1040001,190,309,10,17,1,79,7,Hāresu imassa catubyūhahārassa visesato suttassa byañjanavicayabhāvatoti yojanā. 1040002,190,309,18,30,1,34,6,Tena vuttaṃ‘‘ byañjana… pe… dassetī’’ ti. 1040003,190,309,31,34,1,16,2,{Yāyā}ti niruttiyā. 1040004,190,310,2,15,1,97,10,"Yathārahan ti saṃvaṇṇiyamāne sutte yaṃ yaṃ arahati nibbacanaṃ vattuṃ, taṃtaṃlokasamaññānurodheneva. " 1040005,190,310,16,40,1,165,17,"Pubbabhāgapaṭipadā sampādetvā pacchā saccābhisamayaṃ pāpuṇātīti āha‘‘ sammuti… pe… hotī’’ ti, taṃtaṃpaññattiggahaṇamukhena paramatthaggahaṇaṃ hotīti evaṃ vā iminā sambandho. " 1040006,190,311,2,13,1,75,7,Yamidaṃ anindriyabaddharūpasantānaṃ sandhāya‘‘ ubhayamantarenā’’ ti idha vuttaṃ. 1040007,190,311,14,38,1,136,12,Otaraṇahāre( netti. aṭṭha.42 ādayo) panassa dvārappavattaphassādidhamme sandhāya vuttabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ ubhayamantarenāti phassasamuditesu dhammesū’’ ti attho vutto. 1040008,190,311,39,50,1,70,7,Aṭṭhakathācariyā panāhu‘‘ antarenāti vacanaṃ pana vikappantaradīpanan’’ ti. 1040009,190,311,51,66,1,77,12,"Tasmā ayamettha attho– na imaṃ lokaṃ, na huraṃ lokaṃ, atha kho ubhayamantarenāti. " 1040010,190,311,67,75,1,67,6,Aparo vikappo– {ubhayamantarenā}ti vā vacanaṃ vikappantarābhāvadīpanaṃ. 1040011,190,311,76,94,1,102,15,"Tassattho– na imaṃ lokaṃ, na huraṃ lokaṃ nissāya jhāyati jhāyī, ubhayamantarena pana aññaṃ ṭhānaṃ atthīti. " 1040012,190,312,2,41,1,319,32,"Yepi ca‘‘ antarāparinibbāyī, sambhavesī’’ ti ca imesaṃ suttapadānaṃ atthaṃ micchā gahetvā atthi eva antarābhavoti vadanti, tepi yasmā avihādīsu tattha tattha āyuvemajjhaṃ anatikkamitvā antarā aggamaggādhigamena anavasesakilesaparinibbānena parinibbāyantīti antarāparinibbāyī, na antarābhavabhūtoti purimassa suttapadassa attho. " 1040013,190,312,42,71,1,91,15,"Pacchimassa ca ye bhūtā eva, na puna bhavissanti, te hi( kathā. anuṭī.507) khīṇāsavā, purimapadehi‘‘ bhūtā’’ ti vuttā. " 1040014,190,312,72,76,1,47,4,Tabbiparītatāya sambhavaṃ esantīti sambhavesino. 1040015,190,312,77,82,1,46,4,"Appahīnabhavasaṃyojanattā sekkhā, puthujjanā ca. " 1040016,190,312,83,97,1,99,12,"Catūsu vā yonīsu aṇḍajajalābujasattā yāva aṇḍakosaṃ, vatthikosañca na bhindanti, tāva sambhavesī nāma. " 1040017,190,312,98,106,1,52,7,"Aṇḍakosato, vatthikosato ca bahi nikkhantā bhūtā nāma. " 1040018,190,312,107,117,1,96,9,"Saṃsedajaopapātikā ca paṭhamacittakkhaṇe sambhavesī nāma, dutiyacittakkhaṇato paṭṭhāya bhūtā nāma. " 1040019,190,312,118,141,1,130,18,"Yena vā iriyāpathena jāyanti, yāva tato aññaṃ na pāpuṇanti, tāva sambhavesī, tato paraṃ {bhūtā}ti attho, tasmā natthīti paṭikkhipitabbaṃ. " 1040020,190,312,142,152,1,108,10,Sati hi ujuke pāḷianugate atthe kiṃ aniddhāritasāmatthiyena antarābhavena attabhāvaparikappitena payojananti. 