthato nuppajjati .
  616. 370616,96,1173,96,118,1,123,17,"Yatheva pana tadā‘ phasso hoti vedanā hoti’, tathā‘ cittampi hotī’ ti imassapi atthassa dīpanatthamidaṃ puna vuttanti veditabbaṃ. "
  617. 370617,96,1173,119,137,1,137,15,Idaṃ panettha sanniṭṭhānaṃ– uddesavāre saṅgaṇhanatthaṃ niddesavāre ca vibhajanatthaṃ purimena hi‘ citta’ -saddena kevalaṃ samayo vavatthāpito.
  618. 370618,96,1173,138,155,1,101,13,Tasmiṃ pana cittena vavatthāpitasamaye ye dhammā honti tesaṃ dassanatthaṃ‘‘ phasso hotī’’ tiādi āraddhaṃ.
  619. 370619,96,1173,156,160,1,33,4,Cittañcāpi tasmiṃ samaye hotiyeva.
  620. 370620,96,1173,161,167,1,45,5,Tasmā tassāpi saṅgaṇhanatthametaṃ puna vuttaṃ.
  621. 370621,96,1173,168,186,1,107,14,Imasmiñca ṭhāne etasmiṃ avuccamāne‘‘ katamaṃ tasmiṃ samaye cittan’’ ti na sakkā bhaveyya niddesavāre vibhajituṃ.
  622. 370622,96,1173,187,190,1,35,3,Evamassa vibhajanaṃyeva parihāyetha.
  623. 370623,96,1173,191,198,1,67,7,Tasmā tassa niddesavāre vibhajanatthampi etañca vuttanti veditabbaṃ.
  624. 370624,96,1174,2,43,1,240,29,"Yasmā vā‘‘ uppannaṃ hotī’’ ti ettha cittaṃ uppannanti etaṃ desanāsīsameva,‘ na pana cittaṃ ekameva uppajjatī’ ti aṭṭhakathāyaṃ vicāritaṃ, tasmā cittaṃ‘‘ uppannan’’ ti etthāpi cittamattameva aggahetvā paropaṇṇāsakusaladhammehi saddhiṃyeva cittaṃ gahitaṃ. "
  625. 370625,96,1174,44,62,1,119,14,Evaṃ tattha saṅkhepato sabbepi cittacetasikadhamme gahetvā idha sarūpena pabhedato dassetuṃ‘‘ phasso hotī’’ tiādi āraddhaṃ.
  626. 370626,96,1174,63,69,1,51,6,Iti phassādayo viya cittampi vuttamevāti veditabbaṃ.
  627. 370627,96,1175,2,2,1,15,1,Dhammuddesavāro
  628. 370628,96,1176,2,2,1,19,1,Jhānaṅgarāsivaṇṇanā
  629. 370629,96,1177,2,4,1,19,2,Vitakketīti vitakko;
  630. 370630,96,1177,5,8,1,21,3,vitakkanaṃ vā vitakko;
  631. 370631,96,1177,9,12,1,20,3,ūhananti vuttaṃ hoti.
  632. 370632,96,1177,13,17,1,45,4,Svāyaṃ ārammaṇe cittassa abhiniropanalakkhaṇo.
  633. 370633,96,1177,18,23,1,29,5,So hi ārammaṇe cittaṃ āropeti.
  634. 370634,96,1177,24,42,1,119,17,"Yathā hi koci rājavallabhaṃ ñātiṃ vā mittaṃ vā nissāya rājagehaṃ ārohati, evaṃ vitakkaṃ nissāya cittaṃ ārammaṇaṃ ārohati. "
  635. 370635,96,1177,43,49,1,55,6,Tasmā so ārammaṇe cittassa abhiniropanalakkhaṇoti vutto.
  636. 370636,96,1177,50,55,1,45,4,Nāgasenatthero panāha– ākoṭanalakkhaṇo vitakko.
  637. 370637,96,1177,56,80,1,121,16,"‘‘ Yathā, mahārāja, bherī ākoṭitā atha pacchā anuravati anusaddāyati, evameva kho, mahārāja, yathā ākoṭanā evaṃ vitakko daṭṭhabbo. "
  638. 370638,96,1177,81,104,1,60,8,Yathā pacchā anuravanā anusaddāyanā evaṃ vicāro daṭṭhabbo’’ ti( mi. pa.2.3.14 thokaṃ visadisaṃ).
  639. 370639,96,1177,105,107,1,30,2,Svāyaṃ āhananapariyāhananaraso.
  640. 370640,96,1177,108,117,1,83,9,Tathā hi tena yogāvacaro ārammaṇaṃ vitakkāhataṃ vitakkapariyāhataṃ karotīti vuccati.
  641. 370641,96,1177,118,121,1,38,3,Ārammaṇe cittassa ānayanapaccupaṭṭhāno.
  642. 370642,96,1178,2,8,1,38,5,Ārammaṇe tena cittaṃ vicaratīti vicāro;
  643. 370643,96,1178,9,12,1,19,3,vicaraṇaṃ vā vicāro.
  644. 370644,96,1178,13,16,1,27,3,Anusañcaraṇanti vuttaṃ hoti.
  645. 370645,96,1178,17,19,1,32,2,Svāyaṃ ārammaṇānumajjanalakkhaṇo.
  646. 370646,96,1178,20,22,1,27,2,Tattha sahajātānuyojanaraso.
  647. 370647,96,1178,23,25,1,34,2,Cittassa anuppabandhapaccupaṭṭhāno.
  648. 370648,96,1178,26,42,1,141,15,Santepi ca nesaṃ katthaci aviyoge oḷārikaṭṭhena pubbaṅgamaṭṭhena ca ghaṇṭābhighāto viya abhiniropanaṭṭhena ca cetaso paṭhamābhinipāto vitakko .
  649. 370649,96,1178,43,50,1,78,7,Sukhumaṭṭhena anumajjanasabhāvaṭṭhena ca ghaṇṭānuravo viya anuppabandho vicāro.
  650. 370650,96,1178,51,58,1,69,6,"Vipphāravā cettha vitakko, paṭhamuppattikāle paripphandabhūto cittassa. "
  651. 370651,96,1178,59,64,1,50,5,Ākāse uppatitukāmassa pakkhino pakkhavikkhepo viya.
  652. 370652,96,1178,65,70,1,58,5,Padumābhimukhapāto viya ca gandhānubaddhacetaso bhamarassa.
  653. 370653,96,1178,71,89,1,176,16,"Santavutti vicāro nātiparipphandanabhāvo cittassa, ākāse uppatitassa pakkhino pakkhappasāraṇaṃ viya, paribbhamanaṃ viya ca padumābhimukhapatitassa bhamarassa padumassa uparibhāge. "
  654. 370654,96,1179,2,22,1,164,18,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ ākāse gacchato mahāsakuṇassa ubhohi pakkhehi vātaṃ gahetvā pakkhe sannisīdāpetvā gamanaṃ viya ārammaṇe cetaso abhiniropanabhāvena pavatto vitakko.
  655. 370655,96,1179,23,33,1,80,10,So hi ekaggo hutvā appeti vātaggahaṇatthaṃ pakkhe phandāpayamānassa gamanaṃ viya.
  656. 370656,96,1179,34,37,1,30,3,Anumajjabhāvena pavatto vicāro.
  657. 370657,96,1179,38,49,1,83,10,"So hi ārammaṇaṃ anumajjatīti vuttaṃ, taṃ anuppabandhanena pavattiyaṃ ativiya yujjati. "
  658. 370658,96,1179,50,57,1,54,7,So pana nesaṃ viseso paṭhamadutiyajjhānesu pākaṭo hoti.
  659. 370659,96,1179,58,76,1,180,17,"Apica malaggahitaṃ kaṃsabhājanaṃ ekena hatthena daḷhaṃ gahetvā itarena hatthena cuṇṇatelavālaṇḍupakena parimajjantassa daḷhaggahaṇahattho viya vitakko, parimajjanahattho viya vicāro. "
  660. 370660,96,1179,77,94,1,140,16,"Tathā kumbhakārassa daṇḍappahārena cakkaṃ bhamayitvā bhājanaṃ karontassa uppīḷanahattho viya vitakko, ito cito ca sañcaraṇahattho viya vicāro. "
  661. 370661,96,1179,95,109,1,135,13,"Tathā maṇḍalaṃ karontassa majjhe sannirumbhitvā ṭhitakaṇṭako viya abhiniropano vitakko, bahiparibbhamanakaṇṭako viya anumajjamāno vicāro. "
  662. 370662,96,1180,2,5,1,15,2,Piṇayatīti pīti.
  663. 370663,96,1180,6,8,1,22,2,Sā sampiyāyanalakkhaṇā.
  664. 370664,96,1180,9,13,1,34,3,"Kāyacittapīṇanarasā, pharaṇarasā vā. "
  665. 370665,96,1180,14,15,1,19,1,Odagyapaccupaṭṭhānā.
  666. 370666,96,1180,16,29,1,89,9,"Sā panesā khuddikāpīti, khaṇikāpīti, okkantikāpīti, ubbegāpīti, pharaṇāpītīti pañcavidhā hoti. "
  667. 370667,96,1181,2,9,1,59,6,Tattha khuddikāpīti sarīre lomahaṃsamattameva kātuṃ sakkoti.
  668. 370668,96,1181,10,15,1,45,5,Khaṇikāpīti khaṇe khaṇe vijjuppādasadisā hoti.
  669. 370669,96,1181,16,27,1,71,8,"Okkantikāpīti , samuddatīraṃ vīci viya, kāyaṃ okkamitvā okkamitvā bhijjati. "
  670. 370670,96,1181,28,37,1,76,8,"Ubbegāpīti balavatī hoti, kāyaṃ uddhaggaṃ katvā ākāse laṅghāpanappamāṇappattā. "
  671. 370671,96,1181,38,73,1,326,33,Tathā hi puṇṇavallikavāsī mahātissatthero puṇṇamadivase sāyaṃ cetiyaṅgaṇaṃ gantvā candālokaṃ disvā mahācetiyābhimukho hutvā‘ imāya vata velāya catasso parisā mahācetiyaṃ vandantī’ ti pakatiyā diṭṭhārammaṇavasena buddhārammaṇaṃ ubbegaṃ pītiṃ uppādetvā sudhātale pahaṭacitrageṇḍuko viya ākāse uppatitvā mahācetiyaṅgaṇeyeva aṭṭhāsi.
  672. 370672,96,1182,2,13,1,122,11,Tathā girikaṇḍakavihārassa upanissaye vattakālakagāme ekā kuladhītāpi balavabuddhārammaṇāya ubbegāya pītiyā ākāse laṅghesi.
  673. 370673,96,1182,14,41,1,165,22,"Tassā kira mātāpitaro sāyaṃ dhammasavanatthāya vihāraṃ gacchantā‘ amma, tvaṃ garubhārā, akāle vicarituṃ na sakkosi, mayaṃ tuyhaṃ pattiṃ katvā dhammaṃ sossāmā’ ti agamaṃsu. "
  674. 370674,96,1182,42,59,1,161,17,Sā gantukāmāpi tesaṃ vacanaṃ paṭibāhituṃ asakkontī ghare ohīyitvā gharadvāre ṭhatvā candālokena girikaṇḍake ākāsacetiyaṅgaṇaṃ olokentī cetiyassa dīpapūjaṃ addasa.
  675. 370675,96,1182,60,72,1,118,12,Catasso ca parisā mālāgandhādīhi cetiyapūjaṃ katvā padakkhiṇaṃ karontiyo bhikkhusaṅghassa ca gaṇasajjhāyasaddaṃ assosi.
  676. 370676,96,1182,73,97,1,191,22,Athassā‘ dhaññā vatime manussā ye vihāraṃ gantvā evarūpe cetiyaṅgaṇe anusañcarituṃ evarūpañca madhuraṃ dhammakathaṃ sotuṃ labhantī’ ti muttarāsisadisaṃ cetiyaṃ passantiyā eva ubbegāpīti udapādi.
  677. 370677,96,1182,98,111,1,115,13,Sā ākāse laṅghitvā mātāpitūnaṃ purimataraṃyeva ākāsato cetiyaṅgaṇe oruyha cetiyaṃ vanditvā dhammaṃ suṇamānā aṭṭhāsi.
  678. 370678,96,1182,112,126,1,75,11,"Atha naṃ mātāpitaro āgantvā‘ amma, tvaṃ katarena maggena āgatāsī’ ti pucchiṃsu. "
  679. 370679,96,1182,127,152,1,110,18,"Sā‘ ākāsena āgatāmhi, na maggenā’ ti vatvā‘ amma, ākāsena nāma khīṇāsavā sañcaranti, tvaṃ kathaṃ āgatā’ ti puṭṭhā āha–"
  680. 370680,96,1182,153,180,1,206,22,"‘ mayhaṃ candālokena cetiyaṃ olokentiyā ṭhitāya buddhārammaṇā balavapīti uppajjati, athāhaṃ neva attano ṭhitabhāvaṃ na nisinnabhāvaṃ aññāsiṃ, gahitanimitteneva pana ākāsaṃ laṅghitvā cetiyaṅgaṇe patiṭṭhitāmhī’ ti. "
  681. 370681,96,1182,181,186,1,44,5,Evaṃ ubbegāpīti ākāse laṅghāpanappamāṇā hoti.
  682. 370682,96,1183,2,19,1,138,14,"Pharaṇapītiyā pana uppannāya sakalasarīraṃ dhamitvā pūritavatthi viya, mahatā udakoghena pakkhandapabbatakucchi viya ca anuparipphuṭaṃ hoti. "
  683. 370683,96,1183,20,34,1,128,13,Sā panesā pañcavidhā pīti gabbhaṃ gaṇhantī paripākaṃ gacchantī duvidhaṃ passaddhiṃ paripūreti– kāyapassaddhiñca cittapassaddhiñca.
  684. 370684,96,1183,35,46,1,93,10,Passaddhi gabbhaṃ gaṇhantī paripākaṃ gacchantī duvidhaṃ sukhaṃ paripūreti– kāyikaṃ cetasikañca.
  685. 370685,96,1183,47,59,1,123,11,Sukhaṃ gabbhaṃ gaṇhantaṃ paripākaṃ gacchantaṃ tividhaṃ samādhiṃ paripūreti– khaṇikasamādhiṃ upacārasamādhiṃ appanāsamādhinti.
  686. 370686,96,1183,60,67,1,60,7,Tāsu ṭhapetvā appanāsamādhipūrikaṃ itarā dvepi idha yujjanti.
  687. 370687,96,1184,2,4,1,18,2,Sukhayatīti sukhaṃ;
  688. 370688,96,1184,5,11,1,43,6,yassa uppajjati taṃ sukhitaṃ karotīti attho.
  689. 370689,96,1184,12,20,1,53,7,"Suṭṭhu vā khādati, khanati ca kāyacittābādhanti sukhaṃ. "
  690. 370690,96,1184,21,23,1,26,2,Somanassavedanāyetaṃ nāmaṃ.
  691. 370691,96,1184,24,29,1,55,5,Tassa lakkhaṇādīni vedanāpade vuttanayeneva veditabbāni.
  692. 370692,96,1185,2,12,1,86,7,"Aparo nayo– sātalakkhaṇaṃ sukhaṃ, sampayuttānaṃ upabrūhanarasaṃ, anuggahaṇapaccupaṭṭhānaṃ. "
  693. 370693,96,1185,13,22,1,81,8,"Satipi ca nesaṃ pītisukhānaṃ katthaci avippayoge, iṭṭhārammaṇapaṭilābhatuṭṭhi pīti; "
  694. 370694,96,1185,23,25,1,31,2,paṭiladdharasānubhavanaṃ sukhaṃ.
  695. 370695,96,1185,26,30,1,25,4,Yattha pīti tattha sukhaṃ.
  696. 370696,96,1185,31,37,1,37,6,Yattha sukhaṃ tattha na niyamato pīti.
  697. 370697,96,1185,38,43,1,62,4,"Saṅkhārakkhandhasaṅgahitā pīti, vedanākkhandhasaṅgahitaṃ sukhaṃ. "
  698. 370698,96,1185,44,48,1,53,4,Kantārakhinnassa vanantodakadassanasavanesu viya pīti.
  699. 370699,96,1185,49,52,1,46,3,Vanacchāyāpavesanaudakaparibhogesu viya sukhaṃ.
  700. 370700,96,1186,2,20,1,130,16,Yathā hi puriso mahākantāramaggaṃ paṭipanno ghammapareto tasito pipāsito paṭipathe purisaṃ disvā‘ kattha pānīyaṃ atthī’ ti puccheyya.
  701. 370701,96,1186,21,34,1,80,10,"So‘ aṭaviṃ uttaritvā jātassaravanasaṇḍo atthi, tattha gantvā labhissasī’ ti vadeyya. "
  702. 370702,96,1186,35,41,1,45,6,So tassa kathaṃ sutvā haṭṭhapahaṭṭho bhaveyya.
  703. 370703,96,1186,42,76,1,321,30,"Tato gacchanto bhūmiyaṃ patitāni uppaladalanālapattādīni disvā suṭṭhutaraṃ haṭṭhapahaṭṭho hutvā gacchanto allavatthe allakese purise passeyya, vanakukkuṭamorādīnaṃ saddaṃ suṇeyya, jātassarapariyante jātaṃ maṇijālasadisaṃ nīlavanasaṇḍaṃ passeyya, sare jātāni uppalapadumakumudādīni passeyya, acchaṃ vippasannaṃ udakaṃ passeyya. "
  704. 370704,96,1186,77,121,1,334,37,"So bhiyyo bhiyyo haṭṭhapahaṭṭho hutvā jātassaraṃ otaritvā yathāruci nhatvā ca pivitvā ca paṭippassaddhadaratho bhisamuḷālapokkharādīni khāditvā nīluppalādīni piḷandhitvā mandālakamūlāni khandhe karitvā uttaritvā sāṭakaṃ nivāsetvā, udakasāṭakaṃ ātape katvā, sītacchāyāya mandamande vāte paharante nipanno‘ aho sukhaṃ, aho sukhan’ ti vadeyya. "
  705. 370705,96,1186,122,124,1,27,2,Evaṃsampadamidaṃ daṭṭhabbaṃ.
  706. 370706,96,1187,2,15,1,138,12,Tassa hi purisassa jātassaravanasaṇḍasavanato paṭṭhāya yāva udakadassanā haṭṭhapahaṭṭhakālo viya pubbabhāgārammaṇe haṭṭhapahaṭṭhākārā pīti.
  707. 370707,96,1187,16,38,1,164,19,"Nhatvā ca pivitvā ca sītacchāyāya mandamande vāte paharante‘ aho sukhaṃ, aho sukhan’ ti vadato nipannakālo viya balavappattaṃ ārammaṇarasānubhavanākārasaṇṭhitaṃ sukhaṃ. "
  708. 370708,96,1187,39,46,1,60,7,Tasmiṃ tasmiṃ samaye pākaṭabhāvato cetaṃ vuttanti veditabbaṃ.
  709. 370709,96,1187,47,54,1,53,7,Yattha pana pīti sukhampi tattha atthīti vuttamevetaṃ.
  710. 370710,96,1188,2,6,1,38,3,{Cittassekaggatā}ti cittassa ekaggabhāvo;
  711. 370711,96,1188,7,9,1,19,2,samādhissetaṃ nāmaṃ.
  712. 370712,96,1188,10,15,1,46,5,Lakkhaṇādīsu panassa aṭṭhakathāyaṃ tāva vuttaṃ–
  713. 370713,96,1188,16,25,1,48,5,‘‘ pāmokkhalakkhaṇo ca samādhi avikkhepalakkhaṇo ca’’.
  714. 370714,96,1188,26,43,1,173,17,Yathā hi kūṭāgārakaṇṇikā sesadabbasambhārānaṃ ābandhanato pamukhā hoti evameva sabbakusaladhammānaṃ samādhicittena ijjhanato sabbesampi tesaṃ dhammānaṃ samādhi pāmokkho hoti.
  715. 370715,96,1188,44,46,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  716. 370716,96,1189,2,59,1,253,33,"‘ ‘ Yathā, mahārāja, kūṭāgārassa yā kāci gopānasiyo sabbā tā kūṭaṅgamā honti, kūṭaninnā kūṭasamosaraṇā, kūṭaṃ tāsaṃ aggamakkhāyati, evameva kho, mahārāja, ye keci kusalā dhammā sabbe te samādhininnā honti, samādhipoṇā, samādhipabbhārā, samādhi tesaṃ aggamakkhāyatī’’ ti( mi. pa.2.1.14). "
  717. 370717,96,1190,2,36,1,262,31,"Yathā ca senaṅgaṃ patvā rājā nāma yattha yattha senā osīdati taṃ taṃ ṭhānaṃ gacchati, tassa gatagataṭṭhāne senā paripūrati, parasenā bhijjitvā rājānameva anuvattati, evameva sahajātadhammānaṃ vikkhipituṃ vippakirituṃ appadānato samādhi avikkhepalakkhaṇo nāma hotīti. "
  718. 370718,96,1191,2,27,1,200,19,"Aparo pana nayo– ayaṃ cittassekaggatāsaṅkhāto samādhi nāma avisāralakkhaṇo vā avikkhepalakkhaṇo vā, sahajātadhammānaṃ, sampiṇḍanaraso nhāniyacuṇṇānaṃ udakaṃ viya, upasamapaccupaṭṭhāno ñāṇapaccupaṭṭhāno vā."
  719. 370719,96,1191,28,39,1,48,7,‘‘ Samāhito yathābhūtaṃ jānāti passatī’’ ti hi vuttaṃ.
  720. 370720,96,1191,40,50,1,78,9,"Visesato sukhapadaṭṭhāno, nivāte dīpaccīnaṃ ṭhiti viya cetaso ṭhitīti daṭṭhabbo. "
  721. 370721,96,1192,2,2,1,18,1,Indriyarāsivaṇṇanā
  722. 370722,96,1193,2,13,1,70,9,"Saddahanti etāya, sayaṃ vā saddahati, saddahanamattameva vā esāti saddhā. "
  723. 370723,96,1193,14,20,1,58,5,Sāva assaddhiyassa abhibhavanato adhipatiyaṭṭhena indriyaṃ.
  724. 370724,96,1193,21,26,1,49,5,Adhimokkhalakkhaṇe vā indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  725. 370725,96,1193,27,30,1,31,3,Saddhāva indriyaṃ saddhindriyaṃ.
  726. 370726,96,1193,31,38,1,65,7,Sā panesā sampasādanalakkhaṇā ca saddhā sampakkhandanalakkhaṇā ca.
  727. 370727,96,1194,2,33,1,248,26,"Yathā hi rañño cakkavattissa udakappasādako maṇi udake pakkhitto paṅkasevālapaṇakakaddamaṃ sannisīdāpeti, udakaṃ acchaṃ karoti vippasannaṃ anāvilaṃ, evameva saddhā uppajjamānā nīvaraṇe vikkhambheti, kilese sannisīdāpeti, cittaṃ pasādeti, anāvilaṃ karoti. "
  728. 370728,96,1194,34,49,1,106,12,"Pasannena cittena yogāvacaro kulaputto dānaṃ deti, sīlaṃ samādiyati, uposathakammaṃ karoti, bhāvanaṃ ārabhati. "
  729. 370729,96,1194,50,55,1,48,5,Evaṃ tāva saddhā sampasādanalakkhaṇāti veditabbā.
  730. 370730,96,1194,56,59,1,22,3,Tenāha āyasmā nāgaseno–
  731. 370731,96,1195,2,49,1,295,39,"‘ ‘ Yathā, mahārāja, rājā cakkavatti caturaṅginiyā senāya saddhiṃ addhānamaggappaṭipanno parittaṃ udakaṃ tareyya, taṃ udakaṃ hatthīhi ca assehi ca rathehi ca pattīhi ca saṅkhubhitaṃ bhaveyya āvilaṃ lulitaṃ kalalībhūtaṃ, uttiṇṇo ca rājā cakkavatti manusse āṇāpeyya‘ pānīyaṃ bhaṇe āharatha, taṃ pivissāmī’ ti. "
  732. 370732,96,1195,50,55,1,37,5,Rañño ca udakappasādako maṇi bhaveyya.
  733. 370733,96,1195,56,72,1,103,14,‘ Evaṃ devā’ ti kho te manussā rañño cakkavattissa paṭissutvā taṃ udakappasādakaṃ maṇiṃ udake pakkhipeyyuṃ.
  734. 370734,96,1195,73,94,1,171,18,"Tasmiṃ udake pakkhittamatte paṅkasevālapaṇakaṃ vigaccheyya, kaddamo ca sannisīdeyya, acchaṃ bhaveyya udakaṃ vippasannaṃ anāvilaṃ, tato rañño cakkavattissa pānīyaṃ upanāmeyyuṃ–"
  735. 370735,96,1195,95,101,1,22,4,‘ pivatu devo pānīyan’ ti.
  736. 370736,96,1196,2,13,1,44,7,"‘ ‘ Yathā , mahārāja, udakaṃ evaṃ cittaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  737. 370737,96,1196,14,20,1,42,6,Yathā te manussā evaṃ yogāvacaro daṭṭhabbo.
  738. 370738,96,1196,21,28,1,57,7,Yathā paṅkasevālapaṇakaṃ kaddamo ca evaṃ kilesā daṭṭhabbā.
  739. 370739,96,1196,29,35,1,47,6,Yathā udakappasādako maṇi evaṃ saddhā daṭṭhabbā.
  740. 370740,96,1196,36,83,1,256,28,"Yathā udakappasādake maṇimhi pakkhittamatte paṅkasevālapaṇakaṃ vigacchati kaddamo ca sannisīdati, acchaṃ bhavati udakaṃ vippasannaṃ anāvilaṃ, evameva kho, mahārāja, saddhā uppajjamānā nīvaraṇe vikkhambheti, vinīvaraṇaṃ cittaṃ hoti acchaṃ vippasannaṃ anāvilan’’ ti( mi. pa.2.1.10). "
  741. 370741,96,1197,2,13,1,103,10,Yathā pana kumbhilamakaragāharakkhasādikiṇṇaṃ pūraṃ mahānadiṃ āgamma bhīrukajano ubhosu tīresu tiṭṭhati.
  742. 370742,96,1197,14,56,1,288,35,"Saṅgāmasūro pana mahāyodho āgantvā‘ kasmā ṭhitatthā’ ti pucchitvā‘ sappaṭibhayabhāvena otarituṃ na visahāmā’ ti vutte sunisitaṃ asiṃ gahetvā‘ mama pacchato etha, mā bhāyitthā’ ti vatvā nadiṃ otaritvā āgatāgate kumbhilādayo paṭibāhitvā orimatīrato manussānaṃ sotthibhāvaṃ karonto pārimatīraṃ neti. "
  743. 370743,96,1197,57,61,1,40,4,Pārimatīratopi sotthinā orimatīraṃ āneti.
  744. 370744,96,1197,62,75,1,109,13,Evameva dānaṃ dadato sīlaṃ rakkhato uposathakammaṃ karoto bhāvanaṃ ārabhato saddhā pubbaṅgamā purecārikā hoti.
  745. 370745,96,1197,76,84,1,47,6,Tena vuttaṃ‘ sampakkhandanalakkhaṇā ca saddhā’ ti.
  746. 370746,96,1198,2,10,1,55,6,"Aparo nayo– saddahanalakkhaṇā saddhā, okappanalakkhaṇā vā. "
  747. 370747,96,1198,11,19,1,72,7,"Pasādanarasā udakappasādakamaṇi viya, pakkhandanarasā vā oghuttaraṇo viya. "
  748. 370748,96,1198,20,24,1,48,3,"Akālusiyapaccupaṭṭhānā, adhimuttipaccupaṭṭhānā vā. "
  749. 370749,96,1198,25,33,1,89,7,"Saddheyyavatthupadaṭṭhānā sotāpattiyaṅgapadaṭṭhānā vā, sā hatthavittabījāni viya daṭṭhabbā. "
  750. 370750,96,1199,2,10,1,47,7,"Vīrassa bhāvo vīriyaṃ, vīrānaṃ vā kammaṃ vīriyaṃ. "
  751. 370751,96,1199,11,18,1,63,7,Vidhinā vā nayena upāyena īrayitabbaṃ pavattayitabbanti vīriyaṃ.
  752. 370752,96,1199,19,24,1,57,5,Tadeva kosajjassa abhibhavanato adhipatiyaṭṭhena indriyaṃ.
  753. 370753,96,1199,25,30,1,48,5,Paggahaṇalakkhaṇe vā indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  754. 370754,96,1199,31,34,1,33,3,Vīriyameva indriyaṃ vīriyindriyaṃ.
  755. 370755,96,1199,35,40,1,65,5,Taṃ panetaṃ upatthambhanalakkhaṇañca vīriyaṃ paggahaṇalakkhaṇañca.
  756. 370756,96,1199,41,59,1,160,16,"Yathā hi jiṇṇagharaṃ āgantukena thūṇupatthambhena tiṭṭhati, evameva yogāvacaro vīriyupatthambhena upatthambhito hutvā sabbakusaladhammehi na hāyati, na parihāyati. "
  757. 370757,96,1199,60,64,1,46,4,Evaṃ tāvassa upatthambhanalakkhaṇatā veditabbā.
  758. 370758,96,1199,65,68,1,21,3,Tenāha thero nāgaseno–
  759. 370759,96,1200,2,53,1,234,30,"‘ ‘ Yathā , mahārāja, puriso gehe patante tamaññena dārunā upatthambheyya, upatthambhitaṃ santaṃ evaṃ taṃ gehaṃ na pateyya, evameva kho mahārāja upatthambhanalakkhaṇaṃ vīriyaṃ, vīriyupatthambhitā sabbe kusalā dhammā na hāyanti na parihāyantī’’ ti( mi. pa.2.1.12). "
  760. 370760,96,1201,2,41,1,268,33,"Yathā vā pana khuddikāya ca mahatikāya ca senāya saṅgāme pavatte khuddikā senā olīyeyya, tato rañño āroceyya, rājā balavāhanaṃ peseyya, tena paggahitā sakasenā parasenaṃ parājeyya, evameva vīriyaṃ sahajātasampayuttadhammānaṃ olīyituṃ osakkituṃ na deti, ukkhipati, paggaṇhāti. "
  761. 370761,96,1201,42,49,1,43,5,Tena vuttaṃ‘ paggahaṇalakkhaṇañca vīriyan’ ti.
  762. 370762,96,1202,2,36,1,184,15,"Aparo nayo– ussāhalakkhaṇaṃ vīriyaṃ, sahajātānaṃ upatthambhanarasaṃ, asaṃsīdanabhāvapaccupaṭṭhānaṃ,‘‘ saṃviggo yoniso padahatī’’ ti( a. ni.4.113) vacanato saṃvegapadaṭṭhānaṃ, vīriyārambhavatthupadaṭṭhānaṃ vā. "
  763. 370763,96,1202,37,44,1,59,7,Sammā āraddhaṃ sabbāsaṃ sampattīnaṃ mūlaṃ hotīti daṭṭhabbaṃ.
  764. 370764,96,1203,2,13,1,59,9,"Saranti etāya, sayaṃ vā sarati, saraṇamattameva vā esāti sati. "
  765. 370765,96,1203,14,25,1,109,10,"Sāva muṭṭhassaccassa abhibhavanato adhipatiyaṭṭhena indriyaṃ, upaṭṭhānalakkhaṇe vā indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ. "
  766. 370766,96,1203,26,30,1,29,4,Sati eva indriyaṃ satindriyaṃ.
  767. 370767,96,1203,31,38,1,58,7,Sā panesā apilāpanalakkhaṇā ca sati upaggaṇhanalakkhaṇā ca.
  768. 370768,96,1203,39,58,1,166,18,"Yathā hi rañño bhaṇḍāgāriko dasavidhaṃ ratanaṃ gopayanto sāyaṃpātaṃ rājānaṃ issariyasampattiṃ sallakkhāpeti sāreti, evameva sati kusalaṃ dhammaṃ sallakkhāpeti sarāpeti. "
  769. 370769,96,1203,59,61,1,12,2,Tenāha thero–
  770. 370770,96,1204,2,16,1,93,11,"‘ ‘ Yathā, mahārāja, rañño cakkavattissa bhaṇḍāgāriko rājānaṃ cakkavattiṃ sāyaṃpātaṃ yasaṃ sarāpeti–"
  771. 370771,96,1204,17,102,1,420,59,"‘ ettakā, deva, hatthī, ettakā assā, ettakā rathā, ettakā pattī, ettakaṃ hiraññaṃ, ettakaṃ suvaṇṇaṃ, ettakaṃ sabbaṃ sāpateyyaṃ, taṃ devo saratū’ ti, evameva kho, mahārāja, sati kusale dhamme apilāpeti– ime cattāro satipaṭṭhānā, ime cattāro sammappadhānā, ime cattāro iddhipādā, imāni pañcindriyāni, imāni pañca balāni, ime satta bojjhaṅgā, ayaṃ ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, ayaṃ samatho, ayaṃ vipassanā, ayaṃ vijjā, ayaṃ vimutti, ime lokuttarā dhammāti. "
  772. 370772,96,1204,103,124,1,43,6,"Evaṃ kho, mahārāja, apilāpanalakkhaṇā satī’’ ti( mi. pa.2.1.13). "
  773. 370773,96,1205,2,48,1,284,37,"Yathā pana rañño cakkavattissa pariṇāyakaratanaṃ rañño ahite ca hite ca ñatvā ahite apayāpeti, hite upayāpeti, evameva sati hitāhitānaṃ dhammānaṃ gatiyo samanvesitvā‘ ime kāyaduccaritādayo dhammā ahitā’ ti ahite dhamme apanudeti ,‘ ime kāyasucaritādayo dhammā hitā’ ti hite dhamme upaggaṇhāti. "
  774. 370774,96,1205,49,51,1,12,2,Tenāha thero–
  775. 370775,96,1206,2,70,1,373,53,"‘ ‘ Yathā, mahārāja, rañño cakkavattissa pariṇāyakaratanaṃ rañño hitāhite jānāti‘ ime rañño hitā ime ahitā, ime upakārā ime anupakārā’ ti, tato ahite apanudeti hite upaggaṇhāti, evameva kho, mahārāja, sati uppajjamānā hitāhitānaṃ dhammānaṃ gatiyo samanvesati‘ ime dhammā hitā ime dhammā ahitā, ime dhammā upakārā ime dhammā anupakārā’ ti , tato ahite dhamme apanudeti hite dhamme upaggaṇhāti. "
  776. 370776,96,1206,71,92,1,45,6,"Evaṃ kho, mahārāja, upaggaṇhanalakkhaṇā satī’’ ti( mi. pa.2.1.13). "
  777. 370777,96,1207,2,31,1,255,22,"Aparo nayo– apilāpanalakkhaṇā sati, asammosanarasā, ārakkhapaccupaṭṭhānā visayābhimukhībhāvapaccupaṭṭhānā vā, thirasaññāpadaṭṭhānā, kāyādisatipaṭṭhānapadaṭṭhānā vā, ārammaṇe daḷhaṃ patiṭṭhitattā pana esikā viya, cakkhudvārādirakkhaṇato dovāriko viya ca daṭṭhabbā. "
  778. 370778,96,1208,2,8,1,48,6,Ārammaṇe cittaṃ sammā adhiyati ṭhapetīti samādhi.
  779. 370779,96,1208,9,14,1,56,5,Sova vikkhepassa abhibhavanato adhipatiyaṭṭhena indriyaṃ.
  780. 370780,96,1208,15,20,1,48,5,Avikkhepalakkhaṇe vā indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  781. 370781,96,1208,21,24,1,35,3,Samādhiyeva indriyaṃ samādhindriyaṃ.
  782. 370782,96,1208,25,30,1,53,5,Lakkhaṇādīni panassa heṭṭhā vuttanayeneva veditabbāni.
  783. 370783,96,1209,2,4,1,16,2,Pajānātīti paññā.
  784. 370784,96,1209,5,7,1,12,2,Kiṃ pajānāti?
  785. 370785,96,1209,8,15,1,41,5,‘ Idaṃ dukkhan’ tiādinā nayena ariyasaccāni.
  786. 370786,96,1209,16,24,1,46,6,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘ paññāpetīti paññā’ ti vuttaṃ.
  787. 370787,96,1209,25,27,1,17,2,Kinti paññāpetīti?
  788. 370788,96,1209,28,32,1,34,4,Aniccaṃ dukkhaṃ anattāti paññāpeti.
  789. 370789,96,1209,33,38,1,53,5,Sāva avijjāya abhibhavanato adhipatiyaṭṭhena indriyaṃ.
  790. 370790,96,1209,39,44,1,46,5,Dassanalakkhaṇe vā indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  791. 370791,96,1209,45,48,1,29,3,Paññāva indriyaṃ paññindriyaṃ.
  792. 370792,96,1209,49,56,1,55,7,Sā panesā obhāsanalakkhaṇā ca paññā pajānanalakkhaṇā ca.
  793. 370793,96,1209,57,73,1,119,14,"Yathā hi catubhittike gehe rattibhāge dīpe jalite andhakāro nirujjhati āloko pātubhavati, evameva obhāsanalakkhaṇā paññā. "
  794. 370794,96,1209,74,78,1,33,4,Paññobhāsasamo obhāso nāma natthi.
  795. 370795,96,1209,79,86,1,71,7,Paññavato hi ekapallaṅkena nisinnassa dasasahassilokadhātu ekālokā hoti.
  796. 370796,96,1209,87,89,1,12,2,Tenāha thero–
  797. 370797,96,1210,2,51,1,289,35,"‘ ‘ Yathā, mahārāja, puriso andhakāre gehe padīpaṃ paveseyya, paviṭṭho padīpo andhakāraṃ viddhaṃseti, obhāsaṃ janeti, ālokaṃ vidaṃseti, pākaṭāni ca rūpāni karoti, evameva kho, mahārāja, paññā uppajjamānā avijjandhakāraṃ viddhaṃseti, vijjobhāsaṃ janeti, ñāṇālokaṃ vidaṃseti, pākaṭāni ca ariyasaccāni karoti. "
  798. 370798,96,1210,52,73,1,43,6,"Evaṃ kho, mahārāja, obhāsanalakkhaṇā paññā’’ ti( mi. pa.2.1.15). "
  799. 370799,96,1211,2,20,1,184,16,"Yathā pana cheko bhisakko āturānaṃ sappāyāsappāyāni bhojanāni jānāti, evaṃ paññā uppajjamānā kusalākusale sevitabbāsevitabbe hīnappaṇītakaṇhasukkasappaṭibhāgaappaṭibhāge dhamme pajānāti. "
  800. 370800,96,1211,21,24,1,31,3,Vuttampi cetaṃ dhammasenāpatinā–
  801. 370801,96,1211,25,36,1,53,7,"‘‘ pajānāti pajānātīti kho, āvuso, tasmā paññavāti vuccati. "
  802. 370802,96,1211,37,39,1,14,2,Kiñca pajānāti?
  803. 370803,96,1211,40,56,1,41,5,Idaṃ dukkhanti pajānātī’’ ti( ma. ni.1.449) vitthāretabbaṃ.
  804. 370804,96,1211,57,60,1,37,3,Evamassā pajānanalakkhaṇatā veditabbā.
  805. 370805,96,1212,2,7,1,46,4,Aparo nayo– yathāsabhāvapaṭivedhalakkhaṇā paññā;
  806. 370806,96,1212,8,12,1,64,4,akkhalitapaṭivedhalakkhaṇā vā kusalissāsakhittausupaṭivedho viya.
  807. 370807,96,1212,13,16,1,27,3,Visayobhāsarasā padīpo viya.
  808. 370808,96,1212,17,20,1,45,3,Asammohapaccupaṭṭhānā araññagatasudesako viya.
  809. 370809,96,1213,2,4,1,13,2,Manatīti mano;
  810. 370810,96,1213,5,7,1,16,2,vijānātīti attho.
  811. 370811,96,1213,8,24,1,110,13,"Aṭṭhakathācariyā panāhu– nāḷiyā minamāno viya, mahātulāya dhārayamāno viya ca, ārammaṇaṃ minati pajānātīti manoti. "
  812. 370812,96,1213,25,30,1,49,5,Tadeva mananalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  813. 370813,96,1213,31,34,1,27,3,Manova indriyaṃ manindriyaṃ.
  814. 370814,96,1213,35,38,1,35,3,Heṭṭhā vuttacittassevetaṃ vevacanaṃ.
  815. 370815,96,1214,2,7,1,52,5,Pītisomanassasampayogato sobhanaṃ mano assāti sumano.
  816. 370816,96,1214,8,11,1,26,3,Sumanassa bhāvo somanassaṃ.
  817. 370817,96,1214,12,16,1,40,4,Sātalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  818. 370818,96,1214,17,20,1,39,3,Somanassameva indriyaṃ somanassindriyaṃ.
  819. 370819,96,1214,21,24,1,35,3,Heṭṭhā vuttavedanāyevetaṃ vevacanaṃ.
  820. 370820,96,1215,2,8,1,45,5,Jīvanti tena taṃsampayuttakā dhammāti jīvitaṃ.
  821. 370821,96,1215,9,13,1,45,4,Anupālanalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  822. 370822,96,1215,14,17,1,33,3,Jīvitameva indriyaṃ jīvitindriyaṃ.
  823. 370823,96,1215,18,21,1,34,3,Taṃ pavattasantatādhipateyyaṃ hoti.
  824. 370824,96,1215,22,37,1,164,12,"Lakkhaṇādīhi pana attanā avinibhuttānaṃ dhammānaṃ anupālanalakkhaṇaṃ jīvitindriyaṃ, tesaṃ pavattanarasaṃ, tesaṃyeva ṭhapanapaccupaṭṭhānaṃ, yāpayitabbadhammapadaṭṭhānaṃ. "
  825. 370825,96,1215,38,84,1,377,41,"Santepi ca anupālanalakkhaṇādimhi vidhāne atthikkhaṇeyeva taṃ te dhamme anupāleti udakaṃ viya uppalādīni, yathāsakaṃpaccayuppannepi ca dhamme pāleti dhātī viya kumāraṃ, sayaṃpavattitadhammasambandheneva ca pavattati niyāmako viya, na bhaṅgato uddhaṃ pavattayati attano ca pavattayitabbānañca abhāvā, na bhaṅgakkhaṇe ṭhapeti sayaṃ bhijjamānattā khīyamāno viya vaṭṭisineho dīpasikhaṃ. "
  826. 370826,96,1215,85,93,1,100,8,Na ca anupālanapavattanaṭṭhapanānubhāvavirahitaṃ yathāvuttakkhaṇe tassa tassa sādhanatoti daṭṭhabbaṃ.
  827. 370827,96,1216,2,2,1,19,1,Maggaṅgarāsivaṇṇanā
  828. 370828,96,1217,2,6,1,42,3,Sammādiṭṭhiādīsu dassanaṭṭhena sammādiṭṭhi.
  829. 370829,96,1217,7,19,1,129,9,"Abhiniropanaṭṭhena sammāsaṅkappo, paggahanaṭṭhena sammāvāyāmo, upaṭṭhānaṭṭhena sammāsati, avikkhepanaṭṭhena sammāsamādhīti veditabbo. "
  830. 370830,96,1217,20,30,1,68,9,"Vacanatthato pana sammā passati, sammā vā tāya passantīti sammādiṭṭhi. "
  831. 370831,96,1217,31,39,1,58,7,"Sammā saṅkappeti, sammā vā tena saṅkappentīti sammāsaṅkappo. "
  832. 370832,96,1217,40,48,1,52,7,"Sammā vāyāmeti, sammā vā tena vāyamantīti sammāvāyāmo. "
  833. 370833,96,1217,49,57,1,46,7,"Sammā sarati, sammā vā tāya sarantīti sammāsati. "
  834. 370834,96,1217,58,66,1,59,7,"Sammā samādhiyati, sammā vā tena samādhiyantīti sammāsamādhi. "
  835. 370835,96,1217,67,74,1,46,6,"Apica, pasatthā sundarā vā diṭṭhi sammādiṭṭhīti. "
  836. 370836,96,1217,75,80,1,41,5,Imināpi nayena tesaṃ vacanattho veditabbo.
  837. 370837,96,1217,81,85,1,34,4,Lakkhaṇādīni pana heṭṭhā vuttāneva.
  838. 370838,96,1218,2,2,1,15,1,Balarāsivaṇṇanā
  839. 370839,96,1219,2,5,1,41,3,Saddhābalādīsupi saddhādīni vuttatthāneva.
  840. 370840,96,1219,6,10,1,38,4,Akampiyaṭṭhena pana balanti veditabbaṃ.
  841. 370841,96,1219,11,16,1,45,5,Evametesu assaddhiye na kampatīti saddhābalaṃ.
  842. 370842,96,1219,17,21,1,32,4,Kosajje na kampatīti vīriyabalaṃ.
  843. 370843,96,1219,22,26,1,35,4,Muṭṭhassacce na kampatīti satibalaṃ.
  844. 370844,96,1219,27,31,1,34,4,Uddhacce na kampatīti samādhibalaṃ.
  845. 370845,96,1219,32,36,1,32,4,Avijjāya na kampatīti paññābalaṃ.
  846. 370846,96,1219,37,42,1,30,4,Ahirike na kampatīti hiribalaṃ .
  847. 370847,96,1219,43,48,1,38,5,Anottappe na kampatīti ottappabalan ti.
  848. 370848,96,1219,49,53,1,39,4,Ayaṃ ubhayapadavasena atthavaṇṇanā hoti.
  849. 370849,96,1220,2,8,1,54,6,Tattha purimāni pañca heṭṭhā lakkhaṇādīhi pakāsitāneva.
  850. 370850,96,1220,9,13,1,47,4,Pacchimadvaye kāyaduccaritādīhi hiriyatīti hirī;
  851. 370851,96,1220,14,16,1,22,2,lajjāyetaṃ adhivacanaṃ.
  852. 370852,96,1220,17,21,1,29,4,Tehi eva ottappatīti ottappaṃ;
  853. 370853,96,1220,22,25,1,31,3,pāpato ubbegassetaṃ adhivacanaṃ.
  854. 370854,96,1220,26,43,1,123,14,Tesaṃ nānākaraṇadīpanatthaṃ‘ samuṭṭhānaṃ adhipati lajjā bhayalakkhaṇena cā’ ti imaṃ mātikaṃ ṭhapetvā ayaṃ vitthārakathā vuttā.
  855. 370855,96,1221,2,5,1,28,3,Ajjhattasamuṭṭhānā hirī nāma;
  856. 370856,96,1221,6,9,1,33,3,bahiddhāsamuṭṭhānaṃ ottappaṃ nāma.
  857. 370857,96,1221,10,13,1,21,3,Attādhipati hirī nāma;
  858. 370858,96,1221,14,17,1,25,3,lokādhipati ottappaṃ nāma.
  859. 370859,96,1221,18,21,1,30,3,Lajjāsabhāvasaṇṭhitā hirī nāma;
  860. 370860,96,1221,22,25,1,35,3,bhayasabhāvasaṇṭhitaṃ ottappaṃ nāma.
  861. 370861,96,1221,26,29,1,30,3,Sappatissavalakkhaṇā hirī nāma;
  862. 370862,96,1221,30,33,1,47,3,vajjabhīrukabhayadassāvilakkhaṇaṃ ottappaṃ nāma.
  863. 370863,96,1222,2,20,1,155,14,"Tattha ajjhattasamuṭṭhānaṃ hiriṃ catūhi kāraṇehi samuṭṭhāpeti– jātiṃ paccavekkhitvā, vayaṃ paccavekkhitvā, sūrabhāvaṃ paccavekkhitvā, bāhusaccaṃ paccavekkhitvā. "
  864. 370864,96,1222,21,22,1,6,1,Kathaṃ?
  865. 370865,96,1222,23,35,1,83,9,"‘ Pāpakaraṇaṃ nāmetaṃ na jātisampannānaṃ kammaṃ, hīnajaccānaṃ kevaṭṭādīnaṃ idaṃ kammaṃ. "
  866. 370866,96,1222,36,54,1,133,16,"Mādisassa jātisampannassa idaṃ kammaṃ kātuṃ na yuttan’ ti, evaṃ tāva jātiṃ paccavekkhitvā pāṇātipātādipāpaṃ akaronto hiriṃ samuṭṭhāpeti. "
  867. 370867,96,1222,55,81,1,178,22,"Tathā‘ pāpakaraṇaṃ nāmetaṃ daharehi kattabbaṃ kammaṃ, mādisassa vaye ṭhitassa idaṃ kammaṃ kātuṃ na yuttan’ ti, evaṃ vayaṃ paccavekkhitvā pāṇātipātādipāpaṃ akaronto hiriṃ samuṭṭhāpeti. "
  868. 370868,96,1222,82,91,1,64,7,"Tathā‘ pāpakammaṃ nāmetaṃ dubbalajātikānaṃ kammaṃ, na sūrabhāvānaṃ. "
  869. 370869,96,1222,92,109,1,138,15,"Mādisassa sūrabhāvasampannassa idaṃ kammaṃ kātuṃ na yuttan’ ti, evaṃ sūrabhāvaṃ paccavekkhitvā pāṇātipātādipāpaṃ akaronto hiriṃ samuṭṭhāpeti. "
  870. 370870,96,1222,110,119,1,58,7,"Tathā‘ pāpakammaṃ nāmetaṃ andhabālānaṃ kammaṃ, na paṇḍitānaṃ. "
  871. 370871,96,1222,120,138,1,141,16,"Mādisassa paṇḍitassa bahussutassa idaṃ kammaṃ kātuṃ na yuttan’ ti, evaṃ bāhusaccaṃ paccavekkhitvā pāṇātipātādipāpaṃ akaronto hiriṃ samuṭṭhāpeti. "
  872. 370872,96,1222,139,144,1,57,5,Evaṃ ajjhattasamuṭṭhānahiriṃ catūhi kāraṇehi samuṭṭhāpeti.
  873. 370873,96,1222,145,155,1,71,10,Samuṭṭhāpetvā ca pana attano citte hiriṃ pavesetvā pāpakammaṃ na karoti.
  874. 370874,96,1222,156,161,1,38,5,Evaṃ ajjhattasamuṭṭhānā hirī nāma hoti.
  875. 370875,96,1223,2,7,1,40,4,Kathaṃ bahiddhāsamuṭṭhānaṃ ottappaṃ nāma?
  876. 370876,96,1223,8,16,1,70,8,Sace tvaṃ pāpakammaṃ karissasi catūsu parisāsu garahappatto bhavissasi.
  877. 370877,96,1224,2,9,1,44,6,"Garahissanti taṃ viññū, asuciṃ nāgariko yathā; "
  878. 370878,96,1225,2,8,1,46,5,"Vajjito sīlavantehi, kathaṃ bhikkhu karissasīti. "
  879. 370879,96,1226,2,10,1,74,8,Evaṃ paccavekkhanto hi bahiddhāsamuṭṭhitena ottappena pāpakammaṃ na karoti.
  880. 370880,96,1226,11,16,1,43,5,Evaṃ bahiddhāsamuṭṭhānaṃ ottappaṃ nāma hoti.
  881. 370881,96,1227,2,6,1,28,4,Kathaṃ attādhipati hirī nāma?
  882. 370882,96,1227,7,28,1,158,18,Idhekacco kulaputto attānaṃ adhipatiṃ jeṭṭhakaṃ katvā‘ mādisassa saddhāpabbajitassa bahussutassa dhutaṅgadharassa na yuttaṃ pāpakammaṃ kātun’ ti pāpaṃ na karoti.
  883. 370883,96,1227,29,34,1,31,5,Evaṃ attādhipati hirī nāma hoti.
  884. 370884,96,1227,35,37,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  885. 370885,96,1227,38,69,1,141,16,"‘‘ so attānaṃyeva adhipatiṃ jeṭṭhakaṃ karitvā akusalaṃ pajahati kusalaṃ bhāveti, sāvajjaṃ pajahati anavajjaṃ bhāveti, suddhamattānaṃ pariharatī’’ ti( a. ni.3.40). "
  886. 370886,96,1228,2,6,1,32,4,Kathaṃ lokādhipati ottappaṃ nāma?
  887. 370887,96,1228,7,17,1,72,9,Idhekacco kulaputto lokaṃ adhipatiṃ jeṭṭhakaṃ katvā pāpakammaṃ na karoti.
  888. 370888,96,1228,18,19,1,7,1,Yathāha–
  889. 370889,96,1228,20,26,1,30,4,‘‘ mahā kho panāyaṃ lokasannivāso.
  890. 370890,96,1228,27,70,1,309,36,"Mahantasmiṃ kho pana lokasannivāse santi samaṇabrāhmaṇā iddhimanto dibbacakkhukā paracittaviduno, te dūratopi passanti, āsannāpi na dissanti, cetasāpi cittaṃ pajānanti, tepimaṃ evaṃ jānissanti‘ passatha bho imaṃ kulaputtaṃ, saddhā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito samāno vokiṇṇo viharati pāpakehi akusalehi dhammehī’ ti. "
  891. 370891,96,1228,71,76,1,59,5,Santi devatā iddhimantiniyo dibbacakkhukā paracittaviduniyo.
  892. 370892,96,1228,77,140,1,346,43,"Tā dūratopi passanti, āsannāpi na dissanti, cetasāpi cittaṃ pajānanti, tāpi maṃ jānissanti‘ passatha bho imaṃ kulaputtaṃ, saddhā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito samāno vokiṇṇo viharati pāpakehi akusalehi dhammehī’ ti… so lokaṃyeva adhipatiṃ jeṭṭhakaṃ katvā akusalaṃ pajahati kusalaṃ bhāveti, sāvajjaṃ pajahati anavajjaṃ bhāveti, suddhamattānaṃ pariharatī’’ ti( a. ni.3.146). "
  893. 370893,96,1228,141,146,1,35,5,Evaṃ lokādhipati ottappaṃ nāma hoti.
  894. 370894,96,1229,2,8,1,58,4,"Lajjāsabhāvasaṇṭhitā hirī, bhayasabhāvasaṇṭhitaṃ ottappanti. "
  895. 370895,96,1229,9,14,1,30,4,Ettha pana {lajjā}ti lajjanākāro;
  896. 370896,96,1229,15,19,1,28,4,tena sabhāvena saṇṭhitā hirī.
  897. 370897,96,1229,20,23,1,21,3,Bhayan ti apāyabhayaṃ;
  898. 370898,96,1229,24,28,1,33,4,tena sabhāvena saṇṭhitaṃ ottappaṃ.
  899. 370899,96,1229,29,33,1,41,4,Tadubhayampi pāpaparivajjane pākaṭaṃ hoti.
  900. 370900,96,1229,34,57,1,186,21,"Ekacco hi, yathā nāma eko kulaputto uccārapassāvādīni karonto lajjitabbayuttakaṃ ekaṃ disvā lajjanākārappatto bhaveyya hīḷito, evameva ajjhattaṃ lajjidhammaṃ okkamitvā pāpakammaṃ na karoti. "
  901. 370901,96,1229,58,64,1,49,6,Ekacco apāyabhayabhīto hutvā pāpakammaṃ na karoti.
  902. 370902,96,1230,2,17,1,91,13,"Tatridaṃ opammaṃ– yathā hi dvīsu ayoguḷesu eko sītalo bhaveyya gūthamakkhito, eko uṇho āditto. "
  903. 370903,96,1230,18,28,1,81,9,"Tattha paṇḍito sītalaṃ gūthamakkhitattā jigucchanto na gaṇhāti, itaraṃ ḍāhabhayena. "
  904. 370904,96,1230,29,40,1,105,10,Tattha sītalassa gūthamakkhanajigucchāya agaṇhanaṃ viya ajjhattaṃ lajjidhammaṃ okkamitvā pāpassa akaraṇaṃ.
  905. 370905,96,1230,41,49,1,75,8,Uṇhassa ḍāhabhayena agaṇhanaṃ viya apāyabhayena pāpassa akaraṇaṃ veditabbaṃ.
  906. 370906,96,1231,2,7,1,70,4,"Sappatissavalakkhaṇā hirī, vajjabhīrukabhayadassāvilakkhaṇaṃ ottappanti. "
  907. 370907,96,1231,8,14,1,46,6,Idampi dvayaṃ pāpaparivajjane eva pākaṭaṃ hoti.
  908. 370908,96,1231,15,30,1,198,14,Ekacco hi jātimahattapaccavekkhaṇā satthumahattapaccavekkhaṇā dāyajjamahattapaccavekkhaṇā sabrahmacārīmahattapaccavekkhaṇāti catūhi kāraṇehi sappatissavalakkhaṇaṃ hiriṃ samuṭṭhāpetvā pāpaṃ na karoti.
  909. 370909,96,1231,31,44,1,157,13,Ekacco attānuvādabhayaṃ parānuvādabhayaṃ daṇḍabhayaṃ duggatibhayanti catūhi kāraṇehi vajjabhīrukabhayadassāvilakkhaṇaṃ ottappaṃ samuṭṭhāpetvā pāpaṃ na karoti.
  910. 370910,96,1231,45,52,1,88,7,Tattha jātimahattapaccavekkhaṇādīni ceva attānuvādabhayādīni ca vitthāretvā kathetabbāni.
  911. 370911,96,1232,2,2,1,15,1,Mūlarāsivaṇṇanā
  912. 370912,96,1233,2,15,1,74,11,"Na lubbhanti etena, sayaṃ vā na lubbhati, alubbhanamattameva vā tanti alobho. "
  913. 370913,96,1233,16,19,1,24,3,Adosāmohesupi eseva nayo.
  914. 370914,96,1233,20,31,1,93,10,"Tesu alobho ārammaṇe cittassa agedhalakkhaṇo, alaggabhāvalakkhaṇo vā kamaladale jalabindu viya. "
  915. 370915,96,1233,32,36,1,34,3,Apariggahaṇaraso muttabhikkhu viya .
  916. 370916,96,1233,37,41,1,53,4,Anallīnabhāvapaccupaṭṭhāno asucimhi patitapuriso viya.
  917. 370917,96,1233,42,49,1,61,6,"Adoso acaṇḍikkalakkhaṇo, avirodhalakkhaṇo vā anukūlamitto viya. "
  918. 370918,96,1233,50,55,1,52,5,Āghātavinayaraso pariḷāhavinayaraso vā candanaṃ viya.
  919. 370919,96,1233,56,59,1,39,3,Sommabhāvapaccupaṭṭhāno puṇṇacando viya.
  920. 370920,96,1233,60,66,1,55,6,Amoho lakkhaṇādīhi heṭṭhā paññindriyapade vibhāvito eva.
  921. 370921,96,1234,2,17,1,117,13,"Imesu pana tīsu alobho maccheramalassa paṭipakkho, adoso dussīlyamalassa, amoho kusalesu dhammesu abhāvanāya paṭipakkho. "
  922. 370922,96,1234,18,27,1,55,7,"Alobho cettha dānahetu, adoso sīlahetu, amoho bhāvanāhetu. "
  923. 370923,96,1234,28,36,1,60,7,"Tesu ca alobhena anadhikaṃ gaṇhāti, luddhassa adhikaggahaṇato. "
  924. 370924,96,1234,37,42,1,37,4,"Adosena anūnaṃ, duṭṭhassa ūnaggahaṇato. "
  925. 370925,96,1234,43,48,1,45,4,"Amohena aviparītaṃ, mūḷhassa viparītaggahaṇato. "
  926. 370926,96,1235,2,10,1,63,8,Alobhena cettha vijjamānaṃ dosaṃ dosato dhārento dose pavattati;
  927. 370927,96,1235,11,15,1,28,4,luddho hi dosaṃ paṭicchādeti.
  928. 370928,96,1235,16,23,1,55,7,Adosena vijjamānaṃ guṇaṃ guṇato dhārento guṇe pavattati;
  929. 370929,96,1235,24,29,1,24,4,duṭṭho hi guṇaṃ makkheti.
  930. 370930,96,1235,30,36,1,74,6,Amohena yāthāvasabhāvaṃ yāthāvasabhāvato dhārento yāthāvasabhāve pavattati.
  931. 370931,96,1235,37,48,1,58,9,Mūḷho hi‘ tacchaṃ atacchanti atacchaṃ ca tacchan’ ti gaṇhāti.
  932. 370932,96,1235,49,59,1,89,9,"Alobhena ca piyavippayogadukkhaṃ na hoti, luddhassa piyasabhāvato piyavippayogāsahanato ca. "
  933. 370933,96,1235,60,70,1,94,9,"Adosena appiyasampayogadukkhaṃ na hoti, duṭṭhassa hi appiyasabhāvato appiyasampayogāsahanato ca. "
  934. 370934,96,1235,71,101,1,101,10,"Amohena icchitālābhadukkhaṃ na hoti, amūḷhassa hi‘ taṃ kutettha labbhā’ tievamādipaccavekkhaṇasambhavato( dī. ni.3.34; a. ni.9.30). "
  935. 370935,96,1236,2,14,1,95,10,"Alobhena cettha jātidukkhaṃ na hoti, alobhassa taṇhāpaṭipakkhato taṇhāmūlakattā ca jātidukkhassa. "
  936. 370936,96,1236,15,23,1,64,7,"Adosena jarādukkhaṃ na hoti, tikkhadosassa khippaṃ jarāsambhavato. "
  937. 370937,96,1236,24,36,1,78,10,"Amohena maraṇadukkhaṃ na hoti, sammohamaraṇañhi dukkhaṃ, na cetaṃ amūḷhassa hoti. "
  938. 370938,96,1236,37,49,1,88,10,"Alobhena ca gahaṭṭhānaṃ, amohena pabbajitānaṃ, adosena pana sabbesampi sukhasaṃvāsatā hoti. "
  939. 370939,96,1237,2,10,1,53,7,Visesato cettha alobhena pettivisaye upapatti na hoti.
  940. 370940,96,1237,11,22,1,81,10,"Yebhuyyena hi sattā taṇhāya pettivisayaṃ upapajjanti, taṇhāya ca paṭipakkho alobho. "
  941. 370941,96,1237,23,28,1,31,5,Adosena niraye upapatti na hoti.
  942. 370942,96,1237,29,35,1,55,6,Dosena hi caṇḍajātitāya dosasadisaṃ nirayaṃ upapajjanti.
  943. 370943,96,1237,36,40,1,27,4,Dosassa ca paṭipakkho adoso.
  944. 370944,96,1237,41,46,1,42,5,Amohena tiracchānayoniyaṃ nibbatti na hoti.
  945. 370945,96,1237,47,52,1,52,5,Mohena hi niccasammūḷhaṃ tiracchānayoniṃ upapajjanti.
  946. 370946,96,1237,53,57,1,27,4,Mohassa paṭipakkho ca amoho.
  947. 370947,96,1237,58,72,1,116,12,"Etesu ca alobho rāgavasena upagamanassa abhāvakaro, adoso dosavasena apagamanassa, amoho mohavasena amajjhattabhāvassa. "
  948. 370948,96,1238,2,10,1,84,8,Tīhipi cetehi yathāpaṭipāṭiyā nekkhammasaññā abyāpādasaññā avihiṃsāsaññāti imā tisso.
  949. 370949,96,1238,11,19,1,65,8,Asubhasaññā appamāṇasaññā dhātusaññāti imā ca tisso saññāyo honti.
  950. 370950,96,1238,20,28,1,94,7,"Alobhena pana kāmasukhallikānuyogaantassa, adosena attakilamathānuyogaantassa parivajjanaṃ hoti; "
  951. 370951,96,1238,29,33,1,43,4,amohena majjhimāya paṭipattiyā paṭipajjanaṃ.
  952. 370952,96,1238,34,45,1,108,9,"Tathā alobhena abhijjhākāyaganthassa pabhedanaṃ hoti, adosena byāpādakāyaganthassa, amohena sesaganthadvayassa. "
  953. 370953,96,1238,46,58,1,104,11,"Purimāni ca dve satipaṭṭhānāni purimānaṃ dvinnaṃ ānubhāvena, pacchimāni pacchimasseva ānubhāvena ijjhanti. "
  954. 370954,96,1239,2,7,1,36,5,Alobho cettha ārogyassa paccayo hoti;
  955. 370955,96,1239,8,19,1,63,10,"aluddho hi lobhanīyampi asappāyaṃ na sevati, tena kho arogo hoti. "
  956. 370956,96,1239,20,23,1,16,2,Adoso yobbanassa;
  957. 370957,96,1239,24,32,1,70,8,aduṭṭho hi valipalitāvahena dosagginā aḍayhamāno dīgharattaṃ yuvā hoti.
  958. 370958,96,1239,33,35,1,19,2,Amoho dīghāyukatāya;
  959. 370959,96,1239,36,46,1,81,10,amūḷho hi hitāhitaṃ ñatvā ahitaṃ parivajjanto hitañca paṭisevamāno dīghāyuko hoti.
  960. 370960,96,1240,2,12,1,78,9,"Alobho cettha bhogasampattiyā paccayo hoti, aluddhassa hi cāgena bhogapaṭilābho. "
  961. 370961,96,1240,13,22,1,70,8,"Adoso mittasampattiyā, mettāya mittānaṃ paṭilābhato ceva aparihānato ca. "
  962. 370962,96,1240,23,35,1,72,9,"Amoho attasampattiyā , amūḷho hi attano hitameva karonto attānaṃ sampādeti . "
  963. 370963,96,1240,36,47,1,80,9,"Alobho ca dibbavihārassa paccayo hoti, adoso brahmavihārassa, amoho ariyavihārassa. "
  964. 370964,96,1241,2,14,1,108,11,"Alobhena cettha sakapakkhesu sattasaṅkhāresu nibbuto hoti, tesaṃ vināsena abhisaṅgahetukassa dukkhassa abhāvā; "
  965. 370965,96,1241,15,23,1,64,7,"adosena parapakkhesu, aduṭṭhassa hi verīsupi verisaññāya abhāvato; "
  966. 370966,96,1241,24,30,1,60,5,"amohena udāsīnapakkhesu, amūḷhassa sabbābhisaṅgatāya abhāvato. "
  967. 370967,96,1242,2,6,1,31,4,Alobhena ca aniccadassanaṃ hoti;
  968. 370968,96,1242,7,15,1,60,8,luddho hi upabhogāsāya aniccepi saṅkhāre aniccato na passati.
  969. 370969,96,1242,16,18,1,22,2,Adosena dukkhadassanaṃ;
  970. 370970,96,1242,19,25,1,78,6,adosajjhāsayo hi pariccattaāghātavatthupariggaho saṅkhāreyeva dukkhato passati.
  971. 370971,96,1242,26,28,1,22,2,Amohena anattadassanaṃ;
  972. 370972,96,1242,29,36,1,81,7,amūḷho hi yāthāvagahaṇakusalo apariṇāyakaṃ khandhapañcakaṃ apariṇāyakato bujjhati.
  973. 370973,96,1242,37,44,1,66,7,Yathā ca etehi aniccadassanādīni evametepi aniccadassanādīhi honti.
  974. 370974,96,1242,45,56,1,79,9,"Aniccadassanena hi alobho hoti, dukkhadassanena adoso, anattadassanena amoho hoti. "
  975. 370975,96,1242,57,86,1,194,23,"Ko hi nāma‘ aniccamidan’ ti sammā ñatvā tassatthāya pihaṃ uppādeyya, saṅkhāre vā‘ dukkhan’ ti jānanto aparampi accantatikhiṇaṃ kodhadukkhaṃ uppādeyya, attasuññatañca bujjhitvā puna sammohamāpajjeyyāti? "
  976. 370976,96,1243,2,2,1,21,1,Kammapatharāsivaṇṇanā
  977. 370977,96,1244,2,4,1,26,2,Nābhijjhāyatīti anabhijjhā.
  978. 370978,96,1244,5,12,1,103,7,Kāyikacetasikasukhaṃ idhalokaparalokahitaṃ guṇānubhāvapaṭiladdhaṃ kittisaddañca na byāpādetīti abyāpādo.
  979. 370979,96,1244,13,20,1,45,6,"Sammā passati, sobhanā vā diṭṭhīti sammādiṭṭhi. "
  980. 370980,96,1244,21,24,1,27,3,Alobhādīnaṃyeva tāni nāmāni.
  981. 370981,96,1244,25,34,1,72,8,"Heṭṭhā panete dhammā mūlavasena gahitā, idha kammapathavasenāti veditabbā. "
  982. 370982,96,1245,2,2,1,19,1,Lokapāladukavaṇṇanā
  983. 370983,96,1246,2,9,1,61,6,"Hirottappānipi heṭṭhā balavasena gahitāni, idha lokapālavasena. "
  984. 370984,96,1246,10,15,1,32,5,Lokañhi ime dve dhammā pālayanti.
  985. 370985,96,1246,16,17,1,7,1,Yathāha–
  986. 370986,96,1247,2,12,1,42,7,"‘ ‘ Dveme, bhikkhave, sukkā dhammā lokaṃ pālenti. "
  987. 370987,96,1247,13,15,1,10,2,Katame dve?
  988. 370988,96,1247,16,20,1,18,3,Hirī ca ottappañca .
  989. 370989,96,1247,21,33,1,48,8,"Ime kho, bhikkhave, dve sukkā dhammā lokaṃ pālenti . "
  990. 370990,96,1247,34,62,1,144,21,"Sace, bhikkhave, dve sukkā dhammā lokaṃ na pāleyyuṃ, nayidha paññāyetha mātāti vā, mātucchāti vā, mātulānīti vā, ācariyabhariyāti vā, garūnaṃ dārāti vā. "
  991. 370991,96,1247,63,70,1,63,7,Sambhedaṃ loko agamissa yathā ajeḷakā kukkuṭasūkarā soṇasiṅgālā.
  992. 370992,96,1247,71,109,1,152,24,"Yasmā ca kho, bhikkhave, ime dve sukkā dhammā lokaṃ pālenti, tasmā paññāyati mātāti vā mātucchāti vā mātulānīti vā ācariyabhariyāti vā garūnaṃ dārāti vā’’ ti( a. ni.2.9). "
  993. 370993,96,1248,2,2,1,24,1,Passaddhādiyugalavaṇṇanā
  994. 370994,96,1249,2,5,1,34,3,Kāyassa passambhanaṃ kāyapassaddhi.
  995. 370995,96,1249,6,9,1,36,3,Cittassa passambhanaṃ cittapassaddhi.
  996. 370996,96,1249,10,15,1,37,5,Kāyoti cettha vedanādayo tayo khandhā.
  997. 370997,96,1249,16,29,1,178,10,"Ubhopi panetā ekato katvā kāyacittadarathavūpasamalakkhaṇā kāyacittapassaddhiyo, kāyacittadarathanimmaddanarasā, kāyacittānaṃ aparipphandasītibhāvapaccupaṭṭhānā, kāyacittapadaṭṭhānā. "
  998. 370998,96,1249,30,33,1,69,3,Kāyacittānaṃ avūpasamakarauddhaccādikilesapaṭipakkhabhūtāti daṭṭhabbā.
  999. 370999,96,1250,2,5,1,28,3,Kāyassa lahubhāvo kāyalahutā.
  1000. 371000,96,1250,6,9,1,30,3,Cittassa lahubhāvo cittalahutā.
  1001. 371001,96,1250,10,19,1,126,6,"Tā kāyacittagarubhāvavūpasamalakkhaṇā, kāyacittagarubhāvanimmaddanarasā, kāyacittānaṃ adandhatāpaccupaṭṭhānā, kāyacittapadaṭṭhānā. "
  1002. 371002,96,1250,20,23,1,72,3,Kāyacittānaṃ garubhāvakarathinamiddhādikilesapaṭipakkhabhūtāti daṭṭhabbā.
  1003. 371003,96,1251,2,5,1,28,3,Kāyassa mudubhāvo kāyamudutā.
  1004. 371004,96,1251,6,9,1,30,3,Cittassa mudubhāvo cittamudutā.
  1005. 371005,96,1251,10,18,1,121,5,"Tā kāyacittathaddhabhāvavūpasamalakkhaṇā, kāyacittathaddhabhāvanimmaddanarasā, appaṭighātapaccupaṭṭhānā, kāyacittapadaṭṭhānā. "
  1006. 371006,96,1251,19,22,1,74,3,Kāyacittānaṃ thaddhabhāvakaradiṭṭhimānādikilesapaṭipakkhabhūtāti daṭṭhabbā.
  1007. 371007,96,1252,2,5,1,36,3,Kāyassa kammaññabhāvo kāyakammaññatā.
  1008. 371008,96,1252,6,9,1,38,3,Cittassa kammaññabhāvo cittakammaññatā.
  1009. 371009,96,1252,10,20,1,153,7,"Tā kāyacittaakammaññabhāvavūpasamalakkhaṇā, kāyacittānaṃ akammaññabhāvanimmaddanarasā, kāyacittānaṃ ārammaṇakaraṇasampattipaccupaṭṭhānā, kāyacittapadaṭṭhānā. "
  1010. 371010,96,1252,21,24,1,72,3,Kāyacittānaṃ akammaññabhāvakarāvasesanīvaraṇapaṭipakkhabhūtāti daṭṭhabbā.
  1011. 371011,96,1252,25,35,1,102,8,"Tā pasādanīyavatthūsu pasādāvahā, hitakiriyāsu viniyogakkhemabhāvāvahā suvaṇṇavisuddhi viyāti daṭṭhabbā. "
  1012. 371012,96,1253,2,7,1,34,3,Kāyassa pāguññabhāvo kāyapāguññatā.
  1013. 371013,96,1253,8,11,1,36,3,Cittassa pāguññabhāvo cittapāguññatā.
  1014. 371014,96,1253,12,21,1,112,6,"Tā kāyacittānaṃ agelaññabhāvalakkhaṇā, kāyacittagelaññanimmaddanarasā, nirādīnavapaccupaṭṭhānā, kāyacittapadaṭṭhānā. "
  1015. 371015,96,1253,22,24,1,65,2,Kāyacittagelaññakaraassaddhiyādikilesapaṭipakkhabhūtāti daṭṭhabbā.
  1016. 371016,96,1254,2,5,1,29,3,Kāyassa ujukabhāvo kāyujukatā.
  1017. 371017,96,1254,6,9,1,31,3,Cittassa ujukabhāvo cittujukatā.
  1018. 371018,96,1254,10,19,1,107,6,"Tā kāyacittānaṃ ajjavalakkhaṇā, kāyacittakuṭilabhāvanimmaddanarasā, ajimhatāpaccupaṭṭhānā, kāyacittapadaṭṭhānā. "
  1019. 371019,96,1254,20,23,1,75,3,Kāyacittānaṃ kuṭilabhāvakaramāyāsāṭheyyādikilesapaṭipakkhabhūtāti daṭṭhabbā.
  1020. 371020,96,1255,2,4,1,13,2,Saratīti sati.
  1021. 371021,96,1255,5,7,1,25,2,Sampajānātīti sampajaññaṃ;
  1022. 371022,96,1255,8,12,1,33,4,samantato pakārehi jānātīti attho.
  1023. 371023,96,1255,13,23,1,125,10,Sātthakasampajaññaṃ sappāyasampajaññaṃ gocarasampajaññaṃ asammohasampajaññanti imesaṃ catunnaṃ panassa vasena bhedo veditabbo.
  1024. 371024,96,1255,24,30,1,71,6,Lakkhaṇādīni ca tesaṃ satindriyapaññindriyesu vuttanayeneva veditabbāni.
  1025. 371025,96,1255,31,40,1,77,9,Iti heṭṭhā vuttamevetaṃ dhammadvayaṃ puna imasmiṃ ṭhāne upakāravasena gahitaṃ.
  1026. 371026,96,1256,2,6,1,48,4,Kāmacchandādayo paccanīkadhamme sametīti samatho.
  1027. 371027,96,1256,7,13,1,59,6,Aniccādivasena vividhehi ākārehi dhamme passatīti vipassanā.
  1028. 371028,96,1256,14,16,1,17,2,Paññāvesā atthato.
  1029. 371029,96,1256,17,22,1,46,5,Imesampi dvinnaṃ lakkhaṇādīni heṭṭhā vuttāneva.
  1030. 371030,96,1256,23,27,1,35,4,Idha panete yuganaddhavasena gahitā.
  1031. 371031,96,1257,2,5,1,35,3,Sahajātadhamme paggaṇhātīti paggāho.
  1032. 371032,96,1257,6,12,1,73,6,Uddhaccasaṅkhātassa vikkhepassa paṭipakkhabhāvato na vikkhepoti avikkhepo.
  1033. 371033,96,1257,13,17,1,38,4,Etesampi lakkhaṇādīni heṭṭhā vuttāneva.
  1034. 371034,96,1257,18,24,1,66,6,Idha panetaṃ dvayaṃ vīriyasamādhiyojanatthāya gahitanti veditabbaṃ.
  1035. 371035,96,1258,2,2,1,17,1,Yevāpanakavaṇṇanā
  1036. 371036,96,1259,2,80,1,510,65,"Ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā, ime dhammā {kusalā}ti‘ phasso hoti… pe… avikkhepo hotī’ ti na kevalaṃ padapaṭipāṭiyā uddiṭṭhā ime paropaṇṇāsadhammā eva, atha kho yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ tihetukaṃ somanassasahagataṃ paṭhamaṃ asaṅkhārikaṃ mahācittaṃ uppannaṃ hoti, tasmiṃ samaye ye vā pana aññepi tehiyeva phassādīhi sampayuttā hutvā pavattamānā atthi, attano attano anurūpaṃ paccayaṃ paṭicca samuppannā rūpābhāvena arūpino, sabhāvato upalabbhamānā dhammā sabbepi ime dhammā kusalā. "
  1037. 371037,96,1260,2,14,1,119,12,Ettāvatā cittaṅgavasena pāḷiyaṃ āruḷhe paropaṇṇāsadhamme dīpetvā yevāpanakavasena aparepi nava dhamme dhammarājā dīpeti.
  1038. 371038,96,1260,15,35,1,171,18,Tesu tesu hi suttapadesu‘ chando adhimokkho manasikāro tatramajjhattatā karuṇā muditā kāyaduccaritavirati vacīduccaritavirati micchājīvaviratī’ ti ime nava dhammā paññāyanti.
  1039. 371039,96,1260,36,46,1,97,9,"Imasmiñcāpi mahācitte kattukamyatākusaladhammacchando atthi, cittaṅgavasena pana pāḷiyaṃ na āruḷho. "
  1040. 371040,96,1260,47,51,1,31,4,So idha yevāpanakavasena gahito.
  1041. 371041,96,1261,2,10,1,56,6,"Adhimokkho atthi, manasikāro atthi, tatramajjhattatā atthi. "
  1042. 371042,96,1261,11,13,1,21,2,Mettāpubbabhāgo atthi;
  1043. 371043,96,1261,14,20,1,31,6,so adose gahite gahito eva hoti.
  1044. 371044,96,1261,21,26,1,45,4,"Karuṇāpubbabhāgo atthi, muditāpubbabhāgo atthi. "
  1045. 371045,96,1261,27,29,1,23,2,Upekkhāpubbabhāgo atthi;
  1046. 371046,96,1261,30,36,1,49,6,so pana tatramajjhattatāya gahitāya gahitova hoti.
  1047. 371047,96,1261,37,42,1,35,4,"Sammāvācā atthi, sammākammanto atthi. "
  1048. 371048,96,1261,43,45,1,16,2,Sammāājīvo atthi;
  1049. 371049,96,1261,46,51,1,37,5,cittaṅgavasena pana pāḷiyaṃ na āruḷho.
  1050. 371050,96,1261,52,56,1,33,4,Sopi idha yevāpanakavasena gahito.
  1051. 371051,96,1262,2,16,1,115,13,"Imesu pana navasu chando adhimokkho manasikāro tatramajjhattatāti ime cattārova ekakkhaṇe labbhanti, sesā nānākkhaṇe. "
  1052. 371052,96,1262,17,38,1,142,18,"Yadā hi iminā cittena micchāvācaṃ pajahati, virativasena sammāvācaṃ pūreti, tadā chandādayo cattāro, sammāvācā cāti ime pañca ekakkhaṇe labbhanti. "
  1053. 371053,96,1262,39,80,1,267,31,"Yadā micchākammantaṃ pajahati, virativasena sammākammantaṃ pūreti… pe… micchāājīvaṃ pajahati, virativasena sammāājīvaṃ pūreti… pe… yadā karuṇāya parikammaṃ karoti… pe… yadā muditāya parikammaṃ karoti, tadā chandādayo cattāro, muditāpubbabhāgo cāti ime pañca ekakkhaṇe labbhanti. "
  1054. 371054,96,1262,81,95,1,106,13,"Ito pana muñcitvā, dānaṃ dentassa sīlaṃ pūrentassa yoge kammaṃ karontassa cattāri apaṇṇakaṅgāneva labbhanti. "
  1055. 371055,96,1263,2,11,1,75,7,Evametesu navasu yevāpanakadhammesu‘ chando’ ti kattukamyatāyetaṃ adhivacanaṃ.
  1056. 371056,96,1263,12,22,1,93,7,"Tasmā so kattukamyatālakkhaṇo chando, ārammaṇapariyesanaraso, ārammaṇena atthikatāpaccupaṭṭhāno . "
  1057. 371057,96,1263,23,26,1,21,2,Tadevassa padaṭṭhānaṃ .
  1058. 371058,96,1263,27,34,1,63,7,Ārammaṇassa gahaṇe cāyaṃ cetaso hatthappasāraṇaṃ viya daṭṭhabbo.
  1059. 371059,96,1264,2,7,1,23,2,Adhimuccanaṃ ‘ adhimokkho’.
  1060. 371060,96,1264,8,15,1,91,5,"So sanniṭṭhānalakkhaṇo, asaṃsappanaraso, nicchayapaccupaṭṭhāno sanniṭṭhātabbadhammapadaṭṭhāno. "
  1061. 371061,96,1264,16,21,1,48,5,Ārammaṇe niccalabhāvena indakhīlo viya daṭṭhabbo.
  1062. 371062,96,1265,2,10,1,36,5,"Kiriyā kāro, manasmiṃ kāro‘ manasikāro’. "
  1063. 371063,96,1265,11,16,1,50,5,Purimamanato visadisaṃ manaṃ karotītipi manasikāro.
  1064. 371064,96,1265,17,22,1,70,5,Svāyaṃ ārammaṇapaṭipādako vīthipaṭipādako javanapaṭipādakoti tippakāro.
  1065. 371065,96,1265,23,28,1,52,5,Tattha ārammaṇapaṭipādako manasmiṃ kāroti manasikāro.
  1066. 371066,96,1265,29,39,1,119,7,"So sāraṇalakkhaṇo, sampayuttānaṃ ārammaṇe sampayojanaraso, ārammaṇābhimukhabhāvapaccupaṭṭhāno, saṅkhārakkhandhapariyāpanno. "
  1067. 371067,96,1265,40,45,1,60,5,Ārammaṇapaṭipādakattena sampayuttānaṃ sārathi viya daṭṭhabbo.
  1068. 371068,96,1265,46,50,1,58,4,Vīthipaṭipādakoti pana pañcadvārāvajjanassetaṃ adhivacanaṃ.
  1069. 371069,96,1265,51,53,1,38,2,Javanapaṭipādakoti manodvārāvajjanassa.
  1070. 371070,96,1265,54,58,1,20,4,Na te idha adhippetā.
  1071. 371071,96,1266,2,8,1,42,4,Tesu dhammesu majjhattatā‘ tatramajjhattatā’.
  1072. 371072,96,1266,9,17,1,87,6,"Sā cittacetasikānaṃ samavāhitalakkhaṇā, ūnādhikanivāraṇarasā, pakkhapātupacchedanarasā vā; "
  1073. 371073,96,1266,18,19,1,27,1,majjhattabhāvapaccupaṭṭhānā.
  1074. 371074,96,1266,20,27,1,100,7,Cittacetasikānaṃ ajjhupekkhanavasena samappavattānaṃ ājāneyyānaṃ ajjhupekkhanasārathi viya daṭṭhabbā.
  1075. 371075,96,1267,2,8,1,48,5,‘ Karuṇāmuditā’ brahmavihāraniddese āvi bhavissanti.
  1076. 371076,96,1267,9,18,1,69,8,"Kevalañhi tā appanappattā rūpāvacarā, idha kāmāvacarāti ayameva viseso. "
  1077. 371077,96,1268,2,7,1,42,3,Kāyaduccaritato virati‘ kāyaduccaritavirati’.
  1078. 371078,96,1268,8,11,1,26,3,Sesapadadvayepi eseva nayo.
  1079. 371079,96,1268,12,17,1,71,5,Lakkhaṇādito panetā tissopi kāyaduccaritādivatthūnaṃ avītikkamalakkhaṇā;
  1080. 371080,96,1268,18,21,1,30,3,amaddanalakkhaṇāti vuttaṃ hoti.
  1081. 371081,96,1268,22,28,1,101,4,"Kāyaduccaritādivatthuto saṅkocanarasā, akiriyapaccupaṭṭhānā, saddhāhirottappaappicchatādiguṇapadaṭṭhānā. "
  1082. 371082,96,1268,29,33,1,51,4,Pāpakiriyato cittassa vimukhībhāvabhūtāti daṭṭhabbā.
  1083. 371083,96,1269,2,14,1,126,12,Iti phassādīni chappaññāsa yevāpanakavasena vuttāni navāti sabbānipi imasmiṃ dhammuddesavāre pañcasaṭṭhi dhammapadāni bhavanti.
  1084. 371084,96,1269,15,23,1,58,7,"Tesu ekakkhaṇe kadāci ekasaṭṭhi bhavanti, kadāci samasaṭṭhi. "
  1085. 371085,96,1269,24,27,1,31,3,Tāni hi sammāvācāpūraṇādivasena.
  1086. 371086,96,1269,28,34,1,45,5,Uppattiyaṃ pañcasu ṭhānesu ekasaṭṭhi bhavanti.
  1087. 371087,96,1269,35,41,1,44,6,Tehi mutte ekasmiṃ ṭhāne samasaṭṭhi bhavanti.
  1088. 371088,96,1269,42,51,1,80,8,Ṭhapetvā pana yevāpanake pāḷiyaṃ yathārutavasena gayhamānāni chappaññāsāva honti.
  1089. 371089,96,1269,52,80,1,223,22,"Aggahitaggahaṇena panettha phassapañcakaṃ, vitakko vicāro pīti cittekaggatā, pañcindriyāni, hiribalaṃ ottappabalanti dve balāni, alobho adosoti dve mūlāni, kāyapassaddhicittapassaddhiādayo dvādasa dhammāti samatiṃsa dhammā honti. "
  1090. 371090,96,1270,2,12,1,81,9,"Tesu samatiṃsāya dhammesu aṭṭhārasa dhammā avibhattikā honti, dvādasa savibhattikā. "
  1091. 371091,96,1270,13,15,1,16,2,Katame aṭṭhārasa?
  1092. 371092,96,1270,16,29,1,107,12,"Phasso saññā cetanā vicāro pīti jīvitindriyaṃ, kāyapassaddhiādayo dvādasa dhammāti ime aṭṭhārasa avibhattikā. "
  1093. 371093,96,1270,30,49,1,157,16,"Vedanā cittaṃ vitakko cittekaggatā, saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ paññindriyaṃ, hiribalaṃ ottappabalaṃ, alobho adosoti ime dvādasa dhammā savibhattikā. "
  1094. 371094,96,1270,50,70,1,99,16,"Tesu satta dhammā dvīsu ṭhānesu vibhattā, eko tīsu, dve catūsu, eko chasu, eko sattasu ṭhānesu vibhatto. "
  1095. 371095,96,1271,2,3,1,6,1,Kathaṃ ?
  1096. 371096,96,1271,4,16,1,83,12,Cittaṃ vitakko saddhā hirī ottappaṃ alobho adosoti ime satta dvīsu ṭhānesu vibhattā.
  1097. 371097,96,1272,2,15,1,92,12,"Etesu hi cittaṃ tāva phassapañcakaṃ patvā cittaṃ hotīti vuttaṃ, indriyāni patvā manindriyanti. "
  1098. 371098,96,1272,16,26,1,78,9,"Vitakko jhānaṅgāni patvā vitakko hotīti vutto, maggaṅgāni patvā sammāsaṅkappoti. "
  1099. 371099,96,1272,27,37,1,76,9,"Saddhā indriyāni patvā saddhindriyaṃ hotīti vuttā, balāni patvā saddhābalanti. "
  1100. 371100,96,1272,38,48,1,67,9,"Hirī balāni patvā hiribalaṃ hotīti vuttā, lokapāladukaṃ patvā hirīti. "
  1101. 371101,96,1272,49,52,1,20,3,Ottappepi eseva nayo.
  1102. 371102,96,1272,53,63,1,69,9,"Alobho mūlaṃ patvā alobho hotīti vutto, kammapathaṃ patvā anabhijjhāti. "
  1103. 371103,96,1272,64,74,1,65,9,"Adoso mūlaṃ patvā adoso hotīti vutto, kammapathaṃ patvā abyāpādoti. "
  1104. 371104,96,1272,75,80,1,32,5,Ime satta dvīsu ṭhānesu vibhattā.
  1105. 371105,96,1273,2,17,1,113,13,"Vedanā pana phassapañcakaṃ patvā vedanā hotīti vuttā, jhānaṅgāni patvā sukhanti, indriyāni patvā somanassindriyanti. "
  1106. 371106,96,1273,18,24,1,37,6,Evaṃ eko dhammo tīsu ṭhānesu vibhatto.
  1107. 371107,96,1274,2,21,1,142,16,"Vīriyaṃ pana indriyāni patvā vīriyindriyaṃ hotīti vuttaṃ, maggaṅgāni patvā sammāvāyāmoti, balāni patvā vīriyabalanti, piṭṭhidukaṃ patvā paggāhoti. "
  1108. 371108,96,1274,22,44,1,137,17,"Satipi indriyāni patvā satindriyaṃ hotīti vuttā, maggaṅgāni patvā sammāsatīti, balāni patvā satibalanti, piṭṭhidukaṃ patvā sati hotīti vuttā. "
  1109. 371109,96,1274,45,52,1,43,7,Evaṃ ime dve dhammā catūsu ṭhānesu vibhattā.
  1110. 371110,96,1275,2,18,1,123,13,"Samādhi pana jhānaṅgāni patvā cittassekaggatā hotīti vutto, indriyāni patvā samādhindriyanti, maggaṅgāni patvā sammāsamādhīti. "
  1111. 371111,96,1275,19,27,1,65,7,"Balāni patvā samādhibalanti, piṭṭhidukaṃ patvā samatho avikkhepoti. "
  1112. 371112,96,1275,28,34,1,42,6,Evamayaṃ eko dhammo chasu ṭhānesu vibhatto.
  1113. 371113,96,1276,2,30,1,204,23,"Paññā pana indriyāni patvā paññindriyaṃ hotīti vuttā, maggaṅgāni patvā sammādiṭṭhīti, balāni patvā paññābalanti, mūlāni patvā amohoti, kammapathaṃ patvā sammādiṭṭhīti, piṭṭhidukaṃ patvā sampajaññaṃ vipassanāti. "
  1114. 371114,96,1276,31,37,1,40,6,Evaṃ eko dhammo sattasu ṭhānesu vibhatto.
  1115. 371115,96,1277,2,6,1,22,4,Sace pana koci vadeyya–
  1116. 371116,96,1277,7,43,1,239,28,"‘ ettha apubbaṃ nāma natthi, heṭṭhā gahitameva gaṇhitvā tasmiṃ tasmiṃ ṭhāne padaṃ pūritaṃ, ananusandhikā kathā uppaṭipāṭiyā corehi ābhatabhaṇḍasadisā, goyūthena gatamagge ālulitatiṇasadisā ajānitvā kathitā’ ti, so‘ māhevan’ ti paṭisedhetvā vattabbo–"
  1117. 371117,96,1277,44,54,1,63,8,"‘ buddhānaṃ desanā ananusandhikā nāma natthi, sānusandhikā va hoti. "
  1118. 371118,96,1277,55,62,1,51,6,"Ajānitvā kathitāpi natthi, sabbā jānitvā kathitāyeva. "
  1119. 371119,96,1277,63,84,1,164,20,"Sammāsambuddho hi tesaṃ tesaṃ dhammānaṃ kiccaṃ jānāti, taṃ ñatvā kiccavasena vibhattiṃ āropento aṭṭhārasa dhammā ekekakiccāti ñatvā ekekasmiṃ ṭhāne vibhattiṃ āropesi. "
  1120. 371120,96,1277,85,94,1,70,9,Satta dhammā dvedvekiccāti ñatvā dvīsu dvīsu ṭhānesu vibhattiṃ āropesi.
  1121. 371121,96,1277,95,102,1,53,7,Vedanā tikiccāti ñatvā tīsu ṭhānesu vibhattiṃ āropesi.
  1122. 371122,96,1277,103,113,1,85,10,Vīriyasatīnaṃ cattāri cattāri kiccānīti ñatvā catūsu catūsu ṭhānesu vibhattiṃ āropesi.
  1123. 371123,96,1277,114,121,1,56,7,Samādhi chakiccoti ñatvā chasu ṭhānesu vibhattiṃ āropesi.
  1124. 371124,96,1277,122,130,1,58,7,Paññā sattakiccāti ñatvā sattasu ṭhānesu vibhattiṃ āropesi’.
  1125. 371125,96,1278,2,11,1,55,8,Tatridaṃ opammaṃ– eko kira paṇḍito rājā rahogato cintesi–
  1126. 371126,96,1278,12,28,1,94,12,"‘ imaṃ rājakulasantakaṃ na yathā vā tathā vā khāditabbaṃ, sippānucchavikaṃ vetanaṃ vaḍḍhessāmī’ ti. "
  1127. 371127,96,1278,29,39,1,68,8,So sabbe sippike sannipātāpetvā‘ ekekasippajānanake pakkosathā’ ti āha.
  1128. 371128,96,1278,40,45,1,44,5,Evaṃ pakkosiyamānā aṭṭhārasa janā uṭṭhahiṃsu.
  1129. 371129,96,1278,46,51,1,41,5,Tesaṃ ekekaṃ paṭivīsaṃ dāpetvā vissajjesi.
  1130. 371130,96,1278,52,65,1,68,11,‘ Dve dve sippāni jānantā āgacchantū’ ti vutte pana satta janā āgamaṃsu.
  1131. 371131,96,1278,66,71,1,29,5,Tesaṃ dve dve paṭivīse dāpesi.
  1132. 371132,96,1278,72,82,1,54,8,‘ Tīṇi sippāni jānantā āgacchantū’ ti vutte ekova āgacchi.
  1133. 371133,96,1278,83,87,1,26,4,Tassa tayo paṭivīse dāpesi.
  1134. 371134,96,1278,88,99,1,61,9,‘ Cattāri sippāni jānantā āgacchantū’ ti vutte dve janā āgamaṃsu.
  1135. 371135,96,1278,100,105,1,37,5,Tesaṃ cattāri cattāri paṭivīse dāpesi.
  1136. 371136,96,1278,106,117,1,56,8,‘ Pañca sippāni jānantā āgacchantū’ ti vutte ekopi nāgacchi .
  1137. 371137,96,1278,118,128,1,53,8,‘ Cha sippāni jānantā āgacchantū’ ti vutte ekova āgacchi.
  1138. 371138,96,1278,129,133,1,25,4,Tassa cha paṭivīse dāpesi.
  1139. 371139,96,1278,134,145,1,55,8,‘ Satta sippāni jānantā āgacchantū’ ti vutte ekova āgacchi.
  1140. 371140,96,1278,146,150,1,27,4,Tassa satta paṭivīse dāpesi.
  1141. 371141,96,1279,2,8,1,44,6,Tattha paṇḍito rājā viya anuttaro dhammarājā.
  1142. 371142,96,1279,9,14,1,53,5,Sippajānanakā viya cittacittaṅgavasena uppannā dhammā.
  1143. 371143,96,1279,15,22,1,86,7,Sippānucchavikavetanavaḍḍhanaṃ viya kiccavasena tesaṃ tesaṃ dhammānaṃ vibhattiāropanaṃ.
  1144. 371144,96,1280,2,25,1,318,23,Sabbepi panete dhammā phassapañcakavasena jhānaṅgavasena indriyavasena maggavasena balavasena mūlavasena kammapathavasena lokapālavasena passaddhivasena lahutāvasena mudutāvasena kammaññatāvasena pāguññatāvasena ujukatāvasena satisampajaññavasena samathavipassanāvasena paggāhāvikkhepavasenāti sattarasa rāsayo hontīti.
  1145. 371145,96,1281,2,4,1,29,2,Dhammuddesavārakathā niṭṭhitā.
  1146. 371146,96,1282,2,3,1,34,2,Kāmāvacarakusalaṃ niddesavārakathā
  1147. 371147,96,1283,2,24,1,149,17,2. Idāni tāneva dhammuddesavāre pāḷiāruḷhāni chappaññāsa padāni vibhajitvā dassetuṃ‘ katamo tasmiṃ samaye phasso hotī’ tiādinā nayena niddesavāro āraddho.
  1148. 371148,96,1284,2,32,1,223,26,"Tattha pucchāya tāva ayamattho– yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ somanassasahagataṃ tihetukaṃ asaṅkhārikaṃ mahācittaṃ uppajjati, tasmiṃ samaye phasso hotīti vutto, katamo so phassoti iminā nayena sabbapucchāsu attho veditabbo. "
  1149. 371149,96,1285,2,17,1,85,12,"Yo tasmiṃ samaye {phasso}ti tasmiṃ samaye yo phusanakavasena uppanno phasso, so {phasso}ti. "
  1150. 371150,96,1285,18,23,1,48,5,Idaṃ phassassa sabhāvadīpanato sabhāvapadaṃ nāma.
  1151. 371151,96,1285,24,27,1,21,2,{Phusanā}ti phusanākāro.
  1152. 371152,96,1285,28,35,1,59,6,{Samphusanā}ti phusanākārova upasaggena padaṃ vaḍḍhetvā vutto.
  1153. 371153,96,1285,36,39,1,33,3,Samphusitattan ti samphusitabhāvo.
  1154. 371154,96,1285,40,65,1,146,20,"Ayaṃ panettha yojanā – yo tasmiṃ samaye phusanakavasena phasso, yā tasmiṃ samaye phusanā, yā tasmiṃ samaye samphusanā, yaṃ tasmiṃ samaye samphusitattaṃ; "
  1155. 371155,96,1285,66,87,1,142,18,"atha vā, yo tasmiṃ samaye phusanavasena phasso, aññenāpi pariyāyena phusanā samphusanā samphusitattanti vuccati, ayaṃ tasmiṃ samaye phasso hotīti. "
  1156. 371156,96,1285,88,94,1,59,6,Vedanādīnampi niddesesu imināva nayena padayojanā veditabbā.
  1157. 371157,96,1286,2,6,1,47,4,Ayaṃ panettha sabbasādhāraṇo vibhattivinicchayo.
  1158. 371158,96,1286,7,32,1,226,23,"Yānimāni bhagavatā paṭhamaṃ kāmāvacaraṃ kusalaṃ mahācittaṃ bhājetvā dassentena atirekapaṇṇāsapadāni mātikāvasena ṭhapetvā puna ekekapadaṃ gahetvā vibhattiṃ āropitāni, tāni vibhattiṃ gacchantāni tīhi kāraṇehi vibhattiṃ gacchanti; "
  1159. 371159,96,1286,33,39,1,42,6,nānā hontāni catūhi kāraṇehi nānā bhavanti.
  1160. 371160,96,1286,40,45,1,41,5,Aparadīpanā panettha dve ṭhānāni gacchati.
  1161. 371161,96,1286,46,47,1,6,1,Kathaṃ?
  1162. 371162,96,1286,48,57,1,91,9,Etānihi byañjanavasena upasaggavasena atthavasenāti imehi tīhi kāraṇehi vibhattiṃ gacchanti.
  1163. 371163,96,1286,58,70,1,108,11,"Tattha kodho kujjhanā kujjhitattaṃ, doso dussanā dussitattanti evaṃ byañjanavasena vibhattigamanaṃ veditabbaṃ. "
  1164. 371164,96,1286,71,79,1,55,8,Ettha hi ekova kodho byañjanavasena evaṃ vibhattiṃ gato.
  1165. 371165,96,1286,80,89,1,85,9,Cāro vicāro anuvicāro upavicāroti evaṃ pana upasaggavasena vibhattigamanaṃ veditabbaṃ.
  1166. 371166,96,1286,90,100,1,100,10,Paṇḍiccaṃ kosallaṃ nepuññaṃ vebhabyā cintā upaparikkhāti evaṃ atthavasena vibhattigamanaṃ veditabbaṃ.
  1167. 371167,96,1286,101,108,1,60,7,Tesu phassapadaniddese tāva imā tissopi vibhattiyo labbhanti.
  1168. 371168,96,1286,109,118,1,56,7,‘ Phasso phusanā’ ti hi byañjanavasena vibhattigamanaṃ hoti.
  1169. 371169,96,1286,119,124,1,28,3,‘ Samphusanā’ ti upasaggavasena.
  1170. 371170,96,1286,125,130,1,29,3,‘ Samphusitattan’ ti atthavasena.
  1171. 371171,96,1286,131,136,1,58,5,Iminā nayena sabbapadaniddesesu vibhattigamanaṃ veditabbaṃ.
  1172. 371172,96,1287,2,14,1,121,12,Nānā hontānipi pana nāmanānattena lakkhaṇanānattena kiccanānattena paṭikkhepanānattenāti imehi catūhi kāraṇehi nānā honti.
  1173. 371173,96,1287,15,21,1,40,6,Tattha katamo tasmiṃ samaye byāpādo hoti?
  1174. 371174,96,1287,22,50,1,103,17,"Yo tasmiṃ samaye doso dussanāti( dha. sa.419) ettha byāpādoti vā, dosoti vā, dvepi ete kodho eva, nāmena nānattaṃ gatāti. "
  1175. 371175,96,1287,51,57,1,38,4,Evaṃ‘ nāmanānattena’ nānattaṃ veditabbaṃ.
  1176. 371176,96,1288,2,9,1,48,7,Rāsaṭṭhena ca pañcapi khandhā ekova khandho hoti.
  1177. 371177,96,1288,10,30,1,178,16,"Ettha pana rūpaṃ ruppanalakkhaṇaṃ, vedanā vedayitalakkhaṇā, saññā sañjānanalakkhaṇā, cetanā cetayitalakkhaṇā, viññāṇaṃ vijānanalakkhaṇanti iminā lakkhaṇanānattena pañcakkhandhā honti. "
  1178. 371178,96,1288,31,37,1,42,4,Evaṃ‘ lakkhaṇanānattena’ nānattaṃ veditabbaṃ.
  1179. 371179,96,1289,2,5,1,21,2,Cattāro sammappadhānā–
  1180. 371180,96,1289,6,44,1,153,18,‘‘ idha bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya… pe… cittaṃ paggaṇhāti padahatī’’ ti( vibha.390; dī. ni.2.402) ekameva vīriyaṃ kiccanānattena catūsu ṭhānesu āgataṃ.
  1181. 371181,96,1289,45,51,1,39,4,Evaṃ‘ kiccanānattena’ nānattaṃ veditabbaṃ.
  1182. 371182,96,1290,2,37,1,202,19,"Cattāro asaddhammā– kodhagarutā na saddhammagarutā, makkhagarutā na saddhammagarutā, lābhagarutā na saddhammagarutā, sakkāragarutā na saddhammagarutāti, evamādīsu( a. ni.4.44) pana‘ paṭikkhepanānattena’ nānattaṃ veditabbaṃ. "
  1183. 371183,96,1291,2,13,1,90,10,"Imāni pana cattāri nānattāni na phasseyeva labbhanti, sabbesupi phassapañcakādīsu labbhanti. "
  1184. 371184,96,1291,14,23,1,48,7,Phassassa hi phassoti nāmaṃ… pe… cittassa cittanti.
  1185. 371185,96,1291,24,39,1,124,11,"Phasso ca phusanalakkhaṇo, vedanā vedayitalakkhaṇā, saññā sañjānanalakkhaṇā, cetanā cetayitalakkhaṇā, viññāṇaṃ vijānanalakkhaṇaṃ. "
  1186. 371186,96,1291,40,55,1,116,11,"Tathā phasso phusanakicco, vedanā anubhavanakiccā, saññā sañjānanakiccā, cetanā cetayitakiccā, viññāṇaṃ vijānanakiccanti. "
  1187. 371187,96,1291,56,60,1,39,4,Evaṃ kiccanānattena nānattaṃ veditabbaṃ.
  1188. 371188,96,1292,2,5,1,41,3,Paṭikkhepanānattaṃ phassapañcamake natthi.
  1189. 371189,96,1292,6,17,1,121,11,Alobhādiniddese pana alobho alubbhanā alubbhitattantiādinā nayena labbhatīti evaṃ paṭikkhepanānattena nānattaṃ veditabbaṃ.
  1190. 371190,96,1292,18,24,1,74,6,Evaṃ sabbapadaniddesesu labbhamānavasena catubbidhampi nānattaṃ veditabbaṃ.
  1191. 371191,96,1293,2,13,1,78,11,Aparadīpanā pana padatthuti vā hoti daḷhīkammaṃ vāti evaṃ dve ṭhānāni gacchati.
  1192. 371192,96,1293,14,27,1,106,13,Yaṭṭhikoṭiyā uppīḷentena viya hi sakimeva phassoti vutte etaṃ padaṃ phullitamaṇḍitavibhūsitaṃ nāma na hoti.
  1193. 371193,96,1293,28,44,1,138,13,Punappunaṃ byañjanavasena upasaggavasena atthavasena‘ phasso phusanā samphusanā samphusitattan’ ti vutte phullitamaṇḍitavibhūsitaṃ nāma hoti.
  1194. 371194,96,1293,45,69,1,189,22,"Yathā hi daharakumāraṃ nhāpetvā, manoramaṃ vatthaṃ paridahāpetvā pupphāni piḷandhāpetvā akkhīni añjetvā athassa nalāṭe ekameva manosilābinduṃ kareyyuṃ, tassa na ettāvatā cittatilako nāma hoti. "
  1195. 371195,96,1293,70,78,1,65,8,Nānāvaṇṇehi pana parivāretvā bindūsu katesu cittatilako nāma hoti.
  1196. 371196,96,1293,79,81,1,27,2,Evaṃsampadamidaṃ veditabbaṃ.
  1197. 371197,96,1293,82,87,1,20,3,Ayaṃ‘ padatthuti’ nāma.
  1198. 371198,96,1294,2,11,1,84,8,Byañjanavasena upasaggavasena atthavasena ca punappunaṃ bhaṇanameva daḷhīkammaṃ nāma.
  1199. 371199,96,1294,12,40,1,89,19,Yathā hi‘ āvuso’ ti vā‘ bhante’ ti vā‘ yakkho’ ti vā‘ sappo’ ti vā vutte daḷhīkammaṃ nāma na hoti.
  1200. 371200,96,1294,41,63,1,87,14,‘ Āvuso āvuso’‘ bhante bhante’‘ yakkho yakkho’‘ sappo sappo’ ti vutte pana daḷhīkammaṃ nāma hoti.
  1201. 371201,96,1294,64,79,1,93,13,Evameva sakideva yaṭṭhikoṭiyā uppīḷentena viya‘ phasso’ ti vutte padaṃ daḷhīkammaṃ nāma na hoti.
  1202. 371202,96,1294,80,97,1,130,13,Punappunaṃ byañjanavasena upasaggavasena atthavasena‘ phasso phusanā samphusanā samphusitattan’ ti vutteyeva‘ daḷhīkammaṃ’ nāma hotīti.
  1203. 371203,96,1294,98,103,1,37,5,Evaṃ aparadīpanā dve ṭhānāni gacchati.
  1204. 371204,96,1294,104,110,1,67,6,Etassāpi vasena labbhamānakapadaniddesesu sabbattha attho veditabbo.
  1205. 371205,96,1295,2,22,1,138,18,"Ayaṃ tasmiṃ samaye phasso {hotī}ti yasmiṃ samaye paṭhamaṃ kāmāvacaraṃ mahākusalacittaṃ uppajjati, tasmiṃ samaye ayaṃ phasso nāma hotīti attho. "
  1206. 371206,96,1295,23,27,1,38,4,Ayaṃ tāva phassapadaniddesassa vaṇṇanā.
  1207. 371207,96,1295,28,36,1,74,8,Ito paresu pana vedanādīnaṃ padānaṃ niddesesu visesamattameva vaṇṇayissāma.
  1208. 371208,96,1295,37,41,1,35,4,Sesaṃ idha vuttanayeneva veditabbaṃ.
  1209. 371209,96,1296,2,26,1,111,16,"3. Yaṃ tasmiṃ {samaye}ti ettha kiñcāpi katamā tasmiṃ samaye vedanā hotīti āraddhaṃ,‘ sātapadavasena pana‘ yan’ ti vuttaṃ. "
  1210. 371210,96,1296,27,38,1,95,9,Tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajan ti ettha‘ tajjā’ vuccati tassa sātasukhassa anucchavikā sāruppā.
  1211. 371211,96,1296,39,47,1,42,6,Anucchavikatthopi hi ayaṃ‘ tajjā’ -saddo hoti.
  1212. 371212,96,1296,48,49,1,7,1,Yathāha–
  1213. 371213,96,1296,50,68,1,36,5,‘‘ tajjaṃ tassāruppaṃ kathaṃ mantetī’’ ti( ma. ni.3.246).
  1214. 371214,96,1296,69,79,1,71,10,Tehi vā rūpādīhi ārammaṇehi imassa ca sukhassa paccayehi jātātipi tajjā.
  1215. 371215,96,1296,80,84,1,55,4,Manoviññāṇameva nissattaṭṭhena dhātūti manoviññāṇadhātu.
  1216. 371216,96,1296,85,92,1,51,6,"Samphassato jātaṃ, samphasse vā jātanti samphassajaṃ. "
  1217. 371217,96,1296,93,95,1,25,2,Cittanissitattā cetasikaṃ.
  1218. 371218,96,1296,96,99,1,19,2,Madhuraṭṭhena sātaṃ.
  1219. 371219,96,1296,100,120,1,144,18,"Idaṃ vuttaṃ hoti– yaṃ tasmiṃ samaye yathāvuttena atthena tajjāya manoviññāṇadhātuyā samphassajaṃ cetasikaṃ sātaṃ, ayaṃ tasmiṃ samaye vedanā hotīti. "
  1220. 371220,96,1296,121,126,1,41,5,Evaṃ sabbapadehi saddhiṃ yojanā veditabbā.
  1221. 371221,96,1297,2,13,1,102,10,"Idāni cetasikaṃ sukhan tiādīsu cetasikapadena kāyikasukhaṃ paṭikkhipati, sukhapadena cetasikaṃ dukkhaṃ. "
  1222. 371222,96,1297,14,18,1,40,4,Cetosamphassajan ti cittasamphasse jātaṃ.
  1223. 371223,96,1297,19,30,1,61,9,"Sātaṃ sukhaṃ vedayitan ti sātaṃ vedayitaṃ, na asātaṃ vedayitaṃ; "
  1224. 371224,96,1297,31,37,1,37,5,"sukhaṃ vedayitaṃ, na dukkhaṃ vedayitaṃ. "
  1225. 371225,96,1297,38,43,1,43,5,Parato tīṇi padāni itthiliṅgavasena vuttāni.
  1226. 371226,96,1297,44,49,1,20,4,"Sātā vedanā, na asātā; "
  1227. 371227,96,1297,50,55,1,24,4,"sukhā vedanā, na dukkhāti. "
  1228. 371228,96,1297,56,59,1,22,3,Ayameva panettha attho.
  1229. 371229,96,1298,2,14,1,117,7,4. Saññāniddese {tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā}ti tassākusalasaññāya anucchavikāya manoviññāṇadhātuyā samphassamhi jātā.
  1230. 371230,96,1298,15,18,1,20,2,{Saññā}ti sabhāvanāmaṃ.
  1231. 371231,96,1298,19,22,1,25,2,{Sañjānanā}ti sañjānanākāro.
  1232. 371232,96,1298,23,26,1,31,3,Sañjānitattan ti sañjānitabhāvo.
  1233. 371233,96,1299,2,10,1,41,5,5. Cetanāniddese pi imināva nayena veditabbo.
  1234. 371234,96,1300,2,5,1,36,3,Cittaniddese cittavicittatāya cittaṃ.
  1235. 371235,96,1300,6,10,1,33,4,Ārammaṇaṃ minamānaṃ jānātīti mano.
  1236. 371236,96,1300,11,15,1,19,4,Mānasan ti mano eva.
  1237. 371237,96,1300,16,48,1,92,13,‘‘ Antalikkhacaro pāso yvāyaṃ carati mānaso’’ ti( saṃ. ni.1.151; mahāva.33) hi ettha pana sampayuttakadhammo‘ mānaso’ ti vutto.
  1238. 371238,96,1301,2,11,1,42,7,"‘ ‘ Kathañhi bhagavā tuyhaṃ, sāvako sāsane rato; "
  1239. 371239,96,1302,2,22,1,46,7,"Appattamānaso sekkho, kālaṃ kayirā jane sutā’’ ti.( saṃ. ni.1.159); "
  1240. 371240,96,1303,2,9,1,33,5,Ettha arahattaṃ‘ mānasan’ ti vuttaṃ.
  1241. 371241,96,1303,10,16,1,24,4,Idha pana‘ manova’ mānasaṃ.
  1242. 371242,96,1303,17,21,1,36,4,Byañjanavasena hetaṃ padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  1243. 371243,96,1304,2,5,1,17,3,Hadayan ti cittaṃ.
  1244. 371244,96,1304,6,39,1,78,13,"‘‘ Cittaṃ vā te khipissāmi, hadayaṃ vā te phālessāmī’’ ti( saṃ. ni.1.237; su. ni. āḷavakasutta) ettha uro hadayanti vuttaṃ."
  1245. 371245,96,1304,40,61,1,52,8,‘‘ Hadayā hadayaṃ maññe aññāya tacchatī’’ ti( ma. ni.1.63) ettha cittaṃ.
  1246. 371246,96,1304,62,88,1,36,5,‘‘ Vakkaṃ hadayan’’ ti( dī. ni.2.377; ma. ni.1.110) ettha hadayavatthu.
  1247. 371247,96,1304,89,99,1,54,7,Idha pana cittameva abbhantaraṭṭhena‘ hadayan’ ti vuttaṃ.
  1248. 371248,96,1304,100,103,1,32,3,Tameva parisuddhaṭṭhena paṇḍaraṃ.
  1249. 371249,96,1304,104,107,1,28,3,Bhavaṅgaṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ.
  1250. 371250,96,1304,108,109,1,7,1,Yathāha–
  1251. 371251,96,1304,110,135,1,83,9,"‘‘ pabhassaramidaṃ, bhikkhave, cittaṃ, tañca kho āgantukehi upakkilesehi upakkiliṭṭhan’’ ti( a. ni.1.49). "
  1252. 371252,96,1304,136,155,1,128,16,"Tato nikkhantattā pana akusalampi, gaṅgāya nikkhantā nadī gaṅgā viya, godhāvarito nikkhantā godhāvarī viya ca, paṇḍarantveva vuttaṃ. "
  1253. 371253,96,1305,2,10,1,76,8,Mano manāyatanan ti idha pana manoggahaṇaṃ manasseva āyatanabhāvadīpanatthaṃ.
  1254. 371254,96,1305,11,13,1,14,2,Tenetaṃ dīpeti–
  1255. 371255,96,1305,14,31,1,97,13,"‘ nayidaṃ devāyatanaṃ viya manassa āyatanattā manāyatanaṃ, atha kho mano eva āyatanaṃ manāyatanan’ ti. "
  1256. 371256,96,1305,32,42,1,112,9,Tattha nivāsaṭhānaṭṭhena ākaraṭṭhena samosaraṇaṭhānaṭṭhena sañjātidesaṭṭhena kāraṇaṭṭhena ca āyatanaṃ veditabbaṃ.
  1257. 371257,96,1305,43,54,1,85,9,Tathā hi loke‘ issarāyatanaṃ vāsudevāyatanan’ tiādīsu nivāsaṭṭhānaṃ āyatananti vuccati.
  1258. 371258,96,1305,55,61,1,43,4,‘ Suvaṇṇāyatanaṃ rajatāyatanan’ tiādīsu ākaro.
  1259. 371259,96,1305,62,84,1,77,9,Sāsane pana‘‘ manorame āyatane sevanti naṃ vihaṅgamā’’ tiādīsu( a. ni.5.38) samosaraṇaṭṭhānaṃ.
  1260. 371260,96,1305,85,94,1,50,5,‘‘ Dakkhiṇāpatho gunnaṃ āyatanan’’ tiādīsu sañjātideso.
  1261. 371261,96,1305,95,116,1,72,8,‘‘ Tatra tatreva sakkhibhabbataṃ pāpuṇāti sati satiāyatane’’ tiādīsu( ma. ni.3.158) kāraṇaṃ.
  1262. 371262,96,1305,117,124,1,80,7,Idha pana sañjātidesaṭṭhena samosaraṇaṭhānaṭṭhena kāraṇaṭṭhenāti tidhāpi vaṭṭati.
  1263. 371263,96,1306,2,10,1,73,8,Phassādayo hi dhammā ettha sañjāyantīti sañjātidesaṭṭhenapi etaṃ āyatanaṃ.
  1264. 371264,96,1306,11,17,1,102,6,Bahiddhā rūpasaddagandharasaphoṭṭhabbā ārammaṇabhāvenettha osarantīti samosaraṇaṭhānaṭṭhenapi āyatanaṃ.
  1265. 371265,96,1306,18,25,1,87,7,Phassādīnaṃ pana sahajātādipaccayaṭṭhena kāraṇattā kāraṇaṭṭhenapi āyatananti veditabbaṃ.
  1266. 371266,96,1306,26,28,1,25,2,Manindriyaṃ vuttatthameva.
  1267. 371267,96,1307,2,7,1,55,5,Vijānātīti viññāṇaṃ viññāṇameva khandho viññāṇakkhandho.
  1268. 371268,96,1307,8,12,1,35,4,Tassa rāsiādivasena attho veditabbo.
  1269. 371269,96,1307,13,25,1,42,3,Mahāudakakkhandhotveva saṅkhyaṃ gacchatīti( a. ni.4.51).
  1270. 371270,96,1307,26,31,1,33,5,Ettha hi rāsaṭṭhena khandho vutto.
  1271. 371271,96,1307,32,49,1,48,4,‘‘ Sīlakkhandho samādhikkhandho’’ tiādīsu( dī. ni.3.355) guṇaṭṭhena.
  1272. 371272,96,1307,50,71,1,70,8,‘‘ Addasā kho bhagavā mahantaṃ dārukkhandhan’’ ti( saṃ. ni.4.241) ettha paṇṇattimattaṭṭhena.
  1273. 371273,96,1307,72,77,1,31,5,Idha pana ruḷhito khandho vutto.
  1274. 371274,96,1307,78,85,1,54,6,Rāsaṭṭhena hi viññāṇakkhandhassa ekadeso ekaṃ viññāṇaṃ.
  1275. 371275,96,1307,86,103,1,157,16,"Tasmā yathā rukkhassa ekadesaṃ chindanto rukkhaṃ chindatīti vuccati, evameva viññāṇakkhandhassa ekadesabhūtaṃ ekampi viññāṇaṃ ruḷhito viññāṇakkhandhoti vuttaṃ. "
  1276. 371276,96,1308,2,9,1,80,6,{Tajjāmanoviññāṇadhātū}ti tesaṃ phassādīnaṃ dhammānaṃ anucchavikā manoviññāṇadhātu.
  1277. 371277,96,1308,10,27,1,130,15,"Imasmiñhi pade ekameva cittaṃ minanaṭṭhena mano, vijānanaṭṭhena viññāṇaṃ, sabhāvaṭṭhena nissattaṭṭhena vā dhātūti tīhi nāmehi vuttaṃ. "
  1278. 371278,96,1308,28,56,1,213,22,"Iti imasmiṃ phassapañcamake phasso tāva yasmā phasso eva, na tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajo, cittañca yasmā tajjāmanoviññāṇadhātu eva, tasmā imasmiṃ padadvaye ‘ tajjāmanoviññāṇadhātusamphassajā’ ti paññatti na āropitā. "
  1279. 371279,96,1308,57,64,1,62,7,Vitakkapadādīsu pana labbhamānāpi idha pacchinnattā na uddhaṭā.
  1280. 371280,96,1309,2,16,1,131,13,Imesañca pana phassapañcamakānaṃ dhammānaṃ pāṭiyekkaṃ pāṭiyekkaṃ vinibbhogaṃ katvā paññattiṃ uddharamānena bhagavatā dukkaraṃ kataṃ.
  1281. 371281,96,1309,17,37,1,168,20,Nānāudakānañhi nānātelānaṃ vā ekabhājane pakkhipitvā divasaṃ nimmathitānaṃ vaṇṇa gandharasānaṃ nānatāya disvā vā ghāyitvā vā sāyitvā vā nānākaraṇaṃ sakkā bhaveyya ñātuṃ.
  1282. 371282,96,1309,38,43,1,34,5,Evaṃ santepi taṃ dukkaranti vuttaṃ.
  1283. 371283,96,1309,44,60,1,172,16,Sammāsambuddhena pana imesaṃ arūpīnaṃ cittacetasikānaṃ dhammānaṃ ekārammaṇe pavattamānānaṃ pāṭiyekkaṃ pāṭiyekkaṃ vinibbhogaṃ katvā paññattiṃ uddharamānena atidukkaraṃ kataṃ.
  1284. 371284,96,1309,61,64,1,28,3,Tenāha āyasmā nāgasenatthero–
  1285. 371285,96,1310,2,10,1,35,5,"‘ ‘ Dukkaraṃ, mahārāja, bhagavatā katanti."
  1286. 371286,96,1310,11,22,1,47,7,"‘ Kiṃ, bhante nāgasena, bhagavatā dukkaraṃ katan’ ti."
  1287. 371287,96,1310,23,57,1,189,24,"‘ Dukkaraṃ, mahārāja, bhagavatā kataṃ, yaṃ imesaṃ arūpīnaṃ cittacetasikānaṃ dhammānaṃ ekārammaṇe pavattamānānaṃ vavatthānaṃ akkhātaṃ– ayaṃ phasso, ayaṃ vedanā, ayaṃ saññā, ayaṃ cetanā, idaṃ cittan’ ti."
  1288. 371288,96,1310,58,66,1,24,4,"‘ Opammaṃ, bhante, karohī’ ti."
  1289. 371289,96,1310,67,112,1,246,34,"‘ Yathā, mahārāja, kocideva puriso nāvāya samuddaṃ ajjhogāhetvā hatthapuṭena udakaṃ gahetvā jivhāya sāyitvā jāneyya nu kho, mahārāja, so puriso– idaṃ gaṅgāya udakaṃ, idaṃ yamunāya udakaṃ, idaṃ aciravatiyā udakaṃ, idaṃ sarabhuyā udakaṃ, idaṃ mahiyā udakan’ ti?"
  1290. 371290,96,1310,113,121,1,26,4,"‘ Dukkaraṃ, bhante, jānitun’ ti."
  1291. 371291,96,1310,122,157,1,111,15,"‘ Tato dukkarataraṃ kho, mahārāja, bhagavatā kataṃ yaṃ imesaṃ arūpīnaṃ cittacetasikānaṃ dhammānaṃ… pe… idaṃ cittan’’’ ti( mi. pa.2.7.16). "
  1292. 371292,96,1311,2,8,1,34,3,7. Vitakkaniddese takkanavasena takko.
  1293. 371293,96,1311,9,24,1,130,15,Tassa tittakaṃ takkesi kumbhaṃ takkesi sakaṭaṃ takkesi yojanaṃ takkesi addhayojanaṃ takkesīti evaṃ takkanavasena pavatti veditabbā.
  1294. 371294,96,1311,25,28,1,26,3,Idaṃ takkassa sabhāvapadaṃ.
  1295. 371295,96,1311,29,31,1,23,2,Vitakkanavasena vitakko.
  1296. 371296,96,1311,32,34,1,27,2,Balavataratakkassetaṃ nāmaṃ.
  1297. 371297,96,1311,35,38,1,29,3,Suṭṭhu kappanavasena saṅkappo.
  1298. 371298,96,1311,39,44,1,39,5,Ekaggaṃ cittaṃ ārammaṇe appetīti appanā.
  1299. 371299,96,1311,45,49,1,36,3,Dutiyapadaṃ upasaggavasena vaḍḍhitaṃ .
  1300. 371300,96,1311,50,54,1,29,4,Balavatarā vā appanā byappanā.
  1301. 371301,96,1311,55,61,1,63,6,Ārammaṇe cittaṃ abhiniropeti patiṭṭhāpetīti cetaso abhiniropanā.
  1302. 371302,96,1311,62,69,1,80,7,Yāthāvatāya niyyānikatāya ca kusalabhāvappatto pasattho saṅkappoti sammāsaṅkappo.
  1303. 371303,96,1312,2,9,1,42,4,8. Vicāraniddese ārammaṇe caraṇakavasena cāro.
  1304. 371304,96,1312,10,12,1,21,2,Idamassa sabhāvapadaṃ.
  1305. 371305,96,1312,13,16,1,21,2,Vicaraṇavasena vicāro .
  1306. 371306,96,1312,17,20,1,34,3,Anugantvā vicaraṇavasena anuvicāro.
  1307. 371307,96,1312,21,25,1,36,3,Upagantvā vicaraṇavasena {upavicāro}ti.
  1308. 371308,96,1312,26,30,1,35,4,Upasaggavasena vā padāni vaḍḍhitāni.
  1309. 371309,96,1312,31,42,1,80,9,"Ārammaṇe cittaṃ, saraṃ viya jiyāya, anusandahitvā ṭhapanato cittassa anusandhānatā. "
  1310. 371310,96,1312,43,48,1,53,5,Ārammaṇaṃ anupekkhamāno viya tiṭṭhatīti anupekkhanatā.
  1311. 371311,96,1312,49,53,1,43,4,Vicaraṇavasena vā upekkhanatā anupekkhanatā.
  1312. 371312,96,1313,2,9,1,31,3,9. Pītiniddese {pītī}ti sabhāvapadaṃ.
  1313. 371313,96,1313,10,13,1,26,3,Pamuditassa bhāvo pāmojjaṃ.
  1314. 371314,96,1313,14,16,1,19,2,Āmodanākāro āmodanā.
  1315. 371315,96,1313,17,19,1,21,2,Pamodanākāro pamodanā.
  1316. 371316,96,1313,20,37,1,134,16,"Yathā vā bhesajjānaṃ vā telānaṃ vā uṇhodakasītodakānaṃ vā ekatokaraṇaṃ modanāti vuccati, evamayampi pīti dhammānaṃ ekatokaraṇena modanā. "
  1317. 371317,96,1313,38,44,1,53,6,Upasaggavasena pana maṇḍetvā āmodanā pamodanāti vuttā.
  1318. 371318,96,1313,45,47,1,13,2,Hāsetīti hāso.
  1319. 371319,96,1313,48,50,1,17,2,Pahāsetīti pahāso.
  1320. 371320,96,1313,51,53,1,37,2,Haṭṭhapahaṭṭhākārānametaṃ adhivacanaṃ.
  1321. 371321,96,1313,54,56,1,14,2,Vittīti vittaṃ;
  1322. 371322,96,1313,57,59,1,17,2,dhanassetaṃ nāmaṃ.
  1323. 371323,96,1313,60,65,1,53,5,Ayaṃ pana somanassapaccayattā vittisarikkhatāya vitti.
  1324. 371324,96,1313,66,84,1,123,16,"Yathā hi dhanino dhanaṃ paṭicca somanassaṃ uppajjati, evaṃ pītimatopi pītiṃ paṭicca somanassaṃ uppajjati, tasmā vittīti vuttā. "
  1325. 371325,96,1313,85,89,1,41,4,Tuṭṭhisabhāvasaṇṭhitāya pītiyā etaṃ nāmaṃ.
  1326. 371326,96,1313,90,99,1,73,8,Pītimā pana puggalo kāyacittānaṃ uggatattā abbhuggatattā udaggoti vuccati .
  1327. 371327,96,1313,100,103,1,23,3,Udaggassa bhāvo odagyaṃ.
  1328. 371328,96,1313,104,107,1,24,3,Attano manatā attamanatā.
  1329. 371329,96,1313,108,125,1,128,16,"Anabhiraddhassa hi mano dukkhapadaṭṭhānattā attano mano nāma na hoti, abhiraddhassa pana sukhapadaṭṭhānattā attano mano nāma hoti. "
  1330. 371330,96,1313,126,132,1,39,5,"Iti attano manatā attamanatā, sakamanatā. "
  1331. 371331,96,1313,133,136,1,25,3,Sakamanassa bhāvoti attho.
  1332. 371332,96,1313,137,158,1,120,17,"Sā pana yasmā na aññassa kassaci attano manatā, cittasseva paneso bhāvo, cetasiko dhammo, tasmā attamanatā {cittassā}ti vuttā. "
  1333. 371333,96,1314,2,10,1,54,5,11. Ekaggatāniddese acalabhāvena ārammaṇe tiṭṭhatīti ṭhiti.
  1334. 371334,96,1314,11,15,1,42,4,Parato padadvayaṃ upasaggavasena vaḍḍhitaṃ.
  1335. 371335,96,1314,16,23,1,66,6,Apica sampayuttadhamme ārammaṇamhi sampiṇḍetvā tiṭṭhatīti saṇṭhiti.
  1336. 371336,96,1314,24,29,1,52,5,Ārammaṇaṃ ogāhetvā anupavisitvā tiṭṭhatīti avaṭṭhiti.
  1337. 371337,96,1314,30,40,1,80,9,Kusalapakkhasmiñhi cattāro dhammā ārammaṇaṃ ogāhanti– saddhā sati samādhi paññāti.
  1338. 371338,96,1314,41,54,1,90,10,"Teneva saddhā okappanāti vuttā, sati apilāpanatāti, samādhi avaṭṭhitīti, paññā pariyogāhanāti. "
  1339. 371339,96,1314,55,65,1,71,9,Akusalapakkhe pana tayo dhammā ārammaṇaṃ ogāhanti– taṇhā diṭṭhi avijjāti.
  1340. 371340,96,1314,66,70,1,22,4,Teneva te oghāti vuttā.
  1341. 371341,96,1314,71,76,1,38,5,Cittekaggatā panettha na balavatī hoti.
  1342. 371342,96,1314,77,100,1,185,21,"Yathā hi rajuṭṭhānaṭṭhāne udakena siñcitvā sammaṭṭhe thokameva kālaṃ rajo sannisīdati, sukkhante sukkhante puna pakatibhāvena vuṭṭhāti, evameva akusalapakkhe cittekaggatā na balavatī hoti. "
  1343. 371343,96,1314,101,129,1,226,25,"Yathā pana tasmiṃ ṭhāne ghaṭehi udakaṃ āsiñcitvā kudālena khanitvā ākoṭanamaddanaghaṭṭanāni katvā upalitte ādāse viya chāyā paññāyati, vassasatātikkamepi taṃmuhuttakataṃ viya hoti, evameva kusalapakkhe cittekaggatā balavatī hoti. "
  1344. 371344,96,1315,2,7,1,70,5,Uddhaccavicikicchāvasena pavattassa visāhārassa paṭipakkhato avisāhāro.
  1345. 371345,96,1315,8,13,1,60,5,Uddhaccavicikicchāvaseneva gacchantaṃ cittaṃ vikkhipati nāma.
  1346. 371346,96,1315,14,21,1,49,7,Ayaṃ pana tathāvidho vikkhepo na hotīti avikkhepo.
  1347. 371347,96,1315,22,33,1,77,10,"Uddhaccavicikicchāvaseneva ca cittaṃ visāhaṭaṃ nāma hoti, ito cito ca harīyati. "
  1348. 371348,96,1315,34,41,1,63,7,Ayaṃ pana evaṃ avisāhaṭassa mānasassa bhāvoti avisāhaṭamānasatā.
  1349. 371349,96,1316,2,12,1,79,6,"{Samatho}ti tividho samatho– cittasamatho, adhikaraṇasamatho, sabbasaṅkhārasamathoti. "
  1350. 371350,96,1316,13,20,1,57,6,Tattha aṭṭhasu samāpattīsu cittekaggatā cittasamatho nāma.
  1351. 371351,96,1316,21,33,1,95,10,"Tañhi āgamma cittacalanaṃ cittavipphanditaṃ sammati vūpasammati, tasmā so {cittasamatho}ti vuccati. "
  1352. 371352,96,1316,34,38,1,57,4,Sammukhāvinayādisattavidho samatho adhikaraṇasamatho nāma.
  1353. 371353,96,1316,39,52,1,94,11,"Tañhi āgamma tāni tāni adhikaraṇāni sammanti vūpasammanti, tasmā so {adhikaraṇasamatho}ti vuccati. "
  1354. 371354,96,1316,53,67,1,104,12,"Yasmā pana sabbe saṅkhārā nibbānaṃ āgamma sammanti vūpasammanti, tasmā taṃ {sabbasaṅkhārasamatho}ti vuccati. "
  1355. 371355,96,1316,68,72,1,36,4,Imasmiṃ atthe cittasamatho adhippeto.
  1356. 371356,96,1316,73,77,1,49,4,Samādhilakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti samādhindriyaṃ.
  1357. 371357,96,1316,78,82,1,34,4,Uddhacce na kampatīti samādhibalaṃ.
  1358. 371358,96,1316,83,88,1,60,4,{Sammāsamādhī}ti yāthāvasamādhi niyyānikasamādhi kusalasamādhi.
  1359. 371359,96,1317,2,10,1,58,4,12. Saddhindriyaniddese buddhādiguṇānaṃ saddahanavasena saddhā.
  1360. 371360,96,1317,11,17,1,53,6,Buddhādīni vā ratanāni saddahati pattiyāyatīti saddhā.
  1361. 371361,96,1317,18,21,1,25,2,{Saddahanā}ti saddahanākāro.
  1362. 371362,96,1317,22,30,1,62,7,"Buddhādīnaṃ guṇe ogāhati, bhinditvā viya anupavisatīti okappanā. "
  1363. 371363,96,1317,31,42,1,85,10,"Buddhādīnaṃ guṇesu etāya sattā ativiya pasīdanti, sayaṃ vā abhippasīdatīti abhippasādo. "
  1364. 371364,96,1317,43,65,1,169,19,Idāni yasmā saddhindriyādīnaṃ samāsapadānaṃ vasena aññasmiṃ pariyāye āraddhe ādipadaṃ gahetvāva padabhājanaṃ karīyati– ayaṃ abhidhamme dhammatā– tasmā puna {saddhā}ti vuttaṃ.
  1365. 371365,96,1317,66,75,1,52,8,"Yathā vā itthiyā indriyaṃ itthindriyaṃ, na tathā idaṃ. "
  1366. 371366,96,1317,76,81,1,43,5,Idaṃ pana saddhāva indriyaṃ saddhindriyanti.
  1367. 371367,96,1317,82,87,1,59,5,Evaṃ samānādhikaraṇabhāvañāpanatthampi puna saddhāti vuttaṃ.
  1368. 371368,96,1317,88,95,1,67,7,Evaṃ sabbapadaniddesesu ādipadassa puna vacane payojanaṃ veditabbaṃ.
  1369. 371369,96,1317,96,100,1,51,4,Adhimokkhalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti saddhindriyaṃ.
  1370. 371370,96,1317,101,105,1,34,4,Asaddhiye na kampatīti saddhābalaṃ.
  1371. 371371,96,1318,2,14,1,86,7,13. Vīriyindriyaniddese {cetasiko}ti idaṃ vīriyassa niyamato cetasikabhāvadīpanatthaṃ vuttaṃ.
  1372. 371372,96,1318,15,33,1,126,13,"Idañhi vīriyaṃ‘‘ yadapi, bhikkhave, kāyikaṃ vīriyaṃ tadapi vīriyasambojjhaṅgo, yadapi cetasikaṃ vīriyaṃ tadapi vīriyasambojjhaṅgoti. "
  1373. 371373,96,1318,34,73,1,193,23,"Itihidaṃ uddesaṃ gacchatī’’ ti( saṃ. ni.5.233) evamādīsu suttesu caṅkamādīni karontassa uppannattā‘ kāyikan’ ti vuccamānampi kāyaviññāṇaṃ viya kāyikaṃ nāma natthi, cetasikameva panetanti dassetuṃ‘ cetasiko’ ti vuttaṃ. "
  1374. 371374,96,1318,74,78,1,37,3,{Vīriyārambho}ti vīriyasaṅkhāto ārambho.
  1375. 371375,96,1318,79,82,1,29,3,Iminā sesārambhe paṭikkhipati.
  1376. 371376,96,1318,83,97,1,94,12,Ayañhi‘ ārambha’ -saddo kamme āpattiyaṃ kiriyāyaṃ vīriye hiṃsāya vikopaneti anekesu atthesu āgato.
  1377. 371377,96,1319,2,11,1,47,6,"‘ ‘ Yaṃkiñci dukkhaṃ sambhoti, sabbaṃ ārambhapaccayā; "
  1378. 371378,96,1320,2,19,1,49,6,"Ārambhānaṃ nirodhena, natthi dukkhassa sambhavo’’ ti.( su. ni.749); "
  1379. 371379,96,1321,2,10,1,33,6,Ettha hi kammaṃ‘ ārambho’ ti āgataṃ.
  1380. 371380,96,1321,11,38,1,48,8,‘‘ Ārambhati ca vippaṭisārī ca hotī’’ ti( a. ni.5.142; pu. pa.191) ettha āpatti.
  1381. 371381,96,1321,39,69,1,72,9,‘‘ Mahāyaññā mahārambhā na te honti mahapphalā’’ ti( a. ni.4.39; saṃ. ni.1.120) ettha yūpussāpanādikiriyā.
  1382. 371382,96,1321,70,91,1,60,7,‘‘ Ārambhatha nikkamatha yuñjatha buddhasāsane’’ ti( saṃ. ni.1.185) ettha vīriyaṃ.
  1383. 371383,96,1321,92,113,1,54,8,‘‘ Samaṇaṃ gotamaṃ uddissa pāṇaṃ ārabhantī’’ ti( ma. ni.2.51-52) ettha hiṃsā.
  1384. 371384,96,1321,114,142,1,83,7,‘‘ Bījagāmabhūtagāmasamārambhā paṭivirato hotī’’ ti( dī. ni.1.10; ma. ni.1.293) ettha chedanabhañjanādikaṃ vikopanaṃ.
  1385. 371385,96,1321,143,147,1,31,4,Idha pana vīriyameva adhippetaṃ.
  1386. 371386,96,1321,148,149,1,6,1,Tenāha–
  1387. 371387,96,1321,150,156,1,40,4,‘ vīriyārambhoti vīriyasaṅkhāto ārambho’ ti.
  1388. 371388,96,1321,157,161,1,45,4,Vīriyañhi ārambhanakavasena ārambhoti vuccati.
  1389. 371389,96,1321,162,164,1,21,2,Idamassa sabhāvapadaṃ.
  1390. 371390,96,1321,165,168,1,34,3,Kosajjato nikkhamanavasena nikkamo.
  1391. 371391,96,1321,169,174,1,43,5,Paraṃ paraṃ ṭhānaṃ akkamanavasena parakkamo.
  1392. 371392,96,1321,175,178,1,28,3,Uggantvā yamanavasena uyyāmo.
  1393. 371393,96,1321,179,181,1,22,2,Byāyamanavasena vāyāmo.
  1394. 371394,96,1321,182,184,1,21,2,Ussāhanavasena ussāho.
  1395. 371395,96,1321,185,187,1,30,2,Adhimattussāhanavasena ussoḷhī.
  1396. 371396,96,1321,188,190,1,22,2,Thirabhāvaṭṭhena thāmo.
  1397. 371397,96,1321,191,199,1,92,8,Cittacetasikānaṃ dhāraṇavasena avicchedato vā pavattanavasena kusalasantānaṃ dhāretīti dhiti.
  1398. 371398,96,1322,2,38,1,253,27,"Aparo nayo– nikkamo ceso kāmānaṃ panudanāya, parakkamo ceso bandhanacchedāya, uyyāmo ceso oghanittharaṇāya, vāyāmo ceso pāraṅgamanaṭṭhena, ussāho ceso pubbaṅgamaṭṭhena, ussoḷhī ceso adhimattaṭṭhena, thāmo ceso palighugghāṭanatāya, dhiti ceso avaṭṭhitikāritāyāti."
  1399. 371399,96,1323,2,55,1,106,14,"‘ ‘ Kāmaṃ taco ca nhāru ca aṭṭhi ca avasissatū’’ ti( ma. ni.2.184; saṃ. ni.2.22,237; a. ni.2.5; mahāni.196; cūḷani. khaggavisāṇasuttaniddesa154) evaṃ pavattikāle asithilaparakkamavasena asithilaparakkamatā; "
  1400. 371400,96,1323,56,60,1,37,3,"thiraparakkamo, daḷhaparakkamoti attho. "
  1401. 371401,96,1323,61,87,1,193,20,"Yasmā panetaṃ vīriyaṃ kusalakammakaraṇaṭṭhāne chandaṃ na nikkhipati, dhuraṃ na nikkhipati, na otāreti, na vissajjeti, anosakkitamānasataṃ āvahati, tasmā anikkhittachandatā {anikkhittadhuratā}ti vuttaṃ. "
  1402. 371402,96,1323,88,120,1,243,26,"Yathā pana tajjātike udakasambhinnaṭṭhāne dhuravāhagoṇaṃ gaṇhathāti vadanti , so jaṇṇunā bhūmiṃ uppīḷetvāpi dhuraṃ vahati, bhūmiyaṃ patituṃ na deti, evameva vīriyaṃ kusalakammakaraṇaṭṭhāne dhuraṃ ukkhipati paggaṇhāti, tasmā {dhurasampaggāho}ti vuttaṃ. "
  1403. 371403,96,1323,121,125,1,48,4,Paggahalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti vīriyindriyaṃ.
  1404. 371404,96,1323,126,131,1,32,4,Kosajje na kampatīti vīriyabalaṃ.
  1405. 371405,96,1323,132,134,1,44,2,Yāthāvaniyyānikakusalavāyāmatāya sammāvāyāmo.
  1406. 371406,96,1324,2,8,1,37,3,14. Satindriyaniddese saraṇakavasena sati.
  1407. 371407,96,1324,9,12,1,24,3,Idaṃ satiyā sabhāvapadaṃ.
  1408. 371408,96,1324,13,17,1,45,4,Punappunaṃ saraṇato anussaraṇavasena anussati.
  1409. 371409,96,1324,18,24,1,58,6,Abhimukhaṃ gantvā viya saraṇato paṭisaraṇavasena paṭissati.
  1410. 371410,96,1324,25,28,1,36,3,Upasaggavasena vā vaḍḍhitamattametaṃ.
  1411. 371411,96,1324,29,31,1,19,2,Saraṇākāro saraṇatā.
  1412. 371412,96,1324,32,45,1,93,12,"Yasmā pana saraṇatāti tiṇṇaṃ saraṇānampi nāmaṃ, tasmā taṃ paṭisedhetuṃ puna satiggahaṇaṃ kataṃ. "
  1413. 371413,96,1324,46,50,1,40,4,Satisaṅkhātā saraṇatāti ayañhettha attho.
  1414. 371414,96,1324,51,54,1,41,3,Sutapariyattassa dhāraṇabhāvato dhāraṇatā.
  1415. 371415,96,1324,55,59,1,62,4,Anupavisanasaṅkhātena ogāhanaṭṭhena apilāpanabhāvo apilāpanatā.
  1416. 371416,96,1324,60,73,1,77,11,"Yathā hi lābukaṭāhādīni udake plavanti, na anupavisanti, na tathā ārammaṇe sati. "
  1417. 371417,96,1324,74,81,1,51,5,"Ārammaṇañhesā anupavisati, tasmā {apilāpanatā}ti vuttā. "
  1418. 371418,96,1324,82,85,1,55,3,Cirakatacirabhāsitānaṃ asammussanabhāvato asammussanatā.
  1419. 371419,96,1324,86,92,1,63,6,Upaṭṭhānalakkhaṇe jotanalakkhaṇe ca indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  1420. 371420,96,1324,93,96,1,34,3,Satisaṅkhātaṃ indriyaṃ satindriyaṃ.
  1421. 371421,96,1324,97,101,1,29,4,Pamāde na kampatīti satibalaṃ.
  1422. 371422,96,1324,102,106,1,48,4,Yāthāvasati niyyānikasati kusalasatīti sammāsati.
  1423. 371423,96,1325,2,12,1,84,7,16. Paññindriyaniddese tassa tassa atthassa pākaṭakaraṇasaṅkhātena paññāpanaṭṭhena paññā.
  1424. 371424,96,1325,13,21,1,56,8,Tena tena vā aniccādinā pakārena dhamme jānātītipi paññā.
  1425. 371425,96,1325,22,24,1,21,2,Idamassā sabhāvapadaṃ.
  1426. 371426,96,1325,25,27,1,21,2,Pajānanākāro pajānanā.
  1427. 371427,96,1325,28,31,1,28,3,Aniccādīni vicinātīti vicayo.
  1428. 371428,96,1325,32,38,1,37,4,{Pavicayo}ti upasaggena padaṃ vaḍḍhitaṃ .
  1429. 371429,96,1325,39,42,1,39,3,Catusaccadhamme vicinātīti dhammavicayo.
  1430. 371430,96,1325,43,46,1,41,3,Aniccādīnaṃ sallakkhaṇavasena sallakkhaṇā.
  1431. 371431,96,1325,47,54,1,65,6,Sāyeva puna upasagganānattena upalakkhaṇā {paccupalakkhaṇā}ti vuttā.
  1432. 371432,96,1325,55,58,1,26,3,Paṇḍitassa bhāvo paṇḍiccaṃ.
  1433. 371433,96,1325,59,62,1,24,3,Kusalassa bhāvo kosallaṃ.
  1434. 371434,96,1325,63,66,1,24,3,Nipuṇassa bhāvo nepuññaṃ.
  1435. 371435,96,1325,67,70,1,36,3,Aniccādīnaṃ vibhāvanavasena vebhabyā.
  1436. 371436,96,1325,71,74,1,33,3,Aniccādīnaṃ cintanakavasena cintā.
  1437. 371437,96,1325,75,82,1,53,7,Yassa vā uppajjati taṃ aniccādīni cintāpetītipi cintā.
  1438. 371438,96,1325,83,86,1,38,3,Aniccādīni upaparikkhatīti upaparikkhā.
  1439. 371439,96,1325,87,92,1,23,3,{Bhūrī}ti pathaviyā nāmaṃ.
  1440. 371440,96,1325,93,100,1,55,7,Ayampi saṇhaṭṭhena vitthaṭaṭṭhena ca bhūrī viyāti bhūrī.
  1441. 371441,96,1325,101,103,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  1442. 371442,96,1325,104,110,1,21,3,‘‘ bhūrī vuccati pathavī .
  1443. 371443,96,1325,111,123,1,73,7,Tāya pathavīsamāya vitthaṭāya vipulāya paññāya samannāgatoti bhūripaññoti( mahāni.27).
  1444. 371444,96,1325,124,132,1,39,6,Apica paññāya etaṃ adhivacanaṃ bhūrī’’ ti.
  1445. 371445,96,1325,133,137,1,28,4,Bhūte atthe ramatītipi bhūrī.
  1446. 371446,96,1325,138,145,1,51,7,Asani viya siluccaye kilese medhati hiṃsatīti medhā.
  1447. 371447,96,1325,146,150,1,36,4,Khippaṃ gahaṇadhāraṇaṭṭhena vā medhā.
  1448. 371448,96,1325,151,160,1,107,9,Yassa uppajjati taṃ attahitapaṭipattiyaṃ sampayuttadhamme ca yāthāvalakkhaṇapaṭivedhe parinetīti pariṇāyikā.
  1449. 371449,96,1325,161,165,1,43,4,Aniccādivasena dhamme vipassatīti vipassanā.
  1450. 371450,96,1325,166,171,1,46,5,Sammā pakārehi aniccādīni jānātīti sampajaññaṃ.
  1451. 371451,96,1325,172,185,1,133,13,Uppathapaṭipanne sindhave vīthiāropanatthaṃ patodo viya uppathe dhāvanakaṃ kūṭacittaṃ vīthiāropanatthaṃ vijjhatīti patodo viya patodo.
  1452. 371452,96,1325,186,190,1,43,4,Dassanalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti indriyaṃ.
  1453. 371453,96,1325,191,194,1,36,3,Paññāsaṅkhātaṃ indriyaṃ paññindriyaṃ.
  1454. 371454,96,1325,195,199,1,32,4,Avijjāya na kampatīti paññābalaṃ.
  1455. 371455,96,1325,200,204,1,49,4,Kilesacchedanaṭṭhena paññāva satthaṃ paññāsatthaṃ.
  1456. 371456,96,1325,205,209,1,42,4,Accuggataṭṭhena paññāva pāsādo paññāpāsādo.
  1457. 371457,96,1326,2,6,1,38,4,Ālokanaṭṭhena paññāva āloko paññāāloko.
  1458. 371458,96,1326,7,11,1,41,4,Obhāsanaṭṭhena paññāva obhāso paññāobhāso.
  1459. 371459,96,1326,12,16,1,44,4,Pajjotanaṭṭhena paññāva pajjoto paññāpajjoto.
  1460. 371460,96,1326,17,29,1,106,11,"Paññavato hi ekapallaṅkena nisinnassa dasasahassilokadhātu ekālokā ekobhāsā ekapajjotā hoti, tenetaṃ vuttaṃ. "
  1461. 371461,96,1326,30,48,1,95,13,"Imesu pana tīsu padesu ekapadenapi etasmiṃ atthe siddhe, yāni panetāni‘‘ cattārome, bhikkhave, ālokā. "
  1462. 371462,96,1326,49,51,1,14,2,Katame cattāro?
  1463. 371463,96,1326,52,56,1,39,4,Candāloko sūriyāloko agyāloko paññāloko.
  1464. 371464,96,1326,57,64,1,31,5,"Ime kho, bhikkhave, cattāro ālokā. "
  1465. 371465,96,1326,65,76,1,62,7,"Etadaggaṃ, bhikkhave, imesaṃ catunnaṃ ālokānaṃ yadidaṃ paññāloko’’. "
  1466. 371466,96,1326,77,114,1,142,17,"Tathā‘‘ cattārome, bhikkhave, obhāsā… pe… cattārome, bhikkhave, pajjotā’’ ti( a. ni.4.144) sattānaṃ ajjhāsayavasena suttāni desitāni, tadanurūpeneva idhāpi desanā katā. "
  1467. 371467,96,1326,115,122,1,53,7,Attho hi anekehi ākārehi vibhajjamāno suvibhatto hoti.
  1468. 371468,96,1326,123,131,1,42,7,"Aññathā ca añño bujjhati, aññathā ca aññoti. "
  1469. 371469,96,1327,2,15,1,165,12,Ratikaraṇaṭṭhena pana ratidāyakaṭṭhena ratijanakaṭṭhena cittīkataṭṭhena dullabhapātubhāvaṭṭhena atulaṭṭhena anomasattaparibhogaṭṭhena ca paññāva ratanaṃ paññāratanaṃ.
  1470. 371470,96,1327,16,28,1,59,10,"Na tena sattā muyhanti, sayaṃ vā ārammaṇe na muyhatīti amoho. "
  1471. 371471,96,1327,29,31,1,31,2,Dhammavicayapadaṃ vuttatthameva.
  1472. 371472,96,1327,32,36,1,27,4,Kasmā panetaṃ puna vuttanti?
  1473. 371473,96,1327,37,40,1,39,2,Amohassa mohapaṭipakkhabhāvadīpanatthaṃ .
  1474. 371474,96,1327,41,62,1,133,18,"Tenetaṃ dīpeti– yvāyaṃ amoho so na kevalaṃ mohato añño dhammo, mohassa pana paṭipakkho, dhammavicayasaṅkhāto amoho nāma idha adhippetoti. "
  1475. 371475,96,1327,63,66,1,42,2,{Sammādiṭṭhī}ti yāthāvaniyyānikakusaladiṭṭhi.
  1476. 371476,96,1328,2,29,1,185,21,"19. Jīvitindriyaniddese yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānaṃ {āyū}ti tesaṃ sampayuttakānaṃ arūpadhammānaṃ yo āyāpanaṭṭhena āyu, tasmiñhi sati arūpadhammā ayanti gacchanti pavattanti, tasmā āyūti vuccati. "
  1477. 371477,96,1328,30,32,1,21,2,Idamassa sabhāvapadaṃ.
  1478. 371478,96,1328,33,49,1,117,14,"Yasmā panete dhammā āyusmiṃyeva sati tiṭṭhanti yapenti yāpenti iriyanti vattanti pālayanti, tasmā {ṭhitī}tiādīni vuttāni. "
  1479. 371479,96,1328,50,56,1,43,5,Vacanattho panettha– etāya tiṭṭhantīti ṭhiti.
  1480. 371480,96,1328,57,59,1,16,2,Yapentīti yapanā.
  1481. 371481,96,1328,60,62,1,12,2,Tathā yāpanā.
  1482. 371482,96,1328,63,70,1,56,7,Evaṃ bujjhantānaṃ pana vasena purimapade rassattaṃ kataṃ.
  1483. 371483,96,1328,71,74,1,24,3,Etāya iriyantīti iriyanā.
  1484. 371484,96,1328,75,77,1,18,2,Vattantīti vattanā.
  1485. 371485,96,1328,78,80,1,18,2,Pālayantīti pālanā.
  1486. 371486,96,1328,81,84,1,23,3,Jīvanti etenāti jīvitaṃ.
  1487. 371487,96,1328,85,89,1,50,4,Anupālanalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti jīvitindriyaṃ.
  1488. 371488,96,1329,2,14,1,63,8,30. Hiribalaniddese yaṃ tasmiṃ {samaye}ti yena dhammena tasmiṃ samaye.
  1489. 371489,96,1329,15,24,1,68,9,Liṅgavipallāsaṃ vā katvā yo dhammo tasmiṃ samayetipi attho veditabbo.
  1490. 371490,96,1329,25,29,1,41,3,{Hiriyitabbenā}ti upayogatthe karaṇavacanaṃ.
  1491. 371491,96,1329,30,35,1,70,5,Hiriyitabbayuttakaṃ kāyaduccaritādidhammaṃ hiriyati jigucchatīti attho.
  1492. 371492,96,1329,36,39,1,22,3,Pāpakānan ti lāmakānaṃ.
  1493. 371493,96,1329,40,45,1,53,5,Akusalānaṃ dhammānan ti akosallasambhūtānaṃ dhammānaṃ.
  1494. 371494,96,1329,46,51,1,46,4,{Samāpattiyā}ti idampi upayogatthe karaṇavacanaṃ.
  1495. 371495,96,1329,52,60,1,79,8,Tesaṃ dhammānaṃ samāpattiṃ paṭilābhaṃ samaṅgībhāvaṃ hiriyati jigucchatīti attho.
  1496. 371496,96,1330,2,10,1,59,4,31. Ottappabalaniddese {ottappitabbenā}ti hetvatthe karaṇavacanaṃ.
  1497. 371497,96,1330,11,24,1,141,12,"Ottappitabbayuttakena ottappassa hetubhūtena kāyaduccaritādinā vuttappakārāya ca samāpattiyā ottappassa hetubhūtāya ottappati, bhāyatīti attho. "
  1498. 371498,96,1331,2,8,1,38,3,32. Alobhaniddese alubbhanakavasena alobho.
  1499. 371499,96,1331,9,12,1,22,3,Na lubbhatītipi alobho.
  1500. 371500,96,1331,13,15,1,21,2,Idamassa sabhāvapadaṃ.
  1501. 371501,96,1331,16,19,1,25,2,{Alubbhanā}ti alubbhanākāro.
  1502. 371502,96,1331,20,24,1,34,4,Lobhasamaṅgī puggalo lubbhito nāma.
  1503. 371503,96,1331,25,30,1,21,3,Na lubbhito alubbhito .
  1504. 371504,96,1331,31,35,1,32,3,Alubbhitassa bhāvo alubbhitattaṃ.
  1505. 371505,96,1331,36,40,1,38,4,Sārāgapaṭipakkhato na sārāgoti asārāgo.
  1506. 371506,96,1331,41,44,1,27,2,{Asārajjanā}ti asārajjanākāro.
  1507. 371507,96,1331,45,48,1,34,3,Asārajjitassa bhāvo asārajjitattaṃ.
  1508. 371508,96,1331,49,52,1,28,3,Na abhijjhāyatīti anabhijjhā.
  1509. 371509,96,1331,53,58,1,49,5,Alobho kusalamūlan ti alobhasaṅkhātaṃ kusalamūlaṃ.
  1510. 371510,96,1331,59,66,1,63,7,Alobho hi kusalānaṃ dhammānaṃ mūlaṃ paccayaṭṭhenāti kusalamūlaṃ.
  1511. 371511,96,1331,67,72,1,51,5,Kusalañca taṃ paccayaṭṭhena mūlañcātipi kusalamūlaṃ.
  1512. 371512,96,1332,2,8,1,35,3,33. Adosaniddese adussanakavasena adoso.
  1513. 371513,96,1332,9,12,1,20,3,Na dussatītipi adoso.
  1514. 371514,96,1332,13,15,1,21,2,Idamassa sabhāvapadaṃ.
  1515. 371515,96,1332,16,19,1,23,2,{Adussanā}ti adussanākāro.
  1516. 371516,96,1332,20,23,1,30,3,Adussitassa bhāvo adussitattaṃ.
  1517. 371517,96,1332,24,28,1,41,4,Byāpādapaṭipakkhato na byāpādoti abyāpādo.
  1518. 371518,96,1332,29,33,1,47,4,Kodhadukkhapaṭipakkhato na byāpajjoti abyāpajjo.
  1519. 371519,96,1332,34,38,1,44,4,Adosasaṅkhātaṃ kusalamūlaṃ adoso kusalamūlaṃ.
  1520. 371520,96,1332,39,41,1,17,2,Taṃ vuttatthameva.
  1521. 371521,96,1333,2,4,1,0,0,40-41.
  1522. 371522,96,1333,5,16,1,96,9,"Kāyapassaddhiniddesādīsu yasmā kāyoti tayo khandhā adhippetā, tasmā {vedanākkhandhassā}tiādi vuttaṃ. "
  1523. 371523,96,1333,17,27,1,79,8,"Passambhanti etāya te dhammā, vigatadarathā bhavanti, samassāsappattāti passaddhi. "
  1524. 371524,96,1333,28,31,1,36,3,Dutiyapadaṃ upasaggavasena vaḍḍhitaṃ.
  1525. 371525,96,1333,32,35,1,29,2,{Passambhanā}ti passambhanākāro.
  1526. 371526,96,1333,36,39,1,36,3,Dutiyapadaṃ upasaggavasena vaḍḍhitaṃ.
  1527. 371527,96,1333,40,45,1,83,5,Passaddhisamaṅgitāya paṭippassambhitassa khandhattayassa bhāvo paṭippassambhitattaṃ.
  1528. 371528,96,1333,46,52,1,71,6,Sabbapadehipi tiṇṇaṃ khandhānaṃ kilesadarathapaṭippassaddhi eva kathitā.
  1529. 371529,96,1333,53,57,1,61,4,Dutiyanayena viññāṇakkhandhassa darathapaṭippassaddhi kathitā.
  1530. 371530,96,1334,2,4,1,0,0,42-43.
  1531. 371531,96,1334,5,8,1,19,2,{Lahutā}ti lahutākāro.
  1532. 371532,96,1334,9,15,1,61,5,{Lahupariṇāmatā}ti lahupariṇāmo etesaṃ dhammānanti lahupariṇāmā;
  1533. 371533,96,1334,16,19,1,26,3,tesaṃ bhāvo lahupariṇāmatā;
  1534. 371534,96,1334,20,25,1,49,5,sīghaṃ sīghaṃ parivattanasamatthatāti vuttaṃ hoti.
  1535. 371535,96,1334,26,29,1,44,2,{Adandhanatā}ti garubhāvapaṭikkhepavacanametaṃ;
  1536. 371536,96,1334,30,32,1,18,2,abhāriyatāti attho.
  1537. 371537,96,1334,33,38,1,54,4,{Avitthanatā}ti mānādikilesabhārassa abhāvena athaddhatā.
  1538. 371538,96,1334,39,45,1,51,6,Evaṃ paṭhamena tiṇṇaṃ khandhānaṃ lahutākāro kathito.
  1539. 371539,96,1334,46,50,1,46,4,Dutiyena viññāṇakkhandhassa lahutākāro kathito.
  1540. 371540,96,1335,2,4,1,0,0,44-45.
  1541. 371541,96,1335,5,9,1,18,2,{Mudutā}ti mudubhāvo.
  1542. 371542,96,1335,10,17,1,46,5,"{Maddavatā}ti maddavaṃ vuccati siniddhaṃ, maṭṭhaṃ; "
  1543. 371543,96,1335,18,21,1,26,3,maddavassa bhāvo maddavatā.
  1544. 371544,96,1335,22,25,1,28,2,{Akakkhaḷatā}ti akakkhaḷabhāvo.
  1545. 371545,96,1335,26,29,1,26,2,{Akathinatā}ti akathinabhāvo.
  1546. 371546,96,1335,30,39,1,92,8,"Idhāpi purimanayena tiṇṇaṃ khandhānaṃ, pacchimanayena viññāṇakkhandhassa mudutākārova kathito. "
  1547. 371547,96,1336,2,4,1,0,0,46-47.
  1548. 371548,96,1336,5,11,1,28,3,{Kammaññatā}ti kammani sādhutā;
  1549. 371549,96,1336,12,15,1,39,3,kusalakiriyāya viniyogakkhamatāti attho.
  1550. 371550,96,1336,16,19,1,39,3,Sesapadadvayaṃ byañjanavasena vaḍḍhitaṃ.
  1551. 371551,96,1336,20,30,1,105,9,"Padadvayenāpi hi purimanayena tiṇṇaṃ khandhānaṃ, pacchimanayena viññāṇakkhandhassa kammaniyākārova kathito. "
  1552. 371552,96,1337,2,4,1,0,0,48-49.
  1553. 371553,96,1337,5,12,1,52,5,"{Paguṇatā}ti paguṇabhāvo, anāturatā niggilānatāti attho. "
  1554. 371554,96,1337,13,16,1,39,3,Sesapadadvayaṃ byañjanavasena vaḍḍhitaṃ.
  1555. 371555,96,1337,17,26,1,95,8,"Idhāpi purimanayena tiṇṇaṃ khandhānaṃ, pacchimanayena viññāṇakkhandhassa niggilānākārova kathito. "
  1556. 371556,96,1338,2,4,1,0,0,50-51.
  1557. 371557,96,1338,5,12,1,54,5,"{Ujukatā}ti ujukabhāvo, ujukenākārena pavattanatāti attho. "
  1558. 371558,96,1338,13,19,1,60,6,Ujukassa khandhattayassa viññāṇakkhandhassa ca bhāvo ujukatā.
  1559. 371559,96,1338,20,23,1,38,2,{Ajimhatā}ti gomuttavaṅkabhāvapaṭikkhepo.
  1560. 371560,96,1338,24,27,1,41,2,{Avaṅkatā}ti candalekhāvaṅkabhāvapaṭikkhepo.
  1561. 371561,96,1338,28,31,1,43,2,{Akuṭilatā}ti naṅgalakoṭivaṅkabhāvapaṭikkhepo.
  1562. 371562,96,1339,2,21,1,90,14,"Yo hi pāpaṃ katvāva‘ na karomī’ ti bhāsati, so gantvā paccosakkanatāya‘ gomuttavaṅko’ nāma hoti. "
  1563. 371563,96,1339,22,40,1,99,13,"Yo pāpaṃ karontova‘ bhāyāmahaṃ pāpassā’ ti bhāsati, so yebhuyyena kuṭilatāya‘ candalekhāvaṅko’ nāma hoti. "
  1564. 371564,96,1339,41,60,1,97,14,"Yo pāpaṃ karontova‘ ko pāpassa na bhāyeyyā’ ti bhāsati, so nātikuṭilatāya‘ naṅgalakoṭivaṅko’ nāma hoti. "
  1565. 371565,96,1339,61,73,1,64,9,"Yassa vā tīṇipi kammadvārāni asuddhāni, so‘ gomuttavaṅko’ nāma hoti. "
  1566. 371566,96,1339,74,84,1,45,7,"Yassa yāni kānici dve, so‘ candalekhāvaṅko’ nāma. "
  1567. 371567,96,1339,85,93,1,44,6,"Yassa yaṃkiñci ekaṃ, so‘ naṅgalakoṭivaṅko nāma. "
  1568. 371568,96,1340,2,21,1,115,14,"Dīghabhāṇakā panāhu– ekacco bhikkhu sabbavaye ekavīsatiyā anesanāsu, chasu ca agocaresu carati, ayaṃ‘ gomuttavaṅko’ nāma. "
  1569. 371569,96,1340,22,41,1,145,13,"Eko paṭhamavaye catupārisuddhisīlaṃ paripūreti, lajjī kukkuccako sikkhākāmo hoti, majjhimavayapacchimavayesu purimasadiso, ayaṃ ‘ candalekhāvaṅko’ nāma. "
  1570. 371570,96,1340,42,55,1,116,11,"Eko paṭhamavaye majjhimavayepi catupārisuddhisīlaṃ pūreti, lajjī kukkuccako sikkhākāmo hoti, pacchimavaye purimasadiso. "
  1571. 371571,96,1340,56,61,1,26,3,Ayaṃ‘ naṅgalakoṭivaṅko’ nāma.
  1572. 371572,96,1341,2,12,1,84,10,Tassa kilesavasena evaṃ vaṅkassa puggalassa bhāvo jimhatā vaṅkatā kuṭilatāti vuccati.
  1573. 371573,96,1341,13,17,1,41,4,Tāsaṃ paṭikkhepavasena ajimhatādikā vuttā.
  1574. 371574,96,1341,18,22,1,30,3,Khandhādhiṭṭhānāva desanā katā.
  1575. 371575,96,1341,23,29,1,45,5,"Khandhānañhi etā ajimhatādikā, no puggalassāti. "
  1576. 371576,96,1341,30,47,1,159,15,"Evaṃ sabbehipi imehi padehi purimanayena tiṇṇaṃ khandhānaṃ, pacchimanayena viññāṇakkhandhassāti arūpīnaṃ dhammānaṃ nikkilesatāya ujutākārova kathitoti veditabbo. "
  1577. 371577,96,1342,2,19,1,125,14,"Idāni yvāyaṃ yevāpanāti appanāvāro vutto, tena dhammuddesavāre dassitānaṃ‘ yevāpanakānaṃ’ yeva saṅkhepato niddeso kathito hotīti. "
  1578. 371578,96,1343,2,4,1,25,2,Niddesavārakathā niṭṭhitā.
  1579. 371579,96,1344,2,22,1,221,19,"Ettāvatā pucchā samayaniddeso dhammuddeso appanāti uddesavāre catūhi paricchedehi, pucchā samayaniddeso dhammuddeso appanāti niddesavāre catūhi paricchedehīti aṭṭhaparicchedapaṭimaṇḍito dhammavavatthānavāro niṭṭhitova hoti. "
  1580. 371580,96,1345,2,2,1,12,1,Koṭṭhāsavāro
  1581. 371581,96,1346,2,4,1,0,0,58-120.
  1582. 371582,96,1346,5,16,1,72,10,Idāni tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā {hontī}ti saṅgahavāro āraddho.
  1583. 371583,96,1346,17,22,1,50,5,So uddesaniddesapaṭiniddesānaṃ vasena tividho hoti.
  1584. 371584,96,1346,23,35,1,65,10,Tattha‘ tasmiṃ kho pana samaye cattāro khandhā’ ti evamādiko uddeso.
  1585. 371585,96,1346,36,44,1,53,7,Katame tasmiṃ samaye cattāro khandhā’ tiādiko niddeso.
  1586. 371586,96,1346,45,51,1,66,6,Katamo tasmiṃ samaye vedanākkhandhotiādiko paṭiniddesoti veditabbo.
  1587. 371587,96,1347,2,9,1,64,7,Tattha uddesavāre cattāro khandhātiādayo tevīsati koṭṭhāsā honti.
  1588. 371588,96,1347,10,41,1,238,25,"Tesaṃ evamattho veditabbo– yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ paṭhamaṃ mahākusalacittaṃ uppajjati, ye tasmiṃ samaye cittaṅgavasena uppannā, ṭhapetvā yevāpanake, pāḷiāruḷhā atirekapaṇṇāsadhammā, te sabbepi saṅgayhamānā rāsaṭṭhena cattārova khandhā honti . "
  1589. 371589,96,1347,42,48,1,48,6,Heṭṭhā vuttena āyatanaṭṭhena dve āyatanāni honti.
  1590. 371590,96,1347,49,55,1,62,6,Sabhāvaṭṭhena suññataṭṭhena nissattaṭṭhena dveva dhātuyo honti.
  1591. 371591,96,1347,56,63,1,60,7,Paccayasaṅkhātena āhāraṭṭhena tayo vettha dhammā āhārā honti.
  1592. 371592,96,1347,64,67,1,16,3,Avasesā no āhārā.
  1593. 371593,96,1348,2,15,1,68,11,‘ Kiṃ panete aññamaññaṃ vā taṃsamuṭṭhānarūpassa vā paccayā na hontī’ ti?
  1594. 371594,96,1348,16,20,1,11,3,‘ No na honti.
  1595. 371595,96,1348,21,38,1,97,14,"Ime pana tathā ca honti, aññathā cāti samānepi paccayatte atirekapaccayā honti, tasmā āhārāti vuttā. "
  1596. 371596,96,1348,39,40,1,6,1,Kathaṃ?
  1597. 371597,96,1348,41,60,1,116,16,"Etesu hi phassāhāro, yesaṃ dhammānaṃ avasesā cittacetasikā paccayā honti, tesañca paccayo hoti, tisso ca vedanā āharati. "
  1598. 371598,96,1348,61,69,1,60,8,Manosañcetanāhāro tesañca paccayo hoti tayo ca bhave āharati.
  1599. 371599,96,1348,70,78,1,65,7,Viññāṇāhāro tesañca paccayo hoti paṭisandhināmarūpañca āharatī’ ti.
  1600. 371600,96,1348,79,89,1,47,8,‘ Nanu ca so vipākova idaṃ pana kusalaviññāṇan’ ti?
  1601. 371601,96,1348,90,100,1,68,7,"‘ Kiñcāpi kusalaviññāṇaṃ, taṃsarikkhatāya pana viññāṇāhāro’ tveva vuttaṃ. "
  1602. 371602,96,1348,101,107,1,45,6,Upatthambhakaṭṭhena vā ime tayo āhārāti vuttā.
  1603. 371603,96,1348,108,118,1,85,8,"Ime hi sampayuttadhammānaṃ, kabaḷīkārāhāro viya rūpakāyassa, upatthambhakapaccayā honti. "
  1604. 371604,96,1348,119,121,1,13,2,Teneva vuttaṃ–
  1605. 371605,96,1348,122,144,1,92,9,‘‘ arūpino āhārā sampayuttakānaṃ dhammānaṃ taṃsamuṭṭhānānañca rūpānaṃ āhārapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.15).
  1606. 371606,96,1349,2,15,1,98,12,Aparo nayo– ajjhattikasantatiyā visesapaccayattā kabaḷīkārāhāro ca ime ca tayo dhammā āhārāti vuttā.
  1607. 371607,96,1349,16,23,1,79,7,Visesapaccayo hi kabaḷīkārāhārabhakkhānaṃ sattānaṃ rūpakāyassa kabaḷīkāro āhāro;
  1608. 371608,96,1349,24,33,1,70,7,"nāmakāye vedanāya phasso, viññāṇassa manosañcetanā, nāmarūpassa viññāṇaṃ. "
  1609. 371609,96,1349,34,35,1,7,1,Yathāha–
  1610. 371610,96,1350,2,30,1,88,12,"‘ ‘ Seyyathāpi, bhikkhave, ayaṃ kāyo āhāraṭṭhitiko, āhāraṃ paṭicca tiṭṭhati, anāhāro no tiṭṭhati’’( saṃ. ni.5.183). "
  1611. 371611,96,1350,31,49,1,78,7,"Tathā phassapaccayā vedanā, saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ, viññāṇapaccayā nāmarūpanti( saṃ. ni.2.1). "
  1612. 371612,96,1351,2,11,1,63,8,"Adhipatiyaṭṭhena pana aṭṭheva dhammā indriyāni honti, na avasesā. "
  1613. 371613,96,1351,12,17,1,33,4,Tena vuttaṃ– aṭṭhindriyāni hontīti.
  1614. 371614,96,1351,18,23,1,51,5,Upanijjhāyanaṭṭhena pañceva dhammā jhānaṅgāni honti.
  1615. 371615,96,1351,24,30,1,37,5,Tena vuttaṃ– pañcaṅgikaṃ jhānaṃ hotīti.
  1616. 371616,96,1352,2,11,1,63,8,Niyyānaṭṭhena ca hetvaṭṭhena ca pañceva dhammā maggaṅgāni honti.
  1617. 371617,96,1352,12,18,1,35,5,Tena vuttaṃ– pañcaṅgiko maggo hotīti.
  1618. 371618,96,1352,19,36,1,112,14,"Kiñcāpi hi aṭṭhaṅgiko ariyamaggo, lokiyacitte pana ekakkhaṇe tisso viratiyo na labbhanti, tasmā pañcaṅgikoti vutto."
  1619. 371619,96,1352,37,82,1,268,25,"‘ Nanu ca‘‘ yathāgatamaggoti kho, bhikkhu, ariyassetaṃ aṭṭhaṅgikassa maggassa adhivacanan’’ ti( saṃ. ni.4.245) imasmiṃ sutte‘ yatheva lokuttaramaggo aṭṭhaṅgiko, pubbabhāgavipassanāmaggopi tatheva aṭṭhaṅgiko’ ti yathāgatavacanena imassatthassa dīpitattā, lokiyamaggenāpi aṭṭhaṅgikena bhavitabbanti? "
  1620. 371620,96,1352,83,86,1,14,2,Na bhavitabbaṃ .
  1621. 371621,96,1352,87,91,1,43,4,Ayañhi suttantikadesanā nāma pariyāyadesanā.
  1622. 371622,96,1352,92,93,1,6,1,Tenāha–
  1623. 371623,96,1352,94,116,1,68,9,‘‘ pubbeva kho panassa kāyakammaṃ vacīkammaṃ ājīvo suparisuddho hotī’’ ti( ma. ni.3.431).
  1624. 371624,96,1352,117,120,1,27,3,Ayaṃ pana nippariyāyadesanā.
  1625. 371625,96,1352,121,134,1,83,10,"Lokiyacittasmiñhi tisso viratiyo ekakkhaṇe na labbhanti, tasmā‘ pañcaṅgiko’ va vuttoti. "
  1626. 371626,96,1353,2,8,1,47,6,Akampiyaṭṭhena pana satteva dhammā balāni honti.
  1627. 371627,96,1353,9,13,1,29,4,Mūlaṭṭhena tayova dhammā hetū.
  1628. 371628,96,1353,14,18,1,33,4,Phusanaṭṭhena ekova dhammo phasso.
  1629. 371629,96,1353,19,23,1,34,4,Vedayitaṭṭhena ekova dhammo vedanā.
  1630. 371630,96,1353,24,28,1,34,4,Sañjānanaṭṭhena ekova dhammo saññā.
  1631. 371631,96,1353,29,33,1,34,4,Cetayanaṭṭhena ekova dhammo cetanā.
  1632. 371632,96,1353,34,38,1,38,4,Cittavicittaṭṭhena ekova dhammo cittaṃ.
  1633. 371633,96,1353,39,46,1,61,7,Rāsaṭṭhena ceva vedayitaṭṭhena ca ekova dhammo vedanākkhandho.
  1634. 371634,96,1353,47,54,1,59,7,Rāsaṭṭhena ca sañjānanaṭṭhena ca ekova dhammo saññākkhandho.
  1635. 371635,96,1353,55,62,1,67,7,Rāsaṭṭhena ca abhisaṅkharaṇaṭṭhena ca ekova dhammo saṅkhārakkhandho.
  1636. 371636,96,1353,63,70,1,64,7,Rāsaṭṭhena ca cittavicittaṭṭhena ca ekova dhammo viññāṇakkhandho.
  1637. 371637,96,1353,71,78,1,68,7,Vijānanaṭṭhena ceva heṭṭhā vuttaāyatanaṭṭhena ca ekameva manāyatanaṃ.
  1638. 371638,96,1353,79,85,1,57,6,Vijānanaṭṭhena ca adhipatiyaṭṭhena ca ekameva manindriyaṃ.
  1639. 371639,96,1353,86,98,1,100,11,"Vijānanaṭṭhena ca sabhāvasuññatanissattaṭṭhena ca ekova dhammo manoviññāṇadhātu nāma hoti, na avasesā. "
  1640. 371640,96,1353,99,115,1,116,14,"Ṭhapetvā pana cittaṃ, yathāvuttena atthena avasesā sabbepi dhammā ekaṃ dhammāyatanameva, ekā ca dhammadhātuyeva hotīti. "
  1641. 371641,96,1354,2,16,1,93,13,Ye vā pana tasmiṃ {samaye}ti iminā pana appanāvārena idhāpi heṭṭhā vuttā yevāpanakāva saṅgahitā.
  1642. 371642,96,1354,17,23,1,28,5,Yathā ca idha evaṃ sabbattha .
  1643. 371643,96,1354,24,29,1,38,5,Ito parañhi ettakampi na vicārayissāma.
  1644. 371644,96,1354,30,35,1,63,5,Niddesapaṭiniddesavāresu heṭṭhā vuttanayeneva attho veditabboti.
  1645. 371645,96,1355,2,4,1,20,2,Saṅgahavāro niṭṭhito.
  1646. 371646,96,1356,2,5,1,31,3,Koṭṭhāsavārotipi etasseva nāmaṃ.
  1647. 371647,96,1357,2,2,1,11,1,Suññatavāro
  1648. 371648,96,1358,2,4,1,0,0,121-145.
  1649. 371649,96,1358,5,16,1,63,9,Idāni tasmiṃ kho pana samaye dhammā {hontī}ti suññatavāro āraddho.
  1650. 371650,96,1358,17,22,1,40,4,So uddesaniddesavasena dvidhā vavatthito.
  1651. 371651,96,1358,23,35,1,73,10,Tattha uddesavāre‘ dhammā hontī’ ti iminā saddhiṃ catuvīsati koṭṭhāsā honti.
  1652. 371652,96,1358,36,47,1,64,9,Sabbakoṭṭhāsesu ca‘ cattāro dve tayo’ ti gaṇanaparicchedo na vutto.
  1653. 371653,96,1358,48,49,1,5,1,Kasmā?
  1654. 371654,96,1358,50,52,1,26,2,Saṅgahavāre paricchinnattā.
  1655. 371655,96,1358,53,58,1,44,5,Tattha paricchinnadhammāyeva hi idhāpi vuttā.
  1656. 371656,96,1358,59,68,1,47,9,Na hettha satto vā bhāvo vā attā vā upalabbhati.
  1657. 371657,96,1358,69,78,1,79,9,Dhammāva ete dhammamattā asārā apariṇāyakāti imissā suññatāya dīpanatthaṃ vuttā.
  1658. 371658,96,1358,79,100,1,182,19,"Tasmā evamettha attho veditabbo– yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ paṭhamaṃ mahākusalacittaṃ uppajjati, tasmiṃ samaye cittaṅgavasena uppannā atirekapaṇṇāsadhammā sabhāvaṭṭhena dhammā eva honti. "
  1659. 371659,96,1358,101,113,1,56,12,Na añño koci satto vā bhāvo vā poso vā puggalo vā hotīti.
  1660. 371660,96,1358,114,118,1,34,4,Tathā rāsaṭṭhena khandhāva hontīti.
  1661. 371661,96,1358,119,124,1,53,5,Evaṃ purimanayeneva sabbapadesu atthayojanā veditabbā.
  1662. 371662,96,1358,125,148,1,116,18,"Yasmā pana jhānato aññaṃ jhānaṅgaṃ, maggato vā aññaṃ maggaṅgaṃ natthi, tasmā idha‘ jhānaṃ hoti, maggo hoti’ icceva vuttaṃ. "
  1663. 371663,96,1358,149,155,1,57,6,Upanijjhāyanaṭṭhena hi jhānameva hetvaṭṭhena maggova hoti.
  1664. 371664,96,1358,156,163,1,32,7,Na añño koci satto vā bhāvo vāti.
  1665. 371665,96,1358,164,168,1,36,4,Evaṃ sabbapadesu atthayojanā kātabbā.
  1666. 371666,96,1358,169,171,1,28,2,Niddesavāro uttānatthoyevāti.
  1667. 371667,96,1359,2,4,1,20,2,Suññatavāro niṭṭhito.
  1668. 371668,96,1360,2,7,1,49,6,Niṭṭhitā ca tīhi mahāvārehi maṇḍetvā niddiṭṭhassa
  1669. 371669,96,1361,2,4,1,28,2,Paṭhamacittassa atthavaṇṇanā.
  1670. 371670,96,1362,2,2,1,12,1,Dutiyacittaṃ
  1671. 371671,96,1363,2,17,1,65,8,146. Idāni dutiyacittādīni dassetuṃ puna‘‘ katame dhammā’’ tiādi āraddhaṃ.
  1672. 371672,96,1363,18,27,1,70,8,Tesu sabbesupi paṭhamacitte vuttanayeneva tayo tayo mahāvārā veditabbā.
  1673. 371673,96,1363,28,39,1,98,10,"Na kevalañca mahāvārā eva, paṭhamacitte vuttasadisānaṃ sabbapadānaṃ atthopi vuttanayeneva veditabbo. "
  1674. 371674,96,1363,40,44,1,44,4,Ito parampi apubbapadavaṇṇanaṃyeva karissāma.
  1675. 371675,96,1363,45,52,1,62,6,Imasmiṃ tāva dutiyacittaniddese {sasaṅkhārenā}ti idameva apubbaṃ.
  1676. 371676,96,1363,53,58,1,38,4,Tassattho– saha saṅkhārenāti sasaṅkhāro.
  1677. 371677,96,1363,59,66,1,61,6,Tena sasaṅkhārena sappayogena saupāyena paccayagaṇenāti attho.
  1678. 371678,96,1363,67,80,1,108,12,"Yena hi ārammaṇādinā paccayagaṇena paṭhamaṃ mahācittaṃ uppajjati, teneva sappayogena saupāyena idaṃ uppajjati. "
  1679. 371679,96,1364,2,34,1,250,26,"Tassevaṃ uppatti veditabbā– idhekacco bhikkhu vihārapaccante vasamāno cetiyaṅgaṇasammajjanavelāya vā therupaṭṭhānavelāya vā sampattāya, dhammasavanadivase vā sampatte‘ mayhaṃ gantvā paccāgacchato atidūraṃ bhavissati, na gamissāmī’ ti cintetvā puna cinteti–"
  1680. 371680,96,1364,35,51,1,106,13,"‘ bhikkhussa nāma cetiyaṅgaṇaṃ vā therupaṭṭhānaṃ vā dhammasavanaṃ vā agantuṃ asāruppaṃ, gamissāmī’ ti gacchati. "
  1681. 371681,96,1364,52,86,1,234,29,"Tassevaṃ attano payogena vā, parena vā vattādīnaṃ akaraṇe ca ādīnavaṃ karaṇe ca ānisaṃsaṃ dassetvā ovadiyamānassa, niggahavaseneva vā‘ ehi, idaṃ karohī’ ti kāriyamānassa uppannaṃ kusalacittaṃ sasaṅkhārena paccayagaṇena uppannaṃ nāma hotīti. "
  1682. 371682,96,1365,2,3,1,12,1,Dutiyacittaṃ .
  1683. 371683,96,1366,2,2,1,12,1,Tatiyacittaṃ
  1684. 371684,96,1367,2,4,1,0,0,147-148.
  1685. 371685,96,1367,5,9,1,43,4,Tatiye ñāṇena vippayuttanti ñāṇavippayuttaṃ.
  1686. 371686,96,1367,10,19,1,75,9,Idampi hi ārammaṇe haṭṭhapahaṭṭhaṃ hoti paricchindakañāṇaṃ panettha na hoti.
  1687. 371687,96,1367,20,39,1,150,16,"Tasmā idaṃ daharakumārakānaṃ bhikkhuṃ disvā‘ ayaṃ thero mayhan’ ti vandanakāle, teneva nayena cetiyavandanadhammasavanakālādīsu ca uppajjatīti veditabbaṃ. "
  1688. 371688,96,1367,40,46,1,49,6,Pāḷiyaṃ panettha sattasu ṭhānesu paññā parihāyati.
  1689. 371689,96,1367,47,49,1,20,2,Sesaṃ pākatikamevāti.
  1690. 371690,96,1368,2,3,1,12,1,Tatiyacittaṃ .
  1691. 371691,96,1369,2,2,1,14,1,Catutthacittaṃ
  1692. 371692,96,1370,2,8,1,26,3,149. Catutthacittepi eseva nayo.
  1693. 371693,96,1370,9,26,1,150,17,Idaṃ pana sasaṅkhārenāti vacanato yadā mātāpitaro daharakumārake sīse gahetvā cetiyādīni vandāpenti te ca anatthikā samānāpi haṭṭhapahaṭṭhāva vandanti.
  1694. 371694,96,1370,27,31,1,34,4,Evarūpe kāle labbhatīti veditabbaṃ.
  1695. 371695,96,1371,2,3,1,14,1,Catutthacittaṃ .
  1696. 371696,96,1372,2,2,1,13,1,Pañcamacittaṃ
  1697. 371697,96,1373,2,13,1,55,5,150. Pañcame upekkhāsahagatan ti upekkhāvedanāya sampayuttaṃ .
  1698. 371698,96,1373,14,18,1,31,4,Idañhi ārammaṇe majjhattaṃ hoti.
  1699. 371699,96,1373,19,22,1,36,3,Paricchindakañāṇaṃ panettha hotiyeva.
  1700. 371700,96,1373,23,40,1,200,17,Pāḷiyaṃ panettha jhānacatukke upekkhā hotīti indriyaṭṭhake upekkhindriyaṃ hotīti vatvā sabbesampi vedanādipadānaṃ niddese sātāsātasukhadukkhapaṭikkhepavasena desanaṃ katvā adukkhamasukhavedanā kathitā.
  1701. 371701,96,1373,41,46,1,72,5,Tassā majjhattalakkhaṇe indattakaraṇavasena upekkhindriyabhāvo veditabbo.
  1702. 371702,96,1373,47,53,1,45,6,Padapaṭipāṭiyā ca ekasmiṃ ṭhāne pīti parihīnā.
  1703. 371703,96,1373,54,60,1,59,6,Tasmā cittaṅgavasena pāḷiāruḷhā pañcapaṇṇāseva dhammā honti.
  1704. 371704,96,1373,61,68,1,64,7,Tesaṃ vasena sabbakoṭṭhāsesu sabbavāresu ca vinicchayo veditabbo.
  1705. 371705,96,1374,2,3,1,13,1,Pañcamacittaṃ .
  1706. 371706,96,1375,2,2,1,14,1,Chaṭṭhacittādi
  1707. 371707,96,1376,2,4,1,0,0,156-9.
  1708. 371708,96,1376,5,9,1,72,4,Chaṭṭhasattamaaṭṭhamāni dutiyatatiyacatutthesu vuttanayeneva veditabbāni.
  1709. 371709,96,1376,10,15,1,59,5,Kevalañhi imesu vedanāparivattanañceva pītiparihānañca hoti.
  1710. 371710,96,1376,16,20,1,38,4,Sesaṃ saddhiṃ uppattinayena tādisameva.
  1711. 371711,96,1376,21,29,1,77,8,Karuṇāmuditā parikammakālepi hi imesaṃ uppatti mahāaṭṭhakathāyaṃ anuññātā eva.
  1712. 371712,96,1376,30,34,1,40,4,Imāni aṭṭha kāmāvacarakusalacittāni nāma.
  1713. 371713,96,1377,2,2,1,24,1,Puññakiriyavatthādikathā
  1714. 371714,96,1378,2,7,1,53,5,Tāni sabbānipi dasahi puññakiriyavatthūhi dīpetabbāni.
  1715. 371715,96,1378,8,9,1,6,1,Kathaṃ?
  1716. 371716,96,1378,10,35,1,213,16,"Dānamayaṃ puññakiriyavatthu, sīlamayaṃ… bhāvanāmayaṃ… apacitisahagataṃ… veyyāvaccasahagataṃ… pattānuppadānaṃ… abbhanumodanaṃ… desanāmayaṃ… savanamayaṃ… diṭṭhijukammaṃ puññakiriyavatthūti imāni dasa puññakiriyavatthūni nāma. "
  1717. 371717,96,1378,36,39,1,25,3,Tattha dānameva dānamayaṃ.
  1718. 371718,96,1378,40,49,1,71,9,Puññakiriyā ca sā tesaṃ tesaṃ ānisaṃsānaṃ vatthu cāti puññakiriyavatthu.
  1719. 371719,96,1378,50,53,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  1720. 371720,96,1379,2,43,1,273,32,"Tattha cīvarādīsu catūsu paccayesu, rūpādīsu vā chasu ārammaṇesu, annādīsu vā dasasu dānavatthūsu, taṃ taṃ dentassa tesaṃ tesaṃ uppādanato paṭṭhāya pubbabhāge, pariccāgakāle, pacchā somanassacittena anussaraṇakāle cāti tīsu kālesu pavattā cetanā‘ dānamayaṃ puññakiriyavatthu’ nāma. "
  1721. 371721,96,1380,2,55,1,358,36,"Pañcasīlaṃ aṭṭhasīlaṃ dasasīlaṃ samādiyantassa,‘ pabbajissāmī’ ti vihāraṃ gacchantassa, pabbajantassa,‘ manorathaṃ matthakaṃ pāpetvā pabbajito vata’ mhi,‘ sādhu sādhū’ ti āvajjentassa, pātimokkhaṃ saṃvarantassa, cīvarādayo paccaye paccavekkhantassa, āpāthagatesu rūpādīsu cakkhudvārādīni saṃvarantassa , ājīvaṃ sodhentassa ca pavattā cetanā‘ sīlamayaṃ puññakiriyavatthu’ nāma. "
  1722. 371722,96,1381,2,69,1,409,44,"Paṭisambhidāyaṃ vuttena vipassanāmaggena cakkhuṃ aniccato dukkhato anattato bhāventassa… pe… manaṃ… rūpe… pe… dhamme… cakkhuviññāṇaṃ… pe… manoviññāṇaṃ,… cakkhusamphassaṃ… pe… manosamphassaṃ, cakkhusamphassajaṃ vedanaṃ… pe… manosamphassajaṃ vedanaṃ,… pe… rūpasaññaṃ… pe… jarāmaraṇaṃ aniccato dukkhato anattato bhāventassa pavattā cetanā, aṭṭhatiṃsāya vā ārammaṇesu appanaṃ appattā sabbāpi cetanā‘ bhāvanāmayaṃ puññakiriyavatthu’ nāma. "
  1723. 371723,96,1382,2,10,1,116,6,Mahallakaṃ pana disvā paccuggamanapattacīvarapaṭiggahaṇaabhivādanamaggasampadānādivasena‘ apacitisahagataṃ’ veditabbaṃ.
  1724. 371724,96,1383,2,33,1,268,26,"Vuḍḍhatarānaṃ vattappaṭipattikaraṇavasena gāmaṃ piṇḍāya paviṭṭhaṃ bhikkhuṃ disvā pattaṃ gahetvā gāme bhikkhaṃ samādapetvā upasaṃharaṇavasena,‘ gaccha bhikkhūnaṃ pattaṃ āharā’ ti sutvā vegena gantvā pattāharaṇādivasena ca kāyaveyyāvaṭikakāle‘ veyyāvaccasahagataṃ’ veditabbaṃ. "
  1725. 371725,96,1384,2,28,1,131,19,"Dānaṃ datvā gandhādīhi pūjaṃ katvā‘ asukassa nāma patti hotū’ ti vā,‘ sabbasattānaṃ hotū’ ti vā pattiṃ dadato‘ pattānuppadānaṃ’ veditabbaṃ. "
  1726. 371726,96,1384,29,35,1,44,6,Kiṃ panevaṃ pattiṃ dadato puññakkhayo hotīti?
  1727. 371727,96,1384,36,38,1,7,2,Na hoti.
  1728. 371728,96,1384,39,52,1,90,12,Yathā pana ekaṃ dīpaṃ jāletvā tato dīpasahassaṃ jālentassa paṭhamadīpo khīṇoti na vattabbo;
  1729. 371729,96,1384,53,61,1,63,8,purimālokena pana saddhiṃ pacchimāloko ekato hutvā atimahā hoti.
  1730. 371730,96,1384,62,68,1,42,6,Evameva pattiṃ dadato parihāni nāma natthi.
  1731. 371731,96,1384,69,73,1,32,4,Vuḍḍhiyeva pana hotīti veditabbo.
  1732. 371732,96,1385,2,20,1,106,13,Parehi dinnāya pattiyā vā aññāya vā puññakiriyāya‘ sādhu sādhū’ ti anumodanavasena‘ abbhanumodanaṃ’ veditabbaṃ.
  1733. 371733,96,1386,2,20,1,105,15,"Eko ‘ evaṃ maṃ dhammakathikoti maṃ jānissantī’ ti icchāya ṭhatvā lābhagaruko hutvā deseti, taṃ na mahapphalaṃ. "
  1734. 371734,96,1386,21,36,1,116,12,"Eko attano paguṇaṃ dhammaṃ apaccāsīsamāno vimuttāyatanasīsena paresaṃ deseti, idaṃ‘ desanāmayaṃ puññakiriyavatthu’ nāma. "
  1735. 371735,96,1387,2,16,1,68,11,"Eko suṇanto‘ iti maṃ saddhoti jānissantī’ ti suṇāti, taṃ na mahapphalaṃ. "
  1736. 371736,96,1387,17,36,1,118,14,"Eko‘ evaṃ me mahapphalaṃ bhavissatī’ ti hitapharaṇena muducittena dhammaṃ suṇāti, idaṃ‘ savanamayaṃ puññakiriyavatthu’ nāma. "
  1737. 371737,96,1388,2,11,1,61,6,Diṭṭhiṃ ujuṃ karontassa‘ diṭṭhijukammaṃ puññakiriyavatthu’ nāma.
  1738. 371738,96,1388,12,14,1,19,2,Dīghabhāṇakā panāhu–
  1739. 371739,96,1388,15,30,1,113,12,"‘ diṭṭhijukammaṃ sabbesaṃ niyamalakkhaṇaṃ, yaṃkiñci puññaṃ karontassa hi diṭṭhiyā ujukabhāveneva mahapphalaṃ hotī’ ti. "
  1740. 371740,96,1389,2,26,1,148,18,"Etesu pana puññakiriyavatthūsu dānamayaṃ tāva‘ dānaṃ dassāmī’ ti cintentassa uppajjati, dānaṃ dadato uppajjati,‘ dinnaṃ me’ ti paccavekkhantassa uppajjati. "
  1741. 371741,96,1389,27,41,1,112,12,Evaṃ pubbacetanaṃ muñcanacetanaṃ aparacetananti tissopi cetanā ekato katvā‘ dānamayaṃ puññakiriyavatthu’ nāma hoti.
  1742. 371742,96,1389,42,61,1,119,13,"Sīlamayampi‘ sīlaṃ pūressāmī’ ti cintentassa uppajjati, sīlapūraṇakāle uppajjati,‘ pūritaṃ me’ ti paccavekkhantassa uppajjati. "
  1743. 371743,96,1389,62,99,1,216,27,"Tā sabbāpi ekato katvā‘ sīlamayaṃ puññakiriyavatthu’ nāma hoti… pe… diṭṭhijukammampi‘ diṭṭhiṃ ujukaṃ karissāmī’ ti cintentassa uppajjati, diṭṭhiṃ ujuṃ karontassa uppajjati,‘ diṭṭhi me ujukā katā’ ti paccavekkhantassa uppajjati. "
  1744. 371744,96,1389,100,110,1,65,8,Tā sabbāpi ekato katvā‘ diṭṭhijukammaṃ puññakiriyavatthu’ nāma hoti.
  1745. 371745,96,1390,2,8,1,47,5,Sutte pana tīṇiyeva puññakiriyavatthūni āgatāni.
  1746. 371746,96,1390,9,13,1,33,4,Tesu itaresampi saṅgaho veditabbo.
  1747. 371747,96,1390,14,19,1,50,5,Apacitiveyyāvaccāni hi sīlamaye saṅgahaṃ gacchanti.
  1748. 371748,96,1390,20,22,1,38,2,Pattānuppadānaabbhanumodanāni dānamaye.
  1749. 371749,96,1390,23,25,1,39,2,Desanāsavanadiṭṭhijukammāni bhāvanāmaye.
  1750. 371750,96,1390,26,40,1,93,12,Ye pana‘ diṭṭhijukammaṃ sabbesaṃ niyamalakkhaṇan’ ti vadanti tesaṃ taṃ tīsupi saṅgahaṃ gacchati.
  1751. 371751,96,1390,41,48,1,53,7,Evametāni saṅkhepato tīṇi hutvā vitthārato dasa honti.
  1752. 371752,96,1391,2,14,1,86,9,Tesu ‘ dānaṃ dassāmī’ ti cintento aṭṭhannaṃ kāmāvacarakusalacittānaṃ aññatareneva cinteti;
  1753. 371753,96,1391,15,19,1,36,4,dadamānopi tesaṃyeva aññatarena deti;
  1754. 371754,96,1391,20,30,1,70,8,‘ dānaṃ me dinnan’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati.
  1755. 371755,96,1391,31,40,1,58,7,‘ Sīlaṃ pūressāmī’ ti cintentopi tesaṃyeva aññatarena cinteti;
  1756. 371756,96,1391,41,57,1,115,13,"sīlaṃ pūrentopi tesaṃyeva aññatarena pūreti,‘ sīlaṃ me pūritan’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati."
  1757. 371757,96,1391,58,67,1,62,7,‘ Bhāvanaṃ bhāvessāmī’ ti cintentopi tesaṃyeva aññatarena cinteti;
  1758. 371758,96,1391,68,72,1,39,4,bhāventopi tesaṃyeva aññatarena bhāveti;
  1759. 371759,96,1391,73,83,1,73,8,‘ bhāvanā me bhāvitā’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati.
  1760. 371760,96,1392,2,27,1,173,19,"‘ Jeṭṭhāpacitikammaṃ karissāmī’ ti cintentopi tesaṃyeva aññatarena cinteti, karontopi tesaṃyeva aññatarena karoti,‘ kataṃ me’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati."
  1761. 371761,96,1392,28,46,1,119,12,"‘ Kāyaveyyāvaṭikakammaṃ karissāmī’ ti cintentopi, karontopi,‘ kataṃ me’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati."
  1762. 371762,96,1392,47,75,1,149,19,"‘ Pattiṃ dassāmī’ ti cintentopi, dadantopi,‘ dinnaṃ me’ ti paccavekkhantopi,‘ pattiṃ vā sesakusalaṃ vā anumodissāmī’ ti cintentopi tesaṃyeva aññatarena cinteti; "
  1763. 371763,96,1392,76,90,1,112,11,"anumodantopi tesaṃyeva aññatarena anumodati,‘ anumoditaṃ me’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati."
  1764. 371764,96,1392,91,115,1,163,18,"‘ Dhammaṃ desessāmī’ ti cintentopi tesaṃyeva aññatarena cinteti, desentopi tesaṃyeva aññatarena deseti,‘ desito me’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati."
  1765. 371765,96,1392,116,140,1,159,18,"‘ Dhammaṃ sossāmī’ ti cintentopi tesaṃyeva aññatarena cinteti, suṇantopi tesaṃyeva aññatarena suṇāti,‘ suto me’ ti paccavekkhantopi tesaṃyeva aññatarena paccavekkhati."
  1766. 371766,96,1392,141,171,1,204,24,"‘ Diṭṭhiṃ ujukaṃ karissāmī’ ti cintentopi tesaṃyeva aññatarena cinteti, ujuṃ karonto pana catunnaṃ ñāṇasampayuttānaṃ aññatarena karoti,‘ diṭṭhi me ujukā katā’ ti paccavekkhanto aṭṭhannaṃ aññatarena paccavekkhati. "
  1767. 371767,96,1393,2,10,1,45,7,Imasmiṃ ṭhāne cattāri anantā ni nāma gahitāni.
  1768. 371768,96,1393,11,27,1,93,11,"Cattāri hi anantāni– ākāso ananto, cakkavāḷāni anantāni, sattanikāyo ananto, buddhaññāṇaṃ anantaṃ. "
  1769. 371769,96,1393,28,43,1,134,15,Ākāsassa hi puratthimāya disāya vā pacchimuttaradakkhiṇāsu vā ettakāni vā yojanasatāni ettakāni vā yojanasahassānīti paricchedo natthi.
  1770. 371770,96,1393,44,61,1,119,15,"Sinerumattampi ayokūṭaṃ pathaviṃ dvidhā katvā heṭṭhā khittaṃ bhassetheva, no patiṭṭhaṃ labhetha, evaṃ ākāsaṃ anantaṃ nāma. "
  1771. 371771,96,1394,2,9,1,55,7,Cakkavāḷānampi satehi vā sahassehi vā paricchedo natthi.
  1772. 371772,96,1394,10,46,1,335,30,"Sacepi hi akaniṭṭhabhavane nibbattā, daḷhathāmadhanuggahassa lahukena sarena tiriyaṃ tālacchāyaṃ atikkamanamattena kālena cakkavāḷasatasahassaṃ atikkamanasamatthena javena samannāgatā cattāro mahābrahmāno ‘ cakkavāḷapariyantaṃ passissāmā’ ti tena javena dhāveyyuṃ, cakkavāḷapariyantaṃ adisvāva parinibbāyeyyuṃ, evaṃ cakkavāḷāni anantāni nāma. "
  1773. 371773,96,1395,2,8,1,71,6,Ettakesu pana cakkavāḷesu udakaṭṭhakathalaṭṭhakasattānaṃ pamāṇaṃ natthi.
  1774. 371774,96,1395,9,13,1,28,4,Evaṃ sattanikāyo ananto nāma.
  1775. 371775,96,1395,14,17,1,29,3,Tatopi buddhañāṇaṃ anantameva.
  1776. 371776,96,1396,2,11,1,141,9,Evaṃ aparimāṇesu cakkavāḷesu aparimāṇānaṃ sattānaṃ kāmāvacarasomanassasahagatañāṇasampayuttaasaṅkhārikakusalacittāni ekassa bahūni uppajjanti.
  1777. 371777,96,1396,12,15,1,27,3,Bahūnampi bahūni uppajjanti.
  1778. 371778,96,1396,16,24,1,112,8,Tāni sabbānipi kāmāvacaraṭṭhena somanassasahagataṭṭhena ñāṇasampayuttaṭṭhena asaṅkhārikaṭṭhena ekattaṃ gacchanti.
  1779. 371779,96,1396,25,31,1,65,6,Ekameva somanassasahagataṃ tihetukaṃ asaṅkhārikaṃ mahācittaṃ hoti.
  1780. 371780,96,1396,32,43,1,104,9,Tathā sasaṅkhārikaṃ mahācittaṃ… pe… tathā upekkhāsahagataṃ ñāṇavippayuttaṃ dvihetukaṃ sasaṅkhārikacittanti.
  1781. 371781,96,1396,44,73,1,266,25,"Evaṃ sabbānipi aparimāṇesu cakkavāḷesu aparimāṇānaṃ sattānaṃ uppajjamānāni kāmāvacarakusalacittāni sammāsambuddho mahātulāya tulayamāno viya, tumbe pakkhipitvā minamāno viya, sabbaññutaññāṇena paricchinditvā‘ aṭṭhevetānī’ ti sarikkhaṭṭhena aṭṭheva koṭṭhāse katvā dassesi. "
  1782. 371782,96,1397,2,9,1,56,7,Puna imasmiṃ ṭhāne chabbidhena puññāyūhanaṃ nāma gahitaṃ.
  1783. 371783,96,1397,10,25,1,121,13,"Puññañhi atthi sayaṃkāraṃ atthi paraṃkāraṃ, atthi sāhatthikaṃ atthi āṇattikaṃ, atthi sampajānakataṃ atthi asampajānakatanti. "
  1784. 371784,96,1398,2,11,1,46,6,Tattha attano dhammatāya kataṃ‘ sayaṃkāraṃ’ nāma.
  1785. 371785,96,1398,12,20,1,42,6,Paraṃ karontaṃ disvā kataṃ‘ paraṃkāraṃ’ nāma.
  1786. 371786,96,1398,21,27,1,33,4,Sahatthena kataṃ‘ sāhatthikaṃ’ nāma.
  1787. 371787,96,1398,28,35,1,31,4,Āṇāpetvā kāritaṃ ‘ āṇattikaṃ’ nāma.
  1788. 371788,96,1398,36,44,1,54,6,Kammañca phalañca saddahitvā kataṃ‘ sampajānakataṃ’ nāma.
  1789. 371789,96,1398,45,53,1,53,6,Kammampi phalampi ajānitvā kataṃ‘ asampajānakataṃ’ nāma.
  1790. 371790,96,1398,54,62,1,77,8,Tesu sayaṃkāraṃ karontopi imesaṃ aṭṭhannaṃ kusalacittānaṃ aññatareneva karoti.
  1791. 371791,96,1398,63,76,1,112,11,"Paraṃkāraṃ karontopi, sahatthena karontopi, āṇāpetvā karontopi imesaṃ aṭṭhannaṃ kusalacittānaṃ aññatareneva karoti. "
  1792. 371792,96,1398,77,82,1,50,5,Sampajānakaraṇaṃ pana catūhi ñāṇasampayuttehi hoti.
  1793. 371793,96,1398,83,86,1,41,3,Asampajānakaraṇaṃ catūhi ñāṇavippayuttehi.
  1794. 371794,96,1399,2,17,1,122,11,"Aparāpi imasmiṃ ṭhāne catasso dakkhiṇāvisuddhiyo gahitā– paccayānaṃ dhammikatā, cetanāmahattaṃ, vatthusampatti, guṇātirekatāti. "
  1795. 371795,96,1399,18,27,1,52,7,Tattha dhammena samena uppannā paccayā‘ dhammikā’ nāma.
  1796. 371796,96,1399,28,38,1,57,7,Saddahitvā okappetvā dadato pana‘ cetanāmahattaṃ’ nāma hoti.
  1797. 371797,96,1399,39,44,1,34,3,Khīṇāsavabhāvo‘ vatthusampatti’ nāma.
  1798. 371798,96,1399,45,52,1,54,5,Khīṇāsavasseva nirodhā vuṭṭhitabhāvo‘ guṇātirekatā’ nāma.
  1799. 371799,96,1399,53,64,1,99,11,Imāni cattāri samodhānetvā dātuṃ sakkontassa kāmāvacaraṃ kusalaṃ imasmiṃyeva attabhāve vipākaṃ deti.
  1800. 371800,96,1399,65,80,1,46,2,Puṇṇakaseṭṭhikākavaliyasumanamālākārādīnaṃ( dha. pa. aṭṭha.2.225 puṇṇadāsīvatthu)( dha.
  1801. 371801,96,1399,81,82,1,2,1,pa.
  1802. 371802,96,1399,83,84,1,5,1,aṭṭha.
  1803. 371803,96,1399,85,91,1,25,2,1.67 sumanamālākāravatthu) viya.
  1804. 371804,96,1400,2,14,1,100,10,Saṅkhepato panetaṃ sabbampi kāmāvacarakusalacittaṃ‘ cittan’ ti karitvā cittavicittaṭṭhena ekameva hoti.
  1805. 371805,96,1400,15,20,1,64,5,Vedanāvasena somanassasahagataṃ upekkhāsahagatanti duvidhaṃ hoti.
  1806. 371806,96,1400,21,24,1,41,3,Ñāṇavibhattidesanāvasena catubbidhaṃ hoti.
  1807. 371807,96,1400,25,38,1,174,13,Somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ asaṅkhārikaṃ mahācittañhi upekkhāsahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ asaṅkhārikaṃ mahācittañca ñāṇasampayuttaṭṭhena asaṅkhārikaṭṭhena ca ekameva hoti.
  1808. 371808,96,1400,39,48,1,98,7,"Tathā ñāṇasampayuttaṃ sasaṅkhārikaṃ, ñāṇavippayuttaṃ asaṅkhārikaṃ, ñāṇavippayuttaṃ sasaṅkhārikañcāti. "
  1809. 371809,96,1400,49,61,1,156,12,Evaṃ ñāṇavibhattidesanāvasena catubbidhe panetasmiṃ asaṅkhārasasaṅkhāravibhattito cattāri asaṅkhārikāni cattāri sasaṅkhārikānīti aṭṭheva kusalacittāni honti.
  1810. 371810,96,1400,62,76,1,129,14,Tāni yāthāvato ñatvā bhagavā sabbaññū gaṇīvaro muniseṭṭho ācikkhati deseti paññapeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkarotīti.
  1811. 371811,96,1401,2,3,1,38,2,Aṭṭhasāliniyā dhammasaṅgahaṭṭhakathāya
  1812. 371812,96,1402,2,4,1,31,2,Kāmāvacarakusalaniddeso samatto.
  1813. 371813,96,1403,2,2,1,23,1,Rūpāvacarakusalavaṇṇanā
  1814. 371814,96,1404,2,3,1,26,2,Catukkanayo paṭhamajjhānaṃ
  1815. 371815,96,1405,2,15,1,67,7,160. Idāni rūpāvacarakusalaṃ dassetuṃ katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  1816. 371816,96,1405,16,24,1,61,7,Tattha rūpūpapattiyā maggaṃ {bhāvetī}ti rūpaṃ vuccati rūpabhavo.
  1817. 371817,96,1405,25,30,1,32,4,{Upapattī}ti nibbatti jāti sañjāti.
  1818. 371818,96,1405,31,34,1,13,2,{Maggo}ti upāyo.
  1819. 371819,96,1405,35,45,1,76,9,Vacanattho panettha– taṃ upapattiṃ maggati gavesati janeti nipphādetīti maggo.
  1820. 371820,96,1405,46,62,1,96,14,"Idaṃ vuttaṃ hoti– yena maggena rūpabhave upapatti hoti nibbatti jāti sañjāti, taṃ maggaṃ bhāvetīti. "
  1821. 371821,96,1405,63,69,1,47,6,Kiṃ panetena niyamato rūpabhave upapatti hotīti?
  1822. 371822,96,1405,70,72,1,7,2,Na hoti.
  1823. 371823,96,1405,73,125,1,126,14,"‘‘ Samādhiṃ, bhikkhave, bhāvetha, samāhito yathābhūtaṃ pajānāti passatī’’ ti( saṃ. ni.3.5;4.99;5.1071; netti.40; mi. pa.2.1.15) evaṃ vuttena hi nibbedhabhāgiyena rūpabhavātikkamopi hoti. "
  1824. 371824,96,1405,126,143,1,89,13,"Rūpūpapattiyā pana ito añño maggo nāma natthi, tena vuttaṃ‘ rūpūpapattiyā maggaṃ bhāvetī’ ti. "
  1825. 371825,96,1405,144,155,1,79,9,"Atthato cāyaṃ maggo nāma cetanāpi hoti, cetanāya sampayuttadhammāpi, tadubhayampi."
  1826. 371826,96,1405,156,182,1,82,11,"‘‘ Nirayañcāhaṃ, sāriputta, pajānāmi nirayagāmiñca maggan’’ ti( ma. ni.1.153) hi ettha cetanā maggo nāma."
  1827. 371827,96,1406,2,12,1,57,8,"‘ ‘ Saddhā hiriyaṃ kusalañca dānaṃ, dhammā ete sappurisānuyātā; "
  1828. 371828,96,1407,2,24,1,60,9,"Etañhi maggaṃ diviyaṃ vadanti, etena hi gacchati devalokan’’ ti.( a. ni.8.32); "
  1829. 371829,96,1408,2,6,1,39,4,Ettha cetanāsampayuttadhammā maggo nāma.
  1830. 371830,96,1408,7,35,1,107,11,"‘‘ Ayaṃ, bhikkhave, maggo, ayaṃ paṭipadā’’ ti saṅkhārupapattisuttādīsu( ma. ni.3.161 ādayo) cetanāpi cetanāsampayuttadhammāpi maggo nāma. "
  1831. 371831,96,1408,36,46,1,64,8,Imasmiṃ pana ṭhāne‘ jhānan’ ti vacanato cetanāsampayuttā adhippetā.