1040021,190,313,2,15,1,91,10,Yaṃ pana ye‘‘ santānavasena pavattamānānaṃ dhammānaṃ avicchedena desantaresu pātubhāvo diṭṭho. 1040022,190,313,16,26,1,108,9,"Yathā taṃ vīhiādiaviññāṇakasantāne, evaṃ saviññāṇakasantānepi avicchedena desantaresu pātubhāvena bhavitabbaṃ. " 1040023,190,313,27,40,1,63,9,"Ayañca nayo sati antarābhave yujjati, nāññathā’’ ti yuttiṃ vadanti. " 1040024,190,313,41,56,1,146,14,"Tehi iddhimato cetovasippattassa cittānugatikaṃ kāyaṃ adhiṭṭhahantassa khaṇena brahmalokato idhūpasaṅkamane, ito vā brahmalokagamane yutti vattabbā. " 1040025,190,313,57,91,1,179,23,"Yadi sabbattheva vicchinnadese dhammānaṃ pavatti na icchitā, yadipi siyā‘‘ iddhivisayo acinteyyo’’ ti, taṃ idhāpi samānaṃ‘‘ kammavipāko acinteyyo’’ ti vacanato, tasmā taṃ tesaṃ matimattameva. " 1040026,190,313,92,105,1,115,11,"Acinteyyasabhāvā hi sabhāvadhammā, te katthaci paccayavisesena vicchinnadese pātubhavanti, katthaci avicchinnadese ca. " 1040027,190,313,106,124,1,181,17,"Tathā hi mukhaghosādīhi aññasmiṃ dese ādāsapabbatappadesādike paṭibimbapaṭighosādikaṃ paccayuppannaṃ nibbattamānaṃ dissati, tasmā na sabbaṃ sabbattha upanetabbanti ayamettha saṅkhepo. " 1040028,190,313,125,139,1,113,7,Vitthārato pana paṭibimbassa udāharaṇabhāvasādhanādiko antarābhavavicāro kathāvatthuppakaraṇassaṭīkāyaṃ( kathā. anuṭī.507) gahetabbo. 1040029,190,314,2,50,1,260,30,"Apare pana‘‘ {idhā}ti kāmabhavo, huran ti arūpabhavo, {ubhayamantarenā}ti rūpabhavo vutto’’ ti vadanti,‘‘ idhāti paccayadhammā, huran ti paccayuppannadhammā, {ubhayamantarenā}ti paṇṇattidhammā vuttā’’ ti ca vadanti, taṃ sabbaaṭṭhakathāsu natthi, tasmā vuttanayeneva attho veditabbo. " 1040030,190,314,51,62,1,117,10,"Avasiṭṭhaṃ rūpan ti āpodhātuākāsadhātūhi saddhiṃ lakkhaṇarūpāni, ojañca sandhāyāha anindriyabaddharūpassa adhippetattā. " 1040031,190,314,63,79,1,89,12,Tassa khīṇāsavassa taṃ nibbānārammaṇaṃ cittaṃ na jānanti na ñāyanti‘‘ jhāyamānā’’ ti vuttattā. 1040032,190,314,80,82,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva. 1040033,190,315,2,4,1,37,2,Catubyūhahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040034,190,316,2,4,1,25,2,7 . Āvaṭṭahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040035,190,317,2,16,1,119,10,"29. Akusalānaṃ dhammānaṃ viddhaṃsanasabhāvattā, akusalānaṃ vā pajahane kusalānaṃ sampādane paṭṭhapanasabhāvattā ārambhadhātu. " 1040036,190,317,17,22,1,34,3,{Tathābhūtā}ti sīlādīhi samaṅgībhūtā. 1040037,190,317,23,26,1,34,3,Kāmadhātuādikā tidhātuyova tedhātu. 1040038,190,317,27,31,1,43,4,Tassa abhibhavanato tedhātuissaro maccurājā. 