  1832. 371832,96,1408,47,57,1,97,9,"Yasmā pana jhānacetanā paṭisandhiṃ ākaḍḍhati, tasmā cetanāpi cetanāsampayuttadhammāpi vaṭṭantiyeva. "
  1833. 371833,96,1409,2,7,1,34,4,{Bhāvetī}ti janeti uppādeti vaḍḍheti.
  1834. 371834,96,1409,8,13,1,30,5,Ayaṃ tāva idha bhāvanāya attho.
  1835. 371835,96,1409,14,24,1,89,10,Aññattha pana upasaggavasena sambhāvanā paribhāvanā vibhāvanāti evaṃ aññathāpi attho hoti.
  1836. 371836,96,1409,25,58,1,129,16,"Tattha‘‘ idhudāyi mama sāvakā adhisīle sambhāventi– sīlavā samaṇo gotamo, paramena sīlakkhandhena samannāgato’’ ti ( ma. ni.2.243) ayaṃ sambhāvanā nāma; "
  1837. 371837,96,1409,59,61,1,16,2,okappanāti attho.
  1838. 371838,96,1409,62,96,1,182,19,"‘‘ Sīlaparibhāvito samādhi mahapphalo hoti mahānisaṃso, samādhiparibhāvitā paññā mahapphalā hoti mahānisaṃsā, paññāparibhāvitaṃ cittaṃ sammadeva āsavehi vimuccatī’’ ti( dī. ni.2.186) ayaṃ paribhāvanā nāma; "
  1839. 371839,96,1409,97,99,1,14,2,vāsanāti attho.
  1840. 371840,96,1409,100,120,1,87,12,"‘‘ Iṅgha rūpaṃ vibhāvehi, vedanaṃ… saññaṃ… saṅkhāre… viññāṇaṃ vibhāvehī’’ ti ayaṃ vibhāvanā nāma; "
  1841. 371841,96,1409,121,123,1,21,2,antaradhāpanāti attho.
  1842. 371842,96,1409,124,160,1,154,19,"‘‘ Puna caparaṃ, udāyi, akkhātā mayā sāvakānaṃ paṭipadā, yathāpaṭipannā me sāvakā cattāro satipaṭṭhāne bhāventī’’ ti( ma. ni.2.247), ayaṃ pana uppādanavaḍḍhanaṭṭhena bhāvanā nāma. "
  1843. 371843,96,1409,161,165,1,33,4,Imasmimpi ṭhāne ayameva adhippetā.
  1844. 371844,96,1409,166,168,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  1845. 371845,96,1409,169,176,1,37,5,‘ bhāvetīti janeti uppādeti vaḍḍhetī’ ti.
  1846. 371846,96,1410,2,16,1,111,11,"Kasmā panettha, yathā kāmāvacarakusalaniddese dhammapubbaṅgamā desanā katā tathā akatvā, puggalapubbaṅgamā katāti? "
  1847. 371847,96,1410,17,19,1,23,2,Paṭipadāya sādhetabbato.
  1848. 371848,96,1410,20,25,1,47,5,Idañhi catūsu paṭipadāsu aññatarāya sādhetabbaṃ;
  1849. 371849,96,1410,26,32,1,45,6,na kāmāvacaraṃ viya vinā paṭipadāya uppajjati.
  1850. 371850,96,1410,33,51,1,133,16,Paṭipadā ca nāmesā paṭipannake sati hotīti etamatthaṃ dassetuṃ puggalapubbaṅgamaṃ desanaṃ karonto‘ rūpūpapattiyā maggaṃ bhāvetī’ ti āha.
  1851. 371851,96,1411,2,12,1,59,7,"Vivicceva {kāmehī}ti kāmehi viviccitvā, vinā hutvā, apakkamitvā. "
  1852. 371852,96,1411,13,22,1,50,7,Yo panāyamettha‘ eva’ -kāro so niyamatthoti veditabbo.
  1853. 371853,96,1411,23,43,1,180,18,"Yasmā ca niyamattho, tasmā tasmiṃ paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharaṇasamaye avijjamānānampi kāmānaṃ tassa paṭhamajjhānassa paṭipakkhabhāvaṃ, kāmapariccāgeneva cassa adhigamaṃ dīpeti. "
  1854. 371854,96,1411,44,45,1,6,1,Kathaṃ?
  1855. 371855,96,1411,46,70,1,150,20,"‘ Vivicceva kāmehī’ ti evañhi niyame kariyamāne idaṃ paññāyati– nūnimassa kāmā paṭipakkhabhūtā yesu sati idaṃ na pavattati, andhakāre sati padīpobhāso viya? "
  1856. 371856,96,1411,71,78,1,76,7,Tesaṃ pariccāgeneva cassa adhigamo hoti orimatīrapariccāgena pārimatīrasseva.
  1857. 371857,96,1411,79,82,1,22,3,Tasmā niyamaṃ karotīti.
  1858. 371858,96,1412,2,4,1,11,2,Tattha siyā–
  1859. 371859,96,1412,5,13,1,46,6,"‘ kasmā panesa pubbapadeyeva vutto, na uttarapade? "
  1860. 371860,96,1412,14,23,1,65,8,Kiṃ akusalehi dhammehi aviviccāpi jhānaṃ upasampajja vihareyyā’ ti?
  1861. 371861,96,1412,24,29,1,30,5,Na kho panetaṃ evaṃ daṭṭhabbaṃ.
  1862. 371862,96,1412,30,35,1,37,5,Taṃnissaraṇato hi pubbapade esa vutto.
  1863. 371863,96,1412,36,45,1,85,8,Kāmadhātusamatikkamanato hi kāmarāgapaṭipakkhato ca idaṃ jhānaṃ kāmānameva nissaraṇaṃ.
  1864. 371864,96,1412,46,47,1,7,1,Yathāha–
  1865. 371865,96,1412,48,70,1,44,5,‘‘ kāmānametaṃ nissaraṇaṃ yadidaṃ nekkhamman’’ ti( itivu.72; dī. ni.3.353).
  1866. 371866,96,1412,71,117,1,113,17,"Uttarapadepi pana, yathā‘‘ idheva, bhikkhave, samaṇo, idha dutiyo samaṇo’’ ti ( ma. ni.1.139; a. ni.4.241) ettha‘ eva’ -kāro ānetvā vuccati, evaṃ vattabbo. "
  1867. 371867,96,1412,118,144,1,186,23,"Na hi sakkā ito aññehipi nīvaraṇasaṅkhātehi akusalehi dhammehi avivicca jhānaṃ upasampajja viharituṃ, tasmā‘ vivicceva kāmehi vivicceva akusalehi dhammehī’ ti evaṃ padadvayepi esa daṭṭhabbo. "
  1868. 371868,96,1412,145,167,1,202,21,"Padadvayepi ca kiñcāpi viviccāti iminā sādhāraṇavacanena tadaṅgavivekādayo kāyavivekādayo ca sabbepi vivekā saṅgahaṃ gacchanti, tathāpi kāyaviveko cittaviveko vikkhambhanavivekoti tayo eva idha daṭṭhabbā. "
  1869. 371869,96,1413,2,13,1,58,9,Kāmehīti iminā pana padena ye ca niddese‘‘ katame vatthukāmā?
  1870. 371870,96,1413,14,44,1,111,17,"Manāpiyā rūpā’’ tiādinā( mahāni.1) nayena vatthukāmā vuttā, ye ca tattheva vibhaṅge ca‘‘ chando kāmo, rāgo kāmo, chandarāgo kāmo; "
  1871. 371871,96,1413,45,53,1,41,6,"saṅkappo kāmo, rāgo kāmo, saṅkapparāgo kāmo; "
  1872. 371872,96,1413,54,77,1,79,11,"ime vuccanti kāmā’’ ti( mahāni.1; vibha.564) evaṃ kilesakāmā vuttā, te sabbepi saṅgahitāicceva daṭṭhabbā. "
  1873. 371873,96,1413,78,86,1,71,8,Evañhi sati vivicceva kāmehīti vatthukāmehipi viviccevāti attho yujjati.
  1874. 371874,96,1413,87,91,1,26,4,Tena kāyaviveko vutto hoti.
  1875. 371875,96,1414,2,12,1,82,9,Vivicca akusalehi {dhammehī}ti kilesakāmehi sabbākusalehi vā viviccāti attho yujjati.
  1876. 371876,96,1414,13,17,1,27,4,Tena cittaviveko vutto hoti.
  1877. 371877,96,1414,18,31,1,142,12,"Purimena cettha vatthukāmehi vivekavacanato eva kāmasukhapariccāgo, dutiyena kilesakāmehi vivekavacanato nekkhammasukhapariggaho vibhāvito hoti. "
  1878. 371878,96,1414,32,41,1,114,8,"Evaṃ vatthukāmakilesakāmavivekavacanatoyeva ca etesaṃ paṭhamena saṃkilesavatthuppahānaṃ, dutiyena saṃkilesappahānaṃ; "
  1879. 371879,96,1414,42,48,1,58,5,"paṭhamena lolabhāvassa hetupariccāgo, dutiyena bālabhāvassa; "
  1880. 371880,96,1414,49,58,1,74,8,"paṭhamena ca payogasuddhi, dutiyena āsayaposanaṃ vibhāvitaṃ hotīti ñātabbaṃ. "
  1881. 371881,96,1414,59,69,1,58,8,Esa tāva nayo‘ kāmehī’ ti ettha vuttakāmesu vatthukāmapakkhe.
  1882. 371882,96,1415,2,16,1,98,12,Kilesakāmapakkhe pana‘ chandoti ca rāgo’ ti ca evamādīhi anekabhedo kāmacchandoyeva kāmoti adhippeto.
  1883. 371883,96,1415,17,41,1,119,14,So ca akusalapariyāpannopi samāno‘‘ tattha katamo kāmacchando kāmo’’ tiādinā nayena vibhaṅge( vibha.564) jhānapaṭipakkhato visuṃ vutto.
  1884. 371884,96,1415,42,49,1,66,6,"Kilesakāmattā vā purimapade vutto, akusalapariyāpannattā dutiyapade. "
  1885. 371885,96,1415,50,62,1,52,8,Anekabhedato cassa‘ kāmato’ ti avatvā‘ kāmehī’ ti vuttaṃ.
  1886. 371886,96,1415,63,74,1,74,9,Aññesampi ca dhammānaṃ akusalabhāve vijjamāne‘‘ tattha katame akusalā dhammā?
  1887. 371887,96,1415,75,85,1,104,7,Kāmacchando’’ tiādinā nayena vibhaṅge uparijhānaṅgapaccanīkapaṭipakkhabhāvadassanato nīvaraṇāneva vuttāni.
  1888. 371888,96,1415,86,89,1,33,3,Nīvaraṇāni hi jhānaṅgapaccanīkāni.
  1889. 371889,96,1415,90,99,1,71,7,"Tesaṃ jhānaṅgāneva paṭipakkhāni, viddhaṃsakāni, vighātakānīti vuttaṃ hoti. "
  1890. 371890,96,1415,100,124,1,145,16,"Tathā hi‘‘ samādhi kāmacchandassa paṭipakkho, pīti byāpādassa, vitakko thinamiddhassa, sukhaṃ uddhaccakukkuccassa, vicāro vicikicchāyā’’ ti peṭake vuttaṃ. "
  1891. 371891,96,1416,2,13,1,80,9,Evamettha ‘ vivicceva kāmehī’ ti iminā kāmacchandassa vikkhambhanaviveko vutto hoti.
  1892. 371892,96,1416,14,23,1,59,7,‘ Vivicca akusalehi dhammehī’ ti iminā pañcannampi nīvaraṇānaṃ.
  1893. 371893,96,1416,24,31,1,72,6,"Aggahitaggahaṇena pana paṭhamena kāmacchandassa, dutiyena sesanīvaraṇānaṃ; "
  1894. 371894,96,1416,32,43,1,121,9,"tathā paṭhamena tīsu akusalamūlesu pañcakāmaguṇabhedavisayassa lobhassa, dutiyena āghātavatthubhedādivisayānaṃ dosamohānaṃ. "
  1895. 371895,96,1416,44,52,1,156,7,"Oghādīsu vā dhammesu paṭhamena kāmoghakāmayogakāmāsavakāmupādānaabhijjhākāyaganthakāmarāgasaṃyojanānaṃ, dutiyena avasesaoghayogāsavaupādānaganthasaṃyojanānaṃ. "
  1896. 371896,96,1416,53,61,1,80,7,"Paṭhamena ca taṇhāya taṃsampayuttakānañca, dutiyena avijjāya taṃsampayuttakānañca. "
  1897. 371897,96,1416,62,74,1,138,11,"Apica paṭhamena lobhasampayuttaaṭṭhacittuppādānaṃ, dutiyena sesānaṃ catunnaṃ akusalacittuppādānaṃ vikkhambhanaviveko vutto hotīti veditabbo. "
  1898. 371898,96,1416,75,87,1,77,10,Ayaṃ tāva‘ vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehī’ ti ettha atthappakāsanā.
  1899. 371899,96,1417,2,15,1,115,13,Ettāvatā ca paṭhamassa jhānassa pahānaṅgaṃ dassetvā idāni sampayogaṅgaṃ dassetuṃ savitakkaṃ savicāran tiādi vuttaṃ.
  1900. 371900,96,1417,16,27,1,120,11,Tattha heṭṭhā vuttalakkhaṇādivibhāgena appanāsampayogato rūpāvacarabhāvappattena vitakkena ceva vicārena ca saha vattati.
  1901. 371901,96,1417,28,39,1,79,11,Rukkho viya pupphena ca phalena cāti idaṃ jhānaṃ savitakkaṃ savicāranti vuccati.
  1902. 371902,96,1417,40,66,1,115,16,Vibhaṅge pana‘‘ iminā ca vitakkena iminā ca vicārena upeto hoti samupeto’’ tiādinā( vibha.565) nayena puggalādhiṭṭhānā desanā katā.
  1903. 371903,96,1417,67,72,1,36,5,Attho pana tatrapi evameva daṭṭhabbo.
  1904. 371904,96,1418,2,8,1,33,5,Vivekajan ti– ettha vivitti viveko.
  1905. 371905,96,1418,9,11,1,22,2,Nīvaraṇavigamoti attho.
  1906. 371906,96,1418,12,19,1,69,6,"Vivittoti vā viveko, nīvaraṇavivitto jhānasampayuttadhammarāsīti attho. "
  1907. 371907,96,1418,20,29,1,47,7,"Tasmā vivekā, tasmiṃ vā viveke, jātanti vivekajaṃ. "
  1908. 371908,96,1418,30,37,1,51,6,Pītisukhan ti– ettha pītisukhāni heṭṭhā pakāsitāneva.
  1909. 371909,96,1418,38,57,1,158,18,Tesu pana vuttappakārāya pañcavidhāya pītiyā yā appanāsamādhissa mūlaṃ hutvā vaḍḍhamānā samādhisampayogaṃ gatā pharaṇāpīti– ayaṃ imasmiṃ atthe adhippetā pītīti.
  1910. 371910,96,1418,58,74,1,95,14,"Ayañca pīti idañca sukhaṃ assa jhānassa, asmiṃ vā jhāne atthīti idaṃ jhānaṃ pītisukhanti vuccati. "
  1911. 371911,96,1418,75,84,1,57,8,"Atha vā pīti ca sukhañca pītisukhaṃ, dhammavinayādayo viya. "
  1912. 371912,96,1418,85,97,1,84,10,"Vivekajaṃ pītisukhamassa jhānassa, asmiṃ vā jhāne, atthīti evampi vivekajaṃ pītisukhaṃ. "
  1913. 371913,96,1418,98,105,1,57,7,Yatheva hi jhānaṃ evaṃ pītisukhampettha vivekajameva hoti.
  1914. 371914,96,1418,106,108,1,14,2,Tañcassa atthi.
  1915. 371915,96,1418,109,118,1,56,7,Tasmā ekapadeneva‘ vivekajaṃ pītisukhan’ ti vattuṃ yujjati.
  1916. 371916,96,1418,119,133,1,71,10,Vibhaṅge pana‘‘ idaṃ sukhaṃ imāya pītiyā sahagatan’’ tiādinā nayena vuttaṃ.
  1917. 371917,96,1418,134,139,1,37,5,Attho pana tatthāpi evameva daṭṭhabbo.
  1918. 371918,96,1419,2,10,1,49,6,Paṭhamaṃ jhānan ti– ettha gaṇanānupubbatā paṭhamaṃ.
  1919. 371919,96,1419,11,14,1,28,3,Paṭhamaṃ uppannanti paṭhamaṃ.
  1920. 371920,96,1419,15,18,1,37,3,Paṭhamaṃ samāpajjitabbantipi paṭhamaṃ.
  1921. 371921,96,1419,19,23,1,28,4,Idaṃ pana na ekantalakkhaṇaṃ.
  1922. 371922,96,1419,24,33,1,93,9,Ciṇṇavasībhāvo hi aṭṭhasamāpattilābhī ādito paṭṭhāya matthakaṃ pāpentopi samāpajjituṃ sakkoti.
  1923. 371923,96,1419,34,40,1,55,6,Matthakato paṭṭhāya ādiṃ pāpentopi samāpajjituṃ sakkoti.
  1924. 371924,96,1419,41,44,1,31,3,Antarantarā okkamantopi sakkoti.
  1925. 371925,96,1419,45,51,1,48,6,Evaṃ pubbuppattiyaṭṭhena pana paṭhamaṃ nāma hoti.
  1926. 371926,96,1420,2,9,1,67,6,Jhānan ti duvidhaṃ jhānaṃ– ārammaṇūpanijjhānaṃ lakkhaṇūpanijjhānanti.
  1927. 371927,96,1420,10,18,1,102,8,Tattha aṭṭha samāpattiyo pathavikasiṇādiārammaṇaṃ upanijjhāyantīti ārammaṇūpanijjhānanti saṅkhyaṃ gatā.
  1928. 371928,96,1420,19,23,1,51,4,Vipassanāmaggaphalāni pana lakkhaṇūpanijjhānaṃ nāma.
  1929. 371929,96,1420,24,29,1,70,5,Tattha vipassanā aniccādilakkhaṇassa upanijjhānato lakkhaṇūpanijjhānaṃ.
  1930. 371930,96,1420,30,36,1,68,6,Vipassanāya katakiccassa maggena ijjhanato maggo lakkhaṇūpanijjhānaṃ.
  1931. 371931,96,1420,37,44,1,81,7,Phalaṃ pana nirodhasaccaṃ tathalakkhaṇaṃ upanijjhāyatīti lakkhaṇūpanijjhānaṃ nāma.
  1932. 371932,96,1420,45,50,1,49,5,Tesu imasmiṃ atthe ārammaṇūpanijjhānaṃ adhippetaṃ.
  1933. 371933,96,1420,51,57,1,69,6,Tasmā ārammaṇūpanijjhānato paccanīkajjhāpanato vā jhānanti veditabbaṃ.
  1934. 371934,96,1421,2,10,1,47,5,"{Upasampajjā}ti upagantvā, pāpuṇitvāti vuttaṃ hoti. "
  1935. 371935,96,1421,11,16,1,44,5,Upasampādayitvā vā nipphādetvāti vuttaṃ hoti.
  1936. 371936,96,1421,17,40,1,120,14,Vibhaṅge pana‘‘ upasampajjāti paṭhamassa jhānassa lābho paṭilābho patti sampatti phusanā sacchikiriyā upasampadā’’ ti( vibha.570) vuttaṃ.
  1937. 371937,96,1421,41,44,1,29,3,Tassāpi evamevattho daṭṭhabbo.
  1938. 371938,96,1421,45,60,1,159,14,{Viharatī}ti tadanurūpena iriyāpathavihārena itivuttappakārajjhānasamaṅgī hutvā attabhāvassa iriyanaṃ vuttiṃ pālanaṃ yapanaṃ yāpanaṃ cāraṃ vihāraṃ abhinipphādeti.
  1939. 371939,96,1421,61,63,1,20,2,Vuttañhetaṃ vibhaṅge–
  1940. 371940,96,1421,64,88,1,88,12,"‘‘ viharatīti iriyati vattati pāleti yapeti yāpeti carati viharati, tena vuccati viharatī’’ ti( vibha.512,571). "
  1941. 371941,96,1422,2,10,1,79,7,Pathavikasiṇan ti ettha pathavimaṇḍalampi sakalaṭṭhena pathavikasiṇanti vuccati.
  1942. 371942,96,1422,11,15,1,34,4,Taṃ nissāya paṭiladdhaṃ nimittampi.
  1943. 371943,96,1422,16,18,1,40,2,Pathavikasiṇanimitte paṭiladdhajjhānampi.
  1944. 371944,96,1422,19,25,1,55,6,Tattha imasmiṃ atthe jhānaṃ pathavīkasiṇanti veditabbaṃ.
  1945. 371945,96,1422,26,32,1,76,6,Pathavikasiṇasaṅkhātaṃ jhānaṃ upasampajja viharatīti ayañhettha saṅkhepattho.
  1946. 371946,96,1422,33,49,1,166,15,Imasmiṃ pana pathavikasiṇe parikammaṃ katvā catukkapañcakajjhānāni nibbattetvā jhānapadaṭṭhānaṃ vipassanaṃ vaḍḍhetvā arahattaṃ pattukāmena kulaputtena kiṃ kattabbanti?
  1947. 371947,96,1422,50,104,1,702,51,"Ādito tāva pātimokkhasaṃvaraindriyasaṃvaraājīvapārisuddhipaccayasannissitasaṅkhātāni cattāri sīlāni visodhetvā suparisuddhe sīle patiṭṭhitena, yvāssa āvāsādīsu dasasu palibodhesu palibodho atthi, taṃ upacchinditvā kammaṭṭhānadāyakaṃ kalyāṇamittaṃ upasaṅkamitvā pāḷiyā āgatesu aṭṭhatiṃsāya kammaṭṭhānesu attano cariyānukūlaṃ kammaṭṭhānaṃ upaparikkhantena sacassa idaṃ pathavikasiṇaṃ anukūlaṃ hoti, idameva kammaṭṭhānaṃ gahetvā jhānabhāvanāya ananurūpaṃ vihāraṃ pahāya anurūpe vihāre viharantena khuddakapalibodhupacchedaṃ katvā kasiṇaparikammanimittānurakkhaṇasattaasappāyaparivajjanasattasappāyasevanadasavidhaappanākosallappabhedaṃ sabbaṃ bhāvanāvidhānaṃ aparihāpentena jhānādhigamatthāya paṭipajjitabbaṃ. "
  1948. 371948,96,1422,105,107,1,18,2,Ayamettha saṅkhepo.
  1949. 371949,96,1422,108,121,1,51,5,Vitthāro pana visuddhimagge( visuddhi.1.51 ādayo) vuttanayeneva veditabbo.
  1950. 371950,96,1422,122,127,1,30,5,Yathā cettha evaṃ ito paresupi.
  1951. 371951,96,1422,128,136,1,95,7,Sabbakammaṭṭhānānañhi bhāvanāvidhānaṃ sabbaṃ aṭṭhakathānayena gahetvā visuddhimagge vitthāritaṃ.
  1952. 371952,96,1422,137,147,1,62,10,Kiṃ tena tattha tattha puna vuttenāti na naṃ puna vitthārayāma.
  1953. 371953,96,1422,148,157,1,87,9,Pāḷiyā pana heṭṭhā anāgataṃ atthaṃ aparihāpentā nirantaraṃ anupadavaṇṇanameva karissāma.
  1954. 371954,96,1423,2,9,1,64,6,Tasmiṃ {samaye}ti tasmiṃ paṭhamajjhānaṃ upasampajja viharaṇasamaye.
  1955. 371955,96,1423,10,25,1,118,12,Phasso hoti… pe… avikkhepo {hotī}ti ime kāmāvacarapaṭhamakusalacitte vuttappakārāya padapaṭipāṭiyā chapaṇṇāsa dhammā honti.
  1956. 371956,96,1423,26,36,1,84,9,"Kevalañhi te kāmāvacarā, ime bhūmantaravasena mahaggatā rūpāvacarāti ayamettha viseso. "
  1957. 371957,96,1423,37,39,1,16,2,Sesaṃ tādisameva.
  1958. 371958,96,1423,40,45,1,50,5,Yevāpanakā panettha chandādayo cattārova labbhanti.
  1959. 371959,96,1423,46,49,1,38,3,Koṭṭhāsavārasuññatavārā pākatikā evāti.
  1960. 371960,96,1424,2,3,1,8,1,Paṭhamaṃ .
  1961. 371961,96,1425,2,2,1,13,1,Dutiyajjhānaṃ
  1962. 371962,96,1426,2,4,1,0,0,161-162.
  1963. 371963,96,1426,5,20,1,112,11,"Dutiyajjhānaniddese vitakkavicārānaṃ {vūpasamā}ti vitakkassa ca vicārassa cāti imesaṃ dvinnaṃ vūpasamā, samatikkamā; "
  1964. 371964,96,1426,21,25,1,43,4,dutiyajjhānakkhaṇe apātubhāvāti vuttaṃ hoti.
  1965. 371965,96,1426,26,57,1,281,29,"Tattha kiñcāpi dutiyajjhāne sabbepi paṭhamajjhānadhammā na santi, aññeyeva hi paṭhamajjhāne phassādayo aññe idha, oḷārikassa pana oḷārikassa aṅgassa samatikkamā paṭhamajjhānato paresaṃ dutiyajjhānādīnaṃ adhigamo hotīti dīpanatthaṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamāti evaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  1966. 371966,96,1426,58,64,1,43,5,Ajjhattan ti idha– niyakajjhattaṃ adhippetaṃ.
  1967. 371967,96,1426,65,81,1,54,7,Vibhaṅge pana‘‘ ajjhattaṃ paccattan’’ ti( vibha.573) ettakameva vuttaṃ.
  1968. 371968,96,1426,82,95,1,93,11,"Yasmā niyakajjhattaṃ adhippetaṃ, tasmā attani jātaṃ, attano santāne nibbattanti ayamettha attho. "
  1969. 371969,96,1427,2,7,1,43,5,Sampasādanan ti sampasādanaṃ vuccati saddhā.
  1970. 371970,96,1427,8,15,1,72,6,"Sampasādanayogato jhānampi sampasādanaṃ, nīlavaṇṇayogato nīlavatthaṃ viya. "
  1971. 371971,96,1427,16,29,1,130,12,"Yasmā vā taṃ jhānaṃ sampasādanasamannāgatattā vitakkavicārakkhobhavūpasamanena ca ceto sampasādayati, tasmāpi sampasādananti vuttaṃ. "
  1972. 371972,96,1427,30,40,1,74,8,Imasmiñca atthavikappe‘ sampasādanaṃ cetaso’ ti evaṃ padasambandho veditabbo.
  1973. 371973,96,1427,41,52,1,75,9,Purimasmiṃ pana atthavikappe‘ cetaso’ ti etaṃ ekodibhāvena saddhiṃ yojetabbaṃ.
  1974. 371974,96,1428,2,16,1,102,12,"Tatrāyaṃ atthayojanā– eko udetīti ekodi, vitakkavicārehi anajjhāruḷhattā aggo seṭṭho hutvā udetīti attho. "
  1975. 371975,96,1428,17,23,1,30,5,Seṭṭhopi hi loke ekoti vuccati.
  1976. 371976,96,1428,24,31,1,61,7,Vitakkavicāravirahato vā eko asahāyo hutvātipi vattuṃ vaṭṭati.
  1977. 371977,96,1428,32,37,1,38,5,Atha vā sampayuttadhamme udāyatīti udi.
  1978. 371978,96,1428,38,40,1,17,2,Uṭṭhāpetīti attho.
  1979. 371979,96,1428,41,48,1,37,7,Seṭṭhaṭṭhena eko ca so udi cāti ekodi.
  1980. 371980,96,1428,49,51,1,25,2,Samādhissetaṃ adhivacanaṃ.
  1981. 371981,96,1428,52,60,1,65,8,Iti imaṃ ekodiṃ bhāveti vaḍḍhetīti idaṃ dutiyajjhānaṃ ekodibhāvaṃ.
  1982. 371982,96,1428,61,81,1,92,15,"So panāyaṃ ekodi yasmā cetaso, na sattassa, na jīvassa, tasmā etaṃ‘ cetaso ekodibhāvan’ ti vuttaṃ."
  1983. 371983,96,1429,2,20,1,130,16,"‘ Nanu cāyaṃ saddhā paṭhamajjhānepi atthi, ayañca ekodināmako samādhi, atha kasmā idameva sampasādanaṃ cetaso ekodibhāvañcāti vuttanti? "
  1984. 371984,96,1429,21,22,1,7,1,Vuccate–
  1985. 371985,96,1429,23,43,1,144,15,"‘ aduñhi paṭhamajjhānaṃ vitakkavicārakkhobhena vīcitaraṅgasamākulamiva jalaṃ na suppasannaṃ hoti, tasmā satiyāpi saddhāya sampasādanan’ ti na vuttaṃ. "
  1986. 371986,96,1429,44,52,1,54,8,Na suppasannattā eva cettha samādhipi na suṭṭhu pākaṭo.
  1987. 371987,96,1429,53,57,1,31,4,Tasmā ekodibhāvantipi na vuttaṃ.
  1988. 371988,96,1429,58,69,1,124,10,"Imasmiṃ pana jhāne vitakkavicārapalibodhābhāvena laddhokāsā balavatī saddhā, balavasaddhāsahāyapaṭilābheneva samādhipi pākaṭo. "
  1989. 371989,96,1429,70,75,1,38,5,Tasmā idameva evaṃ vuttanti veditabbaṃ.
  1990. 371990,96,1429,76,86,1,69,8,Vibhaṅge pana‘‘ sampasādananti yā saddhā saddahanā okappanā abhippasādo;
  1991. 371991,96,1429,87,106,1,75,10,cetaso ekodibhāvanti yā cittassa ṭhiti… pe… sammāsamādhī’’ ti( vibha.574-575) ettakameva vuttaṃ.
  1992. 371992,96,1429,107,124,1,119,16,"Evaṃ vuttena panetena saddhiṃ ayaṃ atthavaṇṇanā yathā na virujjhati aññadatthu saṃsandati ceva sameti ca, evaṃ veditabbā. "
  1993. 371993,96,1430,2,13,1,86,11,Avitakkaṃ avicāran ti bhāvanāya pahīnattā etasmiṃ etassa vā vitakko natthīti avitakkaṃ.
  1994. 371994,96,1430,14,17,1,23,3,Imināva nayena avicāraṃ.
  1995. 371995,96,1430,18,20,1,17,2,Vibhaṅgepi vuttaṃ–
  1996. 371996,96,1430,21,47,1,165,21,"‘‘ iti ayañca vitakko ayañca vicāro santā honti samitā vūpasantā atthaṅgatā abbhatthaṅgatā appitā byappitā sositā visositā byantīkatā, tena vuccati avitakkaṃ avicāran’’ ti. "
  1997. 371997,96,1431,2,11,1,68,8,Etthāha – nanu ca vitakkavicārānaṃ vūpasamāti imināpi ayamattho siddho?
  1998. 371998,96,1431,12,21,1,44,7,Atha kasmā puna‘ vuttaṃ avitakkaṃ avicāran’ ti?
  1999. 371999,96,1431,22,31,1,60,6,"Vuccate– evametaṃ, siddhovāyamattho, na panetaṃ tadatthadīpakaṃ. "
  2000. 372000,96,1431,32,34,1,13,2,Nanu avocumha–
  2001. 372001,96,1431,35,54,1,162,16,‘ oḷārikassa pana oḷārikassa aṅgassa samatikkamā paṭhamajjhānato paresaṃ dutiyajjhānādīnaṃ samadhigamo hotīti dīpanatthaṃ vitakkavicārānaṃ vūpasamāti evaṃ vuttan’ ti.
  2002. 372002,96,1432,2,10,1,70,7,"Apica vitakkavicārānaṃ vūpasamā idaṃ sampasādanaṃ, na kilesakālusiyassa; "
  2003. 372003,96,1432,11,18,1,76,6,"vitakkavicārānañca vūpasamā ekodibhāvaṃ, na upacārajjhānamiva nīvaraṇappahānā; "
  2004. 372004,96,1432,19,27,1,97,8,na paṭhamajjhānamiva ca aṅgapātubhāvāti evaṃ sampasādanaekodibhāvānaṃ hetuparidīpakamidaṃ vacanaṃ.
  2005. 372005,96,1432,28,50,1,206,18,"Tathā vitakkavicārānaṃ vūpasamā idaṃ avitakkaṃ avicāraṃ, na tatiyacatutthajjhānāni viya, cakkhuviññāṇādīni viya ca, abhāvāti evaṃ avitakkaavicārabhāvassa hetuparidīpakañca, na vitakkavicārābhāvamattaparidīpakaṃ. "
  2006. 372006,96,1432,51,63,1,118,11,"Vitakkavicārābhāvamattaparidīpakameva pana avitakkaṃ avicāranti idaṃ vacanaṃ, tasmā purimaṃ vatvāpi puna vattabbamevāti. "
  2007. 372007,96,1433,2,9,1,73,7,Samādhijan ti paṭhamajjhānasamādhito sampayuttasamādhito vā jātanti attho.
  2008. 372008,96,1433,10,34,1,170,18,"Tattha kiñcāpi paṭhamampi sampayuttasamādhito jātaṃ, atha kho ayameva samādhi‘ samādhī’ ti vattabbataṃ arahati, vitakkavicārakkhobhavirahena ativiya acalattā suppasannattā ca. "
  2009. 372009,96,1433,35,41,1,58,6,Tasmā imassa vaṇṇabhaṇanatthaṃ idameva samādhijanti vuttaṃ.
  2010. 372010,96,1433,42,46,1,32,4,Pītisukhan ti idaṃ vuttanayameva.
  2011. 372011,96,1434,2,6,1,34,4,Dutiyan ti gaṇanānupubbatā dutiyaṃ.
  2012. 372012,96,1434,7,11,1,36,4,Idaṃ dutiyaṃ samāpajjatītipi dutiyaṃ.
  2013. 372013,96,1434,12,23,1,110,10,Tasmiṃ samaye phasso {hotī}tiādīsu jhānapañcake vitakkavicārapadāni maggapañcake ca sammāsaṅkappapadaṃ parihīnaṃ.
  2014. 372014,96,1434,24,28,1,59,4,Tesaṃ vasena savibhattikāvibhattikapadavinicchayo veditabbo.
  2015. 372015,96,1434,29,39,1,69,8,"Koṭṭhāsavārepi tivaṅgikaṃ jhānaṃ hoti, caturaṅgiko maggo {hotī}ti āgataṃ. "
  2016. 372016,96,1434,40,42,1,31,2,Sesaṃ paṭhamajjhānasadisamevāti.
  2017. 372017,96,1435,2,3,1,7,1,Dutiyaṃ .
  2018. 372018,96,1436,2,2,1,13,1,Tatiyajjhānaṃ
  2019. 372019,96,1437,2,18,1,102,12,163. Tatiyajjhānaniddese pītiyā ca {virāgā}ti virāgo nāma vuttappakārāya pītiyā jigucchanaṃ vā samatikkamo vā.
  2020. 372020,96,1437,19,27,1,44,6,Ubhinnaṃ pana antarā‘ ca’ -saddo sampiṇḍanattho.
  2021. 372021,96,1437,28,34,1,52,6,So vūpasamaṃ vā sampiṇḍeti vitakkavicāravūpasamaṃ vā.
  2022. 372022,96,1437,35,53,1,106,15,"Tattha yadā vūpasamameva sampiṇḍeti tadā pītiyā virāgā ca, kiñca bhiyyo‘ vūpasamā’ cāti evaṃ yojanā veditabbā. "
  2023. 372023,96,1437,54,60,1,45,6,Imissā ca yojanāya virāgo jigucchanattho hoti.
  2024. 372024,96,1437,61,70,1,60,8,Tasmā pītiyā jigucchanā ca vūpasamā cāti ayamattho daṭṭhabbo.
  2025. 372025,96,1437,71,90,1,135,17,Yadā pana vitakkavicārānaṃ vūpasamaṃ sampiṇḍeti tadā pītiyā ca virāgā kiñca bhiyyo‘ vitakkavicārānañca vūpasamā’ ti evaṃ yojanā veditabbā.
  2026. 372026,96,1437,91,106,1,126,14,"Imissā ca yojanāya virāgo samatikkamanattho hoti, tasmā pītiyā ca samatikkamā vitakkavicārānañca vūpasamāti ayamattho daṭṭhabbo. "
  2027. 372027,96,1438,2,13,1,122,10,"Kāmañcete vitakkavicārā dutiyajjhāneyeva vūpasantā, imassa pana jhānassa maggaparidīpanatthaṃ vaṇṇabhaṇanatthañcetaṃ vuttaṃ. "
  2028. 372028,96,1438,14,26,1,104,11,Vitakkavicārānañca vūpasamāti hi vutte idaṃ paññāyati– nūna vitakkavicāravūpasamo maggo imassa jhānassāti?
  2029. 372029,96,1438,27,71,1,273,27,"Yathā ca tatiye ariyamagge appahīnānampi sakkāyadiṭṭhādīnaṃ‘‘ pañcannaṃ orambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ pahānā’’ ti( ma. ni.2.132) evaṃ pahānaṃ vuccamānaṃ vaṇṇabhaṇanaṃ hoti, tadadhigamāya ussukkānaṃ ussāhajanakaṃ, evameva idha avūpasantānampi vitakkavicārānaṃ vūpasamo vuccamāno vaṇṇabhaṇanaṃ hoti. "
  2030. 372030,96,1438,72,74,1,18,2,Tenāyamattho vutto–
  2031. 372031,96,1438,75,83,1,52,6,‘ pītiyā ca samatikkamā vitakkavicārānañca vūpasamā’ ti.
  2032. 372032,96,1439,2,11,1,58,7,Upekkhako ca {viharatī}ti– ettha upapattito ikkhatīti upekkhā.
  2033. 372033,96,1439,12,19,1,49,6,"Samaṃ passati, apakkhapatitā hutvā passatīti attho. "
  2034. 372034,96,1439,20,28,1,89,8,Tāya visadāya vipulāya thāmagatāya samannāgatattā tatiyajjhānasamaṅgī upekkhakoti vuccati.
  2035. 372035,96,1440,2,17,1,186,14,Upekkhā pana dasavidhā hoti– chaḷaṅgupekkhā brahmavihārupekkhā bojjhaṅgupekkhā vīriyupekkhā saṅkhārupekkhā vedanupekkhā vipassanupekkhā tatramajjhattupekkhā jhānupekkhā pārisuddhupekkhāti.
  2036. 372036,96,1441,2,68,1,259,29,"Tattha yā‘‘ idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā neva sumano hoti, na dummano, upekkhako ca viharati sato sampajāno’’ ti( a. ni.5.1; mahāni.90; cūḷani. mettagūmāṇavapucchāniddesa18; paṭi. ma.3.17) evamāgatā khīṇāsavassa chasu dvāresu iṭṭhāniṭṭhachaḷārammaṇāpāthe parisuddhapakatibhāvāvijahanākārabhūtā upekkhā, ayaṃ‘ chaḷaṅgupekkhā’ nāma. "
  2037. 372037,96,1442,2,43,1,138,16,"Yā pana‘‘ upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharatī’’ ti( dī. ni.1.556; ma. ni.1.77) evamāgatā sattesu majjhattākārabhūtā upekkhā, ayaṃ‘ brahmavihārupekkhā’ nāma. "
  2038. 372038,96,1443,2,34,1,130,12,"Yā ‘‘ upekkhāsambojjhaṅgaṃ bhāveti vivekanissitan’’ ti( ma. ni.1.27;3.247) evamāgatā sahajātadhammānaṃ majjhattākārabhūtā upekkhā, ayaṃ‘ bojjhaṅgupekkhā’ nāma. "
  2039. 372039,96,1444,2,33,1,132,14,"Yā pana‘‘ kālena kālaṃ upekkhānimittaṃ manasi karotī’’ ti( a. ni.3.103) evamāgatā anaccāraddhanātisithilavīriyasaṅkhātā upekkhā, ayaṃ‘ vīriyupekkhā’ nāma. "
  2040. 372040,96,1445,2,14,1,94,9,"Yā ‘‘ kati saṅkhārupekkhā samathavasena uppajjanti, kati saṅkhārupekkhā vipassanāvasena uppajjanti? "
  2041. 372041,96,1445,15,46,1,191,16,"Aṭṭha saṅkhārupekkhā samathavasena uppajjanti, dasa saṅkhārupekkhā vipassanāvasena uppajjantī’’ ti( paṭi. ma.1.57) evamāgatā nīvaraṇādipaṭisaṅkhāsantiṭṭhanāgahaṇe majjhattabhūtā upekkhā, ayaṃ‘ saṅkhārupekkhā’ nāma. "
  2042. 372042,96,1446,2,32,1,146,17,Yā pana‘‘ yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti upekkhāsahagatan’’ ti( dha. sa.150) evamāgatā adukkhamasukhasaṅkhātā upekkhā ayaṃ‘ vedanupekkhā’ nāma.
  2043. 372043,96,1447,2,46,1,127,16,"Yā ‘‘ yadatthi, yaṃ bhūtaṃ, taṃ pajahati, upekkhaṃ paṭilabhatī’’ ti ( ma. ni.3.71; a. ni.7.55) evamāgatā vicinane majjhattabhūtā upekkhā, ayaṃ‘ vipassanupekkhā’ nāma. "
  2044. 372044,96,1448,2,16,1,104,11,"Yā pana chandādīsu yevāpanakesu āgatā sahajātānaṃ samavāhitabhūtā upekkhā ayaṃ,‘ tatramajjhattupekkhā’ nāma. "
  2045. 372045,96,1449,2,37,1,104,13,"Yā ‘‘ upekkhako ca viharatī’’ ti( dha. sa.163; dī. ni.1.230) evamāgatā aggasukhepi tasmiṃ apakkhapātajananī upekkhā, ayaṃ‘ jhānupekkhā’ nāma. "
  2046. 372046,96,1450,2,22,1,151,13,"Yā ‘‘ upekkhāsatipārisuddhiṃ catutthaṃ jhānan’’ ti evamāgatā sabbapaccanīkaparisuddhā paccanīkavūpasamanepi abyāpārabhūtā upekkhā, ayaṃ‘ pārisuddhupekkhā’ nāma. "
  2047. 372047,96,1451,2,19,1,164,17,Tattha chaḷaṅgupekkhā ca brahmavihārupekkhā ca bojjhaṅgupekkhā ca tatramajjhattupekkhā ca jhānupekkhā ca pārisuddhupekkhā ca atthato ekā tatramajjhattupekkhāva hoti.
  2048. 372048,96,1451,20,27,1,43,6,Tena tena avatthābhedena panassā ayaṃ bhedo .
  2049. 372049,96,1451,28,35,1,70,7,Ekassāpi sato sattassa kumārayuvathera senāpatirājādivasena bhedo viya.
  2050. 372050,96,1451,36,53,1,140,16,"Tasmā tāsu yattha chaḷaṅgupekkhā na tattha bojjhaṅgupekkhādayo, yattha vā pana bojjhaṅgupekkhā na tattha chaḷaṅgupekkhādayo hontīti veditabbā. "
  2051. 372051,96,1452,2,10,1,70,6,"Yathā cetāsaṃ atthato ekībhāvo, evaṃ saṅkhārupekkhāvipassanupekkhānampi. "
  2052. 372052,96,1452,11,18,1,42,7,Paññā eva hi esā kiccavasena dvidhā bhinnā.
  2053. 372053,96,1452,19,54,1,233,30,"Yathā hi purisassa sāyaṃ gehaṃ paviṭṭhaṃ sappaṃ ajapadadaṇḍaṃ gahetvā pariyesamānassa taṃ thusakoṭṭhake nipannaṃ disvā‘ sappo nu kho no’ ti avalokentassa sovatthikattayaṃ disvā nibbematikassa‘ sappo, na sappo’ ti vicinane majjhattatā hoti; "
  2054. 372054,96,1452,55,70,1,144,12,"evameva yā āraddhavipassakassa vipassanāñāṇena lakkhaṇattaye diṭṭhe saṅkhārānaṃ aniccabhāvādivicinane majjhattatā uppajjati, ayaṃ‘ vipassanupekkhā’. "
  2055. 372055,96,1452,71,95,1,190,22,Yathā pana tassa purisassa ajapadadaṇḍakena gāḷhaṃ sappaṃ gahetvā‘ kintāhaṃ imaṃ sappaṃ aviheṭhento attānañca iminā aḍaṃsāpento muñceyyan’ ti muñcanākārameva pariyesato gahaṇe majjhattatā hoti;
  2056. 372056,96,1452,96,114,1,116,13,"evameva yā lakkhaṇattayassa diṭṭhattā, āditte viya tayo bhave passato, saṅkhāraggahaṇe majjhattatā, ayaṃ‘ saṅkhārupekkhā’. "
  2057. 372057,96,1452,115,121,1,61,6,Iti vipassanupekkhāya siddhāya saṅkhārupekkhāpi siddhāva hoti.
  2058. 372058,96,1452,122,129,1,74,7,Iminā panesā vicinanaggahaṇesu majjhattasaṅkhātena kiccena dvidhā bhinnāti.
  2059. 372059,96,1452,130,140,1,80,9,Viriyupekkhā pana vedanupekkhā ca aññamaññañca avasesāhi ca atthato bhinnāyevāti.
  2060. 372060,96,1453,2,10,1,49,6,Imāsu dasasu upekkhāsu‘ jhānupekkhā’ idha adhippetā.
  2061. 372061,96,1453,11,16,1,78,5,Sā majjhattalakkhaṇā anābhogarasā abyāpārapaccupaṭṭhānā pītivirāgapadaṭṭhānāti.
  2062. 372062,96,1453,17,24,1,54,6,Etthāha– nanu cāyaṃ atthato tatramajjhattupekkhāva hoti?
  2063. 372063,96,1453,25,41,1,97,13,"Sā ca paṭhamadutiyajjhānesupi atthi, tasmā tatrāpi‘ upekkhako ca viharatī’ ti evamayaṃ vattabbā siyā. "
  2064. 372064,96,1453,42,46,1,19,4,Sā kasmā na vuttāti?
  2065. 372065,96,1453,47,48,1,18,1,Aparibyattakiccato.
  2066. 372066,96,1453,49,56,1,59,6,"Aparibyattañhi tassā tattha kiccaṃ, vitakkādīhi abhibhūtattā. "
  2067. 372067,96,1453,57,69,1,106,11,"Idha panāyaṃ vitakkavicārapītīhi anabhibhūtattā ukkhittasirā viya hutvā paribyattakiccā jātā, tasmā vuttāti. "
  2068. 372068,96,1454,2,6,1,39,5,Niṭṭhitā upekkhako ca viharatīti etassa
  2069. 372069,96,1455,2,4,1,20,2,Sabbaso atthavaṇṇanā.
  2070. 372070,96,1456,2,11,1,45,7,Idāni sato ca {sampajāno}ti ettha saratīti sato.
  2071. 372071,96,1456,12,14,1,23,2,Sampajānātīti sampajāno.
  2072. 372072,96,1456,15,21,1,42,6,Iti puggalena sati ca sampajaññañca vuttaṃ.
  2073. 372073,96,1456,22,29,1,63,5,"Tattha saraṇalakkhaṇā sati, asammussanarasā, ārakkhapaccupaṭṭhānā. "
  2074. 372074,96,1456,30,36,1,64,4,"Asammohalakkhaṇaṃ sampajaññaṃ, tīraṇarasaṃ, pavicayapaccupaṭṭhānaṃ. "
  2075. 372075,96,1457,2,37,1,251,28,"Tattha kiñcāpi idaṃ satisampajaññaṃ purimajjhānesupi atthi– muṭṭhassatissa hi asampajānassa upacāramattampi na sampajjati, pageva appanā– oḷārikattā pana tesaṃ jhānānaṃ, bhūmiyaṃ viya purisassa, cittassa gati sukhā hoti, abyattaṃ tattha satisampajaññakiccaṃ. "
  2076. 372076,96,1457,38,55,1,156,15,"Oḷārikaṅgappahānena pana sukhumattā imassa jhānassa, purisassa khuradhārāyaṃ viya, satisampajaññakiccapariggahitā eva cittassa gati icchitabbāti idheva vuttaṃ. "
  2077. 372077,96,1457,56,58,1,12,2,Kiñca bhiyyo?
  2078. 372078,96,1457,59,81,1,216,20,"Yathā dhenupago vaccho dhenuto apanīto arakkhiyamāno punadeva dhenuṃ upagacchati, evamidaṃ tatiyajjhānasukhaṃ pītito apanītampi satisampajaññārakkhena arakkhiyamānaṃ punadeva pītiṃ upagaccheyya, pītisampayuttameva siyā. "
  2079. 372079,96,1457,82,94,1,75,10,"Sukhe vāpi sattā sārajjanti, idañca atimadhuraṃ sukhaṃ, tato paraṃ sukhābhāvā. "
  2080. 372080,96,1457,95,109,1,127,13,"Satisampajaññānubhāvena panettha sukhe asārajjanā hoti, no aññathāti imampi atthavisesaṃ dassetuṃ idamidheva vuttanti veditabbaṃ. "
  2081. 372081,96,1458,2,52,1,373,41,"Idāni sukhañca kāyena {paṭisaṃvedetī}ti ettha kiñcāpi tatiyajjhānasamaṅgino sukhapaṭisaṃvedanābhogo natthi, evaṃ santepi yasmā tassa nāmakāyena sampayuttaṃ sukhaṃ, yaṃ vā taṃ nāmakāyasampayuttaṃ sukhaṃ, taṃsamuṭṭhānenassa yasmā atipaṇītena rūpena rūpakāyo phuṭo, yassa phuṭattā jhānā vuṭṭhitopi sukhaṃ paṭisaṃvedeyya, tasmā etamatthaṃ dassento‘ sukhañca kāyena paṭisaṃvedetī’ ti āha. "
  2082. 372082,96,1459,2,35,1,261,27,Idāni yaṃ taṃ ariyā ācikkhanti upekkhako satimā {sukhavihārī}ti ettha yaṃjhānahetu yaṃjhānakāraṇā taṃ tatiyajjhānasamaṅgīpuggalaṃ buddhādayo ariyā‘‘ ācikkhanti desenti paññāpenti paṭṭhapenti vivaranti vibhajanti uttānīkaronti pakāsen’’ ti pasaṃsantīti adhippāyo– kinti?
  2083. 372083,96,1459,36,50,1,99,11,‘ Upekkhako satimā sukhavihārī’ ti– taṃ tatiyajjhānaṃ upasampajja viharatīti evamettha yojanā veditabbā.
  2084. 372084,96,1460,2,9,1,35,6,Kasmā pana taṃ te evaṃ pasaṃsantīti?
  2085. 372085,96,1460,10,11,1,13,1,Pasaṃsārahato.
  2086. 372086,96,1460,12,45,1,271,28,"Ayañhi yasmā atimadhurasukhe sukhapāramippattepi tatiyajjhāne upekkhako, na tattha sukhābhisaṅgena ākaḍḍhīyati,‘ yathā ca pīti na uppajjati’ evaṃ upaṭṭhitasatitāya satimā, yasmā ca ariyakantaṃ ariyajanasevitameva asaṃkiliṭṭhaṃ sukhaṃ nāmakāyena paṭisaṃvedeti tasmā pasaṃsāraho; "
  2087. 372087,96,1460,46,64,1,128,16,iti pasaṃsārahato naṃ ariyā te evaṃ pasaṃsāhetubhūte guṇe pakāsentā‘ upekkhako satimā sukhavihārī’ ti evaṃ pasaṃsantīti veditabbaṃ.
  2088. 372088,96,1461,2,7,1,34,4,Tatiyan ti gaṇanānupubbatā tatiyaṃ.
  2089. 372089,96,1461,8,12,1,36,4,Idaṃ tatiyaṃ samāpajjatītipi tatiyaṃ.
  2090. 372090,96,1461,13,21,1,67,7,Tasmiṃ samaye phasso {hotī}tiādīsu jhānapañcake pītipadampi parihīnaṃ.
  2091. 372091,96,1461,22,26,1,61,4,Tassāpi vasena savibhattikāvibhattikapadavinicchayo veditabbo.
  2092. 372092,96,1461,27,33,1,46,5,Koṭṭhāsavārepi duvaṅgikaṃ jhānaṃ {hotī}ti āgataṃ.
  2093. 372093,96,1461,34,36,1,30,2,Sesaṃ dutiyajjhānasadisamevāti.
  2094. 372094,96,1462,2,3,1,7,1,Tatiyaṃ .
  2095. 372095,96,1463,2,2,1,15,1,Catutthajjhānaṃ
  2096. 372096,96,1464,2,18,1,106,12,165. Catutthajjhānaniddese sukhassa ca pahānā dukkhassa ca {pahānā}ti kāyikasukhassa ca kāyikadukkhassa ca pahānā.
  2097. 372097,96,1464,19,26,1,51,6,{Pubbevā}ti tañca kho pubbeva na catutthajjhānakkhaṇe.
  2098. 372098,96,1464,27,39,1,113,10,Somanassadomanassānaṃ {atthaṅgamā}ti cetasikasukhassa ca cetasikadukkhassa cāti imesampi dvinnaṃ pubbeva atthaṅgamā;
  2099. 372099,96,1464,40,44,1,25,4,pahānā icceva vuttaṃ hoti.
  2100. 372100,96,1464,45,50,1,28,5,Kadā pana nesaṃ pahānaṃ hoti?
  2101. 372101,96,1464,51,54,1,31,3,Catunnaṃ jhānānaṃ upacārakkhaṇe.
  2102. 372102,96,1464,55,59,1,57,4,Somanassañhi catutthajjhānassa upacārakkhaṇeyeva pahīyati.
  2103. 372103,96,1464,60,63,1,67,3,Dukkhadomanassasukhāni paṭhamadutiyatatiyajjhānānaṃ upacārakkhaṇesu.
  2104. 372104,96,1464,64,76,1,150,12,Evametesaṃ pahānakkamena avuttānaṃ indriyavibhaṅge pana indriyānaṃ uddesakkameneva idhāpi vuttānaṃ sukhadukkhasomanassadomanassānaṃ pahānaṃ veditabbaṃ.
  2105. 372105,96,1465,2,19,1,126,14,"Yadi panetāni tassa tassa jhānassa upacārakkhaṇeyeva pahīyanti, atha kasmā‘‘ kattha cuppannaṃ dukkhindriyaṃ aparisesaṃ nirujjhati? "
  2106. 372106,96,1465,20,40,1,128,14,"Idha, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi… pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, etthuppannaṃ dukkhindriyaṃ aparisesaṃ nirujjhati. "
  2107. 372107,96,1465,41,50,1,85,7,Kattha cuppannaṃ domanassindriyaṃ… sukhindriyaṃ… somanassindriyaṃ aparisesaṃ nirujjhati?
  2108. 372108,96,1465,51,66,1,82,11,"Idha, bhikkhave, bhikkhu sukhassa ca pahānā… pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. "
  2109. 372109,96,1465,67,87,1,86,9,Etthuppannaṃ somanassindriyaṃ aparisesaṃ nirujjhatī’’ ti( saṃ. ni.5.510) evaṃ jhānesveva nirodho vuttoti?
  2110. 372110,96,1465,88,89,1,17,1,Atisayanirodhattā.
  2111. 372111,96,1465,90,97,1,56,6,"Atisayanirodho hi tesaṃ paṭhamajjhānādīsu, na nirodhoyeva. "
  2112. 372112,96,1465,98,103,1,46,4,"Nirodhoyeva pana upacārakkhaṇe, nātisayanirodho. "
  2113. 372113,96,1465,104,121,1,155,14,"Tathā hi nānāvajjane paṭhamajjhānupacāre niruddhassāpi dukkhindriyassa ḍaṃsamakasādisamphassena vā, visamāsanupatāpena vā siyā uppatti, natveva antoappanāyaṃ. "
  2114. 372114,96,1465,122,132,1,74,9,"Upacāre vā niruddhampetaṃ na suṭṭhu niruddhaṃ hoti, paṭipakkhena avihatattā. "
  2115. 372115,96,1465,133,140,1,60,7,Antoappanāyaṃ pana pītipharaṇena sabbo kāyo sukhokkanto hoti.
  2116. 372116,96,1465,141,150,1,80,8,"Sukhokkantakāyassa ca suṭṭhu niruddhaṃ hoti dukkhindriyaṃ, paṭipakkhena vihatattā. "
  2117. 372117,96,1465,151,168,1,179,16,"Nānāvajjaneyeva ca dutiyajjhānupacāre pahīnassa domanassindriyassa yasmā etaṃ vitakkavicārapaccayepi kāyakilamathe cittupaghāte ca sati uppajjati, vitakkavicārābhāve neva uppajjati; "
  2118. 372118,96,1465,169,174,1,47,5,yattha pana uppajjati tattha vitakkavicārabhāve;
  2119. 372119,96,1465,175,188,1,111,11,"appahīnā eva ca dutiyajjhānupacāre vitakkavicārāti tatthassa siyā uppatti, natveva dutiyajjhāne, pahīnapaccayattā. "
  2120. 372120,96,1465,189,199,1,122,9,"Tathā tatiyajjhānupacāre pahīnassāpi sukhindriyassa pītisamuṭṭhānapaṇītarūpaphuṭakāyassa siyā uppatti, natveva tatiyajjhāne. "
  2121. 372121,96,1465,200,207,1,61,7,Tatiyajjhāne hi sukhassa paccayabhūtā pīti sabbaso niruddhāti.
  2122. 372122,96,1465,208,227,1,161,15,"Tathā catutthajjhānupacāre pahīnassāpi somanassindriyassa āsannattā, appanāppattāya upekkhāya abhāvena sammā anatikkantattā ca, siyā uppatti, natveva catutthajjhāne. "
  2123. 372123,96,1465,228,242,1,104,12,Tasmā eva ca‘ etthuppannaṃ dukkhindriyaṃ aparisesaṃ nirujjhatī’ ti tattha tattha aparisesaggahaṇaṃ katanti.
  2124. 372124,96,1466,2,3,1,7,1,Etthāha –
  2125. 372125,96,1466,4,17,1,77,11,‘ athevaṃ tassa tassa jhānassupacāre pahīnāpi etā vedanā idha kasmā samāhaṭā’ ti?
  2126. 372126,96,1466,18,21,1,17,1,‘ Sukhaggahaṇatthaṃ’.
  2127. 372127,96,1466,22,43,1,111,16,"Yā hi ayaṃ‘ adukkhamasukhan’ ti ettha adukkhamasukhā vedanā vuttā, sā sukhumā, dubbiññeyyā, na sakkā sukhena gahetuṃ. "
  2128. 372128,96,1466,44,78,1,217,29,"Tasmā yathā nāma duṭṭhassa yathā tathā vā upasaṅkamitvā gahetuṃ asakkuṇeyyassa goṇassa gahaṇatthaṃ gopo ekasmiṃ vaje sabbā gāvo samāharati, athekekaṃ nīharanto paṭipāṭiyā āgataṃ‘ ayaṃ so, gaṇhatha nan’ ti tampi gāhāpayati; "
  2129. 372129,96,1466,79,85,1,55,6,evameva bhagavā sukhagahaṇatthaṃ sabbāpi etā samāharīti.
  2130. 372130,96,1466,86,107,1,136,19,"Evañhi samāhaṭā etā dassetvā yaṃ neva sukhaṃ na dukkhaṃ, na somanassaṃ na domanassaṃ, ayaṃ adukkhamasukhāvedanāti sakkā hoti esā gāhayituṃ. "
  2131. 372131,96,1467,2,9,1,82,7,Apica adukkhamasukhāya cetovimuttiyā paccayadassanatthañcāpi etā vuttāti veditabbā.
  2132. 372132,96,1467,10,14,1,39,4,Sukhadukkhappahānādayo hi tassā paccayā.
  2133. 372133,96,1467,15,16,1,7,1,Yathāha–
  2134. 372134,96,1467,17,28,1,68,7,"‘‘ cattāro kho, āvuso, paccayā adukkhamasukhāya cetovimuttiyā samāpattiyā. "
  2135. 372135,96,1467,29,66,1,152,19,"Idhāvuso bhikkhu, sukhassa ca pahānā… pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, ime kho, āvuso, cattāro paccayā adukkhamasukhāya cetovimuttiyā samāpattiyā’’ ti( ma. ni.1.458). "
  2136. 372136,96,1467,67,84,1,164,16,"Yathā vā aññattha pahīnāpi sakkāyadiṭṭhiādayo tatiyamaggassa vaṇṇabhaṇanatthaṃ tattha pahīnāti vuttā, evaṃ vaṇṇabhaṇanatthampetassa jhānassetā idha vuttāti veditabbā. "
  2137. 372137,96,1467,85,93,1,80,8,Paccayaghātena vā ettha rāgadosānaṃ atidūrabhāvaṃ dassetumpetā vuttāti veditabbā.
  2138. 372138,96,1467,94,102,1,55,7,"Etāsu hi sukhaṃ somanassassa paccayo, somanassaṃ rāgassa; "
  2139. 372139,96,1467,103,108,1,39,4,"dukkhaṃ domanassassa, domanassaṃ dosassa. "
  2140. 372140,96,1467,109,116,1,60,7,Sukhādighātena ca sappaccayā rāgadosā hatāti atidūre hontīti.
  2141. 372141,96,1468,2,9,1,62,6,"Adukkhamasukhan ti dukkhābhāvena adukkhaṃ, sukhābhāvena asukhaṃ. "
  2142. 372142,96,1468,10,17,1,85,6,"Etenettha dukkhasukhappaṭipakkhabhūtaṃ tatiyavedanaṃ dīpeti, na dukkhasukhābhāvamattaṃ. "
  2143. 372143,96,1468,18,21,1,32,3,Tatiyavedanā nāma adukkhamasukhā.
  2144. 372144,96,1468,22,24,1,19,2,Upekkhātipi vuccati.
  2145. 372145,96,1468,25,35,1,110,6,"Sā iṭṭhāniṭṭhaviparītānubhavanalakkhaṇā, majjhattarasā, avibhūtapaccupaṭṭhānā, sukhanirodhapadaṭṭhānāti veditabbā. "
  2146. 372146,96,1469,2,6,1,57,4,Upekkhāsatipārisuddhin ti upekkhāya janitasatipārisuddhiṃ.
  2147. 372147,96,1469,7,11,1,33,4,Imasmiñhi jhāne suparisuddhā sati.
  2148. 372148,96,1469,12,23,1,57,10,"Yā ca tassā satiyā pārisuddhi sā upekkhāya katā, na aññena. "
  2149. 372149,96,1469,24,28,1,42,4,Tasmā etaṃ upekkhāsatipārisuddhīti vuccati.
  2150. 372150,96,1469,29,31,1,17,2,Vibhaṅgepi vuttaṃ–
  2151. 372151,96,1469,32,54,1,97,12,"‘‘ ayaṃ sati imāya upekkhāya visadā hoti parisuddhā pariyodātā, tena vuccati upekkhāsatipārisuddhī’’ ti( vibha.597). "
  2152. 372152,96,1469,55,66,1,84,11,Yāya ca upekkhāya ettha sati pārisuddhi hoti sā atthato tatramajjhattatāti veditabbā.
  2153. 372153,96,1469,67,76,1,76,9,Na kevalañcettha tāya satiyeva parisuddhā apica kho sabbepi sampayuttadhammā.
  2154. 372154,96,1469,77,81,1,28,4,Satisīsena pana desanā vuttā.
  2155. 372155,96,1470,2,42,1,394,37,Tattha kiñcāpi ayaṃ upekkhā heṭṭhāpi tīsu jhānesu vijjati– yathā pana divā sūriyappabhābhibhavā sommabhāvena ca attano upakārakattena vā sabhāgāya rattiyā alābhā divā vijjamānāpi candalekhā aparisuddhā hoti apariyodātā– evamayampi tatramajjhattupekkhācandalekhā vitakkādipaccanīkadhammatejābhibhavā sabhāgāya ca upekkhāvedanārattiyā appaṭilābhā vijjamānāpi paṭhamādijjhānabhedesu aparisuddhā hoti.
  2156. 372156,96,1470,43,54,1,103,11,Tassā ca aparisuddhāya divā aparisuddhacandalekhāya pabhā viya sahajātāpi satiādayo aparisuddhāva honti.
  2157. 372157,96,1470,55,64,1,52,7,Tasmā tesu ekampi‘ upekkhāsatipārisuddhī’ ti na vuttaṃ.
  2158. 372158,96,1470,65,78,1,151,12,Idha pana vitakkādipaccanīkadhammatejābhibhavābhāvā sabhāgāya ca upekkhā vedanārattiyā paṭilābhā ayaṃ tatramajjhattupekkhācandalekhā ativiya parisuddhā.
  2159. 372159,96,1470,79,89,1,102,10,Tassā parisuddhattā parisuddhacandalekhāya pabhā viya sahajātāpi satiādayo parisuddhā honti pariyodātā.
  2160. 372160,96,1470,90,95,1,57,5,Tasmā idameva upekkhāsatipārisuddhīti vuttanti veditabbaṃ.
  2161. 372161,96,1471,2,6,1,38,4,Catutthan ti gaṇanānupubbatā catutthaṃ.
  2162. 372162,96,1471,7,11,1,40,4,Idaṃ catutthaṃ samāpajjatītipi catutthaṃ.
  2163. 372163,96,1471,12,20,1,70,7,Phasso {hotī}tiādīsu phassapañcake tāva vedanāti upekkhāvedanā veditabbā.
  2164. 372164,96,1471,21,36,1,78,7,Jhānapañcakaindriyaaṭṭhakesu pana upekkhā hoti upekkhindriyaṃ hotīti( dha. sa.165) vuttameva.
  2165. 372165,96,1471,37,42,1,48,5,Sesāni tatiye parihīnapadāni idhāpi parihīnāneva.
  2166. 372166,96,1471,43,49,1,74,6,Koṭṭhāsavārepi duvaṅgikaṃ jhānan ti upekkhācittekaggatāvaseneva veditabbaṃ.
  2167. 372167,96,1471,50,53,1,31,3,Sesaṃ sabbaṃ tatiyasadisamevāti.
  2168. 372168,96,1472,2,4,1,20,2,Catukkanayo niṭṭhito.
  2169. 372169,96,1473,2,2,1,11,1,Pañcakanayo
  2170. 372170,96,1474,2,12,1,48,6,167. Idāni katame dhammā {kusalā}ti pañcakanayo āraddho.
  2171. 372171,96,1474,13,20,1,55,6,"Kasmāti ce, puggalajjhāsayavasena ceva desanāvilāsena ca. "
  2172. 372172,96,1474,21,32,1,113,10,"Sannisinnadevaparisāya kira ekaccānaṃ devānaṃ vitakko eva oḷārikato upaṭṭhāsi, vicārapītisukhacittekaggatā santato. "
  2173. 372173,96,1474,33,42,1,89,9,Tesaṃ sappāyavasena satthā caturaṅgikaṃ avitakkaṃ vicāramattaṃ dutiyajjhānaṃ nāma bhājesi.
  2174. 372174,96,1474,43,51,1,66,6,"Ekaccānaṃ vicāro oḷārikato upaṭṭhāsi, pītisukhacittekaggatā santato. "
  2175. 372175,96,1474,52,58,1,57,6,Tesaṃ sappāyavasena tivaṅgikaṃ tatiyajjhānaṃ nāma bhājesi.
  2176. 372176,96,1474,59,66,1,60,6,"Ekaccānaṃ pīti oḷārikato upaṭṭhāsi, sukhacittekaggatā santato. "
  2177. 372177,96,1474,67,73,1,59,6,Tesaṃ sappāyavasena duvaṅgikaṃ catutthajjhānaṃ nāma bhājesi.
  2178. 372178,96,1474,74,81,1,64,6,"Ekaccānaṃ sukhaṃ oḷārikato upaṭṭhāsi, upekkhācittekaggatā santato. "
  2179. 372179,96,1474,82,88,1,58,6,Tesaṃ sappāyavasena duvaṅgikaṃ pañcamajjhānaṃ nāma bhājesi.
  2180. 372180,96,1474,89,94,1,25,3,Ayaṃ tāva‘ puggalajjhāsayo’.
  2181. 372181,96,1475,2,58,1,466,49,"Yassā pana dhammadhātuyā suppaṭividdhattā desanāvilāsappatto nāma hoti– sā tathāgatassa suṭṭhu paṭividdhā– tasmā ñāṇamahattatāya desanāvidhānesu kusalo desanāvilāsappatto satthā yaṃ yaṃ aṅgaṃ labbhati tassa tassa vasena yathā yathā icchati tathā tathā desanaṃ niyāmetīti so idha pañcaṅgikaṃ paṭhamajjhānaṃ bhājesi, caturaṅgikaṃ avitakkaṃ vicāramattaṃ dutiyajjhānaṃ, bhājesi tivaṅgikaṃ tatiyajjhānaṃ, bhājesi duvaṅgikaṃ catutthajjhānaṃ, duvaṅgikameva pañcamajjhānaṃ bhājesi. "
  2182. 372182,96,1475,59,64,1,22,3,Ayaṃ‘ desanāvilāso’ nāma.
  2183. 372183,96,1476,2,52,1,266,29,"Apica ye bhagavatā‘‘ tayome, bhikkhave, samādhī– savitakkasavicāro samādhi, avitakkavicāramatto samādhi, avitakkaavicāro samādhī’’ ti( dī. ni.3.305) suttante tayo samādhī desitā, tesu heṭṭhā savitakkasavicāro samādhi avitakkaavicāro samādhi ca bhājetvā dassito, avitakkavicāramatto na dassito. "
  2184. 372184,96,1476,53,59,1,51,6,Taṃ dassetumpi ayaṃ pañcakanayo āraddhoti veditabbo.
  2185. 372185,96,1477,2,22,1,141,15,"Tattha dutiyajjhānaniddese phassādīsu vitakkamattaṃ parihāyati, koṭṭhāsavāre‘‘ caturaṅgikaṃ jhānaṃ hoti caturaṅgiko maggo hotī’’ ti ayameva viseso. "
  2186. 372186,96,1477,23,26,1,36,3,Sesaṃ sabbaṃ paṭhamajjhānasadisameva.
  2187. 372187,96,1477,27,34,1,78,7,Yāni ca catukkanaye dutiyatatiyacatutthāni tāneva idha tatiyacatutthapañcamāni.
  2188. 372188,96,1477,35,40,1,53,5,Tesaṃ adhigamapaṭipāṭidīpanatthaṃ ayaṃ nayo veditabbo–
  2189. 372189,96,1478,2,10,1,64,8,Eko kira amaccaputto rājānaṃ upaṭṭhātuṃ janapadato nagaraṃ āgato.
  2190. 372190,96,1478,11,19,1,71,8,So ekadivasameva rājānaṃ disvā pānabyasanena sabbaṃ vibhavajātaṃ nāsesi.
  2191. 372191,96,1478,20,30,1,102,9,Taṃ ekadivasaṃ surāmadamattaṃ niccoḷaṃ katvā jiṇṇakaṭasārakamattena paṭicchādetvā pānāgārato nīhariṃsu.
  2192. 372192,96,1478,31,74,1,360,38,"Tamenaṃ saṅkārakūṭe nipajjitvā niddāyantaṃ eko aṅgavijjāpāṭhako disvā‘ ayaṃ puriso mahājanassa avassayo bhavissati, paṭijaggitabbo eso’ ti sanniṭṭhānaṃ katvā mattikāya nhāpetvā thūlasāṭakayugaṃ nivāsāpetvā puna gandhodakena nhāpetvā sukhumena dukūlayugaḷena acchādetvā pāsādaṃ āropetvā subhojanaṃ bhojetvā‘ evaṃ naṃ paricāreyyāthā’ ti paricārake paṭipādetvā pakkāmi. "
  2193. 372193,96,1478,75,80,1,28,5,Atha naṃ te sayanaṃ āropesuṃ.
  2194. 372194,96,1478,81,90,1,92,9,Pānāgāragamanapaṭibāhanatthañca naṃ cattāro tāva janā catūsu hatthapādesu uppīḷetvā aṭṭhaṃsu.
  2195. 372195,96,1478,91,94,1,18,3,Eko pāde parimajji.
  2196. 372196,96,1478,95,99,1,27,4,Eko tālavaṇṭaṃ gahetvā bīji.
  2197. 372197,96,1478,100,105,1,35,5,Eko vīṇaṃ vādayamāno gāyanto nisīdi.
  2198. 372198,96,1479,2,16,1,119,12,So sayanupagamanena vigatakilamatho thokaṃ niddāyitvā vuṭṭhito hatthapādanippīḷanaṃ asahamāno ‘ ko me hatthapāde uppīḷeti?
  2199. 372199,96,1479,17,21,1,23,3,Apagacchathā’ ti tajjesi.
  2200. 372200,96,1479,22,25,1,29,3,Te ekavacaneneva apagacchiṃsu.
  2201. 372201,96,1479,26,38,1,86,11,Tato puna thokaṃ niddāyitvā vuṭṭhito pādaparimajjanaṃ asahamāno‘ ko me pāde parimajjati?
  2202. 372202,96,1479,39,43,1,16,3,Apagacchā’ ti āha.
  2203. 372203,96,1479,44,47,1,28,3,Sopi ekavacaneneva apagacchi.
  2204. 372204,96,1479,48,59,1,78,10,Puna thokaṃ niddāyitvā vuṭṭhito vātavuṭṭhi viya tālavaṇṭavātaṃ asahanto‘ ko esa?
  2205. 372205,96,1479,60,64,1,18,3,Apagacchatū’ ti āha.
  2206. 372206,96,1479,65,68,1,28,3,Sopi ekavacaneneva apagacchi.
  2207. 372207,96,1479,69,79,1,94,10,Puna thokaṃ niddāyitvā vuṭṭhito kaṇṇasūlaṃ viya gītavāditasaddaṃ asahamāno vīṇāvādakaṃ tajjesi.
  2208. 372208,96,1479,80,83,1,28,3,Sopi ekavacaneneva apagacchi.
  2209. 372209,96,1479,84,94,1,132,9,Athevaṃ anukkamena pahīnakilamathuppīḷanaparimajjanavātappahāragītavāditasaddupaddavo sukhaṃ sayitvā vuṭṭhāya rañño santikaṃ agamāsi.
  2210. 372210,96,1479,95,98,1,33,3,Rājāpissa mahantaṃ issariyamadāsi.
  2211. 372211,96,1479,99,103,1,28,4,So mahājanassa avassayo jāto.
  2212. 372212,96,1480,2,12,1,118,10,Tattha pānabyasanena pārijuññappatto so amaccaputto viya anekabyasanapārijuññappatto gharāvāsagato kulaputto daṭṭhabbo.
  2213. 372213,96,1480,13,17,1,38,4,Aṅgavijjāpāṭhako puriso viya tathāgato.
  2214. 372214,96,1480,18,45,1,194,21,"Tassa purisassa‘ ayaṃ mahājanassa avassayo bhavissati, paṭijagganaṃ arahatī’ ti sanniṭṭhānaṃ viya tathāgatassa‘ ayaṃ mahājanassa avassayo bhavissati, pabbajjaṃ arahati kulaputto’ ti sanniṭṭhānakaraṇaṃ. "
  2215. 372215,96,1481,2,10,1,84,7,Athassa amaccaputtassa mattikāmattena nhāpanaṃ viya kulaputtassāpi pabbajjāpaṭilābho.
  2216. 372216,96,1481,11,16,1,84,5,Athassa thūlasāṭakanivāsanaṃ viya imassāpi dasasikkhāpadasaṅkhātasīlavatthanivāsanaṃ.
  2217. 372217,96,1481,17,23,1,85,6,Puna tassa gandhodakanhāpanaṃ viya imassāpi pātimokkhasaṃvarādisīlagandhodakanhāpanaṃ.
  2218. 372218,96,1481,24,30,1,106,6,Puna tassa sukhumadukūlayugaḷacchādanaṃ viya imassāpi yathāvuttasīlavisuddhisampadāsaṅkhātadukūlacchādanaṃ.
  2219. 372219,96,1482,2,9,1,111,7,Dukūlacchāditassa panassa pāsādāropanaṃ viya imassāpi sīlavisuddhidukūlacchāditassa samādhibhāvanāpāsādārohanaṃ.
  2220. 372220,96,1482,10,16,1,99,6,Tato tassa subhojanabhuñjanaṃ viya imassāpi samādhiupakārakasatisampajaññādidhammāmataparibhuñjanaṃ.
  2221. 372221,96,1483,2,11,1,101,9,Bhuttabhojanassa pana tassa paricārakehi sayanāropanaṃ viya imassāpi vitakkādīhi upacārajjhānāropanaṃ.
  2222. 372222,96,1483,12,22,1,168,10,Puna tassa pānāgāragamanapaṭibāhanatthaṃ hatthapāduppīḷanakapurisacatukkaṃ viya imassāpi kāmasaññābhimukhagamanapaṭibāhanatthaṃ ārammaṇe cittuppīḷanako nekkhammavitakko.
  2223. 372223,96,1483,23,31,1,74,7,Tassa pādaparimajjakapuriso viya imassāpi ārammaṇe cittānumajjanako vicāro.
  2224. 372224,96,1483,32,39,1,69,7,Tassa tālavaṇṭavātadāyako viya imassāpi cetaso sītalabhāvadāyikā pīti.
  2225. 372225,96,1484,2,9,1,78,7,Tassa sotānuggahakaro gandhabbapuriso viya imassāpi cittānuggāhakaṃ somanassaṃ.
  2226. 372226,96,1484,10,20,1,153,10,Tassa sayanupagamanena vigatakilamathassa thokaṃ niddupagamanaṃ viya imassāpi upacārajjhānasannissayena vigatanīvaraṇakilamathassa paṭhamajjhānupagamanaṃ.
  2227. 372227,96,1485,2,25,1,290,21,"Athassa niddāyitvā vuṭṭhitassa hatthapāduppīḷanāsahanena hatthapāduppīḷakānaṃ santajjanaṃ tesañca apagamanena puna thokaṃ niddupagamanaṃ viya imassāpi paṭhamajjhānato vuṭṭhitassa cittuppīḷakavitakkāsahanena vitakkadosadassanaṃ, vitakkappahānā ca puna avitakkavicāramattadutiyajjhānupagamanaṃ. "
  2228. 372228,96,1486,2,33,1,326,29,"Tato tassa punappunaṃ niddāyitvā vuṭṭhitassa yathāvuttena kamena pādaparimajjanādīnaṃ asahanena paṭipāṭiyā pādaparimajjakādīnaṃ santajjanaṃ, tesaṃ tesañca apagamanena punappunaṃ thokaṃ niddupagamanaṃ viya imassāpi punappunaṃ dutiyādīhi jhānehi vuṭṭhitassa yathāvuttadosānaṃ vicārādīnaṃ asahanena paṭipāṭiyā vicārādidosadassanaṃ. "
  2229. 372229,96,1486,34,40,1,87,6,Tesaṃ tesañca pahānā punappunaṃ avitakkaavicāranippītika pahīnasomanassajjhānupagamanaṃ.
  2230. 372230,96,1487,2,18,1,149,16,Tassa pana sayanā vuṭṭhāya rañño santikaṃ gatassa issariyappatti viya imassāpi pañcamajjhānato vuṭṭhitassa vipassanā maggaṃ upagatassa arahattappatti.
  2231. 372231,96,1488,2,13,1,115,11,Tassa pattissariyassa bahūnaṃ janānaṃ avassayabhāvo viya imassāpi arahattappattassa bahūnaṃ avassayabhāvo veditabbo.
  2232. 372232,96,1488,14,21,1,51,7,Ettāvatā hi esa anuttaraṃ puññakkhettaṃ nāma hotīti.
  2233. 372233,96,1489,2,4,1,20,2,Pañcakanayo niṭṭhito.
  2234. 372234,96,1490,2,8,1,71,6,Ettāvatā catukkapañcakanayadvayabhedo suddhikanavako nāma pakāsito hoti.
  2235. 372235,96,1490,9,17,1,82,8,Atthato panesa pañcakanaye catukkanayassa paviṭṭhattā jhānapañcako evāti veditabbo.
  2236. 372236,96,1491,2,2,1,16,1,Paṭipadācatukkaṃ
  2237. 372237,96,1492,2,4,1,0,0,176-180.
  2238. 372238,96,1492,5,24,1,128,16,"Idāni yasmā etaṃ jhānaṃ nāma paṭipadākamena sijjhati, tasmā tassa paṭipadābhedaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ. "
  2239. 372239,96,1492,25,30,1,45,5,Tattha dukkhā paṭipadā assāti dukkhapaṭipadaṃ.
  2240. 372240,96,1492,31,35,1,35,4,Dandhā abhiññā assāti dandhābhiññaṃ.
  2241. 372241,96,1492,36,46,1,88,10,Iti dukkhapaṭipadanti vā dandhābhiññanti vā pathavīkasiṇanti vā tīṇipi jhānasseva nāmāni.
  2242. 372242,96,1492,47,52,1,51,5,Dukkhapaṭipadaṃ khippābhiññan tiādīsupi eseva nayo.
  2243. 372243,96,1493,2,19,1,127,15,Tattha paṭhamasamannāhārato paṭṭhāya yāva tassa tassa jhānassa upacāraṃ uppajjati tāva pavattā jhānabhāvanā‘ paṭipadā’ ti vuccati.
  2244. 372244,96,1493,20,33,1,73,11,Upacārato pana paṭṭhāya yāva appanā tāva pavattā paññā‘ abhiññā’ ti vuccati.
  2245. 372245,96,1493,34,40,1,40,6,Sā panesā paṭipadā ekaccassa dukkhā hoti.
  2246. 372246,96,1493,41,46,1,73,4,Nīvaraṇādipaccanīkadhammasamudācāragahanatāya kicchā asukhasevanāti attho.
  2247. 372247,96,1493,47,50,1,27,3,Ekaccassa tadabhāvena sukhā.
  2248. 372248,96,1493,51,59,1,52,6,"Abhiññāpi ekaccassa dandhā hoti, mandā, asīghappavatti. "
  2249. 372249,96,1493,60,64,1,37,4,Ekaccassa khippā amandā sīghappavatti.
  2250. 372250,96,1493,65,82,1,124,15,"Tasmā yo ādito kilese vikkhambhento dukkhena sasaṅkhārena sappayogena kilamanto vikkhambheti , tassa dukkhā paṭipadā nāma hoti. "
  2251. 372251,96,1493,83,96,1,110,12,"Yo pana vikkhambhitakileso appanāparivāsaṃ vasanto cirena aṅgapātubhāvaṃ pāpuṇāti, tassa dandhābhiññā nāma hoti. "
  2252. 372252,96,1493,97,105,1,63,8,Yo khippaṃ aṅgapātubhāvaṃ pāpuṇāti tassa khippābhiññā nāma hoti.
  2253. 372253,96,1493,106,118,1,86,11,"Yo kilese vikkhambhento sukhena akilamanto vikkhambheti, tassa sukhā paṭipadā nāma hoti. "
  2254. 372254,96,1494,2,27,1,205,23,"Tattha yāni sappāyāsappāyāni ca palibodhupacchedādīni pubbakiccāni ca appanākosallāni ca visuddhimagge cittabhāvanāniddese niddiṭṭhāni, tesu yo asappāyasevī hoti, tassa dukkhā paṭipadā dandhā ca abhiññā hoti. "
  2255. 372255,96,1494,28,34,1,46,6,Sappāyasevino sukhā paṭipadā khippā ca abhiññā.
  2256. 372256,96,1494,35,54,1,147,17,"Yo pana pubbabhāge asappāyaṃ sevitvā aparabhāge sappāyasevī hoti, pubbabhāge vā sappāyaṃ sevitvā aparabhāge asappāyasevī, tassa vomissakatā veditabbā. "
  2257. 372257,96,1494,55,67,1,113,11,"Tathā palibodhupacchedādikaṃ pubbakiccaṃ asampādetvā bhāvanaṃ anuyuttassa dukkhā paṭipadā hoti, vipariyāyena sukhā. "
  2258. 372258,96,1494,68,77,1,76,8,"Appanākosallāni pana asampādentassa dandhā abhiññā hoti, sampādentassa khippā. "
  2259. 372259,96,1495,2,10,1,87,7,Apica taṇhāavijjāvasena samathavipassanākatādhikāravasena cāpi etāsaṃ pabhedo veditabbo.
  2260. 372260,96,1495,11,19,1,61,7,"Taṇhābhibhūtassa hi dukkhā paṭipadā hoti, anabhibhūtassa sukhā. "
  2261. 372261,96,1495,20,28,1,62,7,"Avijjābhibhūtassa ca dandhā abhiññā hoti, anabhibhūtassa khippā. "
  2262. 372262,96,1495,29,40,1,74,10,"Yo ca samathe akatādhikāro tassa dukkhā paṭipadā hoti, katādhikārassa sukhā. "
  2263. 372263,96,1495,41,54,1,85,11,"Yo pana vipassanāya akatādhikāro hoti, tassa dandhā abhiññā hoti, katādhikārassa khippā. "
  2264. 372264,96,1496,2,7,1,48,5,Kilesindriyavasena cāpi etāsaṃ pabhedo veditabbo.
  2265. 372265,96,1496,8,22,1,106,13,"Tibbakilesassa hi mudindriyassa dukkhā paṭipadā hoti dandhā ca abhiññā, tikkhindriyassa pana khippā abhiññā. "
  2266. 372266,96,1496,23,37,1,107,13,"Mandakilesassa ca mudindriyassa sukhā paṭipadā hoti dandhā ca abhiññā, tikkhindriyassa pana khippā abhiññāti. "
  2267. 372267,96,1497,2,21,1,150,17,"Iti imāsu paṭipadāabhiññāsu yo puggalo dukkhāya paṭipadāya dandhāya abhiññāya jhānaṃ pāpuṇāti, tassa taṃ jhānaṃ dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññanti vuccati. "
  2268. 372268,96,1497,22,25,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  2269. 372269,96,1498,2,31,1,192,20,"Tattha ‘ tadanudhammatā sati santiṭṭhati ṭhitibhāginī paññā’ ti( vibha.799) evaṃ vuttasatiyā vā taṃtaṃjhānanikantiyā vā vikkhambhane paṭipadā, taṃtaṃjhānupacārappattassa appanāya parivāse abhiññā ca veditabbā. "
  2270. 372270,96,1498,32,37,1,45,5,Āgamanavasenāpi ca paṭipadā abhiññā hontiyeva.
  2271. 372271,96,1498,38,46,1,87,8,Dukkhapaṭipadañhi dandhābhiññaṃ paṭhamajjhānaṃ patvā pavattaṃ dutiyampi tādisameva hoti.
  2272. 372272,96,1498,47,50,1,29,3,Tatiyacatutthesupi eseva nayo.
  2273. 372273,96,1498,51,60,1,78,9,Yathā ca catukkanaye evaṃ pañcakanayepi paṭipadāvasena catudhā bhedo veditabbo.
  2274. 372274,96,1498,61,67,1,47,6,Iti paṭipadāvasenapi cattāro navakā vuttā honti.
  2275. 372275,96,1498,68,80,1,104,11,"Tesu pāṭhato chattiṃsa cittāni, atthato pana pañcakanaye catukkanayassa paviṭṭhattā vīsatimeva bhavantīti. "
  2276. 372276,96,1499,2,3,1,16,1,Paṭipadācatukkaṃ .
  2277. 372277,96,1500,2,2,1,16,1,Ārammaṇacatukkaṃ
  2278. 372278,96,1501,2,17,1,90,11,181. Idāni yasmā etaṃ jhānaṃ nāma yathā paṭipadābhedena evaṃ ārammaṇabhedenāpi catubbidhaṃ hoti.
  2279. 372279,96,1501,18,28,1,70,9,Tasmāssa taṃ pabhedaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  2280. 372280,96,1501,29,46,1,121,15,"Tattha parittaṃ parittārammaṇan tiādīsu yaṃ appaguṇaṃ hoti, uparijjhānassa paccayo bhavituṃ na sakkoti, idaṃ parittaṃ nāma. "
  2281. 372281,96,1501,47,62,1,111,14,"Yaṃ pana avaḍḍhite suppamatte vā sarāvamatte vā ārammaṇe pavattaṃ, taṃ parittaṃ ārammaṇaṃ assāti parittārammaṇaṃ. "
  2282. 372282,96,1501,63,74,1,82,10,"Yaṃ paguṇaṃ subhāvitaṃ uparijjhānassa paccayo bhavituṃ sakkoti, idaṃ appamāṇaṃ nāma. "
  2283. 372283,96,1501,75,85,1,93,10,Yaṃ vipule ārammaṇe pavattaṃ taṃ vuḍḍhippamāṇattā appamāṇaṃ ārammaṇaṃ assāti appamāṇārammaṇaṃ.
  2284. 372284,96,1501,86,90,1,55,4,Vuttalakkhaṇavomissakatāya pana vomissakanayo veditabbo.
  2285. 372285,96,1501,91,97,1,47,6,Iti ārammaṇavasenapi cattāro navakā vuttā honti.
  2286. 372286,96,1501,98,101,1,36,3,Cittagaṇanāpettha purimasadisā evāti.
  2287. 372287,96,1502,2,3,1,16,1,Ārammaṇacatukkaṃ .
  2288. 372288,96,1503,2,2,1,24,1,Ārammaṇapaṭipadāmissakaṃ
  2289. 372289,96,1504,2,16,1,100,9,186. Idāni ārammaṇapaṭipadāmissakaṃ soḷasakkhattukanayaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  2290. 372290,96,1504,17,38,1,234,19,"Tattha paṭhamanaye vuttajjhānaṃ dukkhapaṭipadattā dandhābhiññattā parittattā parittārammaṇattāti catūhi kāraṇehi hīnaṃ, soḷasamanaye vuttajjhānaṃ sukhapaṭipadattā khippābhiññattā appamāṇattā appamāṇārammaṇattāti catūhi kāraṇehi paṇītaṃ. "
  2291. 372291,96,1504,39,48,1,69,9,Sesesu cuddasasu ekena dvīhi tīhi ca kāraṇehi hīnappaṇītatā veditabbā.
  2292. 372292,96,1505,2,6,1,27,4,Kasmā panāyaṃ nayo desitoti?
  2293. 372293,96,1505,7,8,1,20,1,Jhānuppattikāraṇattā.
  2294. 372294,96,1505,9,17,1,97,8,Sammāsambuddhena hi pathavīkasiṇe suddhikajjhānaṃ catukkanayavasena pañcakanayavasena ca dassitaṃ;
  2295. 372295,96,1505,18,23,1,45,4,"tathā suddhikapaṭipadā, tathā suddhikārammaṇaṃ. "
  2296. 372296,96,1505,24,39,1,149,14,"Tattha yā devatā pathavīkasiṇe suddhikajjhānaṃ catukkanayavasena desiyamānaṃ bujjhituṃ sakkonti, tāsaṃ sappāyavasena suddhikajjhāne catukkanayo desito. "
  2297. 372297,96,1505,40,49,1,83,8,"Yā pañcakanayavasena desiyamānaṃ bujjhituṃ sakkonti, tāsaṃ sappāyavasena pañcakanayo. "
  2298. 372298,96,1505,50,66,1,160,13,"Yā suddhikapaṭipadāya , suddhikārammaṇe catukkanayavasena desiyamānaṃ bujjhituṃ sakkonti, tāsaṃ sappāyavasena suddhikapaṭipadāya suddhikārammaṇe catukkanayo desito. "
  2299. 372299,96,1505,67,75,1,83,8,Yā pañcakanayavasena desiyamānaṃ bujjhituṃ sakkonti tāsaṃ sappāyavasena pañcakanayo.
  2300. 372300,96,1505,76,81,1,44,5,Iti heṭṭhā puggalajjhāsayavasena desanā katā.
  2301. 372301,96,1506,2,30,1,316,27,"Desanāvilāsappatto cesa pabhinnapaṭisambhido dasabalacatuvesārajjavisadañāṇo dhammānaṃ yāthāvasarasalakkhaṇassa suppaṭividdhattā dhammapaññattikusalatāya yo yo nayo labbhati tassa tassa vasena desanaṃ niyametuṃ sakkoti, tasmā imāya desanāvilāsappattiyāpi tena esā pathavīkasiṇe suddhikacatukkanayādivasena desanā katā. "
  2302. 372302,96,1507,2,22,1,158,19,"Yasmā pana ye keci jhānaṃ uppādenti nāma na te ārammaṇapaṭipadāhi vinā uppādetuṃ sakkonti, tasmā niyamato jhānuppattikāraṇattā ayaṃ soḷasakkhattukanayo kathito. "
  2303. 372303,96,1508,2,19,1,125,14,"Ettāvatā suddhikanavako, cattāro paṭipadānavakā, cattāro ārammaṇanavakā, ime ca soḷasa navakāti pañcavīsati navakā kathitā honti. "
  2304. 372304,96,1508,20,29,1,72,9,Tattha ekekasmiṃ navake catukkapañcakavasena dve dve nayāti paññāsa nayā.
  2305. 372305,96,1508,30,48,1,124,12,"Tattha‘‘ pañcavīsatiyā catukkanayesu sataṃ, pañcakanayesu pañcavīsasatan’’ ti pāṭhato pañcavīsādhikāni dve jhānacittasatāni honti. "
  2306. 372306,96,1508,49,58,1,86,8,Pañcakanaye pana catukkanayassa paviṭṭhattā atthato pañcavīsādhikameva cittasataṃ hoti.
  2307. 372307,96,1508,59,73,1,118,14,Yāni cetāni pāṭhe pañcavīsādhikāni dve cittasatāni tesu ekekassa niddese dhammavavatthānādayo tayo tayo mahāvārā honti.
  2308. 372308,96,1508,74,81,1,56,7,Te pana tattha tattha nayamattameva dassetvā saṃkhittāti.
  2309. 372309,96,1509,2,3,1,14,1,Pathavīkasiṇaṃ .
  2310. 372310,96,1510,2,21,1,117,14,"203. Idāni yasmā āpokasiṇādīsupi etāni jhānāni uppajjanti, tasmā tesaṃ dassanatthaṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ. "
  2311. 372311,96,1510,22,35,1,109,13,Tesu sabbo pāḷinayo ca atthavibhāvanā ca cittagaṇanā ca vārasaṅkhepo ca pathavīkasiṇe vuttanayeneva veditabbo.
  2312. 372312,96,1510,36,51,1,77,8,Bhāvanānayo pana kasiṇaparikammaṃ ādiṃ katvā sabbo visuddhimagge( visuddhi1.91 ādayo) pakāsitoyeva.
  2313. 372313,96,1510,52,65,1,45,4,Mahāsakuludāyisutte pana dasakasiṇāni( ma. ni.2.250) vuttāni.
  2314. 372314,96,1510,66,86,1,194,18,"Tesu viññāṇakasiṇaṃ ākāse pavattitamahaggataviññāṇampi tattha parikammaṃ katvā nibbattā viññāṇañcāyatanasamāpattipi hotīti sabbappakārena āruppadesanameva bhajati, tasmā imasmiṃ ṭhāne na kathitaṃ. "
  2315. 372315,96,1511,2,22,1,208,17,"Ākāsakasiṇan ti pana kasiṇugghāṭimamākāsampi, taṃ ārammaṇaṃ katvā pavattakkhandhāpi, bhitticchiddādīsu aññatarasmiṃ gahetabbanimittaparicchedākāsampi, taṃ ārammaṇaṃ katvā uppannaṃ catukkapañcakajjhānampi vuccati. "
  2316. 372316,96,1511,23,30,1,70,6,"Tattha purimanayo āruppadesanaṃ bhajati, pacchimanayo rūpāvacaradesanaṃ. "
  2317. 372317,96,1511,31,37,1,48,6,Iti missakattā imaṃ rūpāvacaradesanaṃ na āruḷhaṃ.
  2318. 372318,96,1511,38,47,1,81,9,Paricchedākāse nibbattajjhānaṃ pana rūpūpapattiyā maggo hoti tasmā taṃ gahetabbaṃ.
  2319. 372319,96,1511,48,55,1,70,6,"Tasmiṃ pana catukkapañcakajjhānameva uppajjati, arūpajjhānaṃ nuppajjati. "
  2320. 372320,96,1511,56,57,1,5,1,Kasmā?
  2321. 372321,96,1511,58,60,1,26,2,Kasiṇugghāṭanassa alābhato.
  2322. 372322,96,1511,61,86,1,214,21,"Tañhi punappunaṃ ugghāṭiyamānampi ākāsameva hotīti na tattha kasiṇugghāṭanaṃ labbhati, tasmā tatthuppannaṃ jhānaṃ diṭṭhadhammasukhavihārāya saṃvattati, abhiññāpādakaṃ hoti, vipassanāpādakaṃ hoti, nirodhapādakaṃ na hoti. "
  2323. 372323,96,1511,87,95,1,74,7,Anupubbanirodho panettha yāva pañcamajjhānā labbhati vaṭṭapādakaṃ hotiyeva.
  2324. 372324,96,1511,96,102,1,49,6,Yathā cetaṃ evaṃ purimakasiṇesu uppannaṃ jhānampi.
  2325. 372325,96,1511,103,106,1,34,3,Nirodhapādakabhāvo panettha viseso.
  2326. 372326,96,1511,107,123,1,76,9,Sesamettha ākāsakasiṇe yaṃ vattabbaṃ siyā taṃ sabbaṃ visuddhimagge( visuddhi.1.98-99) vuttameva.
  2327. 372327,96,1512,2,40,1,174,18,"‘ Ekopi hutvā bahudhā hotī’ tiādinayaṃ( dī. ni.1.239; paṭi. ma.1.102) pana vikubbanaṃ icchantena purimesu aṭṭhasu kasiṇesu aṭṭha samāpattiyo nibbattetvā kasiṇānulomato kasiṇapaṭilomato, kasiṇānulomapaṭilomato; "
  2328. 372328,96,1512,41,46,1,51,3,"jhānānulomato, jhānapaṭilomato, jhānānulomapaṭilomato; "
  2329. 372329,96,1512,47,52,1,54,3,"jhānukkantikato, kasiṇukkantikato, jhānakasiṇukkantikato; "
  2330. 372330,96,1512,53,58,1,61,3,"aṅgasaṅkantikato, ārammaṇasaṅkantikato, aṅgārammaṇasaṅkantikato; "
  2331. 372331,96,1512,59,66,1,83,6,"aṅgavavatthānato, ārammaṇavavatthānatoti imehi cuddasahākārehi cittaṃ paridametabbaṃ. "
  2332. 372332,96,1512,67,78,1,43,4,Tesaṃ vitthārakathā visuddhimagge( visuddhi.2.365-366) vuttāyeva.
  2333. 372333,96,1513,2,17,1,141,14,"Evaṃ pana cuddasahākārehi cittaṃ aparidametvā, pubbe abhāvitabhāvano ādikammiko yogāvacaro iddhivikubbanaṃ sampādessatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati. "
  2334. 372334,96,1513,18,22,1,41,4,Ādikammikassa hi kasiṇaparikammampi bhāro;
  2335. 372335,96,1513,23,28,1,33,5,satesu sahassesu vā ekova sakkoti.
  2336. 372336,96,1513,29,32,1,44,3,Katakasiṇaparikammassa nimittuppādanaṃ bhāro;
  2337. 372337,96,1513,33,38,1,33,5,satesu sahassesu vā ekova sakkoti.
  2338. 372338,96,1513,39,52,1,83,11,"Uppanne nimitte taṃ vaḍḍhetvā appanādhigamo bhāro, satesu sahassesu vā ekova sakkoti. "
  2339. 372339,96,1513,53,57,1,55,4,Adhigatappanassa cuddasahākārehi cittaparidamanaṃ bhāro;
  2340. 372340,96,1513,58,63,1,33,5,satesu sahassesu vā ekova sakkoti.
  2341. 372341,96,1513,64,75,1,97,10,"Cuddasahākārehi paridamitacittassāpi iddhivikubbanaṃ nāma bhāro, satesu sahassesu vā ekova sakkoti. "
  2342. 372342,96,1513,76,80,1,50,4,Vikubbanappattassāpi khippanisantibhāvo nāma bhāro;
  2343. 372343,96,1513,81,87,1,44,6,satesu sahassesu vā ekova khippanisanti hoti.
  2344. 372344,96,1513,88,98,1,142,10,Therambatthale mahārohanaguttattherassa gilānupaṭṭhānaṃ āgatesu tiṃsamattesu iddhimantasahassesu upasampadāya aṭṭhavassiko rakkhitatthero viya.
  2345. 372345,96,1513,99,110,1,44,4,Sabbaṃ vatthu visuddhimagge( visuddhi.2.367) vitthāritamevāti.
  2346. 372346,96,1514,2,3,1,11,1,Kasiṇakathā .
  2347. 372347,96,1515,2,2,1,18,1,Abhibhāyatanakathā
  2348. 372348,96,1516,2,36,1,240,26,"204. Evaṃ aṭṭhasu kasiṇesu rūpāvacarakusalaṃ niddisitvā, idāni yasmā samānepi ārammaṇe bhāvanāya asamānaṃ imesu aṭṭhasu kasiṇesu aññampi abhibhāyatanasaṅkhātaṃ rūpāvacarakusalaṃ pavattati, tasmā taṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ. "
  2349. 372349,96,1516,37,47,1,96,9,Tattha ajjhattaṃ {arūpasaññī}ti alābhitāya vā anatthikatāya vā ajjhattarūpe parikammasaññāvirahito.
  2350. 372350,96,1516,48,66,1,152,17,Bahiddhā rūpāni {passatī}ti bahiddhā aṭṭhasu kasiṇesu kataparikammatāya parikammavasena ceva appanāvasena ca tāni bahiddhā aṭṭhasu kasiṇesu rūpāni passati.
  2351. 372351,96,1516,67,70,1,23,2,{Parittānī}ti avaḍḍhitāni.
  2352. 372352,96,1516,71,111,1,289,33,"Tāni {abhibhuyyā}ti yathā nāma sampannagahaṇiko kaṭacchumattaṃ bhattaṃ labhitvā‘ kiṃ ettha bhuñjitabbaṃ atthī’ ti saṅkaḍḍhitvā ekakabaḷameva karoti, evameva ñāṇuttariko puggalo visadañāṇo‘ kimettha parittake ārammaṇe samāpajjitabbaṃ atthi, nāyaṃ mama bhāro’ ti tāni rūpāni abhibhavitvā samāpajjati. "
  2353. 372353,96,1516,112,117,1,52,5,Saha nimittuppādenevettha appanaṃ nibbattetīti attho.
  2354. 372354,96,1516,118,125,1,49,6,Jānāmi {passāmī}ti iminā panassa pubbabhāgo kathito.
  2355. 372355,96,1516,126,134,1,57,7,Āgamaṭṭhakathāsu pana vuttaṃ– imināssa pana ābhogo kathito.
  2356. 372356,96,1516,135,156,1,55,7,"So ca kho samāpattito vuṭṭhitassa, na antosamāpattiyanti( a. ni. aṭṭha.3.8.65). "
  2357. 372357,96,1517,2,6,1,30,2,{Appamāṇānī}ti vaḍḍhitappamāṇāni.
  2358. 372358,96,1517,7,53,1,298,37,"{Abhibhuyyā}ti ettha pana yathā mahagghaso puriso ekaṃ bhattavaḍḍhitakaṃ labhitvā‘ aññāpi hotu‘ kimesā mayhaṃ karissatī’ ti taṃ na mahantato passati, evameva ñāṇuttaro puggalo visadaññāṇo‘ kimettha samāpajjitabbaṃ, na idaṃ appamāṇaṃ, na mayhaṃ cittekaggatākaraṇe bhāro atthī’ ti tāni abhibhavitvā samāpajjati. "
  2359. 372359,96,1517,54,59,1,52,5,Saha nimittuppādenevettha appanaṃ nibbattetīti attho.
  2360. 372360,96,1518,2,17,1,152,14,"Parittaṃ parittārammaṇaṃ appamāṇaṃ parittārammaṇanti idha parittānīti āgatattā appamāṇārammaṇatā na gahitā, parato appamāṇānīti āgatattā parittārammaṇatā. "
  2361. 372361,96,1518,18,21,1,25,3,Aṭṭhakathāyaṃ pana vuttaṃ–
  2362. 372362,96,1518,22,33,1,69,9,‘ imasmiṃ ṭhāne cattāri cattāri ārammaṇāni aggahetvā dve dveva gahitāni .
  2363. 372363,96,1518,34,36,1,10,2,Kiṃ kāraṇā?
  2364. 372364,96,1518,37,55,1,142,17,"Catūsu hi gahitesu desanā soḷasakkhattukā hoti, satthārā ca heṭṭhā soḷasakkhattukā desanā kilañjamhi tile pattharantena viya vitthārato kathitā. "
  2365. 372365,96,1518,56,63,1,59,7,Tassa imasmiṃ ṭhāne aṭṭhakkhattukaṃ desanaṃ kātuṃ ajjhāsayo.
  2366. 372366,96,1518,64,69,1,42,5,Tasmā dve dveyeva gahitānīti veditabbānīti.
  2367. 372367,96,1519,2,6,1,47,2,{Suvaṇṇadubbaṇṇānī}ti parisuddhāparisuddhavaṇṇāni.
  2368. 372368,96,1519,7,17,1,81,9,"Parisuddhāni hi nīlādīni suvaṇṇāni, aparisuddhāni ca dubbaṇṇānīti idha adhippetāni. "
  2369. 372369,96,1519,18,47,1,119,13,"Āgamaṭṭhakathāsu pana‘ suvaṇṇāni vā hontu dubbaṇṇāni vā, parittaappamāṇavaseneva imāni abhibhāyatanāni desitānī’ ti( a. ni. aṭṭha.3.8.65) vuttaṃ. "
  2370. 372370,96,1519,48,63,1,133,12,"Imesu pana catūsu parittaṃ vitakkacaritavasena āgataṃ, appamāṇaṃ mohacaritavasena, suvaṇṇaṃ dosacaritavasena, dubbaṇṇaṃ rāgacaritavasena. "
  2371. 372371,96,1519,64,67,1,24,3,Etesañhi etāni sappāyāni.
  2372. 372372,96,1519,68,83,1,66,8,Sā ca tesaṃ sappāyatā vitthārato visuddhimagge( visuddhi.1.43) cariyaniddese vuttā.
  2373. 372373,96,1520,2,54,1,172,21,"Kasmā pana, yathā suttante‘‘ ajjhattaṃ rūpasaññī eko bahiddhā rūpāni passati parittānī’’ tiādi( dī. ni.2.173; ma. ni.2.249; a. ni.8.65) vuttaṃ, evaṃ avatvā idha catūsupi abhibhāyatanesu ajjhattaṃ arūpasaññitāva vuttāti? "
  2374. 372374,96,1520,55,57,1,33,2,Ajjhattarūpānaṃ anabhibhavanīyato.
  2375. 372375,96,1520,58,73,1,110,14,"Tattha vā hi idha vā bahiddhārūpāneva abhibhavitabbāni, tasmā tāni niyamato vattabbānīti tatrapi idhapi vuttāni. "
  2376. 372376,96,1520,74,80,1,61,6,Ajjhattaṃ arūpasaññīti idaṃ pana satthu desanāvilāsamattameva.
  2377. 372377,96,1520,81,86,1,50,5,Ayaṃ tāva catūsu abhibhāyatanesu apubbapadavaṇṇanā.
  2378. 372378,96,1520,87,94,1,96,7,Suddhikanayapaṭipadābhedo panettha pathavīkasiṇe vuttanayeneva ekekasmiṃ abhibhāyatane veditabbo.
  2379. 372379,96,1520,95,103,1,84,6,"Kevalañcettha ārammaṇacatukkaṃ ārammaṇadukaṃ hoti, soḷasakkhattukañca aṭṭhakkhattukaṃ. "
  2380. 372380,96,1520,104,106,1,16,2,Sesaṃ tādisameva.
  2381. 372381,96,1520,107,129,1,205,19,"Evamettha ekekasmiṃ abhibhāyatane eko suddhikanavako, cattāro paṭipadānavakā, dve ārammaṇanavakā, ārammaṇapaṭipadāmissake aṭṭha navakāti pannarasa navakāti catūsupi abhibhāyatanesu samasaṭṭhi navakā veditabbā. "
  2382. 372382,96,1521,2,11,1,61,4,246. Pañcamaabhibhāyatanādīsu {nīlānī}ti sabbasaṅgāhikavasena vuttaṃ.
  2383. 372383,96,1521,12,29,1,139,11,"{Nīlavaṇṇānī}ti vaṇṇavasena, {nīlanidassanānī}ti nidassanavasena, apaññāyamānavivarāni, asambhinnavaṇṇāni, ekanīlāneva hutvā dissantīti vuttaṃ hoti. "
  2384. 372384,96,1521,30,36,1,47,5,{Nīlanibhāsānī}ti idaṃ pana obhāsanavasena vuttaṃ;
  2385. 372385,96,1521,37,40,1,37,3,nīlobhāsāni nīlappabhāyuttānīti attho.
  2386. 372386,96,1521,41,45,1,33,4,Etena nesaṃ suvisuddhataṃ dasseti.
  2387. 372387,96,1521,46,52,1,62,6,Suvisuddhavaṇṇavasena hi imāni cattāri abhibhāyatanāni vuttāni.
  2388. 372388,96,1521,53,59,1,46,5,{Pītānī}tiādīsupi imināva nayena attho veditabbo.
  2389. 372389,96,1521,60,65,1,48,5,Nīlakasiṇaṃ uggaṇhanto nīlasmiṃ nimittaṃ gaṇhāti.
  2390. 372390,96,1521,66,89,1,148,14,Pupphasmiṃ vā vatthasmiṃ vā vaṇṇadhātuyā vātiādikaṃ panettha kasiṇakaraṇañca parikammañca appanāvidhānañca sabbaṃ visuddhimagge( visuddhi.1.93 ādayo) vitthārato vuttameva.
  2391. 372391,96,1521,90,100,1,97,10,Yathā ca pathavīkasiṇe evamettha ekekasmiṃ abhibhāyatane pañcavīsati pañcavīsati navakā veditabbā.
  2392. 372392,96,1522,2,3,1,18,1,Abhibhāyatanakathā .
  2393. 372393,96,1523,2,2,1,13,1,Vimokkhakathā
  2394. 372394,96,1524,2,33,1,230,25,"248. Idāni yasmā idaṃ rūpāvacarakusalaṃ nāma na kevalaṃ ārammaṇasaṅkhātānaṃ āyatanānaṃ abhibhavanato abhibhāyatanavaseneva uppajjati, atha kho vimokkhavasenapi uppajjati, tasmā tampi nayaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ. "
  2395. 372395,96,1525,2,6,1,36,4,Kenaṭṭhena pana vimokkho veditabboti?
  2396. 372396,96,1525,7,8,1,17,1,Adhimuccanaṭṭhena.
  2397. 372397,96,1525,9,13,1,28,4,Ko ayaṃ adhimuccanaṭṭho nāma?
  2398. 372398,96,1525,14,25,1,89,9,"Paccanīkadhammehi ca suṭṭhu vimuccanaṭṭho, ārammaṇe ca abhirativasena suṭṭhu vimuccanaṭṭho . "
  2399. 372399,96,1525,26,37,1,119,11,Pituaṅke vissaṭṭhaaṅgapaccaṅgassa dārakassa sayanaṃ viya aniggahitabhāvena nirāsaṅkatāya ārammaṇe pavattīti vuttaṃ hoti.
  2400. 372400,96,1525,38,45,1,81,7,Evaṃlakkhaṇañhi vimokkhabhāvappattaṃ rūpāvacarakusalaṃ dassetuṃ ayaṃ nayo āraddho.
  2401. 372401,96,1526,2,13,1,79,9,"Tattha {rūpī}ti ajjhattaṃ kesādīsu uppāditaṃ rūpajjhānaṃ rūpaṃ, tadassatthīti rūpī. "
  2402. 372402,96,1526,14,24,1,75,10,Ajjhattañhi nīlaparikammaṃ karonto kese vā pitte vā akkhitārakāya vā karoti.
  2403. 372403,96,1526,25,36,1,71,10,Pītaparikammaṃ karonto mede vā chaviyā vā akkhīnaṃ pītaṭṭhāne vā karoti.
  2404. 372404,96,1526,37,51,1,109,14,Lohitaparikammaṃ karonto maṃse vā lohite vā jivhāya vā hatthatalapādatalesu vā akkhīnaṃ rattaṭṭhāne vā karoti.
  2405. 372405,96,1526,52,64,1,83,12,Odātaparikammaṃ karonto aṭṭhimhi vā dante vā nakhe vā akkhīnaṃ setaṭṭhāne vā karoti.
  2406. 372406,96,1526,65,71,1,64,6,Evaṃ parikammaṃ katvā uppannajjhānasamaṅginaṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ.
  2407. 372407,96,1526,72,79,1,68,6,Rūpāni {passatī}ti bahiddhāpi nīlakasiṇādirūpāni jhānacakkhunā passati.
  2408. 372408,96,1526,80,85,1,64,5,Iminā ajjhattabahiddhāvatthukesu kasiṇesu jhānapaṭilābho dassito.
  2409. 372409,96,1527,2,9,1,45,5,Ajjhattaṃ {arūpasaññī}ti ajjhattaṃ na rūpasaññī.
  2410. 372410,96,1527,10,14,1,50,4,Attano kesādīsu anuppāditarūpāvacarajjhānoti attho.
  2411. 372411,96,1527,15,22,1,69,7,Iminā bahiddhā parikammaṃ katvā bahiddhāva paṭiladdhajjhānatā dassitā.
  2412. 372412,96,1528,2,10,1,69,8,Subhan ti iminā suvisuddhesu nīlādīsu vaṇṇakasiṇesu jhānāni dassitāni.
  2413. 372413,96,1528,11,50,1,208,29,"Tattha kiñcāpi antoappanāya‘ subhan’ ti ābhogo natthi, yo pana suvisuddhaṃ subhakasiṇaṃ ārammaṇaṃ katvā viharati, so yasmā‘ subhan’ ti… pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, tathā dutiyādīni, tasmā evaṃ desanā katā. "
  2414. 372414,96,1528,51,60,1,67,7,Paṭisambhidāmagge pana‘‘ kathaṃ subhantveva adhimutto hotīti vimokkho?
  2415. 372415,96,1528,61,77,1,100,13,"Idha bhikkhu mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ… pe… viharati, mettāya bhāvitattā sattā appaṭikūlā honti; "
  2416. 372416,96,1528,78,115,1,158,20,"karuṇā… muditā… upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ… pe… viharati, upekkhāya bhāvitattā sattā appaṭikūlā honti, evaṃ subhantveva adhimutto hotī’’ ti vimokkhoti( paṭi. ma.1.212) vuttaṃ. "
  2417. 372417,96,1528,116,128,1,210,12,Idha pana upari pāḷiyaṃyeva brahmavihārānaṃ āgatattā taṃ nayaṃ paṭikkhipitvā sunīlakasupītakasulohitakasuodātakaparisuddhanīlakaparisuddhapītakaparisuddhalohitakaparisuddhaodātakavaseneva subhavimokkho anuññāto.
  2418. 372418,96,1528,129,138,1,71,8,Iti kasiṇanti vā abhibhāyatananti vā vimokkhoti vā rūpāvacarajjhānameva .
  2419. 372419,96,1528,139,159,1,178,17,"Tañhi ārammaṇassa sakalaṭṭhena kasiṇaṃ nāma, ārammaṇaṃ abhibhavanaṭṭhena abhibhāyatanaṃ nāma, ārammaṇe adhimuccanaṭṭhena paccanīkadhammehi ca vimuccanaṭṭhena vimokkho nāmāti vuttaṃ. "
  2420. 372420,96,1528,160,169,1,86,8,"Tattha kasiṇadesanā abhidhammavasena, itarā pana suttantadesanāvasena vuttāti veditabbā. "
  2421. 372421,96,1528,170,172,1,27,2,Ayamettha apubbapadavaṇṇanā.
  2422. 372422,96,1528,173,184,1,104,11,Ekekasmiṃ pana vimokkhe pathavīkasiṇe viya pañcavīsati pañcavīsatīti katvā pañcasattati navakā veditabbā.
  2423. 372423,96,1529,2,3,1,13,1,Vimokkhakathā .
  2424. 372424,96,1530,2,2,1,17,1,Brahmavihārakathā
  2425. 372425,96,1531,2,16,1,111,10,251. Idāni mettādibrahmavihāravasena pavattamānaṃ rūpāvacarakusalaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  2426. 372426,96,1531,17,23,1,45,5,Tattha mettāsahagatan ti mettāya samannāgataṃ.
  2427. 372427,96,1531,24,28,1,38,4,Parato karuṇāsahagatādīsupi eseva nayo.
  2428. 372428,96,1531,29,51,1,145,14,"Yena panesa vidhānena paṭipanno mettādisahagatāni jhānāni upasampajja viharati, taṃ mettādīnaṃ bhāvanāvidhānaṃ sabbaṃ visuddhimagge( visuddhi.1.240) vitthāritameva. "
  2429. 372429,96,1531,52,58,1,60,6,Avasesāya pāḷiyā attho pathavīkasiṇe vuttanayeneva veditabbo.
  2430. 372430,96,1532,2,28,1,242,23,"Kevalañhi pathavīkasiṇe pañcavīsati navakā, idha purimāsu tīsu tikacatukkajjhānikavasena pañcavīsati sattakā, upekkhāya catutthajjhānavasena pañcavīsati ekakā, karuṇāmuditāsu ca chandādīhi catūhi saddhiṃ karuṇāmuditāti imepi yevāpanakā labbhanti. "
  2431. 372431,96,1532,29,44,1,185,12,"Dukkhapaṭipadādibhāvo cettha mettāya tāva byāpādavikkhambhanavasena, karuṇāya vihiṃsāvikkhambhanavasena, muditāya arativikkhambhanavasena, upekkhāya rāgapaṭighavikkhambhanavasena veditabbo. "
  2432. 372432,96,1532,45,48,1,46,3,Parittārammaṇatā pana nabahusattārammaṇavasena;
  2433. 372433,96,1532,49,54,1,59,5,appamāṇārammaṇatā bahusattārammaṇavasena hotīti ayaṃ viseso.
  2434. 372434,96,1532,55,57,1,16,2,Sesaṃ tādisameva.
  2435. 372435,96,1533,2,5,1,22,3,Evaṃ tāva pāḷivaseneva–
  2436. 372436,96,1534,2,10,1,50,6,"Brahmuttamena kathite, brahmavihāre ime iti viditvā; "
  2437. 372437,96,1535,2,8,1,43,5,"Bhiyyo etesu ayaṃ, pakiṇṇakakathāpi viññeyyā. "
  2438. 372438,96,1536,2,12,1,82,9,"Etāsu hi mettākaruṇāmuditāupekkhāsu atthato tāva mejjatīti mettā, siniyhatīti attho. "
  2439. 372439,96,1536,13,22,1,48,8,"Mitte vā bhavā, mittassa vā esā pavattatīpi mettā. "
  2440. 372440,96,1536,23,29,1,55,6,Paradukkhe sati sādhūnaṃ hadayakampanaṃ karotīti karuṇā.
  2441. 372441,96,1536,30,37,1,47,6,Kiṇāti vā paradukkhaṃ hiṃsati vināsetīti karuṇā .
  2442. 372442,96,1536,38,44,1,56,6,Kirīyati vā dukkhitesu pharaṇavasena pasāriyatīti karuṇā.
  2443. 372443,96,1536,45,57,1,73,10,"Modanti tāya taṃsamaṅgino, sayaṃ vā modati, modanamattameva vā tanti muditā."
  2444. 372444,96,1536,58,67,1,82,7,‘ Averā hontū’ tiādibyāpārappahānena majjhattabhāvūpagamanena ca upekkhatīti upekkhā.
  2445. 372445,96,1537,2,15,1,134,8,"Lakkhaṇādito panettha hitākārappavattilakkhaṇā‘ mettā’, hitūpasaṃhārarasā, āghātavinayapaccupaṭṭhānā, sattānaṃ manāpabhāvadassanapadaṭṭhānā. "
  2446. 372446,96,1537,16,22,1,52,5,"Byāpādūpasamo etissā sampatti, sinehasambhavo vipatti. "
  2447. 372447,96,1537,23,35,1,131,6,"Dukkhāpanayanākārappavattilakkhaṇā‘ karuṇā’, paradukkhāsahanarasā, avihiṃsāpaccupaṭṭhānā , dukkhābhibhūtānaṃ anāthabhāvadassanapadaṭṭhānā. "
  2448. 372448,96,1537,36,42,1,49,5,"Vihiṃsūpasamo tassā sampatti, sokasambhavo vipatti. "
  2449. 372449,96,1537,43,55,1,107,7,"Sattesu pamodanalakkhaṇā‘ muditā’, anissāyanarasā, arativighātapaccupaṭṭhānā, sattānaṃ sampattidassanapadaṭṭhānā. "
  2450. 372450,96,1537,56,62,1,51,5,"Arativūpasamo tassā sampatti, pahāsasambhavo vipatti. "
  2451. 372451,96,1537,63,97,1,229,22,"Sattesu majjhattākārappavattilakkhaṇā‘ upekkhā’, sattesu samabhāvadassanarasā, paṭighānunayavūpasamapaccupaṭṭhānā,‘‘ kammassakā sattā, te kassa ruciyā sukhitā vā bhavissanti, dukkhato vā muccissanti, pattasampattito vā na parihāyissantī’’ ti? "
  2452. 372452,96,1537,98,100,1,41,2,Evaṃ pavattakammassakatādassanapadaṭṭhānā.
  2453. 372453,96,1537,101,109,1,80,7,"Paṭighānunayavūpasamo tassā sampatti, gehassitāya aññāṇupekkhāya sambhavo vipatti. "
  2454. 372454,96,1538,2,12,1,121,9,"Catunnampi panetesaṃ brahmavihārānaṃ vipassanāsukhañceva bhavasampatti ca sādhāraṇappayojanaṃ, byāpādādipaṭighāto āveṇikaṃ. "
  2455. 372455,96,1538,13,19,1,79,5,"Byāpādapaṭighātappayojanā hettha mettā, vihiṃsāaratirāgapaṭighātappayojanā itarā. "
  2456. 372456,96,1538,20,22,1,14,2,Vuttampi cetaṃ–
  2457. 372457,96,1539,2,19,1,114,11,"‘ ‘ Nissaraṇañhetaṃ, āvuso, byāpādassa yadidaṃ mettācetovimutti, nissaraṇañhetaṃ, āvuso, vihesāya yadidaṃ karuṇācetovimutti; "
  2458. 372458,96,1539,20,56,1,115,11,"nissaraṇañhetaṃ, āvuso, aratiyā yadidaṃ muditācetovimutti, nissaraṇañhetaṃ, āvuso, rāgassa yadidaṃ upekkhācetovimuttī’’ ti( dī. ni.3.326; a. ni.6.13). "
  2459. 372459,96,1540,2,8,1,54,6,Ekamekassa cettha āsannadūravasena dve dve paccatthikā.
  2460. 372460,96,1540,9,20,1,103,9,"Mettābrahmavihārassa hi, samīpacāro viya purisassa sapatto, guṇadassanasabhāgatāya rāgo āsannapaccatthiko. "
  2461. 372461,96,1540,21,25,1,23,4,So lahuṃ otāraṃ labhati.
  2462. 372462,96,1540,26,31,1,35,5,Tasmā tato suṭṭhu mettā rakkhitabbā.
  2463. 372463,96,1540,32,39,1,90,7,Pabbatādigahananissito viya purisassa sapatto sabhāvavisabhāgatāya byāpādo dūrapaccatthiko.
  2464. 372464,96,1540,40,45,1,35,4,Tasmā tato nibbhayena mettāyitabbaṃ.
  2465. 372465,96,1540,46,52,1,53,6,Mettāyissati ca nāma kopañca karissatīti aṭṭhānametaṃ.
  2466. 372466,96,1541,2,26,1,245,21,Karuṇābrahmavihārassa ‘‘ cakkhuviññeyyānaṃ rūpānaṃ iṭṭhānaṃ kantānaṃ manāpānaṃ manoramānaṃ lokāmisapaṭisaṃyuttānaṃ appaṭilābhaṃ vā appaṭilābhato samanupassato pubbe vā paṭiladdhapubbaṃ atītaṃ niruddhaṃ vipariṇataṃ samanussarato uppajjati domanassaṃ.
  2467. 372467,96,1541,27,43,1,148,14,Yaṃ evarūpaṃ domanassaṃ idaṃ vuccati gehassitaṃ domanassan’’ tiādinā nayena āgataṃ gehassitaṃ domanassaṃ vipattidassanasabhāgatāya āsannapaccatthikaṃ.
  2468. 372468,96,1541,44,47,1,43,3,Sabhāvavisabhāgatāya vihesā dūrapaccatthikā.
  2469. 372469,96,1541,48,52,1,36,4,Tasmā tato nibbhayena karuṇāyitabbaṃ.
  2470. 372470,96,1541,53,60,1,64,7,Karuṇañca nāma karissati pāṇiādīhi ca vihesissatīti aṭṭhānametaṃ.
  2471. 372471,96,1542,2,25,1,241,21,Muditābrahmavihārassa ‘‘ cakkhuviññeyyānaṃ rūpānaṃ iṭṭhānaṃ kantānaṃ manāpānaṃ manoramānaṃ lokāmisapaṭisaṃyuttānaṃ paṭilābhaṃ vā paṭilābhato samanupassato pubbe vā paṭiladdhapubbaṃ atītaṃ niruddhaṃ vipariṇataṃ samanussarato uppajjati somanassaṃ.
  2472. 372472,96,1542,26,51,1,149,14,Yaṃ evarūpaṃ somanassaṃ idaṃ vuccati gehassitaṃ somanassan’’ tiādinā( ma. ni.3.306) nayena āgataṃ gehassitaṃ somanassaṃ sampattidassanasabhāgatāya āsannapaccatthikaṃ.
  2473. 372473,96,1542,52,55,1,42,3,Sabhāvavisabhāgatāya arati dūrapaccatthikā.
  2474. 372474,96,1542,56,61,1,39,5,Tasmā tato nibbhayena muditā bhāvetabbā.
  2475. 372475,96,1542,62,72,1,97,10,Pamudito ca nāma bhavissati pantasenāsanesu ca adhikusaladhammesu ca ukkaṇṭhissatīti aṭṭhānametaṃ.
  2476. 372476,96,1543,2,19,1,170,15,Upekkhābrahmavihārassa pana‘‘ cakkhunā rūpaṃ disvā uppajjati upekkhā bālassa mūḷhassa puthujjanassa anodhijinassa avipākajinassa anādīnavadassāvino assutavato puthujjanassa.
  2477. 372477,96,1543,20,26,1,39,6,Yā evarūpā upekkhā rūpaṃ sā nātivattati.
  2478. 372478,96,1543,27,53,1,138,14,Tasmā sā upekkhā gehassitāti vuccatī’’ tiādinā ( ma. ni.3.308) nayena āgatā gehassitā aññāṇupekkhā dosaguṇānaṃ avicāraṇavasena sabhāgattā āsannapaccatthikā.
  2479. 372479,96,1543,54,57,1,48,3,Sabhāvavisabhāgatāya rāgapaṭighā dūrapaccatthikā.
  2480. 372480,96,1543,58,62,1,35,4,Tasmā tato nibbhayena upekkhitabbaṃ.
  2481. 372481,96,1543,63,71,1,67,8,Upekkhissati ca nāma rajjissati ca paṭihaññissati cāti aṭṭhānametaṃ.
  2482. 372482,96,1544,2,30,1,201,23,"Sabbesampi ca etesaṃ kattukāmatāchando ādi, nīvaraṇādivikkhambhanaṃ majjhaṃ, appanā pariyosānaṃ, paññattidhammavasena eko vā satto anekā vā sattā ārammaṇaṃ, upacāre vā appanāya vā pattāya ārammaṇavaḍḍhanaṃ. "
  2483. 372483,96,1545,2,31,1,209,25,"Tatrāyaṃ vaḍḍhanakkamo– yathā hi kusalo kassako kasitabbaṭṭhānaṃ paricchinditvā kasati, evaṃ paṭhamameva ekaṃ āvāsaṃ paricchinditvā tattha sattesu‘ imasmiṃ āvāse sattā averā hontū’ tiādinā nayena mettā bhāvetabbā. "
  2484. 372484,96,1545,32,41,1,63,8,Tattha cittaṃ muduṃ kammaniyaṃ katvā dve āvāsā paricchinditabbā .
  2485. 372485,96,1545,42,80,1,200,31,"Tato anukkamena tayo cattāro pañca cha satta aṭṭha nava dasa, ekā racchā, upaḍḍhagāmo, gāmo, janapado, rajjaṃ, ekā disāti evaṃ yāva ekaṃ cakkavāḷaṃ, tato vā pana bhiyyo tattha tattha sattesu mettā bhāvetabbā. "
  2486. 372486,96,1545,81,83,1,18,2,Tathā karuṇādayoti.
  2487. 372487,96,1545,84,86,1,31,2,Ayamettha ārammaṇavaḍḍhanakkamo.
  2488. 372488,96,1546,2,25,1,230,19,"Yathā pana kasiṇānaṃ nissando āruppā, samādhīnaṃ nissando nevasaññānāsaññāyatanaṃ, vipassanānaṃ nissando phalasamāpatti, samathavipassanānaṃ nissando nirodhasamāpatti, evaṃ purimabrahmavihārattayassa nissando ettha upekkhābrahmavihāro. "
  2489. 372489,96,1546,26,46,1,153,19,"Yathā hi thambhe anussāpetvā tulāsaṅghāṭaṃ anāropetvā na sakkā ākāse kūṭagopānasiyo ṭhapetuṃ, evaṃ purimesu tatiyajjhānaṃ vinā na sakkā catutthaṃ bhāvetuṃ. "
  2490. 372490,96,1546,47,52,1,73,5,Kasiṇesu pana uppannatatiyajjhānassapesā nuppajjati visabhāgārammaṇattāti.
  2491. 372491,96,1547,2,4,1,10,2,Ettha siyā–
  2492. 372492,96,1547,5,14,1,64,8,‘ kasmā panetā mettā karuṇā muditā upekkhā brahmavihārāti vuccanti?
  2493. 372493,96,1547,15,19,1,18,3,"Kasmā ca, catassova? "
  2494. 372494,96,1547,20,24,1,17,4,Ko ca etāsaṃ kamo?
  2495. 372495,96,1547,25,32,1,38,6,Vibhaṅge ca kasmā appamaññāti vuttā’ ti?
  2496. 372496,96,1547,33,41,1,72,7,Vuccate– seṭṭhaṭṭhena tāva niddosabhāvena cettha brahmavihāratā veditabbā.
  2497. 372497,96,1547,42,48,1,50,6,Sattesu sammāpaṭipattibhāvena hi seṭṭhā ete vihārā.
  2498. 372498,96,1547,49,68,1,155,17,"Yathā ca brahmāno niddosacittā viharanti, evaṃ etehi sampayuttā yogino brahmasamāva hutvā viharantīti seṭṭhaṭṭhena niddosabhāvena ca brahmavihārāti vuccanti. "
  2499. 372499,96,1548,2,8,1,51,6,Kasmā ca catassotiādipañhassa pana idaṃ vissajjanaṃ–
  2500. 372500,96,1549,2,4,1,27,2,"Visuddhimaggādivasā catasso, "
  2501. 372501,96,1550,2,4,1,23,2,Hitādiākāravasā panāsaṃ;
  2502. 372502,96,1551,2,6,1,27,4,"Kamo pavattanti ca appamāṇe, "
  2503. 372503,96,1552,2,6,1,27,4,Tā gocare yena tadappamaññā.
  2504. 372504,96,1553,2,17,1,119,12,"Etāsu hi yasmā mettā byāpādabahulassa, karuṇā vihiṃsābahulassa, muditā aratibahulassa, upekkhā rāgabahulassa visuddhimaggo; "
  2505. 372505,96,1553,18,25,1,97,6,yasmā ca hitūpasaṃhāraahitāpanayanasampattimodanaanābhogavasena catubbidhoyeva sattesu manasikāro;
  2506. 372506,96,1553,26,62,1,353,30,"yasmā ca yathā mātā daharagilānayobbanappattasakiccapasutesu catūsu puttesu daharassa abhivuḍḍhikāmā hoti, gilānassa gelaññāpanayanakāmā, yobbanappattassa yobbanasampattiyā ciraṭṭhitikāmā, sakiccapasutassa kismiñcipi pariyāye abyāvaṭā hoti, tathā appamaññāvihārikenāpi sabbasattesu mettādivasena bhavitabbaṃ, tasmā ito visuddhimaggādivasā catassova appamaññā. "
  2507. 372507,96,1554,2,14,1,126,11,"Yasmā pana catassopetā bhāvetukāmena paṭhamaṃ hitākārappavattivasena sattesu paṭipajjitabbaṃ, hitākārappavattilakkhaṇā ca mettā; "
  2508. 372508,96,1554,15,31,1,161,15,"tato evaṃ patthitahitānaṃ sattānaṃ dukkhābhibhavaṃ disvā vā sutvā vā sambhāvetvā vā dukkhāpanayanākārappavattivasena, dukkhāpanayanākārappavattilakkhaṇā ca karuṇā; "
  2509. 372509,96,1554,32,43,1,122,10,"athevaṃ patthitahitānaṃ patthitadukkhāpagamānañca nesaṃ sampattiṃ disvā sampattippamodanavasena, pamodanalakkhaṇā ca muditā; "
  2510. 372510,96,1554,44,55,1,130,10,"tato paraṃ pana kattabbābhāvato ajjhupekkhakatāsaṅkhātena majjhattākārena paṭipajjitabbaṃ, majjhattākārappavattilakkhaṇā ca upekkhā; "
  2511. 372511,96,1554,56,63,1,54,7,tasmā ito hitādiākāravasā panāsaṃ paṭhamaṃ mettā vuttā.
  2512. 372512,96,1554,64,71,1,48,7,Atha karuṇā muditā upekkhāti ayaṃ kamo veditabbo.
  2513. 372513,96,1555,2,12,1,74,9,"Yasmā pana sabbāpetā appamāṇe gocare pavattanti, tasmā appamaññāti vuccanti. "
  2514. 372514,96,1555,13,37,1,158,19,"Appamāṇā hi sattā etāsaṃ gocarabhūtā,‘ ekasattassāpi ca ettake padese mettādayo bhāvetabbā’ ti evaṃ pamāṇaṃ aggahetvā sakalapharaṇavaseneva pavattāti, tena vuttaṃ– "
  2515. 372515,96,1556,2,4,1,27,2,"Visuddhimaggādivasā catasso, "
  2516. 372516,96,1557,2,4,1,23,2,Hitādiākāravasā panāsaṃ;
  2517. 372517,96,1558,2,6,1,27,4,"Kamo pavattanti ca appamāṇe, "
  2518. 372518,96,1559,2,6,1,29,4,Tā gocare yena tadappamaññāti.
  2519. 372519,96,1560,2,11,1,89,9,Evaṃ appamāṇagocaratāya ekalakkhaṇāsu cāpi etāsu purimā tisso tikacatukkajjhānikāva honti.
  2520. 372520,96,1560,12,13,1,5,1,Kasmā?
  2521. 372521,96,1560,14,15,1,20,1,Somanassāvippayogato.
  2522. 372522,96,1560,16,20,1,38,4,Kasmā panāsaṃ somanassena avippayogoti?
  2523. 372523,96,1560,21,25,1,48,3,Domanassasamuṭṭhitānaṃ byāpādādīnaṃ nissaraṇattā.
  2524. 372524,96,1560,26,29,1,33,3,Pacchimā pana avasesekajjhānikāva.
  2525. 372525,96,1560,30,31,1,5,1,Kasmā?
  2526. 372526,96,1560,32,33,1,24,1,Upekkhāvedanāsampayogato.
  2527. 372527,96,1560,34,43,1,84,8,Na hi sattesu majjhattākārappavattā brahmavihārupekkhā upekkhāvedanaṃ vinā vattatīti.
  2528. 372528,96,1561,2,3,1,17,1,Brahmavihārakathā .
  2529. 372529,96,1562,2,2,1,11,1,Asubhakathā
  2530. 372530,96,1563,2,19,1,150,13,263. Idāni rāgacaritasattānaṃ ekantahitaṃ nānārammaṇesu ekekajjhānavaseneva pavattamānaṃ rūpāvacarakusalaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  2531. 372531,96,1564,2,17,1,144,13,"Tattha uddhumātakasaññāsahagatan tiādīsu, bhastā viya vāyunā, uddhaṃ jīvitapariyādānā yathānukkamaṃ samuggatena sūnabhāvena dhumātattā uddhumātaṃ. "
  2532. 372532,96,1564,18,20,1,26,2,Uddhumātameva uddhumātakaṃ.
  2533. 372533,96,1564,21,26,1,50,5,Paṭikūlattā vā kucchitaṃ uddhumātanti uddhumātakaṃ.
  2534. 372534,96,1564,27,30,1,42,3,Tathārūpassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2535. 372535,96,1564,31,34,1,38,3,Vinīlaṃ vuccati viparibhinnanīlavaṇṇaṃ.
  2536. 372536,96,1564,35,37,1,20,2,Vinīlameva vinīlakaṃ.
  2537. 372537,96,1564,38,43,1,44,5,Paṭikūlattā vā kucchitaṃ vinīlanti vinīlakaṃ.
  2538. 372538,96,1564,44,59,1,158,11,"Maṃsussadaṭṭhānesu rattavaṇṇassa, pubbasannicayaṭṭhānesu setavaṇṇassa, yebhuyyena ca nīlavaṇṇassa , nīlaṭṭhāne nīlasāṭakapārutasseva chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ. "
  2539. 372539,96,1564,60,64,1,48,4,Paribhinnaṭṭhānesu vissandamānaṃ pubbaṃ vipubbaṃ.
  2540. 372540,96,1564,65,67,1,22,2,Vipubbameva vipubbakaṃ.
  2541. 372541,96,1564,68,73,1,46,5,Paṭikūlattā vā kucchitaṃ vipubbanti vipubbakaṃ.
  2542. 372542,96,1564,74,77,1,42,3,Tathārūpassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2543. 372543,96,1564,78,86,1,75,7,"Vicchiddaṃ vuccati dvidhā chindanena apadhāritaṃ, vicchiddameva vicchiddakaṃ. "
  2544. 372544,96,1564,87,92,1,50,5,Paṭikūlattā vā kucchitaṃ vicchiddanti vicchiddakaṃ.
  2545. 372545,96,1564,93,97,1,48,4,Vemajjhe chinnassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2546. 372546,96,1564,98,106,1,65,8,Ito ca etto ca vividhākārena soṇasiṅgālādīhi khāyitaṃ vikkhāyitaṃ.
  2547. 372547,96,1564,107,109,1,28,2,Vikkhāyitameva vikkhāyitakaṃ.
  2548. 372548,96,1564,110,115,1,52,5,Paṭikūlattā vā kucchitaṃ vikkhāyitanti vikkhāyitakaṃ.
  2549. 372549,96,1564,116,119,1,42,3,Tathārūpassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2550. 372550,96,1564,120,123,1,26,3,Vividhā khittaṃ vikkhittaṃ.
  2551. 372551,96,1564,124,126,1,26,2,Vikkhittameva vikkhittakaṃ.
  2552. 372552,96,1564,127,132,1,50,5,Paṭikūlattā vā kucchitaṃ vikkhittanti vikkhittakaṃ.
  2553. 372553,96,1564,133,148,1,98,13,‘ Aññena hatthaṃ aññena pādaṃ aññena sīsan’ ti evaṃ tato tato khittassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2554. 372554,96,1564,149,154,1,60,5,Hatañca taṃ purimanayeneva vikkhittakañcāti hatavikkhittakaṃ.
  2555. 372555,96,1564,155,165,1,103,8,Kākapadākārena aṅgapaccaṅgesu satthena hanitvā vuttanayena vikkhittakassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2556. 372556,96,1564,166,176,1,60,8,"Lohitaṃ kirati, vikkhipati, ito cito ca paggharatīti lohitakaṃ. "
  2557. 372557,96,1564,177,180,1,57,3,Paggharitalohitamakkhitassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2558. 372558,96,1564,181,184,1,22,3,Puḷavā vuccanti kimayo.
  2559. 372559,96,1564,185,188,1,27,3,Puḷave vikiratīti puḷavakaṃ.
  2560. 372560,96,1564,189,192,1,46,3,Kimiparipuṇṇassa chavasarīrassetaṃ adhivacanaṃ.
  2561. 372561,96,1564,193,195,1,18,2,Aṭṭhiyeva aṭṭhikaṃ.
  2562. 372562,96,1564,196,201,1,41,5,Paṭikūlattā vā kucchitaṃ aṭṭhīti aṭṭhikaṃ.
  2563. 372563,96,1564,202,206,1,51,4,Aṭṭhisaṅkhalikāyapi ekaṭṭhikassapi etaṃ adhivacanaṃ.
  2564. 372564,96,1564,207,217,1,104,10,Imāni ca pana uddhumātakādīni nissāya uppannanimittānampi nimittesu paṭiladdhajjhānānampi etāneva nāmāni.
  2565. 372565,96,1565,2,8,1,69,6,Tattha uddhumātakanimitte appanāvasena uppannā saññā uddhumātakasaññā.
  2566. 372566,96,1565,9,14,1,75,5,Tāya uddhumātakasaññāya sampayogaṭṭhena sahagataṃ uddhumātakasaññāsahagataṃ.
  2567. 372567,96,1565,15,19,1,39,4,Vinīlakasaññāsahagatā dīsupi eseva nayo.
  2568. 372568,96,1565,20,38,1,87,9,"Yaṃ panettha bhāvanāvidhānaṃ vattabbaṃ bhaveyya, taṃ sabbākārena visuddhimagge( visuddhi.1.103 ādayo) vuttameva. "
  2569. 372569,96,1565,39,44,1,50,5,Avasesā pāḷivaṇṇanā heṭṭhā vuttanayeneva veditabbā.
  2570. 372570,96,1565,45,57,1,114,10,"Kevalañhi idha, catutthajjhānavasena upekkhābrahmavihāre viya, paṭhamajjhānavasena ekekasmiṃ pañcavīsati ekakā honti. "
  2571. 372571,96,1565,58,70,1,135,10,"Asubhārammaṇassa ca avaḍḍhanīyattā, paritte uddhumātakaṭṭhāne uppannanimittārammaṇaṃ parittārammaṇaṃ, mahante appamāṇārammaṇaṃ veditabbaṃ. "
  2572. 372572,96,1565,71,74,1,21,3,Sesesupi eseva nayoti.
  2573. 372573,96,1566,2,6,1,22,3,"Iti asubhāni subhaguṇo, "
  2574. 372574,96,1567,2,4,1,27,2,Dasasatalocanena thutakitti;
  2575. 372575,96,1568,2,5,1,19,3,"Yāni avoca dasabalo, "
  2576. 372576,96,1569,2,3,1,17,1,Ekekajjhānahetūni .
  2577. 372577,96,1570,2,9,1,43,6,"Evaṃ pāḷinayeneva, tāva sabbāni tāni jānitvā; "
  2578. 372578,96,1571,2,16,1,45,5,"Tesveva ayaṃ bhiyyo, pakiṇṇakakathāpi viññeyyā.( visuddhi.1.120); "
  2579. 372579,96,1572,2,12,1,95,10,Etesu hi yattha katthaci adhigatajjhāno suvikkhambhitarāgattā vītarāgo viya nilloluppacāro hoti.
  2580. 372580,96,1572,13,25,1,106,11,"Evaṃ santepi yvāyaṃ asubhabhedo vutto, so sarīrasabhāvappattivasena ca rāgacaritabhedavasena cāti veditabbo. "
  2581. 372581,96,1573,2,12,1,115,9,"Chavasarīrañhi paṭikūlabhāvaṃ āpajjamānaṃ uddhumātakasabhāvappattaṃ vā siyā, vinīlakādīnaṃ vā aññatarasabhāvappattaṃ. "
  2582. 372582,96,1573,13,33,1,191,18,Iti yādisaṃ yādisaṃ sakkā hoti laddhuṃ tādise tādise uddhumātakapaṭikūlaṃ vinīlakapaṭikūlanti evaṃ nimittaṃ gaṇhitabbamevāti sarīrasabhāvappattivasena dasadhā asubhappabhedo vuttoti veditabbo.
  2583. 372583,96,1574,2,8,1,91,6,Visesato cettha uddhumātakaṃ sarīrasaṇṭhānavipattippakāsanato sarīrasaṇṭhānarāgino sappāyaṃ.
  2584. 372584,96,1574,9,13,1,64,4,Vinīlakaṃ chavirāgavipattippakāsanato sarīravaṇṇarāgino sappāyaṃ.
  2585. 372585,96,1574,14,21,1,120,7,Vipubbakaṃ kāyavaṇapaṭibaddhassa duggandhabhāvassa pakāsanato mālāgandhādivasena samuṭṭhāpitasarīragandharāgino sappāyaṃ.
  2586. 372586,96,1574,22,27,1,72,5,Vicchiddakaṃ antosusirabhāvappakāsanato sarīre ghanabhāvarāgino sappāyaṃ.
  2587. 372587,96,1574,28,34,1,103,6,Vikkhāyitakaṃ maṃsūpacayasampattivināsappakāsanato thanādīsu sarīrappadesesu maṃsūpacayarāgino sappāyaṃ.
  2588. 372588,96,1574,35,40,1,80,5,Vikkhittakaṃ aṅgapaccaṅgānaṃ vikkhepappakāsanato aṅgapaccaṅgalīlārāgino sappāyaṃ.
  2589. 372589,96,1574,41,45,1,91,4,Hatavikkhittakaṃ sarīrasaṅghāṭabhedavikārappakāsanato sarīrasaṅghāṭasampattirāgino sappāyaṃ.
  2590. 372590,96,1574,46,50,1,83,4,Lohitakaṃ lohitamakkhitapaṭikūlabhāvappakāsanato alaṅkārajanitasobharāgino sappāyaṃ.
  2591. 372591,96,1574,51,57,1,84,6,Puḷavakaṃ kāyassa anekakimikulasādhāraṇabhāvappakāsanato kāye mamattarāgino sappāyaṃ.
  2592. 372592,96,1574,58,63,1,78,5,Aṭṭhikaṃ sarīraṭṭhīnaṃ paṭikūlabhāvappakāsanato dantasampattirāgino sappāyanti.
  2593. 372593,96,1574,64,70,1,64,6,Evaṃ rāgacaritavasenāpi dasadhā asubhappabhedo vuttoti veditabbo.
  2594. 372594,96,1575,2,44,1,310,36,"Yasmā pana dasavidhepi etasmiṃ asubhe seyyathāpi nāma aparisaṇṭhitajalāya sīghasotāya nadiyā arittabaleneva nāvā tiṭṭhati, vinā arittena na sakkā ṭhapetuṃ, evameva dubbalattā ārammaṇassa vitakkabaleneva cittaṃ ekaggaṃ hutvā tiṭṭhati, vinā vitakkena na sakkā ṭhapetuṃ, tasmā paṭhamajjhānamevettha hoti, na dutiyādīni. "
  2595. 372595,96,1575,45,82,1,317,30,"Paṭikūlepi cetasmiṃ ārammaṇe‘ addhā imāya paṭipadāya jarāmaraṇamhā parimuccissāmī’ ti evaṃ ānisaṃsadassāvitāya ceva nīvaraṇasantāpappahānena ca pītisomanassaṃ uppajjati,‘ bahuṃ dāni vetanaṃ labhissāmī’ ti ānisaṃsadassāvino pupphachaḍḍakassa gūtharāsimhi viya, ussannabyādhidukkhassa rogino vamanavirecanappavattiyaṃ viya ca. "
  2596. 372596,96,1576,2,8,1,50,6,Dasavidhampi cetaṃ asubhaṃ lakkhaṇato ekameva hoti.
  2597. 372597,96,1576,9,15,1,74,6,Dasavidhassapi hi etassa asuciduggandhajegucchapaṭikūlabhāvo eva lakkhaṇaṃ.
  2598. 372598,96,1576,16,38,1,238,19,"Tadetaṃ iminā lakkhaṇena na kevalaṃ matasarīreyeva dantaṭṭhikadassāvino pana cetiyapabbatavāsino mahātissattherassa viya, hatthikkhandhagataṃ rājānaṃ ullokentassa saṅgharakkhitattherupaṭṭhākasāmaṇerassa viya ca, jīvamānakasarīrepi upaṭṭhāti. "
  2599. 372599,96,1576,39,45,1,52,6,Yatheva hi matasarīraṃ evaṃ jīvamānakampi asubhameva.
  2600. 372600,96,1576,46,53,1,76,7,Asubhalakkhaṇaṃ panettha āgantukena alaṅkārena paṭicchannattā na paññāyatīti.
  2601. 372601,96,1577,2,3,1,11,1,Asubhakathā .
  2602. 372602,96,1578,2,13,1,98,10,"Kiṃ pana pathavīkasiṇaṃ ādiṃ katvā aṭṭhikasaññāpariyosānāvesā rūpāvacarappanā, udāhu aññāpi atthīti? "
  2603. 372603,96,1578,14,15,1,5,1,Atthi;
  2604. 372604,96,1578,16,22,1,55,6,ānāpānajjhānañhi kāyagatāsatibhāvanā ca idha na kathitā.
  2605. 372605,96,1578,23,31,1,67,8,Kiñcāpi na kathitā vāyokasiṇe pana gahite ānāpānajjhānaṃ gahitameva;
  2606. 372606,96,1578,32,51,1,223,18,"vaṇṇakasiṇesu ca gahitesu kesādīsu catukkapañcakajjhānavasena uppannā kāyagatāsati, dasasu asubhesu gahitesu dvattiṃsākāre paṭikūlamanasikārajjhānavasena ceva navasivathikāvaṇṇajjhānavasena ca pavattā kāyagatāsati gahitāvāti. "
  2607. 372607,96,1578,52,57,1,45,5,Sabbāpi rūpāvacarappanā idha kathitāva hotīti.
  2608. 372608,96,1579,2,4,1,30,2,Rūpāvacarakusalakathā niṭṭhitā.
  2609. 372609,96,1580,2,2,1,24,1,Arūpāvacarakusalavaṇṇanā
  2610. 372610,96,1581,2,2,1,17,1,Ākāsānañcāyatanaṃ
  2611. 372611,96,1582,2,15,1,73,8,265. Idāni arūpāvacarakusalaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  2612. 372612,96,1582,16,28,1,90,9,"Tattha {arūpūpapattiyā}ti arūpabhavo arūpaṃ, arūpe upapatti arūpūpapatti, tassā arūpūpapattiyā. "
  2613. 372613,96,1582,29,37,1,55,7,Maggaṃ {bhāvetī}ti upāyaṃ hetuṃ kāraṇaṃ uppādeti vaḍḍheti.
  2614. 372614,96,1582,38,41,1,21,2,{Sabbaso}ti sabbākārena.
  2615. 372615,96,1582,42,46,1,32,4,Sabbāsaṃ vā anavasesānanti attho.
  2616. 372616,96,1582,47,53,1,73,5,Rūpasaññānan ti saññāsīsena vuttarūpāvacarajjhānānañceva tadārammaṇānañca.
  2617. 372617,96,1582,54,79,1,67,8,Rūpāvacarajjhānampi hi rūpanti vuccati‘ rūpī rūpāni passatī’ tiādīsu( dha. sa.248; dī. ni.2.129).
  2618. 372618,96,1582,80,106,1,68,7,Tassa ārammaṇampi‘‘ bahiddhā rūpāni passati suvaṇṇadubbaṇṇānī’’ tiādīsu( dha. sa.244-246; dī. ni.2.173);
  2619. 372619,96,1582,107,117,1,90,9,tasmā idha rūpe saññā rūpasaññāti evaṃ saññāsīsena vuttarūpāvacarajjhānassetaṃ adhivacanaṃ.
  2620. 372620,96,1582,118,127,1,59,8,"Rūpaṃ saññā assāti rūpasaññaṃ, rūpamassa nāmanti vuttaṃ hoti. "
  2621. 372621,96,1582,128,134,1,74,6,Evaṃ pathavīkasiṇādibhedassa tadārammaṇassa cetaṃ adhivacananti veditabbaṃ.
  2622. 372622,96,1583,2,7,1,31,4,{Samatikkamā}ti virāgā nirodhā ca.
  2623. 372623,96,1583,8,11,1,15,3,Kiṃ vuttaṃ hoti?
  2624. 372624,96,1583,12,38,1,268,24,"Etāsaṃ kusalavipākakiriyavasena pañcadasannaṃ jhānasaṅkhātānaṃ rūpasaññānaṃ, etesañca pathavīkasiṇādivasena aṭṭhannaṃ ārammaṇasaṅkhātānaṃ rūpasaññānaṃ, sabbākārena anavasesānaṃ vā virāgā ca nirodhā ca virāgahetu ceva nirodhahetu ca ākāsānañcāyatanaṃ upasampajja viharati. "
  2625. 372625,96,1583,39,47,1,71,8,Na hi sakkā sabbaso anatikkantarūpasaññena etaṃ upasampajja viharitunti.
  2626. 372626,96,1584,2,25,1,174,19,"Tattha yasmā ārammaṇe avirattassa saññāsamatikkamo na hoti, samatikkantāsu ca saññāsu ārammaṇaṃ samatikkantameva hoti, tasmā ārammaṇasamatikkamaṃ avatvā‘‘ tattha katamā rūpasaññā? "
  2627. 372627,96,1584,26,40,1,136,13,"Rūpāvacarasamāpattiṃ samāpannassa vā upapannassa vā diṭṭhadhammasukhavihārissa vā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ, imā vuccanti rūpasaññāyo. "
  2628. 372628,96,1584,41,68,1,148,17,"Imā rūpasaññāyo atikkanto hoti, vītikkanto, samatikkanto, tena vuccati sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā’’ ti( vibha.602) evaṃ vibhaṅge saññānaṃyeva samatikkamo vutto. "
  2629. 372629,96,1584,69,89,1,173,17,"Yasmā pana ārammaṇasamatikkamena pattabbā etā samāpattiyo, na ekasmiṃyeva ārammaṇe paṭhamajjhānādīni viya, tasmā ayaṃ ārammaṇasamatikkamavasenāpi atthavaṇṇanā katāti veditabbā. "
  2630. 372630,96,1585,2,13,1,116,10,Paṭighasaññānaṃ {atthaṅgamā}ti cakkhādīnaṃ vatthūnaṃ rūpādīnaṃ ārammaṇānañca paṭighātena samuppannā saññā paṭighasaññā.
  2631. 372631,96,1585,14,17,1,31,3,Rūpasaññādīnaṃ etaṃ adhivacanaṃ.
  2632. 372632,96,1585,18,19,1,7,1,Yathāha–
  2633. 372633,96,1585,20,25,1,26,3,‘‘ tattha katamā paṭighasaññā?
  2634. 372634,96,1585,26,43,1,89,9,"Rūpasaññā saddasaññā gandhasaññā rasasaññā phoṭṭhabbasaññā, imā vuccanti paṭighasaññāyo’’ ti( vibha.603). "
  2635. 372635,96,1585,44,60,1,155,15,Tāsaṃ kusalavipākānaṃ pañcannaṃ akusalavipākānaṃ pañcannanti sabbaso dasannampi paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā pahānā asamuppādā appavattiṃ katvāti vuttaṃ hoti.
  2636. 372636,96,1586,2,41,1,305,33,"Kāmañcetā paṭhamajjhānādīni samāpannassāpi na santi– na hi tasmiṃ samaye pañcadvāravasena cittaṃ pavattati– evaṃ santepi, aññattha pahīnānaṃ sukhadukkhānaṃ catutthajjhāne viya, sakkāyadiṭṭhādīnaṃ tatiyamagge viya ca, imasmiṃ jhāne ussāhajananatthaṃ imassa jhānassa pasaṃsāvasena etāsaṃ ettha vacanaṃ veditabbaṃ. "
  2637. 372637,96,1586,42,57,1,83,14,"Atha vā kiñcāpi tā rūpāvacaraṃ samāpannassa na santi, atha kho na pahīnattā na santi. "
  2638. 372638,96,1586,58,68,1,75,9,"Na hi rūpavirāgāya rūpāvacarabhāvanā saṃvattati, rūpāyattā ca etāsaṃ pavatti. "
  2639. 372639,96,1586,69,74,1,41,5,Ayaṃ pana bhāvanā rūpavirāgāya saṃvattati.
  2640. 372640,96,1586,75,81,1,38,6,Tasmā tā ettha pahīnāti vattuṃ vaṭṭati.
  2641. 372641,96,1586,82,90,1,54,7,"Na kevalañca vattuṃ, ekaṃseneva evaṃ dhāretumpi vaṭṭati. "
  2642. 372642,96,1586,91,115,1,94,11,Tāsañhi ito pubbe appahīnattāyeva paṭhamajjhānaṃ samāpannassa‘‘ saddo kaṇṭako’’ ti( a. ni.10.72) vutto bhagavatā.
  2643. 372643,96,1586,116,124,1,73,8,Idha ca pahīnattāyeva arūpasamāpattīnaṃ āneñjatā santavimokkhatā ca vuttā.
  2644. 372644,96,1586,125,150,1,121,15,"Āḷāro ca kāḷāmo āruppasamāpanno pañcamattāni sakaṭasatāni nissāya nissāya atikkantāni neva addasa, na pana saddaṃ assosīti( dī. ni.2.192). "
  2645. 372645,96,1587,2,12,1,87,9,Nānattasaññānaṃ {amanasikārā}ti nānatte gocare pavattānaṃ saññānaṃ nānattānaṃ vā saññānaṃ.
  2646. 372646,96,1587,13,21,1,39,6,Yasmā hi etā‘‘ tattha katamā nānattasaññā?
  2647. 372647,96,1587,22,48,1,173,18,"Asamāpannassa manodhātusamaṅgissa vā manoviññāṇadhātusamaṅgissa vā saññā sañjānanā sañjānitattaṃ, imā vuccanti nānattasaññāyo’’ ti( vibha.604) evaṃ vibhaṅge vibhajitvā vuttā idha adhippetā; "
  2648. 372648,96,1587,49,57,1,109,8,asamāpannassa manodhātumanoviññāṇadhātusaṅgahitā saññā rūpasaddādibhede nānatte nānāsabhāve gocare pavattanti;
  2649. 372649,96,1587,58,86,1,244,22,"yasmā cetā aṭṭha kāmāvacarakusalasaññā, dvādasa akusalasaññā, ekādasa kāmāvacarakusalavipākasaññā , dve akusalavipākasaññā, ekādasa kāmāvacarakiriyasaññāti evaṃ catucattālīsampi saññā nānattā nānāsabhāvā aññamaññaṃ asadisā, tasmā nānattasaññāti vuttā. "
  2650. 372650,96,1587,87,94,1,80,7,Tāsaṃ sabbaso nānattasaññānaṃ amanasikārā anāvajjanā asamannāhārā apaccavekkhaṇā.
  2651. 372651,96,1587,95,109,1,71,10,"Yasmā tā nāvajjati, na manasikaroti, na paccavekkhati, tasmāti vuttaṃ hoti. "
  2652. 372652,96,1588,2,33,1,209,27,"Yasmā cettha purimā rūpasaññā paṭighasaññā ca iminā jhānena nibbatte bhavepi na vijjanti, pageva tasmiṃ bhave imaṃ jhānaṃ upasampajja viharaṇakāle, tasmā tāsaṃ‘ samatikkamā atthaṅgamā’ ti dvedhāpi abhāvoyeva vutto. "
  2653. 372653,96,1588,34,60,1,196,22,"Nānattasaññāsu pana yasmā aṭṭha kāmāvacarakusalasaññā, nava kiriyāsaññā, dasa akusalasaññāti imā sattavīsati saññā iminā jhānena nibbatte bhave vijjanti, tasmā tāsaṃ amanasikārāti vuttanti veditabbaṃ. "
  2654. 372654,96,1588,61,71,1,87,10,Tatrāpi hi imaṃ jhānaṃ upasampajja viharanto tāsaṃ amanasikārāyeva upasampajja viharati.
  2655. 372655,96,1588,72,77,1,39,5,Tā pana manasikaronto asamāpanno hotīti.
  2656. 372656,96,1588,78,89,1,91,9,Saṅkhepato cettha‘ rūpasaññānaṃ samatikkamā’ ti iminā sabbarūpāvacaradhammānaṃ pahānaṃ vuttaṃ.
  2657. 372657,96,1588,90,105,1,142,13,‘ Paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā’ ti iminā sabbesaṃ kāmāvacaracittacetasikānañca pahānaṃ amanasikāro ca vuttoti veditabbo.
  2658. 372658,96,1589,2,23,1,194,17,"Iti bhagavā‘ pannarasannaṃ rūpasaññānaṃ samatikkamena, dasannaṃ paṭighasaññānaṃ atthaṅgamena, catucattālīsāya nānattasaññānaṃ amanasikārenā’ ti tīhi padehi ākāsānañcāyatanasamāpattiyā vaṇṇaṃ kathesi. "
  2659. 372659,96,1589,24,30,1,62,6,Kiṃ kāraṇāti ce sotūnaṃ ussāhajananatthañceva palobhanatthañca.
  2660. 372660,96,1589,31,48,1,120,15,"Sace hi keci apaṇḍitā vadeyyuṃ‘ satthā ākāsānañcāyatanasamāpattiṃ nibbattethāti vadati, ko nu kho etāya nibbattitāya attho? "
  2661. 372661,96,1589,49,63,1,84,13,Ko ānisaṃso’ ti te evaṃ vattuṃ mā labhantūti imehi ākārehi samāpattiyā vaṇṇaṃ kathesi.
  2662. 372662,96,1589,64,69,1,33,5,Tañhi nesaṃ sutvā evaṃ bhavissati–
  2663. 372663,96,1589,70,82,1,61,8,"‘ evaṃsantā kira ayaṃ samāpatti, evaṃpaṇītā, nibbattessāma nan’ ti. "
  2664. 372664,96,1589,83,87,1,45,4,Athassa nibbattanatthāya ussāhaṃ karissantīti.
  2665. 372665,96,1590,2,10,1,69,7,"Palobhanatthañcāpi nesaṃ etissā vaṇṇaṃ kathesi, visakaṇṭakavāṇijo viya. "
  2666. 372666,96,1590,11,15,1,41,4,Visakaṇṭakavāṇijo nāma guḷavāṇijo vuccati.
  2667. 372667,96,1590,16,31,1,127,12,So kira guḷaphāṇitakhaṇḍasakkarādīni sakaṭenādāya paccantagāmaṃ gantvā‘ visakaṇṭakaṃ gaṇhatha visakaṇṭakaṃ gaṇhathā’ ti ugghosesi.
  2668. 372668,96,1590,32,49,1,89,14,"Taṃ sutvā gāmikā‘ visaṃ nāma kakkhaḷaṃ, yo naṃ khādati so marati, kaṇṭakopi vijjhitvā māreti. "
  2669. 372669,96,1590,50,64,1,79,11,"Ubhopete kakkhaḷā, ko ettha ānisaṃso’ ti gehadvārāni thakesuṃ, dārake ca palāpesuṃ. "
  2670. 372670,96,1590,65,97,1,204,24,"Taṃ disvā vāṇijo‘ avohārakusalā ime gāmikā, handa ne upāyena gaṇhāpemī’ ti‘ atimadhuraṃ gaṇhatha atisāduṃ gaṇhatha, guḷaṃ phāṇitaṃ sakkaraṃ samagghaṃ labbhati, kūṭamāsakakūṭakahāpaṇādīhipi labbhatī’ ti ugghosesi. "
  2671. 372671,96,1590,98,107,1,69,9,Taṃ sutvā gāmikā haṭṭhapahaṭṭhā niggantvā bahumpi mūlaṃ datvā gahesuṃ.
  2672. 372672,96,1591,2,18,1,117,12,Tattha vāṇijassa‘ visakaṇṭakaṃ gaṇhathā’ ti ugghosanaṃ viya bhagavato‘ ākāsānañcāyatanasamāpattiṃ nibbattethā’ ti vacanaṃ.
  2673. 372673,96,1591,19,29,1,38,6,"‘ Ubhopete kakkhaḷā , ko ettha ānisaṃso’ ti? "
  2674. 372674,96,1591,30,42,1,85,10,"Gāmikānaṃ cintanaṃ viya‘ bhagavā ākāsānañcāyatanaṃ nibbattethāti āha, ko ettha ānisaṃso? "
  2675. 372675,96,1591,43,50,1,38,6,Nāssa guṇaṃ jānāmā’ ti sotūnaṃ cintanaṃ.
  2676. 372676,96,1591,51,62,1,114,9,Athassa vāṇijassa‘ atimadhuraṃ gaṇhathā’ tiādivacanaṃ viya bhagavato rūpasaññāsamatikkamanādikaṃ ānisaṃsappakāsanaṃ.
  2677. 372677,96,1591,63,86,1,186,21,"Idañhi sutvā te bahumpi mūlaṃ datvā, gāmikā viya guḷaṃ, iminā ānisaṃsena palobhitacittā mahantampi ussāhaṃ katvā imaṃ samāpattiṃ nibbattessantīti ussāhajananatthaṃ palobhanatthañca kathesi. "
  2678. 372678,96,1592,2,8,1,60,6,Ākāsānañcāyatanasaññāsahagatan ti ettha nāssa antoti anantaṃ.
  2679. 372679,96,1592,9,12,1,26,3,Ākāsaṃ anantaṃ ākāsānantaṃ.
  2680. 372680,96,1592,13,15,1,26,2,Ākāsānantameva ākāsānañcaṃ.
  2681. 372681,96,1592,16,26,1,119,9,"Taṃ ākāsānañcaṃ adhiṭṭhānaṭṭhena āyatanamassa sasampayuttadhammassa jhānassa, devānaṃ devāyatanamivāti ākāsānañcāyatanaṃ. "
  2682. 372682,96,1592,27,33,1,55,6,Iti ākāsānañcaṃ ca taṃ āyatanañcātipi ākāsānañcāyatanaṃ.
  2683. 372683,96,1592,34,36,1,36,2,Kasiṇugghāṭimākāsassetaṃ adhivacanaṃ.
  2684. 372684,96,1592,37,43,1,87,6,Tasmiṃ ākāsānañcāyatane appanāppattāya saññāya sahagataṃ ākāsānañcāyatanasaññāsahagataṃ.
  2685. 372685,96,1593,2,32,1,89,14,"Yathā pana aññattha‘ ananto ākāso’ ti( vibha.508; dī. ni.2.129) vuttaṃ, evamidha anantanti vā parittanti vā na gahitaṃ. "
  2686. 372686,96,1593,33,34,1,5,1,Kasmā?
  2687. 372687,96,1593,35,47,1,70,11,"Anante hi gahite parittaṃ na gayhati, paritte gahite anantaṃ na gayhati. "
  2688. 372688,96,1593,48,58,1,68,9,"Evaṃ sante ārammaṇacatukkaṃ na pūrati, desanā soḷasakkhattukā na hoti. "
  2689. 372689,96,1593,59,80,1,153,17,"Sammāsambuddhassa ca imasmiṃ ṭhāne desanaṃ soḷasakkhattukaṃ kātuṃ ajjhāsayo, tasmā anantanti vā parittanti vā avatvā‘ ākāsānañcāyatanasaññāsahagatan’ ti āha. "
  2690. 372690,96,1593,81,86,1,37,5,Evañhi sati ubhayampi gahitameva hoti.
  2691. 372691,96,1593,87,93,1,57,5,"Ārammaṇacatukkaṃ pūrati, desanā soḷasakkhattukā sampajjati. "
  2692. 372692,96,1593,94,99,1,48,5,Avaseso pāḷiattho heṭṭhā vuttanayeneva veditabbo.
  2693. 372693,96,1593,100,110,1,141,8,"Rūpāvacaracatutthajjhānanikantipariyādānadukkhatāya cettha dukkhā paṭipadā, pariyādinnanikantikassa appanāparivāsadandhatāya dandhābhiññā hoti. "
  2694. 372694,96,1593,111,117,1,53,6,Vipariyāyena sukhā paṭipadā khippābhiññā ca veditabbā.
  2695. 372695,96,1593,118,127,1,126,9,Parittakasiṇugghāṭimākāse pana pavattaṃ jhānaṃ parittārammaṇaṃ vipulakasiṇugghāṭimākāse pavattaṃ appamāṇārammaṇanti veditabbaṃ.
  2696. 372696,96,1593,128,137,1,79,8,Upekkhābrahmavihāre viya ca idhāpi catutthajjhānavasena pañcavīsati ekakā honti .
  2697. 372697,96,1593,138,143,1,30,5,Yathā cettha evaṃ ito paresupi.
  2698. 372698,96,1593,144,148,1,38,4,Visesamattameva pana tesu vaṇṇayissāma.
  2699. 372699,96,1594,2,2,1,17,1,Viññāṇañcāyatanaṃ
  2700. 372700,96,1595,2,18,1,132,11,"266. Ākāsānañcāyatanaṃ {samatikkammā}ti, ettha tāva pubbe vuttanayena ākāsānañcaṃ āyatanamassa adhiṭṭhānaṭṭhenāti jhānampi ākāsānañcāyatanaṃ. "
  2701. 372701,96,1595,19,21,1,25,2,Vuttanayeneva ārammaṇampi.
  2702. 372702,96,1595,22,49,1,243,24,"Evametaṃ jhānañca ārammaṇañcāti ubhayampi appavattikaraṇena ca amanasikaraṇena ca samatikkamitvāva yasmā idaṃ viññāṇañcāyatanaṃ upasampajja vihātabbaṃ, tasmā ubhayampetaṃ ekajjhaṃ katvā‘ ākāsānañcāyatanaṃ samatikkammā’ ti idaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  2703. 372703,96,1596,2,12,1,95,9,"Viññāṇañcāyatanasaññāsahagatan ti, ettha pana anantanti manasikātabbavasena nāssa antoti anantaṃ. "
  2704. 372704,96,1596,13,15,1,18,2,Anantameva ānañcaṃ.
  2705. 372705,96,1596,16,22,1,60,6,Viññāṇaṃ ānañcaṃ viññāṇānañcanti avatvā viññāṇañcanti vuttaṃ.
  2706. 372706,96,1596,23,25,1,21,2,Ayañhettha rūḷhīsaddo.
  2707. 372707,96,1596,26,33,1,78,7,Tadeva viññāṇañcaṃ adhiṭṭhānaṭṭhena imāya saññāya āyatananti viññāṇañcāyatanaṃ.
  2708. 372708,96,1596,34,40,1,84,6,Tasmiṃ viññāṇañcāyatane pavattāya saññāya sahagatanti viññāṇañcāyatanasaññāsahagataṃ.
  2709. 372709,96,1596,41,45,1,54,4,Ākāse pavattaviññāṇārammaṇassa jhānassetaṃ adhivacanaṃ.
  2710. 372710,96,1596,46,55,1,138,8,"Idha ākāsānañcāyatanasamāpattiyā nikantipariyādānadukkhatāya dukkhā paṭipadā, pariyādinnanikantikassa appanāparivāsadandhatāya dandhābhiññā. "
  2711. 372711,96,1596,56,61,1,43,5,Vipariyāyena sukhā paṭipadā khippābhiññā ca.
  2712. 372712,96,1596,62,71,1,120,8,"Parittakasiṇugghāṭimākāsārammaṇaṃ samāpattiṃ ārabbha pavattiyā parittārammaṇatā, vipariyāyena appamāṇārammaṇatā veditabbā. "
  2713. 372713,96,1596,72,74,1,22,2,Sesaṃ purimasadisameva.
  2714. 372714,96,1597,2,2,1,16,1,Ākiñcaññāyatanaṃ
  2715. 372715,96,1598,2,17,1,130,10,267. Viññāṇañcāyatanaṃ {samatikkammā}ti etthāpi pubbe vuttanayeneva viññāṇañca āyatanamassa adhiṭṭhānaṭṭhenāti jhānampi viññāṇañcāyatanaṃ.
  2716. 372716,96,1598,18,21,1,28,3,Vuttanayeneva ca ārammaṇampi.
  2717. 372717,96,1598,22,50,1,242,24,"Evametaṃ jhānañca ārammaṇañcāti ubhayampi appavattikaraṇena ca amanasikaraṇena ca samatikkamitvāva yasmā idaṃ ākiñcaññāyatanaṃ upasampajja vihātabbaṃ, tasmā ubhayampetaṃ ekajjhaṃ katvā‘ viññāṇañcāyatanaṃ samatikkammā’ ti idaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  2718. 372718,96,1599,2,10,1,70,7,Ākiñcaññāyatanasaññāsahagatan ti ettha pana nāssa kiñcananti akiñcanaṃ;
  2719. 372719,96,1599,11,18,1,60,7,antamaso bhaṅgamattampi assa avasiṭṭhaṃ natthīti vuttaṃ hoti.
  2720. 372720,96,1599,19,22,1,28,3,Akiñcanassa bhāvo ākiñcaññaṃ.
  2721. 372721,96,1599,23,25,1,47,2,Ākāsānañcāyatanaviññāṇāpagamassetaṃ adhivacanaṃ.
  2722. 372722,96,1599,26,33,1,74,7,Taṃ ākiñcaññaṃ adhiṭṭhānaṭṭhena imissā saññāya āyatananti ākiñcaññāyatanaṃ.
  2723. 372723,96,1599,34,40,1,82,6,Tasmiṃ ākiñcaññāyatane pavattāya saññāya sahagatanti ākiñcaññāyatanasaññāsahagataṃ.
  2724. 372724,96,1599,41,45,1,62,4,Ākāse pavattitaviññāṇāpagamārammaṇassa jhānassetaṃ adhivacanaṃ.
  2725. 372725,96,1599,46,56,1,139,9,"Idha viññāṇañcāyatanasamāpattiyā nikantipariyādānadukkhatāya dukkhā paṭipadā, pariyādinnanikantikassa appanā parivāsadandhatāya dandhābhiññā. "
  2726. 372726,96,1599,57,62,1,43,5,Vipariyāyena sukhā paṭipadā khippābhiññā ca.
  2727. 372727,96,1599,63,70,1,117,6,"Parittakasiṇugghāṭimākāse pavattitaviññāṇāpagamārammaṇatāya parittārammaṇatā, vipariyāyena appamāṇārammaṇatā veditabbā. "
  2728. 372728,96,1599,71,73,1,22,2,Sesaṃ purimasadisameva.
  2729. 372729,96,1600,2,2,1,23,1,Nevasaññānāsaññāyatanaṃ
  2730. 372730,96,1601,2,13,1,128,10,Ākiñcaññāyatanaṃ {samatikkammā}ti etthāpi pubbe vuttanayeneva ākiñcaññaṃ āyatanamassa adhiṭṭhānaṭṭhenāti jhānampi ākiñcaññāyatanaṃ.
  2731. 372731,96,1601,14,16,1,25,2,Vuttanayeneva ārammaṇampi.
  2732. 372732,96,1601,17,44,1,246,24,"Evametaṃ jhānañca ārammaṇañcāti ubhayampi appavattikaraṇena ca amanasikaraṇe ca samatikkamitvāva yasmā idaṃ nevasaññānāsaññāyatanaṃ upasampajja vihātabbaṃ, tasmā ubhayampetaṃ ekajjhaṃ katvā‘ ākiñcaññāyatanaṃ samatikkammā’ ti idaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  2733. 372733,96,1602,2,53,1,319,33,"Nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagatan ti ettha pana yāya saññāya bhāvato taṃ nevasaññānāsaññāyatananti vuccati, yathā paṭipannassa sā saññā hoti, taṃ tāva dassetuṃ vibhaṅge‘‘ nevasaññīnāsaññī’’ ti uddharitvā‘‘ taññeva ākiñcaññāyatanaṃ santato manasikaroti saṅkhārāvasesasamāpattiṃ bhāveti, tena vuccati nevasaññīnāsaññī’’ ti( vibha.619) vuttaṃ. "
  2734. 372734,96,1602,54,82,1,161,21,"Tattha‘ santato manasikarotī’ ti‘ santā vatāyaṃ samāpatti, yatra hi nāma natthibhāvampi ārammaṇaṃ karitvā ṭhassatī’ ti evaṃ santārammaṇatāya naṃ‘ santā’ ti manasikaroti. "
  2735. 372735,96,1602,83,90,1,49,6,"Santato ce manasikaroti, kathaṃ samatikkamo hotīti? "
  2736. 372736,96,1602,91,92,1,18,1,Anāvajjitukāmatāya.
  2737. 372737,96,1602,93,118,1,179,21,"So hi kiñcāpi naṃ santato manasikaroti, atha khvassa‘ ahametaṃ āvajjissāmi samāpajjissāmi adhiṭṭhahissāmi vuṭṭhahissāmi paccavekkhissāmī’ ti esa ābhogo samannāhāro manasikāro na hoti. "
  2738. 372738,96,1602,119,120,1,5,1,Kasmā?
  2739. 372739,96,1602,121,124,1,67,3,Ākiñcaññāyatanato nevasaññānāsaññāyatanassa santatarapaṇītataratāya.
  2740. 372740,96,1603,2,47,1,331,40,"Yathā hi rājā mahaccarājānubhāvena hatthikkhandhagato nagaravīthiyaṃ vicaranto dantakārādayo sippike ekaṃ vatthaṃ daḷhaṃ nivāsetvā ekena sīsaṃ veṭhetvā dantacuṇṇādīhi samokiṇṇagatte anekāni dantavikatiādīni karonte disvā‘ aho vata re chekā ācariyā, īdisānipi nāma sippāni karissantī’ ti, evaṃ tesaṃ chekatāya tussati, na cassa evaṃ hoti–"
  2741. 372741,96,1603,48,58,1,54,8,‘ aho vatāhaṃ rajjaṃ pahāya evarūpo sippiko bhaveyyan’ ti.
  2742. 372742,96,1603,59,62,1,14,3,Taṃ kissa hetu?
  2743. 372743,96,1603,63,65,1,27,2,Rajjasiriyā mahānisaṃsatāya.
  2744. 372744,96,1603,66,70,1,36,4,So sippike samatikkamitvāva gacchati.
  2745. 372745,96,1603,71,96,1,207,22,"Evamevesa kiñcāpi taṃ samāpattiṃ santato manasikaroti, atha khvassa‘ ahametaṃ samāpattiṃ āvajjissāmi samāpajjissāmi adhiṭṭhahissāmi vuṭṭhahissāmi paccavekkhissāmī’ ti neva esa ābhogo samannāhāro manasikāro hoti. "
  2746. 372746,96,1603,97,119,1,154,18,"So taṃ santato manasi karonto taṃ paramasukhumaṃ appanāppattaṃ saññaṃ pāpuṇāti, yāya‘ nevasaññīnāsaññī nāma hoti, saṅkhārāvasesasamāpattiṃ bhāvetī’ ti vuccati."
  2747. 372747,96,1603,120,126,1,86,4,‘ Saṅkhārāvasesasamāpattin’ ti accantasukhumabhāvappattasaṅkhāraṃ catutthāruppasamāpattiṃ.
  2748. 372748,96,1604,2,38,1,241,24,"Idāni yaṃ taṃ evaṃ adhigatāya saññāya vasena nevasaññānāsaññāyatananti vuccati, taṃ atthato dassetuṃ‘‘ nevasaññānāsaññāyatananti nevasaññānāsaññāyatanaṃ samāpannassa vā, upapannassa vā, diṭṭhadhammasukhavihārissa vā cittacetasikā dhammā’’ ti( vibha.620) vuttaṃ. "
  2749. 372749,96,1604,39,45,1,53,6,Tesu idha samāpannassa cittacetasikā dhammā adhippetā.
  2750. 372750,96,1605,2,20,1,140,14,"Vacanattho panettha– oḷārikāya saññāya abhāvato, sukhumāya ca bhāvato, nevassa sasampayuttadhammassa jhānassa saññā, nāsaññāti nevasaññānāsaññaṃ. "
  2751. 372751,96,1605,21,28,1,97,5,Nevasaññānāsaññañca taṃ manāyatanadhammāyatanapariyāpannattā āyatanañcāti nevasaññānāsaññāyatanaṃ.
  2752. 372752,96,1605,29,45,1,142,13,"Atha vā yāyamettha saññā, sā paṭusaññākiccaṃ kātuṃ asamatthatāya nevasaññā , saṅkhārāvasesasukhumabhāvena vijjamānattā nāsaññāti nevasaññānāsaññā. "
  2753. 372753,96,1605,46,53,1,90,7,Nevasaññānāsaññā ca sā sesadhammānaṃ adhiṭṭhānaṭṭhena āyatanañcāti nevasaññānāsaññāyatanaṃ.
  2754. 372754,96,1606,2,20,1,128,15,"Na kevalañcettha saññāva edisī, atha kho vedanāpi nevavedanā nāvedanā, cittampi nevacittaṃ nācittaṃ, phassopi nevaphasso nāphassoti. "
  2755. 372755,96,1606,21,24,1,31,3,Esa nayo sesasampayuttadhammesu.
  2756. 372756,96,1606,25,30,1,43,5,Saññāsīsena panāyaṃ desanā katāti veditabbā.
  2757. 372757,96,1606,31,43,1,107,11,Pattamakkhanatelappabhutīhi ca upamāhi esamattho vibhāvetabbo– sāmaṇero kira telena pattaṃ makkhetvā ṭhapesi.
  2758. 372758,96,1606,44,52,1,41,6,Taṃ yāgupānakāle thero‘ pattamāharā’ ti āha.
  2759. 372759,96,1606,53,62,1,33,6,"So‘ patte telamatthi, bhante’ ti āha. "
  2760. 372760,96,1606,63,84,1,77,13,"Tato‘ āhara, sāmaṇera, telaṃ nāḷiṃ pūressāmī’ ti vutte‘ natthi, bhante, telan’ ti āha. "
  2761. 372761,96,1606,85,112,1,235,24,"Tattha yathā antovutthattā yāguyā saddhiṃ akappiyaṭṭhena telaṃ atthīti hoti, nāḷipūraṇādīnaṃ abhāvavasena natthīti hoti, evaṃ sāpi saññā paṭusaññākiccaṃ kātuṃ asamatthatāya nevasaññā, saṅkhārāvasesasukhumabhāvena vijjamānattā nāsaññā hoti. "
  2762. 372762,96,1607,2,4,1,25,2,Kimpanettha saññākiccanti?
  2763. 372763,96,1607,5,11,1,75,6,Ārammaṇasañjānanañceva vipassanāya ca visayabhāvaṃ upagantvā nibbidājananaṃ.
  2764. 372764,96,1607,12,22,1,81,9,"Dahanakiccamiva hi sukhodake tejodhātu, sañjānanakiccampesā paṭuṃ kātuṃ na sakkoti. "
  2765. 372765,96,1607,23,33,1,95,10,Sesasamāpattīsu saññā viya vipassanāya visayabhāvaṃ upagantvā nibbidājananampi kātuṃ na sakkoti.
  2766. 372766,96,1607,34,46,1,121,12,Aññesu hi khandhesu akatābhiniveso bhikkhu nevasaññānāsaññāyatanakkhandhe sammasitvā nibbidaṃ pattuṃ samattho nāma natthi.
  2767. 372767,96,1607,47,56,1,82,8,"Apica āyasmā sāriputto, pakativipassako pana mahāpañño sāriputtasadisova sakkuṇeyya. "
  2768. 372768,96,1607,57,85,1,120,13,"Sopi‘‘ evaṃ kirime dhammā ahutvā sambhonti, hutvā paṭiventī’’ ti( ma. ni.3.95) evaṃ kalāpasammasanavaseneva, no anupadadhammavipassanāvasena. "
  2769. 372769,96,1607,86,91,1,35,5,Evaṃ sukhumattaṃ gatā esā samāpatti.
  2770. 372770,96,1608,2,9,1,78,7,Yathā ca pattamakkhanatelūpamāya evaṃ maggudakūpamāyapi ayamattho vibhāvetabbo.
  2771. 372771,96,1608,10,29,1,115,14,"Maggapaṭipannassa kira therassa purato gacchanto sāmaṇero thokamudakaṃ disvā‘ udakaṃ, bhante, upāhanā omuñcathā’ ti āha. "
  2772. 372772,96,1608,30,51,1,89,13,"Tato therena‘ sace udakamatthi, āhara nhānasāṭakaṃ, nhāyissāmī’ ti vutte‘ natthi, bhante’ ti āha. "
  2773. 372773,96,1608,52,76,1,195,20,"Tattha yathā upāhanatemanamattaṭṭhena udakaṃ atthīti hoti , nhānaṭṭhena natthīti hoti, evampi sā paṭusaññākiccaṃ kātuṃ asamatthatāya neva saññā, saṅkhārāvasesasukhumabhāvena vijjamānattā nāsaññā hoti. "
  2774. 372774,96,1608,77,87,1,70,9,"Na kevalañca etāheva, aññāhipi anurūpāhi upamāhi esa attho vibhāvetabbo. "
  2775. 372775,96,1608,88,98,1,140,10,Iti imāya nevasaññānāsaññāyatane pavattāya saññāya nevasaññānāsaññāyatanabhūtāya vā saññāya sahagatanti nevasaññānāsaññāyatanasaññāsahagataṃ.
  2776. 372776,96,1608,99,102,1,59,3,Ākiñcaññāyatanasamāpattiārammaṇassa jhānassetaṃ adhivacanaṃ.
  2777. 372777,96,1609,2,11,1,137,8,"Idha ākiñcaññāyatanasamāpattiyā nikantipariyādānadukkhatāya dukkhā paṭipadā, pariyādinnanikantikassa appanāparivāsadandhatāya dandhābhiññā. "
  2778. 372778,96,1609,12,17,1,43,5,Vipariyāyena sukhā paṭipadā khippābhiññā ca.
  2779. 372779,96,1609,18,28,1,145,9,"Parittakasiṇugghāṭimākāse pavattitaviññāṇāpagamārammaṇaṃ samāpattiṃ ārabbha pavattitāya parittārammaṇatā, vipariyāyena appamāṇārammaṇatā veditabbā. "
  2780. 372780,96,1609,29,31,1,22,2,Sesaṃ purimasadisameva.
  2781. 372781,96,1610,2,9,1,45,6,"Asadisarūpo nātho, āruppaṃ yaṃ catubbidhaṃ āha; "
  2782. 372782,96,1611,2,9,1,46,6,"Taṃ iti ñatvā tasmiṃ, pakiṇṇakakathāpi viññeyyā. "
  2783. 372783,96,1612,2,4,1,19,2,Arūpasamāpattiyo hi–
  2784. 372784,96,1613,2,6,1,38,3,"Ārammaṇātikkamato , catassopi bhavantimā; "
  2785. 372785,96,1614,2,7,1,40,4,"Aṅgātikkamametāsaṃ , na icchanti vibhāvino. "
  2786. 372786,96,1615,2,26,1,229,19,"Etāsu hi rūpanimittātikkamato paṭhamā, ākāsātikkamato dutiyā, ākāse pavattitaviññāṇātikkamato tatiyā, ākāse pavattitaviññāṇassa apagamātikkamato catutthāti sabbathā‘ ārammaṇātikkamato catassopi bhavantimā’ arūpasamāpattiyoti veditabbā. "
  2787. 372787,96,1615,27,33,1,44,6,Aṅgātikkamaṃ pana etāsaṃ na icchanti paṇḍitā.
  2788. 372788,96,1615,34,41,1,56,7,Na hi rūpāvacarasamāpattīsu viya etāsu aṅgātikkamo atthi.
  2789. 372789,96,1615,42,51,1,66,9,Sabbāsupi hi etāsu upekkhā cittekaggatāti dve eva jhānaṅgāni honti.
  2790. 372790,96,1615,52,54,1,12,2,Evaṃ santepi–
  2791. 372791,96,1616,2,8,1,41,5,"Supaṇītatarā honti, pacchimā pacchimā idha; "
  2792. 372792,96,1617,2,7,1,38,4,"Upamā tattha viññeyyā, pāsādatalasāṭikā. "
  2793. 372793,96,1618,2,26,1,229,18,"Yathā hi catubhūmakapāsādassa heṭṭhimatale dibbanaccagītavāditasurabhigandhamālāsādurasapānabhojanasayanacchādanādivasena paṇītā pañca kāmaguṇā paccupaṭṭhitā assu, dutiye tato paṇītatarā, tatiye tato paṇītatamā, catutthe sabbapaṇītā; "
  2794. 372794,96,1618,27,46,1,174,17,"tattha kiñcāpi tāni cattāripi pāsādatalāneva, natthi nesaṃ pāsādatalabhāvena viseso, pañcakāmaguṇasamiddhivisesena pana heṭṭhimato heṭṭhimato uparimaṃ uparimaṃ paṇītataraṃ hoti. "
  2795. 372795,96,1619,2,14,1,140,11,"Yathā ca ekāya itthiyā kantitathūlasaṇhasaṇhatarasaṇhatamasuttānaṃ catupalatipaladvipalaekapalasāṭikā assu, āyāmena vitthārena ca samappamāṇā; "
  2796. 372796,96,1619,15,63,1,398,44,"tattha kiñcāpi tā sāṭikā catassopi āyāmato ca vitthārato ca samappamāṇā, natthi tāsaṃ pamāṇato viseso, sukhasamphassasukhumabhāvamahagghabhāvehi pana purimāya purimāya pacchimā pacchimā paṇītatarā honti, evameva kiñcāpi catūsupi etāsu upekkhā cittekaggatāti etāni dveyeva aṅgāni honti, atha kho bhāvanāvisesena tesaṃ aṅgānaṃ paṇītapaṇītatarabhāvena supaṇītatarā honti pacchimā pacchimā idhāti veditabbā. "
  2797. 372797,96,1619,64,68,1,33,4,Evaṃ anupubbena paṇītapaṇītā cetā–
  2798. 372798,96,1620,2,10,1,43,7,"Asucimhi maṇḍape laggo, eko taṃ nissito paro; "
  2799. 372799,96,1621,2,10,1,41,7,"Añño bahi anissāya, taṃ taṃ nissāya cāparo. "
  2800. 372800,96,1622,2,8,1,39,5,"Ṭhito catūhi etehi, purisehi yathākkamaṃ; "
  2801. 372801,96,1623,2,15,1,38,4,"Samānatāya ñātabbā, catassopi vibhāvinā.( visuddhi.1.291); "
  2802. 372802,96,1624,2,9,1,50,6,Tatrāyamatthayojanā – asucimhi kira dese eko maṇḍapo.
  2803. 372803,96,1624,10,26,1,111,15,"Atheko puriso āgantvā taṃ asuciṃ jigucchamāno taṃ maṇḍapaṃ hatthehi ālambitvā tattha laggo, laggito viya aṭṭhāsi. "
  2804. 372804,96,1624,27,33,1,50,6,Athāparo āgantvā taṃ maṇḍapalaggaṃ purisaṃ nissito.
  2805. 372805,96,1624,34,37,1,23,3,Athañño āgantvā cintesi–
  2806. 372806,96,1624,38,51,1,56,10,"‘ yo esa maṇḍape laggo, yo ca taṃ nissito, ubhopete duṭṭhitā; "
  2807. 372807,96,1624,52,68,1,104,14,"dhuvo ca nesaṃ maṇḍapapapāte pāto, handāhaṃ bahiyeva tiṭṭhāmī’ ti so tannissitaṃ anissāya bahiyeva aṭṭhāsi. "
  2808. 372808,96,1624,69,83,1,122,13,Athāparo āgantvā maṇḍapalaggassa tannissitassa ca akhemabhāvaṃ cintetvā bahiṭhitañca suṭṭhitoti mantvā taṃ nissāya aṭṭhāsi.
  2809. 372809,96,1625,2,10,1,64,7,Tattha asucimhi dese maṇḍapo viya kasiṇugghāṭimākāsaṃ daṭṭhabbaṃ.
  2810. 372810,96,1625,11,19,1,94,7,Asucijigucchāya maṇḍapalaggo puriso viya rūpanimittajigucchāya ākāsārammaṇaṃ ākāsānañcāyatanaṃ .
  2811. 372811,96,1625,20,29,1,101,9,Maṇḍapalaggaṃ purisaṃ nissito viya ākāsārammaṇaṃ ākāsānañcāyatanaṃ ārabbha pavattaṃ viññāṇañcāyatanaṃ.
  2812. 372812,96,1625,30,46,1,149,14,"Tesaṃ dvinnampi akhemabhāvaṃ cintetvā anissāya taṃ maṇḍapalaggaṃ, bahiṭhito viya, ākāsānañcāyatanaṃ ārammaṇaṃ akatvā tadabhāvārammaṇaṃ ākiñcaññāyatanaṃ. "
  2813. 372813,96,1625,47,70,1,214,21,Maṇḍapalaggassa tannissitassa ca akhemataṃ cintetvā bahiṭhitañca‘ suṭṭhito’ ti mantvā taṃ nissāya ṭhito viya viññāṇābhāvasaṅkhāte bahipadese ṭhitaṃ ākiñcaññāyatanaṃ ārabbha pavattaṃ nevasaññānāsaññāyatanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  2814. 372814,96,1625,71,73,1,19,2,Evaṃ pavattamānañca–
  2815. 372815,96,1626,2,8,1,39,5,"Ārammaṇaṃ karoteva, aññābhāvena taṃ idaṃ; "
  2816. 372816,96,1627,2,16,1,42,5,"Diṭṭhadosampi rājānaṃ, vuttihetu yathā jano.( visuddhi.1.292); "
  2817. 372817,96,1628,2,19,1,168,15,Idañhi nevasaññānāsaññāyatanaṃ‘ āsannaviññāṇañcāyatanapaccatthikā ayaṃ samāpattī’ ti evaṃ diṭṭhadosampi taṃ ākiñcaññāyatanaṃ aññassa ārammaṇassa abhāvā ārammaṇaṃ karoteva.
  2818. 372818,96,1628,20,22,1,9,2,Yathā kiṃ?
  2819. 372819,96,1628,23,30,1,42,5,‘ Diṭṭhadosampi rājānaṃ vuttihetu yathā jano’.
  2820. 372820,96,1628,31,63,1,293,29,"Yathā hi asaṃyataṃ pharusakāyavacīmanosamācāraṃ kañci sabbadisampatiṃ rājānaṃ‘ pharusasamācāro ayan’ ti evaṃ diṭṭhadosampi aññattha vuttiṃ alabhamāno jano vuttihetu nissāya vattati, evaṃ diṭṭhadosampi taṃ ākiñcaññāyatanaṃ aññaṃ ārammaṇaṃ alabhamānamidaṃ nevasaññānāsaññāyatanaṃ ārammaṇaṃ karoteva. "
  2821. 372821,96,1628,64,66,1,16,2,Evaṃ kurumānañca–
  2822. 372822,96,1629,2,7,1,41,4,"Āruḷho dīghanisseṇiṃ, yathā nisseṇibāhukaṃ; "
  2823. 372823,96,1630,2,7,1,43,4,"Pabbataggañca āruḷho, yathā pabbatamatthakaṃ. "
  2824. 372824,96,1631,2,8,1,40,5,"Yathā vā girimāruḷho, attanoyeva jaṇṇukaṃ; "
  2825. 372825,96,1632,2,15,1,44,4,"Olubbhati tathevetaṃ, jhānamolubbha vattatīti.( visuddhi.1.293); "
  2826. 372826,96,1633,2,4,1,31,2,Arūpāvacarakusalakathā niṭṭhitā.
  2827. 372827,96,1634,2,2,1,22,1,Tebhūmakakusalavaṇṇanā
  2828. 372828,96,1635,2,26,1,145,17,"269. Idāni yasmā sabbānipetāni tebhūmakakusalāni hīnādinā pabhedena vattanti, tasmā tesaṃ taṃ pabhedaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ. "
  2829. 372829,96,1635,27,31,1,23,4,Tattha hīnan ti lāmakaṃ.
  2830. 372830,96,1635,32,35,1,28,3,Taṃ āyūhanavasena veditabbaṃ.
  2831. 372831,96,1635,36,41,1,36,4,Hīnuttamānaṃ majjhe bhavaṃ majjhimaṃ.
  2832. 372832,96,1635,42,48,1,43,5,"Padhānabhāvaṃ nītaṃ paṇītaṃ, uttamanti attho. "
  2833. 372833,96,1635,49,52,1,34,3,Tānipi āyūhanavaseneva veditabbāni.
  2834. 372834,96,1635,53,73,1,89,16,"Yassa hi āyūhanakkhaṇe chando vā hīno hoti, vīriyaṃ vā, cittaṃ vā, vīmaṃsā vā, taṃ hīnaṃ nāma. "
  2835. 372835,96,1635,74,85,1,67,10,"Yassa te dhammā majjhimā ceva paṇītā, ca taṃ majjhimañceva paṇītañca. "
  2836. 372836,96,1635,86,103,1,149,16,"Yaṃ pana kattukāmatāsaṅkhātaṃ chandaṃ dhuraṃ chandaṃ jeṭṭhakaṃ chandaṃ pubbaṅgamaṃ katvā āyūhitaṃ, taṃ chandādhipatito āgatattā chandādhipateyyaṃ nāma. "
  2837. 372837,96,1635,104,107,1,33,3,Vīriyādhipateyyādīsupi eseva nayo.
  2838. 372838,96,1636,2,8,1,40,6,Imasmiṃ pana ṭhāne ṭhatvā nayā gaṇetabbā.
  2839. 372839,96,1636,9,26,1,100,13,"Sabbapaṭhamaṃ vibhatto hi eko nayo, hīnanti eko, majjhimanti eko, paṇītanti eko, chandādhipateyyanti eko. "
  2840. 372840,96,1636,27,32,1,36,5,Ime tāva chandādhipateyye pañca nayā.
  2841. 372841,96,1636,33,39,1,58,6,Evaṃ vīriyādhipateyyādīsupīti cattāro pañcakā vīsati honti.
  2842. 372842,96,1636,40,58,1,143,15,"Purimo vā eko suddhikanayo, hīnantiādayo tayo, chandādhipateyyantiādayo cattāro, chandādhipateyyaṃ hīnantiādayo dvādasāti evampi vīsati nayā honti. "
  2843. 372843,96,1637,2,7,1,37,5,Ime vīsati mahānayā kattha vibhattāti?
  2844. 372844,96,1637,8,20,1,31,3,Mahāpakaraṇe( paṭṭhā.2.14.1) hīnattike vibhattā.
  2845. 372845,96,1637,21,31,1,99,10,Imasmiṃ pana ṭhāne hīnattikato majjhimarāsiṃ gahetvā hīnamajjhimapaṇītavasena tayo koṭṭhāsā kātabbā.
  2846. 372846,96,1637,32,41,1,75,9,Tatopi majjhimarāsiṃ ṭhapetvā hīnapaṇīte gahetvā nava nava koṭṭhāsā kātabbā.
  2847. 372847,96,1637,42,50,1,57,8,Hīnasmiṃyeva hi hīnaṃ atthi majjhimaṃ atthi paṇītaṃ atthi.
  2848. 372848,96,1637,51,58,1,54,7,Paṇītasmimpi hīnaṃ atthi majjhimaṃ atthi paṇītaṃ atthi.
  2849. 372849,96,1637,59,68,1,68,7,"Tathā hīnahīnasmiṃ hīnaṃ, hīnahīnasmiṃ majjhimaṃ, hīnahīnasmiṃ paṇītaṃ. "
  2850. 372850,96,1637,69,77,1,74,6,"Hīnamajjhimasmiṃ hīnaṃ, hīnamajjhimasmiṃ majjhimaṃ, hīnamajjhimasmiṃ paṇītaṃ. "
  2851. 372851,96,1637,78,88,1,85,8,"Hīnapaṇītasmiṃ hīnaṃ, hīnapaṇītasmiṃ majjhimaṃ, hīnapaṇītasmiṃ paṇītanti ayameko navako. "
  2852. 372852,96,1637,89,99,1,81,8,"Paṇītahīnasmimpi hīnaṃ nāma atthi, paṇītahīnasmiṃ majjhimaṃ, paṇītahīnasmiṃ paṇītaṃ. "
  2853. 372853,96,1637,100,109,1,86,7,"Tathā paṇītamajjhimasmiṃ hīnaṃ, paṇītamajjhimasmiṃ majjhimaṃ, paṇītamajjhimasmiṃ paṇītaṃ. "
  2854. 372854,96,1637,110,118,1,76,6,"Paṇītapaṇītasmiṃ hīnaṃ, paṇītapaṇītasmiṃ majjhimaṃ, paṇītapaṇītasmiṃ paṇītanti. "
  2855. 372855,96,1637,119,125,1,41,6,Ayaṃ dutiyo navakoti dve navakā aṭṭhārasa.
  2856. 372856,96,1637,126,132,1,33,4,Imāni aṭṭhārasa kammadvārāni nāma .
  2857. 372857,96,1637,133,155,1,143,15,"Imehi pabhāvitattā , imesaṃ vasena, aṭṭhārasa khattiyā, aṭṭhārasa brāhmaṇā, aṭṭhārasa vessā, aṭṭhārasa suddā, aṭṭhacattālīsa gottacaraṇāni veditabbāni. "
  2858. 372858,96,1638,2,12,1,112,10,Imesu ca pana tebhūmakesu kusalesu kāmāvacarakusalaṃ tihetukampi duhetukampi hoti ñāṇasampayuttavippayuttavasena.
  2859. 372859,96,1638,13,17,1,58,4,Rūpāvacarārūpāvacaraṃ pana tihetukameva ñāṇasampayuttameva.
  2860. 372860,96,1638,18,23,1,52,5,Kāmāvacarampettha adhipatinā sahāpi uppajjati vināpi.
  2861. 372861,96,1638,24,27,1,47,3,Rūpāvacarārūpāvacaraṃ adhipatisampannameva hoti.
  2862. 372862,96,1638,28,35,1,84,7,Kāmāvacarakusale cettha ārammaṇādhipati sahajātādhipatīti dvepi adhipatayo labbhanti.
  2863. 372863,96,1638,36,43,1,79,6,"Rūpāvacarārūpāvacaresu ārammaṇādhipati na labbhati, sahajātādhipatiyeva labbhati. "
  2864. 372864,96,1638,44,50,1,69,6,Tattha cittassa cittādhipateyyabhāvo sampayuttadhammānaṃ vasena vutto.
  2865. 372865,96,1638,51,60,1,80,9,Dvinnaṃ pana cittānaṃ ekato abhāvena sampayuttacittassa cittādhipati nāma natthi.
  2866. 372866,96,1638,61,64,1,36,3,Tathā chandādīnaṃ chandādhipatiādayo.
  2867. 372867,96,1638,65,105,1,266,35,"Keci pana‘ sace cittavato kusalaṃ hoti, mayhaṃ bhavissatīti evaṃ yaṃ cittaṃ dhuraṃ katvā jeṭṭhakaṃ katvā aparaṃ kusalacittaṃ āyūhitaṃ, tassa taṃ purimacittaṃ cittādhipati nāma hoti, tato āgatattā idaṃ cittādhipateyyaṃ nāmā’ ti evaṃ āgamanavasenāpi adhipatiṃ nāma icchanti. "
  2868. 372868,96,1638,106,114,1,52,8,Ayaṃ pana nayo neva pāḷiyaṃ na aṭṭhakathāyaṃ dissati.
  2869. 372869,96,1638,115,119,1,43,4,Tasmā vuttanayeneva adhipatibhāvo veditabbo.
  2870. 372870,96,1638,120,134,1,111,14,Imesu ca ekūnavīsatiyā mahānayesu purime suddhikanaye vuttaparimāṇāneva cittāni ca navakā ca pāṭhavārā ca honti.
  2871. 372871,96,1638,135,150,1,160,13,"Tasmā ñāṇasampayuttesu vuttaparimāṇato vīsatiguṇo cittanavakavārabhedo veditabbo, catūsu ñāṇavippayuttesu soḷasaguṇoti, ayaṃ tebhūmakakusale pakiṇṇakakathā nāmāti. "
  2872. 372872,96,1639,2,3,1,16,1,Tebhūmakakusalaṃ .
  2873. 372873,96,1640,2,2,1,22,1,Lokuttarakusalavaṇṇanā
  2874. 372874,96,1641,2,19,1,149,13,277. Evaṃ bhavattayasampattinibbattakaṃ kusalaṃ dassetvā idāni sabbabhavasamatikkamanāya lokuttarakusalaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  2875. 372875,96,1641,20,25,1,42,5,Tattha lokuttaran ti kenaṭṭhena lokuttaraṃ?
  2876. 372876,96,1641,26,35,1,53,6,"Lokaṃ taratīti, lokuttaraṃ lokaṃ uttaratīti lokuttaraṃ; "
  2877. 372877,96,1641,36,51,1,51,5,lokaṃ samatikkamma abhibhuyya tiṭṭhatīti lokuttaraṃ( paṭi. ma.2.43).
  2878. 372878,96,1641,52,60,1,71,7,Jhānaṃ {bhāvetī}ti ekacittakkhaṇikaṃ appanājhānaṃ bhāveti janeti vaḍḍheti.
  2879. 372879,96,1642,2,7,1,43,5,Lokato niyyāti vaṭṭato niyyātīti niyyānikaṃ.
  2880. 372880,96,1642,8,12,1,29,4,Niyyāti vā etenāti niyyānikaṃ.
  2881. 372881,96,1642,13,31,1,132,15,"Taṃsamaṅgī hi puggalo dukkhaṃ parijānanto niyyāti, samudayaṃ pajahanto niyyāti, nirodhaṃ sacchikaronto niyyāti, maggaṃ bhāvento niyyāti. "
  2882. 372882,96,1642,32,47,1,110,14,"Yathā ca pana tebhūmakakusalaṃ vaṭṭasmiṃ cutipaṭisandhiyo ācināti vaḍḍhetīti ācayagāmī nāma hoti, na tathā idaṃ. "
  2883. 372883,96,1642,48,75,1,269,26,"Idaṃ pana yathā ekasmiṃ purise aṭṭhārasahatthaṃ pākāraṃ cinante aparo mahāmuggaraṃ gahetvā tena citacitaṭṭhānaṃ apacinanto viddhaṃsento eva gaccheyya, evameva tebhūmakakusalena citā cutipaṭisandhiyo paccayavekallakaraṇena apacinantaṃ viddhaṃsentaṃ gacchatīti apacayagāmi. "
  2884. 372884,96,1643,2,23,1,90,9,"Diṭṭhigatānaṃ {pahānāyā}ti, ettha diṭṭhiyo eva diṭṭhigatāni, gūthagataṃ muttagatantiādīni( a. ni.9.11) viya. "
  2885. 372885,96,1643,24,31,1,70,7,Dvāsaṭṭhiyā vā diṭṭhīnaṃ antogadhattā diṭṭhīsu gatānītipi diṭṭhigatāni.
  2886. 372886,96,1643,32,37,1,41,5,Diṭṭhiyā vā gataṃ etesantipi diṭṭhigatāni.
  2887. 372887,96,1643,38,41,1,51,3,Diṭṭhisadisagamanāni diṭṭhisadisappavattānīti attho.
  2888. 372888,96,1643,42,45,1,16,3,Kāni pana tānīti?
  2889. 372889,96,1643,46,48,1,88,2,Sasampayuttāni sakkāyadiṭṭhivicikicchāsīlabbataparāmāsaapāyagamanīyarāgadosamohākusalāni.
  2890. 372890,96,1643,49,57,1,87,8,Tāni hi yāva paṭhamamaggabhāvanā tāva pavattisabbhāvato diṭṭhisadisagamanānīti vuccanti.
  2891. 372891,96,1643,58,64,1,44,6,Iti diṭṭhiyo ca diṭṭhigatāni ca diṭṭhigatāni.
  2892. 372892,96,1643,65,67,1,19,2,Tesaṃ diṭṭhigatānaṃ.
  2893. 372893,96,1643,68,72,1,44,3,{Pahānāyā}ti samucchedavaseneva pajahanatthāya.
  2894. 372894,96,1643,73,78,1,58,4,{Paṭhamāyā}ti gaṇanavasenapi paṭhamuppattivasenapi paṭhamāya.
  2895. 372895,96,1643,79,106,1,79,9,{Bhūmiyā}ti‘‘ anantarahitāya bhūmiyā’’ tiādīsu( pārā.27; ma. ni.2.296) tāva ayaṃ mahāpathavī bhūmīti vuccati.
  2896. 372896,96,1643,107,122,1,44,4,‘‘ Sukhabhūmiyaṃ kāmāvacare’’ tiādīsu( dha. sa.988) cittuppādo.
  2897. 372897,96,1643,123,127,1,34,4,Idha pana sāmaññaphalaṃ adhippetaṃ.
  2898. 372898,96,1643,128,136,1,67,8,Tañhi sampayuttānaṃ nissayabhāvato te dhammā bhavanti etthāti bhūmi.
  2899. 372899,96,1643,137,153,1,111,14,"Yasmā vā samānepi lokuttarabhāve sayampi bhavati uppajjati, na nibbānaṃ viya apātubhāvaṃ, tasmāpi bhūmīti vuccati; "
  2900. 372900,96,1643,154,157,1,23,3,tassā paṭhamāya bhūmiyā.
  2901. 372901,96,1643,158,170,1,118,9,{Pattiyā}ti sotāpattiphalasaṅkhātassa paṭhamassa sāmaññaphalassa pattatthāya paṭilābhatthāyāti evamettha attho veditabbo.
  2902. 372902,96,1643,171,178,1,54,5,"{Viviccā}ti samucchedavivekavasena viviccitvā, vinā hutvā. "
  2903. 372903,96,1644,2,25,1,203,21,"Idāni kiñcāpi lokiyajjhānampi na vinā paṭipadāya ijjhati, evaṃ santepi idha suddhikanayaṃ pahāya lokuttarajjhānaṃ paṭipadāya saddhiṃyeva garuṃ katvā desetukāmatāya dukkhapaṭipadaṃ dandhābhiññan tiādimāha. "
  2904. 372904,96,1645,2,16,1,122,14,Tattha yo āditova kilese vikkhambhento dukkhena sasaṅkhārena sappayogena kilamanto vikkhambheti tassa dukkhā paṭipadā hoti;
  2905. 372905,96,1645,17,29,1,110,12,yo pana vikkhambhita kileso vipassanāparivāsaṃ vasanto cirena maggapātubhāvaṃ pāpuṇāti tassa dandhābhiññā hoti.
  2906. 372906,96,1645,30,37,1,53,7,Iti yo koci vāro dukkhapaṭipadadandhābhiñño nāma kato.
  2907. 372907,96,1646,2,6,1,28,4,Katamaṃ pana vāraṃ rocesunti?
  2908. 372908,96,1646,7,29,1,186,20,"Yattha sakiṃ vikkhambhitā kilesā samudācaritvā dutiyampi vikkhambhitā puna samudācaranti, tatiyaṃ vikkhambhite pana tathāvikkhambhiteva katvā maggena samugghātaṃ pāpeti, imaṃ vāraṃ rocesuṃ. "
  2909. 372909,96,1646,30,36,1,56,6,Imassa vārassa dukkhāpaṭipadā dandhābhiññāti nāmaṃ kataṃ.
  2910. 372910,96,1646,37,42,1,29,5,Ettakena pana na pākaṭaṃ hoti.
  2911. 372911,96,1646,43,77,1,243,28,"Tasmā evamettha ādito paṭṭhāya vibhāvanā veditabbā– yo hi cattāri mahābhūtāni pariggahetvā upādārūpaṃ pariggaṇhāti, arūpaṃ pariggaṇhāti,‘ rūpārūpaṃ’ pana pariggaṇhanto dukkhena kasirena kilamanto pariggahetuṃ sakkoti, tassa dukkhā paṭipadā nāma hoti. "
  2912. 372912,96,1646,78,85,1,93,7,Pariggahitarūpārūpassa pana vipassanāparivāse maggapātubhāvadandhatāya dandhābhiññā nāma hoti.
  2913. 372913,96,1647,2,30,1,223,24,"Yopi rūpārūpaṃ pariggahetvā‘ nāmarūpaṃ’ vavatthapento dukkhena kasirena kilamanto vavatthapeti, vavatthāpite ca nāmarūpe vipassanāparivāsaṃ vasanto cirena maggaṃ uppādetuṃ sakkoti, tassāpi dukkhā paṭipadā dandhābhiññā nāma hoti. "
  2914. 372914,96,1648,2,30,1,214,23,"Aparo nāmarūpampi vavatthapetvā‘ paccaye’ pariggaṇhanto dukkhena kasirena kilamanto pariggaṇhāti, paccaye ca pariggahetvā vipassanāparivāsaṃ vasanto cirena maggaṃ uppādeti, evampi dukkhā paṭipadā dandhābhiññā nāma hoti. "
  2915. 372915,96,1649,2,29,1,212,22,"Aparo paccayepi pariggahetvā‘ lakkhaṇāni’ paṭivijjhanto dukkhena kasirena kilamanto paṭivijjhati, paṭividdhalakkhaṇo ca vipassanāparivāsaṃ vasanto cirena maggaṃ uppādeti, evampi dukkhā paṭipadā dandhābhiññā nāma hoti. "
  2916. 372916,96,1650,2,35,1,278,28,"Aparo lakkhaṇānipi paṭivijjhitvā vipassanāñāṇe tikkhe sūre pasanne vahante uppannaṃ‘ vipassanānikantiṃ’ pariyādiyamāno dukkhena kasirena kilamanto pariyādiyati, nikantiñca pariyādiyitvā vipassanāparivāsaṃ vasanto cirena maggaṃ uppādeti, evampi dukkhā paṭipadā dandhābhiññā nāma hoti. "
  2917. 372917,96,1650,36,39,1,18,3,Imaṃ vāraṃ rocesuṃ.
  2918. 372918,96,1650,40,45,1,31,5,Imassa vārassa etaṃ nāmaṃ kataṃ.
  2919. 372919,96,1650,46,52,1,47,6,Imināva upāyena parato tisso paṭipadā veditabbā.
  2920. 372920,96,1651,2,15,1,105,9,"Phasso {hotī}tiādīsu anaññātaññassāmītindriyaṃ, sammāvācā, sammākammanto, sammāājīvoti cattāri padāni adhikāni. "
  2921. 372921,96,1651,16,25,1,68,7,Niddesavāre ca vitakkādiniddesesu‘ maggaṅgan’ tiādīni padāni adhikāni.
  2922. 372922,96,1651,26,30,1,35,4,Sesaṃ sabbaṃ heṭṭhā vuttasadisameva.
  2923. 372923,96,1651,31,36,1,47,5,Bhūmantaravasena pana lokuttaratāva idha viseso.
  2924. 372924,96,1652,2,21,1,168,17,Tattha anaññātaññassāmītindriyan ti‘ anamatagge saṃsāravaṭṭe anaññātaṃ amataṃ padaṃ catusaccadhammameva vā jānissāmī’ ti paṭipannassa iminā pubbābhogena uppannaṃ indriyaṃ.
  2925. 372925,96,1652,22,28,1,65,6,Lakkhaṇādīni panassa heṭṭhā paññindriye vuttanayeneva veditabbāni.
  2926. 372926,96,1653,2,7,1,34,5,Sundarā pasatthā vā vācā sammāvācā.
  2927. 372927,96,1653,8,12,1,63,4,Vacīduccaritasamugghāṭikāya micchāvācāviratiyā etaṃ adhivacanaṃ.
  2928. 372928,96,1653,13,17,1,64,4,Sā pariggahalakkhaṇā viramaṇarasā micchāvācappahānapaccupaṭṭhānā.
  2929. 372929,96,1653,18,23,1,42,5,Sundaro pasattho vā kammanto sammākammanto.
  2930. 372930,96,1653,24,28,1,60,4,Micchākammantasamucchedikāya pāṇātipātādiviratiyā etaṃ nāmaṃ.
  2931. 372931,96,1653,29,33,1,69,4,So samuṭṭhānalakkhaṇo viramaṇaraso micchākammantappahānapaccupaṭṭhāno.
  2932. 372932,96,1653,34,39,1,36,5,Sundaro pasattho vā ājīvo sammāājīvo.
  2933. 372933,96,1653,40,43,1,35,3,Micchājīvaviratiyā etaṃ adhivacanaṃ.
  2934. 372934,96,1653,44,49,1,69,4,So vodānalakkhaṇo ñāyājīvappavattiraso micchājīvappahānapaccupaṭṭhāno.
  2935. 372935,96,1654,2,8,1,67,6,Apica heṭṭhā viratittaye vuttavasenapettha lakkhaṇādīni veditabbāni.
  2936. 372936,96,1654,9,20,1,91,11,Iti imesaṃ tiṇṇaṃ dhammānaṃ vasena heṭṭhā vuttaṃ maggapañcakaṃ idha maggaṭṭhakaṃ veditabbaṃ.
  2937. 372937,96,1654,21,25,1,29,4,Yevāpanakesu ca imesaṃ abhāvo.
  2938. 372938,96,1654,26,28,1,21,2,Tathā karuṇāmuditānaṃ.
  2939. 372939,96,1654,29,40,1,65,10,Ime hi tayo dhammā idha pāḷiyaṃ āgatattāva yevāpanakesu na gahitā.
  2940. 372940,96,1654,41,51,1,77,9,"Karuṇāmuditā pana sattārammaṇā, ime dhammā nibbānārammaṇāti tāpettha na gahitā. "
  2941. 372941,96,1654,52,56,1,31,4,Ayaṃ tāva uddesavāre visesattho.
  2942. 372942,96,1655,2,16,1,85,10,283. Niddesavāre pana maggaṅgaṃ maggapariyāpannan ti ettha tāva maggassa aṅganti maggaṅgaṃ;
  2943. 372943,96,1655,17,19,1,21,2,maggakoṭṭhāsoti attho.
  2944. 372944,96,1655,20,32,1,103,11,"Yathā pana araññe pariyāpannaṃ araññapariyāpannaṃ nāma hoti, evaṃ magge pariyāpannanti maggapariyāpannaṃ. "
  2945. 372945,96,1655,33,35,1,24,2,Maggasannissitanti attho.
  2946. 372946,96,1656,2,12,1,65,6,285. {Pītisambojjhaṅgo}ti ettha pīti eva sambojjhaṅgoti pītisambojjhaṅgo.
  2947. 372947,96,1656,13,19,1,43,6,Tattha bodhiyā bodhissa vā aṅgoti bojjhaṅgo.
  2948. 372948,96,1656,20,41,1,321,20,Idaṃ vuttaṃ hoti– yā ayaṃ dhammasāmaggī yāya lokuttaramaggakkhaṇe uppajjamānāya līnuddhaccapatiṭṭhānāyūhanakāmasukhattakilamathānuyogaucchedasassatābhinivesādīnaṃ anekesaṃ upaddavānaṃ paṭipakkhabhūtāya satidhammavicayavīriyapītipassaddhisamādhiupekkhāsaṅkhātāya dhammasāmaggiyā ariyasāvako bujjhatīti katvā bodhīti vuccati.
  2949. 372949,96,1656,42,54,1,106,10,"Bujjhatīti kilesasantānaniddāya uṭṭhahati, cattāri vā ariyasaccāni paṭivijjhati, nibbānameva vā sacchikaroti. "
  2950. 372950,96,1656,55,63,1,82,7,"Tassā dhammasāmaggīsaṅkhātāya bodhiyā aṅgotipi bojjhaṅgo, jhānaṅgamaggaṅgādīni viya. "
  2951. 372951,96,1656,64,78,1,127,13,"Yopesa yathāvuttappakārāya etāya dhammasāmaggiyā bujjhatīti katvā ariyasāvako bodhīti vuccati, tassa bodhissa aṅgotipi bojjhaṅgo; "
  2952. 372952,96,1656,79,81,1,24,2,senaṅgarathaṅgādayo viya.
  2953. 372953,96,1656,82,84,1,23,2,Tenāhu aṭṭhakathācariyā–
  2954. 372954,96,1656,85,114,1,47,6,‘‘ bujjhanakassa puggalassa aṅgāti vā bojjhaṅgā’’ ti( vibha. aṭṭha.466; saṃ. ni. aṭṭha.3.5.182).
  2955. 372955,96,1657,2,8,1,38,4,Apica ‘‘ bojjhaṅgāti kenaṭṭhena bojjhaṅgā?
  2956. 372956,96,1657,9,41,1,183,16,"Bodhāya saṃvattantīti bojjhaṅgā, bujjhantīti bojjhaṅgā, anubujjhantīti bojjhaṅgā, paṭibujjhantīti bojjhaṅgā, sambujjhantīti bojjhaṅgā’’ ti( paṭi. ma.2.17) iminā paṭisambhidānayenāpi bojjhaṅgattho veditabbo. "
  2957. 372957,96,1657,42,47,1,44,5,Pasattho sundaro vā bojjhaṅgoti sambojjhaṅgo.
  2958. 372958,96,1657,48,53,1,45,5,Evaṃ pīti eva sambojjhaṅgo pītisambojjhaṅgoti.
  2959. 372959,96,1657,54,59,1,56,5,Cittekaggatāniddesādīsupi imināva nayena attho veditabbo.
  2960. 372960,96,1658,2,17,1,88,11,"296. Tesaṃ dhammānan ti ye tasmiṃ samaye paṭivedhaṃ gacchanti catusaccadhammā, tesaṃ dhammānaṃ. "
  2961. 372961,96,1658,18,85,1,498,57,"Anaññātānan ti kiñcāpi paṭhamamaggena te dhammā ñātā nāma honti, yathā pana pakatiyā anāgatapubbaṃ vihāraṃ āgantvā vihāramajjhe ṭhitopi puggalo pakatiyā anāgatabhāvaṃ upādāya‘ anāgatapubbaṃ ṭhānaṃ āgatomhī’ ti vadati, yathā ca pakatiyā apiḷandhapubbaṃ mālaṃ piḷandhitvā, anivatthapubbaṃ vatthaṃ nivāsetvā, abhuttapubbaṃ bhojanaṃ bhuñjitvā, pakatiyā abhuttabhāvaṃ upādāya abhuttapubbaṃ bhojanaṃ bhuttomhīti vadati, evamidhāpi yasmā pakatiyā iminā puggalena ime dhammā na ñātapubbā tasmā anaññātānanti vuttaṃ. "
  2962. 372962,96,1658,86,89,1,24,3,Adiṭṭhādīsupi eseva nayo.
  2963. 372963,96,1658,90,97,1,55,7,Tattha adiṭṭhānan ti ito pubbe paññācakkhunā adiṭṭhānaṃ.
  2964. 372964,96,1658,98,102,1,41,4,Appattānan ti adhigamanavasena appattānaṃ.
  2965. 372965,96,1658,103,107,1,35,4,Aviditānan ti ñāṇena apākaṭakatānaṃ.
  2966. 372966,96,1658,108,111,1,35,3,Asacchikatānan ti apaccakkhakatānaṃ.
  2967. 372967,96,1658,112,115,1,37,2,{Sacchikiriyāyā}ti paccakkhakaraṇatthaṃ.
  2968. 372968,96,1658,116,137,1,137,17,"Yathā ca iminā padena, evaṃ sesehipi saddhiṃ anaññātānaṃ ñāṇāya, adiṭṭhānaṃ dassanāya, appattānaṃ pattiyā, aviditānaṃ vedāyāti yojanā kātabbā. "
  2969. 372969,96,1659,2,11,1,59,5,299. Catūhi {vacīduccaritehī}tiādīsu vacīti vacīviññatti veditabbā.
  2970. 372970,96,1659,12,19,1,58,7,Tiṇṇaṃ dosānaṃ yena kenaci duṭṭhāni caritānīti duccaritāni.
  2971. 372971,96,1659,20,30,1,95,9,"Vacīto pavattāni duccaritāni vacīduccaritāni, vaciyā vā nipphāditāni duccaritāni vacīduccaritāni. "
  2972. 372972,96,1659,31,33,1,20,2,Tehi vacīduccaritehi.
  2973. 372973,96,1659,34,37,1,20,3,Ārakā ramatīti ārati.
  2974. 372974,96,1659,38,42,1,25,4,Vinā tehi ramatīti virati.
  2975. 372975,96,1659,43,51,1,59,8,Tato tato paṭinivattāva hutvā tehi vinā ramatīti paṭivirati.
  2976. 372976,96,1659,52,56,1,33,4,Upasaggavasena vā padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  2977. 372977,96,1659,57,59,1,38,2,Sabbamidaṃ oramaṇabhāvassevādhivacanaṃ.
  2978. 372978,96,1659,60,65,1,32,4,"Veraṃ maṇati, vināsetīti veramaṇī. "
  2979. 372979,96,1659,66,69,1,29,3,Idampi oramaṇasseva vevacanaṃ.
  2980. 372980,96,1659,70,81,1,79,9,"Yāya pana cetanāya musāvādādīni bhāsamāno karoti nāma, ayaṃ lokuttaramaggavirati. "
  2981. 372981,96,1659,82,92,1,71,9,"Uppajjitvā taṃ kiriyaṃ kātuṃ na deti, kiriyāpathaṃ pacchindatīti akiriyā. "
  2982. 372982,96,1659,93,103,1,67,9,"Tathā taṃ karaṇaṃ kātuṃ na deti, karaṇapathaṃ pacchindatīti akaraṇaṃ. "
  2983. 372983,96,1659,104,120,1,130,15,"Yāya ca cetanāya catubbidhaṃ vacīduccaritaṃ bhāsamāno ajjhāpajjati nāma, ayaṃ uppajjitvā tathā ajjhāpajjituṃ na detīti anajjhāpatti. "
  2984. 372984,96,1660,2,34,1,66,9,{Velāanatikkamo}ti ettha‘‘ tāya velāyā’’ tiādīsu( dī. ni.2.154; mahāva.1-3; udā.1 ādayo) tāva kālo velāti āgato.
  2985. 372985,96,1660,35,57,1,33,5,‘‘ Uruvelāyaṃ viharatī’’ ti( mahāva.1; saṃ. ni.1.137) ettha rāsi.
  2986. 372986,96,1660,58,85,1,43,6,‘‘ Ṭhitadhammo velaṃ nātivattatī’’ ti( cūḷava.384; a. ni.8.19; udā.45) ettha sīmā.
  2987. 372987,96,1660,86,88,1,13,2,Idhāpi sīmāva.
  2988. 372988,96,1660,89,96,1,65,6,Anatikkamanīyaṭṭhena hi cattāri vacīsucaritāni velāti adhippetāni.
  2989. 372989,96,1660,97,116,1,144,18,"Iti yāya cetanāya cattāri vacīduccaritāni bhāsamāno velaṃ atikkamati nāma, ayaṃ uppajjitvā taṃ velaṃ atikkamituṃ na detīti velāanatikkamoti vuttā. "
  2990. 372990,96,1660,117,124,1,47,6,"Velāyatīti vā velā, calayati viddhaṃsetīti attho. "
  2991. 372991,96,1660,125,127,1,12,2,Kiṃ velāyati?
  2992. 372992,96,1660,128,130,1,26,2,Catubbidhaṃ vacīduccaritaṃ.
  2993. 372993,96,1660,131,136,1,19,3,Iti velāyanato‘ velā’.
  2994. 372994,96,1660,137,146,1,60,6,Purisassa pana hitasukhaṃ anatikkamitvā vattatīti‘ anatikkamo’.
  2995. 372995,96,1660,147,151,1,43,4,Evamettha padadvayavasenāpi attho veditabbo.
  2996. 372996,96,1661,2,5,1,24,3,Setuṃ hanatīti setughāto;
  2997. 372997,96,1661,6,11,1,56,5,catunnaṃ vacīduccaritānaṃ padaghāto paccayaghātoti attho.
  2998. 372998,96,1661,12,17,1,32,5,Paccayo hi idha setūti adhippeto.
  2999. 372999,96,1661,18,30,1,104,11,Tatrāyaṃ vacanattho– rāgādiko catunnaṃ vacīduccaritānaṃ paccayo vaṭṭasmiṃ puggalaṃ sinoti bandhatīti setu.
  3000. 373000,96,1661,31,34,1,23,3,Setussa ghāto setughāto.
  3001. 373001,96,1661,35,39,1,60,4,Vacīduccaritapaccayasamugghāṭikāya viratiyā etaṃ adhivacanaṃ.
  3002. 373002,96,1661,40,47,1,66,7,Ayaṃ pana sammāvācāsaṅkhātā virati pubbabhāge nānācittesu labbhati.
  3003. 373003,96,1661,48,56,1,56,7,"Aññeneva hi cittena musāvādā viramati, aññena pesuññādīhi. "
  3004. 373004,96,1661,57,61,1,51,4,Lokuttaramaggakkhaṇe pana ekacittasmiṃyeva labbhati.
  3005. 373005,96,1661,62,72,1,104,10,Catubbidhāya hi vacīduccaritacetanāya padapacchedaṃ kurumānā maggaṅgaṃ pūrayamānā ekāva virati uppajjati.
  3006. 373006,96,1662,2,14,1,84,8,300. {Kāyaduccaritehī}ti kāyato pavattehi kāyena vā nipphāditehi pāṇātipātādīhi duccaritehi.
  3007. 373007,96,1662,15,18,1,31,3,Sesaṃ purimanayeneva veditabbaṃ.
  3008. 373008,96,1662,19,25,1,67,6,Ayampi sammākammantasaṅkhātā virati pubbabhāge nānācittesu labbhati.
  3009. 373009,96,1662,26,35,1,69,7,"Aññeneva hi cittena pāṇātipātā viramati, aññena adinnādānamicchācārehi. "
  3010. 373010,96,1662,36,40,1,51,4,Lokuttaramaggakkhaṇe pana ekacittasmiṃyeva labbhati.
  3011. 373011,96,1662,41,51,1,101,10,Tividhāya hi kāyaduccaritacetanāya padapacchedaṃ kurumānā maggaṅgaṃ pūrayamānā ekāva virati uppajjati.
  3012. 373012,96,1663,2,24,1,142,17,"301. Sammāājīvaniddese {akiriyā}tiādīsu yāya cetanāya micchājīvaṃ ājīvamāno kiriyaṃ karoti nāma, ayaṃ uppajjitvā taṃ kiriyaṃ kātuṃ na detīti akiriyāti. "
  3013. 373013,96,1663,25,29,1,29,4,Iminā nayena yojanā veditabbā.
  3014. 373014,96,1663,30,42,1,85,10,"Ājīvo ca nāmesa pāṭiyekko natthi, vācākammantesu gahitesu gahitova hoti, tappakkhikattā. "
  3015. 373015,96,1663,43,48,1,54,5,Dhuvapaṭisevanavasena panāyaṃ tato nīharitvā dassitoti.
  3016. 373016,96,1663,49,70,1,141,17,"Evaṃ sante sammāājīvo sakiccako na hoti , aṭṭha maggaṅgāni na paripūrenti, tasmā sammāājīvo sakiccako kātabbo, aṭṭha maggaṅgāni paripūretabbānīti. "
  3017. 373017,96,1663,71,79,1,64,7,Tatrāyaṃ nayo– ājīvo nāma bhijjamāno kāyavacīdvāresuyeva bhijjati.
  3018. 373018,96,1663,80,84,1,32,4,Manodvāre ājīvabhedo nāma natthi.
  3019. 373019,96,1663,85,89,1,41,4,Pūrayamānopi tasmiṃyeva dvāradvaye pūrati.
  3020. 373020,96,1663,90,94,1,34,4,Manodvāre ājīvapūraṇaṃ nāma natthi.
  3021. 373021,96,1663,95,101,1,60,6,Kāyadvāre pana vītikkamo ājīvahetukopi atthi naājīvahetukopi.
  3022. 373022,96,1663,102,104,1,15,2,Tathā vacīdvāre.
  3023. 373023,96,1664,2,21,1,152,17,"Tattha yaṃ rājarājamahāmattā khiḍḍāpasutā sūrabhāvaṃ dassentā migavadhaṃ vā panthaduhanaṃ vā paradāravītikkamaṃ vā karonti, idaṃ akusalaṃ kāyakammaṃ nāma. "
  3024. 373024,96,1664,22,28,1,32,4,Tato viratipi‘ sammākammanto’ nāma.
  3025. 373025,96,1664,29,40,1,89,10,"Yaṃ pana naājīvahetukaṃ catubbidhaṃ vacīduccaritaṃ bhāsanti, idaṃ akusalaṃ vacīkammaṃ nāma. "
  3026. 373026,96,1664,41,47,1,28,4,Tato viratipi‘ sammāvācā’ nāma.
  3027. 373027,96,1665,2,18,1,113,13,"Yaṃ pana ājīvahetu nesādamacchabandhādayo pāṇaṃ hananti, adinnaṃ ādiyanti, micchācāraṃ caranti, ayaṃ micchājīvo nāma. "
  3028. 373028,96,1665,19,25,1,27,4,Tato virati‘ sammāājīvo’ nāma.
  3029. 373029,96,1665,26,38,1,96,10,"Yampi lañjaṃ gahetvā musā bhaṇanti, pesuññapharusasamphappalāpe pavattenti, ayampi micchājīvo nāma. "
  3030. 373030,96,1665,39,43,1,27,4,Tato virati sammāājīvo nāma.
  3031. 373031,96,1666,2,4,1,21,2,Mahāsīvatthero panāha–
  3032. 373032,96,1666,5,21,1,119,13,"‘ kāyavacīdvāresupi vītikkamo ājīvahetuko vā hotu no vā ājīvahetuko, akusalaṃ kāyakammaṃ vacīkammantveva saṅkhyaṃ gacchati. "
  3033. 373033,96,1666,22,29,1,53,6,Tato viratipi sammākammanto sammāvācātveva vuccatī’ ti.
  3034. 373034,96,1666,30,49,1,102,15,‘ Ājīvo kuhin’ ti vutte pana‘ tīṇi kuhanavatthūni nissāya cattāro paccaye uppādetvā tesaṃ paribhogo’ ti āha.
  3035. 373035,96,1666,50,54,1,31,4,Ayaṃ pana koṭippatto micchājīvo.
  3036. 373036,96,1666,55,59,1,27,4,Tato virati sammāājīvo nāma.
  3037. 373037,96,1667,2,16,1,123,12,"Ayampi sammāājīvo pubbabhāge nānācittesu labbhati, aññeneva hi cittena kāyadvāravītikkamā viramati, aññena vacīdvāravītikkamā. "
  3038. 373038,96,1667,17,21,1,51,4,Lokuttaramaggakkhaṇe pana ekacittasmiṃyeva labbhati.
  3039. 373039,96,1667,22,35,1,157,13,Kāyavacīdvāresu hi sattakammapathavasena uppannāya micchājīvasaṅkhātāya dussīlyacetanāya padapacchedaṃ kurumānā maggaṅgaṃ pūrayamānā ekāva virati uppajjatīti.
  3040. 373040,96,1667,36,39,1,23,3,Ayaṃ niddesavāre viseso.
  3041. 373041,96,1668,2,26,1,150,16,"Yaṃ panetaṃ indriyesu anaññātaññassāmītindriyaṃ vaḍḍhitaṃ, maggaṅgesu ca sammāvācādīni, tesaṃ vasena saṅgahavāre‘‘ navindriyāni, aṭṭhaṅgiko maggo’’ ti vuttaṃ. "
  3042. 373042,96,1668,27,29,1,26,2,Suññatavāro pākatikoyevāti.
  3043. 373043,96,1668,30,34,1,35,4,Ayaṃ tāva suddhikapaṭipadāya viseso.
  3044. 373044,96,1669,2,14,1,103,9,343. Ito paraṃ suddhikasuññatā suññatapaṭipadā suddhikaappaṇihitā appaṇihitapaṭipadāti ayaṃ desanābhedo hoti.
  3045. 373045,96,1669,15,20,1,42,5,Tattha suññatan ti lokuttaramaggassa nāmaṃ.
  3046. 373046,96,1669,21,31,1,65,9,So hi āgamanato saguṇato ārammaṇatoti tīhi kāraṇehi nāmaṃ labhati.
  3047. 373047,96,1669,32,33,1,6,1,Kathaṃ?
  3048. 373048,96,1669,34,41,1,61,7,Idha bhikkhu anattato abhinivisitvā anattato saṅkhāre passati.
  3049. 373049,96,1669,42,67,1,183,21,"Yasmā pana anattato diṭṭhamatteneva maggavuṭṭhānaṃ nāma na hoti, aniccatopi dukkhatopi daṭṭhumeva vaṭṭati, tasmā‘ aniccaṃ dukkhamanattā’ ti tividhaṃ anupassanaṃ āropetvā sammasanto carati. "
  3050. 373050,96,1669,68,74,1,70,6,Vuṭṭhānagāminivipassanā panassa tebhūmakepi saṅkhāre suññatova passati.
  3051. 373051,96,1669,75,80,1,32,5,Ayaṃ vipassanā suññatā nāma hoti.
  3052. 373052,96,1669,81,92,1,64,9,Sā āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano maggassa‘ suññatan’ ti nāmaṃ deti.
  3053. 373053,96,1669,93,100,1,41,5,Evaṃ maggo‘ āgamanato’ suññatanāmaṃ labhati.
  3054. 373054,96,1669,101,112,1,66,9,Yasmā pana so rāgādīhi suñño tasmā‘ saguṇeneva’ suññatanāmaṃ labhati.
  3055. 373055,96,1669,113,118,1,47,5,Nibbānampi rāgādīhi suññattā suññatanti vuccati.
  3056. 373056,96,1669,119,129,1,68,8,Taṃ ārammaṇaṃ katvā uppannattā maggo‘ ārammaṇato’ suññatanāmaṃ labhati.
  3057. 373057,96,1670,2,9,1,65,6,Tattha suttantikapariyāyena saguṇatopi ārammaṇatopi nāmaṃ labhati.
  3058. 373058,96,1670,10,12,1,19,2,Pariyāyadesanā hesā.
  3059. 373059,96,1670,13,16,1,38,3,Abhidhammakathā pana nippariyāyadesanā.
  3060. 373060,96,1670,17,29,1,73,11,"Tasmā idha saguṇato vā ārammaṇato vā nāmaṃ na labhati, āgamanatova labhati. "
  3061. 373061,96,1670,30,33,1,21,3,Āgamanameva hi dhuraṃ.
  3062. 373062,96,1670,34,40,1,49,5,Taṃ duvidhaṃ hoti– vipassanāgamanaṃ maggāgamananti.
  3063. 373063,96,1670,41,51,1,92,9,"Tattha maggassa āgataṭṭhāne vipassanāgamanaṃ dhuraṃ, phalassa āgataṭṭhāne maggāgamanaṃ dhuraṃ. "
  3064. 373064,96,1670,52,58,1,55,6,Idha maggassa āgatattā vipassanāgamanameva dhuraṃ jātaṃ.
  3065. 373065,96,1671,2,12,1,53,6,"350. Appaṇihitan ti, etthāpi appaṇihitanti maggasseva nāmaṃ. "
  3066. 373066,96,1671,13,19,1,42,6,Idampi nāmaṃ maggo tīheva kāraṇehi labhati.
  3067. 373067,96,1671,20,21,1,6,1,Kathaṃ?
  3068. 373068,96,1671,22,30,1,71,8,Idha bhikkhu āditova dukkhato abhinivisitvā dukkhatova saṅkhāre passati.
  3069. 373069,96,1671,31,56,1,183,21,"Yasmā pana dukkhato diṭṭhamatteneva maggavuṭṭhānaṃ nāma na hoti, aniccatopi anattatopi daṭṭhumeva vaṭṭati, tasmā aniccaṃ dukkhamanattā’ ti tividhaṃ anupassanaṃ āropetvā sammasanto carati. "
  3070. 373070,96,1671,57,64,1,93,7,Vuṭṭhānagāminivipassanā panassa tebhūmakasaṅkhāresu paṇidhiṃ sosetvā pariyādiyitvā vissajjeti.
  3071. 373071,96,1671,65,70,1,35,5,Ayaṃ vipassanā appaṇihitā nāma hoti.
  3072. 373072,96,1671,71,82,1,67,9,Sā āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano maggassa‘ appaṇihitan’ ti nāmaṃ deti.
  3073. 373073,96,1671,83,90,1,44,5,Evaṃ maggo‘ āgamanato’ appaṇihitanāmaṃ labhati.
  3074. 373074,96,1671,91,103,1,87,9,"Yasmā pana tattha rāgadosamohapaṇidhayo natthi, tasmā‘ saguṇeneva’ appaṇihitanāmaṃ labhati. "
  3075. 373075,96,1671,104,110,1,56,6,Nibbānampi tesaṃ paṇidhīnaṃ abhāvā appaṇihitanti vuccati.
  3076. 373076,96,1671,111,118,1,60,7,Taṃ ārammaṇaṃ katvā uppannattā maggo appaṇihitanāmaṃ labhati.
  3077. 373077,96,1672,2,8,1,65,6,Tattha suttantikapariyāyena saguṇatopi ārammaṇatopi nāmaṃ labhati.
  3078. 373078,96,1672,9,12,1,19,2,Pariyāyadesanā hesā .
  3079. 373079,96,1672,13,16,1,38,3,Abhidhammakathā pana nippariyāyadesanā.
  3080. 373080,96,1672,17,29,1,73,11,"Tasmā idha saguṇato vā ārammaṇato vā nāmaṃ na labhati, āgamanatova labhati. "
  3081. 373081,96,1672,30,33,1,21,3,Āgamanameva hi dhuraṃ.
  3082. 373082,96,1672,34,40,1,49,5,Taṃ duvidhaṃ hoti– vipassanāgamanaṃ maggāgamananti.
  3083. 373083,96,1672,41,52,1,92,9,"Tattha maggassa āgataṭṭhāne vipassanāgamanaṃ dhuraṃ, phalassa āgataṭṭhāne maggāgamanaṃ dhuraṃ. "
  3084. 373084,96,1672,53,59,1,55,6,Idha maggassa āgatattā vipassanāgamanameva dhuraṃ jātaṃ.
  3085. 373085,96,1673,2,10,1,58,8,Nanu ca suññato animitto appaṇihitoti tīṇi maggassa nāmāni?
  3086. 373086,96,1673,11,12,1,7,1,Yathāha–
  3087. 373087,96,1673,13,41,1,83,10,"‘‘ tayome, bhikkhave, vimokkhā– suññato vimokkho, animitto vimokkho, appaṇihito vimokkho’’ ti( paṭi. ma.1.209). "
  3088. 373088,96,1673,42,51,1,54,9,Tesu idha dve magge gahetvā animitto kasmā na gahitoti?
  3089. 373089,96,1673,52,53,1,14,1,Āgamanābhāvato.
  3090. 373090,96,1673,54,65,1,88,11,Animittavipassanā hi sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano maggassa nāmaṃ dātuṃ na sakkoti.
  3091. 373091,96,1673,66,71,1,51,5,Sammāsambuddho pana attano puttassa rāhulattherassa.
  3092. 373092,96,1674,2,8,1,37,4,"‘ ‘ Animittañca bhāvehi, mānānusayamujjaha; "
  3093. 373093,96,1675,2,18,1,40,5,"Tato mānābhisamayā, upasanto carissasī’’ ti.( su. ni.344); "
  3094. 373094,96,1676,2,4,1,26,2,Animittavipassanaṃ kathesi.
  3095. 373095,96,1676,5,12,1,79,7,Vipassanā hi niccanimittaṃ dhuvanimittaṃ sukhanimittaṃ attanimittañca ugghāṭeti.
  3096. 373096,96,1676,13,16,1,24,3,Tasmā animittāti kathitā.
  3097. 373097,96,1676,17,30,1,89,12,"Sā ca kiñcāpi taṃ nimittaṃ ugghāṭeti, sayaṃ pana nimittadhammesu caratīti sanimittāva hoti. "
  3098. 373098,96,1676,31,41,1,73,10,Tasmā sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano maggassa nāmaṃ dātuṃ na sakkoti.
  3099. 373099,96,1677,2,9,1,43,5,Aparo nayo– abhidhammo nāma paramatthadesanā.
  3100. 373100,96,1677,10,15,1,53,5,Animittamaggassa ca paramatthato hetuvekallameva hoti.
  3101. 373101,96,1677,16,17,1,6,1,Kathaṃ?
  3102. 373102,96,1677,18,23,1,52,5,Aniccānupassanāya hi vasena animittavimokkho kathito.
  3103. 373103,96,1677,24,30,1,48,6,Tena ca vimokkhena saddhindriyaṃ adhimattaṃ hoti.
  3104. 373104,96,1677,31,45,1,97,13,"Taṃ ariyamagge ekaṅgampi na hoti, amaggaṅgattā attano maggassa paramatthato nāmaṃ dātuṃ na sakkoti. "
  3105. 373105,96,1677,46,58,1,116,11,"Itaresu pana dvīsu anattānupassanāya tāva vasena suññatavimokkho, dukkhānupassanāya vasena appaṇihitavimokkho kathito. "
  3106. 373106,96,1677,59,67,1,87,7,"Tesu suññatavimokkhena paññindriyaṃ adhimattaṃ hoti, appaṇihitavimokkhena samādhindriyaṃ. "
  3107. 373107,96,1677,68,77,1,76,9,Tāni ariyamaggassa aṅgattā attano maggassa paramatthato nāmaṃ dātuṃ sakkonti.
  3108. 373108,96,1677,78,90,1,136,11,Maggārammaṇattikepi hi maggādhipatidhammavibhajane chandacittānaṃ adhipatikāle tesaṃ dhammānaṃ amaggaṅgattāva maggādhipatibhāvo na vutto.
  3109. 373109,96,1677,91,93,1,29,2,Evaṃsampadamidaṃ veditabbanti.
  3110. 373110,96,1677,94,99,1,60,5,Ayamettha aṭṭhakathāmuttako ekassa ācariyassa mativinicchayo.
  3111. 373111,96,1678,2,18,1,127,15,Evaṃ sabbathāpi animittavipassanā sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano maggassa nāmaṃ dātuṃ na sakkotīti animittamaggo na gahito.
  3112. 373112,96,1678,19,36,1,120,15,Keci pana‘ animittamaggo āgamanato nāmaṃ alabhantopi suttantapariyāyena saguṇato ca ārammaṇato ca nāmaṃ labhatī’ ti āhaṃsu.
  3113. 373113,96,1678,37,56,1,157,18,Te idaṃ vatvā paṭikkhittā– animittamagge saguṇato ca ārammaṇato ca nāmaṃ labhante suññataappaṇihitamaggāpi saguṇatoyeva ārammaṇatoyeva ca idha nāmaṃ labheyyuṃ.
  3114. 373114,96,1678,57,60,1,16,3,Na pana labhanti.
  3115. 373115,96,1678,61,63,1,10,2,Kiṃ kāraṇā?
  3116. 373116,96,1678,64,76,1,73,11,Ayañhi maggo nāma dvīhi kāraṇehi nāmaṃ labhati– sarasato ca paccanīkato ca;
  3117. 373117,96,1678,77,82,1,36,5,sabhāvato ca paṭipakkhato cāti attho.
  3118. 373118,96,1678,83,89,1,69,6,Tattha suññataappaṇihitamaggā sarasatopi paccanīkatopi nāmaṃ labhanti.
  3119. 373119,96,1678,90,104,1,102,11,"Suññataappaṇihitamaggā hi rāgādīhi suññā, rāgapaṇidhiādīhi ca appaṇihitāti evaṃ‘ sarasato’ nāmaṃ labhanti. "
  3120. 373120,96,1678,105,118,1,94,10,"Suññato ca attābhinivesassa paṭipakkho, appaṇihito paṇidhissāti evaṃ‘ paccanīkato’ nāmaṃ labhanti. "
  3121. 373121,96,1678,119,130,1,104,10,"Animittamaggo pana rāgādinimittānaṃ niccanimittādīnañca abhāvena sarasatova nāmaṃ labhati, no paccanīkato. "
  3122. 373122,96,1678,131,137,1,62,6,Na hi so saṅkhāranimittārammaṇāya aniccānupassanāya paṭipakkho.
  3123. 373123,96,1678,138,142,1,44,4,Aniccānupassanā panassa anulomabhāve ṭhitāti.
  3124. 373124,96,1678,143,148,1,59,5,Sabbathāpi abhidhammapariyāyena animittamaggo nāma natthīti.
  3125. 373125,96,1679,2,25,1,175,19,"Suttantikapariyāyena panesa evaṃ āharitvā dīpito– yasmiñhi vāre maggavuṭṭhānaṃ hoti, tīṇi lakkhaṇāni ekāvajjanena viya āpāthamāgacchanti, tiṇṇañca ekato āpāthagamanaṃ nāma natthi. "
  3126. 373126,96,1679,26,31,1,55,5,Kammaṭṭhānassa pana vibhūtabhāvadīpanatthaṃ evaṃ vuttaṃ.
  3127. 373127,96,1679,32,55,1,169,22,"Ādito hi yattha katthaci abhiniveso hotu, vuṭṭhānagāminī pana vipassanā yaṃ yaṃ sammasitvā vuṭṭhāti tassa tasseva vasena āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano maggassa nāmaṃ deti. "
  3128. 373128,96,1679,56,57,1,6,1,Kathaṃ?
  3129. 373129,96,1679,58,68,1,87,10,Aniccādīsu hi yattha katthaci abhinivisitvā itarampi lakkhaṇadvayaṃ daṭṭhuṃ vaṭṭati eva.
  3130. 373130,96,1679,69,89,1,160,17,"Ekalakkhaṇadassanamatteneva hi maggavuṭṭhānaṃ nāma na hoti, tasmā aniccato abhiniviṭṭho bhikkhu na kevalaṃ aniccatova vuṭṭhāti, dukkhatopi anattatopi vuṭṭhātiyeva. "
  3131. 373131,96,1679,90,95,1,43,5,Dukkhato anattato abhiniviṭṭhepi eseva nayo.
  3132. 373132,96,1679,96,120,1,170,22,"Iti ādito yattha katthaci abhiniveso hotu, vuṭṭhānagāminī pana vipassanā yaṃ yaṃ sammasitvā vuṭṭhāti tassa tasseva vasena āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano maggassa nāmaṃ deti. "
  3133. 373133,96,1679,121,136,1,124,13,"Tattha aniccato vuṭṭhahantassa maggo animitto nāma hoti, dukkhato vuṭṭhahantassa appaṇihito, anattato vuṭṭhahantassa suññatoti. "
  3134. 373134,96,1679,137,141,1,39,4,Evaṃ suttantapariyāyena āharitvā dīpito.
  3135. 373135,96,1680,2,6,1,43,4,Vuṭṭhānagāminī pana vipassanā kimārammaṇāti?
  3136. 373136,96,1680,7,8,1,17,1,Lakkhaṇārammaṇāti.
  3137. 373137,96,1680,9,14,1,54,5,Lakkhaṇaṃ nāma paññattigatikaṃ na vattabbadhammabhūtaṃ.
  3138. 373138,96,1680,15,29,1,111,13,"Yo pana aniccaṃ dukkhamanattāti tīṇi lakkhaṇāni sallakkheti, tassa pañcakkhandhā kaṇṭhe baddhakuṇapaṃ viya honti. "
  3139. 373139,96,1680,30,34,1,45,4,Saṅkhārārammaṇameva ñāṇaṃ saṅkhārato vuṭṭhāti.
  3140. 373140,96,1680,35,63,1,199,26,"Yathā hi eko bhikkhu pattaṃ kiṇitukāmo pattavāṇijena pattaṃ ābhataṃ disvā haṭṭhapahaṭṭho gaṇhissāmīti cintetvā vīmaṃsamāno tīṇi chiddāni passeyya, so na chiddesu nirālayo hoti, patte pana nirālayo hoti; "
  3141. 373141,96,1680,64,71,1,61,7,evameva tīṇi lakkhaṇāni sallakkhetvā saṅkhāresu nirālayo hoti.
  3142. 373142,96,1680,72,77,1,59,5,Saṅkhārārammaṇeneva ñāṇena saṅkhārato vuṭṭhātīti veditabbaṃ.
  3143. 373143,96,1680,78,81,1,24,3,Dussopamāyapi eseva nayo.
  3144. 373144,96,1681,2,13,1,102,11,Iti bhagavā lokuttaraṃ jhānaṃ bhājento suddhikapaṭipadāya catukkanayaṃ pañcakanayanti dvepi naye āhari.
  3145. 373145,96,1681,14,19,1,85,5,Tathā suddhikasuññatāya suññatapaṭipadāya suddhikaappaṇihitāya appaṇihitapaṭipadāyāti.
  3146. 373146,96,1681,20,23,1,18,3,Kasmā evaṃ āharīti?
  3147. 373147,96,1681,24,28,1,40,4,Puggalajjhāsayena ceva desanāvilāsena ca.
  3148. 373148,96,1681,29,34,1,44,4,Tadubhayampi heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  3149. 373149,96,1681,35,54,1,149,17,"Evaṃ lokuttaraṃ jhānaṃ {bhāvetī}ti ettha suddhikapaṭipadāya catukkapañcakavasena dve nayā, tathā sesesūti sabbesupi pañcasu koṭṭhāsesu dasa nayā bhājitā. "
  3150. 373150,96,1682,2,3,1,31,2,Lokuttarakusalaṃ pakiṇṇakakathā
  3151. 373151,96,1683,2,4,1,19,2,Tatridaṃ pakiṇṇakaṃ–
  3152. 373152,96,1684,2,8,1,42,5,"Ajjhattañca bahiddhā ca, rūpārūpesu pañcasu; "
  3153. 373153,96,1685,2,6,1,45,3,"Sattaṭṭhaṅgapariṇāmaṃ , nimittaṃ paṭipadāpatīti. "
  3154. 373154,96,1686,2,25,1,185,18,"Lokuttaramaggo hi ajjhattaṃ abhinivisitvā ajjhattaṃ vuṭṭhāti , ajjhattaṃ abhinivisitvā bahiddhā vuṭṭhāti, bahiddhā abhinivisitvā bahiddhā vuṭṭhāti, bahiddhā abhinivisitvā ajjhattaṃ vuṭṭhāti. "
  3155. 373155,96,1686,26,35,1,66,8,"Rūpe abhinivisitvā rūpā vuṭṭhāti, rūpe abhinivisitvā arūpā vuṭṭhāti. "
  3156. 373156,96,1686,36,50,1,110,12,"Arūpe abhinivisitvā arūpā vuṭṭhāti, arūpe abhinivisitvā rūpā vuṭṭhāti, ekappahāreneva pañcahi khandhehi vuṭṭhāti."
  3157. 373157,96,1687,2,12,1,71,9,‘ Sattaṭṭhaṅgapariṇāman’ ti so panesa maggo aṭṭhaṅgikopi hoti sattaṅgikopi.
  3158. 373158,96,1687,13,19,1,33,6,Bojjhaṅgāpi satta vā honti cha vā.
  3159. 373159,96,1687,20,27,1,47,7,Jhānaṃ pana pañcaṅgikaṃ vā hoti caturaṅgikaṃ vā;
  3160. 373160,96,1687,28,32,1,27,4,tivaṅgikaṃ vā duvaṅgikaṃ vā.
  3161. 373161,96,1687,33,39,1,55,6,Evaṃ sattaaṭṭhādīnaṃ aṅgānaṃ pariṇāmo veditabboti attho.
  3162. 373162,96,1688,2,11,1,55,8,‘ Nimittaṃ paṭipadāpatī’ ti nimittanti yato vuṭṭhānaṃ hoti;
  3163. 373163,96,1688,12,22,1,68,8,‘ paṭipadāpatī’ ti paṭipadāya ca adhipatino ca calanācalanaṃ veditabbaṃ.
  3164. 373164,96,1689,2,37,1,323,31,"Tattha ajjhattaṃ abhinivisitvā ajjhattaṃ vuṭṭhātītiādīsu tāva idhekacco āditova ajjhattaṃ pañcasu khandhesu abhinivisati, abhinivisitvā te aniccādito passati, yasmā pana na suddhaajjhattadassanamatteneva maggavuṭṭhānaṃ hoti, bahiddhāpi daṭṭhabbameva, tasmā parassa khandhepi anupādinnasaṅkhārepi aniccaṃ dukkhamanattāti passati. "
  3165. 373165,96,1689,38,44,1,47,6,So kālena ajjhattaṃ sammasati kālena bahiddhāti.
  3166. 373166,96,1689,45,53,1,78,8,Tassevaṃ sammasato ajjhattaṃ sammasanakāle vipassanā maggena saddhiṃ ghaṭiyati.
  3167. 373167,96,1689,54,60,1,52,6,Evaṃ ajjhattaṃ abhinivisitvā ajjhattaṃ vuṭṭhāti nāma.
  3168. 373168,96,1689,61,77,1,123,14,"Sace panassa bahiddhā sammasanakāle vipassanā maggena saddhiṃ ghaṭiyati, evaṃ ajjhattaṃ abhinivisitvā bahiddhā vuṭṭhāti nāma. "
  3169. 373169,96,1689,78,86,1,68,8,Eseva nayo bahiddhā abhinivisitvā bahiddhā ca ajjhattañca vuṭṭhānepi.
  3170. 373170,96,1690,2,38,1,308,33,"Aparo āditova rūpe abhinivisati abhinivisitvā bhūtarūpañca upādārūpañca paricchinditvā aniccādito passati, yasmā pana na suddharūpadassanamatteneva vuṭṭhānaṃ hoti arūpampi daṭṭhabbameva, tasmā taṃ rūpaṃ ārammaṇaṃ katvā uppannaṃ vedanaṃ saññaṃ saṅkhāre viññāṇañca idaṃ arūpanti paricchinditvā aniccādito passati. "
  3171. 373171,96,1690,39,45,1,39,6,So kālena rūpaṃ sammasati kālena arūpaṃ.
  3172. 373172,96,1690,46,53,1,72,7,Tassevaṃ sammasato rūpasammasanakāle vipassanā maggena saddhiṃ ghaṭiyati.
  3173. 373173,96,1690,54,60,1,42,6,Evaṃ rūpe abhinivisitvā rūpā vuṭṭhāti nāma.
  3174. 373174,96,1690,61,76,1,111,13,"Sace panassa arūpasammasanakāle vipassanā maggena saddhiṃ ghaṭiyati, evaṃ rūpe abhinivisitvā arūpā vuṭṭhāti nāma. "
  3175. 373175,96,1690,77,86,1,56,9,Esa nayo arūpe abhinivisitvā arūpā ca rūpā ca vuṭṭhānepi.
  3176. 373176,96,1691,2,35,1,145,17,‘ ‘ Yaṃkiñci samudayadhammaṃ sabbaṃ taṃ nirodhadhamman’’ ti( mahāva.16; dī. ni.1.298) evaṃ abhinivisitvā evameva vuṭṭhānakāle pana ekappahārena pañcahi khandhehi vuṭṭhāti nāmāti.
  3177. 373177,96,1691,36,41,1,56,5,Ayaṃ tikkhavipassakassa mahāpaññassa bhikkhuno vipassanā.
  3178. 373178,96,1692,2,38,1,250,30,"Yathā hi chātajjhattassa purisassa majjhe gūthapiṇḍaṃ ṭhapetvā nānaggarasabhojanapuṇṇaṃ pātiṃ upaneyyuṃ, so byañjanaṃ hatthena viyūhanto taṃ gūthapiṇḍaṃ disvā‘ kimidan’ ti pucchitvā gūthapiṇḍoti vutte‘ dhi dhi, apanethā’ ti bhattepi pātiyampi nirālayo hoti. "
  3179. 373179,96,1692,39,41,1,27,2,Evaṃsampadamidaṃ daṭṭhabbaṃ.
  3180. 373180,96,1693,2,16,1,122,12,Bhojanapātidassanasmiñhi tassa attamanakālo viya imassa bhikkhuno bālaputhujjanakāle pañcakkhandhe‘ ahaṃ mamā’ ti gahitakālo.
  3181. 373181,96,1693,17,23,1,64,6,Gūthapiṇḍassa diṭṭhakālo viya tiṇṇaṃ lakkhaṇānaṃ sallakkhitakālo.
  3182. 373182,96,1693,24,46,1,186,18,Bhattepi pātiyampi nirālayakālo viya tikkhavipassakassa mahāpaññassa bhikkhuno‘‘ yaṃkiñci samudayadhammaṃ sabbaṃ taṃ nirodhadhamman’’ ti pañcahi khandhehi ekappahārena vuṭṭhitakālo veditabbo.
  3183. 373183,96,1694,2,14,1,89,11,‘ Sattaṭṭhaṅgapariṇāman’ ti ettha ayaṃ vuttappabhedo aṅgapariṇāmo yathā hoti tathā veditabbo.
  3184. 373184,96,1694,15,21,1,81,5,Saṅkhārupekkhāñāṇameva hi ariyamaggassa bojjhaṅgamaggaṅgajhānaṅgavisesaṃ niyameti.
  3185. 373185,96,1694,22,32,1,82,8,Keci pana therā‘ bojjhaṅgamaggaṅgajhānaṅgavisesaṃ pādakajjhānaṃ niyametī’ ti vadanti.
  3186. 373186,96,1694,33,42,1,59,7,Keci‘ vipassanāya ārammaṇabhūtā khandhā niyamentī’ ti vadanti.
  3187. 373187,96,1694,43,50,1,40,5,Keci‘ puggalajjhāsayo niyametī’ ti vadanti.
  3188. 373188,96,1694,51,59,1,100,8,Tesampi vādesu ayaṃ saṅkhārupekkhāsaṅkhātā pubbabhāgā vuṭṭhānagāminivipassanāva niyametīti veditabbā.
  3189. 373189,96,1695,2,23,1,228,19,Tatrāyaṃ anupubbīkathā– vipassanāniyamena hi sukkhavipassakassa uppannamaggopi samāpattilābhino jhānaṃ pādakaṃ akatvā uppannamaggopi paṭhamajjhānaṃ pādakaṃ katvā pakiṇṇakasaṅkhāre sammasitvā uppāditamaggopi paṭhamajjhānikova hoti.
  3190. 373190,96,1695,24,32,1,65,8,Sabbesu satta bojjhaṅgāni aṭṭha maggaṅgāni pañca jhānaṅgāni honti.
  3191. 373191,96,1695,33,44,1,136,10,Tesañhi pubbabhāgavipassanā somanassasahagatāpi upekkhāsahagatāpi hutvā vuṭṭhānakāle saṅkhārupekkhābhāvaṃ pattā somanassasahagatāva hoti.
  3192. 373192,96,1696,2,13,1,135,11,Pañcakanaye dutiyatatiyacatutthajjhānāni pādakāni katvā uppāditamaggesu yathākkameneva jhānaṃ caturaṅgikaṃ tivaṅgikaṃ duvaṅgikañca hoti.
  3193. 373193,96,1696,14,23,1,60,8,"Sabbesu pana satta maggaṅgāni honti, catutthe cha bojjhaṅgāni. "
  3194. 373194,96,1696,24,31,1,63,7,Ayaṃ viseso pādakajjhānaniyamena ceva vipassanāniyamena ca hoti.
  3195. 373195,96,1696,32,38,1,73,6,Tesampi hi pubbabhāgavipassanā somanassasahagatāpi upekkhāsahagatāpi hoti.
  3196. 373196,96,1696,39,41,1,34,2,Vuṭṭhānagāminī somanassasahagatāva.
  3197. 373197,96,1697,2,14,1,125,12,Pañcamajjhānaṃ pādakaṃ katvā nibbattitamagge pana upekkhācittekaggatāvasena dve jhānaṅgāni bojjhaṅgamaggaṅgāni cha satta ceva.
  3198. 373198,96,1697,15,19,1,37,4,Ayampi viseso ubhayaniyamavasena hoti.
  3199. 373199,96,1697,20,31,1,112,10,"Imasmiñhi naye pubbabhāgavipassanā somanassasahagatā vā upekkhāsahagatā vā hoti, vuṭṭhānagāminī upekkhāsahagatāva. "
  3200. 373200,96,1697,32,38,1,55,6,Arūpajjhānāni pādakāni katvā uppāditamaggepi eseva nayo.
  3201. 373201,96,1697,39,57,1,164,17,"Evaṃ pādakajjhānato vuṭṭhāya ye keci saṅkhāre sammasitvā nibbattitamaggassa āsannapadese vuṭṭhitā samāpatti attanā sadisabhāvaṃ karoti, bhūmivaṇṇo viya godhāvaṇṇassa. "
  3202. 373202,96,1698,2,20,1,169,17,"Dutiyattheravāde pana yato yato samāpattito vuṭṭhāya ye ye samāpattidhamme sammasitvā maggo nibbattito hoti taṃtaṃsamāpattisadisova hoti, sammasitasamāpattisadisoti attho. "
  3203. 373203,96,1698,21,28,1,59,6,Sace pana kāmāvacaradhamme sammasati paṭhamajjhānikova hoti.
  3204. 373204,96,1698,29,33,1,47,4,Tatrāpi vipassanāniyamo vuttanayeneva veditabbo.
  3205. 373205,96,1699,2,33,1,222,27,"Tatiyattheravāde ‘ aho vatāhaṃ sattaṅgikaṃ maggaṃ pāpuṇeyyaṃ, aṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ pāpuṇeyyan’ ti attano ajjhāsayānurūpena yaṃ yaṃ jhānaṃ pādakaṃ katvā ye vā ye vā jhānadhamme sammasitvā maggo nibbattito taṃtaṃjhānasadisova hoti. "
  3206. 373206,96,1699,34,44,1,77,9,"Pādakajjhānaṃ pana sammasitajjhānaṃ vā vinā, ajjhāsayamatteneva taṃ na ijjhati. "
  3207. 373207,96,1699,45,48,1,40,3,Svāyamattho nandakovādasuttena dīpetabbo.
  3208. 373208,96,1699,49,50,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  3209. 373209,96,1700,2,50,1,255,38,"‘ ‘ Seyyathāpi, bhikkhave, tadahuposathe pannarase na hoti bahuno janassa kaṅkhā vā vimati vā‘ ūno nu kho cando puṇṇo nu kho cando’ ti, atha kho puṇṇo candotveva hoti, evameva kho, bhikkhave, tā bhikkhuniyo nandakassa dhammadesanāya attamanā ceva paripuṇṇasaṅkappā ca. "
  3210. 373210,96,1700,51,77,1,122,13,"Tāsaṃ, bhikkhave, pañcannaṃ bhikkhunisatānaṃ yā pacchimikā bhikkhunī sā sotāpannā avinipātadhammā niyatā sambodhiparāyaṇā’’ ti( ma. ni.3.415). "
  3211. 373211,96,1701,2,21,1,148,16,"Tāsu hi yassā bhikkhuniyā sotāpattiphalassa upanissayo, sā sotāpattiphaleneva paripuṇṇasaṅkappā ahosi… pe… yassā arahattassa upanissayo sā arahatteneva. "
  3212. 373212,96,1701,22,41,1,141,19,Evameva attano ajjhāsayānurūpena yaṃ yaṃ jhānaṃ pādakaṃ katvā ye vā ye vā jhānadhamme sammasitvā maggo nibbattito taṃtaṃjhānasadisova so hoti.
  3213. 373213,96,1701,42,52,1,79,9,"Pādakajjhānaṃ pana sammasitajjhānaṃ vā vinā, ajjhāsayamatteneva taṃ na ijjhatīti. "
  3214. 373214,96,1701,53,58,1,50,5,Etthāpi ca vipassanāniyamo vuttanayeneva veditabbo.
  3215. 373215,96,1702,2,12,1,87,8,Tattha ‘ pādakajjhānameva niyametī’ ti evaṃvādiṃ tipiṭakacūḷanāgattheraṃ antevāsikā āhaṃsu–
  3216. 373216,96,1702,13,23,1,58,8,"‘ bhante, yattha tāva pādakajjhānaṃ atthi tattha taṃ niyametu; "
  3217. 373217,96,1702,24,35,1,66,9,"yasmiṃ pana pādakajjhānaṃ natthi, tasmiṃ arūpabhave kiṃ niyametī’ ti?"
  3218. 373218,96,1702,36,42,1,40,4,"‘ Āvuso, tatthapi pādakajjhānameva niyameti. "
  3219. 373219,96,1702,43,73,1,292,27,"Yo hi bhikkhu aṭṭhasamāpattilābhī paṭhamajjhānaṃ pādakaṃ katvā sotāpattimaggaphalāni nibbattetvā aparihīnajjhāno kālaṃ katvā arūpabhave nibbatto, paṭhamajjhānikāya sotāpattiphalasamāpattiyā vuṭṭhāya vipassanaṃ paṭṭhapetvā upari tīṇi maggaphalāni nibbatteti, tassa tāni paṭhamajjhānikāneva honti. "
  3220. 373220,96,1702,74,77,1,31,3,Dutiyajjhānikādīsupi eseva nayo.
  3221. 373221,96,1702,78,88,1,66,8,"Arūpe tikacatukkajjhānaṃ uppajjati, tañca kho lokuttaraṃ na lokiyaṃ. "
  3222. 373222,96,1702,89,96,1,48,6,Evaṃ tatthāpi pādakajjhānameva niyameti āvuso’ ti.
  3223. 373223,96,1702,97,105,1,25,4,"‘ Sukathito, bhante, pañho’ ti."
  3224. 373224,96,1703,2,7,1,43,5,‘ Vipassanāya ārammaṇabhūtā khandhā niyamenti;
  3225. 373225,96,1703,8,51,1,371,37,"yaṃ yaṃ hi pañcakkhandhaṃ sammasitvā vuṭṭhāti taṃtaṃsadisova maggo hotī’ ti vādiṃ moravāpivāsimahādattatthera mpi antevāsikā āhaṃsu‘ bhante, tumhākaṃ vāde doso paññāyati– rūpaṃ sammasitvā vuṭṭhitabhikkhuno hi rūpasadisena abyākatena maggena bhavitabbaṃ, nevasaññānāsaññāyatanaṃ nayato pariggahetvā vuṭṭhitassa taṃsadiseneva nevasaññānāsaññābhāvappattena maggena bhavitabban’ ti."
  3226. 373226,96,1703,52,59,1,18,4,"‘ Na, āvuso, evaṃ hoti. "
  3227. 373227,96,1703,60,90,1,240,25,"Lokuttaramaggo hi appanaṃ appatto nāma natthi, tasmā rūpaṃ sammasitvā vuṭṭhitassa aṭṭhaṅgiko somanassasahagatamaggo hoti, nevasaññānāsaññāyatanaṃ sammasitvā vuṭṭhitassapi na sabbākārena tādiso hoti, sattaṅgiko pana upekkhāsahagatamaggo hotī’ ti."
  3228. 373228,96,1704,2,13,1,107,10,‘ Puggalajjhāsayo niyametī’ tivādino cūḷābhayattherassā pi vādaṃ āharitvā tipiṭakacūḷanāgattherassa kathayiṃsu.
  3229. 373229,96,1704,14,16,1,6,2,So āha–
  3230. 373230,96,1704,17,38,1,155,18,"‘ yassa tāva pādakajjhānaṃ atthi tassa puggalajjhāsayo niyametu, yassa taṃ natthi tassa katarajjhāsayo niyamessati niddhanassa vuḍḍhigavesanakālo viya hotī’ ti. "
  3231. 373231,96,1705,2,8,1,62,6,Taṃ kathaṃ āharitvā tipiṭakacūḷābhayattherassa puna kathayiṃsu.
  3232. 373232,96,1705,9,18,1,46,7,So‘ pādakajjhānavato idaṃ kathitaṃ āvuso’ ti āha.
  3233. 373233,96,1705,19,26,1,68,6,"Yathā pana pādakajjhānavato, sammasitajjhānavatopi tatheva veditabbaṃ. "
  3234. 373234,96,1705,27,35,1,98,8,Pañcamajjhānato vuṭṭhāya hi paṭhamādīni sammasato uppannamaggo paṭhamattheravādena pañcamajjhāniko.
  3235. 373235,96,1705,36,42,1,64,6,Dutiyavādena paṭhamādijjhāniko āpajjatīti dvepi vādā virujjhanti.
  3236. 373236,96,1705,43,62,1,107,16,"Tatiyavādena panettha‘ yaṃ icchati tajjhāniko hotī’ ti te ca vādā na virujjhanti, ajjhāsayo ca sātthako hotīti. "
  3237. 373237,96,1705,63,70,1,49,6,Evaṃ tayopi therā paṇḍitā byattā buddhisampannāva .
  3238. 373238,96,1705,71,77,1,40,6,Tena tesaṃ vādaṃ tantiṃ katvā ṭhapayiṃsu.
  3239. 373239,96,1705,78,87,1,76,9,Idha pana atthameva uddharitvā tayopete vāde vipassanāva niyametīti dassitaṃ.
  3240. 373240,96,1706,2,17,1,101,12,Idāni ‘ nimittaṃ paṭipadāpatī’ ti ettha evaṃ aṅgapariṇāmavato maggassa uppādakāle gotrabhu kuto vuṭṭhāti?
  3241. 373241,96,1706,18,20,1,12,2,Maggo kutoti?
  3242. 373242,96,1706,21,33,1,79,10,"Gotrabhu tāva nimittato vuṭṭhāti, pavattaṃ chettuṃ na sakkoti, ekatovuṭṭhāno hesa. "
  3243. 373243,96,1706,34,42,1,64,7,"Maggo nimittato vuṭṭhāti, pavattampi chindati ubhatovuṭṭhāno hesa. "
  3244. 373244,96,1706,43,60,1,99,14,"Tesaṃ ayaṃ uppattinayo– yasmiñhi vāre maggavuṭṭhānaṃ hoti, tasmiṃ anulomaṃ neva ekaṃ hoti, na pañcamaṃ. "
  3245. 373245,96,1706,61,70,1,67,8,"Ekañhi āsevanaṃ na labhati, pañcamaṃ bhavaṅgassa āsannattā pavedhati. "
  3246. 373246,96,1706,71,77,1,33,6,Tadā hi javanaṃ patitaṃ nāma hoti.
  3247. 373247,96,1706,78,84,1,32,6,Tasmā neva ekaṃ hoti na pañcamaṃ.
  3248. 373248,96,1706,85,102,1,110,13,"Mahāpaññassa pana dve anulomāni honti, tatiyaṃ gotrabhu, catutthaṃ maggacittaṃ, tīṇi phalāni, tato bhavaṅgotaraṇaṃ. "
  3249. 373249,96,1706,103,119,1,110,12,"Majjhimapaññassa tīṇi anulomāni honti, catutthaṃ gotrabhu, pañcamaṃ maggacittaṃ, dve phalāni, tato bhavaṅgotaraṇaṃ. "
  3250. 373250,96,1706,120,136,1,113,12,"Mandapaññassa cattāri anulomāni, honti pañcamaṃ gotrabhu, chaṭṭhaṃ maggacittaṃ, sattamaṃ phalaṃ, tato bhavaṅgotaraṇaṃ. "
  3251. 373251,96,1706,137,144,1,81,7,Tatra mahāpaññamandapaññānaṃ vasena akathetvā majjhimapaññassa vasena kathetabbaṃ.
  3252. 373252,96,1707,2,19,1,168,15,"Yasmiñhi vāre maggavuṭṭhānaṃ hoti, tasmiṃ kiriyāhetukamanoviññāṇadhātu upekkhāsahagatā manodvārāvajjanaṃ hutvā vipassanāgocare khandhe ārammaṇaṃ katvā bhavaṅgaṃ āvaṭṭeti. "
  3253. 373253,96,1707,20,29,1,93,9,Tadanantaraṃ teneva āvajjanena gahitakkhandhe gahetvā uppajjati paṭhamaṃ javanaṃ anulomañāṇaṃ.
  3254. 373254,96,1707,30,52,1,172,21,Taṃ tesu khandhesu aniccāti vā dukkhāti vā anattāti vā pavattitvā oḷārikaṃ oḷārikaṃ saccapaṭicchādakatamaṃ vinodetvā tīṇi lakkhaṇāni bhiyyo bhiyyo pākaṭāni katvā nirujjhati.
  3255. 373255,96,1707,53,56,1,36,3,Tadanantaraṃ uppajjati dutiyānulomaṃ.
  3256. 373256,96,1707,57,60,1,23,3,Tesu purimaṃ anāsevanaṃ.
  3257. 373257,96,1707,61,65,1,31,4,Dutiyassa purimaṃ āsevanaṃ hoti.
  3258. 373258,96,1707,66,85,1,198,19,Tampi laddhāsevanattā tikkhaṃ sūraṃ pasannaṃ hutvā tasmiṃyevārammaṇe tenevākārena pavattitvā majjhimappamāṇaṃ saccapaṭicchādakatamaṃ vinodetvā tīṇi lakkhaṇāni bhiyyo bhiyyo pākaṭāni katvā nirujjhati.
  3259. 373259,96,1707,86,89,1,36,3,Tadanantaraṃ uppajjati tatiyānulomaṃ.
  3260. 373260,96,1707,90,94,1,27,4,Tassa dutiyaṃ āsevanaṃ hoti.
  3261. 373261,96,1707,95,118,1,224,22,Tampi laddhāsevanattā tikkhaṃ sūraṃ pasannaṃ hutvā tasmiṃyevārammaṇe tenevākārena pavattitvā tadavasesaṃ aṇusahagataṃ saccapaṭicchādakatamaṃ vinodetvā niravasesaṃ katvā tīṇi lakkhaṇāni bhiyyo bhiyyo pākaṭāni katvā nirujjhati.
  3262. 373262,96,1707,119,130,1,117,11,Evaṃ tīhi anulomehi saccapaṭicchādakatame vinodite tadanantaraṃ uppajjati gotrabhuññāṇaṃ nibbānaṃ ārammaṇaṃ kurumānaṃ.
  3263. 373263,96,1708,2,17,1,121,14,Tatrāyaṃ upamā– eko kira cakkhumā puriso nakkhattayogaṃ jānissāmīti rattibhāge nikkhamitvā candaṃ passituṃ uddhaṃ ullokesi.
  3264. 373264,96,1708,18,24,1,52,6,Tassa valāhakehi paṭicchannattā cando na paññāyittha.
  3265. 373265,96,1708,25,31,1,54,6,Atheko vāto uṭṭhahitvā thūlathūle valāhake viddhaṃsesi.
  3266. 373266,96,1708,32,34,1,14,2,Aparo majjhime.
  3267. 373267,96,1708,35,37,1,13,2,Aparo sukhume.
  3268. 373268,96,1708,38,47,1,70,9,Tato so puriso vigatavalāhake nabhe candaṃ disvā nakkhattayogaṃ aññāsi.
  3269. 373269,96,1709,2,7,1,77,5,Tattha tayo valāhakā viya saccapaṭicchādakathūlamajjhimasukhumakilesandhakārā.
  3270. 373270,96,1709,8,13,1,34,5,Tayo vātā viya tīṇi anulomacittāni.
  3271. 373271,96,1709,14,18,1,35,4,Cakkhumā puriso viya gotrabhuññāṇaṃ.
  3272. 373272,96,1709,19,22,1,19,3,Cando viya nibbānaṃ.
  3273. 373273,96,1709,23,31,1,116,8,Ekekassa vātassa yathākkamena valāhakattayaviddhaṃsanaṃ viya ekekassa anulomacittassa saccapaṭicchādakatamavinodanaṃ.
  3274. 373274,96,1709,32,44,1,142,11,Vigatavalāhake nabhe tassa purisassa visuddhacandadassanaṃ viya vigate saccapaṭicchādake tame gotrabhuññāṇassa suvisuddhanibbānārammaṇakaraṇaṃ.
  3275. 373275,96,1710,2,26,1,179,20,"Yatheva hi tayo vātā candapaṭicchādake valāhakeyeva viddhaṃsetuṃ sakkonti, na candaṃ daṭṭhuṃ, evaṃ anulomāni saccapaṭicchādakatameyeva vinodetuṃ sakkonti, na nibbānaṃ ārammaṇaṃ kātuṃ . "
  3276. 373276,96,1710,27,46,1,147,18,"Yathā so puriso candameva daṭṭhuṃ sakkoti na valāhake viddhaṃsetuṃ, evaṃ gotrabhuññāṇaṃ nibbānameva ārammaṇaṃ kātuṃ sakkoti na kilesatamaṃ vinodetuṃ. "
  3277. 373277,96,1710,47,54,1,60,6,"Evaṃ anulomaṃ saṅkhārārammaṇaṃ hoti, gotrabhu nibbānārammaṇaṃ. "
  3278. 373278,96,1711,2,15,1,113,13,Yadi hi gotrabhu anulomena gahitārammaṇaṃ gaṇheyya puna anulomaṃ taṃ anubandheyyāti maggavuṭṭhānameva na bhaveyya.
  3279. 373279,96,1711,16,36,1,186,20,Gotrabhuññāṇaṃ pana anulomassa ārammaṇaṃ aggahetvā taṃ apacchatopavattikaṃ katvā sayaṃ anāvajjanampi samānaṃ āvajjanaṭṭhāne ṭhatvā evaṃ nibbattāhīti maggassa saññaṃ datvā viya nirujjhati.
  3280. 373280,96,1711,37,53,1,197,16,Maggopi tena dinnasaññaṃ amuñcitvāva avīcisantativasena taṃ ñāṇaṃ anubandhamāno anibbiddhapubbaṃ apadālitapubbaṃ lobhakkhandhaṃ dosakkhandhaṃ mohakkhandhaṃ nibbijjhamānova padālayamānova nibbattati.
  3281. 373281,96,1712,2,19,1,134,15,Tatrāyaṃ upamā– eko kira issāso dhanusatamatthake phalakasataṃ ṭhapāpetvā vatthena mukhaṃ veṭhetvā saraṃ sannayhitvā cakkayante aṭṭhāsi.
  3282. 373282,96,1712,20,42,1,185,21,"Añño puriso cakkayantaṃ āvañchitvā yadā issāsassa phalakasataṃ abhimukhaṃ hoti tadā tattha daṇḍakena saññaṃ deti, issāso daṇḍakasaññaṃ amuñcitvāva saraṃ khipitvā phalakasataṃ nibbijjhati. "
  3283. 373283,96,1712,43,47,1,39,4,Tattha daṇḍakasaññā viya gotrabhuññāṇaṃ.
  3284. 373284,96,1712,48,51,1,22,3,Issāso viya maggañāṇaṃ.
  3285. 373285,96,1712,52,67,1,215,15,Issāsassa daṇḍakasaññaṃ amuñcitvāva phalakasatanibbijjhanaṃ viya maggañāṇassa gotrabhuññāṇena dinnasaññaṃ amuñcitvāva nibbānaṃ ārammaṇaṃ katvā anibbiddhapubbaapadālitapubbānaṃ lobhakkhandhādīnaṃ nibbijjhanapadālanaṃ.
  3286. 373286,96,1712,68,71,1,49,2,Bhūmiladdhavaṭṭasetusamugghātakaraṇantipi etadeva.
  3287. 373287,96,1712,72,77,1,44,5,Maggassa hi ekameva kiccaṃ anusayappajahanaṃ.
  3288. 373288,96,1712,78,89,1,69,10,"Iti so anusaye pajahanto nimittā vuṭṭhāti nāma, pavattaṃ chindati nāma."
  3289. 373289,96,1712,90,95,1,50,3,‘ Nimittan’ ti rūpavedanāsaññāsaṅkhāraviññāṇanimittaṃ.
  3290. 373290,96,1712,96,101,1,53,3,‘ Pavatta’ mpi rūpavedanāsaññāsaṅkhāraviññāṇapavattameva.
  3291. 373291,96,1712,102,108,1,45,5,Taṃ duvidhaṃ hoti– upādinnakaṃ anupādinnakanti.
  3292. 373292,96,1712,109,118,1,93,9,Tesu maggassa anupādinnakato vuṭṭhānacchāyā dissatīti vatvā anupādinnakato vuṭṭhātīti vadiṃsu.
  3293. 373293,96,1713,2,10,1,96,8,Sotāpattimaggena hi cattāri diṭṭhigatasampayuttāni vicikicchāsahagatanti pañca cittāni pahīyanti.
  3294. 373294,96,1713,11,14,1,24,3,Tāni rūpaṃ samuṭṭhāpenti.
  3295. 373295,96,1713,15,17,1,28,2,Taṃ anupādinnakarūpakkhandho.
  3296. 373296,96,1713,18,21,1,28,3,Tāni cittāni viññāṇakkhandho.
  3297. 373297,96,1713,22,28,1,54,6,Taṃsampayuttā vedanā saññā saṅkhārā tayo arūpakkhandhā.
  3298. 373298,96,1713,29,43,1,119,13,Tattha sace sotāpannassa sotāpattimaggo abhāvito abhavissa tāni pañca cittāni chasu ārammaṇesu pariyuṭṭhānaṃ pāpuṇeyyuṃ.
  3299. 373299,96,1713,44,55,1,134,11,Sotāpattimaggo pana tesaṃ pariyuṭṭhānenappattiṃ vārayamāno setusamugghātaṃ abhabbuppattikabhāvaṃ kurumāno anupādinnakato vuṭṭhāti nāma.
  3300. 373300,96,1714,2,11,1,125,9,Sakadāgāmimaggena cattāri diṭṭhigatavippayuttāni dve domanassasahagatānīti oḷārikakāmarāgabyāpādavasena cha cittāni pahīyanti.
  3301. 373301,96,1714,12,19,1,78,7,Anāgāmimaggena aṇusahagatakāmarāgabyāpādavasena tāni eva cha cittāni pahīyanti.
  3302. 373302,96,1714,20,27,1,99,7,Arahattamaggena cattāri diṭṭhigatavippayuttāni uddhaccasahagatañcāti pañca akusalacittāni pahīyanti.
  3303. 373303,96,1714,28,43,1,104,14,"Tattha sace tesaṃ ariyānaṃ te maggā abhāvitā assu, tāni cittāni chasu ārammaṇesu pariyuṭṭhānaṃ pāpuṇeyyuṃ. "
  3304. 373304,96,1714,44,57,1,129,12,Te pana tesaṃ maggā pariyuṭṭhānappattiṃ vārayamānā setusamugghātaṃ abhabbuppattikabhāvaṃ kurumānā anupādinnakato vuṭṭhahanti nāma.
  3305. 373305,96,1715,2,10,1,77,7,Upādinnakato vuṭṭhānacchāyā dissatīti vatvā upādinnakato vuṭṭhātītipi vadiṃsu.
  3306. 373306,96,1715,11,25,1,130,13,"Sace hi sotāpannassa sotāpattimaggo abhāvito abhavissa, ṭhapetvā satta bhave anamatagge saṃsāravaṭṭe upādinnakappavattaṃ pavatteyya. "
  3307. 373307,96,1715,26,27,1,5,1,Kasmā?
  3308. 373308,96,1715,28,32,1,33,4,Tassa pavattiyā hetūnaṃ atthitāya.
  3309. 373309,96,1715,33,44,1,112,11,Tīṇi saṃyojanāni diṭṭhānusayo vicikicchānusayoti ime pana pañca kilese sotāpattimaggo uppajjamānova samugghāteti.
  3310. 373310,96,1715,45,55,1,101,10,Idāni kuto sotāpannassa satta bhave ṭhapetvā anamatagge saṃsāravaṭṭe upādinnakappavattaṃ pavattissati?
  3311. 373311,96,1715,56,64,1,86,8,Evaṃ sotāpattimaggo upādinnakappavattaṃ appavattaṃ kurumāno upādinnakato vuṭṭhāti nāma.
  3312. 373312,96,1716,2,15,1,118,12,"Sace sakadāgāmissa sakadāgāmimaggo abhāvito abhavissa, ṭhapetvā dve bhave pañcasu bhavesu upādinnakapavattaṃ pavatteyya. "
  3313. 373313,96,1716,16,17,1,5,1,Kasmā?
  3314. 373314,96,1716,18,22,1,33,4,Tassa pavattiyā hetūnaṃ atthitāya.
  3315. 373315,96,1716,23,36,1,135,13,Oḷārikāni kāmarāgapaṭighasaṃyojanāni oḷāriko kāmarāgānusayo paṭighānusayoti ime pana cattāro kilese so maggo uppajjamānova samugghāteti.
  3316. 373316,96,1716,37,47,1,92,10,Idāni kuto sakadāgāmissa dve bhave ṭhapetvā pañcasu bhavesu upādinnakappavattaṃ pavattissati?
  3317. 373317,96,1716,48,56,1,87,8,Evaṃ sakadāgāmimaggo upādinnakappavattaṃ appavattaṃ kurumāno upādinnakato vuṭṭhāti nāma.
  3318. 373318,96,1717,2,14,1,111,11,"Sace anāgāmissa anāgāmimaggo abhāvito abhavissa, ṭhapetvā ekaṃ bhavaṃ dutiyabhave upādinnakappavattaṃ pavatteyya. "
  3319. 373319,96,1717,15,16,1,5,1,Kasmā?
  3320. 373320,96,1717,17,21,1,33,4,Tassa pavattiyā hetūnaṃ atthitāya.
  3321. 373321,96,1717,22,36,1,143,13,Aṇusahagatāni kāmarāgapaṭighasaṃyojanāni aṇusahagato kāmarāgānusayo paṭighānusayoti ime pana cattāro kilese so maggo uppajjamānova samugghāteti.
  3322. 373322,96,1717,37,46,1,87,9,Idāni kuto anāgāmissa ekaṃ bhavaṃ ṭhapetvā dutiyabhave upādinnakappavattaṃ pavattissati?
  3323. 373323,96,1717,47,55,1,84,8,Evaṃ anāgāmimaggo upādinnakappavattaṃ appavattaṃ kurumāno upādinnakato vuṭṭhāti nāma.
  3324. 373324,96,1718,2,11,1,92,8,"Sace arahato arahattamaggo abhāvito abhavissa, rūpārūpabhavesu upādinnakappavattaṃ pavatteyya. "
  3325. 373325,96,1718,12,13,1,5,1,Kasmā?
  3326. 373326,96,1718,14,19,1,33,4,Tassa pavattiyā hetūnaṃ atthitāya .
  3327. 373327,96,1718,20,36,1,140,16,Rūparāgo arūparāgo māno uddhaccaṃ avijjā mānānusayo bhavarāgānusayo avijjānusayoti ime pana aṭṭha kilese so maggo uppajjamānova samugghāteti.
  3328. 373328,96,1718,37,43,1,67,6,Idāni kuto khīṇāsavassa punabbhave upādinnakappavattaṃ pavattissati?
  3329. 373329,96,1718,44,53,1,85,8,Evaṃ arahattamaggo upādinnakappavattaṃ appavattaṃ kurumāno upādinnakato vuṭṭhāti nāma.
  3330. 373330,96,1719,2,19,1,176,14,"Sotāpattimaggo cettha apāyabhavato vuṭṭhāti, sakadāgāmimaggo sugatikāmabhavekadesato, anāgāmimaggo kāmabhavato, arahattamaggo rūpārūpabhavato sabbabhavehipi vuṭṭhāti evāti vadanti. "
  3331. 373331,96,1720,2,7,1,43,5,Imassa panatthassa vibhāvanatthaṃ ayaṃ pāḷi–
  3332. 373332,96,1720,8,29,1,196,18,"‘‘ sotāpattimaggañāṇena abhisaṅkhāraviññāṇassa nirodhena satta bhave ṭhapetvā anamatagge saṃsāravaṭṭe ye uppajjeyyuṃ, nāmañca rūpañca etthete nirujjhanti vūpasamanti atthaṃ gacchanti paṭippassambhanti."
  3333. 373333,96,1721,2,22,1,187,19,"‘ Sakadāgāmimaggañāṇena abhisaṅkhāraviññāṇassa nirodhena dve bhave ṭhapetvā pañcasu bhavesu ye uppajjeyyuṃ, nāmañca rūpañca etthete nirujjhanti vūpasamanti atthaṃ gacchanti paṭippassambhanti."
  3334. 373334,96,1722,2,23,1,196,20,"‘ Anāgāmimaggañāṇena abhisaṅkhāraviññāṇassa nirodhena ekaṃ bhavaṃ ṭhapetvā kāmadhātuyā dvīsu bhavesu ye uppajjeyyuṃ, nāmañca rūpañca etthete nirujjhanti vūpasamanti atthaṃ gacchanti paṭippassambhanti."
  3335. 373335,96,1723,2,22,1,181,18,"‘ Arahattamaggañāṇena abhisaṅkhāraviññāṇassa nirodhena rūpadhātuyā vā arūpadhātuyā vā ye uppajjeyyuṃ , nāmañca rūpañca etthete nirujjhanti vūpasamanti atthaṃ gacchanti paṭippassambhanti. "
  3336. 373336,96,1723,23,50,1,184,19,Arahato anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbāyantassa carimaviññāṇassa nirodhena paññā ca sati ca nāmañca rūpañca etthete nirujjhanti vūpasamanti atthaṃ gacchanti paṭippassambhantī’’ ti( cūḷani. ajitamāṇavapucchāniddesa6).
  3337. 373337,96,1723,51,55,1,28,4,Ayaṃ tāva nimitte vinicchayo.
  3338. 373338,96,1724,2,13,1,54,9,‘ Paṭipadāpatī’ ti– ettha pana paṭipadā calati na calatīti?
  3339. 373339,96,1724,14,15,1,6,1,Calati.
  3340. 373340,96,1724,16,25,1,87,9,Tathāgatassa hi sāriputtattherassa ca cattāropi maggā sukhapaṭipadā khippābhiññā ahesuṃ.
  3341. 373341,96,1724,26,36,1,108,9,"Mahāmoggallānattherassa paṭhamamaggo sukhapaṭipado khippābhiñño, upari tayo maggā dukkhapaṭipadā khippābhiññā. "
  3342. 373342,96,1724,37,38,1,5,1,Kasmā?
  3343. 373343,96,1724,39,40,1,16,1,Niddābhibhūtattā.
  3344. 373344,96,1724,41,49,1,65,7,Sammāsambuddho kira sattāhaṃ daharakumārakaṃ viya theraṃ parihari.
  3345. 373345,96,1724,50,54,1,37,4,Theropi ekadivasaṃ niddāyamāno nisīdi.
  3346. 373346,96,1724,55,59,1,19,4,Atha naṃ satthā āha–
  3347. 373347,96,1724,60,84,1,62,9,"‘‘ pacalāyasi no tvaṃ, moggallāna, pacalāyasi no tvaṃ moggallānā’’ ti( a. ni.7.61). "
  3348. 373348,96,1724,85,96,1,83,9,"Evarūpassapi mahābhiññappattassa sāvakassa paṭipadā calati, sesānaṃ kiṃ na calissati? "
  3349. 373349,96,1724,97,117,1,184,17,"Ekaccassa hi bhikkhuno cattāropi maggā dukkhapaṭipadā dandhābhiññā honti, ekaccassa dukkhapaṭipadā khippābhiññā, ekaccassa sukhapaṭipadā dandhābhiññā, ekaccassa sukhapaṭipadā khippābhiññā. "
  3350. 373350,96,1724,118,135,1,177,14,"Ekaccassa paṭhamamaggo dukkhapaṭipado dandhābhiñño hoti, dutiyamaggo dukkhapaṭipado khippābhiñño, tatiyamaggo sukhapaṭipado dandhābhiñño, catutthamaggo sukhapaṭipado khippābhiññoti. "
  3351. 373351,96,1725,2,9,1,44,7,Yathā ca paṭipadā evaṃ adhipatipi calati eva.
  3352. 373352,96,1725,10,26,1,142,13,"Ekaccassa hi bhikkhuno cattāropi maggā chandādhipateyyā honti, ekaccassa vīriyādhipateyyā, ekaccassa cittādhipateyyā, ekaccassa vīmaṃsādhipateyyā. "
  3353. 373353,96,1725,27,41,1,125,11,"Ekaccassa pana paṭhamamaggo chandādhipateyyo hoti, dutiyo vīriyādhipateyyo, tatiyo cittādhipateyyo, catuttho vīmaṃsādhipateyyoti. "
  3354. 373354,96,1726,2,4,1,23,2,Pakiṇṇakakathā niṭṭhitā.
  3355. 373355,96,1727,2,2,1,26,1,Paṭhamamaggavīsatimahānayo
  3356. 373356,96,1728,2,87,1,688,60,"357. Idāni yasmā lokuttarakusalaṃ bhāvento na kevalaṃ upanijjhāyanaṭṭhena jhānaṃyeva bhāveti, niyyānaṭṭhena pana maggampi bhāveti, upaṭṭhānaṭṭhena satipaṭṭhānampi, padahanaṭṭhena sammappadhānampi, ijjhanaṭṭhena iddhipādampi, adhipatiyaṭṭhena indriyampi, akampiyaṭṭhena balampi, bujjhanaṭṭhena bojjhaṅgampi, tathaṭṭhena saccampi, avikkhepaṭṭhena samathampi, suññataṭṭhena dhammampi, rāsaṭṭhena khandhampi, āyatanaṭṭhena āyatanampi, suññasabhāvanissattaṭṭhena dhātumpi, paccayaṭṭhena āhārampi, phusanaṭṭhena phassampi, vedayitaṭṭhena vedanampi, sañjānanaṭṭhena saññampi, cetayitaṭṭhena cetanampi, vijānanaṭṭhena cittampi bhāveti, tasmā etesaṃ ekūnavīsatiyā padānaṃ dassanatthaṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi vuttaṃ. "
  3357. 373357,96,1728,88,106,1,103,14,"Evaṃ‘ idampi bhāveti, idampi bhāvetī’ ti puggalajjhāsayena ceva desanāvilāsena ca vīsati nayā desitā honti . "
  3358. 373358,96,1728,107,142,1,221,26,"Dhammaṃ sotuṃ nisinnadevaparisāya hi ye upanijjhāyanaṭṭhena lokuttaraṃ ‘ jhānan’ ti kathite bujjhanti, tesaṃ sappāyavasena jhānanti kathitaṃ… pe… ye vijānanaṭṭhena‘ cittan’ ti vutte bujjhanti, tesaṃ sappāyavasena cittanti kathitaṃ. "
  3359. 373359,96,1728,143,147,1,25,2,Ayamettha‘ puggalajjhāsayo’.
  3360. 373360,96,1729,2,13,1,151,11,Sammāsambuddho pana attano buddhasubodhitāya dasabalacatuvesārajjacatupaṭisambhidatāya chaasādhāraṇañāṇayogena ca desanaṃ yadicchakaṃ niyametvā dasseti.
  3361. 373361,96,1729,14,28,1,117,11,"Icchanto upanijjhāyanaṭṭhena lokuttaraṃ jhānanti dasseti, icchanto niyyānaṭṭhena… pe… vijānanaṭṭhena lokuttaraṃ cittanti. "
  3362. 373362,96,1729,29,34,1,22,3,Ayaṃ‘ desanāvilāso’ nāma.
  3363. 373363,96,1729,35,48,1,99,12,"Tattha yatheva lokuttaraṃ jhānanti vuttaṭṭhāne dasa nayā vibhattā, evaṃ maggādīsupi teyeva veditabbā. "
  3364. 373364,96,1729,49,59,1,68,10,Iti vīsatiyā ṭhānesu dasa dasa katvā dve nayasatāni vibhattāni honti.
  3365. 373365,96,1730,2,14,1,69,8,358. Idāni adhipatibhedaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  3366. 373366,96,1730,15,26,1,102,11,Tattha chandaṃ dhuraṃ jeṭṭhakaṃ pubbaṅgamaṃ katvā nibbattitaṃ lokuttaraṃ jhānaṃ chandādhipateyyaṃ nāma.
  3367. 373367,96,1730,27,30,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  3368. 373368,96,1730,31,43,1,126,12,Iti purimasmiṃ suddhike dvenayasatāni chandādhipateyyādīsupi dve dveti nayasahassena bhājetvā paṭhamamaggaṃ dassesi dhammarājā.
  3369. 373369,96,1731,2,4,1,21,2,Paṭhamamaggo niṭṭhito.
  3370. 373370,96,1732,2,2,1,11,1,Dutiyamaggo
  3371. 373371,96,1733,2,15,1,75,8,361. Idāni dutiyamaggādīnaṃ dassanatthaṃ puna katame dhammā {kusalā}tiādi āraddhaṃ.
  3372. 373372,96,1733,16,23,1,72,6,Tattha kāmarāgabyāpādānaṃ {tanubhāvāyā}ti etesaṃ kilesānaṃ tanubhāvatthāya.
  3373. 373373,96,1733,24,34,1,85,9,Tattha dvīhi kāraṇehi tanubhāvo veditabbo– adhiccuppattiyā ca pariyuṭṭhānamandatāya ca.
  3374. 373374,96,1733,35,47,1,94,9,"Sakadāgāmissa hi, vaṭṭānusārimahājanasseva, kilesā abhiṇhaṃ nuppajjanti, kadāci kadāci uppajjanti; "
  3375. 373375,96,1733,48,56,1,71,7,"uppajjantāpi viraḷākārā hutvā uppajjanti, viraḷavāpitakhette aṅkurā viya. "
  3376. 373376,96,1733,57,69,1,99,9,"Uppajjamānāpi, ca vaṭṭānusārimahājanasseva, maddantā pharantā chādentā andhakāraṃ karontā nuppajjanti. "
  3377. 373377,96,1733,70,78,1,51,7,Dvīhi pana maggehi pahīnattā mandā mandā uppajjanti.
  3378. 373378,96,1733,79,88,1,68,8,"Tanukākārā hutvā uppajjanti, abbhapaṭalaṃ viya makkhikāpattaṃ viya ca. "
  3379. 373379,96,1734,2,6,1,25,4,Tattha keci therā vadanti–
  3380. 373380,96,1734,7,28,1,121,17,"‘ sakadāgāmissa kilesā kiñcāpi cirena uppajjanti, bahalāva pana hutvā uppajjanti, tathā hissa puttā ca dhītaro ca dissantī’ ti. "
  3381. 373381,96,1734,29,32,1,19,3,Etaṃ pana appamāṇaṃ.
  3382. 373382,96,1734,33,37,1,53,4,Puttadhītaro hi aṅgapaccaṅgaparāmasanamattenapi honti.
  3383. 373383,96,1734,38,45,1,56,7,Dvīhi pana maggehi pahīnattā natthi kilesānaṃ bahalatāti.
  3384. 373384,96,1734,46,57,1,97,10,Dvīhi eva kāraṇehissa kilesānaṃ tanubhāvo veditabbo– adhiccuppattiyā ca pariyuṭṭhānamandatāya cāti.
  3385. 373385,96,1735,2,7,1,55,4,{Dutiyāyā}ti gaṇanavasenāpi dutiyuppattivasenāpi dutiyāya.
  3386. 373386,96,1735,8,13,1,49,4,Bhūmiyā {pattiyā}ti sāmaññaphalassa paṭilābhatthāya.
  3387. 373387,96,1735,14,17,1,29,3,Tatiyacatutthesupi eseva nayo.
  3388. 373388,96,1735,18,21,1,30,3,Visesamattaṃyeva pana vakkhāma.
  3389. 373389,96,1736,2,6,1,34,4,Aññindriyan ti ājānanakaṃ indriyaṃ.
  3390. 373390,96,1736,7,19,1,125,12,Paṭhamamaggena ñātamariyādaṃ anatikkamitvā tesaṃyeva tena maggena ñātānaṃ catusaccadhammānaṃ jānanakaṃ indriyanti vuttaṃ hoti.
  3391. 373391,96,1736,20,25,1,47,5,Niddesavārepissa imināva nayena attho veditabbo.
  3392. 373392,96,1736,26,31,1,49,5,Koṭṭhāsavārepi imināva saddhiṃ navindriyāni honti.
  3393. 373393,96,1736,32,35,1,31,3,Sesaṃ purimanayeneva veditabbaṃ.
  3394. 373394,96,1737,2,4,1,20,2,Dutiyamaggo niṭṭhito.
  3395. 373395,96,1738,2,2,1,19,1,Tatiyacatutthamaggā
  3396. 373396,96,1739,2,14,1,103,7,362. Tatiye {anavasesappahānāyā}ti tesaṃyeva sakadāgāmimaggena tanubhūtānaṃ saṃyojanānaṃ nissesapajahanatthāya.
  3397. 373397,96,1740,2,10,1,132,7,Catutthe rūparāgaarūparāgamānauddhaccaavijjāya {anavasesappahānāyā}ti etesaṃ pañcannaṃ uddhambhāgiyasaṃyojanānaṃ nissesapajahanatthāya.
  3398. 373398,96,1740,11,16,1,38,4,Tattha {rūparāgo}ti rūpabhave chandarāgo.
  3399. 373399,96,1740,17,21,1,33,3,{Arūparāgo}ti arūpabhave chandarāgo.
  3400. 373400,96,1740,22,27,1,37,4,{Māno}ti arahattamaggavajjhako māno eva.
  3401. 373401,96,1740,28,31,1,19,2,Tathā uddhaccāvijjā.
  3402. 373402,96,1740,32,38,1,49,6,Imesupi dvīsu maggesu navamaṃ aññindriyameva hoti.
  3403. 373403,96,1741,2,2,1,21,1,Catumagganayasahassaṃ
  3404. 373404,96,1742,2,12,1,90,8,"Sabbamaggesu padapaṭipāṭiyā samasaṭṭhipadāni, catūhi apaṇṇakaṅgehi saddhiṃ catusaṭṭhi honti. "
  3405. 373405,96,1742,13,16,1,26,3,Asambhinnato pana tettiṃsa.
  3406. 373406,96,1742,17,20,1,36,3,Koṭṭhāsavārasuññatavārā pākatikā eva.
  3407. 373407,96,1742,21,35,1,125,14,Yathā ca pana paṭhamamagge evaṃ dutiyādīsupi nayasahassamevāti cattāro magge catūhi nayasahassehi bhājetvā dassesi dhammarājā.
  3408. 373408,96,1743,2,11,1,81,9,Saccavibhaṅge pana saṭṭhi nayasahassāni lokuttarāni imesaṃ eva vasena nikkhittāni.
  3409. 373409,96,1743,12,34,1,223,18,"Satipaṭṭhānavibhaṅge vīsati nayasahassāni lokuttarāni, sammappadhānavibhaṅge vīsati, iddhipādavibhaṅge dvattiṃsa, bojjhaṅgavibhaṅge dvattiṃsa, maggaṅgavibhaṅge aṭṭhavīsati nayasahassāni lokuttarāni imesaṃ eva vasena nikkhittāni. "
  3410. 373410,96,1744,2,8,1,50,6,Idha pana catūsu maggesu cattāriyeva nayasahassāni.
  3411. 373411,96,1744,9,14,1,54,5,Tesu paṭhamajjhānike paṭhamamagge aṭṭhaṅgāni bhājitāni;
  3412. 373412,96,1744,15,17,1,16,2,tathā dutiyādīsu.
  3413. 373413,96,1744,18,24,1,68,6,Tattha paṭhamamagge sammādiṭṭhi micchādiṭṭhiṃ pajahatīti sammādiṭṭhi.
  3414. 373414,96,1744,25,29,1,66,4,Sammāsaṅkappādayopi micchāsaṅkappādīnaṃ pajahanaṭṭheneva veditabbā.
  3415. 373415,96,1744,30,42,1,110,11,Evaṃ sante‘ paṭhamamaggeneva dvāsaṭṭhiyā diṭṭhigatānaṃ pahīnattā uparimaggattayena pahātabbā diṭṭhi nāma natthi.
  3416. 373416,96,1744,43,50,1,41,6,Tattha sammādiṭṭhīti nāmaṃ kathaṃ hotī’ ti?
  3417. 373417,96,1744,51,80,1,121,22,"‘ Yathā visaṃ atthi vā, hotu mā vā, agado agado tveva vuccati, evaṃ micchādiṭṭhi atthi vā, hotu mā vā, ayaṃ sammādiṭṭhi eva nāma’."
  3418. 373418,96,1745,2,27,1,174,20,"‘ Yadi evaṃ nāmamattamevetaṃ hoti, uparimaggattaye pana sammādiṭṭhiyā kiccābhāvo āpajjati, maggaṅgāni na paripūrenti, tasmā sammādiṭṭhi sakiccakā kātabbā maggaṅgāni pūretabbānī’ ti. "
  3419. 373419,96,1745,28,33,1,57,5,Sakiccakā cettha sammādiṭṭhi yathālābhaniyamena dīpetabbā.
  3420. 373420,96,1745,34,43,1,64,8,"Uparimaggattayavajjho hi eko māno atthi, so diṭṭhiṭṭhāne tiṭṭhati. "
  3421. 373421,96,1745,44,49,1,35,5,Sā taṃ mānaṃ pajahatīti sammādiṭṭhi.
  3422. 373422,96,1745,50,54,1,55,4,Sotāpattimaggasmiñhi sammādiṭṭhi micchādiṭṭhiṃ pajahati.
  3423. 373423,96,1745,55,69,1,111,13,"Sotāpannassa pana sakadāgāmimaggavajjho māno atthi, so diṭṭhiṭṭhāne tiṭṭhati sā taṃ mānaṃ pajahatīti sammādiṭṭhi. "
  3424. 373424,96,1745,70,74,1,48,4,Tasseva sattaakusalacittasahajāto saṅkappo atthi.
  3425. 373425,96,1745,75,96,1,144,14,"Teheva cittehi vācaṅgacopanaṃ atthi, kāyaṅgacopanaṃ atthi , paccayaparibhogo atthi, sahajātavāyāmo atthi, asatibhāvo atthi, sahajātacittekaggatā atthi. "
  3426. 373426,96,1745,97,102,1,61,5,Ete micchāsaṅkappādayo nāma sakadāgāmimagge sammāsaṅkappādayo.
  3427. 373427,96,1745,103,107,1,44,4,Tesaṃ pahānena sammāsaṅkappādayoti veditabbā.
  3428. 373428,96,1745,108,114,1,57,6,Evaṃ sakadāgāmimagge aṭṭhaṅgāni sakiccakāni katvā āgatāni.
  3429. 373429,96,1745,115,119,1,43,4,Sakadāgāmissa anāgāmimaggavajjho māno atthi.
  3430. 373430,96,1745,120,123,1,24,3,So diṭṭhiṭṭhāne tiṭṭhati.
  3431. 373431,96,1745,124,129,1,45,5,Tasseva sattahi cittehi sahajātā saṅkappādayo.
  3432. 373432,96,1745,130,137,1,67,7,Tesaṃ pahānena anāgāmimagge aṭṭhannaṃ aṅgānaṃ sakiccakatā veditabbā.
  3433. 373433,96,1745,138,142,1,41,4,Anāgāmissa arahattamaggavajjho māno atthi.
  3434. 373434,96,1745,143,146,1,24,3,So diṭṭhiṭṭhāne tiṭṭhati.
  3435. 373435,96,1745,147,155,1,60,7,"Yāni panassa pañca akusalacittāni, tehi sahajātā saṅkappādayo. "
  3436. 373436,96,1745,156,163,1,68,7,Tesaṃ pahānena arahattamagge aṭṭhannaṃ aṅgānaṃ sakiccakatā veditabbā.
  3437. 373437,96,1746,2,9,1,60,7,Imesu catūsu maggesu paṭhamamaggena cattāri saccāni diṭṭhāni.
  3438. 373438,96,1746,10,24,1,114,11,"‘ Uparimaggattayaṃ diṭṭhakameva passati, adiṭṭhakaṃ passatī’ ti diṭṭhakameva passatīti ayaṃ ācariyānaṃ samānatthakathā. "
  3439. 373439,96,1746,25,32,1,38,5,Vitaṇḍavādī panāha‘ adiṭṭhaṃ passatī’ ti.
  3440. 373440,96,1746,33,35,1,11,2,So vattabbo–
  3441. 373441,96,1746,36,43,1,40,5,‘ paṭhamamagge katamaṃ indriyaṃ bhājesī’ ti?
  3442. 373442,96,1746,44,50,1,46,4,Jānamāno‘ anaññātaññassāmītindriyan’ ti vakkhati.
  3443. 373443,96,1746,51,56,1,23,3,‘ Uparimaggesu kataran’ ti?
  3444. 373444,96,1746,57,63,1,31,4,Vuttepi‘ aññindriyan’ ti vakkhati.
  3445. 373445,96,1746,64,66,1,11,2,So vattabbo–
  3446. 373446,96,1746,67,73,1,76,5,‘ adiṭṭhasaccadassane sati uparimaggesupi anaññātaññassāmītindriyameva bhājehi.
  3447. 373447,96,1746,74,80,1,26,5,Evaṃ te pañho samessatī’ ti.
  3448. 373448,96,1746,81,87,1,30,5,‘ Kilese pana aññe añño pajahati;
  3449. 373449,96,1746,88,93,1,22,4,pahīne eva pajahatī’ ti?
  3450. 373450,96,1746,94,100,1,21,4,‘ Aññe añño pajahatī’ ti.
  3451. 373451,96,1746,101,109,1,39,6,"‘ Yadi aññe añño, appahīne kilese pajahati. "
  3452. 373452,96,1746,110,118,1,61,7,Saccānipi adiṭṭhāneva passatī’ ti evaṃvādī puggalo pucchitabbo–
  3453. 373453,96,1746,119,125,1,20,4,‘ saccāni nāma katī’ ti?
  3454. 373454,96,1746,126,132,1,27,4,Jānanto‘ cattārī’ ti vakkhati.
  3455. 373455,96,1746,133,135,1,11,2,So vattabbo–
  3456. 373456,96,1746,136,142,1,34,5,‘ tava vāde soḷasa saccāni āpajjanti.
  3457. 373457,96,1746,143,147,1,32,4,Tvaṃ buddhehipi adiṭṭhaṃ passasi.
  3458. 373458,96,1746,148,151,1,21,3,Bahusaccako nāma tvaṃ.
  3459. 373459,96,1746,152,155,1,13,3,Evaṃ mā gaṇha.
  3460. 373460,96,1746,156,167,1,66,9,"Saccadassanaṃ nāma apubbaṃ natthi, kilese pana appahīne pajahatī’ ti. "
  3461. 373461,96,1747,2,17,1,107,12,Tattha saccadassanassa apubbābhāve peḷopamaṃ nāma gahitaṃ– ekassa kira cattāro ratanapeḷā sāragabbhe ṭhapitā.
  3462. 373462,96,1747,18,42,1,155,20,"So rattibhāge peḷāsu uppannakicco dvāraṃ vivaritvā, dīpaṃ jāletvā, dīpena vihate andhakāre, peḷāsu pākaṭabhāvaṃ gatāsu, tāsu kiccaṃ katvā dvāraṃ pidahitvā gato. "
  3463. 373463,96,1747,43,46,1,25,3,Puna andhakāraṃ avatthari.
  3464. 373464,96,1747,47,51,1,39,4,Dutiyavārepi tatiyavārepi tatheva akāsi.
  3465. 373465,96,1747,52,71,1,147,17,"Catutthavāre dvāre vivaṭe andhakāre peḷā na paññāyantīti vīmaṃsantasseva sūriyo uggañchi, sūriyobhāsena vihate andhakāre peḷāsu kiccaṃ katvā pakkāmi. "
  3466. 373466,96,1748,2,8,1,40,6,Tattha cattāro peḷā viya cattāri saccāni.
  3467. 373467,96,1748,9,16,1,84,7,Tāsu kicce uppanne dvāravivaraṇakālo viya sotāpattimaggassa vipassanābhinīharaṇakālo.
  3468. 373468,96,1748,17,20,1,38,3,Andhakāraṃ viya saccapaṭicchādakatamaṃ.
  3469. 373469,96,1748,21,25,1,35,4,Dīpo bhāso viya sotāpattimaggobhāso.
  3470. 373470,96,1748,26,36,1,91,10,Vihate andhakāre tassa purisassa peḷānaṃ pākaṭabhāvo viya maggañāṇassa saccānaṃ pākaṭabhāvo.
  3471. 373471,96,1748,37,44,1,70,7,Maggañāṇassa pākaṭāni pana maggasamaṅgissa puggalassa pākaṭāneva honti.
  3472. 373472,96,1748,45,55,1,97,10,Peḷāsu kiccaṃ katvā gatakālo viya sotāpattimaggassa attanā pahātabbakilese pajahitvā niruddhakālo.
  3473. 373473,96,1748,56,60,1,74,4,Puna andhakārāvattharaṇaṃ viya uparimaggattayavajjhasaccapaṭicchādakatamaṃ.
  3474. 373474,96,1749,2,7,1,77,5,Dutiyavāre dvāravivaraṇakālo viya sakadāgāmimaggassa vipassanābhinīharaṇakālo.
  3475. 373475,96,1749,8,11,1,35,3,Dīpobhāso viya sakadāgāmimaggobhāso.
  3476. 373476,96,1749,12,22,1,98,10,Peḷāsu kiccaṃ katvā gatakālo viya sakadāgāmimaggassa attanā pahātabbakilese pajahitvā niruddhakālo.
  3477. 373477,96,1749,23,27,1,74,4,Puna andhakārāvattharaṇaṃ viya uparimaggadvayavajjhasaccapaṭicchādakatamaṃ.
  3478. 373478,96,1750,2,7,1,74,5,Tatiyavāre dvāravivaraṇakālo viya anāgāmimaggassa vipassanābhinīharaṇakālo.
  3479. 373479,96,1750,8,11,1,32,3,Dīpobhāso viya anāgāmimaggobhāso.
  3480. 373480,96,1750,12,22,1,95,10,Peḷāsu kiccaṃ katvā gatakālo viya anāgāmimaggassa attanā pahātabbakilese pajahitvā niruddhakālo.
  3481. 373481,96,1750,23,27,1,77,4,Puna andhakārāvattharaṇaṃ viya upariarahattamaggavajjhasaccapaṭicchādakatamaṃ.
  3482. 373482,96,1751,2,7,1,77,5,Catutthavāre dvāravivaraṇakālo viya arahattamaggassa vipassanābhinīharaṇakālo.
  3483. 373483,96,1751,8,11,1,38,3,Sūriyuggamanaṃ viya arahattamagguppādo.
  3484. 373484,96,1751,12,17,1,72,4,Andhakāravidhamanaṃ viya arahattamaggassa saccapaṭicchādakatamavinodanaṃ .
  3485. 373485,96,1751,18,29,1,98,10,Vihate andhakāre tassa peḷānaṃ pākaṭabhāvo viya arahattamaggañāṇassa catunnaṃ saccānaṃ pākaṭabhāvo.
  3486. 373486,96,1751,30,36,1,49,6,Ñāṇassa pākaṭāni pana puggalassa pākaṭāneva honti.
  3487. 373487,96,1751,37,44,1,70,7,Peḷāsu kiccaṃ katvā gatakālo viya arahattamaggassa sabbakilesakhepanaṃ.
  3488. 373488,96,1751,45,56,1,124,10,Sūriyuggamanato paṭṭhāya ālokasseva pavattikālo viya arahattamaggassa uppannakālato paṭṭhāya puna saccapaṭicchādakatamābhāvo .
  3489. 373489,96,1751,57,62,1,45,5,Idaṃ tāva saccadassanassa apubbābhāve opammaṃ.
  3490. 373490,96,1752,2,5,1,23,3,Diṭṭhakameva hi passati.
  3491. 373491,96,1752,6,18,1,63,10,‘ Kilese pana aññe añño pajahatī’ ti ettha khāropamaṃ nāma gahitaṃ.
  3492. 373492,96,1752,19,25,1,44,6,Eko puriso kiliṭṭhaṃ vatthaṃ rajakassa adāsi.
  3493. 373493,96,1752,26,41,1,138,15,Rajako ūsakhāraṃ chārikakhāraṃ gomayakhāranti tayo khāre datvā khārehi khāditabhāvaṃ ñatvā udake vikkhāletvā oḷārikoḷārikaṃ malaṃ pavāhesi.
  3494. 373494,96,1752,42,58,1,109,14,"Tato na tāva parisuddhanti dutiyampi tatheva khāre datvā, udake vikkhāletvā, tato nātisaṇhataraṃ malaṃ pavāhesi. "
  3495. 373495,96,1752,59,73,1,100,14,Tato na tāva parisuddhanti tatiyampi te khāre datvā udake vikkhāletvā tato saṇhataraṃ malaṃ pavāhesi.
  3496. 373496,96,1752,74,91,1,134,16,"Tato na tāva parisuddhanti catutthampi te khāre datvā, udake vikkhāletvā aṃsuabbhantaragatampi nissesaṃ malaṃ pavāhetvā sāmikassa adāsi. "
  3497. 373497,96,1752,92,97,1,59,5,So gandhakaraṇḍake pakkhipitvā icchiticchitakāle paridahati.
  3498. 373498,96,1753,2,7,1,48,5,Tattha kiliṭṭhavatthaṃ viya kilesānugataṃ cittaṃ.
  3499. 373499,96,1753,8,14,1,66,6,Tividhakhāradānakālo viya tīsu anupassanāsu kammassa pavattanakālo.
  3500. 373500,96,1753,15,21,1,87,6,Udake vikkhāletvā oḷārikoḷārikamalappavāhanaṃ viya sotāpattimaggena pañcakilesakhepanaṃ.
  3501. 373501,96,1753,22,39,1,120,15,Dutiyampi tesaṃ khārānaṃ anuppadānaṃ viya‘ na tāva parisuddhaṃ idaṃ cittan’ ti tāsuyeva tīsu anupassanāsu kammappavattanaṃ.
  3502. 373502,96,1753,40,45,1,85,5,Tato nātisaṇhataramalappavāhanaṃ viya sakadāgāmimaggena oḷārikasaṃyojanadvayakhepanaṃ.
  3503. 373503,96,1753,46,70,1,140,19,Tato‘ na tāva parisuddhaṃ vatthan’ ti puna khārattayadānaṃ viya‘ na tāva parisuddhaṃ idaṃ cittan’ ti tāsuyeva tīsu anupassanāsu kammappavattanaṃ.
  3504. 373504,96,1753,71,76,1,82,5,Tato saṇhataramalappavāhanaṃ viya anāgāmimaggena aṇusahagatasaṃyojanadvayakhepanaṃ.
  3505. 373505,96,1753,77,99,1,135,18,‘ Na tāva parisuddhaṃ vatthan’ ti puna khārattayadānaṃ viya‘ na tāva parisuddhaṃ idaṃ cittan’ ti tāsuyeva tīsu anupassanāsu kammappavattanaṃ.
  3506. 373506,96,1753,100,122,1,296,22,Tato vikkhālanena aṃsuabbhantaragate male pavāhetvā parisuddhassa rajatapaṭṭasadisassa gandhakaraṇḍake nikkhittassa vatthassa icchiticchitakkhaṇe paridahanaṃ viya arahattamaggena aṭṭhannaṃ kilesānaṃ khepitattā parisuddhassa khīṇāsavacittassa icchiticchitakkhaṇe phalasamāpattivihārena vītināmanaṃ.
  3507. 373507,96,1753,123,133,1,47,8,Idaṃ‘ aññe añño kilese pajahatī’ ti ettha opammaṃ.
  3508. 373508,96,1753,134,136,1,14,2,Vuttampi cetaṃ–
  3509. 373509,96,1754,2,17,1,90,10,"‘ ‘ Seyyathāpi , āvuso, vatthaṃ saṃkiliṭṭhaṃ malaggahitaṃ, tamenaṃ sāmikā rajakassa anupadajjeyyuṃ. "
  3510. 373510,96,1754,18,31,1,75,12,Tamenaṃ rajako ūse vā khāre vā gomaye vā sammadditvā acche udake vikkhāleti.
  3511. 373511,96,1754,32,52,1,136,17,"Kiñcāpi taṃ hoti vatthaṃ parisuddhaṃ pariyodātaṃ, atha khvassa hotiyeva‘ aṇusahagato ūsagandho vā khāragandho vā gomayagandho vā asamūhato’. "
  3512. 373512,96,1754,53,57,1,29,4,Tamenaṃ rajako sāmikānaṃ deti.
  3513. 373513,96,1754,58,63,1,54,5,Tamenaṃ sāmikā gandhaparibhāvite karaṇḍake nikkhipanti.
  3514. 373514,96,1754,64,78,1,104,13,"Yopissa hoti aṇusahagato ūsagandho vā khāragandho vā gomayagandho vā asamūhato, sopi samugghātaṃ gacchati. "
  3515. 373515,96,1754,79,123,1,275,32,"Evameva kho, āvuso, kiñcāpi ariyasāvakassa pañcorambhāgiyāni saṃyojanāni pahīnāni bhavanti, atha khvassa hotiyeva pañcasu upādānakkhandhesu aṇusahagato‘ asmī’ ti māno,‘ asmī’ ti chando,‘ asmī’ ti anusayo asamūhato, so aparena samayena pañcasu upādānakkhandhesu udayabbayānupassī viharati–"
  3516. 373516,96,1754,124,135,1,53,8,"‘ iti rūpaṃ, iti rūpassa samudayo, iti rūpassa atthaṅgamo; "
  3517. 373517,96,1754,136,154,1,99,15,"iti vedanā iti saññā iti saṅkhārā iti viññāṇaṃ, iti viññāṇassa samudayo, iti viññāṇassa atthaṅgamo’ ti. "
  3518. 373518,96,1754,155,199,1,198,24,"Tassimesu pañcasu upādānakkhandhesu udayabbayānupassino viharato yopissa hoti pañcasu upādānakkhandhesu aṇusahagato‘ asmī’ ti māno,‘ asmī’ ti chando,‘ asmī’ ti anusayo asamūhato, sopi samugghātaṃ gacchatī’’ ti( saṃ. ni.3.89). "
  3519. 373519,96,1755,2,11,1,101,8,Tattha sotāpattimaggena pañca akusalacittāni pahīyanti saddhiṃ cittaṅgavasena uppajjanakapāpadhammehi.
  3520. 373520,96,1755,12,20,1,111,8,Sakadāgāmimaggena dve domanassasahagatacittāni tanukāni bhavanti saddhiṃ cittaṅgavasena uppajjanakapāpadhammehi.
  3521. 373521,96,1755,21,26,1,60,5,Anāgāmimaggena tāniyeva pahīyanti saddhiṃ sampayuttadhammehi.
  3522. 373522,96,1755,27,34,1,93,7,Arahattamaggena pañca akusalacittāni pahīyanti saddhiṃ cittaṅgavasena uppajjanakapāpadhammehi.
  3523. 373523,96,1755,35,47,1,128,12,Imesaṃ dvādasannaṃ akusalacittānaṃ pahīnakālato paṭṭhāya khīṇāsavassa cittaṅgavasena puna pacchatopavattanakakileso nāma na hoti.
  3524. 373524,96,1756,2,15,1,98,12,Tatridaṃ opammaṃ– eko kira mahārājā paccante ārakkhaṃ datvā mahānagare issariyaṃ anubhavanto vasati.
  3525. 373525,96,1756,16,19,1,22,3,Athassa paccanto kuppi.
  3526. 373526,96,1756,20,30,1,85,9,Tasmiṃ samaye dvādasa corajeṭṭhakā anekehi purisasahassehi saddhiṃ raṭṭhaṃ vilumpanti.
  3527. 373527,96,1756,31,40,1,59,7,Paccantavāsino mahāmattā‘ paccanto kupito’ ti rañño pahiṇiṃsu.
  3528. 373528,96,1756,41,55,1,75,10,"Rājā‘ vissaṭṭhā gaṇhatha, ahaṃ tumhākaṃ kattabbaṃ karissāmī’ ti sāsanaṃ pahiṇi . "
  3529. 373529,96,1756,56,64,1,85,8,Te paṭhamasampahāreneva anekehi purisasahassehi saddhiṃ pañca corajeṭṭhake ghātayiṃsu.
  3530. 373530,96,1756,65,74,1,65,9,Sesā satta janā attano attano parivāre gahetvā pabbataṃ pavisiṃsu.
  3531. 373531,96,1756,75,80,1,35,5,Amaccā taṃ pavattiṃ rañño pesayiṃsu.
  3532. 373532,96,1757,2,15,1,74,10,"Rājā ‘ tumhākaṃ kattabbayuttaṃ ahaṃ jānissāmi, tepi gaṇhathā’ ti dhanaṃ pahiṇi. "
  3533. 373533,96,1757,16,26,1,79,9,"Te dutiyasampahārena dve corajeṭṭhake pahariṃsu, parivārepi tesaṃ dubbale akaṃsu. "
  3534. 373534,96,1757,27,32,1,39,5,Te sabbepi palāyitvā pabbataṃ pavisiṃsu.
  3535. 373535,96,1757,33,38,1,37,5,Tampi pavattiṃ amaccā rañño pesayiṃsu.
  3536. 373536,96,1758,2,11,1,45,7,Puna rājā‘ vissaṭṭhā gaṇhantū’ ti dhanaṃ pahiṇi.
  3537. 373537,96,1758,12,23,1,100,11,Te tatiyasampahārena saddhiṃ sahāyapurisehi dve corajeṭṭhake ghātayitvā taṃ pavattiṃ rañño pesayiṃsu.
  3538. 373538,96,1759,2,12,1,53,8,Puna rājā‘ avasese vissaṭṭhā gaṇhantū’ ti dhanaṃ pahiṇi.
  3539. 373539,96,1759,13,19,1,63,6,Te catutthasampahārena saparivāre pañca corajeṭṭhake ghātayiṃsu.
  3540. 373540,96,1759,20,28,1,72,8,Dvādasannaṃ corajeṭṭhakānaṃ ghātitakālato paṭṭhāya koci coro nāma natthi.
  3541. 373541,96,1759,29,36,1,49,7,Khemā janapadā ure putte naccentā maññe viharanti.
  3542. 373542,96,1759,37,45,1,75,7,Rājā vijitasaṅgāmehi yodhehi parivuto varapāsādagato mahāsampattiṃ anubhavi.
  3543. 373543,96,1760,2,7,1,35,5,Tattha mahanto rājā viya dhammarājā.
  3544. 373544,96,1760,8,13,1,47,5,Paccantavāsino amaccā viya yogāvacarā kulaputtā.
  3545. 373545,96,1760,14,19,1,48,5,Dvādasa corajeṭṭhakā viya dvādasa akusalacittāni.
  3546. 373546,96,1760,20,26,1,73,6,Tesaṃ sahāyā anekasahassapurisā viya cittaṅgavasena uppajjanakapāpadhammā.
  3547. 373547,96,1760,27,45,1,114,15,"Rañño paccanto kupitoti pahitakālo viya ārammaṇe kilesesu uppannesu‘ bhante, kileso me uppanno’ ti satthu ārocanakālo."
  3548. 373548,96,1760,46,61,1,97,11,‘ Vissaṭṭhā gaṇhantū’ ti dhanadānaṃ viya‘ kilese niggaṇha bhikkhū’ ti dhammarañño kammaṭṭhānācikkhanaṃ.
  3549. 373549,96,1760,62,72,1,121,10,Saparivārānaṃ pañcannaṃ corajeṭṭhakānaṃ ghātitakālo viya sotāpattimaggena sampayuttānaṃ pañcannaṃ akusalacittānaṃ pahānaṃ.
  3550. 373550,96,1761,2,9,1,70,6,Puna rañño pavattipesanaṃ viya sammāsambuddhassa paṭiladdhaguṇārocanaṃ.
  3551. 373551,96,1761,10,22,1,90,10,‘ Sesake ca gaṇhantū’ ti puna dhanadānaṃ viya bhagavato sakadāgāmimaggassa vipassanācikkhanaṃ.
  3552. 373552,96,1761,23,34,1,152,11,Dutiyasampahārena saparivārānaṃ dvinnaṃ corajeṭṭhakānaṃ dubbalīkaraṇaṃ viya sakadāgāmimaggena sasampayuttānaṃ dvinnaṃ domanassacittānaṃ tanubhāvakaraṇaṃ.
  3553. 373553,96,1762,2,9,1,59,6,Puna rañño pavattipesanaṃ viya satthu paṭiladdhaguṇārocanaṃ.
  3554. 373554,96,1762,10,21,1,87,9,‘ Vissaṭṭhā gaṇhantū’ ti puna dhanadānaṃ viya bhagavato anāgāmimaggassa vipassanācikkhanaṃ.
  3555. 373555,96,1762,22,33,1,134,11,Tatiyasampahārena saparivārānaṃ dvinnaṃ corajeṭṭhakānaṃ ghātanaṃ viya anāgāmimaggena sasampayuttānaṃ dvinnaṃ domanassacittānaṃ pahānaṃ.
  3556. 373556,96,1763,2,8,1,65,6,Puna rañño pavattipesanaṃ viya tathāgatassa paṭiladdhaguṇārocanaṃ.
  3557. 373557,96,1763,9,20,1,88,9,‘ Vissaṭṭhā gaṇhantū’ ti puna dhanadānaṃ viya bhagavato arahattamaggassa vipassanācikkhanaṃ.
  3558. 373558,96,1763,21,44,1,281,23,Catutthasampahārena saparivārānaṃ pañcannaṃ corajeṭṭhakānaṃ ghātitakālato paṭṭhāya janapadassa khemakālo viya arahattamaggena sasampayuttesu pañcasu akusalacittesu pahīnesu dvādasannaṃ akusalacittānaṃ pahīnakālato paṭṭhāya puna cittaṅgavasena uppajjanakassa akusaladhammassa abhāvo.
  3559. 373559,96,1763,45,58,1,223,12,Rañño vijitasaṅgāmassa amaccagaṇaparivutassa varapāsāde mahāsampattianubhavanaṃ viya khīṇāsavaparivutassa dhammarañño suññataanimittaappaṇihitabhedesu samāpattisukhesu icchiticchitaphalasamāpattisukhānubhavanaṃ veditabbanti.
  3560. 373560,96,1764,2,6,1,39,4,Kusalā dhammātipadassa vaṇṇanā niṭṭhitā.
  3561. 373561,96,1765,2,2,1,12,1,Akusalapadaṃ
  3562. 373562,96,1766,2,2,1,20,1,Dhammuddesavārakathā
  3563. 373563,96,1767,2,2,1,13,1,Paṭhamacittaṃ
  3564. 373564,96,1768,2,14,1,78,8,365. Idāni akusaladhammapadaṃ bhājetvā dassetuṃ katame dhammā {akusalā}tiādi āraddhaṃ.
  3565. 373565,96,1768,15,26,1,114,11,Tattha dhammavavatthānādivārappabhedo ca heṭṭhā āgatānaṃ padānaṃ atthavinicchayo ca heṭṭhā vuttanayeneva veditabbo.
  3566. 373566,96,1768,27,32,1,47,5,Tattha tattha pana visesamattameva vaṇṇayissāma.
  3567. 373567,96,1768,33,56,1,144,18,"Tattha samayavavatthāne tāva yasmā, kusalassa viya, akusalassa bhūmibhedo natthi, tasmā ekantaṃ kāmāvacarampi samānaṃ etaṃ‘ kāmāvacaran’ ti na vuttaṃ. "
  3568. 373568,96,1768,57,80,1,89,10,Diṭṭhigatasampayuttan ti ettha diṭṭhi eva diṭṭhigataṃ‘ gūthagataṃ muttagatan’ tiādīni( a. ni.9.11) viya.
  3569. 373569,96,1768,81,86,1,60,5,Gantabbābhāvato vā diṭṭhiyā gatamattamevetantipi diṭṭhigataṃ.
  3570. 373570,96,1768,87,90,1,38,3,Tena sampayuttaṃ diṭṭhigatasampayuttaṃ.
  3571. 373571,96,1769,2,18,1,172,14,"Tattha asaddhammasavanaṃ, akalyāṇamittatā, ariyānaṃ adassanakāmatādīni ayoniso manasikāroti evamādīhi kāraṇehi imassa diṭṭhigatasaṅkhātassa micchādassanassa uppatti veditabbā. "
  3572. 373572,96,1769,19,61,1,558,40,"Ye hi ete diṭṭhivādapaṭisaṃyuttā asaddhammā tesaṃ bahumānapubbaṅgamena atikkantamajjhattena upaparikkhārahitena savanena, ye ca diṭṭhivipannā akalyāṇamittā taṃsampavaṅkatāsaṅkhātāya akalyāṇamittatāya, buddhādīnaṃ ariyānañceva sappurisānañca adassanakāmatāya catusatipaṭṭhānādibhede ariyadhamme akovidattena pātimokkhasaṃvaraindriyasaṃvarasatisaṃvarañāṇasaṃvarapahānasaṃvarappabhede ariyadhamme ceva sappurisadhamme ca saṃvarabhedasaṅkhātena avinayena teheva kāraṇehi paribhāvitena ayoniso manasikārena kotūhalamaṅgalādipasutatāya ca etaṃ uppajjatīti veditabbaṃ. "
  3573. 373573,96,1769,62,68,1,62,6,Asaṅkhārabhāvo panassa cittassa heṭṭhā vuttanayeneva veditabbo.
  3574. 373574,96,1770,2,8,1,52,4,Dhammuddesavāre {phasso}ti akusalacittasahajāto phasso.
  3575. 373575,96,1770,9,12,1,23,3,Vedanādīsupi eseva nayo.
  3576. 373576,96,1770,13,18,1,43,5,Iti akusalamattameva etesaṃ purimehi viseso.
  3577. 373577,96,1771,2,10,1,80,7,Cittassekaggatā {hotī}ti pāṇātipātādīsupi avikkhittabhāvena cittassa ekaggatā hoti.
  3578. 373578,96,1771,11,31,1,170,18,"Manussā hi cittaṃ samādahitvā avikkhittā hutvā avirajjhamānāni satthāni pāṇasarīresu nipātenti, susamāhitā paresaṃ santakaṃ haranti, ekarasena cittena micchācāraṃ āpajjanti. "
  3579. 373579,96,1771,32,37,1,48,5,Evaṃ akusalappavattiyampi cittassa ekaggatā hoti.
  3580. 373580,96,1772,2,12,1,81,8,"{Micchādiṭṭhī}ti ayāthāvadiṭṭhi, virajjhitvā gahaṇato vā vitathā diṭṭhi micchādiṭṭhi. "
  3581. 373581,96,1772,13,18,1,59,5,Anatthāvahattā paṇḍitehi jigucchitā diṭṭhītipi micchādiṭṭhi.
  3582. 373582,96,1772,19,23,1,32,4,Micchāsaṅkappādīsu pi eseva nayo.
  3583. 373583,96,1772,24,38,1,95,12,"Apica micchā passanti tāya, sayaṃ vā micchā passati, micchādassanamattameva vā esāti micchādiṭṭhi. "
  3584. 373584,96,1772,39,49,1,107,7,"Sā ayoniso abhinivesalakkhaṇā, parāmāsarasā, micchābhinivesapaccupaṭṭhānā, ariyānaṃ adassanakāmatādipadaṭṭhānā; "
  3585. 373585,96,1772,50,53,1,26,3,paramaṃ vajjanti daṭṭhabbā.
  3586. 373586,96,1772,54,62,1,49,5,Micchāsaṅkappādīsu ‘ micchā’ ti padamattameva viseso.
  3587. 373587,96,1772,63,67,1,44,4,Sesaṃ kusalādhikāre vuttanayeneva veditabbaṃ.
  3588. 373588,96,1773,2,11,1,72,8,Ahirikabalaṃ anottappabalan ti ettha balattho niddesavāre āvi bhavissati.
  3589. 373589,96,1773,12,18,1,34,5,Itaresu pana– na hiriyatīti ahiriko.
  3590. 373590,96,1773,19,22,1,25,3,Ahirikassa bhāvo ahirikaṃ.
  3591. 373591,96,1773,23,26,1,22,3,Na ottappaṃ anottappaṃ.
  3592. 373592,96,1773,27,34,1,71,6,"Tesu ahirikaṃ kāyaduccaritādīhi ajigucchanalakkhaṇaṃ, alajjālakkhaṇaṃ vā. "
  3593. 373593,96,1773,35,40,1,60,5,Anottappaṃ teheva asārajjanalakkhaṇaṃ anuttāsanalakkhaṇaṃ vā.
  3594. 373594,96,1773,41,44,1,30,3,Ahirikameva balaṃ ahirikabalaṃ.
  3595. 373595,96,1773,45,48,1,34,3,Anottappameva balaṃ anottappabalaṃ.
  3596. 373596,96,1773,49,51,1,22,2,Ayamettha saṅkhepattho.
  3597. 373597,96,1773,52,57,1,52,5,Vitthāro pana heṭṭhā vuttapaṭipakkhavasena veditabbo.
  3598. 373598,96,1774,2,14,1,65,9,"Lubbhanti tena, sayaṃ vā lubbhati, lubbhanamattameva vā tanti lobho. "
  3599. 373599,96,1774,15,26,1,61,9,"Muyhanti tena, sayaṃ vā muyhati, muyhanamattameva vā tanti moho. "
  3600. 373600,96,1774,27,44,1,185,14,"Tesu lobho ārammaṇaggahaṇalakkhaṇo makkaṭālepo viya, abhisaṅgaraso tattakapāle khittamaṃsapesi viya, apariccāgapaccupaṭṭhāno telañjanarāgo viya, saṃyojaniyadhammesu assādadassanapadaṭṭhāno. "
  3601. 373601,96,1774,45,58,1,102,11,"So taṇhānadībhāvena vaḍḍhamāno, sīghasotā nadī viya mahāsamuddaṃ, apāyameva gahetvā gacchatīti daṭṭhabbo. "
  3602. 373602,96,1775,2,17,1,182,12,"Moho cittassa andhabhāvalakkhaṇo aññāṇalakkhaṇo vā, asampaṭivedharaso ārammaṇasabhāvacchādanaraso vā, asammāpaṭipattipaccupaṭṭhāno andhakārapaccupaṭṭhāno vā, ayonisomanasikārapadaṭṭhāno. "
  3603. 373603,96,1775,18,21,1,32,3,Sabbākusalānaṃ mūlanti daṭṭhabbo.
  3604. 373604,96,1776,2,13,1,80,9,"Abhijjhāyanti tāya, sayaṃ vā abhijjhāyati, abhijjhāyanamattameva vā esāti abhijjhā. "
  3605. 373605,96,1776,14,25,1,142,8,"Sā parasampattīnaṃ sakakaraṇaicchālakkhaṇā, tenākārena esanabhāvarasā, parasampatti-abhimukhabhāvapaccupaṭṭhānā, parasampattīsu abhiratipadaṭṭhānā. "
  3606. 373606,96,1776,26,31,1,43,5,Parasampattiabhimukhā eva hi sā upaṭṭhahati.
  3607. 373607,96,1776,32,42,1,85,9,"Tāsu ca abhiratiyā sati pavattati, parasampattīsu cetaso hatthappasāroviyāti daṭṭhabbā. "
  3608. 373608,96,1777,2,9,1,59,6,Samatho {hotī}tiādīsu aññesu kiccesu vikkhepasamanato samatho.
  3609. 373609,96,1777,10,14,1,46,4,Akusalappavattiyaṃ cittaṃ paggaṇhātīti paggāho.
  3610. 373610,96,1777,15,18,1,25,3,Na vikkhipatīti avikkhepo.
  3611. 373611,96,1778,2,17,1,69,11,"Imasmiṃ citte saddhā, sati, paññā, cha yugaḷakānīti ime dhammā na gahitā. "
  3612. 373612,96,1778,18,19,1,5,1,Kasmā?
  3613. 373613,96,1778,20,24,1,34,4,Assaddhiyacitte pasādo nāma natthi.
  3614. 373614,96,1778,25,30,1,27,5,Tasmā tāva saddhā na gahitā.
  3615. 373615,96,1778,31,40,1,63,8,Kiṃ pana diṭṭhigatikā attano attano satthārānaṃ na saddahantīti?
  3616. 373616,96,1778,41,42,1,10,1,Saddahanti.
  3617. 373617,96,1778,43,51,1,59,7,"Sā pana saddhā nāma na hoti, vacanasampaṭicchanamattamevetaṃ. "
  3618. 373618,96,1778,52,60,1,39,6,"Atthato anupaparikkhā vā hoti, diṭṭhi vā. "
  3619. 373619,96,1778,61,67,1,41,6,Asatiyacitte pana sati natthīti na gahitā.
  3620. 373620,96,1778,68,74,1,47,6,Kiṃ diṭṭhigatikā attanā katakammaṃ na sarantīti?
  3621. 373621,96,1778,75,76,1,7,1,Saranti.
  3622. 373622,96,1778,77,83,1,25,6,Sā pana sati nāma na hoti.
  3623. 373623,96,1778,84,87,1,39,3,Kevalaṃ tenākārena akusalacittappavatti.
  3624. 373624,96,1778,88,92,1,20,4,Tasmā sati na gahitā.
  3625. 373625,96,1778,93,120,1,39,6,Atha kasmā‘‘ micchāsatī’’ ti( dī. ni.3.333; saṃ. ni.5.1) suttante vuttā?
  3626. 373626,96,1778,121,133,1,129,12,Sā pana akusalakkhandhānaṃ sativirahitattā satipaṭipakkhattā ca micchāmaggamicchattānaṃ pūraṇatthaṃ tattha pariyāyena desanā katā.
  3627. 373627,96,1778,134,137,1,27,3,Nippariyāyena panesā natthi.
  3628. 373628,96,1778,138,141,1,15,3,Tasmā na gahitā.
  3629. 373629,96,1778,142,148,1,44,6,Andhabālacitte pana paññā natthīti na gahitā.
  3630. 373630,96,1778,149,153,1,41,4,Kiṃ diṭṭhigatikānaṃ vañcanāpaññā natthīti?
  3631. 373631,96,1778,154,155,1,5,1,Atthi.
  3632. 373632,96,1778,156,163,1,32,6,"Na panesā paññā, māyā nāmesā hoti. "
  3633. 373633,96,1778,164,167,1,18,3,Sā atthato taṇhāva.
  3634. 373634,96,1778,168,180,1,97,12,Idaṃ pana cittaṃ sadarathaṃ garukaṃ bhāriyaṃ kakkhaḷaṃ thaddhaṃ akammaññaṃ gilānaṃ vaṅkaṃ kuṭilaṃ.
  3635. 373635,96,1778,181,187,1,46,6,Tasmā passaddhādīni cha yugaḷakāni na gahitāni.
  3636. 373636,96,1779,2,18,1,143,15,Ettāvatā padapaṭipāṭiyā cittaṅgavasena pāḷiāruḷhāni dvattiṃsa padāni dassetvā idāni yevāpanakadhamme dassetuṃ ye vā pana tasmiṃ {samaye}tiādimāha.
  3637. 373637,96,1779,19,43,1,192,22,"Tattha sabbesupi akusalacittesu chando adhimokkho manasikāro māno issā macchariyaṃ thinaṃ middhaṃ uddhaccaṃ kukkuccanti ime daseva yevāpanakā honti dhammā, suttāgatā, suttapadesu dissareti vuttā. "
  3638. 373638,96,1779,44,56,1,110,12,Imasmiṃ pana citte chando adhimokkho manasikāro uddhaccanti ime apaṇṇakaṅgasaṅkhātā cattārova yevāpanakā honti.
  3639. 373639,96,1780,2,7,1,48,5,Tattha chandādayo heṭṭhā vuttanayeneva veditabbā.
  3640. 373640,96,1780,8,14,1,31,5,"Kevalañhi te kusalā, ime akusalā. "
  3641. 373641,96,1780,15,22,1,38,5,Itaraṃ pana uddhatassa bhāvo‘ uddhaccaṃ’.
  3642. 373642,96,1780,23,40,1,212,14,"Taṃ cetaso avūpasamalakkhaṇaṃ vātābhighātacalajalaṃ viya, anavaṭṭhānarasaṃ vātābhighātacaladhajapaṭākā viya, bhantattapaccupaṭṭhānaṃ pāsāṇābhighātasamuddhatabhasmā viya, cetaso avūpasame ayonisomanasikārapadaṭṭhānaṃ. "
  3643. 373643,96,1780,41,43,1,26,2,Cittavikkhepoti daṭṭhabbaṃ.
  3644. 373644,96,1781,2,16,1,125,12,"Iti phassādīni dvattiṃsa, yevāpanakavasena vuttāni cattārīti sabbānipi imasmiṃ dhammuddesavāre chattiṃsa dhammapadāni bhavanti. "
  3645. 373645,96,1781,17,24,1,59,6,Cattāri apaṇṇakaṅgāni hāpetvā pāḷiyaṃ āgatāni dvattiṃsameva.
  3646. 373646,96,1781,25,44,1,171,17,"Aggahitaggahaṇena panettha phassapañcakaṃ, vitakko vicāro pīti cittassekaggatā vīriyindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchādiṭṭhi ahirikaṃ anottappaṃ lobho mohoti soḷasa dhammā honti. "
  3647. 373647,96,1782,2,10,1,62,8,Tesu soḷasasu satta dhammā avibhattikā nava savibhattikā honti.
  3648. 373648,96,1782,11,13,1,12,2,Katame satta?
  3649. 373649,96,1782,14,24,1,74,10,Phasso saññā cetanā vicāro pīti jīvitindriyaṃ mohoti ime satta avibhattikā.
  3650. 373650,96,1782,25,37,1,114,12,Vedanā cittaṃ vitakko cittassekaggatā vīriyindriyaṃ micchādiṭṭhi ahirikaṃ anottappaṃ lobhoti ime nava savibhattikā.
  3651. 373651,96,1783,2,17,1,68,12,"Tesu cha dhammā dvīsu ṭhānesu vibhattā, eko tīsu, eko catūsu, eko chasu. "
  3652. 373652,96,1783,18,19,1,6,1,Kathaṃ?
  3653. 373653,96,1783,20,31,1,86,11,Cittaṃ vitakko micchādiṭṭhi ahirikaṃ anottappaṃ lobhoti ime cha dvīsu ṭhānesu vibhattā.
  3654. 373654,96,1783,32,45,1,91,12,"Tesu hi cittaṃ tāva phassapañcakaṃ patvā cittaṃ hotīti vuttaṃ, indriyāni patvā manindriyanti. "
  3655. 373655,96,1783,46,56,1,79,9,"Vitakko jhānaṅgāni patvā vitakko hotīti vutto, maggaṅgāni patvā micchāsaṅkappoti. "
  3656. 373656,96,1783,57,61,1,57,4,Micchādiṭṭhi maggaṅgesupi kammapathesupi micchādiṭṭhiyeva.
  3657. 373657,96,1783,62,72,1,81,9,"Ahirikaṃ balāni patvā ahirikabalaṃ hotīti vuttaṃ, lokanāsakadukaṃ patvā ahirikanti. "
  3658. 373658,96,1783,73,76,1,22,3,Anottappepi eseva nayo.
  3659. 373659,96,1783,77,83,1,36,6,Lobho mūlaṃ patvā lobho hotīti vutto.
  3660. 373660,96,1783,84,87,1,28,3,Kammapathaṃ patvā abhijjhāti.
  3661. 373661,96,1783,88,93,1,30,5,Ime cha dvīsu ṭhānesu vibhattā.
  3662. 373662,96,1784,2,17,1,113,13,"Vedanā pana phassapañcakaṃ patvā vedanā hotīti vuttā, jhānaṅgāni patvā sukhanti, indriyāni patvā somanassindriyanti. "
  3663. 373663,96,1784,18,24,1,39,6,Evaṃ ekova dhammo tīsu ṭhānesu vibhatto.
  3664. 373664,96,1785,2,23,1,153,18,"Vīriyaṃ pana indriyāni patvā vīriyindriyaṃ hotīti vuttaṃ, maggaṅgāni patvā micchāvāyāmo hotīti, balāni patvā vīriyabalanti, piṭṭhidukaṃ patvā paggāho hotīti. "
  3665. 373665,96,1785,24,31,1,44,7,Evaṃ ayaṃ eko dhammo catūsu ṭhānesu vibhatto.
  3666. 373666,96,1786,2,32,1,224,23,"Samādhi pana jhānaṅgāni patvā cittassekaggatā hotīti vutto, indriyāni patvā samādhindriyanti, maggaṅgāni patvā micchāsamādhīti, balāni patvā samādhibalanti, piṭṭhidukaṃ patvā dutiyaduke ekakavaseneva samathoti , tatiye avikkhepoti. "
  3667. 373667,96,1786,33,39,1,42,6,Evamayaṃ eko dhammo chasu ṭhānesu vibhatto.
  3668. 373668,96,1787,2,18,1,178,15,Sabbepi panete dhammā phassapañcakavasena jhānaṅgavasena indriyavasena maggaṅgavasena balavasena mūlavasena kammapathavasena lokanāsakavasena piṭṭhidukavasenāti nava rāsayo honti.
  3669. 373669,96,1787,19,25,1,62,6,Tattha yaṃ vattabbaṃ taṃ paṭhamakusalacittaniddese vuttamevāti.
  3670. 373670,96,1788,2,4,1,29,2,Dhammuddesavārakathā niṭṭhitā.
  3671. 373671,96,1789,2,2,1,16,1,Niddesavārakathā
  3672. 373672,96,1790,2,11,1,60,5,375. Niddesavāre cittassekaggatāniddese tāva saṇṭhiti {avaṭṭhitī}ti.
  3673. 373673,96,1790,12,15,1,29,3,Idaṃ dvayaṃ ṭhitivevacanameva.
  3674. 373674,96,1790,16,33,1,106,14,"Yaṃ pana kusalaniddese‘ ārammaṇaṃ ogāhetvā anupavisitvā tiṭṭhatīti avaṭṭhitī’ ti vuttaṃ, taṃ idha na labbhati. "
  3675. 373675,96,1790,34,39,1,57,5,Akusalasmiñhi dubbalā cittassekaggatāti heṭṭhā dīpitameva.
  3676. 373676,96,1791,2,15,1,105,10,384. Uddhaccavicikicchāvasena pavattassa visāhārassa paṭipakkhato avisāhāroti evarūpopi attho idha na labbhati.
  3677. 373677,96,1791,16,21,1,45,5,Sahajātadhamme pana na visāharatīti avisāhāro.
  3678. 373678,96,1791,22,25,1,25,3,Na vikkhipatīti avikkhepo.
  3679. 373679,96,1791,26,31,1,72,5,Akusalacittekaggatāvasena avisāhaṭassa mānasassa bhāvo avisāhaṭamānasatā.
  3680. 373680,96,1791,32,36,1,42,4,Sahajātadhammesu na kampatīti samādhibalaṃ.
  3681. 373681,96,1791,37,43,1,60,5,Ayāthāvasamādhānato {micchāsamādhī}ti evamidha attho daṭṭhabbo.
  3682. 373682,96,1792,2,22,1,99,14,"385. Vīriyindriyaniddese yo heṭṭhā‘ nikkamo ceso kāmānaṃ panudanāyā’ tiādi nayo vutto, so idha na labbhati. "
  3683. 373683,96,1792,23,27,1,56,4,Sahajātadhammesu akampanaṭṭheneva vīriyabalaṃ veditabbaṃ.
  3684. 373684,96,1793,2,8,1,54,3,386. Micchādiṭṭhiniddese ayāthāvadassanaṭṭhena micchādiṭṭhi.
  3685. 373685,96,1793,9,16,1,69,6,"Diṭṭhīsu gataṃ idaṃ dassanaṃ, dvāsaṭṭhidiṭṭhiantogatattāti diṭṭhigataṃ. "
  3686. 373686,96,1793,17,20,1,27,3,Heṭṭhāpissa attho vuttoyeva.
  3687. 373687,96,1793,21,27,1,85,5,"Diṭṭhiyeva duratikkamanaṭṭhena diṭṭhigahanaṃ, tiṇagahanavanagahanapabbatagahanāni viya. "
  3688. 373688,96,1793,28,36,1,121,5,"Diṭṭhiyeva sāsaṅkasappaṭibhayaṭṭhena diṭṭhikantāro , corakantāravāḷakantāramarukantāranirudakakantāradubbhikkhakantārā viya. "
  3689. 373689,96,1793,37,43,1,68,5,Sammādiṭṭhiyā vinivijjhanaṭṭhena vilomanaṭṭhena ca diṭṭhivisūkāyikaṃ.
  3690. 373690,96,1793,44,51,1,73,7,Micchādassanañhi uppajjamānaṃ sammādassanaṃ vinivijjhati ceva vilometi ca.
  3691. 373691,96,1793,52,61,1,92,9,Kadāci sassatassa kadāci ucchedassa gahaṇato diṭṭhiyā virūpaṃ phanditanti diṭṭhivipphanditaṃ.
  3692. 373692,96,1793,62,74,1,88,11,"Diṭṭhigatiko hi ekasmiṃ patiṭṭhātuṃ na sakkoti, kadāci sassataṃ anupatati kadāci ucchedaṃ. "
  3693. 373693,96,1793,75,79,1,55,4,Diṭṭhiyeva bandhanaṭṭhena saṃyojananti diṭṭhisaṃyojanaṃ.
  3694. 373694,96,1794,2,10,1,57,7,"Susumārādayo viya purisaṃ, ārammaṇaṃ daḷhaṃ gaṇhātīti gāho. "
  3695. 373695,96,1794,11,13,1,25,2,Patiṭṭhahanato patiṭṭhāho.
  3696. 373696,96,1794,14,18,1,50,4,Ayañhi balavappavattibhāvena patiṭṭhahitvā gaṇhāti.
  3697. 373697,96,1794,19,22,1,39,3,Niccādivasena abhinivisatīti abhiniveso.
  3698. 373698,96,1794,23,29,1,66,6,Dhammasabhāvaṃ atikkamitvā niccādivasena parato āmasatīti parāmāso.
  3699. 373699,96,1794,30,39,1,70,8,"Anatthāvahattā kucchito maggo, kucchitānaṃ vā apāyānaṃ maggoti kummaggo. "
  3700. 373700,96,1794,40,42,1,27,2,Ayāthāvapathato micchāpatho.
  3701. 373701,96,1794,43,67,1,181,22,"Yathā hi disāmūḷhena ayaṃ asukagāmassa nāma pathoti gahitopi taṃ gāmaṃ na sampāpeti, evaṃ diṭṭhigatikena sugatipathoti gahitāpi diṭṭhi sugatiṃ na pāpetīti ayāthāvapathato, micchāpatho. "
  3702. 373702,96,1794,68,70,1,26,2,Micchāsabhāvato micchattaṃ.
  3703. 373703,96,1794,71,77,1,52,6,Tattheva paribbhamanato taranti ettha bālāti titthaṃ.
  3704. 373704,96,1794,78,83,1,51,5,Titthañca taṃ anatthānañca āyatananti titthāyatanaṃ.
  3705. 373705,96,1794,84,91,1,80,7,Titthiyānaṃ vā sañjātidesaṭṭhena nivāsaṭhānaṭṭhena ca āyatanantipi titthāyatanaṃ.
  3706. 373706,96,1794,92,99,1,59,6,"Vipariyesabhūto gāho, vipariyesato vā gāhoti vipariyesaggāho; "
  3707. 373707,96,1794,100,103,1,24,3,vipallattha gāhoti attho.
  3708. 373708,96,1795,2,4,1,0,0,387-388.
  3709. 373709,96,1795,5,9,1,70,4,Ahirikānottappaniddesesu hirottappaniddesavipariyāyena attho veditabbo.
  3710. 373710,96,1795,10,16,1,79,6,Sahajātadhammesu pana akampanaṭṭheneva ahirikabalaṃ anottappabalañca veditabbaṃ.
  3711. 373711,96,1796,2,8,1,35,3,389. Lobhamohaniddesesu lubbhatīti lobho.
  3712. 373712,96,1796,9,12,1,23,2,{Lubbhanā}ti lubbhanākāro.
  3713. 373713,96,1796,13,18,1,41,4,"Lobhasampayuttacittaṃ, puggalo vā lubbhito; "
  3714. 373714,96,1796,19,22,1,30,3,lubbhitassa bhāvo lubbhitattaṃ.
  3715. 373715,96,1796,23,25,1,18,2,Sārajjatīti sārāgo.
  3716. 373716,96,1796,26,28,1,23,2,Sārajjanākāro sārajjanā.
  3717. 373717,96,1796,29,32,1,32,3,Sārajjitassa bhāvo sārajjitattaṃ.
  3718. 373718,96,1796,33,36,1,27,2,Abhijjhāyanaṭṭhena abhijjhā .
  3719. 373719,96,1796,37,45,1,35,5,Puna‘ lobha’ -vacane kāraṇaṃ vuttameva.
  3720. 373720,96,1796,46,53,1,57,7,Akusalañca taṃ mūlañca akusalānaṃ vā mūlanti akusalamūlaṃ.
  3721. 373721,96,1797,2,8,1,41,3,390. Ñāṇadassanapaṭipakkhato aññāṇaṃ adassanaṃ.
  3722. 373722,96,1797,9,18,1,65,8,"Abhimukho hutvā dhammena na sameti, na samāgacchatīti anabhisamayo. "
  3723. 373723,96,1797,19,23,1,36,4,Anurūpato dhamme bujjhatīti anubodho.
  3724. 373724,96,1797,24,27,1,28,2,Tappaṭipakkhatāya ananubodho.
  3725. 373725,96,1797,28,34,1,50,6,Aniccādīhi saddhiṃ yojetvā na bujjhatīti asambodho.
  3726. 373726,96,1797,35,39,1,39,4,Asantaṃ asamañca bujjhatītipi asambodho.
  3727. 373727,96,1797,40,43,1,46,3,Catusaccadhammaṃ nappaṭivijjhatīti appaṭivedho.
  3728. 373728,96,1797,44,50,1,66,6,Rūpādīsu ekadhammampi aniccādisāmaññato na saṅgaṇhātīti asaṃgāhanā.
  3729. 373729,96,1797,51,56,1,46,5,Tameva dhammaṃ na pariyogāhatīti apariyogāhanā.
  3730. 373730,96,1797,57,61,1,33,4,Na samaṃ pekkhatīti asamapekkhaṇā.
  3731. 373731,96,1797,62,68,1,53,6,Dhammānaṃ sabhāvaṃ pati na apekkhatīti apaccavekkhaṇā.
  3732. 373732,96,1798,2,21,1,175,18,"Kusalākusalakammesu viparītavuttiyā sabhāvaggahaṇābhāvena vā ekampi kammaṃ etassa paccakkhaṃ natthi, sayaṃ vā kassaci kammassa paccakkhakaraṇaṃ nāma na hotīti appaccakkhakammaṃ. "
  3733. 373733,96,1798,22,38,1,108,13,"Yaṃ etasmiṃ anuppajjamāne cittasantānaṃ mejjhaṃ bhaveyya, suci, vodānaṃ, taṃ duṭṭhaṃ mejjhaṃ imināti dummejjhaṃ. "
  3734. 373734,96,1798,39,42,1,22,3,Bālānaṃ bhāvoti bālyaṃ.
  3735. 373735,96,1798,43,45,1,14,2,Muyhatīti moho.
  3736. 373736,96,1798,46,49,1,22,3,Balavataro moho pamoho.
  3737. 373737,96,1798,50,53,1,27,3,Samantato muyhatīti sammoho.
  3738. 373738,96,1798,54,59,1,43,5,Vijjāya paṭipakkhabhāvato na vijjāti avijjā.
  3739. 373739,96,1798,60,63,1,23,3,Oghayoga ttho vuttoyeva.
  3740. 373740,96,1798,64,67,1,33,3,Thāmagataṭṭhena anusetīti anusayo.
  3741. 373741,96,1798,68,73,1,47,4,"Cittaṃ pariyuṭṭhāti, abhibhavatīti pariyuṭṭhānaṃ. "
  3742. 373742,96,1798,74,83,1,81,8,"Hitaggahaṇābhāvena hitābhimukhaṃ gantuṃ na sakkoti, aññadatthu laṅgatiyevāti laṅgī; "
  3743. 373743,96,1798,84,86,1,16,2,khañjatīti attho.
  3744. 373744,96,1798,87,90,1,27,3,Durugghāṭanaṭṭhena vā laṅgī.
  3745. 373745,96,1798,91,102,1,80,10,"Yathā hi mahāpalighasaṅkhātā laṅgī durugghāṭā hoti, evamayampi laṅgī viyāti laṅgī. "
  3746. 373746,96,1798,103,105,1,20,2,Sesaṃ uttānatthameva.
  3747. 373747,96,1798,106,112,1,65,5,Saṅgahavārasuññatavārāpi heṭṭhā vuttanayeneva atthato veditabbāti.
  3748. 373748,96,1799,2,2,1,12,1,Dutiyacittaṃ
  3749. 373749,96,1800,2,10,1,40,4,399. Dutiyacitte {sasaṅkhārenā}ti padaṃ visesaṃ.
  3750. 373750,96,1800,11,14,1,26,3,Tampi heṭṭhā vuttatthameva.
  3751. 373751,96,1800,15,46,1,244,26,"Idaṃ pana cittaṃ kiñcāpi chasu ārammaṇesu somanassitassa lobhaṃ uppādetvā‘ satto satto’ tiādinā nayena parāmasantassa uppajjati, tathāpi sasaṅkhārikattā sappayogena saupāyena uppajjanato– yadā kulaputto micchādiṭṭhikassa kulassa kumārikaṃ pattheti. "
  3752. 373752,96,1800,47,57,1,46,8,Te ca‘ aññadiṭṭhikā tumhe’ ti kumārikaṃ na denti.
  3753. 373753,96,1800,58,69,1,63,9,Athaññe ñātakā‘ yaṃ tumhe karotha tamevāyaṃ karissatī’ ti dāpenti.
  3754. 373754,96,1800,70,75,1,37,5,So tehi saddhiṃ titthiye upasaṅkamati.
  3755. 373755,96,1800,76,79,1,21,3,Āditova vematiko hoti.
  3756. 373756,96,1800,80,97,1,118,15,"Gacchante gacchante kāle etesaṃ kiriyā manāpāti laddhiṃ roceti, diṭṭhiṃ gaṇhāti– evarūpe kāle idaṃ labbhatīti veditabbaṃ. "
  3757. 373757,96,1801,2,7,1,42,4,Yevāpanakesu panettha thinamiddhaṃ adhikaṃ.
  3758. 373758,96,1801,8,13,1,23,3,Tattha thinanatā‘ thinaṃ’.
  3759. 373759,96,1801,14,18,1,18,2,Middhanatā‘ middhaṃ’;
  3760. 373760,96,1801,19,23,1,44,4,anussāhasaṃhananatā asattivighāto cāti attho.
  3761. 373761,96,1801,24,27,1,31,3,Thinañca middhañca thinamiddhaṃ.
  3762. 373762,96,1801,28,35,1,75,5,"Tattha thinaṃ anussāhalakkhaṇaṃ, vīriyavinodanarasaṃ, saṃsīdanapaccupaṭṭhānaṃ. "
  3763. 373763,96,1801,36,44,1,98,6,"Middhaṃ akammaññatālakkhaṇaṃ, onahanarasaṃ, līnabhāvapaccupaṭṭhānaṃ pacalāyikāniddāpaccupaṭṭhānaṃ vā. "
  3764. 373764,96,1801,45,48,1,65,3,Ubhayampi aratitandīvijambhitādīsu ayonisomanasikārapadaṭṭhānanti.
  3765. 373765,96,1802,2,2,1,12,1,Tatiyacittaṃ
  3766. 373766,96,1803,2,24,1,195,16,400. Tatiyaṃ chasu ārammaṇesu somanassitassa lobhaṃ uppādetvā‘ satto satto’ tiādinā nayena aparāmasantassa nārāyaṇavirājanamallayuddhanaṭasamajjādīni passato manāpiyasaddasavanādipasutassa vā uppajjati.
  3767. 373767,96,1803,25,31,1,45,6,Idha mānena saddhiṃ pañca apaṇṇakaṅgāni honti.
  3768. 373768,96,1803,32,37,1,21,3,Tattha maññatīti‘ māno’.
  3769. 373769,96,1803,38,50,1,113,8,"So unnatilakkhaṇo, sampaggaharaso, ketukamyatāpaccupaṭṭhāno, diṭṭhivippayuttalobhapadaṭṭhāno, ummādo viya daṭṭhabboti. "
  3770. 373770,96,1804,2,2,1,14,1,Catutthacittaṃ
  3771. 373771,96,1805,2,34,1,255,27,"402. Catutthaṃ vuttappakāresu eva ṭhānesu yadā sīse kheḷaṃ khipanti, pādapaṃsuṃ okiranti, tadā tassa pariharaṇatthaṃ saussāhena antarantarā olokentānaṃ rājanāṭakesu nikkhantesu ussāraṇāya vattamānāya tena tena chiddena olokentānañcāti evamādīsu ṭhānesu uppajjati. "
  3772. 373772,96,1805,35,43,1,54,7,Idha pana thinamiddhehi saddhiṃ satta yevāpanakā honti.
  3773. 373773,96,1805,44,47,1,36,3,Ubhayatthāpi micchādiṭṭhi parihāyati.
  3774. 373774,96,1805,48,54,1,52,6,Taṃ ṭhapetvā sesānaṃ vasena dhammagaṇanā veditabbāti.
  3775. 373775,96,1806,2,2,1,13,1,Pañcamacittaṃ
  3776. 373776,96,1807,2,20,1,121,13,403. Pañcamaṃ chasu ārammaṇesu vedanāvasena majjhattassa lobhaṃ uppādetvā‘ satto satto’ tiādinā nayena parāmasantassa uppajjati.
  3777. 373777,96,1807,21,28,1,64,6,"Somanassaṭṭhāne panettha upekkhāvedanā hoti, pītipadaṃ parihāyati. "
  3778. 373778,96,1807,29,32,1,35,3,Sesaṃ sabbaṃ paṭhamacittasadisameva.
  3779. 373779,96,1808,2,2,1,14,1,Chaṭṭhacittādi
  3780. 373780,96,1809,2,4,1,0,0,409-412.
  3781. 373781,96,1809,5,14,1,114,8,Chaṭṭhasattamaṭṭhamānipi vedanaṃ parivattetvā pītipadañca hāpetvā dutiyatatiyacatutthesu vuttanayeneva veditabbāni.
  3782. 373782,96,1809,15,23,1,95,8,Imesu aṭṭhasu lobhasahagatacittesu sahajātādhipati ārammaṇādhipatīti dvepi adhipatayo labbhanti.
  3783. 373783,96,1810,2,2,1,12,1,Navamacittaṃ
  3784. 373784,96,1811,2,12,1,69,7,413. Navamaṃ chasu ārammaṇesu domanassitassa paṭighaṃ uppādayato uppajjati.
  3785. 373785,96,1811,13,24,1,85,10,"Tassa samayavavatthānavāre tāva duṭṭhu mano, hīnavedanattā vā kucchitaṃ manoti dummano; "
  3786. 373786,96,1811,25,28,1,27,3,dummanassa bhāvo domanassaṃ.
  3787. 373787,96,1811,29,32,1,35,3,Tena sahagatanti domanassasahagataṃ.
  3788. 373788,96,1811,33,37,1,55,4,Asampiyāyanabhāvena ārammaṇasmiṃ paṭihaññatīti paṭighaṃ.
  3789. 373789,96,1811,38,41,1,37,3,Tena sampayuttanti paṭighasampayuttaṃ.
  3790. 373790,96,1812,2,8,1,50,5,Dhammuddese tīsupi ṭhānesu domanassavedanāva āgatā.
  3791. 373791,96,1812,9,12,1,28,3,Tattha vedanāpadaṃ vuttameva.
  3792. 373792,96,1812,13,28,1,191,12,"Tathā dukkhadomanassapadāni lakkhaṇādito pana aniṭṭhārammaṇānubhavanalakkhaṇaṃ domanassaṃ, yathātathā vā aniṭṭhākārasambhogarasaṃ, cetasikābādhapaccupaṭṭhānaṃ, ekanteneva hadayavatthupadaṭṭhānaṃ. "
  3793. 373793,96,1813,2,19,1,107,14,"Mūlakammapathesu yathā purimacittesu lobho hoti, abhijjhā hotīti āgataṃ, evaṃ doso hoti, byāpādo hotīti vuttaṃ. "
  3794. 373794,96,1813,20,57,1,284,30,"Tattha dussanti tena, sayaṃ vā dussati, dussanamattameva vā tanti doso so caṇḍikkalakkhaṇo pahaṭāsiviso viya, visappanaraso visanipāto viya, attano nissayadahanaraso vā dāvaggi viya, dussanapaccupaṭṭhāno laddhokāso viya sapatto, āghātavatthupadaṭṭhāno visasaṃsaṭṭhapūtimuttaṃ viya daṭṭhabbo. "
  3795. 373795,96,1814,2,13,1,106,9,"Byāpajjati tena cittaṃ, pūtibhāvaṃ upagacchati, byāpādayati vā vinayācārarūpasampattihitasukhādīnīti byāpādo. "
  3796. 373796,96,1814,14,17,1,23,3,Atthato panesa dosoyeva.
  3797. 373797,96,1814,18,23,1,43,5,Idha padapaṭipāṭiyā ekūnatiṃsa padāni honti.
  3798. 373798,96,1814,24,26,1,25,2,Aggahitaggahaṇena cuddasa.
  3799. 373799,96,1814,27,31,1,54,4,Tesaṃ vasena savibhattikāvibhattikarāsibhedo veditabbo.
  3800. 373800,96,1815,2,5,1,57,3,Yevāpanakesu chandādhimokkhamanasikārauddhaccāni niyatāni.
  3801. 373801,96,1815,6,15,1,79,8,Issāmacchariyakukkuccesu pana aññatarena saddhiṃ pañca pañca hutvāpi uppajjanti.
  3802. 373802,96,1815,16,21,1,42,5,Evamepi tayo dhammā aniyatayevāpanakā nāma.
  3803. 373803,96,1815,22,27,1,18,3,Tesu issatīti‘ issā’.
  3804. 373804,96,1815,28,39,1,112,8,"Sā parasampattīnaṃ usūyanalakkhaṇā, tattheva anabhiratirasā, tato vimukhabhāvapaccupaṭṭhānā, parasampattipadaṭṭhānā. "
  3805. 373805,96,1815,40,42,1,22,2,Saṃyojananti daṭṭhabbā.
  3806. 373806,96,1815,43,47,1,25,2,Maccherabhāvo‘ macchariyaṃ’.
  3807. 373807,96,1815,48,67,1,195,15,"Taṃ laddhānaṃ vā labhitabbānaṃ vā attano sampattīnaṃ nigūhanalakkhaṇaṃ, tāsaṃyeva parehi sādhāraṇabhāvaakkhamanarasaṃ, saṅkocanapaccupaṭṭhānaṃ kaṭukañcukatāpaccupaṭṭhānaṃ vā, attasampattipadaṭṭhānaṃ. "
  3808. 373808,96,1815,68,71,1,31,3,Cetaso virūpabhāvoti daṭṭhabbaṃ.
  3809. 373809,96,1815,72,75,1,23,3,Kucchitaṃ kataṃ kukataṃ.
  3810. 373810,96,1815,76,81,1,21,3,Tassa bhāvo‘ kukkuccaṃ’.
  3811. 373811,96,1815,82,90,1,93,5,"Taṃ pacchānutāpalakkhaṇaṃ, katākatānusocanarasaṃ, vippaṭisārapaccupaṭṭhānaṃ, katākatapadaṭṭhānaṃ. "
  3812. 373812,96,1815,91,94,1,24,3,Dāsabyaṃ viya daṭṭhabbaṃ.
  3813. 373813,96,1815,95,99,1,27,4,Ayaṃ tāva uddesavāre viseso.
  3814. 373814,96,1816,2,10,1,64,5,415. Niddesavāre vedanāniddese asātaṃ sātapaṭipakkhavasena veditabbaṃ.
  3815. 373815,96,1817,2,8,1,26,3,418. Dosaniddese dussatīti doso.
  3816. 373816,96,1817,9,12,1,21,2,{Dussanā}ti dussanākāro.
  3817. 373817,96,1817,13,16,1,27,3,Dussitattan ti dussitabhāvo.
  3818. 373818,96,1817,17,20,1,46,3,Pakatibhāvavijahanaṭṭhena byāpajjanaṃ byāpatti.
  3819. 373819,96,1817,21,24,1,27,2,{Byāpajjanā}ti byāpajjanākāro.
  3820. 373820,96,1817,25,27,1,20,2,Virujjhatīti virodho.
  3821. 373821,96,1817,28,31,1,35,3,Punappunaṃ virujjhatīti paṭivirodho.
  3822. 373822,96,1817,32,36,1,49,4,Viruddhākārapaṭiviruddhākāravasena vā idaṃ vuttaṃ.
  3823. 373823,96,1817,37,42,1,36,4,"Caṇḍiko vuccati caṇḍo, thaddhapuggalo; "
  3824. 373824,96,1817,43,46,1,21,3,tassa bhāvo caṇḍikkaṃ.
  3825. 373825,96,1817,47,57,1,70,9,"Na etena suropitaṃ vacanaṃ hoti, duruttaṃ aparipuṇṇameva hotīti asuropo. "
  3826. 373826,96,1817,58,63,1,42,5,Kuddhakāle hi paripuṇṇavacanaṃ nāma natthi.
  3827. 373827,96,1817,64,69,1,33,5,Sacepi kassaci hoti taṃ appamāṇaṃ.
  3828. 373828,96,1817,70,77,1,59,6,Apare pana assujananaṭṭhena assuropanato assuropoti vadanti.
  3829. 373829,96,1817,78,83,1,40,4,"Taṃ akāraṇaṃ, somanassassāpi assujananato. "
  3830. 373830,96,1817,84,89,1,63,5,Heṭṭhā vuttaattamanatāpaṭipakkhato na attamanatāti anattamanatā.
  3831. 373831,96,1817,90,102,1,60,9,"Sā pana yasmā cittasseva, na sattassa, tasmā {cittassā}ti vuttaṃ. "
  3832. 373832,96,1817,103,109,1,68,6,Sesamettha saṅgahasuññatavāresu ca heṭṭhā vuttanayeneva veditabbanti.
  3833. 373833,96,1818,2,2,1,12,1,Dasamacittaṃ
  3834. 373834,96,1819,2,23,1,140,16,"421. Dasamaṃ sasaṅkhārattā parehi ussāhitassa vā, paresaṃ vā aparādhaṃ sāritassa, sayameva vā paresaṃ aparādhaṃ anussaritvā kujjhamānassa uppajjati. "
  3835. 373835,96,1820,2,11,1,76,8,"Idhāpi padapaṭipāṭiyā ekūnatiṃsa, aggahitaggahaṇena ca cuddaseva padāni honti. "
  3836. 373836,96,1820,12,17,1,41,4,Yevāpanakesu pana thinamiddhampi labbhati.
  3837. 373837,96,1820,18,36,1,170,18,Tasmā ettha vinā issāmacchariyakukkuccehi cattāri apaṇṇakaṅgāni thinamiddhanti ime cha issādīnaṃ uppattikāle tesu aññatarena saddhiṃ satta yevāpanakā ekakkhaṇe uppajjanti.
  3838. 373838,96,1820,37,41,1,41,4,Sesaṃ sabbaṃ sabbavāresu navamasadisameva.
  3839. 373839,96,1820,42,52,1,81,8,"Imesu pana dvīsu domanassacittesu sahajātādhipatiyeva labbhati, na ārammaṇādhipati. "
  3840. 373840,96,1820,53,59,1,33,6,Na hi kuddho kiñci garuṃ karotīti.
  3841. 373841,96,1821,2,2,1,15,1,Ekādasamacittaṃ
  3842. 373842,96,1822,2,12,1,81,7,422. Ekādasamaṃ chasu ārammaṇesu vedanāvasena majjhattassa kaṅkhāpavattikāle uppajjati.
  3843. 373843,96,1822,13,19,1,61,6,Tassa samayavavatthāne vicikicchāsampayuttan ti padaṃ apubbaṃ.
  3844. 373844,96,1822,20,25,1,58,4,Tassattho– vicikicchāya sampayuttanti vicikicchāsampayuttaṃ.
  3845. 373845,96,1822,26,34,1,46,6,Dhammuddese‘ vicikicchā hotī’ ti padameva viseso.
  3846. 373846,96,1822,35,39,1,35,4,Tattha vigatā cikicchāti vicikicchā.
  3847. 373847,96,1822,40,47,1,58,7,Sabhāvaṃ vā vicinanto etāya kicchati kilamatīti vicikicchā.
  3848. 373848,96,1822,48,58,1,110,7,"Sā saṃsayalakkhaṇā, kampanarasā, anicchayapaccupaṭṭhānā anekaṃsagāhapaccupaṭṭhānā vā, ayonisomanasikārapadaṭṭhānā. "
  3849. 373849,96,1822,59,61,1,33,2,Paṭipattiantarāyakarāti daṭṭhabbā.
  3850. 373850,96,1823,2,7,1,41,5,Idha padapaṭipāṭiyā tevīsati padāni honti.
  3851. 373851,96,1823,8,10,1,25,2,Aggahitaggahaṇena cuddasa.
  3852. 373852,96,1823,11,15,1,59,4,Tesaṃ vasena savibhattikāvibhattikarāsivinicchayo veditabbo.
  3853. 373853,96,1823,16,20,1,41,4,Manasikāro uddhaccanti dveyeva yevāpanakā.
  3854. 373854,96,1824,2,29,1,168,18,"424. Niddesavārassa cittassekaggatāniddese yasmā idaṃ dubbalaṃ cittaṃ pavattiṭṭhitimattakamevettha hoti, tasmā‘ saṇṭhitī’ tiādīni avatvā cittassa‘ ṭhitī’ ti ekameva padaṃ vuttaṃ. "
  3855. 373855,96,1824,30,40,1,63,8,Teneva ca kāraṇena uddesavārepi‘ samādhindriyan’ tiādi na vuttaṃ.
  3856. 373856,96,1825,2,8,1,39,3,425. Vicikicchāniddese kaṅkhanavasena kaṅkhā.
  3857. 373857,96,1825,9,12,1,27,3,Kaṅkhāya āyanāti kaṅkhāyanā.
  3858. 373858,96,1825,13,18,1,40,5,Purimakaṅkhā hi uttarakaṅkhaṃ āneti nāma.
  3859. 373859,96,1825,19,23,1,26,4,Ākāravasena vā etaṃ vuttaṃ.
  3860. 373860,96,1825,24,29,1,54,5,Kaṅkhāsamaṅgicittaṃ kaṅkhāya āyitattā kaṅkhāyitaṃ nāma.
  3861. 373861,96,1825,30,33,1,26,3,Tassa bhāvo kaṅkhāyitattaṃ.
  3862. 373862,96,1825,34,37,1,15,2,{Vimatī}ti namati.
  3863. 373863,96,1825,38,41,1,24,3,Vicikicchā vuttatthā eva.
  3864. 373864,96,1825,42,46,1,40,4,Kampanaṭṭhena dvidhā eḷayatīti dveḷhakaṃ.
  3865. 373865,96,1825,47,51,1,50,4,Paṭipattinivāraṇena dvidhāpatho viyāti dvedhāpatho.
  3866. 373866,96,1825,52,71,1,112,15,"‘ Niccaṃ nu kho idaṃ, aniccaṃ nu kho’ tiādipavattiyā ekasmiṃ ākāre saṇṭhātuṃ asamatthatāya samantato setīti saṃsayo. "
  3867. 373867,96,1825,72,79,1,60,6,Ekaṃsaṃ gahetuṃ asamatthatāya na ekaṃsaggāhoti anekaṃsaggāho .
  3868. 373868,96,1825,80,85,1,50,5,Nicchetuṃ asakkontī ārammaṇato osakkatīti āsappanā.
  3869. 373869,96,1825,86,91,1,54,5,Ogāhituṃ asakkontī parisamantato sappatīti parisappanā.
  3870. 373870,96,1825,92,95,1,41,3,Pariyogāhituṃ asamatthatāya apariyogāhanā.
  3871. 373871,96,1825,96,101,1,62,5,Nicchayavasena ārammaṇe pavattituṃ asamatthatāya thambhitattaṃ;
  3872. 373872,96,1825,102,105,1,29,3,cittassa thaddhabhāvoti attho.
  3873. 373873,96,1825,106,112,1,47,6,Vicikicchā hi uppajjitvā cittaṃ thaddhaṃ karoti.
  3874. 373874,96,1825,113,126,1,90,11,"Yasmā panesā uppajjamānā ārammaṇaṃ gahetvā manaṃ vilikhantī viya, tasmā {manovilekho}ti vuttā. "
  3875. 373875,96,1825,127,130,1,30,3,Sesaṃ sabbattha uttānatthameva.
  3876. 373876,96,1826,2,2,1,15,1,Dvādasamacittaṃ
  3877. 373877,96,1827,2,10,1,74,5,427. Dvādasamassa samayavavatthāne uddhaccena sampayuttanti uddhaccasampayuttaṃ.
  3878. 373878,96,1827,11,20,1,74,9,Idañhi cittaṃ chasu ārammaṇesu vedanāvasena majjhattaṃ hutvā uddhataṃ hoti.
  3879. 373879,96,1827,21,33,1,58,8,Idha dhammuddese‘ vicikicchā’ -ṭhāne‘ uddhaccaṃ hotī’ ti āgataṃ.
  3880. 373880,96,1827,34,38,1,39,4,Padapaṭipāṭiyā aṭṭhavīsati padāni honti.
  3881. 373881,96,1827,39,41,1,25,2,Aggahitaggahaṇena cuddasa.
  3882. 373882,96,1827,42,46,1,58,4,Tesaṃ vasena savibhattikāvibhattikarāsividhānaṃ veditabbaṃ.
  3883. 373883,96,1827,47,51,1,42,4,Adhimokkho manasikāroti dveyeva yevāpanakā.
  3884. 373884,96,1828,2,14,1,64,7,"429. Niddesavārassa uddhaccaniddese {cittassā}ti na sattassa, na posassa. "
  3885. 373885,96,1828,15,18,1,24,3,Uddhaccan ti uddhatākāro.
  3886. 373886,96,1828,19,22,1,23,3,Na vūpasamoti avūpasamo.
  3887. 373887,96,1828,23,27,1,32,3,Ceto vikkhipatīti cetasovikkhepo.
  3888. 373888,96,1828,28,36,1,72,6,"Bhantattaṃ {cittassā}ti cittassa bhantabhāvo, bhantayānabhantagoṇādīni viya. "
  3889. 373889,96,1828,37,41,1,46,4,Iminā ekārammaṇasmiṃyeva vipphandanaṃ kathitaṃ.
  3890. 373890,96,1828,42,48,1,57,5,"Uddhaccañhi ekārammaṇe vipphandati, vicikicchā nānārammaṇe. "
  3891. 373891,96,1828,49,54,1,49,5,Sesaṃ sabbavāresu heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  3892. 373892,96,1829,2,7,1,49,5,Idāni imasmiṃ cittadvaye pakiṇṇakavinicchayo hoti.
  3893. 373893,96,1829,8,15,1,40,5,‘ Ārammaṇe pavaṭṭanakacittāni nāma katī’ ti?
  3894. 373894,96,1829,16,24,1,33,6,Hi vutte‘ imāneva dve’ ti vattabbaṃ.
  3895. 373895,96,1829,25,36,1,113,9,"Tattha vicikicchāsahagataṃ ekantena pavaṭṭati, uddhaccasahagataṃ pana laddhādhimokkhattā laddhapatiṭṭhaṃ pavaṭṭati. "
  3896. 373896,96,1829,37,56,1,177,17,"Yathā hi vaṭṭacaturassesu dvīsu maṇīsu pabbhāraṭṭhāne pavaṭṭetvā vissaṭṭhesu vaṭṭamaṇi ekanteneva pavaṭṭati, caturasso patiṭṭhāya patiṭṭhāya pavaṭṭati, evaṃsampadamidaṃ veditabbaṃ. "
  3897. 373897,96,1829,57,64,1,55,6,"Sabbesupi hīnādibhedo na uddhaṭo, sabbesaṃ ekantahīnattā. "
  3898. 373898,96,1829,65,72,1,61,6,"Sahajātādhipati labbhamānopi na uddhaṭo, heṭṭhā dassitanayattā. "
  3899. 373899,96,1829,73,78,1,47,5,Ñāṇābhāvato panettha vīmaṃsādhipati nāma natthi.
  3900. 373900,96,1829,79,83,1,31,4,Pacchimadvaye sesopi natthi eva.
  3901. 373901,96,1829,84,85,1,5,1,Kasmā?
  3902. 373902,96,1829,86,95,1,65,8,"Kañci dhammaṃ dhuraṃ katvā anuppajjanato, paṭṭhāne ca paṭisiddhato. "
  3903. 373903,96,1830,2,17,1,118,12,"Imehi pana dvādasahipi akusalacittehi kamme āyūhite, ṭhapetvā uddhaccasahagataṃ, sesāni ekādaseva paṭisandhiṃ ākaḍḍhanti. "
  3904. 373904,96,1830,18,28,1,131,10,Vicikicchāsahagate aladdhādhimokkhe dubbalepi paṭisandhiṃ ākaḍḍhamāne uddhaccasahagataṃ laddhādhimokkhaṃ balavaṃ kasmā nākaḍḍhatīti?
  3905. 373905,96,1830,29,31,1,26,2,Dassanena pahātabbābhāvato.
  3906. 373906,96,1830,32,49,1,106,12,"Yadi hi ākaḍḍheyya‘ dassanenapahātabba’ -padavibhaṅge āgaccheyya, tasmā, ṭhapetvā taṃ, sesāni ekādasa ākaḍḍhanti. "
  3907. 373907,96,1830,50,62,1,78,12,Tesu hi yena kenaci kamme āyūhite tāya cetanāya catūsu apāyesu paṭisandhi hoti.
  3908. 373908,96,1830,63,67,1,76,4,Akusalavipākesu ahetukamanoviññāṇadhātuupekkhāsahagatāya paṭisandhiṃ gaṇhāti.
  3909. 373909,96,1830,68,72,1,43,4,Itarassāpi ettheva paṭisandhidānaṃ bhaveyya.
  3910. 373910,96,1830,73,83,1,68,7,"Yasmā panetaṃ natthi, tasmā‘ dassanenapahātabba’ -padavibhaṅge nāgatanti. "
  3911. 373911,96,1831,2,6,1,40,4,Akusalā dhammātipadassa vaṇṇanā niṭṭhitā.
  3912. 373912,96,1832,2,2,1,13,1,Abyākatapadaṃ
  3913. 373913,96,1833,2,2,1,19,1,Ahetukakusalavipāko
  3914. 373914,96,1834,2,15,1,74,8,431. Idāni abyākatapadaṃ bhājetvā dassetuṃ katame dhammā {abyākatā}tiādi āraddhaṃ.
  3915. 373915,96,1834,16,24,1,61,7,Tattha catubbidhaṃ abyākataṃ– vipākaṃ kiriyaṃ rūpaṃ nibbānanti.
  3916. 373916,96,1834,25,27,1,19,2,Tesu vipākābyākataṃ.
  3917. 373917,96,1834,28,30,1,29,2,Vipākābyākatepi kusalavipākaṃ.
  3918. 373918,96,1834,31,33,1,23,2,Tasmimpi parittavipākaṃ.
  3919. 373919,96,1834,34,36,1,17,2,Tasmimpi ahetukaṃ.
  3920. 373920,96,1834,37,39,1,22,2,Tasmimpi pañcaviññāṇaṃ.
  3921. 373921,96,1834,40,44,1,39,3,Tasmimpi dvārapaṭipāṭiyā cakkhuviññāṇaṃ .
  3922. 373922,96,1834,45,59,1,149,11,"Tassāpi, ṭhapetvā dvārārammaṇādisādhāraṇapaccayaṃ, asādhāraṇakammapaccayavaseneva uppattiṃ dīpetuṃ kāmāvacarassa kusalassa kammassa {katattā}tiādi vuttaṃ. "
  3923. 373923,96,1834,60,64,1,27,3,Tattha {katattā}ti katakāraṇā.
  3924. 373924,96,1834,65,70,1,36,3,"{Upacitattā}ti ācitattā, vaḍḍhitakāraṇā. "
  3925. 373925,96,1834,71,86,1,121,13,"Cakkhuviññāṇan ti kāraṇabhūtassa cakkhussa viññāṇaṃ, cakkhuto vā pavattaṃ, cakkhusmiṃ vā nissitaṃ viññāṇanti cakkhuviññāṇaṃ. "
  3926. 373926,96,1834,87,92,1,36,5,Parato sotaviññāṇādīsu pi eseva nayo.
  3927. 373927,96,1835,2,14,1,164,8,"Tattha cakkhusannissitarūpavijānanalakkhaṇaṃ cakkhuviññāṇaṃ, rūpamattārammaṇarasaṃ, rūpābhimukhabhāvapaccupaṭṭhānaṃ , rūpārammaṇāya kiriyamanodhātuyā apagamapadaṭṭhānaṃ. "
  3928. 373928,96,1835,15,26,1,205,9,"Parato āgatāni sotādisannissitasaddādivijānanalakkhaṇāni sotaghānajivhākāyaviññāṇāni saddādimattārammaṇarasāni, saddādiabhimukhabhāvapaccupaṭṭhānāni, saddādiārammaṇānaṃ kiriyamanodhātūnaṃ apagamapadaṭṭhānāni. "
  3929. 373929,96,1836,2,7,1,37,5,Idha padapaṭipāṭiyā dasa padāni honti.
  3930. 373930,96,1836,8,10,1,23,2,Aggahitaggahaṇena satta.
  3931. 373931,96,1836,11,17,1,43,5,"Tesu pañca avibhattikāni, dve savibhattikāni. "
  3932. 373932,96,1836,18,32,1,137,13,"Tesu cittaṃ phassapañcakavasena ceva indriyavasena ca dvīsu ṭhānesu vibhattiṃ gacchati, vedanā phassapañcakajhānaṅgaindriyavasena tīsuyeva. "
  3933. 373933,96,1836,33,37,1,25,4,Rāsayopi imeva tayo honti.
  3934. 373934,96,1836,38,42,1,29,4,Yevāpanako eko manasikāro eva.
  3935. 373935,96,1837,2,10,1,53,5,436. Niddesavāre cakkhuviññāṇaṃ paṇḍaranti vatthuto vuttaṃ.
  3936. 373936,96,1837,11,22,1,98,9,"Kusalañhi attano parisuddhatāya paṇḍaraṃ nāma, akusalaṃ bhavaṅganissandena, vipākaṃ vatthupaṇḍarattā. "
  3937. 373937,96,1838,2,12,1,60,6,439. Cittassekaggatāniddese cittassa {ṭhitī}ti ekameva padaṃ vuttaṃ.
  3938. 373938,96,1838,13,28,1,107,11,"Idampi hi dubbalaṃ cittaṃ pavattiṭṭhitimattamevettha labbhati,‘ saṇṭhitiavaṭṭhiti’ -bhāvaṃ pāpuṇituṃ na sakkoti. "
  3939. 373939,96,1838,29,33,1,43,4,Saṅgahavāre jhānaṅgamaggaṅgāni na uddhaṭāni.
  3940. 373940,96,1838,34,35,1,5,1,Kasmā?
  3941. 373941,96,1838,36,43,1,58,6,"Vitakkapacchimakañhi jhānaṃ nāma, hetupacchimako maggo nāma. "
  3942. 373942,96,1838,44,53,1,71,8,"Pakatiyā avitakkacitte jhānaṅgaṃ na labbhati, ahetukacitte ca maggaṅgāni. "
  3943. 373943,96,1838,54,60,1,32,5,Tasmā idha ubhayampi na uddhaṭaṃ.
  3944. 373944,96,1838,61,64,1,46,3,Saṅkhārakkhandhopettha caturaṅgikoyeva bhājito.
  3945. 373945,96,1838,65,67,1,24,2,Suññatavāro pākatikoyeva.
  3946. 373946,96,1838,68,72,1,47,4,Sotaviññāṇādiniddesāpi imināva nayena veditabbā.
  3947. 373947,96,1839,2,17,1,82,9,"Kevalañhi cakkhuviññāṇādīsu‘ upekkhā’ bhājitā, kāyaviññāṇe‘ sukhan’ ti, ayamettha viseso. "
  3948. 373948,96,1839,18,23,1,39,5,Sopi ca ghaṭṭanavasena hotīti veditabbo.
  3949. 373949,96,1839,24,38,1,130,13,"Cakkhudvārādīsu hi catūsu upādārūpameva upādārūpaṃ ghaṭṭeti, upādārūpeyeva upādārūpaṃ ghaṭṭente paṭighaṭṭanānighaṃso balavā na hoti. "
  3950. 373950,96,1839,39,50,1,114,11,Catunnaṃ adhikaraṇīnaṃ upari cattāro kappāsapicupiṇḍe ṭhapetvā picupiṇḍeheva pahatakālo viya phuṭṭhamattameva hoti.
  3951. 373951,96,1839,51,54,1,31,3,Vedanā majjhattaṭṭhāne tiṭṭhati.
  3952. 373952,96,1839,55,64,1,113,9,Kāyadvāre pana bahiddhā mahābhūtārammaṇaṃ ajjhattikakāyapasādaṃ ghaṭṭetvā pasādapaccayesu mahābhūtesu paṭihaññati.
  3953. 373953,96,1839,65,86,1,189,18,"Yathā adhikaraṇīmatthake kappāsapicupiṇḍaṃ ṭhapetvā kūṭena paharantassa kappāsapicupiṇḍaṃ chinditvā kūṭaṃ adhikaraṇiṃ gaṇhatīti, nighaṃso balavā hoti, evameva paṭighaṭṭanānighaṃso balavā hoti. "
  3954. 373954,96,1839,87,95,1,76,7,"Iṭṭhe ārammaṇe sukhasahagataṃ kāyaviññāṇaṃ uppajjati, aniṭṭhe dukkhasahagataṃ. "
  3955. 373955,96,1840,2,13,1,105,10,"Imesaṃ pana pañcannaṃ cittānaṃ vatthudvārārammaṇāni nibaddhāneva honti, vatthādisaṅkamanaṃ nāmettha natthi. "
  3956. 373956,96,1840,14,28,1,167,14,Kusalavipākacakkhuviññāṇañhi cakkhupasādaṃ vatthuṃ katvā iṭṭhe ca iṭṭhamajjhatte ca catusamuṭṭhānikarūpārammaṇe dassanakiccaṃ sādhayamānaṃ cakkhudvāre ṭhatvā vipaccati.
  3957. 373957,96,1840,29,40,1,156,11,Sotaviññāṇādīni sotapasādādīni vatthuṃ katvā iṭṭhaiṭṭhamajjhattesu saddādīsu savanaghāyanasāyanaphusanakiccāni sādhayamānāni sotadvārādīsu ṭhatvā vipaccanti.
  3958. 373958,96,1840,41,45,1,39,4,Saddo panettha dvisamuṭṭhānikoyeva hoti.
  3959. 373959,96,1841,2,10,1,70,5,455. Manodhātuniddese sabhāvasuññatanissattaṭṭhena manoyeva dhātu manodhātu.
  3960. 373960,96,1841,11,23,1,139,8,"Sā cakkhuviññāṇādīnaṃ anantaraṃ rūpādivijānanalakkhaṇā, rūpādīnaṃ sampaṭicchanarasā, tathābhāvapaccupaṭṭhānā, cakkhuviññāṇādiapagamapadaṭṭhānā . "
  3961. 373961,96,1841,24,29,1,37,5,Idha dhammuddese dvādasa padāni honti.
  3962. 373962,96,1841,30,33,1,22,2,Aggahitaggahaṇena nava.
  3963. 373963,96,1841,34,39,1,43,5,Tesu satta avibhattikāni dve savibhattikāni.
  3964. 373964,96,1841,40,44,1,38,4,Adhimokkho manasikāroti dve yevāpanakā.
  3965. 373965,96,1841,45,49,1,44,4,Vitakkaniddeso abhiniropanaṃ pāpetvā ṭhapito.
  3966. 373966,96,1841,50,64,1,98,13,"Yasmā panetaṃ cittaṃ neva kusalaṃ nākusalaṃ, tasmā sammāsaṅkappoti vā micchāsaṅkappoti vā na vuttaṃ. "
  3967. 373967,96,1841,65,71,1,68,6,Saṅgahavāre labbhamānampi jhānaṅgaṃ pañcaviññāṇasote patitvā gatanti.
  3968. 373968,96,1841,72,78,1,44,6,Maggaṅgaṃ pana na labbhatiyevāti na uddhaṭaṃ.
  3969. 373969,96,1841,79,81,1,24,2,Suññatavāro pākatikoyeva.
  3970. 373970,96,1841,82,88,1,54,6,Imassa cittassa vatthu nibaddhaṃ hadayavatthumeva hoti.
  3971. 373971,96,1841,89,91,1,26,2,Dvārārammaṇāni anibaddhāni.
  3972. 373972,96,1841,92,100,1,57,7,"Tattha kiñcāpi dvārārammaṇāni saṅkamanti, ṭhānaṃ pana ekaṃ. "
  3973. 373973,96,1841,101,104,1,33,3,Sampaṭicchanakiccameva hetaṃ hoti.
  3974. 373974,96,1841,105,112,1,67,7,Idañhi pañcadvāre pañcasu ārammaṇesu sampaṭicchanaṃ hutvā vipaccati.
  3975. 373975,96,1841,113,121,1,109,8,Kusalavipākesu cakkhuviññāṇādīsu niruddhesu taṃsamanantarā tāneva ṭhānappattāni rūpārammaṇādīni sampaṭicchati.
  3976. 373976,96,1842,2,12,1,71,5,469. Manoviññāṇadhātuniddesesu paṭhamamanoviññāṇadhātuyaṃ‘ pīti’ padaṃ adhikaṃ.
  3977. 373977,96,1842,13,19,1,30,4,Vedanāpi‘ somanassa’ -vedanā hoti.
  3978. 373978,96,1842,20,23,1,37,3,Ayañhi iṭṭhārammaṇasmiṃyeva pavattati.
  3979. 373979,96,1842,24,26,1,44,2,Dutiyamanoviññāṇadhātu iṭṭhamajjhattārammaṇe.
  3980. 373980,96,1842,27,34,1,34,5,Tasmā tattha‘ upekkhā’ vedanā hotīti.
  3981. 373981,96,1842,35,37,1,33,2,Padāni manodhātuniddesasadisāneva.
  3982. 373982,96,1842,38,45,1,73,7,Ubhayatthāpi pañcaviññāṇasote patitvā gatattāyeva jhānaṅgāni na uddhaṭāni.
  3983. 373983,96,1842,46,48,1,23,2,Maggaṅgāni alābhatoyeva.
  3984. 373984,96,1842,49,53,1,40,4,Sesaṃ sabbattha vuttanayeneva veditabbaṃ.
  3985. 373985,96,1842,54,69,1,164,10,"Lakkhaṇādito panesā duvidhāpi manoviññāṇadhātu ahetukavipākā, chaḷārammaṇavijānanalakkhaṇā, santīraṇādirasā, tathābhāvapaccupaṭṭhānā, hadayavatthupadaṭṭhānāti veditabbā. "
  3986. 373986,96,1843,2,7,1,38,5,Tattha paṭhamā dvīsu ṭhānesu vipaccati.
  3987. 373987,96,1843,8,27,1,191,17,"Sā hi pañcadvāre kusalavipākacakkhuviññāṇādianantaraṃ, vipākamanodhātuyā taṃ ārammaṇaṃ sampaṭicchitvā niruddhāya, tasmiṃ yevārammaṇe santīraṇakiccaṃ sādhayamānā pañcasu dvāresu ṭhatvā vipaccati. "
  3988. 373988,96,1843,28,36,1,60,7,Chasu dvāresu pana balavārammaṇe tadārammaṇā hutvā vipaccati.
  3989. 373989,96,1843,37,38,1,6,1,Kathaṃ?
  3990. 373990,96,1843,39,64,1,194,22,"Yathā hi caṇḍasote, tiriyaṃ nāvāya gacchantiyā, udakaṃ chijjitvā thokaṃ ṭhānaṃ nāvaṃ anubandhitvā yathāsotameva gacchati, evameva chasu dvāresu balavārammaṇe palobhayamāne āpāthagate javanaṃ javati. "
  3991. 373991,96,1843,65,69,1,30,4,Tasmiṃ javite bhavaṅgassa vāro.
  3992. 373992,96,1843,70,86,1,124,15,Idaṃ pana cittaṃ bhavaṅgassa vāraṃ adatvā javanena gahitārammaṇaṃ gahetvā ekaṃ dve cittavāre pavattitvā bhavaṅgameva otarati.
  3993. 373993,96,1843,87,93,1,56,6,Gavakkhandhe nadiṃ tarantepi evameva upamā vitthāretabbā.
  3994. 373994,96,1843,94,104,1,87,10,Evamesā yaṃ javanena gahitārammaṇaṃ tasseva gahitattā tadārammaṇaṃ nāma hutvā vipaccati.
  3995. 373995,96,1844,2,7,1,37,5,Dutiyā pana pañcasu ṭhānesu vipaccati.
  3996. 373996,96,1844,8,9,1,6,1,Kathaṃ?
  3997. 373997,96,1844,10,17,1,136,7,Manussaloke tāva jaccandhajaccabadhirajaccaeḷajaccummattakaubhatobyañjanakanapuṃsakānaṃ paṭisandhiggahaṇakāle paṭisandhi hutvā vipaccati.
  3998. 373998,96,1844,18,24,1,62,6,Paṭisandhiyā vītivattāya yāvatāyukaṃ bhavaṅgaṃ hutvā vipaccati.
  3999. 373999,96,1844,25,43,1,156,16,"Iṭṭhamajjhatte pañcārammaṇavīthiyā santīraṇaṃ hutvā, balavārammaṇe chasu dvāresu tadārammaṇaṃ hutvā, maraṇakāle cuti hutvāti imesu pañcasu ṭhānesu vipaccatīti. "
  4000. 374000,96,1845,2,4,1,32,2,Manoviññāṇadhātudvayaṃ niṭṭhitaṃ.
  4001. 374001,96,1846,2,2,1,27,1,Aṭṭhamahāvipākacittavaṇṇanā
  4002. 374002,96,1847,2,14,1,79,8,498. Idāni aṭṭhamahāvipākacittāni dassetuṃ puna katame dhammā {abyākatā}tiādi āraddhaṃ.
  4003. 374003,96,1847,15,21,1,54,6,Tattha pāḷiyaṃ nayamattaṃ dassetvā sabbavārā saṃkhittā.
  4004. 374004,96,1847,22,27,1,42,5,Tesaṃ attho heṭṭhā vuttanayeneva veditabbo.
  4005. 374005,96,1847,28,37,1,66,9,Yo panettha viseso taṃ dassetuṃ alobho abyākatamūlan tiādi vuttaṃ.
  4006. 374006,96,1847,38,54,1,124,14,Yampi na vuttaṃ taṃ evaṃ veditabbaṃ– yo hi kāmāvacarakusalesu kammadvārakammapathapuññakiriyavatthubhedo vutto so idha natthi.
  4007. 374007,96,1847,55,56,1,5,1,Kasmā?
  4008. 374008,96,1847,57,62,1,54,5,Aviññattijanakato avipākadhammato tathā appavattito ca.
  4009. 374009,96,1847,63,75,1,76,10,"Yāpi tā yevāpanakesu karuṇāmuditā vuttā, tā sattārammaṇattā vipākesu na santi. "
  4010. 374010,96,1847,76,79,1,44,3,Ekantaparittārammaṇāni hi kāmāvacaravipākāni.
  4011. 374011,96,1847,80,87,1,49,6,"Na kevalañca karuṇāmuditā, viratiyopettha na santi."
  4012. 374012,96,1847,88,101,1,42,6,‘ Pañca sikkhāpadāni kusalānevā’ ti( vibha.715) hi vuttaṃ.
  4013. 374013,96,1848,2,8,1,76,6,Asaṅkhārasasaṅkhāravidhānañcettha kusalato ceva paccayabhedato ca veditabbaṃ.
  4014. 374014,96,1848,9,17,1,81,7,"Asaṅkhārikassa hi kusalassa asaṅkhārikameva vipākaṃ, sasaṅkhārikassa sasaṅkhārikaṃ. "
  4015. 374015,96,1848,18,25,1,55,6,"Balavapaccayehi ca uppannaṃ asaṅkhārikaṃ, itarehi itaraṃ. "
  4016. 374016,96,1848,26,35,1,101,9,Hīnādibhedepi imāni hīnamajjhimapaṇītehi chandādīhi anipphāditattā hīnamajjhimapaṇītāni nāma na honti.
  4017. 374017,96,1848,36,48,1,76,9,"Hīnassa pana kusalassa vipākaṃ hīnaṃ, majjhimassa majjhimaṃ, paṇītassa paṇītaṃ. "
  4018. 374018,96,1848,49,53,1,26,4,Adhipatino pettha na santi.
  4019. 374019,96,1848,54,55,1,5,1,Kasmā?
  4020. 374020,96,1848,56,60,1,39,4,Chandādīni dhuraṃ katvā anuppādetabbato.
  4021. 374021,96,1848,61,66,1,45,5,Sesaṃ sabbaṃ aṭṭhasu kusalesu vuttasadisameva.
  4022. 374022,96,1849,2,8,1,69,6,Idāni imesaṃ aṭṭhannaṃ mahāvipākacittānaṃ vipaccanaṭṭhānaṃ veditabbaṃ.
  4023. 374023,96,1849,9,22,1,79,9,"Etāni hi catūsu ṭhānesu vipaccanti– paṭisandhiyaṃ, bhavaṅge, cutiyaṃ, tadārammaṇeti. "
  4024. 374024,96,1849,23,24,1,6,1,Kathaṃ?
  4025. 374025,96,1849,25,35,1,118,10,Manussesu tāva kāmāvacaradevesu ca puññavantānaṃ duhetukatihetukānaṃ paṭisandhiggahaṇakāle paṭisandhi hutvā vipaccanti.
  4026. 374026,96,1849,36,56,1,168,18,"Paṭisandhiyā vītivattāya pavatte saṭṭhipi asītipi vassāni asaṅkhyeyyampi āyukālaṃ bhavaṅgaṃ hutvā, balavārammaṇe chasu dvāresu tadārammaṇaṃ hutvā, maraṇakāle cuti hutvāti. "
  4027. 374027,96,1849,57,61,1,30,4,Evaṃ catūsu ṭhānesu vipaccanti.
  4028. 374028,96,1850,2,10,1,144,8,Tattha sabbepi sabbaññubodhisattā pacchimapaṭisandhiggahaṇe paṭhamena somanassasahagatatihetukaasaṅkhārikamahāvipākacittena paṭisandhiṃ gaṇhanti.
  4029. 374029,96,1850,11,16,1,45,5,Taṃ pana mettāpubbabhāgacittassa vipākaṃ hoti.
  4030. 374030,96,1850,17,22,1,42,5,Tena dinnāya paṭisandhiyā asaṅkhyeyyaṃ āyu.
  4031. 374031,96,1850,23,26,1,26,3,Kālavasena pana pariṇamati.
  4032. 374032,96,1850,27,29,1,21,2,Mahāsīvatthero panāha–
  4033. 374033,96,1850,30,34,1,48,3,‘ somanassasahagatato upekkhāsahagataṃ balavataraṃ.
  4034. 374034,96,1850,35,38,1,25,3,Tena paṭisandhiṃ gaṇhanti.
  4035. 374035,96,1850,39,44,1,45,5,Tena gahitapaṭisandhikā hi mahajjhāsayā honti.
  4036. 374036,96,1850,45,56,1,75,8,"Dibbesupi ārammaṇesu uppilāvino na honti, tipiṭakacūḷanāgattherādayo viyā’ ti . "
  4037. 374037,96,1850,57,59,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana–
  4038. 374038,96,1850,60,86,1,215,17,"‘ ayaṃ therassa manoratho,’‘ natthi etan’ ti paṭikkhipitvā‘ sabbaññubodhisattānaṃ hitūpacāro balavā hoti , tasmā mettāpubbabhāgakāmāvacarakusalavipākasomanassasahagatatihetukaasaṅkhārikacittena paṭisandhiṃ gaṇhantī’ ti vuttaṃ. "
  4039. 374039,96,1851,2,2,1,17,1,Vipākuddhārakathā
  4040. 374040,96,1852,2,16,1,128,12,Idāni vipākuddhārakathāya mātikā ṭhapetabbā– tipiṭakacūḷanāgatthero tāva āha– ekāya kusalacetanāya soḷasa vipākacittāni uppajjanti.
  4041. 374041,96,1852,17,20,1,43,3,Ettheva dvādasakamaggopi ahetukaṭṭhakampīti.
  4042. 374042,96,1852,21,30,1,89,8,Moravāpivāsī mahādattatthero panāha– ekāya kusalacetanāya dvādasa vipākacittāni uppajjanti.
  4043. 374043,96,1852,31,34,1,40,3,Ettheva dasakamaggopi ahetukaṭṭhakampīti.
  4044. 374044,96,1852,35,46,1,112,9,"Tipiṭakamahādhammarakkhitatthero āha– ekāya kusalacetanāya dasa vipākacittāni uppajjanti, ettheva ahetukaṭṭhakanti. "
  4045. 374045,96,1853,2,8,1,40,5,Imasmiṃ ṭhāne sāketapañhaṃ nāma gaṇhiṃsu.
  4046. 374046,96,1853,9,29,1,111,18,Sākete kira upāsakā sālāyaṃ nisīditvā‘ kiṃ nu kho ekāya cetanāya kamme āyūhite ekā paṭisandhi hoti udāhu nānā’ ti?
  4047. 374047,96,1853,30,38,1,88,8,Pañhaṃ nāma samuṭṭhāpetvā nicchetuṃ asakkontā ābhidhammikatthere upasaṅkamitvā pucchiṃsu.
  4048. 374048,96,1853,39,55,1,92,13,"Therā‘ yathā ekasmā ambabījā ekova aṅkuro nikkhamati, evaṃ ekāva paṭisandhi hotī’ ti saññāpesuṃ. "
  4049. 374049,96,1853,56,71,1,88,13,Athekadivasaṃ‘ kiṃ nu kho nānācetanāhi kamme āyūhite paṭisandhiyo nānā honti udāhu ekā’ ti?
  4050. 374050,96,1853,72,78,1,56,6,Pañhaṃ samuṭṭhāpetvā nicchetuṃ asakkontā there pucchiṃsu.
  4051. 374051,96,1853,79,96,1,109,14,"Therā‘ yathā bahūsu ambabījesu ropitesu bahū aṅkurā nikkhamanti, evaṃ bahukāva paṭisandhiyo hontī’ ti saññāpesuṃ. "
  4052. 374052,96,1854,2,8,1,50,6,Aparampi imasmiṃ ṭhāne ussadakittanaṃ nāma gahitaṃ.
  4053. 374053,96,1854,9,17,1,52,7,"Imesañhi sattānaṃ lobhopi ussanno hoti, dosopi mohopi; "
  4054. 374054,96,1854,18,21,1,24,3,alobhopi adosopi amohopi.
  4055. 374055,96,1854,22,27,1,37,5,Taṃ nesaṃ ussannabhāvaṃ ko niyāmetīti?
  4056. 374056,96,1854,28,30,1,18,2,Pubbahetu niyāmeti.
  4057. 374057,96,1854,31,34,1,35,3,Kammāyūhanakkhaṇeyeva nānattaṃ hoti.
  4058. 374058,96,1854,35,36,1,6,1,Kathaṃ?
  4059. 374059,96,1854,37,68,1,196,25,"‘‘ Yassa hi kammāyūhanakkhaṇe lobho balavā hoti alobho mando, adosāmohā balavanto dosamohā mandā, tassa mando alobho lobhaṃ pariyādātuṃ na sakkoti, adosāmohā pana balavanto dosamohe pariyādātuṃ sakkonti. "
  4060. 374060,96,1854,69,88,1,120,15,"Tasmā so tena kammena dinnapaṭisandhivasena nibbatto luddho hoti, sukhasīlo akkodhano, paññavā pana hoti vajirūpamañāṇo’’ ti."
  4061. 374061,96,1855,2,32,1,195,26,"‘ Yassa pana kammāyūhanakkhaṇe lobhadosā balavanto honti alobhādosā mandā, amoho balavā moho mando, so purimanayeneva luddho ceva hoti duṭṭho ca, paññavā pana hoti vajirūpamañāṇo dattābhayatthero viya."
  4062. 374062,96,1856,2,24,1,147,20,"‘ Yassa pana kammāyūhanakkhaṇe lobhādosamohā balavanto honti itare mandā, so purimanayeneva luddho ceva hoti dandho ca, sukhasīlako pana hoti akkodhano."
  4063. 374063,96,1857,2,22,1,137,19,"‘ Tathā yassa kammāyūhanakkhaṇe tayopi lobhadosamohā balavanto honti alobhādayo mandā, so purimanayeneva luddho ceva hoti duṭṭho ca mūḷho ca."
  4064. 374064,96,1858,2,27,1,169,21,"‘ Yassa pana kammāyūhanakkhaṇe alobhadosamohā balavanto honti itare mandā, so purimanayeneva appakileso hoti, dibbārammaṇampi disvā niccalo, duṭṭho pana hoti dandhapañño cāti."
  4065. 374065,96,1859,2,24,1,139,19,"‘ Yassa pana kammāyūhanakkhaṇe alobhādosamohā balavanto honti itare mandā, so purimanayeneva aluddho ceva hoti, sukhasīlako ca, dandho pana hoti."
  4066. 374066,96,1860,2,25,1,147,21,"‘ Tathā yassa kammāyūhanakkhaṇe alobhadosāmohā balavanto honti itare mandā, so purimanayeneva aluddho ceva hoti paññavā ca, duṭṭho ca pana hoti kodhano."
  4067. 374067,96,1861,2,23,1,146,19,"‘ Yassa pana kammāyūhanakkhaṇe tayopi alobhādayo balavanto honti lobhādayo mandā, so mahāsaṅgharakkhitatthero viya aluddho aduṭṭho paññavā ca hotī’ ti. "
  4068. 374068,96,1862,2,8,1,48,6,Aparampi imasmiṃ ṭhāne hetukittanaṃ nāma gahitaṃ.
  4069. 374069,96,1862,9,15,1,64,6,Tihetukakammañhi tihetukampi duhetukampi ahetukampi vipākaṃ deti.
  4070. 374070,96,1862,16,23,1,50,6,"Duhetukakammaṃ tihetukavipākaṃ na deti, itaraṃ deti. "
  4071. 374071,96,1862,24,30,1,53,5,"Tihetukakammena paṭisandhi tihetukāpi hoti, duhetukāpi; "
  4072. 374072,96,1862,31,34,1,15,3,ahetukā na hoti.
  4073. 374073,96,1862,35,39,1,36,4,Duhetukena duhetukāpi hoti ahetukāpi;
  4074. 374074,96,1862,40,43,1,16,3,tihetukā na hoti.
  4075. 374075,96,1862,44,51,1,64,6,Asaṅkhārikaṃ kusalaṃ asaṅkhārikampi sasaṅkhārikampi vipākaṃ deti.
  4076. 374076,96,1862,52,58,1,57,5,Sasaṅkhārikaṃ sasaṅkhārikampi asaṅkhārikampi vipākaṃ deti.
  4077. 374077,96,1862,59,62,1,32,3,Ārammaṇena vedanā parivattetabbā.
  4078. 374078,96,1862,63,66,1,34,3,Javanena tadārammaṇaṃ niyāmetabbaṃ.
  4079. 374079,96,1863,2,9,1,57,7,Idāni tassa tassa therassa vāde soḷasamaggādayo veditabbā.
  4080. 374080,96,1863,10,31,1,280,19,Paṭhamakāmāvacarakusalasadisena hi paṭhamamahāvipākacittena gahitapaṭisandhikassa gabbhāvāsato nikkhamitvā saṃvarāsaṃvare paṭṭhapetuṃ samatthabhāvaṃ upagatassa cakkhudvārasmiṃ‘ iṭṭhārammaṇe’ āpāthamāgate kiriyamanodhātuyā bhavaṅge anāvaṭṭiteyeva atikkamanaārammaṇānaṃ pamāṇaṃ natthi.
  4081. 374081,96,1863,32,35,1,15,3,Kasmā evaṃ hoti?
  4082. 374082,96,1863,36,37,1,19,1,Ārammaṇadubbalatāya.
  4083. 374083,96,1863,38,42,1,23,4,Ayaṃ tāva eko moghavāro.
  4084. 374084,96,1864,2,27,1,185,21,"Sace pana bhavaṅgaṃ āvaṭṭeti, kiriyamanodhātuyā bhavaṅge āvaṭṭite, voṭṭhabbanaṃ apāpetvāva antarā, cakkhuviññāṇe vā sampaṭicchane vā santīraṇe vā ṭhatvā nivattissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati. "
  4085. 374085,96,1864,28,37,1,63,9,Voṭṭhabbanavasena pana ṭhatvā ekaṃ vā dve vā cittāni pavattanti.
  4086. 374086,96,1864,38,50,1,101,12,Tato āsevanaṃ labhitvā javanaṭṭhāne ṭhatvā puna bhavaṅgaṃ otarati idampi ārammaṇadubbalatāya eva hoti.
  4087. 374087,96,1864,51,66,1,73,12,"Ayaṃ pana vāro‘ diṭṭhaṃ viya me, sutaṃ viya me’ tiādīni vadanakāle labbhati. "
  4088. 374088,96,1864,67,70,1,23,3,Ayampi dutiyo moghavāro.
  4089. 374089,96,1865,2,11,1,83,8,"Aparassa kiriyamanodhātuyā bhavaṅge āvaṭṭite vīthicittāni uppajjanti, javanaṃ javati. "
  4090. 374090,96,1865,12,16,1,41,4,Javanapariyosāne pana tadārammaṇassa vāro.
  4091. 374091,96,1865,17,21,1,38,4,Tasmiṃ anuppanneyeva bhavaṅgaṃ otarati.
  4092. 374092,96,1865,22,48,1,203,24,"Tatrāyaṃ upamā– yathā hi nadiyā āvaraṇaṃ bandhitvā mahāmātikābhimukhe udake kate udakaṃ gantvā ubhosu tīresu kedāre pūretvā atirekaṃ kakkaṭakamaggādīhi palāyitvā puna nadiṃyeva otarati, evametaṃ daṭṭhabbaṃ. "
  4093. 374093,96,1865,49,56,1,69,6,Ettha hi nadiyaṃ udakappavattanakālo viya bhavaṅgavīthippavattanakālo .
  4094. 374094,96,1865,57,62,1,67,5,Āvaraṇabandhanakālo viya kiriyamanodhātuyā bhavaṅgassa āvaṭṭanakālo.
  4095. 374095,96,1865,63,67,1,56,4,Mahāmātikāya udakappavattanakālo viya vīthicittappavatti.
  4096. 374096,96,1865,68,73,1,40,5,Ubhosu tīresu kedārapūraṇaṃ viya javanaṃ.
  4097. 374097,96,1865,74,86,1,123,12,Kakkaṭakamaggādīhi palāyitvā puna udakassa nadīotaraṇaṃ viya javanaṃ javitvā tadārammaṇe anuppanneyeva puna bhavaṅgotaraṇaṃ.
  4098. 374098,96,1865,87,92,1,51,5,Evaṃ bhavaṅgaṃ otaraṇacittānampi gaṇanapatho natthi.
  4099. 374099,96,1865,93,97,1,37,4,Idañcāpi ārammaṇadubbalatāya eva hoti.
  4100. 374100,96,1865,98,101,1,21,3,Ayaṃ tatiyo moghavāro.
  4101. 374101,96,1866,2,13,1,106,10,Sace pana balavārammaṇaṃ āpāthagataṃ hoti kiriyamanodhātuyā bhavaṅge āvaṭṭite cakkhuviññāṇādīni uppajjanti.
  4102. 374102,96,1866,14,24,1,108,10,Javanaṭṭhāne pana paṭhamakāmāvacarakusalacittaṃ javanaṃ hutvā chasattavāre javitvā tadārammaṇassa vāraṃ deti.
  4103. 374103,96,1866,25,30,1,70,5,Tadārammaṇaṃ patiṭṭhahamānaṃ taṃsadisameva mahāvipākacittaṃ patiṭṭhāti.
  4104. 374104,96,1866,31,54,1,134,17,"Idaṃ dve nāmāni labhati– paṭisandhicittasadisattā‘ mūlabhavaṅgan’ ti ca, yaṃ javanena gahitaṃ ārammaṇaṃ tassa gahitattā‘ tadārammaṇan’ ti ca. "
  4105. 374105,96,1866,55,65,1,110,10,Imasmiṃ ṭhāne cakkhuviññāṇaṃ sampaṭicchanaṃ santīraṇaṃ tadārammaṇanti cattāri vipākacittāni gaṇanūpagāni honti.
  4106. 374106,96,1867,2,14,1,109,11,"Yadā pana dutiyakusalacittaṃ javanaṃ hoti, tadā taṃsadisaṃ dutiyavipākacittameva tadārammaṇaṃ hutvā patiṭṭhāti. "
  4107. 374107,96,1867,15,20,1,25,4,Idañca dve nāmāni labhati .
  4108. 374108,96,1867,21,34,1,86,9,Paṭisandhicittena asadisattā‘ āgantukabhavaṅgan’ ti ca purimanayeneva‘ tadārammaṇan’ ti ca.
  4109. 374109,96,1867,35,41,1,42,6,Iminā saddhiṃ purimāni cattāri pañca honti.