1040039,190,317,32,50,1,142,14,Anādimatisaṃsāre cirakālaṃ laddhapatiṭṭhāpi acirakālaṃ bhāvitehi kusalehi dhammehi samucchindanīyattā abalā kilesāti vuttaṃ‘‘ abalaṃ dubbalan’’ ti. 1040040,190,317,51,60,1,29,5,Tenāha‘‘ abalā naṃ balīyantī’’ ti. 1040041,190,318,2,6,1,27,4,Idaṃ vacanaṃ ayaṃ gāthāpādo. 1040042,190,318,7,17,1,87,9,Samādhissa padaṭṭhānan ti ettha samādhissa kāraṇaṃ samatānuyoge niyojanatoti yojetabbaṃ. 1040043,190,318,18,21,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1040044,190,318,22,25,1,20,2,{Papañcā}ti rāgādayova. 1040045,190,318,26,35,1,83,9,Tathā ceva saṃvaṇṇitan ti desanāya padaṭṭhānabhāveneva atthasaṃvaṇṇanā katāti attho. 1040046,190,319,2,5,1,15,3,Nti taṃ desanaṃ. 1040047,190,319,6,10,1,35,3,{Tassā}ti sabhāgādivasena āvaṭṭanassa. 1040048,190,319,11,13,1,32,2,Paripakkañāṇānaṃ visesādhigamāya. 1040049,190,319,14,19,1,76,3,{Lābhavinicchayapariggahamacchariyānī}tiādīsu {lābho}ti rūpādiārammaṇappaṭilābho. 1040050,190,319,20,26,1,54,6,So pariyesanāya sati hotīti pariyesanāggahaṇena gahito. 1040051,190,319,27,57,1,192,20,"{Vinicchayo}ti‘‘ ettakaṃ me rūpārammaṇatthāya bhavissati, ettakaṃ saddādiārammaṇatthāya, ettakaṃ mayhaṃ, ettakaṃ parassa, ettakaṃ paribhuñjissāmi, ettakaṃ nidahissāmī’’ ti evaṃ pavatto vitakko vinicchayo. " 1040052,190,319,58,66,1,96,7,"So lāpitahetukattā pariyesanamūlakatāya pariyesanāggahaṇeneva gahito, tathā pariggahamacchariyāni. " 1040053,190,319,67,77,1,43,6,Tattha pariggaho‘‘ mama idan’’ ti pariggaṇhanaṃ. 1040054,190,319,78,88,1,56,6,Macchariyaṃ‘‘ mayheva hotū’’ ti parehi sādhāraṇabhāvāsahanaṃ. 1040055,190,319,89,132,1,132,15,"Tenevassa porāṇā evaṃ vacanatthaṃ vadanti‘‘ mayhevidamacchariyaṃ hotu, mā aññesaṃ acchariyaṃ hotūti pavattattā macchariyanti vuccatī’’ ti( dī. ni. aṭṭha.2.103; a. ni. aṭṭha.3.9.23). " 1040056,190,319,133,138,1,67,5,Paribhogatthānaṃ pana vinicchayādīnaṃ paribhogantogadhatā veditabbā. 1040057,190,319,139,141,1,22,2,Chandarāgo dubbalarāgo. 1040058,190,319,142,161,1,93,11,Ajjhosānaṃ‘‘ mama idan’’ ti taṇhāvasena balavasanniṭṭhānanti āha‘‘ chandarāgaajjhosānā taṇhā evā’’ ti. 1040059,190,319,162,166,1,70,4,Ārakkhanimittaṃ dvārapidahanamañjūsāgopanādinā suṭṭhu rakkhaṇanimittaṃ. 1040060,190,319,167,182,1,153,15,Pāpāni karonto paribhoganimittaṃ ratto giddho gadhito mucchito hutvā migova paribhuñjananimittaṃ pamādaṃ āpajjatīti evaṃ pariyenārakkhā paribhoganimittaṃ. 1040061,190,319,183,198,1,80,11,Pamādo tividho taṇhāya vasena kathitoti dassento‘‘ tividho taṇhāyāti vuttan’’ ti āha. 1040062,190,320,2,26,1,121,16,Avisesena vuttan ti‘‘ katamena upādānena saupādānā’’ ti vibhāgena pucchitvāpi‘‘ avijjāya ca taṇhāya cā’’ ti avinibbhujitvā vuttaṃ. 