  4110. 374110,96,1868,2,14,1,106,11,"Yadā pana tatiyakusalacittaṃ javanaṃ hoti, tadā taṃsadisaṃ tatiyavipākacittaṃ tadārammaṇaṃ hutvā patiṭṭhāti. "
  4111. 374111,96,1868,15,28,1,76,9,Idampi vuttanayeneva‘ āgantukabhavaṅgaṃ’‘ tadārammaṇan’ ti ca dve nāmāni labhati.
  4112. 374112,96,1868,29,35,1,38,6,Iminā saddhiṃ purimāni pañca cha honti.
  4113. 374113,96,1869,2,14,1,110,11,"Yadā pana catutthakusalacittaṃ javanaṃ hoti, tadā taṃsadisaṃ catutthavipākacittaṃ tadārammaṇaṃ hutvā patiṭṭhāti. "
  4114. 374114,96,1869,15,29,1,76,9,Idampi vuttanayeneva‘ āgantukabhavaṅgaṃ’‘ tadārammaṇan’ ti ca dve nāmāni labhati.
  4115. 374115,96,1869,30,36,1,38,6,Iminā saddhiṃ purimāni cha satta honti.
  4116. 374116,96,1870,2,16,1,109,11,"Yadā pana tasmiṃ dvāre‘ iṭṭhamajjhattārammaṇaṃ’ āpāthamāgacchati, tatrāpi vuttanayeneva tayo moghavārā labbhanti. "
  4117. 374117,96,1870,17,25,1,79,8,Yasmā pana ārammaṇena vedanā parivattati tasmā tattha upekkhāsahagatasantīraṇaṃ.
  4118. 374118,96,1870,26,33,1,132,7,Catunnañca upekkhāsahagatamahākusalajavanānaṃ pariyosāne cattāri upekkhāsahagatamahāvipākacittāneva tadārammaṇabhāvena patiṭṭhahanti.
  4119. 374119,96,1870,34,47,1,77,9,Tānipi vuttanayeneva‘ āgantukabhavaṅgaṃ’‘ tadārammaṇan’ ti ca dve nāmāni labhanti.
  4120. 374120,96,1870,48,54,1,34,4,‘ Piṭṭhibhavaṅgānī’ tipi vuccanti eva.
  4121. 374121,96,1870,55,63,1,54,8,Iti imāni pañca purimehi sattahi saddhiṃ dvādasa honti.
  4122. 374122,96,1870,64,74,1,73,8,"Evaṃ cakkhudvāre dvādasa, sotadvārādīsu dvādasa dvādasāti, samasaṭṭhi honti. "
  4123. 374123,96,1870,75,84,1,69,8,Evaṃ ekāya cetanāya kamme āyūhite samasaṭṭhi vipākacittāni uppajjanti.
  4124. 374124,96,1870,85,94,1,93,8,"Aggahitaggahaṇena pana cakkhudvāre dvādasa, sotaghānajivhākāyaviññāṇāni cattārīti soḷasa honti. "
  4125. 374125,96,1871,2,16,1,110,13,Imasmiṃ ṭhāne ambopamaṃ nāma gaṇhiṃsu– eko kira puriso phalitambarukkhamūle sasīsaṃ pārupitvā nipanno niddāyati.
  4126. 374126,96,1871,17,31,1,95,12,Athekaṃ ambapakkaṃ vaṇṭato muccitvā tassa kaṇṇasakkhaliṃ puñchamānaṃ viya‘ than’ ti bhūmiyaṃ pati.
  4127. 374127,96,1871,32,38,1,46,6,So tassa saddena pabujjhitvā ummīletvā olokesi.
  4128. 374128,96,1871,39,47,1,70,8,Tato hatthaṃ pasāretvā phalaṃ gahetvā madditvā upasiṅghitvā paribhuñji.
  4129. 374129,96,1872,2,10,1,76,7,"Tattha , tassa purisassa ambarukkhamūle niddāyanakālo viya bhavaṅgasamaṅgikālo. "
  4130. 374130,96,1872,11,20,1,105,9,Ambapakkassa vaṇṭato muccitvā kaṇṇasakkhaliṃ puñchamānassa patanakālo viya ārammaṇassa pasādaghaṭṭanakālo.
  4131. 374131,96,1872,21,29,1,73,7,Tena saddena pabuddhakālo viya kiriyamanodhātuyā bhavaṅgassa āvaṭṭitakālo.
  4132. 374132,96,1872,30,35,1,67,5,Ummīletvā olokitakālo viya cakkhuviññāṇassa dassanakiccasādhanakālo.
  4133. 374133,96,1872,36,43,1,81,7,Hatthaṃ pasāretvā gahitakālo viya vipākamanodhātuyā ārammaṇassa sampaṭicchitakālo.
  4134. 374134,96,1872,44,50,1,75,6,Gahetvā madditakālo viya vipākamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇassa santīraṇakālo.
  4135. 374135,96,1872,51,57,1,74,5,Upasiṅghitakālo viya kiriyamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇassa vavatthāpitakālo .
  4136. 374136,96,1872,58,63,1,58,5,Paribhuttakālo viya javanassa ārammaṇarasaṃ anubhavitakālo.
  4137. 374137,96,1872,64,68,1,21,4,Ayaṃ upamā kiṃ dīpeti?
  4138. 374138,96,1872,69,72,1,37,3,Ārammaṇassa pasādaghaṭṭanameva kiccaṃ.
  4139. 374139,96,1872,73,91,1,263,14,"Tena pasāde ghaṭṭite kiriyamanodhātuyā bhavaṅgāvaṭṭanameva, cakkhuviññāṇassa dassanamattakameva, vipākamanodhātuyā ārammaṇasampaṭicchanamattakameva, vipākamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇasantīraṇamattakameva, kiriyamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇavavatthāpanamattakameva kiccaṃ. "
  4140. 374140,96,1872,92,98,1,58,6,Ekantena pana ārammaṇarasaṃ javanameva anubhavatīti dīpeti.
  4141. 374141,96,1873,2,43,1,198,32,"Ettha ca‘ tvaṃ bhavaṅgaṃ nāma hohi, tvaṃ āvajjanaṃ nāma, tvaṃ dassanaṃ nāma, tvaṃ sampaṭicchanaṃ nāma, tvaṃ santīraṇaṃ nāma, tvaṃ voṭṭhabbanaṃ nāma, tvaṃ javanaṃ nāma, hohī’ ti koci kattā vā kāretā vā natthi. "
  4142. 374142,96,1874,2,15,1,117,12,Imasmiṃ pana ṭhāne pañcavidhaṃ niyāmaṃ nāma gaṇhiṃsu– bījaniyāmaṃ utuniyāmaṃ kammaniyāmaṃ dhammaniyāmaṃ cittaniyāmanti.
  4143. 374143,96,1874,16,40,1,260,19,"Tattha kulatthagacchassa uttaraggabhāvo, dakkhiṇavalliyā dakkhiṇato rukkhapariharaṇaṃ, sūriyāvaṭṭapupphānaṃ sūriyābhimukhabhāvo, māluvalatāya rukkhābhimukhagamanameva, nāḷikerassa matthake chiddasabbhāvoti tesaṃ tesaṃ bījānaṃ taṃtaṃsadisaphaladānaṃ bījaniyāmo nāma. "
  4144. 374144,96,1874,41,51,1,99,10,Tasmiṃ tasmiṃ samaye tesaṃ tesaṃ rukkhānaṃ ekappahāreneva pupphaphalapallavaggahaṇaṃ utuniyāmo nāma.
  4145. 374145,96,1874,52,55,1,49,3,Tihetukakammaṃ tihetukaduhetukāhetukavipākaṃ deti.
  4146. 374146,96,1874,56,71,1,131,13,"Duhetukakammaṃ duhetukāhetukavipākaṃ deti, tihetukaṃ na detīti, evaṃ tassa tassa kammassa taṃtaṃsadisavipākadānameva kammaniyāmo nāma. "
  4147. 374147,96,1875,2,6,1,54,4,Aparopi kammasarikkhakavipākavaseneva kammaniyāmo hoti.
  4148. 374148,96,1875,7,17,1,84,8,Tassa dīpanatthamidaṃ vatthuṃ kathenti– sammāsambuddhakāle sāvatthiyā dvāragāmo jhāyi .
  4149. 374149,96,1875,18,27,1,80,9,Tato pajjalitaṃ tiṇakaraḷaṃ uṭṭhahitvā ākāsena gacchato kākassa gīvāya paṭimuñci.
  4150. 374150,96,1875,28,33,1,40,5,So viravanto bhūmiyaṃ patitvā kālamakāsi.
  4151. 374151,96,1875,34,40,1,38,5,Mahāsamuddepi ekā nāvā niccalā aṭṭhāsi.
  4152. 374152,96,1875,41,47,1,65,6,Heṭṭhā kenaci niruddhabhāvaṃ apassantā kāḷakaṇṇisalākaṃ vicāresuṃ.
  4153. 374153,96,1875,48,53,1,36,5,Sā nāvikasseva upāsikāya hatthe pati.
  4154. 374154,96,1875,54,65,1,63,10,"Tato ekissā kāraṇā mā sabbe nassantu, udake naṃ khipāmāti āhaṃsu. "
  4155. 374155,96,1875,66,80,1,101,12,Nāviko‘ na sakkhissāmi etaṃ udake uppilavamānaṃ passitun’ ti vālikāghaṭaṃ gīvāyaṃ bandhāpetvā khipāpesi.
  4156. 374156,96,1875,81,86,1,44,5,Taṅkhaṇaññeva nāvā khittasaro viya pakkhandi.
  4157. 374157,96,1875,87,91,1,23,4,Eko bhikkhu leṇe vasati.
  4158. 374158,96,1875,92,97,1,43,5,Mahantaṃ pabbatakūṭaṃ patitvā dvāraṃ pidahi.
  4159. 374159,96,1875,98,103,1,36,5,Taṃ sattame divase sayameva apagataṃ.
  4160. 374160,96,1875,104,114,1,100,10,Sammāsambuddhassa jetavane nisīditvā dhammaṃ kathentassa imāni tīṇi vatthūni ekappahāreneva ārocesuṃ.
  4161. 374161,96,1875,115,131,1,82,13,"Satthā‘ na etaṃ aññehi kataṃ, tehi katakammameva tan’ ti atītaṃ āharitvā dassento āha– "
  4162. 374162,96,1876,2,15,1,109,13,Kāko purimattabhāve manusso hutvā ekaṃ duṭṭhagoṇaṃ dametuṃ asakkonto gīvāya palālaveṇiṃ bandhitvā aggiṃ adāsi.
  4163. 374163,96,1876,16,19,1,16,3,Goṇo teneva mato.
  4164. 374164,96,1876,20,29,1,60,9,Idāni taṃ kammaṃ etassa ākāsena gacchatopi na muccituṃ adāsi.
  4165. 374165,96,1876,30,35,1,39,5,Sāpi itthī purimattabhāve ekā itthīyeva.
  4166. 374166,96,1876,36,47,1,87,10,"Eko kukkuro tāya paricito hutvā araññaṃ gacchantiyā saddhiṃ gacchati, saddhimevāgacchati. "
  4167. 374167,96,1876,48,57,1,60,7,Manussā‘ nikkhanto idāni amhākaṃ sunakhaluddako’ ti uppaṇḍenti.
  4168. 374168,96,1876,58,69,1,89,11,Sā tena aṭṭīyamānā kukkuraṃ nivāretuṃ asakkontī vālikāghaṭaṃ gīvāya bandhitvā udake khipi.
  4169. 374169,96,1876,70,76,1,46,6,Taṃ kammaṃ tassā samuddamajjhe muccituṃ nādāsi.
  4170. 374170,96,1876,77,88,1,102,11,Sopi bhikkhu purimattabhāve gopālako hutvā bilaṃ paviṭṭhāya godhāya sākhābhaṅgamuṭṭhiyā dvāraṃ thakesi.
  4171. 374171,96,1876,89,95,1,40,6,Tato sattame divase sayaṃ āgantvā vivari.
  4172. 374172,96,1876,96,100,1,24,3,Godhā kampamānā nikkhami.
  4173. 374173,96,1876,101,105,1,22,4,Karuṇāya taṃ na māresi.
  4174. 374174,96,1876,106,114,1,69,8,Taṃ kammaṃ tassa pabbatantaraṃ pavisitvā nisinnassa muccituṃ nādāsīti.
  4175. 374175,96,1876,115,121,1,47,6,Imāni tīṇi vatthūni samodhānetvā imaṃ gāthamāha–
  4176. 374176,96,1877,2,8,1,30,5,"‘ ‘ Na antalikkhe na samuddamajjhe, "
  4177. 374177,96,1878,2,7,1,29,4,Na pabbatānaṃ vivaraṃ pavissa;
  4178. 374178,96,1879,2,6,1,27,4,"Na vijjate so jagatippadeso, "
  4179. 374179,96,1880,2,16,1,34,4,Yatthaṭṭhito mucceyya pāpakammā’’ ti.( dha. pa.127);
  4180. 374180,96,1881,2,6,1,27,3,Ayampi kammaniyāmoyeva nāma.
  4181. 374181,96,1881,7,11,1,40,4,Aññānipi evarūpāni vatthūni kathetabbāni.
  4182. 374182,96,1882,2,21,1,198,15,"Bodhisattānaṃ pana paṭisandhiggahaṇe, mātukucchito nikkhamane, abhisambodhiyaṃ tathāgatassa dhammacakkappavattane, āyusaṅkhārassa ossajjane, parinibbāne ca dasasahassacakkavāḷakampanaṃ dhammaniyāmo nāma. "
  4183. 374183,96,1883,2,62,1,470,50,"Ārammaṇena pana pasāde ghaṭṭite‘ tvaṃ āvajjanaṃ nāma hohi… pe… tvaṃ javanaṃ nāma hohī’ ti koci kattā vā kāretā vā natthi, attano attano pana dhammatāya eva ārammaṇena pasādassa ghaṭṭitakālato paṭṭhāya kiriyamanodhātucittaṃ bhavaṅgaṃ āvaṭṭeti, cakkhuviññāṇaṃ dassanakiccaṃ sādheti, vipākamanodhātu sampaṭicchanakiccaṃ sādheti, vipākamanoviññāṇadhātu santīraṇakiccaṃ sādheti, kiriyamanoviññāṇadhātu voṭṭhabbanakiccaṃ sādheti, javanaṃ ārammaṇarasaṃ anubhavatīti ayaṃ cittaniyāmo nāma. "
  4184. 374184,96,1883,63,66,1,19,3,Ayaṃ idha adhippeto.
  4185. 374185,96,1884,2,12,1,157,10,Sasaṅkhārikatihetukakusalenāpi upekkhāsahagatehi asaṅkhārikasasaṅkhārikakusalacittehipi kamme āyūhite taṃsadisavipākacittehi ādinnāya paṭisandhiyā eseva nayo.
  4186. 374186,96,1884,13,26,1,117,9,Upekkhāsahagatadvaye pana paṭhamaṃ‘ iṭṭhamajjhattārammaṇavasena’ pavattiṃ dassetvā pacchā‘ iṭṭhārammaṇavasena’ dassetabbā.
  4187. 374187,96,1885,2,10,1,61,8,Evampi ekekasmiṃ dvāre dvādasa dvādasa hutvā samasaṭṭhi honti.
  4188. 374188,96,1885,11,15,1,49,4,Aggahitaggahaṇena soḷasa vipākacittāni uppajjanti.
  4189. 374189,96,1886,2,8,1,52,5,Imasmiṃ ṭhāne pañcaucchunāḷiyantopamaṃ nāma gaṇhiṃsu.
  4190. 374190,96,1886,9,31,1,169,19,Ucchupīḷanasamaye kira ekasmā gāmā ekādasa yantavāhā nikkhamitvā ekaṃ ucchuvāṭaṃ disvā tassa paripakkabhāvaṃ ñatvā ucchusāmikaṃ upasaṅkamitvā‘ yantavāhā mayan’ ti ārocesuṃ.
  4191. 374191,96,1886,32,43,1,61,9,So‘ ahaṃ tumheyeva pariyesāmī’ ti ucchusālaṃ te gahetvā agamāsi.
  4192. 374192,96,1886,44,63,1,106,15,"Te tattha nāḷiyantaṃ sajjetvā‘ mayaṃ ekādasa janā, aparampi ekaṃ laddhuṃ vaṭṭati, vetanena gaṇhathā’ ti āhaṃsu. "
  4193. 374193,96,1886,64,77,1,84,11,Ucchusāmiko‘ ahameva sahāyo bhavissāmī’ ti ucchūnaṃ sālaṃ pūrāpetvā tesaṃ sahāyo ahosi.
  4194. 374194,96,1886,78,113,1,250,29,"Te attano attano kiccāni katvā, phāṇitapācakena ucchurase pakke, guḷabandhakena baddhe, ucchusāmikena tulayitvā bhāgesu dinnesu, attano attano bhāgaṃ ādāya ucchusālaṃ sāmikassa paṭicchāpetvā, eteneva upāyena aparāsupi catūsu sālāsu kammaṃ katvā pakkamiṃsu. "
  4195. 374195,96,1887,2,9,1,50,7,Tattha pañca yantasālā viya pañca pasādā daṭṭhabbā.
  4196. 374196,96,1887,10,15,1,37,5,Pañca ucchuvāṭā viya pañca ārammaṇāni.
  4197. 374197,96,1887,16,21,1,54,5,Ekādasa vicaraṇakayantavāhā viya ekādasa vipākacittāni.
  4198. 374198,96,1887,22,26,1,41,4,Pañca ucchusālāsāmino viya pañcaviññāṇāni.
  4199. 374199,96,1887,27,46,1,213,19,Paṭhamakasālāyaṃ sāmikena saddhiṃ dvādasannaṃ janānaṃ ekatova hutvā katakammānaṃ bhāgaggahaṇakālo viya ekādasannaṃ vipākacittānaṃ cakkhuviññāṇena saddhiṃ ekato hutvā cakkhudvāre rūpārammaṇe sakasakakiccakaraṇakālo.
  4200. 374200,96,1887,47,53,1,82,6,Sālāsāmikassa sālāya sampaṭicchanakālo viya cakkhuviññāṇassa dvārasaṅkantiakaraṇaṃ.
  4201. 374201,96,1887,54,73,1,208,19,Dutiya tatiya catuttha pañcamasālāya dvādasannaṃ ekato hutvā katakammānaṃ bhāgaggahaṇakālo viya ekādasannaṃ vipākacittānaṃ kāyaviññāṇena saddhiṃ ekato hutvā kāyadvāre phoṭṭhabbārammaṇe sakasakakiccakaraṇakālo.
  4202. 374202,96,1887,74,81,1,91,7,Sālāsāmikassa sālāya sampaṭicchanakālo viya kāyaviññāṇassa dvārasaṅkantiakaraṇaṃ veditabbaṃ.
  4203. 374203,96,1887,82,89,1,64,7,Ettāvatā tihetukakammena paṭisandhi tihetukā hotīti vāro kathito.
  4204. 374204,96,1887,90,100,1,64,9,"Yā pana tena duhetukapaṭisandhi hoti, sā paṭicchannāva hutvā gatā. "
  4205. 374205,96,1888,2,10,1,64,7,Idāni duhetukakammena duhetukā paṭisandhi {hotī}ti vāro kathetabbo.
  4206. 374206,96,1888,11,28,1,188,14,Duhetukena hi somanassasahagataasaṅkhārikacittena kamme āyūhite taṃsadiseneva duhetukavipākacittena gahitapaṭisandhikassa vuttanayeneva cakkhudvāre ‘ iṭṭhārammaṇe’ āpāthamāgate tayo moghavārā.
  4207. 374207,96,1888,29,33,1,97,4,Duhetukasomanassasahagataasaṅkhārikajavanāvasāne taṃsadisameva mūlabhavaṅgasaṅkhātaṃ tadārammaṇaṃ.
  4208. 374208,96,1888,34,38,1,77,4,Sasaṅkhārikajavanāvasāne taṃsadisameva āgantukabhavaṅgasaṅkhātaṃ tadārammaṇaṃ.
  4209. 374209,96,1888,39,49,1,102,8,‘ Iṭṭhamajjhattārammaṇe’ dvinnaṃ upekkhāsahagatajavanānaṃ avasāne tādisāneva dve tadārammaṇāni uppajjanti.
  4210. 374210,96,1888,50,59,1,60,8,Idha ekekasmiṃ dvāre aṭṭha aṭṭha katvā samacattālīsa cittāni.
  4211. 374211,96,1888,60,69,1,92,8,"Aggahitaggahaṇena pana cakkhudvāre aṭṭha, sotaghānajivhākāyaviññāṇāni cattārīti dvādasa honti. "
  4212. 374212,96,1888,70,79,1,66,8,Evaṃ ekāya cetanāya kamme āyūhite dvādasa vipākacittāni uppajjanti.
  4213. 374213,96,1888,80,83,1,37,3,Ambopamapañcaniyāmakathā pākatikā eva.
  4214. 374214,96,1888,84,88,1,68,4,Duhetukasesacittattayasadisavipākena gahitapaṭisandhikepi eseva nayo.
  4215. 374215,96,1888,89,93,1,40,4,Yantavāhopamāya panettha satta yantavāhā.
  4216. 374216,96,1888,94,105,1,92,11,Tehi tattha yante nāma sajjite sālāsāmikaṃ aṭṭhamaṃ katvā vuttanayānusārena yojanā veditabbā.
  4217. 374217,96,1888,106,112,1,63,6,Ettāvatā duhetukakammena duhetukapaṭisandhi hotīti vāro kathito.
  4218. 374218,96,1889,2,17,1,208,14,Idāni ahetukapaṭisandhikathā hoti– catunnañhi duhetukakusalacittānaṃ aññatarena kamme āyūhite kusalavipākaupekkhāsahagatāhetukamanoviññāṇadhātucittena gahitapaṭisandhikassa paṭisandhi kammasadisāti na vattabbā.
  4219. 374219,96,1889,18,22,1,37,4,Kammañhi duhetukaṃ paṭisandhi ahetukā.
  4220. 374220,96,1889,23,34,1,108,9,Tassa vuḍḍhippattassa cakkhudvāre‘ iṭṭhamajjhattārammaṇe’ āpāthamāgate purimanayeneva tayo moghavārā veditabbā.
  4221. 374221,96,1889,35,43,1,109,8,Catunnaṃ pana duhetukakusalacittānaṃ aññatarajavanassa pariyosāne ahetukacittaṃ tadārammaṇabhāvena patiṭṭhāti.
  4222. 374222,96,1889,44,55,1,52,7,Taṃ‘ mūlabhavaṅgaṃ’‘ tadārammaṇan’ ti dve nāmāni labhati.
  4223. 374223,96,1889,56,68,1,146,12,Evamettha cakkhuviññāṇaṃ sampaṭicchanaṃ upekkhāsahagatasantīraṇaṃ tadārammaṇampi upekkhāsahagatamevāti tesu ekaṃ gahetvā gaṇanūpagāni tīṇeva honti.
  4224. 374224,96,1890,2,9,1,67,6,‘ Iṭṭhārammaṇe’ pana santīraṇampi tadārammaṇampi somanassasahagatameva.
  4225. 374225,96,1890,10,17,1,45,7,Tesu ekaṃ gahetvā purimāni tīṇi cattāri honti.
  4226. 374226,96,1890,18,33,1,117,14,Evaṃ pañcasu dvāresu cattāri cattāri katvā ekāya cetanāya kamme āyūhite vīsati vipākacittāni uppajjantīti veditabbāni.
  4227. 374227,96,1890,34,42,1,92,8,Aggahitaggahaṇena pana cakkhudvāre cattāri sotaghānajivhākāyaviññāṇāni cattārīti aṭṭha honti.
  4228. 374228,96,1890,43,48,1,24,3,Idaṃ‘ ahetukaṭṭhakaṃ’ nāma.
  4229. 374229,96,1890,49,52,1,26,3,Idaṃ manussalokena gahitaṃ.
  4230. 374230,96,1891,2,7,1,36,5,Catūsu pana apāyesu pavatte labbhati.
  4231. 374231,96,1891,8,27,1,177,18,"Yadā hi mahāmoggallānatthero niraye padumaṃ māpetvā padumakaṇṇikāya nisinno nerayikānaṃ dhammakathaṃ kathesi, tadā tesaṃ theraṃ passantānaṃ kusalavipākaṃ cakkhuviññāṇaṃ uppajjati. "
  4232. 374232,96,1891,28,61,1,315,26,"Saddaṃ suṇantānaṃ sotaviññāṇaṃ, candanavane divāvihāraṃ nisīditvā gatassa cīvaragandhaghāyanakāle ghānaviññāṇaṃ, nirayaggiṃ nibbāpetuṃ devaṃ vassāpetvā pānīyadānakāle jivhāviññāṇaṃ, mandamandavātasamuṭṭhāpanakāle kāyaviññāṇanti evaṃ cakkhuviññāṇādīni pañca , ekaṃ sampaṭicchanaṃ, dve santīraṇānīti ahetukaṭṭhakaṃ labbhati . "
  4233. 374233,96,1891,62,66,1,54,4,Nāgasupaṇṇavemānikapetānampi akusalena paṭisandhi hoti.
  4234. 374234,96,1891,67,70,1,25,3,Pavatte kusalaṃ vipaccati.
  4235. 374235,96,1891,71,74,1,41,3,Tathā cakkavattino maṅgalahatthiassādīnaṃ.
  4236. 374236,96,1891,75,82,1,68,5,Ayaṃ tāva‘ iṭṭhaiṭṭhamajjhattārammaṇesu’ kusalajavanavasena kathāmaggo.
  4237. 374237,96,1892,2,13,1,126,10,‘ Iṭṭhārammaṇe’ pana catūsu somanassasahagatākusalacittesu javitesu kusalavipākaṃ somanassasahagatāhetukacittaṃ tadārammaṇaṃ hoti.
  4238. 374238,96,1892,14,24,1,130,8,‘ Iṭṭhamajjhattārammaṇe’ catūsu upekkhāsahagatalobhasampayuttesu javitesu kusalavipākaṃ upekkhāsahagatāhetukacittaṃ tadārammaṇaṃ hoti.
  4239. 374239,96,1892,25,39,1,94,12,Yaṃ pana‘ javanena tadārammaṇaṃ niyametabban’ ti vuttaṃ taṃ kusalaṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ.
  4240. 374240,96,1892,40,45,1,73,5,Domanassasahagatajavanānantaraṃ tadārammaṇaṃ uppajjamānaṃ kiṃ uppajjatīti?
  4241. 374241,96,1892,46,48,1,51,2,Akusalavipākāhetukamanoviññāṇadhātucittaṃ uppajjati.
  4242. 374242,96,1893,2,11,1,64,9,Idaṃ pana javanaṃ kusalatthāya vā akusalatthāya vā ko niyāmetīti?
  4243. 374243,96,1893,12,14,1,28,2,Āvajjanañceva voṭṭhabbanañca.
  4244. 374244,96,1893,15,26,1,106,11,Āvajjanena hi yoniso āvaṭṭite voṭṭhabbanena yoniso vavatthāpite javanaṃ akusalaṃ bhavissatīti aṭṭhānametaṃ.
  4245. 374245,96,1893,27,38,1,106,10,Āvajjanena ayoniso āvaṭṭite voṭṭhabbanena ayoniso vavatthāpite javanaṃ kusalaṃ bhavissatītipi aṭṭhānametaṃ.
  4246. 374246,96,1893,39,52,1,96,12,"Ubhayena pana yoniso āvaṭṭite vavatthāpite ca javanaṃ kusalaṃ hoti, ayoniso akusalanti veditabbaṃ."
  4247. 374247,96,1894,2,12,1,64,9,‘ Iṭṭhārammaṇe’ pana kaṅkhato uddhatassa ca tadārammaṇaṃ kiṃ hotīti?
  4248. 374248,96,1894,13,43,1,242,22,"Iṭṭhārammaṇasmiṃ kaṅkhatu vā mā vā, uddhato vā hotu mā vā, kusalavipākāhetukasomanassacittameva tadārammaṇaṃ hoti,‘ iṭṭhamajjhattārammaṇe’‘ kusalavipākāhetukaupekkhāsahagatan’ ti, ayaṃ panettha saṅkhepato atthadīpano mahādhammarakkhitattheravādo nāma. "
  4249. 374249,96,1894,44,50,1,73,6,Somanassasahagatasmiñhi javane javite pañca tadārammaṇāni gavesitabbānīti.
  4250. 374250,96,1894,51,56,1,53,5,Upekkhāsahagatasmiṃ javane javite cha gavesitabbānīti.
  4251. 374251,96,1895,2,25,1,194,19,"Atha yadā somanassasahagatapaṭisandhikassa pavatte jhānaṃ nibbattetvā pamādena parihīnajjhānassa‘ paṇītadhammo me naṭṭho’ ti paccavekkhato vippaṭisāravasena domanassaṃ uppajjati, tadā kiṃ uppajjati?"
  4252. 374252,96,1895,26,34,1,82,6,‘ Somanassānantarañhi domanassaṃ domanassānantarañca somanassaṃ’ paṭṭhāne paṭisiddhaṃ.
  4253. 374253,96,1895,35,42,1,76,7,Mahaggatadhammaṃ ārabbha javane javite tadārammaṇampi tattheva paṭisiddhanti?
  4254. 374254,96,1895,43,53,1,100,8,"Kusalavipākā vā akusalavipākā vā upekkhāsahagatāhetukamanoviññāṇadhātu uppajjati , kimassā āvajjananti?"
  4255. 374255,96,1895,54,61,1,51,5,‘ Bhavaṅgāvajjanānaṃ viya natthassā āvajjanakiccan’ ti.
  4256. 374256,96,1895,62,79,1,94,14,"‘ Etāni tāva attano ninnattā ca ciṇṇattā ca samudācārattā ca uppajjantu, ayaṃ kathaṃ uppajjatī’ ti?"
  4257. 374257,96,1895,80,101,1,207,15,"‘ Yathā nirodhassa anantarapaccayaṃ nevasaññānāsaññāyatanaṃ, nirodhā vuṭṭhahantassa phalasamāpatticittaṃ, ariyamaggacittaṃ, maggānantarāni phalacittāni, evaṃ asantepi āvajjane, ninnaciṇṇasamudācārabhāvena uppajjati. "
  4258. 374258,96,1895,102,114,1,70,10,"Vinā hi āvajjanena cittaṃ uppajjati, ārammaṇena pana vinā nuppajjatī’ ti."
  4259. 374259,96,1895,115,120,1,23,3,‘ Atha kimassārammaṇan’ ti?
  4260. 374260,96,1895,121,125,1,34,3,‘ Rūpādīsu parittadhammesu aññataraṃ.
  4261. 374261,96,1895,126,142,1,96,14,"Etesu hi yadeva tasmiṃ samaye āpāthamāgataṃ hoti, taṃ ārabbha etaṃ cittaṃ uppajjatī’ ti veditabbaṃ. "
  4262. 374262,96,1896,2,11,1,74,8,Idāni sabbesampi etesaṃ cittānaṃ pākaṭabhāvatthaṃ ayaṃ pakiṇṇakanayo vutto–
  4263. 374263,96,1897,2,10,1,45,7,"Suttaṃ dovāriko ca, gāmillo ambo koliyakena ca; "
  4264. 374264,96,1898,2,9,1,59,6,"Jaccandho pīṭhasappī ca, visayaggāho ca upanissayamatthasoti. "
  4265. 374265,96,1899,2,18,1,97,13,"Tattha ‘ suttan’ ti, eko panthamakkaṭako pañcasu disāsu suttaṃ pasāretvā jālaṃ katvā majjhe nipajjati. "
  4266. 374266,96,1899,19,39,1,181,20,Paṭhamadisāya pasāritasutte pāṇakena vā paṭaṅgena vā makkhikāya vā pahaṭe nipannaṭṭhānato calitvā nikkhamitvā suttānusārena gantvā tassa yūsaṃ pivitvā punaāgantvā tattheva nipajjati.
  4267. 374267,96,1899,40,44,1,42,4,Dutiyadisādīsu pahaṭakālepi evameva karoti.
  4268. 374268,96,1900,2,8,1,53,6,Tattha pañcasu disāsu pasāritasuttaṃ viya pañcapasādā.
  4269. 374269,96,1900,9,13,1,35,4,Majjhe nipannamakkaṭako viya cittaṃ.
  4270. 374270,96,1900,14,20,1,67,6,Pāṇakādīhi suttaghaṭṭanakālo viya ārammaṇena pasādassa ghaṭṭitakālo.
  4271. 374271,96,1900,21,31,1,118,10,Majjhe nipannamakkaṭakassa calanaṃ viya pasādaghaṭṭanakaṃ ārammaṇaṃ gahetvā kiriyamanodhātuyā bhavaṅgassa āvaṭṭitakālo.
  4272. 374272,96,1900,32,36,1,48,4,Suttānusārena gamanakālo viya vīthicittappavatti.
  4273. 374273,96,1900,37,45,1,61,7,Sīse vijjhitvā yūsapivanaṃ viya javanassa ārammaṇe javitakālo.
  4274. 374274,96,1900,46,54,1,79,8,Punaāgantvā majjhe nipajjanaṃ viya cittassa hadayavatthumeva nissāya pavattanaṃ.
  4275. 374275,96,1901,2,6,1,23,4,Idaṃ opammaṃ kiṃ dīpeti?
  4276. 374276,96,1901,7,15,1,105,8,Ārammaṇena pasāde ghaṭṭite pasādavatthukacittato hadayarūpavatthukacittaṃ paṭhamataraṃ uppajjatīti dīpeti.
  4277. 374277,96,1901,16,22,1,57,6,Ekekaṃ ārammaṇaṃ dvīsu dvīsu dvāresu āpāthamāgacchatītipi.
  4278. 374278,96,1902,2,12,1,41,7,"‘ Dovāriko’ ti , eko rājā sayanagato niddāyati. "
  4279. 374279,96,1902,13,18,1,41,5,Tassa paricārako pāde parimajjanto nisīdi.
  4280. 374280,96,1902,19,22,1,27,3,Badhiradovāriko dvāre ṭhito.
  4281. 374281,96,1902,23,27,1,30,4,Tayo paṭihārā paṭipāṭiyā ṭhitā.
  4282. 374282,96,1902,28,36,1,67,8,Atheko paccantavāsī manusso paṇṇākāraṃ ādāya āgantvā dvāraṃ ākoṭesi.
  4283. 374283,96,1902,37,41,1,32,4,Badhiradovāriko saddaṃ na suṇāti.
  4284. 374284,96,1902,42,45,1,28,3,Pādaparimajjako saññaṃ adāsi.
  4285. 374285,96,1902,46,51,1,35,5,Tāya saññāya dvāraṃ vivaritvā passi.
  4286. 374286,96,1902,52,63,1,80,9,"Paṭhamapaṭihāro paṇṇākāraṃ gahetvā dutiyassa adāsi, dutiyo tatiyassa, tatiyo rañño. "
  4287. 374287,96,1902,64,66,1,15,2,Rājā paribhuñji.
  4288. 374288,96,1903,2,9,1,38,6,Tattha so rājā viya javanaṃ daṭṭhabbaṃ.
  4289. 374289,96,1903,10,13,1,30,3,Pādaparimajjako viya āvajjanaṃ.
  4290. 374290,96,1903,14,17,1,35,3,Badhiradovāriko viya cakkhuviññāṇaṃ.
  4291. 374291,96,1903,18,24,1,54,6,Tayo paṭihārā viya sampaṭicchanādīni tīṇi vīthicittāni.
  4292. 374292,96,1903,25,33,1,85,8,Paccantavāsino paṇṇākāraṃ ādāya āgantvā dvārākoṭanaṃ viya ārammaṇassa pasādaghaṭṭanaṃ.
  4293. 374293,96,1903,34,41,1,83,7,Pādaparimajjakena saññāya dinnakālo viya kiriyamanodhātuyā bhavaṅgassa āvaṭṭitakālo.
  4294. 374294,96,1903,42,50,1,109,8,Tena dinnasaññāya badhiradovārikassa dvāravivaraṇakālo viya cakkhuviññāṇassa ārammaṇe dassanakiccasādhanakālo.
  4295. 374295,96,1903,51,58,1,94,7,Paṭhamapaṭihārena paṇṇākārassa gahitakālo viya vipākamanodhātuyā ārammaṇassa sampaṭicchitakālo.
  4296. 374296,96,1903,59,66,1,85,7,Paṭhamena dutiyassa dinnakālo viya vipākamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇassa santīraṇakālo.
  4297. 374297,96,1903,67,74,1,87,7,Dutiyena tatiyassa dinnakālo viya kiriyamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇassa vavatthāpitakālo.
  4298. 374298,96,1903,75,82,1,67,7,Tatiyena rañño dinnakālo viya voṭṭhabbanena javanassa niyyāditakālo.
  4299. 374299,96,1903,83,88,1,60,5,Rañño paribhogakālo viya javanassa ārammaṇarasānubhavanakālo.
  4300. 374300,96,1904,2,6,1,23,4,Idaṃ opammaṃ kiṃ dīpeti?
  4301. 374301,96,1904,7,17,1,163,8,"Ārammaṇassa pasādaghaṭṭamattanameva kiccaṃ, kiriyamanodhātuyā bhavaṅgāvaṭṭanamattameva, cakkhuviññāṇādīnaṃ dassanasampaṭicchanasantīraṇavavatthāpanamattāneva kiccāni. "
  4302. 374302,96,1904,18,24,1,56,6,Ekantena pana javanameva ārammaṇarasaṃ anubhotīti dīpeti.
  4303. 374303,96,1905,2,13,1,65,8,"‘ Gāmillo’ ti , sambahulā gāmadārakā antaravīthiyaṃ paṃsukīḷaṃ kīḷanti. "
  4304. 374304,96,1905,14,18,1,37,4,Tatthekassa hatthe kahāpaṇo paṭihaññi.
  4305. 374305,96,1905,19,32,1,49,10,"So‘ mayhaṃ hatthe paṭihataṃ, kiṃ nu kho etan’ ti āha. "
  4306. 374306,96,1905,33,40,1,27,5,Atheko‘ paṇḍaraṃ etan’ ti āha.
  4307. 374307,96,1905,41,46,1,31,5,Aparo saha paṃsunā gāḷhaṃ gaṇhi.
  4308. 374308,96,1905,47,55,1,36,6,Añño‘ puthulaṃ caturassaṃ etan’ ti āha.
  4309. 374309,96,1905,56,63,1,25,5,Aparo‘ kahāpaṇo eso’ ti āha.
  4310. 374310,96,1905,64,69,1,28,5,Atha naṃ āharitvā mātu adāsi.
  4311. 374311,96,1905,70,73,1,16,3,Sā kamme upanesi.
  4312. 374312,96,1906,2,12,1,104,9,Tattha sambahulānaṃ dārakānaṃ antaravīthiyaṃ kīḷantānaṃ nisinnakālo viya bhavaṅgacittappavatti daṭṭhabbā.
  4313. 374313,96,1906,13,20,1,70,7,Kahāpaṇassa hatthe paṭihatakālo viya ārammaṇena pasādassa ghaṭṭitakālo.
  4314. 374314,96,1906,21,36,1,98,13,‘ Kiṃ nu kho etan’ ti vuttakālo viya taṃ ārammaṇaṃ gahetvā kiriyamanodhātuyā bhavaṅgassa āvaṭṭitakālo.
  4315. 374315,96,1906,37,47,1,75,8,‘ Paṇḍaraṃ etan’ ti vuttakālo viya cakkhuviññāṇena dassanakiccassa sādhitakālo.
  4316. 374316,96,1906,48,57,1,83,8,Saha paṃsunā gāḷhaṃ gahitakālo viya vipākamanodhātuyā ārammaṇassa sampaṭicchitakālo.
  4317. 374317,96,1906,58,69,1,93,9,‘ Puthulaṃ caturassaṃ etan’ ti vuttakālo viya vipākamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇassa santīraṇakālo.
  4318. 374318,96,1906,70,80,1,84,8,‘ Eso kahāpaṇo’ ti vuttakālo viya kiriyamanoviññāṇadhātuyā ārammaṇassa vavatthāpitakālo.
  4319. 374319,96,1906,81,88,1,73,7,Mātarā kamme upanītakālo viya javanassa ārammaṇarasānubhavanaṃ veditabbaṃ.
  4320. 374320,96,1907,2,6,1,23,4,Idaṃ opammaṃ kiṃ dīpeti?
  4321. 374321,96,1907,7,28,1,209,17,"Kiriyamanodhātu adisvāva bhavaṅgaṃ āvaṭṭeti, vipākamanodhātu adisvāva sampaṭicchati, vipākamanoviññāṇadhātu adisvāva santīreti, kiriyamanoviññāṇadhātu adisvāva vavatthāpeti, javanaṃ adisvāva ārammaṇarasaṃ anubhoti. "
  4322. 374322,96,1907,29,35,1,62,6,Ekantena pana cakkhuviññāṇameva dassanakiccaṃ sādhetīti dīpeti.
  4323. 374323,96,1908,2,16,1,91,12,"‘ Ambo koliyakena cā’ ti, idaṃ heṭṭhā vuttaṃ ambopamañca ucchusālāsāmikopamañca sandhāya vuttaṃ."
  4324. 374324,96,1909,2,15,1,71,11,"‘ Jaccandho pīṭhasappī cā’ ti, ubhopi kira te nagaradvāre sālāyaṃ nisīdiṃsu. "
  4325. 374325,96,1909,16,19,1,21,3,Tattha pīṭhasappī āha–
  4326. 374326,96,1909,20,44,1,130,19,"‘ bho andhaka, kasmā tvaṃ idha sussamāno vicarasi, asuko padeso subhikkho bahvannapāno, kiṃ tattha gantvā sukhena jīvituṃ na vaṭṭatī’ ti?"
  4327. 374327,96,1909,45,62,1,87,14,"‘ Mayhaṃ tāva tayā ācikkhitaṃ, tuyhaṃ pana tattha gantvā sukhena jīvituṃ kiṃ na vaṭṭatī’ ti?"
  4328. 374328,96,1909,63,70,1,28,5,‘ Mayhaṃ gantuṃ pādā natthī’ ti.
  4329. 374329,96,1909,71,78,1,36,5,‘ Mayhampi passituṃ cakkhūni natthī’ ti.
  4330. 374330,96,1909,79,102,1,112,16,"‘ Yadi evaṃ, tava pādā hontu, mama cakkhūnī’ ti ubhopi‘ sādhū’ ti sampaṭicchitvā jaccandho pīṭhasappiṃ khandhaṃ āropesi. "
  4331. 374331,96,1909,103,135,1,216,27,"So tassa khandhe nisīditvā vāmahatthenassa sīsaṃ parikkhipitvā dakkhiṇahatthena‘ imasmiṃ ṭhāne mūlaṃ āvaritvā ṭhitaṃ, imasmiṃ pāsāṇo, vāmaṃ muñca dakkhiṇaṃ gaṇha, dakkhiṇaṃ muñca vāmaṃ gaṇhā’ ti maggaṃ niyametvā ācikkhati. "
  4332. 374332,96,1909,136,147,1,104,11,Evaṃ jaccandhassa pādā pīṭhasappissa cakkhūnīti ubhopi sampayogena icchitaṭṭhānaṃ gantvā sukhena jīviṃsu.
  4333. 374333,96,1910,2,11,1,56,7,"Tattha jaccandho viya rūpakāyo, pīṭhasappī viya arūpakāyo. "
  4334. 374334,96,1910,12,27,1,145,14,Pīṭhasappinā vinā jaccandhassa disaṃ gantuṃ gamanābhisaṅkhārassa anibbattitakālo viya rūpassa arūpena vinā ādānagahaṇacopanaṃ pāpetuṃ asamatthatā.
  4335. 374335,96,1910,28,42,1,124,13,"Jaccandhena vinā pīṭhasappissa disaṃ gantuṃ gamanābhisaṅkhārassa appavattanaṃ viya pañcavokāre rūpaṃ, vinā arūpassa appavatti. "
  4336. 374336,96,1910,43,54,1,132,11,Dvinnampi sampayogena icchitaṭṭhānaṃ gantvā sukhena jīvitakālo viya rūpārūpadhammānaṃ aññamaññayogena sabbakiccesu pavattisambhāvoti.
  4337. 374337,96,1910,55,59,1,41,4,Ayaṃ pañho pañcavokārabhavavasena kathito.
  4338. 374338,96,1911,2,11,1,43,6,"‘ Visayaggāho’ {cā}ti, cakkhu rūpavisayaṃ gaṇhāti. "
  4339. 374339,96,1911,12,14,1,22,2,Sotādīni saddādivisaye.
  4340. 374340,96,1912,2,15,1,48,7,"‘ Upanissayamatthaso’ ti,‘ upanissayato’ ca‘ atthato’ ca. "
  4341. 374341,96,1912,16,33,1,156,13,"Tattha asambhinnattā cakkhussa, āpāthagatattā rūpānaṃ, ālokasannissitaṃ, manasikārahetukaṃ catūhi paccayehi uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, saddhiṃ sampayuttadhammehi. "
  4342. 374342,96,1912,34,39,1,39,5,Tattha matassāpi cakkhu sambhinnaṃ hoti.
  4343. 374343,96,1912,40,60,1,132,16,"Jīvato niruddhampi, pittena vā semhena vā ruhirena vā palibuddhampi, cakkhuviññāṇassa paccayo bhavituṃ asakkontaṃ‘ sambhinnaṃ’ nāma hoti. "
  4344. 374344,96,1912,61,64,1,26,3,Sakkontaṃ asambhinnaṃ nāma.
  4345. 374345,96,1912,65,68,1,21,3,Sotādīsupi eseva nayo.
  4346. 374346,96,1912,69,78,1,96,9,Cakkhusmiṃ pana asambhinnepi bahiddhā rūpārammaṇe āpāthaṃ anāgacchante cakkhuviññāṇaṃ nuppajjati.
  4347. 374347,96,1912,79,86,1,65,7,Tasmiṃ pana āpāthaṃ āgacchantepi ālokasannissaye asati nuppajjati.
  4348. 374348,96,1912,87,93,1,63,6,Tasmiṃ santepi kiriyamanodhātuyā bhavaṅge anāvaṭṭite nuppajjati.
  4349. 374349,96,1912,94,96,1,22,2,Āvaṭṭiteyeva uppajjati.
  4350. 374350,96,1912,97,102,1,58,5,Evaṃ uppajjamānaṃ sampayuttadhammehi saddhiṃyeva uppajjati.
  4351. 374351,96,1912,103,121,1,57,7,Iti ime cattāro paccaye labhitvā uppajjati cakkhuviññāṇaṃ( ma. ni.1.306 thokaṃ visadisaṃ).
  4352. 374352,96,1913,2,19,1,146,12,"Asambhinnattā sotassa, āpāthagatattā saddānaṃ, ākāsasannissitaṃ, manasikārahetukaṃ catūhi paccayehi uppajjati sotaviññāṇaṃ, saddhiṃ sampayuttadhammehi. "
  4353. 374353,96,1913,20,32,1,75,9,"Tattha‘ ākāsasannissitan’ ti ākāsasannissayaṃ laddhāva uppajjati, na vinā tena. "
  4354. 374354,96,1913,33,38,1,50,5,Na hi pihitakaṇṇacchiddassa sotaviññāṇaṃ pavattati.
  4355. 374355,96,1913,39,42,1,31,3,Sesaṃ purimanayeneva veditabbaṃ.
  4356. 374356,96,1913,43,48,1,30,5,Yathā cettha evaṃ ito paresupi.
  4357. 374357,96,1913,49,52,1,26,3,Visesamattaṃ pana vakkhāma.
  4358. 374358,96,1914,2,20,1,148,12,"Asambhinnattā ghānassa, āpāthagatattā gandhānaṃ, vāyosannissitaṃ, manasikārahetukaṃ catūhi paccayehi uppajjati ghānaviññāṇaṃ , saddhiṃ sampayuttadhammehi. "
  4359. 374359,96,1914,21,35,1,100,11,"Tattha‘ vāyosannissitan’ ti ghānabilaṃ vāyumhi pavisanteyeva uppajjati, tasmiṃ asati nuppajjatīti attho. "
  4360. 374360,96,1915,2,18,1,144,12,"Asambhinnattā jivhāya, āpāthagatattā rasānaṃ, āposannissitaṃ, manasikārahetukaṃ catūhi paccayehi uppajjati jivhāviññāṇaṃ, saddhiṃ sampayuttadhammehi. "
  4361. 374361,96,1915,19,32,1,74,10,"Tattha‘ āposannissitan’ ti jivhātemanaṃ āpaṃ laddhāva uppajjati, na vinā tena. "
  4362. 374362,96,1915,33,39,1,77,6,Sukkhajivhānañhi sukkhakhādanīye jivhāya ṭhapitepi jivhāviññāṇaṃ nuppajjateva.
  4363. 374363,96,1916,2,18,1,153,12,"Asambhinnattā kāyassa, āpāthagatattā phoṭṭhabbānaṃ, pathavisannissitaṃ, manasikārahetukaṃ catūhi paccayehi uppajjati kāyaviññāṇaṃ, saddhiṃ sampayuttadhammehi. "
  4364. 374364,96,1916,19,32,1,98,10,"Tattha‘ pathavisannissitan’ ti kāyapasādapaccayaṃ pathavisannissayaṃ laddhāva uppajjati, na tena vinā. "
  4365. 374365,96,1916,33,41,1,115,8,Kāyadvārasmiñhi bahiddhāmahābhūtārammaṇaṃ ajjhattikaṃ kāyapasādaṃ ghaṭṭetvā pasādapaccayesu mahābhūtesu paṭihaññati.
  4366. 374366,96,1917,2,18,1,148,12,"Asambhinnattā manassa, āpāthagatattā dhammānaṃ, vatthusannissitaṃ, manasikārahetukaṃ catūhi paccayehi uppajjati manoviññāṇaṃ, saddhiṃ sampayuttadhammehi. "
  4367. 374367,96,1917,19,25,1,29,4,Tattha‘ mano’ ti bhavaṅgacittaṃ.
  4368. 374368,96,1917,26,39,1,115,11,"Taṃ niruddhampi, āvajjanacittassa paccayo bhavituṃ asamatthaṃ mandathāmagatameva pavattamānampi, sambhinnaṃ nāma hoti. "
  4369. 374369,96,1917,40,47,1,60,7,Āvajjanassa pana paccayo bhavituṃ samatthaṃ asambhinnaṃ nāma.
  4370. 374370,96,1917,48,55,1,51,5,‘ Āpāthagatattā dhammānan’ ti dhammārammaṇe āpāthagate.
  4371. 374371,96,1917,56,67,1,76,8,"‘ Vatthusannissitan’ ti hadayavatthusannissayaṃ laddhāva uppajjati, na tena vinā. "
  4372. 374372,96,1917,68,74,1,47,5,Ayampi pañho pañcavokārabhavaṃ sandhāya kathito.
  4373. 374373,96,1917,75,84,1,85,7,‘ Manasikārahetukan’ ti kiriyamanoviññāṇadhātuyā bhavaṅge āvaṭṭiteyeva uppajjatīti attho.
  4374. 374374,96,1917,85,93,1,55,6,Ayaṃ tāva‘ upanissayamatthaso’ ti ettha upanissayavaṇṇanā.
  4375. 374375,96,1918,2,24,1,122,15,"‘ Atthato’ pana cakkhu dassanatthaṃ, sotaṃ savanatthaṃ, ghānaṃ ghāyanatthaṃ, jivhā sāyanatthā, kāyo phusanattho , mano vijānanattho. "
  4376. 374376,96,1918,25,29,1,26,4,Tattha dassanaṃ attho assa.
  4377. 374377,96,1918,30,34,1,40,4,Tañhi tena nipphādetabbanti dassanatthaṃ.
  4378. 374378,96,1918,35,38,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  4379. 374379,96,1918,39,49,1,109,9,"Ettāvatā tipiṭakacūḷanāgattheravāde soḷasakamaggo niṭṭhito, saddhiṃ dvādasakamaggena ceva ahetukaṭṭhakena cāti. "
  4380. 374380,96,1919,2,6,1,62,4,Idāni moravāpīvāsīmahādattattheravāde dvādasakamaggakathā hoti.
  4381. 374381,96,1919,7,11,1,57,3,Tattha sāketapañhaussadakittanahetukittanāni pākatikāneva.
  4382. 374382,96,1919,12,26,1,112,12,"Ayaṃ pana thero asaṅkhārikasasaṅkhārikesu dosaṃ disvā‘ asaṅkhārikaṃ asaṅkhārikameva vipākaṃ deti, no sasaṅkhārikaṃ; "
  4383. 374383,96,1919,27,34,1,55,6,sasaṅkhārikampi sasaṅkhārikameva no asaṅkhārikan’ ti āha.
  4384. 374384,96,1919,35,40,1,37,5,Javanena cesa cittaniyāmaṃ na katheti.
  4385. 374385,96,1919,41,45,1,37,4,Ārammaṇena pana vedanāniyāmaṃ katheti.
  4386. 374386,96,1919,46,51,1,45,5,Tenassa vipākuddhāre dvādasakamaggo nāma jāto.
  4387. 374387,96,1919,52,57,1,48,4,"Dasakamaggopi, ahetukaṭṭhakampi ettheva paviṭṭhaṃ. "
  4388. 374388,96,1920,2,23,1,215,18,Tatrāyaṃ nayo– somanassasahagatatihetukaasaṅkhārikacittena hi kamme āyūhite tādiseneva vipākacittena gahitapaṭisandhikassa vuḍḍhippattassa cakkhudvāre‘ iṭṭhārammaṇe’ āpāthagate heṭṭhā vuttanayeneva tayo moghavārā honti.
  4389. 374389,96,1920,24,44,1,234,18,"Tassa kusalato cattāri somanassasahagatāni, akusalato cattāri, kiriyato pañcāti imesaṃ terasannaṃ cittānaṃ aññatarena javitapariyosāne tadārammaṇaṃ patiṭṭhahamānaṃ somanassasahagataasaṅkhārikatihetukacittampi duhetukacittampi patiṭṭhāti. "
  4390. 374390,96,1920,45,56,1,93,9,"Evamassa cakkhudvāre cakkhuviññāṇādīni tīṇi, tadārammaṇāni dveti, pañca gaṇanūpagacittāni honti. "
  4391. 374391,96,1921,2,24,1,255,19,"Ārammaṇena pana vedanaṃ parivattetvā kusalato catunnaṃ, akusalato catunnaṃ, kiriyato catunnanti, dvādasannaṃ upekkhāsahagatacittānaṃ aññatarena javitāvasāne upekkhāsahagatatihetukaasaṅkhārikavipākampi duhetukaasaṅkhārikavipākampi tadārammaṇaṃ hutvā uppajjati. "
  4392. 374392,96,1921,25,37,1,101,9,"Evamassa cakkhudvāre upekkhāsahagatasantīraṇaṃ, imāni dve tadārammaṇānīti, tīṇi gaṇanūpagacittāni honti. "
  4393. 374393,96,1921,38,44,1,35,5,Tāni purimehi pañcahi saddhiṃ aṭṭha.
  4394. 374394,96,1921,45,55,1,91,10,Sotadvārādīsupi aṭṭha aṭṭhāti ekāya cetanāya kamme āyūhite samacattālīsa cittāni uppajjanti.
  4395. 374395,96,1921,56,66,1,80,8,"Aggahitaggahaṇena pana cakkhudvāre aṭṭha, sotaviññāṇādīni cattārīti, dvādasa honti. "
  4396. 374396,96,1921,67,80,1,87,7,Tattha‘ mūlabhavaṅgatā’‘ āgantukabhavaṅgatā’‘ ambopamaniyāmakathā’ ca vuttanayeneva veditabbā.
  4397. 374397,96,1922,2,10,1,142,8,Somanassasahagatatihetukasasaṅkhārikakusalacittena kamme āyūhitepi upekkhāsahagatatihetukaasaṅkhārikasasaṅkhārikehi kamme āyūhitepi eseva nayo.
  4398. 374398,96,1922,11,16,1,37,5,Tattha yantopamāpi ettha pākatikā eva.
  4399. 374399,96,1922,17,23,1,63,6,Ettāvatā tihetukakammena tihetukapaṭisandhi hotīti vāro kathito.
  4400. 374400,96,1922,24,32,1,74,8,Tihetukakammena duhetukapaṭisandhi hotīti vāro pana paṭicchanno hutvā gato.
  4401. 374401,96,1923,2,7,1,50,4,Idāni duhetukakammena duhetukapaṭisandhikathā hoti.
  4402. 374402,96,1923,8,24,1,201,16,Somanassasahagataduhetukaasaṅkhārikacittena hi kamme āyūhite tādiseneva vipākacittena gahitapaṭisandhikassa vuḍḍhippattassa cakkhudvāre iṭṭhārammaṇe āpāthagate heṭṭhā vuttanayeneva tayo moghavārā honti.
  4403. 374403,96,1923,25,29,1,36,4,Duhetukassa pana javanakiriyā natthi.
  4404. 374404,96,1923,30,45,1,168,14,"Tasmā kusalato cattāri somanassasahagatāni, akusalato cattārīti imesaṃ aṭṭhannaṃ aññatarena javitapariyosāne duhetukameva somanassasahagataasaṅkhārikaṃ tadārammaṇaṃ hoti. "
  4405. 374405,96,1923,46,56,1,85,8,"Evamassa cakkhuviññāṇādīni tīṇi, idañca tadārammaṇanti, cattāri gaṇanūpagacittāni honti."
  4406. 374406,96,1923,57,76,1,183,15,"‘ Iṭṭhamajjhattārammaṇe’ pana kusalato upekkhāsahagatānaṃ catunnaṃ, akusalato catunnanti, aṭṭhannaṃ aññatarena javitapariyosāne duhetukameva upekkhāsahagataṃ asaṅkhārikaṃ tadārammaṇaṃ hoti. "
  4407. 374407,96,1923,77,86,1,84,7,"Evamassa upekkhāsahagatasantīraṇaṃ, idañca tadārammaṇanti, dve gaṇanūpagacittāni honti. "
  4408. 374408,96,1923,87,92,1,32,5,Tāni purimehi catūhi saddhiṃ cha.
  4409. 374409,96,1923,93,103,1,83,10,Sotadvārādīsupi cha chāti ekāya cetanāya kamme āyūhite samatiṃsa cittāni uppajjanti.
  4410. 374410,96,1923,104,113,1,75,8,"Aggahitaggahaṇena pana cakkhudvāre cha, sotaviññāṇādīni cattārīti dasa honti. "
  4411. 374411,96,1923,114,117,1,32,3,Ambopamaniyāmakathā pākatikā eva.
  4412. 374412,96,1923,118,123,1,35,5,Yantopamā idha na labbhatīti vuttaṃ.
  4413. 374413,96,1924,2,12,1,142,8,Somanassasahagataduhetukasasaṅkhārikakusalacittena kamme āyūhitepi upekkhāsahagataduhetukaasaṅkhārikasasaṅkhārikehi kamme āyūhitepi eseva nayo.
  4414. 374414,96,1924,13,19,1,63,6,Ettāvatā duhetukakammena duhetukapaṭisandhi hotīti vāro kathito.
  4415. 374415,96,1925,2,24,1,210,19,"Ahetukapaṭisandhi hotīti vāro pana evaṃ veditabbo– kusalato catūhi ñāṇavippayuttehi kamme āyūhite, kusalavipākāhetukamanoviññāṇadhātuyā upekkhāsahagatāya paṭisandhiyā gahitāya, kammasadisā paṭisandhīti na vattabbā. "
  4416. 374416,96,1925,25,34,1,91,9,Ito paṭṭhāya heṭṭhā vuttanayeneva kathetvā iṭṭhepi iṭṭhamajjhattepi cittappavatti veditabbā.
  4417. 374417,96,1925,35,41,1,43,6,Imassa hi therassa vāde piṇḍajavanaṃ javati.
  4418. 374418,96,1925,42,56,1,116,14,Sesā idaṃ pana javanaṃ kusalatthāya vā akusalatthāya vā ko niyāmetītiādikathā sabbā heṭṭhā vuttanayeneva veditabbāti.
  4419. 374419,96,1925,57,66,1,110,9,Ettāvatā moravāpīvāsīmahādattattheravāde dvādasakamaggo niṭṭhito saddhiṃ dasakamaggena ceva ahetukaṭṭhakena ca.
  4420. 374420,96,1926,2,6,1,56,4,Idāni mahādhammarakkhitattheravāde dasakamaggakathā hoti.
  4421. 374421,96,1926,7,10,1,46,3,Tattha sāketapañhaussadakittanāni pākatikāneva.
  4422. 374422,96,1926,11,15,1,28,4,Hetukittane pana ayaṃ viseso.
  4423. 374423,96,1926,16,22,1,72,5,Tihetukakammaṃ tihetukavipākampi duhetukavipākampi ahetukavipākampi deti.
  4424. 374424,96,1926,23,30,1,47,6,"Duhetukakammaṃ tihetukameva na deti, itaraṃ deti. "
  4425. 374425,96,1926,31,35,1,42,4,Tihetukakammena paṭisandhi tihetukāva hoti;
  4426. 374426,96,1926,36,39,1,22,3,duhetukāhetukā na hoti.
  4427. 374427,96,1926,40,47,1,52,6,"Duhetukakammena duhetukāhetukā hoti, tihetukā na hoti. "
  4428. 374428,96,1926,48,55,1,63,6,"Asaṅkhārikakammaṃ vipākaṃ asaṅkhārikameva deti, no sasaṅkhārikaṃ. "
  4429. 374429,96,1926,56,62,1,53,5,"Sasaṅkhārikampi sasaṅkhārikameva deti, no asaṅkhārikaṃ. "
  4430. 374430,96,1926,63,66,1,32,3,Ārammaṇena vedanā parivattetabbā.
  4431. 374431,96,1926,67,70,1,30,3,Javanaṃ piṇḍajavanameva javati.
  4432. 374432,96,1926,71,75,1,35,4,Ādito paṭṭhāya cittāni kathetabbāni.
  4433. 374433,96,1927,2,13,1,97,9,"Tatrāyaṃ kathā– eko paṭhamakusalacittena kammaṃ āyūhati, paṭhamavipākacitteneva paṭisandhiṃ gaṇhāti. "
  4434. 374434,96,1927,14,17,1,27,3,Ayaṃ kammasadisā paṭisandhi.
  4435. 374435,96,1927,18,29,1,92,9,Tassa vuḍḍhippattassa cakkhudvāre‘ iṭṭhārammaṇe’ āpāthagate vuttanayeneva tayo moghavārā honti.
  4436. 374436,96,1927,30,42,1,130,10,Athassa heṭṭhā vuttānaṃ terasannaṃ somanassasahagatajavanānaṃ aññatarena javitapariyosāne paṭhamavipākacittameva tadārammaṇaṃ hoti.
  4437. 374437,96,1927,43,54,1,52,7,Taṃ‘ mūlabhavaṅgaṃ’‘ tadārammaṇan’ ti dve nāmāni labhati.
  4438. 374438,96,1927,55,65,1,85,8,"Evamassa cakkhuviññāṇādīni tīṇi, idañca tadārammaṇanti, cattāri gaṇanūpagacittāni honti."
  4439. 374439,96,1927,66,80,1,177,12,‘ Iṭṭhamajjhattārammaṇe’ heṭṭhā vuttānaṃyeva dvādasannaṃ upekkhāsahagatajavanānaṃ aññatarena javitapariyosāne upekkhāsahagataṃ tihetukaṃ asaṅkhārikacittaṃ tadārammaṇatāya pavattati.
  4440. 374440,96,1927,81,92,1,56,7,Taṃ‘ āgantukabhavaṅgaṃ’‘ tadārammaṇan’ ti dve nāmāni labhati.
  4441. 374441,96,1927,93,99,1,78,6,Evamassa upekkhāsahagatasantīraṇaṃ idañca tadārammaṇanti dve gaṇanūpagacittāni.
  4442. 374442,96,1927,100,106,1,38,6,Tāni purimehi catūhi saddhiṃ cha honti.
  4443. 374443,96,1927,107,117,1,78,10,Evaṃ ekāya cetanāya kamme āyūhite pañcasu dvāresu samatiṃsa cittāni uppajjanti.
  4444. 374444,96,1927,118,127,1,75,8,"Aggahitaggahaṇena pana cakkhudvāre cha, sotaviññāṇādīni cattārīti dasa honti. "
  4445. 374445,96,1927,128,130,1,32,2,Ambopamaniyāmakathā pākatikāyeva.
  4446. 374446,96,1928,2,8,1,80,6,Dutiyatatiyacatutthakusalacittehi kamme āyūhitepi ettakāneva vipākacittāni honti.
  4447. 374447,96,1928,9,14,1,50,5,Catūhi upekkhāsahagatacittehi āyūhitepi eseva nayo.
  4448. 374448,96,1928,15,20,1,53,5,Idha pana paṭhamaṃ iṭṭhamajjhattārammaṇaṃ dassetabbaṃ.
  4449. 374449,96,1928,21,25,1,43,4,Pacchā iṭṭhārammaṇena vedanā parivattetabbā.
  4450. 374450,96,1928,26,29,1,32,3,Ambopamaniyāmakathā pākatikā eva.
  4451. 374451,96,1928,30,33,1,21,3,Yantopamā na labbhati.
  4452. 374452,96,1928,34,50,1,127,14,‘ Kusalato pana catunnaṃ ñāṇavippayuttānaṃ aññatarena kamme āyūhite’ ti ito paṭṭhāya sabbaṃ vitthāretvā ahetukaṭṭhakaṃ kathetabbaṃ.
  4453. 374453,96,1928,51,59,1,89,7,"Ettāvatā mahādhammarakkhitattheravāde dasakamaggo niṭṭhito hoti, saddhiṃ ahetukaṭṭhakenāti. "
  4454. 374454,96,1929,2,9,1,54,7,Imesaṃ pana tiṇṇaṃ therānaṃ katarassa vādo gahetabboti?
  4455. 374455,96,1929,10,13,1,19,3,Na kassaci ekaṃsena.
  4456. 374456,96,1929,14,19,1,38,5,Sabbesaṃ pana vādesu yuttaṃ gahetabbaṃ.
  4457. 374457,96,1929,20,24,1,70,4,Paṭhamavādasmiñhi sasaṅkhārāsaṅkhāravidhānaṃ paccayabhedato adhippetaṃ.
  4458. 374458,96,1929,25,54,1,293,22,"Tenettha , asaṅkhārikakusalassa dubbalapaccayehi uppannaṃ sasaṅkhārikavipākaṃ, sasaṅkhārikakusalassa balavapaccayehi uppannaṃ asaṅkhārikavipākañca gahetvā, labbhamānānipi kiriyajavanāni pahāya, kusalajavanena tadārammaṇaṃ ārammaṇena ca vedanaṃ niyāmetvā, sekkhaputhujjanavasena soḷasakamaggo kathito. "
  4459. 374459,96,1929,55,66,1,99,10,"Yaṃ panettha akusalajavanāvasāne ahetukavipākameva tadārammaṇaṃ dassitaṃ, taṃ itaresu na dassitameva. "
  4460. 374460,96,1929,67,77,1,76,9,"Tasmā taṃ tattha tesu vuttaṃ sahetukavipākañca, etthāpi sabbamidaṃ labbhateva. "
  4461. 374461,96,1929,78,97,1,144,15,"Tatrāyaṃ nayo– yadā hi kusalajavanānaṃ antarantarā akusalaṃ javati, tadā kusalāvasāne āciṇṇasadisameva, akusalāvasāne sahetukaṃ tadārammaṇaṃ yuttaṃ. "
  4462. 374462,96,1929,98,103,1,41,5,Yadā nirantaraṃ akusalameva tadā ahetukaṃ.
  4463. 374463,96,1929,104,109,1,39,5,Evaṃ tāva paṭhamavāde yuttaṃ gahetabbaṃ.
  4464. 374464,96,1930,2,7,1,62,5,Dutiyavāde pana kusalato sasaṅkhārāsaṅkhāravidhānaṃ adhippetaṃ.
  4465. 374465,96,1930,8,28,1,230,17,"Tenettha asaṅkhārikakusalassa asaṅkhārikameva vipākaṃ, sasaṅkhārikakusalassa ca sasaṅkhārikameva gahetvā, javanena tadārammaṇaniyāmaṃ akatvā, sabbesampi sekkhāsekkhaputhujjanānaṃ uppattiraho piṇḍajavanavaseneva dvādasakamaggo kathito. "
  4466. 374466,96,1930,29,34,1,59,5,Tihetukajavanāvasāne panettha tihetukaṃ tadārammaṇaṃ yuttaṃ.
  4467. 374467,96,1930,35,44,1,83,8,"Duhetukajavanāvasāne duhetukaṃ, ahetukajavanāvasāne ahetukaṃ bhājetvā pana na vuttaṃ. "
  4468. 374468,96,1930,45,49,1,33,4,Evaṃ dutiyavāde yuttaṃ gahetabbaṃ.
  4469. 374469,96,1931,2,6,1,62,4,Tatiyavādepi kusalatova asaṅkhārasasaṅkhāravidhānaṃ adhippetaṃ.
  4470. 374470,96,1931,7,21,1,174,12,‘ Tihetukakammaṃ tihetukavipākampi duhetukavipākampi ahetukavipākampi detī’ ti pana vacanato asaṅkhārikatihetukapaṭisandhikassa asaṅkhārikaduhetukenapi tadārammaṇena bhavitabbaṃ.
  4471. 374471,96,1931,22,27,1,50,5,Taṃ adassetvā hetusadisameva tadārammaṇaṃ dassitaṃ.
  4472. 374472,96,1931,28,33,1,43,5,Taṃ purimāya hetukittanaladdhiyā na yujjati.
  4473. 374473,96,1931,34,37,1,43,3,Kevalaṃ dasakamaggavibhāvanatthameva vuttaṃ.
  4474. 374474,96,1931,38,41,1,24,3,Itarampi pana labbhateva.
  4475. 374475,96,1931,42,46,1,35,4,Evaṃ tatiyavādepi yuttaṃ gahetabbaṃ.
  4476. 374476,96,1931,47,54,1,79,7,Ayañca sabbāpi paṭisandhijanakasseva kammassa vipākaṃ sandhāya tadārammaṇakathā.
  4477. 374477,96,1931,55,80,1,161,14,‘ Sahetukaṃ bhavaṅgaṃ ahetukassa bhavaṅgassa anantarapaccayena paccayo’ ti( paṭṭhā.3.1.102) vacanato pana nānākammena ahetukapaṭisandhikassāpi sahetukavipākaṃ tadārammaṇaṃ uppajjati.
  4478. 374478,96,1931,81,86,1,51,5,Tassa uppattividhānaṃ mahāpakaraṇe āvi bhavissatīti.
  4479. 374479,96,1932,2,4,1,36,2,Kāmāvacarakusalavipākakathā niṭṭhitā.
  4480. 374480,96,1933,2,2,1,31,1,Rūpāvacarārūpāvacaravipākakathā
  4481. 374481,96,1934,2,16,1,76,8,499. Idāni rūpāvacarādivipākaṃ dassetuṃ puna katame dhammā {abyākatā}tiādi āraddhaṃ.
  4482. 374482,96,1934,17,33,1,116,14,"Tattha yasmā kāmāvacaravipākaṃ attano kusalena sadisampi hoti, asadisampi, tasmā na taṃ kusalānugatikaṃ katvā bhājitaṃ. "
  4483. 374483,96,1934,34,49,1,159,14,"Rūpāvacarārūpāvacaravipākaṃ pana yathā hatthiassapabbatādīnaṃ chāyā hatthiādisadisāva honti, tathā attano kusalasadisameva hotīti kusalānugatikaṃ katvā bhājitaṃ. "
  4484. 374484,96,1934,50,69,1,159,15,"Kāmāvacarakammañca yadā kadāci vipākaṃ deti, rūpāvacarārūpāvacaraṃ pana anantarāyena, dutiyasmiṃyeva attabhāve, vipākaṃ detītipi kusalānugatikameva katvā bhājitaṃ. "
  4485. 374485,96,1934,70,74,1,37,4,Sesaṃ kusale vuttanayeneva veditabbaṃ.
  4486. 374486,96,1934,75,86,1,92,10,Ayaṃ pana viseso– paṭipadādibhedo ca hīnapaṇītamajjhimabhāvo ca etesu jhānāgamanato veditabbo.
  4487. 374487,96,1934,87,95,1,81,8,Chandādīnaṃ pana aññataraṃ dhuraṃ katvā anuppādanīyattā niradhipatikāneva etānīti.
  4488. 374488,96,1935,2,4,1,40,2,Rūpāvacarārūpāvacaravipākakathā niṭṭhitā.
  4489. 374489,96,1936,2,2,1,20,1,Lokuttaravipākakathā
  4490. 374490,96,1937,2,10,1,68,5,505. Lokuttaravipākampi kusalasadisattā kusalānugatikameva katvā bhājitaṃ.
  4491. 374491,96,1937,11,25,1,113,12,"Yasmā pana tebhūmakakusalaṃ cutipaṭisandhivasena vaṭṭaṃ ācināti vaḍḍheti, tasmā tattha katattā {upacitattā}ti vuttaṃ. "
  4492. 374492,96,1937,26,48,1,145,17,"Lokuttaraṃ pana tena ācitampi apacināti, sayampi cutipaṭisandhivasena na ācināti, tenettha‘ katattā upacitattā’ ti avatvā katattā {bhāvitattā}ti vuttaṃ. "
  4493. 374493,96,1938,2,23,1,129,16,"Suññatan tiādīsu‘ maggo’ tāva‘ āgamanato saguṇato ārammaṇatoti tīhi kāraṇehi nāmaṃ labhatī’ ti, idaṃ heṭṭhā kusalādhikāre vitthāritaṃ. "
  4494. 374494,96,1938,24,30,1,65,6,Tattha suttantikapariyāyena saguṇatopi ārammaṇatopi nāmaṃ labhati.
  4495. 374495,96,1938,31,33,1,19,2,Pariyāyadesanā hesā.
  4496. 374496,96,1938,34,37,1,38,3,Abhidhammakathā pana nippariyāyadesanā.
  4497. 374497,96,1938,38,50,1,73,11,"Tasmā idha saguṇato vā ārammaṇato vā nāmaṃ na labhati, āgamanatova labhati. "
  4498. 374498,96,1938,51,54,1,21,3,Āgamanameva hi dhuraṃ.
  4499. 374499,96,1938,55,61,1,49,5,Taṃ duvidhaṃ hoti– vipassanāgamanaṃ maggāgamananti.
  4500. 374500,96,1939,2,18,1,118,12,"Tattha maggassa āgataṭṭhāne vipassanāgamanaṃ dhuraṃ, phalassa āgataṭṭhāne maggāgamanaṃ dhuranti, idampi heṭṭhā vuttameva. "
  4501. 374501,96,1939,19,29,1,75,9,"Tesu idaṃ phalassa āgataṭṭhānaṃ, tasmā idha maggāgamanaṃ dhuranti veditabbaṃ. "
  4502. 374502,96,1939,30,52,1,111,16,So panesa maggo āgamanato‘ suññatan’ ti nāmaṃ labhitvā saguṇato ca ārammaṇato ca‘ animitto’‘ appaṇihito’ tipi vuccati.
  4503. 374503,96,1939,53,62,1,67,9,Tasmā sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa tīṇi nāmāni deti.
  4504. 374504,96,1939,63,64,1,6,1,Kathaṃ?
  4505. 374505,96,1939,65,84,1,135,15,Ayañhi suddhāgamanavaseneva laddhanāmo‘ suññatamaggo’ sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmaṃ dadamāno‘ suññatan’ ti nāmaṃ akāsi.
  4506. 374506,96,1939,85,101,1,105,12,‘ Suññataanimittamaggo’ sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmaṃ dadamāno‘ animittan’ ti nāmaṃ akāsi.
  4507. 374507,96,1939,102,119,1,109,12,‘ Suññataappaṇihitamaggo’ sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmaṃ dadamāno‘ appaṇihitan’ ti nāmaṃ akāsi.
  4508. 374508,96,1939,120,133,1,119,12,"Imāni pana tīṇi nāmāni maggānantare phalacittasmiṃyeva iminā nayena labbhanti, no aparabhāge vaḷañjanakaphalasamāpattiyā. "
  4509. 374509,96,1939,134,141,1,64,7,Aparabhāge pana aniccatādīhi tīhi vipassanāhi vipassituṃ sakkoti.
  4510. 374510,96,1939,142,148,1,99,6,Athassa vuṭṭhitavuṭṭhitavipassanāvasena animittaappaṇihitasuññatasaṅkhātāni tīṇi phalāni uppajjanti.
  4511. 374511,96,1939,149,152,1,30,3,Tesaṃ tāneva saṅkhārārammaṇāni.
  4512. 374512,96,1939,153,158,1,51,5,Aniccānupassanādīni ñāṇāni anulomañāṇāni nāma honti.
  4513. 374513,96,1940,2,6,1,27,4,Yo cāyaṃ suññatamagge vutto.
  4514. 374514,96,1940,7,10,1,28,3,Appaṇihitamaggepi eseva nayo.
  4515. 374515,96,1940,11,31,1,142,16,Ayampi hi suddhāgamanavasena laddhanāmo‘ appaṇihitamaggo’ sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmaṃ dadamāno‘ appaṇihitan’ ti nāmaṃ akāsi.
  4516. 374516,96,1940,32,48,1,108,12,‘ Appaṇihitaanimittamaggo’ sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmaṃ dadamāno‘ animittan’ ti nāmaṃ akāsi.
  4517. 374517,96,1940,49,66,1,106,12,‘ Appaṇihitasuññatamaggo’ sayaṃ āgamanīyaṭṭhāne ṭhatvā attano phalassa nāmaṃ dadamāno‘ suññatan’ ti nāmaṃ akāsi.
  4518. 374518,96,1940,67,79,1,118,11,"Imānipi tīṇi nāmāni maggānantare phalacittasmiṃyeva iminā nayena labbhanti, na aparabhāge vaḷañjanakaphalasamāpattiyāti. "
  4519. 374519,96,1940,80,87,1,75,7,Evaṃ imasmiṃ vipākaniddese kusalacittehi tiguṇāni vipākacittāni veditabbāni.
  4520. 374520,96,1941,2,15,1,102,12,"Yathā pana tebhūmakakusalāni attano vipākaṃ adhipatiṃ labhāpetuṃ na sakkonti, na evaṃ lokuttarakusalāni. "
  4521. 374521,96,1941,16,17,1,5,1,Kasmā?
  4522. 374522,96,1941,18,23,1,56,5,Tebhūmakakusalānañhi añño āyūhanakālo añño vipaccanakālo.
  4523. 374523,96,1941,24,32,1,57,8,Tena tāni attano vipākaṃ adhipatiṃ labhāpetuṃ na sakkonti.
  4524. 374524,96,1941,33,64,1,209,24,"Lokuttarāni pana tāya saddhāya, tasmiṃ vīriye, tāya satiyā, tasmiṃ samādhimhi, tāya paññāya avūpasantāya , apaṇṇakaṃ aviraddhaṃ maggānantarameva vipākaṃ paṭilabhanti, tena attano vipākaṃ adhipatiṃ labhāpetuṃ sakkonti. "
  4525. 374525,96,1942,2,37,1,305,32,"Yathā hi parittakassa aggino gataṭṭhāne aggismiṃ nibbutamatteyeva uṇhākāro nibbāyitvā kiñci na hoti, mahantaṃ pana ādittaṃ aggikkhandhaṃ nibbāpetvā gomayaparibhaṇḍe katepi uṇhākāro avūpasantova hoti, evameva tebhūmakakusale añño kammakkhaṇo añño vipākakkhaṇo parittaaggiṭṭhāne uṇhabhāvanibbutakālo viya hoti. "
  4526. 374526,96,1942,38,46,1,56,8,Tasmā taṃ attano vipākaṃ adhipatiṃ labhāpetuṃ na sakkoti.
  4527. 374527,96,1942,47,69,1,149,18,"Lokuttare pana tāya saddhāya… pe… tāya paññāya avūpasantāya, maggānantarameva phalaṃ uppajjati, tasmā taṃ attano vipākaṃ adhipatiṃ labhāpetīti veditabbaṃ. "
  4528. 374528,96,1942,70,72,1,13,2,Tenāhu porāṇā–
  4529. 374529,96,1942,73,81,1,45,6,‘ vipāke adhipati natthi ṭhapetvā lokuttaran’ ti.
  4530. 374530,96,1943,2,29,1,235,22,"555. Catutthaphalaniddese aññātāvindriyan ti aññātāvino catūsu saccesu niṭṭhitañāṇakiccassa indriyaṃ, aññātāvīnaṃ vā catūsu saccesu niṭṭhitakiccānaṃ cattāri saccāni ñatvā paṭivijjhitvā ṭhitānaṃ dhammānaṃ abbhantare indaṭṭhasādhanena indriyaṃ. "
  4531. 374531,96,1943,30,35,1,49,5,Niddesavārepissa aññātāvīnan ti ājānitvā ṭhitānaṃ.
  4532. 374532,96,1943,36,40,1,43,4,Dhammānan ti sampayuttadhammānaṃ abbhantare.
  4533. 374533,96,1943,41,49,1,50,5,"{Aññā}ti ājānanā, paññā {pajānanā}tiādīni vuttatthāneva. "
  4534. 374534,96,1943,50,60,1,85,9,"Maggaṅgaṃ maggapariyāpannan ti phalamaggassa aṅgaṃ, phalamagge ca pariyāpannanti attho. "
  4535. 374535,96,1944,2,21,1,112,16,"Apicettha idaṃ pakiṇṇakaṃ– ekaṃ indriyaṃ ekaṃ ṭhānaṃ gacchati, ekaṃ cha ṭhānāni gacchati, ekaṃ ekaṃ ṭhānaṃ gacchati. "
  4536. 374536,96,1944,22,30,1,69,6,Ekañhi‘ anaññātaññassāmītindriyaṃ’ ekaṃ ṭhānaṃ gacchati sotāpattimaggaṃ.
  4537. 374537,96,1944,31,45,1,76,11,"Ekaṃ‘ aññindriyaṃ’ heṭṭhā tīṇi phalāni, upari tayo maggeti cha ṭhānāni gacchati. "
  4538. 374538,96,1944,46,54,1,56,6,Ekaṃ‘ aññātāvindriyaṃ’ ekaṃ ṭhānaṃ gacchati arahattaphalaṃ.
  4539. 374539,96,1944,55,64,1,93,9,Sabbesupi maggaphalesu atthato aṭṭha aṭṭha indriyānīti catusaṭṭhi lokuttarindriyāni kathitāni.
  4540. 374540,96,1944,65,72,1,44,7,Pāḷito pana nava nava katvā dvāsattati honti.
  4541. 374541,96,1944,73,76,1,24,3,Magge maggaṅganti vuttaṃ.
  4542. 374542,96,1944,77,79,1,17,2,Phalepi maggaṅgaṃ.
  4543. 374543,96,1944,80,85,1,41,5,Magge bojjhaṅgoti vutto phalepi bojjhaṅgo.
  4544. 374544,96,1944,86,93,1,61,7,Maggakkhaṇe ārati viratīti vuttā phalakkhaṇepi ārati viratīti.
  4545. 374545,96,1944,94,105,1,71,10,"Tattha maggo maggabhāveneva maggo, phalaṃ pana maggaṃ upādāya maggo nāma; "
  4546. 374546,96,1944,106,110,1,46,4,phalaṅgaṃ phalapariyāpannanti vattumpi vaṭṭati.
  4547. 374547,96,1944,111,121,1,75,8,"Magge bujjhanakassa aṅgoti sambojjhaṅgo, phale buddhassa aṅgoti sambojjhaṅgo. "
  4548. 374548,96,1944,122,126,1,42,4,Magge āramaṇaviramaṇavaseneva ārati virati.
  4549. 374549,96,1944,127,130,1,30,3,Phale pana ārativirativasenāti.
  4550. 374550,96,1945,2,4,1,29,2,Lokuttaravipākakathā niṭṭhitā.
  4551. 374551,96,1946,2,2,1,18,1,Akusalavipākakathā
  4552. 374552,96,1947,2,31,1,199,21,"556. Ito parāni akusalavipākāni– pañca cakkhusotaghānajivhākāyaviññāṇāni, ekā manodhātu, ekā manoviññāṇadhātūti imāni satta cittāni– pāḷito ca atthato ca heṭṭhā vuttehi tādiseheva kusalavipākacittehi sadisāni. "
  4553. 374553,96,1948,2,7,1,63,5,Kevalañhi tāni kusalakammapaccayāni imāni akusalakammapaccayāni.
  4554. 374554,96,1948,8,16,1,81,7,"Tāni ca iṭṭhaiṭṭhamajjhattesu ārammaṇesu vattanti, imāni aniṭṭhaaniṭṭhamajjhattesu. "
  4555. 374555,96,1948,17,25,1,58,6,"Tattha ca sukhasahagataṃ kāyaviññāṇaṃ, idha dukkhasahagataṃ . "
  4556. 374556,96,1948,26,38,1,116,12,Tattha ca upekkhāsahagatā manoviññāṇadhātu manussesu jaccandhādīnaṃ paṭisandhiṃ ādiṃ katvā pañcasu ṭhānesu vipaccati.
  4557. 374557,96,1948,39,54,1,154,15,Idha pana ekādasavidhenāpi akusalacittena kamme āyūhite kammakammanimittagatinimittesu aññataraṃ ārammaṇaṃ katvā catūsu apāyesu paṭisandhi hutvā vipaccati;
  4558. 374558,96,1948,55,81,1,227,22,"dutiyavārato paṭṭhāya yāvatāyukaṃ bhavaṅgaṃ hutvā, aniṭṭhaaniṭṭhamajjhattārammaṇāya pañcaviññāṇavīthiyā santīraṇaṃ hutvā, balavārammaṇe chasu dvāresu tadārammaṇaṃ hutvā, maraṇakāle cuti hutvāti, evaṃ pañcasu eva ṭhānesu vipaccatīti. "
  4559. 374559,96,1949,2,4,1,27,2,Akusalavipākakathā niṭṭhitā.
  4560. 374560,96,1950,2,2,1,20,1,Kiriyābyākatavaṇṇanā
  4561. 374561,96,1951,2,2,1,15,1,Manodhātucittaṃ
  4562. 374562,96,1952,2,16,1,80,9,566. Idāni kiriyābyākataṃ bhājetvā dassetuṃ puna katame dhammā {abyākatā}tiādi āraddhaṃ.
  4563. 374563,96,1952,17,21,1,28,3,Tattha {kiriyā}ti karaṇamattaṃ.
  4564. 374564,96,1952,22,31,1,75,9,Sabbesuyeva hi kiriyacittesu yaṃ javanabhāvaṃ appattaṃ taṃ vātapupphaṃ viya.
  4565. 374565,96,1952,32,46,1,133,13,"Yaṃ javanabhāvappattaṃ taṃ chinnamūlakarukkhapupphaṃ viya aphalaṃ hoti, taṃtaṃ kiccasādhanavasena pavattattā pana karaṇamattameva hoti. "
  4566. 374566,96,1952,47,50,1,21,3,Tasmā kiriyāti vuttaṃ.
  4567. 374567,96,1952,51,59,1,78,5,{Nevakusalānākusalā}tiādīsu kusalamūlasaṅkhātassa kusalahetuno abhāvā‘ nevakusalā’;
  4568. 374568,96,1952,60,66,1,55,4,akusalamūlasaṅkhātassa akusalahetuno abhāvā‘ nevaakusalā’;
  4569. 374569,96,1952,67,74,1,95,4,yonisomanasikāraayonisomanasikārasaṅkhātānampi kusalākusalapaccayānaṃ abhāvā‘ nevakusalānākusalā’.
  4570. 374570,96,1952,75,79,1,59,4,Kusalākusalasaṅkhātassa janakahetuno abhāvā nevakammavipākā.
  4571. 374571,96,1953,2,6,1,61,4,Idhāpi cittassekaggatāniddese pavattiṭṭhitimattameva labbhati.
  4572. 374572,96,1953,7,25,1,157,15,"Dve pañcaviññāṇāni, tisso manodhātuyo, tisso manoviññāṇadhātuyo, vicikicchāsahagatanti imesu sattarasasu cittesu dubbalattā saṇṭhiti avaṭṭhitiādīni na labbhanti. "
  4573. 374573,96,1953,26,35,1,82,7,"Sesaṃ sabbaṃ vipākamanodhātuniddese vuttanayeneva veditabbaṃ, aññatra uppattiṭṭhānā. "
  4574. 374574,96,1953,36,40,1,43,4,Tañhi cittaṃ pañcaviññāṇānantaraṃ uppajjati.
  4575. 374575,96,1953,41,48,1,68,7,Idaṃ pana pañcadvāre vaḷañjanakappavattikāle sabbesaṃ pure uppajjati.
  4576. 374576,96,1953,49,50,1,6,1,Kathaṃ?
  4577. 374577,96,1953,51,68,1,192,17,Cakkhudvāre tāva iṭṭhaiṭṭhamajjhattaaniṭṭhaaniṭṭhamajjhattesu rūpārammaṇesu yena kenaci pasāde ghaṭṭite taṃ ārammaṇaṃ gahetvā āvajjanavasena purecārikaṃ hutvā bhavaṅgaṃ āvaṭṭayamānaṃ uppajjati.
  4578. 374578,96,1953,69,72,1,28,3,Sotadvārādīsupi eseva nayoti.
  4579. 374579,96,1954,2,4,1,31,2,Kiriyamanodhātucittaṃ niṭṭhitaṃ.
  4580. 374580,96,1955,2,2,1,29,1,Kiriyamanoviññāṇadhātucittāni
  4581. 374581,96,1956,2,19,1,84,9,"568. Manoviññāṇadhātu uppannā hoti… pe… {somanassasahagatā}ti, idaṃ cittaṃ aññesaṃ asādhāraṇaṃ. "
  4582. 374582,96,1956,20,22,1,29,2,Khīṇāsavasseva pāṭipuggalikaṃ.
  4583. 374583,96,1956,23,26,1,22,3,Chasu dvāresu labbhati.
  4584. 374584,96,1956,27,37,1,84,10,Cakkhudvāre hi padhānasāruppaṃ ṭhānaṃ disvā khīṇāsavo iminā cittena somanassito hoti.
  4585. 374585,96,1956,38,57,1,151,17,Sotadvāre bhaṇḍabhājanīyaṭṭhānaṃ patvā mahāsaddaṃ katvā luddhaluddhesu gaṇhantesu‘ evarūpā nāma me loluppataṇhā pahīnā’ ti iminā cittena somanassito hoti.
  4586. 374586,96,1956,58,69,1,81,11,Ghānadvāre gandhehi vā pupphehi vā cetiyaṃ pūjento iminā cittena somanassito hoti.
  4587. 374587,96,1956,70,87,1,129,15,Jivhādvāre rasasampannaṃ piṇḍapātaṃ laddhā bhājetvā paribhuñjanto‘ sāraṇīyadhammo vata me pūrito’ ti iminā cittena somanassito hoti.
  4588. 374588,96,1956,88,102,1,100,12,Kāyadvāre abhisamācārikavattaṃ karonto‘ kāyadvāre me vattaṃ pūritan’ ti iminā cittena somanassito hoti.
  4589. 374589,96,1956,103,107,1,29,4,Evaṃ tāva pañcadvāre labbhati.
  4590. 374590,96,1957,2,7,1,44,4,Manodvāre pana atītānāgatamārabbha uppajjati.
  4591. 374591,96,1957,8,47,1,103,9,Jotipālamāṇava( ma. ni.2.282 ādayo) magghadevarāja( ma. ni.2.308 ādayo) kaṇhatāpasādikālasmiñhi( jā.1.10.11 ādayo) kataṃ kāraṇaṃ āvajjetvā tathāgato sitaṃ pātvākāsi.
  4592. 374592,96,1957,48,52,1,49,4,Taṃ pana pubbenivāsañāṇasabbaññutaññāṇānaṃ kiccaṃ.
  4593. 374593,96,1957,53,62,1,75,9,Tesaṃ pana dvinnaṃ ñāṇānaṃ ciṇṇapariyante idaṃ cittaṃ hāsayamānaṃ uppajjati.
  4594. 374594,96,1957,63,74,1,75,8,Anāgate‘ tantissaro mudiṅgassaro paccekabuddho bhavissatī’ ti sitaṃ pātvākāsi.
  4595. 374595,96,1957,75,78,1,45,3,Tampi anāgataṃsañāṇasabbaññutaññāṇānaṃ kiccaṃ.
  4596. 374596,96,1957,79,88,1,74,9,Tesaṃ pana dvinna ñāṇānaṃ ciṇṇapariyante idaṃ cittaṃ hāsayamānaṃ uppajjati.
  4597. 374597,96,1958,2,10,1,95,8,Niddesavāre panassa sesaahetukacittehi balavataratāya cittekaggatā samādhibalaṃ pāpetvā ṭhapitā.
  4598. 374598,96,1958,11,14,1,29,3,Vīriyampi vīriyabalaṃ pāpetvā.
  4599. 374599,96,1958,15,32,1,116,15,Uddesavāre pana‘ samādhibalaṃ hoti vīriyabalaṃ hotī’ ti anāgatattā paripuṇṇena balaṭṭhenetaṃ dvayaṃ balaṃ nāma na hoti.
  4600. 374600,96,1958,33,44,1,64,9,Yasmā pana‘ neva kusalaṃ nākusalaṃ’ tasmā balanti vatvāna ṭhapitaṃ.
  4601. 374601,96,1958,45,61,1,81,13,"Yasmā ca na nippariyāyena balaṃ, tasmā saṅgahavārepi‘ dve balāni hontī’ ti na vuttaṃ. "
  4602. 374602,96,1958,62,67,1,84,5,Sesaṃ sabbaṃ somanassasahagatāhetukamanoviññāṇadhātuniddese vuttanayeneva veditabbaṃ.
  4603. 374603,96,1959,2,21,1,120,13,"574. {Upekkhāsahagatā}ti idaṃ cittaṃ tīsu bhavesu sabbesaṃ sacittakasattānaṃ sādhāraṇaṃ, na kassaci sacittakassa nuppajjati nāma. "
  4604. 374604,96,1959,22,30,1,66,7,"Uppajjamānaṃ pana pañcadvāre voṭṭhabbanaṃ hoti, manodvāre āvajjanaṃ. "
  4605. 374605,96,1959,31,36,1,55,5,Cha asādhāraṇañāṇānipi iminā gahitārammaṇameva gaṇhanti.
  4606. 374606,96,1959,37,40,1,24,3,Mahāgajaṃ nāmetaṃ cittaṃ;
  4607. 374607,96,1959,41,45,1,30,4,imassa anārammaṇaṃ nāma natthi.
  4608. 374608,96,1959,46,59,1,80,9,‘ Asabbaññutaññāṇaṃ sabbaññutaññāṇagatikaṃ nāma kataman’ ti vutte‘ idan’ ti vattabbaṃ.
  4609. 374609,96,1959,60,64,1,47,4,Sesamettha purimacitte vuttanayeneva veditabbaṃ.
  4610. 374610,96,1959,65,71,1,65,6,Kevalañhi tattha sappītikattā navaṅgiko saṅkhārakkhandho vibhatto.
  4611. 374611,96,1959,72,75,1,28,3,Idha nippītikattā aṭṭhaṅgiko.
  4612. 374612,96,1960,2,18,1,133,14,"Idāni yāni kusalato aṭṭha mahācittāneva khīṇāsavassa uppajjanatāya kiriyāni jātāni, tasmā tāni kusalaniddese vuttanayeneva veditabbāni. "
  4613. 374613,96,1961,2,6,1,44,4,Idha ṭhatvā hasanakacittāni samodhānetabbāni.
  4614. 374614,96,1961,7,10,1,21,3,Kati panetāni hontīti?
  4615. 374615,96,1961,11,13,1,14,2,Vuccate terasa.
  4616. 374616,96,1961,14,26,1,92,10,"Puthujjanā hi kusalato catūhi somanassasahagatehi, akusalato catūhīti, aṭṭhahi cittehi hasanti. "
  4617. 374617,96,1961,27,40,1,125,11,"Sekkhā kusalato catūhi somanassasahagatehi, akusalato dvīhi diṭṭhigatavippayuttehi somanassasahagatehīti, chahi cittehi hasanti. "
  4618. 374618,96,1961,41,46,1,56,5,Khīṇāsavā kiriyato pañcahi somanassasahagatehi hasantīti.
  4619. 374619,96,1962,2,2,1,27,1,Rūpāvacarārūpāvacarakiriyaṃ
  4620. 374620,96,1963,2,15,1,116,7,"577. Rūpāvacarārūpāvacarakiriyaniddesesu diṭṭhadhammasukhavihāran ti diṭṭhadhamme, imasmiṃyeva attabhāve, sukhavihāramattaṃ. "
  4621. 374621,96,1963,16,30,1,119,14,Tattha khīṇāsavassa puthujjanakāle nibbattitā samāpatti yāva na naṃ samāpajjati tāva kusalāva samāpannakāle kiriyā hoti.
  4622. 374622,96,1963,31,37,1,56,6,Khīṇāsavakāle panassa nibbattitā samāpatti kiriyāva hoti.
  4623. 374623,96,1963,38,44,1,66,6,Sesaṃ sabbaṃ taṃsadisattā kusalaniddese vuttanayeneva veditabbanti.
  4624. 374624,96,1964,2,3,1,39,2,Aṭṭhasāliniyā dhammasaṅgahaaṭṭhakathāya
  4625. 374625,96,1965,2,4,1,29,2,Cittuppādakaṇḍakathā niṭṭhitā.
  4626. 374626,96,1966,2,7,1,40,5,Abyākatapadaṃ pana neva tāva niṭṭhitanti.
  4627. 374627,96,1967,2,4,1,31,2,Cittuppādakaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  4628. 374628,96,1968,2,4,1,9,2,2 . Rūpakaṇḍo
  4629. 374629,96,1969,2,2,1,13,1,Uddesavaṇṇanā
  4630. 374630,96,1970,2,14,1,76,9,Idāni rūpakaṇḍaṃ bhājetvā dassetuṃ puna katame dhammā {abyākatā}tiādi āraddhaṃ.
  4631. 374631,96,1970,15,39,1,243,21,"Tattha kiñcāpi heṭṭhā cittuppādakaṇḍe vipākābyākatañceva kiriyābyākatañca nissesaṃ katvā bhājitaṃ, rūpābyākatanibbānābyākatāni pana akathitāni, tāni kathetuṃ catubbidhampi abyākataṃ samodhānetvā dassento kusalākusalānaṃ dhammānaṃ {vipākā}tiādimāha. "
  4632. 374632,96,1970,40,45,1,63,5,Tattha kusalākusalānan ti catubhūmakakusalānañceva akusalānañca.
  4633. 374633,96,1970,46,54,1,91,8,Evaṃ tāva vipākābyākataṃ kusalavipākākusalavipākavasena dvīhi padehi pariyādiyitvā dassitaṃ.
  4634. 374634,96,1970,55,78,1,166,19,"Yasmā pana taṃ sabbampi kāmāvacaraṃ vā hoti, rūpāvacarādīsu vā aññataraṃ, tasmā‘ kāmāvacarā’ tiādinā nayena tadeva vipākābyākataṃ bhūmantaravasena pariyādiyitvā dassitaṃ. "
  4635. 374635,96,1970,79,94,1,120,12,"Yasmā pana taṃ vedanākkhandhopi hoti… pe… viññāṇakkhandhopi, tasmā puna sampayuttacatukkhandhavasena pariyādiyitvā dassitaṃ. "
  4636. 374636,96,1971,2,21,1,172,16,"Evaṃ vipākābyākataṃ kusalākusalavasena bhūmantaravasena sampayuttakkhandhavasenāti tīhi nayehi pariyādāya dassetvā, puna kiriyābyākataṃ dassento ye ca dhammā {kiriyā}tiādimāha. "
  4637. 374637,96,1971,22,36,1,96,10,Tattha‘ kāmāvacarā rūpāvacarā arūpāvacarā vedanākkhandho… pe… viññāṇakkhandho’ ti vattabbaṃ bhaveyya.
  4638. 374638,96,1971,37,43,1,51,6,Heṭṭhā pana gahitamevāti nayaṃ dassetvā nissajjitaṃ.
  4639. 374639,96,1971,44,54,1,65,9,Idāni avibhattaṃ dassento sabbañca rūpaṃ asaṅkhatā ca {dhātū}ti āha.
  4640. 374640,96,1971,55,68,1,104,11,Tattha‘ sabbañca rūpan’ ti padena pañcavīsati rūpāni channavutirūpakoṭṭhāsā nippadesato gahitāti veditabbā.
  4641. 374641,96,1971,69,80,1,59,8,‘ Asaṅkhatā ca dhātū’ ti padena nibbānaṃ nippadesato gahitanti.
  4642. 374642,96,1971,81,90,1,48,7,Ettāvatā‘ abyākatā dhammā’ ti padaṃ niṭṭhitaṃ hoti.
  4643. 374643,96,1972,2,13,1,49,8,584. Tattha katamaṃ sabbaṃ rūpan ti idaṃ kasmā gahitaṃ?
  4644. 374644,96,1972,14,18,1,39,4,Heṭṭhā rūpābyākataṃ saṅkhepena kathitaṃ.
  4645. 374645,96,1972,19,31,1,91,10,Idāni taṃ ekakadukatikacatukka… pe… ekādasakavasena vitthārato bhājetvā dassetuṃ idaṃ gahitaṃ.
  4646. 374646,96,1972,32,54,1,100,15,"Tassattho– yaṃ vuttaṃ‘ sabbañca rūpaṃ, asaṅkhatā ca dhātū’ ti, tasmiṃ padadvaye‘ katamaṃ sabbaṃ rūpaṃ nāma’? "
  4647. 374647,96,1972,55,63,1,48,6,Idāni taṃ dassento cattāro ca {mahābhūtā}tiādimāha .
  4648. 374648,96,1972,64,68,1,33,3,Tattha {cattāro}ti gaṇanaparicchedo.
  4649. 374649,96,1972,69,73,1,34,4,Tena tesaṃ ūnādhikabhāvaṃ nivāreti.
  4650. 374650,96,1972,74,79,1,23,3,‘ Ca’ -saddo sampiṇḍanattho.
  4651. 374651,96,1972,80,95,1,79,10,"Tena na kevalaṃ‘ cattāro mahābhūtāva’ rūpaṃ, aññampi atthīti‘ upādārūpaṃ’ sampiṇḍeti. "
  4652. 374652,96,1973,2,9,1,69,6,{Mahābhūtā}ti ettha mahantapātubhāvādīhi kāraṇehi mahābhūtatā veditabbā.
  4653. 374653,96,1973,10,26,1,133,12,"Etāni hi mahantapātubhāvato, mahābhūtasāmaññato, mahāparihārato, mahāvikārato, mahantabhūtattā cāti imehi kāraṇehi mahābhūtānīti vuccanti. "
  4654. 374654,96,1973,27,39,1,101,9,"Tattha‘ mahantapātubhāvato’ ti, etāni hi anupādinnakasantānepi upādinnakasantānepi mahantāni pātubhūtāni. "
  4655. 374655,96,1973,40,61,1,184,20,Tesaṃ anupādinnakasantāne evaṃ mahantapātubhāvatā veditabbā– ekañhi cakkavāḷaṃ āyāmato ca vitthārato ca yojanānaṃ dvādasa satasahassāni tīṇi sahassāni cattāri satāni paññāsañca yojanāni.
  4656. 374656,96,1973,62,63,1,12,1,Parikkhepato–
  4657. 374657,96,1974,2,8,1,43,4,"Sabbaṃ satasahassāni, chattiṃsa parimaṇḍalaṃ; "
  4658. 374658,96,1975,2,25,1,41,6,"Dasa ceva sahassāni, aḍḍhuḍḍhāni satāni ca.( pārā. aṭṭha.1.1; visuddhi.1.137); "
  4659. 374659,96,1976,2,3,1,6,1,Tattha –
  4660. 374660,96,1977,2,8,1,38,5,"Duve satasahassāni, cattāri nahutāni ca; "
  4661. 374661,96,1978,2,23,1,42,4,"Ettakaṃ bahalattena, saṅkhātāyaṃ vasundharā.( pārā. aṭṭha.1.1; visuddhi.1.137); "
  4662. 374662,96,1979,2,4,1,21,2,Tassāyeva sandhārakaṃ–
  4663. 374663,96,1980,2,9,1,41,5,"Cattāri satasahassāni, aṭṭheva nahutāni ca; "
  4664. 374664,96,1981,2,8,1,42,5,"Ettakaṃ bahalattena, jalaṃ vāte patiṭṭhitaṃ. "
  4665. 374665,96,1982,2,4,1,18,2,Tassāpi sandhārako–
  4666. 374666,96,1983,2,6,1,37,3,"Navasatasahassāni , māluto nabhamuggato; "
  4667. 374667,96,1984,2,9,1,42,6,"Saṭṭhi ceva sahassāni, esā lokassa saṇṭhiti. "
  4668. 374668,96,1985,2,6,1,30,4,Evaṃ saṇṭhite cettha yojanānaṃ–
  4669. 374669,96,1986,2,6,1,40,3,"Caturāsītisahassāni , ajjhogāḷho mahaṇṇave; "
  4670. 374670,96,1987,2,7,1,38,4,"Accuggato tāvadeva, sineru pabbatuttamo. "
  4671. 374671,96,1988,2,8,1,41,4,"Tato upaḍḍhupaḍḍhena, pamāṇena yathākkamaṃ; "
  4672. 374672,96,1989,2,6,1,39,3,"Ajjhogāḷhuggatā dibbā, nānāratanacittitā. "
  4673. 374673,96,1990,2,7,1,38,4,"Yugandharo īsadharo, karavīko sudassano; "
  4674. 374674,96,1991,2,8,1,40,5,"Nemindharo vinatako, assakaṇṇo giri brahā. "
  4675. 374675,96,1992,2,8,1,38,5,"Ete satta mahāselā, sinerussa samantato; "
  4676. 374676,96,1993,2,4,1,35,2,Mahārājānamāvāsā devayakkhanisevitā.
  4677. 374677,96,1994,2,8,1,40,5,"Yojanānaṃ satānucco, himavā pañca pabbato; "
  4678. 374678,96,1995,2,7,1,38,4,"Yojanānaṃ sahassāni, tīṇi āyatavitthato; "
  4679. 374679,96,1996,2,6,1,38,3,"Caturāsītisahassehi , kūṭehi paṭimaṇḍito. "
  4680. 374680,96,1997,2,4,1,41,2,Tipañcayojanakkhandhaparikkhepā nagavhayā;
  4681. 374681,96,1998,2,4,1,40,2,Paññāsayojanakkhandhasākhāyāmā samantato.
  4682. 374682,96,1999,2,8,1,38,4,"Satayojanavitthiṇṇā , tāvadeva ca uggatā; "
  4683. 374683,96,2000,2,23,1,39,4,"Jambū yassānubhāvena, jambudīpo pakāsito.( pārā. aṭṭha.1.1; visuddhi.1.137); "
  4684. 374684,96,2001,2,23,1,192,16,"Yañcetaṃ jambuyā pamāṇaṃ tadeva asurānaṃ cittapāṭaliyā, garuḷānaṃ simbalirukkhassa, aparagoyāne kadambarukkhassa, uttarakurumhi kapparukkhassa, pubbavidehe sirīsassa, tāvatiṃsesu pāricchattakassāti. "
  4685. 374685,96,2001,24,27,1,13,2,Tenāhu porāṇā–
  4686. 374686,96,2002,2,8,1,42,5,"Pāṭalī simbalī jambū, devānaṃ pāricchattako; "
  4687. 374687,96,2003,2,9,1,50,6,"Kadambo kapparukkho ca, sirīsena bhavati sattamanti. "
  4688. 374688,96,2004,2,6,1,38,3,"Dveasītisahassāni , ajjhogāḷho mahaṇṇave; "
  4689. 374689,96,2005,2,6,1,38,3,"Uaccuggato tāvadeva, cakkavāḷasiluccayo; "
  4690. 374690,96,2006,2,8,1,47,5,"Parikkhipitvā taṃ sabbaṃ, lokadhātumayaṃ ṭhitoti. "
  4691. 374691,96,2007,2,6,1,82,4,Upādinnakasantānepi macchakacchapadevadānavādisarīravasena mahantāneva pātubhūtāni.
  4692. 374692,96,2007,7,9,1,21,2,Vuttañhetaṃ bhagavatā–
  4693. 374693,96,2007,10,22,1,58,6,"‘‘ santi, bhikkhave, mahāsamudde yojanasatikāpi attabhāvāti’’ ādi."
  4694. 374694,96,2008,2,54,1,369,44,"‘ Mahābhūtasāmaññato’ ti etāni hi yathā māyākāro amaṇiṃyeva udakaṃ maṇiṃ katvā dasseti, asuvaṇṇaṃyeva leḍḍuṃ suvaṇṇaṃ katvā dasseti, yathā ca sayaṃ neva yakkho na pakkhī samāno yakkhabhāvampi pakkhibhāvampi dasseti, evameva sayaṃ anīlāneva hutvā nīlaṃ upādārūpaṃ dassenti, apītāni… alohitāni… anodātāneva hutvā odātaṃ upādārūpaṃ dassentīti māyākāramahābhūtasāmaññato mahābhūtāni. "
  4695. 374695,96,2008,55,93,1,237,35,"Yathā ca yakkhādīni mahābhūtāni yaṃ gaṇhanti neva tesaṃ tassa anto na bahiṭhānaṃ upalabbhati, na ca taṃ nissāya na tiṭṭhanti, evameva etānipi neva aññamaññassa anto na bahi ṭhitāni hutvā upalabbhanti, na ca aññamaññaṃ nissāya na tiṭṭhantīti. "
  4696. 374696,96,2008,94,97,1,60,3,Acinteyyaṭṭhānatāya yakkhādimahābhūtasāmaññatopi mahābhūtāni.
  4697. 374697,96,2009,2,39,1,369,32,"Yathā ca yakkhinīsaṅkhātāni mahābhūtāni manāpehi vaṇṇasaṇṭhānavikkhepehi attano bhayānakabhāvaṃ paṭicchādetvā satte vañcenti, evameva etānipi itthipurisasarīrādīsu manāpena chavivaṇṇena, manāpena aṅgapaccaṅgasaṇṭhānena, manāpena ca hatthapādaṅgulibhamukavikkhepena attano kakkhaḷatādibhedaṃ sarasalakkhaṇaṃ paṭicchādetvā bālajanaṃ vañcenti, attano sabhāvaṃ daṭṭhuṃ na denti. "
  4698. 374698,96,2009,40,44,1,58,4,Iti vañcakaṭṭhena yakkhinīmahābhūtasāmaññatopi mahābhūtāni.
  4699. 374699,96,2010,2,10,1,53,6,‘ Mahāparihārato’ ti mahantehi paccayehi pariharitabbato.
  4700. 374700,96,2010,11,21,1,96,10,Etāni hi divase divase upanetabbattā mahantehi ghāsacchādanādīhi bhūtāni pavattānīti mahābhūtāni.
  4701. 374701,96,2010,22,26,1,39,4,Mahāparihārāni vā bhūtānīti mahābhūtāni.
  4702. 374702,96,2011,2,8,1,37,5,‘ Mahāvikārato’ ti bhūtānaṃ mahāvikārato.
  4703. 374703,96,2011,9,15,1,55,6,Etāni hi upādiṇṇānipi anupādiṇṇānipi mahāvikārāni honti.
  4704. 374704,96,2011,16,25,1,91,8,"Tattha anupādiṇṇānaṃ kappavuṭṭhāne vikāramahattaṃ pākaṭaṃ hoti, upādiṇṇānaṃ dhātukkhobhakāle. "
  4705. 374705,96,2011,26,28,1,8,2,Tathā hi–
  4706. 374706,96,2012,2,8,1,42,5,"Bhūmito vuṭṭhitā yāva, brahmalokā vidhāvati; "
  4707. 374707,96,2013,2,8,1,38,5,"Acci accimato loke, dayhamānamhi tejasā. "
  4708. 374708,96,2014,2,6,1,38,3,"Koṭisatasahassekaṃ , cakkavāḷaṃ vilīyati; "
  4709. 374709,96,2015,2,8,1,37,5,"Kupitena yadā loko, salilena vinassati. "
  4710. 374710,96,2016,2,7,1,38,3,"Koṭisatasahassekaṃ , cakkavāḷaṃ vikīrati; "
  4711. 374711,96,2017,2,7,1,38,4,"Vāyodhātuppakopena , yadā loko vinassati. "
  4712. 374712,96,2018,2,9,1,47,6,"Patthaddho bhavati kāyo, daṭṭho kaṭṭhamukhena vā; "
  4713. 374713,96,2019,2,7,1,43,4,"Pathavīdhātuppakopena , hoti kaṭṭhamukheva so. "
  4714. 374714,96,2020,2,9,1,41,6,"Pūtiyo bhavati kāyo, daṭṭho pūtimukhena vā; "
  4715. 374715,96,2021,2,7,1,37,4,"Āpodhātuppakopena , hoti pūtimukheva so. "
  4716. 374716,96,2022,2,10,1,43,6,"Santatto bhavati kāyo, daṭṭho aggimukhena vā; "
  4717. 374717,96,2023,2,7,1,38,4,"Tejodhātuppakopena , hoti aggimukheva so. "
  4718. 374718,96,2024,2,9,1,46,6,"Sañchinno bhavati kāyo, daṭṭho satthamukhena vā; "
  4719. 374719,96,2025,2,21,1,40,4,"Vāyodhātuppakopena , hoti satthamukheva so.( saṃ. ni. aṭṭha.3.4.238); "
  4720. 374720,96,2026,2,6,1,38,4,Iti mahāvikārāni bhūtānīti mahābhūtāni.
  4721. 374721,96,2027,2,20,1,128,15,"‘ Mahantabhūtattā cā’ ti etāni hi mahantāni mahatā vāyāmena pariggahetabbattā, bhūtāni vijjamānattāti, mahantabhūtattā ca mahābhūtāni. "
  4722. 374722,96,2027,21,25,1,46,4,Evaṃ mahantapātubhāvādīhi kāraṇehi mahābhūtāni.
  4723. 374723,96,2028,2,9,1,64,7,Catunnañca mahābhūtānaṃ upādāya rūpan ti upayogatthe sāmivacanaṃ.
  4724. 374724,96,2028,10,19,1,66,7,"Cattāri mahābhūtāni upādāya, nissāya, amuñcitvā pavattarūpanti attho. "
  4725. 374725,96,2028,20,38,1,142,16,"Idaṃ vuccati sabbaṃ rūpan ti idaṃ cattāri mahābhūtāni, padapaṭipāṭiyā niddiṭṭhāni tevīsati upādārūpānīti, sattavīsatippabhedaṃ sabbaṃ rūpaṃ nāma. "
  4726. 374726,96,2029,2,2,1,19,1,Ekavidharūpasaṅgaho
  4727. 374727,96,2030,2,17,1,109,13,Idāni taṃ vitthārato dassetuṃ ekavidhādīhi ekādasahi saṅgahehi mātikaṃ ṭhapento sabbaṃ rūpaṃ na {hetū}tiādimāha.
  4728. 374728,96,2031,2,26,1,115,18,Tattha ‘ sabbaṃ rūpan’ ti idaṃ padaṃ‘ sabbaṃ rūpaṃ na hetu’‘ sabbaṃ rūpaṃ ahetukan’ ti evaṃ sabbapadehi saddhiṃ yojetabbaṃ.
  4729. 374729,96,2031,27,36,1,62,7,Sabbāneva cetāni‘ na hetū’ tiādīni tecattālīsapadāni uddiṭṭhāni.
  4730. 374730,96,2031,37,47,1,89,9,"Tesu paṭipāṭiyā cattālīsapadāni mātikato gahetvā ṭhapitāni, avasāne tīṇi mātikāmuttakānīti. "
  4731. 374731,96,2031,48,54,1,55,6,Evaṃ tāva paṭhame saṅgahe pāḷivavatthānameva veditabbaṃ.
  4732. 374732,96,2031,55,57,1,23,2,Tathā dutiyasaṅgahādīsu.
  4733. 374733,96,2032,2,2,1,18,1,Duvidharūpasaṅgaho
  4734. 374734,96,2033,2,13,1,54,8,Tatrāyaṃ nayo– dutiyasaṅgahe tāva sataṃ cattāro ca dukā.
  4735. 374735,96,2033,14,29,1,116,13,"Tattha atthi rūpaṃ upādā, atthi rūpaṃ {noupādā}tiādayo ādimhi cuddasa dukā aññamaññasambandhābhāvato pakiṇṇakadukā nāma. "
  4736. 374736,96,2033,30,42,1,126,11,Tato atthi rūpaṃ cakkhusamphassassa {vatthū}tiādayo pañcavīsati dukā vatthuavatthuupaparikkhaṇavasena pavattattā vatthudukā nāma.
  4737. 374737,96,2033,43,54,1,132,11,Tato atthi rūpaṃ cakkhusamphassassa ārammaṇan tiādayo pañcavīsati ārammaṇānārammaṇaupaparikkhaṇavasena pavattattā ārammaṇadukā nāma.
  4738. 374738,96,2033,55,66,1,107,11,Tato atthi rūpaṃ cakkhāyatanan ti ādayo dasa āyatanānāyatanaupaparikkhaṇavasena pavattattā āyatanadukā nāma.
  4739. 374739,96,2033,67,77,1,97,9,Tato atthi rūpaṃ {cakkhudhātū}tiādayo dasa dhātuadhātuupaparikkhaṇavasena pavattattā dhātudukā nāma.
  4740. 374740,96,2033,78,88,1,108,10,Tato atthi rūpaṃ cakkhundriyan tiādayo aṭṭha indriyānindriyaupaparikkhaṇavasena pavattattā indriyadukā nāma.
  4741. 374741,96,2033,89,99,1,116,9,Tato atthi rūpaṃ {kāyaviññattī}tiādayo dvādasa sukhumāsukhumarūpaupaparikkhaṇavasena pavattattā sukhumarūpadukā nāmāti.
  4742. 374742,96,2033,100,103,1,34,3,Idaṃ dutiyasaṅgahe pāḷivavatthānaṃ.
  4743. 374743,96,2034,2,2,1,18,1,Tividharūpasaṅgaho
  4744. 374744,96,2035,2,10,1,34,5,585. Tatiyasaṅgahe sataṃ tīṇi ca tikāni.
  4745. 374745,96,2035,11,27,1,135,16,Tattha dutiyasaṅgahe vuttesu cuddasasu pakiṇṇakadukesu ekaṃ ajjhattikadukaṃ sesehi terasahi yojetvā yaṃ taṃ rūpaṃ ajjhattikaṃ taṃ upādā;
  4746. 374746,96,2035,28,44,1,99,14,"yaṃ taṃ rūpaṃ bāhiraṃ taṃ atthi upādā , atthi noupādātiādinā nayena ṭhapitā terasa pakiṇṇakatikā nāma. "
  4747. 374747,96,2035,45,76,1,227,29,"Tato tameva dukaṃ sesadukehi saddhiṃ yojetvā yaṃ taṃ rūpaṃ bāhiraṃ taṃ cakkhusamphassassa na vatthu, yaṃ taṃ rūpaṃ ajjhattikaṃ taṃ atthi cakkhusamphassassa vatthu, atthi cakkhusamphassassa na vatthūtiādinā nayena sesatikā ṭhapitā. "
  4748. 374748,96,2035,77,85,1,68,8,Tesaṃ nāmañca gaṇanā ca tesaṃyeva vatthudukādīnaṃ vasena veditabbāti.
  4749. 374749,96,2035,86,89,1,34,3,Idaṃ tatiyasaṅgahe pāḷivavatthānaṃ.
  4750. 374750,96,2036,2,2,1,23,1,Catubbidhādirūpasaṅgahā
  4751. 374751,96,2037,2,8,1,33,3,586. Catutthasaṅgahe dvāvīsati catukkā.
  4752. 374752,96,2037,9,24,1,104,14,Tattha sabbapacchimo atthi rūpaṃ upādā atthi rūpaṃ noupādāti evaṃ idha vuttaṃ mātikaṃ anāmasitvā ṭhapito .
  4753. 374753,96,2037,25,29,1,27,4,Itare pana āmasitvā ṭhapitā.
  4754. 374754,96,2037,30,31,1,6,1,Kathaṃ?
  4755. 374755,96,2037,32,66,1,235,31,"Ye tāva idha duvidhasaṅgahe pakiṇṇakesu ādito tayo dukā, tesu ekekaṃ gahetvā yaṃ taṃ rūpaṃ upādā taṃ atthi upādiṇṇaṃ, atthi anupādiṇṇantiādinā nayena pañcahi pañcahi dukehi saddhiṃ yojetvā dukattayamūlakā ādimhi pañcadasa catukkā ṭhapitā. "
  4756. 374756,96,2038,2,40,1,262,35,"Idāni yo yaṃ catukko sanidassanaduko so yasmā yaṃ taṃ rūpaṃ sanidassanaṃ taṃ atthi sappaṭighaṃ, atthi appaṭighantiādinā nayena parehi vā, atthi upādā atthi noupādātiādinā nayena purimehi vā, dukehi saddhiṃ atthābhāvato kamābhāvato visesābhāvato ca yogaṃ na gacchati. "
  4757. 374757,96,2038,41,57,1,82,11,"Sanidassanañhi‘ appaṭighaṃ’ nāma,‘ no upādā’ vā natthīti atthābhāvato yogaṃ na gacchati."
  4758. 374758,96,2038,58,68,1,66,9,‘ Upādiṇṇaṃ pana anupādiṇṇañca atthi taṃ kamābhāvā yogaṃ na gacchati.
  4759. 374759,96,2038,69,74,1,48,5,Sabbadukā hi pacchimapacchimeheva saddhiṃ yojitā.
  4760. 374760,96,2038,75,77,1,14,2,Ayamettha kamo.
  4761. 374761,96,2038,78,82,1,33,4,Purimehi pana saddhiṃ kamābhāvoti.
  4762. 374762,96,2038,83,88,1,29,4,‘ Sati atthe kamābhāvo akāraṇaṃ.
  4763. 374763,96,2038,89,100,1,61,8,"Tasmā upādiṇṇapadādīhi saddhiṃ yojetabbo’ ti ce– na, visesābhāvā; "
  4764. 374764,96,2038,101,106,1,42,5,upādiṇṇapadādīni hi iminā saddhiṃ yojitāni.
  4765. 374765,96,2038,107,125,1,115,15,"Tattha‘ upādiṇṇaṃ vā sanidassanaṃ, sanidassanaṃ vā upādiṇṇan’ ti vutte viseso natthīti visesābhāvāpi yogaṃ na gacchati. "
  4766. 374766,96,2038,126,175,1,289,42,"Tasmā taṃ catutthadukaṃ anāmasitvā, tato parehi atthi rūpaṃ sappaṭighantiādīhi tīhi dukehi saddhiṃ‘ yaṃ taṃ rūpaṃ sappaṭighaṃ taṃ atthi indriyaṃ, atthi na indriyaṃ, yaṃ taṃ rūpaṃ appaṭighaṃ taṃ atthi indriyaṃ, atthi na indriyan’ tiādinā nayena yujjamāne dve dve duke yojetvā cha catukkā ṭhapitā. "
  4767. 374767,96,2039,2,13,1,71,10,"Yathā cāyaṃ catutthaduko yogaṃ na gacchati, tathā tena saddhiṃ ādidukopi. "
  4768. 374768,96,2039,14,15,1,5,1,Kasmā?
  4769. 374769,96,2039,16,19,1,37,3,Anupādārūpassa ekantena anidassanattā.
  4770. 374770,96,2039,20,41,1,130,19,"So hi yaṃ taṃ rūpaṃ noupādā taṃ atthi sanidassanaṃ, atthi anidassananti– evaṃ catutthena dukena saddhiṃ yojiyamāno yogaṃ na gacchati. "
  4771. 374771,96,2039,42,48,1,43,6,Tasmā taṃ atikkamitvā pañcamena saha yojito.
  4772. 374772,96,2039,49,62,1,68,12,"Evaṃ yo yena saddhiṃ yogaṃ gacchati, yo ca na gacchati so veditabboti. "
  4773. 374773,96,2039,63,66,1,36,3,Idaṃ catutthasaṅgahe pāḷivavatthānaṃ.
  4774. 374774,96,2039,67,75,1,63,8,Ito pare pana pañcavidhasaṅgahādayo satta saṅgahā asammissā eva.
  4775. 374775,96,2039,76,81,1,51,5,Evaṃ sakalāyapi mātikāya pāḷivavatthānaṃ veditabbaṃ.
  4776. 374776,96,2040,2,2,1,31,1,Rūpavibhattiekakaniddesavaṇṇanā
  4777. 374777,96,2041,2,18,1,75,10,594. Idāni tassā atthaṃ bhājetvā dassetuṃ sabbaṃ rūpaṃ na {hetumevā}tiādi āraddhaṃ.
  4778. 374778,96,2041,19,33,1,67,12,Kasmā panettha‘ katamaṃ taṃ sabbaṃ rūpaṃ na hetū’ ti pucchā na katāti?
  4779. 374779,96,2041,34,35,1,12,1,Bhedābhāvato.
  4780. 374780,96,2041,36,61,1,147,19,"Yathā hi dukādīsu‘ upādārūpa’ mpi atthi‘ noupādārūpa’ mpi, evamidha hetu na hetūtipi sahetukamahetukantipi bhedo natthi, tasmā pucchaṃ akatvāva vibhattaṃ. "
  4781. 374781,96,2041,62,70,1,36,5,"Tattha‘ sabban’ ti sakalaṃ, niravasesaṃ."
  4782. 374782,96,2041,71,79,1,68,6,‘ Rūpan’ ti ayamassa sītādīhi ruppanabhāvadīpano sāmaññalakkhaṇaniddeso.
  4783. 374783,96,2041,80,84,1,44,3,Na {hetumevā}ti sādhāraṇahetupaṭikkhepaniddeso.
  4784. 374784,96,2042,2,9,1,70,7,Tattha hetuhetu paccayahetu uttamahetu sādhāraṇahetūti catubbidho hetu.
  4785. 374785,96,2042,10,34,1,77,11,"Tesu‘ tayo kusalahetū, tayo akusalahetū, tayo abyākatahetū’ ti( dha. sa.1059) ayaṃ‘ hetuhetu’ nāma."
  4786. 374786,96,2042,35,75,1,113,14,"‘‘ Cattāro kho, bhikkhu, mahābhūtā hetu, cattāro mahābhūtā paccayo rūpakkhandhassa paññāpanāyā’’ ti( ma. ni.3.85; saṃ. ni.3.82) ayaṃ‘ paccayahetu’ nāma."
  4787. 374787,96,2042,76,97,1,142,13,"‘‘ Kusalākusalaṃ attano vipākaṭṭhāne, uttamaṃ iṭṭhārammaṇaṃ kusalavipākaṭṭhāne, uttamaṃ aniṭṭhārammaṇaṃ akusalavipākaṭṭhāne’’ ti ayaṃ‘ uttamahetu’ nāma. "
  4788. 374788,96,2042,98,99,1,7,1,Yathāha–
  4789. 374789,96,2042,100,156,1,228,25,"‘ atītānāgatapaccuppannānaṃ kammasamādānānaṃ ṭhānaso hetuso vipākaṃ yathābhūtaṃ pajānātī’ ti( ma. ni.1.148; vibha.810; pāṭi. ma.2.44),‘‘ eseva hetu esa paccayo saṅkhārānaṃ yadidaṃ avijjā’’ ti avijjā saṅkhārānaṃ sādhāraṇahetu hutvā paccayaṭṭhaṃ pharatīti ayaṃ‘ sādhāraṇahetu’ nāma. "
  4790. 374790,96,2042,157,172,1,141,14,"Yathā hi pathavīraso āporaso ca madhurassāpi amadhurassāpi paccayo, evaṃ avijjā kusalasaṅkhārānampi akusalasaṅkhārānampi sādhāraṇapaccayo hoti. "
  4791. 374791,96,2042,173,179,1,35,4,Imasmiṃ panatthe‘ hetuhetu’ adhippeto.
  4792. 374792,96,2042,180,209,1,111,17,Iti‘ hetū dhammā na hetū dhammā’ ti( dha. sa. dukamātikā1) mātikāya āgataṃ hetubhāvaṃ rūpassa niyametvā paṭikkhipanto‘ na hetumevā’ ti āha.
  4793. 374793,96,2042,210,218,1,78,8,Iminā nayena sabbapadesu paṭikkhepaniddeso ca appaṭikkhepaniddeso ca veditabbo.
  4794. 374794,96,2042,219,224,1,55,5,Vacanattho pana sabbapadānaṃ mātikāvaṇṇanāyaṃ vuttoyeva.
  4795. 374795,96,2043,2,18,1,161,13,"{Sappaccayamevā}ti ettha pana kammasamuṭṭhānaṃ kammapaccayameva hoti, āhārasamuṭṭhānādīni āhārādipaccayānevāti evaṃ rūpasseva vuttacatupaccayavasena attho veditabbo. "
  4796. 374796,96,2043,19,32,1,83,10,{Rūpamevā}ti‘ rūpino dhammā arūpino dhammā’ ti mātikāya vuttaṃ arūpībhāvaṃ paṭikkhipati.
  4797. 374797,96,2043,33,42,1,81,7,Uppannaṃ chahi {viññāṇehī}ti paccuppannarūpameva cakkhuviññāṇādīhi chahi veditabbaṃ.
  4798. 374798,96,2043,43,48,1,45,5,Niyāmo pana cakkhuviññāṇādīni sandhāya gahito.
  4799. 374799,96,2043,49,54,1,33,5,Na hi tāni atītānāgataṃ vijānanti.
  4800. 374800,96,2043,55,60,1,46,5,Manoviññāṇaṃ pana atītampi anāgatampi vijānāti.
  4801. 374801,96,2043,61,68,1,65,7,Taṃ imasmiṃ pañcaviññāṇasote patitattā sotapatitameva hutvā gataṃ.
  4802. 374802,96,2043,69,73,1,34,4,Hutvā abhāvaṭṭhena pana aniccameva.
  4803. 374803,96,2043,74,77,1,49,3,Jarāya abhibhavitabbadhammakattā jarābhibhūtameva.
  4804. 374804,96,2043,78,91,1,69,10,"Yasmā vā rūpakāye jarā pākaṭā hoti, tasmāpi‘ jarābhibhūtamevā’ ti vuttaṃ. "
  4805. 374805,96,2044,2,13,1,78,8,Evaṃ ekavidhena {rūpasaṅgaho}ti ettha‘ vidhā’ -saddo mānasaṇṭhānakoṭṭhāsesu dissati.
  4806. 374806,96,2044,14,33,1,70,9,"‘‘ Seyyohamasmīti vidhā, sadisohamasmīti vidhā’’ tiādīsu( vibha.962) hi māno vidhā nāma."
  4807. 374807,96,2044,34,56,1,83,8,"‘‘ Kathaṃvidhaṃ sīlavantaṃ vadanti, kathaṃvidhaṃ paññavantaṃ vadantī’’ tiādīsu( saṃ. ni.1.95) saṇṭhānaṃ."
  4808. 374808,96,2044,57,66,1,50,6,‘ Kathaṃvidhan’ ti hi padassa kathaṃsaṇṭhānanti attho.
  4809. 374809,96,2044,67,84,1,72,8,‘‘ Ekavidhena ñāṇavatthuṃ duvidhena ñāṇavatthū’’ tiādīsu( vibha.751-752) koṭṭhāso vidhā nāma.
  4810. 374810,96,2044,85,88,1,27,3,Idhāpi koṭṭhāsova adhippeto.
  4811. 374811,96,2045,2,5,1,57,3,Saṅgahasaddopi sajātisañjātikiriyāgaṇanavasena catubbidho.
  4812. 374812,96,2045,6,60,1,208,29,"Tattha‘‘ sabbe khattiyā āgacchantu, sabbe brāhmaṇā sabbe vessā sabbe suddā āgacchantu’’,‘‘ yā cāvuso visākha, sammāvācā, yo ca sammākammanto, yo ca sammāājīvo– ime dhammā sīlakkhandhe saṅgahitā’’ ti( ma. ni.1.462) ayaṃ‘ sajātisaṅgaho’ nāma."
  4813. 374813,96,2045,61,74,1,78,11,‘ Ekajātikā āgacchantū’ ti vuttaṭṭhāne viya hi idha sabbe jātiyā ekasaṅgahaṃ gatā.
  4814. 374814,96,2045,75,118,1,202,26,"‘‘ Sabbe kosalakā āgacchantu, sabbe māgadhakā, sabbe bhārukacchakā āgacchantu’’,‘‘ yo cāvuso visākha, sammāvāyāmo, yā ca sammāsati, yo ca sammāsamādhi– ime dhammā samādhikkhandhe saṅgahitā’’ ti ayaṃ‘ sañjātisaṅgaho’ nāma. "
  4815. 374815,96,2045,119,132,1,116,13,Ekaṭṭhāne jātā saṃvuddhā āgacchantūti vuttaṭṭhāne viya hi idha sabbe sañjātiṭṭhānena nivutthokāsena ekasaṅgahaṃ gatā.
  4816. 374816,96,2045,133,181,1,179,23,"‘‘ Sabbe hatthārohā āgacchantu, sabbe assārohā, sabbe rathikā āgacchantu’’,‘‘ yā cāvuso visākha, sammādiṭṭhi, yo ca sammāsaṅkappo– ime dhammā paññākkhandhe saṅgahitā’’ ti( ma. ni.1.462) ayaṃ‘ kiriyāsaṅgaho’ nāma. "
  4817. 374817,96,2045,182,189,1,51,6,Sabbeva hete attano kiriyākaraṇena ekasaṅgahaṃ gatā.
  4818. 374818,96,2045,190,195,1,44,3,‘‘ Cakkhāyatanaṃ katamakkhandhagaṇanaṃ gacchati?
  4819. 374819,96,2045,196,199,1,42,3,Cakkhāyatanaṃ rūpakkhandhagaṇanaṃ gacchati.
  4820. 374820,96,2045,200,228,1,137,15,"Hañci cakkhāyatanaṃ rūpakkhandhagaṇanaṃ gacchati, tena vata re vattabbe– cakkhāyatanaṃ rūpakkhandhena saṅgahitan’’ ti( kathā.471), ayaṃ‘ gaṇanasaṅgaho’ nāma. "
  4821. 374821,96,2045,229,231,1,18,2,Ayamidha adhippeto.
  4822. 374822,96,2045,232,236,1,43,4,Ekakoṭṭhāsena rūpagaṇanāti ayañhettha attho.
  4823. 374823,96,2045,237,240,1,18,3,Esa nayo sabbattha.
  4824. 374824,96,2046,2,2,1,18,1,Dukaniddesavaṇṇanā
  4825. 374825,96,2047,2,2,1,19,1,Upādābhājanīyakathā
  4826. 374826,96,2048,2,27,1,159,18,"595. Idāni duvidhasaṅgahādīsu‘ atthi rūpaṃ upādā, atthi rūpaṃ noupādā’ ti evaṃ bhedasabbhāvato pucchāpubbaṅgamaṃ padabhājanaṃ dassento katamaṃ taṃ rūpaṃ {upādā}tiādimāha. "
  4827. 374827,96,2048,28,33,1,24,3,Tattha upādiyatīti‘ upādā’;
  4828. 374828,96,2048,34,43,1,60,7,"mahābhūtāni gahetvā, amuñcitvā, tāni nissāya pavattatīti attho. "
  4829. 374829,96,2048,44,51,1,53,6,Idāni taṃ pabhedato dassento cakkhāyatanan tiādimāha.
  4830. 374830,96,2049,2,19,1,128,14,596. Evaṃ tevīsatividhaṃ upādārūpaṃ saṅkhepato uddisitvā puna tadeva vitthārato niddisanto katamaṃ taṃ rūpaṃ cakkhāyatanan tiādimāha.
  4831. 374831,96,2049,20,27,1,49,6,Tattha duvidhaṃ cakkhu– maṃsacakkhu paññācakkhu ca.
  4832. 374832,96,2049,28,39,1,95,9,Etesu‘ buddhacakkhu samantacakkhu ñāṇacakkhu dibbacakkhu dhammacakkhū’ ti pañcavidhaṃ paññācakkhu.
  4833. 374833,96,2049,40,73,1,124,16,"Tattha‘‘ addasaṃ kho ahaṃ, bhikkhave, buddhacakkhunā lokaṃ volokento satte apparajakkhe… pe… duviññāpaye’’ ti( ma. ni.1.283) idaṃ buddhacakkhu nāma."
  4834. 374834,96,2049,74,85,1,65,7,‘‘ Samantacakkhu vuccati sabbaññutaññāṇan’’ ti idaṃ samantacakkhu nāma.
  4835. 374835,96,2049,86,111,1,53,8,‘‘ Cakkhuṃ udapādi ñāṇaṃ udapādī’’ ti( saṃ. ni.5.1081; mahāva.15) idaṃ ñāṇacakkhu nāma.
  4836. 374836,96,2049,112,138,1,79,11,"‘‘ Addasaṃ kho ahaṃ, bhikkhave, dibbena cakkhunā visuddhenā’’ ti( ma. ni.1.284) idaṃ dibbacakkhu nāma."
  4837. 374837,96,2049,139,164,1,115,12,‘‘ Tasmiṃ yevāsane virajaṃ vītamalaṃ dhammacakkhuṃ udapādī’’ ti( ma. ni.2.395) idaṃ heṭṭhimamaggattayasaṅkhātaṃ ñāṇaṃ dhammacakkhu nāma.
  4838. 374838,96,2050,2,7,1,59,5,Maṃsacakkhupi pasādacakkhu sasambhāracakkhūti duvidhaṃ hoti.
  4839. 374839,96,2050,8,29,1,166,16,"Tattha yoyaṃ akkhikūpake patiṭṭhito heṭṭhā akkhikūpakaṭṭhikena, upari bhamukaṭṭhikena, ubhato akkhikūṭehi, anto matthaluṅgena, bahiddhā akkhilomehi paricchinno maṃsapiṇḍo. "
  4840. 374840,96,2050,30,50,1,124,15,"Saṅkhepato‘ catasso dhātuyo, vaṇṇo gandho raso ojā, sambhavo saṇṭhānaṃ, jīvitaṃ bhāvo kāyapasādo cakkhupasādo’ ti cuddasasambhāro. "
  4841. 374841,96,2050,51,66,1,128,11,"Vitthārato‘ catasso dhātuyo, taṃsannissitavaṇṇagandharasaojāsaṇṭhānasambhavā cā’ ti imāni dasa catusamuṭṭhānikattā cattālīsaṃ honti. "
  4842. 374842,96,2050,67,79,1,135,11,Jīvitaṃ bhāvo kāyapasādo cakkhupasādoti cattāri ekantakammasamuṭṭhānānevāti imesaṃ catucattālīsāya rūpānaṃ vasena catucattālīsasambhāro.
  4843. 374843,96,2050,80,147,1,463,51,"Yaṃ loko setaṃ cakkhuṃ puthulaṃ visaṭaṃ vitthiṇṇaṃ‘ cakkhun’ ti sañjānanto na cakkhuṃ sañjānāti, vatthuṃ cakkhuto sañjānāti, so maṃsapiṇḍo akkhikūpe patiṭṭhito, nhārusuttakena matthaluṅge ābaddho, yattha setampi atthi, kaṇhampi lohitakampi, pathavīpi āpopi tejopi vāyopi, yaṃ semhūssadattā setaṃ, pittussadattā kaṇhaṃ, ruhirussadattā lohitakaṃ, pathavussadattā patthiṇṇaṃ hoti, āpussadattā paggharati, tejussadattā paridayhati, vāyussadattā sambhamati, idaṃ sasambhāracakkhu nāma. "
  4844. 374844,96,2051,2,15,1,93,12,"Yo panettha sito ettha paṭibaddho catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāya pasādo, idaṃ pasādacakkhu nāma. "
  4845. 374845,96,2051,16,65,1,544,39,"Tadetaṃ tassa sasambhāracakkhuno setamaṇḍalaparikkhittassa kaṇhamaṇḍalassa majjhe, abhimukhe ṭhitānaṃ sarīrasaṇṭhānuppattidesabhūte diṭṭhimaṇḍale, sattasu picupaṭalesu āsittatelaṃ picupaṭalāni viya, sattakkhipaṭalāni byāpetvā, dhāraṇanhāpanamaṇḍanabījanakiccāhi catūhi dhātīhi khattiyakumāro viya, sandhāraṇaābandhanaparipācanasamudīraṇakiccāhi catūhi dhātūhi katūpakāraṃ, utucittāhārehi upatthambhiyamānaṃ, āyunā anupāliyamānaṃ, vaṇṇagandharasādīhi parivutaṃ, pamāṇato ūkāsiramattaṃ, cakkhuviññāṇādīnaṃ yathārahaṃ vatthudvārabhāvaṃ sādhayamānaṃ tiṭṭhati. "
  4846. 374846,96,2051,66,69,1,31,3,Vuttampi cetaṃ dhammasenāpatinā–
  4847. 374847,96,2052,2,9,1,39,5,"‘ ‘ Yena cakkhuppasādena, rūpāni manupassati; "
  4848. 374848,96,2053,2,10,1,42,5,"Parittaṃ sukhumaṃ etaṃ, ūkāsirasamūpaman’’ ti. "
  4849. 374849,96,2054,2,7,1,40,5,Cakkhu ca taṃ āyatanañcāti cakkhāyatanaṃ.
  4850. 374850,96,2054,8,18,1,84,9,Yaṃ cakkhu catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāya {pasādo}ti idhāpi upayogattheyeva sāmivacanaṃ;
  4851. 374851,96,2054,19,25,1,53,5,cattāri mahābhūtāni upādiyitvā pavattappasādoti attho.
  4852. 374852,96,2054,26,32,1,55,5,"Iminā pasādacakkhumeva gaṇhāti, sesacakkhuṃ paṭikkhipati. "
  4853. 374853,96,2054,33,82,1,321,38,"Yaṃ pana indriyagocarasutte‘‘ ekaṃ mahābhūtaṃ upādāya pasādo pathavīdhātuyā tīhi mahābhūtehi saṅgahito āpodhātuyā ca tejodhātuyā ca vāyodhātuyā ca,’’ catuparivattasutte‘‘ dvinnaṃ mahābhūtānaṃ upādāya pasādo pathavīdhātuyā ca āpodhātuyā ca dvīhi mahābhūtehi saṅgahito tejodhātuyā ca vāyodhātuyā cā’’ ti vuttaṃ, taṃ pariyāyena vuttaṃ. "
  4854. 374854,96,2054,83,88,1,42,4,Ayañhi suttantikakathā nāma pariyāyadesanā .
  4855. 374855,96,2054,89,106,1,128,17,Yo ca catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāya pasādo so tesu ekekassāpi dinnaṃ dvinnampi pasādoyevāti iminā pariyāyena tattha desanā āgatā.
  4856. 374856,96,2054,107,111,1,38,4,Abhidhammo pana nippariyāyadesanā nāma.
  4857. 374857,96,2054,112,122,1,57,8,Tasmā idha‘ catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāya pasādo’ ti vuttaṃ.
  4858. 374858,96,2055,2,14,1,87,11,‘ Ayaṃ me attā’ ti bālajanena pariggahitattā attabhāvo vuccati sarīrampi khandhapañcakampi.
  4859. 374859,96,2055,15,24,1,99,9,Tasmiṃ pariyāpanno tannissitoti attabhāvapariyāpanno cakkhuviññāṇena passituṃ na sakkāti anidassano.
  4860. 374860,96,2055,25,29,1,46,4,Paṭighaṭṭanānighaṃso ettha jāyatīti sappaṭigho.
  4861. 374861,96,2056,2,65,1,429,53,"{Yenā}tiādīsu ayaṃ saṅkhepattho– yena karaṇabhūtena cakkhunā ayaṃ satto idaṃ vuttappakāraṃ rūpaṃ atīte passi vā, vattamāne passati vā, anāgate passissati vā, sacassa aparibhinnaṃ cakkhu bhaveyya, athānena āpāthagataṃ rūpaṃ passe vā, atītaṃ vā rūpaṃ atītena cakkhunā passi, paccuppannaṃ paccuppannena passati, anāgataṃ anāgatena passissati, sace taṃ rūpaṃ cakkhussa āpāthaṃ āgaccheyya cakkhunā taṃ rūpaṃ passeyyāti idamettha parikappavacanaṃ. "
  4862. 374862,96,2056,66,74,1,122,6,"Dassanapariṇāyakaṭṭhena cakkhuṃpetaṃ, sañjātisamosaraṇaṭṭhena cakkhāyatanaṃpetaṃ, suññatabhāvanissattaṭṭhena cakkhudhātupesā. "
  4863. 374863,96,2056,75,79,1,53,4,Dassanalakkhaṇe indaṭṭhaṃ kāretīti cakkhundriyaṃpetaṃ.
  4864. 374864,96,2056,80,82,1,31,2,Lujjanapalujjanaṭṭhena lokopeso.
  4865. 374865,96,2056,83,85,1,25,2,Vaḷañjanaṭṭhena dvārāpesā.
  4866. 374866,96,2056,86,88,1,27,2,Apūraṇīyaṭṭhena samuddopeso.
  4867. 374867,96,2056,89,91,1,30,2,Parisuddhaṭṭhena paṇḍaraṃpetaṃ.
  4868. 374868,96,2056,92,95,1,41,3,Phassādīnaṃ abhijāyanaṭṭhena khettaṃpetaṃ.
  4869. 374869,96,2056,96,99,1,39,3,Tesaṃyeva patiṭṭhānaṭṭhena vatthuṃpetaṃ.
  4870. 374870,96,2056,100,105,1,51,5,Samavisamaṃ dassentaṃ attabhāvaṃ netīti nettaṃpetaṃ.
  4871. 374871,96,2056,106,109,1,25,2,Tenevaṭṭhena nayanaṃpetaṃ .
  4872. 374872,96,2056,110,114,1,42,3,Sakkāyapariyāpannaṭṭhena orimaṃ tīraṃpetaṃ.
  4873. 374873,96,2056,115,121,1,54,5,Bahusādhāraṇaṭṭhena assāmikaṭṭhena ca suñño {gāmopeso}ti.
  4874. 374874,96,2057,2,19,1,142,15,Ettāvatā ‘ passi vā’ tiādīhi catūhi padehi cakkhuṃpetantiādīni cuddasa nāmāni yojetvā cakkhāyatanassa cattāro vavatthāpananayā vuttāti veditabbā.
  4875. 374875,96,2057,20,21,1,6,1,Kathaṃ?
  4876. 374876,96,2057,22,46,1,163,21,"Ettha hi yena cakkhunā anidassanena sappaṭighena rūpaṃ sanidassanaṃ sappaṭighaṃ passi vā cakkhuṃpetaṃ… pe… suñño gāmopeso, idaṃ taṃ rūpaṃ cakkhāyatananti ayameko nayo. "
  4877. 374877,96,2057,47,50,1,21,3,Evaṃ sesāpi veditabbā.
  4878. 374878,96,2058,2,20,1,136,14,"597. Idāni yasmā vijjuniccharaṇādikālesu anoloketukāmassāpi rūpaṃ cakkhupasādaṃ ghaṭṭeti, tasmā taṃ ākāraṃ dassetuṃ dutiyo niddesavāro āraddho. "
  4879. 374879,96,2058,21,28,1,56,6,Tattha yamhi {cakkhumhī}ti yamhi adhikaraṇabhūte cakkhumhi.
  4880. 374880,96,2058,29,32,1,28,3,Rūpan ti paccattavacanametaṃ.
  4881. 374881,96,2058,33,38,1,31,4,Tattha paṭihaññi {vā}ti atītattho.
  4882. 374882,96,2058,39,44,1,32,3,Paṭihaññati {vā}ti paccuppannattho.
  4883. 374883,96,2058,45,49,1,31,3,Paṭihaññissati {vā}ti anāgatattho.
  4884. 374884,96,2058,50,54,1,28,3,Paṭihaññe {vā}ti vikappanattho.
  4885. 374885,96,2058,55,61,1,46,6,Atītañhi rūpaṃ atīte cakkhusmiṃ paṭihaññi nāma.
  4886. 374886,96,2058,62,66,1,41,4,Paccuppannaṃ paccuppanne paṭihaññati nāma.
  4887. 374887,96,2058,67,71,1,36,4,Anāgataṃ anāgate paṭihaññissati nāma.
  4888. 374888,96,2058,72,85,1,98,12,"Sace taṃ rūpaṃ cakkhussa āpāthaṃ āgaccheyya, cakkhumhi paṭihaññeyya taṃ rūpanti ayamettha parikappo. "
  4889. 374889,96,2058,86,93,1,60,7,Atthato pana pasādaṃ ghaṭṭayamānameva rūpaṃ paṭihaññati nāma.
  4890. 374890,96,2058,94,99,1,56,5,Idhāpi purimanayeneva cattāro vavatthāpananayā veditabbā.
  4891. 374891,96,2059,2,24,1,148,18,"598. Idāni yasmā attano icchāya oloketukāmassa rūpe cakkhuṃ upasaṃharato cakkhu rūpasmiṃ paṭihaññati, tasmā taṃ ākāraṃ dassetuṃ tatiyo niddesavāro āraddho. "
  4892. 374892,96,2059,25,28,1,21,3,So atthato pākaṭoyeva.
  4893. 374893,96,2059,29,37,1,72,8,Ettha pana cakkhu ārammaṇaṃ sampaṭicchamānameva rūpamhi paṭihaññati nāma.
  4894. 374894,96,2059,38,43,1,56,5,Idhāpi purimanayeneva cattāro vavatthāpananayā veditabbā.
  4895. 374895,96,2060,2,19,1,130,11,"599. Ito paraṃ phassapañcamakānaṃ uppattidassanavasena pañca, tesaṃyeva ārammaṇapaṭibaddhauppattidassanavasena pañcāti, dasa vārā dassitā. "
  4896. 374896,96,2060,20,29,1,55,7,"Tattha cakkhuṃ {nissāyā}ti cakkhuṃ nissāya, paccayaṃ katvā. "
  4897. 374897,96,2060,30,39,1,52,6,"Rūpaṃ {ārabbhā}ti rūpārammaṇaṃ āgamma, sandhāya, paṭicca. "
  4898. 374898,96,2060,40,50,1,167,9,Iminā cakkhupasādavatthukānaṃ phassādīnaṃ purejātapaccayena cakkhudvārajavanavīthipariyāpannānaṃ ārammaṇādhipatiārammaṇūpanissayapaccayehi rūpassa paccayabhāvo dassito.
  4899. 374899,96,2060,51,61,1,109,10,Itaresu pañcasu vāresu rūpaṃ ārammaṇamassāti rūpārammaṇoti evaṃ ārammaṇapaccayamatteneva paccayabhāvo dassito.
  4900. 374900,96,2060,62,75,1,94,12,"Yathā pana purimesu tīsu, evaṃ imesupi dasasu vāresu cattāro cattāro vavatthāpananayā veditabbā. "
  4901. 374901,96,2060,76,101,1,149,20,"Evaṃ katamaṃ taṃ rūpaṃ cakkhāyatananti pucchāya uddhaṭaṃ cakkhuṃ‘ idaṃ tan’ ti nānappakārato dassetuṃ, purimā tayo, ime dasāti, terasa niddesavārā dassitā. "
  4902. 374902,96,2060,102,112,1,117,10,Ekekasmiñcettha catunnaṃ catunnaṃ vavatthāpananayānaṃ āgatattā dvipaññāsāya nayehi paṭimaṇḍetvāva dassitāti veditabbā.
  4903. 374903,96,2061,2,10,1,45,5,600. Ito paresu sotāyatanādiniddesesupi eseva nayo.
  4904. 374904,96,2061,11,18,1,52,6,Visesamattaṃ panettha evaṃ veditabbaṃ– suṇātīti sotaṃ.
  4905. 374905,96,2061,19,42,1,255,20,"Taṃ sasambhārasotabilassa anto tanutambalomācite aṅgulivedhakasaṇṭhāne padese vuttappakārāhi dhātūhi katūpakāraṃ, utucittāhārehi upatthambhiyamānaṃ, āyunā anupāliyamānaṃ, vaṇṇādīhi parivutaṃ sotaviññāṇādīnaṃ yathārahaṃ vatthudvārabhāvaṃ sādhayamānaṃ tiṭṭhati. "
  4906. 374906,96,2062,2,5,1,16,2,Ghāyatīti ghānaṃ.
  4907. 374907,96,2062,6,19,1,184,12,Taṃ sasambhāraghānabilassa anto ajappadasaṇṭhāne padese yathāvuttappakāraupakārupatthambhanānupālanaparivāraṃ hutvā ghānaviññāṇādīnaṃ yathārahaṃ vatthudvārabhāvaṃ sādhayamānaṃ tiṭṭhati.
  4908. 374908,96,2063,2,4,1,18,2,Sāyanaṭṭhena jivhā.
  4909. 374909,96,2063,5,17,1,189,12,Sā sasambhārajivhāmajjhassa upari uppaladalaggasaṇṭhāne padese yathāvuttappakāraupakārupatthambhanānupālanaparivārā hutvā jivhāviññāṇādīnaṃ yathārahaṃ vatthudvārabhāvaṃ sādhayamānā tiṭṭhati.
  4910. 374910,96,2064,2,24,1,229,19,"Yāvatā pana imasmiṃ kāye upādiṇṇakarūpaṃ nāma atthi, sabbattha kāyāyatanaṃ, kappāsapaṭale sneho viya, yathāvuttappakāraupakārupatthambhanānupālanaparivārameva hutvā kāyaviññāṇādīnaṃ yathārahaṃ vatthudvārabhāvaṃ sādhayamānaṃ tiṭṭhati. "
  4911. 374911,96,2064,25,27,1,16,2,Ayamettha viseso.
  4912. 374912,96,2064,28,36,1,67,8,Seso pāḷippabhedo ca attho ca cakkhuniddese vuttanayeneva veditabbo.
  4913. 374913,96,2064,37,53,1,127,14,"Kevalañhi idha cakkhupadassa ṭhāne sotapadādīni, rūpapadassa ṭhāne saddapadādīni, passīti ādīnaṃ ṭhāne suṇītiādipadāni ca āgatāni."
  4914. 374914,96,2064,54,69,1,86,11,"‘ Nettaṃpetaṃ , nayanaṃpetan’ ti imassa ca padadvayassa abhāvā dvādasa dvādasa nāmāni honti. "
  4915. 374915,96,2064,70,73,1,31,3,Sesaṃ sabbattha vuttasadisameva.
  4916. 374916,96,2065,2,19,1,110,14,"Tattha siyā– yadi yāvatā imasmiṃ kāye upādiṇṇakarūpaṃ nāma atthi, sabbattha kāyāyatanaṃ, kappāsapaṭale sneho viya."
  4917. 374917,96,2065,20,27,1,41,5,‘ Evaṃ sante lakkhaṇasammissatā āpajjatī’ ti.
  4918. 374918,96,2065,28,32,1,12,2,‘ Nāpajjatī’ ti.
  4919. 374919,96,2065,33,36,1,5,1,‘ Kasmā’?
  4920. 374920,96,2065,37,42,1,25,3,‘ Aññassa aññattha abhāvato’.
  4921. 374921,96,2065,43,52,1,37,6,"‘ Yadi evaṃ, na sabbattha kāyāyatanan’ ti?"
  4922. 374922,96,2065,53,57,1,27,3,‘ Neva paramatthato sabbattha.
  4923. 374923,96,2065,58,68,1,71,9,"Vinibbhujitvā panassa nānākaraṇaṃ paññāpetuṃ na sakkā, tasmā evaṃ vuttaṃ. "
  4924. 374924,96,2065,69,87,1,129,15,"Yathā hi rūparasādayo, vālikācuṇṇāni viya, vivecetuṃ asakkuṇeyyatāya aññamaññabyāpinoti vuccanti, na ca paramatthato rūpe raso atthi. "
  4925. 374925,96,2065,88,93,1,48,5,Yadi siyā rūpaggahaṇeneva rasaggahaṇaṃ gaccheyya.
  4926. 374926,96,2065,94,108,1,103,12,"Evaṃ kāyāyatanampi paramatthato neva sabbattha atthi, na ca sabbattha natthi, vivecetuṃ asakkuṇeyyatāyāti. "
  4927. 374927,96,2065,109,115,1,52,5,Evamettha na lakkhaṇasammissatā āpajjatīti veditabbā’.
  4928. 374928,96,2066,2,23,1,278,15,"Apica lakkhaṇādivavatthāpanatopetesaṃ asammissatā veditabbā– etesu hi rūpābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇaṃ daṭṭhukāmatānidānakammasamuṭṭhānabhūtappasādalakkhaṇaṃ vā cakkhu, rūpesu āviñchanarasaṃ, cakkhuviññāṇassa ādhārabhāvapaccupaṭṭhānaṃ, daṭṭhukāmatānidānakammajabhūtapadaṭṭhānaṃ. "
  4929. 374929,96,2067,2,14,1,204,9,"Saddābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇaṃ sotukāmatānidānakammasamuṭṭhānabhūtappasādalakkhaṇaṃ vā sotaṃ, saddesu āviñchanarasaṃ, sotaviññāṇassa ādhārabhāvapaccupaṭṭhānaṃ, sotukāmatānidānakammajabhūtapadaṭṭhānaṃ. "
  4930. 374930,96,2068,2,13,1,214,9,"Gandhābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇaṃ ghāyitukāmatānidānakammasamuṭṭhānabhūtappasādalakkhaṇaṃ vā ghānaṃ, gandhesu āviñchanarasaṃ, ghānaviññāṇassa ādhārabhāvapaccupaṭṭhānaṃ ghāyitukāmatānidānakammajabhūtapadaṭṭhānaṃ. "
  4931. 374931,96,2069,2,14,1,202,9,"Rasābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇā sāyitukāmatānidānakammasamuṭṭhānabhūtappasādalakkhaṇā vā jivhā, rasesu āviñchanarasā, jivhāviññāṇassa ādhārabhāvapaccupaṭṭhānā, sāyitukāmatānidānakammajabhūtapadaṭṭhānā. "
  4932. 374932,96,2070,2,15,1,214,9,"Phoṭṭhabbābhighātārahabhūtappasādalakkhaṇo phusitukāmatānidānakammasamuṭṭhānabhūtappasādalakkhaṇo vā kāyo, phoṭṭhabbesu āviñchanaraso, kāyaviññāṇassa ādhārabhāvapaccupaṭṭhāno, phusitukāmatānidānakammajabhūtapadaṭṭhāno. "
  4933. 374933,96,2071,2,20,1,124,14,"Keci pana‘ tejādhikānaṃ bhūtānaṃ pasādo cakkhu, vāyupathavīāpādhikānaṃ bhūtānaṃ pasādā sotaghānajivhā, kāyo sabbesan’ ti vadanti. "
  4934. 374934,96,2071,21,33,1,98,9,"Apare‘ tejādhikānaṃ pasādo cakkhu, vivaravāyuāpapathavādhikānaṃ pasādā sotaghānajivhākāyā’ ti vadanti. "
  4935. 374935,96,2071,34,36,1,11,2,Te vattabbā–
  4936. 374936,96,2071,37,42,1,18,3,‘ suttaṃ āharathā’ ti.
  4937. 374937,96,2071,43,47,1,31,4,Addhā suttameva na dakkhissanti.
  4938. 374938,96,2071,48,59,1,75,9,Keci panettha‘ tejādīnaṃ guṇehi rūpādīhi anuggayhabhāvato’ ti kāraṇaṃ vadanti.
  4939. 374939,96,2071,60,63,1,14,3,Te ca vattabbā–
  4940. 374940,96,2071,64,74,1,40,6,‘ ko panevamāha – rūpādayo tejādīnaṃ guṇā’ ti?
  4941. 374941,96,2071,75,91,1,77,13,"Avinibbhogesu hi rūpesu‘ ayaṃ imassa guṇo, ayaṃ imassa guṇo’ ti na labbhā vattuṃ. "
  4942. 374942,96,2071,92,94,1,15,2,Athāpi vadeyyuṃ–
  4943. 374943,96,2071,95,120,1,205,22,"‘ yathā tesu tesu sambhāresu tassa tassa bhūtassa adhikatāya pathavīādīnaṃ sandhāraṇādīni kiccāni icchatha, evaṃ tejādiadhikesu sambhāresu rūpādīnaṃ adhikabhāvadassanato icchitabbametaṃ rūpādayo tesaṃ guṇā’ ti. "
  4944. 374944,96,2071,121,144,1,170,19,"Te vattabbā– iccheyyāma , yadi āpādhikassa āsavassa gandhato pathavīadhike kappāse gandho adhikataro siyā, tejādhikassa ca uṇhodakassa vaṇṇatopi sītūdakassa vaṇṇo parihāyetha. "
  4945. 374945,96,2071,145,172,1,235,23,"Yasmā panetaṃ ubhayampi natthi, tasmā pahāyethetaṃ etesaṃ nissayabhūtānaṃ visesakappanaṃ, yathā avisesepi ekakalāpe bhūtānaṃ rūparasādayo aññamaññaṃ visadisā honti, evaṃ cakkhupasādādayo, avijjamānepi aññasmiṃ visesakāraṇeti gahetabbametaṃ. "
  4946. 374946,96,2072,2,8,1,41,6,Kiṃ pana taṃ yaṃ aññamaññassa asādhāraṇaṃ?
  4947. 374947,96,2072,9,12,1,29,3,Kammameva nesaṃ visesakāraṇaṃ.
  4948. 374948,96,2072,13,20,1,50,6,"Tasmā kammavisesato etesaṃ viseso, na bhūtavisesato. "
  4949. 374949,96,2072,21,26,1,39,5,Bhūtavisese hi sati pasādova nuppajjati.
  4950. 374950,96,2072,27,33,1,42,5,"Samānānañhi pasādo, na visamānānanti porāṇā. "
  4951. 374951,96,2072,34,47,1,137,13,Evaṃ kammevisasato visesavantesu ca etesu cakkhusotāni asampattavisayaggāhakāni attano nissayaṃ anallīnanissaye eva visaye viññāṇahetuttā.
  4952. 374952,96,2072,48,60,1,112,10,"Ghānajivhākāyā sampattavisayaggāhakā, nissayavasena ceva sayañca attano nissayaṃ allīneyeva visaye viññāṇahetuttā. "
  4953. 374953,96,2073,2,10,1,59,6,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ āpāthagatattāva ārammaṇaṃ sampattaṃ nāma.
  4954. 374954,96,2073,11,17,1,102,6,Candamaṇḍalasūriyamaṇḍalānañhi dvācattālīsayojanasahassamatthake ṭhitānaṃ vaṇṇo cakkhupasādaṃ ghaṭṭeti.
  4955. 374955,96,2073,18,24,1,46,6,So dūre ṭhatvā paññāyamānopi sampattoyeva nāma.
  4956. 374956,96,2073,25,29,1,43,4,Taṃgocarattā cakkhu sampattagocarameva nāma.
  4957. 374957,96,2073,30,40,1,89,9,"Dūre rukkhaṃ chindantānampi, rajakānañca vatthaṃ dhovantānaṃ dūratova kāyavikāro paññāyati. "
  4958. 374958,96,2073,41,54,1,90,11,Saddo pana dhātuparamparāya āgantvā sotaṃ ghaṭṭetvā saṇikaṃ vavatthānaṃ gacchatī’’ ti vuttaṃ.
  4959. 374959,96,2074,2,17,1,123,13,"Tattha kiñcāpi āpāthagatattā ārammaṇaṃ sampattanti vuttaṃ, candamaṇḍalādivaṇṇo pana cakkhuṃ asampatto dūre ṭhitova paññāyati. "
  4960. 374960,96,2074,18,37,1,140,17,"Saddopi sace saṇikaṃ āgaccheyya, dūre uppanno cirena suyyeyya, paramparaghaṭṭanāya ca āgantvā sotaṃ ghaṭṭento asukadisāya nāmāti na paññāyeyya. "
  4961. 374961,96,2074,38,41,1,30,3,Tasmā asampattagocarāneva tāni.
  4962. 374962,96,2075,2,4,1,21,2,Ahiādisamānāni cetāni.
  4963. 374963,96,2075,5,37,1,301,26,"Yathā hi ahi nāma bahi sittasammaṭṭhaṭṭhāne nābhiramati, saṅkāraṭṭhānatiṇapaṇṇagahanavammikāniyeva pana pavisitvā nipannakāle abhiramati, ekaggataṃ āpajjati, evameva cakkhupetaṃ visamajjhāsayaṃ maṭṭhesu suvaṇṇabhittiādīsu nābhiramati, oloketumpi na icchati, rūpacittapupphalatādicittesuyeva pana abhiramati. "
  4964. 374964,96,2075,38,47,1,76,9,Tādisesu hi ṭhānesu cakkhumhi appahonte mukhampi vivaritvā oloketukāmā honti.
  4965. 374965,96,2076,2,12,1,75,9,"Susumāropi bahi nikkhanto gahetabbaṃ na passati, akkhīni nimmīletvāva carati. "
  4966. 374966,96,2076,13,39,1,207,24,"Yadā pana byāmasatamattaṃ udakaṃ ogāhitvā bilaṃ pavisitvā nipanno hoti, tadā tassa cittaṃ ekaggaṃ hoti sukhaṃ supati, evameva sotaṃ tampe bilajjhāsayaṃ ākāsasannissitaṃ kaṇṇacchiddakūpakeyeva ajjhāsayaṃ karoti. "
  4967. 374967,96,2076,40,45,1,51,5,Kaṇṇacchiddākāsoyeva tassa saddasavane paccayo hoti.
  4968. 374968,96,2076,46,48,1,23,2,Ajaṭākāsopi vaṭṭatiyeva.
  4969. 374969,96,2076,49,67,1,180,17,"Antoleṇasmiñhi sajjhāye kariyamāne na leṇacchadanaṃ bhinditvā saddo bahi nikkhamati, dvāravātapānacchiddehi pana nikkhamitvā dhātuparamparāyeva ghaṭṭento gantvā sotapasādaṃ ghaṭṭeti. "
  4970. 374970,96,2076,68,81,1,68,10,Atha tasmiṃ kāle‘ asuko nāma sajjhāyatī’ ti leṇapiṭṭhe nisinnā jānanti.
  4971. 374971,96,2077,2,6,1,32,4,Evaṃ sante sampattagocaratā hoti.
  4972. 374972,96,2077,7,13,1,30,4,‘ Kiṃ panetaṃ sampattagocaran’ ti?
  4973. 374973,96,2077,14,19,1,19,2,"‘ Āma, sampattagocaraṃ’."
  4974. 374974,96,2077,20,34,1,73,11,"‘ Yadi evaṃ, dūre bherīādīsu vajjamānesu dūre saddoti jānanaṃ na bhaveyyā’ ti?"
  4975. 374975,96,2077,35,39,1,13,3,‘ No na bhavati.
  4976. 374976,96,2077,40,53,1,98,12,"Sotapasādasmiñhi ghaṭṭite dūre saddo āsanne saddo, paratīre orimatīreti tathā tathā jānanākāro hoti. "
  4977. 374977,96,2077,54,58,1,15,3,Dhammatā esā’ ti.
  4978. 374978,96,2077,59,63,1,20,3,‘ Kiṃ etāya dhammatāya?
  4979. 374979,96,2077,64,78,1,98,11,"Yato yato chiddaṃ tato tato savanaṃ hoti, candimasūriyādīnaṃ dassanaṃ viyāti asampattagocaramevetaṃ’. "
  4980. 374980,96,2078,2,9,1,40,7,Pakkhīpi rukkhe vā bhūmiyaṃ vā na ramati.
  4981. 374981,96,2078,10,30,1,158,18,"Yadā pana ekaṃ vā dve vā leḍḍupāte atikkamma ajaṭākāsaṃ pakkhando hoti, tadā ekaggacittataṃ āpajjati, evameva ghānampi ākāsajjhāsayaṃ vātūpanissayagandhagocaraṃ. "
  4982. 374982,96,2078,31,43,1,93,12,Tathā hi gāvo navavuṭṭhe deve bhūmiyaṃ ghāyitvā ghāyitvā ākāsābhimukhā hutvā vātaṃ ākaḍḍhanti.
  4983. 374983,96,2078,44,55,1,95,11,Aṅgulīhi gandhapiṇḍaṃ gahetvāpi ca upasiṅghanakāle vātaṃ anākaḍḍhanto neva tassa gandhaṃ jānāti.
  4984. 374984,96,2079,2,11,1,78,9,Kukkuropi bahi vicaranto khemaṭṭhānaṃ na passati leḍḍupahārādīhi upadduto hoti.
  4985. 374985,96,2079,12,26,1,135,13,"Antogāmaṃ pavisitvā uddhanaṭṭhāne chārikaṃ byūhitvā nipannassa pana phāsukaṃ hoti, evameva jivhāpi gāmajjhāsayā āposannissitarasārammaṇā. "
  4986. 374986,96,2079,27,38,1,90,10,Tathā hi tiyāmarattiṃ samaṇadhammaṃ katvāpi pātova pattacīvaramādāya gāmo pavisitabbo hoti.
  4987. 374987,96,2079,39,47,1,63,8,Sukkhakhādanīyassa ca na sakkā kheḷena atemitassa rasaṃ jānituṃ.
  4988. 374988,96,2080,2,21,1,175,17,"Siṅgālopi bahi caranto ratiṃ na vindati, āmakasusāne manussamaṃsaṃ khāditvā nipannasseva panassa phāsukaṃ hoti, evameva kāyopi upādiṇṇakajjhāsayo pathavīnissitaphoṭṭhabbārammaṇo. "
  4989. 374989,96,2080,22,33,1,86,11,Tathā hi aññaṃ upādiṇṇakaṃ alabhamānā sattā attanova hatthatale sīsaṃ katvā nipajjanti.
  4990. 374990,96,2080,34,40,1,59,6,Ajjhattikabāhirā cassa pathavī ārammaṇaggahaṇe paccayo hoti.
  4991. 374991,96,2080,41,58,1,129,15,"Susanthatassapi hi sayanassa, hatthe ṭhapitānampi vā phalānaṃ, na sakkā anisīdantena vā anippīḷentena vā thaddhamudubhāvo jānitunti. "
  4992. 374992,96,2080,59,66,1,74,6,Ajjhattikabāhirāpathavī etassa kāyapasādassa phoṭṭhabbajānane paccayo hoti.
  4993. 374993,96,2080,67,71,1,56,4,Evaṃ lakkhaṇādivavatthānatopetesaṃ asammissatā veditabbā.
  4994. 374994,96,2080,72,81,1,138,8,Aññeyeva hi cakkhupasādassa lakkhaṇarasapaccupaṭṭhānapadaṭṭhānagocarajjhāsayanissayā aññe sotapasādādīnanti asammissāneva cakkhāyatanādīni.
  4995. 374995,96,2081,2,59,1,414,53,"Apica nesaṃ asammissatāya ayaṃ upamāpi veditabbā– yathā hi pañcavaṇṇānaṃ dhajānaṃ ussāpitānaṃ kiñcāpi chāyā ekābaddhā viya hoti, tassa tassa pana aññamaññaṃ asammissāva yathā ca pañcavaṇṇena kappāsena vaṭṭiṃ katvā dīpe jālite kiñcāpi jālā ekābaddhā viya hoti, tassa tassa pana aṃsuno pāṭiyekkā pāṭiyekkā jālā asammissā eva, evameva kiñcāpi imāni pañcāyatanāni ekasmiṃ attabhāve samosaṭāni aññamaññaṃ pana asammissāneva. "
  4996. 374996,96,2081,60,67,1,53,6,"Na kevalañca imāneva pañca, sesarūpānipi asammissāneva. "
  4997. 374997,96,2081,68,75,1,70,7,Imasmiñhi sarīre heṭṭhimakāyo majjhimakāyo uparimakāyoti tayo koṭṭhāsā.
  4998. 374998,96,2081,76,82,1,48,6,Tattha nābhito paṭṭhāya heṭṭhā heṭṭhimakāyo nāma.
  4999. 374999,96,2081,83,98,1,124,11,"Tasmiṃ kāyadasakaṃ, bhāvadasakaṃ, āhārasamuṭṭhānāni aṭṭha, utusamuṭṭhānāni aṭṭha, cittasamuṭṭhānāni aṭṭhāti catucattālīsa rūpāni. "
  5000. 375000,96,2081,99,105,1,48,6,Nābhito uddhaṃ yāva galavāṭakā majjhimakāyo nāma.
  5001. 375001,96,2081,106,119,1,104,10,"Tattha ca kāyadasakaṃ, bhāvadasakaṃ, vatthudasakaṃ, āhārasamuṭṭhānādīni tīṇi aṭṭhakānīti catupaññāsa rūpāni. "
  5002. 375002,96,2081,120,124,1,36,4,Galavāṭakato uddhaṃ uparimakāyo nāma.
  5003. 375003,96,2081,125,143,1,138,12,"Tattha cakkhudasakaṃ, sotadasakaṃ, ghānadasakaṃ, jivhādasakaṃ, kāyadasakaṃ, bhāvadasakaṃ, āhārasamuṭṭhānādīni tīṇi aṭṭhakānīti caturāsīti rūpāni. "
  5004. 375004,96,2082,2,24,1,184,19,"Tattha cakkhupasādassa paccayāni cattāri mahābhūtāni, vaṇṇo gandho raso ojā, jīvitindriyaṃ cakkhupasādoti idaṃ ekantato avinibhuttānaṃ dasannaṃ nipphannarūpānaṃ vasena cakkhudasakaṃ nāma. "
  5005. 375005,96,2082,25,29,1,33,4,Iminā nayena sesānipi veditabbāni.
  5006. 375006,96,2082,30,36,1,72,6,Tesu heṭṭhimakāye rūpaṃ majjhimakāyauparimakāyarūpehi saddhiṃ asammissaṃ.
  5007. 375007,96,2082,37,42,1,51,5,Sesakāyadvayepi rūpaṃ itarehi saddhiṃ asammissameva.
  5008. 375008,96,2082,43,73,1,242,29,"Yathā hi sāyanhasamaye pabbatacchāyā ca rukkhacchāyā ca kiñcāpi ekābaddhā viya honti aññamaññaṃ pana asammissāva evaṃ imesupi kāyesu catucattālīsa catupaññāsa caturāsīti rūpāni ca kiñcāpi ekābaddhāni viya honti, aññamaññaṃ pana asammissānevāti. "
  5009. 375009,96,2083,2,9,1,36,3,616. Rūpāyatananiddese vaṇṇova vaṇṇanibhā;
  5010. 375010,96,2083,10,13,1,18,3,nibhātīti vā nibhā.
  5011. 375011,96,2083,14,18,1,36,4,Cakkhuviññāṇassa pākaṭā hotīti attho.
  5012. 375012,96,2083,19,23,1,24,3,Vaṇṇova nibhā vaṇṇanibhā.
  5013. 375013,96,2083,24,31,1,68,6,"Saddhiṃ nidassanena sanidassanaṃ, cakkhuviññāṇena passitabbanti attho. "
  5014. 375014,96,2083,32,38,1,65,5,"Saddhiṃ paṭighena sappaṭighaṃ, paṭighaṭṭananighaṃsajanakanti attho. "
  5015. 375015,96,2083,39,51,1,124,9,"Nīlādīsu umāpupphasamānaṃ nīlaṃ, kaṇikārapupphasamānaṃ pītakaṃ, bandhujīvakapupphasamānaṃ lohitakaṃ, osadhitārakasamānaṃ odātaṃ. "
  5016. 375016,96,2083,52,58,1,81,5,"Jhāmaṅgārasamānaṃ kāḷakaṃ, mandarattaṃ sinduvārakaravīramakuḷasamānaṃ mañjiṭṭhakaṃ."
  5017. 375017,96,2083,59,92,1,147,17,"‘‘ Harittacahemavaṇṇakāmaṃsumukhapakkamā’’ ti( jā.1.15.133) ettha pana kiñcāpi‘ harī’ ti suvaṇṇaṃ vuttaṃ, parato panassa jātarūpaggahaṇena gahitattā idha sāmaṃ hari nāma. "
  5018. 375018,96,2083,93,99,1,52,6,Imāni satta vatthuṃ anāmasitvā sabhāveneva dassitāni.
  5019. 375019,96,2084,2,5,1,33,3,Harivaṇṇan ti haritasaddalavaṇṇaṃ.
  5020. 375020,96,2084,6,10,1,43,4,Ambaṅkuravaṇṇan ti ambaṅkurena samānavaṇṇaṃ.
  5021. 375021,96,2084,11,16,1,36,5,Imāni dve vatthuṃ āmasitvā dassitāni.
  5022. 375022,96,2084,17,21,1,36,4,Dīghādīni dvādasa vohārato dassitāni.
  5023. 375023,96,2084,22,30,1,59,8,So ca nesaṃ vohāro upanidhāyasiddho ceva sannivesasiddho ca.
  5024. 375024,96,2084,31,38,1,70,6,"Dīghādīni hi aññamaññaṃ upanidhāyasiddhāni, vaṭṭādīni sannivesavisesena. "
  5025. 375025,96,2084,39,51,1,83,11,"Tattha rassaṃ upanidhāya tato uccataraṃ dīghaṃ, taṃ upanidhāya tato nīcataraṃ rassaṃ. "
  5026. 375026,96,2084,52,63,1,81,10,"Thūlaṃ upanidhāya tato khuddakataraṃ aṇuṃ, taṃ upanidhāya tato mahantataraṃ thūlaṃ. "
  5027. 375027,96,2084,64,69,1,54,4,"Cakkasaṇṭhānaṃ vaṭṭaṃ, kukkuṭaṇḍasaṇṭhānaṃ parimaṇḍalaṃ. "
  5028. 375028,96,2084,70,74,1,31,4,Catūhi aṃsehi yuttaṃ caturaṃsaṃ.
  5029. 375029,96,2084,75,79,1,26,4,Chaḷaṃsādīsu pi eseva nayo.
  5030. 375030,96,2084,80,87,1,34,6,"Ninnan ti onataṃ, thalan ti unnataṃ. "
  5031. 375031,96,2085,2,19,1,113,15,"Tattha yasmā dīghādīni phusitvā sakkā jānituṃ, nīlādīni panevaṃ na sakkā, tasmā na nippariyāyena dīghaṃ rūpāyatanaṃ; "
  5032. 375032,96,2085,20,22,1,15,2,tathā rassādīni.
  5033. 375033,96,2085,23,39,1,115,15,Taṃ taṃ nissāya pana tathā tathā ṭhitaṃ dīghaṃ rassanti tena tena vohārena rūpāyatanamevettha bhāsitanti veditabbaṃ.
  5034. 375034,96,2085,40,45,1,40,4,Chāyā {ātapo}ti idaṃ aññamaññaparicchinnaṃ;
  5035. 375035,96,2085,46,50,1,24,4,tathā āloko andhakāro ca.
  5036. 375036,96,2085,51,57,1,48,5,Abbhā {mahikā}tiādīni cattāri vatthunāva dassitāni.
  5037. 375037,96,2085,58,64,1,24,4,Tattha‘ abbhā’ ti valāhako.
  5038. 375038,96,2085,65,70,1,15,3,‘ Mahikā’ ti himaṃ.
  5039. 375039,96,2085,71,76,1,37,5,Imehi catūhi abbhādīnaṃ vaṇṇā dassitā.
  5040. 375040,96,2085,77,85,1,64,6,Candamaṇḍalassa {vaṇṇanibhā}tiādīhi tesaṃ tesaṃ pabhāvaṇṇā dassitā.
  5041. 375041,96,2086,2,18,1,166,14,Tattha candamaṇḍalādīnaṃ vatthūnaṃ evaṃ viseso veditabbo– maṇimayaṃ rajatapaṭicchannaṃ ekūnapaññāsayojanāyāmavitthāraṃ candassa devaputtassa vimānaṃ candamaṇḍalaṃ nāma.
  5042. 375042,96,2086,19,27,1,114,8,Sovaṇṇamayaṃ phalikapaṭicchannaṃ samapaṇṇāsayojanāyāmavitthāraṃ sūriyassa devaputtassa vimānaṃ sūriyamaṇḍalaṃ nāma.
  5043. 375043,96,2086,28,36,1,110,8,Sattaratanamayāni sattaṭṭhadasadvādasayojanāyāmavitthārāni tesaṃ tesaṃ devaputtānaṃ vimānāni tārakarūpāni nāma.
  5044. 375044,96,2087,2,12,1,61,8,"Tattha heṭṭhā cando, sūriyo upari, ubhinnamantaraṃ yojanaṃ hoti. "
  5045. 375045,96,2087,13,19,1,60,6,Candassa heṭṭhimantato sūriyassa uparimanto yojanasataṃ hoti.
  5046. 375046,96,2087,20,24,1,39,4,Dvīsu passesu nakkhattatārakā gacchanti.
  5047. 375047,96,2087,25,36,1,86,9,"Etesu pana tīsu cando dandhagamano, sūriyo sīghagamano, nakkhattatārakā sabbasīghagamanā. "
  5048. 375048,96,2087,37,43,1,50,6,Kālena candimasūriyānaṃ purato honti kālena pacchā.
  5049. 375049,96,2088,2,5,1,27,3,Ādāsamaṇḍalan ti kaṃsamayaṃ.
  5050. 375050,96,2088,6,12,1,54,5,{Maṇī}ti ṭhapetvā veḷuriyaṃ seso jotirasādianekappabhedo.
  5051. 375051,96,2088,13,16,1,18,2,{Saṅkho}ti sāmuddiko;
  5052. 375052,96,2088,17,21,1,24,3,"muttā sāmuddikāpi, sesāpi. "
  5053. 375053,96,2088,22,25,1,24,2,{Veḷuriyo}ti veḷuvaṇṇamaṇi.
  5054. 375054,96,2088,26,29,1,29,3,Jātarūpaṃ vuccati satthuvaṇṇo.
  5055. 375055,96,2088,30,36,1,46,5,"Satthā hi suvaṇṇavaṇṇo, suvaṇṇampi satthuvaṇṇaṃ. "
  5056. 375056,96,2088,37,61,1,114,15,"Rajataṃ vuccati kahāpaṇo– lohamāsako dārumāsako jatumāsako, ye‘ vohāraṃ gacchantī’ ti( pārā.584) vuttaṃ taṃ sabbampi idha gahitaṃ. "
  5057. 375057,96,2089,2,13,1,101,10,Yaṃ vā {panaññampī}ti iminā pāḷiāgataṃ ṭhapetvā sesaṃ taṭṭikapilotikakaṇṇikavaṇṇādibhedaṃ rūpaṃ gahitaṃ.
  5058. 375058,96,2089,14,18,1,35,4,Tañhi sabbaṃ yevāpanakesu paviṭṭhaṃ.
  5059. 375059,96,2090,2,10,1,73,8,Evametaṃ nīlādinā bhedena bhinnampi rūpaṃ sabbaṃ lakkhaṇādīhi abhinnameva.
  5060. 375060,96,2090,11,22,1,131,8,"Sabbañhetaṃ cakkhupaṭihananalakkhaṇaṃ rūpaṃ, cakkhuviññāṇassa visayabhāvarasaṃ, tasseva gocarapaccupaṭṭhānaṃ, catumahābhūtapadaṭṭhānaṃ. "
  5061. 375061,96,2090,23,28,1,39,5,Yathā cetaṃ tathā sabbānipi upādārūpāni.
  5062. 375062,96,2090,29,36,1,40,6,Yattha pana viseso atthi tattha vakkhāma.
  5063. 375063,96,2090,37,41,1,55,4,Sesamettha cakkhāyatananiddese vuttanayeneva veditabbaṃ.
  5064. 375064,96,2090,42,49,1,61,6,Kevalañhi tattha cakkhupubbaṅgamo niddeso idha rūpapubbaṅgamo.
  5065. 375065,96,2090,50,65,1,74,10,"Tattha‘ cakkhuṃ petan’ tiādīni cuddasa nāmāni, idha‘ rūpaṃpetan’ tiādīni tīṇi. "
  5066. 375066,96,2090,66,68,1,16,2,Sesaṃ tādisameva.
  5067. 375067,96,2090,69,85,1,108,15,"Yathā hi catūhi catūhi nayehi paṭimaṇḍetvā cakkhuṃ vavatthāpetuṃ terasa vārā vuttā, idhāpi te tatheva vuttāti. "
  5068. 375068,96,2091,2,10,1,61,4,620. Saddāyatananiddese {bherisaddo}ti mahābherīpahaṭabherīnaṃ saddo.
  5069. 375069,96,2091,11,15,1,50,4,Mudiṅgasaṅkhapaṇavasaddā pi mudiṅgādipaccayā saddā.
  5070. 375070,96,2091,16,20,1,28,3,Gītasaṅkhāto saddo gītasaddo .
  5071. 375071,96,2091,21,26,1,57,5,Vuttāvasesānaṃ vīṇādīnaṃ tantibaddhānaṃ saddo vāditasaddo.
  5072. 375072,96,2091,27,30,1,37,2,{Sammasaddo}ti kaṃsatālakaṭṭhatālasaddo.
  5073. 375073,96,2091,31,34,1,28,2,{Pāṇisaddo}ti pāṇippahārasaddo.
  5074. 375074,96,2091,35,41,1,85,5,Sattānaṃ {nigghosasaddo}ti bahūnaṃ sannipatitānaṃ apaññāyamānapadabyañjananigghosasaddo.
  5075. 375075,96,2091,42,47,1,77,4,Dhātūnaṃ {sannighātasaddo}ti rukkhānaṃ aññamaññanighaṃsanaghaṇṭikākoṭanādisaddo.
  5076. 375076,96,2091,48,52,1,30,4,Vātassa vāyato saddo vātasaddo.
  5077. 375077,96,2091,53,60,1,56,7,Udakassa sandamānassa vā paṭihatassa vā saddo udakasaddo.
  5078. 375078,96,2091,61,64,1,38,3,Manussānaṃ sallāpādisaddo manussasaddo.
  5079. 375079,96,2091,65,70,1,39,5,Taṃ ṭhapetvā seso sabbopi amanussasaddo.
  5080. 375080,96,2091,71,76,1,43,5,Iminā padadvayena sabbopi saddo pariyādinno.
  5081. 375081,96,2091,77,86,1,112,9,Evaṃ santepi vaṃsaphālanapilotikaphālanādīsu pavatto pāḷiyaṃ anāgatasaddo yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhoti veditabbo.
  5082. 375082,96,2092,2,9,1,71,7,Evamayaṃ bherīsaddādinā bhedena bhinnopi saddo lakkhaṇādīhi abhinnoyeva.
  5083. 375083,96,2092,10,19,1,100,8,"Sabbopi hesa sotapaṭihananalakkhaṇo saddo sotaviññāṇassa visayabhāvaraso, tasseva gocarapaccupaṭṭhāno. "
  5084. 375084,96,2092,20,24,1,50,4,Sesaṃ cakkhāyatananiddese vuttanayeneva veditabbaṃ.
  5085. 375085,96,2092,25,34,1,60,9,Idhāpi hi catūhi catūhi nayehi paṭimaṇḍitā terasa vārā vuttā.
  5086. 375086,96,2092,35,42,1,55,7,Tesaṃ attho sakkā vuttanayeneva jānitunti na vitthārito.
  5087. 375087,96,2093,2,14,1,72,8,624. Gandhāyatananiddese {mūlagandho}ti yaṃ kiñci mūlaṃ paṭicca nibbatto gandho.
  5088. 375088,96,2093,15,19,1,28,4,Sāragandhā dīsupi eseva nayo.
  5089. 375089,96,2093,20,24,1,47,4,Asiddhadusiddhānaṃ ḍākādīnaṃ gandho āmakagandho.
  5090. 375090,96,2093,25,28,1,64,3,Macchasakalikāpūtimaṃsasaṃkiliṭṭhasappiādīnaṃ gandho vissagandho.
  5091. 375091,96,2093,29,33,1,22,2,{Sugandho}ti iṭṭhagandho.
  5092. 375092,96,2093,34,37,1,25,2,{Duggandho}ti aniṭṭhagandho.
  5093. 375093,96,2093,38,43,1,44,5,Iminā padadvayena sabbopi gandho pariyādinno.
  5094. 375094,96,2093,44,54,1,114,10,Evaṃ santepi kaṇṇakagandhapilotikagandhādayo pāḷiyaṃ anāgatā sabbepi gandhā yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhāti veditabbā.
  5095. 375095,96,2094,2,9,1,72,7,Evamayaṃ mūlagandhādinā bhedena bhinnopi gandho lakkhaṇādīhi abhinnoyeva.
  5096. 375096,96,2094,10,21,1,103,8,"Sabbopi hesa ghānapaṭihananalakkhaṇo gandho, ghānaviññāṇassa visayabhāvaraso, tasseva gocarapaccupaṭṭhāno. "
  5097. 375097,96,2094,22,26,1,50,4,Sesaṃ cakkhāyatananiddese vuttanayeneva veditabbaṃ.
  5098. 375098,96,2094,27,34,1,61,7,Idhāpi hi tatheva dvipaññāsanayapaṭimaṇḍitā terasa vārā vuttā.
  5099. 375099,96,2094,35,38,1,21,3,Te atthato pākaṭāyeva.
  5100. 375100,96,2095,2,13,1,64,6,628. Rasāyatananiddese {mūlaraso}ti yaṃkiñci mūlaṃ paṭicca nibbattaraso.
  5101. 375101,96,2095,14,18,1,29,4,Khandharasā dīsupi eseva nayo.
  5102. 375102,96,2095,19,22,1,23,3,Ambilan ti takkambilādi.
  5103. 375103,96,2095,23,27,1,31,4,Madhuran ti ekantato gosappiādi.
  5104. 375104,96,2095,28,34,1,51,6,Madhu pana kasāvayuttaṃ ciranikkhittaṃ kasāvaṃ hoti.
  5105. 375105,96,2095,35,40,1,49,5,Phāṇitaṃ khāriyuttaṃ ciranikkhittaṃ khāriyaṃ hoti.
  5106. 375106,96,2095,41,51,1,88,10,Sappi pana ciranikkhittaṃ vaṇṇagandhe jahantampi rasaṃ na jahatīti tadeva ekantamadhuraṃ.
  5107. 375107,96,2095,52,55,1,24,3,Tittakan ti nimbapaṇṇādi.
  5108. 375108,96,2095,56,59,1,28,3,Kaṭukan ti siṅgiveramaricādi.
  5109. 375109,96,2095,60,63,1,26,3,Loṇikan ti sāmuddikaloṇādi.
  5110. 375110,96,2095,64,67,1,29,3,Khārikan ti vātiṅgaṇakaḷīrādi.
  5111. 375111,96,2095,68,71,1,40,3,Lambilan ti badarāmalakakapiṭṭhasālavādi.
  5112. 375112,96,2095,72,75,1,21,3,Kasāvan ti haritakādi.
  5113. 375113,96,2095,76,81,1,35,5,Ime sabbepi rasā vatthuvasena vuttā.
  5114. 375114,96,2095,82,89,1,66,7,Taṃtaṃvatthuto panettha rasova ambilādīhi nāmehi vuttoti veditabbo.
  5115. 375115,96,2095,90,97,1,36,4,"{Sādū}ti iṭṭharaso, {asādū}ti aniṭṭharaso. "
  5116. 375116,96,2095,98,103,1,42,5,Iminā padadvayena sabbopi raso pariyādinno.
  5117. 375117,96,2095,104,114,1,116,10,Evaṃ santepi leḍḍurasabhittirasapilotikarasādayo pāḷiyaṃ anāgatā sabbepi rasā yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhāti veditabbā.
  5118. 375118,96,2096,2,8,1,67,6,Evamayaṃ mūlarasādinābhedena bhinnopi raso lakkhaṇādīhi abhinnoyeva.
  5119. 375119,96,2096,9,19,1,101,8,"Sabbopi hesa jivhāpaṭihananalakkhaṇo raso, jivhāviññāṇassa visayabhāvaraso, tasseva gocarapaccupaṭṭhāno. "
  5120. 375120,96,2096,20,24,1,50,4,Sesaṃ cakkhāyatananiddese vuttanayeneva veditabbaṃ.
  5121. 375121,96,2096,25,33,1,61,7,Idhāpi hi tatheva dvipaññāsanayapaṭimaṇḍitā terasa vārā vuttā.
  5122. 375122,96,2097,2,9,1,39,4,632. Itthindriyaniddese yan ti karaṇavacanaṃ.
  5123. 375123,96,2097,10,17,1,60,7,Yena kāraṇena itthiyā itthiliṅgādīni hontīti ayamettha attho.
  5124. 375124,96,2097,18,24,1,26,4,Tattha‘ liṅgan’ ti saṇṭhānaṃ.
  5125. 375125,96,2097,25,33,1,66,8,Itthiyā hi hatthapādagīvāurādīnaṃ saṇṭhānaṃ na purisassa viya hoti.
  5126. 375126,96,2097,34,41,1,55,6,"Itthīnañhi heṭṭhimakāyo visado hoti, uparimakāyo avisado. "
  5127. 375127,96,2097,42,47,1,36,4,"Hatthapādā khuddakā, mukhaṃ khuddakaṃ. "
  5128. 375128,96,2097,48,51,1,22,3,Nimittan ti sañjānanaṃ.
  5129. 375129,96,2097,52,59,1,58,6,"Itthīnañhi uramaṃsaṃ avisadaṃ hoti, mukhaṃ nimmassudāṭhikaṃ. "
  5130. 375130,96,2097,60,65,1,49,5,Kesabandhavatthaggahaṇampi na purisānaṃ viya hoti.
  5131. 375131,96,2097,66,69,1,16,3,Kuttan ti kiriyā.
  5132. 375132,96,2097,70,83,1,109,11,"Itthiyo hi daharakāle suppakamusalakehi kīḷanti, cittadhītalikāya kīḷanti, mattikavākena suttakaṃ nāma kantanti. "
  5133. 375133,96,2097,84,87,1,22,2,{Ākappo}ti gamanādiākāro.
  5134. 375134,96,2097,88,102,1,112,12,"Itthiyo hi gacchamānā avisadā gacchanti, tiṭṭhamānā nipajjamānā nisīdamānā khādamānā bhuñjamānā avisadā bhuñjanti. "
  5135. 375135,96,2097,103,117,1,105,13,Purisampi hi avisadaṃ disvā mātugāmo viya gacchati tiṭṭhati nipajjati nisīdati khādati bhuñjatīti vadanti.
  5136. 375136,96,2098,2,7,1,41,4,Itthattaṃ {itthibhāvo}ti ubhayampi ekatthaṃ;
  5137. 375137,96,2098,8,10,1,20,2,itthisabhāvoti attho.
  5138. 375138,96,2098,11,14,1,33,3,Ayaṃ kammajo paṭisandhisamuṭṭhito.
  5139. 375139,96,2098,15,21,1,61,6,Itthiliṅgādīni pana itthindriyaṃ paṭicca pavatte samuṭṭhitāni.
  5140. 375140,96,2098,22,45,1,176,20,"Yathā hi bīje sati, bījaṃ paṭicca, bījapaccayā rukkho vaḍḍhitvā sākhāviṭapasampanno hutvā ākāsaṃ pūretvā tiṭṭhati, evameva itthibhāvasaṅkhāte itthindriye sati itthiliṅgādīni honti. "
  5141. 375141,96,2098,46,63,1,140,16,"Bījaṃ viya hi itthindriyaṃ, bījaṃ paṭicca vaḍḍhitvā ākāsaṃ pūretvā ṭhitarukkho viya itthindriyaṃ paṭicca itthiliṅgādīni pavatte samuṭṭhahanti. "
  5142. 375142,96,2098,64,70,1,55,5,"Tattha itthindriyaṃ na cakkhuviññeyyaṃ, manoviññeyyameva. "
  5143. 375143,96,2098,71,74,1,50,3,Itthiliṅgādīni cakkhuviññeyyānipi manoviññeyyānipi.
  5144. 375144,96,2099,2,18,1,94,14,"Idaṃ taṃ rūpaṃ itthindriyan ti idaṃ taṃ rūpaṃ, yathā cakkhundriyādīni purisassāpi honti, na evaṃ; "
  5145. 375145,96,2099,19,27,1,47,6,niyamato pana itthiyā eva indriyaṃ‘ itthindriyaṃ’.
  5146. 375146,96,2100,2,9,1,25,3,633. Purisindriyepi eseva nayo.
  5147. 375147,96,2100,10,15,1,61,5,Purisaliṅgādīni pana itthiliṅgādīnaṃ paṭipakkhato veditabbāni.
  5148. 375148,96,2100,16,24,1,66,8,Purisassa hi hatthapādagīvāurādīnaṃ saṇṭhānaṃ na itthiyā viya hoti.
  5149. 375149,96,2100,25,43,1,133,14,"Purisānañhi uparimakāyo visado hoti heṭṭhimakāyo avisado, hatthapādā mahantā, mukhaṃ mahantaṃ, uramaṃsaṃ visadaṃ, massudāṭhikā uppajjanti. "
  5150. 375150,96,2100,44,49,1,48,5,Kesabandhanavatthaggahaṇaṃ na itthīnaṃ viya hoti.
  5151. 375151,96,2100,50,63,1,99,11,"Daharakāle rathanaṅgalādīhi kīḷanti, vālikapāḷiṃ katvā vāpiṃ nāma khananti, gamanādīni visadāni honti. "
  5152. 375152,96,2100,64,76,1,82,10,Itthimpi gamanādīni visadāni kurumānaṃ disvā‘ puriso viya gacchatī’ tiādīni vadanti.
  5153. 375153,96,2100,77,80,1,33,3,Sesaṃ itthindriye vuttasadisameva.
  5154. 375154,96,2101,2,11,1,118,7,"Tattha itthibhāvalakkhaṇaṃ itthindriyaṃ, itthīti pakāsanarasaṃ, itthiliṅganimittakuttākappānaṃ kāraṇabhāvapaccupaṭṭhānaṃ. "
  5155. 375155,96,2101,12,20,1,115,6,"Purisabhāvalakkhaṇaṃ purisindriyaṃ, purisoti pakāsanarasaṃ, purisaliṅganimittakuttākappānaṃ kāraṇabhāvapaccupaṭṭhānaṃ. "
  5156. 375156,96,2101,21,25,1,49,4,Ubhayampetaṃ paṭhamakappikānaṃ pavatte samuṭṭhāti.
  5157. 375157,96,2101,26,28,1,24,2,Aparabhāge paṭisandhiyaṃ.
  5158. 375158,96,2101,29,33,1,50,4,Paṭisandhisamuṭṭhitampi pavatte calati parivattati.
  5159. 375159,96,2102,2,4,1,7,1,Yathāha –
  5160. 375160,96,2103,2,14,1,72,10,‘ ‘ Tena kho pana samayena aññatarassa bhikkhuno itthiliṅgaṃ pātubhūtaṃ hoti.
  5161. 375161,96,2103,15,32,1,78,10,Tena kho pana samayena aññatarissā bhikkhuniyā purisaliṅgaṃ pātubhūtaṃ hotī’’ ti( pārā.69).
  5162. 375162,96,2104,2,10,1,55,7,"Imesu pana dvīsu purisaliṅgaṃ uttamaṃ, itthiliṅgaṃ hīnaṃ. "
  5163. 375163,96,2104,11,19,1,87,7,"Tasmā purisaliṅgaṃ balavaakusalena antaradhāyati, itthiliṅgaṃ dubbalakusalena patiṭṭhāti. "
  5164. 375164,96,2104,20,29,1,102,8,"Itthiliṅgaṃ pana antaradhāyantaṃ dubbalaakusalena antaradhāyati, purisaliṅgaṃ balavakusalena patiṭṭhāti. "
  5165. 375165,96,2104,30,38,1,71,7,"Evaṃ ubhayampi akusalena antaradhāyati, kusalena patiṭṭhātīti veditabbaṃ. "
  5166. 375166,96,2105,2,9,1,54,7,Ubhatobyañjanakassa pana kiṃ ekaṃ indriyaṃ udāhu dveti?
  5167. 375167,96,2105,10,11,1,4,1,Ekaṃ.
  5168. 375168,96,2105,12,19,1,87,6,"Tañca kho itthiubhatobyañjanakassa itthindriyaṃ, purisaubhatobyañjanakassa purisindriyaṃ."
  5169. 375169,96,2105,20,26,1,46,5,‘ Evaṃ sante dutiyabyañjanakassa abhāvo āpajjati.
  5170. 375170,96,2105,27,30,1,33,3,Indriyañhi byañjanakāraṇaṃ vuttaṃ.
  5171. 375171,96,2105,31,35,1,18,3,Tañcassa natthī’ ti?
  5172. 375172,96,2105,36,42,1,33,4,‘ Na tassa indriyaṃ byañjanakāraṇaṃ’.
  5173. 375173,96,2105,43,46,1,5,1,‘ Kasmā’?
  5174. 375174,96,2105,47,51,1,13,2,‘ Sadā abhāvato.
  5175. 375175,96,2105,52,68,1,137,14,"Itthiubhatobyañjanakassa hi yadā itthiyā rāgacittaṃ uppajjati, tadāva purisabyañjanaṃ pākaṭaṃ hoti, itthibyañjanaṃ paṭicchannaṃ guḷhaṃ hoti. "
  5176. 375176,96,2105,69,72,1,21,3,Tathā itarassa itaraṃ.
  5177. 375177,96,2106,2,12,1,85,9,"Yadi ca tesaṃ indriyaṃ dutiyabyañjanakāraṇaṃ bhaveyya, sadāpi byañjanadvayaṃ tiṭṭheyya. "
  5178. 375178,96,2106,13,16,1,16,3,Na pana tiṭṭhati.
  5179. 375179,96,2106,17,23,1,49,6,Tasmā veditabbametaṃ na tassa taṃ byañjanakāraṇaṃ.
  5180. 375180,96,2106,24,28,1,43,4,Kammasahāyaṃ pana rāgacittamevettha kāraṇaṃ.
  5181. 375181,96,2106,29,43,1,103,12,"Yasmā cassa ekameva indriyaṃ hoti, tasmā itthiubhatobyañjanako sayampi gabbhaṃ gaṇhāti, parampi gaṇhāpeti. "
  5182. 375182,96,2106,44,53,1,70,8,"Purisaubhatobyañjanako paraṃ gabbhaṃ gaṇhāpeti, sayaṃ pana na gaṇhātīti. "
  5183. 375183,96,2107,2,12,1,72,7,634. Jīvitindriyaniddese yaṃ vattabbaṃ taṃ heṭṭhā arūpajīvitindriye vuttameva.
  5184. 375184,96,2107,13,31,1,124,17,"Kevalañhi tattha yo tesaṃ arūpīnaṃ dhammānan ti vuttaṃ, idha rūpajīvitindriyattā yo tesaṃ rūpīnaṃ dhammānan ti ayameva viseso. "
  5185. 375185,96,2107,32,48,1,165,12,"Lakkhaṇādīni panassa evaṃ veditabbāni– sahajātarūpānupālanalakkhaṇaṃ jīvitindriyaṃ, tesaṃ pavattanarasaṃ, tesaṃ yeva ṭhapanapaccupaṭṭhānaṃ, yāpayitabbabhūtapadaṭṭhānanti. "
  5186. 375186,96,2108,2,30,1,194,19,"635. Kāyaviññattiniddese {kāyaviññattī}ti ettha tāva kāyena attano bhāvaṃ viññāpentānaṃ tiracchānehipi purisānaṃ, purisehi vā tiracchānānampi kāyagahaṇānusārena gahitāya etāya bhāvo viññāyatīti‘ viññatti’. "
  5187. 375187,96,2108,31,37,1,47,4,Sayaṃ kāyagahaṇānusārena viññāyatītipi‘ viññatti’.
  5188. 375188,96,2108,38,60,1,79,9,‘‘ Kāyena saṃvaro sādhū’’ tiādīsu( dha. pa.361) āgato copanasaṅkhāto kāyova viññatti‘ kāyaviññatti’.
  5189. 375189,96,2108,61,72,1,102,8,"Kāyavipphandanena adhippāyaviññāpanahetuttā, sayañca tathā viññeyyattā kāyena viññattītipi‘ kāyaviññatti’. "
  5190. 375190,96,2109,2,30,1,280,25,"Kusalacittassa {vā}tiādīsu aṭṭhahi kāmāvacarehi abhiññācittena cāti navahi kusalacittehi kusalacittassa vā, dvādasahipi akusalacittehi akusalacittassa vā, aṭṭhahi mahākiriyehi dvīhi ahetukakiriyehi abhiññāppattena ekena rūpāvacarakiriyenāti ekādasahi kiriyacittehi abyākatacittassa vā. "
  5191. 375191,96,2109,31,38,1,42,7,Ito aññāni hi cittāni viññattiṃ na janenti.
  5192. 375192,96,2109,39,55,1,118,13,Sekkhāsekkhaputhujjanānaṃ pana ettakeheva cittehi viññatti hotīti etesaṃ kusalādīnaṃ vasena tīhi padehi‘ hetuto’ dassitā.
  5193. 375193,96,2110,2,13,1,66,8,Idāni chahi padehi‘ phalato’ dassetuṃ abhikkamantassa {vā}tiādi vuttaṃ.
  5194. 375194,96,2110,14,20,1,62,6,Abhikkamādayo hi viññattivasena pavattattā viññattiphalaṃ nāma.
  5195. 375195,96,2110,21,29,1,53,6,Tattha‘ abhikkamantassā’ ti purato kāyaṃ abhiharantassa.
  5196. 375196,96,2110,30,34,1,42,3,{Paṭikkamantassā}ti pacchato paccāharantassa.
  5197. 375197,96,2110,35,39,1,33,3,{Ālokentassā}ti ujukaṃ pekkhantassa.
  5198. 375198,96,2110,40,46,1,39,5,{Vilokentassā}ti ito cito ca pekkhantassa.
  5199. 375199,96,2110,47,51,1,38,3,{Samiñjentassā}ti sandhayo saṅkocentassa.
  5200. 375200,96,2110,52,56,1,40,3,{Pasārentassā}ti sandhayo paṭipaṇāmentassa.
  5201. 375201,96,2111,2,14,1,68,9,Idāni chahi padehi‘ sabhāvato’ dassetuṃ kāyassa {thambhanā}ti ādi vuttaṃ.
  5202. 375202,96,2111,15,21,1,27,4,Tattha‘ kāyassā’ ti sarīrassa.
  5203. 375203,96,2111,22,27,1,44,5,Kāyaṃ thambhetvā thaddhaṃ karotīti thambhanā.
  5204. 375204,96,2111,28,34,1,46,5,Tameva upasaggena vaḍḍhetvā {santhambhanā}ti āha.
  5205. 375205,96,2111,35,41,1,36,4,Balavatarā vā thambhanā‘ santhambhanā’.
  5206. 375206,96,2111,42,45,1,37,3,Santhambhitattan ti santhambhitabhāvo.
  5207. 375207,96,2111,46,48,1,24,2,Viññāpanavasena viññatti.
  5208. 375208,96,2111,49,52,1,25,2,{Viññāpanā}ti viññāpanākāro.
  5209. 375209,96,2111,53,55,1,28,2,Viññāpitabhāvo viññāpitattaṃ.
  5210. 375210,96,2111,56,63,1,59,7,Sesamettha yaṃ vattabbaṃ taṃ heṭṭhā dvārakathāyaṃ vuttameva.
  5211. 375211,96,2111,64,66,1,21,2,Tathā vacīviññattiyaṃ.
  5212. 375212,96,2112,2,36,1,232,25,"636. Vacīviññattītipadassa pana niddesapadānañca attho tattha na vutto, so evaṃ veditabbo– vācāya attano bhāvaṃ viññāpentānaṃ tiracchānehipi purisānaṃ, purisehi vā tiracchānānampi , vacīgahaṇānusārena gahitāya etāya bhāvo viññāyatīti viññatti. "
  5213. 375213,96,2112,37,41,1,49,4,Sayañca vacīgahaṇānusārena viññāyatītipi viññatti.
  5214. 375214,96,2112,42,65,1,81,10,‘‘ Sādhu vācāya saṃvaro’’ tiādīsu( dha. pa.361) āgatā copanasaṅkhātā vacī eva viññatti‘ vacīviññatti’.
  5215. 375215,96,2112,66,75,1,95,7,Vacīghosena adhippāyaviññāpanahetuttā sayañca tathāviññeyyattā vācāya viññattītipi‘ vacīviññatti’.
  5216. 375216,96,2112,76,83,1,31,4,Vācā {girā}tiādīsu vuccatīti‘ vācā’.
  5217. 375217,96,2112,84,88,1,15,2,Giriyatīti‘ girā’.
  5218. 375218,96,2112,89,91,1,22,2,Byappathoti vākyabhedo.
  5219. 375219,96,2112,92,102,1,70,8,Vākyañca taṃ patho ca atthaṃ ñātukāmānaṃ ñāpetukāmānañcātipi‘ byappatho’.
  5220. 375220,96,2112,103,105,1,20,2,Udīriyatīti udīraṇaṃ.
  5221. 375221,96,2112,106,108,1,16,2,Ghussatīti ghoso.
  5222. 375222,96,2112,109,111,1,17,2,Kariyatīti kammaṃ.
  5223. 375223,96,2112,112,115,1,26,3,Ghosova kammaṃ ghosakammaṃ.
  5224. 375224,96,2112,116,121,1,32,4,Nānappakārehi kato ghosoti attho.
  5225. 375225,96,2112,122,125,1,22,3,Vaciyā bhedo vacībhedo.
  5226. 375226,96,2112,126,142,1,77,12,"So pana‘ na bhaṅgo, pabhedagatā vācā evā’ ti ñāpanatthaṃ vācā {vacībhedo}ti vuttaṃ. "
  5227. 375227,96,2112,143,150,1,42,5,Imehi sabbehipi padehi‘ saddavācāva’ dassitā.
  5228. 375228,96,2112,151,171,1,153,19,Idāni tāya vācāya saddhiṃ yojetvā heṭṭhā vuttatthānaṃ viññattiādīnaṃ padānaṃ vasena tīhākārehi sabhāvato taṃ dassetuṃ yā tāya vācāya {viññattī}tiādi vuttaṃ.
  5229. 375229,96,2112,172,176,1,38,4,Taṃ heṭṭhā vuttanayattā uttānatthameva.
  5230. 375230,96,2113,2,26,1,224,21,"Idāni viññattisamuṭṭhāpakacittesu asammohatthaṃ dvattiṃsa chabbīsa ekūnavīsati soḷasa pacchimānīti idaṃ pakiṇṇakaṃ veditabbaṃ– dvattiṃsa cittāni hi rūpaṃ samuṭṭhāpenti, iriyāpathampi upatthambhenti, duvidhampi viññattiṃ janenti. "
  5231. 375231,96,2113,27,34,1,54,6,"Chabbīsati viññattimeva na janenti, itaradvayaṃ karonti. "
  5232. 375232,96,2113,35,42,1,57,6,"Ekūnavīsati rūpameva samuṭṭhāpenti, itaradvayaṃ na karonti. "
  5233. 375233,96,2113,43,49,1,35,6,Soḷasa imesu tīsu ekampi na karonti.
  5234. 375234,96,2114,2,23,1,166,16,"Tattha {dvattiṃsā}ti heṭṭhā vuttāneva kāmāvacarato aṭṭha kusalāni, dvādasa akusalāni, kiriyato dasa cittāni, sekkhaputhujjanānaṃ abhiññācittaṃ, khīṇāsavānaṃ abhiññācittanti. "
  5235. 375235,96,2114,24,45,1,145,15,"{Chabbīsā}ti rūpāvacarato pañca kusalāni, pañca kiriyāni, arūpāvacarato cattāri kusalāni, cattāri kiriyāni, cattāri maggacittāni, cattāri phalacittānīti. "
  5236. 375236,96,2114,46,61,1,126,10,"{Ekūnavīsatī}ti kāmāvacarakusalavipākato ekādasa, akusalavipākato dve , kiriyato kiriyamanodhātu, rūpāvacarato pañca vipākacittānīti. "
  5237. 375237,96,2114,62,76,1,112,10,"{Soḷasā}ti dve pañcaviññāṇāni, sabbasattānaṃ paṭisandhicittaṃ, khīṇāsavānaṃ cuticittaṃ, arūpe cattāri vipākacittānīti. "
  5238. 375238,96,2114,77,83,1,54,6,Imāni soḷasa rūpiriyāpathaviññattīsu ekampi na karonti.
  5239. 375239,96,2114,84,92,1,69,8,Aññānipi bahūni arūpe uppannāni anokāsagatattā rūpaṃ na samuṭṭhāpenti.
  5240. 375240,96,2114,93,97,1,30,3,"Na tāneva, kāyavacīviññattiyopi. "
  5241. 375241,96,2115,2,22,1,95,14,"637. Ākāsadhātuniddese na kassati, na nikassati, kasituṃ vā chindituṃ vā bhindituṃ vā na sakkāti ākāso. "
  5242. 375242,96,2115,23,29,1,35,4,"Ākāsova ākāsagataṃ , kheḷagatādi viya. "
  5243. 375243,96,2115,30,36,1,29,4,Ākāsoti vā gatanti‘ ākāsagataṃ’.
  5244. 375244,96,2115,37,43,1,39,5,"Na haññatīti aghaṃ, aghaṭṭanīyanti attho. "
  5245. 375245,96,2115,44,46,1,18,2,Aghameva aghagataṃ.
  5246. 375246,96,2115,47,49,1,19,2,Chiddaṭṭhena vivaro.
  5247. 375247,96,2115,50,52,1,20,2,Vivarova vivaragataṃ.
  5248. 375248,96,2115,53,61,1,76,7,Asamphuṭṭhaṃ catūhi {mahābhūtehī}ti etehi asamphuṭṭhaṃ nijjaṭākāsaṃva kathitaṃ.
  5249. 375249,96,2115,62,87,1,245,19,"Lakkhaṇādito pana rūpaparicchedalakkhaṇā ākāsadhātu, rūpapariyantappakāsanarasā, rūpamariyādapaccupaṭṭhānā asamphuṭṭhabhāvachiddavivarabhāvapaccupaṭṭhānā vā, paricchinnarūpapadaṭṭhānā, yāya paricchinnesu rūpesu‘ idamito uddhaṃ adho tiriyan’ ti ca hoti. "
  5250. 375250,96,2116,2,12,1,78,7,638. Ito pare rūpassalahutādīnaṃ niddesā cittassalahutādīsu vuttanayeneva veditabbā.
  5251. 375251,96,2116,13,25,1,132,9,"Lakkhaṇādito panettha adandhatālakkhaṇā rūpassa lahutā, rūpānaṃ garubhāvavinodanarasā, lahuparivattitāpaccupaṭṭhānā, lahurūpapadaṭṭhānā. "
  5252. 375252,96,2116,26,37,1,123,8,"Athaddhatālakkhaṇā rūpassa mudutā, rūpānaṃ thaddhabhāvavinodanarasā, sabbakiriyāsu avirodhitāpaccupaṭṭhānā, mudurūpapadaṭṭhānā. "
  5253. 375253,96,2116,38,47,1,132,6,"Sarīrakiriyānukūlakammaññabhāvalakkhaṇā rūpassa kammaññatā, akammaññatāvinodanarasā, adubbalabhāvapaccupaṭṭhānā, kammaññarūpapadaṭṭhānā. "
  5254. 375254,96,2117,2,8,1,38,6,Etā pana tisso na aññamaññaṃ vijahanti.
  5255. 375255,96,2117,9,26,1,161,12,"Evaṃ santepi yo arogino viya rūpānaṃ lahubhāvo, adandhatālahuparivattippakāro, rūpadandhattakaradhātukkhobhapaṭipakkhapaccayasamuṭṭhāno, so rūpavikāro‘ rūpassalahutā’. "
  5256. 375256,96,2117,27,43,1,201,12,"Yo suparimadditacammasseva rūpānaṃ mudubhāvo sabbakiriyāvisesesu sarasavattanabhāvo vasavattanabhāvamaddavappakāro rūpathaddhattakaradhātukkhobhapaṭipakkhapaccayasamuṭṭhāno , so rūpavikāro‘ rūpassa mudutā’. "
  5257. 375257,96,2117,44,61,1,186,13,"Yo pana sudhantasuvaṇṇasseva rūpānaṃ kammaññabhāvo sarīrakiriyānukūlabhāvappakāro sarīrakiriyānaṃ ananukūlakaradhātukkhobhapaṭipakkhapaccayasamuṭṭhāno, so rūpavikāro‘ rūpassa kammaññatā’ ti. "
  5258. 375258,96,2117,62,65,1,27,3,Evametāsaṃ viseso veditabbo.
  5259. 375259,96,2118,2,12,1,60,9,"Etā pana tissopi kammaṃ kātuṃ na sakkoti, āhārādayova karonti. "
  5260. 375260,96,2118,13,30,1,89,14,"Tathā hi yogino‘ ajja amhehi bhojanasappāyaṃ laddhaṃ, kāyo no lahu mudu kammañño’ ti vadanti."
  5261. 375261,96,2118,31,49,1,92,14,"‘ Ajja utusappāyaṃ laddhaṃ, ajja amhākaṃ cittaṃ ekaggaṃ, kāyo no lahu mudu kammañño’ ti vadantīti. "
  5262. 375262,96,2119,2,11,1,67,5,641. Upacayasantatiniddesesu āyatanānan ti aḍḍhekādasannaṃ rūpāyatanānaṃ.
  5263. 375263,96,2119,12,15,1,16,2,{Ācayo}ti nibbatti.
  5264. 375264,96,2119,16,31,1,98,13,"So rūpassa {upacayo}ti yo āyatanānaṃ ācayo punappunaṃ nibbattamānānaṃ, sova rūpassa upacayo nāma hoti; "
  5265. 375265,96,2119,32,34,1,14,2,vaḍḍhīti attho.
  5266. 375266,96,2119,35,56,1,131,19,"Yo rūpassa upacayo sā rūpassa {santatī}ti yā evaṃ upacitānaṃ rūpānaṃ vaḍḍhi, tato uttaritaraṃ pavattikāle sā rūpassa santati nāma hoti; "
  5267. 375267,96,2119,57,59,1,15,2,pavattīti attho.
  5268. 375268,96,2119,60,67,1,61,6,"Naditīre khatakūpasmiñhi udakuggamanakālo viya ācayo, nibbatti; "
  5269. 375269,96,2119,68,73,1,33,4,"paripuṇṇakālo viya upacayo, vaḍḍhi; "
  5270. 375270,96,2119,74,81,1,58,6,"ajjhottharitvā gamanakālo viya santati, pavattīti veditabbā. "
  5271. 375271,96,2120,2,6,1,24,4,Evaṃ kiṃ kathitaṃ hotīti?
  5272. 375272,96,2120,7,15,1,52,7,"Āyatanena hi ācayo kathito, ācayena āyatanaṃ kathitaṃ. "
  5273. 375273,96,2120,16,20,1,36,4,Ācayova kathito āyatanameva kathitaṃ.
  5274. 375274,96,2120,21,25,1,26,4,Evampi kiṃ kathitaṃ hotīti?
  5275. 375275,96,2120,26,32,1,56,6,Catusantatirūpānaṃ ācayo upacayo nibbatti vaḍḍhi kathitā.
  5276. 375276,96,2120,33,38,1,49,5,Atthato hi ubhayampetaṃ jātirūpasseva adhivacanaṃ.
  5277. 375277,96,2120,39,74,1,211,29,"Ākāranānattena pana veneyyavasena ca upacayo santatīti uddesadesanaṃ katvā yasmā ettha atthato nānattaṃ natthi, tasmā niddese‘‘ yo āyatanānaṃ ācayo so rūpassa upacayo, yo rūpassa upacayo sā rūpassa santatī’’ ti vuttaṃ. "
  5278. 375278,96,2121,2,23,1,200,17,"Yasmā ca ubhayampetaṃ jātirūpasseva adhivacanaṃ tasmā ettha ācayalakkhaṇo rūpassa upacayo, pubbantato rūpānaṃ ummujjāpanaraso, niyyātanapaccupaṭṭhāno paripuṇṇabhāvapaccupaṭṭhāno vā, upacitarūpapadaṭṭhāno. "
  5279. 375279,96,2121,24,34,1,112,7,"Pavattilakkhaṇā rūpassa santati, anuppabandharasā, anupacchedapaccupaṭṭhānā, anuppabandharūpapadaṭṭhānāti veditabbā. "
  5280. 375280,96,2122,2,8,1,33,3,643. Jaratāniddese jīraṇakavasena jarā;
  5281. 375281,96,2122,9,12,1,24,2,ayamettha sabhāvaniddeso .
  5282. 375282,96,2122,13,15,1,19,2,Jīraṇākāro jīraṇatā.
  5283. 375283,96,2122,16,21,1,48,5,Khaṇḍiccanti ādayo tayo kālātikkame kiccaniddesā.
  5284. 375284,96,2122,22,25,1,26,3,Pacchimā dve pakatiniddesā.
  5285. 375285,96,2122,26,35,1,44,7,Ayañhi‘ jarā’ ti iminā padena sabhāvato dīpitā;
  5286. 375286,96,2122,36,38,1,25,2,tenassāyaṃ sabhāvaniddeso.
  5287. 375287,96,2122,39,45,1,25,4,‘ Jīraṇatā’ ti iminā ākārato;
  5288. 375288,96,2122,46,48,1,23,2,tenassāyaṃ ākāraniddeso.
  5289. 375289,96,2122,49,55,1,72,6,Khaṇḍiccan ti iminā kālātikkame dantanakhānaṃ khaṇḍitabhāvakaraṇakiccato.
  5290. 375290,96,2122,56,61,1,54,5,Pāliccan ti iminā kesalomānaṃ palitabhāvakaraṇakiccato.
  5291. 375291,96,2122,62,70,1,71,7,{Valittacatā}ti iminā maṃsaṃ milāpetvā tace valibhāvakaraṇakiccato dīpitā.
  5292. 375292,96,2122,71,80,1,61,7,Tenassā ime‘ khaṇḍiccan’ tiādayo tayo kālātikkame kiccaniddesā.
  5293. 375293,96,2122,81,88,1,66,7,Tehi imesaṃ vikārānaṃ dassanavasena pākaṭībhūtā pākaṭajarā dassitā.
  5294. 375294,96,2122,89,127,1,261,33,"Yatheva hi udakassa vā aggino vā tiṇarukkhādīnaṃ saṃbhaggapalibhaggatāya vā jhāmatāya vā gatamaggo pākaṭo hoti, na ca so gatamaggo tāneva udakādīni, evameva jarāya dantādīsu khaṇḍiccādivasena gatamaggo pākaṭo, cakkhuṃ ummīletvāpi gayhati, na ca khaṇḍiccādīneva jarā. "
  5295. 375295,96,2122,128,133,1,30,5,Na hi jarā cakkhuviññeyyā hoti.
  5296. 375296,96,2123,2,15,1,140,12,Āyuno saṃhāni indriyānaṃ {paripāko}ti imehi pana padehi kālātikkameyeva abhibyattāya āyukkhayacakkhādiindriyaparipākasaññitāya pakatiyā dīpitā.
  5297. 375297,96,2123,16,21,1,48,5,Tenassime pacchimā dve pakatiniddesāti veditabbā.
  5298. 375298,96,2123,22,38,1,86,13,"Tattha yasmā jaraṃ pattassa āyu hāyati, tasmā jarā‘ āyuno saṃhānī’ ti phalūpacārena vuttā. "
  5299. 375299,96,2123,39,72,1,259,28,"Yasmā ca daharakāle suppasannāni, sukhumampi attano visayaṃ sukheneva gaṇhanasamatthāni cakkhādīni indriyāni jaraṃ pattassa paripakkāni āluḷitāni avisadāni, oḷārikampi attano visayaṃ gahetuṃ asamatthāni honti, tasmā‘ indriyānaṃ paripāko’ tipi phalūpacāreneva vuttā. "
  5300. 375300,96,2124,2,12,1,72,10,Sā panāyaṃ evaṃ niddiṭṭhā sabbāpi jarā pākaṭā paṭicchannāti duvidhā hoti.
  5301. 375301,96,2124,13,21,1,73,7,Tattha dantādīsu khaṇḍabhāvādidassanato rūpadhammesu jarā pākaṭajarā nāma .
  5302. 375302,96,2124,22,30,1,75,8,Arūpadhammesu pana jarā tādisassa vikārassa adassanato paṭicchannajarā nāma.
  5303. 375303,96,2124,31,37,1,39,6,Puna avīci savīcīti evampi duvidhā hoti.
  5304. 375304,96,2124,38,59,1,187,17,"Tattha maṇikanakarajatapavāḷacandimasūriyādīnaṃ viya, mandadasakādīsu pāṇīnaṃ viya ca, pupphaphalapallavādīsu ca apāṇīnaṃ viya, antarantarā vaṇṇavisesādīnaṃ duviññeyyattā jarā avīcijarā nāma; "
  5305. 375305,96,2124,60,62,1,21,2,nirantarajarāti attho.
  5306. 375306,96,2124,63,74,1,105,11,Tato aññesu pana yathāvuttesu antarantarā vaṇṇavisesādīnaṃ suviññeyyattā jarā savīcijarā nāmāti veditabbā.
  5307. 375307,96,2125,2,16,1,172,11,"Lakkhaṇāditopi rūpaparipākalakkhaṇā rūpassa jaratā, upanayanarasā, sabhāvānapagamepi navabhāvāpagamapaccupaṭṭhānā, vīhipurāṇabhāvo viya paripaccamānarūpapadaṭṭhānāti veditabbā. "
  5308. 375308,96,2126,2,14,1,82,7,"644. Aniccatāniddese khayagamanavasena khayo, vayagamanavasena vayo, bhijjanavasena bhedo. "
  5309. 375309,96,2126,15,47,1,129,20,"Atha vā, yasmā taṃ patvā rūpaṃ khīyati, veti, bhijjati ca, tasmā khīyati etasminti‘ khayo’, veti etasminti‘ vayo’, bhijjati etasminti‘ bhedo’. "
  5310. 375310,96,2126,48,53,1,48,5,Upasaggavasena padaṃ vaḍḍhetvā bhedova paribhedo.
  5311. 375311,96,2126,54,60,1,38,5,"Hutvā abhāvaṭṭhena, na niccanti aniccaṃ. "
  5312. 375312,96,2126,61,65,1,20,3,Tassa bhāvo aniccatā .
  5313. 375313,96,2126,66,69,1,34,3,Antaradhāyati etthāti antaradhānaṃ.
  5314. 375314,96,2126,70,77,1,54,6,"Maraṇañhi patvā rūpaṃ antaradhāyati, adassanaṃ gacchati. "
  5315. 375315,96,2126,78,84,1,43,5,"Na kevalañca rūpameva, sabbepi pañcakkhandhā. "
  5316. 375316,96,2126,85,92,1,70,7,Tasmā pañcannampi khandhānaṃ aniccatāya idameva lakkhaṇanti veditabbaṃ.
  5317. 375317,96,2126,93,105,1,130,9,"Lakkhaṇādito pana paribhedalakkhaṇā rūpassa aniccatā, saṃsīdanarasā, khayavayapaccupaṭṭhānā, paribhijjamānarūpapadaṭṭhānāti veditabbā. "
  5318. 375318,96,2127,2,12,1,60,9,"Heṭṭhā jāti gahitā jarā gahitā, imasmiṃ ṭhāne maraṇaṃ gahitaṃ. "
  5319. 375319,96,2127,13,19,1,60,6,Ime tayo dhammā imesaṃ sattānaṃ ukkhittāsikapaccāmittasadisā.
  5320. 375320,96,2127,20,28,1,63,8,Yathā hi purisassa tayo paccāmittā otāraṃ gavesamānā vicareyyuṃ.
  5321. 375321,96,2127,29,33,1,21,4,Tesu eko evaṃ vadeyya–
  5322. 375322,96,2127,34,43,1,50,7,‘ etaṃ nīharitvā aṭavipavesanaṃ mayhaṃ bhāro hotū’ ti.
  5323. 375323,96,2127,44,54,1,64,8,Dutiyo‘ aṭavigatakāle pothetvā pathaviyaṃ pātanaṃ mayhaṃ bhāro’ ti.
  5324. 375324,96,2127,55,65,1,69,8,Tatiyo‘ pathavigatakālato paṭṭhāya asinā sīsacchedanaṃ mayhaṃ bhāro’ ti.
  5325. 375325,96,2127,66,70,1,22,4,Evarūpā ime jāti ādayo.
  5326. 375326,96,2127,71,80,1,86,8,"Nīharitvā aṭavipavesanapaccāmittasadisā hettha jāti, tasmiṃ tasmiṃ ṭhāne nibbattāpanato. "
  5327. 375327,96,2127,81,90,1,121,7,"Aṭavigataṃ pothetvā pathaviyaṃ pātanapaccāmittasadisā jarā , nibbattakkhandhānaṃ dubbalaparādhīnamañcaparāyaṇabhāvakaraṇato. "
  5328. 375328,96,2127,91,100,1,106,7,"Pathavigatassa asinā sīsacchedakapaccāmittasadisaṃ maraṇaṃ, jarāppattānaṃ khandhānaṃ jīvitakkhayapāpanatoti. "
  5329. 375329,96,2128,2,9,1,51,4,645. Kabaḷīkārāhāraniddese kabaḷaṃ karīyatīti kabaḷīkāro.
  5330. 375330,96,2128,10,12,1,17,2,Āharīyatīti āhāro.
  5331. 375331,96,2128,13,17,1,35,4,Kabaḷaṃ katvā ajjhoharīyatīti attho.
  5332. 375332,96,2128,18,24,1,26,4,Rūpaṃ vā āharatītipi‘ āhāro’.
  5333. 375333,96,2128,25,37,1,102,11,Evaṃ vatthuvasena nāmaṃ uddharitvā puna vatthuvasenevetaṃ pabhedato dassetuṃ odano {kummāso}tiādi vuttaṃ.
  5334. 375334,96,2128,38,45,1,73,7,Odanādīni hi phāṇitapariyantāni dvādasa idhādhippetassa āhārassa vatthūni.
  5335. 375335,96,2128,46,51,1,54,5,Pāḷiyaṃ anāgatāni mūlaphalādīni yevāpanakaṃ paviṭṭhāni.
  5336. 375336,96,2129,2,11,1,74,8,Idāni tāni mūlaphalādīni kattabbato dassetuṃ yamhi yamhi {janapade}tiādimāha.
  5337. 375337,96,2129,12,17,1,50,5,Tattha mukhena asitabbaṃ bhuñjitabbanti mukhāsiyaṃ.
  5338. 375338,96,2129,18,21,1,39,3,Dantehi vikhāditabbanti dantavikhādanaṃ.
  5339. 375339,96,2129,22,25,1,42,3,Galena ajjhoharitabbanti galajjhoharaṇīyaṃ.
  5340. 375340,96,2129,26,33,1,57,7,Idāni taṃ kiccavasena dassetuṃ kucchivitthambhanan ti āha.
  5341. 375341,96,2129,34,41,1,67,7,Tañhi mūlaphalādi odanakummāsādi vā ajjhohaṭaṃ kucchiṃ vitthambheti.
  5342. 375342,96,2129,42,44,1,15,2,Idamassa kiccaṃ.
  5343. 375343,96,2129,45,60,1,118,14,Yāya ojāya sattā {yāpentī}ti heṭṭhā sabbapadehi savatthukaṃ āhāraṃ dassetvā idāni nibbaṭṭitaojameva dassetuṃ idaṃ vuttaṃ.
  5344. 375344,96,2130,2,7,1,29,4,Kiṃ panettha vatthussa kiccaṃ?
  5345. 375345,96,2130,8,10,1,9,2,Kiṃ ojāya?
  5346. 375346,96,2130,11,12,1,23,1,Parissayaharaṇapālanāni.
  5347. 375347,96,2130,13,26,1,86,12,"Vatthuhi parissayaṃ harati pāletuṃ na sakkoti, ojā pāleti parissayaṃ harituṃ na sakkoti. "
  5348. 375348,96,2130,27,34,1,57,7,Dvepi ekato hutvā pāletumpi sakkonti parissayampi harituṃ.
  5349. 375349,96,2130,35,39,1,24,4,Ko panesa parissayo nāma?
  5350. 375350,96,2130,40,41,1,11,1,Kammajatejo.
  5351. 375351,96,2130,42,60,1,120,13,"Antokucchiyañhi odanādivatthusmiṃ asati, kammajatejo uṭṭhahitvā udarapaṭalaṃ gaṇhāti,‘ chātomhi, āhāraṃ me dethā’ ti vadāpeti. "
  5352. 375352,96,2130,61,66,1,48,5,Bhuttakāle udarapaṭalaṃ muñcitvā vatthuṃ gaṇhāti.
  5353. 375353,96,2130,67,71,1,22,4,Atha satto ekaggo hoti.
  5354. 375354,96,2131,2,17,1,128,15,Yathā hi chāyārakkhaso chāyaṃ paviṭṭhaṃ gahetvā devasaṅkhalikāya bandhitvā attano bhavane modanto chātakāle āgantvā sīse ḍaṃsati.
  5355. 375355,96,2131,18,21,1,21,3,So ḍaṭṭhattā viravati.
  5356. 375356,96,2131,22,35,1,74,11,Taṃ viravaṃ sutvā‘ dukkhappatto ettha atthī’ ti tato tato manussā āgacchanti.
  5357. 375357,96,2131,36,44,1,44,6,So āgatāgate gahetvā khāditvā bhavane modati.
  5358. 375358,96,2131,45,47,1,27,2,Evaṃsampadamidaṃ veditabbaṃ.
  5359. 375359,96,2131,48,97,1,396,42,"Chāyārakkhaso viya hi kammajatejo, devasaṅkhalikāya bandhitvā ṭhapitasatto viya udarapaṭalaṃ, puna āgatamanussā viya odanādivatthu, otaritvā sīse ḍaṃsanaṃ viya kammajatejassa vatthuto muttassa udarapaṭalaggahaṇaṃ, ḍaṭṭhassa viravanakālo viya‘ āhāraṃ dethā’ ti vacanakālo, tāya saññāya āgatāgate gahetvā khāditvā bhavane modanakālo viya kammajatejena udarapaṭalaṃ muñcitvā vatthusmiṃ gahite ekaggacittatā. "
  5360. 375360,96,2132,2,8,1,40,6,Tattha oḷārike vatthusmiṃ ojā mandā hoti.
  5361. 375361,96,2132,9,11,1,16,2,Sukhume balavatī.
  5362. 375362,96,2132,12,18,1,55,6,Kudrūsakabhattādīni hi bhuñjitvā muhutteneva chāto hoti.
  5363. 375363,96,2132,19,26,1,56,7,Sappiādīni pivitvā ṭhitassa divasampi bhattaṃ na ruccati.
  5364. 375364,96,2132,27,32,1,49,5,Ettha ca upādāyupādāya oḷārikasukhumatā veditabbā.
  5365. 375365,96,2132,33,39,1,50,6,Kumbhīlānañhi āhāraṃ upādāya morānaṃ āhāro sukhumo.
  5366. 375366,96,2132,40,44,1,28,4,Kumbhīlā kira pāsāṇe gilanti.
  5367. 375367,96,2132,45,50,1,34,5,Te ca nesaṃ kucchippattā vilīyanti.
  5368. 375368,96,2132,51,54,1,33,3,Morā sappavicchikādipāṇe khādanti.
  5369. 375369,96,2132,55,62,1,53,7,Morānaṃ pana āhāraṃ upādāya taracchānaṃ āhāro sukhumo.
  5370. 375370,96,2132,63,71,1,59,8,Te kira tivassachaḍḍitāni visāṇāni ceva aṭṭhīni ca khādanti.
  5371. 375371,96,2132,72,81,1,68,9,Tāni ca nesaṃ kheḷena temitamattāneva kandamūlaṃ viya mudukāni honti.
  5372. 375372,96,2132,82,87,1,51,5,Taracchānampi āhāramupādāya hatthīnaṃ āhāro sukhumo.
  5373. 375373,96,2132,88,92,1,34,4,Te hi nānārukkhasākhādayo khādanti.
  5374. 375374,96,2132,93,98,1,54,5,Hatthīnaṃ āhārato gavayagokaṇṇamigādīnaṃ āhāro sukhumo.
  5375. 375375,96,2132,99,104,1,46,5,Te kira nissārāni nānārukkhapaṇṇādīni khādanti.
  5376. 375376,96,2132,105,110,1,36,5,Tesampi āhārato gunnaṃ āhāro sukhumo.
  5377. 375377,96,2132,111,114,1,28,3,Te allasukkhatiṇāni khādanti.
  5378. 375378,96,2132,115,120,1,37,5,Tesampi āhārato sasānaṃ āhāro sukhumo.
  5379. 375379,96,2132,121,126,1,39,5,Sasānaṃ āhārato sakuṇānaṃ āhāro sukhumo.
  5380. 375380,96,2132,127,132,1,47,5,Sakuṇānaṃ āhārato paccantavāsīnaṃ āhāro sukhumo.
  5381. 375381,96,2132,133,139,1,52,5,Paccantavāsīnaṃ āhārato gāmabhojakānaṃ āhāro sukhumo.
  5382. 375382,96,2132,140,145,1,57,5,Gāmabhojakānaṃ āhārato rājarājamahāmattānaṃ āhāro sukhumo.
  5383. 375383,96,2132,146,151,1,42,5,Tesampi āhārato cakkavattino āhāro sukhumo.
  5384. 375384,96,2132,152,157,1,48,5,Cakkavattino āhārato bhummadevānaṃ āhāro sukhumo.
  5385. 375385,96,2132,158,163,1,53,5,Bhummadevānaṃ āhārato cātumahārājikānaṃ āhāro sukhumo.
  5386. 375386,96,2132,164,171,1,53,5,Evaṃ yāva paranimmitavasavattīnaṃ āhāro vitthāretabbo.
  5387. 375387,96,2132,172,177,1,41,5,Tesaṃ panāhāro sukhumotveva niṭṭhaṃ patto.
  5388. 375388,96,2133,2,15,1,138,10,"Lakkhaṇāditopi ojālakkhaṇo kabaḷīkāro āhāro, rūpāharaṇaraso, upatthambhanapaccupaṭṭhāno, kabaḷaṃ katvā āharitabbavatthupadaṭṭhānoti veditabbo. "
  5389. 375389,96,2134,2,18,1,97,11,"646. Noupādāniddese yathā upādārūpaṃ upādiyateva, na aññena upādiyati, evametaṃ na upādiyatevāti noupādā. "
  5390. 375390,96,2135,2,7,1,25,2,647. Phusitabbanti phoṭṭhabbaṃ.
  5391. 375391,96,2135,8,11,1,27,3,Phusitvā jānitabbanti attho.
  5392. 375392,96,2135,12,16,1,48,4,Phoṭṭhabbañca taṃ āyatanañcāti phoṭṭhabbāyatanaṃ.
  5393. 375393,96,2135,17,24,1,59,7,Āpo ca taṃ nissattasuññatasabhāvaṭṭhena dhātu cāti āpodhātu.
  5394. 375394,96,2135,25,39,1,109,14,Idāni yasmā tīṇi rūpāni phusitvā jānitabbāni tasmā tāni bhājetvā dassetuṃ katamaṃ taṃ rūpaṃ phoṭṭhabbāyatanaṃ?
  5395. 375395,96,2135,40,42,1,21,1,{Pathavīdhātū}tiādimāha.
  5396. 375396,96,2135,43,50,1,81,5,"Tattha kakkhaḷattalakkhaṇā pathavīdhātu, patiṭṭhānarasā, sampaṭicchanapaccupaṭṭhānā. "
  5397. 375397,96,2135,51,57,1,70,4,"Tejodhātu uṇhattalakkhaṇā, paripācanarasā, maddavānuppadānapaccupaṭṭhānā. "
  5398. 375398,96,2135,58,64,1,69,4,"Vāyodhātu vitthambhanalakkhaṇā, samudīraṇarasā, abhinīhārapaccupaṭṭhānā. "
  5399. 375399,96,2135,65,75,1,72,6,"Purimā pana‘ āpodhātu’ paggharaṇalakkhaṇā, brūhanarasā, saṅgahapaccupaṭṭhānā. "
  5400. 375400,96,2135,76,80,1,44,4,Ekekā cettha sesattayapadaṭṭhānāti veditabbā.
  5401. 375401,96,2136,2,5,1,21,3,Kakkhaḷan ti thaddhaṃ.
  5402. 375402,96,2136,6,9,1,20,3,Mudukan ti athaddhaṃ.
  5403. 375403,96,2136,10,13,1,17,3,Saṇhan ti maṭṭhaṃ.
  5404. 375404,96,2136,14,17,1,18,3,Pharusan ti kharaṃ.
  5405. 375405,96,2136,18,22,1,55,4,Sukhasamphassan ti sukhavedanāpaccayaṃ iṭṭhaphoṭṭhabbaṃ.
  5406. 375406,96,2136,23,27,1,59,4,Dukkhasamphassan ti dukkhavedanāpaccayaṃ aniṭṭhaphoṭṭhabbaṃ.
  5407. 375407,96,2136,28,31,1,19,3,Garukan ti bhāriyaṃ.
  5408. 375408,96,2136,32,38,1,39,5,"Lahukan ti abhāriyaṃ, sallahukanti attho. "
  5409. 375409,96,2136,39,54,1,93,13,Ettha ca‘ kakkhaḷaṃ mudukaṃ saṇhaṃ pharusaṃ garukaṃ lahukan’ ti padehi pathavīdhātu eva bhājitā.
  5410. 375410,96,2136,55,92,1,176,23,‘‘ Yadāyaṃ kāyo āyusahagato ca hoti usmāsahagato ca viññāṇasahagato ca tadā lahutaro ca hoti mudutaro ca kammaññataro cā’’ ti( dī. ni.2.424) suttepi lahumudubhūtaṃ pathavīdhātumeva sandhāya vuttaṃ.
  5411. 375411,96,2137,2,13,1,81,9,‘ Sukhasamphassaṃ dukkhasamphassan’ ti padadvayena pana tīṇipi mahābhūtāni bhājitāni.
  5412. 375412,96,2137,14,19,1,56,5,Pathavīdhātu hi sukhasamphassāpi atthi dukkhasamphassāpi.
  5413. 375413,96,2137,20,22,1,26,2,Tathā tejodhātuvāyodhātuyo.
  5414. 375414,96,2137,23,43,1,144,16,"Tattha sukhasamphassā pathavīdhātu mudutaluṇahatthe dahare pāde sambāhante assādetvā assādetvā‘ sambāha tāta, sambāha tātā’ ti vadāpanākāraṃ karoti. "
  5415. 375415,96,2137,44,63,1,142,16,"Sukhasamphassā tejodhātu sītasamaye aṅgārakapallaṃ āharitvā gattaṃ sedente assādetvā assādetvā‘ sedehi tāta, sedehi tātā’ ti vadāpanākāraṃ karoti. "
  5416. 375416,96,2137,64,83,1,137,16,"Sukhasamphassā vāyodhātu uṇhasamaye vattasampanne dahare bījanena bījante assādetvā assādetvā‘ bīja tāta, bīja tātā’ ti vadāpanākāraṃ karoti. "
  5417. 375417,96,2137,84,93,1,73,9,Thaddhahatthe pana dahare pāde sambāhante aṭṭhīnaṃ bhijjanakālo viya hoti.
  5418. 375418,96,2137,94,101,1,34,5,Sopi‘ apehī’ ti vattabbataṃ āpajjati.
  5419. 375419,96,2137,102,112,1,61,8,Uṇhasamaye aṅgārakapalle ābhate‘ apanehi nan’ ti vattabbaṃ hoti.
  5420. 375420,96,2137,113,125,1,59,9,"Sītasamaye bījanena bījante‘ apehi, mā bījā’ ti vattabbaṃ hoti. "
  5421. 375421,96,2137,126,131,1,58,5,Evametāsaṃ sukhasamphassatā dukkhasamphassatā ca veditabbā.
  5422. 375422,96,2138,2,20,1,157,18,Yaṃ phoṭṭhabbaṃ anidassanaṃ sappaṭighan tiādinā nayena vuttā pana catūhi catūhi nayehi paṭimaṇḍitā terasa vārā heṭṭhā rūpāyatanādīsu vuttanayeneva veditabbā.
  5423. 375423,96,2139,2,11,1,74,9,Kiṃ panetāni tīṇi mahābhūtāni ekappahāreneva āpāthaṃ āgacchanti udāhu noti?
  5424. 375424,96,2139,12,13,1,10,1,Āgacchanti.
  5425. 375425,96,2139,14,20,1,49,6,Evaṃ āgatāni kāyapasādaṃ ghaṭṭenti na ghaṭṭentīti?
  5426. 375426,96,2139,21,22,1,9,1,Ghaṭṭenti.
  5427. 375427,96,2139,23,30,1,71,7,Ekappahāreneva tāni ārammaṇaṃ katvā kāyaviññāṇaṃ uppajjati nuppajjatīti?
  5428. 375428,96,2139,31,32,1,10,1,Nuppajjati.
  5429. 375429,96,2139,33,40,1,57,7,Ābhujitavasena vā hi ussadavasena vā ārammaṇakaraṇaṃ hoti.
  5430. 375430,96,2140,2,28,1,190,24,"Tattha ābhujitavasena tāva, pattasmiñhi odanena pūretvā ābhate ekaṃ sitthaṃ gahetvā thaddhaṃ vā mudukaṃ vāti vīmaṃsanto kiñcāpi tattha tejopi atthi vāyopi atthi, pathavīdhātumeva pana ābhujati. "
  5431. 375431,96,2140,29,43,1,108,13,"Uṇhodake hatthaṃ otāretvā vīmaṃsanto kiñcāpi tattha pathavīpi atthi vāyopi atthi, tejodhātumeva pana ābhujati. "
  5432. 375432,96,2140,44,65,1,161,19,"Uṇhasamaye vātapānaṃ vivaritvā vātena sarīraṃ paharāpento ṭhito mandamande vāte paharante kiñcāpi tattha pathavīpi atthi tejopi atthi, vāyodhātumeva pana ābhujati. "
  5433. 375433,96,2140,66,71,1,41,5,Evaṃ ābhujitavasena ārammaṇaṃ karoti nāma.
  5434. 375434,96,2141,2,30,1,176,24,"Yo pana upakkhalati vā sīsena vā rukkhaṃ paharati bhuñjanto vā sakkharaṃ ḍaṃsati, so kiñcāpi tattha tejopi atthi vāyopi atthi, ussadavasena pana pathavīdhātumeva ārammaṇaṃ karoti. "
  5435. 375435,96,2141,31,45,1,110,13,"Aggiṃ akkamantopi kiñcāpi tattha pathavīpi atthi vāyopi atthi, ussadavasena pana tejodhātumeva ārammaṇaṃ karoti. "
  5436. 375436,96,2141,46,51,1,57,5,Balavavāte kaṇṇasakkhaliṃ paharitvā badhirabhāvaṃ karonte.
  5437. 375437,96,2141,52,64,1,92,11,"Kiñcāpi tattha pathavīpi atthi tejopi atthi, ussadavasena pana vāyodhātumeva ārammaṇaṃ karoti. "
  5438. 375438,96,2142,2,9,1,75,7,Yaṃkiñci dhātuṃ ārammaṇaṃ karontassa kāyaviññāṇampi ekappahārena nuppajjati.
  5439. 375439,96,2142,10,15,1,51,5,Sūcikalāpena viddhassa ekappahārena kāyo ghaṭṭiyati.
  5440. 375440,96,2142,16,28,1,85,11,"Yasmiṃ yasmiṃ pana ṭhāne kāyapasādo ussanno hoti, tattha tattha kāyaviññāṇaṃ uppajjati. "
  5441. 375441,96,2142,29,38,1,81,9,Yattha yatthāpi paṭighaṭṭananighaṃso balavā hoti tattha tattha paṭhamaṃ uppajjati.
  5442. 375442,96,2142,39,45,1,61,6,Kukkuṭapattena vaṇe dhoviyamāne aṃsuaṃsu kāyapasādaṃ ghaṭṭeti.
  5443. 375443,96,2142,46,57,1,77,10,"Yattha yattha pana pasādo ussanno hoti, tattha tattheva kāyaviññāṇaṃ uppajjati. "
  5444. 375444,96,2142,58,62,1,34,4,Evaṃ ussadavasena ārammaṇaṃ karoti.
  5445. 375445,96,2142,63,68,1,45,5,Ussadavaseneva ca kāyaviññāṇaṃ uppajjati nāma.
  5446. 375446,96,2143,2,8,1,47,6,Kathaṃ pana cittassa ārammaṇato saṅkanti hotīti?
  5447. 375447,96,2143,9,16,1,51,6,Dvīhākārehi hoti– ajjhāsayato vā visayādhimattato vā.
  5448. 375448,96,2143,17,55,1,273,34,"Vihārapūjādīsu hi‘ tāni tāni cetiyāni ceva paṭimāyo ca vandissāmi, potthakammacittakammāni ca olokessāmī’ ti ajjhāsayena gato ekaṃ vanditvā vā passitvā vā itarassa vandanatthāya vā dassanatthāya vā manaṃ katvā vanditumpi passitumpi gacchatiyeva, evaṃ ajjhāsayato saṅkamati nāma. "
  5449. 375449,96,2144,2,14,1,140,12,Kelāsakūṭapaṭibhāgaṃ pana mahācetiyaṃ olokento ṭhitopi aparabhāge sabbatūriyesu paggahitesu rūpārammaṇaṃ vissajjetvā saddārammaṇaṃ saṅkamati.
  5450. 375450,96,2144,15,25,1,99,10,Manuññagandhesu pupphesu vā gandhesu vā ābhatesu saddārammaṇaṃ vissajjetvā gandhārammaṇaṃ saṅkamati.
  5451. 375451,96,2144,26,30,1,36,4,Evaṃ visayādhimattato saṅkamati nāma.
  5452. 375452,96,2145,2,10,1,36,3,651. Āpodhātuniddese {āpo}ti sabhāvaniddeso.
  5453. 375453,96,2145,11,13,1,14,2,Āpova āpogataṃ.
  5454. 375454,96,2145,14,19,1,40,4,"Sinehavasena sineho, sinehova sinehagataṃ. "
  5455. 375455,96,2145,20,27,1,70,5,Bandhanattaṃ {rūpassā}ti pathavīdhātuādikassa bhūtarūpassa bandhanabhāvo.
  5456. 375456,96,2145,28,34,1,52,6,Ayopiṇḍiādīni hi āpodhātu ābandhitvā baddhāni karoti.
  5457. 375457,96,2145,35,41,1,40,6,Tāya ābaddhattā tāni baddhāni nāma honti.
  5458. 375458,96,2145,42,46,1,56,3,Pāsāṇapabbatatālaṭṭhihatthidantagosiṅgādīsupi eseva nayo .
  5459. 375459,96,2145,47,54,1,54,7,Sabbāni hetāni āpodhātu eva ābandhitvā baddhāni karoti.
  5460. 375460,96,2145,55,59,1,38,4,Āpodhātuyā ābaddhattāva baddhāni honti.
  5461. 375461,96,2146,2,15,1,93,13,Kiṃ pana pathavīdhātu sesadhātūnaṃ patiṭṭhā hoti na hotīti hoti phusitvā hoti udāhu aphusitvā?
  5462. 375462,96,2146,16,24,1,65,8,Āpodhātu vā sesā ābandhamānā phusitvā ābandhati udāhu aphusitvāti?
  5463. 375463,96,2146,25,37,1,93,11,"Pathavīdhātu tāva āpodhātuyā aphusitvāva patiṭṭhā hoti, tejodhātuyā ca vāyodhātuyā ca phusitvā. "
  5464. 375464,96,2146,38,44,1,69,6,Āpodhātu pana pathavīdhātumpi tejovāyodhātuyopi aphusitvāva ābandhati.
  5465. 375465,96,2146,45,51,1,56,6,Yadi phusitvā ābandheyya phoṭṭhabbāyatanaṃ nāma bhaveyya.
  5466. 375466,96,2147,2,7,1,66,5,Tejodhātuvāyodhātūnampi sesadhātūsu sakasakakiccakaraṇe eseva nayo.
  5467. 375467,96,2147,8,13,1,43,5,Tejodhātu hi pathavīdhātuṃ phusitvā jhāpeti.
  5468. 375468,96,2147,14,20,1,29,6,Sā pana na uṇhā hutvā jhāyati.
  5469. 375469,96,2147,21,28,1,54,7,Yadi uṇhā hutvā jhāyeyya uṇhattalakkhaṇā nāma bhaveyya.
  5470. 375470,96,2147,29,33,1,33,4,Āpodhātuṃ pana aphusitvāva tāpeti.
  5471. 375471,96,2147,34,40,1,34,6,Sāpi tapamānā na uṇhā hutvā tapati.
  5472. 375472,96,2147,41,48,1,53,7,Yadi uṇhā hutvā tapeyya uṇhattalakkhaṇā nāma bhaveyya.
  5473. 375473,96,2147,49,53,1,33,4,Vāyodhātuṃ pana phusitvāva tāpeti.
  5474. 375474,96,2147,54,60,1,34,6,Sāpi tapamānā na uṇhā hutvā tapati.
  5475. 375475,96,2147,61,68,1,53,7,Yadi uṇhā hutvā tapeyya uṇhattalakkhaṇā nāma bhaveyya.
  5476. 375476,96,2147,69,81,1,102,10,"Vāyodhātu pathavīdhātuṃ phusitvā vitthambheti, tathā tejodhātuṃ āpodhātuṃ pana aphusitvāva vitthambheti. "
  5477. 375477,96,2148,2,11,1,74,9,Ucchurasaṃ pacitvā phāṇitapiṇḍe kariyamāne āpodhātu thaddhā hoti na hotīti?
  5478. 375478,96,2148,12,14,1,7,2,Na hoti.
  5479. 375479,96,2148,15,18,1,24,3,Sā hi paggharaṇalakkhaṇā.
  5480. 375480,96,2148,19,21,1,29,2,Pathavīdhātu kakkhaḷalakkhaṇā.
  5481. 375481,96,2148,22,27,1,46,5,Omattaṃ pana āpo adhimattapathavīgatikaṃ jātaṃ.
  5482. 375482,96,2148,28,37,1,59,8,"Sā hi rasākārena ṭhitabhāvaṃ vijahati, lakkhaṇaṃ na vijahati. "
  5483. 375483,96,2148,38,43,1,50,5,Phāṇitapiṇḍe vilīyamānepi pathavīdhātu na vilīyati.
  5484. 375484,96,2148,44,49,1,60,5,Kakkhaḷalakkhaṇā hi pathavīdhātu paggharaṇalakkhaṇā āpodhātu.
  5485. 375485,96,2148,50,55,1,43,5,Omattā pana pathavī adhimattaāpagatikā hoti.
  5486. 375486,96,2148,56,64,1,57,7,"Sā piṇḍākārena ṭhitabhāvaṃ vijahati, lakkhaṇaṃ na vijahati. "
  5487. 375487,96,2148,65,74,1,78,7,"Catunnañhi mahābhūtānaṃ bhāvaññathattameva hoti, lakkhaṇaññathattaṃ nāma natthi. "
  5488. 375488,96,2148,75,79,1,43,4,Tassa abhāvo aṭṭhānaparikappasuttena dīpito.
  5489. 375489,96,2148,80,81,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  5490. 375490,96,2149,2,18,1,75,9,"‘ ‘ Siyā, ānanda, catunnaṃ mahābhūtānaṃ aññathattaṃ, pathavīdhātuyā… pe… vāyodhātuyā ; "
  5491. 375491,96,2149,19,39,1,81,9,na tveva buddhe aveccappasādena samannāgatassa ariyasāvakassa siyā aññathattan’’ ti( a. ni.3.76).
  5492. 375492,96,2150,2,20,1,157,15,"Ayañhettha attho– ānanda, kakkhaḷattalakkhaṇā pathavīdhātu parivattitvā paggharaṇalakkhaṇā āpodhātu nāma bhaveyya, ariyasāvakassa pana aññathattaṃ nāma natthīti. "
  5493. 375493,96,2150,21,24,1,32,3,Evamettha aṭṭhānaparikappo āgato.
  5494. 375494,96,2151,2,13,1,97,8,652. Ito paresu upādiṇṇarūpādiniddesesu upādiṇṇapadādīnaṃ attho mātikākathāyaṃ vuttanayeneva veditabbo.
  5495. 375495,96,2151,14,17,1,38,3,Cakkhāyatanādīni heṭṭhā vitthāritāneva.
  5496. 375496,96,2151,18,23,1,43,5,Tattha tattha pana visesamattameva vakkhāma.
  5497. 375497,96,2152,2,7,1,63,5,Upādiṇṇaniddese tāva cakkhāyatanādīni ekantaupādiṇṇattā vuttāni.
  5498. 375498,96,2152,8,28,1,165,19,"Yasmā pana rūpāyatanādīni upādiṇṇānipi atthi anupādiṇṇānipi, tasmā tāni yaṃ vā panāti saṅkhepato dassetvā puna kammassa katattā rūpāyatanantiādinā nayena vitthāritāni. "
  5499. 375499,96,2152,29,34,1,47,5,Iminā upāyena sabbayevāpanakesu attho veditabbo.
  5500. 375500,96,2153,2,31,1,149,22,"Kasmā pana‘ kammassa katattā’ ti ca‘ na kammassa katattā’ ti ca ubhinnampi niddese‘ jaratā ca aniccatā ca’ na gahitā, anupādiṇṇādīnaṃyeva niddesesu gahitāti? "
  5501. 375501,96,2153,32,41,1,74,8,Na kammassa katattāti ettha tāva kammato aññapaccayasamuṭṭhānaṃ saṅgahitaṃ.
  5502. 375502,96,2153,42,49,1,45,5,‘ Kammassa katattā’ ti ettha kammasamuṭṭhānameva.
  5503. 375503,96,2153,50,64,1,90,13,"Imāni ca dve rūpāni neva kammato na aññasmā rūpajanakapaccayā uppajjanti, tasmā na gahitāni. "
  5504. 375504,96,2153,65,72,1,43,7,Sā ca nesaṃ anuppatti parato āvi bhavissati.
  5505. 375505,96,2153,73,82,1,120,8,"Anupādiṇṇantiādīsu pana kevalaṃ anupādiṇṇādiggahaṇena kammādisamuṭṭhānatā paṭikkhittā, naaññapaccayasamuṭṭhānatā anuññātā. "
  5506. 375506,96,2153,83,87,1,35,4,Tasmā tattha gahitānīti veditabbāni.
  5507. 375507,96,2154,2,18,1,131,12,"666. Cittasamuṭṭhānaniddese kāyaviññatti vacīviññattīti idaṃ dvayaṃ yasmā ekantacittasamuṭṭhānāni bhūtāni upādāya paññāyati, tasmā vuttaṃ. "
  5508. 375508,96,2154,19,28,1,80,7,"Paramatthato pana tassa nissayabhūtāni bhūtāneva cittasamuṭṭhānāni, taṃnissitattā. "
  5509. 375509,96,2154,29,41,1,92,11,"Yathā aniccassa rūpassa jarāmaraṇaṃ aniccaṃ nāma hoti, evamidampi cittasamuṭṭhānaṃ nāma jātaṃ. "
  5510. 375510,96,2155,2,9,1,32,3,668. Cittasahabhuniddesepi eseva nayo.
  5511. 375511,96,2155,10,17,1,50,7,Yāva cittaṃ tāva paññāyanato idameva dvayaṃ vuttaṃ.
  5512. 375512,96,2155,18,29,1,65,10,"Na panetaṃ cittena saha bhūtāni viya, cetanādayo viya ca uppajjati. "
  5513. 375513,96,2156,2,8,1,33,3,670. Cittānuparivattitāyapi eseva nayo.
  5514. 375514,96,2156,9,19,1,71,9,Yāva cittaṃ tāva paññāyanato eva hetaṃ dvayaṃ {cittānuparivattī}ti vuttaṃ.
  5515. 375515,96,2157,2,11,1,71,6,674. Oḷārikan ti vatthārammaṇabhūtattā saṃṅghaṭṭanavasena gahetabbato thūlaṃ.
  5516. 375516,96,2157,12,15,1,36,3,Vuttavipallāsato sukhumaṃ veditabbaṃ.
  5517. 375517,96,2158,2,13,1,76,7,676. {Dūre}ti ghaṭṭanavasena aggahetabbattā dubbiññeyyabhāvena samīpe ṭhitampi dūre.
  5518. 375518,96,2158,14,22,1,79,8,Itaraṃ pana ghaṭṭanavasena gahetabbattā suviññeyyabhāvena dūre ṭhitampi santike.
  5519. 375519,96,2158,23,28,1,63,5,Cakkhāyatanādiniddesā heṭṭhā vuttanayeneva vitthārato veditabbā.
  5520. 375520,96,2158,29,35,1,44,5,Idaṃ tāva duvidhena rūpasaṅgahe visesamattaṃ.
  5521. 375521,96,2158,36,38,1,27,2,Tividhasaṅgaho uttānatthova.
  5522. 375522,96,2159,2,2,1,21,1,Catukkaniddesavaṇṇanā
  5523. 375523,96,2160,2,19,1,149,14,966. Catubbidhasaṅgahāvasāne diṭṭhādīnaṃ pacchimapadassa bhedābhāvena ādito paṭṭhāya pucchaṃ akatvāva rūpāyatanaṃ diṭṭhaṃ saddāyatanaṃ sutan tiādi vuttaṃ.
  5524. 375524,96,2160,20,31,1,73,9,Tattha rūpāyatanaṃ cakkhunā oloketvā dakkhituṃ sakkāti‘ diṭṭhaṃ’ nāma jātaṃ.
  5525. 375525,96,2160,32,42,1,58,8,Saddāyatanaṃ sotena sutvā jānituṃ sakkāti‘ sutaṃ’ nāma jātaṃ.
  5526. 375526,96,2160,43,52,1,96,9,Gandhāyatanādittayaṃ ghānajivhākāyehi patvā gahetabbato munitvā jānitabbaṭṭhena mutaṃ nāma jātaṃ.
  5527. 375527,96,2160,53,60,1,52,5,Phusitvā viññāṇuppattikāraṇato‘ mutaṃ’ nāmātipi vuttaṃ.
  5528. 375528,96,2160,61,70,1,74,9,Sabbameva pana rūpaṃ manoviññāṇena jānitabbanti manasā viññātaṃ nāma jātaṃ.
  5529. 375529,96,2161,2,2,1,21,1,Pañcakaniddesavaṇṇanā
  5530. 375530,96,2162,2,10,1,46,4,967. Pañcavidhasaṅgahaniddese kakkhaḷan ti thaddhaṃ.
  5531. 375531,96,2162,11,16,1,37,4,"Kharameva kharagataṃ, pharusanti attho. "
  5532. 375532,96,2162,17,21,1,30,4,Itare dvepi sabhāvaniddesā eva.
  5533. 375533,96,2162,22,25,1,27,3,Ajjhattan ti niyakajjhattaṃ.
  5534. 375534,96,2162,26,29,1,18,2,{Bahiddhā}ti bāhiraṃ.
  5535. 375535,96,2162,30,34,1,35,4,Upādiṇṇan ti na kammasamuṭṭhānameva.
  5536. 375536,96,2162,35,39,1,41,4,Avisesena pana sarīraṭṭhakassetaṃ gahaṇaṃ.
  5537. 375537,96,2162,40,51,1,102,10,"Sarīraṭṭhakañhi upādiṇṇaṃ vā hotu anupādiṇṇaṃ vā, ādinnagahitaparāmaṭṭhavasena sabbaṃ upādiṇṇameva nāma. "
  5538. 375538,96,2163,2,20,1,88,11,"969. Tejogatan ti sabbatejesu gataṃ uṇhattalakkhaṇaṃ, tejo eva vā tejobhāvaṃ gatanti‘ tejogataṃ’. "
  5539. 375539,96,2163,21,24,1,15,2,{Usmā}ti usmākāro.
  5540. 375540,96,2163,25,29,1,29,4,Usmāgatan ti usmābhāvaṃ gataṃ.
  5541. 375541,96,2163,30,32,1,22,2,Usmākārassevetaṃ nāmaṃ.
  5542. 375542,96,2163,33,36,1,20,3,Usuman ti balavausmā.
  5543. 375543,96,2163,37,41,1,40,4,Usumameva usumabhāvaṃ gatanti usumagataṃ.
  5544. 375544,96,2164,2,7,1,19,2,970. Vāyanakavasena vāyo.
  5545. 375545,96,2164,8,12,1,35,4,Vāyova vāyobhāvaṃ gatattā vāyogataṃ.
  5546. 375546,96,2164,13,20,1,77,7,Thambhitattan ti uppalanāḷatacādīnaṃ viya vātapuṇṇānaṃ thambhitabhāvo rūpassa.
  5547. 375547,96,2165,2,2,1,22,1,Chakkādiniddesavaṇṇanā
  5548. 375548,96,2166,2,4,1,0,0,972-4.
  5549. 375549,96,2166,5,15,1,95,9,Chabbidhādisaṅgahānaṃ tiṇṇaṃ osānapadassa bhedābhāvato ādito paṭṭhāya apucchitvāva niddeso kato.
  5550. 375550,96,2166,16,28,1,101,10,Tattha cakkhuviññāṇena jānituṃ sakkāti cakkhuviññeyyaṃ… pe… manoviññāṇena jānituṃ sakkāti manoviññeyyaṃ.
  5551. 375551,96,2166,29,53,1,169,21,"Tividhāya manodhātuyā jānituṃ sakkāti manodhātuviññeyyaṃ sabbaṃ rūpan ti ettha yasmā ekaṃ rūpampi manoviññāṇadhātuyā ajānitabbaṃ nāma natthi, tasmā‘ sabbaṃ rūpan’ ti vuttaṃ. "
  5552. 375552,96,2166,54,65,1,84,11,Sammāsambuddhena hi abhidhammaṃ patvā nayaṃ kātuṃ yuttaṭṭhāne nayo akato nāma natthi.
  5553. 375553,96,2166,66,85,1,131,16,"Idañca ekarūpassāpi manoviññāṇadhātuyā ajānitabbassa abhāvena nayaṃ kātuṃ yuttaṭṭhānaṃ nāma, tasmā nayaṃ karonto‘ sabbaṃ rūpan’ ti āha. "
  5554. 375554,96,2167,2,8,1,44,2,974. {Sukhasamphasso}ti sukhavedanāpaṭilābhapaccayo.
  5555. 375555,96,2167,9,12,1,46,2,{Dukkhasamphasso}ti dukkhavedanāpaṭilābhapaccayo.
  5556. 375556,96,2167,13,20,1,69,7,Idhāpi phoṭṭhabbārammaṇassa sukhadukkhassa sabbhāvato ayaṃ nayo dinno.
  5557. 375557,96,2168,2,2,1,22,1,Navakādiniddesavaṇṇanā
  5558. 375558,96,2169,2,13,1,52,7,975. Navake pana indriyarūpassa nāma atthitāya nayo dinno.
  5559. 375559,96,2169,14,19,1,49,5,Tasseva sappaṭighaappaṭighatāya dasake nayo dinno.
  5560. 375560,96,2169,20,24,1,42,4,Ekādasake aḍḍhekādasa āyatanāni vibhattāni.
  5561. 375561,96,2169,25,31,1,57,6,Tesaṃ niddesavārā heṭṭhā vuttanayena vitthārato veditabbā.
  5562. 375562,96,2169,32,35,1,30,3,Sesaṃ sabbattha uttānatthameva.
  5563. 375563,96,2170,2,2,1,14,1,Pakiṇṇakakathā
  5564. 375564,96,2171,2,16,1,110,11,Imesu pana rūpesu asammohatthaṃ samodhānaṃ samuṭṭhānaṃ parinipphannañca saṅkhatanti idaṃ‘ pakiṇṇakaṃ’ veditabbaṃ.
  5565. 375565,96,2172,2,22,1,142,15,"Tattha ‘ samodhānan’ ti sabbameva hidaṃ rūpaṃ samodhānato cakkhāyatanaṃ… pe… kabaḷīkāro āhāro, phoṭṭhabbāyatanaṃ āpodhātūti pañcavīsatisaṅkhyaṃ hoti. "
  5566. 375566,96,2172,23,28,1,54,5,Taṃ vatthurūpena saddhiṃ chabbīsatisaṅkhyaṃ veditabbaṃ.
  5567. 375567,96,2172,29,35,1,27,5,Ito aññaṃ rūpaṃ nāma natthi.
  5568. 375568,96,2172,36,45,1,43,7,Keci pana‘ middharūpaṃ nāma atthī’ ti vadanti.
  5569. 375569,96,2172,46,71,1,102,13,"Te‘‘ addhā munīsi sambuddho, natthi nīvaraṇā tavā’’ tiādīni( su. ni.546) vatvā middharūpaṃ nāma natthīti paṭisedhetabbā. "
  5570. 375570,96,2172,72,90,1,151,15,"Apare balarūpena saddhiṃ sattavīsati, sambhavarūpena saddhiṃ aṭṭhavīsati, jātirūpena saddhiṃ ekūnatiṃsati, rogarūpena saddhiṃ samatiṃsati rūpānīti vadanti. "
  5571. 375571,96,2172,91,97,1,49,6,Tepi tesaṃ visuṃ abhāvaṃ dassetvā paṭikkhipitabbā.
  5572. 375572,96,2172,98,108,1,72,9,"Vāyodhātuyā hi gahitāya balarūpaṃ gahitameva, aññaṃ balarūpaṃ nāma natthi. "
  5573. 375573,96,2172,109,119,1,98,8,"Āpodhātuyā sambhavarūpaṃ, upacayasantatīhi jātirūpaṃ, jaratāaniccatāhi gahitāhi rogarūpaṃ gahitameva. "
  5574. 375574,96,2172,120,124,1,27,4,Aññaṃ rogarūpaṃ nāma natthi.
  5575. 375575,96,2172,125,130,1,64,5,Yopi kaṇṇarogādi ābādho so visamapaccayasamuṭṭhitadhātumattameva.
  5576. 375576,96,2172,131,140,1,66,9,Na añño tattha rogo nāma atthīti samodhānato chabbīsatimeva rūpāni.
  5577. 375577,96,2173,2,9,1,43,6,‘ Samuṭṭhānan’ ti kati rūpāni katisamuṭṭhānāni?
  5578. 375578,96,2173,10,26,1,110,12,"Dasa ekasamuṭṭhānāni, ekaṃ dvisamuṭṭhānaṃ, tīṇi tisamuṭṭhānāni, nava catusamuṭṭhānāni, dve na kenaci samuṭṭhahanti. "
  5579. 375579,96,2174,2,13,1,82,9,Tattha cakkhupasādo… pe… jīvitindriyanti imāni aṭṭha ekantaṃ kammatova samuṭṭhahanti.
  5580. 375580,96,2174,14,24,1,86,7,Kāyaviññattivacīviññattidvayaṃ ekantena cittato samuṭṭhātīti dasa ‘ ekasamuṭṭhānāni’ nāma.
  5581. 375581,96,2174,25,36,1,61,9,Saddo ututo ca cittato ca samuṭṭhātīti eko‘ dvisamuṭṭhāno’ nāma.
  5582. 375582,96,2174,37,44,1,64,6,"Tattha aviññāṇakasaddo ututo samuṭṭhāti, saviññāṇakasaddo cittato. "
  5583. 375583,96,2174,45,54,1,72,7,Lahutādittayaṃ pana utucittāhārehi samuṭṭhātīti tīṇi‘ tisamuṭṭhānāni’ nāma.
  5584. 375584,96,2174,55,68,1,89,11,Avasesāni nava rūpāni tehi kammena cāti catūhi samuṭṭhahantīti nava‘ catusamuṭṭhānāni’ nāma.
  5585. 375585,96,2174,69,83,1,86,12,Jaratā aniccatā pana etesu ekatopi na samuṭṭhahantīti dve‘ na kenaci samuṭṭhahanti’ nāma.
  5586. 375586,96,2174,84,85,1,5,1,Kasmā?
  5587. 375587,96,2174,86,87,1,9,1,Ajāyanato.
  5588. 375588,96,2174,88,92,1,19,4,Na hi etāni jāyanti.
  5589. 375589,96,2174,93,94,1,5,1,Kasmā?
  5590. 375590,96,2174,95,97,1,20,2,Jātassa pākabhedattā.
  5591. 375591,96,2174,98,107,1,68,7,Uppannañhi rūpaṃ jīrati bhijjatīti avassaṃ panetaṃ sampaṭicchitabbaṃ.
  5592. 375592,96,2174,108,117,1,52,9,Na hi uppannaṃ rūpaṃ arūpaṃ vā akkhayaṃ nāma dissati.
  5593. 375593,96,2174,118,125,1,52,7,Yāva pana na bhijjati tāvassa paripākoti siddhametaṃ.
  5594. 375594,96,2174,126,138,1,73,10,‘ Jātassa pākabhedattā’ ti yadi ca tāni jāyeyyuṃ tesampi pākabhedā bhaveyyuṃ.
  5595. 375595,96,2174,139,152,1,79,12,"Na ca pāko paccati, bhedo vā bhijjatīti jātassa pākabhedattā netaṃ dvayaṃ jāyati. "
  5596. 375596,96,2175,2,38,1,169,24,"Tattha siyā– yathā‘ kammassa katattā’ ti ādiniddesesu‘ rūpassa upacayo rūpassa santatī’ ti vacanena‘ jāti’ jāyatīti sampaṭicchitaṃ hoti, evaṃ‘ pāko’ pi paccatu‘ bhedo’ pi bhijjatūti."
  5597. 375597,96,2175,39,49,1,39,6,‘‘ Na tattha‘ jāti jāyatī’ ti sampaṭicchitaṃ.
  5598. 375598,96,2175,50,60,1,99,10,Ye pana dhammā kammādīhi nibbattanti tesaṃ abhinibbattibhāvato jātiyā tappaccayabhāvavohāro anumato.
  5599. 375599,96,2175,61,66,1,32,5,Na pana paramatthato jāti jāyati.
  5600. 375600,96,2175,67,74,1,41,5,Jāyamānassa hi abhinibbattimattaṃ jātī’’ ti.
  5601. 375601,96,2176,2,4,1,11,2,Tattha siyā–
  5602. 375602,96,2176,5,23,1,192,16,"‘ yatheva jāti yesaṃ dhammānaṃ abhinibbatti tappaccayabhāvavohāraṃ abhinibbattivohārañca labhati, tathā pākabhedāpi yesaṃ dhammānaṃ pākabhedā tappaccayabhāvavohāraṃ abhinibbattivohārañca labhantu. "
  5603. 375603,96,2176,24,32,1,66,7,Evaṃ idampi dvayaṃ kammādisamuṭṭhānamevāti vattabbaṃ bhavissatī’ ti.
  5604. 375604,96,2176,33,39,1,33,5,‘ Na pākabhedā taṃ vohāraṃ labhanti.
  5605. 375605,96,2176,40,41,1,5,1,Kasmā?
  5606. 375606,96,2176,42,44,1,35,2,Janakapaccayānubhāvakkhaṇe abhāvato.
  5607. 375607,96,2176,45,53,1,80,7,"Janakapaccayānañhi uppādetabbadhammassa uppādakkhaṇeyeva ānubhāvo, na tato uttari. "
  5608. 375608,96,2176,54,65,1,131,10,"Tehi abhinibbattitadhammakkhaṇasmiñca jāti paññāyamānā tappaccayabhāvavohāraṃ abhinibbattivohārañca labhati, tasmiṃ khaṇe sabbhāvato; "
  5609. 375609,96,2176,66,77,1,66,9,"na itaradvayaṃ, tasmiṃ khaṇe abhāvatoti nevetaṃ jāyatī’ ti vattabbaṃ."
  5610. 375610,96,2176,78,105,1,96,11,"‘‘ Jarāmaraṇaṃ, bhikkhave, aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannan’’ ti( saṃ. ni.2.20) āgatattā idampi dvayaṃ jāyatīti ce–"
  5611. 375611,96,2176,106,110,1,20,2,"‘ na, pariyāyadesitattā. "
  5612. 375612,96,2176,111,122,1,98,10,Tattha hi paṭiccasamuppannānaṃ dhammānaṃ jarāmaraṇattā pariyāyena taṃ paṭiccasamuppannan’ ti vuttaṃ.
  5613. 375613,96,2177,2,12,1,53,8,"‘ Yadi evaṃ, tayampetaṃ ajātattā sasavisāṇaṃ viya natthi; "
  5614. 375614,96,2177,13,24,1,57,8,"nibbānaṃ viya vā niccan’ ti ce– na, nissayapaṭibaddhavuttito; "
  5615. 375615,96,2177,25,34,1,72,8,"pathavīādīnañhi nissayānaṃ bhāve jātiādittayaṃ paññāyati, tasmā na natthi. "
  5616. 375616,96,2177,35,43,1,43,7,"Tesañca abhāve na paññāyati, tasmā na niccaṃ. "
  5617. 375617,96,2177,44,51,1,50,7,Etampi ca abhinivesaṃ paṭisedhetuṃ eva idaṃ vuttaṃ–
  5618. 375618,96,2177,52,74,1,61,6,"‘‘ jarāmaraṇaṃ, bhikkhave, aniccaṃ saṅkhataṃ paṭiccasamuppannan’’ ti( saṃ. ni.2.20). "
  5619. 375619,96,2177,75,84,1,69,9,Evamādīhi nayehi tāni dve rūpāni na kehici samuṭṭhahantīti veditabbaṃ.
  5620. 375620,96,2178,2,10,1,43,6,Apica ‘ samuṭṭhānan’ ti ettha ayamaññopi attho.
  5621. 375621,96,2178,11,13,1,15,2,Tassāyaṃ mātikā–
  5622. 375622,96,2178,14,32,1,220,13,"‘ kammajaṃ kammapaccayaṃ kammapaccayautusamuṭṭhānaṃ, āhārasamuṭṭhānaṃ āhārapaccayaṃ āhārapaccayautusamuṭṭhānaṃ, utusamuṭṭhānaṃ utupaccayaṃ utupaccayautusamuṭṭhānaṃ, cittasamuṭṭhānaṃ cittapaccayaṃ cittapaccayautusamuṭṭhānan’ ti. "
  5623. 375623,96,2179,2,12,1,76,8,Tattha cakkhupasādādi aṭṭhavidhaṃ rūpaṃ saddhiṃ hadayavatthunā‘ kammajaṃ’ nāma.
  5624. 375624,96,2179,13,22,1,70,7,Kesamassu hatthidantā assavālā camaravālāti evamādi‘ kammapaccayaṃ’ nāma.
  5625. 375625,96,2179,23,31,1,81,6,Cakkaratanaṃ devatānaṃ uyyānavimānādīnīti evamādi‘ kammapaccayautusamuṭṭhānaṃ’ nāma.
  5626. 375626,96,2180,2,9,1,55,5,Āhārato samuṭṭhitaṃ suddhaṭṭhakaṃ‘ āhārasamuṭṭhānaṃ’ nāma.
  5627. 375627,96,2180,10,20,1,91,10,Kabaḷīkāro āhāro dvinnampi rūpasantatīnaṃ paccayo hoti āhārasamuṭṭhānassa ca upādinnassa ca.
  5628. 375628,96,2180,21,37,1,125,13,"Āhārasamuṭṭhānassa janako hutvā paccayo hoti, kammajassa anupālako hutvāti idaṃ āhārānupālitaṃ kammajarūpaṃ‘ āhārapaccayaṃ’ nāma. "
  5629. 375629,96,2180,38,50,1,110,9,"Visabhāgāhāraṃ sevitvā ātape gacchantassa tilakakāḷakuṭṭhādīni uppajjanti, idaṃ‘ āhārapaccayautusamuṭṭhānaṃ’ nāma. "
  5630. 375630,96,2181,2,9,1,51,5,Ututo samuṭṭhitaṃ suddhaṭṭhakaṃ‘ utusamuṭṭhānaṃ’ nāma.
  5631. 375631,96,2181,10,22,1,60,8,"Tasmiṃ utu aññaṃ aṭṭhakaṃ samuṭṭhāpeti, idaṃ‘ utupaccayaṃ’ nāma. "
  5632. 375632,96,2181,23,34,1,75,8,"Tasmimpi utu aññaṃ aṭṭhakaṃ samuṭṭhāpeti, idaṃ‘ utupaccayautusamuṭṭhānaṃ’ nāma. "
  5633. 375633,96,2181,35,40,1,42,5,Evaṃ tissoyeva santatiyo ghaṭṭetuṃ sakkoti.
  5634. 375634,96,2181,41,44,1,13,3,Na tato paraṃ.
  5635. 375635,96,2181,45,49,1,43,4,Imamatthaṃ anupādinnakenāpi dīpetuṃ vaṭṭati.
  5636. 375636,96,2181,50,53,1,27,3,Utusamuṭṭhāno nāma valāhako.
  5637. 375637,96,2181,54,58,1,27,3,Utupaccayā nāma vuṭṭhidhārā.
  5638. 375638,96,2181,59,79,1,131,16,"Deve pana vuṭṭhe bījāni virūhanti, pathavī gandhaṃ muñcati, pabbatā nīlā khāyanti, samuddo vaḍḍhati, etaṃ utupaccayautusamuṭṭhānaṃ nāma. "
  5639. 375639,96,2182,2,9,1,55,5,Cittato samuṭṭhitaṃ suddhaṭṭhakaṃ‘ cittasamuṭṭhānaṃ’ nāma.
  5640. 375640,96,2182,10,37,1,113,12,‘‘ Pacchājātā cittacetasikā dhammā purejātassa imassa kāyassa pacchājātapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.11) idaṃ‘ cittapaccayaṃ’ nāma.
  5641. 375641,96,2182,38,67,1,136,14,"Ākāse antalikkhe hatthimpi dasseti, assampi dasseti, rathampi dasseti , vividhampi senābyūhaṃ dassetitī( paṭi. ma.3.18) idaṃ‘ cittapaccayautusamuṭṭhānaṃ’ nāma."
  5642. 375642,96,2183,2,14,1,82,10,"‘ Parinipphannan’ ti pannarasa rūpāni parinipphannāni nāma, dasa aparinipphannāni nāma."
  5643. 375643,96,2183,15,23,1,44,5,"‘ Yadi aparinipphannā, asaṅkhatā nāma bhaveyyuṃ’."
  5644. 375644,96,2183,24,90,1,285,35,"‘‘ Tesaṃyeva pana rūpānaṃ kāyavikāro‘ kāyaviññatti’ nāma, vacīvikāro‘ vacīviññatti’ nāma, chiddaṃ vivaraṃ‘ ākāsadhātu’ nāma, lahubhāvo‘ lahutā’ nāma, mudubhāvo‘ mudutā’ nāma, kammaññabhāvo‘ kammaññatā’ nāma, nibbatti‘ upacayo’ nāma, pavatti‘ santati’ nāma, jīraṇākāro‘ jaratā’ nāma, hutvā abhāvākāro‘ aniccatā’ nāmāti. "
  5645. 375645,96,2183,91,98,1,42,5,Sabbaṃ parinipphannaṃ saṅkhatameva hotī’’ ti.
  5646. 375646,96,2184,2,3,1,39,2,Aṭṭhasāliniyā dhammasaṅgahaaṭṭhakathāya
  5647. 375647,96,2185,2,4,1,25,2,Rūpakaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  5648. 375648,96,2186,2,4,1,13,2,3 . Nikkhepakaṇḍo
  5649. 375649,96,2187,2,2,1,17,1,Tikanikkhepakathā
  5650. 375650,96,2188,2,14,1,81,7,985. Ettāvatā kusalattiko sabbesaṃ kusalādidhammānaṃ padabhājananayena vitthārito hoti.
  5651. 375651,96,2188,15,38,1,157,19,"Yasmā pana yvāyaṃ kusalattikassa vibhajananayo vutto, sesatikadukānampi eseva vibhajananayo hoti– yathā hi ettha, evaṃ‘ katame dhammā sukhāya vedanāya sampayuttā? "
  5652. 375652,96,2188,39,96,1,482,49,"Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti somanassasahagataṃ ñāṇasampayuttaṃ rūpārammaṇaṃ vā… pe… ye vā pana tasmiṃ samaye aññepi atthi paṭiccasamuppannā arūpino dhammā ṭhapetvā vedanākhandhaṃ, ime dhammā sukhāya vedanāya sampayuttā’ tiādinā anukkamena sabbatikadukesu sakkā paṇḍitehi vibhājananayaṃ sallakkhetuṃ– tasmā taṃ vitthāradesanaṃ nikkhipitvā, aññena nātisaṅkhepanātivitthāranayena sabbatikadukadhammavibhāgaṃ dassetuṃ katame dhammā {kusalā}ti nikkhepakaṇḍaṃ āraddhaṃ. "
  5653. 375653,96,2188,97,102,1,65,4,"Cittuppādakaṇḍañhi vitthāradesanā, aṭṭhakathākaṇḍaṃ saṅkhepadesanā. "
  5654. 375654,96,2188,103,115,1,125,11,"Idaṃ pana nikkhepakaṇḍaṃ cittuppādakaṇḍaṃ upādāya saṅkhepo, aṭṭhakathākaṇḍaṃ upādāya vitthāroti saṅkhittavitthāradhātukaṃ hoti. "
  5655. 375655,96,2188,116,128,1,107,9,"Tayidaṃ, vitthāradesanaṃ nikkhipitvā desitattāpi, heṭṭhā vuttakāraṇavasenāpi, nikkhepakaṇḍaṃ nāmāti veditabbaṃ. "
  5656. 375656,96,2188,129,130,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  5657. 375657,96,2189,2,9,1,42,6,"Mūlato khandhato cāpi, dvārato cāpi bhūmito; "
  5658. 375658,96,2190,2,9,1,41,6,"Atthato dhammato cāpi, nāmato cāpi liṅgato; "
  5659. 375659,96,2191,2,7,1,44,4,"Nikkhipitvā desitattā, nikkhepoti pavuccatīti. "
  5660. 375660,96,2192,2,10,1,65,7,Idañhi tīṇi {kusalamūlānī}tiādinā nayena mūlato nikkhipitvā desitaṃ.
  5661. 375661,96,2192,11,15,1,40,3,Taṃsampayutto vedanākkhandhoti khandhato.
  5662. 375662,96,2192,16,19,1,35,3,Taṃsamuṭṭhānaṃ kāyakammanti dvārato.
  5663. 375663,96,2192,20,24,1,48,4,Kāyadvārappavattañhi kammaṃ kāyakammanti vuccati.
  5664. 375664,96,2192,25,31,1,54,5,"Sukhabhūmiyaṃ, kāmāvacareti bhūmito nikkhipitvā desitaṃ. "
  5665. 375665,96,2192,32,42,1,102,10,Tattha tattha atthadhammanāmaliṅgānaṃ vasena desitattā atthādīhi nikkhipitvā desitaṃ nāmāti veditabbaṃ.
  5666. 375666,96,2193,2,9,1,53,5,Tattha kusalapadaniddese tāva {tīṇī}ti gaṇanaparicchedo.
  5667. 375667,96,2193,10,22,1,122,11,"Kusalāni ca tāni mūlāni ca, kusalānaṃ vā dhammānaṃ hetupaccayapabhavajanakasamuṭṭhānanibbattakaṭṭhena mūlānīti kusalamūlāni. "
  5668. 375668,96,2193,23,34,1,76,10,Evaṃ atthavasena dassetvā idāni nāmavasena dassetuṃ alobho adoso {amoho}ti āha.
  5669. 375669,96,2193,35,50,1,118,14,"Ettāvatā yasmā mūlena muttaṃ kusalaṃ nāma natthi, tasmā catubhūmakakusalaṃ tīhi mūlehi pariyādiyitvā dassesi dhammarājā. "
  5670. 375670,96,2193,51,57,1,42,4,{Taṃsampayutto}ti tehi alobhādīhi sampayutto.
  5671. 375671,96,2193,58,67,1,112,8,"Tattha alobhena sampayutte saṅkhārakkhandhe, adosāmohāpi alobhena sampayuttasaṅkhārakkhandhagaṇanaṃyeva gacchanti. "
  5672. 375672,96,2193,68,72,1,38,4,Sesadvayavasena sampayogepi eseva nayo.
  5673. 375673,96,2193,73,80,1,94,7,Iti catubhūmakakusalaṃ puna taṃsampayuttakacatukkhandhavasena pariyādiyitvā dassesi dhammarājā.
  5674. 375674,96,2193,81,86,1,45,5,Taṃsamuṭṭhānan ti tehi alobhādīhi samuṭṭhitaṃ.
  5675. 375675,96,2193,87,97,1,101,10,Imināpi nayena tadeva catubhūmikakusalaṃ tiṇṇaṃ kammadvārānaṃ vasena pariyādiyitvā dassesi dhammarājā.
  5676. 375676,96,2193,98,105,1,53,7,Evaṃ tāva kusalaṃ tīsu ṭhānesu pariyādiyitvā dassitaṃ.
  5677. 375677,96,2194,2,8,1,20,3,986. Akusalepi eseva nayo.
  5678. 375678,96,2194,9,20,1,104,11,Dvādasannañhi akusalacittānaṃ ekampi mūlena muttaṃ nāma natthīti mūlena pariyādiyitvā dassesi dhammarājā.
  5679. 375679,96,2194,21,33,1,131,12,Taṃsampayuttacatukkhandhato ca uddhaṃ akusalaṃ nāma natthīti tāneva dvādasa akusalacittāni catukkhandhavasena pariyādiyitvā dassesi.
  5680. 375680,96,2194,34,43,1,107,9,Dhammarājā kāyakammādivasena pana nesaṃ pavattisabbhāvato kammadvāravasena pariyādiyitvā dassesi dhammarājā.
  5681. 375681,96,2194,44,61,1,95,13,"Yaṃ panettha tadekaṭṭhā ca {kilesā}tiādi vuttaṃ, tattha ekasmiṃ citte puggale vā ṭhitanti‘ ekaṭṭhaṃ’. "
  5682. 375682,96,2194,62,69,1,51,7,Tattha ekasmiṃ citte ṭhitaṃ sahajekaṭṭhaṃ nāma hoti.
  5683. 375683,96,2194,70,75,1,41,5,Ekasmiṃ puggale ṭhitaṃ pahānekaṭṭhaṃ nāma.
  5684. 375684,96,2194,76,87,1,84,11,Tena lobhādinā aññena vā tattha tattha niddiṭṭhena saha ekasmiṃ ṭhitanti tadekaṭṭhaṃ.
  5685. 375685,96,2194,88,93,1,43,4,Tattha‘ katame dhammā saṃkiliṭṭhasaṃkilesikā?
  5686. 375686,96,2194,94,107,1,75,10,"Tīṇi akusalamūlāni– lobho doso moho, tadekaṭṭhā ca kilesā’ ti saṃkiliṭṭhattike;"
  5687. 375687,96,2194,108,112,1,18,3,‘ katame dhammā hīnā?
  5688. 375688,96,2194,113,130,1,90,13,"Tīṇi akusalamūlāni– lobho doso moho, tadekaṭṭhā ca kilesā’ ti hīnattike‘ katame dhammā akusalā? "
  5689. 375689,96,2194,131,146,1,78,11,"Tīṇi akusalamūlāni– lobho doso moho, tadekaṭṭhā ca kilesā’ ti imasmiṃ kusalattike;"
  5690. 375690,96,2194,147,152,1,25,3,‘ katame dhammā saṃkiliṭṭhā?
  5691. 375691,96,2194,153,170,1,94,13,"Tīṇi akusalamūlāni– lobho doso moho, tadekaṭṭhā ca kilesā’ ti kilesagocchake‘ katame dhammā saraṇā? "
  5692. 375692,96,2194,171,193,1,115,15,"Tīṇi akusalamūlāni – lobho doso moho, tadekaṭṭhā ca kilesāti saraṇaduke’ ti– imesu ettakesu ṭhānesu‘ sahajekaṭṭhaṃ’ āgataṃ. "
  5693. 375693,96,2195,2,39,1,258,27,"Dassanenapahātabbattike pana‘ imāni tīṇi saṃyojanāni, tadekaṭṭhā ca kilesā’ ti, dassanenapahātabbahetukattikepi‘ imāni tīṇi saṃyojanāni, tadekaṭṭhā ca kilesā’ ti, puna tattheva tīṇi saṃyojanāni– sakkāyadiṭṭhi vicikicchā sīlabbataparāmāso, ime dhammā dassanenapahātabbā; "
  5694. 375694,96,2195,40,48,1,60,7,"tadekaṭṭho lobho doso moho, ime dhammā dassanenapahātabbahetū; "
  5695. 375695,96,2195,49,67,1,153,14,"tadekaṭṭhā ca kilesā taṃsampayutto vedanākhandho… pe… viññāṇakkhandho, taṃsamuṭṭhānaṃ kāyakammaṃ vacīkammaṃ manokammaṃ, ime dhammā dassanenapahātabbahetukāti; "
  5696. 375696,96,2195,68,76,1,57,6,sammappadhānavibhaṅge‘‘ tattha katame pāpakā akusalā dhammā?
  5697. 375697,96,2195,77,105,1,120,16,"Tīṇi akusalamūlāni– lobho doso moho, tadekaṭṭhā ca kilesā’’ ti( vibha.391)– imesu pana ettakesu ṭhānesu‘ pahānekaṭṭhaṃ’ āgatanti veditabbaṃ. "
  5698. 375698,96,2196,2,7,1,36,2,987. Abyākatapadaniddeso uttānatthoyevāti.
  5699. 375699,96,2196,8,23,1,146,15,Imasmiṃ tike tīṇi lakkhaṇāni tisso paññattiyo kasiṇugghāṭimākāsaṃ ajaṭākāsaṃ ākiñcaññāyatanassa ārammaṇaṃ nirodhasamāpatti ca na labbhatīti vuttaṃ.
  5700. 375700,96,2197,2,20,1,131,14,"988. Vedanāttika niddese sukhabhūmiyan ti ettha yathā tambabhūmi kaṇhabhūmīti tambakaṇhabhūmiyova vuccanti, evaṃ sukhampi sukhabhūmi nāma. "
  5701. 375701,96,2197,21,34,1,124,12,"Yathā ucchubhūmi sālibhūmīti ucchusālīnaṃ uppajjanaṭṭhānāni vuccanti, evaṃ sukhassa uppajjanaṭṭhānaṃ cittampi sukhabhūmi nāma. "
  5702. 375702,96,2197,35,38,1,19,3,Taṃ idha adhippetaṃ.
  5703. 375703,96,2197,39,57,1,104,14,"Yasmā pana sā kāmāvacare vā hoti, rūpāvacarādīsu vā, tasmāssā taṃ pabhedaṃ dassetuṃ {kāmāvacare}tiādi vuttaṃ. "
  5704. 375704,96,2197,58,68,1,68,8,"Sukhavedanaṃ {ṭhapetvā}ti yā sā sukhabhūmiyaṃ sukhavedanā, taṃ ṭhapetvā. "
  5705. 375705,96,2197,69,75,1,55,5,{Taṃsampayutto}ti tāya ṭhapitāya sukhavedanāya sampayutto.
  5706. 375706,96,2197,76,81,1,48,5,Sesapadadvayepi imināva nayena attho veditabboti.
  5707. 375707,96,2198,2,15,1,68,10,"Imasmiṃ tike tisso vedanā, sabbaṃ rūpaṃ, nibbānanti idampi na labbhati. "
  5708. 375708,96,2198,16,27,1,78,11,Ayañhi tiko kusalattike ca alabbhamānehi imehi ca tīhi koṭṭhāsehi muttako nāma.
  5709. 375709,96,2198,28,47,1,143,19,Ito paresu pana tikadukesu pāḷito ca atthato ca yaṃ vattabbaṃ siyā taṃ sabbaṃ padānukkamena mātikākathāyañceva kusalādīnaṃ niddese ca vuttameva.
  5710. 375710,96,2198,48,54,1,44,6,Yaṃ pana yattha visesamattaṃ tadeva vakkhāma.
  5711. 375711,96,2199,2,31,1,218,23,"991. Tattha vipākattike tāva kiñcāpi arūpadhammā viya rūpadhammāpi kammasamuṭṭhānā atthi, anārammaṇattā pana te kammasarikkhakā na hontīti sārammaṇā arūpadhammāva kammasarikkhakattā vipākāti vuttā, bījasarikkhakaṃ phalaṃ viya. "
  5712. 375712,96,2199,32,39,1,75,7,Sālibījasmiñhi vapite aṅkurapattādīsu nikkhantesupi sāliphalanti na vuccati.
  5713. 375713,96,2199,40,53,1,91,12,"Yadā pana sālisīsaṃ pakkaṃ hoti pariṇataṃ, tadā bījasarikkhako sāli eva sāliphalanti vuccati. "
  5714. 375714,96,2199,54,69,1,120,14,"Aṅkurapattādīni pana bījajātāni bījato nibbattānīti vuccanti, evameva rūpampi kammajanti vā upādiṇṇanti vā vattuṃ vaṭṭati. "
  5715. 375715,96,2200,2,27,1,198,19,"994. Upādiṇṇattike kiñcāpi khīṇāsavassa khandhā‘ amhākaṃ mātulatthero amhākaṃ cūḷapitutthero’ ti vadantānaṃ paresaṃ upādānassa paccayā honti, maggaphalanibbānāni pana aggahitāni aparāmaṭṭhāni anupādiṇṇāneva. "
  5716. 375716,96,2200,28,48,1,152,18,"Tāni hi, yathā divasaṃ santatto ayoguḷo makkhikānaṃ abhinisīdanassa paccayo na hoti, evameva tejussadattā taṇhāmānadiṭṭhivasena gahaṇassa paccayā na honti. "
  5717. 375717,96,2200,49,55,1,46,5,Tena vuttaṃ– ime dhammā anupādiṇṇaanupādāniyāti.
  5718. 375718,96,2201,2,8,1,39,3,998. Asaṃkiliṭṭhaasaṃkilesikesupi eseva nayo.
  5719. 375719,96,2202,2,13,1,86,8,1000. Vitakkattike vitakkasahajātena vicārena saddhiṃ kusalattike alabbhamānāva na labbhanti.
  5720. 375720,96,2203,2,15,1,104,9,1003. Pītisahagatattike pītiādayo attanā sahajātadhammānaṃ pītisahagatādibhāvaṃ datvā sayaṃ piṭṭhivaṭṭakā jātā.
  5721. 375721,96,2203,16,30,1,125,12,Imasmiñhi tike dve domanassasahagatacittuppādā dukkhasahagataṃ kāyaviññāṇaṃ upekkhāvedanā rūpaṃ nibbānanti– idampi na labbhati.
  5722. 375722,96,2203,31,42,1,81,11,Ayañhi tiko kusalattike ca alabbhamānehi imehi ca pañcahi koṭṭhāsehi muttako nāma.
  5723. 375723,96,2204,2,9,1,48,3,1006. Dassanenapahātabbattike {saññojanānī}ti bandhanāni.
  5724. 375724,96,2204,10,16,1,64,5,{Sakkāyadiṭṭhī}ti vijjamānaṭṭhena sati khandhapañcakasaṅkhāte kāye;
  5725. 375725,96,2204,17,26,1,48,7,sayaṃ vā satī tasmiṃ kāye diṭṭhīti‘ sakkāyadiṭṭhi’.
  5726. 375726,96,2204,27,42,1,118,13,"Sīlena sujjhituṃ sakkā, vatena sujjhituṃ sakkā, sīlavatehi sujjhituṃ sakkāti gahitasamādānaṃ pana sīlabbataparāmāso nāma. "
  5727. 375727,96,2205,2,10,1,24,3,1007. {Idhā}ti desāpadese nipāto.
  5728. 375728,96,2205,11,16,1,37,5,Svāyaṃ katthaci lokaṃ upādāya vuccati.
  5729. 375729,96,2205,17,18,1,7,1,Yathāha–
  5730. 375730,96,2205,19,37,1,32,5,‘‘ idha tathāgato loke uppajjatī’’ ti( dī. ni.1.189).
  5731. 375731,96,2205,38,40,1,16,2,Katthaci sāsanaṃ.
  5732. 375732,96,2205,41,42,1,7,1,Yathāha–
  5733. 375733,96,2205,43,73,1,45,7,"‘‘ idheva, bhikkhave, samaṇo idha dutiyo samaṇo’’ ti( ma. ni.1.139; a. ni.4.241). "
  5734. 375734,96,2205,74,76,1,15,2,Katthaci okāsaṃ.
  5735. 375735,96,2205,77,78,1,7,1,Yathāha–
  5736. 375736,96,2206,2,10,1,41,6,"‘ ‘ Idheva tiṭṭhamānassa, devabhūtassa me sato; "
  5737. 375737,96,2207,2,23,1,43,8,"Punarāyu ca me laddho, evaṃ jānāhi mārisā’’ ti.( dī. ni.2.369); "
  5738. 375738,96,2208,2,4,1,28,2,Katthaci padapūraṇamattameva.
  5739. 375739,96,2208,5,6,1,7,1,Yathāha–
  5740. 375740,96,2208,7,28,1,44,6,"‘‘ idhāhaṃ, bhikkhave, bhuttāvī assaṃ pavārito’’ ti( ma. ni.1.30). "
  5741. 375741,96,2208,29,35,1,41,6,Idha pana lokaṃ upādāya vuttoti veditabbo.
  5742. 375742,96,2209,2,13,1,69,8,Assutavā {puthujjano}ti ettha pana‘ āgamādhigamābhāvā ñeyyo assutavā iti’.
  5743. 375743,96,2209,14,40,1,222,18,"Yassa hi khandhadhātuāyatanapaccayākārasatipaṭṭhānādīsu uggahaparipucchāvinicchayarahitattā diṭṭhipaṭisedhako neva‘ āgamo’, paṭipattiyā adhigantabbassa anadhigatattā neva‘ adhigamo’ atthi, so‘ āgamādhigamābhāvā ñeyyo assutavā iti’. "
  5744. 375744,96,2209,41,42,1,6,1,Svāyaṃ–
  5745. 375745,96,2210,2,7,1,39,4,"Puthūnaṃ jananādīhi, kāraṇehi puthujjano; "
  5746. 375746,96,2211,2,65,1,41,4,"Puthujjanantogadhattā , puthuvāyaṃ jano iti.( dī. ni. aṭṭha.1.7; ma. ni. aṭṭha.1.2; a. ni. aṭṭha.1.1.51; paṭi. ma. aṭṭha.2.1.130; cūḷani. aṭṭha.88; netti. aṭṭha.56); "
  5747. 375747,96,2212,2,11,1,72,8,So hi puthūnaṃ nānappakārānaṃ kilesādīnaṃ jananādīhi kāraṇehi puthujjano.
  5748. 375748,96,2212,12,13,1,7,1,Yathāha–
  5749. 375749,96,2212,14,20,1,33,4,‘‘ puthu kilese janentīti puthujjanā.
  5750. 375750,96,2212,21,24,1,41,3,Puthu avihatasakkāyadiṭṭhikāti puthujjanā.
  5751. 375751,96,2212,25,29,1,43,4,Puthu satthārānaṃ mukhullokikāti puthujjanā.
  5752. 375752,96,2212,30,34,1,40,4,Puthu sabbagatīhi avuṭṭhitāti puthujjanā.
  5753. 375753,96,2212,35,40,1,50,4,Puthu nānābhisaṅkhāre abhisaṅkharontīti puthujjanā.
  5754. 375754,96,2212,41,45,1,38,4,Puthu nānāoghehi vuyhantīti puthujjanā.
  5755. 375755,96,2212,46,50,1,44,4,Puthu nānāsantāpehi santappantīti puthujjanā.
  5756. 375756,96,2212,51,55,1,46,4,Puthu nānāpariḷāhehi pariḍayhantīti puthujjanā.
  5757. 375757,96,2212,56,68,1,103,12,Puthu pañcasu kāmaguṇesu rattā giddhā gadhitā mucchitā ajjhosannā laggā laggitā palibuddhāti puthujjanā.
  5758. 375758,96,2212,69,88,1,90,11,Puthu pañcahi nīvaraṇehi āvutā nivutā ovutā pihitā paṭicchannā paṭikujjitāti puthujjanā’’ ti( mahāni.94).
  5759. 375759,96,2212,89,97,1,113,8,Puthūnaṃ vā gaṇanapathamatītānaṃ ariyadhammaparammukhānaṃ nīcadhammasamācārānaṃ janānaṃ antogadhattāpi puthujjanā.
  5760. 375760,96,2212,98,112,1,99,11,"Puthu vā ayaṃ– visuṃyeva saṅkhyaṃ gato, visaṃsaṭṭho sīlasutādiguṇayuttehi ariyehi– janotipi puthujjano. "
  5761. 375761,96,2212,113,123,1,51,8,Evametehi‘ assutavā puthujjano’ ti dvīhi padehi ye te–
  5762. 375762,96,2213,2,9,1,43,5,"‘ ‘ Duve puthujjanā vuttā, buddhenādiccabandhunā; "
  5763. 375763,96,2214,2,53,1,44,6,"Andho puthujjano eko, kalyāṇeko puthujjano’’ ti.( dī. ni. aṭṭha.1.7; a. ni. aṭṭha.1.1.51; paṭi. ma. aṭṭha.2.1.130; cūḷani. aṭṭha.88); "
  5764. 375764,96,2215,2,11,1,64,8,"Dve puthujjanā vuttā, tesu andhaputhujjano vutto hotīti veditabbo. "
  5765. 375765,96,2216,2,28,1,166,21,"Ariyānaṃ {adassāvī}tiādīsu {ariyā}ti ārakattā kilesehi, anaye na iriyanato, aye iriyanato, sadevakena lokena ca araṇīyato buddhā ca paccekabuddhā ca buddhasāvakā ca vuccanti. "
  5766. 375766,96,2216,29,34,1,24,5,Buddhā eva vā idha ariyā.
  5767. 375767,96,2216,35,36,1,7,1,Yathāha–
  5768. 375768,96,2216,37,62,1,55,8,"‘‘ sadevake, bhikkhave, loke… pe… tathāgato ariyoti vuccatī’’ ti( saṃ. ni.5.1098). "
  5769. 375769,96,2217,2,11,1,77,8,{Sappurisā}ti ettha pana paccekabuddhā tathāgatasāvakā ca sappurisāti veditabbā.
  5770. 375770,96,2217,12,18,1,52,6,Te hi lokuttaraguṇayogena sobhanā purisāti sappurisā.
  5771. 375771,96,2217,19,25,1,29,5,Sabbeva vā ete dvedhāpi vuttā.
  5772. 375772,96,2217,26,34,1,62,8,Buddhāpi hi ariyā ca sappurisā ca paccekabuddhā buddhasāvakāpi.
  5773. 375773,96,2217,35,36,1,7,1,Yathāha–
  5774. 375774,96,2218,2,9,1,28,6,"‘ ‘ Yo ve kataññū katavedi dhīro, "
  5775. 375775,96,2219,2,6,1,32,4,Kalyāṇamitto daḷhabhatti ca hoti;
  5776. 375776,96,2220,2,6,1,33,4,"Dukhitassa sakkacca karoti kiccaṃ, "
  5777. 375777,96,2221,2,18,1,33,4,Tathāvidhaṃ sappurisaṃ vadantī’’ ti.( jā.2.17.78);
  5778. 375778,96,2222,2,14,1,66,10,‘ Kalyāṇamitto daḷhabhatti ca hotī’ ti ettāvatā hi buddhasāvako vutto.
  5779. 375779,96,2222,15,19,1,36,3,Kataññutādīhi paccekabuddhā buddhāti.
  5780. 375780,96,2222,20,36,1,93,13,"Idāni yo tesaṃ ariyānaṃ adassanasīlo, na ca dassane sādhukārī, so ariyānaṃ {adassāvī}ti veditabbo. "
  5781. 375781,96,2222,37,43,1,46,6,So cakkhunā adassāvī ñāṇena adassāvīti duvidho.
  5782. 375782,96,2222,44,49,1,35,5,Tesu ñāṇena adassāvī idha adhippeto.
  5783. 375783,96,2222,50,65,1,122,13,"Maṃsacakkhunā hi dibbacakkhunā vā ariyā diṭṭhāpi adiṭṭhāva honti, tesaṃ cakkhūnaṃ vaṇṇamattaggahaṇato, na ariyabhāvagocarato. "
  5784. 375784,96,2222,66,76,1,69,9,"Soṇasiṅgālādayopi cakkhunā ariye passanti, na ca te ariyānaṃ dassāvino. "
  5785. 375785,96,2223,2,22,1,193,19,Tatridaṃ vatthu– cittalapabbatavāsino kira khīṇāsavattherassa upaṭṭhāko vuḍḍhapabbajito ekadivasaṃ therena saddhiṃ piṇḍāya caritvā therassa pattacīvaraṃ gahetvā piṭṭhito āgacchanto theraṃ pucchi–
  5786. 375786,96,2223,23,30,1,27,5,‘ ariyā nāma bhante kīdisā’ ti?
  5787. 375787,96,2223,31,33,1,9,2,Thero āha–
  5788. 375788,96,2223,34,53,1,129,15,"‘ idhekacco mahallako ariyānaṃ pattacīvaraṃ gahetvā vattapaṭipattiṃ katvā saha carantopi neva ariye jānāti, evaṃdujjānāvuso, ariyā’ ti. "
  5789. 375789,96,2223,54,59,1,27,5,Evaṃ vuttepi so neva aññāsi.
  5790. 375790,96,2223,60,72,1,60,7,"Tasmā na cakkhunā dassanaṃ‘ dassanaṃ’, ñāṇadassanameva‘ dassanaṃ’. "
  5791. 375791,96,2223,73,74,1,7,1,Yathāha–
  5792. 375792,96,2223,75,83,1,40,6,‘‘ kiṃ te vakkali iminā pūtikāyena diṭṭhena?
  5793. 375793,96,2223,84,107,1,48,9,"Yo kho, vakkali, dhammaṃ passati, so maṃ passatī’’ ti( saṃ. ni.3.87). "
  5794. 375794,96,2223,108,133,1,194,19,"Tasmā cakkhunā passantopi, ñāṇena ariyehi diṭṭhaṃ aniccādilakkhaṇaṃ apassanto, ariyādhigatañca dhammaṃ anadhigacchanto, ariyakaradhammānaṃ ariyabhāvassa ca adiṭṭhattā,‘ ariyānaṃ adassāvī’ ti veditabbo. "
  5795. 375795,96,2224,2,9,1,64,5,Ariyadhammassa {akovido}ti satipaṭṭhānādibhede ariyadhamme akusalo.
  5796. 375796,96,2224,10,15,1,32,4,"Ariyadhamme {avinīto}ti, ettha pana "
  5797. 375797,96,2225,2,8,1,40,5,"Duvidho vinayo nāma, ekamekettha pañcadhā; "
  5798. 375798,96,2226,2,8,1,37,5,"Abhāvato tassa ayaṃ, avinītoti vuccati. "
  5799. 375799,96,2227,2,7,1,50,5,Ayañhi saṃvaravinayo pahānavinayoti duvidho vinayo.
  5800. 375800,96,2227,8,16,1,58,8,Ettha ca duvidhepi vinaye ekameko vinayo pañcadhā bhijjati.
  5801. 375801,96,2227,17,26,1,96,9,Saṃvaravinayo pi hi sīlasaṃvaro satisaṃvaro ñāṇasaṃvaro khantisaṃvaro vīriyasaṃvaroti pañcavidho.
  5802. 375802,96,2227,27,35,1,120,8,Pahānavinayo pi tadaṅgapahānaṃ vikkhambhanapahānaṃ samucchedapahānaṃ paṭippassaddhipahānaṃ nissaraṇapahānanti pañcavidho.
  5803. 375803,96,2228,2,22,1,72,9,Tattha ‘‘ iminā pātimokkhasaṃvarena upeto hoti samupeto’’ ti( vibha.511) ayaṃ sīlasaṃvaro.
  5804. 375804,96,2228,23,69,1,73,8,"‘‘ Rakkhati cakkhundriyaṃ, cakkhundriye saṃvaraṃ āpajjatī’’ ti( dī. ni.1.213; ma. ni.1.295; saṃ. ni.4.239; a. ni.3.16) ayaṃ satisaṃvaro."
  5805. 375805,96,2229,2,11,1,20,4,"‘ ‘ Yāni sotāni lokasmiṃ,( ajitāti bhagavā) "
  5806. 375806,96,2230,2,5,1,20,3,Sati tesaṃ nivāraṇaṃ;
  5807. 375807,96,2231,2,5,1,22,3,"Sotānaṃ saṃvaraṃ brūmi, "
  5808. 375808,96,2232,2,15,1,22,3,Paññāyete pidhīyare’’ ti.( su. ni.1041)–
  5809. 375809,96,2233,2,5,1,21,3,Ayaṃ ñāṇasaṃvaro nāma.
  5810. 375810,96,2233,6,38,1,48,7,‘‘ Khamo hoti sītassa uṇhassā’’ ti( ma. ni.1.24; a. ni.4.114;6.58) ayaṃ khantisaṃvaro.
  5811. 375811,96,2233,39,70,1,55,6,‘‘ Uppannaṃ kāmavitakkaṃ nādhivāsetī’’ ti( ma. ni.1.26; a. ni.4.114;6.58) ayaṃ vīriyasaṃvaro.
  5812. 375812,96,2233,71,84,1,130,12,"Sabbopi cāyaṃ saṃvaro yathāsakaṃ saṃvaritabbānaṃ vinetabbānañca kāyaduccaritādīnaṃ saṃvaraṇato saṃvaro, vinayanato vinayoti vuccati. "
  5813. 375813,96,2233,85,93,1,53,6,Evaṃ tāva‘ saṃvaravinayo’ pañcadhā bhijjatīti veditabbo.
  5814. 375814,96,2234,2,82,1,727,57,"Tathā yaṃ nāmarūpaparicchedādīsu vipassanāñāṇesu paṭipakkhabhāvato, dīpālokeneva tamassa, tena tena vipassanāñāṇena tassa tassa anatthassa pahānaṃ, seyyathidaṃ– nāmarūpavavatthānena sakkāyadiṭṭhiyā, paccayapariggahena ahetuvisamahetudiṭṭhīnaṃ, tasseva aparabhāgena kaṅkhāvitaraṇena kathaṃkathibhāvassa, kalāpasammasanena‘ ahaṃ mamā’ ti gāhassa, maggāmaggavavatthānena amagge maggasaññāya, udayadassanena ucchedadiṭṭhiyā, vayadassanena sassatadiṭṭhiyā, bhayadassanena sabhaye abhayasaññāya, ādīnavadassanena assādasaññāya, nibbidānupassanāya abhiratisaññāya, muccitukamyatāñāṇena amuccitukāmatāya, upekkhāñāṇena anupekkhāya, anulomena dhammaṭṭhitiyaṃ nibbāne ca paṭilomabhāvassa, gotrabhunā saṅkhāranimittaggāhassa pahānaṃ, etaṃ‘ tadaṅgapahānaṃ’ nāma. "
  5815. 375815,96,2235,2,22,1,170,15,"Yaṃ pana upacārappanābhedena samādhinā pavattibhāvanivāraṇato, ghaṭappahāreneva udakapiṭṭhe sevālassa, tesaṃ tesaṃ nīvaraṇādidhammānaṃ pahānaṃ, etaṃ‘ vikkhambhanapahānaṃ’ nāma."
  5816. 375816,96,2235,23,60,1,219,21,"‘‘ Yaṃ catunnaṃ ariyamaggānaṃ bhāvitattā taṃtaṃmaggavato attano attano santāne diṭṭhigatānaṃ pahānāyā’’ tiādinā ( dha. sa.277) nayena vuttassa samudayapakkhikassa kilesagaṇassa accantaṃ appavattibhāvena pahānaṃ, idaṃ‘ samucchedapahānaṃ’ nāma. "
  5817. 375817,96,2235,61,72,1,81,8,"Yaṃ pana phalakkhaṇe paṭippassaddhattaṃ kilesānaṃ, etaṃ‘ paṭippassaddhipahānaṃ’ nāma. "
  5818. 375818,96,2235,73,83,1,84,7,"Yaṃ sabbasaṅkhatanissaṭattā pahīnasabbasaṅkhataṃ nibbānaṃ, etaṃ‘ nissaraṇapahānaṃ’ nāma. "
  5819. 375819,96,2235,84,100,1,99,12,"Sabbampi cetaṃ pahānaṃ yasmā cāgaṭṭhena pahānaṃ, vinayanaṭṭhena vinayo, tasmā‘ pahānavinayo’ ti vuccati. "
  5820. 375820,96,2235,101,109,1,80,8,Taṃtaṃpahānavato vā tassa tassa vinayassa sambhavatopetaṃ pahānavinayoti vuccati.
  5821. 375821,96,2235,110,115,1,49,5,Evaṃ pahānavinayopi pañcadhā bhijjatīti veditabbo.
  5822. 375822,96,2236,2,33,1,192,23,"Evamayaṃ saṅkhepato duvidho, bhedato ca dasavidho vinayo, bhinnasaṃvarattā, pahātabbassa ca appahīnattā, yasmā etassa assutavato puthujjanassa natthi, tasmā abhāvato tassa, ayaṃ‘ avinīto’ ti vuccatīti. "
  5823. 375823,96,2236,34,45,1,91,9,Esa nayo sappurisānaṃ adassāvī sappurisadhammassa akovido sappurisadhamme {avinīto}ti etthāpi.
  5824. 375824,96,2236,46,48,1,27,2,Ninnānākaraṇañhetaṃ atthato.
  5825. 375825,96,2236,49,50,1,7,1,Yathāha–
  5826. 375826,96,2236,51,66,1,63,12,"‘‘ yeva te ariyā teva te sappurisā, yeva te sappurisā teva te ariyā. "
  5827. 375827,96,2236,67,88,1,111,20,"Yo eva so ariyānaṃ dhammo so eva so sappurisānaṃ dhammo, yo eva so sappurisānaṃ dhammo so eva so ariyānaṃ dhammo. "
  5828. 375828,96,2236,89,102,1,87,12,"Yeva te ariyavinayā teva te sappurisavinayā, yeva te sappurisavinayā teva te ariyavinayā. "
  5829. 375829,96,2236,103,128,1,153,20,"Ariyeti vā sappuriseti vā, ariyadhammeti vā sappurisadhammeti vā, ariyavinayeti vā sappurisavinayeti vā, esese eke ekaṭṭhe same samabhāge tajjāte taññevā’’ ti. "
  5830. 375830,96,2237,2,10,1,65,7,Rūpaṃ attato {samanupassatī}ti idhekacco rūpaṃ attato samanupassati–
  5831. 375831,96,2237,11,27,1,78,13,"‘ yaṃ rūpaṃ so ahaṃ, yo ahaṃ taṃ rūpan’ ti rūpañca attānañca advayaṃ samanupassati."
  5832. 375832,96,2237,28,60,1,202,26,"‘‘ Seyyathāpi nāma telappadīpassa jhāyato yā acci so vaṇṇo, yo vaṇṇo sā accīti acciñca vaṇṇañca advayaṃ samanupassati,’’ evameva idhekacco rūpaṃ attato samanupassatīti evaṃ rūpaṃ attāti diṭṭhipassanāya passati. "
  5833. 375833,96,2237,61,79,1,101,14,"Rūpavantaṃ vā attānan ti‘ arūpaṃ attā’ ti gahetvā, chāyāvantaṃ rukkhaṃ viya, taṃ rūpavantaṃ samanupassati. "
  5834. 375834,96,2237,80,98,1,94,14,"Attani vā rūpan ti‘ arūpameva attā’ ti gahetvā, pupphamhi gandhaṃ viya, attani rūpaṃ samanupassati. "
  5835. 375835,96,2237,99,118,1,100,14,"Rūpasmiṃ vā attānan ti‘ arūpameva attā’ ti gahetvā, karaṇḍake maṇiṃ viya, attānaṃ rūpasmiṃ samanupassati. "
  5836. 375836,96,2237,119,122,1,23,3,Vedanādīsupi eseva nayo.
  5837. 375837,96,2238,2,13,1,67,8,Tattha ‘ rūpaṃ attato samanupassatī’ ti suddharūpameva attāti kathitaṃ.
  5838. 375838,96,2238,14,26,1,57,9,"‘ Rūpavantaṃ vā attānaṃ, attani vā rūpaṃ, rūpasmiṃ vā attānaṃ; "
  5839. 375839,96,2238,27,49,1,123,16,vedanaṃ attato samanupassati… saññaṃ… saṅkhāre… viññāṇaṃ attato samanupassatī’ ti imesu sattasu ṭhānesu‘ arūpaṃ attā’ ti kathitaṃ.
  5840. 375840,96,2238,50,75,1,153,20,"Vedanāvantaṃ vā attānaṃ, attani vā vedanaṃ, vedanāya vā attānanti evaṃ catūsu khandhesu tiṇṇaṃ tiṇṇaṃ vasena dvādasasu ṭhānesu‘ rūpārūpamissako attā’ kathito. "
  5841. 375841,96,2238,76,97,1,134,16,Tattha‘ rūpaṃ attato samanupassati vedanaṃ… saññaṃ… saṅkhāre… viññāṇaṃ attato samanupassatī’ ti imesu pañcasu ṭhānesu ucchedadiṭṭhi kathitā.
  5842. 375842,96,2238,98,100,1,23,2,Avasesesu sassatadiṭṭhi.
  5843. 375843,96,2238,101,107,1,61,6,Evamettha pannarasa bhavadiṭṭhiyo pañca vibhavadiṭṭhiyo honti.
  5844. 375844,96,2238,108,117,1,68,7,"Tā sabbāpi maggāvaraṇā, na saggāvaraṇā, paṭhamamaggavajjhāti veditabbā. "
  5845. 375845,96,2239,2,16,1,67,10,1008. Satthari {kaṅkhatī}ti satthu sarīre vā guṇe vā ubhayattha vā kaṅkhati.
  5846. 375846,96,2239,17,30,1,96,11,Sarīre kaṅkhamāno‘ dvattiṃsavaralakkhaṇapaṭimaṇḍitaṃ nāma sarīraṃ atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhati.
  5847. 375847,96,2239,31,43,1,101,10,Guṇe kaṅkhamāno‘ atītānāgatapaccuppannajānanasamatthaṃ sabbaññutañāṇaṃ atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhati.
  5848. 375848,96,2239,44,64,1,208,18,Ubhayattha kaṅkhamāno‘ asītianubyañjanabyāmappabhānurañjitāya sarīranipphattiyā samannāgato sabbañeyyajānanasamatthaṃ sabbaññutaññāṇaṃ paṭivijjhitvā ṭhito lokatārako buddho nāma atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhati.
  5849. 375849,96,2239,65,73,1,63,8,Ayañhissa attabhāve guṇe vā kaṅkhanato ubhayattha kaṅkhati nāma.
  5850. 375850,96,2239,74,81,1,62,6,{Vicikicchatī}ti ārammaṇaṃ nicchetuṃ asakkonto kicchati kilamati.
  5851. 375851,96,2239,82,88,1,46,5,{Nādhimuccatī}ti tattheva adhimokkhaṃ na labhati.
  5852. 375852,96,2239,89,101,1,78,10,"Na {sampasīdatī}ti cittaṃ anāvilaṃ katvā pasīdituṃ na sakkoti, guṇesu nappasīdati. "
  5853. 375853,96,2240,2,42,1,281,32,"Dhamme {kaṅkhatī}tiādīsu pana‘ kilese pajahantā cattāro ariyamaggā, paṭippassaddhakilesāni cattāri sāmaññaphalāni, maggaphalānaṃ ārammaṇapaccayabhūtaṃ amataṃ mahānibbānaṃ nāma atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhantopi‘ ayaṃ dhammo niyyāniko nu kho aniyyāniko’ ti kaṅkhantopi dhamme kaṅkhati nāma."
  5854. 375854,96,2240,43,85,1,254,33,"‘ Cattāro maggaṭṭhakā cattāro phalaṭṭhakāti idaṃ saṅgharatanaṃ atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhantopi,‘ ayaṃ saṅgho suppaṭipanno nu kho duppaṭipanno’ ti kaṅkhantopi,‘ etasmiṃ saṅgharatane dinnassa vipākaphalaṃ atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhantopi saṅghe kaṅkhati nāma."
  5855. 375855,96,2240,86,113,1,150,22,"‘ Tisso pana sikkhā atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhantopi,‘ tisso sikkhā sikkhitapaccayena ānisaṃso atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhantopi sikkhāya kaṅkhati nāma. "
  5856. 375856,96,2241,2,7,1,45,4,Pubbanto vuccati atītāni khandhadhātāyatanāni.
  5857. 375857,96,2241,8,10,1,18,2,Aparanto anāgatāni.
  5858. 375858,96,2241,11,29,1,87,14,"Tattha atītesu khandhādīsu‘ atītāni nu kho, na nu kho’ ti kaṅkhanto pubbante {kaṅkha}ti nāma. "
  5859. 375859,96,2241,30,45,1,72,12,"Anāgatesu‘ anāgatāni nu kho, na nu kho’ ti kaṅkhanto aparante kaṅkhati nāma. "
  5860. 375860,96,2241,46,51,1,50,5,Ubhayattha kaṅkhanto pubbantāparante kaṅkhati nāma.
  5861. 375861,96,2241,52,66,1,117,12,‘ Dvādasapadikaṃ paccayavaṭṭaṃ atthi nu kho natthī’ ti kaṅkhanto idappaccayatāpaṭiccasamuppannesu dhammesu kaṅkhati nāma.
  5862. 375862,96,2241,67,76,1,62,6,Tatrāyaṃ vacanattho– imesaṃ jarāmaraṇādīnaṃ paccayā‘ idappaccayā’.
  5863. 375863,96,2241,77,82,1,34,3,Idappaccayānaṃ bhāvo‘ idappaccayatā’.
  5864. 375864,96,2241,83,89,1,32,4,Idappaccayā eva vā‘ idappaccayatā’;
  5865. 375865,96,2241,90,92,1,26,2,jātiādīnametaṃ adhivacanaṃ.
  5866. 375866,96,2241,93,102,1,63,7,Jātiādīsu taṃ taṃ paṭicca āgamma samuppannāti‘ paṭiccasamuppannā’.
  5867. 375867,96,2241,103,113,1,78,9,Idaṃ vuttaṃ hoti– idappaccayatāya ca paṭiccasamuppannesu ca dhammesu kaṅkhatīti.
  5868. 375868,96,2242,2,8,1,19,2,1009. {Sīlenā}ti gosīlādinā.
  5869. 375869,96,2242,9,12,1,21,2,{Vatenā}ti govatādināva.
  5870. 375870,96,2242,13,16,1,25,2,{Sīlabbatenā}ti tadubhayena.
  5871. 375871,96,2242,17,20,1,21,2,{Suddhī}ti kilesasuddhi;
  5872. 375872,96,2242,21,24,1,37,3,paramatthasuddhibhūtaṃ vā nibbānameva.
  5873. 375873,96,2242,25,30,1,38,4,{Tadekaṭṭhā}ti idha pahānekaṭṭhaṃ dhuraṃ.
  5874. 375874,96,2242,31,38,1,62,7,Imissā ca pāḷiyā diṭṭhikileso vicikicchākilesoti dveyeva āgatā.
  5875. 375875,96,2242,39,51,1,82,12,Lobho doso moho māno thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti ime pana aṭṭha anāgatā.
  5876. 375876,96,2242,52,55,1,23,3,Āharitvā pana dīpetabbā.
  5877. 375877,96,2242,56,73,1,153,17,Ettha hi diṭṭhivicikicchāsu pahīyamānāsu apāyagamanīyo lobho doso moho māno thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti sabbepime pahānekaṭṭhā hutvā pahīyanti.
  5878. 375878,96,2242,74,78,1,38,4,Sahajekaṭṭhaṃ pana āharitvā dīpetabbaṃ.
  5879. 375879,96,2242,79,88,1,92,8,Sotāpattimaggena hi cattāri diṭṭhisahagatāni vicikicchāsahagatañcāti pañca cittāni pahīyanti.
  5880. 375880,96,2242,89,104,1,146,15,Tattha dvīsu asaṅkhārikadiṭṭhicittesu pahīyantesu tehi sahajāto lobho moho uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti ime kilesā sahajekaṭṭhavasena pahīyanti.
  5881. 375881,96,2242,105,111,1,68,6,Sesadiṭṭhikileso ca vicikicchākileso ca pahānekaṭṭhavasena pahīyanti.
  5882. 375882,96,2242,112,127,1,157,14,Diṭṭhigatasampayuttasasaṅkhārikacittesupi pahīyantesu tehi sahajāto lobho moho thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti ime kilesā sahajekaṭṭhavasena pahīyanti.
  5883. 375883,96,2242,128,134,1,68,6,Sesadiṭṭhikileso ca vicikicchākileso ca pahānekaṭṭhavasena pahīyanti.
  5884. 375884,96,2242,135,143,1,88,8,Evaṃ pahānekaṭṭhasmiṃyeva sahajekaṭṭhaṃ labbhatīti idaṃ sahajekaṭṭhaṃ āharitvā dīpayiṃsu.
  5885. 375885,96,2243,2,9,1,61,6,{Taṃsampayutto}ti tehi tadekaṭṭhehi aṭṭhahi kilesehi sampayutto.
  5886. 375886,96,2243,10,21,1,83,11,Vinibbhogaṃ vā katvā tena lobhena tena dosenāti evaṃ ekekena sampayuttatā dīpetabbā.
  5887. 375887,96,2243,22,37,1,122,14,"Tattha lobhe gahite, moho māno thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti ayaṃ saṅkhārakkhandhe kilesagaṇo lobhasampayutto nāma. "
  5888. 375888,96,2243,38,51,1,91,11,"Dose gahite, moho thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti ayaṃ kilesagaṇo dosasampayutto nāma. "
  5889. 375889,96,2243,52,66,1,102,13,"Mohe gahite, lobho doso māno thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti ayaṃ kilesagaṇo mohasampayutto nāma. "
  5890. 375890,96,2243,67,82,1,113,14,"Māne gahite, tena sahuppanno lobho moho thinaṃ uddhaccaṃ ahirikaṃ anottappanti ayaṃ kilesagaṇo mānasampayutto nāma. "
  5891. 375891,96,2243,83,97,1,116,14,Iminā upāyena tena thinena tena uddhaccena tena ahirikena tena anottappena sampayutto taṃsampayuttoti yojanā kātabbā.
  5892. 375892,96,2243,98,109,1,70,9,Taṃsamuṭṭhānan ti tena lobhena… pe… tena anottappena samuṭṭhitanti attho.
  5893. 375893,96,2244,2,11,1,67,8,Ime dhammā dassanena {pahātabbā}ti ettha dassanaṃ nāma sotāpattimaggo;
  5894. 375894,96,2244,12,15,1,22,3,tena pahātabbāti attho.
  5895. 375895,96,2244,16,25,1,47,7,‘ Kasmā pana sotāpattimaggo dassanaṃ nāma jāto’ ti?
  5896. 375896,96,2244,26,30,1,25,2,‘ Paṭhamaṃ nibbānadassanato’.
  5897. 375897,96,2244,31,39,1,37,5,‘ Nanu gotrabhu paṭhamataraṃ passatī’ ti ?
  5898. 375898,96,2244,40,44,1,13,3,‘ No na passati;
  5899. 375899,96,2244,45,53,1,61,7,"disvāpi kattabbakiccaṃ pana na karoti, saṃyojanānaṃ appahānato. "
  5900. 375900,96,2244,54,60,1,28,5,Tasmā passatī’ ti na vattabbo.
  5901. 375901,96,2244,61,80,1,146,17,Yattha katthaci rājānaṃ disvāpi paṇṇākāraṃ datvā kiccanipphattiyā adiṭṭhattā‘ ajjāpi rājānaṃ na passāmī’ ti vadanto cettha jānapadapuriso nidassanaṃ.
  5902. 375902,96,2245,2,10,1,38,4,1011. Avaseso {lobho}ti dassanena pahīnāvaseso.
  5903. 375903,96,2245,11,15,1,29,4,Lobho dosamohesupi eseva nayo.
  5904. 375904,96,2245,16,20,1,35,4,Dassanena hi apāyagamanīyāva pahīnā.
  5905. 375905,96,2245,21,27,1,35,6,Tehi pana aññe dassetuṃ idaṃ vuttaṃ.
  5906. 375906,96,2245,28,42,1,94,12,‘ Tadekaṭṭhā’ ti tehi pāḷiyaṃ āgatehi tīhi kilesehi sampayogatopi pahānatopi ekaṭṭhā pañca kilesā.
  5907. 375907,96,2245,43,57,1,98,12,Neva dassanena na {bhāvanāyā}ti idaṃ saṃyojanādīnaṃ viya tehi maggehi appahātabbataṃ sandhāya vuttaṃ.
  5908. 375908,96,2245,58,102,1,349,37,"Yaṃ pana‘‘ sotāpattimaggañāṇena abhisaṅkhāraviññāṇassa nirodhena satta bhave ṭhapetvā anamatagge saṃsāravaṭṭe ye uppajjeyyuṃ, nāmañca rūpañca etthete nirujjhantī’’ tiādinā nayena kusalādīnampi pahānaṃ anuññātaṃ, taṃ tesaṃ maggānaṃ abhāvitattā ye uppajjeyyuṃ, te upanissayapaccayānaṃ kilesānaṃ pahīnattā pahīnāti imaṃ pariyāyaṃ sandhāya vuttanti veditabbaṃ. "
  5909. 375909,96,2246,2,28,1,184,19,"1013. Dassanenapahātabbahetukattike ime dhammā dassanena pahātabbahetukāti niṭṭhapetvā, puna‘ tīṇi saṃyojanānī’ tiādi pahātabbe dassetvā, tadekaṭṭhabhāvena hetū ceva sahetuke ca dassetuṃ vuttaṃ. "
  5910. 375910,96,2246,29,73,1,328,37,"Tattha‘ kiñcāpi dassanena pahātabbesu hetūsu lobhasahagato moho lobhena sahetuko hoti, dosasahagato moho dosena, lobhadosā ca mohenāti pahātabbahetukapadepete saṅgahaṃ gacchanti, vicikicchāsahagato pana moho aññassa sampayuttahetuno abhāvena hetuyeva, na sahetukoti tassa pahānaṃ dassetuṃ ime dhammā dassanena pahātabbahetū’ ti vuttaṃ. "
  5911. 375911,96,2247,2,17,1,99,10,1018. Dutiyapade uddhaccasahagatassa mohassa pahānaṃ dassetuṃ ime dhammā bhāvanāya {pahātabbahetū}ti vuttaṃ.
  5912. 375912,96,2247,18,35,1,151,16,"So hi attanā sampayuttadhamme sahetuke katvā piṭṭhivaṭṭako jāto, vicikicchāsahagato viya aññassa sampayuttahetuno abhāvā pahātabbahetukapadaṃ na bhajati. "
  5913. 375913,96,2247,36,46,1,105,9,Tatiyapade avasesā {akusalā}ti puna akusalaggahaṇaṃ vicikicchuddhaccasahagatānaṃ mohānaṃ saṅgahatthaṃ kataṃ.
  5914. 375914,96,2247,47,55,1,59,8,Te hi sampayuttahetuno abhāvā pahātabbahetukā nāma na honti.
  5915. 375915,96,2248,2,10,1,45,4,1029. Parittārammaṇattike {ārabbhā}ti ārammaṇaṃ katvā.
  5916. 375916,96,2248,11,35,1,190,21,"Sayañhi parittā vā hontu mahaggatā vā, parittadhamme ārammaṇaṃ katvā uppannā parittārammaṇā, mahaggate ārammaṇaṃ katvā uppannā mahaggatārammaṇā, appamāṇe ārammaṇaṃ katvā uppannā appamāṇārammaṇā. "
  5917. 375917,96,2248,36,42,1,46,6,Te pana parittāpi honti mahaggatāpi appamāṇāpi.
  5918. 375918,96,2249,2,11,1,56,4,1035. Micchattattike {ānantarikānī}ti anantarāyena phaladāyakāni;
  5919. 375919,96,2249,12,14,1,37,2,mātughātakakammādīnametaṃ adhivacanaṃ.
  5920. 375920,96,2249,15,30,1,98,15,Tesu hi ekasmimpi kamme kate taṃ paṭibāhitvā aññaṃ kammaṃ attano vipākassa okāsaṃ kātuṃ na sakkoti.
  5921. 375921,96,2249,31,58,1,238,27,Sineruppamāṇepi hi suvaṇṇathūpe katvā cakkavāḷamattaṃ vā ratanamayapākāraṃ vihāraṃ kāretvā taṃ pūretvā nisinnassa buddhappamukhassa saṅghassa yāvajīvaṃ cattāro paccaye dadatopi taṃ kammaṃ etesaṃ kammānaṃ vipākaṃ paṭibāhetuṃ na sakkoti eva.
  5922. 375922,96,2249,59,66,1,73,6,Yā ca micchādiṭṭhi {niyatā}ti ahetukavādaakiriyavādanatthikavādesu aññatarā.
  5923. 375923,96,2249,67,76,1,80,9,Tañhi gahetvā ṭhitaṃ puggalaṃ buddhasatampi buddhasahassampi bodhetuṃ na sakkoti.
  5924. 375924,96,2250,2,12,1,71,6,1038. Maggārammaṇattike ariyamaggaṃ {ārabbhā}ti lokuttaramaggaṃ ārammaṇaṃ katvā.
  5925. 375925,96,2250,13,18,1,35,5,Te pana parittāpi honti mahaggatāpi.
  5926. 375926,96,2251,2,14,1,105,8,1039. Maggahetukaniddese paṭhamanayena paccayaṭṭhena hetunā maggasampayuttānaṃ khandhānaṃ sahetukabhāvo dassito.
  5927. 375927,96,2251,15,23,1,92,7,Dutiyanayena maggabhūtena sammādiṭṭhisaṅkhātena hetunā sesamaggaṅgānaṃ sahetukabhāvo dassito.
  5928. 375928,96,2251,24,31,1,80,7,Tatiyanayena magge uppannahetūhi sammādiṭṭhiyā sahetukabhāvo dassitoti veditabbo.
  5929. 375929,96,2252,2,10,1,42,4,1040. Adhipatiṃ {karitvā}ti ārammaṇādhipatiṃ katvā.
  5930. 375930,96,2252,11,16,1,31,5,Te ca kho parittadhammāva honti.
  5931. 375931,96,2252,17,25,1,85,8,Ariyasāvakānañhi attano maggaṃ garuṃ katvā paccavekkhaṇakāle ārammaṇādhipati labbhati.
  5932. 375932,96,2252,26,40,1,125,14,Cetopariyañāṇena pana ariyasāvako parassa maggaṃ paccavekkhamāno garuṃ karontopi attanā paṭividdhamaggaṃ viya garuṃ na karoti.
  5933. 375933,96,2252,41,54,1,82,11,‘ Yamakapāṭihāriyaṃ karontaṃ tathāgataṃ disvā tassa maggaṃ garuṃ karoti na karotī’ ti?
  5934. 375934,96,2252,55,62,1,33,6,"Karoti, na pana attano maggaṃ viya. "
  5935. 375935,96,2252,63,73,1,69,10,Arahā na kiñci dhammaṃ garuṃ karoti ṭhapetvā maggaṃ phalaṃ nibbānanti.
  5936. 375936,96,2252,74,76,1,19,2,Etthāpi ayamevattho.
  5937. 375937,96,2252,77,83,1,59,6,Vīmaṃsādhipateyyan ti idaṃ sahajātādhipatiṃ dassetuṃ vuttaṃ.
  5938. 375938,96,2252,84,96,1,79,11,"Chandañhi jeṭṭhakaṃ katvā maggaṃ bhāventassa chando adhipati nāma hoti, na maggo. "
  5939. 375939,96,2252,97,104,1,57,6,"Sesadhammāpi chandādhipatino nāma honti, na maggādhipatino. "
  5940. 375940,96,2252,105,108,1,18,3,Cittepi eseva nayo.
  5941. 375941,96,2252,109,120,1,84,11,Vīmaṃsaṃ pana jeṭṭhakaṃ katvā maggaṃ bhāventassa vīmaṃsādhipati ceva hoti maggo cāti.
  5942. 375942,96,2252,121,125,1,36,4,Sesadhammā maggādhipatino nāma honti.
  5943. 375943,96,2252,126,129,1,19,3,Vīriyepi eseva nayo.
  5944. 375944,96,2253,2,12,1,54,4,"1041. Uppannattikaniddese {jātā}ti nibbattā, paṭiladdhattabhāvā. "
  5945. 375945,96,2253,13,17,1,33,3,{Bhūtā}tiādīni tesaṃyeva vevacanāni.
  5946. 375946,96,2253,18,23,1,31,5,Jātā eva hi bhāvappattiyā bhūtā.
  5947. 375947,96,2253,24,27,1,30,3,Paccayasaṃyoge jātattā sañjātā.
  5948. 375948,96,2253,28,30,1,34,2,Nibbattilakkhaṇappattattā nibbattā.
  5949. 375949,96,2253,31,38,1,52,6,Upasaggena pana padaṃ vaḍḍhetvā {abhinibbattā}ti vuttā.
  5950. 375950,96,2253,39,41,1,23,2,Pākaṭībhūtāti pātubhūtā.
  5951. 375951,96,2253,42,47,1,33,4,Pubbantato uddhaṃ pannāti uppannā.
  5952. 375952,96,2253,48,54,1,45,5,Upasaggena padaṃ vaḍḍhetvā {samuppannā}ti vuttā.
  5953. 375953,96,2253,55,59,1,39,4,Nibbattaṭṭheneva uddhaṃ ṭhitāti uṭṭhitā.
  5954. 375954,96,2253,60,63,1,35,3,Paccayasaṃyoge uṭṭhitāti samuṭṭhitā.
  5955. 375955,96,2253,64,71,1,61,7,Puna uppannā tivacane kāraṇaṃ heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  5956. 375956,96,2253,72,78,1,55,5,Uppannaṃsena {saṅgahitā}ti uppannakoṭṭhāsena gaṇanaṃ gatā.
  5957. 375957,96,2253,79,88,1,66,9,Rūpaṃ vedanā saññā saṅkhārā viññāṇan ti idaṃ nesaṃ sabhāvadassanaṃ.
  5958. 375958,96,2253,89,92,1,48,3,Dutiyapadaniddeso vuttapaṭisedhanayena veditabbo.
  5959. 375959,96,2253,93,95,1,32,2,Tatiyapadaniddeso uttānatthoyeva.
  5960. 375960,96,2254,2,10,1,54,8,Ayaṃ pana tiko dvinnaṃ addhānaṃ vasena pūretvā dassito.
  5961. 375961,96,2254,11,22,1,66,9,"Laddhokāsassa hi kammassa vipāko duvidho– khaṇappatto, ca appatto ca. "
  5962. 375962,96,2254,23,29,1,31,4,Tattha‘ khaṇappatto’ uppanno nāma.
  5963. 375963,96,2254,30,39,1,60,6,"‘ Appatto’ cittānantare vā uppajjatu, kappasatasahassātikkame vā. "
  5964. 375964,96,2254,40,50,1,64,9,"Dhuvapaccayaṭṭhena natthi nāma na hoti, uppādino dhammā nāma jāto. "
  5965. 375965,96,2254,51,53,1,8,2,Yathā hi–
  5966. 375966,96,2254,54,65,1,48,6,"‘‘ tiṭṭhateva sāyaṃ, poṭṭhapāda, arūpī attā saññāmayo . "
  5967. 375967,96,2254,66,89,1,75,12,Atha imassa purisassa aññā ca saññā uppajjanti aññā ca saññā nirujjhantī’’ ti( dī. ni.1.419).
  5968. 375968,96,2254,90,112,1,204,20,Ettha āruppe kāmāvacarasaññāpavattikāle kiñcāpi mūlabhavaṅgasaññā niruddhā kāmāvacarasaññāya pana niruddhakāle avassaṃ sā uppajjissatīti arūpasaṅkhāto attā natthīti saṅkhyaṃ agantvā‘ tiṭṭhateva’ nāmāti jāto.
  5969. 375969,96,2254,113,131,1,113,15,"Evameva laddhokāsassa kammassa vipāko duvidho… pe… dhuvapaccayaṭṭhena natthi nāma na hoti, uppādino dhammā nāma jāto. "
  5970. 375970,96,2255,2,14,1,86,11,"Yadi pana āyūhitaṃ kusalākusalakammaṃ sabbaṃ vipākaṃ dadeyya, aññassa okāso na bhaveyya. "
  5971. 375971,96,2255,15,23,1,51,6,"Taṃ pana duvidhaṃ hoti– dhuvavipākaṃ, adhuvavipākañca. "
  5972. 375972,96,2255,24,38,1,92,10,"Tattha pañca ānantariyakammāni, aṭṭha samāpattiyo, cattāro ariyamaggāti etaṃ‘ dhuvavipākaṃ’ nāma. "
  5973. 375973,96,2255,39,46,1,40,5,"Taṃ pana khaṇappattampi atthi, appattampi. "
  5974. 375974,96,2255,47,53,1,33,4,Tattha‘ khaṇappattaṃ’ uppannaṃ nāma.
  5975. 375975,96,2255,54,59,1,24,3,‘ Appattaṃ’ anuppannaṃ nāma.
  5976. 375976,96,2255,60,67,1,65,7,Tassa vipāko cittānantare vā uppajjatu kappasatasahassātikkame vā.
  5977. 375977,96,2255,68,78,1,69,9,"Dhuvapaccayaṭṭhena anuppannaṃ nāma na hoti, uppādino dhammā nāma jātaṃ. "
  5978. 375978,96,2255,79,89,1,80,9,"Metteyyabodhisattassa maggo anuppanno nāma, phalaṃ uppādino dhammāyeva nāma jātaṃ. "
  5979. 375979,96,2256,2,11,1,47,4,1044. Atītattikaniddese {atītā}ti khaṇattayaṃ atikkantā.
  5980. 375980,96,2256,12,15,1,24,2,{Niruddhā}ti nirodhappattā.
  5981. 375981,96,2256,16,23,1,36,5,"{Vigatā}ti vibhavaṃ gatā, vigacchitā vā. "
  5982. 375982,96,2256,24,29,1,46,4,{Vipariṇatā}ti pakativijahanena vipariṇāmaṃ gatā.
  5983. 375983,96,2256,30,34,1,41,4,Nirodhasaṅkhātaṃ atthaṃ gatāti atthaṅgatā.
  5984. 375984,96,2256,35,40,1,43,4,{Abbhatthaṅgatā}ti upasaggena padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  5985. 375985,96,2256,41,46,1,42,4,Uppajjitvā {vigatā}ti nibbattitvā vigacchitā.
  5986. 375986,96,2256,47,52,1,41,5,Puna atītavacane kāraṇaṃ heṭṭhā vuttameva.
  5987. 375987,96,2256,53,58,1,32,5,Parato anāgatādīsu pi eseva nayo.
  5988. 375988,96,2256,59,65,1,51,5,Atītaṃsena {saṅgahitā}ti atītakoṭṭhāsena gaṇanaṃ gatā.
  5989. 375989,96,2256,66,68,1,11,2,Katame teti?
  5990. 375990,96,2256,69,74,1,36,5,Rūpaṃ vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṃ.
  5991. 375991,96,2256,75,79,1,31,4,Parato anāgatādīsupi eseva nayo.
  5992. 375992,96,2257,2,13,1,88,7,1047. Atītārammaṇattikaniddese atīte dhamme {ārabbhā}tiādīsu parittamahaggatāva dhammā veditabbā.
  5993. 375993,96,2257,14,19,1,34,5,Te hi atītādīni ārabbha uppajjanti.
  5994. 375994,96,2258,2,12,1,71,7,1050. Ajjhattattikaniddese tesaṃ tesan ti padadvayena sabbasatte pariyādiyati.
  5995. 375995,96,2258,13,18,1,54,5,Ajjhattaṃ paccattan ti ubhayaṃ niyakajjhattādhivacanaṃ.
  5996. 375996,96,2258,19,23,1,20,3,{Niyatā}ti attani jātā.
  5997. 375997,96,2258,24,31,1,60,5,{Pāṭipuggalikā}ti pāṭiyekkassa pāṭiyekkassa puggalassa santakā.
  5998. 375998,96,2258,32,35,1,23,2,{Upādiṇṇā}ti sarīraṭṭhakā.
  5999. 375999,96,2258,36,49,1,90,12,"Te hi kammanibbattā vā hontu mā vā, ādinnagahitaparāmaṭṭhavasena pana idha upādiṇṇāti vuttā. "
  6000. 376000,96,2259,2,10,1,48,5,1051. Parasattānan ti attānaṃ ṭhapetvā avasesasattānaṃ.
  6001. 376001,96,2259,11,15,1,35,4,Parapuggalānan ti tasseva vevacanaṃ.
  6002. 376002,96,2259,16,19,1,28,3,Sesaṃ heṭṭhā vuttasadisameva.
  6003. 376003,96,2259,20,24,1,25,4,Tadubhayan ti taṃ ubhayaṃ.
  6004. 376004,96,2260,2,10,1,69,5,1053. Ajjhattārammaṇattikassa paṭhamapade parittamahaggatā dhammā veditabbā.
  6005. 376005,96,2260,11,14,1,17,2,Dutiye appamāṇāpi.
  6006. 376006,96,2260,15,17,1,25,2,Tatiye parittamahaggatāva.
  6007. 376007,96,2260,18,27,1,67,9,Appamāṇā pana kālena bahiddhā kālena ajjhattaṃ ārammaṇaṃ na karonti.
  6008. 376008,96,2260,28,30,1,36,2,Sanidassanattikaniddeso uttānoyevāti.
  6009. 376009,96,2261,2,2,1,17,1,Dukanikkhepakathā
  6010. 376010,96,2262,2,9,1,41,4,1062. Dukesu adosaniddese mettāyanavasena metti.
  6011. 376011,96,2262,10,12,1,19,2,Mettākāro mettāyanā.
  6012. 376012,96,2262,13,20,1,60,6,Mettāya ayitassa mettāsamaṅgino cittassa bhāvo mettāyitattaṃ.
  6013. 376013,96,2262,21,26,1,35,4,"Anudayatīti anuddā, rakkhatīti attho. "
  6014. 376014,96,2262,27,29,1,21,2,Anuddākāro anuddāyanā.
  6015. 376015,96,2262,30,33,1,34,3,Anuddāyitassa bhāvo anuddāyitattaṃ.
  6016. 376016,96,2262,34,37,1,28,3,Hitassa esanavasena hitesitā.
  6017. 376017,96,2262,38,40,1,25,2,Anukampanavasena anukampā.
  6018. 376018,96,2262,41,47,1,55,6,Sabbehipi imehi padehi upacārappanāppattā mettāva vuttā.
  6019. 376019,96,2262,48,52,1,40,4,Sesapadehi lokiyalokuttaro adoso kathito.
  6020. 376020,96,2263,2,11,1,46,6,1063. Amohaniddese dukkhe ñāṇan ti dukkhasacce paññā.
  6021. 376021,96,2263,12,16,1,34,3,{Dukkhasamudaye}tiādīsupi eseva nayo.
  6022. 376022,96,2263,17,23,1,69,6,Ettha ca dukkhe ñāṇaṃ savanasammasanapaṭivedhapaccavekkhaṇāsu vattati.
  6023. 376023,96,2263,24,26,1,20,2,Tathā dukkhasamudaye.
  6024. 376024,96,2263,27,31,1,47,4,Nirodhe pana savanapaṭivedhapaccavekkhaṇāsu eva.
  6025. 376025,96,2263,32,34,1,16,2,Tathā paṭipadāya.
  6026. 376026,96,2263,35,38,1,24,2,{Pubbante}ti atītakoṭṭhāse.
  6027. 376027,96,2263,39,42,1,26,2,{Aparante}ti anāgatakoṭṭhāse.
  6028. 376028,96,2263,43,46,1,27,2,{Pubbantāparante}ti tadubhaye.
  6029. 376029,96,2263,47,68,1,162,18,"Idappaccayatāpaṭiccasamuppannesu dhammesu ñāṇan ti ayaṃ paccayo, idaṃ paccayuppannaṃ, idaṃ paṭicca idaṃ nibbattanti, evaṃ paccayesu ca paccayuppannadhammesu ca ñāṇaṃ. "
  6030. 376030,96,2264,2,13,1,69,7,1065. Lobhaniddesepi heṭṭhā anāgatānaṃ padānaṃ ayamattho– rañjanavasena rāgo.
  6031. 376031,96,2264,14,16,1,26,2,Balavarañjanaṭṭhena sārāgo.
  6032. 376032,96,2264,17,21,1,37,4,Visayesu sattānaṃ anunayanato anunayo.
  6033. 376033,96,2264,22,27,1,37,4,"Anurujjhatīti anurodho, kāmetīti attho. "
  6034. 376034,96,2264,28,40,1,67,10,"Yattha katthaci bhave sattā etāya nandanti, sayaṃ vā nandatīti nandī. "
  6035. 376035,96,2264,41,49,1,45,7,Nandī ca sā rañjanaṭṭhena rāgo cāti nandīrāgo.
  6036. 376036,96,2264,50,59,1,49,7,Tattha ekasmiṃ ārammaṇe sakiṃ uppannā taṇhā‘ nandī’.
  6037. 376037,96,2264,60,67,1,43,5,Punappunaṃ uppajjamānā‘ nandīrāgo’ ti vuccati.
  6038. 376038,96,2264,68,84,1,103,13,"Cittassa {sārāgo}ti yo heṭṭhā balavarañjanaṭṭhena sārāgoti vutto, so na sattassa, cittasseva sārāgoti attho. "
  6039. 376039,96,2265,2,6,1,33,4,Icchanti etāya ārammaṇānīti icchā.
  6040. 376040,96,2265,7,12,1,51,5,Bahalakilesabhāvena mucchanti etāya pāṇinoti mucchā.
  6041. 376041,96,2265,13,17,1,47,4,Gilitvā pariniṭṭhapetvā gahaṇavasena ajjhosānaṃ.
  6042. 376042,96,2265,18,25,1,46,6,"Iminā sattā gijjhanti, gedhaṃ āpajjantīti gedho; "
  6043. 376043,96,2265,26,29,1,21,3,bahalaṭṭhena vā gedho.
  6044. 376044,96,2265,30,41,1,50,7,‘‘ Gedhaṃ vā pavanasaṇḍan’’ ti hi bahalaṭṭheneva vuttaṃ.
  6045. 376045,96,2265,42,45,1,38,3,Anantarapadaṃ upasaggavasena vaḍḍhitaṃ.
  6046. 376046,96,2265,46,50,1,35,4,Sabbatobhāgena vā gedhoti paligedho.
  6047. 376047,96,2265,51,54,1,22,3,Sañjanti etenāti saṅgo;
  6048. 376048,96,2265,55,58,1,22,3,lagganaṭṭhena vā saṅgo.
  6049. 376049,96,2265,59,61,1,19,2,Osīdanaṭṭhena paṅko.
  6050. 376050,96,2265,62,64,1,19,2,Ākaḍḍhanavasena ejā.
  6051. 376051,96,2265,65,80,1,80,11,‘‘ Ejā imaṃ purisaṃ parikaḍḍhati tassa tasseva bhavassa abhinibbattiyā’’ ti hi vuttaṃ.
  6052. 376052,96,2265,81,83,1,18,2,Vañcanaṭṭhena māyā.
  6053. 376053,96,2265,84,89,1,38,4,Vaṭṭasmiṃ sattānaṃ jananaṭṭhena janikā.
  6054. 376054,96,2265,90,111,1,54,8,‘‘ Taṇhā janeti purisaṃ cittamassa vidhāvatī’’ ti( saṃ. ni.1.55-57) hi vuttaṃ.
  6055. 376055,96,2265,112,118,1,57,6,Vaṭṭasmiṃ satte dukkhena saṃyojayamānā janetīti sañjananī.
  6056. 376056,96,2265,119,121,1,21,2,Ghaṭanaṭṭhena sibbinī.
  6057. 376057,96,2265,122,133,1,95,10,"Ayañhi vaṭṭasmiṃ satte cutipaṭisandhivasena sibbati ghaṭeti, tunnakāro viya pilotikāya pilotikaṃ; "
  6058. 376058,96,2265,134,138,1,35,4,tasmā ghaṭanaṭṭhena sibbinīti vuttā.
  6059. 376059,96,2265,139,146,1,85,7,Anekappakāraṃ visayajālaṃ taṇhāvipphanditanivesasaṅkhātaṃ vā jālamassā atthīti jālinī.
  6060. 376060,96,2266,2,7,1,46,5,Ākaḍḍhanaṭṭhena sīghasotā saritā viyāti saritā.
  6061. 376061,96,2266,8,11,1,20,3,Allaṭṭhena vā saritā.
  6062. 376062,96,2266,12,13,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  6063. 376063,96,2266,14,32,1,54,7,‘‘ saritāni sinehitāni ca somanassāni bhavanti jantuno’’ ti( dha. pa.341).
  6064. 376064,96,2266,33,39,1,44,6,Allāni ceva siniddhāni cāti ayañhettha attho.
  6065. 376065,96,2266,40,43,1,18,2,Visatāti visattikā.
  6066. 376066,96,2266,44,46,1,18,2,Visaṭāti visattikā.
  6067. 376067,96,2266,47,49,1,18,2,Visālāti visattikā.
  6068. 376068,96,2266,50,52,1,21,2,Visakkatīti visattikā.
  6069. 376069,96,2266,53,55,1,23,2,Visaṃvādikāti visattikā.
  6070. 376070,96,2266,56,58,1,23,2,Visaṃharatīti visattikā.
  6071. 376071,96,2266,59,61,1,20,2,Visamūlāti visattikā.
  6072. 376072,96,2266,62,64,1,21,2,Visaphalāti visattikā.
  6073. 376073,96,2266,65,67,1,25,2,Visaparibhogāti visattikā.
  6074. 376074,96,2266,68,88,1,95,15,Visatā vā pana sā taṇhā rūpe sadde gandhe rase phoṭṭhabbe dhamme kule gaṇe vitthatāti visattikā( mahāni.3).
  6075. 376075,96,2266,89,93,1,60,4,Anayabyasanapāpanaṭṭhena kummānubandhasuttakaṃ viyāti suttaṃ.
  6076. 376076,96,2266,94,95,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  6077. 376077,96,2266,96,117,1,55,6,"‘‘ suttakanti kho, bhikkhave, nandīrāgassetaṃ adhivacanan’’ ti( saṃ. ni.2.159). "
  6078. 376078,96,2266,118,121,1,30,3,Rūpādīsu vitthataṭṭhena visaṭā.
  6079. 376079,96,2266,122,128,1,53,6,Tassa tassa paṭilābhatthāya satte āyūhāpetīti āyūhinī.
  6080. 376080,96,2266,129,133,1,42,4,Ukkaṇṭhituṃ appadānato sahāyaṭṭhena dutiyā.
  6081. 376081,96,2266,134,145,1,89,10,"Ayañhi sattānaṃ vaṭṭasmiṃ ukkaṇṭhituṃ na deti, gatagataṭṭhāne piyasahāyo viya abhiramāpeti. "
  6082. 376082,96,2266,146,148,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  6083. 376083,96,2267,2,10,1,41,5,"‘ ‘ Taṇhādutiyo puriso, dīghamaddhāna saṃsaraṃ; "
  6084. 376084,96,2268,2,32,1,46,4,"Itthabhāvaññathābhāvaṃ , saṃsāraṃ nātivattatī’’ ti.( a. ni.4.9; itivu.15; mahāni.191; cūḷani. pārāyanānugītigāthāniddesa107); "
  6085. 376085,96,2269,2,4,1,25,2,Paṇidhānakavasena paṇidhi.
  6086. 376086,96,2269,5,8,1,23,2,{Bhavanettī}ti bhavarajju.
  6087. 376087,96,2269,9,21,1,76,10,"Etāya hi sattā, rajjuyā gīvāya baddhā goṇā viya, icchiticchitaṭṭhānaṃ niyyanti. "
  6088. 376088,96,2269,22,29,1,49,7,Taṃ taṃ ārammaṇaṃ vanati bhajati allīyatīti vanaṃ.
  6089. 376089,96,2269,30,34,1,24,4,Vanati yācatīti vā vanaṃ.
  6090. 376090,96,2269,35,40,1,36,4,{Vanatho}ti byañjanena padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  6091. 376091,96,2269,41,52,1,73,8,Anatthadukkhānaṃ vā samuṭṭhāpanaṭṭhena gahanaṭṭhena ca vanaṃ viyāti‘ vanaṃ’;
  6092. 376092,96,2269,53,55,1,22,2,balavataṇhāyetaṃ nāmaṃ.
  6093. 376093,96,2269,56,64,1,50,6,Gahanataraṭṭhena pana tato balavataro‘ vanatho’ nāma.
  6094. 376094,96,2269,65,67,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  6095. 376095,96,2270,2,12,1,47,8,"‘ ‘ Vanaṃ chindatha mā rukkhaṃ, vanato jāyate bhayaṃ; "
  6096. 376096,96,2271,2,20,1,52,7,"Chetvā vanañca vanathañca, nibbanā hotha bhikkhavo’’ ti.( dha. pa.283); "
  6097. 376097,96,2272,2,4,1,25,2,Santhavanavasena santhavo;
  6098. 376098,96,2272,5,7,1,16,2,saṃsaggoti attho.
  6099. 376099,96,2272,8,15,1,41,5,So duvidho– taṇhāsanthavo mittasanthavo ca.
  6100. 376100,96,2272,16,20,1,33,4,Tesu idha taṇhāsanthavo adhippeto.
  6101. 376101,96,2272,21,23,1,19,2,Sinehavasena sineho.
  6102. 376102,96,2272,24,27,1,37,3,Ālayakaraṇavasena apekkhatīti apekkhā.
  6103. 376103,96,2272,28,30,1,14,2,Vuttampi cetaṃ–
  6104. 376104,96,2272,31,38,1,66,5,‘‘ imāni te deva caturāsītinagarasahassāni kusāvatīrājadhānīpamukhāni.
  6105. 376105,96,2272,39,59,1,51,8,"Ettha deva chandaṃ janehi, jīvite apekkhaṃ karohī’’ ti( dī. ni.2.266). "
  6106. 376106,96,2272,60,64,1,32,4,Ālayaṃ karohīti ayañhettha attho.
  6107. 376107,96,2272,65,70,1,50,5,Pāṭiyekke pāṭiyekke ārammaṇe bandhatīti paṭibandhu.
  6108. 376108,96,2272,71,76,1,47,5,Ñātakaṭṭhena vā pāṭiyekko bandhūtipi paṭibandhu.
  6109. 376109,96,2272,77,84,1,62,7,Niccasannissitaṭṭhena hi sattānaṃ taṇhāsamo bandhu nāma natthi.
  6110. 376110,96,2273,2,5,1,23,3,Ārammaṇānaṃ asanato āsā.
  6111. 376111,96,2273,6,13,1,67,7,Ajjhottharaṇato ceva tittiṃ anupagantvāva paribhuñjanato cāti attho.
  6112. 376112,96,2273,14,16,1,21,2,Āsisanavasena āsisanā.
  6113. 376113,96,2273,17,20,1,28,3,Āsisitassa bhāvo āsisitattaṃ.
  6114. 376114,96,2273,21,28,1,54,6,Idāni tassā pavattiṭṭhānaṃ dassetuṃ {rūpāsā}tiādi vuttaṃ.
  6115. 376115,96,2273,29,43,1,96,13,Tattha āsisanavasena āsāti āsāya atthaṃ gahetvā rūpe āsā {rūpāsā}ti evaṃ navapi padāni veditabbāni.
  6116. 376116,96,2273,44,50,1,51,6,Ettha ca purimāni pañca pañcakāmaguṇavasena vuttāni.
  6117. 376117,96,2273,51,53,1,30,2,Parikkhāralobhavasena chaṭṭhaṃ.
  6118. 376118,96,2273,54,57,1,25,3,Taṃ visesato pabbajitānaṃ.
  6119. 376119,96,2273,58,64,1,49,5,Tato parāni tīṇi atittiyavatthuvasena gahaṭṭhānaṃ.
  6120. 376120,96,2273,65,72,1,52,7,Na hi tesaṃ dhanaputtajīvitehi aññaṃ piyataraṃ atthi.
  6121. 376121,96,2273,73,95,1,99,18,‘ Etaṃ mayhaṃ etaṃ mayhan’ ti vā‘ asukena me idaṃ dinnaṃ idaṃ dinnan’ ti vā evaṃ satte jappāpetīti jappā.
  6122. 376122,96,2273,96,101,1,39,5,Parato dve padāni upasaggena vaḍḍhitāni.
  6123. 376123,96,2273,102,111,1,65,8,Tato paraṃ aññenākārena vibhajituṃ āraddhattā puna {jappā}ti vuttaṃ.
  6124. 376124,96,2273,112,114,1,19,2,Jappanākāro jappanā.
  6125. 376125,96,2273,115,118,1,28,3,Jappitassa bhāvo jappitattaṃ.
  6126. 376126,96,2273,119,124,1,44,5,Punappunaṃ visaye lumpati ākaḍḍhatīti lolupo.
  6127. 376127,96,2273,125,128,1,24,3,Lolupassa bhāvo loluppaṃ.
  6128. 376128,96,2273,129,131,1,23,2,Loluppākāro loluppāyanā.
  6129. 376129,96,2273,132,135,1,38,3,Loluppasamaṅgino bhāvo loluppāyitattaṃ.
  6130. 376130,96,2274,2,21,1,125,14,"{Pucchañjikatā}ti yāya taṇhāya lābhaṭṭhānesu, pucchaṃ cālayamānā sunakhā viya, kampamānā vicaranti, taṃ tassā kampanataṇhāya nāmaṃ. "
  6131. 376131,96,2274,22,27,1,44,5,Sādhu manāpamanāpe visaye kāmetīti sādhukāmo.
  6132. 376132,96,2274,28,31,1,24,3,Tassa bhāvo sādhukamyatā.
  6133. 376133,96,2274,32,38,1,52,5,Mātā mātucchātiādike ayuttaṭṭhāne rāgoti adhammarāgo.
  6134. 376134,96,2274,39,44,1,51,5,Yuttaṭṭhānepi balavā hutvā uppannalobho visamalobho.
  6135. 376135,96,2274,45,75,1,144,16,"‘‘ Rāgo visaman’’ tiādivacanato( vibha.924) vā yuttaṭṭhāne vā ayuttaṭṭhāne vā uppanno chandarāgo adhammaṭṭhena‘ adhammarāgo’, visamaṭṭhena‘ visamalobho’ ti veditabbo. "
  6136. 376136,96,2275,2,5,1,34,3,Ārammaṇānaṃ nikāmanavasena nikanti.
  6137. 376137,96,2275,6,8,1,21,2,Nikāmanākāro nikāmanā.
  6138. 376138,96,2275,9,11,1,23,2,Patthanāvasena patthanā.
  6139. 376139,96,2275,12,14,1,21,2,Pihāyanavasena pihanā.
  6140. 376140,96,2275,15,18,1,27,3,Suṭṭhu patthanā sampatthanā.
  6141. 376141,96,2275,19,23,1,34,4,Pañcasu kāmaguṇesu taṇhā kāmataṇhā.
  6142. 376142,96,2275,24,27,1,30,3,Rūpārūpabhave taṇhā bhavataṇhā.
  6143. 376143,96,2275,28,32,1,42,4,Ucchedasaṅkhāte vibhave taṇhā vibhavataṇhā.
  6144. 376144,96,2275,33,37,1,40,4,Suddhe rūpabhavasmiṃyeva taṇhā rūpataṇhā.
  6145. 376145,96,2275,38,41,1,27,3,Arūpabhave taṇhā arūpataṇhā.
  6146. 376146,96,2275,42,45,1,37,3,Ucchedadiṭṭhisahagato rāgo diṭṭhirāgo.
  6147. 376147,96,2275,46,49,1,26,3,Nirodhe taṇhā nirodhataṇhā.
  6148. 376148,96,2275,50,53,1,20,3,Rūpe taṇhā rūpataṇhā.
  6149. 376149,96,2275,54,57,1,22,3,Sadde taṇhā saddataṇhā.
  6150. 376150,96,2275,58,61,1,28,3,Gandhataṇhādīsupi eseva nayo.
  6151. 376151,96,2275,62,64,1,20,2,Oghādayo vuttatthāva.
  6152. 376152,96,2276,2,5,1,31,3,Kusaladhamme āvaratīti āvaraṇaṃ.
  6153. 376153,96,2276,6,8,1,22,2,Chādanavasena chādanaṃ.
  6154. 376154,96,2276,9,13,1,36,4,Satte vaṭṭasmiṃ bandhatīti bandhanaṃ.
  6155. 376155,96,2276,14,20,1,59,6,Cittaṃ upagantvā kilissati saṃkiliṭṭhaṃ karotīti upakkileso.
  6156. 376156,96,2276,21,24,1,33,3,Thāmagataṭṭhena anusetīti anusayo.
  6157. 376157,96,2276,25,29,1,47,4,Uppajjamānā cittaṃ pariyuṭṭhātīti pariyuṭṭhānaṃ;
  6158. 376158,96,2276,30,35,1,49,5,uppajjituṃ appadānena kusalacāraṃ gaṇhātīti attho.
  6159. 376159,96,2276,36,56,1,87,11,‘‘ Corā magge pariyuṭṭhiṃsu dhuttā magge pariyuṭṭhiṃsū’’ tiādīsu( cūḷava.430) hi maggaṃ gaṇhiṃsūti attho.
  6160. 376160,96,2276,57,61,1,48,4,Evamidhāpi gahaṇaṭṭhena pariyuṭṭhānaṃ veditabbaṃ.
  6161. 376161,96,2276,62,66,1,34,4,Paliveṭhanaṭṭhena latā viyāti latā.
  6162. 376162,96,2276,67,87,1,63,9,‘‘ Latā ubbhijja tiṭṭhatī’’ ti( dha. pa.340) āgataṭṭhānepi ayaṃ taṇhā latāti vuttā.
  6163. 376163,96,2276,88,92,1,38,4,Vividhāni vatthūni icchatīti vevicchaṃ.
  6164. 376164,96,2276,93,97,1,34,3,Vaṭṭadukkhassa mūlanti dukkhamūlaṃ.
  6165. 376165,96,2276,98,102,1,41,4,Tasseva dukkhassa nidānanti dukkhanidānaṃ.
  6166. 376166,96,2276,103,108,1,42,5,Taṃ dukkhaṃ ito pabhavatīti dukkhappabhavo.
  6167. 376167,96,2276,109,113,1,31,4,Bandhanaṭṭhena pāso viyāti pāso.
  6168. 376168,96,2276,114,117,1,21,3,Mārassa pāso mārapāso.
  6169. 376169,96,2276,118,122,1,40,4,Duruggilanaṭṭhena baḷisaṃ viyāti baḷisaṃ.
  6170. 376170,96,2276,123,127,1,27,3,Mārassa baḷisaṃ mārabaḷisaṃ.
  6171. 376171,96,2276,128,144,1,120,14,"Taṇhābhibhūtā mārassa visayaṃ nātikkamanti, tesaṃ upari māro vasaṃ vattetīti iminā pariyāyena mārassa visayoti māravisayo . "
  6172. 376172,96,2276,145,149,1,36,4,Sandanaṭṭhena taṇhāva nadī taṇhānadī.
  6173. 376173,96,2276,150,154,1,44,4,Ajjhottharaṇaṭṭhena taṇhāva jālaṃ taṇhājālaṃ.
  6174. 376174,96,2276,155,168,1,119,12,"Yathā sunakhā gaddulabaddhā yadicchakaṃ nīyanti, evaṃ taṇhābaddhā sattāpīti daḷhabandhanaṭṭhena gaddulaṃ viyāti gaddulaṃ. "
  6175. 376175,96,2276,169,172,1,30,3,Taṇhāva gaddulaṃ taṇhāgaddulaṃ.
  6176. 376176,96,2276,173,177,1,44,4,Duppūraṇaṭṭhena taṇhāva samuddo taṇhāsamuddo.
  6177. 376177,96,2277,2,13,1,49,7,1066. Dosaniddese anatthaṃ me {acarī}ti avuḍḍhiṃ me akāsi.
  6178. 376178,96,2277,14,19,1,41,5,Iminā upāyena sabbapadesu attho veditabbo.
  6179. 376179,96,2277,20,88,1,359,49,"Aṭṭhāne vā pana {āghāto}ti akāraṇe kopo– ekacco hi‘ devo ativassatī’ ti kuppati,‘ na vassatī’ ti kuppati,‘ sūriyo tappatī’ ti kuppati,‘ na tappatī’ ti kuppati, vāte vāyantepi kuppati, avāyantepi kuppati, sammajjituṃ asakkonto bodhipaṇṇānaṃ kuppati, cīvaraṃ pārupituṃ asakkonto vātassa kuppati, upakkhalitvā khāṇukassa kuppati idaṃ sandhāya vuttaṃ– aṭṭhāne vā pana āghāto jāyatīti. "
  6180. 376180,96,2277,89,98,1,74,9,Tattha heṭṭhā navasu ṭhānesu satte ārabbha uppannattā kammapathabhedo hoti.
  6181. 376181,96,2277,99,106,1,63,7,Aṭṭhānāghāto pana saṅkhāresu uppanno kammapathabhedaṃ na karoti.
  6182. 376182,96,2277,107,112,1,42,5,Cittaṃ āghātento uppannoti cittassa āghāto.
  6183. 376183,96,2277,113,116,1,25,3,Tato balavataro paṭighāto.
  6184. 376184,96,2277,117,119,1,26,2,Paṭihaññanavasena paṭighaṃ.
  6185. 376185,96,2277,120,122,1,28,2,Paṭivirujjhatīti paṭivirodho.
  6186. 376186,96,2277,123,125,1,18,2,Kuppanavasena kopo.
  6187. 376187,96,2277,126,132,1,45,5,Pakopo {sampakopo}ti upasaggena padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  6188. 376188,96,2277,133,135,1,18,2,Dussanavasena doso.
  6189. 376189,96,2277,136,142,1,45,5,Padoso {sampadoso}ti upasaggena padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  6190. 376190,96,2277,143,150,1,56,5,"Cittassa {byāpattī}ti cittassa vipannatā, viparivattanākāro. "
  6191. 376191,96,2277,151,155,1,41,4,Manaṃ padūsayamāno uppajjatīti manopadoso.
  6192. 376192,96,2277,156,158,1,20,2,Kujjhanavasena kodho.
  6193. 376193,96,2277,159,161,1,21,2,Kujjhanākāro kujjhanā.
  6194. 376194,96,2277,162,165,1,30,3,Kujjhitassa bhāvo kujjhitattaṃ.
  6195. 376195,96,2278,2,10,1,65,7,Idāni akusalaniddese vuttanayaṃ dassetuṃ doso {dussanā}tiādi vuttaṃ.
  6196. 376196,96,2278,11,43,1,127,20,"Tasmā‘‘ yo evarūpo cittassa āghāto… pe… kujjhitattan’’ ti ca idha vutto,‘‘ doso dussanā’’ tiādinā nayena heṭṭhā vutto, ayaṃ vuccati dosoti. "
  6197. 376197,96,2278,44,47,1,24,3,Evamettha yojanā kātabbā.
  6198. 376198,96,2278,48,53,1,42,5,Evañhi sati punaruttidoso paṭisedhito hoti.
  6199. 376199,96,2278,54,60,1,56,4,Mohaniddeso amohaniddese vuttapaṭipakkhanayena veditabbo.
  6200. 376200,96,2278,61,66,1,54,5,Sabbākārena panesa vibhaṅgaṭṭhakathāyaṃ āvi bhavissati.
  6201. 376201,96,2279,2,22,1,102,15,1079. Tehi dhammehi ye dhammā {sahetukā}ti tehi hetudhammehi ye aññe hetudhammā vā nahetudhammā vā te sahetukā.
  6202. 376202,96,2279,23,26,1,24,3,Ahetukapadepi eseva nayo.
  6203. 376203,96,2279,27,42,1,80,14,"Ettha ca hetu hetuyeva ca hoti, tiṇṇaṃ vā dvinnaṃ vā ekato uppattiyaṃ sahetuko ca. "
  6204. 376204,96,2279,43,48,1,48,5,Vicikicchuddhaccasahagato pana moho hetu ahetuko.
  6205. 376205,96,2279,49,52,1,38,3,Hetusampayuttadukaniddesepi eseva nayo.
  6206. 376206,96,2280,2,17,1,103,11,1091. Saṅkhatadukaniddese purimaduke vuttaṃ asaṅkhatadhātuṃ sandhāya yo eva so {dhammo}ti ekavacananiddeso kato.
  6207. 376207,96,2280,18,29,1,114,11,Purimaduke pana bahuvacanavasena pucchāya uddhaṭattā ime dhammā appaccayāti pucchānusandhinayena bahuvacanaṃ kataṃ.
  6208. 376208,96,2280,30,36,1,42,5,Ime dhammā {sanidassanā}tiādīsupi eseva nayo.
  6209. 376209,96,2281,2,11,1,71,5,1101. Kenaci viññeyyadukaniddese {cakkhuviññeyyā}ti cakkhuviññāṇena vijānitabbā.
  6210. 376210,96,2281,12,15,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo.
  6211. 376211,96,2281,16,29,1,105,12,Ettha ca kenaci {viññeyyā}ti cakkhuviññāṇādīsu kenaci ekena cakkhuviññāṇena vā sotaviññāṇena vā vijānitabbā.
  6212. 376212,96,2281,30,41,1,78,10,Kenaci na {viññeyyā}ti teneva cakkhuviññāṇena vā sotaviññāṇena vā na vijānitabbā.
  6213. 376213,96,2281,42,69,1,147,23,‘ Evaṃ sante dvinnampi padānaṃ atthanānattato duko hotī’ ti heṭṭhā vuttattā‘ ye te dhammā cakkhuviññeyyā na te dhammā sotaviññeyyā’ ti ayaṃ duko na hoti.
  6214. 376214,96,2281,70,103,1,215,30,"Rūpaṃ pana cakkhuviññeyyaṃ saddo na cakkhuviññeyyoti imamatthaṃ gahetvā‘ ye te dhammā cakkhuviññeyyā na te dhammā sotaviññeyyā, ye vā pana te dhammā sotaviññeyyā na te dhammā cakkhuviññeyyā’ ti ayameko dukoti veditabbo. "
  6215. 376215,96,2281,104,113,1,78,9,Evaṃ ekekaindriyamūlake cattāro cattāro katvā vīsati dukā vibhattāti veditabbā.
  6216. 376216,96,2282,2,14,1,64,9,Kiṃ pana‘ manoviññāṇena kenaci viññeyyā kenaci na viññeyyā’ natthi?
  6217. 376217,96,2282,15,19,1,24,4,Tenettha dukā na vuttāti?
  6218. 376218,96,2282,20,27,1,41,6,"No natthi, vavatthānābhāvato pana na vuttā. "
  6219. 376219,96,2282,28,45,1,122,15,"Na hi, yathā cakkhuviññāṇena aviññeyyā evāti vavatthānaṃ atthi, evaṃ manoviññāṇenāpīti vavatthānābhāvato ettha dukā na vuttā. "
  6220. 376220,96,2282,46,56,1,70,9,Manoviññāṇena pana kenaci viññeyyā ceva aviññeyyā cāti ayamattho atthi.
  6221. 376221,96,2282,57,62,1,44,5,Tasmā so avuttopi yathālābhavasena veditabbo.
  6222. 376222,96,2282,63,75,1,111,12,Manoviññāṇanti hi saṅkhyaṃ gatehi kāmāvacaradhammehi kāmāvacaradhammā eva tāva kehici viññeyyā kehici aviññeyyā.
  6223. 376223,96,2282,76,82,1,62,6,Tehiyeva rūpāvacarādidhammāpi kehici viññeyyā kehici aviññeyyā.
  6224. 376224,96,2282,83,89,1,58,6,Rūpāvacarehipi kāmāvacarā kehici viññeyyā kehici aviññeyyā.
  6225. 376225,96,2282,90,97,1,56,6,Teheva rūpāvacarādayopi kehici viññeyyā kehici aviññeyyā.
  6226. 376226,96,2282,98,106,1,70,8,Arūpāvacarehi pana kāmāvacarā rūpāvacarā apariyāpannā ca neva viññeyyā.
  6227. 376227,96,2282,107,113,1,49,6,Arūpāvacarā pana kehici viññeyyā kehici aviññeyyā.
  6228. 376228,96,2282,114,120,1,40,6,Tepi ca kecideva viññeyyā keci aviññeyyā.
  6229. 376229,96,2282,121,125,1,43,4,Apariyāpannehi kāmāvacarādayo neva viññeyyā.
  6230. 376230,96,2282,126,134,1,73,8,Apariyāpannā pana nibbānena aviññeyyattā kehici viññeyyā kehici aviññeyyā.
  6231. 376231,96,2282,135,143,1,69,8,Tepi ca maggaphalānaṃ aviññeyyattā kecideva viññeyyā keci aviññeyyāti.
  6232. 376232,96,2283,2,10,1,47,5,1102. Āsavaniddese pañcakāmaguṇiko rāgo kāmāsavo nāma.
  6233. 376233,96,2283,11,20,1,102,9,Rūpārūpabhavesu chandarāgo jhānanikanti sassatadiṭṭhisahajāto rāgo bhavavasena patthanā bhavāsavo nāma.
  6234. 376234,96,2283,21,25,1,34,4,Dvāsaṭṭhi diṭṭhiyo diṭṭhāsavo nāma.
  6235. 376235,96,2283,26,31,1,39,5,Aṭṭhasu ṭhānesu aññāṇaṃ avijjāsavo nāma.
  6236. 376236,96,2283,32,40,1,74,8,Tattha tattha āgatesu pana āsavesu asammohatthaṃ ekavidhādibhedo veditabbo.
  6237. 376237,96,2283,41,48,1,63,7,Atthato hete cirapārivāsiyaṭṭhena āsavāti evaṃ ekavidhāva honti.
  6238. 376238,96,2283,49,69,1,103,11,Vinaye pana‘‘ diṭṭhadhammikānaṃ āsavānaṃ saṃvarāya samparāyikānaṃ āsavānaṃ paṭighātāyā’’ ti( pārā.39) duvidhena āgatā.
  6239. 376239,96,2283,70,98,1,92,12,"Suttante saḷāyatane tāva‘‘ tayome, āvuso, āsavā– kāmāsavo bhavāsavo avijjāsavo’’ ti( saṃ. ni.4.321) tividhena āgatā. "
  6240. 376240,96,2283,99,139,1,205,20,"Nibbedhikapariyāye‘‘ atthi, bhikkhave, āsavā nirayagamanīyā , atthi āsavā tiracchānayonigamanīyā, atthi āsavā pettivisayagamanīyā, atthi āsavā manussalokagamanīyā, atthi āsavā devalokagamanīyā’’ ti( a. ni.6.63) pañcavidhena āgatā. "
  6241. 376241,96,2283,140,142,1,26,2,Chakkanipāte āhuneyyasutte–
  6242. 376242,96,2283,143,189,1,211,27,"‘‘ atthi āsavā saṃvarā pahātabbā, atthi āsavā paṭisevanā pahātabbā, atthi āsavā adhivāsanā pahātabbā, atthi āsavā parivajjanā pahātabbā, atthi āsavā vinodanā pahātabbā, atthi āsavā bhāvanā pahātabbā’’ ti( a. ni.6.58) chabbidhena āgatā. "
  6243. 376243,96,2283,190,207,1,63,5,Sabbāsavapariyāye( ma. ni.1.14 ādayo)‘ dassanapahātabbehi’ saddhiṃ sattavidhena āgatā.
  6244. 376244,96,2283,208,213,1,48,5,Idha panete kāmāsavādibhedato catubbidhena āgatā.
  6245. 376245,96,2283,214,223,1,61,6,Tatrāyaṃ vacanattho– pañcakāmaguṇasaṅkhāte kāme āsavo‘ kāmāsavo’.
  6246. 376246,96,2283,224,235,1,73,9,Rūpārūpasaṅkhāte kammato ca upapattito ca duvidhepi bhave āsavo‘ bhavāsavo’.
  6247. 376247,96,2283,236,242,1,27,4,Diṭṭhi eva āsavo‘ diṭṭhāsavo’.
  6248. 376248,96,2283,243,248,1,25,3,Avijjāva āsavo‘ avijjāsavo’.
  6249. 376249,96,2284,2,9,1,27,3,1103. {Kāmesū}ti pañcasu kāmaguṇesu.
  6250. 376250,96,2284,10,20,1,72,7,"{Kāmacchando}ti kāmasaṅkhāto chando, na kattukamyatāchando, na dhammacchando. "
  6251. 376251,96,2284,21,27,1,52,6,Kāmanavasena rajjanavasena ca kāmoyeva rāgo kāmarāgo.
  6252. 376252,96,2284,28,35,1,54,6,Kāmanavasena nandanavasena ca kāmova nandīti kāmanandī.
  6253. 376253,96,2284,36,57,1,198,17,"Evaṃ sabbattha kāmatthaṃ viditvā taṇhāyanaṭṭhena kāmataṇhā, sinehanaṭṭhena kāmasineho, pariḍayhanaṭṭhena kāmapariḷāho, mucchanaṭṭhena kāmamucchā, gilitvā pariniṭṭhāpanaṭṭhena kāmajjhosānan ti veditabbaṃ. "
  6254. 376254,96,2284,58,68,1,65,9,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ aṭṭhahi padehi vibhatto kāmāsavo nāma vuccati.
  6255. 376255,96,2285,2,15,1,86,7,1104. Bhavesu {bhavachando}ti rūpārūpabhavesu bhavapatthanāvaseneva pavatto chando‘ bhavachando’.
  6256. 376256,96,2285,16,20,1,39,4,Sesapadānipi imināva nayena veditabbāni.
  6257. 376257,96,2286,2,12,1,60,6,1105. Sassato lokoti {vā}tiādīhi dasahākārehi diṭṭhippabhedova vutto.
  6258. 376258,96,2286,13,36,1,145,18,Tattha sassato {loko}ti ettha khandhapañcakaṃ lokoti gahetvā‘ ayaṃ loko nicco dhuvo sabbakāliko’ ti gaṇhantassa‘ sassatan’ ti gahaṇākārappavattā diṭṭhi.
  6259. 376259,96,2286,37,50,1,92,9,{Asassato}ti tameva lokaṃ‘ ucchijjati vinassatī’ ti gaṇhantassa ucchedagahaṇākārappavattā diṭṭhi.
  6260. 376260,96,2286,51,80,1,217,22,{Antavā}ti parittakasiṇalābhino‘ suppamatte vā sarāvamatte vā’ kasiṇe samāpannassa antosamāpattiyaṃ pavattitarūpārūpadhamme lokoti ca kasiṇaparicchedantena ca‘ antavā’ ti gaṇhantassa‘ antavā loko’ ti gahaṇākārappavattā diṭṭhi.
  6261. 376261,96,2286,81,85,1,39,4,Sā sassatadiṭṭhipi hoti ucchedadiṭṭhipi.
  6262. 376262,96,2286,86,110,1,192,19,Vipulakasiṇalābhino pana tasmiṃ kasiṇe samāpannassa antosamāpattiyaṃ pavattitarūpārūpadhamme lokoti ca kasiṇaparicchedantena ca‘ ananto’ ti gaṇhantassa‘ anantavā loko’ ti gahaṇākārappavattā diṭṭhi.
  6263. 376263,96,2286,111,116,1,39,4,"Sā sassatadiṭṭhipi hoti, ucchedadiṭṭhipi. "
  6264. 376264,96,2287,2,23,1,147,17,Taṃ jīvaṃ taṃ sarīran ti bhedanadhammassa sarīrasseva‘ jīvan’ ti gahitattā sarīre ucchijjamāne‘ jīvampi ucchijjatī’ ti ucchedagahaṇākārappavattā diṭṭhi.
  6265. 376265,96,2287,24,39,1,123,13,Dutiyapade sarīrato aññassa jīvassa gahitattā sarīre ucchijjamānepi‘ jīvaṃ na ucchijjatī’ ti sassatagahaṇākārappavattā diṭṭhi.
  6266. 376266,96,2287,40,48,1,55,7,Hoti tathāgato paraṃ {maraṇā}tiādīsu satto tathāgato nāma.
  6267. 376267,96,2287,49,56,1,52,7,So paraṃ maraṇā hotīti gaṇhato paṭhamā sassatadiṭṭhi.
  6268. 376268,96,2287,57,62,1,38,5,Na hotīti gaṇhato dutiyā ucchedadiṭṭhi.
  6269. 376269,96,2287,63,71,1,55,8,Hoti ca na ca hotīti gaṇhato tatiyā ekaccasassatadiṭṭhi.
  6270. 376270,96,2287,72,80,1,58,7,Neva hoti na {nahotī}ti gaṇhato catutthā amarāvikkhepadiṭṭhi.
  6271. 376271,96,2287,81,100,1,123,16,"Ime dhammā {āsavā}ti ime kāmāsavañca bhavāsavañca rāgavasena ekato katvā, saṅkhepato tayo, vitthārato cattāro dhammā āsavā nāma. "
  6272. 376272,96,2288,2,15,1,93,11,"Yo pana brahmānaṃ vimānakapparukkhaābharaṇesu chandarāgo uppajjati, so kāmāsavo hoti na hotīti? "
  6273. 376273,96,2288,16,18,1,7,2,Na hoti.
  6274. 376274,96,2288,19,20,1,5,1,Kasmā?
  6275. 376275,96,2288,21,25,1,43,4,Pañcakāmaguṇikassa rāgassa idheva pahīnattā.
  6276. 376276,96,2288,26,33,1,45,7,Hetugocchakaṃ pana patvā lobho hetu nāma hoti.
  6277. 376277,96,2288,34,38,1,45,4,Ganthagocchakaṃ patvā abhijjhākāyagantho nāma.
  6278. 376278,96,2288,39,45,1,44,6,Kilesagocchakaṃ patvā lobho kileso nāma hoti.
  6279. 376279,96,2288,46,53,1,48,7,Diṭṭhisahajāto pana rāgo kāmāsavo hoti na hotīti?
  6280. 376280,96,2288,54,56,1,7,2,Na hoti;
  6281. 376281,96,2288,57,60,1,20,3,diṭṭhirāgo nāma hoti.
  6282. 376282,96,2288,61,86,1,91,10,"Vuttañhetaṃ‘‘ diṭṭhirāgaratte purisapuggale dinnadānaṃ na mahapphalaṃ hoti, na mahānisaṃsan’’ ti ( paṭi. ma.1.129). "
  6283. 376283,96,2289,2,10,1,68,7,"Ime pana āsave kilesapaṭipāṭiyāpi āharituṃ vaṭṭati, maggapaṭipāṭiyāpi. "
  6284. 376284,96,2289,11,24,1,130,10,"Kilesapaṭipāṭiyā kāmāsavo anāgāmimaggena pahīyati, bhavāsavo arahattamaggena, diṭṭhāsavo sotāpattimaggena, avijjāsavo arahattamaggena. "
  6285. 376285,96,2289,25,37,1,118,10,"Maggapaṭipāṭiyā sotāpattimaggena diṭṭhāsavo pahīyati, anāgāmimaggena kāmāsavo, arahattamaggena bhavāsavo avijjāsavo cāti. "
  6286. 376286,96,2290,2,18,1,89,10,1121. Saṃyojanesu mānaniddese seyyohamasmīti {māno}ti uttamaṭṭhena‘ ahaṃ seyyo’ ti evaṃ uppannamāno.
  6287. 376287,96,2290,19,31,1,69,8,Sadisohamasmīti {māno}ti samasamaṭṭhena‘ ahaṃ sadiso’ ti evaṃ uppannamāno.
  6288. 376288,96,2290,32,43,1,63,8,Hīnohamasmīti {māno}ti lāmakaṭṭhena‘ ahaṃ hīno’ ti evaṃ uppannamāno.
  6289. 376289,96,2290,44,54,1,76,10,Evaṃ seyyamāno sadisamāno hīnamānoti ime tayo mānā tiṇṇaṃ janānaṃ uppajjanti.
  6290. 376290,96,2290,55,67,1,60,10,Seyyassāpi hi‘ ahaṃ seyyo sadiso hīno’ ti tayo mānā uppajjanti.
  6291. 376291,96,2290,68,71,1,21,2,"Sadisassāpi, hīnassāpi. "
  6292. 376292,96,2290,72,80,1,62,7,"Tattha seyyassa seyyamānova yāthāvamāno, itare dve ayāthāvamānā. "
  6293. 376293,96,2290,81,93,1,79,9,"Sadisassa sadisamānova… pe… hīnassa hīnamānova yāthāvamāno, itare dve ayāthāvamānā. "
  6294. 376294,96,2290,94,97,1,18,3,Iminā kiṃ kathitaṃ?
  6295. 376295,96,2290,98,103,1,38,5,Ekassa tayo mānā uppajjantīti kathitaṃ.
  6296. 376296,96,2290,104,113,1,88,9,Khuddakavatthuke pana paṭhamakamānabhājanīye eko māno tiṇṇaṃ janānaṃ uppajjatīti kathito.
  6297. 376297,96,2291,2,4,1,21,2,Mānakaraṇavasena māno.
  6298. 376298,96,2291,5,9,1,40,4,Maññanā maññitattan ti ākārabhāvaniddesā.
  6299. 376299,96,2291,10,12,1,19,2,Ussitaṭṭhena unnati.
  6300. 376300,96,2291,13,21,1,63,7,"Yassuppajjati taṃ puggalaṃ unnāmeti, ukkhipitvā ṭhapetīti unnamo. "
  6301. 376301,96,2291,22,24,1,21,2,Samussitaṭṭhena dhajo.
  6302. 376302,96,2291,25,29,1,49,4,Ukkhipanaṭṭhena cittaṃ sampaggaṇhātīti sampaggāho.
  6303. 376303,96,2291,30,35,1,42,5,Ketu vuccati bahūsu dhajesu accuggatadhajo.
  6304. 376304,96,2291,36,47,1,80,9,Mānopi punappunaṃ uppajjamāno aparāpare upādāya accuggataṭṭhena ketu viyāti‘ ketu’.
  6305. 376305,96,2291,48,55,1,50,6,"Ketuṃ icchatīti ketukamyaṃ, tassa bhāvo ketukamyatā. "
  6306. 376306,96,2291,56,62,1,26,5,"Sā pana cittassa, na attano. "
  6307. 376307,96,2291,63,65,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  6308. 376308,96,2291,66,72,1,23,3,‘ ketukamyatā cittassā’ ti.
  6309. 376309,96,2291,73,77,1,38,4,Mānasampayuttañhi cittaṃ ketuṃ icchati.
  6310. 376310,96,2291,78,82,1,26,4,Tassa ca bhāvo ketukamyatā;
  6311. 376311,96,2291,83,85,1,19,2,ketusaṅkhāto mānoti.
  6312. 376312,96,2292,2,23,1,148,14,1126. Issāniddese yā paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu {issā}ti yā etesu paresaṃ lābhādīsu‘ kiṃ iminā imesan’ ti parasampattikhiyyanalakkhaṇā issā.
  6313. 376313,96,2292,24,31,1,56,6,Tattha {lābho}ti cīvarādīnaṃ catunnaṃ paccayānaṃ paṭilābho.
  6314. 376314,96,2292,32,48,1,76,13,"Issukī hi puggalo parassa taṃ lābhaṃ khiyyati,‘ kiṃ imassa iminā’ ti na icchati. "
  6315. 376315,96,2292,49,56,1,61,6,{Sakkāro}ti tesaṃyeva paccayānaṃ sukatānaṃ sundarānaṃ paṭilābho.
  6316. 376316,96,2292,57,62,1,36,3,"{Garukāro}ti garukiriyā, bhāriyakaraṇaṃ. "
  6317. 376317,96,2292,63,67,1,29,4,Mānanan ti manena piyakaraṇaṃ.
  6318. 376318,96,2292,68,72,1,38,4,Vandanan ti pañcapatiṭṭhitena vandanaṃ.
  6319. 376319,96,2292,73,77,1,30,3,{Pūjanā}ti gandhamālādīhi pūjanā.
  6320. 376320,96,2292,78,80,1,19,2,Issāyanavasena issā.
  6321. 376321,96,2292,81,83,1,17,2,Issākāro issāyanā.
  6322. 376322,96,2292,84,86,1,26,2,Issāyitabhāvo issāyitattaṃ.
  6323. 376323,96,2292,87,90,1,27,3,Usūyā dīni issādivevacanāni.
  6324. 376324,96,2293,2,10,1,73,7,Imissā pana issāya khiyyanalakkhaṇaṃ āgārikenāpi anāgārikenāpi dīpetabbaṃ.
  6325. 376325,96,2293,11,28,1,128,17,Āgāriko hi ekacco kasivaṇijjādīsu aññatarena ājīvena attano purisakāraṃ nissāya bhaddakaṃ yānaṃ vā vāhanaṃ vā ratanaṃ vā labhati.
  6326. 376326,96,2293,29,36,1,48,7,Aparo tassa alābhatthiko tena lābhena na tussati.
  6327. 376327,96,2293,37,59,1,140,20,‘ Kadā nu kho esa imāya sampattiyā parihāyitvā kapaṇo hutvā carissatī’ ti cintetvā ekena kāraṇena tasmiṃ tāya sampattiyā parihīne attamano hoti.
  6328. 376328,96,2293,60,91,1,215,27,"Anāgārikopi eko issāmanako aññaṃ attano sutapariyattiādīni nissāya uppannalābhādisampattiṃ disvā‘ kadā nu kho eso imehi lābhādīhi parihāyissatī’ ti cintetvā, yadā taṃ ekena kāraṇena parihīnaṃ passati, tadā attamano hoti. "
  6329. 376329,96,2293,92,99,1,51,5,Evaṃ parasampattikhiyyanalakkhaṇā‘ issā’ ti veditabbā.
  6330. 376330,96,2294,2,15,1,99,8,1127. Macchariyaniddese vatthuto macchariyadassanatthaṃ‘ pañca macchariyāni āvāsamacchariyan’ tiādi vuttaṃ.
  6331. 376331,96,2294,16,20,1,41,4,Tattha āvāse macchariyaṃ āvāsamacchariyaṃ.
  6332. 376332,96,2294,21,24,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo.
  6333. 376333,96,2295,2,8,1,75,6,Āvāso nāma sakalārāmopi pariveṇampi ekovarakopi rattiṭṭhānadivāṭṭhānādīnipi.
  6334. 376334,96,2295,9,15,1,44,6,Tesu vasantā sukhaṃ vasanti paccaye labhanti.
  6335. 376335,96,2295,16,25,1,77,9,Eko bhikkhu vattasampannasseva pesalassa bhikkhuno tattha āgamanaṃ na icchati.
  6336. 376336,96,2295,26,34,1,35,5,Āgatopi‘ khippaṃ gacchatū’ ti cinteti.
  6337. 376337,96,2295,35,41,1,26,3,Idaṃ‘ āvāsamacchariyaṃ’ nāma.
  6338. 376338,96,2295,42,51,1,77,9,Bhaṇḍanakārakādīnaṃ pana tattha vāsaṃ anicchato āvāsamacchariyaṃ nāma na hoti.
  6339. 376339,96,2296,2,6,1,37,4,Kulan ti upaṭṭhākakulampi ñātikulampi.
  6340. 376340,96,2296,7,13,1,59,6,Tattha aññassa upasaṅkamanaṃ anicchato kulamacchariyaṃ hoti.
  6341. 376341,96,2296,14,22,1,68,8,Pāpapuggalassa pana upasaṅkamanaṃ anicchantopi maccharī nāma na hoti.
  6342. 376342,96,2296,23,28,1,37,5,So hi tesaṃ pasādabhedāya paṭipajjati.
  6343. 376343,96,2296,29,40,1,97,11,Pasādaṃ rakkhituṃ samatthasseva pana bhikkhuno tattha upasaṅkamanaṃ anicchanto maccharī nāma hoti.
  6344. 376344,96,2297,2,5,1,26,2,{Lābho}ti catupaccayalābhova.
  6345. 376345,96,2297,6,18,1,83,10,Taṃ aññasmiṃ sīlavanteyeva labhante‘ mā labhatū’ ti cintentassa lābhamacchariyaṃ hoti.
  6346. 376346,96,2297,19,55,1,228,28,"Yo pana saddhādeyyaṃ vinipāteti, aparibhogadupparibhogādivasena vināseti, pūtibhāvaṃ gacchantampi aññassa na deti, taṃ disvā‘ sace imaṃ esa na labheyya , añño sīlavā labheyya, paribhogaṃ gaccheyyā’ ti cintentassa macchariyaṃ nāma natthi. "
  6347. 376347,96,2298,2,6,1,36,4,Vaṇṇo nāma sarīravaṇṇopi guṇavaṇṇopi.
  6348. 376348,96,2298,7,21,1,88,12,Tattha sarīravaṇṇe maccharipuggalo‘ paro pāsādiko rūpavā’ ti vutte taṃ na kathetukāmo hoti.
  6349. 376349,96,2298,22,31,1,81,9,Guṇavaṇṇamaccharī sīlena dhutaṅgena paṭipadāya ācārena vaṇṇaṃ na kathetukāmo hoti.
  6350. 376350,96,2299,2,8,1,46,5,{Dhammo}ti pariyattidhammo ca paṭivedhadhammo ca.
  6351. 376351,96,2299,9,21,1,116,11,"Tattha ariyasāvakā paṭivedhadhammaṃ na maccharāyanti, attanā paṭividdhadhamme sadevakassa lokassa paṭivedhaṃ icchanti. "
  6352. 376352,96,2299,22,31,1,44,7,Taṃ pana paṭivedhaṃ‘ pare jānantū’ ti icchanti.
  6353. 376353,96,2299,32,37,1,48,5,Tantidhammeyeva pana dhammamacchariyaṃ nāma hoti.
  6354. 376354,96,2299,38,53,1,99,15,Tena samannāgato puggalo yaṃ guḷhaṃ ganthaṃ vā kathāmaggaṃ vā jānāti taṃ aññaṃ na jānāpetukāmo hoti.
  6355. 376355,96,2299,54,72,1,131,16,"Yo pana puggalaṃ upaparikkhitvā dhammānuggahena, dhammaṃ vā upaparikkhitvā puggalānuggahena na deti, ayaṃ dhammamaccharī nāma na hoti. "
  6356. 376356,96,2300,2,18,1,82,12,"Tattha ekacco puggalo lolo hoti, kālena samaṇo hoti, kālena brāhmaṇo, kālena nigaṇṭho. "
  6357. 376357,96,2300,19,45,1,165,22,"Yo hi bhikkhu‘ ayaṃ puggalo paveṇiāgataṃ tantiṃ saṇhaṃ sukhumaṃ dhammantaraṃ bhinditvā āluḷissatī’ ti na deti, ayaṃ puggalaṃ upaparikkhitvā dhammānuggahena na deti nāma . "
  6358. 376358,96,2300,46,74,1,174,24,"Yo pana‘ ayaṃ dhammo saṇho sukhumo, sacāyaṃ puggalo gaṇhissati aññaṃ byākaritvā attānaṃ āvikatvā nassissatī’ ti na deti, ayaṃ dhammaṃ upaparikkhitvā puggalānuggahena na deti nāma. "
  6359. 376359,96,2300,75,97,1,126,18,"Yo pana‘ sacāyaṃ imaṃ dhammaṃ gaṇhissati, amhākaṃ samayaṃ bhindituṃ samattho bhavissatī’ ti na deti, ayaṃ dhammamaccharī nāma hoti. "
  6360. 376360,96,2301,2,18,1,126,16,Imesu pañcasu macchariyesu āvāsamacchariyena tāva yakkho vā peto vā hutvā tasseva āvāsassa saṅkāraṃ sīsena ukkhipitvā vicarati.
  6361. 376361,96,2301,19,45,1,199,22,"Kulamacchariyena tasmiṃ kule aññesaṃ dānamānanādīni karonte disvā‘ bhinnaṃ vatidaṃ kulaṃ mamā’ ti cintayato lohitampi mukhato uggacchati, kucchivirecanampi hoti, antānipi khaṇḍākhaṇḍāni hutvā nikkhamanti. "
  6362. 376362,96,2301,46,65,1,158,19,Lābhamacchariyena saṅghassa vā gaṇassa vā santake lābhe maccharāyitvā puggalikaparibhogaṃ viya paribhuñjitvā yakkho vā peto vā mahāajagaro vā hutvā nibbattati.
  6363. 376363,96,2301,66,95,1,208,25,"Sarīravaṇṇaguṇavaṇṇamaccharena pariyattidhammamacchariyena ca attanova vaṇṇaṃ vaṇṇeti, paresaṃ vaṇṇe‘ kiṃ vaṇṇo eso’ ti taṃ taṃ dosaṃ vadanto pariyattidhammañca kassaci kiñci adento dubbaṇṇo ceva eḷamūgo ca hoti. "
  6364. 376364,96,2302,2,6,1,40,4,Apica āvāsamacchariyena lohagehe paccati.
  6365. 376365,96,2302,7,10,1,31,3,Kulamacchariyena appalābho hoti.
  6366. 376366,96,2302,11,14,1,40,3,Lābhamacchariyena gūthaniraye nibbattati.
  6367. 376367,96,2302,15,23,1,60,8,Vaṇṇamacchariyena bhave bhave nibbattassa vaṇṇo nāma na hoti.
  6368. 376368,96,2302,24,27,1,45,3,Dhammamacchariyena kukkuḷaniraye nibbattatīti.
  6369. 376369,96,2303,2,4,1,28,2,Maccharāyanavasena maccheraṃ.
  6370. 376370,96,2303,5,7,1,29,2,Maccharāyanākāro maccharāyanā.
  6371. 376371,96,2303,8,13,1,60,5,Maccharena ayitassa maccherasamaṅgino bhāvo maccharāyitattaṃ.
  6372. 376372,96,2303,14,28,1,86,12,‘ Mayhameva hontu mā aññassā’ ti sabbāpi attano sampattiyo byāpetuṃ na icchatīti viviccho.
  6373. 376373,96,2303,29,35,1,54,5,"Vivicchassa bhāvo vevicchaṃ, mudumacchariyassetaṃ nāmaṃ. "
  6374. 376374,96,2303,36,40,1,24,3,Kadariyo vuccati anādaro.
  6375. 376375,96,2303,41,44,1,21,3,Tassa bhāvo kadariyaṃ.
  6376. 376376,96,2303,45,47,1,29,2,Thaddhamacchariyassetaṃ nāmaṃ.
  6377. 376377,96,2303,48,56,1,62,8,Tena hi samannāgato puggalo parampi paresaṃ dadamānaṃ nivāreti.
  6378. 376378,96,2303,57,59,1,14,2,Vuttampi cetaṃ–
  6379. 376379,96,2304,2,7,1,42,4,"Kadariyo pāpasaṅkappo, micchādiṭṭhi anādaro; "
  6380. 376380,96,2305,2,17,1,40,4,"Dadamānaṃ nivāreti, yācamānāna bhojananti.( saṃ. ni.1.132); "
  6381. 376381,96,2306,2,10,1,64,7,Yācake disvā kaṭukabhāvena cittaṃ añcati saṅkocetīti kaṭukañcuko.
  6382. 376382,96,2306,11,14,1,25,3,Tassa bhāvo kaṭukañcukatā.
  6383. 376383,96,2306,15,21,1,46,5,Aparo nayo– kaṭukañcukatā vuccati kaṭacchuggāho.
  6384. 376384,96,2306,22,36,1,125,13,"Samatittikapuṇṇāya hi ukkhaliyā bhattaṃ gaṇhanto sabbatobhāgena saṅkuṭitena aggakaṭacchunā gaṇhāti, pūretvā gahetuṃ na sakkoti; "
  6385. 376385,96,2306,37,41,1,40,4,evaṃ maccharipuggalassa cittaṃ saṅkucati.
  6386. 376386,96,2306,42,60,1,119,13,"Tasmiṃ saṅkucite kāyopi tatheva saṅkucati, paṭikuṭati, paṭinivattati, na sampasāriyatīti maccheraṃ‘ kaṭukañcukatā’ ti vuttaṃ. "
  6387. 376387,96,2307,2,17,1,120,13,"Aggahitattaṃ {cittassā}ti paresaṃ upakārakaraṇe dānādinā ākārena yathā na sampasāriyati, evaṃ āvaritvā gahitabhāvo cittassa. "
  6388. 376388,96,2307,18,46,1,232,23,"Yasmā pana maccharipuggalo attano santakaṃ paresaṃ adātukāmo hoti parasantakaṃ gaṇhitukāmo, tasmā‘ idaṃ acchariyaṃ mayhameva hotu, mā aññassā’ ti pavattivasenassa attasampattinigūhanalakkhaṇatā attasampattiggahaṇalakkhaṇatā vā veditabbā. "
  6389. 376389,96,2307,47,51,1,37,4,Sesaṃ imasmiṃ gocchake uttānatthameva.
  6390. 376390,96,2308,2,9,1,76,7,Imāni pana saṃyojanāni kilesapaṭipāṭiyāpi āharituṃ vaṭṭati maggapaṭipāṭiyāpi.
  6391. 376391,96,2308,10,29,1,243,14,"Kilesapaṭipāṭiyā kāmarāgapaṭighasaṃyojanāni anāgāmimaggena pahīyanti, mānasaṃyojanaṃ arahattamaggena, diṭṭhivicikicchāsīlabbataparāmāsā sotāpattimaggena, bhavarāgasaṃyojanaṃ arahattamaggena, issāmacchariyāni sotāpattimaggena, avijjā arahattamaggena. "
  6392. 376392,96,2308,30,41,1,161,8,"Maggapaṭipāṭiyā diṭṭhivicikicchāsīlabbataparāmāsaissāmacchariyāni sotāpattimaggena pahīyanti, kāmarāgapaṭighā anāgāmimaggena, mānabhavarāgaavijjā arahattamaggenāti. "
  6393. 376393,96,2309,2,13,1,85,7,"1140. Ganthagocchake nāmakāyaṃ gantheti, cutipaṭisandhivasena vaṭṭasmiṃ ghaṭetīti kāyagantho. "
  6394. 376394,96,2309,14,25,1,122,11,Sabbaññubhāsitampi paṭikkhipitvā sassato loko idameva saccaṃ moghamaññanti iminā ākārena abhinivisatīti idaṃsaccābhiniveso.
  6395. 376395,96,2309,26,49,1,151,18,"Yasmā pana abhijjhākāmarāgānaṃ viseso atthi, tasmā abhijjhākāyaganthassa padabhājane‘‘ yo kāmesu kāmacchando kāmarāgo’’ ti avatvā yo rāgo sārāgotiādi vuttaṃ. "
  6396. 376396,96,2309,50,71,1,147,18,"Iminā yaṃ heṭṭhā vuttaṃ‘ brahmānaṃ vimānādīsu chandarāgo kāmāsavo na hoti, ganthagocchakaṃ patvā abhijjhākāyagantho hotī’ ti taṃ suvuttanti veditabbaṃ. "
  6397. 376397,96,2309,72,76,1,34,4,Parato kilesagocchakepi eseva nayo.
  6398. 376398,96,2309,77,110,1,211,24,"Ṭhapetvā sīlabbataparāmāsan ti idaṃ yasmā sīlabbataparāmāso‘ idameva saccan’ tiādinā ākārena nābhinivisati,‘ sīlena suddhī’ tiādinā eva pana abhinivisati, tasmā micchādiṭṭhibhūtampi taṃ paṭikkhipanto‘ ṭhapetvā’ ti āha. "
  6399. 376399,96,2310,2,12,1,79,6,1162. Nīvaraṇagocchakassa thinamiddhaniddese cittassa {akallatā}ti cittassa gilānabhāvo.
  6400. 376400,96,2310,13,17,1,28,4,Gilāno hi akallakoti vuccati.
  6401. 376401,96,2310,18,20,1,15,2,Vinayepi vuttaṃ–
  6402. 376402,96,2310,21,36,1,24,4,"‘‘ nāhaṃ, bhante, akallako’’ ti( pārā.151). "
  6403. 376403,96,2310,37,41,1,52,3,{Akammaññatā}ti cittagelaññasaṅkhātova akammaññatākāro.
  6404. 376404,96,2310,42,45,1,21,2,{Olīyanā}ti olīyanākāro.
  6405. 376405,96,2310,46,61,1,118,12,"Iriyāpathikacittañhi iriyāpathaṃ sandhāretuṃ asakkontaṃ, rukkhe vagguli viya, khīle laggitaphāṇitavārako viya ca, olīyati. "
  6406. 376406,96,2310,62,69,1,42,6,Tassa taṃ ākāraṃ sandhāya olīyanāti vuttaṃ.
  6407. 376407,96,2310,70,73,1,36,3,Dutiyapadaṃ upasaggavasena vaḍḍhitaṃ.
  6408. 376408,96,2310,74,78,1,36,4,Līnan ti avipphārikatāya paṭikuṭitaṃ.
  6409. 376409,96,2310,79,82,1,27,3,Itare dve ākārabhāvaniddesā.
  6410. 376410,96,2310,83,90,1,61,7,Thinan ti sappipiṇḍo viya avipphārikatāya ghanabhāvena ṭhitaṃ.
  6411. 376411,96,2310,91,94,1,22,2,{Thiyanā}ti ākāraniddeso.
  6412. 376412,96,2310,95,101,1,60,5,"Thiyitabhāvo thiyitattaṃ, avipphāravaseneva thaddhatāti attho. "
  6413. 376413,96,2311,2,10,1,45,3,1163. {Kāyassā}ti khandhattayasaṅkhātassa nāmakāyassa.
  6414. 376414,96,2311,11,16,1,43,4,Akallatā {akammaññatā}ti heṭṭhā vuttanayameva.
  6415. 376415,96,2311,17,23,1,40,6,Megho viya ākāsaṃ kāyaṃ onayhatīti onāho.
  6416. 376416,96,2311,24,27,1,31,3,Sabbatobhāgena onāho pariyonāho.
  6417. 376417,96,2311,28,31,1,39,3,Abbhantare samorundhatīti antosamorodho.
  6418. 376418,96,2311,32,51,1,142,18,"Yathā hi nagare rundhitvā gahite manussā bahi nikkhamituṃ na labhanti, evampi middhena samoruddhā dhammā vipphāravasena nikkhamituṃ na labhanti. "
  6419. 376419,96,2311,52,55,1,28,3,Tasmā antosamorodhoti vuttaṃ.
  6420. 376420,96,2311,56,58,1,17,2,Medhatīti middhaṃ;
  6421. 376421,96,2311,59,62,1,34,3,akammaññabhāvena vihiṃsatīti attho.
  6422. 376422,96,2311,63,66,1,21,3,Supanti tenāti soppaṃ.
  6423. 376423,96,2311,67,71,1,47,4,Akkhidalādīnaṃ pacalabhāvaṃ karotīti pacalāyikā.
  6424. 376424,96,2311,72,76,1,38,4,Supanā supitattan ti ākārabhāvaniddesā.
  6425. 376425,96,2311,77,86,1,67,9,Yaṃ pana tesaṃ purato soppapadaṃ tassa punavacane kāraṇaṃ vuttameva.
  6426. 376426,96,2311,87,99,1,117,12,Idaṃ vuccati thinamiddhanīvaraṇan ti idaṃ thinañca middhañca ekato katvā āvaraṇaṭṭhena thinamiddhanīvaraṇanti vuccati.
  6427. 376427,96,2311,100,109,1,109,9,Yaṃ yebhuyyena sekkhaputhujjanānaṃ niddāya pubbabhāgaaparabhāgesu uppajjati taṃ arahattamaggena samucchijjati.
  6428. 376428,96,2311,110,128,1,130,16,"Khīṇāsavānaṃ pana karajakāyassa dubbalabhāvena bhavaṅgotaraṇaṃ hoti, tasmiṃ asammisse vattamāne te supanti, sā nesaṃ niddā nāma hoti. "
  6429. 376429,96,2311,129,131,1,14,2,Tenāha bhagavā–
  6430. 376430,96,2311,132,164,1,142,17,"‘‘ abhijānāmi kho panāhaṃ, aggivessana, gimhānaṃ pacchime māse catugguṇaṃ saṅghāṭiṃ paññapetvā dakkhiṇena passena sato sampajāno niddaṃ okkamitā’’ ti( ma. ni.1.387). "
  6431. 376431,96,2311,165,175,1,94,9,"Evarūpo panāyaṃ karajakāyassa dubbalabhāvo na maggavajjho, upādinnakepi anupādinnakepi labbhati. "
  6432. 376432,96,2311,176,195,1,119,16,"Upādinnake labbhamāno yadā khīṇāsavo dīghamaggaṃ gato hoti, aññataraṃ vā pana kammaṃ katvā kilanto, evarūpe kāle labbhati. "
  6433. 376433,96,2311,196,200,1,46,4,Anupādinnake labbhamāno paṇṇapupphesu labbhati.
  6434. 376434,96,2311,201,217,1,137,13,"Ekaccānañhi rukkhānaṃ paṇṇāni sūriyātapena pasāriyanti rattiṃ paṭikuṭanti, padumapupphādīni sūriyātapena pupphanti, rattiṃ puna paṭikuṭanti . "
  6435. 376435,96,2311,218,225,1,51,7,Idaṃ pana middhaṃ akusalattā khīṇāsavānaṃ na hotīti.
  6436. 376436,96,2312,2,5,1,11,2,Tattha siyā–
  6437. 376437,96,2312,6,11,1,19,3,‘‘ na middhaṃ akusalaṃ.
  6438. 376438,96,2312,12,13,1,5,1,Kasmā?
  6439. 376439,96,2312,14,15,1,7,1,Rūpattā.
  6440. 376440,96,2312,16,18,1,17,2,Rūpañhi abyākataṃ.
  6441. 376441,96,2312,19,21,1,12,2,Idañca rūpaṃ.
  6442. 376442,96,2312,22,34,1,64,8,Tenevettha‘ kāyassa akallatā akammaññatā’ ti kāyaggahaṇaṃ katan’’ ti.
  6443. 376443,96,2312,35,47,1,85,9,"Yadi‘ kāyassā’ ti vuttamattenevetaṃ rūpaṃ, kāyapassaddhādayopi dhammā rūpameva bhaveyyuṃ."
  6444. 376444,96,2312,48,95,1,139,11,‘ Sukhañca kāyena paṭisaṃvedeti’( dha. sa.163; dī. ni.1.230)‘ kāyena ceva paramasaccaṃ sacchikarotī’ ti( ma. ni.2.183; a. ni.4.113) sukhapaṭisaṃvedanaparamatthasaccasacchikaraṇānipi rūpakāyeneva siyuṃ.
  6445. 376445,96,2312,96,104,1,39,6,Tasmā na vattabbametaṃ‘ rūpaṃ middhan’ ti.
  6446. 376446,96,2312,105,109,1,25,4,Nāmakāyo hettha kāyo nāma.
  6447. 376447,96,2312,110,121,1,52,8,"Yadi nāmakāyo, atha kasmā‘ soppaṃ pacalāyikā’ ti vuttaṃ? "
  6448. 376448,96,2312,122,130,1,40,7,"Na hi nāmakāyo supati, na ca pacalāyatīti."
  6449. 376449,96,2312,131,138,1,40,5,"‘ Liṅgādīni viya indriyassa, tassa phalattā. "
  6450. 376450,96,2312,139,161,1,186,19,"Yathā hi‘ itthiliṅgaṃ itthinimittaṃ itthikuttaṃ itthākappo’ ti imāni liṅgādīni itthindriyassa phalattā vuttāni, evaṃ imassāpi nāmakāyagelaññasaṅkhātassa middhassa phalattā soppādīni vuttāni. "
  6451. 376451,96,2312,162,167,1,27,5,Middhe hi sati tāni hontīti.
  6452. 376452,96,2312,168,181,1,84,10,"Phalūpacārena, middhaṃ arūpampi samānaṃ‘ soppaṃ pacalāyikā supanā supitattan’ ti vuttaṃ."
  6453. 376453,96,2313,2,15,1,107,12,‘ Akkhidalādīnaṃ pacalabhāvaṃ karotīti pacalāyikā’ ti vacanatthenāpi cāyamattho sādhitoyevāti na rūpaṃ middhaṃ.
  6454. 376454,96,2313,16,20,1,39,4,Onāhādīhipi cassa arūpabhāvo dīpitoyeva.
  6455. 376455,96,2313,21,31,1,61,8,Na hi rūpaṃ nāmakāyassa‘ onāho pariyonāho antosamorodho’ hotīti.
  6456. 376456,96,2313,32,38,1,33,5,‘ Nanu ca imināva kāraṇenetaṃ rūpaṃ?
  6457. 376457,96,2313,39,53,1,65,11,"Na hi arūpaṃ kassaci onāho, na pariyonāho, na antosamorodho hotī’ ti. "
  6458. 376458,96,2313,54,60,1,32,5,"Yadi evaṃ, āvaraṇampi na bhaveyya. "
  6459. 376459,96,2313,61,62,1,5,1,Tasmā.
  6460. 376460,96,2313,63,74,1,107,10,"Yathā kāmacchandādayo arūpadhammā āvaraṇaṭṭhena nīvaraṇā, evaṃ imassāpi onāhanādiatthena onāhāditā veditabbā. "
  6461. 376461,96,2313,75,107,1,91,11,Apica‘‘ pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe’’ ti( dī. ni.2.146; saṃ. ni.5.233) vacanatopetaṃ arūpaṃ.
  6462. 376462,96,2313,108,118,1,59,8,"Na hi rūpaṃ cittupakkileso, na paññāya dubbalīkaraṇaṃ hotīti. "
  6463. 376463,96,2314,2,6,1,13,3,Kasmā na hoti?
  6464. 376464,96,2314,7,9,1,11,2,Nanu vuttaṃ–
  6465. 376465,96,2315,2,36,1,139,16,"‘ ‘ Santi, bhikkhave, eke samaṇabrāhmaṇā suraṃ pivanti merayaṃ, surāmerayapānā appaṭiviratā, ayaṃ, bhikkhave, paṭhamo samaṇabrāhmaṇānaṃ upakkileso’’ ti( a. ni.4.50). "
  6466. 376466,96,2316,2,44,1,223,20,"Aparampi vuttaṃ‘‘ cha khome, gahapatiputta, ādīnavā surāmerayamajjapamādaṭṭhānānuyoge– sandiṭṭhikā dhanajāni, kalahappavaḍḍhanī, rogānaṃ āyatanaṃ, akittisañjananī, kopīnanidaṃsanī, paññāya dubbalīkaraṇītveva chaṭṭhaṃ padaṃ bhavatī’’ ti( dī. ni.3.248). "
  6467. 376467,96,2316,45,48,1,30,3,Paccakkhatopi cetaṃ siddhameva.
  6468. 376468,96,2316,49,69,1,140,17,"Yathā majje udaragate, cittaṃ saṃkilissati, paññā dubbalā hoti, tasmā majjaṃ viya middhampi cittasaṃkileso ceva paññāya dubbalīkaraṇañca siyāti. "
  6469. 376469,96,2316,70,73,1,19,2,"Na, paccayaniddesato. "
  6470. 376470,96,2316,74,140,1,281,42,"Yadi hi majjaṃ saṃkileso bhaveyya, so‘‘ ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese’’ ti( ma. ni.1.297) vā,‘‘ evameva kho, bhikkhave, pañcime cittassa upakkilesā, yehi upakkilesehi upakkiliṭṭhaṃ cittaṃ na ceva mudu hoti, na ca kammaniyaṃ, na ca pabhassaraṃ, pabhaṅgu ca, na ca sammā samādhiyati āsavānaṃ khayāya. "
  6471. 376471,96,2316,141,143,1,12,2,Katame pañca?
  6472. 376472,96,2316,144,173,1,87,11,"Kāmacchando, bhikkhave, cittassa upakkileso’’ ti( saṃ. ni.5.214) vā,‘‘ katame ca, bhikkhave, cittassa upakkilesā? "
  6473. 376473,96,2316,174,196,1,96,10,Abhijjhā visamalobho cittassa upakkileso’’ ti( ma. ni.1.71) vā– evamādīsu upakkilesaniddesesu niddesaṃ āgaccheyya.
  6474. 376474,96,2316,197,218,1,154,20,"Yasmā pana tasmiṃ pīte upakkilesā uppajjanti ye cittasaṃkilesā ceva paññāya ca dubbalīkaraṇā honti, tasmā taṃ tesaṃ paccayattā paccayaniddesato evaṃ vuttaṃ. "
  6475. 376475,96,2316,219,229,1,90,10,Middhaṃ pana sayameva cittassa saṃkileso ceva paññāya dubbalīkaraṇañcāti arūpameva middhaṃ.
  6476. 376476,96,2317,2,4,1,12,2,Kiñca bhiyyo?
  6477. 376477,96,2317,5,6,1,17,1,Sampayogavacanato.
  6478. 376478,96,2317,7,25,1,86,7,‘‘ Thinamiddhanīvaraṇaṃ avijjānīvaraṇena nīvaraṇañceva nīvaraṇasampayuttañcā’’ ti( dha. sa.1176) hi vuttaṃ.
  6479. 376479,96,2317,26,30,1,37,4,Tasmā sampayogavacanato nayidaṃ rūpaṃ.
  6480. 376480,96,2317,31,36,1,40,5,Na hi rūpaṃ sampayuttasaṅkhyaṃ labhatīti.
  6481. 376481,96,2317,37,39,1,11,2,Athāpi siyā–
  6482. 376482,96,2317,40,44,1,26,2,‘ yathālābhavasenetaṃ vuttaṃ.
  6483. 376483,96,2317,45,79,1,126,13,Yathā hi‘‘ sippisambukampi sakkharakathalampi macchagumbampi carantampi tiṭṭhantampī’’ ti( dī. ni.1.249; ma. ni.1.433) evaṃ ekato katvā yathālābhavasena vuttaṃ.
  6484. 376484,96,2317,80,89,1,74,8,"Sakkharakathalañhi tiṭṭhati yeva na carati, itaradvayaṃ tiṭṭhatipi caratipi. "
  6485. 376485,96,2317,90,113,1,163,16,"Evamidhāpi middhaṃ nīvaraṇameva, na sampayuttaṃ , thinaṃ nīvaraṇampi sampayuttampīti sabbaṃ ekato katvā yathālābhavasena‘‘ nīvaraṇañceva nīvaraṇasampayuttañcā’’ ti vuttaṃ. "
  6486. 376486,96,2317,114,127,1,89,11,"Middhaṃ pana yathā sakkharakathalaṃ tiṭṭhateva na carati, evaṃ nīvaraṇameva, na sampayuttaṃ. "
  6487. 376487,96,2317,128,131,1,24,3,Tasmā rūpameva middhanti.
  6488. 376488,96,2317,132,135,1,20,2,"Na, rūpabhāvāsiddhito. "
  6489. 376489,96,2317,136,142,1,53,6,Sakkharakathalañhi na caratīti vināpi suttena siddhaṃ.
  6490. 376490,96,2317,143,148,1,38,4,Tasmā tattha yathālābhavasenattho hotu .
  6491. 376491,96,2317,149,153,1,33,4,Middhaṃ pana rūpanti asiddhametaṃ.
  6492. 376492,96,2317,154,169,1,129,15,Na sakkā tassa iminā suttena rūpabhāvo sādhetunti middhassa rūpabhāvāsiddhito na idaṃ yathālābhavasena vuttanti arūpameva middhaṃ.
  6493. 376493,96,2318,2,4,1,12,2,Kiñca bhiyyo?
  6494. 376494,96,2318,5,9,1,23,2,‘ Cattattā’ tiādivacanato.
  6495. 376495,96,2318,10,68,1,311,34,"Vibhaṅgasmiñhi‘‘ vigatathinamiddhoti tassa thinamiddhassa cattattā vantattā muttattā pahīnattā paṭinissaṭṭhattā, tena vuccati vigatathinamiddho’’ ti( vibha.547) ca,‘‘ idaṃ cittaṃ imamhā thinamiddhā sodheti visodheti parisodheti moceti vimoceti parimoceti, tena vuccati thinamiddhā cittaṃ parisodheti’’ cāti( vibha.551)– evaṃ‘ cattattā’ tiādi vuttaṃ. "
  6496. 376496,96,2318,69,80,1,52,8,"Na ca‘ rūpaṃ’ evaṃ vuccati, tasmāpi arūpameva middhanti. "
  6497. 376497,96,2318,81,84,1,29,2,"Na, cittajassāsambhavavacanato. "
  6498. 376498,96,2318,85,91,1,45,5,Tividhañhi middhaṃ– cittajaṃ utujaṃ āhārajañca.
  6499. 376499,96,2318,92,107,1,112,14,"Tasmā yaṃ tattha cittajaṃ tassa vibhaṅge jhānacittehi asambhavo vutto, na arūpabhāvo sādhitoti rūpameva middhanti. "
  6500. 376500,96,2318,108,111,1,22,2,"Na, rūpabhāvāsiddhitova. "
  6501. 376501,96,2318,112,119,1,48,7,Middhassa hi rūpabhāve siddhe sakkā etaṃ laddhuṃ.
  6502. 376502,96,2318,120,123,1,31,3,Tattha cittajassāsambhavo vutto.
  6503. 376503,96,2318,124,131,1,41,7,So eva ca na sijjhatīti arūpameva middhaṃ.
  6504. 376504,96,2319,2,4,1,12,2,Kiñca bhiyyo?
  6505. 376505,96,2319,5,6,1,14,1,Pahānavacanato.
  6506. 376506,96,2319,7,22,1,84,10,"Bhagavatā hi‘‘ cha, bhikkhave, dhamme pahāya bhabbo paṭhamajjhānaṃ upasampajja viharituṃ; "
  6507. 376507,96,2319,23,25,1,10,2,katame cha?
  6508. 376508,96,2319,26,37,1,66,6,"Kāmacchandaṃ, byāpādaṃ, thinamiddhaṃ, uddhaccaṃ, kakkuccaṃ, vicikicchaṃ; "
  6509. 376509,96,2319,38,89,1,177,26,"kāmesu kho panassa ādīnavo sammapaññāya sudiṭṭho hotī’’ ti( a. ni.6.73) ca,‘‘ ime pañca nīvaraṇe pahāya balavatiyā paññāya attatthaṃ vā paratthaṃ vā ñassatī’’ ti( a. ni.5.51) ca ādīsu middhassāpi pahānaṃ vuttaṃ. "
  6510. 376510,96,2319,90,94,1,22,4,Na ca rūpaṃ pahātabbaṃ.
  6511. 376511,96,2319,95,96,1,7,1,Yathāha–
  6512. 376512,96,2319,97,123,1,125,14,"‘‘ rūpakkhandho abhiññeyyo, pariññeyyo, na pahātabbo, na bhāvetabbo na sacchikātabbo’’ ti( vibha.1031) imassāpi pahānavacanato arūpameva middhanti. "
  6513. 376513,96,2319,124,128,1,27,3,"Na, rūpassāpi pahānavacanato."
  6514. 376514,96,2319,129,160,1,44,7,"‘‘ Rūpaṃ, bhikkhave, na tumhākaṃ, taṃ pajahathā’’ ti( ma. ni.1.247; saṃ. ni.3.33). "
  6515. 376515,96,2319,161,166,1,36,5,Ettha hi rūpassāpi pahānaṃ vuttameva.
  6516. 376516,96,2319,167,169,1,20,2,Tasmā akāraṇametanti.
  6517. 376517,96,2319,170,174,1,19,3,"Na, aññathā vuttattā. "
  6518. 376518,96,2319,175,230,1,237,32,"Tasmiñhi sutte‘‘ yo, bhikkhave, rūpe chandarāgavinayo taṃ tattha pahānan’’ ti( saṃ. ni.3.25) evaṃ chandarāgappahānavasena rūpassa pahānaṃ vuttaṃ, na yathā‘‘ cha dhamme pahāya pañca nīvaraṇe pahāyā’’ ti evaṃ pahātabbameva vuttanti, aññathā vuttattā, na rūpaṃ middhaṃ. "
  6519. 376519,96,2319,231,257,1,146,20,"Tasmā yānetāni‘‘ so ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese’’ tiādīni suttāni vuttāni, etehi ceva aññehi ca suttehi arūpameva middhanti veditabbaṃ. "
  6520. 376520,96,2319,258,260,1,8,2,Tathā hi–
  6521. 376521,96,2320,2,14,1,73,9,"‘ ‘ Pañcime, bhikkhave, āvaraṇā nīvaraṇā cetaso ajjhāruhā paññāya dubbalīkaraṇā. "
  6522. 376522,96,2320,15,17,1,12,2,Katame pañca?
  6523. 376523,96,2320,18,159,1,545,57,"Kāmacchando, bhikkhave, āvaraṇo nīvaraṇo… pe… thinamiddhaṃ, bhikkhave, āvaraṇaṃ nīvaraṇaṃ cetaso ajjhāruhaṃ paññāya dubbalīkaraṇan’’ ti( saṃ. ni.5.220) ca,‘‘ thinamiddhanīvaraṇaṃ, bhikkhave, andhakaraṇaṃ acakkhukaraṇaṃ aññāṇakaraṇaṃ paññānirodhikaṃ vighātapakkhikaṃ anibbānasaṃvattanikan’’ ti( saṃ. ni.5.221) ca,‘‘ evameva kho, brāhmaṇa, yasmiṃ samaye thinamiddhapariyuṭṭhitena cetasā viharati thinamiddhaparetenā’’ ti( saṃ. ni.5.236) ca,‘‘ ayoniso, bhikkhave, manasikaroto anuppanno ceva kāmacchando uppajjati… pe… anuppannañceva thinamiddhaṃ uppajjatī’’ ti( saṃ. ni.5.216) ca,‘‘ kevalohāyaṃ, bhikkhave, akusalarāsi yadidaṃ pañca nīvaraṇā’’ ti( saṃ. ni.5.371) ca– "
  6524. 376524,96,2321,2,9,1,64,7,Evamādīni ca anekāni etassa arūpabhāvajotakāneva suttāni vuttāni.
  6525. 376525,96,2321,10,16,1,43,6,Yasmā cetaṃ arūpaṃ tasmā āruppepi uppajjati.
  6526. 376526,96,2321,17,20,1,33,3,Vuttañhetaṃ mahāpakaraṇe paṭṭhāne–
  6527. 376527,96,2321,21,60,1,189,20,"‘‘ nīvaraṇaṃ dhammaṃ paṭicca nīvaraṇo dhammo uppajjati, na purejātapaccayā’’ ti etassa vibhaṅge‘‘ āruppe kāmacchandanīvaraṇaṃ paṭicca thinamiddhaṃ… uddhaccaṃ avijjānīvaraṇan’’ ti( paṭṭhā.3.8.8) sabbaṃ vitthāretabbaṃ. "
  6528. 376528,96,2321,61,66,1,53,5,Tasmā sanniṭṭhānamettha gantabbaṃ arūpameva middhanti.
  6529. 376529,96,2322,2,12,1,82,6,1166. Kukkuccaniddese akappiye {kappiyasaññitā}tiādīni mūlato kukkuccadassanatthaṃ vuttāni.
  6530. 376530,96,2322,13,33,1,150,16,"Evaṃsaññitāya hi kate vītikamme, niṭṭhite vatthujjhācāre, puna sañjātasatinopi‘ duṭṭhu mayā katan’ ti evaṃ anutappamānassa pacchānutāpavasenetaṃ uppajjati. "
  6531. 376531,96,2322,34,44,1,62,8,Tena taṃ mūlato dassetuṃ‘ akappiye kappiyasaññitā’ tiādi vuttaṃ.
  6532. 376532,96,2322,45,63,1,156,14,"Tattha akappiyabhojanaṃ kappiyasaññī hutvā paribhuñjati, akappiyamaṃsaṃ kappiyamaṃsasaññī hutvā, acchamaṃsaṃ sūkaramaṃsanti, dīpimaṃsaṃ vā migamaṃsanti khādati; "
  6533. 376533,96,2322,64,86,1,156,16,"kāle vītivatte kālasaññāya, pavāretvā appavāritasaññāya, pattasmiṃ raje patite paṭiggahitasaññāya bhuñjati– evaṃ‘ akappiye kappiyasaññāya’ vītikkamaṃ karoti nāma. "
  6534. 376534,96,2322,87,103,1,127,13,"Sūkaramaṃsaṃ pana acchamaṃsasaññāya khādamāno, kāle ca vikālasaññāya bhuñjamāno‘ kappiye akappiyasaññitāya’ vītikkamaṃ karoti nāma. "
  6535. 376535,96,2322,104,122,1,144,15,"Anavajjaṃ pana kiñcideva vajjasaññitāya, vajjañca anavajjasaññitāya karonto‘ anavajje vajjasaññāya vajje ca anavajjasaññāya’ vītikkamaṃ karoti nāma. "
  6536. 376536,96,2322,123,163,1,230,30,"Yasmā panetaṃ‘‘ akataṃ vata me kalyāṇaṃ, akataṃ kusalaṃ, akataṃ bhīruttāṇaṃ, kataṃ pāpaṃ, kataṃ luddaṃ, kataṃ kibbisan’’ ti evaṃ anavajje vajjasaññitāyapi kate vītikkame uppajjati, tasmāssa aññampi vatthuṃ anujānanto yaṃ evarūpan tiādimāha. "
  6537. 376537,96,2323,2,6,1,34,3,Tattha kukkuccapadaṃ vuttatthameva.
  6538. 376538,96,2323,7,9,1,29,2,Kukkuccāyanākāro kukkuccāyanā.
  6539. 376539,96,2323,10,14,1,42,4,Kukkuccena ayitassa bhāvo kukkuccāyitattaṃ.
  6540. 376540,96,2323,15,27,1,93,9,Cetaso {vippaṭisāro}ti ettha katākatassa sāvajjānavajjassa vā abhimukhagamanaṃ‘ vippaṭisāro’ nāma.
  6541. 376541,96,2323,28,53,1,128,21,"Yasmā pana so kataṃ vā pāpaṃ akataṃ na karoti, akataṃ vā kalyāṇaṃ kataṃ na karoti, tasmā virūpo kucchito vā paṭisāroti‘ vippaṭisāro’. "
  6542. 376542,96,2323,54,66,1,68,9,"So pana cetaso, na sattassāti ñāpanatthaṃ‘ cetaso’ vippaṭisāroti vuttaṃ. "
  6543. 376543,96,2323,67,69,1,23,2,Ayamassa sabhāvaniddeso.
  6544. 376544,96,2323,70,83,1,109,11,"Uppajjamānaṃ pana kukkuccaṃ āraggamiva kaṃsapattaṃ manaṃ vilikhamānameva uppajjati, tasmā {manovilekho}ti vuttaṃ. "
  6545. 376545,96,2323,84,86,1,21,2,Ayamassa kiccaniddeso.
  6546. 376546,96,2323,87,119,1,183,22,"Yaṃ pana vinaye‘‘ atha kho āyasmā sāriputto bhagavatā paṭikkhittaṃ anuvasitvā anuvasitvā āvasathapiṇḍaṃ paribhuñjitun’’ ti kukkuccāyanto na paṭiggahesīti( pāci.204) kukkuccaṃ āgataṃ, na taṃ nīvaraṇaṃ. "
  6547. 376547,96,2323,120,133,1,58,11,Na hi arahato‘ duṭṭhu mayā idaṃ katan’ ti evaṃ anutāpo atthi.
  6548. 376548,96,2323,134,145,1,89,9,Nīvaraṇapatirūpakaṃ panetaṃ‘ kappati na kappatī’ ti vīmaṃsanasaṅkhātaṃ vinayakukkuccaṃ nāma.
  6549. 376549,96,2324,2,32,1,210,21,"1176.‘‘ Katame dhammā nīvaraṇā ceva nīvaraṇasampayuttā cā’’ ti padassa niddese yasmā thinamiddhaṃ aññamaññaṃ na vijahati, tasmā thinamiddhanīvaraṇaṃ avijjānīvaraṇena nīvaraṇañceva {nīvaraṇasampayuttañcā}ti abhinditvā vuttaṃ. "
  6550. 376550,96,2324,33,48,1,110,14,"Yasmā pana uddhacce satipi kukkuccassa abhāvā kukkuccena vināpi uddhaccaṃ uppajjati, tasmā taṃ bhinditvā vuttaṃ. "
  6551. 376551,96,2324,49,59,1,61,9,"Yañca yena sampayogaṃ na gacchati, taṃ na yojitanti veditabbaṃ. "
  6552. 376552,96,2325,2,11,1,71,7,Ime pana nīvaraṇe kilesapaṭipāṭiyāpi āharituṃ vaṭṭati maggapaṭipāṭiyāpi.
  6553. 376553,96,2325,12,25,1,156,10,"Kilesapaṭipāṭiyā kāmacchandabyāpādā anāgāmimaggena pahīyanti, thinamiddhuddhaccāni arahattamaggena, kukkuccavicikicchā sotāpattimaggena, avijjā arahattamaggena. "
  6554. 376554,96,2325,26,36,1,137,8,"Maggapaṭipāṭiyā sotāpattimaggena kukkuccavicikicchā pahīyanti, anāgāmimaggena kāmacchandabyāpādā, arahattamaggena thinamiddhuddhaccāvijjāti. "
  6555. 376555,96,2326,2,14,1,71,7,1182. Parāmāsagocchake te dhamme {ṭhapetvā}ti pucchāsabhāgena bahuvacanaṃ kataṃ.
  6556. 376556,96,2327,2,15,1,98,10,1219. Upādānaniddese vatthusaṅkhātaṃ kāmaṃ upādiyatīti kāmupādānaṃ kāmo ca so upādānañcātipi kāmupādānaṃ.
  6557. 376557,96,2327,16,19,1,25,3,Upādānan ti daḷhaggahaṇaṃ.
  6558. 376558,96,2327,20,26,1,53,6,Daḷhattho hi ettha upasaddo upāyāsaupakaṭṭhādīsu viya.
  6559. 376559,96,2327,27,33,1,45,6,Tathā diṭṭhi ca sā upādānañcāti diṭṭhupādānaṃ.
  6560. 376560,96,2327,34,37,1,33,3,Diṭṭhiṃ upādiyatīti diṭṭhupādānaṃ.
  6561. 376561,96,2327,38,59,1,72,10,‘ Sassato attā ca loko cā’ tiādīsu( dī. ni.1.31) hi purimadiṭṭhiṃ uttaradiṭṭhi upādiyahi.
  6562. 376562,96,2327,60,64,1,45,4,Tathā sīlabbataṃ upādiyatīti sīlabbatupādānaṃ.
  6563. 376563,96,2327,65,69,1,48,4,Sīlabbatañca taṃ upādānañcātipi sīlabbatupādānaṃ.
  6564. 376564,96,2327,70,80,1,66,8,Gosīlagovatādīni hi‘ evaṃ suddhī’ ti abhinivesato sayameva upādānāni.
  6565. 376565,96,2327,81,88,1,26,4,"Tathā, vadanti etenāti‘ vādo’; "
  6566. 376566,96,2327,89,94,1,27,3,upādiyanti etenāti‘ upādānaṃ’.
  6567. 376567,96,2327,95,100,1,25,4,"Kiṃ vadanti, upādiyanti vā? "
  6568. 376568,96,2327,101,102,1,7,1,Attānaṃ.
  6569. 376569,96,2327,103,106,1,34,3,Attano vādupādānaṃ attavādupādānaṃ;
  6570. 376570,96,2327,107,116,1,63,7,‘ attavādamattameva vā attā’ ti upādiyanti etenāti attavādupādānaṃ.
  6571. 376571,96,2328,2,14,1,73,8,1220. Yo kāmesu {kāmacchando}ti etthāpi vatthukāmāva anavasesato kāmāti adhippetā.
  6572. 376572,96,2328,15,24,1,78,9,Tasmā vatthukāmesu kāmacchando idha kāmupādānanti anāgāminopi taṃ siddhaṃ hoti.
  6573. 376573,96,2328,25,29,1,49,4,Pañcakāmaguṇavatthuko panassa kāmarāgova natthīti.
  6574. 376574,96,2329,2,9,1,36,4,1221. Diṭṭhupādānaniddese natthi dinnan ti.
  6575. 376575,96,2329,10,19,1,52,8,"Dinnaṃ nāma atthi, sakkā kassaci kiñci dātunti jānāti; "
  6576. 376576,96,2329,20,26,1,44,6,dinnassa pana phalaṃ vipāko natthīti gaṇhāti.
  6577. 376577,96,2329,27,30,1,17,3,Natthi yiṭṭhan ti.
  6578. 376578,96,2329,31,34,1,24,3,Yiṭṭhaṃ vuccati mahāyāgo.
  6579. 376579,96,2329,35,39,1,26,4,Taṃ yajituṃ sakkāti jānāti;
  6580. 376580,96,2329,40,46,1,45,6,yiṭṭhassa pana phalaṃ vipāko natthīti gaṇhāti.
  6581. 376581,96,2329,47,51,1,40,4,Natthi hutan ti āhunapāhunamaṅgalakiriyā.
  6582. 376582,96,2329,52,56,1,24,4,Taṃ kātuṃ sakkāti jānāti;
  6583. 376583,96,2329,57,64,1,41,6,tassa pana phalaṃ vipāko natthīti gaṇhāti.
  6584. 376584,96,2329,65,74,1,73,8,"Natthi, sukatadukkaṭānan ti ettha dasa kusalakammapathā sukatakammāni nāma. "
  6585. 376585,96,2329,75,80,1,42,4,Dasa akusalakammapathā dukkaṭakammāni nāma.
  6586. 376586,96,2329,81,90,1,60,8,Tesaṃ atthibhāvaṃ jānāti phalaṃ vipāko pana natthīti gaṇhāti.
  6587. 376587,96,2329,91,101,1,61,9,Natthi ayaṃ {loko}ti paraloke ṭhito imaṃ lokaṃ natthīti gaṇhāti.
  6588. 376588,96,2329,102,111,1,60,8,Natthi {paraloko}ti idha loke ṭhito paralokaṃ natthīti gaṇhāti.
  6589. 376589,96,2329,112,128,1,111,14,"Natthi mātā natthi {pitā}ti mātāpitūnaṃ atthibhāvaṃ jānāti, tesu katapaccayena koci phalaṃ vipāko natthīti gaṇhāti. "
  6590. 376590,96,2329,129,137,1,68,7,Natthi sattā {opapātikā}ti cavanakaupapajjanakā sattā natthīti gaṇhāti.
  6591. 376591,96,2329,138,148,1,104,9,Sammaggatā sammā {paṭipannā}ti anulomapaṭipadaṃ paṭipannā dhammikasamaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ natthīti gaṇhāti.
  6592. 376592,96,2329,149,173,1,186,23,Ye imañca lokaṃ parañca lokaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā {pavedentī}ti imañca lokaṃ parañca lokaṃ attanāva abhivisiṭṭhena ñāṇena ñatvā pavedanasamattho sabbaññū buddho nāma natthīti gaṇhāti.
  6593. 376593,96,2330,2,9,1,74,7,Imāni pana upādānāni kilesapaṭipāṭiyāpi āharituṃ vaṭṭati maggapaṭipāṭiyāpi.
  6594. 376594,96,2330,10,19,1,81,8,"Kilesapaṭipāṭiyā kāmupādānaṃ catūhi maggehi pahīyati, sesāni tīṇi sotāpattimaggena. "
  6595. 376595,96,2330,20,28,1,88,7,"Maggapaṭipāṭiyā sotāpattimaggena diṭṭhupādānādīni pahīyanti, catūhi maggehi kāmupādānanti. "
  6596. 376596,96,2331,2,9,1,40,4,1235. Kilesagocchake kilesā eva kilesavatthūni.
  6597. 376597,96,2331,10,20,1,68,8,Vasanti vā ettha akhīṇāsavā sattā lobhādīsu patiṭṭhitattāti‘ vatthūni’.
  6598. 376598,96,2331,21,31,1,65,8,Kilesā ca te tappatiṭṭhānaṃ sattānaṃ vatthūni cāti‘ kilesavatthūni’.
  6599. 376599,96,2331,32,47,1,119,12,"Yasmā cettha anantarapaccayādibhāvena uppajjamānā kilesāpi vasanti eva nāma, tasmā kilesānaṃ vatthūnītipi‘ kilesavatthūni’. "
  6600. 376600,96,2332,2,8,1,19,3,1236. Tattha katamo lobho?
  6601. 376601,96,2332,9,24,1,126,14,Yo rāgo {sārāgo}ti ayaṃ pana lobho hetugocchake ganthagocchake imasmiṃ kilesagocchaketi tīsu ṭhānesu atirekapadasatena niddiṭṭho.
  6602. 376602,96,2332,25,30,1,80,5,Āsavasaṃyojanaoghayoganīvaraṇaupādānagocchakesu aṭṭhahi aṭṭhahi padehi niddiṭṭho.
  6603. 376603,96,2332,31,41,1,116,10,Svāyaṃ atirekapadasatena niddiṭṭhaṭṭhānepi aṭṭhahi aṭṭhahi padehi niddiṭṭhaṭṭhānepi nippadesatova gahitoti veditabbo.
  6604. 376604,96,2332,42,51,1,93,7,Tesu hetuganthanīvaraṇaupādānakilesagocchakesu catumaggavajjhā taṇhā ekeneva koṭṭhāsena ṭhitā.
  6605. 376605,96,2332,52,58,1,67,6,Āsavasaṃyojanaoghayogesu catumaggavajjhāpi dve koṭṭhāsā hutvā ṭhitā.
  6606. 376606,96,2332,59,60,1,6,1,Kathaṃ?
  6607. 376607,96,2332,61,76,1,135,12,"Āsavesu kāmāsavo bhavāsavoti, saṃyojanesu kāmarāgasaṃyojanaṃ bhavarāgasaṃyojananti, oghesu kāmogho bhavoghoti, yogesu kāmayogo bhavayogoti. "
  6608. 376608,96,2333,2,9,1,79,7,Imāni pana kilesavatthūni kilesapaṭipāṭiyāpi āharituṃ vaṭṭati maggapaṭipāṭiyāpi.
  6609. 376609,96,2333,10,28,1,151,13,"Kilesapaṭipāṭiyā lobho catūhi maggehi pahīyati, doso anāgāmimaggena, mohamānā arahattamaggena, diṭṭhivicikicchā sotāpattimaggena, thinādīni arahattamaggena. "
  6610. 376610,96,2333,29,40,1,108,9,"Maggapaṭipāṭiyā sotāpattimaggena diṭṭhivicikicchā pahīyanti, anāgāmimaggena doso, arahattamaggena sesā sattāti. "
  6611. 376611,96,2334,2,9,1,42,3,1287. Kāmāvacaraniddese {heṭṭhato}ti heṭṭhābhāgena.
  6612. 376612,96,2334,10,26,1,102,14,"Avīcinirayan ti vā aggijālānaṃ vā sattānaṃ vā dukkhavedanāya vīci, antaraṃ, chiddaṃ ettha natthīti avīci. "
  6613. 376613,96,2334,27,32,1,39,5,Sukhasaṅkhāto ayo ettha natthīti nirayo.
  6614. 376614,96,2334,33,36,1,40,3,Niratiatthenapi nirassādatthenapi nirayo.
  6615. 376615,96,2334,37,45,1,59,7,Pariyantaṃ {karitvā}ti taṃ avīcisaṅkhātaṃ nirayaṃ antaṃ katvā.
  6616. 376616,96,2334,46,49,1,22,2,{Uparito}ti uparibhāgena.
  6617. 376617,96,2334,50,58,1,85,7,{Paranimmitavasavattideve}ti paranimmitesu kāmesu vasaṃ vattanato evaṃladdhavohāre deve.
  6618. 376618,96,2334,59,64,1,31,4,Anto {karitvā}ti anto pakkhipitvā.
  6619. 376619,96,2334,65,72,1,37,6,Yaṃ etasmiṃ {antare}ti ye etasmiṃ okāse.
  6620. 376620,96,2334,73,93,1,129,16,"{Etthāvacarā}ti iminā yasmā etasmiṃ antare aññepi caranti kadāci katthaci sambhavato, tasmā tesaṃ asaṅgaṇhanatthaṃ‘ avacarā’ ti vuttaṃ. "
  6621. 376621,96,2334,94,116,1,162,20,"Tena ye etasmiṃ antare ogāḷhā hutvā caranti sabbattha sadā ca sambhavato, adhobhāge caranti avīcinirayassa heṭṭhā bhūtupādāyapavattibhāvena, tesaṃ saṅgaho kato hoti. "
  6622. 376622,96,2334,117,125,1,54,7,"Te hi avagāḷhāva caranti, adhobhāgeva carantīti avacarā. "
  6623. 376623,96,2334,126,150,1,164,21,"Ettha {pariyāpannā}ti iminā pana yasmā ete etthāvacarā aññatthāpi avacaranti, na pana tattha pariyāpannā honti, tasmā tesaṃ aññatthāpi avacarantānaṃ pariggaho kato hoti. "
  6624. 376624,96,2334,151,163,1,102,10,Idāni te ettha pariyāpannadhamme rāsisuññatapaccayabhāvato ceva sabhāvato ca dassento {khandhā}tiādimāha.
  6625. 376625,96,2335,2,11,1,74,5,1289. Rūpāvacaraniddese brahmalokan ti paṭhamajjhānabhūmisaṅkhātaṃ brahmaṭṭhānaṃ.
  6626. 376626,96,2335,12,16,1,53,4,Sesamettha kāmāvacaraniddese vuttanayeneva veditabbaṃ.
  6627. 376627,96,2335,17,32,1,130,12,"Samāpannassa {vā}tiādīsu paṭhamapadena kusalajjhānaṃ vuttaṃ, dutiyena vipākajjhānaṃ, vuttaṃ tatiyena kiriyajjhānaṃ vuttanti veditabbaṃ. "
  6628. 376628,96,2336,2,11,1,82,5,1291. Arūpāvacaraniddese {ākāsānañcāyatanūpage}ti ākāsānañcāyatanasaṅkhātaṃ bhavaṃ upagate.
  6629. 376629,96,2336,12,15,1,23,3,Dutiyapadepi eseva nayo.
  6630. 376630,96,2336,16,20,1,37,4,Sesaṃ heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  6631. 376631,96,2337,2,22,1,117,14,"1301. Saraṇadukaniddese yvāyaṃ tīsu akusalamūlesu moho, so lobhasampayutto ca lobhena saraṇo, dosasampayutto ca dosena saraṇo. "
  6632. 376632,96,2337,23,35,1,149,12,Vicikicchuddhaccasampayutto pana moho diṭṭhisampayuttena ceva rūparāgaarūparāgasaṅkhātena ca rāgaraṇena pahānekaṭṭhabhāvato saraṇo sarajoti veditabbo.
  6633. 376633,96,2338,2,2,1,27,1,Suttantikadukanikkhepakathā
  6634. 376634,96,2339,2,20,1,150,15,1303. Suttantikadukesu mātikākathāyaṃ atthato vivecitattā yāni ca nesaṃ niddesapadāni tesampi heṭṭhā vuttanayeneva suviññeyyattā yebhuyyena uttānatthāni eva.
  6635. 376635,96,2339,21,34,1,104,12,Idaṃ panettha visesamattaṃ– vijjūpamaduke tāva cakkhumā kira puriso meghandhakāre rattiṃ maggaṃ paṭipajji.
  6636. 376636,96,2339,35,40,1,36,5,Tassa andhakāratāya maggo na paññāyi.
  6637. 376637,96,2339,41,45,1,40,4,Vijju niccharitvā andhakāraṃ viddhaṃsesi.
  6638. 376638,96,2339,46,51,1,42,5,Athassa andhakāravigamā maggo pākaṭo ahosi.
  6639. 376639,96,2339,52,56,1,31,4,So dutiyampi gamanaṃ abhinīhari.
  6640. 376640,96,2339,57,60,1,27,3,Dutiyampi andhakāro otthari.
  6641. 376641,96,2339,61,64,1,16,3,Maggo na paññāyi.
  6642. 376642,96,2339,65,69,1,33,4,Vijju niccharitvā taṃ viddhaṃsesi.
  6643. 376643,96,2339,70,75,1,35,5,Vigate andhakāre maggo pākaṭo ahosi.
  6644. 376644,96,2339,76,79,1,28,3,Tatiyampi gamanaṃ abhinīhari.
  6645. 376645,96,2339,80,82,1,17,2,Andhakāro otthari.
  6646. 376646,96,2339,83,86,1,16,3,Maggo na paññāyi.
  6647. 376647,96,2339,87,91,1,40,4,Vijju niccharitvā andhakāraṃ viddhaṃsesi.
  6648. 376648,96,2340,2,11,1,112,9,Tattha cakkhumato purisassa andhakāre maggapaṭipajjanaṃ viya ariyasāvakassa sotāpattimaggatthāya vipassanārambho.
  6649. 376649,96,2340,12,17,1,57,5,Andhakāre maggassa apaññāyanakālo viya saccacchādakatamaṃ.
  6650. 376650,96,2340,18,28,1,120,9,Vijjuyā niccharitvā andhakārassa viddhaṃsitakālo viya sotāpattimaggobhāsena uppajjitvā saccacchādakatamassa vinoditakālo.
  6651. 376651,96,2340,29,39,1,88,9,Vigate andhakāre maggassa pākaṭakālo viya sotāpattimaggassa catunnaṃ saccānaṃ pākaṭakālo.
  6652. 376652,96,2340,40,45,1,55,5,Maggassa pākaṭaṃ pana maggasamaṅgipuggalassa pākaṭameva.
  6653. 376653,96,2340,46,50,1,64,4,Dutiyagamanābhinīhāro viya sakadāgāmimaggatthāya vipassanārambho.
  6654. 376654,96,2340,51,56,1,57,5,Andhakāre maggassa apaññāyanakālo viya saccacchādakatamaṃ.
  6655. 376655,96,2340,57,67,1,129,10,Dutiyaṃ vijjuyā niccharitvā andhakārassa viddhaṃsitakālo viya sakadāgāmimaggobhāsena uppajjitvā saccacchādakatamassa vinoditakālo.
  6656. 376656,96,2340,68,77,1,89,9,Vigate andhakāre maggassa pākaṭakālo viya sakadāgāmimaggassa catunnaṃ saccānaṃ pākaṭakālo.
  6657. 376657,96,2340,78,83,1,55,5,Maggassa pākaṭaṃ pana maggasamaṅgipuggalassa pākaṭameva.
  6658. 376658,96,2340,84,88,1,61,4,Tatiyagamanābhinīhāro viya anāgāmimaggatthāya vipassanārambho.
  6659. 376659,96,2340,89,94,1,57,5,Andhakāre maggassa apaññāyanakālo viya saccacchādakatamaṃ.
  6660. 376660,96,2340,95,105,1,126,10,Tatiyaṃ vijjuyā niccharitvā andhakārassa viddhaṃsitakālo viya anāgāmimaggobhāsena uppajjitvā saccacchādakatamassa vinoditakālo.
  6661. 376661,96,2340,106,116,1,86,9,Vigate andhakāre maggassa pākaṭakālo viya anāgāmimaggassa catunnaṃ saccānaṃ pākaṭakālo.
  6662. 376662,96,2340,117,122,1,55,5,Maggassa pākaṭaṃ pana maggasamaṅgipuggalassa pākaṭameva.
  6663. 376663,96,2341,2,11,1,52,9,Vajirassa pana pāsāṇo vā maṇi vā abhejjo nāma natthi.
  6664. 376664,96,2341,12,17,1,37,5,Yattha patati taṃ vinividdhameva hoti.
  6665. 376665,96,2341,18,22,1,34,4,Vajiraṃ khepentaṃ asesetvā khepeti.
  6666. 376666,96,2341,23,30,1,45,7,Vajirena gatamaggo nāma puna pākatiko na hoti.
  6667. 376667,96,2341,31,36,1,50,5,Evameva arahattamaggassa avajjhakileso nāma natthi.
  6668. 376668,96,2341,37,41,1,37,4,Sabbakilese vinivijjhati vajiraṃ viya.
  6669. 376669,96,2341,42,47,1,48,5,Arahattamaggopi kilese khepento asesetvā khepeti.
  6670. 376670,96,2341,48,59,1,115,11,Vajirena gatamaggassa puna pākatikattābhāvo viya arahattamaggena pahīnakilesānaṃ puna paccudāvattanaṃ nāma natthīti.
  6671. 376671,96,2342,2,15,1,82,9,"1307. Bāladuka niddese bālesu ahirikānottappāni pākaṭāni, mūlāni ca sesānaṃ bāladhammānaṃ. "
  6672. 376672,96,2342,16,26,1,58,10,Ahiriko hi anottappī ca na kiñci akusalaṃ na karoti nāmāti.
  6673. 376673,96,2342,27,32,1,36,5,Etāni dve paṭhamaṃyeva visuṃ vuttāni.
  6674. 376674,96,2342,33,36,1,26,3,Sukkapakkhepi ayameva nayo.
  6675. 376675,96,2342,37,39,1,15,2,Tathā kaṇhaduke.
  6676. 376676,96,2343,2,13,1,62,8,1311. Tapanīyaduka niddese katattā ca akatattā ca tapanaṃ veditabbaṃ.
  6677. 376677,96,2343,14,22,1,62,6,"Kāyaduccaritādīni hi katattā tapanti, kāyasucaritādīni akatattā. "
  6678. 376678,96,2343,23,41,1,86,13,"Tathā hi puggalo‘ kataṃ me kāyaduccaritan’ ti tappati,‘ akataṃ me kāyasucaritan’ ti tappati."
  6679. 376679,96,2343,42,60,1,72,11,‘ Kataṃ me vacīduccaritan’ ti tappati… pe…‘ akataṃ me manosucaritan’ ti tappati.
  6680. 376680,96,2343,61,64,1,22,3,Atapanīyepi eseva nayo.
  6681. 376681,96,2343,65,105,1,142,22,"Kalyāṇakārī hi puggalo‘ kataṃ me kāyasucaritan’ ti na tappati,‘ akataṃ me kāyaduccaritan’ ti na tappati… pe…‘ akataṃ me manoduccaritan’ ti na tappatīti( a. ni.2.3). "
  6682. 376682,96,2344,2,13,1,70,8,1313. Adhivacanaduka niddese yā tesaṃ tesaṃ dhammānan ti sabbadhammaggahaṇaṃ.
  6683. 376683,96,2344,14,19,1,40,4,"Saṅkhāyatīti saṅkhā, saṃkathiyatīti attho. "
  6684. 376684,96,2344,20,22,1,18,2,Kinti saṃkathiyati?
  6685. 376685,96,2344,23,56,1,206,26,"Ahanti mamanti paroti parassāti sattoti bhāvoti posoti puggaloti naroti māṇavoti tissoti dattoti,‘ mañco pīṭhaṃ bhisi bimbohanaṃ’‘ vihāro pariveṇaṃ dvāraṃ vātapānan’ ti evaṃ anekehi ākārehi saṃkathiyatīti‘ saṅkhā’. "
  6686. 376686,96,2344,57,59,1,21,2,Samaññāyatīti samaññā.
  6687. 376687,96,2344,60,62,1,17,2,Kinti samaññāyati?
  6688. 376688,96,2344,63,76,1,44,6,‘ Ahanti… pe… vātapānan’ ti samaññāyatīti ‘ samaññā’.
  6689. 376689,96,2344,77,79,1,22,2,Paññāpiyatīti paññatti.
  6690. 376690,96,2344,80,82,1,19,2,Vohariyatīti vohāro.
  6691. 376691,96,2344,83,85,1,16,2,Kinti vohariyati?
  6692. 376692,96,2344,86,99,1,43,7,‘ Ahan’ ti… pe…‘ vātapānan’ ti vohariyatīti vohāro.
  6693. 376693,96,2345,2,11,1,79,8,Nāman ti catubbidhaṃ nāmaṃ– sāmaññanāmaṃ guṇanāmaṃ kittimanāmaṃ opapātikanāmanti.
  6694. 376694,96,2345,12,24,1,101,10,Tattha paṭhamakappikesu mahājanena sammannitvā ṭhapitattā mahāsammatoti rañño nāmaṃ‘ sāmaññanāmaṃ’ nāma.
  6695. 376695,96,2345,25,28,1,19,3,Yaṃ sandhāya vuttaṃ–
  6696. 376696,96,2345,29,53,1,82,9,"‘‘ mahājanasammatoti kho, vāseṭṭha, mahāsammato tveva paṭhamaṃ akkharaṃ upanibbattan’’ ti( dī. ni.3.131). "
  6697. 376697,96,2345,54,68,1,105,11,Dhammakathiko paṃsukūliko vinayadharo tepiṭako saddho pasannoti evarūpaṃ guṇato āgatanāmaṃ‘ guṇanāmaṃ’ nāma.
  6698. 376698,96,2345,69,76,1,83,7,Bhagavā arahaṃ sammāsambuddhotiādīnipi tathāgatassa anekāni nāmasatāni guṇanāmāneva.
  6699. 376699,96,2345,77,79,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  6700. 376700,96,2346,2,9,1,38,5,"‘ ‘ Asaṅkhyeyyāni nāmāni, saguṇena mahesino; "
  6701. 376701,96,2347,2,10,1,42,5,"Guṇena nāmamuddheyyaṃ, api nāmasahassato’’ ti. "
  6702. 376702,96,2348,2,28,1,170,21,"Yaṃ pana jātassa kumārakassa nāmaggahaṇadivase dakkhiṇeyyānaṃ sakkāraṃ katvā samīpe ṭhitā ñātakā kappetvā pakappetvā‘ ayaṃ asukonāmā’ ti nāmaṃ karonti, idaṃ‘ kittimanāma’ nāma. "
  6703. 376703,96,2348,29,48,1,149,15,"Yā pana purimapaññatti pacchimapaññattiyaṃ patati, purimavohāro pacchimavohāre patati, seyyathidaṃ– purimakappepi cando candoyeva nāma, etarahipi candova. "
  6704. 376704,96,2348,49,69,1,102,12,"Atīte sūriyo… samuddo… pathavī… pabbato pabbatoyeva, nāma, etarahipi pabbatoyevāti idaṃ‘ opapātikanāmaṃ’ nāma. "
  6705. 376705,96,2348,70,76,1,44,6,Idaṃ catubbidhampi nāmaṃ ettha nāmameva hoti.
  6706. 376706,96,2349,2,5,1,25,3,Nāmakamman ti nāmakaraṇaṃ.
  6707. 376707,96,2349,6,9,1,28,3,Nāmadheyyan ti nāmaṭṭhapanaṃ.
  6708. 376708,96,2349,10,13,1,21,2,{Niruttī}ti nāmanirutti.
  6709. 376709,96,2349,14,17,1,26,3,Byañjanan ti nāmabyañjanaṃ.
  6710. 376710,96,2349,18,25,1,47,7,Yasmā panetaṃ atthaṃ byañjeti tasmā evaṃ vuttaṃ.
  6711. 376711,96,2349,26,29,1,24,2,{Abhilāpo}ti nāmābhilāpova.
  6712. 376712,96,2349,30,38,1,72,7,Sabbeva dhammā {adhivacanapathā}ti adhivacanassa nopathadhammo nāma natthi.
  6713. 376713,96,2349,39,46,1,68,6,"Ekadhammo sabbadhammesu nipatati, sabbadhammā ekadhammasmiṃ nipatanti. "
  6714. 376714,96,2349,47,48,1,6,1,Kathaṃ?
  6715. 376715,96,2349,49,57,1,69,7,"Ayañhi nāmapaññatti ekadhammo, so sabbesu catubhūmakadhammesu nipatati. "
  6716. 376716,96,2349,58,64,1,45,6,Sattopi saṅkhāropi nāmato muttako nāma natthi.
  6717. 376717,96,2350,2,6,1,43,4,Aṭavīpabbatādīsu rukkhopi jānapadānaṃ bhāro.
  6718. 376718,96,2350,7,27,1,84,14,Te hi‘ ayaṃ kiṃ rukkho nāmā’ ti puṭṭhā‘ khadiro’‘ palāso’ ti attanā jānanakanāmaṃ kathenti.
  6719. 376719,96,2350,28,39,1,51,8,Yassa nāmaṃ na jānanti tampi‘ anāmako’ nāmāti vadanti.
  6720. 376720,96,2350,40,45,1,41,5,Tampi tassa nāmadheyyameva hutvā tiṭṭhati.
  6721. 376721,96,2350,46,50,1,39,4,Samudde macchakacchapādīsupi eseva nayo.
  6722. 376722,96,2350,51,57,1,35,6,Itare dve dukā iminā samānatthā eva.
  6723. 376723,96,2351,2,14,1,70,8,1316. Nāmarūpaduke nāmakaraṇaṭṭhena ca namanaṭṭhena ca nāmanaṭṭhena ca nāmaṃ.
  6724. 376724,96,2351,15,23,1,50,6,Tattha cattāro khandhā tāva nāmakaraṇaṭṭhena‘ nāmaṃ’.
  6725. 376725,96,2351,24,67,1,245,33,"Yathā hi mahājanasammatattā mahāsammatassa mahāsammatoti nāmaṃ ahosi, yathā vā mātāpitaro‘ ayaṃ tisso nāma hotu, phusso nāma hotū’ ti evaṃ puttassa kittimanāmaṃ karonti, yathā vā‘ dhammakathiko’‘ vinayadharo’ ti guṇato nāmaṃ āgacchati, na evaṃ vedanādīnaṃ. "
  6726. 376726,96,2351,68,76,1,69,8,Vedanādayo hi mahāpathavīādayo viya attano nāmaṃ karontāva uppajjanti.
  6727. 376727,96,2351,77,83,1,43,6,Tesu uppannesu tesaṃ nāmaṃ uppannameva hoti.
  6728. 376728,96,2351,84,97,1,60,11,Na hi vedanaṃ uppannaṃ‘ tvaṃ vedanā nāma hohī’ ti koci bhaṇati.
  6729. 376729,96,2351,98,103,1,35,5,Na ca tassā nāmaggahaṇakiccaṃ atthi.
  6730. 376730,96,2351,104,152,1,333,38,"Yathā pathaviyā uppannāya‘ tvaṃ pathavī nāma hohī’ ti nāmaggahaṇakiccaṃ natthi, cakkavāḷasinerucandimasūriyanakkhattesu uppannesu‘ tvaṃ cakkavāḷaṃ nāma hohi tvaṃ nakkhattaṃ nāma hohī’ ti nāmaggahaṇakiccaṃ natthi, nāmaṃ uppannameva hoti, opapātikapaññattiyaṃ nipatati, evaṃ vedanāya uppannāya‘ tvaṃ vedanā nāma hohī’ ti nāmaggahaṇakiccaṃ natthi. "
  6731. 376731,96,2351,153,160,1,46,6,Tāya uppannāya vedanāti nāmaṃ uppannameva hoti.
  6732. 376732,96,2351,161,163,1,29,2,Opapātikapaññattiyaṃ nipatati.
  6733. 376733,96,2351,164,167,1,22,3,Saññādīsupi eseva nayo.
  6734. 376734,96,2351,168,179,1,64,8,"Atītepi hi vedanā vedanāyeva, saññā… saṅkhārā… viññāṇaṃ viññāṇameva. "
  6735. 376735,96,2351,180,183,1,23,2,"Anāgatepi, paccuppannepi. "
  6736. 376736,96,2351,184,188,1,34,4,Nibbānaṃ pana sadāpi nibbānamevāti.
  6737. 376737,96,2351,189,193,1,22,2,‘ Nāmakaraṇaṭṭhena’ nāmaṃ.
  6738. 376738,96,2352,2,10,1,44,7,‘ Namanaṭṭhenā’ pi cettha cattāro khandhā nāmaṃ.
  6739. 376739,96,2352,11,15,1,30,4,Te hi ārammaṇābhimukhā namanti.
  6740. 376740,96,2352,16,21,1,27,3,‘ Nāmanaṭṭhena’ sabbampi nāmaṃ.
  6741. 376741,96,2352,22,28,1,46,6,Cattāro hi khandhā ārammaṇe aññamaññaṃ nāmenti.
  6742. 376742,96,2352,29,34,1,64,5,Nibbānaṃ ārammaṇādhipatipaccayatāya attani anavajjadhamme nāmeti.
  6743. 376743,96,2353,2,8,1,55,3,1318. Avijjābhavataṇhā vaṭṭamūlasamudācāradassanatthaṃ gahitā.
  6744. 376744,96,2354,2,25,1,124,17,1320. Bhavissati attā ca loko {cā}ti khandhapañcakaṃ attā ca loko cāti gahetvā‘ taṃ bhavissatī’ ti gahaṇākārena niviṭṭhā sassatadiṭṭhi.
  6745. 376745,96,2354,26,35,1,54,7,Dutiyā‘ na bhavissatī’ ti ākārena niviṭṭhā ucchedadiṭṭhi.
  6746. 376746,96,2355,2,13,1,52,5,1326. Pubbantaṃ {ārabbhā}ti atītakoṭṭhāsaṃ ārammaṇaṃ karitvā.
  6747. 376747,96,2355,14,20,1,58,6,Iminā brahmajāle āgatā aṭṭhārasa pubbantānudiṭṭhiyo gahitā.
  6748. 376748,96,2355,21,27,1,54,5,Aparantaṃ {ārabbhā}ti anāgatakoṭṭhāsaṃ ārammaṇaṃ karitvā.
  6749. 376749,96,2355,28,34,1,60,6,Iminā tattheva āgatā catucattālīsa aparantānudiṭṭhiyo gahitā.
  6750. 376750,96,2356,2,35,1,215,25,"1332. Dovacassatāniddese sahadhammike {vuccamāne}ti sahadhammikaṃ nāma yaṃ bhagavatā paññattaṃ sikkhāpadaṃ, tasmiṃ vatthuṃ dassetvā āpattiṃ āropetvā‘ idaṃ nāma tvaṃ āpattiṃ āpanno, iṅgha desehi vuṭṭhāhi paṭikarohī’ ti vuccamāne. "
  6751. 376751,96,2356,36,47,1,111,11,Dovacassāyan tiādīsu evaṃ codiyamānassa paṭicodanāya vā appadakkhiṇagāhitāya vā dubbacassa kammaṃ dovacassāyaṃ.
  6752. 376752,96,2356,48,51,1,29,3,Tadeva dovacassantipi vuccati.
  6753. 376753,96,2356,52,55,1,24,3,Tassa bhāvo dovacassiyaṃ.
  6754. 376754,96,2356,56,59,1,24,3,Itaraṃ tasseva vevacanaṃ.
  6755. 376755,96,2356,60,63,1,32,2,{Vippaṭikūlagāhitā}ti vilomagāhitā.
  6756. 376756,96,2356,64,69,1,65,5,Vilomagahaṇasaṅkhātena vipaccanīkena sātaṃ assāti vipaccanīkasāto.
  6757. 376757,96,2356,70,81,1,96,9,‘ Paṭāṇikagahaṇaṃ gahetvā ekapadeneva taṃ nissaddamakāsin’ ti sukhaṃ paṭilabhantassetaṃ adhivacanaṃ.
  6758. 376758,96,2356,82,85,1,29,3,Tassa bhāvo vipaccanīkasātatā.
  6759. 376759,96,2356,86,91,1,50,5,Ovādaṃ anādiyanavasena anādarassa bhāvo anādariyaṃ.
  6760. 376760,96,2356,92,95,1,24,3,Itaraṃ tasseva vevacanaṃ.
  6761. 376761,96,2356,96,99,1,26,3,Anādiyanākāro vā anādaratā.
  6762. 376762,96,2356,100,105,1,54,5,Garuvāsaṃ avasanavasena uppanno agāravabhāvo agāravatā.
  6763. 376763,96,2356,106,111,1,68,5,Sajeṭṭhakavāsaṃ avasanavasena uppanno appaṭissavabhāvo appaṭissavatā.
  6764. 376764,96,2356,112,121,1,52,7,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ evarūpā dovacassatā nāma vuccati.
  6765. 376765,96,2356,122,131,1,75,8,"Atthato panesā tenākārena pavattā cattāro khandhā, saṅkhārakkhandhoyeva vāti. "
  6766. 376766,96,2356,132,136,1,29,4,Pāpamittatādīsu pi eseva nayo.
  6767. 376767,96,2356,137,144,1,63,7,Dovacassatā pāpamittatādayo hi visuṃ cetasikadhammā nāma natthi.
  6768. 376768,96,2357,2,10,1,31,4,1333. Natthi etesaṃ saddhāti assaddhā;
  6769. 376769,96,2357,11,16,1,41,5,buddhādīni vatthūni na saddahantīti attho.
  6770. 376770,96,2357,17,25,1,49,6,"{Dussīlā}ti sīlassa dunnāmaṃ natthi, nissīlāti attho. "
  6771. 376771,96,2357,26,29,1,22,2,{Appassutā}ti sutarahitā.
  6772. 376772,96,2357,30,35,1,44,5,Pañca macchariyāni etesaṃ atthīti maccharino.
  6773. 376773,96,2357,36,39,1,19,2,{Duppaññā}ti nippaññā.
  6774. 376774,96,2357,40,42,1,21,2,Sevanakavasena sevanā.
  6775. 376775,96,2357,43,45,1,21,2,Balavasevanā nisevanā.
  6776. 376776,96,2357,46,49,1,31,3,Sabbatobhāgena sevanā saṃsevanā.
  6777. 376777,96,2357,50,54,1,33,4,Upasaggavasena vā padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  6778. 376778,96,2357,55,58,1,23,3,Tīhipi sevanāva kathitā.
  6779. 376779,96,2357,59,62,1,22,2,{Bhajanā}ti upasaṅkamanā.
  6780. 376780,96,2357,63,67,1,35,3,{Sambhajanā}ti sabbatobhāgena bhajanā.
  6781. 376781,96,2357,68,72,1,33,4,Upasaggavasena vā padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  6782. 376782,96,2357,73,76,1,20,2,{Bhattī}ti daḷhabhatti.
  6783. 376783,96,2357,77,81,1,33,3,{Sambhattī}ti sabbatobhāgena bhatti.
  6784. 376784,96,2357,82,86,1,33,4,Upasaggavasena vā padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  6785. 376785,96,2357,87,91,1,31,4,Dvīhipi daḷhabhatti eva kathitā.
  6786. 376786,96,2357,92,101,1,71,8,{Taṃsampavaṅkatā}ti tesu puggalesu kāyena ceva cittena ca sampavaṅkabhāvo;
  6787. 376787,96,2357,102,106,1,42,4,tanninnatā tappoṇatā tappabbhāratāti attho.
  6788. 376788,96,2358,2,8,1,56,3,1334. Sovacassatādukaniddesopi vuttapaṭipakkhanayena veditabbo.
  6789. 376789,96,2359,2,21,1,120,12,1336. Pañcapi {āpattikkhandhā}ti mātikāniddesena‘ pārājikaṃ saṅghādisesaṃ pācittiyaṃ pāṭidesanīyaṃ dukkaṭan’ ti imā pañca āpattiyo.
  6790. 376790,96,2359,22,39,1,145,14,Sattapi {āpattikkhandhā}ti vinayaniddesena‘ pārājikaṃ saṅghādisesaṃ thullaccayaṃ pācittiyaṃ pāṭidesanīyaṃ dukkaṭaṃ dubbhāsitan’ ti imā satta āpattiyo.
  6791. 376791,96,2359,40,48,1,80,8,Tattha saha vatthunā tāsaṃ āpattīnaṃ paricchedajānanakapaññā āpattikusalatā nāma.
  6792. 376792,96,2359,49,55,1,87,6,Saha kammavācāya āpattivuṭṭhānaparicchedajānanakapaññā pana āpattivuṭṭhānakusalatā nāma.
  6793. 376793,96,2360,2,7,1,26,2,1338. Samāpajjitabbato samāpatti.
  6794. 376794,96,2360,8,14,1,74,6,Saha parikammena appanāparicchedajānanakapaññā pana samāpattikusalatā nāma.
  6795. 376795,96,2360,15,35,1,158,18,‘ Cande vā sūriye vā nakkhatte vā ettakaṃ ṭhānaṃ gate vuṭṭhahissāmī’ ti avirajjhitvā tasmiṃyeva samaye vuṭṭhānakapaññāya atthitāya samāpattivuṭṭhānakusalatā nāma.
  6796. 376796,96,2361,2,12,1,94,5,1340. Aṭṭhārasannaṃ dhātūnaṃ uggahamanasikārasavanadhāraṇaparicchedajānanakapaññā dhātukusalatā nāma.
  6797. 376797,96,2361,13,17,1,63,4,Tāsaṃyeva uggahamanasikārajānanakapaññā manasikārakusalatā nāma.
  6798. 376798,96,2362,2,10,1,85,5,1342. Dvādasannaṃ āyatanānaṃ uggahamanasikārasavanadhāraṇaparicchedajānanakapaññā latā nāma.
  6799. 376799,96,2362,11,23,1,104,12,Tīsupi vā etāsu kusalatāsu uggaho manasikāro savanaṃ sammasanaṃ paṭivedho paccavekkhaṇāti sabbaṃ vaṭṭati.
  6800. 376800,96,2362,24,30,1,59,5,"Tattha savanauggahapaccavekkhaṇā lokiyā, paṭivedho lokuttaro. "
  6801. 376801,96,2362,31,33,1,42,2,Sammasanamanasikārā lokiyalokuttaramissakā.
  6802. 376802,96,2362,34,48,1,71,5,‘ Avijjāpaccayā saṅkhārā’ tiādīni( vibha. aṭṭha.225) paṭiccasamuppādavibhaṅge āvibhavissanti.
  6803. 376803,96,2362,49,60,1,77,9,‘ Iminā pana paccayena idaṃ hotī’ ti jānanakapaññā paṭiccasamuppādakusalatā nāma.
  6804. 376804,96,2363,2,11,1,77,5,1344. Ṭhānāṭṭhānakusalatādukaniddese hetū {paccayā}ti ubhayampetaṃ aññamaññavevacanaṃ.
  6805. 376805,96,2363,12,23,1,90,11,Cakkhupasādo hi rūpaṃ ārammaṇaṃ katvā uppajjanakassa cakkhuviññāṇassa hetu ceva paccayo ca.
  6806. 376806,96,2363,24,31,1,68,6,"Tathā sotapasādādayo sotaviññāṇādīnaṃ, ambabījādīni ca ambaphalādīnaṃ. "
  6807. 376807,96,2363,32,39,1,62,6,Dutiyanaye ye ye {dhammā}ti visabhāgapaccayadhammānaṃ nidassanaṃ.
  6808. 376808,96,2363,40,44,1,57,4,Yesaṃ yesan ti visabhāgapaccayasamuppannadhammanidassanaṃ.
  6809. 376809,96,2363,45,60,1,105,14,Na hetū na {paccayā}ti cakkhupasādo saddaṃ ārammaṇaṃ katvā uppajjanakassa sotaviññāṇassa na hetu na paccayo.
  6810. 376810,96,2363,61,64,1,40,3,Tathā sotapasādādayo avasesaviññāṇādīnaṃ.
  6811. 376811,96,2363,65,71,1,53,6,Ambādayo ca tālādīnaṃ uppattiyāti evamattho veditabbo.
  6812. 376812,96,2364,2,11,1,55,4,1346. Ajjavamaddavaniddese {nīcacittatā}ti padamattameva viseso.
  6813. 376813,96,2364,12,19,1,51,6,Tassattho– mānābhāvena nīcaṃ cittaṃ assāti nīcacitto.
  6814. 376814,96,2364,20,23,1,30,3,Nīcacittassa bhāvo nīcacittatā.
  6815. 376815,96,2364,24,28,1,55,4,Sesaṃ cittujukatācittamudutānaṃ padabhājanīye āgatameva.
  6816. 376816,96,2365,2,8,1,36,3,1348. Khantiniddese khamanakavasena khanti.
  6817. 376817,96,2365,9,11,1,21,2,Khamanākāro khamanatā.
  6818. 376818,96,2365,12,28,1,104,12,"Adhivāsenti etāya, attano upari āropetvā vāsenti, na paṭibāhanti, na paccanīkatāya tiṭṭhantīti adhivāsanatā . "
  6819. 376819,96,2365,29,32,1,28,3,Acaṇḍikassa bhāvo acaṇḍikkaṃ.
  6820. 376820,96,2365,33,40,1,60,6,{Anasuropo}ti asuropo vuccati na sammāropitattā duruttavacanaṃ.
  6821. 376821,96,2365,41,45,1,45,4,Tappaṭipakkhato anasuropo suruttavācāti attho.
  6822. 376822,96,2365,46,51,1,42,4,Evamettha phalūpacārena kāraṇaṃ niddiṭṭhaṃ.
  6823. 376823,96,2365,52,65,1,108,10,"Attamanatā {cittassā}ti somanassavasena cittassa sakamanatā, attano cittasabhāvoyeva, na byāpannacittatāti attho. "
  6824. 376824,96,2366,2,11,1,57,5,1349. Soraccaniddese kāyiko {avītikkamo}ti tividhaṃ kāyasucaritaṃ.
  6825. 376825,96,2366,12,17,1,47,4,Vācasiko {avītikkamo}ti catubbidhaṃ vacīsucaritaṃ.
  6826. 376826,96,2366,18,23,1,79,5,Kāyikavācasikoti iminā kāyavacīdvārasamuṭṭhitaṃ ājīvaṭṭhamakasīlaṃ pariyādiyati.
  6827. 376827,96,2366,24,35,1,74,11,Idaṃ vuccati soraccan ti idaṃ pāpato suṭṭhu oratattā soraccaṃ nāma vuccati.
  6828. 376828,96,2366,36,55,1,141,17,"Sabbopi {sīlasaṃvaro}ti idaṃ yasmā na kevalaṃ kāyavācāheva anācāraṃ ācarati manasāpi ācarati eva, tasmā mānasikasīlaṃ pariyādāya dassetuṃ vuttaṃ. "
  6829. 376829,96,2367,2,19,1,119,12,"1350. Sākhalyaniddese {aṇḍakā}ti yathā sadose rukkhe aṇḍakāni uṭṭhahanti, evaṃ sadosatāya khuṃsanavambhanādivacanehi aṇḍakā jātā. "
  6830. 376830,96,2367,20,33,1,88,12,{Kakkasā}ti pūtikā sā yathā nāma pūtirukkho kakkaso hoti paggharitacuṇṇo evaṃ kakkasā hoti.
  6831. 376831,96,2367,34,38,1,32,4,Sotaṃ ghaṃsayamānā viya pavisati.
  6832. 376832,96,2367,39,45,1,22,4,Tena vuttaṃ‘ kakkasā’ ti.
  6833. 376833,96,2367,46,52,1,46,5,{Parakaṭukā}ti paresaṃ kaṭukā amanāpā dosajananī.
  6834. 376834,96,2367,53,66,1,119,11,"{Parābhisajjanī}ti kuṭilakaṇṭakasākhā viya cammesu vijjhitvā paresaṃ abhisajjanī, gantukāmānampi gantuṃ adatvā lagganakārī. "
  6835. 376835,96,2367,67,71,1,30,3,{Kodhasāmantā}ti kodhassa āsannā.
  6836. 376836,96,2367,72,79,1,77,6,{Asamādhisaṃvattanikā}ti appanāsamādhissa vā upacārasamādhissa vā asaṃvattanikā.
  6837. 376837,96,2367,80,84,1,41,4,Iti sabbānevetāni sadosavācāya vevacanāni.
  6838. 376838,96,2367,85,102,1,137,15,Tathārūpiṃ vācaṃ {pahāyā}ti idaṃ pharusavācaṃ appajahitvā ṭhitassa antarantare pavattāpi saṇhavācā asaṇhavācā eva nāmāti dīpanatthaṃ vuttaṃ.
  6839. 376839,96,2368,2,8,1,24,4,{Neḷā}ti eḷaṃ vuccati doso.
  6840. 376840,96,2368,9,12,1,17,3,Nāssā eḷanti neḷā;
  6841. 376841,96,2368,13,15,1,15,2,niddosāti attho.
  6842. 376842,96,2368,16,43,1,45,6,‘‘ Neḷaṅgo setapacchādo’’ ti( udā.65; saṃ. ni.4.347; peṭako.25) ettha vuttaneḷaṃ viya.
  6843. 376843,96,2368,44,55,1,87,9,"{Kaṇṇasukhā}ti byañjanamadhuratāya kaṇṇānaṃ sukhā, sūcivijjhanaṃ viya kaṇṇasūlaṃ na janeti. "
  6844. 376844,96,2368,56,63,1,62,7,Atthamadhuratāya sarīre kopaṃ ajanetvā pemaṃ janetīti pemanīyā.
  6845. 376845,96,2368,64,72,1,70,7,"Hadayaṃ gacchati, appaṭihaññamānā sukhena cittaṃ pavisatīti hadayaṅgamā. "
  6846. 376846,96,2368,73,77,1,35,4,Guṇaparipuṇṇatāya pure bhavāti porī.
  6847. 376847,96,2368,78,83,1,41,5,Pure saṃvaḍḍhanārī viya sukumārātipi porī.
  6848. 376848,96,2368,84,87,1,20,3,Purassa esātipi porī;
  6849. 376849,96,2368,88,91,1,27,3,nagaravāsīnaṃ kathāti attho.
  6850. 376850,96,2368,92,97,1,32,4,Nagaravāsino hi yuttakathā honti.
  6851. 376851,96,2368,98,103,1,45,5,Pitimattaṃ pitāti bhātimattaṃ bhātāti vadanti.
  6852. 376852,96,2368,104,111,1,55,7,Evarūpī kathā bahuno janassa kantā hotīti bahujanakantā.
  6853. 376853,96,2368,112,118,1,69,6,Kantabhāveneva bahuno janassa manāpā cittavuḍḍhikarāti bahujanamanāpā.
  6854. 376854,96,2368,119,125,1,29,5,Yā {tatthā}ti yā tasmiṃ puggale.
  6855. 376855,96,2368,126,129,1,26,2,{Saṇhavācatā}ti maṭṭhavācatā.
  6856. 376856,96,2368,130,133,1,26,2,{Sakhilavācatā}ti muduvācatā.
  6857. 376857,96,2368,134,137,1,32,2,{Apharusavācatā}ti akakkhaḷavācatā.
  6858. 376858,96,2369,2,20,1,142,14,1351. Paṭisanthāraniddese {āmisapaṭisanthāro}ti āmisaalābhena attanā saha paresaṃ chiddaṃ yathā pihitaṃ hoti paṭicchannaṃ evaṃ āmisena paṭisantharaṇaṃ.
  6859. 376859,96,2369,21,37,1,134,14,"{Dhammapaṭisanthāro}ti dhammassa appaṭilābhena attanā saha paresaṃ chiddaṃ yathā pihitaṃ hoti paṭicchannaṃ, evaṃ dhammena paṭisantharaṇaṃ. "
  6860. 376860,96,2369,38,49,1,84,9,"Paṭisanthārako {hotī}ti dveyeva hi lokasannivāsassa chiddāni, tesaṃ paṭisanthārako hoti. "
  6861. 376861,96,2369,50,64,1,132,12,"Āmisapaṭisanthārena vā dhammapaṭisanthārena vāti iminā duvidhena paṭisanthārena paṭisanthārako hoti, paṭisantharati, nirantaraṃ karoti. "
  6862. 376862,96,2370,2,38,1,270,28,"Tatrāyaṃ ādito paṭṭhāya kathā– paṭisanthārakena hi bhikkhunā āgantukaṃ āgacchantaṃ disvāva paccuggantvā pattacīvaraṃ gahetabbaṃ, āsanaṃ dātabbaṃ, tālavaṇṭena bījitabbaṃ, pādā dhovitvā makkhetabbā, sappiphāṇite sati bhesajjaṃ dātabbaṃ, pānīyena pucchitabbo, āvāso paṭijaggitabbo. "
  6863. 376863,96,2370,39,45,1,47,6,Evaṃ ekadesena āmisapaṭisanthāro kato nāma hoti.
  6864. 376864,96,2371,2,19,1,135,16,"Sāyaṃ pana navakatarepi attano upaṭṭhānaṃ anāgateyeva, tassa santikaṃ gantvā nisīditvā avisaye apucchitvā tassa visaye pañho pucchitabbo."
  6865. 376865,96,2371,20,38,1,131,14,‘ Tumhe katarabhāṇakā’ ti apucchitvā tumhākaṃ‘ ācariyupajjhāyā kataraṃ ganthaṃ vaḷañjentī’ ti pucchitvā pahonakaṭṭhāne pañho pucchitabbo.
  6866. 376866,96,2371,39,44,1,37,5,Sace kathetuṃ sakkoti iccetaṃ kusalaṃ.
  6867. 376867,96,2371,45,51,1,37,6,No ce sakkoti sayaṃ kathetvā dātabbaṃ.
  6868. 376868,96,2371,52,58,1,48,6,Evaṃ ekadesena dhammapaṭisanthāro kato nāma hoti.
  6869. 376869,96,2372,2,12,1,65,9,Sace attano santike vasati taṃ ādāya nibaddhaṃ piṇḍāya caritabbaṃ.
  6870. 376870,96,2372,13,25,1,97,12,Sace gantukāmo hoti punadivase gamanasabhāgena taṃ ādāya ekasmiṃ gāme piṇḍāya caritvā uyyojetabbo.
  6871. 376871,96,2372,26,37,1,87,11,Sace aññasmiṃ disābhāge bhikkhū nimantitā honti taṃ bhikkhuṃ icchamānaṃ ādāya gantabbaṃ.
  6872. 376872,96,2372,38,55,1,96,14,‘ Na mayhaṃ esā disā sabhāgā’ ti gantuṃ anicchante sesabhikkhū pesetvā taṃ ādāya piṇḍāya caritabbaṃ.
  6873. 376873,96,2372,56,60,1,33,4,Attanā laddhāmisaṃ tassa dātabbaṃ.
  6874. 376874,96,2372,61,68,1,37,5,Evaṃ‘ āmisapaṭisanthāro’ kato nāma hoti.
  6875. 376875,96,2373,2,8,1,58,6,Āmisapaṭisanthārakena pana attanā laddhaṃ kassa dātabbanti?
  6876. 376876,96,2373,9,12,1,25,3,Āgantukassa tāva dātabbaṃ.
  6877. 376877,96,2373,13,22,1,49,8,"Sace gilāno vā avassiko vā atthi, tesampi dātabbaṃ. "
  6878. 376878,96,2373,23,25,1,27,2,Ācariyupajjhāyānaṃ dātabbaṃ.
  6879. 376879,96,2373,26,28,1,24,2,Bhaṇḍagāhakassa dātabbaṃ.
  6880. 376880,96,2373,29,37,1,97,8,Sārāṇīyadhammapūrakena pana satavārampi sahassavārampi āgatāgatānaṃ therāsanato paṭṭhāya dātabbaṃ.
  6881. 376881,96,2373,38,48,1,63,9,"Paṭisanthārakena pana yena yena na laddhaṃ, tassa tassa dātabbaṃ. "
  6882. 376882,96,2373,49,61,1,90,12,Bahigāmaṃ nikkhamitvā jiṇṇakaṃ vā anāthaṃ bhikkhuṃ vā bhikkhuniṃ vā disvā tesampi dātabbaṃ.
  6883. 376883,96,2374,2,27,1,242,23,Tatridaṃ vatthu– corehi kira guttasālagāme pahate taṅkhaṇaññeva ekā nirodhato vuṭṭhitā khīṇāsavattherī daharabhikkhuniyā bhaṇḍakaṃ gāhāpetvā mahājanena saddhiṃ maggaṃ paṭipajjitvā ṭhitamajjhanhike nakulanagaragāmadvāraṃ patvā rukkhamūle nisīdi.
  6884. 376884,96,2374,28,40,1,122,12,Tasmiṃ samaye kāḷavallimaṇḍapavāsī mahānāgatthero nakulanagaragāme piṇḍāya caritvā nikkhanto theriṃ disvā bhattena āpucchi.
  6885. 376885,96,2374,41,49,1,25,6,Sā‘ patto me natthī’ ti āha.
  6886. 376886,96,2374,50,59,1,45,7,Thero‘ imināva bhuñjathā’ ti saha pattena adāsi.
  6887. 376887,96,2374,60,68,1,59,8,Therī bhattakiccaṃ katvā pattaṃ dhovitvā therassa datvā āha–
  6888. 376888,96,2374,69,87,1,105,14,"‘ ajja tāva bhikkhācārena kilamissatha, ito paṭṭhāya pana vo bhikkhācāraparittāso nāma na bhavissati, tātā’ ti. "
  6889. 376889,96,2374,88,96,1,73,8,Tato paṭṭhāya therassa ūnakahāpaṇagghanako piṇḍapāto nāma na uppannapubbo.
  6890. 376890,96,2374,97,102,1,27,3,Ayaṃ‘ āmisapaṭisanthāro’ nāma.
  6891. 376891,96,2375,2,26,1,210,20,"Imaṃ paṭisanthāraṃ katvā bhikkhunā saṅgahapakkhe ṭhatvā tassa bhikkhuno kammaṭṭhānaṃ kathetabbaṃ, dhammo vācetabbo, kukkuccaṃ vinodetabbaṃ, uppannaṃ kiccaṃ karaṇīyaṃ kātabbaṃ, abbhānavuṭṭhānamānattaparivāsā dātabbā. "
  6892. 376892,96,2375,27,31,1,56,4,Pabbajjāraho pabbājetabbo upasampadāraho upasampādetabbo.
  6893. 376893,96,2375,32,40,1,79,8,Bhikkhuniyāpi attano santike upasampadaṃ ākaṅkhamānāya kammavācaṃ kātuṃ vaṭṭati.
  6894. 376894,96,2375,41,46,1,28,3,Ayaṃ‘ dhammapaṭisanthāro’ nāma.
  6895. 376895,96,2376,2,30,1,228,24,"Imehi dvīhi paṭisanthārehi paṭisanthārako bhikkhu anuppannaṃ lābhaṃ uppādeti, uppannaṃ thāvaraṃ karoti, sabhayaṭṭhāne attano jīvitaṃ rakkhati coranāgarañño pattaggahaṇahattheneva aggaṃ gahetvā patteneva bhattaṃ ākiranto thero viya. "
  6896. 376896,96,2376,31,52,1,212,21,Aladdhalābhuppādane pana ito palāyitvā paratīraṃ gatena mahānāgaraññā ekassa therassa santike saṅgahaṃ labhitvā puna āgantvā rajje patiṭṭhitena setambaṅgaṇe yāvajīvaṃ pavattitaṃ mahābhesajjadānavatthu kathetabbaṃ.
  6897. 376897,96,2376,53,64,1,151,11,Uppannalābhathāvarakaraṇe dīghabhāṇakaabhayattherassa hatthato paṭisanthāraṃ labhitvā cetiyapabbate corehi bhaṇḍakassa aviluttabhāve vatthu kathetabbaṃ.
  6898. 376898,96,2377,2,19,1,140,12,1352. Indriyesu aguttadvāratāniddese cakkhunā rūpaṃ {disvā}ti kāraṇavasena cakkhūti laddhavohārena rūpadassanasamatthena cakkhuviññāṇena rūpaṃ disvā.
  6899. 376899,96,2377,20,22,1,13,2,Porāṇā panāhu–
  6900. 376900,96,2377,23,31,1,35,5,"‘‘ cakkhu rūpaṃ na passati, acittakattā; "
  6901. 376901,96,2377,32,37,1,30,4,"cittaṃ na passati, acakkhukattā; "
  6902. 376902,96,2377,38,43,1,63,5,dvārārammaṇasaṅghaṭṭanena pana pasādavatthukena cittena passati.
  6903. 376903,96,2377,44,55,1,68,9,Īdisī panesā‘ dhanunā vijjatī’ tiādīsu viya sasambhārakathā nāma hoti.
  6904. 376904,96,2377,56,65,1,56,7,Tasmā cakkhuviññāṇena rūpaṃ disvā’’ ti ayamevettha atthoti.
  6905. 376905,96,2377,66,80,1,139,12,"{Nimittaggāhī}ti itthipurisanimittaṃ vā subhanimittādikaṃ vā kilesavatthubhūtaṃ nimittaṃ chandarāgavasena gaṇhāti, diṭṭhamatteyeva na saṇṭhāti. "
  6906. 376906,96,2377,81,91,1,157,9,{Anubyañjanaggāhī}ti kilesānaṃ anubyañjanato pākaṭabhāvakaraṇato anubyañjananti laddhavohāraṃ hatthapādasitahasitakathitaālokitavilokitādibhedaṃ ākāraṃ gaṇhāti.
  6907. 376907,96,2377,92,113,1,229,20,"Yatvādhikaraṇamenan tiādimhi yaṃkāraṇā yassa cakkhundriyāsaṃvarassa hetu, etaṃ puggalaṃ satikavāṭena cakkhundriyaṃ asaṃvutaṃ apihitacakkhudvāraṃ hutvā viharantaṃ ete abhijjhādayo dhammā anvāssaveyyuṃ anubandheyyuṃ ajjhotthareyyuṃ. "
  6908. 376908,96,2377,114,125,1,97,10,Tassa saṃvarāya na {paṭipajjatī}ti tassa cakkhundriyassa satikavāṭena pidahanatthāya na paṭipajjati.
  6909. 376909,96,2377,126,137,1,86,10,"Evaṃbhūtoyeva ca na rakkhati cakkhundriyaṃ, na cakkhundriye saṃvaraṃ āpajjatīti vuccati. "
  6910. 376910,96,2378,2,20,1,120,17,"Tattha kiñcāpi cakkhundriye saṃvaro vā asaṃvaro vā natthi, na hi cakkhupasādaṃ nissāya sati vā muṭṭhassaccaṃ vā uppajjati. "
  6911. 376911,96,2378,21,37,1,161,15,Apica yadā rūpārammaṇaṃ cakkhussa āpāthamāgacchati tadā bhavaṅge dvikkhattuṃ uppajjitvā niruddhe kiriyamanodhātu āvajjanakiccaṃ sādhayamānā uppajjitvā nirujjhati.
  6912. 376912,96,2378,38,58,1,210,15,"Tato cakkhuviññāṇaṃ dassanakiccaṃ, tato vipākamanodhātu sampaṭicchanakiccaṃ, tato vipākāhetukamanoviññāṇadhātu santīraṇakiccaṃ, tato kiriyāhetukamanoviññāṇadhātu voṭṭhabbanakiccaṃ sādhayamānā uppajjitvā nirujjhati. "
  6913. 376913,96,2378,59,62,1,27,3,Tadanantaraṃ javanaṃ javati.
  6914. 376914,96,2378,63,74,1,88,11,Tatrāpi neva bhavaṅgasamaye na āvajjanādīnaṃ aññatarasamaye saṃvaro vā asaṃvaro vā atthi.
  6915. 376915,96,2378,75,91,1,106,15,"Javanakkhaṇe pana dussīlyaṃ vā muṭṭhassaccaṃ vā aññāṇaṃ vā akkhanti vā kosajjaṃ vā uppajjati, asaṃvaro hoti. "
  6916. 376916,96,2379,2,12,1,51,8,Evaṃ honto pana so‘ cakkhundriye asaṃvaro’ ti vuccati.
  6917. 376917,96,2379,13,14,1,5,1,Kasmā?
  6918. 376918,96,2379,15,27,1,88,10,"Yasmā tasmiṃ asaṃvare sati dvārampi aguttaṃ hoti, bhavaṅgampi, āvajjanādīnipi vīthicittāni. "
  6919. 376919,96,2379,28,30,1,9,2,Yathā kiṃ?
  6920. 376920,96,2379,31,47,1,151,15,"Yathā nagare catūsu dvāresu asaṃvutesu kiñcāpi antogharadvārakoṭṭhakagabbhādayo susaṃvutā, tathāpi antonagare sabbaṃ bhaṇḍaṃ arakkhitaṃ agopitameva hoti. "
  6921. 376921,96,2379,48,54,1,52,6,Nagaradvārena hi pavisitvā corā yadicchakaṃ kareyyuṃ.
  6922. 376922,96,2379,55,70,1,122,13,"Evameva javane dussīlyādīsu uppannesu tasmiṃ asaṃvare sati dvārampi aguttaṃ hoti, bhavaṅgampi, āvajjanādīnipi vīthicittānīti. "
  6923. 376923,96,2380,2,8,1,39,5,Sotena saddaṃ {sutvā}tiādīsupi eseva nayo.
  6924. 376924,96,2380,9,31,1,142,20,"Yā imesan ti evaṃ saṃvaraṃ anāpajjantassa imesaṃ channaṃ indriyānaṃ yā agutti yā agopanā yo anārakkho yo asaṃvaro, athakanaṃ, apidahananti attho. "
  6925. 376925,96,2381,2,12,1,63,6,1353. Bhojane amattaññutāniddese {idhekacco}ti imasmiṃ sattaloke ekacco.
  6926. 376926,96,2381,13,18,1,57,4,{Appaṭisaṅkhā}ti paṭisaṅkhānapaññāya ajānitvā anupadhāretvā.
  6927. 376927,96,2381,19,22,1,19,2,{Ayoniso}ti anupāyena.
  6928. 376928,96,2381,23,26,1,35,3,Āhāran ti asitapītādiajjhoharaṇīyaṃ.
  6929. 376929,96,2381,27,31,1,34,3,{Āhāretī}ti paribhuñjati ajjhoharati.
  6930. 376930,96,2381,32,36,1,38,3,{Davāyā}tiādi anupāyadassanatthaṃ vuttaṃ.
  6931. 376931,96,2381,37,50,1,108,12,"Anupāyena hi āhārento davatthāya madatthāya maṇḍanatthāya vibhūsanatthāya vā āhāreti, no idamatthitaṃ paṭicca. "
  6932. 376932,96,2381,51,62,1,85,9,Yā tattha {asantuṭṭhitā}ti yā tasmiṃ ayoniso āhāraparibhoge asantussanā asantuṭṭhibhāvo.
  6933. 376933,96,2381,63,70,1,62,5,"{Amattaññutā}ti amattaññubhāvo, pamāṇasaṅkhātāya mattāya ajānanaṃ. "
  6934. 376934,96,2381,71,81,1,90,9,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ apaccavekkhitaparibhogavasena pavattā bhojane amattaññutā nāma vuccati.
  6935. 376935,96,2382,2,12,1,68,5,1354. Indriyesu guttadvāratāniddese {cakkhunā}tiādi vuttanayeneva veditabbaṃ.
  6936. 376936,96,2382,13,22,1,73,8,Na nimittaggāhī {hotī}ti chandarāgavasena vuttappakāraṃ nimittaṃ na gaṇhāti.
  6937. 376937,96,2382,23,28,1,53,4,Evaṃ sesapadānipi vuttapaṭipakkhanayeneva veditabbāni.
  6938. 376938,96,2382,29,64,1,234,27,"Yathā ca heṭṭhā‘ javane dussīlyādīsu uppannesu tasmiṃ asaṃvare sati, dvārampi aguttaṃ hoti, bhavaṅgampi, āvajjanādīnipi vīthicittānī’ ti vuttaṃ, evamidha tasmiṃ sīlādīsu uppannesu dvārampi guttaṃ hoti, bhavaṅgampi, āvajjanādīnipi vīthicittāni. "
  6939. 376939,96,2382,65,67,1,9,2,Yathā kiṃ?
  6940. 376940,96,2382,68,103,1,272,29,"Yathā nagaradvāresu susaṃvutesu, kiñcāpi antogharādayo asaṃvutā honti, tathāpi antonagare sabbaṃ bhaṇḍaṃ surakkhitaṃ sugopitameva hoti– nagaradvāresu pihitesu corānaṃ paveso natthi– evameva javane sīlādīsu uppannesu dvārampi guttaṃ hoti, bhavaṅgampi, āvajjanādīnipi vīthicittāni. "
  6941. 376941,96,2382,104,113,1,62,7,Tasmā javanakkhaṇe uppajjamānopi‘ cakkhundriye saṃvaro’ ti vutto.
  6942. 376942,96,2382,114,120,1,39,5,Sotena saddaṃ {sutvā}tiādīsupi eseva nayo.
  6943. 376943,96,2383,2,17,1,116,11,1355. Bhojane mattaññutāniddese paṭisaṅkhā yoniso āhāraṃ {āhāretī}ti paṭisaṅkhānapaññāya jānitvā upāyena āhāraṃ paribhuñjati.
  6944. 376944,96,2383,18,26,1,49,7,Idāni taṃ upāyaṃ dassetuṃ neva {davāyā}tiādi vuttaṃ.
  6945. 376945,96,2384,2,11,1,43,7,Tattha ‘ neva davāyā’ ti davatthāya na āhāreti.
  6946. 376946,96,2384,12,17,1,48,5,Tattha naṭalaṅghakādayo davatthāya āhārenti nāma.
  6947. 376947,96,2384,18,33,1,138,14,"Yañhi bhojanaṃ bhuttassa naccagītakabyasilokasaṅkhāto davo atirekatarena paṭibhāti, taṃ bhojanaṃ adhammena visamena pariyesitvā te āhārenti. "
  6948. 376948,96,2384,34,40,1,33,6,Ayaṃ pana bhikkhu evaṃ na āhāreti.
  6949. 376949,96,2385,2,10,1,59,6,Na {madāyā}ti mānamadapurisamadānaṃ vaḍḍhanatthāya na āhāreti.
  6950. 376950,96,2385,11,16,1,49,5,Tattha rājarājamahāmattā madatthāya āhārenti nāma.
  6951. 376951,96,2385,17,25,1,96,8,Te hi attano mānamadapurisamadānaṃ vaḍḍhanatthāya piṇḍarasabhojanādīni paṇītabhojanāni bhuñjanti.
  6952. 376952,96,2385,26,32,1,33,6,Ayaṃ pana bhikkhu evaṃ na āhāreti.
  6953. 376953,96,2386,2,8,1,45,5,Na {maṇḍanāyā}ti sarīramaṇḍanatthāya na āhāreti.
  6954. 376954,96,2386,9,39,1,203,25,"Tattha rūpūpajīviniyo mātugāmā antepurikādayo ca sappiphāṇitaṃ nāma pivanti, te hi siniddhaṃ muduṃ mandaṃ bhojanaṃ āhārenti‘ evaṃ no aṅgalaṭṭhi susaṇṭhitā bhavissati, sarīre chavivaṇṇo pasanno bhavissatī’ ti. "
  6955. 376955,96,2386,40,46,1,33,6,Ayaṃ pana bhikkhu evaṃ na āhāreti.
  6956. 376956,96,2387,2,9,1,55,6,Na {vibhūsanāyā}ti sarīre maṃsavibhūsanatthāya na āhāreti.
  6957. 376957,96,2387,10,26,1,144,13,Tattha nibbuddhamallamuṭṭhikamallādayo susiniddhehi macchamaṃsādīhi sarīramaṃsaṃ pīṇenti‘ evaṃ no maṃsaṃ ussadaṃ bhavissati pahārasahanatthāyā’ ti.
  6958. 376958,96,2387,27,35,1,61,8,Ayaṃ pana bhikkhu evaṃ sarīre maṃsavibhūsanatthāya na āhāreti.
  6959. 376959,96,2388,2,7,1,59,4,{Yāvadevā}ti āhārāharaṇe payojanassa paricchedaniyamadassanaṃ.
  6960. 376960,96,2388,8,16,1,82,7,Imassa kāyassa {ṭhitiyā}ti imassa catumahābhūtikakarajakāyassa ṭhapanatthāya āhāreti.
  6961. 376961,96,2388,17,21,1,38,4,Idamassa āhārāharaṇe payojananti attho.
  6962. 376962,96,2388,22,26,1,43,3,{Yāpanāyā}ti jīvitindriyayāpanatthāya āhāreti.
  6963. 376963,96,2388,27,34,1,64,6,{Vihiṃsūparatiyā}ti vihiṃsā nāma abhuttapaccayā uppajjanakā khuddā.
  6964. 376964,96,2388,35,39,1,40,4,Tassā uparatiyā vūpasamanatthāya āhāreti.
  6965. 376965,96,2388,40,53,1,103,10,"{Brahmacariyānuggahāyā}ti brahmacariyaṃ nāma tisso sikkhā, sakalaṃ sāsanaṃ, tassa anuggaṇhanatthāya āhāreti. "
  6966. 376966,96,2389,2,5,1,21,2,{Itī}ti upāyanidassanaṃ;
  6967. 376967,96,2389,6,9,1,21,3,iminā upāyenāti attho.
  6968. 376968,96,2389,10,18,1,84,7,Purāṇañca vedanaṃ {paṭihaṅkhāmī}ti purāṇavedanā nāma abhuttappaccayā uppajjanakavedanā.
  6969. 376969,96,2389,19,22,1,27,3,Taṃ paṭihanissāmīti āhāreti.
  6970. 376970,96,2389,23,32,1,86,8,Navañca vedanaṃ na {uppādessāmī}ti navavedanā nāma atibhuttappaccayena uppajjanakavedanā.
  6971. 376971,96,2389,33,37,1,28,4,Taṃ na uppādessāmīti āhāreti.
  6972. 376972,96,2389,38,48,1,58,6,"Atha vā,‘ navavedanā’ nāma bhuttappaccayā nauppajjanakavedanā. "
  6973. 376973,96,2389,49,53,1,45,4,Tassā anuppannāya anuppajjanatthameva āhāreti.
  6974. 376974,96,2389,54,63,1,48,8,Yātrā ca me {bhavissatī}ti yāpanā ca me bhavissati.
  6975. 376975,96,2389,64,72,1,52,7,Anavajjatā {cā}ti ettha atthi sāvajjaṃ atthi anavajjaṃ.
  6976. 376976,96,2389,73,83,1,89,8,Tattha adhammikapariyesanā adhammikapaṭiggahaṇaṃ adhammena paribhogoti idaṃ‘ sāvajjaṃ’ nāma.
  6977. 376977,96,2389,84,94,1,86,8,Dhammena pariyesitvā dhammena paṭiggahetvā paccavekkhitvā paribhuñjanaṃ‘ anavajjaṃ’ nāma.
  6978. 376978,96,2389,95,108,1,80,10,"Ekacco anavajjeyeva sāvajjaṃ karoti,‘ laddhaṃ me’ ti katvā pamāṇātikkantaṃ bhuñjati. "
  6979. 376979,96,2389,109,114,1,63,5,Taṃ jīrāpetuṃ asakkonto uddhaṃvirecanaadhovirecanādīhi kilamati.
  6980. 376980,96,2389,115,121,1,85,6,Sakalavihāre bhikkhū tassa sarīrapaṭijagganabhesajjapariyesanādīsu ussukkaṃ āpajjanti.
  6981. 376981,96,2389,122,137,1,66,10,‘ Kiṃ idan’ ti vutte‘ asukassa nāma udaraṃ uddhumātan’ tiādīni vadanti.
  6982. 376982,96,2389,138,152,1,91,11,"‘ Esa niccakālampi evaṃpakatikoyeva, attano kucchipamāṇaṃ nāma na jānātī’ ti nindanti garahanti. "
  6983. 376983,96,2389,153,158,1,38,5,Ayaṃ anavajjeyeva sāvajjaṃ karoti nāma.
  6984. 376984,96,2389,159,168,1,47,7,Evaṃ akatvā‘ anavajjatā ca bhavissatī’ ti āhāreti.
  6985. 376985,96,2390,2,11,1,63,8,Phāsuvihāro {cā}ti etthāpi atthi phāsuvihāro atthi na phāsuvihāro.
  6986. 376986,96,2390,12,28,1,132,14,Tattha‘ āharahatthako alaṃsāṭako tatthavaṭṭako kākamāsako bhuttavamitako’ ti imesaṃ pañcannaṃ brāhmaṇānaṃ bhojanaṃ na phāsuvihāro nāma.
  6987. 376987,96,2390,29,48,1,104,14,Etesu hi‘ āharahatthako’ nāma bahuṃ bhuñjitvā attano dhammatāya uṭṭhātuṃ asakkonto‘ āhara hatthan’ ti vadati.
  6988. 376988,96,2390,49,59,1,77,8,‘ Alaṃsāṭako’ nāma accuddhumātakucchitāya uṭṭhitopi sāṭakaṃ nivāsetuṃ na sakkoti.
  6989. 376989,96,2390,60,68,1,58,6,‘ Tatthavaṭṭako’ nāma uṭṭhātuṃ asakkonto tattheva parivaṭṭati.
  6990. 376990,96,2390,69,83,1,77,11,"‘ Kākamāsako’ nāma yathā kākehi āmasituṃ sakkā hoti, evaṃ yāva mukhadvārā āhāreti."
  6991. 376991,96,2390,84,93,1,65,7,‘ Bhuttavamitako’ nāma mukhena sandhāretuṃ asakkonto tattheva vamati.
  6992. 376992,96,2390,94,104,1,51,8,Evaṃ akatvā‘ phāsuvihāro ca me bhavissatī’ ti āhāreti.
  6993. 376993,96,2390,105,111,1,49,6,Phāsuvihāro nāma catūhi pañcahi ālopehi ūnūdaratā.
  6994. 376994,96,2390,112,120,1,72,8,Ettakañhi bhuñjitvā pānīyaṃ pivato cattāro iriyāpathā sukhena pavattanti.
  6995. 376995,96,2390,121,124,1,28,3,Tasmā dhammasenāpati evamāha–
  6996. 376996,96,2391,2,12,1,39,7,"‘ ‘ Cattāro pañca ālope, abhutvā udakaṃ pive; "
  6997. 376997,96,2392,2,16,1,44,5,"Alaṃ phāsuvihārāya, pahitattassa bhikkhuno’’ ti.( theragā.983); "
  6998. 376998,96,2393,2,7,1,42,5,Imasmiṃ pana ṭhāne aṅgāni samodhānetabbāni.
  6999. 376999,96,2393,8,76,1,295,45,"‘ Neva davāyā’ tihi ekaṃ aṅgaṃ,‘ na madāyā’ ti ekaṃ,‘ na maṇḍanāyā’ ti ekaṃ,‘ na vibhūsanāyā’ ti ekaṃ,‘ yāvadeva imassa kāyassa ṭhitiyā yāpanāyā’ ti ekaṃ,‘ vihiṃsūparatiyā brahmacariyānuggahāyā’ ti ekaṃ,‘ iti purāṇañca vedanaṃ paṭihaṅkhāmi navañca vedanaṃ na uppādessāmī’ ti ekaṃ,‘ yātrā ca me bhavissatī’ ti ekaṃ aṅgaṃ. "
  7000. 377000,96,2393,77,83,1,55,6,Anavajjatā ca phāsuvihāro cāti ayamettha bhojanānisaṃso.
  7001. 377001,96,2393,84,92,1,59,7,Mahāsīvatthero panāha– heṭṭhā cattāri aṅgāni paṭikkhepo nāma.
  7002. 377002,96,2393,93,159,1,297,41,"Upari pana aṭṭhaṅgāni samodhānetabbānīti– tattha‘ yāvadeva imassa kāyassa ṭhitiyā’ ti ekaṃ aṅgaṃ,‘ yāpanāyā’ ti ekaṃ,‘ vihiṃsūparatiyāti’ ekaṃ,‘ brahmacariyānuggahāyā’ ti ekaṃ,‘ iti purāṇañca vedanaṃ paṭihaṅkhāmī’ ti ekaṃ,‘ navañca vedanaṃ na uppādessāmī’ ti ekaṃ,‘ yātrā ca me bhavissatī’ ti ekaṃ,‘ anavajjatā’ cāti ekaṃ. "
  7003. 377003,96,2393,160,163,1,33,3,Phāsuvihāro pana bhojanānisaṃsoti.
  7004. 377004,96,2393,164,172,1,68,8,Evaṃ aṭṭhaṅgasamannāgataṃ āhāraṃ āhārento bhojane mattaññū nāma hoti.
  7005. 377005,96,2393,173,185,1,140,11,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ pariyesanapaṭiggahaṇaparibhogesu yuttappamāṇajānanavasena pavatto paccavekkhitaparibhogo bhojane mattaññutā nāma vuccati.
  7006. 377006,96,2394,2,11,1,56,5,1356. Muṭṭhassaccaniddese {asatī}ti sativirahitā cattāro khandhā.
  7007. 377007,96,2394,12,18,1,55,5,Ananussati {appaṭissatī}ti upasaggavasena padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  7008. 377008,96,2394,19,22,1,23,2,{Asaraṇatā}ti asaraṇākāro.
  7009. 377009,96,2394,23,27,1,33,3,{Adhāraṇatā}ti dhāretuṃ asamatthatā.
  7010. 377010,96,2394,28,36,1,62,8,Tāya hi samannāgato puggalo ādhānappatto nidhānakkhamo na hoti.
  7011. 377011,96,2394,37,44,1,54,6,Udake alābukaṭāhaṃ viya ārammaṇe pilavatīti pilāpanatā.
  7012. 377012,96,2394,45,48,1,33,2,{Saṃmusanatā}ti naṭṭhamuṭṭhassatitā.
  7013. 377013,96,2394,49,62,1,89,12,"Tāya hi samannāgato puggalo nikkhittabhatto viya kāko, nikkhittamaṃso viya ca siṅgālo hoti. "
  7014. 377014,96,2395,2,14,1,84,7,1361. Bhāvanābalaniddese kusalānaṃ dhammānan ti bodhipakkhiyadhammānaṃ {āsevanā}ti ādisevanā.
  7015. 377015,96,2395,15,18,1,18,2,{Bhāvanā}ti vaḍḍhanā.
  7016. 377016,96,2395,19,23,1,34,4,Bahulīkamman ti punappunaṃ karaṇaṃ.
  7017. 377017,96,2396,2,8,1,59,3,1368. Sīlavipattiniddeso sīlasampadāniddesapaṭipakkhato veditabbo.
  7018. 377018,96,2396,9,15,1,112,6,Diṭṭhivipattiniddeso ca diṭṭhisampadāniddesapaṭipakkhato diṭṭhisampadāniddeso ca diṭṭhupādānaniddesapaṭipakkhato.
  7019. 377019,96,2396,16,30,1,145,12,"Sīlavisuddhiniddeso kiñcāpi sīlasampadāniddesena samāno, tattha pana visuddhisampāpakaṃ pātimokkhasaṃvarasīlaṃ kathitaṃ, idha visuddhippattaṃ sīlaṃ. "
  7020. 377020,96,2396,31,62,1,244,26,"Sati ca sampajaññañca, paṭisaṅkhānabalañca bhāvanābalañca, samatho ca vipassanā ca, samathanimittañca paggahanimittañca, paggāho ca avikkhepo ca, sīlasampadā ca diṭṭhisampadā cāti imehi pana chahi dukehi catubhūmakāpi lokiyalokuttaradhammāva kathitā. "
  7021. 377021,96,2397,2,19,1,90,11,"1373. Diṭṭhivisuddhiniddese kammassakataññāṇan ti‘ idaṃ kammaṃ sakaṃ, idaṃ no sakan’ ti jānanapaññā. "
  7022. 377022,96,2397,20,31,1,69,11,Tattha attanā vā kataṃ hotu parena vā sabbampi akusalakammaṃ no sakaṃ.
  7023. 377023,96,2397,32,33,1,5,1,Kasmā?
  7024. 377024,96,2397,34,37,1,34,3,Atthabhañjanato anatthajananato ca.
  7025. 377025,96,2397,38,47,1,63,7,Kusalakammaṃ pana anatthabhañjanato atthajananato ca‘ sakaṃ’ nāma.
  7026. 377026,96,2397,48,102,1,415,49,"Tattha yathā nāma sadhano sabhogo puriso addhānamaggaṃ paṭipajjitvā antarāmagge gāmanigamādīsu nakkhatte saṅghuṭṭhe‘ ahaṃ āgantuko, kaṃ nu kho nissāya nakkhattaṃ kīḷeyyan’ ti acintetvā yathā yathā icchati tena tena nīhārena nakkhattaṃ kīḷanto sukhena kantāraṃ atikkamati, evameva imasmiṃ kammassakataññāṇe ṭhatvā ime sattā bahuṃ vaṭṭagāmikammaṃ āyūhitvā sukhena sukhaṃ anubhavantā arahattaṃ pattā gaṇanapathaṃ vītivattā. "
  7027. 377027,96,2397,103,110,1,63,6,Saccānulomikañāṇan ti catunnaṃ saccānaṃ anulomaṃ vipassanāñāṇaṃ.
  7028. 377028,96,2397,111,117,1,71,6,Maggasamaṅgissa ñāṇaṃ phalasamaṅgissa ñāṇan ti maggañāṇaphalañāṇāniyeva.
  7029. 377029,96,2398,2,23,1,138,15,1374.‘ Diṭṭhivisuddhi kho panā’ tipadassa niddese yā paññā {pajānanā}tiādīhi padehi heṭṭhā vuttāni kammassakataññāṇādīneva cattāri ñāṇāni vibhattāni.
  7030. 377030,96,2399,2,22,1,119,13,1375.‘ Yathādiṭṭhissa ca padhānan’ ti padassa niddese yo cetasiko {vīriyārambho}tiādīhi padehi niddiṭṭhaṃ vīriyaṃ paññāgatikameva;
  7031. 377031,96,2399,23,30,1,71,7,paññāya hi lokiyaṭṭhāne lokiyaṃ lokuttaraṭṭhāne lokuttaranti veditabbaṃ.
  7032. 377032,96,2400,2,12,1,63,7,1376. Saṃvegadukaniddese jātibhayan ti jātiṃ bhayato disvā ṭhitañāṇaṃ.
  7033. 377033,96,2400,13,16,1,32,3,Jarāmaraṇabhayādīsupi eseva nayo.
  7034. 377034,96,2401,2,15,1,116,10,1377. Anuppannānaṃ pāpakānan tiādīhi jātiādīni bhayato disvā jātijarābyādhimaraṇehi muccitukāmassa upāyapadhānaṃ kathitaṃ.
  7035. 377035,96,2401,16,29,1,61,5,Padabhājanīyassa panattho vibhaṅgaṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.367 bojjhaṅgapabbavaṇṇanā) āvi bhavissati.
  7036. 377036,96,2402,2,16,1,77,8,1378.‘ Asantuṭṭhitā ca kusalesu dhammesū’ ti padaniddese {bhiyyokamyatā}ti visesakāmatā.
  7037. 377037,96,2402,17,46,1,203,26,"Idhekacco hi āditova pakkhikabhattaṃ vā salākabhattaṃ vā uposathikaṃ vā pāṭipadikaṃ vā deti, so tena asantuṭṭho hutvā puna dhurabhattaṃ saṅghabhattaṃ vassāvāsikaṃ deti, āvāsaṃ kāreti, cattāropi paccaye deti. "
  7038. 377038,96,2402,47,56,1,65,8,"Tatrāpi asantuṭṭho hutvā saraṇāni gaṇhāti, pañca sīlāni samādiyati. "
  7039. 377039,96,2402,57,61,1,34,4,Tatrāpi asantuṭṭho hutvā pabbajati.
  7040. 377040,96,2402,62,80,1,133,15,"Pabbajitvā ekaṃ nikāyaṃ dve nikāyeti tepiṭakaṃ buddhavacanaṃ gaṇhāti, aṭṭha samāpattiyo bhāveti, vipassanaṃ vaḍḍhetvā arahattaṃ gaṇhāti . "
  7041. 377041,96,2402,81,86,1,49,5,Arahattappattito paṭṭhāya mahāsantuṭṭho nāma hoti.
  7042. 377042,96,2402,87,95,1,50,6,Evaṃ yāva arahattā visesakāmatā‘ bhiyyokamyatā’ nāma.
  7043. 377043,96,2403,2,38,1,236,28,"1379.‘ Appaṭivānitā ca padhānasmin’ ti padassa niddese yasmā pantasenāsanesu adhikusalānaṃ dhammānaṃ bhāvanāya ukkaṇṭhamāno padhānaṃ paṭivāseti nāma , anukkaṇṭhamāno no paṭivāseti nāma, tasmā taṃ nayaṃ dassetuṃ yā kusalānaṃ dhammānan tiādi vuttaṃ. "
  7044. 377044,96,2403,39,45,1,57,5,Tattha {sakkaccakiriyatā}ti kusalānaṃ karaṇe sakkaccakāritā.
  7045. 377045,96,2403,46,50,1,36,3,{Sātaccakiriyatā}ti satatameva karaṇaṃ.
  7046. 377046,96,2403,51,57,1,51,5,{Aṭṭhitakiriyatā}ti khaṇḍaṃ akatvā aṭṭhapetvā karaṇaṃ.
  7047. 377047,96,2403,58,64,1,46,4,"{Anolīnavuttitā}ti alīnajīvitā, alīnapavattitā vā. "
  7048. 377048,96,2403,65,69,1,50,3,{Anikkhittachandatā}ti kusalacchandassa anikkhipanaṃ.
  7049. 377049,96,2403,70,75,1,60,4,{Anikkhittadhuratā}ti kusalakaraṇe vīriyadhurassa anikkhipanaṃ.
  7050. 377050,96,2404,2,18,1,99,9,1380.‘ Pubbenivāsānussatiñāṇaṃ vijjā’ ti ettha {pubbenivāso}ti pubbe nivutthakkhandhā ca khandhapaṭibaddhañca.
  7051. 377051,96,2404,19,22,1,42,3,Pubbenivāsassa anussati pubbenivāsānussati.
  7052. 377052,96,2404,23,27,1,46,4,Tāya sampayuttaṃ ñāṇaṃ pubbenivāsānussatiñāṇaṃ.
  7053. 377053,96,2404,28,34,1,66,6,Tayidaṃ pubbe nivutthakkhandhapaṭicchādakaṃ tamaṃ vijjhatīti vijjā.
  7054. 377054,96,2404,35,45,1,80,10,Taṃ tamaṃ vijjhitvā te khandhe vidite pākaṭe karotīti viditakaraṇaṭṭhenāpi vijjā.
  7055. 377055,96,2405,2,9,1,46,7,Cutūpapāte ñāṇan ti cutiyañca upapāte ca ñāṇaṃ.
  7056. 377056,96,2405,10,16,1,62,6,Idampi sattānaṃ cutipaṭisandhicchādakaṃ tamaṃ vijjhatīti vijjā.
  7057. 377057,96,2405,17,27,1,95,10,Taṃ tamaṃ vijjhitvā sattānaṃ cutipaṭisandhiyo viditā pākaṭā karotīti viditakaraṇaṭṭhenāpi vijjā.
  7058. 377058,96,2405,28,35,1,56,7,Āsavānaṃ khaye ñāṇan ti sabbakilesānaṃ khayasamaye ñāṇaṃ.
  7059. 377059,96,2405,36,40,1,47,4,Tayidaṃ catusaccacchādakatamaṃ vijjhatīti vijjā.
  7060. 377060,96,2405,41,51,1,89,10,Taṃ tamaṃ vijjhitvā cattāri saccāni viditāni pākaṭāni karotīti viditakaraṇaṭṭhenāpi vijjā.
  7061. 377061,96,2406,2,25,1,149,16,"1381.‘ Cittassa ca adhimutti nibbānañcā’ ti ettha ārammaṇe adhimuccanaṭṭhena, paccanīkadhammehi ca suṭṭhumuttaṭṭhena aṭṭha samāpattiyo cittassa adhimutti nāma. "
  7062. 377062,96,2406,26,43,1,80,12,"Itaraṃ pana‘ natthi ettha taṇhāsaṅkhātaṃ vānaṃ’,‘ niggataṃ vā tasmā vānā’ ti nibbānaṃ. "
  7063. 377063,96,2406,44,59,1,136,14,"Tattha aṭṭha samāpattiyo sayaṃ vikkhambhitakilesehi vimuttattā vimuttīti vuttā, nibbānaṃ pana sabbakilesehi accantaṃ vimuttattā vimuttīti. "
  7064. 377064,96,2407,2,11,1,44,5,1382. Maggasamaṅgissa ñāṇan ti cattāri maggañāṇāni.
  7065. 377065,96,2407,12,17,1,44,5,Phalasamaṅgissa ñāṇan ti cattāri phalañāṇāni.
  7066. 377066,96,2407,18,31,1,126,13,Tattha paṭhamamaggañāṇaṃ pañca kilese khepentaṃ nirodhentaṃ vūpasamentaṃ paṭippassambhentaṃ uppajjatīti khaye ñāṇaṃ nāma jātaṃ.
  7067. 377067,96,2407,32,35,1,31,3,Dutiyamaggañāṇaṃ cattāro kilese.
  7068. 377068,96,2407,36,38,1,22,2,Tathā tatiyamaggañāṇaṃ.
  7069. 377069,96,2407,39,54,1,125,13,Catutthamaggañāṇaṃ pana aṭṭha kilese khepentaṃ nirodhentaṃ vūpasamentaṃ paṭippassambhentaṃ uppajjatīti‘ khaye ñāṇaṃ’ nāma jātaṃ.
  7070. 377070,96,2407,55,73,1,165,18,Taṃ taṃ maggaphalañāṇaṃ pana tesaṃ tesaṃ kilesānaṃ khīṇante niruddhante vūpasamante paṭippassambhante anuppādante appavattante uppannanti anuppāde ñāṇaṃ nāma jātanti.
  7071. 377071,96,2408,2,3,1,39,2,Aṭṭhasāliniyā dhammasaṅgahaaṭṭhakathāya
  7072. 377072,96,2409,2,4,1,29,2,Nikkhepakaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7073. 377073,96,2410,2,4,1,15,2,4 . Aṭṭhakathākaṇḍo
  7074. 377074,96,2411,2,2,1,22,1,Tikaatthuddhāravaṇṇanā
  7075. 377075,96,2412,2,13,1,80,6,1384. Idāni nikkhepakaṇḍānantaraṃ ṭhapitassa aṭṭhakathākaṇḍassa vaṇṇanākkamo anuppatto.
  7076. 377076,96,2412,14,19,1,43,5,Kasmā panetaṃ aṭṭhakathākaṇḍaṃ nāma jātanti?
  7077. 377077,96,2412,20,25,1,56,5,Tepiṭakassa buddhavacanassa atthaṃ uddharitvā ṭhapitattā.
  7078. 377078,96,2412,26,37,1,109,11,Tīsupi hi piṭakesu dhammantaraṃ āgataṃ aṭṭhakathākaṇḍeneva paricchinditvā vinicchitaṃ suvinicchitaṃ nāma hoti.
  7079. 377079,96,2412,38,48,1,130,10,Sakale abhidhammapiṭake nayamaggaṃ mahāpakaraṇe pañhuddhāraṃ gaṇanacāraṃ asallakkhentenāpi aṭṭhakathākaṇḍatoyeva samānetuṃ vaṭṭati.
  7080. 377080,96,2413,2,7,1,25,4,Kuto pabhavaṃ pana etanti?
  7081. 377081,96,2413,8,9,1,24,1,Sāriputtattherappabhavaṃ.
  7082. 377082,96,2413,10,22,1,135,12,Sāriputtatthero hi ekassa attano saddhivihārikassa nikkhepakaṇḍe atthuddhāraṃ sallakkhetuṃ asakkontassa aṭṭhakathākaṇḍaṃ kathetvā adāsi.
  7083. 377083,96,2413,23,37,1,101,12,"Idaṃ pana mahāaṭṭhakathāyaṃ paṭikkhipitvā idaṃ vuttaṃ– abhidhammo nāma na sāvakavisayo, na sāvakagocaro; "
  7084. 377084,96,2413,38,42,1,29,3,"buddhavisayo esa, buddhagocaro. "
  7085. 377085,96,2413,43,54,1,104,11,Dhammasenāpati pana saddhivihārikena pucchito taṃ ādāya satthu santikaṃ gantvā sammāsambuddhassa kathesi.
  7086. 377086,96,2413,55,61,1,62,6,Sammāsambuddho tassa bhikkhuno aṭṭhakathākaṇḍaṃ kathetvā adāsi.
  7087. 377087,96,2413,62,63,1,6,1,Kathaṃ?
  7088. 377088,96,2413,64,73,1,41,7,Bhagavā hi‘ katame dhammā kusalā’ ti pucchi.
  7089. 377089,96,2413,74,83,1,48,7,‘ Kusalā dhammā nāma katame’ ti sallakkhesīti attho.
  7090. 377090,96,2413,84,93,1,56,8,Athassa tuṇhībhūtassa‘ nanu yaṃ mayā katame dhammā kusalā?
  7091. 377091,96,2413,94,131,1,283,34,"Yasmiṃ samaye kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hotītiādinā nayena bhūmibhedato kusalaṃ dassitaṃ, sabbampi taṃ catūsu bhūmīsu kusalaṃ, ime dhammā kusalā’ ti iminā nayena kaṇṇikaṃ kaṇṇikaṃ ghaṭaṃ ghaṭaṃ gocchakaṃ gocchakaṃ katvā atthuddhāravasena kusalādidhamme dassento kathetvā adāsi. "
  7092. 377092,96,2414,2,7,1,60,3,Tattha {catūsū}ti kāmāvacararūpāvacarārūpāvacaraapariyāpannāsu.
  7093. 377093,96,2414,8,12,1,33,4,Kusalan ti phassādibhedaṃ kusalaṃ.
  7094. 377094,96,2414,13,27,1,85,13,Ime dhammā {kusalā}ti ime sabbepi tāsu tāsu bhūmīsu vuttā phassādayo dhammā kusalā nāma.
  7095. 377095,96,2415,2,13,1,72,7,1385. Akusalānaṃ pana bhūmivasena bhedābhāvato dvādasa {akusalacittuppādā}ti āha.
  7096. 377096,96,2415,14,17,1,25,3,Tattha uppajjatīti uppādo.
  7097. 377097,96,2415,18,22,1,27,3,Cittameva uppādo cittuppādo.
  7098. 377098,96,2415,23,25,1,20,2,Desanāsīsameva cetaṃ.
  7099. 377099,96,2415,26,49,1,133,18,"Yathā pana‘ rājā āgato’ ti vutte amaccādīnampi āgamanaṃ vuttameva hoti, evaṃ‘ cittuppādā’ ti vutte tehi sampayuttadhammāpi vuttāva hontīti. "
  7100. 377100,96,2415,50,56,1,77,6,Sabbattha cittuppādaggahaṇena sasampayuttadhammaṃ cittaṃ gahitanti veditabbaṃ.
  7101. 377101,96,2415,57,77,1,178,17,"Ito paraṃ catūsu bhūmīsu {vipāko}tiādīnaṃ sabbesampi tikadukabhājanīyapadānaṃ attho, vedanāttikādīsu ca sukhādīnaṃ navattabbatā heṭṭhā vuttanayeneva pāḷiyatthaṃ vīmaṃsitvā veditabbā. "
  7102. 377102,96,2415,78,81,1,29,3,Visesamattameva pana vakkhāma.
  7103. 377103,96,2416,2,22,1,213,16,1420. Tattha parittārammaṇattike tāva sabbo kāmāvacarassa {vipāko}ti ettha dvipañcaviññāṇāni cakkhupasādādayo nissāya niyameneva iṭṭhāniṭṭhādibhede rūpasaddagandharasaphoṭṭhabbadhamme ārabbha pavattantīti parittārammaṇāni.
  7104. 377104,96,2416,23,36,1,145,13,Kusalākusalavipākā pana dve manodhātuyo hadayavatthuṃ nissāya cakkhuviññāṇādīnaṃ anantarā niyamato rūpādīneva ārabbha pavattantīti parittārammaṇā.
  7105. 377105,96,2416,37,51,1,189,14,Kusalavipākāhetukamanoviññāṇadhātu somanassasahagatā pañcadvāre santīraṇavasena chasu dvāresu tadārammaṇavasenāti niyamato rūpādīni cha parittārammaṇāneva ārabbha pavattatīti parittārammaṇā.
  7106. 377106,96,2416,52,64,1,164,12,Kusalākusalavipākāhetukamanoviññāṇadhātudvayaṃ pañcadvāre santīraṇavasena chasu dvāresu tadārammaṇavasena niyamato rūpādīni cha parittārammaṇāneva ārabbha pavattati.
  7107. 377107,96,2416,65,85,1,199,18,"Paṭisandhivasena pavattamānampi parittaṃ kammaṃ kammanimittaṃ gatinimittaṃ vā ārammaṇaṃ karoti, pavattiyaṃ bhavaṅgavasena, pariyosāne cutivasena pavattamānampi tadeva ārammaṇaṃ karotīti parittārammaṇaṃ. "
  7108. 377108,96,2416,86,97,1,142,11,Aṭṭha pana sahetukavipākacittuppādā ettha vuttanayeneva tadārammaṇavasena paṭisandhibhavaṅgacutivasena ca parittadhammeyeva ārabbha pavattanti.
  7109. 377109,96,2416,98,103,1,53,5,Kiriyamanodhātu pañcadvāre rūpādīni ārabbha pavattati.
  7110. 377110,96,2416,104,118,1,191,14,Somanassasahagatāhetukakiriyamanoviññāṇadhātu chasu dvāresu paccuppanne manodvāre atītānāgatepi paritte rūpādidhammeyeva ārabbha khīṇāsavānaṃ pahaṭṭhākāraṃ kurumānā pavattatīti parittārammaṇā.
  7111. 377111,96,2416,119,126,1,68,6,Evamime pañcavīsati cittuppādā ekanteneva {parittārammaṇā}ti veditabbā.
  7112. 377112,96,2417,2,15,1,116,8,1421. Viññāṇañcāyatananevasaññānāsaññāyatanadhammā attano attano heṭṭhimaṃ samāpattiṃ ārabbha pavattanato mahaggatārammaṇā.
  7113. 377113,96,2417,16,20,1,54,4,Eva maggaphaladhammā nibbānārammaṇattā appamāṇārammaṇā.
  7114. 377114,96,2418,2,15,1,190,12,Kusalato cattāro kiriyato cattāroti aṭṭha ñāṇavippayuttacittuppādā sekkhaputhujjanakhīṇāsavānaṃ asakkaccadānapaccavekkhaṇadhammasavanādīsu kāmāvacaradhamme ārabbha pavattikāle parittārammaṇā.
  7115. 377115,96,2418,16,20,1,66,4,Atipaguṇānaṃ paṭhamajjhānādīnaṃ paccavekkhaṇakāle mahaggatārammaṇā.
  7116. 377116,96,2418,21,23,1,58,2,Kasiṇanimittādipaññattipaccavekkhaṇakāle navattabbārammaṇā.
  7117. 377117,96,2418,24,36,1,146,10,Akusalato cattāro diṭṭhigatasampayuttacittuppādā pañcapaṇṇāsāya kāmāvacaradhammānaṃ‘ satto satto’ ti parāmasanaassādanābhinandanakāle parittārammaṇā.
  7118. 377118,96,2418,37,43,1,77,6,Tenevākārena sattavīsati mahaggatadhamme ārabbha pavattikāle mahaggatārammaṇā.
  7119. 377119,96,2418,44,49,1,59,5,Paṇṇattidhamme ārabbha pavattanakāle siyā navattabbārammaṇā.
  7120. 377120,96,2418,50,71,1,286,18,"Diṭṭhivippayuttānaṃ teyeva dhamme ārabbha kevalaṃ assādanābhinandanavasena, pavattiyaṃ paṭighasampayuttānaṃ domanassavasena, vicikicchāsampayuttacittuppādassa aniṭṭhaṅgatavasena, uddhaccasahagatassa vikkhepavasena avūpasamavasena ca pavattiyaṃ parittamahaggatanavattabbārammaṇatā veditabbā. "
  7121. 377121,96,2418,72,84,1,86,11,"Etesu pana ekadhammopi appamāṇe ārabbha pavattituṃ na sakkoti, tasmā na appamāṇārammaṇā. "
  7122. 377122,96,2419,2,16,1,222,14,Kusalato cattāro kiriyato cattāroti aṭṭha ñāṇasampayuttacittuppādā sekkhaputhujjanakhīṇāsavānaṃ sakkaccadānapaccavekkhaṇadhammasavanādīsu yathāvuttappakāre dhamme ārabbha pavattikāle parittamahaggatanavattabbārammaṇā honti.
  7123. 377123,96,2419,17,24,1,83,7,Gotrabhukāle lokuttaradhamme paccavekkhaṇakāle ca nesaṃ appamāṇārammaṇatā veditabbā.
  7124. 377124,96,2420,2,23,1,355,20,Yaṃ panetaṃ rūpāvacaracatutthajjhānaṃ taṃ sabbatthapādakacatutthaṃ ākāsakasiṇacatutthaṃ ālokakasiṇacatutthaṃ brahmavihāracatutthaṃ ānāpānacatutthaṃ iddhividhacatutthaṃ dibbasotacatutthaṃ cetopariyañāṇacatutthaṃ yathākammupagañāṇacatutthaṃ dibbacakkhuñāṇacatutthaṃ pubbenivāsañāṇacatutthaṃ anāgataṃsañāṇacatutthanti kusalatopi kiriyatopi dvādasavidhaṃ hoti.
  7125. 377125,96,2421,2,10,1,69,6,Tattha ‘ sabbatthapādakacatutthaṃ’ nāma aṭṭhasu kasiṇesu catutthajjhānaṃ.
  7126. 377126,96,2421,11,26,1,114,11,"Tañhi vipassanāyapi pādakaṃ hoti, abhiññānampi, nirodhassāpi, vaṭṭassāpi pādakaṃ hotiyevāti sabbatthapādakanti vuttaṃ."
  7127. 377127,96,2421,27,41,1,117,10,"‘ Ākāsakasiṇaālokakasiṇacatutthāni’ pana vipassanāyapi abhiññānampi vaṭṭassāpi pādakāni honti, nirodhapādakāneva na honti."
  7128. 377128,96,2421,42,59,1,121,14,"‘ Brahmavihāraānāpānacatutthāni’ vipassanāya ceva vaṭṭassa ca pādakāni honti, abhiññānaṃ pana nirodhassa ca pādakāni na honti. "
  7129. 377129,96,2421,60,81,1,240,19,"Tattha dasavidhampi kasiṇajjhānaṃ kasiṇapaṇṇattiṃ ārabbha pavattattā, brahmavihāracatutthaṃ sattapaṇṇattiṃ ārabbha pavattattā, ānāpānacatutthaṃ nimittaṃ ārabbha pavattattā parittādivasena navattabbadhammārammaṇato navattabbārammaṇaṃ nāma hoti."
  7130. 377130,96,2422,2,7,1,49,4,‘ Iddhividhacatutthaṃ’ parittamahaggatārammaṇaṃ hoti.
  7131. 377131,96,2422,8,9,1,6,1,Kathaṃ?
  7132. 377132,96,2422,10,35,1,217,22,"Tañhi yadā kāyaṃ cittasannissitaṃ katvā adissamānena kāyena gantukāmo cittavasena kāyaṃ pariṇāmeti, mahaggatacitte samodahati, samāropeti, tadā upayogaladdhaṃ ārammaṇaṃ hotīti katvā rūpakāyārammaṇato parittārammaṇaṃ hoti. "
  7133. 377133,96,2422,36,61,1,231,22,"Yadā cittaṃ kāyasannissitaṃ katvā dissamānena kāyena gantukāmo kāyavasena cittaṃ pariṇāmeti, pādakajjhānacittaṃ rūpakāye samodahati, samāropeti, tadā upayogaladdhaṃ ārammaṇaṃ hotīti katvā mahaggatacittārammaṇato mahaggatārammaṇaṃ hoti."
  7134. 377134,96,2423,2,9,1,69,6,‘ Dibbasotacatutthaṃ’ saddaṃ ārabbha pavattattā ekantaparittārammaṇameva.
  7135. 377135,96,2423,10,15,1,61,3,‘ Cetopariyañāṇacatutthaṃ’ parittamahaggataappamāṇārammaṇaṃ hoti.
  7136. 377136,96,2423,16,17,1,6,1,Kathaṃ?
  7137. 377137,96,2423,18,31,1,157,10,"Tañhi paresaṃ kāmāvacaracittajānanakāle parittārammaṇaṃ hoti, rūpāvacarārūpāvacaracittajānanakāle mahaggatārammaṇaṃ, maggaphalajānanakāle appamāṇārammaṇaṃ hoti. "
  7138. 377138,96,2423,32,47,1,105,14,"Ettha ca puthujjano sotāpannassa cittaṃ na jānāti, sotāpanno vā sakadāgāmissāti evaṃ yāva arahato netabbaṃ. "
  7139. 377139,96,2423,48,53,1,33,5,Arahā pana sabbesaṃ cittaṃ jānāti.
  7140. 377140,96,2423,54,61,1,53,7,Aññopi ca uparimo heṭṭhimassāti ayaṃ viseso veditabbo.
  7141. 377141,96,2423,62,71,1,128,6,"‘ Yathākammupagañāṇacatutthaṃ’ kāmāvacarakammajānanakāle parittārammaṇaṃ hoti, rūpāvacarārūpāvacarakammajānanakāle mahaggatārammaṇaṃ."
  7142. 377142,96,2424,2,7,1,64,4,‘ Dibbacakkhuñāṇacatutthaṃ’ rūpārammaṇattā ekantaparittārammaṇameva.
  7143. 377143,96,2424,8,13,1,72,3,‘ Pubbenivāsañāṇacatutthaṃ’ parittamahaggataappamāṇanavattabbārammaṇaṃ hoti.
  7144. 377144,96,2424,14,15,1,6,1,Kathaṃ?
  7145. 377145,96,2424,16,20,1,58,4,Tañhi kāmāvacarakkhandhānussaraṇakāle parittārammaṇaṃ hoti.
  7146. 377146,96,2424,21,23,1,59,2,Rūpāvacarārūpāvacarakkhandhānussaraṇakāle mahaggatārammaṇaṃ.
  7147. 377147,96,2424,24,33,1,90,9,Atīte attanā vā parehi vā bhāvitamaggaṃ sacchikataphalañca anussaraṇakāle appamāṇārammaṇaṃ.
  7148. 377148,96,2424,34,49,1,163,11,"Atīte buddhā maggaṃ bhāvayiṃsu, phalaṃ sacchākaṃsu, nibbānadhātuyā parinibbāyiṃsūti chinnavaṭumakānussaraṇavasena maggaphalanibbānapaccavekkhaṇatopi appamāṇārammaṇaṃ. "
  7149. 377149,96,2424,50,58,1,32,5,Atīte‘ vipassī nāma bhagavā’ ahosi .
  7150. 377150,96,2424,59,80,1,160,17,"Tassa‘ bandhumatī nāma nagaraṃ ahosi, bandhumā nāma rājā pitā, bandhumatī nāma mātā’ tiādinā nayena nāmagottapathavīnimittādianussaraṇakāle navattabbārammaṇaṃ hoti."
  7151. 377151,96,2425,2,8,1,36,5,‘ Anāgataṃsañāṇacatutthe’ pi eseva nayo.
  7152. 377152,96,2425,9,20,1,78,9,Tampi ayaṃ anāgate‘ kāmāvacare nibbattissatī’ ti jānanakāle parittārammaṇaṃ hoti.
  7153. 377153,96,2425,21,31,1,74,8,‘ Rūpāvacare vā arūpāvacare vā nibbattissatī’ ti jānanakāle mahaggatārammaṇaṃ.
  7154. 377154,96,2425,32,45,1,103,9,‘ Maggaṃ bhāvessati phalaṃ sacchikarissati’‘ nibbānadhātuyā parinibbāyissatī’ ti jānanakāle appamāṇārammaṇaṃ.
  7155. 377155,96,2425,46,72,1,185,20,"Anāgate‘‘ metteyyo nāma bhagavā uppajjissati, subrahmā nāmassa brāhmaṇo pitā bhavissati, brahmavatī nāma brāhmaṇī mātā bhavissatī’’ tiādinā nayena nāmagottajānanakāle navattabbārammaṇaṃ hoti. "
  7156. 377156,96,2426,2,9,1,86,7,Arūpāvacaracatutthaṃ pana āsavānaṃ khayacatutthañca pāḷiyaṃ āgataṭṭhāneyeva kathessāmi.
  7157. 377157,96,2426,10,16,1,100,6,Kiriyāhetukamanoviññāṇadhātu upekkhāsahagatā sabbesampi etesaṃ kusalākusalakiriyacittānaṃ purecārikā.
  7158. 377158,96,2426,17,22,1,48,5,Tassā tesu vuttanayeneva ārammaṇabhedo veditabbo.
  7159. 377159,96,2426,23,29,1,72,6,Pañcadvāre pana voṭṭhabbanavasena pavattiyaṃ ekantaparittārammaṇāva hoti.
  7160. 377160,96,2426,30,36,1,104,6,Rūpāvacaratikacatukkajjhānādīni parittādibhāvena navattabbadhammaṃ ārabbha pavattito navattabbārammaṇāni.
  7161. 377161,96,2426,37,48,1,115,9,"Ettha hi rūpāvacarāni pathavīkasiṇādīsu pavattanti, ākāsānañcāyatanaṃ ugghāṭimākāse, ākiñcaññāyatanaṃ viññāṇāpagameti. "
  7162. 377162,96,2427,2,35,1,336,27,"1429. Maggārammaṇattike ādimhi vuttā aṭṭha ñāṇasampayuttacittuppādā sekkhāsekkhānaṃ attanā paṭividdhamaggānaṃ paccavekkhaṇakāle maggārammaṇā, maggena pana asahajātattā na maggahetukā, attanā paṭividdhamaggaṃ garuṃ katvā paccavekkhaṇakāle ārammaṇādhipativasena maggādhipatino, aññadhammārammaṇakāle na vattabbā maggārammaṇātipi maggādhipatinotipi. "
  7163. 377163,96,2427,36,45,1,97,9,Cattāro ariyamaggā maggasaṅkhātassa maggasampayuttassa vā hetuno atthitāya ekantato maggahetukāva.
  7164. 377164,96,2427,46,65,1,165,16,"Vīriyaṃ pana vīmaṃsaṃ vā jeṭṭhakaṃ katvā maggabhāvanākāle sahajātādhipatinā siyā maggādhipatino, chandacittānaṃ aññatarajeṭṭhakakāle siyā na vattabbā maggādhipatinoti. "
  7165. 377165,96,2428,2,14,1,133,11,Dvādasavidhe rūpāvacaracatutthajjhāne sabbatthapādakacatutthādīni nava jhānāni neva maggārammaṇāni na maggahetukāni na maggādhipatīni.
  7166. 377166,96,2428,15,34,1,201,17,"Cetopariyañāṇapubbenivāsañāṇaanāgataṃsañāṇacatutthāni pana ariyānaṃ maggacittajānanakāle maggārammaṇāni honti, maggena pana asahajātattā na maggahetukāni, maggaṃ garuṃ katvā appavattito na maggādhipatīni. "
  7167. 377167,96,2428,35,41,1,40,6,Kasmā panetāni na maggaṃ garuṃ karontīti?
  7168. 377168,96,2428,42,44,1,20,2,Attano mahaggatatāya.
  7169. 377169,96,2428,45,57,1,67,11,"Yathā hi rājānaṃ sabbo loko garuṃ karoti, mātāpitaro pana na karonti. "
  7170. 377170,96,2428,58,73,1,105,13,"Na hi te rājānaṃ disvā āsanā vuṭṭhahanti, na añjalikammādīni karonti, daharakāle voharitanayeneva voharanti. "
  7171. 377171,96,2428,74,81,1,56,7,Evametānipi attano mahaggatatāya na maggaṃ garuṃ karonti.
  7172. 377172,96,2429,2,21,1,195,17,"Kiriyāhetukamanoviññāṇadhātupi ariyānaṃ maggapaccavekkhaṇakāle paccavekkhaṇapurecārikattā maggārammaṇā hoti, maggena asahajātattā pana na maggahetukā, maggaṃ garuṃ katvā appavattito na maggādhipati. "
  7173. 377173,96,2429,22,26,1,23,4,Kasmā garuṃ na karotīti?
  7174. 377174,96,2429,27,31,1,36,4,Attano ahetukatāya hīnatāya jaḷatāya.
  7175. 377175,96,2429,32,62,1,224,28,"Yathā hi rājānaṃ sabbo loko garuṃ karoti, attano parijanā pana khujjavāmanakaceṭakādayo attano aññāṇatāya paṇḍitamanussā viya nātigaruṃ karonti, evameva idampi cittaṃ attano ahetukatāya hīnatāya jaḷatāya maggaṃ garuṃ na karoti. "
  7176. 377176,96,2430,2,14,1,145,11,"Ñāṇavippayuttakusalādīni ñāṇābhāvena ceva lokiyadhammārammaṇatāya ca maggārammaṇādibhāvaṃ na labhanti, navattabbārammaṇāneva hontīti veditabbānīti. "
  7177. 377177,96,2431,2,14,1,127,8,1432. Atītārammaṇattike viññāṇañcāyatananevasaññānāsaññāyatanadhammā heṭṭhā atītasamāpattiṃ ārabbha pavattitā ekantena atītārammaṇāva.
  7178. 377178,96,2432,2,15,1,85,9,1433. Niyogā anāgatārammaṇā {natthī}ti niyamena pāṭiyekkaṃ cittaṃ anāgatārammaṇaṃ nāma natthi.
  7179. 377179,96,2432,16,26,1,95,9,"Nanu ca anāgataṃsañāṇaṃ ekantena anāgatārammaṇaṃ, cetopariyañāṇampi anāgataṃ ārabbha pavattatīti? "
  7180. 377180,96,2432,27,31,1,15,3,No na pavattati.
  7181. 377181,96,2432,32,39,1,44,7,Pāṭiyekkaṃ pana etaṃ ekaṃ cittaṃ nāma natthi.
  7182. 377182,96,2432,40,46,1,77,6,Rūpāvacaracatutthajjhānena saṅgahitattā aññehi mahaggatacittehi missakaṃ hoti.
  7183. 377183,96,2432,47,55,1,43,6,Tena vuttaṃ‘ niyogā anāgatārammaṇā natthī’ ti.
  7184. 377184,96,2433,2,16,1,95,9,"1434. Dvipañcaviññāṇāni , tisso manodhātuyo ca paccuppannesu rūpādīsu pavattito paccuppannārammaṇā nāma. "
  7185. 377185,96,2433,17,33,1,139,15,Dasa {cittuppādā}ti ettha aṭṭha tāva sahetukā devamanussānaṃ paṭisandhiggahaṇakāle kammaṃ vā kammanimittaṃ vā ārabbha pavattiyaṃ atītārammaṇā.
  7186. 377186,96,2433,34,37,1,31,3,Bhavaṅgacutikālesupi eseva nayo.
  7187. 377187,96,2433,38,47,1,93,9,Gatinimittaṃ pana ārabbha paṭisandhiggahaṇakāle tato paraṃ bhavaṅgakāle ca paccuppannārammaṇā.
  7188. 377188,96,2433,48,52,1,45,4,Tathā pañcadvāre tadārammaṇavasena pavattiyaṃ.
  7189. 377189,96,2433,53,61,1,115,8,Manodvāre pana atītānāgatapaccuppannārammaṇānaṃ javanānaṃ ārammaṇaṃ gahetvā pavattito atītānāgatapaccuppannārammaṇā.
  7190. 377190,96,2433,62,68,1,66,4,‘ Kusalavipākāhetukaupekkhāsahagatamanoviññāṇadhātuya’ mpi eseva nayo.
  7191. 377191,96,2433,69,75,1,53,6,Kevalañhi sā manussesu jaccandhādīnaṃ paṭisandhi hoti.
  7192. 377192,96,2433,76,83,1,74,7,Pañcadvāre ca santīraṇavasenāpi paccuppannārammaṇā hotīti ayamettha viseso.
  7193. 377193,96,2433,84,94,1,94,8,‘ Somanassasahagatā’ pana pañcadvāre santīraṇavasena tadārammaṇavasena ca paccuppannārammaṇā hoti.
  7194. 377194,96,2433,95,101,1,89,6,Manodvāre tadārammaṇavasena sahetukavipākā viya atītānāgatapaccuppannārammaṇāti veditabbā.
  7195. 377195,96,2434,2,10,1,96,7,‘ Akusalavipākāhetukamanoviññāṇadhātu’ pana kusalavipākāya upekkhāsahagatāhetukāya samānagatikā eva.
  7196. 377196,96,2434,11,19,1,81,7,Kevalañhi sā āpāyikānaṃ paṭisandhibhavaṅgacutivasena pavattatīti ayamettha viseso.
  7197. 377197,96,2434,20,30,1,117,8,‘ Kiriyāhetukamanoviññāṇadhātu’ somanassasahagatā khīṇāsavānaṃ pañcadvāre pahaṭṭhākāraṃ kurumānā paccuppannārammaṇā hoti.
  7198. 377198,96,2434,31,39,1,101,8,Manodvāre atītādibhede dhamme ārabbha hasituppādavasena pavattiyaṃ atītānāgatapaccuppannārammaṇā hoti.
  7199. 377199,96,2435,2,8,1,73,6,Kāmāvacarakusalan tiādīsu kusalato tāva cattāro ñāṇasampayuttacittuppādā.
  7200. 377200,96,2435,9,16,1,124,7,Sekkhaputhujjanānaṃ atītādibhedāni khandhadhātuāyatanāni sammasantānaṃ paccavekkhantānaṃ atītānāgatapaccuppannārammaṇā honti.
  7201. 377201,96,2435,17,19,1,46,2,Paṇṇattinibbānapaccavekkhaṇe navattabbārammaṇā.
  7202. 377202,96,2435,20,24,1,29,3,Ñāṇavippayuttesupi eseva nayo .
  7203. 377203,96,2435,25,29,1,52,4,Kevalañhi tehi maggaphalanibbānapaccavekkhaṇā natthi.
  7204. 377204,96,2435,30,32,1,18,2,Ayamevettha viseso.
  7205. 377205,96,2436,2,10,1,136,8,Akusalato cattāro diṭṭhisampayuttacittuppādā atītādibhedānaṃ khandhadhātuāyatanānaṃ assādanābhinandanaparāmāsakāle atītādiārammaṇā honti.
  7206. 377206,96,2436,11,24,1,109,11,Paṇṇattiṃ ārabbha assādentassa abhinandantassa‘ satto satto’ ti parāmasitvā gaṇhantassa navattabbārammaṇā honti.
  7207. 377207,96,2436,25,28,1,31,3,Diṭṭhivippayuttesupi eseva nayo.
  7208. 377208,96,2436,29,33,1,38,4,Kevalañhi tehi parāmāsaggahaṇaṃ natthi.
  7209. 377209,96,2436,34,47,1,141,11,"Dve paṭighasampayuttacittuppādā atītādibhede dhamme ārabbha domanassitānaṃ atītādiārammaṇā, paṇṇattiṃ ārabbha domanassitānaṃ navattabbārammaṇā. "
  7210. 377210,96,2436,48,58,1,139,10,Vicikicchuddhaccasampayuttā tesu eva dhammesu aniṭṭhaṅgatabhāvena ceva uddhatabhāvena ca pavattiyaṃ atītānāgatapaccuppannanavattabbārammaṇā.
  7211. 377211,96,2436,59,64,1,60,5,Kiriyato aṭṭha sahetukacittuppādā kusalacittuppādagatikā eva.
  7212. 377212,96,2436,65,72,1,105,6,Kiriyāhetukamanoviññāṇadhātu upekkhāsahagatā pañcadvāre voṭṭhabbanavasena pavattiyaṃ paccuppannārammaṇāva .
  7213. 377213,96,2436,73,79,1,139,6,Manodvāre atītānāgatapaccuppannārammaṇānañceva paṇṇattinibbānārammaṇānañca javanānaṃ purecārikakāle atītānāgatapaccuppannanavattabbārammaṇā.
  7214. 377214,96,2437,2,12,1,177,10,Yathāvuttappabhede rūpāvacarajjhāne sabbatthapādakacatutthaṃ ākāsakasiṇacatutthaṃ ālokakasiṇacatutthaṃ brahmavihāracatutthaṃ ānāpānacatutthanti imāni pañca navattabbārammaṇāneva.
  7215. 377215,96,2437,13,23,1,110,8,‘ Iddhividhacatutthaṃ’ kāyavasena cittaṃ pariṇāmentassa atītapādakajjhānacittaṃ ārabbha pavattanato atītārammaṇaṃ.
  7216. 377216,96,2437,24,31,1,91,7,Mahādhātunidhāne mahākassapattherādīnaṃ viya anāgataṃ adhiṭṭhahantānaṃ anāgatārammaṇaṃ hoti.
  7217. 377217,96,2437,32,53,1,171,19,"Mahākassapatthero kira mahādhātunidhānaṃ karonto anāgate aṭṭhārasavassādhikāni dve vassasatāni ime gandhā mā sussiṃsu, pupphāni mā milāyiṃsu, dīpā mā nibbāyiṃsūti adhiṭṭhahi. "
  7218. 377218,96,2437,54,57,1,20,3,Sabbaṃ tatheva ahosi.
  7219. 377219,96,2437,58,75,1,146,14,"Assaguttatthero vattaniyasenāsane bhikkhusaṅghaṃ sukkhabhattaṃ bhuñjamānaṃ disvā‘ udakasoṇḍi divase divase, purebhattaṃ dadhirasā hotū’ ti adhiṭṭhahi. "
  7220. 377220,96,2437,76,82,1,61,6,Purebhattaṃ gahitaṃ dadhirasaṃ hoti pacchābhatte pākatikameva.
  7221. 377221,96,2437,83,102,1,150,16,"Kāyaṃ pana cittasannissitaṃ katvā adissamānena kāyena gamanakāle, aññassa vā pāṭihāriyassa karaṇakāle, kāyaṃ ārabbha pavattattā paccuppannārammaṇaṃ hoti."
  7222. 377222,96,2438,2,10,1,80,7,‘ Dibbasotacatutthaṃ’ vijjamānasaddameva ārabbha pavattito paccuppannārammaṇaṃ hoti.
  7223. 377223,96,2438,11,22,1,142,11,Cetopariyañāṇacatutthaṃ atīte sattadivasabbhantare anāgate sattadivasabbhantare paresaṃ cittaṃ jānantassa atītārammaṇaṃ anāgatārammaṇañca hoti.
  7224. 377224,96,2438,23,29,1,46,6,Sattadivasātikkame pana taṃ jānituṃ na sakkoti.
  7225. 377225,96,2438,30,33,1,34,3,Atītānāgataṃsañāṇānañhi esa visayo.
  7226. 377226,96,2438,34,40,1,61,6,Na etassa paccuppannajānanakāle pana paccuppannārammaṇaṃ hoti.
  7227. 377227,96,2439,2,10,1,89,6,Paccuppannañca nāmetaṃ tividhaṃ– khaṇapaccuppannaṃ santatipaccuppannaṃ addhāpaccuppannañca.
  7228. 377228,96,2439,11,16,1,50,3,Tattha uppādaṭṭhitibhaṅgappattaṃ‘ khaṇapaccuppannaṃ’.
  7229. 377229,96,2439,17,21,1,49,2,Ekadvisantativārapariyāpannaṃ‘ santatipaccuppannaṃ’.
  7230. 377230,96,2439,22,33,1,78,10,Tattha andhakāre nisīditvā ālokaṭṭhānaṃ gatassa na tāva ārammaṇaṃ pākaṭaṃ hoti;
  7231. 377231,96,2439,34,43,1,65,8,"yāva pana taṃ pākaṭaṃ hoti, etthantare ekadvisantativārā veditabbā. "
  7232. 377232,96,2439,44,54,1,78,10,Ālokaṭṭhāne vicaritvā ovarakaṃ paviṭṭhassāpi na tāva sahasā rūpaṃ pākaṭaṃ hoti;
  7233. 377233,96,2439,55,63,1,60,7,"yāva taṃ pākaṭaṃ hoti, etthantare ekadvisantativārā veditabbā. "
  7234. 377234,96,2439,64,75,1,101,11,Dūre ṭhatvā pana rajakānaṃ hatthavikāraṃ ghaṇḍibherīādiākoṭanavikārañca disvāpi na tāva saddaṃ suṇāti;
  7235. 377235,96,2439,76,85,1,65,8,"yāva pana taṃ suṇāti, etasmimpi antare ekadvisantativārā veditabbā. "
  7236. 377236,96,2439,86,89,1,25,3,Evaṃ tāva majjhimabhāṇakā.
  7237. 377237,96,2439,90,144,1,399,46,"Saṃyuttabhāṇakā pana‘ rūpasantati arūpasantatī’ ti dve santatiyo vatvā,‘ udakaṃ akkamitvā gatassa yāva tīre akkantaudakalekhā na vippasīdati, addhānato āgatassa yāva kāye usumabhāvo na vūpasammati, ātapā āgantvā gabbhaṃ paviṭṭhassa yāva andhakārabhāvo na vigacchati, antogabbhe kammaṭṭhānaṃ manasikaritvā divā vātapānaṃ vivaritvā olokentassa yāva akkhīnaṃ phandanabhāvo na vūpasammati, ayaṃ rūpasantati nāma; "
  7238. 377238,96,2439,145,160,1,95,12,dve tayo javanavārā arūpasantati nāmā’ ti vatvā‘ tadubhayampi santatipaccuppannaṃ nāmā’ ti vadanti.
  7239. 377239,96,2440,2,6,1,48,4,Ekabhavaparicchinnaṃ pana addhāpaccuppannaṃ nāma.
  7240. 377240,96,2440,7,21,1,84,11,"Yaṃ sandhāya bhaddekarattasutte‘‘ yo cāvuso, mano ye ca dhammā ubhayametaṃ paccuppannaṃ. "
  7241. 377241,96,2440,22,50,1,166,15,"Tasmiṃ ce paccuppanne chandarāgapaṭibaddhaṃ hoti viññāṇaṃ, chandarāgapaṭibaddhattā viññāṇassa tadabhinandati, tadabhinandanto paccuppannesu dhammesu saṃhīratī’’ ti( ma. ni.3.284) vuttaṃ. "
  7242. 377242,96,2440,51,55,1,45,3,Santatipaccuppannañcettha aṭṭhakathāsu āgataṃ.
  7243. 377243,96,2440,56,58,1,23,2,Addhāpaccuppannaṃ sutte.
  7244. 377244,96,2441,2,14,1,80,9,Tattha keci‘ khaṇapaccuppannaṃ cittaṃ cetopariyañāṇassa ārammaṇaṃ hotī’ ti vadanti.
  7245. 377245,96,2441,15,16,1,9,1,Kiṃkāraṇā?
  7246. 377246,96,2441,17,25,1,59,8,Yasmā iddhimassa ca parassa ca ekakkhaṇe cittaṃ uppajjatīti.
  7247. 377247,96,2441,26,64,1,299,36,"Idañca nesaṃ opammaṃ– yathā ākāse khitte pupphamuṭṭhimhi avassaṃ ekaṃ pupphaṃ ekassa vaṇṭaṃ paṭivijjhati vaṇṭena vaṇṭaṃ paṭivijjhati, evaṃ parassa cittaṃ jānissāmīti rāsivasena mahājanassa citte āvajjite avassaṃ ekassa cittaṃ ekena cittena uppādakkhaṇe vā ṭhitikkhaṇe vā bhaṅgakkhaṇe vā paṭivijjhatīti. "
  7248. 377248,96,2441,65,87,1,215,21,"Taṃ pana vassasatampi vassasahassampi āvajjanto yena cittena āvajjeti, yena ca jānāti tesaṃ dvinnaṃ sahaṭṭhānābhāvato āvajjanajavanānañca aniṭṭhe ṭhāne nānārammaṇabhāvappattidosato ayuttanti aṭṭhakathāsu paṭikkhittaṃ. "
  7249. 377249,96,2441,88,94,1,72,6,Santatipaccuppannaṃ pana addhāpaccuppannañca ārammaṇaṃ hotīti veditabbaṃ.
  7250. 377250,96,2442,2,15,1,133,11,"Tattha yaṃ vattamānajavanavīthito atītānāgatavasena dvitijavanavīthiparimāṇakāle parassa cittaṃ, taṃ sabbampi santatipaccuppannaṃ nāma. "
  7251. 377251,96,2442,16,25,1,86,9,Addhāpaccuppannaṃ pana javanavārena dīpetabbanti yaṃ aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ taṃ suvuttaṃ.
  7252. 377252,96,2442,26,34,1,58,7,Tatrāyaṃ dīpanā– iddhimā parassa cittaṃ jānitukāmo āvajjeti.
  7253. 377253,96,2442,35,42,1,66,7,Āvajjanaṃ khaṇapaccuppannaṃ ārammaṇaṃ katvā teneva saha nirujjhati.
  7254. 377254,96,2442,43,53,1,75,9,"Tato cattāri pañca javanāni yesaṃ pacchimaṃ iddhicittaṃ, sesāni kāmāvacarāni. "
  7255. 377255,96,2442,54,60,1,54,6,Tesaṃ sabbesampi tadeva niruddhaṃ cittamārammaṇaṃ hoti.
  7256. 377256,96,2442,61,66,1,30,5,Na ca tāni nānārammaṇāni honti.
  7257. 377257,96,2442,67,70,1,57,3,Addhāpaccuppannavasena paccuppannārammaṇattā ekārammaṇāni.
  7258. 377258,96,2442,71,80,1,68,8,"Ekārammaṇattepi ca iddhicittameva parassa cittaṃ pajānāti, na itarāni; "
  7259. 377259,96,2442,81,89,1,62,7,"yathā cakkhudvāre cakkhuviññāṇameva rūpaṃ passati, na itarānīti. "
  7260. 377260,96,2442,90,100,1,90,9,Iti idaṃ santatipaccuppannassa ceva addhāpaccuppannassa ca vasena paccuppannārammaṇaṃ hoti.
  7261. 377261,96,2442,101,111,1,123,9,"Yasmā vā santatipaccuppannampi addhāpaccuppanneyeva patati, tasmā addhāpaccuppannavasenetaṃ paccuppannārammaṇanti veditabbaṃ."
  7262. 377262,96,2443,2,12,1,119,8,"‘ Pubbenivāsañāṇacatutthaṃ’ nāmagottānussaraṇe nibbānanimittapaccavekkhaṇe ca navattabbārammaṇaṃ, sesakāle atītārammaṇameva. "
  7263. 377263,96,2443,13,15,1,46,2,Yathākammupagañāṇacatutthampi atītārammaṇameva.
  7264. 377264,96,2443,16,32,1,164,15,"Tattha kiñcāpi pubbenivāsacetopariyañāṇānipi atītārammaṇāni honti, atha kho tesaṃ pubbenivāsañāṇassa atītakkhandhā khandhapaṭibaddhañca kiñci anārammaṇaṃ nāma natthi. "
  7265. 377265,96,2443,33,38,1,79,5,Tañhi atītakkhandhakhandhapaṭibaddhesu dhammesu sabbaññutaññāṇasamagatikaṃ hoti.
  7266. 377266,96,2443,39,44,1,66,5,Cetopariyañāṇassa ca sattadivasabbhantarātītaṃ cittameva ārammaṇaṃ.
  7267. 377267,96,2443,45,60,1,125,13,"Tañhi aññaṃ khandhaṃ vā khandhapaṭibaddhaṃ vā na jānāti, maggasampayuttacittārammaṇattā pana pariyāyato maggārammaṇanti vuttaṃ. "
  7268. 377268,96,2443,61,64,1,55,3,Yathākammupagañāṇassa ca atītacetanāmattamevārammaṇanti.
  7269. 377269,96,2443,65,68,1,21,3,Ayaṃ viseso veditabbo.
  7270. 377270,96,2443,69,71,1,24,2,Ayamettha aṭṭhakathānayo.
  7271. 377271,96,2443,72,106,1,248,20,"Yasmā pana‘‘ kusalā khandhā iddhividhañāṇassa cetopariyañāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammupagañāṇassa anāgataṃsañāṇassa ārammaṇapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.404) paṭṭhāne vuttaṃ, tasmā cattāropi khandhā cetopariyañāṇayathākammupagañāṇānaṃ ārammaṇaṃ honti. "
  7272. 377272,96,2443,107,111,1,48,4,Tatrāpi yathākammupagañāṇassa kusalākusalā evāti.
  7273. 377273,96,2444,2,7,1,72,4,‘ Dibbacakkhuñāṇacatutthaṃ’ vijjamānavaṇṇārammaṇattā paccuppannārammaṇameva.
  7274. 377274,96,2444,8,10,1,42,2,Anāgataṃsañāṇacatutthaṃ anāgatārammaṇameva.
  7275. 377275,96,2444,11,19,1,103,7,Tañhi anāgatakkhandhakhandhapaṭibaddhesu dhammesu pubbenivāsañāṇaṃ viya sabbaññutaññāṇasamagatikaṃ hoti.
  7276. 377276,96,2444,20,33,1,121,11,"Tattha kiñcāpi cetopariyañāṇampi anāgatārammaṇaṃ hoti, taṃ pana sattadivasabbhantare uppajjanakacittameva ārammaṇaṃ karoti. "
  7277. 377277,96,2444,34,40,1,80,6,Idaṃ anāgate kappasatasahasse uppajjanakacittampi khandhepi khandhapaṭibaddhampi.
  7278. 377278,96,2444,41,48,1,131,7,Rūpāvacaratikacatukkajjhānādīni atītānāgatapaccuppannesu ekadhammampi ārabbha appavattito ekantanavattabbārammaṇānevāti veditabbāni.
  7279. 377279,96,2445,2,36,1,314,28,"1435. Ajjhattattike anindriyabaddharūpañca nibbānañca {bahiddhā}ti idaṃ yathā indriyabaddhaṃ parapuggalasantāne bahiddhāti vuccamānampi tassa attano santānapariyāpannattā niyakajjhattaṃ hoti, evaṃ na kenaci pariyāyena ajjhattaṃ hotīti niyakajjhattapariyāyassa abhāvena bahiddhāti vuttaṃ, na niyakajjhattamattassa asambhavato. "
  7280. 377280,96,2445,37,44,1,96,7,Niyakajjhattamattassa pana asambhavamattaṃ sandhāya ajjhattārammaṇattike bahiddhārammaṇatā vuttā.
  7281. 377281,96,2445,45,57,1,190,11,Ajjhattadhammāpagamamattatova ākiñcaññāyatanārammaṇassa ajjhattabhāvampi bahiddhābhāvampi ajjhattabahiddhābhāvampi ananujānitvā ākiñcaññāyatanaṃ na vattabbaṃ {ajjhattārammaṇantipī}tiādi vuttaṃ.
  7282. 377282,96,2446,2,22,1,198,16,"Tattha na kevalaṃ tadeva navattabbārammaṇaṃ, tassa pana āvajjanampi, upacāracittānipi, tassārammaṇassa paccavekkhaṇacittānipi, tasseva assādanādivasena pavattāni akusalacittānipi navattabbārammaṇānevāti. "
  7283. 377283,96,2446,23,33,1,57,9,Tāni pana tasmiṃ vutte vuttāneva hontīti visuṃ na vuttāni.
  7284. 377284,96,2446,34,37,1,24,3,Kathaṃ vuttāneva hontīti?
  7285. 377285,96,2446,38,51,1,111,11,"Etañhi ākiñcaññāyatanaṃ, yañca tassa purecārikaṃ āvajjanaupacārādivasena pavattaṃ, tena saha ekārammaṇaṃ bhaveyya. "
  7286. 377286,96,2446,52,107,1,438,42,"Taṃ sabbaṃ atītārammaṇattike‘ kāmāvacarakusalaṃ, akusalaṃ, kiriyato nava cittuppādā, rūpāvacaracatutthajjhānan’ ti evaṃ vuttānaṃ etesaṃ cittuppādānaṃ‘ siyā na vattabbā atītārammaṇātipī’ tiādinā nayena navattabbārammaṇabhāvassa anuññātattā, ākiñcaññāyatanassa ca‘ ākiñcaññāyatanaṃ, cattāro maggā apariyāpannā, cattāri ca sāmaññaphalāni, ime dhammā na vattabbā atītārammaṇātipī’ ti evaṃ ekantena navattabbārammaṇattavacanato navattabbārammaṇanti vuttaṃ. "
  7287. 377287,96,2446,108,129,1,197,19,"Idāni taṃ ajjhattārammaṇattike ekampi vuccamānaṃ yasmā heṭṭhā tena saha ekārammaṇabhāvampi sandhāya kāmāvacarakusalādīnaṃ navattabbārammaṇatā vuttā, tasmā idhāpi tesaṃ navattabbārammaṇabhāvaṃ dīpeti. "
  7288. 377288,96,2446,130,138,1,63,7,Ko hi tena saha ekārammaṇānaṃ navattabbārammaṇabhāve antarāyoti ?
  7289. 377289,96,2446,139,148,1,48,7,Evaṃ tasmiṃ vutte‘ vuttāneva hontī’ ti veditabbāni.
  7290. 377290,96,2446,149,153,1,49,4,Sesamettha ajjhattārammaṇattike pāḷito uttānameva.
  7291. 377291,96,2447,2,18,1,213,16,Ārammaṇavibhāge pana viññāṇañcāyatanaṃ nevasaññānāsaññāyatananti imesaṃ tāva kusalavipākakiriyavasena channaṃ cittuppādānaṃ attano santānasambandhaṃ heṭṭhimasamāpattiṃ ārabbha pavattito ajjhattārammaṇatā veditabbā.
  7292. 377292,96,2447,19,28,1,87,8,"Ettha ca kiriyaākāsānañcāyatanaṃ kiriyaviññāṇañcāyatanasseva ārammaṇaṃ hoti, na itarassa. "
  7293. 377293,96,2447,29,30,1,5,1,Kasmā?
  7294. 377294,96,2447,31,38,1,86,7,Ākāsānañcāyatanakiriyasamaṅgino kusalassa vā vipākassa vā viññāṇañcāyatanassa abhāvato.
  7295. 377295,96,2447,39,45,1,58,6,Kusalaṃ pana kusalavipākakiriyānaṃ tiṇṇampi ārammaṇaṃ hoti.
  7296. 377296,96,2447,46,47,1,5,1,Kasmā?
  7297. 377297,96,2447,48,56,1,107,8,Ākāsānañcāyatanakusalaṃ nibbattetvā ṭhitassa tato uddhaṃ tividhassapi viññāṇañcāyatanassa uppattisambhavato.
  7298. 377298,96,2447,57,63,1,38,6,Vipākaṃ pana na kassaci ārammaṇaṃ hoti.
  7299. 377299,96,2447,64,65,1,5,1,Kasmā?
  7300. 377300,96,2447,66,70,1,50,4,Vipākato vuṭṭhahitvā cittassa abhinīhārāsambhavato.
  7301. 377301,96,2447,71,75,1,53,4,Nevasaññānāsaññāyatanassa ārammaṇakaraṇepi eseva nayo.
  7302. 377302,96,2447,76,86,1,156,10,Rūpāvacarattikacatukkajjhānādīnaṃ sabbesampi niyakajjhattato bahiddhābhāvena bahiddhābhūtāni pathavīkasiṇādīni ārabbha pavattito bahiddhārammaṇatā veditabbā.
  7303. 377303,96,2448,2,21,1,183,17,"Sabbeva kāmāvacarā kusalākusalābyākatā dhammā, rūpāvacaraṃ catutthaṃ jhānan ti ettha kusalato tāva cattāro ñāṇasampayuttacittuppādā attano khandhādīni paccavekkhantassa ajjhattārammaṇā. "
  7304. 377304,96,2448,22,27,1,78,5,Paresaṃ khandhādipaccavekkhaṇe paṇṇattinibbānapaccavekkhaṇe ca bahiddhārammaṇā.
  7305. 377305,96,2448,28,30,1,39,2,Tadubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇā.
  7306. 377306,96,2448,31,34,1,29,3,Ñāṇavippayuttesupi eseva nayo.
  7307. 377307,96,2448,35,40,1,44,4,Kevalañhi tesaṃ nibbānapaccavekkhaṇaṃ natthi.
  7308. 377308,96,2448,41,60,1,251,17,"Akusalato cattāro diṭṭhisampayuttacittuppādā attano khandhādīnaṃ assādanābhinandanaparāmāsagahaṇakāle ajjhattārammaṇā, parassa khandhādīsu ceva anindriyabaddharūpakasiṇādīsu ca tatheva pavattikāle bahiddhārammaṇā, tadubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇā. "
  7309. 377309,96,2448,61,64,1,31,3,Diṭṭhivippayuttesupi eseva nayo.
  7310. 377310,96,2448,65,69,1,38,4,Kevalañhi tesaṃ parāmāsagahaṇaṃ natthi.
  7311. 377311,96,2448,70,86,1,187,14,"Dvepi paṭighasampayuttā attano khandhādīsu domanassitassa ajjhattārammaṇā, parassa khandhādīsu ceva anindriyabaddharūpapaṇṇattīsu ca bahiddhārammaṇā, tadubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇā. "
  7312. 377312,96,2448,87,94,1,129,7,Vicikicchuddhaccasampayuttānampi vuttapakāresu dhammesu vicikicchanaphandanabhāvavasena pavattiyaṃ ajjhattādiārammaṇatā veditabbā.
  7313. 377313,96,2449,2,25,1,194,18,"Dvipañcaviññāṇāni , tisso ca manodhātuyoti, ime terasa cittuppādā attano rūpādīni ārabbha pavattiyaṃ ajjhattārammaṇā, parassa rūpādīsu pavattā bahiddhārammaṇā, tadubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇā. "
  7314. 377314,96,2449,26,49,1,292,20,"Somanassasahagataahetukavipākamanoviññāṇadhātu pañcadvāre santīraṇatadārammaṇavasena attano pañca rūpādidhamme, manodvāre tadārammaṇavaseneva aññepi ajjhattike kāmāvacaradhamme ārabbha pavattiyaṃ ajjhattārammaṇā, paresaṃ dhammesu pavattamānā bahiddhārammaṇā, ubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇā. "
  7315. 377315,96,2449,50,53,1,61,3,Upekkhāsahagatavipākāhetukamanoviññāṇadhātudvayepi eseva nayo.
  7316. 377316,96,2449,54,62,1,107,8,Kevalaṃ panetā sugatiyaṃ duggatiyañca paṭisandhibhavaṅgacutivasenāpi ajjhattādibhedesu kammādīsu pavattanti.
  7317. 377317,96,2450,2,7,1,58,5,Aṭṭha mahāvipākacittānipi tāsaṃyeva dvinnaṃ samānagatikāni.
  7318. 377318,96,2450,8,13,1,46,5,Kevalaṃ panetāni santīraṇavasena na pavattanti.
  7319. 377319,96,2450,14,18,1,61,4,Paṭisandhibhavaṅgacutivaseneva etāni sugatiyaṃyeva pavattanti.
  7320. 377320,96,2450,19,33,1,157,12,"Somanassasahagatāhetukakiriyā pañcadvāre attano rūpādīni ārabbha pahaṭṭhākārakaraṇavasena pavattiyaṃ ajjhattārammaṇā, parassa rūpādīsu pavattā bahiddhārammaṇā. "
  7321. 377321,96,2450,34,44,1,148,9,Manodvāre tathāgatassa jotipālamāṇavamaghadevarājakaṇhatāpasādikālesu attanā katakiriyaṃ paccavekkhantassa hasituppādavasena pavattā ajjhattārammaṇā .
  7322. 377322,96,2451,2,11,1,117,9,Mallikāya deviyā santatimahāmattassa sumanamālākārassāti evamādīnaṃ kiriyākaraṇaṃ ārabbha pavattikāle bahiddhārammaṇā.
  7323. 377323,96,2451,12,14,1,36,2,Ubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇā.
  7324. 377324,96,2451,15,23,1,130,8,Upekkhāsahagatakiriyāhetukamanoviññāṇadhātu pañcadvāre voṭṭhabbanavasena manodvāre ca āvajjanavasena pavattiyaṃ ajjhattādiārammaṇā.
  7325. 377325,96,2451,24,28,1,38,4,Aṭṭha mahākiriyā kusalacittagatikā eva.
  7326. 377326,96,2451,29,38,1,94,8,"Kevalañhi tā khīṇāsavānaṃ uppajjanti, kusalāni sekkhaputhujjanānanti ettakamevettha nānākaraṇaṃ. "
  7327. 377327,96,2452,2,11,1,108,9,Vuttappakāre rūpāvacaracatutthajjhāne sabbatthapādakacatutthādīni pañca jhānāni imasmiṃ tike okāsaṃ labhanti.
  7328. 377328,96,2452,12,16,1,58,4,Etāni hi kasiṇapaṇṇattinimittārammaṇattā bahiddhārammaṇāni.
  7329. 377329,96,2453,2,30,1,278,23,"‘ Iddhividhacatutthaṃ’ kāyavasena cittaṃ, cittavasena vā kāyaṃ pariṇāmanakāle attano kumārakavaṇṇādinimmānakāle ca sakāyacittānaṃ ārammaṇakaraṇato ajjhattārammaṇaṃ, bahiddhā hatthiassādidassanakāle bahiddhārammaṇaṃ, kālena ajjhattaṃ kālena bahiddhā, pavattiyaṃ ajjhattabahiddhārammaṇaṃ."
  7330. 377330,96,2454,2,16,1,143,10,"‘ Dibbasotacatutthaṃ’ attano kucchisaddasavanakāle ajjhattārammaṇaṃ, paresaṃ saddasavanakāle bahiddhārammaṇaṃ, ubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇaṃ."
  7331. 377331,96,2454,17,23,1,66,4,‘ Cetopariyañāṇacatutthaṃ’ paresaṃ cittārammaṇato bahiddhārammaṇameva.
  7332. 377332,96,2454,24,30,1,45,6,Attano cittajānane pana tena payojanaṃ natthi.
  7333. 377333,96,2454,31,51,1,189,14,"‘ Pubbenivāsacatutthaṃ’ attano khandhānussaraṇakāle ajjhattārammaṇaṃ, parassa khandhe, anidriyabaddharūpaṃ, tisso ca paṇṇattiyo anussaraṇato bahiddhārammaṇaṃ, ubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇaṃ."
  7334. 377334,96,2455,2,15,1,150,9,"‘ Dibbacakkhucatutthaṃ’ attano kucchigatādirūpadassanakāle ajjhattārammaṇaṃ, avasesarūpadassanakāle bahiddhārammaṇaṃ, ubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇaṃ."
  7335. 377335,96,2455,16,34,1,206,14,"‘ Anāgataṃsañāṇacatutthaṃ’ attano anāgatakkhandhānussaraṇakāle ajjhattārammaṇaṃ, parassa anāgatakkhandhānaṃ vā anindriyabaddhassa vā rūpassa anussaraṇakāle bahiddhārammaṇaṃ, ubhayavasena ajjhattabahiddhārammaṇaṃ. "
  7336. 377336,96,2455,35,40,1,65,5,Ākiñcaññāyatanassa navattabbārammaṇatāya kāraṇaṃ heṭṭhā vuttameva.
  7337. 377337,96,2456,2,2,1,22,1,Dukaatthuddhāravaṇṇanā
  7338. 377338,96,2457,2,23,1,147,15,1441. Hetugocchakaniddese tayo {kusalahetū}tiādinā nayena hetū dassetvā puna teyeva uppattiṭṭhānato dassetuṃ catūsu bhūmīsu kusalesu {uppajjantī}tiādi vuttaṃ.
  7339. 377339,96,2457,24,29,1,51,5,Iminā upāyena sesagocchakesupi desanānayo veditabbo.
  7340. 377340,96,2458,2,18,1,89,12,1473. Yattha dve tayo āsavā ekato {uppajjantī}ti ettha tividhena āsavānaṃ ekato uppatti veditabbā.
  7341. 377341,96,2458,19,31,1,132,11,"Tattha catūsu diṭṭhivippayuttesu avijjāsavena, diṭṭhisampayuttesu diṭṭhāsavaavijjāsavehi saddhinti kāmāsavo duvidhena ekato uppajjati. "
  7342. 377342,96,2458,32,40,1,83,8,Bhavāsavo catūsu diṭṭhivippayuttesu avijjāsavena saddhinti ekadhāva ekato uppajjati.
  7343. 377343,96,2458,41,56,1,113,15,Yathā cettha evaṃ yattha dve tīṇi saṃyojanāni ekato uppajjantīti etthāpi saṃyojanānaṃ uppatti ekato dasadhā bhave.
  7344. 377344,96,2458,57,68,1,65,9,"Tattha kāmarāgo catudhā ekato uppajjati, paṭigho tidhā, māno ekadhā. "
  7345. 377345,96,2458,69,74,1,34,5,Tathā vicikicchā ceva bhavarāgo ca.
  7346. 377346,96,2458,75,76,1,6,1,Kathaṃ?
  7347. 377347,96,2458,77,95,1,190,15,"Kāmarāgo tāva mānasaṃyojanaavijjāsaṃyojanehi ceva, diṭṭhisaṃyojanaavijjāsaṃyojanehi ca, sīlabbataparāmāsaavijjāsaṃyojanehi ca, avijjāsaṃyojanamatteneva ca saddhinti evaṃ catudhā ekato uppajjati. "
  7348. 377348,96,2458,96,112,1,153,13,"Paṭigho pana issāsaṃyojanaavijjāsaṃyojanehi ceva, macchariyasaṃyojanaavijjāsaṃyojanehi ca, avijjāsaṃyojanamatteneva ca saddhinti evaṃ tidhā ekato uppajjati. "
  7349. 377349,96,2458,113,120,1,63,6,Māno bhavarāgāvijjāsaṃyojanehi saddhiṃ ekadhāva ekato uppajjati .
  7350. 377350,96,2458,121,123,1,16,2,Tathā vicikicchā.
  7351. 377351,96,2458,124,130,1,48,6,Sā hi avijjāsaṃyojanena saddhiṃ ekadhā uppajjati.
  7352. 377352,96,2458,131,134,1,24,3,Bhavarāgepi eseva nayoti.
  7353. 377353,96,2458,135,141,1,47,6,Evamettha dve tīṇi saṃyojanāni ekato uppajjanti.
  7354. 377354,96,2459,2,22,1,135,16,"1511. Yaṃ panetaṃ nīvaraṇagocchake yattha dve tīṇi nīvaraṇāni ekato uppajjantīti vuttaṃ, tatthāpi aṭṭhadhā nīvaraṇānaṃ ekato uppatti veditabbā. "
  7355. 377355,96,2459,23,35,1,77,10,"Etesu hi kāmacchando duvidhā ekato uppajjati, byāpādo catudhā, uddhaccaṃ ekadhā. "
  7356. 377356,96,2459,36,38,1,16,2,Tathā vicikicchā.
  7357. 377357,96,2459,39,40,1,6,1,Kathaṃ?
  7358. 377358,96,2459,41,52,1,151,10,"Kāmacchando tāva asaṅkhārikacittesu uddhaccanīvaraṇaavijjānīvaraṇehi, sasaṅkhārikesu thinamiddhauddhaccaavijjānīvaraṇehi saddhiṃ duvidhā ekato uppajjati. "
  7359. 377359,96,2459,53,62,1,65,8,"Yaṃ panetaṃ dve tīṇīti vuttaṃ, taṃ heṭṭhimaparicchedavasena vuttaṃ. "
  7360. 377360,96,2459,63,71,1,54,7,Tasmā catunnampi ekato uppajjatīti vacanaṃ yujjati eva.
  7361. 377361,96,2459,72,89,1,247,14,"Byāpādo pana asaṅkhārikacitte uddhaccaavijjānīvaraṇehi, sasaṅkhārike thinamiddhauddhaccaavijjānīvaraṇehi, asaṅkhārikeyeva uddhaccakukkuccaavijjānīvaraṇehi, sasaṅkhārikeyeva thinamiddhauddhaccakukkuccaavijjānīvaraṇehi saddhinti catudhā ekato uppajjati. "
  7362. 377362,96,2459,90,97,1,69,7,Uddhaccaṃ pana avijjānīvaraṇamattena saddhiṃ ekadhāva ekato uppajjati.
  7363. 377363,96,2459,98,103,1,66,5,Vicikicchuddhaccaavijjānīvaraṇehi saddhiṃ ekadhāva ekato uppajjati.
  7364. 377364,96,2460,2,32,1,170,23,"1577. Yampidaṃ kilesagocchake yattha dve tayo kilesā ekato uppajjantīti vuttaṃ, tattha‘ dve kilesā aññehi, tayo vā kilesā aññehi kilesehi saddhiṃ uppajjantī’ ti evamattho veditabbo. "
  7365. 377365,96,2460,33,34,1,5,1,Kasmā?
  7366. 377366,96,2460,35,41,1,49,6,Dvinnaṃ tiṇṇaṃyeva vā ekato uppattiyā asambhavato.
  7367. 377367,96,2461,2,8,1,43,6,Tattha dasadhā kilesānaṃ ekato uppatti hoti.
  7368. 377368,96,2461,9,15,1,37,6,Ettha hi lobho chadhā ekato uppajjati.
  7369. 377369,96,2461,16,18,1,14,2,Paṭigho dvidhā.
  7370. 377370,96,2461,19,22,1,22,3,Tathā mohoti veditabbo.
  7371. 377371,96,2461,23,24,1,6,1,Kathaṃ?
  7372. 377372,96,2461,25,52,1,378,21,"Lobho tāva asaṅkhārike diṭṭhivippayutte mohauddhaccaahirikānottappehi, sasaṅkhārike mohathinauddhaccaahirikānottappehi, asaṅkhārikeyeva mohamānuddhaccāhirikānottappehi , sasaṅkhārikeyeva mohamānathinauddhaccaahirikānottappehi, diṭṭhisampayutte pana asaṅkhārike mohauddhaccadiṭṭhiahirikānottappehi, sasaṅkhārike mohadiṭṭhithinauddhaccaahirikānottappehi saddhinti chadhā ekato uppajjati. "
  7373. 377373,96,2462,2,15,1,140,11,"Paṭigho pana asaṅkhārike mohauddhaccaahirikānottappehi, sasaṅkhārike mohathinauddhaccaahirikānottappehi saddhinti evaṃ dvidhā ekato uppajjati. "
  7374. 377374,96,2462,16,28,1,148,11,"Moho pana vicikicchāsampayutte vicikicchuddhaccaahirikānottappehi, uddhaccasampayutte uddhaccaahirikānottappehi saddhinti evaṃ dvidhā ekato uppajjati. "
  7375. 377375,96,2462,29,32,1,32,3,Sesaṃ sabbattha uttānatthamevāti.
  7376. 377376,96,2463,2,3,1,39,2,Aṭṭhasāliniyā dhammasaṅgahaaṭṭhakathāya
  7377. 377377,96,2464,2,4,1,31,2,Aṭṭhakathākaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
  7378. 377378,96,2465,2,2,1,13,1,Nigamanakathā
  7379. 377379,96,2466,2,4,1,11,2,Ettāvatā ca–
  7380. 377380,96,2467,2,9,1,47,5,"Cittaṃ rūpañca nikkhepaṃ, atthuddhāraṃ manoramaṃ; "
  7381. 377381,96,2468,2,8,1,44,5,"Yaṃ lokanātho bhājento, desesi dhammasaṅgaṇiṃ. "
  7382. 377382,96,2469,2,7,1,41,4,"Abhidhammassa saṅgayha, dhamme anavasesato; "
  7383. 377383,96,2470,2,9,1,42,6,"Ṭhitāya tassā āraddhā, yā mayā atthavaṇṇanā. "
  7384. 377384,96,2471,2,6,1,39,3,"Anākulānamatthānaṃ , sambhavā aṭṭhasālinī; "
  7385. 377385,96,2472,2,8,1,37,5,"Iti nāmena sā esā, sanniṭṭhānamupāgatā. "
  7386. 377386,96,2473,2,6,1,35,3,"Ekūnacattālīsāya , pāḷiyā bhāṇavārato; "
  7387. 377387,96,2474,2,8,1,48,5,"Ciraṭṭhitatthaṃ dhammassa, niṭṭhāpentena taṃ mayā. "
  7388. 377388,96,2475,2,10,1,42,6,"Yaṃ pattaṃ kusalaṃ tassa, ānubhāvena pāṇino; "
  7389. 377389,96,2476,2,8,1,47,5,"Sabbe saddhammarājassa, ñatvā dhammaṃ sukhāvahaṃ. "
  7390. 377390,96,2477,2,8,1,40,4,"Pāpuṇantu visuddhāya, sukhāya paṭipattiyā; "
  7391. 377391,96,2478,2,5,1,37,2,"Asokamanupāyāsaṃ , nibbānasukhamuttamaṃ. "
  7392. 377392,96,2479,2,9,1,46,6,"Ciraṃ tiṭṭhatu saddhammo, dhamme hontu sagāravā; "
  7393. 377393,96,2480,2,9,1,41,6,"Sabbepi sattā kālena, sammā devo pavassatu. "
  7394. 377394,96,2481,2,8,1,42,5,"Yathā rakkhiṃsu porāṇā, surājāno tathevimaṃ; "
  7395. 377395,96,2482,2,9,1,45,6,"Rājā rakkhatu dhammena, attanova pajaṃ pajanti. "
  7396. 377396,96,2483,2,34,1,664,31,Paramavisuddhasaddhābuddhivīriyapaṭimaṇḍitena sīlācārajjavamaddavādiguṇasamudayasamuditena sakasamayasamayantaragahanajjhogāhaṇasamatthena paññāveyyattiyasamannāgatena tipiṭakapariyattippabhede sāṭṭhakathe satthusāsane appaṭihatañāṇappabhāvena mahāveyyākaraṇena karaṇasampattijanitasukhaviniggatamadhurodāravacanalāvaṇṇayuttena yuttamuttavādinā vādīvarena mahākavinā pabhinnapaṭisambhidāparivāre chaḷabhiññādippabhedaguṇapaṭimaṇḍite uttarimanussadhamme suppatiṭṭhitabuddhīnaṃ theravaṃsappadīpānaṃ therānaṃ mahāvihāravāsīnaṃ vaṃsālaṅkārabhūtena vipulavisuddhabuddhinā buddhaghosoti garūhi gahitanāmadheyyena therena katā ayaṃ aṭṭhasālinī nāma dhammasaṅgahaṭṭhakathā.
  7397. 377397,96,2484,2,7,1,42,4,"Tāva tiṭṭhatu lokasmiṃ, lokanittharaṇesinaṃ; "
  7398. 377398,96,2485,2,7,1,43,4,"Dassentī kulaputtānaṃ, nayaṃ paññāvisuddhiyā. "
  7399. 377399,96,2486,2,11,1,44,6,"Yāva ‘ buddho’ ti nāmampi, suddhacittassa tādino; "
  7400. 377400,96,2487,2,7,1,42,4,"Lokamhi lokajeṭṭhassa, pavattati mahesinoti. "
  7401. 377401,96,2488,2,3,1,16,2,Aṭṭhasālinī nāma
  7402. 377402,96,2489,2,4,1,32,2,Dhammasaṅgaha-aṭṭhakathā niṭṭhitāniṭṭhitā
  7403. 377403,97,1,1,6,1,51,5,Namo Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
  7404. 377404,97,2,2,2,1,16,1,Abhidhammapiṭake
  7405. 377405,97,3,2,3,1,20,2,Sammohavinodanī nāma
  7406. 377406,97,4,2,2,1,18,1,Vibhaṅga-aṭṭhakathā
  7407. 377407,97,5,2,4,1,15,2,1 . Khandhavibhaṅgo
  7408. 377408,97,6,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  7409. 377409,97,7,2,10,1,42,4,"Catusaccadaso nātho, catudhā dhammasaṅgaṇiṃ; "
  7410. 377410,97,8,2,7,1,42,4,"Pakāsayitvā sambuddho, tasseva samanantaraṃ. "
  7411. 377411,97,9,2,7,1,39,4,"Upeto buddhadhammehi, aṭṭhārasahi nāyako; "
  7412. 377412,97,10,2,6,1,45,4,Aṭṭhārasannaṃ khandhādi-vibhaṅgānaṃ vasena yaṃ.
  7413. 377413,97,11,2,9,1,45,5,"Vibhaṅgaṃ desayī satthā, tassa saṃvaṇṇanākkamo; "
  7414. 377414,97,12,2,8,1,44,5,"Idāni yasmā sampatto, tasmā tassatthavaṇṇanaṃ. "
  7415. 377415,97,13,2,6,1,40,3,"Karissāmi vigāhetvā, porāṇaṭṭhakathānayaṃ; "
  7416. 377416,97,14,2,9,1,46,6,"Saddhamme gāravaṃ katvā, taṃ suṇātha samāhitāti. "
  7417. 377417,97,15,2,19,1,122,10,1. Pañcakkhandhā– rūpakkhandho… pe… {viññāṇakkhandho}ti idaṃ vibhaṅgappakaraṇassa ādibhūte khandhavibhaṅge suttantabhājanīyaṃ nāma.
  7418. 377418,97,15,20,24,1,31,3,Tattha {pañcā}ti gaṇanaparicchedo.
  7419. 377419,97,15,25,32,1,39,7,Tena na tato heṭṭhā na uddhanti dasseti.
  7420. 377420,97,15,33,36,1,37,2,{Khandhā}ti paricchinnadhammanidassanaṃ.
  7421. 377421,97,15,37,50,1,85,9,"Tatrāyaṃ khandha-saddo sambahulesu ṭhānesu dissati– rāsimhi, guṇe, paṇṇattiyaṃ, ruḷhiyanti."
  7422. 377422,97,15,51,106,1,302,32,"‘‘ Seyyathāpi, bhikkhave, mahāsamudde na sukaraṃ udakassa pamāṇaṃ gahetuṃ– ettakāni udakāḷhakānīti vā ettakāni udakāḷhakasatānīti vā ettakāni udakāḷhakasahassānīti vā ettakāni udakāḷhakasatasahassānīti vā, atha kho asaṅkhyeyyo appameyyo mahāudakakkhandhotveva saṅkhyaṃ gacchatī’’ tiādīsu( a. ni.4.51;6.37) hi rāsito khandho nāma. "
  7423. 377423,97,15,107,115,1,65,7,"Nahi parittakaṃ udakaṃ udakakkhandhoti vuccati, bahukameva vuccati. "
  7424. 377424,97,15,116,137,1,151,18,"Tathā na parittako rajo rajakkhandho, na appamattakā gāvo gavakkhandho, na appamattakaṃ balaṃ balakkhandho, na appamattakaṃ puññaṃ puññakkhandhoti vuccati. "
  7425. 377425,97,15,138,151,1,100,10,"Bahukameva hi rajo rajakkhandho, bahukāva gavādayo gavakkhandho, balakkhandho, puññakkhandhoti vuccanti."
  7426. 377426,97,15,152,172,1,62,7,‘‘ Sīlakkhandho samādhikkhandho’’ tiādīsu( dī. ni.3.355) pana guṇato khandho nāma.
  7427. 377427,97,15,173,196,1,77,10,‘‘ Addasā kho bhagavā mahantaṃ dārukkhandhaṃ gaṅgāya nadiyā sotena vuyhamānan’’ ti( saṃ. ni.4.241).
  7428. 377428,97,15,197,201,1,29,4,Ettha paṇṇattito khandho nāma.
  7429. 377429,97,15,202,228,1,81,11,"‘‘ Yaṃ cittaṃ mano mānasaṃ… pe… viññāṇaṃ viññāṇakkhandho’’ tiādīsu( dha. sa.63,65) ruḷhito khandho nāma. "
  7430. 377430,97,15,229,232,1,27,3,Svāyamidha rāsito adhippeto.
  7431. 377431,97,15,233,240,1,61,7,Ayañhi khandhaṭṭho nāma piṇḍaṭṭho pūgaṭṭho ghaṭaṭṭho rāsaṭṭho.
  7432. 377432,97,15,241,248,1,39,5,Tasmā‘ rāsilakkhaṇā khandhā’ ti veditabbā.
  7433. 377433,97,15,249,252,1,31,3,Koṭṭhāsaṭṭhotipi vattuṃ vaṭṭati;
  7434. 377434,97,15,253,268,1,92,12,"lokasmiñhi iṇaṃ gahetvā codiyamānā‘ dvīhi khandhehi dassāma, tīhi khandhehi dassāmā’ ti vadanti. "
  7435. 377435,97,15,269,277,1,48,6,Iti‘ koṭṭhāsalakkhaṇā khandhā’ tipi vattuṃ vaṭṭati.
  7436. 377436,97,15,278,293,1,139,12,"Evamettha {rūpakkhandho}ti rūparāsi rūpakoṭṭhāso, {vedanākkhandho}ti vedanārāsi vedanākoṭṭhāsoti iminā nayena saññākkhandhādīnaṃ attho veditabbo. "
  7437. 377437,97,16,2,42,1,279,30,"Ettāvatā sammāsambuddho yvāyaṃ‘‘ cattāro ca mahābhūtā catunnañca mahābhūtānaṃ upādāyarūpan’’ ti atītānāgatapaccuppannādīsu ekādasasu okāsesu vibhatto‘ pañcavīsati rūpakoṭṭhāsā’ ti ca‘ channavuti rūpakoṭṭhāsā’ ti ca evaṃpabhedo rūparāsi, taṃ sabbaṃ paripiṇḍetvā rūpakkhandho nāmāti dassesi. "
  7438. 377438,97,16,43,70,1,174,20,"Yo panāyaṃ‘‘ sukhā vedanā, dukkhā vedanā, adukkhamasukhā vedanā’’ ti tesuyeva ekādasasu okāsesu vibhatto catubhūmikavedanārāsi, taṃ sabbaṃ paripiṇḍetvā vedanākkhandho nāmāti dassesi. "
  7439. 377439,97,16,71,98,1,172,19,"Yo panāyaṃ‘‘ cakkhusamphassajā saññā… pe… manosamphassajā saññā’’ ti tesuyeva ekādasasu okāsesu vibhatto catubhūmikasaññārāsi , taṃ sabbaṃ paripiṇḍetvā saññākkhandho nāmāti dassesi. "
  7440. 377440,97,16,99,125,1,178,19,"Yo panāyaṃ‘‘ cakkhusamphassajā cetanā… pe… manosamphassajā cetanā’’ ti tesuyeva ekādasasu okāsesu vibhatto catubhūmikacetanārāsi, taṃ sabbaṃ paripiṇḍetvā saṅkhārakkhandho nāmāti dassesi. "
  7441. 377441,97,16,126,153,1,194,18,"Yo panāyaṃ‘‘ cakkhuviññāṇaṃ, sotaghānajivhākāyaviññāṇaṃ, manodhātu, manoviññāṇadhātū’’ ti tesuyeva ekādasasu okāsesu vibhatto catubhūmikacittarāsi, taṃ sabbaṃ paripiṇḍetvā viññāṇakkhandho nāmāti dassesi. "
  7442. 377442,97,17,2,24,1,229,18,"Apicettha sabbampi catusamuṭṭhānikaṃ rūpaṃ rūpakkhandho, kāmāvacaraaṭṭhakusalacittādīhi ekūnanavuticittehi sahajātā vedanā vedanākkhandho, saññā saññākkhandho, phassādayo dhammā saṅkhārakkhandho, ekūnanavuti cittāni viññāṇakkhandhoti. "
  7443. 377443,97,17,25,30,1,51,5,Evampi pañcasu khandhesu dhammaparicchedo veditabbo.
  7444. 377444,97,18,2,4,1,19,2,1 . Rūpakkhandhaniddeso
  7445. 377445,97,19,2,14,1,81,8,2. Idāni te rūpakkhandhādayo vibhajitvā dassetuṃ tattha katamo {rūpakkhandho}tiādimāha.
  7446. 377446,97,19,15,21,1,38,5,Tattha {tatthā}ti tesu pañcasu khandhesu.
  7447. 377447,97,19,22,25,1,29,2,{Katamo}ti kathetukamyatāpucchā.
  7448. 377448,97,19,26,29,1,39,2,{Rūpakkhandho}ti pucchitadhammanidassanaṃ.
  7449. 377449,97,19,30,37,1,47,7,Idāni taṃ vibhajanto yaṃ kiñci rūpan tiādimāha.
  7450. 377450,97,19,38,43,1,39,4,Tattha yaṃ {kiñcī}ti anavasesapariyādānaṃ.
  7451. 377451,97,19,44,47,1,29,3,Rūpan ti atippasaṅganiyamanaṃ.
  7452. 377452,97,19,48,54,1,55,6,Evaṃ padadvayenāpi rūpassa anavasesapariggaho kato hoti.
  7453. 377453,97,20,2,5,1,25,3,Tattha kenaṭṭhena rūpanti?
  7454. 377454,97,20,6,8,1,19,2,Ruppanaṭṭhena rūpaṃ.
  7455. 377455,97,20,9,11,1,21,2,Vuttañhetaṃ bhagavatā–
  7456. 377456,97,21,2,11,1,29,5,"‘ ‘ Kiñca , bhikkhave, rūpaṃ vadetha? "
  7457. 377457,97,21,12,21,1,45,6,"Ruppatīti kho, bhikkhave, tasmā rūpanti vuccati. "
  7458. 377458,97,21,22,24,1,12,2,Kena ruppati?
  7459. 377459,97,21,25,39,1,123,10,"Sītenapi ruppati, uṇhenapi ruppati, jighacchāyapi ruppati, pipāsāyapi ruppati, ḍaṃsamakasavātātapasarisapasamphassenapi ruppati. "
  7460. 377460,97,21,40,60,1,48,7,"Ruppatīti kho, bhikkhave, tasmā rūpanti vuccatī’’ ti( saṃ. ni.3.79). "
  7461. 377461,97,22,2,6,1,26,4,Tattha kin ti kāraṇapucchā;
  7462. 377462,97,22,7,18,1,64,10,"kena kāraṇena rūpaṃ vadetha, kena kāraṇena taṃ rūpaṃ nāmāti attho. "
  7463. 377463,97,22,19,24,1,33,4,Ruppatīti ettha {itī}ti kāraṇuddeso.
  7464. 377464,97,22,25,31,1,43,6,Yasmā ruppati tasmā rūpanti vuccatīti attho.
  7465. 377465,97,22,32,39,1,54,6,{Ruppatī}ti kuppati ghaṭṭīyati pīḷiyati bhijjatīti attho.
  7466. 377466,97,22,40,47,1,54,7,Evaṃ iminā ettakena ṭhānena ruppanaṭṭhena rūpaṃ vuttaṃ.
  7467. 377467,97,22,48,52,1,42,4,Ruppanalakkhaṇena rūpantipi vattuṃ vaṭṭati.
  7468. 377468,97,22,53,54,1,21,1,Ruppanalakkhaṇañhetaṃ.
  7469. 377469,97,23,2,12,1,75,8,Sītenapi {ruppatī}tiādīsu pana sītena tāva ruppanaṃ lokantarikaniraye pākaṭaṃ.
  7470. 377470,97,23,13,34,1,177,18,"Tiṇṇaṃ tiṇṇañhi cakkavāḷānaṃ antare ekeko lokantarikanirayo nāma hoti aṭṭhayojanasahassappamāṇo, yassa neva heṭṭhā pathavī atthi, na upari candimasūriyadīpamaṇiāloko, niccandhakāro. "
  7471. 377471,97,23,35,40,1,47,5,Tattha nibbattasattānaṃ tigāvuto attabhāvo hoti.
  7472. 377472,97,23,41,50,1,80,9,Te vagguliyo viya pabbatapāde dīghaputhulehi nakhehi laggitvā avaṃsirā olambanti.
  7473. 377473,97,23,51,78,1,215,24,"Yadā saṃsappantā aññamaññassa hatthapāsagatā honti atha‘ bhakkho no laddho’ ti maññamānā tattha byāvaṭā viparivattitvā lokasandhārake udake patanti, sītavāte paharantepi pakkamadhukaphalāni viya chijjitvā udake patanti. "
  7474. 377474,97,23,79,89,1,139,10,Patitamattāva accantakhārena sītodakena chinnacammanhārumaṃsaaṭṭhīhi bhijjamānehi tattatele patitapiṭṭhapiṇḍi viya paṭapaṭāyamānā vilīyanti.
  7475. 377475,97,23,90,95,1,46,5,Evaṃ sītena ruppanaṃ lokantarikaniraye pākaṭaṃ.
  7476. 377476,97,23,96,101,1,63,5,Mahiṃsakaraṭṭhādīsupi himapātasītalesu padesesu etaṃ pākaṭameva.
  7477. 377477,97,23,102,109,1,68,7,Tattha hi sattā sītena bhinnacchinnasarīrā jīvitakkhayampi pāpuṇanti.
  7478. 377478,97,24,2,6,1,39,4,Uṇhena ruppanaṃ avīcimahāniraye pākaṭaṃ.
  7479. 377479,97,24,7,16,1,105,9,Tattha hi tattāya lohapathaviyā nipajjāpetvā pañcavidhabandhanādikaraṇakāle sattā mahādukkhaṃ anubhavanti.
  7480. 377480,97,25,2,10,1,63,7,Jighacchāya ruppanaṃ pettivisaye ceva dubbhikkhakāle ca pākaṭaṃ.
  7481. 377481,97,25,11,26,1,112,14,Pettivisayasmiñhi sattā dve tīṇi buddhantarāni kiñcideva āmisaṃ hatthena gahetvā mukhe pakkhipantā nāma na honti .
  7482. 377482,97,25,27,31,1,39,4,Antoudaraṃ ādittasusirarukkho viya hoti.
  7483. 377483,97,25,32,39,1,72,7,Dubbhikkhe kañjikamattampi alabhitvā maraṇappattānaṃ pamāṇaṃ nāma natthi.
  7484. 377484,97,26,2,7,1,42,5,Pipāsāya ruppanaṃ kālakañjikā dīsu pākaṭaṃ.
  7485. 377485,97,26,8,22,1,113,14,Tattha hi sattā dve tīṇi buddhantarāni hadayatemanamattaṃ vā jivhātemanamattaṃ vā udakabinduṃ laddhuṃ na sakkonti.
  7486. 377486,97,26,23,33,1,64,8,‘ Pānīyaṃ pivissāmā’ ti nadiṃ gatānampi nadī vālikātalaṃ sampajjati.
  7487. 377487,97,26,34,39,1,57,5,Mahāsamuddaṃ pakkhantānampi mahāsamuddo piṭṭhipāsāṇo hoti.
  7488. 377488,97,26,40,44,1,40,4,Te sussantā balavadukkhapīḷitā vicaranti.
  7489. 377489,97,27,2,12,1,96,9,Eko kira kālakañjikaasuro pipāsaṃ adhivāsetuṃ asakkonto yojanagambhīravitthāraṃ mahāgaṅgaṃ otari.
  7490. 377490,97,27,13,26,1,96,11,"Tassa gatagataṭṭhāne udakaṃ chijjati, dhūmo uggacchati, tatte piṭṭhipāsāṇe caṅkamanakālo viya hoti. "
  7491. 377491,97,27,27,36,1,64,9,Tassa udakasaddaṃ sutvā ito cito ca vicarantasseva ratti vibhāyi.
  7492. 377492,97,27,37,45,1,74,8,Atha naṃ pātova bhikkhācāraṃ gacchantā tiṃsamattā piṇḍacārikabhikkhū disvā–
  7493. 377493,97,27,46,57,1,35,6,"‘‘ ko nāma tvaṃ, sappurisā’’ ti pucchiṃsu."
  7494. 377494,97,27,58,66,1,21,3,"‘‘ Petohamasmi, bhante’’ ti."
  7495. 377495,97,27,67,74,1,17,3,‘‘ Kiṃ pariyesasī’’ ti?
  7496. 377496,97,27,75,83,1,17,3,"‘‘ Pānīyaṃ, bhante’’ ti."
  7497. 377497,97,27,84,97,1,43,8,"‘‘ Ayaṃ gaṅgā paripuṇṇā, kiṃ tvaṃ na passasī’’ ti?"
  7498. 377498,97,27,98,107,1,23,4,"‘‘ Na upakappati, bhante’’ ti."
  7499. 377499,97,27,108,122,1,59,9,"‘‘ Tena hi gaṅgāpiṭṭhe nipajja, mukhe te pānīyaṃ āsiñcissāmā’’ ti. "
  7500. 377500,97,27,123,127,1,30,4,So vālikāpuḷine uttāno nipajji.
  7501. 377501,97,27,128,138,1,81,10,Bhikkhū tiṃsamatte patte nīharitvā udakaṃ āharitvā āharitvā tassa mukhe āsiñciṃsu.
  7502. 377502,97,27,139,145,1,46,6,Tesaṃ tathā karontānaṃyeva velā upakaṭṭhā jātā.
  7503. 377503,97,27,146,153,1,38,4,"Tato‘‘ bhikkhācārakālo amhākaṃ, sappurisa; "
  7504. 377504,97,27,154,162,1,37,6,kacci te assādamattā laddhā’’ ti āhaṃsu.
  7505. 377505,97,27,163,187,1,147,17,"Peto‘‘ sace me, bhante, tiṃsamattānaṃ ayyānaṃ tiṃsamattehi pattehi āsittaudakato aḍḍhapasatamattampi paragalagataṃ, petattabhāvato mokkho mā hotū’’ ti āha. "
  7506. 377506,97,27,188,193,1,42,5,Evaṃ pipāsāya ruppanaṃ pettivisaye pākaṭaṃ.
  7507. 377507,97,28,2,7,1,64,5,Ḍaṃsādīhi ruppanaṃ ḍaṃsamakkhikādisambabahulesu padesesu pākaṭaṃ.
  7508. 377508,97,28,8,21,1,96,9,"Ettha ca {ḍaṃsā}ti piṅgalamakkhikā, {makasā}ti makasāva {vātā}ti kucchivātapiṭṭhivātādivasena veditabbā. "
  7509. 377509,97,28,22,37,1,110,11,"Sarīrasmiñhi vātarogo uppajjitvā hatthapādapiṭṭhiādīni bhindati, kāṇaṃ karoti, khujjaṃ karoti, pīṭhasappiṃ karoti. "
  7510. 377510,97,28,38,41,1,18,2,{Ātapo}ti sūriyātapo.
  7511. 377511,97,28,42,47,1,38,5,Tena ruppanaṃ marukantārā dīsu pākaṭaṃ.
  7512. 377512,97,28,48,67,1,148,19,Ekā kira itthī marukantāre rattiṃ satthato ohīnā divā sūriye uggacchante vālikāya tappamānāya pāde ṭhapetuṃ asakkontī sīsato pacchiṃ otāretvā akkami.
  7513. 377513,97,28,68,79,1,83,10,Kamena pacchiyā uṇhābhitattāya ṭhātuṃ asakkontī tassā upari sāṭakaṃ ṭhapetvā akkami.
  7514. 377514,97,28,80,96,1,149,16,Tasmimpi santatte aṅkena gahitaṃ puttakaṃ adhomukhaṃ nipajjāpetvā kandantaṃ kandantaṃ akkamitvā saddhiṃ tena tasmiṃyeva ṭhāne uṇhābhitattā kālamakāsi.
  7515. 377515,97,29,2,9,1,48,6,{Sarīsapā}ti ye keci dīghajātikā sarantā gacchanti.
  7516. 377516,97,29,10,16,1,63,6,Tesaṃ samphassena ruppanaṃ āsīvisadaṭṭhādīnaṃ vasena veditabbaṃ.
  7517. 377517,97,30,2,21,1,174,16,Idāni ‘ yaṃ kiñci rūpan’ ti padena saṃgahitaṃ pañcavīsatikoṭṭhāsachannavutikoṭṭhāsappabhedaṃ sabbampi rūpaṃ atītādikoṭṭhāsesu pakkhipitvā dassetuṃ atītānāgatapaccuppannan ti āha.
  7518. 377518,97,30,22,36,1,106,13,Tato paraṃ tadeva ajjhattadukādīsu catūsu dukesu pakkhipitvā dassetuṃ ajjhattaṃ vā bahiddhā {vā}tiādi vuttaṃ.
  7519. 377519,97,30,37,52,1,124,15,Tato paraṃ sabbampetaṃ ekādasasu padesesu pariyādiyitvā dassitaṃ rūpaṃ ekato piṇḍaṃ katvā dassetuṃ tadekajjhan tiādi vuttaṃ.
  7520. 377520,97,31,2,7,1,34,5,Tattha tadekajjhan ti taṃ ekajjhaṃ;
  7521. 377521,97,31,8,11,1,31,2,{abhisaññūhitvā}ti abhisaṃharitvā;
  7522. 377522,97,31,12,16,1,33,3,{abhisaṅkhipitvā}ti saṅkhepaṃ katvā;
  7523. 377523,97,31,17,32,1,136,14,idaṃ vuttaṃ hoti– sabbampetaṃ vuttappakāraṃ rūpaṃ ruppanalakkhaṇasaṅkhāte ekavidhabhāve paññāya rāsiṃ katvā rūpakkhandho nāmāti vuccatīti.
  7524. 377524,97,31,33,41,1,85,8,Etena sabbampi rūpaṃ ruppanalakkhaṇe rāsibhāvūpagamanena rūpakkhandhoti dassitaṃ hoti.
  7525. 377525,97,31,42,49,1,41,7,Na hi rūpato añño rūpakkhandho nāma atthi.
  7526. 377526,97,31,50,58,1,73,7,"Yathā ca rūpaṃ, evaṃ vedanādayopi vedayitalakkhaṇādīsu rāsibhāvūpagamanena. "
  7527. 377527,97,31,59,66,1,51,7,Na hi vedanādīhi aññe vedanākkhandhādayo nāma atthi.
  7528. 377528,97,32,2,19,1,107,14,3. Idāni ekekasmiṃ okāse pakkhittaṃ rūpaṃ visuṃ visuṃ bhājetvā dassento tattha katamaṃ rūpaṃ atītan tiādimāha.
  7529. 377529,97,32,20,28,1,69,7,Tattha {tatthā}ti ekādasasu okāsesu pakkhipitvā ṭhapitamātikāya bhummaṃ.
  7530. 377530,97,32,29,45,1,113,13,"Idaṃ vuttaṃ hoti– atītānāgatapaccuppannantiādinā nayena ṭhapitāya mātikāya yaṃ atītaṃ rūpanti vuttaṃ, taṃ katamanti? "
  7531. 377531,97,32,46,51,1,43,5,Iminā upāyena sabbapucchāsu attho veditabbo.
  7532. 377532,97,32,52,68,1,89,7,Atītaṃ niruddhan tiādīni padāni nikkhepakaṇḍassa atītattikabhājanīyavaṇṇanāyaṃ( dha. sa. aṭṭha.1044) vuttāneva.
  7533. 377533,97,32,69,77,1,65,7,Cattāro ca {mahābhūtā}ti idaṃ atītanti vuttarūpassa sabhāvadassanaṃ.
  7534. 377534,97,32,78,84,1,43,6,Yathā cettha evaṃ sabbattha attho veditabbo.
  7535. 377535,97,32,85,102,1,105,12,"Iminā idaṃ dasseti– atītarūpampi bhūtāni ceva bhūtāni upādāya nibbattarūpañca, anāgatampi… pe… dūrasantikampi . "
  7536. 377536,97,32,103,115,1,76,12,Na hi bhūtehi ceva bhūtāni upādāya pavattarūpato ca aññaṃ rūpaṃ nāma atthīti.
  7537. 377537,97,33,2,14,1,86,10,"Aparo nayo– atītaṃsena saṅgahitan ti atītakoṭṭhāseneva saṅgahitaṃ, ettheva gaṇanaṃ gataṃ. "
  7538. 377538,97,33,15,16,1,5,1,Kinti?
  7539. 377539,97,33,17,24,1,59,6,Cattāro ca mahābhūtā catunnañca mahābhūtānaṃ upādāyarūpanti.
  7540. 377540,97,33,25,29,1,30,4,Evaṃ sabbattha attho veditabbo.
  7541. 377541,97,33,30,33,1,54,3,Anāgatapaccuppannaniddesapadānipi heṭṭhā vuttatthāneva.
  7542. 377542,97,34,2,9,1,88,7,Idaṃ pana atītānāgatapaccuppannaṃ nāma suttantapariyāyato abhidhammaniddesatoti duvidhaṃ.
  7543. 377543,97,34,10,14,1,41,4,Taṃ suttantapariyāye bhavena paricchinnaṃ.
  7544. 377544,97,34,15,32,1,139,15,"Paṭisandhito hi paṭṭhāya atītabhavesu nibbattaṃ rūpaṃ, anantarabhave vā nibbattaṃ hotu kappakoṭisatasahassamatthake vā, sabbaṃ atītameva nāma. "
  7545. 377545,97,34,33,48,1,136,13,"Cutito paṭṭhāya anāgatabhavesu nibbattanakarūpaṃ, anantarabhave vā nibbattaṃ hotu kappakoṭisatasahassamatthake vā, sabbaṃ anāgatameva nāma. "
  7546. 377546,97,34,49,53,1,53,4,Cutipaṭisandhianantare pavattarūpaṃ paccuppannaṃ nāma.
  7547. 377547,97,34,54,58,1,43,4,Abhidhammaniddese pana khaṇena paricchinnaṃ.
  7548. 377548,97,34,59,69,1,43,7,"Tayo hi rūpassa khaṇā– uppādo, ṭhiti, bhaṅgoti. "
  7549. 377549,97,34,70,87,1,125,15,"Ime tayo khaṇe patvā niruddhaṃ rūpaṃ, samanantaraniruddhaṃ vā hotu atīte kappakoṭisatasahassamatthake vā, sabbaṃ atītameva nāma. "
  7550. 377550,97,34,88,104,1,132,14,"Tayo khaṇe asampattaṃ rūpaṃ, ekacittakkhaṇamattena vā asampattaṃ hotu anāgate kappakoṭisatasahassamatthake vā, sabbaṃ anāgatameva nāma. "
  7551. 377551,97,34,105,113,1,53,8,Ime tayo khaṇe sampattaṃ rūpaṃ pana paccuppannaṃ nāma.
  7552. 377552,97,34,114,126,1,125,10,"Tattha kiñcāpi idaṃ suttantabhājanīyaṃ, evaṃ santepi abhidhammaniddeseneva atītānāgatapaccuppannarūpaṃ niddiṭṭhanti veditabbaṃ. "
  7553. 377553,97,35,2,12,1,78,9,Aparo nayo– idañhi rūpaṃ addhāsantatisamayakhaṇavasena catudhā atītaṃ nāma hoti.
  7554. 377554,97,35,13,15,1,25,2,Tathā anāgatapaccuppannaṃ.
  7555. 377555,97,35,16,31,1,114,13,"Addhāvasena tāva ekassa ekasmiṃ bhave paṭisandhito pubbe atītaṃ, cutito uddhaṃ anāgataṃ, ubhinnamantare paccuppannaṃ. "
  7556. 377556,97,35,32,38,1,105,6,Santativasena sabhāgaekautusamuṭṭhānaṃ ekāhārasamuṭṭhānañca pubbāpariyavasena pavattamānampi paccuppannaṃ.
  7557. 377557,97,35,39,46,1,62,6,"Tato pubbe visabhāgautuāhārasamuṭṭhānaṃ atītaṃ, pacchā anāgataṃ. "
  7558. 377558,97,35,47,50,1,62,3,Cittajaṃ ekavīthiekajavanaekasamāpattisamuṭṭhānaṃ paccuppannaṃ.
  7559. 377559,97,35,51,57,1,33,5,"Tato pubbe atītaṃ, pacchā anāgataṃ. "
  7560. 377560,97,35,58,63,1,63,5,Kammasamuṭṭhānassa pāṭiyekkaṃ santativasena atītādibhedo natthi.
  7561. 377561,97,35,64,71,1,90,7,Tesaññeva pana utuāhāracittasamuṭṭhānānaṃ upatthambhakavasena tassa atītādibhedo veditabbo.
  7562. 377562,97,35,72,83,1,121,10,Samayavasena ekamuhuttapubbaṇhasāyanharattidivādīsu samayesu santānavasena pavattamānaṃ taṃ taṃ samayaṃ paccuppannaṃ nāma.
  7563. 377563,97,35,84,90,1,33,5,"Tato pubbe atītaṃ, pacchā anāgataṃ. "
  7564. 377564,97,35,91,96,1,61,4,Khaṇavasena uppādādikkhaṇattayapariyāpannaṃ paccuppannaṃ nāma.
  7565. 377565,97,35,97,103,1,33,5,"Tato pubbe atītaṃ, pacchā anāgataṃ. "
  7566. 377566,97,36,2,5,1,36,3,Apica atikkahetupaccayakiccaṃ atītaṃ.
  7567. 377567,97,36,6,9,1,54,3,Niṭṭhitahetukiccaṃ aniṭṭhitapaccayakiccaṃ paccuppannaṃ.
  7568. 377568,97,36,10,12,1,31,2,Ubhayakiccamasampattaṃ anāgataṃ.
  7569. 377569,97,36,13,16,1,29,3,Sakiccakkhaṇe vā paccuppannaṃ.
  7570. 377570,97,36,17,23,1,33,5,"Tato pubbe atītaṃ, pacchā anāgataṃ. "
  7571. 377571,97,36,24,31,1,51,6,"Ettha ca khaṇādikathāva nippariyāyā, sesā sapariyāyā. "
  7572. 377572,97,36,32,36,1,36,4,Tāsu nippariyāyakathā idha adhippetā.
  7573. 377573,97,36,37,51,1,73,5,Ajjhattadukassāpi niddesapadāni heṭṭhā ajjhattattikaniddese( dha. sa. aṭṭha.1050) vuttatthāneva.
  7574. 377574,97,36,52,64,1,45,3,Oḷārikādīni rūpakaṇḍavaṇṇanāyaṃ( dha. sa. aṭṭha.674) vuttatthāneva.
  7575. 377575,97,37,2,13,1,66,8,6. Hīnadukaniddese tesaṃ tesaṃ sattānan ti bahūsu sattesu sāmivacanaṃ.
  7576. 377576,97,37,14,23,1,93,9,Aparassāpi aparassāpīti hi vuccamāne divasampi kappasatasahassampi vadanto ettakameva vadeyya.
  7577. 377577,97,37,24,38,1,83,12,Iti satthā dvīheva padehi anavasese satte pariyādiyanto‘ tesaṃ tesaṃ sattānan’ ti āha.
  7578. 377578,97,37,39,46,1,46,6,Ettakena hi sabbampi aparadīpanaṃ siddhaṃ hoti.
  7579. 377579,97,37,47,50,1,19,3,Uññātan ti avamataṃ.
  7580. 377580,97,37,51,55,1,28,4,Avaññātan ti vambhetvā ñātaṃ.
  7581. 377581,97,37,56,59,1,20,3,Rūpantipi na viditaṃ.
  7582. 377582,97,37,60,68,1,69,7,"Hīḷitan ti agahetabbaṭṭhena khittaṃ chaḍḍitaṃ, jigucchitantipi vadanti. "
  7583. 377583,97,37,69,74,1,44,5,Paribhūtan ti kimetenāti vācāya paribhavitaṃ.
  7584. 377584,97,37,75,79,1,27,4,Acittīkatan ti na garukataṃ.
  7585. 377585,97,37,80,83,1,16,3,Hīnan ti lāmakaṃ.
  7586. 377586,97,37,84,92,1,46,7,"Hīnamatan ti hīnanti mataṃ, lāmakaṃ katvā ñātaṃ. "
  7587. 377587,97,37,93,106,1,82,11,"Hīnasammatan ti hīnanti loke sammataṃ, hīnehi vā sammataṃ, gūthabhakkhehi gūtho viya. "
  7588. 377588,97,37,107,114,1,51,6,"Aniṭṭhan ti appiyaṃ, paṭilābhatthāya vā apariyesitaṃ. "
  7589. 377589,97,37,115,121,1,38,5,"Sacepi naṃ koci pariyeseyya, pariyesatu. "
  7590. 377590,97,37,122,127,1,37,5,Etassa pana ārammaṇassa etadeva nāmaṃ.
  7591. 377591,97,37,128,134,1,33,5,"Akantan ti akāmitaṃ, nissirikaṃ vā. "
  7592. 377592,97,37,135,140,1,31,5,Amanāpan ti manasmiṃ na appitaṃ.
  7593. 377593,97,37,141,146,1,40,5,Tādisañhi ārammaṇaṃ manasmiṃ na appīyati.
  7594. 377594,97,37,147,157,1,61,9,"Atha vā manaṃ appāyati vaḍḍhetīti manāpaṃ, na manāpaṃ amanāpaṃ. "
  7595. 377595,97,38,2,7,1,36,4,Aparo nayo– aniṭṭhaṃ sampattivirahato.
  7596. 377596,97,38,8,12,1,54,4,Taṃ ekantena kammasamuṭṭhānesu akusalakammasamuṭṭhānaṃ.
  7597. 377597,97,38,13,16,1,29,3,Akantaṃ sukhassa ahetubhāvato.
  7598. 377598,97,38,17,20,1,30,3,Amanāpaṃ dukkhassa hetubhāvato.
  7599. 377599,97,38,21,26,1,36,4,Rūpā {saddā}ti idamassa sabhāvadīpanaṃ.
  7600. 377600,97,38,27,34,1,67,7,Imasmiñhi pade akusalakammajavasena aniṭṭhā pañca kāmaguṇā vibhattā.
  7601. 377601,97,38,35,43,1,57,7,"Kusalakammajaṃ pana aniṭṭhaṃ nāma natthi, sabbaṃ iṭṭhameva. "
  7602. 377602,97,39,2,6,1,49,3,Paṇītapadaniddeso vuttapaṭipakkhanayena veditabbo.
  7603. 377603,97,39,7,15,1,67,8,Imasmiṃ pana pade kusalakammajavasena iṭṭhā pañca kāmaguṇā vibhattā.
  7604. 377604,97,39,16,24,1,54,6,"Kusalakammajañhi aniṭṭhaṃ nāma natthi, sabbaṃ iṭṭhameva. "
  7605. 377605,97,39,25,38,1,129,13,Yathā ca kammajesu evaṃ utusamuṭṭhānādīsupi iṭṭhāniṭṭhatā atthi evāti imasmiṃ duke iṭṭhāniṭṭhārammaṇaṃ paṭivibhattanti veditabbaṃ.
  7606. 377606,97,39,39,43,1,36,4,Ayaṃ tāva ācariyānaṃ samānatthakathā.
  7607. 377607,97,39,44,57,1,100,11,"Vitaṇḍavādī panāha– iṭṭhāniṭṭhaṃ nāma pāṭiyekkaṃ paṭivibhattaṃ natthi, tesaṃ tesaṃ rucivasena kathitaṃ. "
  7608. 377608,97,40,2,3,1,7,1,Yathāha –
  7609. 377609,97,41,2,13,1,67,8,"‘ ‘ Manāpapariyantaṃ khvāhaṃ, mahārāja, pañcasu kāmaguṇesu agganti vadāmi. "
  7610. 377610,97,41,14,26,1,65,9,"Teva, mahārāja, rūpā ekaccassa manāpā honti, ekaccassa amanāpā honti. "
  7611. 377611,97,41,27,58,1,92,13,"Teva, mahārāja, saddā, gandhā, rasā, phoṭṭhabbā ekaccassa manāpā honti, ekaccassa amanāpā hontī’’ ti ( saṃ. ni.1.123). "
  7612. 377612,97,42,2,13,1,74,10,"Evaṃ yasmā teyeva rūpādayo eko assādeti abhinandati, tattha lobhaṃ uppādeti. "
  7613. 377613,97,42,14,21,1,46,6,"Eko kujjhati paṭihaññati, tattha dosaṃ uppādeti. "
  7614. 377614,97,42,22,32,1,61,9,"Ekassa iṭṭhā honti kantā manāpā, ekassa aniṭṭhā akantā amanāpā. "
  7615. 377615,97,42,33,52,1,86,14,"Eko cete‘ iṭṭhā kantā manāpā’ ti dakkhiṇato gaṇhāti, eko‘ aniṭṭhā akantā amanāpā’ ti vāmato. "
  7616. 377616,97,42,53,60,1,60,7,Tasmā iṭṭhāniṭṭhaṃ nāma pāṭiyekkaṃ paṭivibhattaṃ nāma natthi.
  7617. 377617,97,42,61,70,1,87,8,"Paccantavāsīnañhi gaṇḍuppādāpi iṭṭhā honti kantā manāpā, majjhimadesavāsīnaṃ atijegucchā. "
  7618. 377618,97,42,71,79,1,65,7,"Tesañca moramaṃsādīni iṭṭhāni honti, itaresaṃ tāni atijegucchānīti. "
  7619. 377619,97,43,2,4,1,11,2,So vattabbo–
  7620. 377620,97,43,5,19,1,82,10,‘‘ kiṃ pana tvaṃ iṭṭhāniṭṭhārammaṇaṃ pāṭiyekkaṃ paṭivibhattaṃ nāma natthīti vadesī’’ ti?
  7621. 377621,97,43,20,28,1,20,4,‘‘ Āma natthī’’ ti vadāmi.
  7622. 377622,97,43,29,35,1,56,6,Puna tatheva yāvatatiyaṃ patiṭṭhāpetvā pañho pucchitabbo–
  7623. 377623,97,43,36,46,1,38,6,‘‘ nibbānaṃ nāma iṭṭhaṃ udāhu aniṭṭhan’’ ti?
  7624. 377624,97,43,47,55,1,27,4,Jānamāno‘‘ iṭṭhan’’ ti vakkhati.
  7625. 377625,97,43,56,62,1,27,5,"Sacepi na vadeyya, mā vadatu. "
  7626. 377626,97,43,63,66,1,29,3,Nibbānaṃ pana ekantaiṭṭhameva.
  7627. 377627,97,43,67,75,1,47,6,‘‘ Nanu eko nibbānassa vaṇṇe kathiyamāne kujjhitvā–
  7628. 377628,97,43,76,110,1,228,27,"‘ tvaṃ nibbānassa vaṇṇaṃ kathesi, kiṃ tattha annapānamālāgandhavilepanasayanacchādanasamiddhā pañca kāmaguṇā atthī’ ti vatvā‘ natthī’ ti vutte‘ alaṃ tava nibbānenā’ ti nibbānassa vaṇṇe kathiyamāne kujjhitvā ubho kaṇṇe thaketīti iṭṭhetaṃ. "
  7629. 377629,97,43,111,122,1,56,9,Etassa pana vasena tava vāde nibbānaṃ aniṭṭhaṃ nāma hoti .
  7630. 377630,97,43,123,127,1,26,4,Na panetaṃ evaṃ gahetabbaṃ.
  7631. 377631,97,43,128,132,1,30,4,Eso hi viparītasaññāya katheti.
  7632. 377632,97,43,133,145,1,71,9,"Saññāvipallāsena ca tadeva ārammaṇaṃ ekassa iṭṭhaṃ hoti, ekassa aniṭṭhaṃ’’. "
  7633. 377633,97,44,2,7,1,53,5,Iṭṭhāniṭṭhārammaṇaṃ pana pāṭiyekkaṃ vibhattaṃ atthīti.
  7634. 377634,97,44,8,11,1,24,3,Kassa vasena vibhattanti?
  7635. 377635,97,44,12,13,1,18,1,Majjhimakasattassa.
  7636. 377636,97,44,14,20,1,79,6,Idañhi na atiissarānaṃ mahāsammatamahāsudassanadhammāsokādīnaṃ vasena vibhattaṃ.
  7637. 377637,97,44,21,26,1,50,5,Tesañhi dibbakappampi ārammaṇaṃ amanāpaṃ upaṭṭhāti.
  7638. 377638,97,44,27,32,1,52,5,Na atiduggatānaṃ dullabhannapānānaṃ vasena vibhattaṃ.
  7639. 377639,97,44,33,40,1,79,7,Tesañhi kaṇājakabhattasitthānipi pūtimaṃsarasopi atimadhuro amatasadiso ca hoti.
  7640. 377640,97,44,41,52,1,120,10,Majjhimakānaṃ pana gaṇakamahāmattaseṭṭhikuṭumbikavāṇijādīnaṃ kālena iṭṭhaṃ kālena aniṭṭhaṃ labhamānānaṃ vasena vibhattaṃ.
  7641. 377641,97,44,53,58,1,49,5,Evarūpā hi iṭṭhāniṭṭhaṃ paricchindituṃ sakkontīti.
  7642. 377642,97,45,2,4,1,29,2,Tipiṭakacūḷanāgatthero panāha–
  7643. 377643,97,45,5,14,1,61,6,"‘‘ iṭṭhāniṭṭhaṃ nāma vipākavaseneva paricchinnaṃ, na javanavasena. "
  7644. 377644,97,45,15,23,1,77,7,"Javanaṃ pana saññāvipallāsavasena iṭṭhasmiṃyeva rajjati, iṭṭhasmiṃyeva dussati; "
  7645. 377645,97,45,24,32,1,50,5,"aniṭṭhasmiṃyeva rajjati, aniṭṭhasmiṃyeva dussatī’’ ti. "
  7646. 377646,97,45,33,37,1,45,4,Vipākavaseneva panetaṃ ekantato paricchijjati.
  7647. 377647,97,45,38,43,1,33,5,Na hi sakkā vipākacittaṃ vañcetuṃ.
  7648. 377648,97,45,44,51,1,50,6,"Sace ārammaṇaṃ iṭṭhaṃ hoti, kusalavipākaṃ uppajjati. "
  7649. 377649,97,45,52,57,1,38,4,"Sace aniṭṭhaṃ, akusalavipākaṃ uppajjati. "
  7650. 377650,97,45,58,86,1,224,25,"Kiñcāpi hi micchādiṭṭhikā buddhaṃ vā saṅghaṃ vā mahācetiyādīni vā uḷārāni ārammaṇāni disvā akkhīni pidahanti, domanassaṃ āpajjanti, dhammasaddaṃ sutvā kaṇṇe thakenti, cakkhuviññāṇasotaviññāṇāni pana nesaṃ kusalavipākāneva honti. "
  7651. 377651,97,46,2,27,1,211,20,"Kiñcāpi gūthasūkarādayo gūthagandhaṃ ghāyitvā‘ khādituṃ labhissāmā’ ti somanassajātā honti, gūthadassane pana tesaṃ cakkhuviññāṇaṃ, tassa gandhaghāyane ghānaviññāṇaṃ, rasasāyane jivhāviññāṇañca akusalavipākameva hoti. "
  7652. 377652,97,46,28,43,1,146,13,"Bandhitvā varasayane sayāpitasūkaro ca kiñcāpi viravati, saññāvipallāsena panassa javanasmiṃyeva domanassaṃ uppajjati, kāyaviññāṇaṃ kusalavipākameva. "
  7653. 377653,97,46,44,45,1,5,1,Kasmā?
  7654. 377654,97,46,46,48,1,21,2,Ārammaṇassa iṭṭhatāya.
  7655. 377655,97,47,2,6,1,43,4,Apica dvāravasenāpi iṭṭhāniṭṭhatā veditabbā.
  7656. 377656,97,47,7,16,1,85,7,"Sukhasamphassañhi gūthakalalaṃ cakkhudvāraghānadvāresu aniṭṭhaṃ, kāyadvāre iṭṭhaṃ hoti. "
  7657. 377657,97,47,17,32,1,137,12,"Cakkavattino maṇiratanena pothiyamānassa, suvaṇṇasūle uttāsitassa ca maṇiratanasuvaṇṇasūlāni cakkhudvāre iṭṭhāni honti, kāyadvāre aniṭṭhāni. "
  7658. 377658,97,47,33,34,1,5,1,Kasmā?
  7659. 377659,97,47,35,37,1,24,2,Mahādukkhassa uppādanato.
  7660. 377660,97,47,38,44,1,64,6,Evaṃ iṭṭhāniṭṭhaṃ ekantato vipākeneva paricchijjatīti veditabbaṃ.
  7661. 377661,97,48,2,11,1,50,8,Taṃ taṃ vā {panā}ti ettha na heṭṭhimanayo oloketabbo.
  7662. 377662,97,48,12,21,1,66,8,"Na hi bhagavā sammutimanāpaṃ bhindati, puggalamanāpaṃ pana bhindati. "
  7663. 377663,97,48,22,27,1,64,5,Tasmā taṃtaṃvāpanavaseneva upādāyupādāya hīnappaṇītatā veditabbā.
  7664. 377664,97,48,28,34,1,42,5,Nerayikānañhi rūpaṃ koṭippattaṃ hīnaṃ nāma;
  7665. 377665,97,48,35,42,1,58,7,taṃ upādāya tiracchānesu nāgasupaṇṇānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7666. 377666,97,48,43,46,1,17,3,Tesaṃ rūpaṃ hīnaṃ;
  7667. 377667,97,48,47,53,1,38,6,taṃ upādāya petānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7668. 377668,97,48,54,56,1,13,2,Tesampi hīnaṃ;
  7669. 377669,97,48,57,63,1,42,6,taṃ upādāya jānapadānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7670. 377670,97,48,64,66,1,13,2,Tesampi hīnaṃ;
  7671. 377671,97,48,67,73,1,45,6,taṃ upādāya gāmabhojakānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7672. 377672,97,48,74,76,1,13,2,Tesampi hīnaṃ;
  7673. 377673,97,48,77,83,1,48,6,taṃ upādāya janapadasāmikānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7674. 377674,97,48,84,86,1,13,2,Tesampi hīnaṃ;
  7675. 377675,97,48,87,93,1,44,6,taṃ upādāya padesarājūnaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7676. 377676,97,48,94,96,1,13,2,Tesampi hīnaṃ;
  7677. 377677,97,48,97,103,1,46,6,taṃ upādāya cakkavattirañño rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7678. 377678,97,48,104,106,1,13,2,Tassāpi hīnaṃ;
  7679. 377679,97,48,107,113,1,44,6,taṃ upādāya bhummadevānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7680. 377680,97,48,114,116,1,13,2,Tesampi hīnaṃ;
  7681. 377681,97,48,117,124,1,56,7,taṃ upādāya cātumahārājikānaṃ devānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma.
  7682. 377682,97,48,125,127,1,13,2,Tesampi hīnaṃ;
  7683. 377683,97,48,128,144,1,111,14,taṃ upādāya tāvatiṃsānaṃ devānaṃ rūpaṃ paṇītaṃ nāma… pe… akaniṭṭhadevānaṃ pana rūpaṃ matthakappattaṃ paṇītaṃ nāma.
  7684. 377684,97,49,2,10,1,52,5,7. Dūradukaniddese itthindriyā dīni heṭṭhā vibhattāneva.
  7685. 377685,97,49,11,20,1,91,8,Imasmiṃ pana duke duppariggahaṭṭhena lakkhaṇaduppaṭivijjhatāya sukhumarūpaṃ {dūre}ti kathitaṃ.
  7686. 377686,97,49,21,26,1,69,4,Sukhapariggahaṭṭhena lakkhaṇasuppaṭivijjhatāya oḷārikarūpaṃ {santike}ti.
  7687. 377687,97,49,27,39,1,86,10,Kabaḷīkārāhārapariyosāne ca niyyātanaṭṭhānepi‘ idaṃ vuccati rūpaṃ dūre’ ti na nīyyātitaṃ.
  7688. 377688,97,49,40,41,1,5,1,Kasmā?
  7689. 377689,97,49,42,50,1,47,7,Duvidhañhi dūre nāma– lakkhaṇato ca okāsato cāti.
  7690. 377690,97,49,51,60,1,60,8,"Tattha lakkhaṇato dūreti na kathitaṃ, taṃ okāsato kathetabbaṃ. "
  7691. 377691,97,49,61,64,1,22,3,Tasmā dūreti akathitaṃ.
  7692. 377692,97,49,65,74,1,77,8,Oḷārikarūpaṃ okāsato dūreti dassetuṃ aniyyātetvāva yaṃ vā {panaññampī}tiādimāha.
  7693. 377693,97,49,75,78,1,31,3,Santikapadaniddesepi eseva nayo.
  7694. 377694,97,49,79,97,1,86,11,"Tattha {anāsanne}ti na āsanne, {anupakaṭṭhe}ti nissaṭe, {dūre}ti dūramhi, {asantike}ti na santike. "
  7695. 377695,97,49,98,116,1,144,16,"Idaṃ vuccati rūpaṃ {dūre}ti idaṃ paṇṇarasavidhaṃ sukhumarūpaṃ lakkhaṇato dūre, dasavidhaṃ pana oḷārikarūpaṃ yevāpanakavasena okāsato dūreti vuccati. "
  7696. 377696,97,49,117,119,1,33,2,Santikapadaniddeso uttānatthoyeva.
  7697. 377697,97,50,2,22,1,153,16,"Idaṃ vuccati rūpaṃ {santike}ti idaṃ dasavidhaṃ oḷārikarūpaṃ lakkhaṇato santike, pañcadasavidhaṃ pana sukhumarūpaṃ yevāpanakavasena okāsato santiketi vuccati. "
  7698. 377698,97,50,23,31,1,54,7,Kittakato paṭṭhāya pana rūpaṃ okāsavasena santike nāma?
  7699. 377699,97,50,32,36,1,30,4,Kittakato paṭṭhāya dūre nāmāti?
  7700. 377700,97,50,37,43,1,62,6,Pakatikathāya kathentānaṃ dvādasahattho savanūpacāro nāma hoti.
  7701. 377701,97,50,44,51,1,37,6,"Tassa orato rūpaṃ santike, parato dūre. "
  7702. 377702,97,50,52,60,1,64,8,Tattha sukhumarūpaṃ dūre hontaṃ lakkhaṇatopi okāsatopi dūre hoti;
  7703. 377703,97,50,61,70,1,56,8,"santike hontaṃ pana okāsatova santike hoti, na lakkhaṇato. "
  7704. 377704,97,50,71,78,1,63,7,Oḷārikarūpaṃ santike hontaṃ lakkhaṇatopi okāsatopi santike hoti;
  7705. 377705,97,50,79,87,1,45,7,"dūre hontaṃ okāsatova dūre hoti, na lakkhaṇato. "
  7706. 377706,97,51,2,11,1,50,8,Taṃ taṃ vā {panā}ti ettha na heṭṭhimanayo oloketabbo.
  7707. 377707,97,51,12,16,1,25,4,Heṭṭhā hi bhindamāno gato.
  7708. 377708,97,51,17,27,1,64,9,"Idha pana na lakkhaṇato dūraṃ bhindati, okāsato dūrameva bhindati. "
  7709. 377709,97,51,28,32,1,43,4,Upādāyupādāya dūrasantikañhi ettha dassitaṃ.
  7710. 377710,97,51,33,38,1,28,5,Attano hi rūpaṃ santike nāma;
  7711. 377711,97,51,39,42,1,32,3,antokucchigatassāpi parassa dūre.
  7712. 377712,97,51,43,45,1,25,2,Antokucchigatassa santike;
  7713. 377713,97,51,46,48,1,17,2,bahiṭhitassa dūre.
  7714. 377714,97,51,49,52,1,26,3,Ekamañce sayitassa santike;
  7715. 377715,97,51,53,56,1,25,3,bahipamukhe ṭhitassa dūre.
  7716. 377716,97,51,57,60,1,26,3,Antopariveṇe rūpaṃ santike;
  7717. 377717,97,51,61,63,1,17,2,bahipariveṇe dūre.
  7718. 377718,97,51,64,67,1,28,3,Antosaṅghārāme rūpaṃ santike;
  7719. 377719,97,51,68,70,1,19,2,bahisaṅghārāme dūre.
  7720. 377720,97,51,71,74,1,24,3,Antosīmāya rūpaṃ santike;
  7721. 377721,97,51,75,77,1,15,2,bahisīmāya dūre.
  7722. 377722,97,51,78,81,1,28,3,Antogāmakhette rūpaṃ santike;
  7723. 377723,97,51,82,84,1,20,2,bahigāmakkhette dūre.
  7724. 377724,97,51,85,88,1,26,3,Antojanapade rūpaṃ santike;
  7725. 377725,97,51,89,91,1,17,2,bahijanapade dūre.
  7726. 377726,97,51,92,95,1,29,3,Antorajjasīmāya rūpaṃ santike;
  7727. 377727,97,51,96,98,1,20,2,bahirajjasīmāya dūre.
  7728. 377728,97,51,99,102,1,25,3,Antosamudde rūpaṃ santike;
  7729. 377729,97,51,103,105,1,21,2,bahisamudderūpaṃ dūre.
  7730. 377730,97,51,106,109,1,27,3,Antocakkavāḷe rūpaṃ santike;
  7731. 377731,97,51,110,112,1,20,2,bahicakkavāḷe dūreti.
  7732. 377732,97,52,2,4,1,24,2,Ayaṃ rūpakkhandhaniddeso.
  7733. 377733,97,53,2,4,1,21,2,2 . Vedanākkhandhaniddeso
  7734. 377734,97,54,2,11,1,76,6,8. Vedanākkhandhaniddesādīsu heṭṭhā vuttasadisaṃ pahāya apubbameva vaṇṇayissāma.
  7735. 377735,97,54,12,18,1,48,5,Yā kāci {vedanā}ti catubhūmikavedanaṃ pariyādiyati.
  7736. 377736,97,54,19,28,1,77,7,Sukhā {vedanā}tiādīni atītādivasena niddiṭṭhavedanaṃ sabhāvato dassetuṃ vuttāni.
  7737. 377737,97,54,29,38,1,47,7,"Tattha sukhā vedanā atthi kāyikā, atthi cetasikā . "
  7738. 377738,97,54,39,42,1,19,3,Tathā dukkhā vedanā.
  7739. 377739,97,54,43,56,1,89,10,"Adukkhamasukhā pana cakkhādayo pasādakāye sandhāya pariyāyena‘ atthi kāyikā, atthi cetasikā’. "
  7740. 377740,97,54,57,61,1,32,4,Tattha sabbāpi kāyikā kāmāvacarā.
  7741. 377741,97,54,62,67,1,28,4,Tathā cetasikā dukkhā vedanā .
  7742. 377742,97,54,68,72,1,29,4,Cetasikā sukhā pana tebhūmikā.
  7743. 377743,97,54,73,75,1,26,2,Adukkhamasukhā catubhūmikā.
  7744. 377744,97,54,76,84,1,76,7,"Tassā sabbappakārāyapi santativasena, khaṇādivasena ca atītādibhāvo veditabbo. "
  7745. 377745,97,55,2,9,1,107,6,"Tattha santativasena ekavīthiekajavanaekasamāpattipariyāpannā, ekavidhavisayasamāyogappavattā ca paccuppannā. "
  7746. 377746,97,55,10,16,1,31,5,"Tato pubbe atītā, pacchā anāgatā. "
  7747. 377747,97,55,17,24,1,100,7,Khaṇādivasena khaṇattayapariyāpannā pubbantāparantamajjhagatā sakiccañca kurumānā vedanā paccuppannā.
  7748. 377748,97,55,25,31,1,31,5,"Tato pubbe atītā, pacchā anāgatā. "
  7749. 377749,97,55,32,40,1,73,8,Tattha khaṇādivasena atītādibhāvaṃ sandhāya ayaṃ niddeso katoti veditabbo.
  7750. 377750,97,56,2,13,1,88,7,11. Oḷārikasukhumaniddese akusalā {vedanā}tiādīni jātito oḷārikasukhumabhāvaṃ dassetuṃ vuttāni.
  7751. 377751,97,56,14,19,1,38,4,Dukkhā vedanā {oḷārikā}tiādīni sabhāvato.
  7752. 377752,97,56,20,24,1,37,3,Asamāpannassa {vedanā}tiādīni puggalato.
  7753. 377753,97,56,25,31,1,69,5,{Sāsavā}tiādīni lokiyalokuttarato oḷārikasukhumabhāvaṃ dassetuṃ vuttāni.
  7754. 377754,97,56,32,39,1,65,7,Tattha akusalā tāva sadarathaṭṭhena dukkhavipākaṭṭhena ca oḷārikā.
  7755. 377755,97,56,40,45,1,52,5,Kusalā niddarathaṭṭhena sukhavipākaṭṭhena ca sukhumā.
  7756. 377756,97,56,46,51,1,49,5,Abyākatā nirussāhaṭṭhena avipākaṭṭhena ca sukhumā.
  7757. 377757,97,56,52,57,1,53,5,Kusalākusalā saussāhaṭṭhena savipākaṭṭhena ca oḷārikā.
  7758. 377758,97,56,58,61,1,30,3,Abyākatā vuttanayeneva sukhumā.
  7759. 377759,97,57,2,7,1,42,5,Dukkhā asātaṭṭhena dukkhaṭṭhena ca oḷārikā.
  7760. 377760,97,57,8,13,1,39,5,Sukhā sātaṭṭhena sukhaṭṭhena ca sukhumā.
  7761. 377761,97,57,14,19,1,50,5,Adukkhamasukhā santaṭṭhena paṇītaṭṭhena ca sukhumā.
  7762. 377762,97,57,20,25,1,51,5,Sukhadukkhā khobhanaṭṭhena pharaṇaṭṭhena ca oḷārikā.
  7763. 377763,97,57,26,30,1,33,4,Sukhavedanāpi hi khobheti pharati.
  7764. 377764,97,57,31,33,1,20,2,Tathā dukkhavedanāpi.
  7765. 377765,97,57,34,46,1,144,12,Sukhañhi uppajjamānaṃ sakalasarīraṃ khobhentaṃ āluḷentaṃ abhisandayamānaṃ maddayamānaṃ chādayamānaṃ sītodakaghaṭena āsiñcayamānaṃ viya uppajjati.
  7766. 377766,97,57,47,58,1,96,11,Dukkhaṃ uppajjamānaṃ tattaphālaṃ anto pavesantaṃ viya tiṇukkāya bahi jhāpayamānaṃ viya uppajjati.
  7767. 377767,97,57,59,63,1,41,4,Adukkhamasukhā pana vuttanayeneva sukhumā.
  7768. 377768,97,57,64,70,1,57,5,Asamāpannassa vedanā nānārammaṇe vikkhittabhāvato oḷārikā .
  7769. 377769,97,57,71,76,1,54,5,Samāpannassa vedanā ekattanimitteyeva caratīti sukhumā.
  7770. 377770,97,57,77,80,1,32,3,Sāsavā āsavuppattihetuto oḷārikā.
  7771. 377771,97,57,81,85,1,28,3,Āsavacāro nāma ekantaoḷāriko.
  7772. 377772,97,57,86,89,1,33,3,Anāsavā vuttavipariyāyena sukhumā.
  7773. 377773,97,58,2,12,1,54,8,"Tattha eko neva kusalattike kovido hoti, na vedanāttike. "
  7774. 377774,97,58,13,21,1,49,6,So‘ kusalattikaṃ rakkhāmī’ ti vedanāttikaṃ bhindati;
  7775. 377775,97,58,22,29,1,46,5,‘ vedanāttikaṃ rakkhāmī’ ti kusalattikaṃ bhindati.
  7776. 377776,97,58,30,38,1,42,6,Eko‘ tikaṃ rakkhāmī’ ti bhūmantaraṃ bhindati.
  7777. 377777,97,58,39,42,1,15,3,Eko na bhindati.
  7778. 377778,97,58,43,44,1,6,1,Kathaṃ?
  7779. 377779,97,58,45,60,1,81,10,"‘‘ Sukhadukkhā vedanā oḷārikā, adukkhamasukhā vedanā sukhumā’’ ti hi vedanāttike vuttaṃ. "
  7780. 377780,97,58,61,69,1,52,7,Taṃ eko paṭikkhipati– na sabbā adukkhamasukhā sukhumā.
  7781. 377781,97,58,70,76,1,41,6,Sā hi kusalāpi atthi akusalāpi abyākatāpi.
  7782. 377782,97,58,77,83,1,44,5,"Tattha kusalākusalā oḷārikā, abyākatā sukhumā. "
  7783. 377783,97,58,84,85,1,5,1,Kasmā?
  7784. 377784,97,58,86,89,1,30,3,Kusalattike pāḷiyaṃ āgatattāti.
  7785. 377785,97,58,90,98,1,54,7,"Evaṃ kusalattiko rakkhito hoti, vedanāttiko pana bhinno. "
  7786. 377786,97,59,2,25,1,129,18,"Kusalākusalā vedanā oḷārikā, abyākatā vedanā sukhumā’’ ti yaṃ pana kusalattike vuttaṃ, taṃ eko paṭikkhipati– na sabbā abyākatā sukhumā. "
  7787. 377787,97,59,26,32,1,45,6,Sā hi sukhāpi atthi dukkhāpi adukkhamasukhāpi.
  7788. 377788,97,59,33,39,1,49,5,"Tattha sukhadukkhā oḷārikā, adukkhamasukhā sukhumā. "
  7789. 377789,97,59,40,41,1,5,1,Kasmā?
  7790. 377790,97,59,42,45,1,30,3,Vedanāttike pāḷiyaṃ āgatattāti.
  7791. 377791,97,59,46,54,1,54,7,"Evaṃ vedanāttiko rakkhito hoti, kusalattiko pana bhinno. "
  7792. 377792,97,59,55,74,1,217,18,"Kusalattikassa pana āgataṭṭhāne vedanāttikaṃ anoloketvā vedanāttikassa āgataṭṭhāne kusalattikaṃ anoloketvā kusalādīnaṃ kusalattikalakkhaṇena, sukhādīnaṃ vedanāttikalakkhaṇena oḷārikasukhumataṃ kathento na bhindati nāma. "
  7793. 377793,97,60,2,36,1,210,25,"Yampi ‘‘ kusalākusalā vedanā oḷārikā, abyākatā vedanā sukhumā’’ ti kusalattike vuttaṃ, tattheko‘ kusalā lokuttaravedanāpi samānā oḷārikā nāma, vipākā antamaso dvipañcaviññāṇasahajātāpi samānā sukhumā nāma hotī’ ti vadati. "
  7794. 377794,97,60,37,62,1,190,22,"So evarūpaṃ santaṃ paṇītaṃ lokuttaravedanaṃ oḷārikaṃ nāma karonto, dvipañcaviññāṇasampayuttaṃ ahetukaṃ hīnaṃ jaḷaṃ vedanaṃ sukhumaṃ nāma karonto‘ tikaṃ rakkhissāmī’ ti bhūmantaraṃ bhindati nāma. "
  7795. 377795,97,60,63,75,1,99,12,Tattha tattha bhūmiyaṃ kusalaṃ pana taṃtaṃbhūmivipākeneva saddhiṃ yojetvā kathento na bhindati nāma.
  7796. 377796,97,60,76,82,1,41,5,Tatrāyaṃ nayo– kāmāvacarakusalā hi oḷārikā;
  7797. 377797,97,60,83,86,1,24,2,kāmāvacaravipākā sukhumā .
  7798. 377798,97,60,87,90,1,43,2,Rūpāvacarārūpāvacaralokuttarakusalā oḷārikā;
  7799. 377799,97,60,91,93,1,45,2,rūpāvacarārūpāvacaralokuttaravipākā sukhumāti.
  7800. 377800,97,60,94,100,1,40,6,Iminā nīhārena kathento na bhindati nāma.
  7801. 377801,97,61,2,4,1,29,2,Tipiṭakacūḷanāgatthero panāha–
  7802. 377802,97,61,5,12,1,45,5,‘‘ akusale oḷārikasukhumatā nāma na uddharitabbā.
  7803. 377803,97,61,13,15,1,23,2,Tañhi ekantaoḷārikameva.
  7804. 377804,97,61,16,20,1,44,4,Lokuttarepi oḷārikasukhumatā na uddharitabbā.
  7805. 377805,97,61,21,27,1,23,3,Tañhi ekantasukhuman’’ ti .
  7806. 377806,97,61,28,37,1,82,8,Imaṃ kathaṃ āharitvā tipiṭakacūḷābhayattherassa kathayiṃsu– evaṃ therena kathitanti.
  7807. 377807,97,61,38,40,1,27,2,Tipiṭakacūḷābhayatthero āha–
  7808. 377808,97,61,41,65,1,172,21,"‘‘ sammāsambuddhena abhidhammaṃ patvā ekapadassāpi dvinnampi padānaṃ āgataṭṭhāne nayaṃ dātuṃ yuttaṭṭhāne nayo adinno nāma natthi, nayaṃ kātuṃ yuttaṭṭhāne nayo akato nāma natthi. "
  7809. 377809,97,61,66,78,1,91,10,Idha panekacco‘ ācariyo asmī’ ti vicaranto akusale oḷārikasukhumataṃ uddharamāno kukkuccāyati.
  7810. 377810,97,61,79,87,1,63,6,Sammāsambuddhena pana lokuttarepi oḷārikasukhumatā uddharitā’’ ti.
  7811. 377811,97,61,88,94,1,35,6,Evañca pana vatvā idaṃ suttaṃ āhari–
  7812. 377812,97,61,95,130,1,120,16,"‘‘ tatra, bhante, yāyaṃ paṭipadā dukkhā dandhābhiññā, ayaṃ, bhante, paṭipadā ubhayeneva hīnā akkhāyati– dukkhattā dandhattā cā’’ ti( dī. ni.3.152). "
  7813. 377813,97,61,131,137,1,56,6,Ettha hi catasso paṭipadā lokiyalokuttaramissakā kathitā.
  7814. 377814,97,62,2,11,1,50,8,Taṃ taṃ vā {panā}ti ettha na heṭṭhimanayo oloketabbo.
  7815. 377815,97,62,12,14,1,32,2,Taṃtaṃvāpanavaseneva kathetabbaṃ.
  7816. 377816,97,62,15,22,1,48,6,Duvidhā hi akusalā– lobhasahagatā dosasahagatā ca.
  7817. 377817,97,62,23,29,1,49,5,"Tattha dosasahagatā oḷārikā, lobhasahagatā sukhumā. "
  7818. 377818,97,62,30,36,1,40,5,Dosasahagatāpi duvidhā– niyatā aniyatā ca.
  7819. 377819,97,62,37,43,1,37,5,"Tattha niyatā oḷārikā, aniyatā sukhumā. "
  7820. 377820,97,62,44,50,1,54,5,"Niyatāpi kappaṭṭhitikā oḷārikā, nokappaṭṭhitikā sukhumā. "
  7821. 377821,97,62,51,57,1,56,5,"Kappaṭṭhitikāpi asaṅkhārikā oḷārikā, sasaṅkhārikā sukhumā. "
  7822. 377822,97,62,58,64,1,59,5,Lobhasahagatāpi dvidhā– diṭṭhisampayuttā diṭṭhivippayuttā ca.
  7823. 377823,97,62,65,71,1,56,5,"Tattha diṭṭhisampayuttā oḷārikā, diṭṭhivippayuttā sukhumā. "
  7824. 377824,97,62,72,78,1,49,5,"Diṭṭhisampayuttāpi niyatā oḷārikā, aniyatā sukhumā. "
  7825. 377825,97,62,79,85,1,45,5,"Sāpi asaṅkhārikā oḷārikā, sasaṅkhārikā sukhumā. "
  7826. 377826,97,63,2,16,1,78,13,"Saṅkhepato akusalaṃ patvā yā vipākaṃ bahuṃ deti sā oḷārikā, yā appaṃ sā sukhumā. "
  7827. 377827,97,63,17,26,1,56,7,"Kusalaṃ patvā pana appavipākā oḷārikā, bahuvipākā sukhumā. "
  7828. 377828,97,63,27,34,1,67,6,"Catubbidhe kusale kāmāvacarakusalā oḷārikā, rūpāvacarakusalā sukhumā. "
  7829. 377829,97,63,35,41,1,38,4,"Sāpi oḷārikā, arūpāvacarakusalā sukhumā . "
  7830. 377830,97,63,42,47,1,36,4,"Sāpi oḷārikā, lokuttarakusalā sukhumā. "
  7831. 377831,97,63,48,53,1,31,5,Ayaṃ tāva bhūmīsu abhedato nayo.
  7832. 377832,97,64,2,7,1,57,5,Bhedato pana kāmāvacarā dānasīlabhāvanāmayavasena tividhā.
  7833. 377833,97,64,8,14,1,40,5,"Tattha dānamayā oḷārikā, sīlamayā sukhumā. "
  7834. 377834,97,64,15,20,1,32,4,"Sāpi oḷārikā, bhāvanāmayā sukhumā. "
  7835. 377835,97,64,21,25,1,32,4,Sāpi duhetukā tihetukāti duvidhā.
  7836. 377836,97,64,26,32,1,40,5,"Tattha duhetukā oḷārikā, tihetukā sukhumā. "
  7837. 377837,97,64,33,37,1,49,3,Tihetukāpi sasaṅkhārikaasaṅkhārikabhedato duvidhā.
  7838. 377838,97,64,38,44,1,47,5,"Tattha sasaṅkhārikā oḷārikā, asaṅkhārikā sukhumā. "
  7839. 377839,97,64,45,56,1,115,8,"Rūpāvacare paṭhamajjhānakusalavedanā oḷārikā, dutiyajjhānakusalavedanā sukhumā… pe… catutthajjhānakusalavedanā sukhumā. "
  7840. 377840,97,64,57,67,1,89,7,"Sāpi oḷārikā, ākāsānañcāyatanakusalavedanā sukhumā ākāsānañcāyatanakusalavedanā oḷārikā… pe…. "
  7841. 377841,97,64,68,70,1,42,2,Nevasaññānāsaññāyatanakusalavedanā sukhumā.
  7842. 377842,97,64,71,76,1,38,4,"Sāpi oḷārikā, vipassanāsahajātā sukhumā. "
  7843. 377843,97,64,77,82,1,43,4,"Sāpi oḷārikā, sotāpattimaggasahajātā sukhumā. "
  7844. 377844,97,64,83,90,1,45,5,Sāpi oḷārikā… pe… arahattamaggasahajātā sukhumā.
  7845. 377845,97,65,2,9,1,79,6,"Catubbidhe vipāke kāmāvacaravipākavedanā oḷārikā, rūpāvacaravipākavedanā sukhumā. "
  7846. 377846,97,65,10,17,1,45,5,Sāpi oḷārikā… pe… lokuttaravipākavedanā sukhumā.
  7847. 377847,97,65,18,21,1,18,3,Evaṃ tāva abhedato.
  7848. 377848,97,66,2,10,1,58,7,"Bhedato pana kāmāvacaravipākā atthi ahetukā, atthi sahetukā. "
  7849. 377849,97,66,11,17,1,40,5,"Sahetukāpi atthi duhetukā, atthi tihetukā. "
  7850. 377850,97,66,18,24,1,39,5,"Tattha ahetukā oḷārikā, sahetukā sukhumā. "
  7851. 377851,97,66,25,31,1,38,5,"Sāpi duhetukā oḷārikā, tihetukā sukhumā. "
  7852. 377852,97,66,32,38,1,49,5,"Tatthāpi sasaṅkhārikā oḷārikā, asaṅkhārikā sukhumā. "
  7853. 377853,97,66,39,49,1,86,7,"Paṭhamajjhānavipākā oḷārikā, dutiyajjhānavipākā sukhumā… pe… catutthajjhānavipākā sukhumā. "
  7854. 377854,97,66,50,55,1,43,4,"Sāpi oḷārikā, ākāsānañcāyatanavipākā sukhumā. "
  7855. 377855,97,66,56,63,1,52,5,Sāpi oḷārikā… pe… nevasaññānāsaññāyatanavipākā sukhumā.
  7856. 377856,97,66,64,69,1,41,4,"Sāpi oḷārikā, sotāpattiphalavedanā sukhumā. "
  7857. 377857,97,66,70,79,1,54,6,"Sāpi oḷārikā, sakadāgāmi… pe… arahattaphalavedanā sukhumā. "
  7858. 377858,97,67,2,10,1,75,6,"Tīsu kiriyāsu kāmāvacarakiriyavedanā oḷārikā, rūpāvacarakiriyavedanā sukhumā. "
  7859. 377859,97,67,11,16,1,44,4,"Sāpi oḷārikā, arūpāvacarakiriyavedanā sukhumā. "
  7860. 377860,97,67,17,20,1,18,3,Evaṃ tāva abhedato.
  7861. 377861,97,67,21,32,1,101,9,"Bhedato pana ahetukādivasena bhinnāya kāmāvacarakiriyāya ahetukakiriyavedanā oḷārikā, sahetukā sukhumā. "
  7862. 377862,97,67,33,39,1,38,5,"Sāpi duhetukā oḷārikā, tihetukā sukhumā. "
  7863. 377863,97,67,40,46,1,49,5,"Tatthāpi sasaṅkhārikā oḷārikā, asaṅkhārikā sukhumā. "
  7864. 377864,97,67,47,53,1,55,5,"Paṭhamajjhāne kiriyavedanā oḷārikā, dutiyajjhāne sukhumā. "
  7865. 377865,97,67,54,63,1,39,6,"Sāpi oḷārikā, tatiye… pe… catutthe sukhumā. "
  7866. 377866,97,67,64,69,1,49,4,"Sāpi oḷārikā, ākāsānañcāyatanakiriyavedanā sukhumā. "
  7867. 377867,97,67,70,79,1,69,6,"Sāpi oḷārikā, viññāṇañcā… pe… nevasaññānāsaññāyatanakiriyavedanā sukhumā. "
  7868. 377868,97,67,80,84,1,18,4,Yā oḷārikā sā hīnā.
  7869. 377869,97,67,85,89,1,20,4,Yā sukhumā sā paṇītā.
  7870. 377870,97,68,2,13,1,83,7,13. Dūradukaniddese akusalavedanā visabhāgaṭṭhena visaṃsaṭṭhena ca kusalābyākatāhi dūre.
  7871. 377871,97,68,14,19,1,41,5,Iminā nayena sabbapadesu dūratā veditabbā.
  7872. 377872,97,68,20,40,1,164,19,"Sacepi hi akusalādivedanāsamaṅgino dukkhādivedanāsamaṅgino ca tayo tayo janā ekamañce nisinnā honti, tesampi tā vedanā visabhāgaṭṭhena visaṃsaṭṭhena ca dūreyeva nāma. "
  7873. 377873,97,68,41,44,1,39,3,Samāpannavedanādisamaṅgīsupi eseva nayo.
  7874. 377874,97,68,45,53,1,67,8,Akusalā pana akusalāya sabhāgaṭṭhena sarikkhaṭṭhena ca santike nāma.
  7875. 377875,97,68,54,59,1,44,5,Iminā nayena sabbapadesu santikatā veditabbā.
  7876. 377876,97,68,60,82,1,156,19,"Sacepi hi akusalādivedanāsamaṅgīsu tīsu janesu eko kāmabhave, eko rūpabhave, eko arūpabhave, tesampi tā vedanā sabhāgaṭṭhena sarikkhaṭṭhena ca santikeyeva nāma. "
  7877. 377877,97,68,83,86,1,36,3,Kusalādivedanāsamaṅgīsupi eseva nayo.
  7878. 377878,97,69,2,14,1,83,11,Taṃ taṃ vā {panā}ti ettha heṭṭhimanayaṃ anoloketvā taṃ taṃ vāpanavaseneva kathetabbaṃ.
  7879. 377879,97,69,15,26,1,81,10,"Kathentena ca na dūrato santikaṃ uddharitabbaṃ, santikato pana dūraṃ uddharitabbaṃ. "
  7880. 377880,97,69,27,34,1,48,6,Duvidhā hi akusalā– lobhasahagatā dosasahagatā ca.
  7881. 377881,97,69,35,44,1,74,8,"Tattha lobhasahagatā lobhasahagatāya santike nāma, dosasahagatāya dūre nāma. "
  7882. 377882,97,69,45,53,1,66,7,"Dosasahagatā dosasahagatāya santike nāma, lobhasahagatāya dūre nāma. "
  7883. 377883,97,69,54,59,1,45,5,Dosasahagatāpi niyatā niyatāya santike nāmāti.
  7884. 377884,97,69,60,62,1,12,2,Evaṃ aniyatā.
  7885. 377885,97,69,63,82,1,229,16,"Kappaṭṭhitikaasaṅkhārikasasaṅkhārikabhedaṃ lobhasahagatādīsu ca diṭṭhisampayuttādibhedaṃ sabbaṃ oḷārikadukaniddese vitthāritavasena anugantvā ekekakoṭṭhāsavedanā taṃtaṃkoṭṭhāsavedanāya eva santike, itarā itarāya dūreti veditabbāti. "
  7886. 377886,97,70,2,4,1,26,2,Ayaṃ vedanākkhandhaniddeso.
  7887. 377887,97,71,2,4,1,20,2,3 . Saññākkhandhaniddeso
  7888. 377888,97,72,2,12,1,67,6,14. Saññākkhandhaniddese yā kāci {saññā}ti catubhūmikasaññaṃ pariyādiyati.
  7889. 377889,97,72,13,21,1,87,7,Cakkhusamphassajā {saññā}tiādīni atītādivasena niddiṭṭhasaññaṃ sabhāvato dassetuṃ vuttāni.
  7890. 377890,97,72,22,29,1,75,7,Tattha cakkhusamphassato cakkhusamphassasmiṃ vā jātā cakkhusamphassajā nāma.
  7891. 377891,97,72,30,34,1,19,3,Sesāsupi eseva nayo .
  7892. 377892,97,72,35,40,1,46,5,Ettha ca purimā pañca cakkhupasādādivatthukāva.
  7893. 377893,97,72,41,44,1,44,3,Manosamphassajā hadayavatthukāpi avatthukāpi.
  7894. 377894,97,72,45,47,1,22,2,Sabbā catubhūmikasaññā.
  7895. 377895,97,73,2,19,1,146,13,17. Oḷārikadukaniddese {paṭighasamphassajā}ti sappaṭighe cakkhupasādādayo vatthuṃ katvā sappaṭighe rūpādayo ārabbha uppanno phasso paṭighasamphasso nāma.
  7896. 377896,97,73,20,26,1,43,6,Tato tasmiṃ vā jātā paṭighasamphassajā nāma.
  7897. 377897,97,73,27,37,1,77,8,Cakkhusamphassajā saññā… pe… kāyasamphassajā saññātipi tassāyeva vatthuto nāmaṃ.
  7898. 377898,97,73,38,46,1,59,6,Rūpasaññā… pe… phoṭṭhabbasaññātipi tassāyeva ārammaṇato nāmaṃ.
  7899. 377899,97,73,47,51,1,31,4,Idaṃ pana vatthārammaṇato nāmaṃ.
  7900. 377900,97,73,52,66,1,114,13,"Sappaṭighāni hi vatthūni nissāya, sappaṭighāni ca ārammaṇāni ārabbha uppattito esā paṭighasamphassajā saññāti vuttā. "
  7901. 377901,97,73,67,72,1,52,5,Manosamphassajātipi pariyāyena etissā nāmaṃ hotiyeva.
  7902. 377902,97,73,73,76,1,26,3,Cakkhuviññāṇañhi mano nāma.
  7903. 377903,97,73,77,82,1,39,5,Tena sahajāto phasso manosamphasso nāma.
  7904. 377904,97,73,83,91,1,66,7,"Tasmiṃ manosamphasse, tasmā vā manosamphassā jātāti manosamphassajā. "
  7905. 377905,97,73,92,96,1,42,4,Tathā sotaghānajivhākāyaviññāṇaṃ mano nāma.
  7906. 377906,97,73,97,102,1,39,5,Tena sahajāto phasso manosamphasso nāma.
  7907. 377907,97,73,103,111,1,66,7,"Tasmiṃ manosamphasse, tasmā vā manosamphassā jātāti manosamphassajā. "
  7908. 377908,97,74,2,8,1,64,6,Adhivacanasamphassajā saññātipi pariyāyena etissā nāmaṃ hotiyeva.
  7909. 377909,97,74,9,23,1,121,14,Tayo hi arūpino khandhā sayaṃ piṭṭhivaṭṭakā hutvā attanā sahajātāya saññāya adhivacanasamphassajā saññātipi nāmaṃ karonti.
  7910. 377910,97,74,24,36,1,116,10,"Nippariyāyena pana paṭighasamphassajā saññā nāma pañcadvārikasaññā , adhivacanasamphassajā saññā nāma manodvārikasaññā. "
  7911. 377911,97,74,37,44,1,59,6,Tattha pañcadvārikasaññā oloketvāpi jānituṃ sakkāti oḷārikā.
  7912. 377912,97,74,45,62,1,124,12,"Rajjitvā upanijjhāyantañhi‘ rajjitvā upanijjhāyatī’ ti, kujjhitvā upanijjhāyantaṃ‘ kujjhitvā upanijjhāyatī’ ti oloketvāva jānanti. "
  7913. 377913,97,75,2,11,1,58,8,Tatridaṃ vatthu– dve kira itthiyo nisīditvā suttaṃ kantanti.
  7914. 377914,97,75,12,22,1,70,10,Dvīsu daharesu gāme carantesu eko purato gacchanto ekaṃ itthiṃ olokesi.
  7915. 377915,97,75,23,35,1,48,10,Itarā taṃ pucchi‘ kasmā nu kho taṃ eso olokesī’ ti?
  7916. 377916,97,75,36,49,1,82,10,"‘ Na eso bhikkhu maṃ visabhāgacittena olokesi, kaniṭṭhabhaginīsaññāya pana olokesī’ ti. "
  7917. 377917,97,75,50,60,1,75,10,Tesupi gāme caritvā āsanasālāya nisinnesu itaro bhikkhu taṃ bhikkhuṃ pucchi–
  7918. 377918,97,75,61,68,1,24,5,‘ tayā sā itthī olokitā’ ti?
  7919. 377919,97,75,69,73,1,11,2,‘ Āma olokitā’.
  7920. 377920,97,75,74,78,1,13,2,‘ Kimatthāyā’ ti?
  7921. 377921,97,75,79,87,1,45,6,‘ Mayhaṃ bhaginīsarikkhattā taṃ olokesin’ ti āha.
  7922. 377922,97,75,88,95,1,59,6,Evaṃ pañcadvārikasaññā oloketvāpi jānituṃ sakkāti veditabbā.
  7923. 377923,97,75,96,100,1,28,4,Sā panesā pasādavatthukā eva.
  7924. 377924,97,75,101,105,1,34,4,Keci pana javanappavattāti dīpenti.
  7925. 377925,97,75,106,129,1,167,20,"Manodvārikasaññā pana ekamañce vā ekapīṭhe vā nisīditvāpi aññaṃ cintentaṃ vitakkentañca‘ kiṃ cintesi, kiṃ vitakkesī’ ti pucchitvā tassa vacanavaseneva jānitabbato sukhumā. "
  7926. 377926,97,75,130,132,1,32,2,Sesaṃ vedanākkhandhasadisamevāti.
  7927. 377927,97,76,2,4,1,25,2,Ayaṃ saññākkhandhaniddeso.
  7928. 377928,97,77,2,4,1,23,2,4 . Saṅkhārakkhandhaniddeso
  7929. 377929,97,78,2,12,1,75,6,20. Saṅkhārakkhandhaniddese ye keci {saṅkhārā}ti catubhūmikasaṅkhāre pariyādiyati.
  7930. 377930,97,78,13,21,1,90,7,Cakkhusamphassajā {cetanā}tiādīni atītādivasena niddiṭṭhasaṅkhāre sabhāvato dassetuṃ vuttāni.
  7931. 377931,97,78,22,25,1,38,2,{Cakkhusamphassajā}tiādīni vuttatthāneva.
  7932. 377932,97,78,26,31,1,52,4,{Cetanā}ti heṭṭhimakoṭiyā padhānasaṅkhāravasena vuttaṃ.
  7933. 377933,97,78,32,42,1,92,10,Heṭṭhimakoṭiyā hi antamaso cakkhuviññāṇena saddhiṃ pāḷiyaṃ āgatā cattāro saṅkhārā uppajjanti.
  7934. 377934,97,78,43,48,1,43,5,Tesu cetanā padhānā āyūhanaṭṭhena pākaṭattā.
  7935. 377935,97,78,49,52,1,20,3,Tasmā ayameva gahitā.
  7936. 377936,97,78,53,59,1,55,6,Taṃsampayuttasaṅkhārā pana tāya gahitāya gahitāva honti.
  7937. 377937,97,78,60,64,1,44,4,Idhāpi purimā pañca cakkhupasādādivatthukāva.
  7938. 377938,97,78,65,68,1,44,3,Manosamphassajā hadayavatthukāpi avatthukāpi.
  7939. 377939,97,78,69,71,1,23,2,Sabbā catubhūmikacetanā.
  7940. 377940,97,78,72,74,1,32,2,Sesaṃ vedanākkhandhasadisamevāti.
  7941. 377941,97,79,2,4,1,28,2,Ayaṃ saṅkhārakkhandhaniddeso.
  7942. 377942,97,80,2,4,1,22,2,5 . Viññāṇakkhandhaniddeso
  7943. 377943,97,81,2,14,1,77,7,26. Viññāṇakkhandhaniddese yaṃ kiñci viññāṇan ti catubhūmakaviññāṇaṃ pariyādiyati.
  7944. 377944,97,81,15,22,1,82,7,Cakkhuviññāṇan tiādīni atītādivasena niddiṭṭhaviññāṇaṃ sabhāvato dassetuṃ vuttāni.
  7945. 377945,97,81,23,32,1,101,7,"Tattha cakkhuviññāṇādīni pañca cakkhupasādādivatthukāneva, manoviññāṇaṃ hadayavatthukampi avatthukampi. "
  7946. 377946,97,81,33,35,1,26,2,Sabbaṃ catubhūmakaviññāṇaṃ.
  7947. 377947,97,81,36,38,1,32,2,Sesaṃ vedanākkhandhasadisamevāti.
  7948. 377948,97,82,2,4,1,27,2,Ayaṃ viññāṇakkhandhaniddeso.
  7949. 377949,97,83,2,2,1,14,1,Pakiṇṇakakathā
  7950. 377950,97,84,2,39,1,334,22,"Idāni pañcasupi khandhesu samuggamato, pubbāparato, addhānaparicchedato, ekuppādanānānirodhato, nānuppādaekanirodhato, ekuppādaekanirodhato, nānuppādanānānirodhato, atītānāgatapaccuppannato, ajjhattikabāhirato, oḷārikasukhumato, hīnapaṇītato, dūrasantikato, paccayato, samuṭṭhānato, parinipphannato, saṅkhatatoti soḷasahākārehi pakiṇṇakaṃ veditabbaṃ. "
  7951. 377951,97,85,2,9,1,68,5,"Tattha duvidho samuggamo– gabbhaseyyakasamuggamo, opapātikasamuggamoti. "
  7952. 377952,97,85,10,21,1,131,10,Tattha gabbhaseyyakasamuggamo evaṃ veditabbo– gabbhaseyyakasattānañhi paṭisandhikkhaṇe pañcakkhandhā apacchāapure ekato pātubhavanti.
  7953. 377953,97,85,22,29,1,62,7,Tasmiṃ khaṇe pātubhūtā kalalasaṅkhātā rūpasantati parittā hoti.
  7954. 377954,97,85,30,49,1,154,16,"Khuddakamakkhikāya ekavāyāmena pātabbamattāti vatvā puna‘ atibahuṃ etaṃ, saṇhasūciyā tele pakkhipitvā ukkhittāya paggharitvā agge ṭhitabindumattan’ ti vuttaṃ. "
  7955. 377955,97,85,50,64,1,102,12,Tampi paṭikkhipitvā‘ ekakese telato uddharitvā gahite tassa paggharitvā agge ṭhitabindumattan’ ti vuttaṃ.
  7956. 377956,97,85,65,78,1,114,12,Tampi paṭikkhipitvā‘ imasmiṃ janapade manussānaṃ kese aṭṭhadhā phālite tato ekakoṭṭhāsappamāṇo uttarakurukānaṃ keso;
  7957. 377957,97,85,79,87,1,66,7,tassa pasannatilatelato uddhaṭassa agge ṭhitabindumattan’ ti vuttaṃ.
  7958. 377958,97,85,88,97,1,51,7,"Tampi paṭikkhipitvā‘ etaṃ bahu, jātiuṇṇā nāma sukhumā; "
  7959. 377959,97,85,98,109,1,98,10,tassā ekaaṃsuno pasannatilatele pakkhipitvā uddhaṭassa paggharitvā agge ṭhitabindumattan’ ti vuttaṃ.
  7960. 377960,97,85,110,120,1,89,8,Taṃ panetaṃ acchaṃ hoti vippasannaṃ anāvilaṃ parisuddhaṃ pasannatilatelabindusamānavaṇṇaṃ .
  7961. 377961,97,85,121,123,1,14,2,Vuttampi cetaṃ–
  7962. 377962,97,86,2,9,1,42,5,"Tilatelassa yathā bindu, sappimaṇḍo anāvilo; "
  7963. 377963,97,87,2,7,1,42,4,"Evaṃ vaṇṇapaṭibhāgaṃ, kalalanti pavuccatīti. "
  7964. 377964,97,88,2,18,1,149,13,"Evaṃ parittāya rūpasantatiyā tīṇi santatisīsāni honti– vatthudasakaṃ, kāyadasakaṃ, itthiyā itthindriyavasena purisassa purisindriyavasena bhāvadasakanti. "
  7965. 377965,97,88,19,35,1,117,12,"Tattha vatthurūpaṃ, tassa nissayāni cattāri mahābhūtāni, taṃnissitā vaṇṇagandharasojā, jīvitanti– idaṃ vatthudasakaṃ nāma. "
  7966. 377966,97,88,36,51,1,107,11,"Kāyapasādo, tassa nissayāni cattāri mahābhūtāni, tannissitā vaṇṇagandharasojā, jīvitanti– idaṃ kāyadasakaṃ nāma. "
  7967. 377967,97,88,52,71,1,138,14,"Itthiyā itthibhāvo, purisassa purisabhāvo, tassa nissayāni cattāri mahābhūtāni, tannissitā vaṇṇagandharasojā, jīvitanti– idaṃ bhāvadasakaṃ nāma. "
  7968. 377968,97,89,2,11,1,103,9,Evaṃ gabbhaseyyakānaṃ paṭisandhiyaṃ ukkaṭṭhaparicchedena samatiṃsa kammajarūpāni rūpakkhandho nāma hoti.
  7969. 377969,97,89,12,26,1,134,11,"Paṭisandhicittena pana sahajātā vedanā vedanākkhandho, saññā saññākkhandho, saṅkhārā saṅkhārakkhandho, paṭisandhicittaṃ viññāṇakkhandhoti. "
  7970. 377970,97,89,27,33,1,68,6,Evaṃ gabbhaseyyakānaṃ paṭisandhikkhaṇe pañcakkhandhā paripuṇṇā honti.
  7971. 377971,97,89,34,41,1,54,6,"Sace pana napuṃsakapaṭisandhi hoti, bhāvadasakaṃ hāyati. "
  7972. 377972,97,89,42,50,1,72,8,Dvinnaṃ dasakānaṃ vasena samavīsati kammajarūpāni rūpakkhandho nāma hoti.
  7973. 377973,97,89,51,54,1,37,3,Vedanākkhandhādayo vuttappakārā evāti.
  7974. 377974,97,89,55,61,1,70,6,Evampi gabbhaseyyakānaṃ paṭisandhikkhaṇe pañcakkhandhā paripuṇṇā honti.
  7975. 377975,97,90,2,7,1,55,5,Imasmiṃ ṭhāne tisamuṭṭhānikappaveṇī kathetabbā bhaveyya.
  7976. 377976,97,90,8,16,1,50,6,Taṃ pana akathetvā‘ opapātikasamuggamo’ nāma dassito.
  7977. 377977,97,90,17,29,1,141,11,"Opapātikānañhi paripuṇṇāyatanānaṃ paṭisandhikkhaṇe heṭṭhā vuttāni tīṇi, cakkhusotaghānajivhādasakāni cāti satta rūpasantatisīsāni pātubhavanti. "
  7978. 377978,97,90,30,33,1,44,3,Tattha cakkhudasakādīni kāyadasakasadisāneva.
  7979. 377979,97,90,34,38,1,37,4,Napuṃsakassa pana bhāvadasakaṃ natthi.
  7980. 377980,97,90,39,50,1,99,10,Evaṃ paripuṇṇāyatanānaṃ opapātikānaṃ samasattati ceva samasaṭṭhi ca kammajarūpāni rūpakkhandho nāma.
  7981. 377981,97,90,51,54,1,37,3,Vedanākkhandhādayo vuttappakārā evāti.
  7982. 377982,97,90,55,61,1,64,6,Evaṃ opapātikānaṃ paṭisandhikkhaṇe pañcakkhandhā paripuṇṇā honti.
  7983. 377983,97,90,62,67,1,28,3,Ayaṃ‘ opapātikasamuggamo’ nāma.
  7984. 377984,97,90,68,75,1,45,5,Evaṃ tāva pañcakkhandhā‘ samuggamato’ veditabbā.
  7985. 377985,97,91,2,22,1,135,17,‘ Pubbāparato’ ti evaṃ pana gabbhaseyyakānaṃ apacchāapure uppannesu pañcasu khandhesu kiṃ rūpaṃ paṭhamaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpeti udāhu arūpanti?
  7986. 377986,97,91,23,29,1,37,5,"Rūpaṃ rūpameva samuṭṭhāpeti, na arūpaṃ. "
  7987. 377987,97,91,30,31,1,5,1,Kasmā?
  7988. 377988,97,91,32,35,1,35,3,Paṭisandhicittassa na rūpajanakattā.
  7989. 377989,97,91,36,51,1,137,12,"Sabbasattānañhi paṭisandhicittaṃ, khīṇāsavassa cuticittaṃ, dvipañcaviññāṇāni, cattāri arūppavipākānīti soḷasa cittāni rūpaṃ na samuṭṭhāpenti. "
  7990. 377990,97,91,52,64,1,123,12,Tattha paṭisandhicittaṃ tāva vatthuno dubbalatāya appatiṭṭhitatāya paccayavekallatāya āgantukatāya ca rūpaṃ na samuṭṭhāpeti.
  7991. 377991,97,91,65,77,1,98,12,Tattha hi sahajātaṃ vatthu uppādakkhaṇe dubbalaṃ hotīti vatthuno dubbalatāya rūpaṃ na samuṭṭhāpeti.
  7992. 377992,97,91,78,96,1,134,17,"Yathā ca papāte patanto puriso aññassa nissayo bhavituṃ na sakkoti, evaṃ etampi kammavegakkhittattā papāte patamānaṃ viya appatiṭṭhitaṃ. "
  7993. 377993,97,91,97,104,1,64,6,"Iti kammavegakkhittattā, appatiṭṭhitatāyapi rūpaṃ na samuṭṭhāpeti. "
  7994. 377994,97,92,2,7,1,57,5,Paṭisandhicittañca vatthunā saddhiṃ apacchāapure uppannaṃ.
  7995. 377995,97,92,8,16,1,56,8,Tassa vatthu purejātaṃ hutvā paccayo bhavituṃ na sakkoti.
  7996. 377996,97,92,17,22,1,35,4,"Sace sakkuṇeyya, rūpaṃ samuṭṭhāpeyya. "
  7997. 377997,97,92,23,40,1,128,15,"Yatrāpi vatthu purejātaṃ hutvā paccayo bhavituṃ sakkoti, paveṇī ghaṭiyati, tatrāpi cittaṃ aṅgato aparihīnaṃyeva rūpaṃ samuṭṭhāpeti. "
  7998. 377998,97,92,41,54,1,104,12,"Yadi hi cittaṃ ṭhānakkhaṇe vā bhaṅgakkhaṇe vā rūpaṃ samuṭṭhāpeyya, paṭisandhicittampi rūpaṃ samuṭṭhāpeyya. "
  7999. 377999,97,92,55,62,1,51,7,Na pana cittaṃ tasmiṃ khaṇadvaye rūpaṃ samuṭṭhāpeti.
  8000. 378000,97,92,63,82,1,168,18,"Yathā pana ahicchattakamakulaṃ pathavito uṭṭhahantaṃ paṃsucuṇṇaṃ gahetvāva uṭṭhahati, evaṃ cittaṃ purejātaṃ vatthuṃ nissāya uppādakkhaṇe aṭṭha rūpāni gahetvāva uṭṭhahati. "
  8001. 378001,97,92,83,97,1,132,14,Paṭisandhikkhaṇe ca vatthu purejātaṃ hutvā paccayo bhavituṃ na sakkotīti paccayavekallatāyapi paṭisandhicittaṃ rūpaṃ na samuṭṭhāpeti.
  8002. 378002,97,93,2,10,1,56,7,Yathā ca āgantukapuriso agatapubbaṃ padesaṃ gato aññesaṃ –
  8003. 378003,97,93,11,37,1,185,21,"‘ etha bho, antogāme vo annapānagandhamālādīni dassāmī’ ti vattuṃ na sakkoti, attano avisayatāya appahutatāya, evameva paṭisandhicittaṃ āgantukanti attano āgantukatāyapi rūpaṃ na samuṭṭhāpeti. "
  8004. 378004,97,93,38,49,1,118,11,Apica samatiṃsa kammajarūpāni cittasamuṭṭhānarūpānaṃ ṭhānaṃ gahetvā ṭhitānītipi paṭisandhicittaṃ rūpaṃ na samuṭṭhāpeti.
  8005. 378005,97,94,2,9,1,70,7,Khīṇāsavassa pana cuticittaṃ vaṭṭamūlassa vūpasantattā na samuṭṭhāpeti.
  8006. 378006,97,94,10,21,1,90,10,Tassa hi sabbabhavesu vaṭṭamūlaṃ vūpasantaṃ abhabbuppattikaṃ punabbhave paveṇī nāma natthi.
  8007. 378007,97,94,22,30,1,70,8,Sotāpannassa pana satta bhave ṭhapetvā aṭṭhameva vaṭṭamūlaṃ vūpasantaṃ.
  8008. 378008,97,94,31,45,1,94,11,"Tasmā tassa cuticittaṃ sattasu bhavesu rūpaṃ samuṭṭhāpeti , sakadāgāmino dvīsu, anāgāmino ekasmiṃ. "
  8009. 378009,97,94,46,52,1,69,6,Khīṇāsavassa sabbabhavesu vaṭṭamūlassa vūpasantattā neva samuṭṭhāpeti.
  8010. 378010,97,95,2,20,1,144,16,"Dvipañcaviññāṇesu pana jhānaṅgaṃ natthi, maggaṅgaṃ natthi, hetu natthīti cittaṅgaṃ dubbalaṃ hotīti cittaṅgadubbalatāya tāni rūpaṃ na samuṭṭhāpenti. "
  8011. 378011,97,95,21,30,1,76,9,Cattāri arūpavipākāni tasmiṃ bhave rūpassa natthitāya rūpaṃ na samuṭṭhāpenti.
  8012. 378012,97,95,31,71,1,282,32,"Na kevalañca tāneva, yāni aññānipi tasmiṃ bhave aṭṭha kāmāvacarakusalāni, dasa akusalāni, nava kiriyacittāni, cattāri āruppakusalāni, catasso āruppakiriyā, tīṇi maggacittāni, cattāri phalacittānīti dvecattālīsa cittāni uppajjanti, tānipi tattha rūpassa natthitāya eva rūpaṃ na samuṭṭhāpenti. "
  8013. 378013,97,95,72,77,1,43,5,Evaṃ paṭisandhicittaṃ rūpaṃ na samuṭṭhāpeti.
  8014. 378014,97,96,2,7,1,36,5,Utu pana paṭhamaṃ rūpaṃ samuṭṭhāpeti.
  8015. 378015,97,96,8,12,1,17,4,Ko esa utu nāmāti?
  8016. 378016,97,96,13,18,1,72,5,Paṭisandhikkhaṇe uppannānaṃ samatiṃsakammajarūpānaṃ abbhantarā tejodhātu.
  8017. 378017,97,96,19,25,1,41,6,Sā ṭhānaṃ patvā aṭṭha rūpāni samuṭṭhāpeti.
  8018. 378018,97,96,26,30,1,27,4,Utu nāma cesa dandhanirodho;
  8019. 378019,97,96,31,33,1,21,2,cittaṃ khippanirodhaṃ.
  8020. 378020,97,96,34,40,1,57,6,Tasmiṃ dharanteyeva soḷasa cittāni uppajjitvā nirujjhanti.
  8021. 378021,97,96,41,48,1,89,7,Tesu paṭisandhianantaraṃ paṭhamabhavaṅgacittaṃ uppādakkhaṇeyeva aṭṭha rūpāni samuṭṭhāpeti.
  8022. 378022,97,96,49,60,1,92,10,"Yadā pana saddassa uppattikālo bhavissati, tadā utucittāni saddanavakaṃ nāma samuṭṭhāpessanti. "
  8023. 378023,97,96,61,68,1,55,6,Kabaḷīkārāhāropi ṭhānaṃ patvā aṭṭha rūpāni samuṭṭhāpeti.
  8024. 378024,97,96,69,72,1,29,3,Kuto panassa kabaḷīkārāhāroti?
  8025. 378025,97,96,73,74,1,6,1,Mātito.
  8026. 378026,97,96,75,77,1,14,2,Vuttampi cetaṃ–
  8027. 378027,97,97,2,11,1,45,7,"‘ ‘ Yañcassa bhuñjatī mātā, annaṃ pānañca bhojanaṃ; "
  8028. 378028,97,98,2,22,1,44,7,"Tena so tattha yāpeti, mātukucchigato naro’’ ti.( saṃ. ni.1.235); "
  8029. 378029,97,99,2,8,1,59,6,Evaṃ kucchigato dārako mātarā ajjhohaṭaannapānaojāya yāpeti.
  8030. 378030,97,99,9,14,1,42,5,Sāva ṭhānappattā aṭṭha rūpāni samuṭṭhāpeti.
  8031. 378031,97,99,15,20,1,20,5,Nanu ca sā ojā kharā?
  8032. 378032,97,99,21,23,1,15,2,Vatthu sukhumaṃ?
  8033. 378033,97,99,24,27,1,26,3,Kathaṃ tattha patiṭṭhātīti?
  8034. 378034,97,99,28,32,1,27,4,Paṭhamaṃ tāva na patiṭṭhāti;
  8035. 378035,97,99,33,40,1,51,7,ekassa vā dvinnaṃ vā sattāhānaṃ gatakāle patiṭṭhāti.
  8036. 378036,97,99,41,48,1,38,7,Tato pana pure vā patiṭṭhātu pacchā vā;
  8037. 378037,97,99,49,60,1,91,10,"yadā mātarā ajjhohaṭaannapānaojā dārakassa sarīre patiṭṭhāti, tadā aṭṭha rūpāni samuṭṭhāpeti. "
  8038. 378038,97,100,2,16,1,139,12,Opapātikassāpi pakatipaṭiyattānaṃ khādanīyabhojanīyānaṃ atthiṭṭhāne nibbattassa tāni gahetvā ajjhoharato ṭhānappattā ojā rūpaṃ samuṭṭhāpeti.
  8039. 378039,97,100,17,30,1,97,11,"Eko annapānarahite araññe nibbattati, mahāchātako hoti, attanova jivhāya kheḷaṃ parivattetvā gilati. "
  8040. 378040,97,100,31,36,1,45,5,Tatrāpissa ṭhānappattā ojā rūpaṃ samuṭṭhāpeti.
  8041. 378041,97,101,2,14,1,93,11,Evaṃ pañcavīsatiyā koṭṭhāsesu dveva rūpāni rūpaṃ samuṭṭhāpenti– tejodhātu ca kabaḷīkārāhāro ca.
  8042. 378042,97,101,15,24,1,68,8,Arūpepi dveyeva dhammā rūpaṃ samuṭṭhāpenti– cittañceva kammacetanā ca.
  8043. 378043,97,101,25,38,1,106,12,"Tattha rūpaṃ uppādakkhaṇe ca bhaṅgakkhaṇe ca dubbalaṃ, ṭhānakkhaṇe balavanti ṭhānakkhaṇe rūpaṃ samuṭṭhāpeti. "
  8044. 378044,97,101,39,51,1,109,11,"Cittaṃ ṭhānakkhaṇe ca bhaṅgakkhaṇe ca dubbalaṃ, uppādakkhaṇeyeva balavanti uppādakkhaṇeyeva rūpaṃ samuṭṭhāpeti. "
  8045. 378045,97,101,52,56,1,35,4,Kammacetanā niruddhāva paccayo hoti.
  8046. 378046,97,101,57,65,1,76,8,Atīte kappakoṭisatasahassamatthakepi hi āyūhitaṃ kammaṃ etarahi paccayo hoti.
  8047. 378047,97,101,66,72,1,72,6,Etarahi āyūhitaṃ anāgate kappakoṭisatasahassapariyosānepi paccayo hotīti.
  8048. 378048,97,101,73,78,1,26,3,Evaṃ‘ pubbāparato’ veditabbā.
  8049. 378049,97,102,2,10,1,55,7,‘ Addhānaparicchedato’ ti rūpaṃ kittakaṃ addhānaṃ tiṭṭhati?
  8050. 378050,97,102,11,13,1,17,2,Arūpaṃ kittakanti?
  8051. 378051,97,102,14,17,1,34,3,Rūpaṃ garupariṇāmaṃ dandhanirodhaṃ.
  8052. 378052,97,102,18,21,1,35,3,Arūpaṃ lahupariṇāmaṃ khippanirodhaṃ.
  8053. 378053,97,102,22,28,1,55,6,Rūpe dharanteyeva soḷasa cittāni uppajjitvā nirujjhanti.
  8054. 378054,97,102,29,36,1,49,6,Taṃ pana sattarasamena cittena saddhiṃ nirujjhati.
  8055. 378055,97,102,37,56,1,122,16,"Yathā hi puriso‘ phalaṃ pātessāmī’ ti muggarena rukkhasākhaṃ pahareyya, phalāni ca pattāni ca ekakkhaṇeyeva vaṇṭato mucceyyuṃ. "
  8056. 378056,97,102,57,68,1,91,10,"Tattha phalāni attano bhārikatāya paṭhamataraṃ pathaviyaṃ patanti, pattāni lahukatāya pacchā. "
  8057. 378057,97,102,69,81,1,134,12,Evameva muggarappahārena pattānañca phalānañca ekakkhaṇe vaṇṭato muttakālo viya paṭisandhikkhaṇe rūpārūpadhammānaṃ ekakkhaṇe pātubhāvo;
  8058. 378058,97,102,82,94,1,118,12,phalānaṃ bhārikatāya paṭhamataraṃ pathaviyaṃ patanaṃ viya rūpe dharanteyeva soḷasannaṃ cittānaṃ uppajjitvā nirujjhanaṃ;
  8059. 378059,97,102,95,106,1,97,11,pattānaṃ lahukatāya pacchā pathaviyaṃ patanaṃ viya rūpassa sattarasamena cittena saha nirujjhanaṃ.
  8060. 378060,97,103,2,22,1,148,18,"Tattha kiñcāpi rūpaṃ dandhanirodhaṃ garupariṇāmaṃ, cittaṃ khippanirodhaṃ lahupariṇāmaṃ, rūpaṃ pana arūpaṃ arūpaṃ vā rūpaṃ ohāya pavattituṃ na sakkonti. "
  8061. 378061,97,103,23,26,1,30,3,Dvinnampi ekappamāṇāva pavatti.
  8062. 378062,97,103,27,36,1,53,7,"Tatrāyaṃ upamā– eko puriso lakuṇṭakapādo, eko dīghapādo. "
  8063. 378063,97,103,37,54,1,124,15,"Tesu ekato maggaṃ gacchantesu yāva dīghapādo ekapadavāraṃ akkamati, tāva itaro pade padaṃ akkamitvā soḷasapadavārena gacchati. "
  8064. 378064,97,103,55,67,1,100,11,Dīghapādo lakuṇṭakapādassa soḷasa padavāre attano pādaṃ añchitvā ākaḍḍhitvā ekameva padavāraṃ karoti.
  8065. 378065,97,103,68,74,1,37,6,Iti ekopi ekaṃ atikkamituṃ na sakkoti.
  8066. 378066,97,103,75,79,1,37,4,Dvinnampi gamanaṃ ekappamāṇameva hoti.
  8067. 378067,97,103,80,82,1,27,2,Evaṃsampadamidaṃ daṭṭhabbaṃ.
  8068. 378068,97,103,83,86,1,31,3,Lakuṇṭakapādapuriso viya arūpaṃ;
  8069. 378069,97,103,87,90,1,26,3,dīghapādapuriso viya rūpaṃ;
  8070. 378070,97,103,91,105,1,153,14,dīghapādassa ekaṃ padavāraṃ akkamaṇakāle itarassa soḷasapadavāraakkamanaṃ viya rūpe dharanteyeva arūpadhammesu soḷasannaṃ cittānaṃ uppajjitvā nirujjhanaṃ;
  8071. 378071,97,103,106,123,1,172,17,dvinnaṃ purisānaṃ lakuṇṭakapādapurisassa soḷasa padavāre itarassa attano pādaṃ añchitvā ākaḍḍhitvā ekapadavārakaraṇaṃ viya rūpassa sattarasamena cittena saddhiṃ nirujjhanaṃ;
  8072. 378072,97,103,124,138,1,130,14,dvinnaṃ purisānaṃ aññamaññaṃ anohāya ekappamāṇeneva gamanaṃ viya arūpassa rūpaṃ rūpassa arūpaṃ anohāya ekappamāṇeneva pavattananti.
  8073. 378073,97,103,139,144,1,34,3,Evaṃ‘ addhānaparicchedato’ veditabbā.
  8074. 378074,97,104,2,10,1,66,7,‘ Ekuppādanānānirodhato’ ti idaṃ pacchimakammajaṃ ṭhapetvā dīpetabbaṃ.
  8075. 378075,97,104,11,25,1,86,9,"Paṭhamañhi paṭisandhicittaṃ, dutiyaṃ bhavaṅgaṃ, tatiyaṃ bhavaṅgaṃ… pe… soḷasamaṃ bhavaṅgaṃ. "
  8076. 378076,97,104,26,32,1,54,6,Tesu ekekassa uppādaṭṭhitibhaṅgavasena tayo tayo khaṇā.
  8077. 378077,97,104,33,43,1,87,10,Tattha ekekassa cittassa tīsu tīsu khaṇesu samatiṃsa samatiṃsa kammajarūpāni uppajjanti.
  8078. 378078,97,104,44,53,1,121,9,Tesu paṭisandhicittassa uppādakkhaṇe samuṭṭhitaṃ kammajarūpaṃ sattarasamassa bhavaṅgacittassa uppādakkhaṇeyeva nirujjhati;
  8079. 378079,97,104,54,57,1,39,3,ṭhitikkhaṇe samuṭṭhitaṃ ṭhitikkhaṇeyeva;
  8080. 378080,97,104,58,62,1,52,4,bhaṅgakkhaṇe samuṭṭhitaṃ bhaṅgakkhaṇeyeva nirujjhati.
  8081. 378081,97,104,63,75,1,101,12,Evaṃ dutiyabhavaṅgacittaṃ ādiṃ katvā attano attano sattarasamena cittena saddhiṃ yojetvā nayo netabbo.
  8082. 378082,97,104,76,81,1,36,5,Iti soḷasa tikā aṭṭhacattālīsa honti.
  8083. 378083,97,104,82,85,1,41,3,Ayaṃ aṭṭhacattālīsakammajarūpapaveṇī nāma.
  8084. 378084,97,104,86,100,1,118,14,Sā panesā rattiñca divā ca khādantānampi bhuñjantānampi suttānampi pamattānampi nadīsoto viya ekantaṃ pavattati yevāti.
  8085. 378085,97,104,101,106,1,36,3,Evaṃ‘ ekuppādanānānirodhato’ veditabbā.
  8086. 378086,97,105,2,7,1,49,4,‘ Nānuppādaekanirodhatā’ pacchimakammajena dīpetabbā.
  8087. 378087,97,105,8,19,1,113,11,Tattha āyusaṃkhārapariyosāne soḷasannaṃ cittānaṃ vāre sati heṭṭhāsoḷasakaṃ uparisoḷasakanti dve ekato yojetabbāni.
  8088. 378088,97,105,20,29,1,145,9,Heṭṭhāsoḷasakasmiñhi paṭhamacittassa uppādakkhaṇe samuṭṭhitaṃ samatiṃsakammajarūpaṃ uparisoḷasakasmiṃ paṭhamacittassa uppādakkhaṇeyeva nirujjhati;
  8089. 378089,97,105,30,40,1,104,9,ṭhitikkhaṇe samuṭṭhitaṃ tassa ṭhitikkhaṇeyeva bhaṅgakkhaṇe samuṭṭhitaṃ tassa bhaṅgakkhaṇeyeva nirujjhati.
  8090. 378090,97,105,41,54,1,148,11,Heṭṭhimasoḷasakasmiṃ pana dutiyacittassa… pe… soḷasamacittassa uppādakkhaṇe samuṭṭhitaṃ samatiṃsakammajarūpaṃ cuticittassa uppādakkhaṇeyeva nirujjhati;
  8091. 378091,97,105,55,60,1,58,5,tassa ṭhitikkhaṇe samuṭṭhitaṃ cuticittassa ṭhitikkhaṇeyeva;
  8092. 378092,97,105,61,66,1,65,5,bhaṅgakkhaṇe samuṭṭhitaṃ cuticittassa bhaṅgakkhaṇeyeva nirujjhati.
  8093. 378093,97,105,67,73,1,44,5,Tato paṭṭhāya kammajarūpapaveṇī na pavattati.
  8094. 378094,97,105,74,84,1,62,9,"Yadi pavatteyya, sattā akkhayā avayā ajarā amarā nāma bhaveyyuṃ. "
  8095. 378095,97,106,2,42,1,271,29,"Ettha pana yadetaṃ‘ sattarasamassa bhavaṅgacittassa uppādakkhaṇeyeva nirujjhatī’ tiādinā nayena‘ ekassa cittassa uppādakkhaṇe uppannaṃ rūpaṃ aññassa uppādakkhaṇe nirujjhatī’ ti aṭṭhakathāyaṃ āgatattā vuttaṃ, taṃ‘‘ yassa kāyasaṅkhāro nirujjhati, tassa cittasaṅkhāro nirujjhatī’’ ti?"
  8096. 378096,97,106,43,61,1,33,5,‘‘ Āmantā’’ ti( yama.2. saṅkhārayamaka.79) imāya pāḷiyā virujjhati.
  8097. 378097,97,106,62,63,1,6,1,Kathaṃ?
  8098. 378098,97,106,64,68,1,49,4,Kāyasaṅkhāro hi cittasamuṭṭhāno assāsapassāsavāto.
  8099. 378099,97,106,69,80,1,107,11,Cittasamuṭṭhānarūpañca cittassa uppādakkhaṇe uppajjitvā yāva aññāni soḷasa cittāni uppajjanti tāva tiṭṭhati.
  8100. 378100,97,106,81,86,1,51,5,Tesaṃ soḷasannaṃ sabbapacchimena saddhiṃ nirujjhati.
  8101. 378101,97,106,87,98,1,81,10,"Iti yena cittena saddhiṃ uppajjati, tato paṭṭhāya sattarasamena saddhiṃ nirujjhati; "
  8102. 378102,97,106,99,114,1,107,14,"na kassaci cittassa uppādakkhaṇe vā ṭhitikkhaṇe vā nirujjhati, nāpi ṭhitikkhaṇe vā bhaṅgakkhaṇe vā uppajjati. "
  8103. 378103,97,106,115,130,1,110,11,Esā cittasamuṭṭhānarūpassa dhammatāti niyamato cittasaṅkhārena saddhiṃ ekakkhaṇe nirujjhanato‘‘ āmantā’’ ti vuttaṃ.
  8104. 378104,97,107,2,10,1,88,8,Yo cāyaṃ cittasamuṭṭhānassa khaṇaniyamo vutto kammādisamuṭṭhānassāpi ayameva khaṇaniyamo.
  8105. 378105,97,107,11,20,1,95,9,Tasmā paṭisandhicittena sahuppannaṃ kammajarūpaṃ tato paṭṭhāya sattarasamena saddhiṃ nirujjhati.
  8106. 378106,97,107,21,27,1,78,6,Paṭisandhicittassa ṭhitikkhaṇe uppannaṃ aṭṭhārasamassa uppādakkhaṇe nirujjhati.
  8107. 378107,97,107,28,38,1,112,10,Paṭisandhicittassa bhaṅgakkhaṇe uppannaṃ aṭṭhārasamassa ṭhānakkhaṇe nirujjhatīti iminā nayenettha yojanā kātabbā.
  8108. 378108,97,107,39,44,1,50,5,Tato paraṃ pana utusamuṭṭhānikapaveṇīyeva tiṭṭhati.
  8109. 378109,97,107,45,52,1,36,5,‘ Nīharitvā jhāpethā’ ti vattabbaṃ hoti.
  8110. 378110,97,107,53,58,1,36,3,Evaṃ‘ nānuppādaekanirodhato’ veditabbā.
  8111. 378111,97,108,2,12,1,68,9,‘ Ekuppādaekanirodhato’ ti rūpaṃ pana rūpena saha ekuppādaṃ ekanirodhaṃ.
  8112. 378112,97,108,13,18,1,41,5,Arūpaṃ arūpena saha ekuppādaṃ ekanirodhaṃ.
  8113. 378113,97,108,19,24,1,35,3,Evaṃ‘ ekuppādaekanirodhato’ veditabbā.
  8114. 378114,97,109,2,9,1,55,5,‘ Nānuppādanānānirodhatā’ pana catusantatirūpena dīpetabbā.
  8115. 378115,97,109,10,23,1,127,13,Imassa hi uddhaṃ pādatalā adho kesamatthakā tacapariyantassa sarīrassa tattha tattha catusantatirūpaṃ ghanapuñjabhāvena vattati.
  8116. 378116,97,109,24,29,1,53,5,Evaṃ vattamānassāpissa na ekuppādāditā sallakkhetabbā.
  8117. 378117,97,109,30,44,1,92,13,"Yathā pana upacikarāji vā kipillikarāji vā olokiyamānā ekābaddhā viya hoti, na pana ekābaddhā. "
  8118. 378118,97,109,45,68,1,165,20,"Aññissā hi sīsasantike aññissā sīsampi udarampi pādāpi, aññissā udarasantike aññissā sīsampi udarampi pādāpi, aññissā pādasantike aññissā sīsampi udarampi pādāpi honti. "
  8119. 378119,97,109,69,95,1,207,23,"Evameva catusantatirūpānampi aññassa uppādakkhaṇe aññassa uppādopi hoti ṭhitipi bhaṅgopi, aññassa ṭhitikkhaṇe aññassa uppādopi hoti ṭhitipi bhaṅgopi, aññassa bhaṅgakkhaṇe aññassa uppādopi hoti ṭhitipi bhaṅgopi. "
  8120. 378120,97,109,96,101,1,42,3,Evamettha‘ nānuppādanānānirodhatā’ veditabbā.
  8121. 378121,97,110,2,9,1,53,6,‘ Atītādīni’ pana dūradukapariyosānāni pāḷiyaṃ āgatāneva.
  8122. 378122,97,110,10,36,1,109,9,"‘ Paccayasamuṭṭhānāni’ pi‘‘ kammajaṃ, kammapaccayaṃ, kammapaccayautusamuṭṭhānan’’ tiādinā( dha. sa. aṭṭha.975) nayena heṭṭhā kathitāniyeva. "
  8123. 378123,97,110,37,45,1,60,7,"Pañcapi pana khandhā parinipphannāva honti, no aparinipphannā; "
  8124. 378124,97,110,46,49,1,23,3,saṅkhatāva no asaṅkhatā;
  8125. 378125,97,110,50,53,1,27,3,apica nipphannāpi hontiyeva.
  8126. 378126,97,110,54,59,1,63,5,Sabhāvadhammesu hi nibbānamevekaṃ aparinipphannaṃ anipphannañca.
  8127. 378127,97,110,60,65,1,46,5,Nirodhasamāpatti pana nāmapaññatti ca kathanti?
  8128. 378128,97,110,66,75,1,103,9,Nirodhasamāpatti lokiyalokuttarāti vā saṅkhatāsaṅkhatāti vā parinipphannāparinipphannāti vā na vattabbā.
  8129. 378129,97,110,76,81,1,51,5,Nipphannā pana hoti samāpajjantena samāpajjitabbato.
  8130. 378130,97,110,82,84,1,18,2,Tathā nāmapaññatti.
  8131. 378131,97,110,85,90,1,33,5,Sāpi hi lokiyādibhedaṃ na labhati;
  8132. 378132,97,110,91,96,1,33,5,nipphannā pana hoti no anipphannā;
  8133. 378133,97,110,97,100,1,35,3,nāmaggahaṇañhi gaṇhantova gaṇhātīti.
  8134. 378134,97,111,2,2,1,21,1,Kamādivinicchayakathā
  8135. 378135,97,112,2,8,1,47,6,Evaṃ pakiṇṇakato khandhe viditvā puna etesuyeva–
  8136. 378136,97,113,2,7,1,43,4,"Khandhesu ñāṇabhedatthaṃ, kamatotha visesato; "
  8137. 378137,97,114,2,8,1,36,5,"Anūnādhikato ceva, upamāto tatheva ca. "
  8138. 378138,97,115,2,7,1,47,4,"Daṭṭhabbato dvidhā evaṃ, passantassatthasiddhito; "
  8139. 378139,97,116,2,7,1,41,4,"Vinicchayanayo sammā, viññātabbo vibhāvinā. "
  8140. 378140,97,117,2,21,1,101,11,"Tattha ‘ kamato’ ti idha uppattikkamo, pahānakkamo, paṭipattikkamo, bhūmikkamo, desanākkamoti bahuvidho kamo. "
  8141. 378141,97,118,2,26,1,72,10,"Tattha ‘‘ paṭhamaṃ kalalaṃ hoti, kalalā hoti abbudan’’ ti( saṃ. ni.1.235) evamādi uppattikkamo."
  8142. 378142,97,118,27,49,1,76,9,"‘‘ Dassanena pahātabbā dhammā, bhāvanāya pahātabbā dhammā’’ ti( dha. sa. tikamātikā8) evamādi pahānakkamo."
  8143. 378143,97,118,50,77,1,52,5,"‘‘ Sīlavisuddhi, cittavisuddhī’’ ti( ma. ni.1.259; paṭi. ma.3.41) evamādi paṭipattikkamo."
  8144. 378144,97,118,78,89,1,43,5,"‘‘ Kāmāvacarā , rūpāvacarā’’ ti evamādi bhūmikkamo."
  8145. 378145,97,118,90,137,1,96,12,"‘‘ Cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā’’ ti( dī. ni.3.145) vā‘‘ dānakathaṃ sīlakathan’’ ti( ma. ni.2.69; dī. ni.1.298) vā evamādi desanākkamo. "
  8146. 378146,97,118,138,150,1,102,11,"Tesu idha uppattikkamo tāva na yujjati, kalalādīnaṃ viya khandhānaṃ pubbāpariyavavatthānena anuppattito; "
  8147. 378147,97,118,151,155,1,45,4,na pahānakkamo kusalābyākatānaṃ appahātabbato;
  8148. 378148,97,118,156,160,1,46,4,na paṭipattikkamo akusalānaṃ appaṭipajjanīyato;
  8149. 378149,97,118,161,165,1,51,4,na bhūmikkamo vedanādīnaṃ catubhūmakapariyāpannattā.
  8150. 378150,97,119,2,5,1,24,3,Desanākkamo pana yujjati.
  8151. 378151,97,119,6,27,1,233,21,Abhedena hi yaṃ pañcasu khandhesu attaggāhapatitaṃ veneyyajanaṃ samūhaghanavinibbhogadassanena attaggāhato mocetukāmo bhagavā hitakāmo tassa janassa sukhaggahaṇatthaṃ cakkhuādīnampi visayabhūtaṃ oḷārikaṃ paṭhamaṃ rūpakkhandhaṃ desesi.
  8152. 378152,97,119,28,57,1,243,24,"Tato iṭṭhāniṭṭharūpasaṃveditaṃ vedanaṃ, yaṃ vedayati taṃ sañjānātīti evaṃ vedanāvisayassa ākāraggāhikaṃ saññaṃ, saññāvasena abhisaṅkhārake saṅkhāre, tesaṃ vedanādīnaṃ nissayaṃ adhipatibhūtañca viññāṇanti evaṃ tāva‘ kamato’ vinicchayanayo viññātabbo."
  8153. 378153,97,120,2,9,1,54,6,‘ Visesato’ ti khandhānañca upādānakkhandhānañca visesato.
  8154. 378154,97,120,10,14,1,20,4,Ko pana tesaṃ viseso?
  8155. 378155,97,120,15,23,1,77,7,"Khandhā tāva avisesato vuttā, upādānakkhandhā sāsavaupādānīyabhāvena visesetvā. "
  8156. 378156,97,120,24,25,1,7,1,Yathāha–
  8157. 378157,97,121,2,15,1,68,9,"‘ ‘ Pañca, bhikkhave, khandhe desessāmi pañcupādānakkhandhe ca, taṃ suṇātha. "
  8158. 378158,97,121,16,22,1,33,4,"Katame ca, bhikkhave, pañcakkhandhā? "
  8159. 378159,97,121,23,40,1,89,11,"Yaṃ kiñci, bhikkhave, rūpaṃ atītānāgatapaccuppannaṃ… pe… santike vā– ayaṃ vuccati, rūpakkhandho. "
  8160. 378160,97,121,41,73,1,116,21,"Yā kāci vedanā… pe… yā kāci saññā… pe… ye keci saṅkhārā… pe… yaṃ kiñci viññāṇaṃ … pe… santike vā– ayaṃ vuccati, viññāṇakkhandho. "
  8161. 378161,97,121,74,80,1,36,4,"Ime vuccanti, bhikkhave, pañcakkhandhā. "
  8162. 378162,97,121,81,87,1,39,4,"Katame ca, bhikkhave, pañcupādānakkhandhā? "
  8163. 378163,97,121,88,107,1,90,12,"Yaṃ kiñci, bhikkhave, rūpaṃ… pe… santike vā sāsavaṃ upādāniyaṃ– ayaṃ vuccati, rūpūpādānakkhandho. "
  8164. 378164,97,121,108,132,1,114,16,"Yā kāci vedanā… pe… yaṃ kiñci viññāṇaṃ… pe… santike vā sāsavaṃ upādāniyaṃ– ayaṃ vuccati, bhikkhave, viññāṇupādānakkhandho. "
  8165. 378165,97,121,133,151,1,45,5,"Ime vuccanti, bhikkhave, pañcupādānakkhandhā’’ ti( saṃ. ni.3.48). "
  8166. 378166,97,122,2,13,1,64,10,"Ettha ca yathā vedanādayo anāsavāpi sāsavāpi atthi, na evaṃ rūpaṃ. "
  8167. 378167,97,122,14,22,1,68,8,Yasmā panassa rāsaṭṭhena khandhabhāvo yujjati tasmā khandhesu vuttaṃ.
  8168. 378168,97,122,23,33,1,95,10,Yasmā rāsaṭṭhena ca sāsavaṭṭhena ca upādānakkhandhabhāvo yujjati tasmā upādānakkhandhesu vuttaṃ.
  8169. 378169,97,122,34,42,1,66,7,"Vedanādayo pana anāsavāva khandhesu vuttā, sāsavā upādānakkhandhesu."
  8170. 378170,97,122,43,54,1,87,9,‘ Upādānakkhandhā’ ti ettha ca upādānagocarā khandhā upādānakkhandhāti evamattho daṭṭhabbo.
  8171. 378171,97,122,55,62,1,54,7,Idha pana sabbepete ekajjhaṃ katvā khandhāti adhippetā.
  8172. 378172,97,123,2,14,1,75,11,‘ Anūnādhikato’ ti kasmā pana bhagavatā pañceva khandhā vuttā anūnā anadhikāti?
  8173. 378173,97,123,15,22,1,94,5,"Sabbasaṅkhatasabhāgekasaṅgahato, attattaniyaggāhavatthussa etapparamato, aññesañca tadavarodhato. "
  8174. 378174,97,123,23,39,1,163,15,"Anekappabhedesu hi saṅkhatadhammesu sabhāgavasena saṅgayhamānesu rūpaṃ rūpasabhāgasaṅgahavasena eko khandho hoti, vedanā vedanāsabhāgasaṅgahavasena eko khandho hoti. "
  8175. 378175,97,123,40,43,1,20,3,Esa nayo saññādīsupi.
  8176. 378176,97,123,44,48,1,49,4,Tasmā sabbasaṅkhatasabhāgasaṅgahato pañceva vuttā.
  8177. 378177,97,123,49,54,1,61,5,Etaparamañcetaṃ attattaniyaggāhavatthu yadidaṃ rūpādayo pañca.
  8178. 378178,97,123,55,56,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  8179. 378179,97,123,57,72,1,77,11,"‘‘ rūpe kho, bhikkhave, sati rūpaṃ upādāya rūpaṃ abhinivissa evaṃ diṭṭhi uppajjati–"
  8180. 378180,97,123,73,93,1,35,7,"‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’ ti( saṃ. ni.3.207). "
  8181. 378181,97,123,94,100,1,27,3,Vedanāya… saññāya… saṅkhāresu….
  8182. 378182,97,123,101,110,1,72,9,Viññāṇe sati viññāṇaṃ upādāya viññāṇaṃ abhinivissa evaṃ diṭṭhi uppajjati–
  8183. 378183,97,123,111,124,1,35,7,"‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’’ ti. "
  8184. 378184,97,123,125,130,1,59,5,Tasmā attattaniyaggāhavatthussa etaparamatopi pañceva vuttā.
  8185. 378185,97,123,131,143,1,110,11,"Yepi caññe sīlādayo pañca dhammakkhandhā vuttā, tepi saṅkhārakkhandhapariyāpannattā ettheva avarodhaṃ gacchanti. "
  8186. 378186,97,123,144,149,1,45,5,Tasmā aññesaṃ tadavarodhatopi pañceva vuttāti.
  8187. 378187,97,123,150,156,1,43,4,Evaṃ‘ anūnādhikato’ vinicchayanayo viññātabbo.
  8188. 378188,97,124,2,31,1,339,22,"‘ Upamāto’ ti ettha hi gilānasālūpamo rūpupādānakkhandho gilānūpamassa viññāṇupādānakkhandhassa vatthudvārārammaṇavasena nivāsanaṭṭhānato, gelaññūpamo vedanupādānakkhandho ābādhakattā, gelaññasamuṭṭhānūpamo saññupādānakkhandho kāmasaññādivasena rāgādisampayuttavedanāsambhavā, asappāyasevanūpamo saṅkhārupādānakkhandho vedanāgelaññassa nidānattā."
  8189. 378189,97,124,32,51,1,57,6,‘‘ Vedanaṃ vedanattāya saṅkhatamabhisaṅkharontī’’ ti( saṃ. ni.3.79) hi vuttaṃ.
  8190. 378190,97,124,52,74,1,98,11,Tathā‘‘ akusalassa kammassa katattā upacitattā vipākaṃ kāyaviññāṇaṃ uppannaṃ hoti dukkhasahagatan’’ ti( dha. sa.556).
  8191. 378191,97,124,75,79,1,62,4,Gilānūpamo viññāṇupādānakkhandho vedanāgelaññena aparimuttattā.
  8192. 378192,97,124,80,92,1,145,9,"Apica cārakakāraṇaaparādhakāraṇakārakaaparādhikūpamā ete bhājanabhojanabyañjanaparivesakabhuñjakūpamā cāti, evaṃ‘ upamāto’ vinicchayanayo viññātabbo."
  8193. 378193,97,125,2,16,1,105,13,‘ Daṭṭhabbato dvidhā’ ti saṅkhepato vitthārato cāti evaṃ dvidhā daṭṭhabbato pettha vinicchayanayo viññātabbo.
  8194. 378194,97,125,17,69,1,206,13,"Saṅkhepato hi pañcupādānakkhandhā āsivisūpame( saṃ. ni.4.238) vuttanayena ukkhittāsikapaccatthikato, bhārasuttavasena( saṃ. ni.3.22) bhārato, khajjanīyapariyāyavasena( saṃ. ni.3.79) khādakato, yamakasuttavasena( saṃ. ni.3.85) aniccadukkhānattasaṅkhatavadhakato daṭṭhabbā. "
  8195. 378195,97,126,2,24,1,145,18,"Vitthārato panettha pheṇapiṇḍo viya rūpaṃ daṭṭhabbaṃ, udakapubbuḷo viya vedanā, marīcikā viya saññā, kadalikkhandho viya saṅkhārā, māyā viya viññāṇaṃ. "
  8196. 378196,97,126,25,26,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  8197. 378197,97,127,2,9,1,40,5,"‘ ‘ Pheṇapiṇḍūpamaṃ rūpaṃ, vedanā pubbuḷūpamā; "
  8198. 378198,97,128,2,7,1,38,4,"Marīcikūpamā saññā, saṅkhārā kadalūpamā; "
  8199. 378199,97,129,2,19,1,43,4,"Māyūpamañca viññāṇaṃ, desitādiccabandhunā’’ ti.( saṃ. ni.3.95); "
  8200. 378200,97,130,2,17,1,145,14,Tattha rūpādīnaṃ pheṇapiṇḍādīhi evaṃ sadisatā veditabbā– yathā hi pheṇapiṇḍo nissārova evaṃ rūpampi niccasāradhuvasāraattasāravirahena nissārameva.
  8201. 378201,97,130,18,39,1,110,18,"Yathā ca so‘ iminā pattaṃ vā thālakaṃ vā karissāmī’ ti gahetuṃ na sakkā, gahitopi tamatthaṃ na sādheti bhijjateva; "
  8202. 378202,97,130,40,78,1,148,26,"evaṃ rūpampi ‘ niccan’ ti vā‘ dhuvan’ ti vā‘ ahan’ ti vā‘ maman’ ti vā gahetuṃ na sakkā, gahitampi na tathā tiṭṭhati, aniccaṃ dukkhaṃ anattā asubhaññeva hotīti. "
  8203. 378203,97,130,79,84,1,30,3,Evaṃ‘ pheṇapiṇḍasadisameva’ hoti.
  8204. 378204,97,131,2,18,1,146,14,"Yathā vā pana pheṇapiṇḍo chiddāvachiddo anekasandhighaṭito bahūnnaṃ udakasappādīnaṃ pāṇānaṃ āvāso, evaṃ rūpampi chiddāvachiddaṃ anekasandhighaṭitaṃ. "
  8205. 378205,97,131,19,24,1,42,5,Kulavasena cettha asīti kimikulāni vasanti.
  8206. 378206,97,131,25,31,1,60,6,Tadeva tesaṃ sūtigharampi vaccakuṭipi gilānasālāpi susānampi.
  8207. 378207,97,131,32,38,1,48,6,Na te aññattha gantvā gabbhavuṭṭhānādīni karonti.
  8208. 378208,97,131,39,41,1,24,2,Evampi pheṇapiṇḍasadisaṃ.
  8209. 378209,97,131,42,67,1,255,23,"Yathā ca pheṇapiṇḍo āditova badarapakkamatto hutvā anupubbena pabbatakūṭamattopi hoti, evaṃ rūpampi ādito kalalamattaṃ hutvā anupubbena byāmamattampi gomahiṃsahatthiādīnaṃ vasena pabbatakūṭamattampi hoti, macchakacchapādīnaṃ vasena anekayojanasatappamāṇampi. "
  8210. 378210,97,131,68,70,1,24,2,Evampi pheṇapiṇḍasadisaṃ.
  8211. 378211,97,131,71,85,1,99,12,"Yathā ca pheṇapiṇḍo uṭṭhitamattopi bhijjati, thokaṃ gantvāpi, samuddaṃ patvā pana avassameva bhijjati; "
  8212. 378212,97,131,86,105,1,164,16,"evameva rūpampi kalalabhāvepi bhijjati, abbudādibhāve, antarā pana abhejjamānampi vassasatāyukānaṃ vassasataṃ patvā avassameva bhijjati, maraṇamukhe cuṇṇavicuṇṇaṃ hoti. "
  8213. 378213,97,131,106,108,1,24,2,Evampi pheṇapiṇḍasadisaṃ.
  8214. 378214,97,132,2,9,1,38,6,"Yathā pana pubbuḷo asāro, evaṃ vedanāpi. "
  8215. 378215,97,132,10,29,1,104,16,"Yathā ca so abalo, agayhupago, na sakkā taṃ gahetvā phalakaṃ vā āsanaṃ vā kātuṃ, gahitaggahitopi bhijjateva; "
  8216. 378216,97,132,30,54,1,98,17,"evaṃ vedanāpi abalā, agayhupagā, na sakkā‘ niccā’ ti vā‘ dhuvā’ ti vā gahetuṃ, gahitāpi na tathā tiṭṭhati. "
  8217. 378217,97,132,55,61,1,42,4,Evaṃ agayhupagatāyapi vedanā‘ pubbuḷasadisā’.
  8218. 378218,97,132,62,76,1,96,13,"Yathā pana tasmiṃ tasmiṃ udakabindumhi pubbuḷo uppajjati ceva nirujjhati ca, na ciraṭṭhitiko hoti; "
  8219. 378219,97,132,77,92,1,124,13,"evaṃ vedanāpi uppajjati ceva nirujjhati ca, na ciraṭṭhitikā hoti, ekaccharakkhaṇe koṭisatasahassasaṅkhyā uppajjitvā nirujjhati. "
  8220. 378220,97,132,93,110,1,129,14,"Yathā ca pubbuḷo udakatalaṃ, udakabinduṃ , udakajallakaṃ saṅkaḍḍhitvā puṭaṃ katvā gahaṇavātañcāti cattāri kāraṇāni paṭicca uppajjati; "
  8221. 378221,97,132,111,124,1,101,10,"evaṃ vedanāpi vatthuṃ, ārammaṇaṃ, kilesajālaṃ, phassasaṅghaṭṭanañcāti cattāri kāraṇāni paṭicca uppajjati. "
  8222. 378222,97,132,125,128,1,27,3,Evampi vedanā pubbuḷasadisā.
  8223. 378223,97,133,2,7,1,34,3,Saññāpi asārakaṭṭhena‘ marīcisadisā’.
  8224. 378224,97,133,8,10,1,22,2,Tathā agayhupagaṭṭhena;
  8225. 378225,97,133,11,23,1,66,12,na hi sakkā taṃ gahetvā pivituṃ vā nhāyituṃ vā bhājanaṃ vā pūretuṃ.
  8226. 378226,97,133,24,33,1,57,7,"Apica yathā marīci vipphandati, sañjātūmivego viya khāyati; "
  8227. 378227,97,133,34,40,1,73,6,evaṃ nīlasaññādibhedā saññāpi nīlādianubhavanatthāya phandati vipphandati.
  8228. 378228,97,133,41,57,1,97,12,"Yathā ca marīci mahājanaṃ vippalambheti ,‘ paripuṇṇavāpī viya paripuṇṇanadī viya dissatī’ ti vadāpeti; "
  8229. 378229,97,133,58,71,1,72,10,"evaṃ saññāpi vippalambheti,‘ idaṃ nīlakaṃ subhaṃ sukhaṃ niccan’ ti vadāpeti. "
  8230. 378230,97,133,72,75,1,23,3,Pītakādīsupi eseva nayo.
  8231. 378231,97,133,76,79,1,35,3,Evaṃ vippalambhanenāpi marīcisadisā.
  8232. 378232,97,134,2,7,1,45,3,Saṅkhārāpi asārakaṭṭhena‘ kadalikkhandhasadisā’.
  8233. 378233,97,134,8,10,1,22,2,Tathā agayhupagaṭṭhena.
  8234. 378234,97,134,11,25,1,106,13,"Yatheva hi kadalikkhandhato kiñci gahetvā na sakkā gopānasīādīnamatthāya upanetuṃ, upanītampi na tathā hoti; "
  8235. 378235,97,134,26,37,1,70,10,"evaṃ saṅkhārāpi na sakkā niccādivasena gahetuṃ, gahitāpi na tathā honti. "
  8236. 378236,97,134,38,47,1,91,8,"Yathā ca kadalikkhandho bahuvaṭṭisamodhāno hoti, evaṃ saṅkhārakkhandhopi bahudhammasamodhāno. "
  8237. 378237,97,134,48,62,1,109,12,"Yathā ca kadalikkhandho nānālakkhaṇo, aññoyeva hi bāhirāya pattavaṭṭiyā vaṇṇo, añño tato abbhantarabbhantarānaṃ; "
  8238. 378238,97,134,63,71,1,73,7,"evameva saṅkhārakkhandhopi aññadeva phassassa lakkhaṇaṃ, aññaṃ cetanādīnaṃ. "
  8239. 378239,97,134,72,76,1,49,4,Samodhānetvā pana saṅkhārakkhandhotveva vuccatīti.
  8240. 378240,97,134,77,80,1,44,3,Evampi saṅkhārakkhandho kadalikkhandhasadiso.
  8241. 378241,97,135,2,7,1,36,3,Viññāṇampi asārakaṭṭhena‘ māyāsadisaṃ’.
  8242. 378242,97,135,8,10,1,22,2,Tathā agayhupagaṭṭhena.
  8243. 378243,97,135,11,19,1,52,7,"Yathā ca māyā ittarā lahupaccupaṭṭhānā, evaṃ viññāṇaṃ. "
  8244. 378244,97,135,20,24,1,53,4,Tañhi tatopi ittaratarañceva lahupaccupaṭṭhānatarañca.
  8245. 378245,97,135,25,41,1,74,13,"Teneva hi cittena puriso āgato viya, gato viya, ṭhito viya, nisinno viya hoti. "
  8246. 378246,97,135,42,48,1,49,5,"Aññadeva cāgamanakāle cittaṃ, aññaṃ gamanakālādīsu. "
  8247. 378247,97,135,49,52,1,27,3,Evampi viññāṇaṃ māyāsadisaṃ.
  8248. 378248,97,135,53,68,1,81,12,"Māyā ca mahājanaṃ vañceti, yaṃ kiñcideva‘ idaṃ suvaṇṇaṃ rajataṃ muttā’ tipi gahāpeti. "
  8249. 378249,97,135,69,89,1,117,15,"Viññāṇampi mahājanaṃ vañceti, teneva cittena āgacchantaṃ viya, gacchantaṃ viya, ṭhitaṃ viya, nisinnaṃ viya katvā gāhāpeti. "
  8250. 378250,97,135,90,97,1,43,6,"Aññadeva ca āgamane cittaṃ, aññaṃ gamanādīsu. "
  8251. 378251,97,135,98,101,1,27,3,Evampi viññāṇaṃ māyāsadisaṃ.
  8252. 378252,97,135,102,109,1,75,7,Visesato ca subhārammaṇampi oḷārikampi ajjhattikarūpaṃ asubhanti daṭṭhabbaṃ.
  8253. 378253,97,135,110,122,1,128,12,Vedanā tīhi dukkhatāhi avinimuttato dukkhāti saññāsaṅkhārā avidheyyato anattāti viññāṇaṃ udayabbayadhammato aniccanti daṭṭhabbaṃ.
  8254. 378254,97,136,2,29,1,244,23,"‘ Evaṃ passantassatthasiddhito’ ti evañca saṅkhepavitthāravasena dvidhā passato yā atthasiddhi hoti, tatopi vinicchayanayo viññātabbo, seyyathidaṃ– saṅkhepato tāva pañcupādānakkhandhesu ukkhittāsikapaccatthikādibhāvena passanto khandhehi na vihaññati. "
  8255. 378255,97,136,30,39,1,85,9,Vitthārato pana rūpādīni pheṇapiṇḍādisadisabhāvena passanto na asāresu sāradassī hoti.
  8256. 378256,97,136,40,71,1,228,23,"Visesato ca ajjhattikarūpaṃ asubhato passanto kabaḷīkārāhāraṃ parijānāti , asubhe subhanti vipallāsaṃ pajahati, kāmoghaṃ uttarati, kāmayogena visaṃyujjati, kāmāsavena anāsavo hoti, abhijjhākāyaganthaṃ bhindati, kāmupādānaṃ na upādiyati. "
  8257. 378257,97,136,72,99,1,211,21,"Vedanaṃ dukkhato passanto phassāhāraṃ parijānāti, dukkhe sukhanti vipallāsaṃ pajahati, bhavoghaṃ uttarati, bhavayogena visaṃyujjati, bhavāsavena anāsavo hoti, byāpādakāyaganthaṃ bhindati, sīlabbatupādānaṃ na upādiyati. "
  8258. 378258,97,136,100,130,1,243,24,"Saññaṃ saṅkhāre ca anattato passanto manosañcetanāhāraṃ parijānāti, anattani attāti vipallāsaṃ pajahati, diṭṭhoghaṃ uttarati, diṭṭhiyogena visaṃyujjati, diṭṭhāsavena anāsavo hoti, idaṃ saccābhinivesakāyaganthaṃ bhindati, attavādupādānaṃ na upādiyati. "
  8259. 378259,97,136,131,158,1,223,21,"Viññāṇaṃ aniccato passanto viññāṇāhāraṃ parijānāti, anicce niccanti vipallāsaṃ pajahati, avijjoghaṃ uttarati, avijjāyogena visaṃyujjati, avijjāsavena anāsavo hoti, sīlabbataparāmāsakāyaganthaṃ bhindati, diṭṭhupādānaṃ na upādiyati. "
  8260. 378260,97,137,2,8,1,48,5,"Evaṃ mahānisaṃsaṃ, vadhakādivasena dassanaṃ yasmā; "
  8261. 378261,97,138,2,8,1,46,5,"Tasmā khandhe dhīro, vadhakādivasena passeyyāti. "
  8262. 378262,97,139,2,3,1,24,1,Suttantabhājanīyavaṇṇanā .
  8263. 378263,97,140,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  8264. 378264,97,141,2,9,1,31,3,32. Idāni abhidhammabhājanīyaṃ hoti.
  8265. 378265,97,141,10,16,1,72,6,Tattha rūpakkhandhaniddeso heṭṭhā rūpakaṇḍe vitthāritanayeneva veditabbo.
  8266. 378266,97,142,2,9,1,48,3,34. Vedanākkhandhaniddese {ekavidhenā}ti ekakoṭṭhāsena.
  8267. 378267,97,142,10,14,1,38,3,{Phassasampayutto}ti phassena sampayutto.
  8268. 378268,97,142,15,17,1,25,2,Sabbāpi catubhūmikavedanā.
  8269. 378269,97,142,18,24,1,60,5,"Sahetukaduke sahetukā catubhūmikavedanā, ahetukā kāmāvacarāva. "
  8270. 378270,97,142,25,31,1,51,6,Iminā upāyena kusalapadādīhi vuttā vedanā jānitabbā.
  8271. 378271,97,142,32,50,1,154,13,"Apicāyaṃ vedanākkhandho ekavidhena phassasampayuttato dassito, duvidhena sahetukāhetukato, tividhena jātito , catubbidhena bhūmantarato, pañcavidhena indriyato. "
  8272. 378272,97,142,51,55,1,69,4,Tattha sukhindriyadukkhindriyāni kāyappasādavatthukāni kāmāvacarāneva.
  8273. 378273,97,142,56,63,1,61,6,Somanassindriyaṃ chaṭṭhavatthukaṃ vā avatthukaṃ vā tebhūmakaṃ .
  8274. 378274,97,142,64,67,1,45,3,Domanassindriyaṃ chaṭṭhavatthukaṃ kāmāvacaraṃ.
  8275. 378275,97,142,68,73,1,86,5,Upekkhindriyaṃ cakkhādicatuppasādavatthukaṃ chaṭṭhavatthukaṃ avatthukañca catubhūmakaṃ.
  8276. 378276,97,142,74,77,1,28,3,Chabbidhena vatthuto dassito.
  8277. 378277,97,142,78,90,1,107,12,Tattha purimā pañca vedanā pañcappasādavatthukā kāmāvacarāva chaṭṭhā avatthukā vā savatthukā vā catubhūmikā.
  8278. 378278,97,143,2,22,1,223,17,"Sattavidhena tattha manosamphassajā bhedato dassitā, aṭṭhavidhena tattha kāyasamphassajā bhedato, navavidhena sattavidhabhede manoviññāṇadhātusamphassajā bhedato, dasavidhena aṭṭhavidhabhede manoviññāṇadhātusamphassajā bhedato. "
  8279. 378279,97,143,23,32,1,105,8,"Etesu hi sattavidhabhede manosamphassajā manodhātusamphassajā, manoviññāṇadhātusamphassajāti dvidhā bhinnā. "
  8280. 378280,97,143,33,41,1,75,8,Aṭṭhavidhabhede tāya saddhiṃ kāyasamphassajāpi sukhā dukkhāti dvidhā bhinnā.
  8281. 378281,97,143,42,49,1,87,7,Navavidhabhede sattavidhe vuttā manoviññāṇadhātusamphassajā kusalādivasena tidhā bhinnā.
  8282. 378282,97,143,50,57,1,89,7,Dasavidhabhede aṭṭhavidhe vuttā manoviññāṇadhātusamphassajā kusalādivaseneva tidhā bhinnā.
  8283. 378283,97,144,2,7,1,47,5,Kusalattiko cettha kevalaṃ pūraṇatthameva vutto.
  8284. 378284,97,144,8,16,1,76,7,Sattavidhaaṭṭhavidhanavavidhabhedesu pana nayaṃ dātuṃ yuttaṭṭhāne nayo dinno.
  8285. 378285,97,144,17,27,1,79,10,Abhidhammañhi patvā tathāgatena nayaṃ dātuṃ yuttaṭṭhāne nayo adinno nāma natthi.
  8286. 378286,97,144,28,33,1,29,5,Ayaṃ tāva dukamūlake eko vāro.
  8287. 378287,97,145,2,24,1,165,20,"Satthā hi imasmiṃ abhidhammabhājanīye vedanākkhandhaṃ bhājento tike gahetvā dukesu pakkhipi, duke gahetvā tikesu pakkhipi, tike ca duke ca ubhatovaḍḍhananīhārena āhari; "
  8288. 378288,97,145,25,36,1,104,8,"sattavidhena, catuvīsatividhena, tiṃsavidhena, bahuvidhenāti sabbathāpi bahuvidhena vedanākkhandhaṃ dassesi. "
  8289. 378289,97,145,37,38,1,5,1,Kasmā?
  8290. 378290,97,145,39,43,1,40,4,Puggalajjhāsayena ceva desanāvilāsena ca.
  8291. 378291,97,145,44,63,1,154,18,"Dhammaṃ sotuṃ nisinnadevaparisāya hi ye devaputtā tike ādāya dukesu pakkhipitvā kathiyamānaṃ paṭivijjhituṃ sakkonti, tesaṃ sappāyavasena tathā katvā desesi. "
  8292. 378292,97,145,64,74,1,80,9,"Ye itarehi ākārehi kathiyamānaṃ paṭivijjhituṃ sakkonti, tesaṃ tehākārehi desesīti. "
  8293. 378293,97,145,75,79,1,25,2,Ayamettha‘ puggalajjhāsayo’.
  8294. 378294,97,145,80,106,1,173,22,"Sammāsambuddho pana attano mahāvisayatāya tike vā dukesu pakkhipitvā, duke vā tikesu ubhatovaḍḍhanena vā, sattavidhādinayena vā, yathā yathā icchati tathā tathā desetuṃ sakkoti. "
  8295. 378295,97,145,107,114,1,50,5,Tasmāpi imehākārehi desesīti ayamassa‘ desanāvilāso’.
  8296. 378296,97,146,2,11,1,63,8,Tattha tike ādāya dukesu pakkhipitvā desitavāro dukamūlako nāma.
  8297. 378297,97,146,12,19,1,56,7,Duke ādāya tikesu pakkhipitvā desitavāro tikamūlako nāma.
  8298. 378298,97,146,20,29,1,65,9,Tike ca duke ca ubhato vaḍḍhetvā desitavāro ubhatovaḍḍhitako nāma.
  8299. 378299,97,146,30,38,1,76,8,Avasāne sattavidhenātiādivāro bahuvidhavāro nāmāti ime tāva cattāro mahāvārā.
  8300. 378300,97,147,2,25,1,242,21,"Tattha dukamūlake dukesu labbhamānena ekekena dukena saddhiṃ tikesu alabbhamāne vedanāttikapītittikasanidassanattike apanetvā, sese labbhamānake ekūnavīsati tike yojetvā, dutiyadukapaṭhamattikayojanavārādīni navavārasatāni paññāsañca vārā honti. "
  8301. 378301,97,147,26,35,1,78,9,Te sabbepi pāḷiyaṃ saṃkhipitvā tattha tattha dassetabbayuttakaṃ dassetvā vuttā.
  8302. 378302,97,147,36,40,1,40,4,Asammuyhantena pana vitthārato veditabbā.
  8303. 378303,97,148,2,28,1,235,23,"Tikamūlake pi tikesu labbhamānena ekekena tikena saddhiṃ dukesu alabbhamāne paṭhamadukādayo duke apanetvā, sese labbhamānake sahetukadukādayo paññāsa duke yojetvā, paṭhamattikadutiyadukayojanavārādīni navavārasatāni paññāsañca vārā honti. "
  8304. 378304,97,148,29,38,1,78,9,Tepi sabbe pāḷiyaṃ saṅkhipitvā tattha tattha dassetabbayuttakaṃ dassetvā vuttā.
  8305. 378305,97,148,39,43,1,40,4,Asammuyhantena pana vitthārato veditabbā.
  8306. 378306,97,149,2,19,1,208,17,Ubhatovaḍḍhitake duvidhabhede dutiyadukaṃ tividhabhede ca paṭhamatikaṃ ādiṃ katvā labbhamānehi ekūnavīsatiyā dukehi labbhamāne ekūnavīsatitike yojetvā dutiyadukapaṭhamatikayojanavārādayo ekūnavīsativārā vuttā.
  8307. 378307,97,149,20,28,1,78,8,Esa dukatikānaṃ vasena ubhatovaḍḍhitattā ubhatovaḍḍhitako nāma tatiyo mahāvāro.
  8308. 378308,97,150,2,17,1,156,15,Bahuvidhavārassa sattavidhaniddese ādito paṭṭhāya labbhamānesu ekūnavīsatiyā tikesu ekekena saddhiṃ catasso bhūmiyo yojetvā ekūnavīsati sattavidhavārā vuttā.
  8309. 378309,97,150,18,24,1,71,6,Catuvīsatividhaniddesepi tesaṃyeva tikānaṃ vasena ekūnavīsativārā vuttā.
  8310. 378310,97,150,25,29,1,24,3,Tathā bahuvidhavāre cāti .
  8311. 378311,97,150,30,36,1,56,6,Tiṃsavidhavāro ekoyevāti sabbepi aṭṭhapaññāsa vārā honti.
  8312. 378312,97,150,37,41,1,46,4,Ayaṃ tāvettha vāraparicchedavasena pāḷivaṇṇanā.
  8313. 378313,97,151,2,6,1,23,3,Idāni atthavaṇṇanā hoti.
  8314. 378314,97,151,7,11,1,44,4,Tattha sattavidhaniddeso tāva uttānatthoyeva.
  8315. 378315,97,151,12,20,1,118,7,Catuvīsatividhaniddese cakkhusamphassapaccayā vedanākkhandho atthi {kusalo}ti kāmāvacaraaṭṭhakusalacittavasena veditabbo.
  8316. 378316,97,151,21,26,1,51,4,Atthi {akusalo}ti dvādasaakusalacittavasena veditabbo.
  8317. 378317,97,151,27,45,1,148,14,"Atthi {abyākato}ti tisso manodhātuyo, tisso ahetukamanoviññāṇadhātuyo, aṭṭha mahāvipākāni, dasa kāmāvacarakiriyāti catuvīsatiyā cittānaṃ vasena veditabbo. "
  8318. 378318,97,152,2,10,1,65,8,Tattha aṭṭha kusalāni dvādasa akusalāni ca javanavasena labbhanti.
  8319. 378319,97,152,11,14,1,39,3,Kiriyamanodhātu āvajjanavasena labbhati.
  8320. 378320,97,152,15,34,1,230,15,"Dve vipākamanodhātuyo sampaṭicchanavasena, tisso vipākamanoviññāṇadhātuyo santīraṇatadārammaṇavasena, kiriyāhetukamanoviññāṇadhātu voṭṭhabbanavasena, aṭṭha mahāvipākacittāni tadārammaṇavasena, nava kiriyacittāni javanavasena labbhanti. "
  8321. 378321,97,152,35,38,1,38,3,Sotaghānajivhākāyadvāresupi eseva nayo.
  8322. 378322,97,153,2,14,1,99,9,"Manodvāre pana atthi {kusalo}ti catubhūmakakusalavasena kathitaṃ, atthi {akusalo}ti dvādasaakusalavasena. "
  8323. 378323,97,153,15,32,1,169,12,"Atthi {abyākato}ti ekādasannaṃ kāmāvacaravipākānaṃ, dasannaṃ kiriyānaṃ , navannaṃ rūpāvacarārūpāvacarakiriyānaṃ, catunnaṃ sāmaññaphalānanti catuttiṃsacittuppādavasena kathitaṃ. "
  8324. 378324,97,153,33,38,1,62,5,Tattha catubhūmakakusalañceva akusalañca javanavasena labbhati.
  8325. 378325,97,153,39,53,1,151,12,"Kiriyato ahetukamanoviññāṇadhātu āvajjanavasena, ekādasa vipākacittāni tadārammaṇavasena, tebhūmakakiriyā ceva sāmaññaphalāni ca javanavaseneva labbhanti. "
  8326. 378326,97,153,54,61,1,60,7,Tāni sattavidhādīsu yattha katthaci ṭhatvā kathetuṃ vaṭṭanti.
  8327. 378327,97,153,62,71,1,93,9,Tiṃsavidhe pana ṭhatvā dīpiyamānāni sukhadīpanāni hontīti tiṃsavidhasmiṃyeva ṭhatvā dīpayiṃsu.
  8328. 378328,97,154,2,14,1,110,10,"Etāni hi sabbānipi cittāni cakkhudvāre upanissayakoṭiyā, samatikkamavasena, bhāvanāvasenāti tīhākārehi labbhanti. "
  8329. 378329,97,154,15,17,1,28,2,Tathā sotadvāramanodvāresupi.
  8330. 378330,97,154,18,26,1,98,7,"Ghānajivhākāyadvāresu pana samatikkamavasena, bhāvanāvasenāti dvīhevākārehi labbhantīti veditabbāni. "
  8331. 378331,97,154,27,28,1,6,1,Kathaṃ?
  8332. 378332,97,154,29,55,1,140,19,Idha bhikkhu vihāracārikaṃ caramāno kasiṇamaṇḍalaṃ disvā‘ kiṃ nāmetan’ ti pucchitvā ‘ kasiṇamaṇḍalan’ ti vutte puna‘ kiṃ iminā karontī’ ti pucchati.
  8333. 378333,97,154,56,58,1,18,2,Athassa ācikkhanti–
  8334. 378334,97,154,59,73,1,96,10,"‘ evaṃ bhāvetvā jhānāni uppādetvā, samāpattipadaṭṭhānaṃ vipassanaṃ vaḍḍhetvā, arahattaṃ pāpuṇantī’ ti. "
  8335. 378335,97,154,74,110,1,223,29,"Ajjhāsayasampanno kulaputto‘ bhāriyaṃ etan’ ti asallakkhetvā‘ mayāpi esa guṇo nibbattetuṃ vaṭṭati, na kho pana sakkā esa nipajjitvā niddāyantena nibbattetuṃ, āditova vīriyaṃ kātuṃ sīlaṃ sodhetuṃ vaṭṭatī’ ti cintetvā sīlaṃ sodheti. "
  8336. 378336,97,154,111,141,1,257,23,"Tato sīle patiṭṭhāya dasa palibodhe upacchinditvā, ticīvaraparamena santosena santuṭṭho, ācariyupajjhāyānaṃ vattapaṭivattaṃ katvā, kammaṭṭhānaṃ uggaṇhitvā, kasiṇaparikammaṃ katvā, samāpattiyo uppādetvā, samāpattipadaṭṭhānaṃ vipassanaṃ vaḍḍhetvā, arahattaṃ pāpuṇāti. "
  8337. 378337,97,154,142,161,1,232,17,"Tattha sabbāpi parikammavedanā kāmāvacarā, aṭṭhasamāpattivedanā rūpāvacarārūpāvacarā, maggaphalavedanā lokuttarāti evaṃ cakkhuviññāṇaṃ catubhūmikavedanānibbattiyā balavapaccayo hotīti catubhūmikavedanā cakkhusamphassapaccayā nāma jātā. "
  8338. 378338,97,154,162,168,1,36,4,Evaṃ tāva‘ upanissayavasena’ labbhanti.
  8339. 378339,97,155,2,69,1,444,53,"Cakkhudvāre pana rūpe āpāthagate‘ iṭṭhe me ārammaṇe rāgo uppanno, aniṭṭhe paṭigho, asamapekkhanāya moho, vinibandhassa pana me māno uppanno, parāmaṭṭhassa diṭṭhi, vikkhepagatassa uddhaccaṃ, asanniṭṭhāgatassa vicikicchā, thāmagatassa anusayo uppanno’ ti pariggahe ṭhito kulaputto attano kilesuppattiṃ ñatvā‘ ime me kilesā vaḍḍhamānā anayabyasanāya saṃvattissanti, handa ne niggaṇhāmī’ ti cintetvā‘ na kho pana sakkā nipajjitvā niddāyantena kilese niggaṇhituṃ; "
  8340. 378340,97,155,70,83,1,100,12,āditova vīriyaṃ kātuṃ vaṭṭati sīlaṃ sodhetun’ ti heṭṭhā vuttanayeneva paṭipajjitvā arahattaṃ pāpuṇāti.
  8341. 378341,97,155,84,104,1,219,18,"Tattha sabbāpi parikammavedanā kāmāvacarā, aṭṭhasamāpattivedanā rūpāvacarārūpāvacarā, maggaphalavedanā lokuttarāti evaṃ rūpārammaṇe uppannaṃ kilesaṃ samatikkamitvā gatāti catubhūmikavedanā cakkhusamphassapaccayā nāma jātā. "
  8342. 378342,97,155,105,110,1,32,3,Evaṃ‘ samatikkamavasena’ labbhanti.
  8343. 378343,97,156,2,10,1,63,8,Cakkhudvāre pana rūpe āpāthagate eko evaṃ pariggahaṃ paṭṭhapeti–
  8344. 378344,97,156,11,18,1,26,5,‘ idaṃ rūpaṃ kiṃ nissitan’ ti?
  8345. 378345,97,156,19,36,1,126,14,"Tato naṃ‘ bhūtanissitan’ ti ñatvā cattāri mahābhūtāni upādārūpañca rūpanti pariggaṇhāti, tadārammaṇe dhamme arūpanti pariggaṇhāti. "
  8346. 378346,97,156,37,49,1,123,12,Tato sappaccayaṃ nāmarūpaṃ parigaṇhitvā tīṇi lakkhaṇāni āropetvā vipassanāpaṭipāṭiyā saṅkhāre sammasitvā arahattaṃ pāpuṇāti.
  8347. 378347,97,156,50,70,1,199,17,"Tattha sabbāpi parikammavedanā kāmāvacarā, aṭṭhasamāpattivedanā rūpāvacarārūpāvacarā, maggaphalavedanā lokuttarāti evaṃ rūpārammaṇaṃ sammasitvā nibbattitāti ayaṃ vedanā cakkhusamphassapaccayā nāma jātā. "
  8348. 378348,97,156,71,76,1,28,3,Evaṃ‘ bhāvanāvasena’ labbhanti.
  8349. 378349,97,157,2,6,1,20,3,Aparo bhikkhu suṇāti–
  8350. 378350,97,157,7,20,1,114,11,‘ kasiṇaparikammaṃ kira katvā samāpattiyo uppādetvā samāpattipadaṭṭhānaṃ vipassanaṃ vaḍḍhetvā arahattaṃ pāpuṇantī’ ti.
  8351. 378351,97,157,21,41,1,144,16,Ajjhāsayasampanno kulaputto‘ bhāriyaṃ etan’ ti asallakkhetvā‘ mayāpi esa guṇo nibbattetuṃ vaṭṭatī’ ti purimanayeneva paṭipajjitvā arahattaṃ pāpuṇāti.
  8352. 378352,97,157,42,63,1,229,18,"Tattha sabbāpi parikammavedanā kāmāvacarā, aṭṭhasamāpattivedanā rūpāvacarārūpāvacarā, maggaphalavedanā lokuttarāti evaṃ sotaviññāṇaṃ catubhūmikavedanā nibbattiyā balavapaccayo hotīti catubhūmikavedanā sotasamphassapaccayā nāma jātā. "
  8353. 378353,97,157,64,70,1,36,4,Evaṃ tāva‘ upanissayavasena’ labbhanti.
  8354. 378354,97,158,2,10,1,77,8,Sotadvāre pana sadde āpāthagateti sabbaṃ cakkhudvāre vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8355. 378355,97,158,11,21,1,105,10,Evaṃ saddārammaṇe uppannaṃ kilesaṃ samatikkamitvā gatāti catubhūmikavedanā sotasamphassapaccayā nāma jātā.
  8356. 378356,97,158,22,27,1,32,3,Evaṃ‘ samatikkamavasena’ labbhanti.
  8357. 378357,97,159,2,19,1,131,16,Sotadvāre pana sadde āpāthagate eko evaṃ pariggahaṃ paṭṭhapeti– ayaṃ saddo kiṃ nissitoti sabbaṃ cakkhudvāre vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8358. 378358,97,159,20,29,1,85,9,Evaṃ saddārammaṇaṃ sammasitvā nibbattitāti ayaṃ vedanā sotasamphassapaccayā nāma jātā.
  8359. 378359,97,159,30,35,1,28,3,Evaṃ‘ bhāvanāvasena’ labbhanti.
  8360. 378360,97,160,2,18,1,135,14,Ghānajivhākāyadvāresu pana gandhārammaṇādīsu āpāthagatesu‘ iṭṭhe me ārammaṇe rāgo uppanno’ ti sabbaṃ cakkhudvāre vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8361. 378361,97,160,19,29,1,120,10,Evaṃ gandhārammaṇādīsu uppannaṃ kilesaṃ samatikkamitvā gatāti catubhūmikavedanā ghānajivhākāyasamphassapaccayā nāma jātā.
  8362. 378362,97,160,30,37,1,45,5,Evaṃ tīsu dvāresu‘ samatikkamavasena’ labbhanti.
  8363. 378363,97,161,2,10,1,74,8,Ghānadvārādīsu pana gandhādīsu āpāthagatesu eko evaṃ pariggahaṃ paṭṭhapeti–
  8364. 378364,97,161,11,28,1,98,13,"‘ ayaṃ gandho, ayaṃ raso, idaṃ phoṭṭhabbaṃ kiṃ nissitan’ ti sabbaṃ cakkhudvāre vuttanayeneva veditabbaṃ. "
  8365. 378365,97,161,29,39,1,99,9,Evaṃ gandhārammaṇādīni sammasitvā nibbattitāti ayaṃ vedanā ghānajivhākāyasamphassapaccayā nāma jātā.
  8366. 378366,97,161,40,45,1,28,3,Evaṃ‘ bhāvanāvasena’ labbhanti.
  8367. 378367,97,162,2,7,1,39,5,Manodvāre pana tīhipi ākārehi labbhanti.
  8368. 378368,97,162,8,51,1,299,36,"Ekacco hi jātiṃ bhayato passati, jaraṃ byādhiṃ maraṇaṃ bhayato passati, bhayato disvā‘ jātijarābyādhimaraṇehi muccituṃ vaṭṭati, na kho pana sakkā nipajjitvā niddāyantena jātiādīhi muccituṃ, āditova vīriyaṃ kātuṃ sīlaṃ sodhetuṃ vaṭṭatī’ ti cintetvā cakkhudvāre vuttanayeneva paṭipajjitvā arahattaṃ pāpuṇāti. "
  8369. 378369,97,162,52,72,1,237,17,"Tattha sabbāpi parikammavedanā kāmāvacarā, aṭṭhasamāpattivedanā rūpāvacarārūpāvacarā, maggaphalavedanā lokuttarāti evaṃ jātijarābyādhimaraṇaṃ catubhūmikavedanānibbattiyā balavapaccayo hotīti catubhūmikavedanā manosamphassapaccayā nāma jātā. "
  8370. 378370,97,162,73,79,1,36,4,Evaṃ tāva‘ upanissayavasena’ labbhanti.
  8371. 378371,97,163,2,10,1,85,8,Manodvāre pana dhammārammaṇe āpāthagateti sabbaṃ cakkhudvāre vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8372. 378372,97,163,11,21,1,106,10,Evaṃ dhammārammaṇe uppannaṃ kilesaṃ samatikkamitvā gatāti catubhūmikavedanā manosamphassapaccayā nāma jātā.
  8373. 378373,97,163,22,27,1,32,3,Evaṃ‘ samatikkamavasena’ labbhanti.
  8374. 378374,97,164,2,10,1,70,8,Manodvāre pana dhammārammaṇe āpāthagate eko evaṃ pariggahaṃ paṭṭhapeti–
  8375. 378375,97,164,11,18,1,35,5,‘ etaṃ dhammārammaṇaṃ kiṃ nissitan’ ti?
  8376. 378376,97,164,19,23,1,17,2,‘ Vatthunissitan’ ti.
  8377. 378377,97,164,24,30,1,22,4,‘ Vatthu kiṃ nissitan’ ti?
  8378. 378378,97,164,31,36,1,23,3,‘ Mahābhūtāni nissitan’ ti.
  8379. 378379,97,164,37,48,1,97,10,"So cattāri mahābhūtāni upādārūpañca rūpanti pariggaṇhāti, tadārammaṇe dhamme arūpanti pariggaṇhāti. "
  8380. 378380,97,164,49,61,1,124,12,Tato sappaccayaṃ nāmarūpaṃ pariggaṇhitvā tīṇi lakkhaṇāni āropetvā vipassanāpaṭipāṭiyā saṅkhāre sammasitvā arahattaṃ pāpuṇāti.
  8381. 378381,97,164,62,81,1,199,17,"Tattha sabbāpi parikammavedanā kāmāvacarā, aṭṭhasamāpattivedanā rūpāvacarārūpāvacarā, maggaphalavedanā lokuttarāti evaṃ dhammārammaṇaṃ sammasitvā nibbattitāti ayaṃ vedanā manosamphassapaccayā nāma jātā. "
  8382. 378382,97,164,82,87,1,28,3,Evaṃ‘ bhāvanāvasena’ labbhanti.
  8383. 378383,97,164,88,109,1,171,18,"Yā panetā sabbesampi catuvīsatividhādīnaṃ vārānaṃ pariyosānesu cakkhusamphassajā vedanā… pe… manosamphassajā vedanāti cha cha vedanā vuttā, tā sampayuttapaccayavasena vuttāti. "
  8384. 378384,97,165,2,4,1,26,2,Ayaṃ vedanākkhandhaniddeso.
  8385. 378385,97,166,2,7,1,43,4,Saññākkhandhādayopi iminā upāyena veditabbā.
  8386. 378386,97,166,8,17,1,104,8,"Kevalañhi saññākkhandhaniddese tikesu vedanāttikapītittikāpi labbhanti, dukesu ca sukhasahagatadukādayopi. "
  8387. 378387,97,166,18,25,1,117,7,Saṅkhārakkhandhaniddese phassassāpi saṅkhārakkhandhapariyāpannattā phassasampayuttoti avatvā cittasampayuttoti vuttaṃ.
  8388. 378388,97,166,26,30,1,38,4,Dukesu cettha hetudukādayopi labbhanti.
  8389. 378389,97,166,31,35,1,28,3,Tikā saññākkhandhasadisā eva .
  8390. 378390,97,166,36,41,1,82,5,Viññāṇakkhandhaniddese cakkhusamphassajādibhāvaṃ avatvā cakkhuviññāṇantiādi vuttaṃ.
  8391. 378391,97,166,42,48,1,50,6,Na hi sakkā viññāṇaṃ manosamphassajanti niddisituṃ.
  8392. 378392,97,166,49,52,1,40,3,Sesamettha saññākkhandhe vuttasadisameva.
  8393. 378393,97,166,53,62,1,90,8,Imesaṃ pana tiṇṇampi khandhānaṃ niddeseyeva vedanākkhandhaniddesato atirekatikadukā laddhā.
  8394. 378394,97,166,63,67,1,37,4,Tesaṃ vasena vārappabhedo veditabboti.
  8395. 378395,97,167,2,3,1,26,1,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā .
  8396. 378396,97,168,2,4,1,20,2,3 . Pañhāpucchakavaṇṇanā
  8397. 378397,97,169,2,8,1,25,3,150. Idāni pañhāpucchakaṃ hoti.
  8398. 378398,97,169,9,16,1,52,5,Tattha pañhāpucchane pañcannaṃ khandhānaṃ‘‘ katikusalā?
  8399. 378399,97,169,17,18,1,11,1,Katiakusalā?
  8400. 378400,97,169,19,48,1,171,21,"Katiabyākatā’’ tiādinā nayena yaṃ labbhati, yañca na labbhati, taṃ sabbaṃ pucchitvā vissajjane‘‘ rūpakkhandho abyākato’’ tiādinā nayena yaṃ labbhati tadeva uddhaṭanti veditabbaṃ. "
  8401. 378401,97,169,49,86,1,185,27,"Yattha yattha ca‘ eko khandho’ ti vā‘ dve khandhā’ ti vā paricchedaṃ akatvā‘‘ siyā uppannā, siyā anuppannā’’ tiādinā nayena tanti ṭhapitā, tattha tattha pañcannampi khandhānaṃ gahaṇaṃ veditabbaṃ. "
  8402. 378402,97,169,87,104,1,86,8,Seso tesaṃ tesaṃ khandhānaṃ kusalādivibhāgo heṭṭhā dhammasaṅgahaṭṭhakathāyaṃ( dha. sa. aṭṭha.985) vuttoyeva.
  8403. 378403,97,170,2,37,1,416,32,"Ārammaṇattikesu pana cattāro khandhā pañcapaṇṇāsa kāmāvacaradhamme ārabbha rajjantassa dussantassa muyhantassa saṃvarantassa sammasantassa paccavekkhantassa ca parittārammaṇā honti, sattavīsati rūpārūpāvacaradhamme ārabbha rajjantassa dussantassa muyhantassa saṃvarantassa pariggahaṃ paṭṭhapentassa mahaggatārammaṇā, maggaphalanibbānāni paccavekkhantassa appamāṇārammaṇā, paññattiṃ paccavekkhaṇakāle navattabbārammaṇāti. "
  8404. 378404,97,171,2,38,1,342,30,"Teyeva sekkhāsekkhānaṃ maggapaccavekkhaṇakāle maggārammaṇā honti, maggakāle sahajātahetunā maggahetukā, maggaṃ garuṃ katvā paccavekkhaṇakāle ārammaṇādhipatinā maggādhipatino , vīriyajeṭṭhakaṃ vā vīmaṃsajeṭṭhakaṃ vā maggaṃ bhāventassa sahajātādhipatinā maggādhipatino, chandajeṭṭhakaṃ pana cittajeṭṭhakaṃ vā bhāventassa navattabbārammaṇā nāma honti. "
  8405. 378405,97,172,2,33,1,290,27,"Atītāni pana khandhadhātuāyatanāni ārabbha rajjantassa dussantassa muyhantassa saṃvarantassa pariggahaṃ paṭṭhapentassa atītārammaṇā honti, anāgatāni ārabbha anāgatārammaṇā honti, paccuppannāni ārabbha paccuppannārammaṇā honti, paññattiṃ vā nibbānaṃ vā paccavekkhantassa navattabbārammaṇā honti. "
  8406. 378406,97,173,2,37,1,403,31,"Tathā attano khandhadhātuāyatanāni ārabbha rajjantassa dussantassa muyhantassa saṃvarantassa pariggahaṃ paṭṭhapentassa ajjhattārammaṇā honti, paresaṃ khandhadhātuāyatanāni ārabbha evaṃ pavattentassa bahiddhārammaṇā, paṇṇattinibbānapaccavekkhaṇakālepi bahiddhārammaṇāyeva, kālena ajjhattaṃ kālena bahiddhā dhammesu evaṃ pavattentassa ajjhattabahiddhārammaṇā, ākiñcaññāyatanakāle navattabbārammaṇāti veditabbā. "
  8407. 378407,97,174,2,12,1,101,10,Iti bhagavā imaṃ khandhavibhaṅgaṃ suttantabhājanīyādivasena tayo parivaṭṭe nīharitvā bhājento dassesi.
  8408. 378408,97,174,13,18,1,38,5,Tīsupi hi parivaṭṭesu ekova paricchedo.
  8409. 378409,97,174,19,23,1,40,4,Rūpakkhandho hi sabbattha kāmāvacaroyeva.
  8410. 378410,97,174,24,29,1,60,5,Cattāro khandhā catubhūmakā lokiyalokuttaramissakā kathitāti.
  8411. 378411,97,175,2,3,1,37,2,Sammohavinodaniyā vibhaṅgaṭṭhakathāya
  8412. 378412,97,176,2,4,1,31,2,Khandhavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8413. 378413,97,177,2,4,1,15,2,2 . Āyatanavibhaṅgo
  8414. 378414,97,178,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  8415. 378415,97,179,2,18,1,126,10,154. Idāni tadanantare āyatanavibhaṅganiddese suttantabhājanīyaṃ tāva dassento dvādasāyatanāni cakkhāyatanaṃ rūpāyatanan tiādimāha.
  8416. 378416,97,179,19,23,1,32,4,Tattha pāḷimuttakena tāva nayena–
  8417. 378417,97,180,2,5,1,41,2,"Atthalakkhaṇatāvatva , kamasaṅkhepavitthārā; "
  8418. 378418,97,181,2,8,1,44,5,"Tathā daṭṭhabbato ceva, viññātabbo vinicchayo. "
  8419. 378419,97,182,2,7,1,38,5,Tattha visesato tāva cakkhatīti cakkhu;
  8420. 378420,97,182,8,14,1,35,5,"rūpaṃ assādeti, vibhāveti cāti attho. "
  8421. 378421,97,182,15,17,1,16,2,Rūpayatīti rūpaṃ;
  8422. 378422,97,182,18,23,1,59,5,vaṇṇavikāraṃ āpajjamānaṃ hadayaṅgatabhāvaṃ pakāsetīti attho.
  8423. 378423,97,182,24,26,1,14,2,Suṇātīti sotaṃ.
  8424. 378424,97,182,27,29,1,15,2,Sappatīti saddo;
  8425. 378425,97,182,30,32,1,19,2,udāhariyatīti attho.
  8426. 378426,97,182,33,35,1,16,2,Ghāyatīti ghānaṃ.
  8427. 378427,97,182,36,38,1,19,2,Gandhayatīti gandho;
  8428. 378428,97,182,39,43,1,31,4,attano vatthuṃ sūcayatīti attho.
  8429. 378429,97,182,44,47,1,24,3,Jīvitaṃ avhāyatīti jivhā.
  8430. 378430,97,182,48,52,1,24,4,Rasanti taṃ sattāti raso;
  8431. 378431,97,182,53,55,1,17,2,assādentīti attho.
  8432. 378432,97,182,56,60,1,38,4,Kucchitānaṃ sāsavadhammānaṃ āyoti kāyo.
  8433. 378433,97,182,61,63,1,17,2,Āyoti uppattideso.
  8434. 378434,97,182,64,66,1,23,2,Phusīyatīti phoṭṭhabbaṃ.
  8435. 378435,97,182,67,69,1,13,2,Manatīti mano.
  8436. 378436,97,182,70,74,1,36,4,Attano lakkhaṇaṃ dhārayantīti dhammā.
  8437. 378437,97,183,2,14,1,83,10,"Avisesato pana āyatanato, āyānaṃ tananato, āyatassa ca nayanato āyatananti veditabbaṃ. "
  8438. 378438,97,183,15,30,1,144,15,Cakkhurūpādīsu hi taṃtaṃdvārārammaṇā cittacetasikā dhammā sena sena anubhavanādinā kiccena āyatanti uṭṭhahanti ghaṭṭenti vāyamantīti vuttaṃ hoti.
  8439. 378439,97,183,31,41,1,66,10,Te ca pana āyabhūte dhamme etāni tanonti vitthārentīti vuttaṃ hoti.
  8440. 378440,97,183,42,58,1,122,15,"Idañca anamatagge saṃsāre pavattaṃ atīva āyataṃ saṃsāradukkhaṃ yāva na nivattati tāva nayanteva, pavattayantīti vuttaṃ hoti. "
  8441. 378441,97,183,59,76,1,98,14,Iti sabbepi me dhammā āyatanato āyānaṃ tananato āyatassa ca nayanato‘ āyatanaṃ āyatanan’ ti vuccanti.
  8442. 378442,97,184,2,16,1,113,9,"Apica nivāsaṭṭhānaṭṭhena, ākaraṭṭhena, samosaraṇaṭṭhānaṭṭhena , sañjātidesaṭṭhena, kāraṇaṭṭhena ca āyatanaṃ veditabbaṃ. "
  8443. 378443,97,184,17,31,1,85,9,Tathā hi loke‘‘ issarāyatanaṃ vāsudevāyatanan’’ tiādīsu nivāsaṭṭhānaṃ āyatananti vuccati .
  8444. 378444,97,184,32,40,1,43,4,‘‘ Suvaṇṇāyatanaṃ rajatāyatanan’’ tiādīsu ākaro.
  8445. 378445,97,184,41,63,1,77,9,Sāsane pana‘‘ manorame āyatane sevanti naṃ vihaṅgamā’’ tiādīsu( a. ni.5.38) samosaraṇaṭṭhānaṃ.
  8446. 378446,97,184,64,73,1,50,5,‘‘ Dakkhiṇāpatho gunnaṃ āyatanan’’ tiādīsu sañjātideso.
  8447. 378447,97,184,74,95,1,72,8,‘‘ Tatra tatreva sakkhibhabbataṃ pāpuṇāti sati satiāyatane’’ tiādīsu( a. ni.5.23) kāraṇaṃ.
  8448. 378448,97,185,2,13,1,110,11,Cakkhurūpādīsu cāpi te te cittacetasikā dhammā nivasanti tadāyattavuttitāyāti cakkhādayo nesaṃ nivāsanaṭṭhānaṃ.
  8449. 378449,97,185,14,25,1,81,11,Cakkhādīsu ca te ākiṇṇā taṃ nissitattā tadārammaṇattā cāti cakkhādayo nesaṃ ākaro.
  8450. 378450,97,185,26,35,1,89,8,"Cakkhādayo ca nesaṃ samosaraṇaṭṭhānaṃ, tattha tattha vatthudvārārammaṇavasena samosaraṇato. "
  8451. 378451,97,185,36,40,1,31,4,Cakkhādayo ca nesaṃ sañjātideso;
  8452. 378452,97,185,41,45,1,44,4,taṃ nissayārammaṇabhāvena tattheva uppattito.
  8453. 378453,97,185,46,54,1,51,7,"Cakkhādayo ca nesaṃ kāraṇaṃ, tesaṃ abhāve abhāvatoti. "
  8454. 378454,97,185,55,75,1,146,14,"Iti nivāsaṭṭhānaṭṭhena, ākaraṭṭhena, samosaraṇaṭṭhānaṭṭhena, sañjātidesaṭṭhena, kāraṇaṭṭhenāti imehi kāraṇehi ete dhammā‘ āyatanaṃ āyatanan’ ti vuccanti. "
  8455. 378455,97,185,76,99,1,155,19,Tasmā yathāvuttenatthena cakkhu ca taṃ āyatanañcāti cakkhāyatanaṃ… pe… dhammā ca te āyatanañcāti dhammāyatanan ti evaṃ tāvettha‘ atthato’ viññātabbo vinicchayo.
  8456. 378456,97,186,2,10,1,64,7,‘ Lakkhaṇato’ ti cakkhādīnaṃ lakkhaṇatopettha viññātabbo vinicchayo.
  8457. 378457,97,186,11,20,1,79,9,Tāni ca pana nesaṃ lakkhaṇāni heṭṭhā rūpakaṇḍaniddese vuttanayeneva veditabbāni.
  8458. 378458,97,187,2,7,1,24,4,‘ Tāvatvato’ ti tāvabhāvato.
  8459. 378459,97,187,8,16,1,43,7,Idaṃ vuttaṃ hoti– cakkhādayopi hi dhammā eva.
  8460. 378460,97,187,17,25,1,71,8,Evaṃ sati dhammāyatanamicceva avatvā kasmā dvādasāyatanāni vuttānīti ce?
  8461. 378461,97,187,26,28,1,45,2,Cha viññāṇakāyuppattidvārārammaṇavavatthānato.
  8462. 378462,97,187,29,42,1,115,13,Idha channaṃ viññāṇakāyānaṃ dvārabhāvena ārammaṇabhāvena ca vavatthānato ayameva tesaṃ bhedo hotīti dvādasa vuttāni.
  8463. 378463,97,187,43,53,1,107,7,"Cakkhuviññāṇavīthipariyāpannassa hi viññāṇakāyassa cakkhāyatanameva uppattidvāraṃ, rūpāyatanameva cārammaṇaṃ . "
  8464. 378464,97,187,54,57,1,22,3,Tathā itarāni itaresaṃ.
  8465. 378465,97,187,58,68,1,109,8,"Chaṭṭhassa pana bhavaṅgamanasaṅkhāto manāyatanekadesova uppattidvāraṃ, asādhāraṇañca dhammāyatanaṃ ārammaṇanti . "
  8466. 378466,97,187,69,75,1,76,6,Iti channaṃ viññāṇakāyānaṃ uppattidvārārammaṇavavatthānato dvādasa vuttānīti.
  8467. 378467,97,187,76,82,1,41,4,Evamettha‘ tāvatvato’ viññātabbo vinicchayo.
  8468. 378468,97,188,2,12,1,69,9,‘ Kamato’ ti idhāpi pubbe vuttesu uppattikkamādīsu desanākkamova yujjati.
  8469. 378469,97,188,13,21,1,97,8,Ajjhattikesu hi āyatanesu sanidassanasappaṭighavisayattā cakkhāyatanaṃ pākaṭanti paṭhamaṃ desitaṃ.
  8470. 378470,97,188,22,25,1,48,3,Tato anidassanasappaṭighavisayāni sotāyatanādīni.
  8471. 378471,97,188,26,34,1,120,8,Atha vā dassanānuttariyasavanānuttariyahetubhāvena bahūpakārattā ajjhattikesu cakkhāyatanasotāyatanāni paṭhamaṃ desitāni.
  8472. 378472,97,188,35,38,1,25,3,Tato ghānāyatanādīni tīṇi.
  8473. 378473,97,188,39,43,1,44,4,Pañcannampi gocaravisayattā ante manāyatanaṃ.
  8474. 378474,97,188,44,52,1,73,8,Cakkhādīnaṃ pana gocarattā tassa tassa anantarāni bāhiresu rūpāyatanādīni.
  8475. 378475,97,188,53,59,1,68,6,Apica viññāṇuppattikāraṇavavatthānatopi ayameva tesaṃ kamo veditabbo.
  8476. 378476,97,188,60,97,1,158,20,Vuttañhetaṃ‘‘ cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ… pe… manañca paṭicca dhamme ca uppajjati manoviññāṇan’’ ti( ma. ni.3.421) evaṃ‘ kamato’ pettha viññātabbo vinicchayo.
  8477. 378477,97,189,2,22,1,175,18,"‘ Saṅkhepavitthārā’ ti saṅkhepato hi manāyatanassa ceva dhammāyatanekadesassa ca nāmena, tadavasesānañca āyatanānaṃ rūpena saṅgahitattā dvādasāpi āyatanāni nāmarūpamattameva honti. "
  8478. 378478,97,190,2,13,1,133,10,"Vitthārato pana ajjhattikesu tāva cakkhāyatanaṃ jātivasena cakkhupasādamattameva, paccayagatinikāyapuggalabhedato pana anantappabhedaṃ. "
  8479. 378479,97,190,14,17,1,28,3,Tathā sotāyatanādīni cattāri.
  8480. 378480,97,190,18,25,1,121,6,"Manāyatanaṃ tebhūmakakusalākusalavipākakiriyaviññāṇabhedena ekāsītippabhedaṃ, vatthupaṭipadādibhedato pana anantappabhedaṃ. "
  8481. 378481,97,190,26,32,1,81,5,"Rūpagandharasāyatanāni samuṭṭhānabhedato catuppabhedāni, saddāyatanaṃ dvippabhedaṃ. "
  8482. 378482,97,190,33,37,1,55,4,Sabhāgavisabhāgabhedato pana sabbānipi anantappabhedāni.
  8483. 378483,97,190,38,47,1,127,7,"Phoṭṭhabbāyatanaṃ pathavīdhātutejodhātuvāyodhātuvasena tippabhedaṃ, samuṭṭhānato catuppabhedaṃ, sabhāgavisabhāgato anekappabhedaṃ. "
  8484. 378484,97,190,48,51,1,59,3,Dhammāyatanaṃ tebhūmakadhammārammaṇavasena anekappabhedanti.
  8485. 378485,97,190,52,56,1,43,4,Evaṃ saṅkhepavitthārā viññātabbo vinicchayo.
  8486. 378486,97,191,2,15,1,89,11,‘ Daṭṭhabbato’ ti ettha pana sabbānevetāni āyatanāni anāgamanato aniggamanato ca daṭṭhabbāni.
  8487. 378487,97,191,16,29,1,75,12,"Na hi tāni pubbe udayā kutoci āgacchanti, nāpi uddhaṃ vayā kuhiñci gacchanti; "
  8488. 378488,97,191,30,46,1,139,12,"atha kho pubbe udayā appaṭiladdhasabhāvāni, uddhaṃ vayā paribhinnasabhāvāni, pubbantāparantavemajjhe paccayāyattavuttitāya avasāni pavattanti. "
  8489. 378489,97,191,47,52,1,45,5,Tasmā anāgamanato aniggamanato ca daṭṭhabbāni.
  8490. 378490,97,191,53,57,1,28,4,Tathā nirīhato abyāpārato ca.
  8491. 378491,97,191,58,63,1,31,5,Na hi cakkhurūpādīnaṃ evaṃ hoti–
  8492. 378492,97,191,64,87,1,159,19,"‘ aho vata amhākaṃ sāmaggiyā viññāṇaṃ nāma uppajjeyyā’ ti, na ca tāni viññāṇuppādanatthaṃ dvārabhāvena vatthubhāvena ārammaṇabhāvena vā īhanti, na byāpāramāpajjanti; "
  8493. 378493,97,191,88,96,1,82,8,atha kho dhammatāvesā yaṃ cakkhurūpādīnaṃ sāmaggiyaṃ cakkhuviññāṇādīni sambhavanti.
  8494. 378494,97,191,97,102,1,40,5,Tasmā nirīhato abyāpārato ca daṭṭhabbāni.
  8495. 378495,97,191,103,115,1,139,11,"Apica ajjhattikāni suññagāmo viya daṭṭhabbāni dhuvasubhasukhattabhāvavirahitattā, bāhirāni gāmaghātakacorā viya ajjhattikānaṃ abhighātakattā. "
  8496. 378496,97,191,116,117,1,11,1,Vuttañhetaṃ–
  8497. 378497,97,191,118,128,1,57,6,"‘‘ cakkhu, bhikkhave, haññati manāpāmanāpehi rūpehīti vitthāro. "
  8498. 378498,97,191,129,140,1,75,10,"Apica ajjhattikāni cha pāṇakā viya daṭṭhabbāni, bāhirāni tesaṃ gocarā viyāti. "
  8499. 378499,97,191,141,147,1,46,4,Evampettha‘ daṭṭhabbato’ viññātabbo vinicchayoti.
  8500. 378500,97,192,2,10,1,70,8,Idāni tesaṃ vipassitabbākāraṃ dassetuṃ cakkhuṃ aniccan tiādi āraddhaṃ.
  8501. 378501,97,192,11,19,1,59,8,Tattha cakkhu tāva hutvā abhāvaṭṭhena aniccan ti veditabbaṃ.
  8502. 378502,97,192,20,32,1,97,8,"Aparehipi catūhi kāraṇehi aniccaṃ– uppādavayavantato, vipariṇāmato, tāvakālikato, niccapaṭikkhepatoti. "
  8503. 378503,97,193,2,5,1,31,3,Tadeva paṭipīḷanaṭṭhena dukkhaṃ.
  8504. 378504,97,193,6,21,1,92,13,"Yasmā vā etaṃ uppannaṃ ṭhitiṃ pāpuṇāti, ṭhitiyaṃ jarāya kilamati, jaraṃ patvā avassaṃ bhijjati; "
  8505. 378505,97,193,22,34,1,104,9,"tasmā abhiṇhasampaṭipīḷanato, dukkhamato, dukkhavatthuto, sukhapaṭikkhepatoti imehi catūhi kāraṇehi dukkhaṃ. "
  8506. 378506,97,194,2,5,1,30,3,Avasavattanaṭṭhena pana anattā.
  8507. 378507,97,194,6,31,1,168,22,"Yasmā vā etaṃ uppannaṃ ṭhitiṃ mā pāpuṇātu, ṭhānappattaṃ mā jiratu, jarappataṃ mā bhijjatūti imesu tīsu ṭhānesu kassaci vasavattibhāvo natthi, suññaṃ tena vasavattanākārena; "
  8508. 378508,97,194,32,44,1,86,9,"tasmā suññato, assāmikato, akāmakāriyato, attapaṭikkhepatoti imehi catūhi kāraṇehi anattā. "
  8509. 378509,97,195,2,11,1,96,6,"Vibhavagatikato , pubbāparavasena bhavasaṅkantigamanato, pakatibhāvavijahanato ca vipariṇāmadhammaṃ. "
  8510. 378510,97,195,12,14,1,23,2,Idaṃ aniccavevacanameva.
  8511. 378511,97,195,15,20,1,31,4,Rūpā {aniccā}tiādīsupi eseva nayo.
  8512. 378512,97,195,21,29,1,59,7,"Apicettha ṭhapetvā cakkhuṃ tebhūmakadhammā aniccā, no cakkhu. "
  8513. 378513,97,195,30,35,1,33,5,Cakkhu pana cakkhu ceva aniccañca.
  8514. 378514,97,195,36,43,1,33,5,"Tathā sesadhammā dukkhā, no cakkhu. "
  8515. 378515,97,195,44,50,1,33,5,Cakkhu pana cakkhu ceva dukkhañca.
  8516. 378516,97,195,51,56,1,27,4,"Sesadhammā anattā, no cakkhu. "
  8517. 378517,97,195,57,63,1,35,6,Cakkhu pana cakkhu ceva anattā cāti.
  8518. 378518,97,195,64,67,1,21,3,Rūpādīsupi eseva nayo.
  8519. 378519,97,196,2,8,1,57,6,Imasmiṃ pana suttantabhājanīye tathāgatena kiṃ dassitanti?
  8520. 378520,97,196,9,12,1,38,3,Dvādasannaṃ āyatanānaṃ anattalakkhaṇaṃ.
  8521. 378521,97,196,13,26,1,92,11,"Sammāsambuddho hi anattalakkhaṇaṃ dassento aniccena vā dasseti, dukkhena vā, aniccadukkhehi vā. "
  8522. 378522,97,196,27,39,1,49,8,"Tattha‘‘ cakkhu, attāti yo vadeyya, taṃ na upapajjati. "
  8523. 378523,97,196,40,44,1,35,4,Cakkhussa uppādopi vayopi paññāyati.
  8524. 378524,97,196,45,63,1,96,16,Yassa kho pana uppādopi vayopi paññāyati‘ attā me uppajjati ca veti cā’ ti iccassa evamāgataṃ hoti.
  8525. 378525,97,196,64,88,1,69,12,Tasmā taṃ na upapajjati– cakkhu attāti yo vadeyya iti cakkhu anattā’’ ti( ma. ni.3.422).
  8526. 378526,97,196,89,94,1,46,5,Imasmiṃ sutte aniccena anattalakkhaṇaṃ dassesi.
  8527. 378527,97,196,95,102,1,22,3,"‘‘ Rūpaṃ, bhikkhave, anattā. "
  8528. 378528,97,196,103,116,1,74,10,"Rūpañca hidaṃ, bhikkhave, attā abhavissa, na yidaṃ rūpaṃ ābādhāya saṃvatteyya; "
  8529. 378529,97,196,117,131,1,61,12,"labbhetha ca rūpe– evaṃ me rūpaṃ hotu, evaṃ me rūpaṃ mā ahosīti. "
  8530. 378530,97,196,132,144,1,67,10,"Yasmā ca kho, bhikkhave, rūpaṃ anattā tasmā rūpaṃ ābādhāya saṃvattati; "
  8531. 378531,97,196,145,181,1,111,19,"na ca labbhati rūpe– evaṃ me rūpaṃ hotu, evaṃ me rūpaṃ mā ahosī’’ ti( saṃ. ni.3.59; mahāva.20) imasmiṃ sutte dukkhena anattalakkhaṇaṃ dassesi."
  8532. 378532,97,196,182,223,1,166,21,"‘‘ Rūpaṃ, bhikkhave, aniccaṃ, yadaniccaṃ taṃ dukkhaṃ, yaṃ dukkhaṃ tadanattā, yadanattā taṃ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’’ tiādīsu( saṃ. ni.3.15) aniccadukkhehi anattalakkhaṇaṃ dassesi. "
  8533. 378533,97,196,224,225,1,5,1,Kasmā?
  8534. 378534,97,196,226,228,1,25,2,Aniccadukkhānaṃ pākaṭattā.
  8535. 378535,97,197,2,18,1,86,14,Hatthato hi taṭṭake vā sarake vā kismiñcideva vā patitvā bhinne‘ aho aniccan’ ti vadanti.
  8536. 378536,97,197,19,23,1,25,4,Evaṃ aniccaṃ pākaṭaṃ nāma.
  8537. 378537,97,197,24,38,1,99,12,Attabhāvasmiṃ pana gaṇḍapiḷakādīsu vā uṭṭhitāsu khāṇukaṇṭakādīhi vā viddhāsu‘ aho dukkhan’ ti vadanti.
  8538. 378538,97,197,39,43,1,25,4,Evaṃ dukkhaṃ pākaṭaṃ nāma.
  8539. 378539,97,197,44,52,1,85,7,Anattalakkhaṇaṃ apākaṭaṃ andhakāraṃ avibhūtaṃ duppaṭivijjhaṃ duddīpanaṃ duppaññāpanaṃ .
  8540. 378540,97,197,53,60,1,68,7,Aniccadukkhalakkhaṇāni uppādā vā tathāgatānaṃ anuppādā vā paññāyanti.
  8541. 378541,97,197,61,69,1,71,7,"Anattalakkhaṇaṃ vinā buddhuppādā na paññāyati, buddhuppādeyeva paññāyati. "
  8542. 378542,97,197,70,90,1,132,15,"Mahiddhikā hi mahānubhāvā tāpasaparibbājakā sarabhaṅgasatthārādayopi‘ aniccaṃ dukkhan’ ti vattuṃ sakkonti,‘ anattā’ ti vattuṃ na sakkonti. "
  8543. 378543,97,197,91,102,1,101,10,"Sace hi te sampattaparisāya anattāti vattuṃ sakkuṇeyyuṃ, sampattaparisāya maggaphalapaṭivedho bhaveyya. "
  8544. 378544,97,197,103,110,1,78,6,"Anattalakkhaṇapaññāpanañhi aññassa kassaci avisayo, sabbaññubuddhānameva visayo. "
  8545. 378545,97,197,111,114,1,33,3,Evametaṃ anattalakkhaṇaṃ apākaṭaṃ.
  8546. 378546,97,197,115,130,1,87,11,"Tasmā satthā anattalakkhaṇaṃ dassento aniccena vā dassesi, dukkhena vā, aniccadukkhehi vā. "
  8547. 378547,97,197,131,137,1,49,6,Idha pana taṃ aniccadukkhehi dassesīti veditabbaṃ.
  8548. 378548,97,198,2,14,1,87,10,"Imāni pana lakkhaṇāni kissa amanasikārā appaṭivedhā, kena paṭicchannattā, na upaṭṭhahanti? "
  8549. 378549,97,198,15,26,1,96,9,"Aniccalakkhaṇaṃ tāva udayabbayānaṃ amanasikārā appaṭivedhā, santatiyā paṭicchannattā, na upaṭṭhāti. "
  8550. 378550,97,198,27,37,1,104,8,"Dukkhalakkhaṇaṃ abhiṇhasampaṭipīḷanassa amanasikārā appaṭivedhā, iriyāpathehi paṭicchannattā, na upaṭṭhāti. "
  8551. 378551,97,198,38,48,1,98,8,"Anattalakkhaṇaṃ nānādhātuvinibbhogassa amanasikārā appaṭivedhā, ghanena paṭicchannattā, na upaṭṭhāti. "
  8552. 378552,97,198,49,57,1,92,8,Udayabbayaṃ pana pariggahetvā santatiyā vikopitāya aniccalakkhaṇaṃ yāthāvasarasato upaṭṭhāti.
  8553. 378553,97,198,58,65,1,96,7,Abhiṇhasampaṭipīḷanaṃ manasikatvā iriyāpathe ugghāṭite dukkhalakkhaṇaṃ yāthāvasarasato upaṭṭhāti.
  8554. 378554,97,198,66,73,1,88,7,Nānādhātuyo vinibbhujitvā ghanavinibbhoge kate anattalakkhaṇaṃ yāthāvasarasato upaṭṭhāti.
  8555. 378555,97,199,2,15,1,104,11,"Ettha ca aniccaṃ aniccalakkhaṇaṃ, dukkhaṃ dukkhalakkhaṇaṃ, anattā anattalakkhaṇanti ayaṃ vibhāgo veditabbo. "
  8556. 378556,97,199,16,20,1,33,4,Tattha aniccan ti khandhapañcakaṃ.
  8557. 378557,97,199,21,22,1,5,1,Kasmā?
  8558. 378558,97,199,23,28,1,42,4,"Uppādavayaññathattabhāvā, hutvā abhāvato vā; "
  8559. 378559,97,199,29,36,1,72,6,"uppādavayaññathattaṃ aniccalakkhaṇaṃ, hutvā abhāvasaṅkhāto ākāravikāro vā."
  8560. 378560,97,199,37,50,1,70,9,‘‘ Yadaniccaṃ taṃ dukkhan’’ ti vacanato pana tadeva khandhapañcakaṃ dukkhaṃ.
  8561. 378561,97,199,51,52,1,5,1,Kasmā?
  8562. 378562,97,199,53,54,1,22,1,Abhiṇhasampaṭipīḷanato;
  8563. 378563,97,199,55,57,1,40,2,abhiṇhasampaṭipīḷanākāro dukkhalakkhaṇaṃ.
  8564. 378564,97,199,58,73,1,69,10,‘‘ Yaṃ dukkhaṃ taṃ anattā’’ ti pana vacanato tadeva khandhapañcakaṃ anattā.
  8565. 378565,97,199,74,75,1,5,1,Kasmā?
  8566. 378566,97,199,76,77,1,14,1,Avasavattanato;
  8567. 378567,97,199,78,80,1,32,2,avasavattanākāro anattalakkhaṇaṃ.
  8568. 378568,97,199,81,89,1,70,7,"Iti aññadeva aniccaṃ dukkhaṃ anattā, aññāni aniccadukkhānattalakkhaṇāni. "
  8569. 378569,97,199,90,102,1,93,10,"Pañcakkhandhā, dvādasāyatanāni, aṭṭhārasa dhātuyoti idañhi sabbampi aniccaṃ dukkhaṃ anattā nāma. "
  8570. 378570,97,199,103,105,1,52,2,Vuttappakārākāravikārā aniccadukkhānattalakkhaṇānīti.
  8571. 378571,97,200,2,9,1,61,6,"Saṅkhepato panettha dasāyatanāni kāmāvacarāni, dve tebhūmakāni. "
  8572. 378572,97,200,10,14,1,43,4,Sabbesupi sammasanacāro kathitoti veditabbo.
  8573. 378573,97,201,2,3,1,24,1,Suttantabhājanīyavaṇṇanā .
  8574. 378574,97,202,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  8575. 378575,97,203,2,38,1,255,22,"155. Abhidhammabhājanīye yathā heṭṭhā vipassakānaṃ upakāratthāya‘‘ cakkhāyatanaṃ rūpāyatanan’’ ti yugalato āyatanāni vuttāni, tathā avatvā ajjhattikabāhirānaṃ sabbākārato sabhāvadassanatthaṃ‘‘ cakkhāyatanaṃ sotāyatanan’’ ti evaṃ ajjhattikabāhiravavatthānanayena vuttāni. "
  8576. 378576,97,204,2,14,1,88,9,156. Tesaṃ niddesavāre tattha katamaṃ cakkhāyatanan tiādīni heṭṭhā vuttanayeneva veditabbāni.
  8577. 378577,97,205,2,14,1,61,7,167. Yaṃ panetaṃ dhammāyatananiddese‘‘ tattha katamā asaṅkhatā dhātu?
  8578. 378578,97,205,15,30,1,101,10,"Rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo’’ ti vuttaṃ, tatrāyamattho– asaṅkhatā {dhātū}ti asaṅkhatasabhāvaṃ nibbānaṃ. "
  8579. 378579,97,205,31,42,1,86,10,"Yasmā panetaṃ āgamma rāgādayo khīyanti, tasmā rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayoti vuttaṃ. "
  8580. 378580,97,205,43,46,1,36,3,Ayamettha ācariyānaṃ samānatthakathā.
  8581. 378581,97,206,2,4,1,18,2,Vitaṇḍavādī panāha–
  8582. 378582,97,206,5,15,1,58,7,"‘ pāṭiyekkaṃ nibbānaṃ nāma natthi, kilesakkhayova nibbānan’ ti."
  8583. 378583,97,206,16,33,1,72,11,"‘ Suttaṃ āharā’ ti ca vutte‘‘ nibbānaṃ nibbānanti kho, āvuso sāriputta, vuccati; "
  8584. 378584,97,206,34,41,1,31,5,"katamaṃ nu kho, āvuso, nibbānanti? "
  8585. 378585,97,206,42,74,1,191,24,"Yo kho, āvuso, rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo– idaṃ vuccati nibbānan’’ ti etaṃ jambukhādakasuttaṃ āharitvā‘ iminā suttena veditabbaṃ pāṭiyekkaṃ nibbānaṃ nāma natthi, kilesakkhayova nibbānan’ ti āha. "
  8586. 378586,97,206,75,77,1,11,2,So vattabbo–
  8587. 378587,97,206,78,88,1,42,8,‘ kiṃ pana yathā cetaṃ suttaṃ tathā attho’ ti?
  8588. 378588,97,206,89,91,1,14,2,Addhā vakkhati–
  8589. 378589,97,206,92,102,1,36,6,"‘ āma , natthi suttato muñcitvā attho’ ti. "
  8590. 378590,97,206,103,105,1,13,2,Tato vattabbo–
  8591. 378591,97,206,106,112,1,27,5,‘ idaṃ tāva te suttaṃ ābhataṃ;
  8592. 378592,97,206,113,117,1,23,3,anantarasuttaṃ āharā’ ti.
  8593. 378593,97,206,118,120,1,19,2,Anantarasuttaṃ nāma–
  8594. 378594,97,206,121,130,1,45,5,"‘‘ arahattaṃ arahattanti, āvuso sāriputta, vuccati; "
  8595. 378595,97,206,131,138,1,32,5,"katamaṃ nu kho, āvuso, arahattanti? "
  8596. 378596,97,206,139,166,1,105,13,"Yo kho, āvuso, rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo– idaṃ vuccati arahattan’’ ti( saṃ. ni.4.315) idaṃ tassevānantaraṃ ābhatasuttaṃ. "
  8597. 378597,97,207,2,7,1,30,5,Imasmiṃ pana naṃ ābhate āhaṃsu–
  8598. 378598,97,207,8,17,1,70,7,"‘ nibbānaṃ nāma dhammāyatanapariyāpanno dhammo, arahattaṃ cattāro khandhā. "
  8599. 378599,97,207,18,29,1,107,10,Nibbānaṃ sacchikatvā viharanto dhammasenāpati nibbānaṃ pucchitopi arahattaṃ pucchitopi kilesakkhayameva āha.
  8600. 378600,97,207,30,39,1,51,8,Kiṃ pana nibbānañca arahattañca ekaṃ udāhu nānan’ ti?
  8601. 378601,97,207,40,47,1,21,5,‘ Ekaṃ vā hotu nānaṃ vā.
  8602. 378602,97,207,48,56,1,51,7,Ko ettha tayā atibahuṃ cuṇṇīkaraṇaṃ karontena attho’?
  8603. 378603,97,207,57,63,1,27,5,‘ Na tvaṃ ekaṃ nānaṃ jānāsīti.
  8604. 378604,97,207,64,76,1,71,11,Nanu ñāte sādhu hotī’ ti evaṃ punappunaṃ pucchito vañcetuṃ asakkonto āha–
  8605. 378605,97,207,77,88,1,85,9,‘ rāgādīnaṃ khīṇante uppannattā arahattaṃ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo’ ti vuccatīti.
  8606. 378606,97,207,89,92,1,15,3,Tato naṃ āhaṃsu–
  8607. 378607,97,207,93,97,1,19,3,‘ mahākammaṃ te kataṃ.
  8608. 378608,97,207,98,104,1,46,6,Lañjaṃ datvāpi taṃ vadāpento etadeva vadāpeyya.
  8609. 378609,97,207,105,125,1,148,18,"Yatheva ca te etaṃ vibhajitvā kathitaṃ, evaṃ idampi sallakkhehi– nibbānañhi āgamma rāgādayo khīṇāti nibbānaṃ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayoti vuttaṃ. "
  8610. 378610,97,207,126,133,1,44,6,Tīṇipi hi etāni nibbānasseva adhivacanānī’ ti.
  8611. 378611,97,208,2,9,1,50,7,Sace evaṃ vutte saññattiṃ gacchati iccetaṃ kusalaṃ;
  8612. 378612,97,208,10,15,1,31,4,"no ce, bahunibbānatāya kāretabbo. "
  8613. 378613,97,208,16,17,1,6,1,Kathaṃ?
  8614. 378614,97,208,18,21,1,21,3,Evaṃ tāva pucchitabbo–
  8615. 378615,97,208,22,29,1,51,6,‘ rāgakkhayo nāma rāgasseva khayo udāhu dosamohānampi?
  8616. 378616,97,208,30,36,1,51,6,Dosakkhayo nāma dosasseva khayo udāhu rāgamohānampi?
  8617. 378617,97,208,37,45,1,54,7,Mohakkhayo nāma mohasseva khayo udāhu rāgadosānampī’ ti?
  8618. 378618,97,208,46,48,1,14,2,Addhā vakkhati–
  8619. 378619,97,208,49,66,1,98,13,"‘ rāgakkhayo nāma rāgasseva khayo, dosakkhayo nāma dosasseva khayo, mohakkhayo nāma mohasseva khayo’ ti. "
  8620. 378620,97,209,2,4,1,13,2,Tato vattabbo–
  8621. 378621,97,209,5,18,1,71,10,"‘ tava vāde rāgakkhayo ekaṃ nibbānaṃ hoti, dosakkhayo ekaṃ, mohakkhayo ekaṃ; "
  8622. 378622,97,209,19,70,1,376,42,"tiṇṇaṃ akusalamūlānaṃ khaye tīṇi nibbānāni honti, catunnaṃ upādānānaṃ khaye cattāri, pañcannaṃ nīvaraṇānaṃ khaye pañca, channaṃ taṇhākāyānaṃ khaye cha, sattannaṃ anusayānaṃ khaye satta, aṭṭhannaṃ micchattānaṃ khaye aṭṭha, navannaṃ taṇhāmūlakadhammānaṃ khaye nava, dasannaṃ saṃyojanānaṃ khaye dasa, diyaḍḍhakilesasahassassa khaye pāṭiyekkaṃ pāṭiyekkaṃ nibbānanti bahūni nibbānāni honti. "
  8623. 378623,97,209,71,76,1,35,5,Natthi pana te nibbānānaṃ pamāṇanti.
  8624. 378624,97,209,77,90,1,112,13,Evaṃ pana aggahetvā nibbānaṃ āgamma rāgādayo khīṇāti ekameva nibbānaṃ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayoti vuccati.
  8625. 378625,97,209,91,97,1,47,5,Tīṇipi hetāni nibbānasseva adhivacanānīti gaṇha’.
  8626. 378626,97,210,2,12,1,59,8,"Sace pana evaṃ vuttepi na sallakkheti, oḷārikatāya kāretabbo. "
  8627. 378627,97,210,13,14,1,6,1,Kathaṃ?
  8628. 378628,97,210,15,22,1,78,6,‘ Andhabālā hi acchadīpimigamakkaṭādayopi kilesapariyuṭṭhitā vatthuṃ paṭisevanti.
  8629. 378629,97,210,23,28,1,49,5,Atha nesaṃ paṭisevanapariyante kileso vūpasammati.
  8630. 378630,97,210,29,35,1,59,6,Tava vāde acchadīpimigamakkaṭādayo nibbānappattā nāma honti.
  8631. 378631,97,210,36,46,1,63,9,"Oḷārikaṃ vata te nibbānaṃ thūlaṃ, kaṇṇehi piḷandhituṃ na sakkāti. "
  8632. 378632,97,210,47,61,1,112,13,Evaṃ pana aggahetvā nibbānaṃ āgamma rāgādayo khīṇāti ekameva nibbānaṃ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayoti vuccati.
  8633. 378633,97,210,62,68,1,47,5,Tīṇipi hetāni nibbānasseva adhivacanānīti gaṇha’.
  8634. 378634,97,211,2,11,1,60,8,"Sace pana evaṃ vuttepi na sallakkheti, gotrabhunāpi kāretabbo. "
  8635. 378635,97,211,12,13,1,6,1,Kathaṃ?
  8636. 378636,97,211,14,17,1,21,3,Evaṃ tāva pucchitabbo–
  8637. 378637,97,211,18,26,1,36,6,‘ tvaṃ gotrabhu nāma atthīti vadesī’ ti?
  8638. 378638,97,211,27,32,1,13,3,‘ Āma vadāmī’ ti.
  8639. 378639,97,211,33,43,1,51,6,"‘ Gotrabhukkhaṇe kilesā khīṇā, khīyanti, khīyissantī’ ti? "
  8640. 378640,97,211,44,49,1,20,4,"Na khīṇā, na khīyanti; "
  8641. 378641,97,211,50,53,1,23,3,apica kho khīyissantīti.
  8642. 378642,97,211,54,62,1,37,6,‘ Gotrabhu pana kiṃ ārammaṇaṃ karotī’ ti?
  8643. 378643,97,211,63,66,1,8,1,‘ Nibbānaṃ’.
  8644. 378644,97,211,67,76,1,47,7,"‘ Tava gotrabhukkhaṇe kilesā na khīṇā, na khīyanti; "
  8645. 378645,97,211,77,80,1,20,3,atha kho khīyissanti.
  8646. 378646,97,211,81,93,1,115,11,"Tvaṃ akhīṇesuyeva kilesesu kilesakkhayaṃ nibbānaṃ paññapesi, appahīnesu anusayesu anusayappahānaṃ nibbānaṃ paññapesi. "
  8647. 378647,97,211,94,98,1,16,4,Taṃ te na sameti.
  8648. 378648,97,211,99,112,1,112,13,Evaṃ pana aggahetvā nibbānaṃ āgamma rāgādayo khīṇāti ekameva nibbānaṃ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayoti vuccati.
  8649. 378649,97,211,113,119,1,47,5,Tīṇipi hetāni nibbānasseva adhivacanānīti gaṇha’.
  8650. 378650,97,212,2,11,1,55,8,"Sace pana evaṃ vuttepi na sallakkheti, maggena kāretabbo. "
  8651. 378651,97,212,12,13,1,6,1,Kathaṃ?
  8652. 378652,97,212,14,17,1,21,3,Evaṃ tāva pucchitabbo–
  8653. 378653,97,212,18,25,1,26,5,‘ tvaṃ maggaṃ nāma vadesī’ ti?
  8654. 378654,97,212,26,31,1,13,3,‘ Āma vademī’ ti.
  8655. 378655,97,212,32,42,1,48,6,"‘ Maggakkhaṇe kilesā khīṇā, khīyanti, khiyissantī’ ti? "
  8656. 378656,97,212,43,45,1,17,2,Jānamāno vakkhati–
  8657. 378657,97,212,46,61,1,74,11,"‘ khīṇāti vā khīyissantīti vā vattuṃ na vaṭṭati, khīyantīti vattuṃ vaṭṭatī’ ti."
  8658. 378658,97,212,62,70,1,49,6,"‘ Yadi evaṃ, maggassa kilesakkhayaṃ nibbānaṃ katamaṃ? "
  8659. 378659,97,212,71,74,1,30,3,Maggena khīyanakakilesā katame?
  8660. 378660,97,212,75,84,1,74,9,Maggo katamaṃ kilesakkhayaṃ nibbānaṃ ārammaṇaṃ katvā katame kilese khepeti?
  8661. 378661,97,212,85,89,1,19,4,Tasmā mā evaṃ gaṇha.
  8662. 378662,97,212,90,101,1,97,11,Nibbānaṃ pana āgamma rāgādayo khīṇāti ekameva nibbānaṃ rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayoti vuccati.
  8663. 378663,97,212,102,108,1,42,5,Tīṇipi hetāni nibbānasseva adhivacanānī’ ti.
  8664. 378664,97,213,2,5,1,18,3,Evaṃ vutte evamāha–
  8665. 378665,97,213,6,13,1,30,5,‘ tvaṃ āgamma āgammāti vadesī’ ti?
  8666. 378666,97,213,14,19,1,13,3,‘ Āma vademī’ ti.
  8667. 378667,97,213,20,29,1,37,7,‘ Āgamma nāmāti idaṃ te kuto laddhan’ ti?
  8668. 378668,97,213,30,36,1,18,3,‘ Suttato laddhan’ ti .
  8669. 378669,97,213,37,42,1,15,3,‘ Āhara suttan’ ti.
  8670. 378670,97,213,43,66,1,81,16,"‘‘ Evaṃ avijjā ca taṇhā ca taṃ āgamma, tamhi khīṇā, tamhi bhaggā, na ca kiñci kadācī’’ ti. "
  8671. 378671,97,213,67,72,1,40,5,Evaṃ vutte paravādī tuṇhībhāvaṃ āpannoti.
  8672. 378672,97,214,2,11,1,94,8,"Idhāpi dasāyatanāni kāmāvacarāni, dve pana catubhūmakāni lokiyalokuttaramissakānīti veditabbāni. "
  8673. 378673,97,215,2,3,1,26,1,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā .
  8674. 378674,97,216,2,4,1,20,2,3 . Pañhāpucchakavaṇṇanā
  8675. 378675,97,217,2,20,1,110,13,"168. Idhāpi pañhāpucchake yaṃ labbhati yañca na labbhati, taṃ sabbaṃ pucchitvā labbhamānavaseneva vissajjanaṃ vuttaṃ; "
  8676. 378676,97,217,21,29,1,54,7,"na kevalañca idha, sabbesupi pañhāpucchakesu eseva nayo. "
  8677. 378677,97,217,30,37,1,62,7,Idha pana dasannaṃ āyatanānaṃ rūpabhāvena abyākatatā veditabbā.
  8678. 378678,97,217,38,46,1,83,8,Dvinnaṃ āyatanānaṃ khandhavibhaṅge catunnaṃ khandhānaṃ viya kusalādibhāvo veditabbo.
  8679. 378679,97,217,47,65,1,110,13,"Kevalañhi cattāro khandhā sappaccayāva saṅkhatāva dhammāyatanaṃ pana‘‘ siyā appaccayaṃ, siyā asaṅkhatan’’ ti āgataṃ. "
  8680. 378680,97,217,66,73,1,93,7,Ārammaṇattikesu ca anārammaṇaṃ sukhumarūpasaṅkhātaṃ dhammāyatanaṃ na-vattabbakoṭṭhāsaṃ bhajati.
  8681. 378681,97,217,74,82,1,89,8,Tañca kho anārammaṇattā na parittādibhāvena navattabbadhammārammaṇattāti ayamettha viseso.
  8682. 378682,97,217,83,85,1,16,2,Sesaṃ tādisameva.
  8683. 378683,97,217,86,106,1,215,20,Idhāpi hi cattāro khandhā viya dvāyatanā pañcapaṇṇāsa kāmāvacaradhamme ārabbha rajjantassa dussantassa muyhantassa saṃvarantassa sammasantassa paccavekkhantassa ca parittārammaṇāti sabbaṃ khandhesu vuttasadisamevāti.
  8684. 378684,97,218,2,3,1,37,2,Sammohavinodaniyā vibhaṅgaṭṭhakathāya
  8685. 378685,97,219,2,4,1,31,2,Āyatanavibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  8686. 378686,97,220,2,4,1,13,2,3 . Dhātuvibhaṅgo
  8687. 378687,97,221,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  8688. 378688,97,222,2,24,1,140,15,172. Idāni tadanantare dhātuvibhaṅge sabbā dhātuyo chahi chahi dhātūhi saṅkhipitvā tīhi chakkehi suttantabhājanīyaṃ dassento cha {dhātuyo}tiādimāha.
  8689. 378689,97,222,25,29,1,29,3,Tattha {chā}ti gaṇanaparicchedo.
  8690. 378690,97,222,30,33,1,37,2,{Dhātuyo}ti paricchinnadhammanidassanaṃ.
  8691. 378691,97,222,34,52,1,173,15,"{Pathavīdhātū}tiādīsu dhātvaṭṭho nāma sabhāvaṭṭho, sabhāvaṭṭho nāma suññataṭṭho, suññataṭṭho nāma nissattaṭṭhoti evaṃ sabhāvasuññatanissattaṭṭhena pathavīyeva dhātu pathavīdhātu. "
  8692. 378692,97,222,53,56,1,26,3,Āpodhātuādīsupi eseva nayo.
  8693. 378693,97,222,57,66,1,80,7,Evamettha padasamāsaṃ viditvā evamattho veditabbo– {pathavīdhātū}ti patiṭṭhānadhātu.
  8694. 378694,97,222,67,70,1,25,2,{Āpodhātū}ti ābandhanadhātu.
  8695. 378695,97,222,71,74,1,27,2,{Tejodhātū}ti paripācanadhātu.
  8696. 378696,97,222,75,78,1,29,2,{Vāyodhātū}ti vitthambhanadhātu.
  8697. 378697,97,222,79,82,1,29,2,{Ākāsadhātū}ti asamphuṭṭhadhātu.
  8698. 378698,97,222,83,86,1,28,2,{Viññāṇadhātū}ti vijānanadhātu.
  8699. 378699,97,223,2,10,1,43,5,173. Pathavīdhātudvayan ti pathavīdhātu dve ayaṃ.
  8700. 378700,97,223,11,23,1,86,12,Ayaṃ pathavīdhātu nāma na ekā eva ajjhattikabāhirabhedena pana dve dhātuyo evāti attho.
  8701. 378701,97,223,24,25,1,8,1,Tenevāha–
  8702. 378702,97,223,26,35,1,32,5,‘‘ atthi ajjhattikā atthi bāhirā’’ ti.
  8703. 378703,97,223,36,41,1,57,4,Tattha {ajjhattikā}ti sattasantānapariyāpannā niyakajjhattā.
  8704. 378704,97,223,42,46,1,51,3,{Bāhirā}ti saṅkhārasantānapariyāpannā anindriyabaddhā.
  8705. 378705,97,223,47,52,1,62,5,Ajjhattaṃ paccattan ti ubhayampetaṃ niyakajjhattādhivacanameva.
  8706. 378706,97,223,53,60,1,56,7,Idāni taṃ sabhāvākārato dassetuṃ kakkhaḷan tiādi vuttaṃ.
  8707. 378707,97,223,61,65,1,28,4,Tattha kakkhaḷan ti thaddhaṃ.
  8708. 378708,97,223,66,69,1,22,3,Kharigatan ti pharusaṃ.
  8709. 378709,97,223,70,73,1,29,3,Kakkhaḷattan ti kakkhaḷabhāvo.
  8710. 378710,97,223,74,77,1,31,2,{Kakkhaḷabhāvo}ti kakkhaḷasabhāvo.
  8711. 378711,97,223,78,83,1,55,5,Ajjhattaṃ upādinnan ti niyakajjhattasaṅkhātaṃ upādinnaṃ.
  8712. 378712,97,223,84,87,1,28,3,Upādinnaṃ nāma sarīraṭṭhakaṃ.
  8713. 378713,97,223,88,100,1,91,11,"Sarīraṭṭhakañhi kammasamuṭṭhānaṃ vā hotu mā vā, taṃ sandhāya upādinnampi atthi anupādinnampi; "
  8714. 378714,97,223,101,116,1,97,9,ādinnaggahitaparāmaṭṭhavasena pana sabbampetaṃ upādinnamevāti dassetuṃ‘‘ ajjhattaṃ upādinnan’’ ti āha.
  8715. 378715,97,224,2,12,1,82,9,Idāni tameva pathavīdhātuṃ vatthuvasena dassetuṃ seyyathidaṃ kesā {lomā}tiādi vuttaṃ.
  8716. 378716,97,224,13,17,1,28,4,Tattha seyyathidan ti nipāto.
  8717. 378717,97,224,18,26,1,49,7,Tassattho– yā sā ajjhattikā pathavīdhātu sā katamā?
  8718. 378718,97,224,27,35,1,55,8,Yaṃ vā ajjhattaṃ paccattaṃ kakkhaḷaṃ nāma taṃ katamanti?
  8719. 378719,97,224,36,44,1,77,7,Kesā {lomā}tiādi tassā ajjhattikāya pathavīdhātuyā vatthuvasena pabhedadassanaṃ.
  8720. 378720,97,224,45,60,1,111,13,Idaṃ vuttaṃ hoti– kesā nāma ajjhattā upādinnā sarīraṭṭhakā kakkhaḷattalakkhaṇā imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso.
  8721. 378721,97,224,61,68,1,25,5,Lomā nāma… pe… karīsaṃ nāma.
  8722. 378722,97,224,69,95,1,178,17,Idha pana avuttampi paṭisambhidāmagge( paṭi. ma.1.4) pāḷiāruḷhaṃ matthaluṅgaṃ āharitvā matthaluṅgaṃ nāma ajjhattaṃ upādinnaṃ sarīraṭṭhakaṃ kakkhaḷattalakkhaṇaṃ imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso.
  8723. 378723,97,224,96,102,1,52,6,Parato āpodhātuādīnaṃ niddese pittādīsupi eseva nayo.
  8724. 378724,97,225,2,6,1,23,4,Iminā kiṃ dassitaṃ hoti?
  8725. 378725,97,225,7,8,1,15,1,Dhātumanasikāro.
  8726. 378726,97,225,9,21,1,115,12,Imasmiṃ pana dhātumanasikāre kammaṃ katvā vipassanaṃ paṭṭhapetvā uttamatthaṃ arahattaṃ pāpuṇitukāmena kiṃ kattabbaṃ?
  8727. 378727,97,225,22,24,1,31,2,Catupārisuddhisīlaṃ sodhetabbaṃ.
  8728. 378728,97,225,25,29,1,38,4,Sīlavato hi kammaṭṭhānabhāvanā ijjhati.
  8729. 378729,97,225,30,35,1,60,5,Tassa sodhanavidhānaṃ visuddhimagge vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8730. 378730,97,225,36,43,1,67,7,Visuddhasīlena pana sīle patiṭṭhāya dasa pubbapalibodhā chinditabbā.
  8731. 378731,97,225,44,49,1,63,5,Tesampi chindanavidhānaṃ visuddhimagge vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8732. 378732,97,225,50,53,1,59,3,Chinnapalibodhena dhātumanasikārakammaṭṭhānaṃ uggaṇhitabbaṃ.
  8733. 378733,97,225,54,62,1,127,8,Ācariyenāpi dhātumanasikārakammaṭṭhānaṃ uggaṇhāpentena sattavidhaṃ uggahakosallaṃ dasavidhañca manasikārakosallaṃ ācikkhitabbaṃ.
  8734. 378734,97,225,63,73,1,97,10,Antevāsikenāpi ācariyassa santike bahuvāre sajjhāyaṃ katvā nijjaṭaṃ paguṇaṃ kammaṭṭhānaṃ kātabbaṃ.
  8735. 378735,97,225,74,76,1,25,2,Vuttañhetaṃ aṭṭhakathāyaṃ–
  8736. 378736,97,225,77,93,1,135,11,"‘‘ ādikammikena bhikkhunā jarāmaraṇā muccitukāmena sattahākārehi uggahakosallaṃ icchitabbaṃ, dasahākārehi manasikārakosallaṃ icchitabban’’ ti. "
  8737. 378737,97,226,2,24,1,151,14,"Tattha vacasā, manasā, vaṇṇato, saṇṭhānato, disato, okāsato, paricchedatoti imehi sattahākārehi imasmiṃ dhātumanasikārakammaṭṭhāne‘ uggahakosallaṃ’ icchitabbaṃ. "
  8738. 378738,97,226,25,49,1,176,14,"Anupubbato, nātisīghato, nātisaṇikato, vikkhepapaṭibāhanato , paṇṇattisamatikkamato, anupubbamuñcanato, lakkhaṇato, tayo ca suttantāti imehi dasahākārehi‘ manasikārakosallaṃ’ icchitabbaṃ. "
  8739. 378739,97,226,50,55,1,55,5,Tadubhayampi parato satipaṭṭhānavibhaṅge āvi bhavissati.
  8740. 378740,97,227,2,23,1,250,20,Evaṃ uggahitakammaṭṭhānena pana visuddhimagge vutte aṭṭhārasa senāsanadose vajjetvā pañcaṅgasamannāgate senāsane vasantena attanāpi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatena pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantena vivittokāsagatena kammaṭṭhānaṃ manasikātabbaṃ.
  8741. 378741,97,227,24,41,1,177,15,Manasikarontena ca vaṇṇasaṇṭhānadisokāsaparicchedavasena kesādīsu ekekakoṭṭhāsaṃ manasikaritvā avasāne evaṃ manasikāro pavattetabbo– ime kesā nāma sīsakaṭāhapaliveṭhanacamme jātā.
  8742. 378742,97,227,42,87,1,283,34,"Tattha yathā vammikamatthake jātesu kuṇṭhatiṇesu na vammikamatthako jānāti‘ mayi kuṇṭhatiṇāni jātānī’ ti, nāpi kuṇṭhatiṇāni jānanti‘ mayaṃ vammikamatthake jātānī’ ti, evameva na sīsakaṭāhapaliveṭhanacammaṃ jānāti‘ mayi kesā jātā’ ti, nāpi kesā jānanti‘ mayaṃ sīsakaṭāhapaliveṭhanacamme jātā’ ti. "
  8743. 378743,97,227,88,92,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8744. 378744,97,227,93,106,1,102,13,Iti kesā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8745. 378745,97,228,2,5,1,28,3,Lomā sarīraveṭhanacamme jātā.
  8746. 378746,97,228,6,51,1,265,34,"Tattha yathā suññagāmaṭṭhāne jātesu dabbatiṇesu na suññagāmaṭṭhānaṃ jānāti‘ mayi dabbatiṇāni jātānī’ ti, nāpi dabbatiṇāni jānanti‘ mayaṃ suññagāmaṭṭhāne jātānī’ ti, evameva na sarīraveṭhanacammaṃ jānāti‘ mayi lomā jātā’ ti, nāpi lomā jānanti‘ mayaṃ sarīraveṭhanacamme jātā’ ti. "
  8747. 378747,97,228,52,56,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8748. 378748,97,228,57,70,1,102,13,Iti lomā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8749. 378749,97,229,2,6,1,27,4,Nakhā aṅgulīnaṃ aggesu jātā.
  8750. 378750,97,229,7,56,1,279,38,"Tattha yathā kumārakesu daṇḍakehi madhukaṭṭhike vijjhitvā kīḷantesu na daṇḍakā jānanti‘ amhesu madhukaṭṭhikā ṭhapitā’ ti, nāpi madhukaṭṭhikā jānanti‘ mayaṃ daṇḍakesu ṭhapitā’ ti, evameva na aṅguliyo jānanti‘ amhākaṃ aggesu nakhā jātā’ ti, nāpi nakhā jānanti‘ mayaṃ aṅgulīnaṃ aggesu jātā’ ti. "
  8751. 378751,97,229,57,62,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8752. 378752,97,229,63,76,1,103,13,Iti nakhā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8753. 378753,97,230,2,5,1,25,3,Dantā hanukaṭṭhikesu jātā.
  8754. 378754,97,230,6,56,1,288,37,"Tattha yathā vaḍḍhakīhi pāsāṇaudukkhalesu kenacideva silesajātena bandhitvā ṭhapitathambhesu na udukkhalāni jānanti‘ amhesu thambhā ṭhitā’ ti, nāpi thambhā jānanti‘ mayaṃ udukkhalesu ṭhitā’ ti, evameva na hanukaṭṭhikā jānanti‘ amhesu dantā jātā’ ti , nāpi dantā jānanti‘ mayaṃ hanukaṭṭhikesu jātā’ ti. "
  8755. 378755,97,230,57,61,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8756. 378756,97,230,62,75,1,103,13,Iti dantā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8757. 378757,97,231,2,6,1,40,4,Taco sakalasarīraṃ pariyonandhitvā ṭhito.
  8758. 378758,97,231,7,49,1,257,32,"Tattha yathā allagocammapariyonaddhāya mahāvīṇāya na mahāvīṇā jānāti‘ ahaṃ allagocammena pariyonaddhā’ ti, nāpi allagocammaṃ jānāti‘ mayā mahāvīṇā pariyoddhā’ ti, evameva na sarīraṃ jānāti‘ ahaṃ tacena pariyonaddhan’ ti, nāpi taco jānāti‘ mayā sarīraṃ pariyonaddhanti. "
  8759. 378759,97,231,50,54,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8760. 378760,97,231,55,68,1,102,13,Iti taco nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8761. 378761,97,232,2,6,1,40,4,Maṃsaṃ aṭṭhisaṅghāṭaṃ anulimpitvā ṭhitaṃ.
  8762. 378762,97,232,7,53,1,266,35,"Tattha yathā mahāmattikāya littāya bhittiyā na bhitti jānāti‘ ahaṃ mahāmattikāya littā’ ti, nāpi mahāmattikā jānāti‘ mayā mahābhitti littā’ ti, evameva na aṭṭhisaṅghāṭo jānāti‘ ahaṃ navamaṃsapesisatappabhedena maṃsena litto’ ti, nāpi maṃsaṃ jānāti‘ mayā aṭṭhisaṅghāṭo litto’ ti. "
  8763. 378763,97,232,54,58,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8764. 378764,97,232,59,72,1,104,13,Iti maṃsaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8765. 378765,97,233,2,7,1,47,5,Nhāru sarīrabbhantare aṭṭhīni ābandhamānā ṭhitā.
  8766. 378766,97,233,8,53,1,249,34,"Tattha yathā vallīhi vinaddhesu kuṭṭadārūsu na kuṭṭadārūni jānanti‘ mayaṃ vallīhi vinaddhānī’ ti, nāpi valliyo jānanti‘ amhehi kuṭṭadārūni vinaddhānī’ ti, evameva na aṭṭhīni jānanti‘ mayaṃ nhārūhi ābaddhānī’ ti, nāpi nhārū jānanti‘ amhehi aṭṭhīni ābaddhānī’ ti. "
  8767. 378767,97,233,54,59,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8768. 378768,97,233,60,73,1,103,13,Iti nhāru nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8769. 378769,97,234,2,7,1,51,5,Aṭṭhīsu paṇhikaṭṭhi gopphakaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitaṃ.
  8770. 378770,97,234,8,12,1,42,4,Gopphakaṭṭhi jaṅghaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitaṃ.
  8771. 378771,97,234,13,17,1,37,4,Jaṅghaṭṭhi ūruṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitaṃ.
  8772. 378772,97,234,18,23,1,35,4,Ūruṭṭhi kaṭiṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitaṃ .
  8773. 378773,97,234,24,29,1,41,4,Kaṭiṭṭhi piṭṭhikaṇṭakaṃ ukkhipitvā ṭhitaṃ.
  8774. 378774,97,234,30,34,1,40,4,Piṭṭhikaṇṭako gīvaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhito.
  8775. 378775,97,234,35,39,1,36,4,Gīvaṭṭhi sīsaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitaṃ.
  8776. 378776,97,234,40,43,1,31,3,Sīsaṭṭhi gīvaṭṭhike patiṭṭhitaṃ.
  8777. 378777,97,234,44,47,1,34,3,Gīvaṭṭhi piṭṭhikaṇṭake patiṭṭhitaṃ.
  8778. 378778,97,234,48,51,1,36,3,Piṭṭhikaṇṭako kaṭiṭṭhimhi patiṭṭhito.
  8779. 378779,97,234,52,55,1,30,3,Kaṭiṭṭhi ūruṭṭhike patiṭṭhitaṃ.
  8780. 378780,97,234,56,59,1,32,3,Ūruṭṭhi jaṅghaṭṭhike patiṭṭhitaṃ.
  8781. 378781,97,234,60,63,1,37,3,Jaṅghaṭṭhi gopphakaṭṭhike patiṭṭhitaṃ.
  8782. 378782,97,234,64,67,1,38,3,Gopphakaṭṭhi paṇhikaṭṭhike patiṭṭhitaṃ.
  8783. 378783,97,235,2,177,1,974,128,"Tattha yathā iṭṭhakadārugomayādisañcayesu na heṭṭhimā heṭṭhimā jānanti‘ mayaṃ uparime uparime ukkhipitvā ṭhitā’ ti, nāpi uparimā uparimā jānanti‘ mayaṃ heṭṭhimesu heṭṭhimesu patiṭṭhitā’ ti, evameva na paṇhikaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ gopphakaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitan’ ti, na gopphakaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ jaṅghaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitan’ ti, na jaṅghaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ ūruṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitan’ ti, na ūruṭṭhi jānāti‘ ahaṃ kaṭiṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitan’ ti, na kaṭiṭṭhi jānāti‘ ahaṃ piṭṭhikaṇṭakaṃ ukkhipitvā ṭhitan’ ti, na piṭṭhikaṇṭako jānāti‘ ahaṃ gīvaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhito’ ti, na gīvaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ sīsaṭṭhiṃ ukkhipitvā ṭhitan’ ti, na sīsaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ gīvaṭṭhimhi patiṭṭhitan’ ti, na gīvaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ piṭṭhikaṇṭake patiṭṭhitan’ ti, na piṭṭhikaṇṭako jānāti‘ ahaṃ kaṭiṭṭhimhi patiṭṭhito’ ti, na kaṭiṭṭhi jānāti‘ ahaṃ ūruṭṭhimhi patiṭṭhitan’ ti, na ūruṭṭhi jānāti‘ ahaṃ jaṅghaṭṭhimhi patiṭṭhitan’ ti, na jaṅghaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ gopphakaṭṭhimhi patiṭṭhitan’ ti, na gopphakaṭṭhi jānāti‘ ahaṃ paṇhikaṭṭhimhi patiṭṭhitan’ ti. "
  8784. 378784,97,235,178,182,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8785. 378785,97,235,183,196,1,103,13,Iti aṭṭhi nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8786. 378786,97,236,2,8,1,50,6,Aṭṭhimiñjaṃ tesaṃ tesaṃ aṭṭhīnaṃ abbhantare ṭhitaṃ.
  8787. 378787,97,236,9,56,1,293,36,"Tattha yathā veḷupabbādīnaṃ anto pakkhittesu sinnavettaggādīsu na veḷupabbādīni jānanti‘ amhesu vettaggādīni pakkhittānī’ ti, nāpi vettaggādīni jānanti‘ mayaṃ veḷupabbādīsu ṭhitānīti, evameva na aṭṭhīni jānanti‘ amhākaṃ anto aṭṭhimiñjaṃ ṭhitan’ ti, nāpi aṭṭhimiñjaṃ jānāti‘ ahaṃ aṭṭhīnaṃ anto ṭhitan’ ti. "
  8788. 378788,97,236,57,61,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8789. 378789,97,236,62,75,1,109,13,Iti aṭṭhimiñjaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8790. 378790,97,237,2,17,1,136,14,Vakkaṃ galavāṭakato nikkhantena ekamūlena thokaṃ gantvā dvidhā bhinnena thūlanhārunā vinibaddhaṃ hutvā hadayamaṃsaṃ parikkhipitvā ṭhitaṃ.
  8791. 378791,97,237,18,63,1,264,33,"Tattha yathā vaṇṭupanibaddhe ambaphaladvaye na vaṇṭaṃ jānāti‘ mayā ambaphaladvayaṃ upanibaddhan’ ti, nāpi ambaphaladvayaṃ jānāti‘ ahaṃ vaṇṭena upanibaddhan’ ti, evameva na thūlanhāru jānāti‘ mayā vakkaṃ upanibaddhan’ ti, nāpi vakkaṃ jānāti‘ ahaṃ thūlanhārunā upanibaddhan’ ti. "
  8792. 378792,97,237,64,68,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8793. 378793,97,237,69,82,1,104,13,Iti vakkaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8794. 378794,97,238,2,7,1,60,5,Hadayaṃ sarīrabbhantare uraṭṭhipañjaramajjhaṃ nissāya ṭhitaṃ.
  8795. 378795,97,238,8,58,1,372,39,"Tattha yathā jiṇṇasandamānikapañjarabbhantaraṃ nissāya ṭhapitāya maṃsapesiyā na jiṇṇasandamānikapañjarabbhantaraṃ jānāti‘ maṃ nissāya maṃsapesi ṭhapitā’ ti, nāpi maṃsapesi jānāti‘ ahaṃ jiṇṇasandamānikapañjarabbhantaraṃ nissāya ṭhitā’ ti, evameva na uraṭṭhipañjarabbhantaraṃ jānāti‘ maṃ nissāya hadayaṃ ṭhitan’ ti, nāpi hadayaṃ jānāti‘ ahaṃ uraṭṭhipañjarabbhantaraṃ nissāya ṭhitan’ ti. "
  8796. 378796,97,238,59,63,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8797. 378797,97,238,64,77,1,105,13,Iti hadayaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8798. 378798,97,239,2,10,1,76,8,Yakanaṃ antosarīre dvinnaṃ thanānaṃ abbhantare dakkhiṇapassaṃ nissāya ṭhitaṃ.
  8799. 378799,97,239,11,63,1,341,40,"Tattha yathā ukkhalikapālapassamhi lagge yamakamaṃsapiṇḍe na ukkhalikapālapassaṃ jānāti‘ mayi yamakamaṃsapiṇḍo laggo’ ti, nāpi yamakamaṃsapiṇḍo jānāti‘ ahaṃ ukkhalikapālapasse laggo’ ti, evameva na thanānaṃ abbhantare dakkhiṇapassaṃ jānāti‘ maṃ nissāya yakanaṃ ṭhitan’ ti, nāpi yakanaṃ jānāti‘ ahaṃ thanānaṃ abbhantare dakkhiṇapassaṃ nissāya ṭhitan’ ti. "
  8800. 378800,97,239,64,68,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8801. 378801,97,239,69,82,1,105,13,Iti yakanaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8802. 378802,97,240,2,16,1,152,13,"Kilomakesu paṭicchannakilomakaṃ hadayañca vakkañca parivāretvā ṭhitaṃ, apaṭicchannakilomakaṃ sakalasarīre cammassa heṭṭhato maṃsaṃ pariyonandhitvā ṭhitaṃ. "
  8803. 378803,97,240,17,66,1,301,37,"Tattha yathā pilotikapaliveṭhite maṃse na maṃsaṃ jānāti‘ ahaṃ pilotikāya paliveṭhitan’ ti, nāpi pilotikā jānāti‘ mayā maṃsaṃ paliveṭhitan’ ti, evameva na vakkahadayāni sakalasarīre maṃsañca jānāti‘ ahaṃ kilomakena paṭicchannan’ ti, nāpi kilomakaṃ jānāti‘ mayā vakkahadayāni sakalasarīre maṃsañca paṭicchannan’ ti. "
  8804. 378804,97,240,67,72,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8805. 378805,97,240,73,86,1,107,13,Iti kilomakaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8806. 378806,97,241,2,9,1,72,7,Pihakaṃ hadayassa vāmapasse udarapaṭalassa matthakapassaṃ nissāya ṭhitaṃ.
  8807. 378807,97,241,10,62,1,351,41,"Tattha yathā koṭṭhakamatthakapassaṃ nissāya ṭhitāya gomayapiṇḍiyā na koṭṭhakamatthakapassaṃ jānāti‘ gomayapiṇḍi maṃ nissāya ṭhitā’ ti, nāpi gomayapiṇḍi jānāti‘ ahaṃ koṭṭhakamatthakapassaṃ nissāya ṭhitā’ ti, evameva na udarapaṭalassa matthakapassaṃ jānāti‘ pihakaṃ maṃ nissāya ṭhitan’ ti, nāpi pihakaṃ jānāti‘ ahaṃ udarapaṭalassa matthakapassaṃ nissāya ṭhitan’ ti. "
  8808. 378808,97,241,63,67,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8809. 378809,97,241,68,81,1,105,13,Iti pihakaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8810. 378810,97,242,2,12,1,105,10,Papphāsaṃ sarīrabbhantare dvinnaṃ thanānaṃ abbhantare hadayañca yakanañca uparichādetvā olambantaṃ ṭhitaṃ.
  8811. 378811,97,242,13,64,1,349,39,"Tattha yathā jiṇṇakoṭṭhabbhantare olambamāne sakuṇakulāvake na jiṇṇakoṭṭhabbhantaraṃ jānāti‘ mayi sakuṇakulāvako olambamāno ṭhito’ ti, nāpi sakuṇakulāvako jānāti‘ ahaṃ jiṇṇakoṭṭhabbhantare olambamāno ṭhito’ ti , evameva na sarīrabbhantaraṃ jānāti‘ mayi papphāsaṃ olambamānaṃ ṭhitan’ ti, nāpi papphāsaṃ jānāti‘ ahaṃ evarūpe sarīrabbhantare olambamānaṃ ṭhitan’ ti. "
  8812. 378812,97,242,65,69,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8813. 378813,97,242,70,83,1,107,13,Iti papphāsaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8814. 378814,97,243,2,7,1,62,5,Antaṃ galavāṭakato karīsamaggapariyante sarīrabbhantare ṭhitaṃ.
  8815. 378815,97,243,8,54,1,289,35,"Tattha yathā lohitadoṇikāya obhujitvā ṭhapite chinnasīsadhamanikaḷevare na lohitadoṇi jānāti‘ mayi dhamanikaḷevaraṃ ṭhitan’ ti, nāpi dhamanikaḷevaraṃ jānāti‘ ahaṃ lohitadoṇikāyaṃ ṭhitan’ ti, evameva na sarīrabbhantaraṃ jānāti‘ mayi antaṃ ṭhitan’ ti, nāpi antaṃ jānāti‘ ahaṃ sarīrabbhantare ṭhitan’ ti. "
  8816. 378816,97,243,55,59,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8817. 378817,97,243,60,74,1,103,13,Iti antaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8818. 378818,97,244,2,9,1,56,6,Antaguṇaṃ antantare ekavīsati antabhoge bandhitvā ṭhitaṃ.
  8819. 378819,97,244,10,60,1,320,39,"Tattha yathā pādapuñchanarajjumaṇḍalakaṃ sibbetvā ṭhitesu rajjukesu na pādapuñchanarajjumaṇḍalakaṃ jānāti‘ rajjukā maṃ sibbetvā ṭhitā’ ti, nāpi rajjukā jānanti‘ mayaṃ pādapuñchanarajjumaṇḍalakaṃ sibbetvā ṭhitā’ ti, evameva na antaṃ jānāti‘ antaguṇaṃ maṃ ābandhitvā ṭhitan’ ti, nāpi antaguṇaṃ jānāti‘ ahaṃ antaṃ bandhitvā ṭhitan’ ti. "
  8820. 378820,97,244,61,65,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8821. 378821,97,244,66,79,1,107,13,Iti antaguṇaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8822. 378822,97,245,2,6,1,45,4,Udariyaṃ udare ṭhitaṃ asitapītakhāyitasāyitaṃ.
  8823. 378823,97,245,7,52,1,243,34,"Tattha yathā suvānadoṇiyaṃ ṭhite suvānavamathumhi na suvānadoṇi jānāti‘ mayi suvānavamathu ṭhito’ ti, nāpi suvānavamathu jānāti‘ ahaṃ suvānadoṇiyaṃ ṭhito’ ti, evameva na udaraṃ jānāti‘ mayi udariyaṃ ṭhitan’ ti, nāpi udariyaṃ jānāti‘ ahaṃ udare ṭhitan’ ti. "
  8824. 378824,97,245,53,57,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8825. 378825,97,245,58,71,1,106,13,Iti udariyaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8826. 378826,97,246,2,8,1,73,5,Karīsaṃ pakkāsayasaṅkhāte aṭṭhaṅgulaveḷupabbasadise antapariyosāne ṭhitaṃ.
  8827. 378827,97,246,9,55,1,257,35,"Tattha yathā veḷupabbe omadditvā pakkhittāya saṇhapaṇḍumattikāya na veḷupabbaṃ jānāti‘ mayi paṇḍumattikā ṭhitā’ ti, nāpi paṇḍumattikā jānāti‘ ahaṃ veḷupabbe ṭhitā’ ti, evameva na pakkāsayo jānāti‘ mayi karīsaṃ ṭhitan’ ti, nāpi karīsaṃ jānāti‘ ahaṃ pakkāsaye ṭhitan’ ti. "
  8828. 378828,97,246,56,60,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8829. 378829,97,246,61,74,1,105,13,Iti karīsaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8830. 378830,97,247,2,5,1,39,3,Matthaluṅgaṃ sīsakaṭāhabbhantare ṭhitaṃ.
  8831. 378831,97,247,6,52,1,279,34,"Tattha yathā purāṇalābukaṭāhe pakkhittāya piṭṭhapiṇḍiyā na lābukaṭāhaṃ jānāti‘ mayi piṭṭhapiṇḍi ṭhitā’ ti, nāpi piṭṭhapiṇḍi jānāti‘ ahaṃ lābukaṭāhe ṭhitā’ ti, evameva na sīsakaṭāhabbhantaraṃ jānāti‘ mayi matthaluṅgaṃ ṭhitan’ ti, nāpi matthaluṅgaṃ jānāti ‘ ahaṃ sīsakaṭāhabbhantare ṭhitan’ ti. "
  8832. 378832,97,247,53,57,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8833. 378833,97,247,58,71,1,110,13,Iti matthaluṅgaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātūti.
  8834. 378834,97,248,2,17,1,119,13,Yaṃ vā {panaññampī}ti iminā āpokoṭṭhāsādīsu tīsu anugataṃ pathavīdhātuṃ lakkhaṇavasena yevāpanakaṃ pathaviṃ katvā dasseti.
  8835. 378835,97,249,2,6,1,41,3,Bāhirapathavīdhātuniddese {ayo}ti kāḷalohaṃ.
  8836. 378836,97,249,7,17,1,69,7,"Lohan ti jātilohaṃ, vijātilohaṃ, kittimalohaṃ, pisācalohanti catubbidhaṃ. "
  8837. 378837,97,249,18,36,1,89,12,"Tattha ayo, sajjhu, suvaṇṇaṃ, tipu, sīsaṃ, tambalohaṃ, vekantakanti imāni satta jātilohāni nāma. "
  8838. 378838,97,249,37,40,1,32,3,Nāganāsikalohaṃ vijātilohaṃ nāma.
  8839. 378839,97,249,41,49,1,56,6,"Kaṃsalohaṃ, vaṭṭalohaṃ, ārakūṭanti tīṇi kittimalohāni nāma. "
  8840. 378840,97,249,50,68,1,101,11,"Morakkhakaṃ, puthukaṃ, malinakaṃ, capalakaṃ, selakaṃ, āṭakaṃ, bhallakaṃ, dūsilohanti aṭṭha pisācalohāni nāma. "
  8841. 378841,97,249,69,75,1,45,6,Tesu pañca jātilohāni pāḷiyaṃ visuṃ vuttāneva.
  8842. 378842,97,249,76,89,1,102,12,"Tambalohaṃ, vekantakalohanti imehi pana dvīhi jātilohehi saddhiṃ sesaṃ sabbampi idha lohanti veditabbaṃ. "
  8843. 378843,97,250,2,5,1,15,2,{Tipū}ti setatipu.
  8844. 378844,97,250,6,9,1,17,3,Sīsan ti kāḷatipu.
  8845. 378845,97,250,10,14,1,16,2,{Sajjhū}ti rajataṃ.
  8846. 378846,97,250,15,18,1,22,2,{Muttā}ti sāmuddikamuttā.
  8847. 378847,97,250,19,28,1,72,8,{Maṇī}ti ṭhapetvā pāḷiāgate veḷuriyādayo seso jotirasādibhedo sabbopi maṇi.
  8848. 378848,97,250,29,32,1,25,2,{Veḷuriyo}ti vaṃsavaṇṇamaṇi.
  8849. 378849,97,250,33,36,1,24,2,{Saṅkho}ti sāmuddikasaṅkho.
  8850. 378850,97,250,37,46,1,57,6,"{Silā}ti kāḷasilā, paṇḍusilā, setasilātiādibhedā sabbāpi silā. "
  8851. 378851,97,250,47,50,1,21,3,Pavāḷan ti pavāḷameva.
  8852. 378852,97,250,51,54,1,19,3,Rajatan ti kahāpaṇo.
  8853. 378853,97,250,55,58,1,21,3,Jātarūpan ti suvaṇṇaṃ.
  8854. 378854,97,250,59,62,1,21,2,{Lohitaṅko}ti rattamaṇi.
  8855. 378855,97,250,63,66,1,26,3,Masāragallan ti kabaramaṇi.
  8856. 378856,97,250,67,73,1,52,6,Tiṇādīsu bahisārā antamaso nāḷikerādayopi tiṇaṃ nāma.
  8857. 378857,97,250,74,79,1,45,5,Antosāraṃ antamaso dārukhaṇḍampi kaṭṭhaṃ nāma.
  8858. 378858,97,250,80,88,1,64,7,{Sakkharā}ti muggamattato yāva muṭṭhippamāṇā marumbā sakkharā nāma.
  8859. 378859,97,250,89,95,1,41,5,Muggamattato pana heṭṭhā {vālikā}ti vuccati.
  8860. 378860,97,250,96,101,1,29,5,Kaṭhalan ti yaṃ kiñci kapālaṃ.
  8861. 378861,97,250,102,105,1,15,2,{Bhūmī}ti pathavī.
  8862. 378862,97,250,106,115,1,82,8,{Pāsāṇo}ti antomuṭṭhiyaṃ asaṇṭhahanato paṭṭhāya hatthippamāṇaṃ asampatto pāsāṇo nāma.
  8863. 378863,97,250,116,123,1,48,6,Hatthippamāṇato paṭṭhāya pana upari pabbato nāma.
  8864. 378864,97,250,124,132,1,70,7,Yaṃ vā {panā}ti iminā tālaṭṭhi-nāḷikera-phalādibhedaṃ sesapathaviṃ gaṇhāti.
  8865. 378865,97,250,133,150,1,128,16,Yā ca ajjhattikā pathavīdhātu yā ca {bāhirā}ti iminā dvepi pathavīdhātuyo kakkhaḷaṭṭhena lakkhaṇato ekā pathavīdhātu evāti dasseti.
  8866. 378866,97,251,2,10,1,52,5,174. Āpodhātu niddesādīsu heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  8867. 378867,97,251,11,16,1,41,5,Āpo āpogatan tiādīsu ābandhanavasena āpo.
  8868. 378868,97,251,17,22,1,40,5,Tadeva āposabhāvaṃ gatattā āpogataṃ nāma.
  8869. 378869,97,251,23,25,1,17,2,Snehavasena sneho.
  8870. 378870,97,251,26,31,1,44,5,Soyeva snehasabhāvaṃ gatattā snehagataṃ nāma.
  8871. 378871,97,251,32,37,1,55,4,Bandhanattaṃ {rūpassā}ti avinibbhogarūpassa bandhanabhāvo.
  8872. 378872,97,251,38,47,1,105,7,Pittaṃ semhan tiādīnipi vaṇṇasaṇṭhānadisokāsaparicchedavasena pariggahetvā dhātuvaseneva manasikātabbāni.
  8873. 378873,97,252,2,16,1,124,12,"Tatrāyaṃ nayo– pittesu hi abaddhapittaṃ jīvitindriyapaṭibaddhaṃ sakalasarīraṃ byāpetvā ṭhitaṃ, baddhapittaṃ pittakosake ṭhitaṃ. "
  8874. 378874,97,252,17,67,1,252,39,"Tattha yathā pūvaṃ byāpetvā ṭhite tele na pūvaṃ jānāti‘ telaṃ maṃ byāpetvā ṭhitan’ ti, nāpi telaṃ jānāti‘ ahaṃ pūvaṃ byāpetvā ṭhitan’ ti, evameva na sarīraṃ jānāti‘ abaddhapittaṃ maṃ byāpetvā ṭhitan’ ti, nāpi abaddhapittaṃ jānāti‘ ahaṃ sarīraṃ byāpetvā ṭhitan’ ti. "
  8875. 378875,97,252,68,110,1,254,33,"Yathā ca vassodakena puṇṇe kosātakīkosake na kosātakīkosako jānāti‘ mayi vassodakaṃ ṭhitan’ ti, nāpi vassodakaṃ jānāti‘ ahaṃ kosātakīkosake ṭhitan’ ti, evameva na pittakosako jānāti mayi baddhapittaṃ ṭhitanti, nāpi baddhapittaṃ jānāti‘ ahaṃ pittakosake ṭhitan’ ti. "
  8876. 378876,97,252,111,115,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8877. 378877,97,252,116,130,1,116,14,Iti pittaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8878. 378878,97,253,2,6,1,47,4,Semhaṃ ekapatthapūrappamāṇaṃ udarapaṭale ṭhitaṃ.
  8879. 378879,97,253,7,52,1,250,34,"Tattha yathā upari sañjātapheṇapaṭalāya candanikāya na candanikā jānāti‘ mayi pheṇapaṭalaṃ ṭhitan’ ti, nāpi pheṇapaṭalaṃ jānāti‘ ahaṃ candanikāya ṭhitan’ ti, evameva na udarapaṭalaṃ jānāti‘ mayi semhaṃ ṭhitan’ ti, nāpi semhaṃ jānāti‘ ahaṃ udarapaṭale ṭhitan’ ti. "
  8880. 378880,97,253,53,57,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8881. 378881,97,253,58,73,1,116,14,Iti semhaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8882. 378882,97,254,2,21,1,175,16,"Pubbo anibaddhokāso, yattha yattheva khāṇukaṇṭakappaharaṇaaggijālādīhi abhihaṭe sarīrappadese lohitaṃ saṇṭhahitvā paccati, gaṇḍapīḷakādayo vā uppajjanti, tattha tattheva tiṭṭhati. "
  8883. 378883,97,254,22,73,1,328,39,"Tattha yathā pharasuppahārādivasena paggharitaniyāse rukkhe na rukkhassa pharasuppahārādippadesā jānanti‘ amhesu niyyāso ṭhito’ ti, nāpi niyyāso jānāti‘ ahaṃ rukkhassa pharasuppahārādippadesesu ṭhito’ ti, evameva na sarīrassa khāṇukaṇṭakādīhi abhihaṭappadesā jānanti ‘ amhesu pubbo ṭhito’ ti, nāpi pubbo jānāti‘ ahaṃ tesu padesesu ṭhito’ ti. "
  8884. 378884,97,254,74,78,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8885. 378885,97,254,79,94,1,115,14,Iti pubbo nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8886. 378886,97,255,2,9,1,74,7,Lohitesu saṃsaraṇalohitaṃ abaddhapittaṃ viya sakalasarīraṃ byāpetvā ṭhitaṃ.
  8887. 378887,97,255,10,18,1,120,8,Sannicitalohitaṃ yakanaṭṭhānassa heṭṭhābhāgaṃ pūretvā ekapattapūraṇappamāṇaṃ vakkahadayayakanapapphāsāni tementaṃ ṭhitaṃ.
  8888. 378888,97,255,19,23,1,54,4,Tattha saṃsaraṇalohite abaddhapittasadisova vinicchayo.
  8889. 378889,97,255,24,85,1,379,49,"Itaraṃ pana yathā jajjarakapālaṭṭhe udake heṭṭhā leḍḍukhaṇḍāni temayamāne na leḍḍukhaṇḍāni jānanti‘ mayaṃ udakena temiyamānā ṭhitā’ ti, nāpi udakaṃ jānāti‘ ahaṃ leḍḍukhaṇḍāni tememī’ ti, evameva na yakanassa heṭṭhābhāgaṭṭhānaṃ vakkādīni vā jānanti‘ mayi lohitaṃ ṭhitaṃ, amhe vā temayamānaṃ ṭhitan’ ti, nāpi lohitaṃ jānāti‘ ahaṃ yakanassa heṭṭhābhāgaṃ pūretvā vakkādīni temayamānaṃ ṭhitan’ ti. "
  8890. 378890,97,255,86,90,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8891. 378891,97,255,91,105,1,117,14,Iti lohitaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8892. 378892,97,256,2,11,1,81,8,Sedo aggisantāpādikālesu kesalomakūpavivarāni pūretvā tiṭṭhati ceva paggharati ca.
  8893. 378893,97,256,12,59,1,342,36,"Tattha yathā udakā abbūḷhamattesu bhisamuḷālakumudanāḷakalāpesu na bhisādikalāpavivarāni jānanti‘ amhehi udakaṃ paggharatī’ ti, nāpi bhisādikalāpavivarehi paggharantaṃ udakaṃ jānāti‘ ahaṃ bhisādikalāpavivarehi paggharāmī’ ti, evameva na kesalomakūpavivarāni jānanti‘ amhehi sedo paggharatī’ ti, nāpi sedo jānāti‘ ahaṃ kesalomakūpavivarehi paggharāmī’ ti. "
  8894. 378894,97,256,60,64,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8895. 378895,97,256,65,79,1,114,14,Iti sedo nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8896. 378896,97,257,2,12,1,89,9,Medo thūlassa sakalasarīraṃ pharitvā kisassa jaṅghamaṃsādīni nissāya ṭhito patthinnasneho.
  8897. 378897,97,257,13,67,1,321,43,"Tattha yathā haliddipilotikapaṭicchanne maṃsapuñje na maṃsapuñjo jānāti‘ maṃ nissāya haliddipilotikā ṭhitā’ ti, nāpi haliddipilotikā jānāti‘ ahaṃ maṃsapuñjaṃ nissāya ṭhitā’ ti, evameva na sakalasarīre jaṅghādīsu vā maṃsaṃ jānāti‘ maṃ nissāya medo ṭhito’ ti, nāpi medo jānāti‘ ahaṃ sakalasarīre jaṅghādīsu vā maṃsaṃ nissāya ṭhito’ ti. "
  8898. 378898,97,257,68,72,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8899. 378899,97,257,73,89,1,138,15,Iti medo nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto patthinnasneho patthinnayūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8900. 378900,97,258,2,12,1,70,10,Assu yadā sañjāyati tadā akkhikūpake pūretvā tiṭṭhati vā paggharati vā.
  8901. 378901,97,258,13,57,1,260,33,"Tattha yathā udakapuṇṇesu taruṇatālaṭṭhikūpakesu na taruṇatālaṭṭhikūpakā jānanti‘ amhesu udakaṃ ṭhitan’ ti, nāpi udakaṃ jānāti‘ ahaṃ taruṇatālaṭṭhikūpakesu ṭhitan’ ti, evameva na akkhikūpakā jānanti‘ amhesu assu ṭhitan’ ti, nāpi assu jānāti‘ ahaṃ akkhikūpakesu ṭhitan’ ti. "
  8902. 378902,97,258,58,62,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8903. 378903,97,258,63,77,1,114,14,Iti assu nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8904. 378904,97,259,2,6,1,104,4,Vasā aggisantāpādikāle hatthatalahatthapiṭṭhipādatalapādapiṭṭhināsapuṭanalāṭaaṃsakūṭesu ṭhitavilīnasneho.
  8905. 378905,97,259,7,56,1,275,37,"Tattha yathā pakkhittatele ācāme na ācāmo jānāti‘ maṃ telaṃ ajjhottharitvā ṭhitan’ ti, nāpi telaṃ jānāti‘ ahaṃ ācāmaṃ ajjhottharitvā ṭhitan’ ti, evameva na hatthatalādippadeso jānāti‘ maṃ vasā ajjhottharitvā ṭhitā’ ti, nāpi vasā jānāti‘ ahaṃ hatthatalādippadese ajjhottharitvā ṭhitā’ ti. "
  8906. 378906,97,259,57,61,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8907. 378907,97,259,62,76,1,114,14,Iti vasā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8908. 378908,97,260,2,11,1,86,9,Kheḷo tathārūpe kheḷuppattipaccaye sati ubhohi kapolapassehi orohitvā jivhāya tiṭṭhati.
  8909. 378909,97,260,12,63,1,298,39,"Tattha yathā abbocchinnaudakanissande nadītīrakūpake na kūpatalaṃ jānāti‘ mayi udakaṃ santiṭṭhatī’ ti, nāpi udakaṃ jānāti‘ ahaṃ kūpatale santiṭṭhāmī’ ti , evameva na jivhātalaṃ jānāti‘ mayi ubhohi kapolapassehi orohitvā kheḷo ṭhito’ ti, nāpi kheḷo jānāti‘ ahaṃ ubhohi kapolapassehi orohitvā jivhātale ṭhito’ ti. "
  8910. 378910,97,260,64,68,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8911. 378911,97,260,69,83,1,115,14,Iti kheḷo nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8912. 378912,97,261,2,12,1,73,10,Siṅghāṇikā yadā sañjāyati tadā nāsāpuṭe pūretvā tiṭṭhati vā paggharati vā.
  8913. 378913,97,261,13,58,1,234,33,"Tattha yathā pūtidadhibharitāya sippikāya na sippikā jānāti‘ mayi pūtidadhi ṭhitan’ ti, nāpi pūtidadhi jānāti‘ ahaṃ sippikāya ṭhitan’ ti, evameva na nāsāpuṭā jānanti‘ amhesu siṅghāṇikā ṭhitā’ ti, nāpi siṅghāṇikā jānāti‘ ahaṃ nāsāpuṭesu ṭhitā’ ti. "
  8914. 378914,97,261,59,63,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8915. 378915,97,261,64,78,1,120,14,Iti siṅghāṇikā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8916. 378916,97,262,2,8,1,76,6,Lasikā aṭṭhikasandhīnaṃ abbhañjanakiccaṃ sādhayamānā asītisatasandhīsu ṭhitā.
  8917. 378917,97,262,9,58,1,265,37,"Tattha yathā telabbhañjite akkhe na akkho jānāti‘ maṃ telaṃ abbhañjitvā ṭhitan’ ti, nāpi telaṃ jānāti‘ ahaṃ akkhaṃ abbhañjitvā ṭhitan’ ti, evameva na asītisatasandhayo jānanti‘ lasikā amhe abbhañjitvā ṭhitā’ ti, nāpi lasikā jānāti‘ ahaṃ asītisatasandhayo abbhañjitvā ṭhitā’ ti. "
  8918. 378918,97,262,59,63,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8919. 378919,97,262,64,78,1,116,14,Iti lasikā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8920. 378920,97,263,2,6,1,34,4,Muttaṃ vatthissa abbhantare ṭhitaṃ.
  8921. 378921,97,263,7,53,1,249,35,"Tattha yathā candanikāya pakkhitte adhomukhe ravaṇaghaṭe na ravaṇaghaṭo jānāti‘ mayi candanikāraso ṭhito’ ti, nāpi candanikāraso jānāti‘ ahaṃ ravaṇaghaṭe ṭhito’ ti, evameva na vatthi jānāti‘ mayi muttaṃ ṭhitan’ ti, nāpi muttaṃ jānāti‘ ahaṃ vatthimhi ṭhitan’ ti. "
  8922. 378922,97,263,54,58,1,47,4,Aññamaññaṃ ābhogapaccavekkhaṇarahitā ete dhammā.
  8923. 378923,97,263,59,73,1,116,14,Iti muttaṃ nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto yūsabhūto ābandhanākāro āpodhātūti.
  8924. 378924,97,263,74,85,1,65,9,Yaṃ vā {panā}ti avasesesu tīsu koṭṭhāsesu āpodhātuṃ sandhāya vuttaṃ.
  8925. 378925,97,264,2,10,1,64,8,Bāhiraāpodhātu niddese mūlaṃ paṭicca nibbatto raso mūlaraso nāma.
  8926. 378926,97,264,11,15,1,29,4,Khandharasā dīsupi eseva nayo.
  8927. 378927,97,264,16,18,1,20,2,Khīrādīni pākaṭāneva.
  8928. 378928,97,264,19,25,1,52,6,Yathā pana bhesajjasikkhāpade evamidha niyamo natthi.
  8929. 378929,97,264,26,30,1,26,4,Yaṃ kiñci khīraṃ khīrameva.
  8930. 378930,97,264,31,34,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  8931. 378931,97,264,35,39,1,33,3,{Bhummānī}ti āvāṭādīsu ṭhitaudakāni.
  8932. 378932,97,264,40,45,1,45,4,{Antalikkhānī}ti pathaviṃ appattāni vassodakāni.
  8933. 378933,97,264,46,54,1,100,7,Yaṃ vā {panā}ti himodakakappavināsakaudakapathavīsandhārakaudakādīni idha yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhāni.
  8934. 378934,97,265,2,10,1,35,4,175. Tejodhātu niddese tejanavasena tejo.
  8935. 378935,97,265,11,15,1,35,4,Tejova tejobhāvaṃ gatattā tejogataṃ.
  8936. 378936,97,265,16,19,1,15,2,{Usmā}ti uṇhākāro.
  8937. 378937,97,265,20,24,1,35,4,Usmāva usmābhāvaṃ gatattā usmāgataṃ.
  8938. 378938,97,265,25,28,1,21,3,Usuman ti caṇḍausumaṃ.
  8939. 378939,97,265,29,33,1,37,4,Tadeva usumabhāvaṃ gatattā usumagataṃ.
  8940. 378940,97,265,34,40,1,35,5,Yena {cā}ti yena tejogatena kuppitena.
  8941. 378941,97,265,41,50,1,69,7,"{Santappatī}ti ayaṃ kāyo santappati, ekāhikajarādibhāvena usumajāto hoti. "
  8942. 378942,97,265,51,64,1,106,11,"Yena ca {jīrīyatī}ti yena ayaṃ kāyo jīrīyati, indriyavekallataṃ balaparikkhayaṃ valipalitādibhāvañca pāpuṇāti. "
  8943. 378943,97,265,65,88,1,166,18,"Yena ca {pariḍayhatī}ti yena kuppitena ayaṃ kāyo ḍayhati, so ca puggalo‘ ḍayhāmi ḍayhāmī’ ti kandanto satadhotasappigosītacandanādilepanañceva tālavaṇṭavātañca paccāsīsati. "
  8944. 378944,97,265,89,120,1,230,26,"Yena ca asitapītakhāyitasāyitaṃ sammā pariṇāmaṃ {gacchatī}ti yenetaṃ asitaṃ vā odanādi, pītaṃ vā pānakādi, khāyitaṃ vā piṭṭhakhajjakādi, sāyitaṃ vā ambapakkamadhuphāṇitādi sammā paripākaṃ gacchati, rasādibhāvena vivekaṃ gacchatīti attho. "
  8945. 378945,97,265,121,130,1,72,8,"Ettha ca purimā tayo tejodhātū catusamuṭṭhānā, pacchimo kammasamuṭṭhānova. "
  8946. 378946,97,265,131,134,1,28,3,Ayaṃ tāvettha padasaṃvaṇṇanā.
  8947. 378947,97,266,2,27,1,170,21,"Idaṃ pana manasikāravidhānaṃ– idha bhikkhu‘ yena santappati, ayaṃ imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto paripācanākāro tejodhātū’ ti manasi karoti;"
  8948. 378948,97,266,28,57,1,197,23,"‘ yena jīrīyati, yena pariḍayhati, yena asitapītakhāyitasāyitaṃ sammā pariṇāmaṃ gacchati, ayaṃ imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto paripācanākāro tejodhātū’ ti manasi karoti. "
  8949. 378949,97,266,58,72,1,81,12,"Yaṃ vā {panā}ti imasmiṃ sarīre pākatiko eko utu atthi, so yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭho. "
  8950. 378950,97,267,2,11,1,82,9,Bāhiratejodhātu niddese kaṭṭhaṃ paṭicca pajjalito kaṭṭhupādāno aggi kaṭṭhaggi nāma.
  8951. 378951,97,267,12,15,1,29,3,Sakalikaggiādīsupi eseva nayo.
  8952. 378952,97,267,16,22,1,56,5,{Saṅkāraggī}ti kacavaraṃ saṃkaḍḍhitvā jālāpito kacavaraggi.
  8953. 378953,97,267,23,26,1,19,2,{Indaggī}ti asaniaggi.
  8954. 378954,97,267,27,34,1,52,6,{Aggisantāpo}ti jālāya vā vītaccikaṅgārānaṃ vā santāpo.
  8955. 378955,97,267,35,38,1,21,2,{Sūriyasantāpo}ti ātapo.
  8956. 378956,97,267,39,43,1,49,3,{Kaṭṭhasannicayasantāpo}ti kaṭṭharāsiṭṭhāne santāpo.
  8957. 378957,97,267,44,47,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  8958. 378958,97,267,48,58,1,83,9,Yaṃ vā {panā}ti petaggi kappavināsaggi nirayaggiādayo idha yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhā.
  8959. 378959,97,268,2,9,1,35,4,176. Vāyodhātu niddese vāyanavasena vāyo.
  8960. 378960,97,268,10,14,1,35,4,Vāyova vāyobhāvaṃ gatattā vāyogataṃ.
  8961. 378961,97,268,15,20,1,57,4,Thambhitattaṃ {rūpassā}ti avinibbhogarūpassa thambhitabhāvo.
  8962. 378962,97,268,21,29,1,60,6,Uddhaṅgamā {vātā}ti uggārahikkādi pavattakā uddhaṃ ārohanavātā .
  8963. 378963,97,268,30,36,1,58,5,Adhogamā {vātā}ti uccārapassāvādinīharaṇakā adho orohanavātā.
  8964. 378964,97,268,37,42,1,34,4,Kucchisayā {vātā}ti antānaṃ bahivātā.
  8965. 378965,97,268,43,48,1,34,4,Koṭṭhāsayā {vātā}ti antānaṃ antovātā.
  8966. 378966,97,268,49,59,1,112,8,Aṅgamaṅgānusārino {vātā}ti dhamanijālānusārena sakalasarīre aṅgamaṅgāni anusaṭā samiñjanapasāraṇādinibbattakā vātā.
  8967. 378967,97,268,60,67,1,68,6,{Satthakavātā}ti sandhibandhanāni kattariyā chindantā viya pavattavātā.
  8968. 378968,97,268,68,74,1,46,5,{Khurakavātā}ti khurena viya hadayaṃ phālanavātā.
  8969. 378969,97,268,75,79,1,45,3,{Uppalakavātā}ti hadayamaṃsameva uppāṭanakavātā.
  8970. 378970,97,268,80,84,1,31,2,{Assāso}ti antopavisananāsikāvato.
  8971. 378971,97,268,85,88,1,34,2,{Passāso}ti bahinikkhamananāsikāvato.
  8972. 378972,97,268,89,97,1,68,7,"Ettha ca purimā sabbe catusamuṭṭhānā, assāsapassāsā cittasamuṭṭhānāva. "
  8973. 378973,97,268,98,100,1,21,2,Ayamettha padavaṇṇanā.
  8974. 378974,97,269,2,30,1,227,25,Idaṃ pana manasikāravidhānaṃ– idha bhikkhu uddhaṅgamādibhede vāte uddhaṅgamādivasena pariggahetvā‘ uddhaṅgamā vātā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto vitthambhanākāro vāyodhātū’ ti manasi karoti.
  8975. 378975,97,269,31,34,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  8976. 378976,97,269,35,46,1,76,10,Yaṃ vā {panā}ti sese vāyokoṭṭhāse anugatā vātā idha yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhā.
  8977. 378977,97,270,2,10,1,69,7,Bāhiravāyodhātu niddese puratthimā {vātā}ti puratthimadisato āgatā vātā.
  8978. 378978,97,270,11,15,1,37,4,Pacchimuttaradakkhiṇesu pi eseva nayo.
  8979. 378979,97,270,16,22,1,32,5,Sarajā {vātā}ti saha rajena sarajā.
  8980. 378980,97,270,23,30,1,43,6,Arajā {vātā}ti rajavirahitā suddhā arajā nāma.
  8981. 378981,97,270,31,36,1,53,4,{Sītā}ti sītautusamuṭṭhānā sītavalāhakantare samuṭṭhitā.
  8982. 378982,97,270,37,42,1,53,4,{Uṇhā}ti uṇhautusamuṭṭhānā uṇhavalāhakantare samuṭṭhitā.
  8983. 378983,97,270,43,47,1,26,3,{Parittā}ti mandā tanukavātā.
  8984. 378984,97,270,48,51,1,22,2,{Adhimattā}ti balavavātā.
  8985. 378985,97,270,52,62,1,73,8,"{Kāḷā}ti kāḷavalāhakantare samuṭṭhitā, yehi abbhāhato chavivaṇṇo kāḷako hoti. "
  8986. 378986,97,270,63,67,1,30,4,Tesaṃ etaṃ adhivacanantipi eke.
  8987. 378987,97,270,68,73,1,40,4,{Verambhavātā}ti yojanato upari vāyanavātā.
  8988. 378988,97,270,74,80,1,62,5,{Pakkhavātā}ti antamaso makkhikāyapi pakkhāyūhanasamuṭṭhitā vātā.
  8989. 378989,97,270,81,84,1,24,2,{Supaṇṇavātā}ti garuḷavātā.
  8990. 378990,97,270,85,92,1,57,7,Kāmañca imepi pakkhavātāva ussadavasena pana visuṃ gahitā.
  8991. 378991,97,270,93,103,1,83,9,{Tālavaṇṭavātā}ti tālapaṇṇehi vā aññena vā kenaci maṇḍalasaṇṭhānena samuṭṭhāpitā vātā.
  8992. 378992,97,270,104,109,1,49,4,{Vidhūpanavātā}ti bījanapattakena samuṭṭhāpitā vātā.
  8993. 378993,97,270,110,119,1,82,8,"Imāni ca tālavaṇṭavidhūpanāni anuppannampi vātaṃ uppādenti, uppannampi parivattenti. "
  8994. 378994,97,270,120,130,1,73,9,Yaṃ vā {panā}ti idha pāḷiāgate ṭhapetvā sesavātā yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhā.
  8995. 378995,97,271,2,12,1,58,6,177. Ākāsadhātu niddese appaṭighaṭṭanaṭṭhena na kassatīti ākāso.
  8996. 378996,97,271,13,17,1,38,4,Ākāsova ākāsabhāvaṃ gatattā ākāsagataṃ.
  8997. 378997,97,271,18,21,1,21,2,Aghaṭṭanīyatāya aghaṃ.
  8998. 378998,97,271,22,27,1,37,4,Aghameva aghabhāvaṃ gatattā aghagataṃ .
  8999. 378999,97,271,28,31,1,16,2,{Vivaro}ti antaraṃ.
  9000. 379000,97,271,32,36,1,39,4,Tadeva vivarabhāvaṃ gatattā vivaragataṃ.
  9001. 379001,97,271,37,42,1,51,4,Asamphuṭṭhaṃ {maṃsalohitehī}ti maṃsalohitehi nissaṭaṃ.
  9002. 379002,97,271,43,47,1,47,4,Kaṇṇacchiddantiādi pana tasseva pabhedadassanaṃ.
  9003. 379003,97,271,48,56,1,79,8,Tattha kaṇṇacchiddan ti kaṇṇasmiṃ chiddaṃ vivaraṃ maṃsalohitehi asamphuṭṭhokāso.
  9004. 379004,97,271,57,60,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  9005. 379005,97,271,61,72,1,80,9,"{Yenā}ti yena vivarena etaṃ asitādibhedaṃ ajjhoharaṇīyaṃ ajjhoharati, anto paveseti. "
  9006. 379006,97,271,73,82,1,89,8,{Yatthā}ti yasmiṃ antoudarapaṭalasaṅkhāte okāse etadeva catubbidhaṃ ajjhoharaṇīyaṃ tiṭṭhati.
  9007. 379007,97,271,83,104,1,202,19,"{Yenā}ti yena vivarena sabbampetaṃ vipakkaṃ kasaṭabhāvaṃ āpannaṃ nikkhamati, taṃ udarapaṭalato yāva karīsamaggā vidatthicaturaṅgulamattaṃ chiddaṃ maṃsalohitehi asamphuṭṭhaṃ nissaṭaṃ ākāsadhātūti veditabbaṃ. "
  9008. 379008,97,271,105,119,1,120,13,Yaṃ vā {panā}ti ettha cammantaraṃ maṃsantaraṃ nhāruntaraṃ aṭṭhintaraṃ lomantaranti idaṃ sabbaṃ yevāpanakaṭṭhānaṃ paviṭṭhaṃ.
  9009. 379009,97,272,2,13,1,129,10,Bāhirakaākāsadhātu niddese asamphuṭṭhaṃ catūhi {mahābhūtehī}ti catūhi mahābhūtehi nissaṭaṃ bhittichiddakavāṭachiddādikaṃ veditabbaṃ.
  9010. 379010,97,272,14,23,1,87,9,Iminā yasmiṃ ākāse parikammaṃ karontassa catukkapañcakajjhānāni uppajjanti taṃ kathitaṃ.
  9011. 379011,97,273,2,10,1,67,5,178. Viññāṇadhātu niddese cakkhuviññāṇasaṅkhātā dhātu cakkhuviññāṇadhātu.
  9012. 379012,97,273,11,14,1,19,3,Sesāsupi eseva nayo.
  9013. 379013,97,273,15,24,1,75,9,Iti imāsu chasu dhātūsu pariggahitāsu aṭṭhārasa dhātuyo pariggahitāva honti.
  9014. 379014,97,273,25,26,1,6,1,Kathaṃ?
  9015. 379015,97,273,27,42,1,182,13,"Pathavītejovāyodhātuggahaṇena tāva phoṭṭhabbadhātu gahitāva hoti, āpodhātuākāsadhātuggahaṇena dhammadhātu, viññāṇadhātuggahaṇena tassā purecārikapacchācārikattā manodhātu gahitāva hoti. "
  9016. 379016,97,273,43,47,1,39,4,Cakkhuviññāṇadhātuādayo sutte āgatā eva.
  9017. 379017,97,273,48,53,1,29,4,Sesā nava āharitvā dassetabbā .
  9018. 379018,97,273,54,65,1,103,10,"Cakkhuviññāṇadhātuggahaṇena hi tassā nissayabhūtā cakkhudhātu, ārammaṇabhūtā rūpadhātu ca gahitāva honti. "
  9019. 379019,97,273,66,72,1,77,6,Evaṃ sotaviññāṇadhātuādiggahaṇena sotadhātuādayoti aṭṭhārasāpi gahitāva honti.
  9020. 379020,97,273,73,79,1,46,6,Tāsu dasahi dhātūhi rūpapariggaho kathito hoti.
  9021. 379021,97,273,80,82,1,22,2,Sattahi arūpapariggaho.
  9022. 379022,97,273,83,89,1,52,5,"Dhammadhātuyā siyā rūpapariggaho, siyā arūpapariggaho. "
  9023. 379023,97,273,90,100,1,104,9,"Iti aḍḍhekādasahi dhātūhi rūpapariggaho, aḍḍhaṭṭhadhātūhi arūpapariggahoti rūpārūpapariggaho kathito hoti. "
  9024. 379024,97,273,101,103,1,23,2,Rūpārūpaṃ pañcakkhandhā.
  9025. 379025,97,273,104,107,1,21,3,Taṃ hoti dukkhasaccaṃ.
  9026. 379026,97,273,108,112,1,42,3,Taṃsamuṭṭhāpikā purimataṇhā samudayasaccaṃ .
  9027. 379027,97,273,113,116,1,32,3,Ubhinnaṃ appavatti nirodhasaccaṃ.
  9028. 379028,97,273,117,132,1,169,15,Taṃpajānano maggo maggasaccanti idaṃ catusaccakammaṭṭhānaṃ aṭṭhārasadhātuvasena abhiniviṭṭhassa bhikkhuno yāva arahattā matthakaṃ pāpetvā nigamanaṃ kathitanti veditabbaṃ.
  9029. 379029,97,274,2,13,1,57,6,179. Idāni dutiyachakkaṃ dassento aparāpi cha {dhātuyo}tiādimāha.
  9030. 379030,97,274,14,23,1,108,8,Tattha sukhadhātu {dukkhadhātū}ti kāyappasādavatthukāni sukhadukkhāni sappaṭipakkhavasena yugaḷakato dassitāni.
  9031. 379031,97,274,24,30,1,46,5,"Sukhañhi dukkhassa paṭipakkho, dukkhaṃ sukhassa. "
  9032. 379032,97,274,31,37,1,56,6,Yattakaṃ sukhena pharitaṭṭhānaṃ tattakaṃ dukkhaṃ pharati.
  9033. 379033,97,274,38,44,1,56,6,Yattakaṃ dukkhena pharitaṭṭhānaṃ tattakaṃ sukhaṃ pharati.
  9034. 379034,97,274,45,52,1,62,6,Somanassadhātu {domanassadhātū}ti idampi tatheva yugaḷakaṃ kataṃ.
  9035. 379035,97,274,53,59,1,60,5,"Somanassañhi domanassassa paṭipakkho, domanassaṃ somanassassa. "
  9036. 379036,97,274,60,66,1,63,6,Yattakaṃ somanassena pharitaṭṭhānaṃ tattakaṃ domanassaṃ pharati.
  9037. 379037,97,274,67,73,1,63,6,Yattakaṃ domanassena pharitaṭṭhānaṃ tattakaṃ somanassaṃ pharati.
  9038. 379038,97,275,2,11,1,76,8,Upekkhādhātu {avijjādhātū}ti idaṃ pana dvayaṃ sarikkhakavasena yugaḷakaṃ kataṃ.
  9039. 379039,97,275,12,17,1,44,5,Ubhayampi hetaṃ avibhūtattā sarikkhakaṃ hoti.
  9040. 379040,97,275,18,32,1,134,12,"Tattha sukhadukkhadhātuggahaṇena taṃ sampayuttā kāyaviññāṇadhātu, vatthubhūtā kāyadhātu, ārammaṇabhūtā phoṭṭhabbadhātu ca gahitāva honti. "
  9041. 379041,97,275,33,39,1,76,6,Somanassadomanassadhātuggahaṇena taṃ sampayuttā manoviññāṇadhātu gahitā hoti.
  9042. 379042,97,275,40,43,1,39,3,Avijjādhātuggahaṇena dhammadhātu gahitā.
  9043. 379043,97,275,44,58,1,172,12,"Upekkhādhātuggahaṇena cakkhusotaghānajivhāviññāṇadhātumanodhātuyo , tāsaṃyeva vatthārammaṇabhūtā cakkhudhāturūpadhātuādayo ca gahitāti evaṃ aṭṭhārasapi dhātuyo gahitāva honti. "
  9044. 379044,97,275,59,68,1,83,9,Idāni tāsu dasahi dhātūhi rūpapariggahotiādi sabbaṃ heṭṭhā vuttanayeneva veditabbaṃ.
  9045. 379045,97,275,69,80,1,92,11,Evampi ekassa bhikkhuno yāva arahattā matthakaṃ pāpetvā nigamanaṃ kathitaṃ hotīti veditabbaṃ.
  9046. 379046,97,275,81,91,1,72,10,Tattha katamā sukhadhātu yaṃ kāyikaṃ sātan ti ādīni heṭṭhā vuttanayāneva.
  9047. 379047,97,276,2,15,1,56,8,181. Tatiyachakke {kāmo}ti dve kāmā– vatthukāmo ca kilesakāmo ca.
  9048. 379048,97,276,16,25,1,84,8,"Tattha kilesakāmaṃ sandhāya kāmapaṭisaṃyuttā dhātu kāmadhātu, kāmavitakkassetaṃ nāmaṃ. "
  9049. 379049,97,276,26,34,1,75,7,"Vatthukāmaṃ sandhāya kāmoyeva dhātu kāmadhātu, kāmāvacaradhammānametaṃ nāmaṃ. "
  9050. 379050,97,276,35,41,1,65,5,"Byāpādapaṭisaṃyuttā dhātu byāpādadhātu, byāpādavitakkassetaṃ nāmaṃ. "
  9051. 379051,97,276,42,50,1,70,6,"Byāpādova dhātu byāpādadhātu, dasaāghātavatthukassa paṭighassetaṃ nāmaṃ. "
  9052. 379052,97,276,51,58,1,66,6,"Vihiṃsā paṭisaṃyuttā dhātu vihiṃsādhātu, vihiṃsāvitakkassetaṃ nāmaṃ. "
  9053. 379053,97,276,59,65,1,60,5,"Vihiṃsāyeva dhātu vihiṃsādhātu, parasattavihesanassetaṃ nāmaṃ. "
  9054. 379054,97,276,66,83,1,120,15,"Ayaṃ pana heṭṭhā anāgatattā evaṃ atthādivibhāgato veditabbā– vihiṃsanti etāya satte, vihiṃsanaṃ vā etaṃ sattānanti vihiṃsā. "
  9055. 379055,97,276,84,89,1,48,4,"Sā viheṭhanalakkhaṇā, karuṇāpaṭipakkhalakkhaṇā vā; "
  9056. 379056,97,276,90,96,1,65,5,"parasantāne ubbegajananarasā, sakasantāne karuṇāviddhaṃsanarasā vā; "
  9057. 379057,97,276,97,98,1,25,1,dukkhāyatanapaccupaṭṭhānā;
  9058. 379058,97,276,99,101,1,29,2,paṭighapadaṭṭhānāti veditabbā.
  9059. 379059,97,276,102,116,1,123,11,"Nekkhammaṃ vuccati lobhā nikkhantattā alobho, nīvaraṇehi nikkhantattā paṭhamajjhānaṃ, sabbākusalehi nikkhantattā sabbakusalaṃ. "
  9060. 379060,97,276,117,123,1,71,5,"Nekkhammapaṭisaṃyuttā dhātu nekkhammadhātu, nekkhammavitakkassetaṃ nāmaṃ. "
  9061. 379061,97,276,124,131,1,64,6,"Nekkhammameva dhātu nekkhammadhātu, sabbassāpi kusalassetaṃ nāmaṃ. "
  9062. 379062,97,276,132,138,1,68,5,"Abyāpādapaṭisaṃyuttā dhātu abyāpādadhātu, abyāpādavitakkassetaṃ nāmaṃ. "
  9063. 379063,97,276,139,145,1,47,5,"Abyāpādova dhātu abyāpādadhātu, mettāyetaṃ nāmaṃ. "
  9064. 379064,97,276,146,154,1,69,6,"Avihiṃsāpaṭisaṃyuttā dhātu avihiṃsādhātu, avihiṃsā vitakkassetaṃ nāmaṃ. "
  9065. 379065,97,276,155,161,1,48,5,"Avihiṃsāva dhātu avihiṃsādhātu, karuṇāyetaṃ nāmaṃ. "
  9066. 379066,97,277,2,14,1,74,8,182. Idāni tamevatthaṃ dassetuṃ tattha katamā {kāmadhātū}ti padabhājanaṃ āraddhaṃ.
  9067. 379067,97,277,15,20,1,50,4,Tattha {paṭisaṃyutto}ti saṃpayogavasena paṭisaṃyutto.
  9068. 379068,97,277,21,25,1,34,3,Takko {vitakko}tiādīni vuttatthāneva.
  9069. 379069,97,277,26,31,1,30,3,"{Viheṭhetī}ti bādheti, dukkhāpeti. "
  9070. 379070,97,277,32,38,1,47,4,"{Heṭhanā}ti pāṇippahārādīhi bādhanā, dukkhuppādanā. "
  9071. 379071,97,277,39,41,1,23,2,Balavaheṭhanā viheṭhanā.
  9072. 379072,97,277,42,45,1,24,3,Hiṃsanti etāyāti hiṃsanā.
  9073. 379073,97,277,46,48,1,23,2,Balavahiṃsanā vihiṃsanā.
  9074. 379074,97,277,49,52,1,17,2,{Rosanā}ti ghaṭṭanā.
  9075. 379075,97,277,53,56,1,25,2,{Virosanā}ti balavaghaṭṭanā.
  9076. 379076,97,277,57,65,1,42,6,Sabbattha vā‘ vi’ upasaggena padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  9077. 379077,97,277,66,73,1,56,6,"Upahananti etenāti upaghāto, paresaṃ upaghāto parūpaghāto. "
  9078. 379078,97,278,2,5,1,24,3,Mettāyanti etāyāti metti.
  9079. 379079,97,278,6,8,1,23,2,Mettāyanākāro mettāyanā.
  9080. 379080,97,278,9,14,1,51,5,Mettāya ayitassa mettāsamaṅgino bhāvo mettāyitattaṃ.
  9081. 379081,97,278,15,20,1,47,5,Byāpādena vimuttassa cetaso vimutti cetovimutti.
  9082. 379082,97,278,21,32,1,90,10,"Ettha ca purimehi tīhi upacārappattāpi appanāpatāpi mettā kathitā, pacchimena appanāpattāva. "
  9083. 379083,97,279,2,6,1,26,3,Karuṇāyanti etāyāti karuṇā.
  9084. 379084,97,279,7,9,1,25,2,Karuṇāyanākāro karuṇāyanā.
  9085. 379085,97,279,10,15,1,54,5,Karuṇāya ayitassa karuṇāsamaṅgino bhāvo karuṇāyitattaṃ.
  9086. 379086,97,279,16,21,1,47,5,Vihiṃsāya vimuttassa cetaso vimutti cetovimutti.
  9087. 379087,97,279,22,26,1,49,4,Idhāpi purimanayeneva upacārappanābhedo veditabbo.
  9088. 379088,97,279,27,33,1,76,6,Ubhayatthāpi ca pariyosānapade mettākaruṇāti cetovimuttivisesanatthaṃ vuttaṃ.
  9089. 379089,97,280,2,8,1,53,6,Ettha ca kāmavitakko sattesupi uppajjati saṅkhāresupi.
  9090. 379090,97,280,9,12,1,38,3,Ubhayattha uppannopi kammapathabhedova.
  9091. 379091,97,280,13,22,1,62,8,"Byāpādo pana sattesu uppannoyeva kammapathaṃ bhindati, na itaro. "
  9092. 379092,97,280,23,26,1,22,3,Vihiṃsāyapi eseva nayo.
  9093. 379093,97,280,27,36,1,56,8,Ettha ca duvidhā kathā– sabbasaṅgāhikā ceva asambhinnā ca.
  9094. 379094,97,280,37,41,1,52,4,Kāmadhātuggahaṇena hi byāpādavihiṃsādhātuyopi gahitā.
  9095. 379095,97,280,42,49,1,60,7,Kāmadhātuyāyeva pana nīharitvā nīharitvā dvepi etā dassitāti.
  9096. 379096,97,280,50,54,1,33,3,Ayaṃ tāvettha sabbasaṅgāhikakathā .
  9097. 379097,97,280,55,63,1,64,7,Ṭhapetvā pana byāpādavihiṃsādhātuyo sesā sabbāpi kāmadhātu evāti.
  9098. 379098,97,280,64,67,1,25,3,Ayaṃ asambhinnakathā nāma.
  9099. 379099,97,280,68,71,1,60,3,Nekkhammadhātuggahaṇenāpi abyāpādaavihiṃsādhātuyo gahitāyeva.
  9100. 379100,97,280,72,80,1,97,8,Nekkhammadhātuto pana nīharitvā nīharitvā tadubhayampi dassitanti ayametthāpi sabbasaṅgāhikakathā.
  9101. 379101,97,280,81,88,1,83,7,Ṭhapetvā abyāpādaavihiṃsādhātuyo avasesā nekkhammadhātūti ayaṃ asambhinnakathā nāma.
  9102. 379102,97,281,2,12,1,75,10,Imāhi ca chahi dhātūhi pariggahitā hi aṭṭhārasa dhātuyo pariggahitāva honti.
  9103. 379103,97,281,13,28,1,128,15,Sabbāpi hi tā kāmadhātutova nīharitvā nīharitvā labhāpetabbā aṭṭhārasa dhātuyova hontīti tiṇṇaṃ chakkānaṃ vasena aṭṭhārasa honti.
  9104. 379104,97,281,29,46,1,158,17,Evaṃ pana aggahetvā ekekasmiṃ chakke vuttanayena aṭṭhārasa aṭṭhārasa katvā sabbānipi tāni aṭṭhārasakāni ekajjhaṃ abhisaṅkhipitvā aṭṭhāraseva hontīti veditabbā.
  9105. 379105,97,281,47,60,1,117,12,"Iti imasmiṃ suttantabhājanīye soḷasa dhātuyo kāmāvacarā, dve tebhūmikāti evamettha sammasanacārova kathitoti veditabbo. "
  9106. 379106,97,282,2,3,1,24,1,Suttantabhājanīyavaṇṇanā .
  9107. 379107,97,283,2,4,1,26,2,2 . Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
  9108. 379108,97,284,2,17,1,104,9,183. Abhidhammabhājanīye sarūpeneva sabbāpi dhātuyo dassento aṭṭhārasa dhātuyo– cakkhudhātu {rūpadhātū}tiādimāha.
  9109. 379109,97,284,18,21,1,22,3,Tattha uddesavāre tāva–
  9110. 379110,97,285,2,6,1,40,3,"Atthato lakkhaṇādito, kamatāvatvasaṅkhato; "
  9111. 379111,97,286,2,8,1,43,5,"Paccayā atha daṭṭhabbā, veditabbo vinicchayo. "
  9112. 379112,97,287,2,9,1,35,5,Tattha ‘ atthato’ ti cakkhatīti cakkhu.
  9113. 379113,97,287,10,12,1,16,2,Rūpayatīti rūpaṃ.
  9114. 379114,97,287,13,24,1,104,11,Cakkhussa viññāṇaṃ cakkhuviññāṇan ti evamādinā tāva nayena cakkhādīnaṃ visesatthato veditabbo vinicchayo.
  9115. 379115,97,287,25,40,1,81,11,"Avisesena pana vidahati, dhīyate, vidhānaṃ, vidhīyate etāya, ettha vā dhīyatīti dhātu. "
  9116. 379116,97,287,41,55,1,132,12,Lokiyā hi dhātuyo kāraṇabhāvena vavatthitā hutvā suvaṇṇarajatādidhātuyo viya suvaṇṇarajatādiṃ anekappakāraṃ saṃsāradukkhaṃ vidahanti ;
  9117. 379117,97,287,56,64,1,61,8,bhārahārehi ca bhāro viya sattehi dhīyante dhārīyanteti attho.
  9118. 379118,97,287,65,68,1,42,3,Dukkhavidhānamattameva cetā avasavattanato.
  9119. 379119,97,287,69,75,1,58,6,Etāhi ca karaṇabhūtāhi saṃsāradukkhaṃ sattehi anuvidhīyati;
  9120. 379120,97,287,76,81,1,52,5,tathāvihitañcetaṃ etāsveva dhīyati ṭhapīyatīti attho.
  9121. 379121,97,287,82,91,1,91,9,Iti cakkhādīsu ekeko dhammo yathāsambhavaṃ vidahati dhīyatetiādiatthavasena dhātūti vuccati.
  9122. 379122,97,288,2,12,1,61,9,"Apica yathā titthiyānaṃ attā nāma sabhāvato natthi, na evametā. "
  9123. 379123,97,288,13,19,1,43,6,Etā pana attano sabhāvaṃ dhārentīti dhātuyo.
  9124. 379124,97,288,20,33,1,103,12,"Yathā ca loke vicittā haritālamanosilādayo silāvayavā dhātuyoti vuccanti, evametāpi dhātuyo viya dhātuyo. "
  9125. 379125,97,288,34,37,1,30,3,Vicittā hetā ñāṇañeyyāvayavāti.
  9126. 379126,97,288,38,54,1,206,15,"Yathā vā sarīrasaṅkhātassa samudāyassa avayavabhūtesu rasasoṇitādīsu aññamaññaṃ visabhāgalakkhaṇaparicchinnesu dhātusamaññā, evametesupi pañcakkhandhasaṅkhātassa attabhāvassa avayavesu dhātusamaññā veditabbā. "
  9127. 379127,97,288,55,58,1,55,3,Aññamaññavisabhāgalakkhaṇaparicchinnā hete cakkhādayoti.
  9128. 379128,97,288,59,63,1,44,4,Apica dhātūti nijjīvamattassetaṃ adhivacanaṃ.
  9129. 379129,97,288,64,67,1,16,3,Tathā hi bhagavā–
  9130. 379130,97,288,68,92,1,84,9,"‘‘ cha dhāturo ayaṃ, bhikkhu, puriso’’ tiādīsu( ma. ni.3.343-344) jīvasaññāsamūhanatthaṃ dhātudesanaṃ akāsīti. "
  9131. 379131,97,288,93,115,1,157,19,Tasmā yathāvuttenatthena cakkhu ca taṃ dhātu cāti cakkhudhātu … pe… manoviññāṇañca taṃ dhātu cāti manoviññāṇadhātūti evaṃ tāvettha atthato viññātabbo vinicchayo.
  9132. 379132,97,289,2,11,1,68,8,‘ Lakkhaṇādito’ ti cakkhādīnaṃ lakkhaṇādito pettha veditabbo vinicchayo.
  9133. 379133,97,289,12,20,1,64,8,Tāni ca pana tesaṃ lakkhaṇādīni heṭṭhā vuttanayeneva veditabbāni.
  9134. 379134,97,290,2,12,1,69,9,‘ Kamato’ ti idhāpi pubbe vuttesu uppattikkamādīsu desanākkamova yujjati.
  9135. 379135,97,290,13,18,1,52,5,So ca panāyaṃ hetuphalānupubbavavatthānavasena vutto.
  9136. 379136,97,290,19,24,1,42,5,Cakkhudhātu rūpadhātūti idañhi dvayaṃ hetu.
  9137. 379137,97,290,25,27,1,27,2,Cakkhuviññāṇadhātūti phalaṃ.
  9138. 379138,97,290,28,33,1,42,5,Evaṃ sabbattha kamato veditabbo vinicchayo.
  9139. 379139,97,291,2,7,1,24,4,‘ Tāvatvato’ ti tāvabhāvato.
  9140. 379140,97,291,8,89,1,581,45,"Idaṃ vuttaṃ hoti– tesu tesu hi suttābhidhammapadesesu ābhādhātu, subhadhātu, ākāsānañcāyatanadhātu, viññāṇañcāyatanadhātu, ākiñcaññāyatanadhātu , nevasaññānāsaññāyatanadhātu, saññāvedayitanirodhadhātu, kāmadhātu, byāpādadhātu, vihiṃsādhātu, nekkhammadhātu, abyāpādadhātu, avihiṃsādhātu, sukhadhātu, dukkhadhātu, somanassadhātu, domanassadhātu, upekkhādhātu , avijjādhātu, ārambhadhātu, nikkamadhātu, parakkamadhātu, hīnadhātu, majjhimadhātu, paṇītadhātu, pathavīdhātu, āpodhātu, tejodhātu, vāyodhātu, ākāsadhātu, viññāṇadhātu, saṅkhatadhātu, asaṅkhatadhātu, anekadhātunānādhātulokoti evamādayo aññāpi dhātuyo dissanti. "
  9141. 379141,97,292,2,14,1,91,12,Evaṃ sati sabbāsaṃ vasena paricchedaṃ akatvā kasmā aṭṭhārasāti ayameva paricchedo katoti ce?
  9142. 379142,97,292,15,19,1,52,4,Sabhāvato vijjamānānaṃ sabbadhātūnaṃ tadantogadhattā.
  9143. 379143,97,292,20,23,1,26,3,Rūpadhātuyeva hi ābhādhātu.
  9144. 379144,97,292,24,27,1,33,3,Subhadhātu pana rūpādippaṭibaddhā.
  9145. 379145,97,292,28,29,1,5,1,Kasmā?
  9146. 379146,97,292,30,31,1,15,1,Subhanimittattā.
  9147. 379147,97,292,32,34,1,26,2,Subhanimittañhi subhadhātu.
  9148. 379148,97,292,35,46,1,100,10,"Tañca rūpādivinimuttaṃ na vijjati, kusalavipākārammaṇā vā rūpādayo eva subhadhātūti rūpādimattamevesā. "
  9149. 379149,97,292,47,50,1,50,3,Ākāsānañcāyatanadhātuādīsu cittaṃ manoviññāṇadhātu.
  9150. 379150,97,292,51,54,1,23,3,Sesā dhammā dhammadhātu.
  9151. 379151,97,292,55,59,1,47,4,Saññāvedayitanirodhadhātu pana sabhāvato natthi;
  9152. 379152,97,292,60,63,1,32,3,dhātudvayanirodhamattameva hi sā.
  9153. 379153,97,292,64,75,1,67,8,"Kāmadhātu dhammadhātumattaṃ vā hoti, yathāha‘‘ tattha katamā kāmadhātu? "
  9154. 379154,97,292,76,85,1,43,5,Kāmapaṭisaṃyutto takko… pe… micchāsaṅkappo’’ ti;
  9155. 379155,97,292,86,125,1,245,27,"aṭṭhārasapi dhātuyo vā, yathāha‘‘ heṭṭhato avīcinirayaṃ pariyantaṃ katvā uparito paranimmitavasavattideve antokaritvā yaṃ etasmiṃ antare etthāvacarā ettha pariyāpannā khandhadhātuāyatanā, rūpā, vedanā, saññā, saṅkhārā, viññāṇaṃ– ayaṃ vuccati kāmadhātū’’ ti. "
  9156. 379156,97,292,126,129,1,30,3,Nekkhammadhātu dhammadhātu eva;
  9157. 379157,97,292,130,143,1,79,9,‘‘ sabbepi kusalā dhammā nekkhammadhātū’’ ti vā vacanato manoviññāṇadhātupi hotiyeva.
  9158. 379158,97,292,144,146,1,117,2,Byāpādavihiṃsāabyāpādaavihiṃsāsukhadukkhasomanassadomanassupekkhāavijjāārambhanikkamaparakkamadhātuyo dhammadhātuyeva.
  9159. 379159,97,293,2,4,1,49,2,Hīnamajjhimapaṇītadhātuyo aṭṭhārasadhātumattameva.
  9160. 379160,97,293,5,9,1,28,4,Hīnā hi cakkhādayo hīnadhātu.
  9161. 379161,97,293,10,17,1,55,7,Majjhimapaṇītā cakkhādayo majjhimā ceva paṇītā ca dhātū.
  9162. 379162,97,293,18,24,1,66,5,Nippariyāyena pana akusalā dhammadhātumanoviññāṇadhātuyo hīnadhātu.
  9163. 379163,97,293,25,31,1,61,6,Lokiyā kusalābyākatā ubhopi cakkhudhātuādayo ca majjhimadhātu.
  9164. 379164,97,293,32,36,1,56,4,Lokuttarā pana dhammadhātumanoviññāṇadhātuyo paṇītadhātu.
  9165. 379165,97,293,37,39,1,42,2,Pathavītejovāyodhātuyo phoṭṭhabbadhātuyeva.
  9166. 379166,97,293,40,44,1,38,4,Āpodhātu ākāsadhātu ca dhammadhātuyeva.
  9167. 379167,97,293,45,47,1,57,2,Viññāṇadhātu cakkhuviññāṇādisattaviññāṇadhātusaṅkhepoyeva.
  9168. 379168,97,293,48,53,1,53,5,Sattarasa dhātuyo dhammadhātuekadeso ca saṅkhatadhātu.
  9169. 379169,97,293,54,57,1,40,3,Asaṅkhatadhātu pana dhammadhātuekadesova.
  9170. 379170,97,293,58,61,1,62,3,Anekadhātunānādhātuloko pana aṭṭhārasadhātuppabhedamattamevāti.
  9171. 379171,97,293,62,69,1,76,7,Iti sabhāvato vijjamānānaṃ sabbadhātūnaṃ tadantogadhattā aṭṭhāraseva vuttāti.
  9172. 379172,97,294,2,10,1,85,7,Apica vijānanasabhāve viññāṇe jīvasaññīnaṃ jīvasaññāsamūhanatthampi aṭṭhāraseva vuttā .
  9173. 379173,97,294,11,17,1,50,6,Santi hi sattā vijānanasabhāve viññāṇe jīvasaññino.
  9174. 379174,97,294,18,33,1,217,14,"Tesaṃ cakkhusotaghānajivhākāyaviññāṇamanoviññāṇadhātubhedena tassā anekattaṃ, cakkhurūpādipaccayāyattavuttitāya aniccatañca pakāsetvā dīgharattānusayitaṃ jīvasaññaṃ samūhanitukāmena bhagavatā aṭṭhārasa dhātuyo pakāsitā. "
  9175. 379175,97,294,34,36,1,12,2,Kiñca bhiyyo?
  9176. 379176,97,294,37,39,1,27,2,Tathā veneyyajjhāsayavasena;
  9177. 379177,97,294,40,52,1,100,11,"ye ca imāya nātisaṅkhepavitthārāya desanāya veneyyā sattā, tadajjhāsayavasena ca aṭṭhāraseva pakāsitā. "
  9178. 379178,97,295,2,7,1,37,4,"Saṅkhepavitthāranayena tathā tathā hi, "
  9179. 379179,97,296,2,7,1,37,5,Dhammaṃ pakāsayati esa yathā yathāssa;
  9180. 379180,97,297,2,5,1,36,3,"Saddhammatejavihataṃ vilayaṃ khaṇena, "
  9181. 379181,97,298,2,5,1,34,3,Veneyyasattahadayesu tamo payātīti.
  9182. 379182,97,299,2,8,1,40,4,Evamettha ‘ tāvatvato’ veditabbo vinicchayo.
  9183. 379183,97,300,2,14,1,87,11,‘ Saṅkhato’ ti cakkhudhātu tāva jātito eko dhammotveva saṅkhaṃ gacchati cakkhupasādavasena.
  9184. 379184,97,300,15,18,1,69,3,Tathā sotaghānajivhākāyarūpasaddagandharasadhātuyo sotapasādādivasena.
  9185. 379185,97,300,19,26,1,73,7,Phoṭṭhabbadhātu pana pathavītejovāyovasena tayo dhammāti saṅkhaṃ gacchati.
  9186. 379186,97,300,27,33,1,73,6,Cakkhuviññāṇadhātu kusalākusalavipākavasena dve dhammāti saṅkhaṃ gacchati.
  9187. 379187,97,300,34,37,1,38,2,Tathā sotaghānajivhākāyaviññāṇadhātuyo.
  9188. 379188,97,300,38,45,1,100,7,Manodhātu pana pañcadvārāvajjanakusalākusalavipākasampaṭicchanavasena tayo dhammāti saṅkhaṃ gacchati.
  9189. 379189,97,300,46,60,1,123,12,"Dhammadhātu tiṇṇaṃ arūpakkhandhānaṃ, soḷasannaṃ sukhumarūpānaṃ, asaṅkhatāya ca dhātuyā vasena vīsatidhammāti saṅkhaṃ gacchati. "
  9190. 379190,97,300,61,72,1,131,9,Manoviññāṇadhātu sesakusalākusalābyākataviññāṇavasena chasattatidhammāti saṅkhaṃ gacchatīti evamettha‘ saṅkhato’ veditabbo vinicchayo.
  9191. 379191,97,301,2,11,1,83,8,‘ Paccayā’ ti cakkhudhātuādīnaṃ cakkhuviññāṇadhātuādīsu paccayato veditabbo vinicchayo.
  9192. 379192,97,301,12,18,1,52,6,So panetesaṃ paccayabhāvo niddesavāre āvi bhavissati.
  9193. 379193,97,302,2,10,1,59,7,‘ Daṭṭhabbā’ ti daṭṭhabbatopettha vinicchayo veditabboti attho.
  9194. 379194,97,302,11,23,1,118,10,"Sabbā eva hi saṅkhatā dhātuyo pubbantāparantavivittato, dhuvasubhasukhattabhāvasuññato, paccayāyattavuttito ca daṭṭhabbā. "
  9195. 379195,97,302,24,39,1,106,12,"Visesato panettha bheritalaṃ viya cakkhudhātu daṭṭhabbā, daṇḍo viya rūpadhātu, saddo viya cakkhuviññāṇadhātu . "
  9196. 379196,97,302,40,52,1,93,10,"Tathā ādāsatalaṃ viya cakkhudhātu, mukhaṃ viya rūpadhātu, mukhanimittaṃ viya cakkhuviññāṇadhātu. "
  9197. 379197,97,302,53,66,1,108,11,"Atha vā ucchutilāni viya cakkhudhātu, yantacakkayaṭṭhi viya rūpadhātu, ucchurasatelāni viya cakkhuviññāṇadhātu. "
  9198. 379198,97,302,67,79,1,88,10,"Tathā adharāraṇī viya cakkhudhātu, uttarāraṇī viya rūpadhātu, aggi viya cakkhuviññāṇadhātu. "
  9199. 379199,97,302,80,83,1,25,3,Esa nayo sotadhātuādīsupi.
  9200. 379200,97,303,2,9,1,85,7,Manodhātu pana yathāsambhavato cakkhuviññāṇadhātuādīnaṃ purecarānucarā viya daṭṭhabbā.
  9201. 379201,97,303,10,17,1,60,6,Dhammadhātuyā vedanākkhandho sallamiva sūlamiva ca daṭṭhabbo ;
  9202. 379202,97,303,18,22,1,52,4,saññāsaṅkhārakkhandhā vedanāsallasūlayogā āturā viya;
  9203. 379203,97,303,23,33,1,100,9,"puthujjanānaṃ vā saññā āsādukkhajananato rittamuṭṭhi viya, ayathābhuccanimittaggāhakato vanamigo viya; "
  9204. 379204,97,303,34,50,1,187,14,"saṅkhārā paṭisandhiyaṃ pakkhipanato aṅgārakāsuyaṃ khipanakapuriso viya, jātidukkhānubandhanato rājapurisānubandhacorā viya, sabbānatthāvahassa khandhasantānassa hetuto visarukkhabījāni viya; "
  9205. 379205,97,303,51,56,1,59,5,rūpaṃ nānāvidhūpaddavanimittato khuracakkaṃ viya daṭṭhabbaṃ.
  9206. 379206,97,304,2,10,1,57,8,Asaṅkhatā pana dhātu amatato santato khemato ca daṭṭhabbā.
  9207. 379207,97,304,11,12,1,5,1,Kasmā?
  9208. 379208,97,304,13,14,1,29,1,Sabbānatthapaṭipakkhabhūtattā.
  9209. 379209,97,304,15,38,1,222,19,"Manoviññāṇadhātu gahitārammaṇaṃ muñcitvāpi aññaṃ gahetvāva pavatanato vanamakkaṭo viya, duddamanato assakhaḷuṅko viya, yatthakāmanipātito vehāsaṃ khittadaṇḍo viya, lobhadosādinānappakārakilesayogato raṅganaṭo viya daṭṭhabboti. "
  9210. 379210,97,305,2,18,1,124,12,184. Niddesavāre cakkhuñca paṭicca rūpe {cā}ti idañca dvayaṃ paṭicca aññañca kiriyāmanodhātuñceva sampayuttakhandhattayañcāti attho.
  9211. 379211,97,305,19,34,1,137,12,"Cakkhuviññāṇadhātuyā hi cakkhu nissayapaccayo hoti, rūpaṃ ārammaṇapaccayo, kiriyamanodhātu vigatapaccayo, tayo arūpakkhandhā sahajātapaccayo. "
  9212. 379212,97,305,35,43,1,63,8,Tasmā esā cakkhuviññāṇadhātu ime cattāro paṭicca uppajjati nāma.
  9213. 379213,97,305,44,49,1,35,4,Sotañca {paṭiccā}tiādīsupi eseva nayo.
  9214. 379214,97,306,2,6,1,44,3,{Niruddhasamanantarā}ti niruddhāya samanantarā.
  9215. 379215,97,306,7,17,1,96,9,Tajjā {manodhātū}ti tasmiṃ ārammaṇe jātā kusalākusalavipākato duvidhā manodhātu sampaṭicchanakiccā.
  9216. 379216,97,306,18,28,1,113,9,Sabbadhammesu vā pana {paṭhamasamannāhāro}ti etesu cakkhuviññāṇādīsu sabbadhammesu uppajjamānesu paṭhamasamannāhāro;
  9217. 379217,97,306,29,38,1,107,8,cakkhuviññāṇadhātuādīnaṃ vā ārammaṇasaṅkhātesu sabbadhammesu paṭhamasamannāhāroti ayamettha attho veditabbo.
  9218. 379218,97,306,39,44,1,63,5,Etena pañcadvārāvajjanakiccā kiriyamanodhātu gahitāti veditabbā.
  9219. 379219,97,307,2,10,1,75,7,Manodhātuyāpi uppajjitvā {niruddhasamanantarā}ti ettha pi -kāro sampiṇḍanattho.
  9220. 379220,97,307,11,17,1,68,6,Tasmā manodhātuyāpi manoviññāṇadhātuyāpīti ayamettha attho veditabbo.
  9221. 379221,97,307,18,55,1,327,33,"Tena yā ca vipākamanodhātuyā uppajjitvā niruddhāya samanantarā uppajjati santīraṇakiccā vipākamanoviññāṇadhātu, yā ca tassā uppajjitvā niruddhāya samanantarā uppajjati voṭṭhabbanakiccā kiriyamanoviññāṇadhātu, yā ca tassā uppajjitvā niruddhāya samanantarā uppajjati javanakiccā manoviññāṇadhātu– tā sabbāpi kathitā hotīti veditabbā. "
  9222. 379222,97,307,56,60,1,31,3,Manañca {paṭiccā}ti bhavaṅgamanaṃ.
  9223. 379223,97,307,61,65,1,37,3,Dhamme {cā}ti catubhūmikadhammārammaṇaṃ.
  9224. 379224,97,307,66,72,1,59,6,Uppajjati manoviññāṇan ti sahāvajjanakaṃ javanaṃ nibbattati.
  9225. 379225,97,308,2,9,1,52,7,Imasmiṃ pana ṭhāne hatthe gahitapañhaṃ nāma gaṇhiṃsu.
  9226. 379226,97,308,10,17,1,78,7,Mahādhammarakkhitatthero kira nāma dīghabhāṇakābhayattheraṃ hatthe gahetvā āha–
  9227. 379227,97,308,18,32,1,88,10,"‘ paṭiccāti nāma āgataṭṭhāne āvajjanaṃ visuṃ na kātabbaṃ, bhavaṅganissitakameva kātabban’ ti. "
  9228. 379228,97,308,33,39,1,42,5,Tasmā idha {mano}ti sahāvajjanakaṃ bhavaṅgaṃ.
  9229. 379229,97,308,40,43,1,34,3,Manoviññāṇan ti javanamanoviññāṇaṃ.
  9230. 379230,97,308,44,55,1,107,10,"Imasmiṃ pana abhidhammabhājanīye soḷasa dhātuyo kāmāvacarā, dve catubhūmikā lokiyalokuttaramissakā kathitāti. "
  9231. 379231,97,309,2,3,1,26,1,Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā .
  9232. 379232,97,310,2,4,1,20,2,3 . Pañhāpucchakavaṇṇanā
  9233. 379233,97,311,2,12,1,87,7,185. Pañhāpucchake aṭṭhārasannaṃ dhātūnaṃ heṭṭhā vuttanayānusāreneva kusalādibhāvo veditabbo.
  9234. 379234,97,311,13,31,1,161,17,Ārammaṇattikesu pana cha dhātuyo {parittārammaṇā}ti idaṃ pana pañcannaṃ cakkhuviññāṇādīnaṃ manodhātuyā ca ekantena pañcasu rūpārammaṇādīsu pavattiṃ sandhāya vuttaṃ.
  9235. 379235,97,311,32,43,1,126,9,Dve {dhātuyo}ti vuttānaṃ pana dhammadhātumanoviññāṇadhātūnaṃ manāyatanadhammāyatanesu vuttanayeneva parittārammaṇāditā veditabbā.
  9236. 379236,97,311,44,55,1,100,10,"Iti imasmimpi pañhāpucchake soḷasa dhātuyo kāmāvacarā, dve catubhūmikā lokiyalokuttaramissakā kathitā. "
  9237. 379237,97,311,56,62,1,67,6,Evamayaṃ dhātuvibhaṅgopi teparivaṭṭaṃ nīharitvāva bhājetvā desitoti.
  9238. 379238,97,312,2,3,1,37,2,Sammohavinodaniyā vibhaṅgaṭṭhakathāya
  9239. 379239,97,313,2,4,1,29,2,Dhātuvibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9240. 379240,97,314,2,4,1,13,2,4 . Saccavibhaṅgo
  9241. 379241,97,315,2,4,1,24,2,1 . Suttantabhājanīyavaṇṇanā
  9242. 379242,97,316,2,14,1,58,5,189. Idāni tadanantare saccavibhaṅge {cattārī}ti gaṇanaparicchedo.
  9243. 379243,97,316,15,18,1,42,2,{Ariyasaccānī}ti paricchinnadhammanidassanaṃ.
  9244. 379244,97,316,19,24,1,45,5,Dukkhaṃ ariyasaccan tiādimhi pana uddesavāre–
  9245. 379245,97,317,2,4,1,39,2,Vibhāgato nibbacana-lakkhaṇādippabhedato;
  9246. 379246,97,318,2,7,1,41,4,"Atthatthuddhārato ceva, anūnādhikato tathā. "
  9247. 379247,97,319,2,9,1,43,6,"Kamato ariyasaccesu, yaṃ ñāṇaṃ tassa kiccato; "
  9248. 379248,97,320,2,7,1,38,4,"Antogadhānaṃ pabhedo, upamāto catukkato. "
  9249. 379249,97,321,2,5,1,37,2,"Suññatekavidhādīhi , sabhāgavisabhāgato; "
  9250. 379250,97,322,2,7,1,40,4,"Vinicchayo veditabbo, viññunā sāsanakkame. "
  9251. 379251,97,323,2,20,1,131,15,"Tattha ‘ vibhāgato’ ti dukkhādīnañhi cattāro cattāro atthā vibhattā tathā avitathā anaññathā, ye dukkhādīni abhisamentehi abhisametabbā. "
  9252. 379252,97,323,21,41,1,126,13,"Yathāha,‘‘ dukkhassa pīḷanaṭṭho, saṅkhataṭṭho, santāpaṭṭho, vipariṇāmaṭṭho– ime cattāro dukkhassa dukkhaṭṭhā tathā avitathā anaññathā. "
  9253. 379253,97,323,42,92,1,244,25,"Samudayassa āyūhanaṭṭho, nidānaṭṭho, saṃyogaṭṭho, palibodhaṭṭho… pe… nirodhassa nissaraṇaṭṭho, vivekaṭṭho, asaṅkhataṭṭho, amataṭṭho… pe… maggassa niyyānaṭṭho, hetvaṭṭho, dassanaṭṭho, ādhipateyyaṭṭho– ime cattāro maggassa maggaṭṭhā tathā avitathā anaññathā’’ ti( paṭi. ma.2.8). "
  9254. 379254,97,323,93,120,1,92,9,"Tathā ‘‘ dukkhassa pīḷanaṭṭho, saṅkhataṭṭho, santāpaṭṭho, viparināmaṭṭho, abhisamayaṭṭho’’ ti( paṭi. ma.2.11) evamādi. "
  9255. 379255,97,323,121,130,1,79,9,Iti evaṃ vibhattānaṃ catunnaṃ catunnaṃ atthānaṃ vasena dukkhādīni veditabbānīti.
  9256. 379256,97,323,131,136,1,44,5,Ayaṃ tāvettha vibhāgato vinicchayo veditabbo.
  9257. 379257,97,324,2,22,1,100,14,‘ Nibbacanalakkhaṇādippabhedato’ ti ettha pana‘ nibbacanato’ tāva idha‘ du’ iti ayaṃ saddo kucchite dissati;
  9258. 379258,97,324,23,27,1,36,4,kucchitañhi puttaṃ duputtoti vadanti.
  9259. 379259,97,324,28,34,1,22,4,‘ Khaṃ’ saddo pana tucche;
  9260. 379260,97,324,35,40,1,32,5,tucchañhi ākāsaṃ khan ti vuccati.
  9261. 379261,97,324,41,48,1,116,6,"Idañca paṭhamasaccaṃ kucchitaṃ anekaupaddavādhiṭṭhānato, tucchaṃ bālajanaparikappitadhuvasubhasukhattabhāvavirahitato. "
  9262. 379262,97,324,49,56,1,49,7,Tasmā kucchitattā tucchattā ca dukkhan ti vuccati.
  9263. 379263,97,324,57,87,1,63,10,‘ Saṃ’ iti ca ayaṃ saddo‘‘ samāgamo sametan’’ tiādīsu( vibha.199; dī. ni.2.396) saṃyogaṃ dīpeti;
  9264. 379264,97,324,88,112,1,50,8,‘ u’ iti ayaṃ saddo‘‘ uppannaṃ uditan’’ tiādīsu( pārā.172; cūḷani. khaggavisāṇasuttaniddesa141) uppattiṃ.
  9265. 379265,97,324,113,120,1,29,5,‘ Aya’ saddo pana kāraṇaṃ dīpeti.
  9266. 379266,97,324,121,126,1,72,5,Idañcāpi dutiyasaccaṃ avasesapaccayasamāyoge sati dukkhassuppattikāraṇaṃ.
  9267. 379267,97,324,127,134,1,65,7,Iti dukkhassa saṃyoge uppattikāraṇattā dukkhasamudayan ti vuccati.
  9268. 379268,97,325,2,41,1,324,32,"Tatiyasaccaṃ pana yasmā‘ ni’ saddo abhāvaṃ‘ rodha’ saddo ca cārakaṃ dīpeti, tasmā abhāvo ettha saṃsāracārakasaṅkhātassa dukkharodhassa sabbagatisuññattā, samadhigate vā tasmiṃ saṃsāracārakasaṅkhātassa dukkharodhassa abhāvo hoti tappaṭipakkhattātipi dukkhanirodhan ti vuccati, dukkhassa vā anuppādanirodhapaccayattā dukkhanirodhanti. "
  9269. 379269,97,325,42,60,1,174,16,"Catutthasaccaṃ pana yasmā etaṃ dukkhanirodhaṃ gacchati ārammaṇavasena tadabhimukhībhūtattā, paṭipadā ca hoti dukkhanirodhappattiyā, tasmā dukkhanirodhagāminī paṭipadāti vuccati. "
  9270. 379270,97,326,2,12,1,75,8,"Yasmā panetāni buddhādayo ariyā paṭivijjhanti, tasmā {ariyasaccānī}ti vuccanti. "
  9271. 379271,97,326,13,14,1,7,1,Yathāha–
  9272. 379272,97,326,15,31,1,33,3,"‘‘ catārimāni, bhikkhave, ariyasaccāni( saṃ. ni.5.1097). "
  9273. 379273,97,326,32,43,1,52,7,"Katamāni… pe… imāni kho, bhikkhave, cattāri ariyasaccāni. "
  9274. 379274,97,326,44,55,1,58,7,"Ariyā imāni paṭivijjhanti, tasmā {ariyasaccānī}ti vuccantī’’ ti. "
  9275. 379275,97,326,56,60,1,39,4,Apica ariyassa saccānītipi ariyasaccāni.
  9276. 379276,97,326,61,62,1,7,1,Yathāha–
  9277. 379277,97,326,63,83,1,91,11,"‘‘ sadevake, bhikkhave, loke… pe… sadevamanussāya tathāgato ariyo, tasmā ariyasaccānīti vuccantī’’ ti. "
  9278. 379278,97,326,84,90,1,65,6,Atha vā etesaṃ abhisambuddhattā ariyabhāvasiddhitopi ariyasaccāni.
  9279. 379279,97,326,91,92,1,7,1,Yathāha–
  9280. 379280,97,326,93,116,1,124,14,"‘‘ imesaṃ kho, bhikkhave, catunnaṃ ariyasaccānaṃ yathābhūtaṃ abhisambuddhattā tathāgato arahaṃ sammāsambuddho‘ ariyo’ ti vuccatī’’ ti. "
  9281. 379281,97,326,117,124,1,47,6,Apica kho pana ariyāni saccānītipi ariyasaccāni;
  9282. 379282,97,326,125,130,1,51,5,ariyānīti tathāni avitathāni avisaṃvādakānīti attho.
  9283. 379283,97,326,131,132,1,7,1,Yathāha–
  9284. 379284,97,326,133,152,1,104,12,"‘‘ imāni kho, bhikkhave, cattāri ariyasaccāni tathāni avitathāni anaññathāni, tasmā ariyasaccānīti vuccantī’’ ti. "
  9285. 379285,97,326,153,157,1,42,4,Evamettha nibbacanato vinicchayo veditabbo.
  9286. 379286,97,327,2,6,1,27,2,Kathaṃ ‘ lakkhaṇādippabhedato’?
  9287. 379287,97,327,7,15,1,75,6,"Ettha hi bādhanalakkhaṇaṃ dukkhasaccaṃ, santāpanarasaṃ, pavattipaccupaṭṭhānaṃ. "
  9288. 379288,97,327,16,22,1,78,4,"Pabhavalakkhaṇaṃ samudayasaccaṃ, anupacchedakaraṇarasaṃ, palibodhapaccupaṭṭhānaṃ. "
  9289. 379289,97,327,23,30,1,63,4,"Santilakkhaṇaṃ nirodhasaccaṃ, accutirasaṃ, animittapaccupaṭṭhānaṃ . "
  9290. 379290,97,327,31,37,1,76,4,"Niyyānalakkhaṇaṃ maggasaccaṃ, kilesappahānakaraṇarasaṃ, vuṭṭhānapaccupaṭṭhānaṃ. "
  9291. 379291,97,327,38,41,1,59,3,Apica pavattipavattakanivattinivattakalakkhaṇāni paṭipāṭiyā.
  9292. 379292,97,327,42,51,1,102,7,Tathā saṅkhatataṇhāasaṅkhatadassanalakkhaṇāni cāti evamettha‘ lakkhaṇādippabhedato’ vinicchayo veditabbo.
  9293. 379293,97,328,2,14,1,67,11,‘ Atthatthuddhārato cevā’ ti ettha pana atthato tāva ko saccaṭṭhoti ce?
  9294. 379294,97,328,15,30,1,123,13,"Yo paññācakkhunā upaparikkhamānānaṃ māyāva viparītako, marīcīva visaṃvādako, titthiyānaṃ attāva anupalabbhasabhāvo ca na hoti; "
  9295. 379295,97,328,31,38,1,100,7,atha kho bādhanapabhavasantiniyyānappakārena tacchāviparītabhūtabhāvena ariyañāṇassa gocaro hotiyeva;
  9296. 379296,97,328,39,49,1,88,9,"esa aggilakkhaṇaṃ viya, lokapakati viya ca tacchāviparītabhūtabhāvo saccaṭṭhoti veditabbo. "
  9297. 379297,97,328,50,51,1,7,1,Yathāha–
  9298. 379298,97,328,52,76,1,80,9,"‘‘ idaṃ dukkhanti kho, bhikkhave, tathametaṃ avitathametaṃ anaññathametan’’ ti( saṃ. ni.5.1090) vitthāro. "
  9299. 379299,97,328,77,78,1,5,1,Apica–
  9300. 379300,97,329,2,10,1,48,7,"Nābādhakaṃ yato dukkhaṃ, dukkhā aññaṃ na bādhakaṃ; "
  9301. 379301,97,330,2,7,1,40,4,"Bādhakattaniyāmena , tato saccamidaṃ mataṃ. "
  9302. 379302,97,331,2,13,1,47,10,"Taṃ vinā nāññato dukkhaṃ, na hoti na ca taṃ tato; "
  9303. 379303,97,332,2,7,1,39,4,"Dukkhahetuniyāmena , iti saccaṃ visattikā. "
  9304. 379304,97,333,2,12,1,46,9,"Nāññā nibbānato santi, santaṃ na ca na taṃ yato; "
  9305. 379305,97,334,2,7,1,40,4,"Santabhāvaniyāmena , tato saccamidaṃ mataṃ. "
  9306. 379306,97,335,2,12,1,43,8,"Maggā aññaṃ na niyyānaṃ, aniyyāno na cāpi so; "
  9307. 379307,97,336,2,7,1,41,4,"Tacchaniyyānabhāvattā , iti so saccasammato. "
  9308. 379308,97,337,2,5,1,39,3,Iti tacchāvipallāsa-bhūtabhāvaṃ catūsupi;
  9309. 379309,97,338,2,7,1,44,4,"Dukkhādīsvavisesena , saccaṭṭhaṃ āhu paṇḍitāti. "
  9310. 379310,97,339,2,9,1,33,4,Evaṃ ‘ atthato’ vinicchayo veditabbo.
  9311. 379311,97,340,2,6,1,20,2,Kathaṃ ‘ atthuddhārato’?
  9312. 379312,97,340,7,17,1,55,7,"Idhāyaṃ‘ sacca’ saddo anekesu atthesu dissati, seyyathidaṃ–"
  9313. 379313,97,340,18,36,1,44,6,"‘‘ saccaṃ bhaṇe, na kujjheyyā’’ tiādīsu( dha. pa.224) vācāsacce."
  9314. 379314,97,340,37,56,1,50,6,‘‘ Sacce ṭhitā samaṇabrāhmaṇā cā’’ tiādīsu( jā.2.21.433) viratisacce.
  9315. 379315,97,340,57,79,1,74,9,"‘‘ Kasmā nu saccāni vadanti nānā, pavādiyāse kusalāvadānā’’ tiādīsu( su. ni.891) diṭṭhisacce."
  9316. 379316,97,340,80,101,1,76,10,‘‘ Ekañhi saccaṃ na dutiyamatthī’’ tiādīsu( su. ni.890) paramatthasacce nibbāne ceva magge ca.
  9317. 379317,97,340,102,117,1,54,6,‘‘ Catunnaṃ ariyasaccānaṃ kati kusalā’’ tiādīsu( vibha.216) ariyasacce.
  9318. 379318,97,340,118,128,1,81,8,Svāyamidhāpi ariyasacce vattatīti evamettha‘ atthuddhārato’ pi vinicchayo veditabbo.
  9319. 379319,97,341,2,15,1,81,11,"‘ Anūnādhikato’ ti kasmā pana cattāreva ariyasaccāni vuttāni, anūnāni anadhikānīti ce? "
  9320. 379320,97,341,16,21,1,50,4,"Aññassāsambhavato, aññatarassa ca anapaneyyabhāvato; "
  9321. 379321,97,341,22,33,1,66,11,na hi etehi aññaṃ adhikaṃ vā etesaṃ vā ekampi apanetabbaṃ sambhoti.
  9322. 379322,97,341,34,35,1,7,1,Yathāha–
  9323. 379323,97,341,36,59,1,129,17,"‘‘ idha, bhikkhave, āgaccheyya samaṇo vā brāhmaṇo vā‘ netaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ, aññaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ yaṃ samaṇena gotamena desitaṃ. "
  9324. 379324,97,341,60,76,1,107,13,Ahametaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ ṭhapetvā aññaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ paññapessāmī’ ti netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ tiādi.
  9325. 379325,97,341,77,79,1,10,2,Yathā cāha–
  9326. 379326,97,341,80,104,1,120,18,"‘‘ yo hi koci, bhikkhave, samaṇo vā brāhmaṇo vā evaṃ vadeyya‘ netaṃ dukkhaṃ paṭhamaṃ ariyasaccaṃ, yaṃ samaṇena gotamena desitaṃ. "
  9327. 379327,97,341,105,132,1,128,15,Ahametaṃ dukkhaṃ paṭhamaṃ ariyasaccaṃ paccakkhāya aññaṃ dukkhaṃ paṭhamaṃ ariyasaccaṃ paññapessāmī’ ti netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ tiādi( saṃ. ni.5.1086).
  9328. 379328,97,342,2,10,1,70,7,"Apica pavattimācikkhanto bhagavā sahetukaṃ ācikkhi, nivattiñca saupāyaṃ. "
  9329. 379329,97,342,11,17,1,65,5,Iti pavattinivattitadubhayahetūnaṃ etapparamato cattāreva vuttāni.
  9330. 379330,97,342,18,30,1,186,10,"Tathā pariññeyya pahātabba sacchikātabba bhāvetabbānaṃ, taṇhāvatthutaṇhātaṇhānirodhataṇhānirodhupāyānaṃ, ālayālayarāmatāālayasamugghātaālayasamugghātūpāyānañca vasenāpi cattāreva vuttānīti. "
  9331. 379331,97,342,31,37,1,43,4,Evamettha‘ anūnādhikato’ vinicchayo veditabbo.
  9332. 379332,97,343,2,8,1,30,5,‘ Kamato’ ti ayampi desanākkamova.
  9333. 379333,97,343,9,34,1,244,21,"Ettha ca oḷārikattā sabbasattasādhāraṇattā ca suviññeyyanti dukkhasaccaṃ paṭhamaṃ vuttaṃ, tasseva hetudassanatthaṃ tadanantaraṃ samudayasaccaṃ, hetunirodhā phalanirodhoti ñāpanatthaṃ tato nirodhasaccaṃ, tadadhigamupāyadassanatthaṃ ante maggasaccaṃ. "
  9334. 379334,97,343,35,41,1,76,6,Bhavasukhassādagadhitānaṃ vā sattānaṃ saṃvegajananatthaṃ paṭhamaṃ dukkhamāha.
  9335. 379335,97,343,42,58,1,102,13,"Taṃ neva akataṃ āgacchati, na issaranimmānādito hoti, ito pana hotīti ñāpanatthaṃ tadanantaraṃ samudayaṃ. "
  9336. 379336,97,343,59,68,1,126,9,Tato sahetukena dukkhena abhibhūtattā saṃviggamānasānaṃ dukkhanissaraṇagavesīnaṃ nissaraṇadassanena assāsajananatthaṃ nirodhaṃ.
  9337. 379337,97,343,69,79,1,89,8,Tato nirodhādhigamatthaṃ nirodhasampāpakaṃ magganti evamettha‘ kamato’ vinicchayo veditabbo.
  9338. 379338,97,344,2,14,1,87,11,‘ Ariyasaccesu yaṃ ñāṇaṃ tassa kiccato’ ti saccañāṇakiccatopi vinicchayo veditabboti attho.
  9339. 379339,97,344,15,20,1,54,4,Duvidhañhi saccañāṇaṃ– anubodhañāṇañca paṭivedhañāṇañca.
  9340. 379340,97,344,21,29,1,72,8,Tattha anubodhañāṇaṃ lokiyaṃ anussavādivasena nirodhe magge ca pavattati.
  9341. 379341,97,344,30,38,1,86,8,Paṭivedhañāṇaṃ lokuttaraṃ nirodhārammaṇaṃ katvā kiccato cattāripi saccāni paṭivijjhati.
  9342. 379342,97,344,39,40,1,7,1,Yathāha–
  9343. 379343,97,344,41,73,1,143,15,"‘‘ yo, bhikkhave, dukkhaṃ passati dukkhasamudayampi so passati, dukkhanirodhampi passati, dukkhanirodhagāminiṃ paṭipadampi passatī’’ ti( saṃ. ni.5.1100) sabbaṃ vattabbaṃ. "
  9344. 379344,97,344,74,93,1,188,15,"Yaṃ panetaṃ lokiyaṃ, tattha dukkhañāṇaṃ pariyuṭṭhānābhibhavanavasena pavattamānaṃ sakkāyadiṭṭhiṃ nivatteti, samudayañāṇaṃ ucchedadiṭṭhiṃ, nirodhañāṇaṃ sassatadiṭṭhiṃ, maggañāṇaṃ akiriyadiṭṭhiṃ; "
  9345. 379345,97,344,94,126,1,440,28,"dukkhañāṇaṃ vā dhuvasubhasukhattabhāvarahitesu khandhesu dhuvasubhasukhattabhāvasaññāsaṅkhātaṃ phale vippaṭipattiṃ, samudayañāṇaṃ issarappadhānakālasabhāvādīhi loko pavattatīti akāraṇe kāraṇābhimānappavattaṃ hetumhi vippaṭipattiṃ, nirodhañāṇaṃ arūpalokalokathūpikādīsu apavaggaggāhabhūtaṃ nirodhe vippaṭipattiṃ, maggañāṇaṃ kāmasukhallikaattakilamathānuyogappabhede avisuddhimagge visuddhimaggaggāhavasena pavattaṃ upāye vippaṭipattiṃ nivatteti. "
  9346. 379346,97,344,127,129,1,15,2,Tenetaṃ vuccati–
  9347. 379347,97,345,2,10,1,47,6,"Loke lokappabhave, lokatthagame sive ca tadupāye; "
  9348. 379348,97,346,2,10,1,47,7,"Sammuyhati tāva naro, na vijānāti yāva saccānīti. "
  9349. 379349,97,347,2,9,1,45,5,Evamettha ‘ ñāṇakiccato’ pi vinicchayo veditabbo.
  9350. 379350,97,348,2,17,1,105,12,"‘ Antogadhānaṃ pabhedā’ ti dukkhasaccasmiñhi, ṭhapetvā taṇhañceva anāsavadhamme ca, sesā sabbadhammā antogadhā; "
  9351. 379351,97,348,18,21,1,39,3,samudayasacce chattiṃsa taṇhāvicaritāni;
  9352. 379352,97,348,22,24,1,24,2,nirodhasaccaṃ asammissaṃ;
  9353. 379353,97,348,25,28,1,91,3,maggasacce sammādiṭṭhimukhena vīmaṃsiddhipādapaññindriyapaññābaladhammavicayasambojjhaṅgāni.
  9354. 379354,97,348,29,76,1,671,38,"Sammāsaṅkappāpadesena tayo nekkhammavitakkādayo, sammāvācāpadesena cattāri vacīsucaritāni, sammākammantāpadesena tīṇi kāyasucaritāni, sammāājīvamukhena appicchatā santuṭṭhitā ca, sabbesaṃyeva vā etesaṃ sammāvācākammantājīvānaṃ ariyakantasīlattā sīlassa ca saddhāhatthena paṭiggahetabbattā tesaṃ atthitāya ca atthibhāvato saddhindriyasaddhābalachandiddhipādā, sammāvāyāmāpadesena catubbidhasammappadhānavīriyindriyavīriyabalavīriyasambojjhaṅgāni, sammāsatiapadesena catubbidhasatipaṭṭhānasatindriyasatibalasatisambojjhaṅgāni, sammāsamādhiapadesena savitakkasavicārādayo tayo tayo samādhī, cittasamādhisamādhindriyasamādhibalapītipassaddhisamādhiupekkhāsambojjhaṅgāni antogadhānīti. "
  9355. 379355,97,348,77,85,1,54,6,Evamettha‘ antogadhānaṃ pabhedā’ pi vinicchayo veditabbo.
  9356. 379356,97,349,2,21,1,148,15,"‘ Upamāto’ ti bhāro viya hi dukkhasaccaṃ daṭṭhabbaṃ, bhārādānamiva samudayasaccaṃ, bhāranikkhepanamiva nirodhasaccaṃ, bhāranikkhepanūpāyo viya maggasaccaṃ; "
  9357. 379357,97,349,22,36,1,112,11,"rogo viya ca dukkhasaccaṃ, roganidānamiva samudayasaccaṃ, rogavūpasamo viya nirodhasaccaṃ, bhesajjamiva maggasaccaṃ; "
  9358. 379358,97,349,37,52,1,114,11,"dubbhikkhamiva vā dukkhasaccaṃ, dubbuṭṭhi viya samudayasaccaṃ, subhikkhamiva nirodhasaccaṃ , suvuṭṭhi viya maggasaccaṃ. "
  9359. 379359,97,349,53,65,1,229,9,"Apica verīveramūlaverasamugghātaverasamugghātupāyehi, visarukkharukkhamūlamūlupacchedatadupacchedupāyehi, bhayabhayamūlanibbhayatadadhigamupāyehi, orimatīramahoghapārimatīrataṃsampāpakavāyāmehi ca yojetvāpetāni upamāto veditabbānīti. "
  9360. 379360,97,349,66,72,1,38,4,Evamettha‘ upamāto’ vinicchayo veditabbo.
  9361. 379361,97,350,2,27,1,143,20,"‘ Catukkato’ ti atthi cettha dukkhaṃ na ariyasaccaṃ, atthi ariyasaccaṃ na dukkhaṃ, atthi dukkhañceva ariyasaccañca, atthi neva dukkhaṃ na ariyasaccaṃ. "
  9362. 379362,97,350,28,31,1,21,3,Esa nayo samudayādīsu.
  9363. 379363,97,350,32,59,1,124,14,Tattha maggasampayuttā dhammā sāmaññaphalāni ca‘‘ yadaniccaṃ taṃ dukkhan’’ ti( saṃ. ni.3.15) vacanato saṅkhāradukkhatāya dukkhaṃ na ariyasaccaṃ.
  9364. 379364,97,350,60,64,1,30,4,Nirodho ariyasaccaṃ na dukkhaṃ.
  9365. 379365,97,350,65,80,1,118,14,"Itaraṃ pana ariyasaccadvayaṃ siyā dukkhaṃ aniccato, na pana yassa pariññāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathatthena. "
  9366. 379366,97,350,81,88,1,82,7,Sabbākārena pana upādānakkhandhapañcakaṃ dukkhañceva ariyasaccañca aññatra taṇhāya.
  9367. 379367,97,350,89,103,1,131,14,Maggasampayuttā dhammā sāmaññaphalāni ca yassa pariññatthaṃ bhagavati brahmacariyaṃ vussati tathatthena neva dukkhaṃ na ariyasaccaṃ.
  9368. 379368,97,350,104,114,1,76,8,Evaṃ samudayādīsupi yathāyogaṃ yojetvā‘ catukkato’ pettha vinicchayo veditabbo.
  9369. 379369,97,351,2,17,1,129,13,‘ Suññatekavidhādīhī’ ti ettha suññato tāva paramatthena hi sabbāneva saccāni vedakakārakanibbutagamakābhāvato suññānīti veditabbāni.
  9370. 379370,97,351,18,20,1,15,2,Tenetaṃ vuccati–
  9371. 379371,97,352,2,12,1,57,9,"Dukkhameva hi na koci dukkhito, kārako na kiriyāva vijjati; "
  9372. 379372,97,353,2,12,1,61,9,"Atthi nibbuti na nibbuto pumā, maggamatthi gamako na vijjatīti. "
  9373. 379373,97,354,2,4,1,7,2,Atha vā–
  9374. 379374,97,355,2,5,1,57,2,"Dhuvasubhasukhattasuññaṃ , purimadvayamattasuññamamatapadaṃ; "
  9375. 379375,97,356,2,8,1,45,5,"Dhuvasukhaattavirahito , maggo iti suññato tesu. "
  9376. 379376,97,357,2,10,1,48,6,"Nirodhasuññāni vā tīṇi, nirodho ca sesattayasuñño. "
  9377. 379377,97,357,11,27,1,116,15,"Phalasuñño vā ettha hetu samudaye dukkhassābhāvato magge ca nirodhassa, na phalena sagabbho pakativādīnaṃ pakati viya. "
  9378. 379378,97,357,28,40,1,136,11,"Hetusuññañca phalaṃ dukkhasamudayānaṃ nirodhamaggānañca asamavāyā, na hetusamavetaṃ hetuphalaṃ hetuphalasamavāyavādīnaṃ dviaṇukādīni viya. "
  9379. 379379,97,357,41,43,1,15,2,Tenetaṃ vuccati–
  9380. 379380,97,358,2,9,1,51,6,"Tayamidha nirodhasuññaṃ, tayena tenāpi nibbuti suññā; "
  9381. 379381,97,359,2,10,1,47,7,"Suñño phalena hetu, phalampi taṃ hetunā suññanti. "
  9382. 379382,97,360,2,10,1,38,5,Evaṃ tāva‘ suññato’ vinicchayo veditabbo.
  9383. 379383,97,361,2,23,1,193,16,"‘ Ekavidhādīhī’ ti sabbameva cettha dukkhaṃ ekavidhaṃ pavattibhāvato, duvidhaṃ nāmarūpato, tividhaṃ kāmarūpārūpūpapatibhavabhedato, catubbidhaṃ catuāhārabhedato, pañcavidhaṃ pañcupādānakkhandhabhedato. "
  9384. 379384,97,361,24,42,1,206,13,"Samudayopi ekavidho pavattakabhāvato, duvidho diṭṭhisampayuttāsampayuttato, tividho kāmabhavavibhavataṇhābhedato, catubbidho catumaggappaheyyato, pañcavidho rūpābhinandanādibhedato, chabbidho chataṇhākāyabhedato. "
  9385. 379385,97,361,43,63,1,225,15,"Nirodhopi ekavidho asaṅkhatadhātubhāvato, pariyāyena pana duvidho saupādisesaanupādisesato, tividho bhavattayavūpasamato, catubbidho catumaggādhigamanīyato, pañcavidho pañcābhinandanavūpasamato, chabbidho chataṇhākāyakkhayabhedato. "
  9386. 379386,97,361,64,76,1,114,9,"Maggopi ekavidho bhāvetabbato, duvidho samathavipassanābhedato dassanabhāvanābhedato vā , tividho khandhattayabhedato. "
  9387. 379387,97,361,77,86,1,77,9,Ayañhi sappadesattā nagaraṃ viya rajjena nippadesehi tīhi khandhehi saṅgahito.
  9388. 379388,97,361,87,88,1,7,1,Yathāha–
  9389. 379389,97,362,2,16,1,72,11,"‘ ‘ Na kho, āvuso visākha, ariyena aṭṭhaṅgikena maggena tayo khandhā saṅgahitā. "
  9390. 379390,97,362,17,29,1,68,10,"Tīhi ca kho, āvuso visākha, khandhehi ariyo aṭṭhaṅgiko maggo saṅgahito. "
  9391. 379391,97,362,30,48,1,98,14,"Yā cāvuso visākha, sammāvācā, yo ca sammākammanto, yo ca sammāājīvo– ime dhammā sīlakkhandhe saṅgahitā; "
  9392. 379392,97,362,49,65,1,89,13,"yo ca sammāvāyāmo, yā ca sammāsati, yo ca sammāsamādhi– ime dhammā samādhikkhandhe saṅgahitā; "
  9393. 379393,97,362,66,91,1,75,11,"yā ca sammādiṭṭhi, yo ca sammāsaṅkappo– ime dhammā paññākkhandhe saṅgahitā’’ ti( ma. ni.1.462). "
  9394. 379394,97,363,2,7,1,36,5,Ettha hi sammāvācādayo tayo sīlameva.
  9395. 379395,97,363,8,13,1,42,5,Tasmā te sajātito sīlakkhandhena saṅgahitā.
  9396. 379396,97,363,14,26,1,91,11,"Kiñcāpi hi pāḷiyaṃ sīlakkhandheti bhummena niddeso kato, attho pana karaṇavaseneva veditabbo. "
  9397. 379397,97,363,27,50,1,192,22,"Sammāvāyāmādīsu pana tīsu samādhi attano dhammatāya ārammaṇe ekaggabhāvena appetuṃ na sakkoti, vīriye pana paggahakiccaṃ sādhente satiyā ca apilāpanakiccaṃ sādhentiyā laddhūpakāro hutvā sakkoti. "
  9398. 379398,97,364,2,22,1,159,19,Tatrāyaṃ upamā– yathā hi nakkhattaṃ kīḷissāmāti uyyānaṃ paviṭṭhesu tīsu sahāyesu eko supupphitaṃ campakarukkhaṃ disvā hatthaṃ ukkhipitvāpi gahetuṃ na sakkuṇeyya.
  9399. 379399,97,364,23,29,1,39,5,Athassa dutiyo onamitvā piṭṭhiṃ dadeyya.
  9400. 379400,97,364,30,38,1,59,8,So tassa piṭṭhiyaṃ ṭhatvāpi kampamāno gahetuṃ na sakkuṇeyya.
  9401. 379401,97,364,39,43,1,34,4,Athassa itaro aṃsakūṭaṃ upanāmeyya.
  9402. 379402,97,364,44,57,1,110,13,So ekassa piṭṭhiyaṃ ṭhatvā ekassa aṃsakūṭaṃ olubbha yathāruci pupphāni ocinitvā piḷandhitvā nakkhattaṃ kīḷeyya.
  9403. 379403,97,364,58,60,1,27,2,Evaṃsampadamidaṃ daṭṭhabbaṃ.
  9404. 379404,97,365,2,44,1,307,37,"Ekato uyyānaṃ paviṭṭhā tayo sahāyā viya hi ekato jātā sammāvāyāmādayo tayo dhammā, supupphitacampakarukkho viya ārammaṇaṃ, hatthaṃ ukkhipitvāpi gahetuṃ asakkonto viya attano dhammatāya ārammaṇe ekaggabhāvena appetuṃ asakkonto samādhi, piṭṭhiṃ datvā onatasahāyo viya vāyāmo, aṃsakūṭaṃ datvā ṭhitasahāyo viya sati. "
  9405. 379405,97,365,45,73,1,234,27,"Yathā tesu ekassa piṭṭhiyaṃ ṭhatvā ekassa aṃsakūṭaṃ olubbha itaro yathāruci pupphaṃ gahetuṃ sakkoti, evameva vīriye paggahakiccaṃ sādhente satiyā ca apilāpanakiccaṃ sādhentiyā laddhūpakāro samādhi sakkoti ārammaṇe ekaggabhāvena appetuṃ. "
  9406. 379406,97,365,74,79,1,58,5,Tasmā samādhiyevettha sajātito samādhikkhandhena saṅgahito.
  9407. 379407,97,365,80,85,1,42,5,Vāyāmasatiyo pana kiriyato saṅgahitā honti.
  9408. 379408,97,366,2,23,1,154,18,"Sammādiṭṭhisammāsaṅkappesupi paññā attano dhammatāya‘ aniccaṃ dukkhaṃ anattā’ ti ārammaṇaṃ nicchetuṃ na sakkoti, vitakke pana ākoṭetvā ākoṭetvā dente sakkoti. "
  9409. 379409,97,366,24,25,1,6,1,Kathaṃ?
  9410. 379410,97,366,26,50,1,191,22,"Yathā hi heraññiko kahāpaṇaṃ hatthe ṭhapetvā sabbabhāgesu oloketukāmo samānopi na cakkhutaleneva parivattetuṃ sakkoti, aṅgulipabbehi pana parivattetvā parivattetvā ito cito ca oloketuṃ sakkoti; "
  9411. 379411,97,366,51,75,1,220,23,"evameva na paññā attano dhammatāya aniccādivasena ārammaṇaṃ nicchetuṃ sakkoti, abhiniropanalakkhaṇena pana āhananapariyāhananarasena vitakkena ākoṭentena viya parivattentena viya ca ādāya ādāya dinnameva nicchetuṃ sakkoti. "
  9412. 379412,97,366,76,88,1,106,11,"Tasmā idhāpi sammādiṭṭhiyeva sajātito paññākkhandhena saṅgahitā, sammāsaṅkappo pana kiriyato saṅgahito hoti. "
  9413. 379413,97,366,89,96,1,48,7,Iti imehi tīhi khandhehi maggo saṅgahaṃ gacchati.
  9414. 379414,97,366,97,99,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  9415. 379415,97,366,100,107,1,30,3,‘‘ tividho khandhattayabhedato’’ ti.
  9416. 379416,97,366,108,110,1,33,2,Catubbidho sotāpattimaggādivasena.
  9417. 379417,97,367,2,25,1,231,19,"Apica sabbāneva saccāni ekavidhāni avitathattā abhiññeyyattā vā, duvidhāni lokiyalokuttarato saṅkhatāsaṅkhatato ca, tividhāni dassanabhāvanāhi pahātabbato appahātabbato nevapahātabbanāpahātabbato ca, catubbidhāni pariññeyyādibhedatoti. "
  9418. 379418,97,367,26,32,1,43,4,Evamettha‘ ekavidhādīhi’ vinicchayo veditabbo.
  9419. 379419,97,368,2,15,1,108,12,‘ Sabhāgavisabhāgato’ ti sabbāneva ca saccāni aññamaññaṃ sabhāgāni avitathato attasuññato dukkarapaṭivedhato ca.
  9420. 379420,97,368,16,17,1,7,1,Yathāha–
  9421. 379421,97,369,2,39,1,224,29,"‘ ‘ Taṃ kiṃ maññasi, ānanda, katamaṃ nu kho dukkarataraṃ vā durabhisambhavataraṃ vā– yo dūratova sukhumena tālacchiggaḷena asanaṃ atipāteyya poṅkhānupoṅkhaṃ avirādhitaṃ, yo vā sattadhā bhinnassa vālassa koṭiyā koṭiṃ paṭivijjheyyā’’ ti?"
  9422. 379422,97,369,40,59,1,114,12,"‘‘ Etadeva, bhante, dukkaratarañceva durabhisambhavatarañca– yo sattadhā bhinnassa vālassa koṭiyā koṭiṃ paṭivijjheyyā’’ ti."
  9423. 379423,97,369,60,95,1,163,18,"‘‘ Tato kho te, ānanda, duppaṭivijjhataraṃ paṭivijjhanti ye idaṃ dukkhanti yathābhūtaṃ paṭivijjhanti… pe… ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṃ paṭivijjhantī’’ ti( saṃ. ni.5.1115). "
  9424. 379424,97,370,2,4,1,34,2,Visabhāgāni salakkhaṇavavatthānato.
  9425. 379425,97,370,5,20,1,132,13,"Purimāni ca dve sabhāgāni duravagāhatthena gambhīrattā lokiyattā sāsavattā ca, visabhāgāni phalahetubhedato pariññeyyappahātabbato ca. "
  9426. 379426,97,370,21,34,1,143,12,"Pacchimānipi dve sabhāgāni gambhīratthena duravagāhattā lokuttarattā anāsavattā ca, visabhāgāni visayavisayībhedato sacchikātabbabhāvetabbato ca. "
  9427. 379427,97,370,35,42,1,75,6,"Paṭhamatatiyāni cāpi sabhāgāni phalāpadesato, visabhāgāni saṅkhatāsaṅkhatato. "
  9428. 379428,97,370,43,50,1,78,6,"Dutiyacatutthāni cāpi sabhāgāni hetuapadesato, visabhāgāni ekantakusalākusalato. "
  9429. 379429,97,370,51,58,1,73,6,"Paṭhamacatutthāni cāpi sabhāgāni saṅkhatato, visabhāgāni lokiyalokuttarato. "
  9430. 379430,97,370,59,66,1,88,6,"Dutiyatatiyāni cāpi sabhāgāni nevasekkhānāsekkhabhāvato, visabhāgāni sārammaṇānārammaṇato. "
  9431. 379431,97,371,2,9,1,38,6,"Iti evaṃ pakārehi, nayehi ca vicakkhaṇo; "
  9432. 379432,97,372,2,6,1,43,3,"Vijaññā ariyasaccānaṃ, sabhāgavisabhāgatanti. "
  9433. 379433,97,373,2,4,1,39,2,Suttantabhājanīyauddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9434. 379434,97,374,2,4,1,25,2,1 . Dukkhasaccaniddesavaṇṇanā
  9435. 379435,97,375,2,2,1,11,1,Jātiniddeso
  9436. 379436,97,376,2,22,1,134,15,190. Idāni saṅkhepato uddiṭṭhāni dukkhādīni vibhajitvā dassetuṃ ayaṃ tattha katamaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ jātipi {dukkhā}ti niddesavāro āraddho.
  9437. 379437,97,376,23,30,1,49,6,"Tattha jāti veditabbā, jātiyā dukkhaṭṭho veditabbo; "
  9438. 379438,97,376,31,50,1,93,10,"jarā, maraṇaṃ, soko , paridevo, dukkhaṃ, domanassaṃ, upāyāso, appiyasampayogo, piyavippayogo veditabbo; "
  9439. 379439,97,376,51,55,1,56,4,appiyasampayogassa piyavippayogassa dukkhaṭṭho veditabbo;
  9440. 379440,97,376,56,62,1,44,5,"icchā veditabbā, icchāya dukkhaṭṭho veditabbo; "
  9441. 379441,97,376,63,69,1,49,5,"khandhā veditabbā, khandhānaṃ dukkhaṭṭho veditabbo. "
  9442. 379442,97,377,2,30,1,233,19,"Tattha dukkhassa ariyasaccassa kathanatthāya ayaṃ mātikā– idañhi dukkhaṃ nāma anekaṃ nānappakāraṃ, seyyathidaṃ– dukkhadukkhaṃ, vipariṇāmadukkhaṃ, saṅkhāradukkhaṃ, paṭicchannadukkhaṃ, appaṭicchannadukkhaṃ, pariyāyadukkhaṃ, nippariyāyadukkhanti. "
  9443. 379443,97,378,2,14,1,86,10,Tattha kāyikacetasikā dukkhavedanā sabhāvato ca nāmato ca dukkhattā‘ dukkhadukkhaṃ’ nāma.
  9444. 379444,97,378,15,22,1,66,5,Sukhavedanā vipariṇāmena dukkhuppattihetuto‘ vipariṇāmadukkhaṃ’ nāma.
  9445. 379445,97,378,23,34,1,89,9,Upekkhāvedanā ceva avasesā ca tebhūmakā saṅkhārā udayabbayapīḷitattā‘ saṅkhāradukkhaṃ’ nāma.
  9446. 379446,97,378,35,40,1,40,5,Tathā pīḷanaṃ pana maggaphalānampi atthi.
  9447. 379447,97,378,41,48,1,77,7,Tasmā ete dhammā dukkhasaccapariyāpannattena saṅkhāradukkhaṃ nāmāti veditabbā.
  9448. 379448,97,378,49,65,1,173,12,"Kaṇṇasūladantasūlarāgajapariḷāhadosajapariḷāhādi kāyikacetasiko ābādho pucchitvā jānitabbato upakkamassa ca apākaṭabhāvato‘ paṭicchannadukkhaṃ’ nāma, apākaṭadukkhantipi vuccati. "
  9449. 379449,97,378,66,80,1,145,11,"Dvattiṃsakammakāraṇādisamuṭṭhāno ābādho apucchitvāva jānitabbato upakkamassa ca pākaṭabhāvato‘ appaṭicchannadukkhaṃ’ nāma, pākaṭadukkhantipi vuccati. "
  9450. 379450,97,378,81,96,1,129,13,Ṭhapetvā dukkhadukkhaṃ sesaṃ dukkhasaccavibhaṅge āgataṃ jātiādi sabbampi tassa tassa dukkhassa vatthubhāvato‘ pariyāyadukkhaṃ’ nāma.
  9451. 379451,97,378,97,102,1,37,3,Dukkhadukkhaṃ‘ nippariyāyadukkhaṃ’ nāma.
  9452. 379452,97,379,2,11,1,100,9,Tattha pariyāyadukkhaṃ nippariyāyadukkhanti imasmiṃ padadvaye ṭhatvā dukkhaṃ ariyasaccaṃ kathetabbaṃ.
  9453. 379453,97,379,12,18,1,65,6,Ariyasaccañca nāmetaṃ pāḷiyaṃ saṅkhepatopi āgacchati vitthāratopi.
  9454. 379454,97,379,19,26,1,65,6,Saṅkhepato āgataṭṭhāne saṅkhepenapi vitthārenapi kathetuṃ vaṭṭati .
  9455. 379455,97,379,27,36,1,71,8,"Vitthārato āgataṭṭhāne pana vitthāreneva kathetuṃ vaṭṭati, na saṅkhepena. "
  9456. 379456,97,379,37,45,1,67,8,Taṃ idaṃ imasmiṃ ṭhāne vitthārena āgatanti vitthāreneva kathetabbaṃ.
  9457. 379457,97,379,46,56,1,60,8,Tasmā yaṃ taṃ niddesavāre‘‘ tattha katamaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ?
  9458. 379458,97,379,57,76,1,94,12,"Jātipi dukkhā’’ tiādīni padāni gahetvā‘‘ jāti veditabbā, jātiyā dukkhaṭṭho veditabbo’’ tiādi vuttaṃ. "
  9459. 379459,97,379,77,85,1,40,6,Tattha jātiādīni tāva‘‘ tattha katamā jāti?
  9460. 379460,97,379,86,103,1,111,15,Yā tesaṃ tesaṃ sattānaṃ tamhi tamhi sattanikāye jāti sañjātī’’ ti imassa pana padabhājanīyassa vasena veditabbāni.
  9461. 379461,97,380,2,18,1,96,11,191. Tatrāyaṃ atthavaṇṇanā– tesaṃ tesaṃ sattānan ti ayaṃ saṅkhepato anekesaṃ sattānaṃ sādhāraṇaniddeso.
  9462. 379462,97,380,19,38,1,141,17,"Yā devadattassa jāti, yā somadattassa jātīti evañhi divasampi kathiyamāne neva sattā pariyādānaṃ gacchanti, na sabbaṃ aparatthadīpanaṃ sijjhati. "
  9463. 379463,97,380,39,54,1,93,14,"Imehi pana dvīhi padehi na koci satto apariyādinno hoti, na kiñci aparatthadīpanaṃ na sijjhati. "
  9464. 379464,97,380,55,57,1,11,2,Tena vuttaṃ–
  9465. 379465,97,380,58,67,1,26,5,‘‘ yā tesaṃ tesaṃ sattānan’’ ti.
  9466. 379466,97,380,68,76,1,74,7,Tamhi {tamhī}ti ayaṃ jātigativasena anekesaṃ sattanikāyānaṃ sādhāraṇaniddeso.
  9467. 379467,97,380,77,85,1,63,6,"{Sattanikāye}ti sattānaṃ nikāye, sattaghaṭāyaṃ sattasamūheti attho. "
  9468. 379468,97,381,2,7,1,31,4,{Jātī}ti ayaṃ jātisaddo anekattho.
  9469. 379469,97,381,8,36,1,57,10,"Tathā hesa‘‘ ekampi jātiṃ, dvepi jātiyo’’ ti( pārā.12; ma. ni.2.257) ettha bhave āgato."
  9470. 379470,97,381,37,60,1,56,8,"‘‘ Atthi visākhe , nigaṇṭhā nāma samaṇajātikā’’ ti( a. ni.3.71) ettha nikāye."
  9471. 379471,97,381,61,86,1,84,12,‘‘ Tiriyā nāma tiṇajāti nābhiyā uggantvā nabhaṃ āhacca ṭhitā ahosī’’ ti( a. ni.5.196) ettha paññattiyaṃ.
  9472. 379472,97,381,87,103,1,56,7,‘‘ Jāti dvīhi khandhehi saṅgahitā’’ ti( dhātu.71) ettha saṅkhatalakkhaṇe.
  9473. 379473,97,381,104,132,1,128,15,"‘‘ Yaṃ, bhikkhave, mātukucchimhi paṭhamaṃ cittaṃ uppannaṃ, paṭhamaṃ viññāṇaṃ pātubhūtaṃ, tadupādāya sāvassa jātī’’ ti( mahāva.124) ettha paṭisandhiyaṃ."
  9474. 379474,97,381,133,154,1,48,6,"‘‘ Sampatijāto, ānanda, bodhisatto’’ ti( ma. ni.3.207) ettha pasūtiyaṃ."
  9475. 379475,97,381,155,173,1,37,5,‘‘ Anupakkuṭṭho jātivādenā’’ ti( dī. ni.1.331) ettha kule.
  9476. 379476,97,381,174,197,1,54,8,"‘‘ Yatohaṃ, bhagini, ariyāya jātiyā jāto’’ ti( ma. ni.2.351) ettha ariyasīle. "
  9477. 379477,97,381,198,203,1,60,5,Idha panāyaṃ savikāresu paṭhamābhinibbattakkhandhesu vattati.
  9478. 379478,97,381,204,209,1,56,5,Tasmā jāyamānakavasena jātīti idamettha sabhāvapaccattaṃ.
  9479. 379479,97,381,210,216,1,52,5,Sañjāyanavasena {sañjātī}ti upasaggena padaṃ vaḍḍhitaṃ.
  9480. 379480,97,381,217,219,1,22,2,Okkamanavasena okkanti.
  9481. 379481,97,381,220,227,1,52,6,"Jāyanaṭṭhena vā jāti, sā aparipuṇṇāyatanavasena yuttā. "
  9482. 379482,97,381,228,234,1,54,5,"Sañjāyanaṭṭhena sañjāti, sā paripuṇṇāyatanavasena yuttā. "
  9483. 379483,97,381,235,241,1,52,5,"Okkamanaṭṭhena okkanti, sā aṇḍajajalābujavasena yuttā. "
  9484. 379484,97,381,242,254,1,89,10,"Te hi aṇḍakosañca vatthikosañca okkamanti, okkamantāpi pavisantā viya paṭisandhiṃ gaṇhanti. "
  9485. 379485,97,381,255,257,1,33,2,Abhinibbattanaṭṭhena abhinibbatti.
  9486. 379486,97,381,258,261,1,33,3,Sā saṃsedajaopapātikavasena yuttā.
  9487. 379487,97,381,262,268,1,34,6,Te hi pākaṭā eva hutvā nibbattanti.
  9488. 379488,97,381,269,272,1,22,3,Ayaṃ tāva sammutikathā.
  9489. 379489,97,382,2,6,1,26,3,Idāni paramatthakathā hoti.
  9490. 379490,97,382,7,15,1,49,7,"Khandhā eva hi paramatthato pātubhavanti, na sattā. "
  9491. 379491,97,382,16,30,1,116,12,"Tattha ca khandhānan ti ekavokārabhave ekassa, catuvokārabhave catunnaṃ, pañcavokārabhave pañcannaṃ gahaṇaṃ veditabbaṃ. "
  9492. 379492,97,382,31,34,1,19,2,{Pātubhāvo}ti uppatti.
  9493. 379493,97,382,35,43,1,73,8,Āyatanānan ti ettha tatra tatra uppajjamānāyatanavasena saṅgaho veditabbo.
  9494. 379494,97,382,44,48,1,36,3,{Paṭilābho}ti santatiyaṃ pātubhāvoyeva;
  9495. 379495,97,382,49,55,1,48,6,pātubhavantāneva hi tāni paṭiladdhāni nāma honti.
  9496. 379496,97,382,56,64,1,44,7,Ayaṃ vuccati {jātī}ti ayaṃ jāti nāma kathiyati.
  9497. 379497,97,382,65,81,1,155,13,"Sā panesā tattha tattha bhave paṭhamābhinibbattilakkhaṇā, nīyyātanarasā, atītabhavato idha ummujjanapaccupaṭṭhānā, phalavasena dukkhavicittatāpaccupaṭṭhānā vā. "
  9498. 379498,97,383,2,21,1,113,15,"Idāni ‘ jātiyā dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ayañhi jāti sayaṃ na dukkhā, dukkhuppattiyā pana vatthubhāvena dukkhāti vuttā. "
  9499. 379499,97,383,22,25,1,32,3,Kataradukkhassa panāyaṃ vatthūti?
  9500. 379500,97,383,26,55,1,179,17,"Yaṃ taṃ bālapaṇḍitasuttādīsu( ma. ni.3.246 ādayo) bhagavatāpi upamāvasena pakāsitaṃ āpāyikaṃdukkhaṃ, yañca sugatiyaṃ manussaloke gabbhokkantimūlakādibhedaṃ dukkhaṃ uppajjati, tassa sabbassāpi esā vatthu. "
  9501. 379501,97,383,56,67,1,123,10,Tatridaṃ gabbhokkantimūlakādibhedaṃ dukkhaṃ– ayañhi satto mātukucchimhi nibbattamāno na uppalapadumapuṇḍarīkādīsu nibbattati.
  9502. 379502,97,383,68,86,1,262,18,Atha kho heṭṭhā āmāsayassa upari pakkāsayassa udarapaṭalapiṭṭhikaṇḍakānaṃ vemajjhe paramasambādhe tibbandhakāre nānākuṇapagandhaparibhāvite asuciparamaduggandhapavanavicarite adhimattajegucche kucchippadese pūtimacchapūtikummāsacandanikādīsu kimi viya nibbattati.
  9503. 379503,97,383,87,104,1,169,17,So tattha nibbatto dasa māse mātukucchisambhavena usmanā puṭapākaṃ viya paccamāno piṭṭhapiṇḍi viya sediyamāno samiñjanapasāraṇādirahito adhimattaṃ dukkhaṃ paccanubhotīti.
  9504. 379504,97,383,105,111,1,37,4,Idaṃ tāva‘ gabbhokkantimūlakaṃ’ dukkhaṃ.
  9505. 379505,97,384,2,42,1,469,33,"Yaṃ pana so mātu sahasā upakkhalanagamananisīdanauṭṭhānaparivattanādīsu surādhuttahatthagato eḷako viya ahiguṇṭhikahatthagato sappapotako viya ca ākaḍḍhanaparikaḍḍhanaodhunananiddhunanādinā upakkamena adhimattaṃ dukkhamanubhavati, yañca mātu sītudakapānakāle sītanarakūpapanno viya, uṇhayāgubhattādiajjhoharaṇakāle aṅgāravuṭṭhisamparikiṇṇo viya, loṇambilādiajjhoharaṇakāle khārāpaṭicchakādikammakāraṇappatto viya tibbaṃ dukkhamanubhoti– idaṃ‘ gabbhapariharaṇamūlakaṃ’ dukkhaṃ. "
  9506. 379506,97,385,2,19,1,159,13,Yaṃ panassa mūḷhagabbhāya mātuyā mittāmaccasuhajjādīhipi adassanārahe dukkhuppattiṭṭhāne chedanaphālanādīhi dukkhaṃ uppajjati– idaṃ‘ gabbhavipattimūlakaṃ’ dukkhaṃ.
  9507. 379507,97,385,20,51,1,301,27,Yaṃ vijāyamānāya mātuyā kammajehi vātehi parivattetvā narakapapātaṃ viya atibhayānakaṃ yonimaggaṃ paṭipātiyamānassa paramasambādhena yonimukhena tāḷacchiggaḷena viya nikkaḍḍhiyamānassa mahānāgassa narakasattassa viya ca saṅghāṭapabbatehi vicuṇṇiyamānassa dukkhaṃ uppajjati– idaṃ‘ vijāyanamūlakaṃ’ dukkhaṃ.
  9508. 379508,97,385,52,69,1,212,14,Yaṃ pana jātassa taruṇavaṇasadisassa sukumārasarīrassa hatthaggahaṇanhāpanadhovanacoḷaparimajjanādikāle sūcimukhakhuradhāravijjhanaphālanasadisaṃ dukkhaṃ uppajjati– idaṃ mātukucchito‘ bahi nikkhamanamūlakaṃ’ dukkhaṃ.
  9509. 379509,97,385,70,94,1,199,18,"Yaṃ tato paraṃ pavattiyaṃ attanāva attānaṃ vadhantassa, acelakavatādivasena ātāpanaparitāpanānuyogamanuyuttassa, kodhavasena abhuñjantassa, ubbandhantassa ca dukkhaṃ hoti– idaṃ‘ attūpakkamamūlakaṃ’ dukkhaṃ. "
  9510. 379510,97,386,2,15,1,100,10,Yaṃ pana parato vadhabandhanādīni anubhavantassa dukkhaṃ uppajjati– idaṃ‘ parūpakkamamūlakaṃ’ dukkhanti.
  9511. 379511,97,386,16,24,1,59,8,Iti imassa sabbassāpi dukkhassa ayaṃ jāti vatthumeva hotīti.
  9512. 379512,97,386,25,27,1,15,2,Tenetaṃ vuccati–
  9513. 379513,97,387,2,7,1,28,5,"Jāyetha no ce narakesu satto, "
  9514. 379514,97,388,2,3,1,28,1,Tatthaggidāhādikamappasayhaṃ ;
  9515. 379515,97,389,2,7,1,35,5,"Labhetha dukkhaṃ nu kuhiṃ patiṭṭhaṃ, "
  9516. 379516,97,390,2,6,1,28,4,Iccāha dukkhāti munīdha jāti.
  9517. 379517,97,391,2,4,1,29,3,Dukkhaṃ tiracchesu kasāpatoda-
  9518. 379518,97,392,2,4,1,28,2,Daṇḍābhighātādibhavaṃ anekaṃ;
  9519. 379519,97,393,2,9,1,36,6,"Yaṃ taṃ kathaṃ tattha bhaveyya jātiṃ, "
  9520. 379520,97,394,2,7,1,29,5,Vinā tahiṃ jāti tatopi dukkhā.
  9521. 379521,97,395,2,5,1,30,4,Petesu dukkhaṃ pana khuppipāsā-
  9522. 379522,97,396,2,4,1,28,2,Vātātapādippabhavaṃ vicittaṃ;
  9523. 379523,97,397,2,7,1,30,5,"Yasmā ajātassa na tattha atthi, "
  9524. 379524,97,398,2,6,1,29,4,Tasmāpi dukkhaṃ muni jātimāha.
  9525. 379525,97,399,2,6,1,27,3,"Tibbandhakāre ca asayhasīte, "
  9526. 379526,97,400,2,6,1,29,4,Lokantare yaṃ asuresu dukkhaṃ;
  9527. 379527,97,401,2,9,1,33,7,"Na taṃ bhave tattha na cassa jāti, "
  9528. 379528,97,402,2,7,1,28,5,Yato ayaṃ jāti tatopi dukkhā.
  9529. 379529,97,403,2,7,1,35,4,"Yañcāpi gūthanarake viya mātugabbhe, "
  9530. 379530,97,404,2,7,1,39,5,Satto vasaṃ ciramato bahi nikkhamanañca;
  9531. 379531,97,405,2,5,1,37,3,"Pappoti dukkhamatighoramidampi natthi, "
  9532. 379532,97,406,2,7,1,35,5,Jātiṃ vinā itipi jātirayañhi dukkhā.
  9533. 379533,97,407,2,8,1,37,6,"Kiṃ bhāsitena bahunā nanu yaṃ kuhiñci, "
  9534. 379534,97,408,2,6,1,37,4,Atthīdha kiñcidapi dukkhamidaṃ kadāci;
  9535. 379535,97,409,2,6,1,33,4,"Nevatthi jātivirahe yadato mahesī, "
  9536. 379536,97,410,2,6,1,38,4,Dukkhāti sabbapaṭhamaṃ imamāha jātinti.
  9537. 379537,97,411,2,2,1,11,1,Jarāniddeso
  9538. 379538,97,412,2,10,1,36,4,192. Jarā niddese {jarā}ti sabhāvapaccattaṃ.
  9539. 379539,97,412,11,14,1,23,2,{Jīraṇatā}ti ākāraniddeso.
  9540. 379540,97,412,15,20,1,49,5,Khaṇḍiccan tiādayo tayo kālātikkame kiccaniddesā.
  9541. 379541,97,412,21,24,1,26,3,Pacchimā dve pakatiniddesā.
  9542. 379542,97,412,25,35,1,73,9,"Ayañhi jarāti iminā padena sabhāvato dīpitā, tenassā idaṃ sabhāvapaccattaṃ. "
  9543. 379543,97,412,36,43,1,48,5,"Jīraṇatāti iminā ākārato , tenassāyaṃ ākāraniddeso. "
  9544. 379544,97,412,44,49,1,71,5,Khaṇḍiccanti iminā kālātikkame dantanakhānaṃ khaṇḍitabhāvakaraṇakiccato.
  9545. 379545,97,412,50,55,1,54,5,Pāliccan ti iminā kesalomānaṃ palitabhāvakaraṇakiccato.
  9546. 379546,97,412,56,64,1,74,7,{Valittacatā}ti iminā maṃsaṃ milāpetvā tace valittabhāvakaraṇakiccato dīpitā.
  9547. 379547,97,412,65,72,1,60,7,Tenassā ime khaṇḍiccanti ādayo tayo kālātikkame kiccaniddesā.
  9548. 379548,97,412,73,80,1,68,7,Tehi imesaṃ vikārānaṃ dassanavasena pākaṭībhūtāti pākaṭajarā dassitā.
  9549. 379549,97,412,81,115,1,244,31,"Yatheva hi udakassa vā vātassa vā aggino vā tiṇarukkhādīnaṃ saṃsaggapalibhaggatāya vā jhāmatāya vā gatamaggo pākaṭo hoti, na ca so gatamaggo tāneva udakādīni, evameva jarāya dantādīsu khaṇḍiccādivasena gatamaggo pākaṭo, cakkhuṃ ummīletvāpi gayhati. "
  9550. 379550,97,412,116,120,1,26,4,Na ca khaṇḍiccādīneva jarā;
  9551. 379551,97,412,121,126,1,30,5,na hi jarā cakkhuviññeyyā hoti.
  9552. 379552,97,413,2,16,1,141,12,Āyuno saṃhāni indriyānaṃ {paripāko}ti imehi pana padehi kālātikkameyeva abhibyattāya āyukkhayacakkhādiindriyaparipākasaṅkhātāya pakatiyā dīpitā.
  9553. 379553,97,413,17,22,1,48,5,Tenassime pacchimā dve pakatiniddesāti veditabbā.
  9554. 379554,97,413,23,40,1,86,13,Tattha yasmā jaraṃ pattassa āyu hāyati tasmā jarā‘‘ āyuno saṃhānī’’ ti phalūpacārena vuttā.
  9555. 379555,97,413,41,74,1,254,27,"Yasmā daharakāle suppasannāni sukhumampi attano visayaṃ sukheneva gaṇhanasamatthāni cakkhādīni indriyāni jaraṃ pattassa paripakkāni āluḷitāni avisadāni oḷārikampi attano visayaṃ gahetuṃ asamatthāni honti, tasmā‘‘ indriyānaṃ paripāko’’ ti phalūpacāreneva vuttā. "
  9556. 379556,97,414,2,12,1,71,10,Sā panesā evaṃ niddiṭṭhā sabbāpi jarā pākaṭā paṭicchannāti duvidhā hoti.
  9557. 379557,97,414,13,22,1,73,7,Tattha dantādīsu khaṇḍādibhāvadassanato rūpadhammesu jarā‘ pākaṭajarā’ nāma.
  9558. 379558,97,414,23,33,1,75,8,Arūpadhammesu pana jarā tādisassa vikārassa adassanato‘ paṭicchannajarā’ nāma.
  9559. 379559,97,414,34,44,1,83,9,"Tattha yvāyaṃ khaṇḍādibhāvo dissati, so tādisānaṃ dantādīnaṃ suviññeyyattā vaṇṇoyeva. "
  9560. 379560,97,414,45,71,1,162,21,"Taṃ cakkhunā disvā manodvārena cintetvā‘‘ ime dantā jarāya pahaṭā’’ ti jaraṃ jānāti, udakaṭṭhāne baddhāni gosiṅgādīni oloketvā heṭṭhā udakassa atthibhāvaṃ jānanaṃ viya. "
  9561. 379561,97,414,72,80,1,49,8,Puna avīci savīcīti evampi ayaṃ jarā duvidhā hoti.
  9562. 379562,97,414,81,102,1,203,18,"Tattha maṇikanakarajatapavāḷacandasūriyādīnaṃ mandadasakādīsu pāṇīnaṃ viya ca pupphaphalapallavādīsu apāṇīnaṃ viya ca antarantarā vaṇṇavisesādīnaṃ dubbiññeyyattā jarā‘ avīcijarā’ nāma, nirantarajarāti attho. "
  9563. 379563,97,414,103,115,1,93,10,Tato aññesu pana yathāvuttesu antarantarā vaṇṇavisesādīnaṃ suviññeyyattā jarā‘ savīcijarā’ nāma.
  9564. 379564,97,415,2,18,1,129,13,"Tattha savīcijarā upādinnānupādinnakavasena evaṃ dīpetabbā– daharakumārakānañhi paṭhamameva khīradantā nāma uṭṭhahanti, na te thirā. "
  9565. 379565,97,415,19,25,1,40,6,Tesu pana patitesu puna dantā uṭṭhahanti.
  9566. 379566,97,415,26,36,1,65,9,"Te paṭhamameva setā honti, jarāvātena pana pahaṭakāle kāḷakā honti. "
  9567. 379567,97,415,37,44,1,51,7,Kesā pana paṭhamameva tambāpi honti kāḷakāpi setāpi.
  9568. 379568,97,415,45,49,1,26,4,Chavi pana salohitikā hoti.
  9569. 379569,97,415,50,64,1,118,12,"Vaḍḍhantānaṃ vaḍḍhantānaṃ odātānaṃ odātabhāvo, kāḷakānaṃ kāḷakabhāvo paññāyati, jarāvātena pana pahaṭakāle vaḷiṃ gaṇhāti. "
  9570. 379570,97,415,65,79,1,91,12,"Sabbampi sassaṃ vapitakāle setaṃ hoti, pacchā nīlaṃ, jarāvātena pana pahaṭakāle paṇḍukaṃ hoti. "
  9571. 379571,97,415,80,84,1,33,4,Ambaṅkurenāpi dīpetuṃ vaṭṭati eva.
  9572. 379572,97,415,85,94,1,44,7,Ayaṃ vuccati {jarā}ti ayaṃ jarā nāma kathiyati.
  9573. 379573,97,415,95,103,1,79,5,"Sā panesā khandhaparipākalakkhaṇā, maraṇūpanayanarasā, yobbanavināsapaccupaṭṭhānā."
  9574. 379574,97,416,2,20,1,108,16,"‘ Jarāya dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ettha pana ayampi sayaṃ na dukkhā, dukkhassa pana vatthubhāvena dukkhāti vuttā. "
  9575. 379575,97,416,21,23,1,19,2,Katarassa dukkhassa?
  9576. 379576,97,416,24,28,1,40,4,Kāyadukkhassa ceva domanassadukkhassa ca.
  9577. 379577,97,416,29,47,1,127,17,"Jiṇṇassa hi attabhāvo jarasakaṭaṃ viya dubbalo hoti, ṭhātuṃ vā gantuṃ vā nisīdituṃ vā vāyamantassa balavaṃ kāyadukkhaṃ uppajjati; "
  9578. 379578,97,416,48,53,1,54,5,puttadāre yathāpure asallakkhente domanassaṃ uppajjati.
  9579. 379579,97,416,54,61,1,63,7,Iti imesaṃ dvinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvena dukkhāti veditabbā.
  9580. 379580,97,416,62,63,1,5,1,Apica–
  9581. 379581,97,417,2,7,1,40,4,"Aṅgānaṃ sithilabhāvā, indriyānaṃ vikārato; "
  9582. 379582,97,418,2,7,1,38,4,"Yobbanassa vināsena, balassa upaghātato. "
  9583. 379583,97,419,2,7,1,38,4,"Vippavāsā satādīnaṃ, puttadārehi attano; "
  9584. 379584,97,420,2,7,1,40,4,"Apasādanīyato ceva, bhīyyo bālattapattiyā. "
  9585. 379585,97,421,2,10,1,47,7,"Pappoti dukkhaṃ yaṃ macco, kāyikaṃ mānasaṃ tathā; "
  9586. 379586,97,422,2,9,1,44,6,"Sabbametaṃ jarāhetu, yasmā tasmā jarā dukhāti. "
  9587. 379587,97,423,2,2,1,13,1,Maraṇaniddeso
  9588. 379588,97,424,2,9,1,34,4,193. Maraṇa niddese cavanakavasena cuti;
  9589. 379589,97,424,10,13,1,48,3,ekacatupañcakkhandhāya cutiyā sāmaññavacanametaṃ.
  9590. 379590,97,424,14,18,1,43,3,{Cavanatā}ti bhāvavacanena lakkhaṇanidassanaṃ.
  9591. 379591,97,424,19,24,1,46,3,{Bhedo}ti cutikhandhānaṃ bhaṅguppattiparidīpanaṃ .
  9592. 379592,97,424,25,36,1,109,11,Antaradhānan ti ghaṭassa viya bhinnassa bhinnānaṃ cutikhandhānaṃ yena kenaci pariyāyena ṭhānābhāvaparidīpanaṃ.
  9593. 379593,97,424,37,42,1,39,5,Maccu maraṇan ti maccusaṅkhātaṃ maraṇaṃ.
  9594. 379594,97,424,43,50,1,40,6,"Kālo nāma antako, tassa kiriyā kālakiriyā. "
  9595. 379595,97,424,51,56,1,39,5,Ettāvatā sammutiyā maraṇaṃ dīpitaṃ hoti.
  9596. 379596,97,425,2,8,1,52,5,Idāni paramatthena dīpetuṃ khandhānaṃ {bhedo}tiādimāha.
  9597. 379597,97,425,9,19,1,63,9,"Paramatthena hi khandhāyeva bhijjanti, na satto nāma koci marati. "
  9598. 379598,97,425,20,29,1,68,9,Khandhesu pana bhijjamānesu satto marati bhinnesu matoti vohāro hoti.
  9599. 379599,97,425,30,39,1,84,8,"Ettha ca catupañcavokāravasena khandhānaṃ bhedo, ekavokāravasena kaḷevarassa nikkhepo; "
  9600. 379600,97,425,40,51,1,83,8,"catuvokāravasena vā khandhānaṃ bhedo, sesadvayavasena kaḷevarassa nikkhepo veditabbo. "
  9601. 379601,97,425,52,53,1,5,1,Kasmā?
  9602. 379602,97,425,54,58,1,55,4,Bhavadvayepi rūpakāyasaṅkhātassa kaḷevarassa sambhavato.
  9603. 379603,97,425,59,74,1,103,13,"Yasmā vā cātumahārājikādīsu khandhā bhijjanteva, na kiñci nikkhipati, tasmā tesaṃ vasena khandhānaṃ bhedo. "
  9604. 379604,97,425,75,78,1,32,3,Manussādīsu kaḷevarassa nikkhepo.
  9605. 379605,97,425,79,92,1,76,9,Ettha ca kaḷevarassa nikkhepakaraṇato maraṇaṃ‘‘ kaḷevarassa nikkhepo’’ ti vuttaṃ.
  9606. 379606,97,426,2,16,1,119,12,"Jīvitindriyassa {upacchedo}ti iminā indriyabaddhasseva maraṇaṃ nāma hoti, anindriyabaddhassa maraṇaṃ nāma natthīti dasseti."
  9607. 379607,97,426,17,28,1,53,8,"‘ Sassaṃ mataṃ, rukkho mato’ ti idaṃ pana vohāramattameva. "
  9608. 379608,97,426,29,36,1,69,7,Atthato pana evarūpāni vacanāni sassādīnaṃ khayavayabhāvameva dīpenti.
  9609. 379609,97,426,37,46,1,60,9,Idaṃ vuccati maraṇan ti idaṃ sabbampi maraṇaṃ nāma kathiyati.
  9610. 379610,97,427,2,11,1,82,7,"Apicettha khaṇikamaraṇaṃ, sammutimaraṇaṃ, samucchedamaraṇanti ayampi bhedo veditabbo. "
  9611. 379611,97,427,12,20,1,58,6,Tattha‘ khaṇikamaraṇaṃ’ nāma pavatte rūpārūpadhammānaṃ bhedo.
  9612. 379612,97,427,21,34,1,50,8,"‘ Tisso mato, phusso mato’ ti idaṃ‘ sammutimaraṇaṃ’ nāma. "
  9613. 379613,97,427,35,42,1,61,5,Khīṇāsavassa appaṭisandhikā kālakiriyā‘ samucchedamaraṇaṃ’ nāma.
  9614. 379614,97,427,43,47,1,42,4,Imasmiṃ panatthe sammutimaraṇaṃ adhippetaṃ.
  9615. 379615,97,427,48,59,1,101,7,"Jātikkhayamaraṇaṃ, upakkamamaraṇaṃ, sarasamaraṇaṃ, āyukkhayamaraṇaṃ, puññakkhayamaraṇantipi tasseva nāmaṃ. "
  9616. 379616,97,427,60,66,1,57,4,"Tayidaṃ cutilakkhaṇaṃ, viyogarasaṃ, vippavāsapaccupaṭṭhānaṃ."
  9617. 379617,97,428,2,20,1,114,16,"‘ Maraṇassa dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ettha pana idampi sayaṃ na dukkhaṃ, dukkhassa pana vatthubhāvena dukkhanti vuttaṃ. "
  9618. 379618,97,428,21,34,1,85,10,"Maraṇantikāpi hi sārīrikā vedanā, paṭivāte gahitā ādittatiṇukkā viya, sarīraṃ nidahanti. "
  9619. 379619,97,428,35,39,1,59,4,Narakanimittādīnaṃ upaṭṭhānakāle balavadomanassaṃ uppajjati.
  9620. 379620,97,428,40,47,1,65,7,Iti imesaṃ dvinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvena dukkhanti veditabbaṃ.
  9621. 379621,97,428,48,50,1,6,2,Api ca–
  9622. 379622,97,429,2,6,1,38,3,"Pāpassa pāpakammādi, nimittamanupassato; "
  9623. 379623,97,430,2,6,1,43,3,"Bhaddassāpasahantassa , viyogaṃ piyavatthukaṃ. "
  9624. 379624,97,431,2,9,1,41,5,"Mīyamānassa yaṃ dukkhaṃ, mānasaṃ avisesato; "
  9625. 379625,97,432,2,5,1,44,3,Sabbesañcāpi yaṃ sandhi-bandhanacchedanādikaṃ.
  9626. 379626,97,433,2,7,1,42,4,"Vitujjamānamammānaṃ , hoti dukkhaṃ sarīrajaṃ; "
  9627. 379627,97,434,2,6,1,41,3,"Asayhamappaṭikāraṃ , dukkhassetassidaṃ yato; "
  9628. 379628,97,435,2,8,1,47,5,"Maraṇaṃ vatthu tenetaṃ, dukkhamicceva bhāsitanti. "
  9629. 379629,97,436,2,14,1,101,11,Apica imāni jātijarāmaraṇāni nāma imesaṃ sattānaṃ vadhakapaccāmittā viya otāraṃ gavesantāni vicaranti.
  9630. 379630,97,436,15,24,1,74,9,Yathā hi purisassa tīsu paccāmittesu otārāpekkhesu vicarantesu eko vadeyya–
  9631. 379631,97,436,25,44,1,100,14,"‘‘ ahaṃ asukaaraññassa nāma vaṇṇaṃ kathetvā etaṃ ādāya tattha gamissāmi, ettha mayhaṃ dukkaraṃ natthī’’ ti. "
  9632. 379632,97,436,45,65,1,106,15,"Dutiyo vadeyya‘‘ ahaṃ tava etaṃ gahetvā gatakāle pothetvā dubbalaṃ karissāmi, ettha mayhaṃ dukkaraṃ natthī’’ ti. "
  9633. 379633,97,436,66,68,1,14,2,Tatiyo vadeyya–
  9634. 379634,97,436,69,86,1,88,13,‘‘ tayā etasmiṃ pothetvā dubbale kate tiṇhena asinā sīsacchedanaṃ nāma mayhaṃ bhāro hotū’’ ti.
  9635. 379635,97,436,87,92,1,28,5,Te evaṃ vatvā tathā kareyyuṃ.
  9636. 379636,97,437,2,20,1,167,18,Tattha paṭhamapaccāmittassa araññassa vaṇṇaṃ kathetvā taṃ ādāya tattha gatakālo viya suhajjañātimaṇḍalato nikkaḍḍhitvā yattha katthaci nibbattāpanaṃ nāma jātiyā kiccaṃ.
  9637. 379637,97,437,21,30,1,116,9,Dutiyassa pothetvā dubbalakaraṇaṃ viya nibbattakkhandhesu nipatitvā parādhīnamañcaparāyaṇabhāvakaraṇaṃ jarāya kiccaṃ.
  9638. 379638,97,437,31,40,1,92,9,Tatiyassa tiṇhena asinā sīsacchedanaṃ viya jīvitakkhayapāpanaṃ maraṇassa kiccanti veditabbaṃ.
  9639. 379639,97,438,2,7,1,64,5,Apicettha jātidukkhaṃ sādīnavamahākantārappaveso viya daṭṭhabbaṃ.
  9640. 379640,97,438,8,15,1,62,6,Jarādukkhaṃ tattha annapānarahitassa dubbalyaṃ viya daṭṭhabbaṃ.
  9641. 379641,97,438,16,24,1,110,8,Maraṇadukkhaṃ dubbalassa iriyāpathapavattane vihataparakkamassa vāḷādīhi anayabyasanāpādanaṃ viya daṭṭhabbanti.
  9642. 379642,97,439,2,2,1,11,1,Sokaniddeso
  9643. 379643,97,440,2,9,1,31,4,194. Soka niddese byasatīti byasanaṃ;
  9644. 379644,97,440,10,14,1,38,4,hitasukhaṃ khipati viddhaṃsetīti attho.
  9645. 379645,97,440,15,18,1,29,3,Ñātīnaṃ byasanaṃ ñātibyasanaṃ;
  9646. 379646,97,440,19,23,1,47,4,corarogabhayādīhi ñātikkhayo ñātivināsoti attho.
  9647. 379647,97,440,24,33,1,82,7,Tena ñātibyasanena {phuṭṭhassā}ti ajjhotthaṭassa abhibhūtassa samannāgatassāti attho.
  9648. 379648,97,440,34,37,1,19,3,Sesesupi eseva nayo.
  9649. 379649,97,440,38,45,1,48,6,Ayaṃ pana viseso– bhogānaṃ byasanaṃ bhogabyasanaṃ;
  9650. 379650,97,440,46,50,1,48,4,rājacorādivasena bhogakkhayo bhogavināsoti attho.
  9651. 379651,97,440,51,54,1,30,3,Rogoyeva byasanaṃ rogabyasanaṃ;
  9652. 379652,97,440,55,61,1,43,6,rogo hi ārogyaṃ byasati vināsetīti byasanaṃ.
  9653. 379653,97,440,62,65,1,29,3,Sīlassa byasanaṃ sīlabyasanaṃ;
  9654. 379654,97,440,66,68,1,20,2,dussīlyassetaṃ nāmaṃ.
  9655. 379655,97,440,69,75,1,68,6,Sammādiṭṭhiṃ vināsayamānā uppannā diṭṭhiyeva byasanaṃ diṭṭhibyasanaṃ.
  9656. 379656,97,440,76,86,1,83,9,"Ettha ca purimāni dve anipphannāni, pacchimāni tīṇi nipphannāni tilakkhaṇabbhāhatāni. "
  9657. 379657,97,440,87,94,1,43,7,Purimāni ca tīṇi neva kusalāni na akusalāni.
  9658. 379658,97,440,95,97,1,32,2,Sīladiṭṭhibyasanadvayaṃ akusalaṃ.
  9659. 379659,97,441,2,14,1,91,10,{Aññataraññatarenā}ti gahitesu vā yena kenaci aggahitesu vā mittāmaccabyasanādīsu yena kenaci.
  9660. 379660,97,441,15,19,1,50,3,{Samannāgatassā}ti samanubandhassa aparimuccamānassa.
  9661. 379661,97,441,20,27,1,74,6,Aññataraññatarena {dukkhadhammenā}ti yena kenaci sokadukkhassa uppattihetunā.
  9662. 379662,97,441,28,32,1,26,3,{Soko}ti socanakavasena soko;
  9663. 379663,97,441,33,38,1,53,5,idaṃ tehi kāraṇehi upajjanakasokassa sabhāvapaccattaṃ.
  9664. 379664,97,441,39,42,1,19,2,{Socanā}ti socanākaro.
  9665. 379665,97,441,43,46,1,25,3,Socitattan ti socitabhāvo.
  9666. 379666,97,441,47,51,1,26,3,{Antosoko}ti abbhantare soko.
  9667. 379667,97,441,52,55,1,36,3,Dutiyapadaṃ upasaggavasena vaḍḍhitaṃ.
  9668. 379668,97,441,56,72,1,99,12,So hi abbhantare sukkhāpento viya parisukkhāpento viya uppajjatīti‘‘ antosoko antoparisoko’’ ti vuccati.
  9669. 379669,97,442,2,7,1,42,4,Cetaso {parijjhāyanā}ti cittassa jhāyanākāro.
  9670. 379670,97,442,8,31,1,106,17,"Soko hi uppajjamāno aggi viya cittaṃ jhāpeti paridahati,‘‘ cittaṃ me jhāmaṃ, na me kiñci paṭibhātī’’ ti vadāpeti. "
  9671. 379671,97,442,32,39,1,44,6,"Dukkhito mano dummano, tassa bhāvo domanassaṃ. "
  9672. 379672,97,442,40,44,1,44,4,Anupaviṭṭhaṭṭhena sokova sallanti sokasallaṃ.
  9673. 379673,97,442,45,53,1,44,7,Ayaṃ vuccati {soko}ti ayaṃ soko nāma kathiyati.
  9674. 379674,97,442,54,71,1,132,12,"So panāyaṃ kiñcāpi atthato domanassavedanāva hoti, evaṃ santepi antonijjhānalakkhaṇo, cetaso parinijjhāyanaraso, anusocanapaccupaṭṭhāno."
  9675. 379675,97,443,2,18,1,111,15,‘ Sokassa dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ettha pana ayaṃ sabhāvadukkhattā ceva dukkhassa ca vatthubhāvena dukkhoti vutto.
  9676. 379676,97,443,19,20,1,17,1,Kataradukkhassāti?
  9677. 379677,97,443,21,26,1,55,5,Kāyikadukkhassa ceva javanakkhaṇe ca domanassadukkhassa.
  9678. 379678,97,443,27,43,1,127,14,"Sokavegena hi hadaye mahāgaṇḍo uṭṭhahitvā paripaccitvā bhijjati, mukhato vā kāḷalohitaṃ nikkhamati, balavaṃ kāyadukkhaṃ uppajjati."
  9679. 379679,97,443,44,63,1,91,14,"‘‘ Ettakā me ñātayo khayaṃ gatā, ettakā me bhogā’’ ti cintentassa ca balavaṃ domanassaṃ uppajjati. "
  9680. 379680,97,443,64,71,1,65,7,Iti imesaṃ dvinnaṃ dukkhānaṃ vatthubhāvenapesa dukkhoti veditabbo.
  9681. 379681,97,443,72,73,1,5,1,Apica–
  9682. 379682,97,444,2,9,1,43,6,"Sattānaṃ hadayaṃ soko, sallaṃ viya vitujjati; "
  9683. 379683,97,445,2,8,1,39,5,"Aggitattova nārāco, bhusañca ḍahate puna. "
  9684. 379684,97,446,2,5,1,38,3,Samāvahati ca byādhi-jarāmaraṇabhedanaṃ;
  9685. 379685,97,447,2,9,1,49,6,"Dukkhampi vividhaṃ yasmā, tasmā dukkhoti vuccatīti. "
  9686. 379686,97,448,2,2,1,15,1,Paridevaniddeso
  9687. 379687,97,449,2,23,1,94,14,"195. Parideva niddese ‘ mayhaṃ dhītā, mayhaṃ putto’ ti evaṃ ādissa ādissa devanti rodanti etenāti ādevo. "
  9688. 379688,97,449,24,32,1,65,8,Taṃ taṃ vaṇṇaṃ parikittetvā parikittetvā devanti etenāti paridevo.
  9689. 379689,97,449,33,41,1,75,8,Tato parāni dve dve padāni purimadvayasseva ākārabhāvaniddesavasena vuttāni.
  9690. 379690,97,449,42,45,1,14,2,{Vācā}ti vacanaṃ.
  9691. 379691,97,449,46,50,1,34,3,{Palāpo}ti tucchaṃ niratthakavacanaṃ.
  9692. 379692,97,449,51,55,1,57,4,Upaḍḍhabhaṇitaaññabhaṇitādivasena virūpo palāpo vippalāpo.
  9693. 379693,97,449,56,60,1,28,3,{Lālappo}ti punappunaṃ lapanaṃ.
  9694. 379694,97,449,61,63,1,23,2,Lālappanākāro lālappanā.
  9695. 379695,97,449,64,67,1,32,3,Lālappitassa bhāvo lālappitattaṃ.
  9696. 379696,97,449,68,76,1,52,7,Ayaṃ vuccati {paridevo}ti ayaṃ paridevo nāma kathiyati.
  9697. 379697,97,449,77,83,1,66,4,"So lālappanalakkhaṇo, guṇadosaparikittanaraso, sambhamapaccupaṭṭhāno."
  9698. 379698,97,450,2,20,1,132,16,"‘ Paridevassa dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ettha pana ayampi sayaṃ na dukkho, kāyadukkhadomanassadukkhānaṃ pana vatthubhāvena dukkhoti vutto. "
  9699. 379699,97,450,21,40,1,118,15,"Paridevanto hi attano khandhaṃ muṭṭhīhi potheti, ubhohi hatthehi uraṃ paharati piṃsati, sīsena bhittiyā saddhiṃ yujjhati. "
  9700. 379700,97,450,41,45,1,37,4,Tenassa balavaṃ kāyadukkhaṃ uppajjati.
  9701. 379701,97,450,46,57,1,62,9,‘ Ettakā me ñātayo khayaṃ vayaṃ abbhatthaṃ gatā’ tiādīni cinteti.
  9702. 379702,97,450,58,62,1,36,4,Tenassa balavaṃ domanassaṃ uppajjati.
  9703. 379703,97,450,63,70,1,63,7,Iti imesaṃ dvinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvena dukkhoti veditabbo.
  9704. 379704,97,450,71,72,1,5,1,Apica–
  9705. 379705,97,451,2,5,1,32,3,"Yaṃ sokasallavihato paridevamāno, "
  9706. 379706,97,452,2,3,1,35,1,Kaṇṭhoṭṭhatālutalasosajamappasayhaṃ ;
  9707. 379707,97,453,2,4,1,39,2,"Bhiyyodhimattamadhigacchatiyeva dukkhaṃ, "
  9708. 379708,97,454,2,6,1,36,4,Dukkhoti tena bhagavā paridevamāhāti.
  9709. 379709,97,455,2,2,1,22,1,Dukkhadomanassaniddeso
  9710. 379710,97,456,2,4,1,0,0,196-7.
  9711. 379711,97,456,5,12,1,78,7,Dukkhadomanassa niddesā heṭṭhā dhammasaṅgahaṭṭhakathāyaṃ vaṇṇitattā pākaṭā eva.
  9712. 379712,97,456,13,18,1,40,5,Lakkhaṇādīni pana tesaṃ tattha vuttāneva.
  9713. 379713,97,457,2,21,1,166,17,"‘ Dukkhassa dukkhaṭṭho veditabbo, domanassassa dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ettha pana ubhayampetaṃ sayañca dukkhattā kāyikacetasikadukkhānañca vatthubhāvena dukkhanti vuttaṃ. "
  9714. 379714,97,457,22,40,1,182,15,"Hatthapādānañhi kaṇṇanāsikānañca chedanadukkhena dukkhitassa , anāthasālāyaṃ ucchiṭṭhakapālaṃ purato katvā nipannassa, vaṇamukhehi puḷuvakesu nikkhamantesu balavaṃ kāyadukkhaṃ uppajjati; "
  9715. 379715,97,457,41,48,1,98,7,nānāraṅgarattavatthamanuññālaṅkāraṃ nakkhattaṃ kīḷantaṃ mahājanaṃ disvā balavadomanassaṃ uppajjati.
  9716. 379716,97,457,49,56,1,61,7,Evaṃ tāva dukkhassa dvinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvo veditabbo.
  9717. 379717,97,457,57,58,1,5,1,Apica–
  9718. 379718,97,458,2,9,1,51,6,"Pīḷeti kāyikamidaṃ, dukkhaṃ dukkhañca mānasaṃ bhiyyo; "
  9719. 379719,97,459,2,9,1,48,6,"Janayati yasmā tasmā, dukkhanti visesato vuttanti. "
  9720. 379720,97,460,2,28,1,169,18,"Cetodukkhasamappitā pana kese pakiriya urāni patipisenti, āvaṭṭanti, vivaṭṭanti, chinnapapātaṃ papatanti, satthaṃ āharanti, visaṃ khādanti, rajjuyā ubbandhanti, aggiṃ pavisanti . "
  9721. 379721,97,460,29,38,1,79,9,Taṃ taṃ viparītaṃ vatthuṃ tathā tathā vippaṭisārino pariḍayhamānacittā cintenti.
  9722. 379722,97,460,39,45,1,60,6,Evaṃ domanassassa ubhinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvo veditabbo.
  9723. 379723,97,460,46,47,1,5,1,Apica–
  9724. 379724,97,461,2,10,1,48,7,"Pīḷeti yato cittaṃ, kāyassa ca pīḷanaṃ samāvahati; "
  9725. 379725,97,462,2,8,1,44,5,"Dukkhanti domanassampi, domanassaṃ tato ahūti. "
  9726. 379726,97,463,2,2,1,14,1,Upāyāsaniddeso
  9727. 379727,97,464,2,10,1,35,4,198. Upāyāsa niddese āyāsanaṭṭhena āyāso;
  9728. 379728,97,464,11,14,1,59,3,saṃsīdanavisīdanākārappavattassa cittakilamathassetaṃ nāmaṃ.
  9729. 379729,97,464,15,18,1,21,3,Balavaṃ āyāso upāyāso.
  9730. 379730,97,464,19,21,1,24,2,Āyāsitabhāvo āyāsitattaṃ.
  9731. 379731,97,464,22,24,1,28,2,Upāyāsitabhāvo upāyāsitattaṃ.
  9732. 379732,97,464,25,33,1,50,7,Ayaṃ vuccati {upāyāso}ti ayaṃ upāyāso nāma kathiyati.
  9733. 379733,97,464,34,41,1,61,5,"So panesa byāsattilakkhaṇo, nitthunanaraso, visādapaccupaṭṭhāno."
  9734. 379734,97,465,2,20,1,118,16,"‘ Upāyāsassa dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ettha pana ayampi sayaṃ na dukkho, ubhinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvena dukkhoti vutto. "
  9735. 379735,97,465,21,39,1,204,18,Kupitena hi raññā issariyaṃ acchinditvā hataputtabhātikānaṃ āṇattavadhānaṃ bhayena aṭaviṃ pavisitvā nilīnānaṃ mahāvisādappattānaṃ dukkhaṭṭhānena dukkhaseyyāya dukkhanisajjāya balavaṃ kāyadukkhaṃ uppajjati.
  9736. 379736,97,465,40,53,1,78,10,"‘ Ettakā no ñātakā, ettakā bhogā naṭṭhā’ ti cintentānaṃ balavadomanassaṃ uppajjati. "
  9737. 379737,97,465,54,61,1,65,7,Iti imesaṃ dvinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvena dukkhoti veditabboti.
  9738. 379738,97,465,62,63,1,5,1,Apica–
  9739. 379739,97,466,2,10,1,50,6,"Cittassa paridahanā, kāyassa visādanā ca adhimattaṃ; "
  9740. 379740,97,467,2,9,1,43,6,"Yaṃ dukkhamupāyāso, janeti dukkho tato vutto. "
  9741. 379741,97,468,2,10,1,60,8,Ettha ca mandagginā antobhājaneyeva telādīnaṃ pāko viya soko.
  9742. 379742,97,468,11,17,1,64,6,Tikkhagginā paccamānassa bhājanato bahinikkhamanaṃ viya paridevo.
  9743. 379743,97,468,18,28,1,109,10,Bahinikkhantāvasesassa nikkhamitumpi appahontassa antobhājaneyeva yāva parikkhayā pāko viya upāyāso daṭṭhabbo.
  9744. 379744,97,469,2,2,1,22,1,Appiyasampayoganiddeso
  9745. 379745,97,470,2,12,1,39,5,199. Appiyasampayoga niddese {yassā}ti ye assa.
  9746. 379746,97,470,13,16,1,21,2,{Aniṭṭhā}ti apariyesitā.
  9747. 379747,97,470,17,25,1,64,7,"Pariyesitā vā hontu apariyesitā vā, nāmamevetaṃ amanāpārammaṇānaṃ. "
  9748. 379748,97,470,26,33,1,41,6,"Manasmiṃ na kamanti, na pavisantīti akantā. "
  9749. 379749,97,470,34,43,1,53,8,"Manasmiṃ na appiyanti, na vā manaṃ vaḍḍhentīti amanāpā. "
  9750. 379750,97,470,44,48,1,33,3,{Rūpā}tiādi tesaṃ sabhāvanidassanaṃ.
  9751. 379751,97,470,49,53,1,39,4,Anatthaṃ kāmenti icchantīti anatthakāmā.
  9752. 379752,97,470,54,58,1,35,4,Ahitaṃ kāmenti icchantīti ahitakāmā.
  9753. 379753,97,470,59,64,1,55,5,Aphāsukaṃ dukkhavihāraṃ kāmenti icchantīti aphāsukakāmā.
  9754. 379754,97,470,65,80,1,111,13,"Catūhi yogehi khemaṃ nibbhayaṃ vivaṭṭaṃ na icchanti, sabhayaṃ vaṭṭameva nesaṃ kāmenti icchantīti āyogakkhemakāmā. "
  9755. 379755,97,471,2,13,1,115,11,Apica saddhādīnaṃ vuddhisaṅkhātassa atthassa akāmanato tesaṃyeva hānisaṅkhātassa anatthassa ca kāmanato anatthakāmā.
  9756. 379756,97,471,14,24,1,109,10,Saddhādīnaṃyeva upāyabhūtassa hitassa akāmanato saddhāhāniādīnaṃ upāyabhūtassa ahitassa ca kāmanato ahitakāmā.
  9757. 379757,97,471,25,31,1,69,6,Phāsukavihārassa akāmanato aphāsukavihārassa ca kāmanato aphāsukakāmā.
  9758. 379758,97,471,32,44,1,101,11,Yassa kassaci nibbhayassa akāmanato bhayassa ca kāmanato {ayogakkhemakāmā}ti evampettha attho daṭṭhabbo.
  9759. 379759,97,472,2,6,1,24,3,{Saṅgatī}ti gantvā saṃyogo.
  9760. 379760,97,472,7,11,1,26,3,{Samāgamo}ti āgatehi saṃyogo.
  9761. 379761,97,472,12,16,1,40,4,Samodhānan ti ṭhānanisajjādīsu sahabhāvo.
  9762. 379762,97,472,17,21,1,38,3,{Missībhāvo}ti sabbakiccānaṃ sahakaraṇaṃ.
  9763. 379763,97,472,22,25,1,23,3,Ayaṃ sattavasena yojanā.
  9764. 379764,97,472,26,32,1,47,6,Saṅkhāravasena pana yaṃ labbhati taṃ gahetabbaṃ.
  9765. 379765,97,472,33,40,1,50,6,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ appiyasampayogo nāma kathiyati.
  9766. 379766,97,472,41,47,1,76,4,"So aniṭṭhasamodhānalakkhaṇo, cittavighātakaraṇaraso, anatthabhāvapaccupaṭṭhāno. "
  9767. 379767,97,473,2,9,1,33,6,So atthato eko dhammo nāma natthi.
  9768. 379768,97,473,10,17,1,79,7,Kevalaṃ appiyasampayuttānaṃ duvidhassāpi dukkhassa vatthubhāvato dukkhoti vutto.
  9769. 379769,97,473,18,29,1,117,10,"Aniṭṭhāni hi vatthūni samodhānagatāni vijjhanachedanaphālanādīhi kāyikampi dukkhaṃ uppādenti, ubbegajananato mānasampi. "
  9770. 379770,97,473,30,32,1,15,2,Tenetaṃ vuccati–
  9771. 379771,97,474,2,9,1,43,6,"Disvāva appiye dukkhaṃ, paṭhamaṃ hoti cetasi; "
  9772. 379772,97,475,2,6,1,39,4,Tadupakkamasambhūta-matha kāye yato idha.
  9773. 379773,97,476,2,9,1,42,5,"Tato dukkhadvayassāpi, vatthuto so mahesinā; "
  9774. 379774,97,477,2,8,1,43,5,"Dukkho vuttoti viññeyyo, appiyehi samāgamoti. "
  9775. 379775,97,478,2,2,1,20,1,Piyavippayoganiddeso
  9776. 379776,97,479,2,9,1,53,4,200. Piyavippayoga niddeso vuttapaṭipakkhanayena veditabbo.
  9777. 379777,97,479,10,18,1,56,7,Mātā {vā}tiādi panettha atthakāme sarūpena dassetuṃ vuttaṃ.
  9778. 379778,97,479,19,22,1,22,3,Tattha mamāyatīti mātā.
  9779. 379779,97,479,23,26,1,15,2,Piyāyatīti pitā.
  9780. 379780,97,479,27,29,1,15,2,Bhajatīti bhātā.
  9781. 379781,97,479,30,32,1,13,2,Tathā bhaginī.
  9782. 379782,97,479,33,39,1,37,5,"Mettāyantīti mittā, minantīti vā mittā; "
  9783. 379783,97,479,40,44,1,37,4,sabbaguyhesu anto pakkhipantīti attho.
  9784. 379784,97,479,45,50,1,50,5,Kiccakaraṇīyesu sahabhāvaṭṭhena amā hontīti amaccā.
  9785. 379785,97,479,51,59,1,56,8,Ayaṃ amhākaṃ ajjhattikoti evaṃ jānanti ñāyantīti vā ñātī.
  9786. 379786,97,479,60,63,1,29,3,Lohitena sambandhāti sālohitā.
  9787. 379787,97,479,64,68,1,36,4,Evametāni padāni atthato veditabbāni.
  9788. 379788,97,479,69,77,1,51,7,Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ piyehi vippayogo nāma kathiyati.
  9789. 379789,97,479,78,84,1,65,4,"So iṭṭhavatthuviyogalakkhaṇo, sokuppādanaraso, byasanapaccupaṭṭhāno. "
  9790. 379790,97,480,2,8,1,33,6,So atthato eko dhammo nāma natthi.
  9791. 379791,97,480,9,16,1,77,7,Kevalaṃ piyavippayuttānaṃ duvidhassāpi dukkhassa vatthubhāvato dukkhoti vutto.
  9792. 379792,97,480,17,39,1,153,18,"Iṭṭhāni hi vatthūni viyujjamānāni sarīrassa sosanamilāpanādibhāvena kāyikampi dukkhaṃ uppādenti,‘ yampi no ahosi, tampi no natthī’ ti anusocāpanato mānasampi. "
  9793. 379793,97,480,40,42,1,15,2,Tenetaṃ vuccati–
  9794. 379794,97,481,2,6,1,46,3,"Ñātidhanādiviyogā , sokasarasamappitā vitujjanti; "
  9795. 379795,97,482,2,10,1,45,7,"Bālā yato tato yaṃ, dukkhoti mato piyaviyogoti. "
  9796. 379796,97,483,2,2,1,12,1,Icchāniddeso
  9797. 379797,97,484,2,11,1,61,6,201. Icchā niddese jātidhammānan ti jātisabhāvānaṃ jātipakatikānaṃ.
  9798. 379798,97,484,12,17,1,33,4,Icchā {uppajjatī}ti taṇhā uppajjati.
  9799. 379799,97,484,18,22,1,19,3,Aho {vatā}ti patthanā.
  9800. 379800,97,484,23,77,1,344,46,"Na kho panetaṃ icchāya pattabban ti yaṃ etaṃ‘‘ aho vata mayaṃ na jātidhammā assāma, na ca vata no jāti āgaccheyyā’’ ti evaṃ pahīnasamudayesu sādhūsu vijjamānaṃ ajātidhammattaṃ, parinibbutesu ca vijjamānaṃ jātiyā anāgamanaṃ icchitaṃ, taṃ icchantassāpi maggabhāvanāya vinā apattabbato anicchantassa ca bhāvanāya pattabbato na icchāya pattabbaṃ nāma hoti. "
  9801. 379801,97,484,78,81,1,15,2,{Idampī}ti etampi;
  9802. 379802,97,484,82,87,1,27,4,upari sesāni upādāya pikāro.
  9803. 379803,97,484,88,102,1,123,13,"Yampicchan ti yenapi dhammena alabbhaneyyaṃ vatthuṃ icchanto na labhati, taṃ alabbhaneyyavatthuicchanaṃ dukkhanti veditabbaṃ. "
  9804. 379804,97,484,103,108,1,35,4,Jarādhammānan tiādīsupi eseva nayo.
  9805. 379805,97,484,109,123,1,83,10,Evamettha alabbhaneyyavatthūsu icchāva‘‘ yampicchaṃ na labhati tampi dukkhan’’ ti vuttā.
  9806. 379806,97,484,124,131,1,81,5,"Sā alabbhaneyyavatthuicchanalakkhaṇā, tappariyesanarasā, tesaṃ appattipaccupaṭṭhānā. "
  9807. 379807,97,485,2,8,1,51,6,Dvinnaṃ pana dukkhānaṃ vatthubhāvato dukkhāti vuttā.
  9808. 379808,97,485,9,15,1,43,6,Ekacco hi rājā bhavissatīti sambhāvito hoti.
  9809. 379809,97,485,16,24,1,74,8,So chinnabhinnagaṇena parivārito pabbatavisamaṃ vā vanagahanaṃ vā pavisati.
  9810. 379810,97,485,25,32,1,45,7,Atha rājā taṃ pavattiṃ ñatvā balakāyaṃ peseti.
  9811. 379811,97,485,33,44,1,104,11,So rājapurisehi nihataparivāro sayampi laddhappahāro palāyamāno rukkhantaraṃ vā pāsāṇantaraṃ vā pavisati.
  9812. 379812,97,485,45,53,1,66,7,"Tasmiṃ samaye mahāmegho uṭṭhahati, tibbandhakārā kāḷavaddalikā hoti. "
  9813. 379813,97,485,54,61,1,62,7,Atha naṃ samantato kāḷakipillikādayo pāṇā parivāretvā gaṇhanti.
  9814. 379814,97,485,62,65,1,35,3,Tenassa balavakāyadukkhaṃ uppajjati.
  9815. 379815,97,485,66,81,1,91,13,‘ Maṃ ekaṃ nissāya ettakā ñātī ca bhogā ca vinaṭṭhā’ ti cintentassa balavadomanassaṃ uppajjati.
  9816. 379816,97,485,82,91,1,74,9,Iti ayaṃ icchā imesaṃ dvinnampi dukkhānaṃ vatthubhāvena dukkhāti veditabbā.
  9817. 379817,97,485,92,93,1,5,1,Apica–
  9818. 379818,97,486,2,9,1,44,6,"Taṃ taṃ patthayamānānaṃ, tassa tassa alābhato; "
  9819. 379819,97,487,2,9,1,45,6,"Yaṃ vighātamayaṃ dukkhaṃ, sattānaṃ idha jāyati. "
  9820. 379820,97,488,2,7,1,44,4,"Alabbhaneyyavatthūnaṃ , patthanā tassa kāraṇaṃ; "
  9821. 379821,97,489,2,8,1,46,5,"Yasmā tasmā jino dukkhaṃ, icchitālābhamabravīti. "
  9822. 379822,97,490,2,2,1,22,1,Upādānakkhandhaniddeso
  9823. 379823,97,491,2,12,1,61,6,202. Upādānakkhandha niddese {saṃkhittenā}ti desanaṃ sandhāya vuttaṃ.
  9824. 379824,97,491,13,50,1,247,29,"Dukkhañhi ettakāni dukkhasatānīti vā ettakāni dukkhasahassānīti vā ettakāni dukkhasatasahassānīti vā saṃkhipituṃ na sakkā, desanā pana sakkā, tasmā‘‘ dukkhaṃ nāma aññaṃ kiñci natthi, saṃkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā’’ ti desanaṃ saṅkhipento evamāha. "
  9825. 379825,97,491,51,54,1,21,3,Seyyathidan ti nipāto;
  9826. 379826,97,491,55,60,1,28,5,tassa te katameti ceti attho.
  9827. 379827,97,491,61,66,1,60,4,{Rūpūpādānakkhandho}tiādīnaṃ attho khandhavibhaṅge vaṇṇitoyeva.
  9828. 379828,97,492,2,11,1,45,7,‘ Khandhānaṃ dukkhaṭṭho veditabbo’ ti ettha pana–
  9829. 379829,97,493,2,10,1,46,6,"Jātippabhutikaṃ dukkhaṃ, yaṃ vuttaṃ idha tādinā; "
  9830. 379830,97,494,2,11,1,44,8,"Avuttaṃ yañca taṃ sabbaṃ, vinā ete na vijjati. "
  9831. 379831,97,495,2,7,1,42,5,Yasmā tasmā upādāna-kkhandhā saṅkhepato ime;
  9832. 379832,97,496,2,6,1,41,4,Dukkhāti vuttā dukkhanta-desakena mahesinā.
  9833. 379833,97,497,2,35,1,278,25,"Tathā hi indhanamiva pāvako, lakkhamiva paharaṇāni, gorūpamiva ḍaṃsamakasādayo, khettamiva lāvakā, gāmaṃ viya gāmaghātakā, upādānakkhandhapañcakameva jātiādayo nānappakārehi bādhayamānā, tiṇalatādīni viya bhūmiyaṃ, pupphaphalapallavādīni viya rukkhesu, upādānakkhandhesuyeva nibbattanti. "
  9834. 379834,97,497,36,45,1,81,7,"Upādānakkhandhānañca ādidukkhaṃ jāti, majjhedukkhaṃ jarā, pariyosānadukkhaṃ maraṇaṃ. "
  9835. 379835,97,497,46,53,1,92,6,"Māraṇantikadukkhābhighātena pariḍayhamānadukkhaṃ soko, tadasahanato lālappanadukkhaṃ paridevo. "
  9836. 379836,97,497,54,59,1,84,5,Tato dhātukkhobhasaṅkhātaaniṭṭhaphoṭṭhabbasamāyogato kāyassa ābādhanadukkhaṃ dukkhaṃ.
  9837. 379837,97,497,60,67,1,86,7,Tena bādhiyamānānaṃ puthujjanānaṃ tattha paṭighuppattito cetobādhanadukkhaṃ domanassaṃ.
  9838. 379838,97,497,68,72,1,57,4,Sokādivuḍḍhiyā janitavisādānaṃ anutthunanadukkhaṃ upāyāso.
  9839. 379839,97,497,73,114,1,383,36,"Manorathavighātappattānaṃ icchāvighātadukkhaṃ icchitālābhoti evaṃ nānappakārato upaparikkhiyamānā upādānakkhandhāva dukkhāti yadetaṃ ekamekaṃ dassetvā vuccamānaṃ anekehi kappehi na sakkā asesato vattuṃ, taṃ sabbampi dukkhaṃ ekajalabindumhi sakalasamuddajalarasaṃ viya yesu kesuci pañcasu upādānakkhandhesu saṅkhipitvā dassetuṃ‘‘ saṃkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā’’ ti bhagavā avocāti. "
  9840. 379840,97,498,2,4,1,34,2,Dukkhasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9841. 379841,97,499,2,4,1,27,2,2 . Samudayasaccaniddesavaṇṇanā
  9842. 379842,97,500,2,14,1,49,7,203. Samudayasacca niddese yāyaṃ {taṇhā}ti yā ayaṃ taṇhā.
  9843. 379843,97,500,15,24,1,79,6,"{Ponobbhavikā}ti punabbhavakaraṇaṃ punobbhavo, punobbhavo sīlamassāti ponobbhavikā. "
  9844. 379844,97,500,25,37,1,89,9,"Apica punabbhavaṃ deti, punabbhavāya saṃvattati, punappunaṃ bhave nibbattetīti ponobbhavikā. "
  9845. 379845,97,500,38,53,1,140,13,"Sā panesā punabbhavassa dāyikāpi atthi adāyikāpi, punabbhavāya saṃvattanikāpi atthi asaṃvattanikāpi, dinnāya paṭisandhiyā upadhivepakkamattāpi. "
  9846. 379846,97,500,54,70,1,156,14,"Sā punabbhavaṃ dadamānāpi adadamānāpi, punabbhavāya saṃvattamānāpi asaṃvattamānāpi, dinnāya paṭisandhiyā upadhivepakkamattāpi ponobbhavikā evāti nāmaṃ labhati. "
  9847. 379847,97,500,71,83,1,120,11,"Abhinandanasaṅkhātena nandirāgena sahagatāti nandirāgasahagatā, nandirāgena saddhiṃ atthato ekattameva gatāti vuttaṃ hoti. "
  9848. 379848,97,500,84,95,1,109,9,"{Tatratatrābhinandinī}ti yatra yatra attabhāvo tatratatrābhinandinī, rūpādīsu vā ārammaṇesu tatratatrābhinandinī; "
  9849. 379849,97,500,96,99,1,64,3,rūpābhinandinī saddagandharasaphoṭṭhabbadhammābhinandinīti attho.
  9850. 379850,97,500,100,103,1,21,3,Seyyathidan ti nipāto;
  9851. 379851,97,500,104,109,1,28,5,tassa sā katamāti ceti attho.
  9852. 379852,97,500,110,115,1,32,4,{Kāmataṇhā}ti kāme taṇhā kāmataṇhā;
  9853. 379853,97,500,116,118,1,37,2,pañcakāmaguṇikarāgassetaṃ adhivacanaṃ.
  9854. 379854,97,500,119,122,1,22,3,Bhave taṇhā bhavataṇhā;
  9855. 379855,97,500,123,131,1,112,8,bhavapatthanāvasena uppannassa sassatadiṭṭhisahagatassa rūpārūpabhavarāgassa ca jhānanikantiyā cetaṃ adhivacanaṃ.
  9856. 379856,97,500,132,135,1,26,3,Vibhave taṇhā vibhavataṇhā;
  9857. 379857,97,500,136,139,1,47,3,ucchedadiṭṭhisahagatassa rāgassetaṃ adhivacanaṃ.
  9858. 379858,97,501,2,12,1,70,9,Idāni tassā taṇhāya vatthuṃ vitthārato dassetuṃ sā kho {panesā}tiādimāha.
  9859. 379859,97,501,13,17,1,25,3,Tattha {uppajjatī}ti jāyati.
  9860. 379860,97,501,18,23,1,48,4,{Nivisatī}ti punappunaṃ pavattivasena patiṭṭhahati.
  9861. 379861,97,501,24,33,1,79,9,Yaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpan ti yaṃ lokasmiṃ piyasabhāvañceva madhurasabhāvañca.
  9862. 379862,97,501,34,112,1,724,65,"Cakkhuṃ {loke}tiādīsu lokasmiñhi cakkhādīsu mamattena abhiniviṭṭhā sattā sampattiyaṃ patiṭṭhitā attano cakkhuṃ ādāsādīsu nimittaggahaṇānusārena vippasannapañcapasādaṃ suvaṇṇavimāne ugghāṭitamaṇisīhapañjaraṃ viya maññanti, sotaṃ rajatapanāḷikaṃ viya pāmaṅgasuttakaṃ viya ca maññanti, tuṅganāsāti laddhavohāraṃ ghānaṃ vaṭṭetvā ṭhapitaharitālavaṭṭiṃ viya maññanti, jivhaṃ rattakambalapaṭalaṃ viya mudusiniddhamadhurarasadaṃ maññanti, kāyaṃ sālalaṭṭhiṃ viya suvaṇṇatoraṇaṃ viya ca maññanti, manaṃ aññesaṃ manena asadisaṃ uḷāraṃ maññanti, rūpaṃ suvaṇṇakaṇikārapupphādivaṇṇaṃ viya , saddaṃ mattakaravīkakokilamandadhamitamaṇivaṃsanigghosaṃ viya, attanā paṭiladdhāni catusamuṭṭhānikagandhārammaṇādīni‘ kassa aññassa evarūpāni atthī’ ti maññanti. "
  9863. 379863,97,501,113,123,1,75,10,Tesaṃ evaṃ maññamānānaṃ tāni cakkhādīni piyarūpāni ceva honti sātarūpāni ca.
  9864. 379864,97,501,124,137,1,93,12,"Atha nesaṃ tattha anuppannā ceva taṇhā uppajjati, uppannā ca punappunaṃ pavattivasena nivisati. "
  9865. 379865,97,501,138,140,1,13,2,Tasmā bhagavā–
  9866. 379866,97,501,141,148,1,32,4,‘‘ cakkhuṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ.
  9867. 379867,97,501,149,156,1,46,5,Etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjatī’’ tiādimāha.
  9868. 379868,97,501,157,166,1,64,8,Tattha {uppajjamānā}ti yadā uppajjati tadā ettha uppajjatīti attho.
  9869. 379869,97,501,167,170,1,22,3,Esa nayo sabbatthāpīti.
  9870. 379870,97,502,2,4,1,36,2,Samudayasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9871. 379871,97,503,2,4,1,26,2,3 . Nirodhasaccaniddesavaṇṇanā
  9872. 379872,97,504,2,27,1,146,18,"204. Nirodhasacca niddese yo tassāyeva {taṇhāyā}ti ettha‘ yo tasseva dukkhassā’ ti vattabbe yasmā samudayanirodheneva dukkhaṃ nirujjhati no aññathā, yathāha–"
  9873. 379873,97,505,2,8,1,29,5,"‘ ‘ Yathāpi mūle anupaddave daḷhe, "
  9874. 379874,97,506,2,6,1,31,4,Chinnopi rukkho punareva rūhati;
  9875. 379875,97,507,2,5,1,26,3,"Evampi taṇhānusaye anūhate, "
  9876. 379876,97,508,2,16,1,36,4,Nibbattati dukkhamidaṃ punappunan’’ ti.( dha. pa.338);
  9877. 379877,97,509,2,9,1,68,7,Tasmā taṃ dukkhanirodhaṃ dassento samudayanirodhena dassetuṃ evamāha.
  9878. 379878,97,509,10,13,1,30,3,Sīhasamānavuttino hi tathāgatā.
  9879. 379879,97,509,14,24,1,77,9,"Te dukkhaṃ nirodhentā dukkhanirodhañca dassentā hetumhi paṭipajjanti, na phale. "
  9880. 379880,97,509,25,28,1,31,3,Suvānavuttino pana aññatitthiyā.
  9881. 379881,97,509,29,45,1,126,14,"Te dukkhaṃ nirodhentā dukkhanirodhañca dassentā attakilamathānuyogena ceva tasseva ca desanāya phale paṭipajjanti, na hetumhīti. "
  9882. 379882,97,509,46,53,1,69,6,Sīhasamānavuttitāya satthā hetumhi paṭipajjanto yo {tassāyevā}tiādimāha.
  9883. 379883,97,510,2,12,1,71,9,Tattha {tassāyevā}ti yā sā uppatti nivesavasena heṭṭhā pakāsitā tassāyeva.
  9884. 379884,97,510,13,18,1,53,3,{Asesavirāganirodho}tiādīni sabbāni nibbānavevacanāneva .
  9885. 379885,97,510,19,25,1,50,6,Nibbānañhi āgamma taṇhā asesā virajjati nirujjhati.
  9886. 379886,97,510,26,37,1,57,7,Tasmā taṃ‘‘ tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho’’ ti vuccati.
  9887. 379887,97,510,38,49,1,69,8,"Nibbānañca āgamma taṇhā cajiyati, paṭinissajjiyati, muccati, na alliyati. "
  9888. 379888,97,510,50,62,1,57,8,Tasmā nibbānaṃ‘‘ cāgo paṭinissaggo mutti anālayo’’ ti vuccati.
  9889. 379889,97,510,63,67,1,19,3,Ekameva hi nibbānaṃ.
  9890. 379890,97,510,68,127,1,356,33,"Nāmāni panassa sabbasaṅkhatānaṃ nāmapaṭipakkhavasena anekāni nibbānavevacanāneva honti, seyyathidaṃ– asesavirāganirodho, cāgo, paṭinissaggo, mutti, anālayo, rāgakkhayo, dosakkhayo, mohakkhayo, taṇhākkhayo, anuppādo, appavattaṃ, animittaṃ, appaṇihitaṃ, anāyūhanaṃ, appaṭisandhi, anupapatti, agati, ajātaṃ, ajaraṃ, abyādhi, amataṃ, asokaṃ, aparidevaṃ, anupāyāsaṃ, asaṃkiliṭṭhantiādīni. "
  9891. 379891,97,511,2,23,1,153,19,"Idāni maggena chinnāya nibbānaṃ āgamma appavattipattāyapi ca taṇhāya yesu vatthūsu tassā uppatti dassitā, tattheva abhāvaṃ dassetuṃ sā kho {panesā}tiādimāha. "
  9892. 379892,97,511,24,42,1,144,17,"Tattha yathā puriso khette jātaṃ tittaalābuvalliṃ disvā aggato paṭṭhāya mūlaṃ pariyesitvā chindeyya, sā anupubbena milāyitvā appavattiṃ gaccheyya. "
  9893. 379893,97,511,43,50,1,56,7,Tato tasmiṃ khette tittaalābu niruddhā pahīnāti vucceyya.
  9894. 379894,97,511,51,57,1,47,6,Evameva khette tittaalābu viya cakkhādīsu taṇhā.
  9895. 379895,97,511,58,65,1,63,7,Sā ariyamaggena mūlacchinnā nibbānaṃ āgamma appavattiṃ gacchati.
  9896. 379896,97,511,66,76,1,64,10,Evaṃ gatā pana tesu vatthūsu khette tittaalābu viya na paññāyati.
  9897. 379897,97,511,77,94,1,113,16,"Yathā ca aṭavito core ānetvā nagarassa dakkhiṇadvāre ghāteyyuṃ, tato aṭaviyaṃ corā matāti vā māritāti vā vucceyyuṃ; "
  9898. 379898,97,511,95,112,1,118,16,"evameva aṭaviyaṃ corā viya yā cakkhādīsu taṇhā, sā dakkhiṇadvāre corā viya nibbānaṃ āgamma niruddhattā nibbāne niruddhā. "
  9899. 379899,97,511,113,124,1,64,10,Evaṃ niruddhā pana tesu vatthūsu aṭaviyaṃ corā viya na paññāyati.
  9900. 379900,97,511,125,147,1,142,16,"Tenassā tattheva nirodhaṃ dassento‘‘ cakkhuṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā nirujjhatī’’ tiādimāha. "
  9901. 379901,97,511,148,150,1,27,2,Sesamettha uttānatthamevāti.
  9902. 379902,97,512,2,4,1,35,2,Nirodhasaccaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
  9903. 379903,97,513,2,4,1,24,2,4 . Maggasaccaniddesavaṇṇanā
  9904. 379904,97,514,2,12,1,65,5,205. Maggasacca niddese {ayamevā}ti aññamaggapaṭikkhepanatthaṃ niyamanaṃ.
  9905. 379905,97,514,13,22,1,99,8,{Ariyo}ti taṃtaṃmaggavajjhehi kilesehi ārakattā ariyabhāvakarattā ariyaphalapaṭilābhakarattā ca ariyo.
  9906. 379906,97,514,23,26,1,28,3,Aṭṭhaṅgāni assāti aṭṭhaṅgiko.
  9907. 379907,97,514,27,41,1,93,11,"Svāyaṃ caturaṅgikā viya senā, pañcaṅgikaṃ viya tūriyaṃ aṅgamattameva hoti, aṅgavinimutto natthi. "
  9908. 379908,97,514,42,54,1,80,10,"Nibbānatthikehi maggīyati, nibbānaṃ vā maggati, kilese vā mārento gacchatīti maggo. "
  9909. 379909,97,514,55,61,1,37,6,Seyyathidan ti so katamoti ceti attho.
  9910. 379910,97,515,2,17,1,97,11,"Idāni aṅgamattameva maggo hoti, aṅgavinimmutto natthīti dassento sammādiṭṭhi… pe… {sammāsamādhī}ti āha. "
  9911. 379911,97,515,18,22,1,40,4,Tattha sammā dassanalakkhaṇā sammādiṭṭhi.
  9912. 379912,97,515,23,26,1,40,3,Sammā abhiniropanalakkhaṇo sammāsaṅkappo.
  9913. 379913,97,515,27,30,1,33,3,Sammā pariggahalakkhaṇā sammāvācā.
  9914. 379914,97,515,31,34,1,40,3,Sammā samuṭṭhāpanalakkhaṇo sammākammanto.
  9915. 379915,97,515,35,38,1,31,3,Sammā vodānalakkhaṇo sammāājīvo.
  9916. 379916,97,515,39,42,1,33,3,Sammā paggahalakkhaṇo sammāvāyāmo.
  9917. 379917,97,515,43,46,1,33,3,Sammā upaṭṭhānalakkhaṇā sammāsati.
  9918. 379918,97,515,47,50,1,36,3,Sammā samādhānalakkhaṇo sammāsamādhi.
  9919. 379919,97,516,2,30,1,234,24,"Tesu ca ekekassa tīṇi tīṇi kiccāni honti, seyyathidaṃ– sammādiṭṭhi tāva aññehipi attano paccanīkakilesehi saddhiṃ micchādiṭṭhiṃ pajahati, nirodhaṃ ārammaṇaṃ karoti, sampayuttadhamme ca passati tappaṭicchādakamohavidhamanavasena asammohato. "
  9920. 379920,97,516,31,40,1,88,8,"Sammāsaṅkappādayopi tatheva micchāsaṅkappādīni ca pajahanti, nirodhañca ārammaṇaṃ karonti. "
  9921. 379921,97,516,41,71,1,230,23,"Visesato panettha sammāsaṅkappo sahajātadhamme abhiniropeti, sammāvācā sammā pariggaṇhāti, sammākammanto sammā samuṭṭhāpeti, sammāājīvo sammā vodāpeti, sammāvāyāmo sammā paggaṇhāti, sammāsati sammā upaṭṭhāti, sammāsamādhi sammā padahati. "
  9922. 379922,97,517,2,21,1,150,17,"Apicesā sammādiṭṭhi nāma pubbabhāge nānākkhaṇā nānārammaṇā hoti, maggakāle ekakkhaṇā ekārammaṇā, kiccato pana dukkhe ñāṇantiādīni cattāri nāmāni labhati. "
  9923. 379923,97,517,22,31,1,90,8,"Sammāsaṅkappādayopi pubbabhāge nānākkhaṇā nānārammaṇā honti, maggakāle ekakkhaṇā ekārammaṇā. "
  9924. 379924,97,517,32,40,1,71,7,Tesu sammāsaṅkappo kiccato nekkhammasaṅkappotiādīni tīṇi nāmāni labhati.
  9925. 379925,97,517,41,53,1,108,11,"Sammāvācādayo tayo pubbabhāge nānākkhaṇā nānārammaṇā viratiyopi honti cetanāyopi, maggakkhaṇe pana viratiyova. "
  9926. 379926,97,517,54,63,1,100,9,Sammāvāyāmo sammāsatīti idampi dvayaṃ kiccato sammappadhānasatipaṭṭhānavasena cattāri nāmāni labhati.
  9927. 379927,97,517,64,69,1,61,5,Sammāsamādhi pana pubbabhāgepi maggakkhaṇepi sammāsamādhiyeva.
  9928. 379928,97,518,2,14,1,115,12,Iti imesu aṭṭhasu dhammesu bhagavatā nibbānādhigamāya paṭipannassa yogino bahūpakārattā paṭhamaṃ sammādiṭṭhi desitā.
  9929. 379929,97,518,15,39,1,44,6,"Ayañhi‘‘ paññāpajjoto paññāsatthan’’ ti( dha. sa.16,20,29,34) ca vuttā. "
  9930. 379930,97,518,40,53,1,146,13,Tasmā etāya pubbabhāge vipassanāñāṇasaṅkhātāya sammādiṭṭhiyā avijjandhakāraṃ viddhaṃsetvā kilesacore ghātento khemena yogāvacaro nibbānaṃ pāpuṇāti.
  9931. 379931,97,518,54,68,1,93,10,Tena vuttaṃ‘‘ nibbānādhigamāya paṭipannassa yogino bahūpakārattā paṭhamaṃ sammādiṭṭhi desitā’’ ti.
  9932. 379932,97,519,2,10,1,60,7,"Sammāsaṅkappo pana tassā bahūpakāro, tasmā tadanantaraṃ vutto. "
  9933. 379933,97,519,11,48,1,249,30,"Yathā hi heraññiko hatthena parivattetvā parivattetvā cakkhunā kahāpaṇaṃ olokento‘ ayaṃ kūṭo, ayaṃ cheko’ ti jānāti, evaṃ yogāvacaropi pubbabhāge vitakkena vitakketvā vipassanāpaññāya olokayamāno‘ ime dhammā kāmāvacarā, ime dhammā rūpāvacarādayo’ ti jānāti. "
  9934. 379934,97,519,49,86,1,280,33,"Yathā vā pana purisena koṭiyaṃ gahetvā parivattetvā parivattetvā dinnaṃ mahārukkhaṃ tacchako vāsiyā tacchetvā kamme upaneti, evaṃ vitakkena vitakketvā vitakkatvā dinnadhamme yogāvacaro paññāya‘ ime dhammā kāmāvacarā, ime dhammā rūpāvacarā’ tiādinā nayena paricchinditvā kamme upaneti. "
  9935. 379935,97,519,87,102,1,75,10,"Tena vuttaṃ‘ sammāsaṅkappo pana tassā bahūpakāro, tasmā tadanantaraṃ vutto’’ ti. "
  9936. 379936,97,520,2,9,1,55,6,"Svāyaṃ yathā sammādiṭṭhiyā, evaṃ sammāvācāyapi upakārako. "
  9937. 379937,97,520,10,11,1,7,1,Yathāha–
  9938. 379938,97,520,12,36,1,64,9,"‘‘ pubbe kho, gahapati, vitakketvā vicāretvā pacchā vācaṃ bhindatī’’ ti( ma. ni.1.463). "
  9939. 379939,97,520,37,41,1,34,4,Tasmā tadanantaraṃ sammāvācā vuttā.
  9940. 379940,97,521,2,24,1,166,19,"Yasmā pana‘ idañcidañca karissāmā’ ti paṭhamaṃ vācāya saṃvidahitvā loke kammante payojenti, tasmā vācā kāyakammassa upakārikāti sammāvācāya anantaraṃ sammākammanto vutto. "
  9941. 379941,97,522,2,24,1,178,18,"Catubbidhaṃ pana vacīduccaritaṃ, tividhaṃ kāyaduccaritaṃ pahāya ubhayaṃ sucaritaṃ pūrentasseva yasmā ājīvaṭṭhamakasīlaṃ pūrati, na itarassa, tasmā tadubhayānantaraṃ sammāājīvo vutto. "
  9942. 379942,97,523,2,27,1,196,22,"Evaṃ suddhājīvena‘ parisuddho me ājīvo’ ti ettāvatā paritosaṃ akatvā suttappamattena viharituṃ na yuttaṃ, atha kho sabbairiyāpathesu idaṃ vīriyamārabhitabbanti dassetuṃ tadanantaraṃ sammāvāyāmo vutto. "
  9943. 379943,97,524,2,15,1,119,12,Tato āraddhavīriyenāpi kāyādīsu catūsu vatthūsu sati suppatiṭṭhitā kātabbāti dassanatthaṃ tadanantaraṃ sammāsati desitā.
  9944. 379944,97,525,2,22,1,190,19,"Yasmā pana evaṃ suppatiṭṭhitā sati samādhissa upakārānupakārānaṃ dhammānaṃ gatiyo samanvesitvā pahoti ekattārammaṇe cittaṃ samādhātuṃ, tasmā sammāsatianantaraṃ sammāsamādhi desitoti veditabbo. "
  9945. 379945,97,526,2,13,1,72,7,Sammādiṭṭhi niddese‘‘ dukkhe ñāṇan’’ tiādinā catusaccakammaṭṭhānaṃ dassitaṃ.
  9946. 379946,97,526,14,22,1,54,7,"Tattha purimāni dve saccāni vaṭṭaṃ, pacchimāni vivaṭṭaṃ. "
  9947. 379947,97,526,23,32,1,72,8,"Tesu bhikkhuno vaṭṭe kammaṭṭhānābhiniveso hoti, vivaṭṭe natthi abhiniveso. "
  9948. 379948,97,526,33,54,1,103,14,"Purimāni hi dve saccāni‘‘ pañcakkhandhā dukkhaṃ, taṇhā samudayo’’ ti evaṃ saṅkhepena ca‘‘ katame pañcakkhandhā? "
  9949. 379949,97,526,55,71,1,128,14,Rūpakkhandho’’ tiādinā nayena vitthārena ca ācariyassa santike uggaṇhitvā vācāya punappunaṃ parivattento yogāvacaro kammaṃ karoti;
  9950. 379950,97,526,72,94,1,129,17,"itaresu pana dvīsu saccesu‘‘ nirodhasaccaṃ iṭṭhaṃ kantaṃ manāpaṃ, maggasaccaṃ iṭṭhaṃ kantaṃ manāpan’’ ti evaṃ savaneneva kammaṃ karoti. "
  9951. 379951,97,526,95,107,1,95,11,"So evaṃ kammaṃ karonto cattāri saccāni ekena paṭivedhena paṭivijjhati, ekābhisamayena abhisameti; "
  9952. 379952,97,526,108,122,1,139,10,"dukkhaṃ pariññāpaṭivedhena paṭivijjhati, samudayaṃ pahānapaṭivedhena, nirodhaṃ sacchikiriyapaṭivedhena, maggaṃ bhāvanāpaṭivedhena paṭivijjhati; "
  9953. 379953,97,526,123,131,1,66,6,dukkhaṃ pariññābhisamayena… pe… maggaṃ bhāvanābhisamayena abhisameti.
  9954. 379954,97,527,2,11,1,112,8,"Evamassa pubbabhāge dvīsu saccesu uggahaparipucchāsavanadhāraṇasammasanapaṭivedho hoti, dvīsu savanapaṭivedhoyeva; "
  9955. 379955,97,527,12,20,1,64,7,"aparabhāge tīsu kiccato paṭivedho hoti, nirodhe ārammaṇapaṭivedho. "
  9956. 379956,97,527,21,34,1,127,11,"Tattha sabbampi paṭivedhañāṇaṃ lokuttaraṃ, savanadhāraṇasammasanañāṇaṃ lokiyaṃ kāmāvacaraṃ, paccavekkhaṇā pana pattasaccassa hoti. "
  9957. 379957,97,527,35,37,1,17,2,Ayañca ādikammiko.
  9958. 379958,97,527,38,43,1,22,5,Tasmā sā idha na vuttā.
  9959. 379959,97,527,44,70,1,189,19,"Imassa ca bhikkhuno pubbe pariggahato‘ dukkhaṃ parijānāmi , samudayaṃ pajahāmi, nirodhaṃ sacchikaromi, maggaṃ bhāvemī’ ti ābhogasamannāhāramanasikārapaccavekkhaṇā natthi, pariggahato paṭṭhāya hoti; "
  9960. 379960,97,527,71,82,1,66,9,aparabhāge pana dukkhaṃ pariññātameva hoti… pe… maggo bhāvitova hoti.
  9961. 379961,97,528,2,11,1,66,8,"Tattha dve saccāni duddasattā gambhīrāni, dve gambhīrattā duddasāni. "
  9962. 379962,97,528,12,15,1,32,3,Dukkhasaccañhi uppattito pākaṭaṃ;
  9963. 379963,97,528,16,24,1,61,6,khāṇukaṇṭakappahārādīsu‘ aho dukkhan’ ti vattabbatampi āpajjati.
  9964. 379964,97,528,25,30,1,65,4,Samudayampi khāditukāmatābhuñjitukāmatādivasena uppattito pākaṭaṃ.
  9965. 379965,97,528,31,35,1,44,4,Lakkhaṇapaṭivedhato pana ubhayampi gambhīraṃ.
  9966. 379966,97,528,36,40,1,30,4,Iti tāni duddasattā gambhīrāni.
  9967. 379967,97,528,41,62,1,182,19,"Itaresaṃ pana dvinnaṃ dassanatthāya payogo bhavaggagahaṇatthaṃ hatthappasāraṇaṃ viya, avīciphusanatthaṃ pādappasāraṇaṃ viya, satadhā bhinnavālassa koṭiyā koṭiṃ paṭipādanaṃ viya ca hoti. "
  9968. 379968,97,528,63,67,1,30,4,Iti tāni gambhīrattā duddasāni.
  9969. 379969,97,528,68,88,1,144,16,Evaṃ duddasattā gambhīresu gambhīrattā ca duddasesu catūsu saccesu uggahādivasena pubbabhāgañāṇuppattiṃ sandhāya idaṃ‘‘ dukkhe ñāṇan’’ tiādi vuttaṃ.
  9970. 379970,97,528,89,94,1,39,5,Paṭivedhakkhaṇe pana ekameva ñāṇaṃ hoti.
  9971. 379971,97,529,2,7,1,56,5,Sammāsaṅkappa niddese kāmato nissaṭoti nekkhammasaṅkappo.
  9972. 379972,97,529,8,11,1,36,3,Byāpādato nissaṭoti abyāpādasaṅkappo.
  9973. 379973,97,529,12,15,1,36,3,Vihiṃsāya nissaṭoti avihiṃsāsaṅkappo.
  9974. 379974,97,529,16,30,1,147,11,"Tattha nekkhammavitakko kāmavitakkassa padaghātaṃ padacchedaṃ karonto uppajjati, abyāpādavitakko byāpādavitakkassa, avihiṃsāvitakko vihiṃsāvitakkassa. "
  9975. 379975,97,529,31,40,1,109,8,"Nekkhammavitakko ca kāmavitakkassa paccanīko hutvā uppajjati, abyāpādaavihiṃsāvitakkā byāpādavihiṃsāvitakkānaṃ. "
  9976. 379976,97,530,2,14,1,105,12,Tattha yogāvacaro kāmavitakkassa padaghātanatthaṃ kāmavitakkaṃ vā sammasati aññaṃ vā pana kiñci saṅkhāraṃ.
  9977. 379977,97,530,15,30,1,160,14,"Athassa vipassanākkhaṇe vipassanāsampayutto saṅkappo tadaṅgavasena kāmavitakkassa padaghātaṃ padacchedaṃ karonto uppajjati, vipassanaṃ ussukkāpetvā maggaṃ pāpeti. "
  9978. 379978,97,530,31,41,1,117,10,Athassa maggakkhaṇe maggasampayutto saṅkappo samucchedavasena kāmavitakkassa padaghātaṃ padacchedaṃ karonto uppajjati;
  9979. 379979,97,530,42,50,1,84,8,byāpādavitakkassāpi padaghātanatthaṃ byāpādavitakkaṃ vā aññaṃ vā saṅkhāraṃ sammasati;
  9980. 379980,97,530,51,59,1,82,8,vihiṃsāvitakkassa padaghātanatthaṃ vihiṃsāvitakkaṃ vā aññaṃ vā saṅkhāraṃ sammasati.
  9981. 379981,97,530,60,65,1,58,5,Athassa vipassanākkhaṇeti sabbaṃ purimanayeneva yojetabbaṃ.
  9982. 379982,97,531,2,13,1,109,10,Kāmavitakkādīnaṃ pana tiṇṇaṃ pāḷiyaṃ vibhattesu aṭṭhatiṃsārammaṇesu ekakammaṭṭhānampi apaccanīkaṃ nāma natthi.
  9983. 379983,97,531,14,29,1,164,13,"Ekantato pana kāmavitakkassa tāva asubhesu paṭhamajjhānameva paccanīkaṃ, byāpādavitakkassa mettāya tikacatukkajjhānāni, vihiṃsāvitakkassa karuṇāya tikacatukkajjhānāni. "
  9984. 379984,97,531,30,44,1,150,14,Tasmā asubhe parikammaṃ katvā jhānaṃ samāpannassa samāpattikkhaṇe jhānasampayutto saṅkappo vikkhambhanavasena kāmavitakkassa paccanīko hutvā uppajjati.
  9985. 379985,97,531,45,58,1,146,13,Jhānaṃ pādakaṃ katvā vipassanaṃ paṭṭhapentassa vipassanākkhaṇe vipassanāsampayutto saṅkappo tadaṅgavasena kāmavitakkassa paccanīko hutvā uppajjati.
  9986. 379986,97,531,59,72,1,136,12,Vipassanaṃ ussukkāpetvā maggaṃ pāpentassa maggakkhaṇe maggasampayutto saṅkappo samucchedavasena kāmavitakkassa paccanīko hutvā uppajjati.
  9987. 379987,97,531,73,78,1,52,5,Evaṃ uppanno nekkhammasaṅkappoti vuccatīti veditabbo.
  9988. 379988,97,532,2,15,1,109,12,"Mettāya pana parikammaṃ katvā, karuṇāya parikammaṃ katvā jhānaṃ samāpajjatīti sabbaṃ purimanayeneva yojetabbaṃ. "
  9989. 379989,97,532,16,26,1,81,8,"Evaṃ uppanno abyāpādasaṅkappoti vuccati, avihiṃsāsaṅkappoti ca vuccatīti veditabbo. "
  9990. 379990,97,532,27,34,1,85,7,Evamete nekkhammasaṅkappādayo vipassanājhānavasena uppattīnaṃ nānattā pubbabhāge nānā;
  9991. 379991,97,532,35,49,1,153,14,maggakkhaṇe pana imesu tīsu ṭhānesu uppannassa akusalasaṅkappassa padacchedato anuppattisādhanavasena maggaṅgaṃ pūrayamāno ekova kusalasaṅkappo uppajjati.
  9992. 379992,97,532,50,53,1,23,3,Ayaṃ sammāsaṅkappo nāma.
  9993. 379993,97,533,2,18,1,132,14,"Sammāvācā niddesepi yasmā aññeneva cittena musāvādā viramati, aññenaññena pisuṇavācādīhi, tasmā catassopetā veramaṇiyo pubbabhāge nānā; "
  9994. 379994,97,533,19,32,1,180,13,maggakkhaṇe pana micchāvācāsaṅkhātāya catubbidhāya akusaladussīlyacetanāya padacchedato anuppattisādhanavasena maggaṅgaṃ pūrayamānā ekāva sammāvācāsaṅkhātā kusalaveramaṇī uppajjati.
  9995. 379995,97,533,33,36,1,19,3,Ayaṃ sammāvācā nāma.
  9996. 379996,97,534,2,21,1,151,16,"Sammākammanta niddesepi yasmā aññeneva cittena pāṇātipātā viramati, aññena adinnādānā, aññena kāmesumicchācārā, tasmā tissopetā veramaṇiyo pubbabhāge nānā; "
  9997. 379997,97,534,22,35,1,186,13,maggakkhaṇe pana micchākammantasaṅkhātāya tividhāya akusaladussīlyacetanāya padacchedato anuppattisādhanavasena maggaṅgaṃ pūrayamānā ekāva sammākammantasaṅkhātā akusalaveramaṇī uppajjati.
  9998. 379998,97,534,36,39,1,23,3,Ayaṃ sammākammanto nāma.
  9999. 379999,97,535,2,9,1,40,5,Sammāājīva niddese {idhā}ti imasmiṃ sāsane.
  10000. 380000,97,535,10,15,1,39,4,{Ariyasāvako}ti ariyassa buddhassa sāvako.