1040063,190,320,27,51,1,247,21,"Taṇhañca avijjañca caturupādānaṃ {vasenā}ti kāmupādānādīnaṃ catunnaṃ upādānānaṃ vasena vibhajitvā khandhānaṃ dukkhabhāvena dukkhasaccabhāvena saha pariññeyyabhāvaṃ, upādānānaṃ samudayabhāvena samudayasaccabhāvena saha pahātabbabhāvaṃ dassetīti yojanā. " 1040064,190,321,2,21,1,95,10,"30.‘‘ Yo’’ tiādinā vutto tividho pamādo pariyesati, ārakkhaṇañca karoti, paribhoganimittañcāti sambandho. " 1040065,190,321,22,38,1,131,14,"Pamādo hi pamajjantassa puggalassa bhogānaṃ pariyesanāya, ārakkhaṇāya ca hetubhūto kattubhāvena upacarito, paribhogassa pana nimittaṃ." 1040066,190,321,39,59,1,89,10,"‘‘ Tappaṭipakkhenā’’ ti padassa atthaṃ vivarati‘‘ appamādānuyogenā’’ ti, tena samathabhāvaṃ dasseti . " 1040067,190,321,60,63,1,21,2,{Khepanā}ti khayapāpanā. 1040068,190,321,64,82,1,123,13,"{Vodānapakkhavisabhāgadhammavasenā}ti vodānapakkho ca so pamādassa visabhāgadhammo cāti vodāna… pe… dhammo, samatho, tassa vasena. " 1040069,190,322,2,13,1,67,9,"Samathe {satī}ti adhiṭṭhānabhūte jhāne sati, taṃ pādakaṃ katvāti attho. " 1040070,190,322,14,19,1,50,4,Yā {paññā}ti nāmarūpaparicchedādivasena pavattapaññā. 1040071,190,322,20,28,1,24,4,Tenāha‘‘ ayaṃ vipassanā’’ ti. 1040072,190,322,29,32,1,23,2,{Pahīnesū}ti pahīyamānesu. 1040073,190,323,2,6,1,57,4,Vodānapakkhan ti ārambhadhātuādivodānapakkhaṃ nikkhipitvā. 1040074,190,323,7,10,1,38,2,{Visabhāgadhammavasenā}ti pamādavaseneva. 1040075,190,323,11,17,1,100,5,{Sabhāgadhammavasenā}ti pubbe nikkhittassa ārambhadhātuādivodānadhammassa samathādisabhāgadhammavasena. 1040076,190,324,2,16,1,94,10,Puna apariyodāpaniyaṃ sikhāppattapariyodāpanaṃ idhādhippetanti āha‘‘ taṃ pana arahattena hotī’’ ti. 1040077,190,325,2,13,1,52,7,Mohasamuṭṭhānatā vuttā‘‘ moho eva samuṭṭhānan’’ ti katvā. 1040078,190,325,14,22,1,88,8,Aññathā pisuṇāvācāya dosasamuṭṭhānatā musāvādassa viya mohasamuṭṭhānabhāvā vattabbā siyā. 1040079,190,326,2,22,1,126,11,"Kammapathabhāvaṃ pattānaṃ, appattānañca akusaladhammānaṃ‘‘ sabbapāpan’’ ti padena pariggahitattā vuttaṃ‘‘ kammapathakammavibhāgenā’’ ti. " 1040080,190,327,2,45,1,70,7,"31. Sesapadānan ti‘‘ kusalassa upasampadā’’ tiādīnaṃ( dī. ni.2.90; dha. pa.183; netti.30,50,116,124; peṭako.29) gāthāya avasiṭṭhapadānaṃ. " 1040081,190,327,46,53,1,57,6,"Yathādhigatan ti attanā adhigatappakāraṃ, pacchā bhūmidisā. " 1040082,190,328,2,10,1,60,6,Upari {yāpentī}ti manussalokato upariṭṭhimaṃ devalokaṃ gamenti. 1040083,190,329,2,12,1,48,6,32. Yathāvuttassa {dhammassā}ti sīlassa ca maggassa ca. 1040084,190,329,13,23,1,82,9,"Taṇhāvijjādīnan ti ādi saddena tadekaṭṭhakilesā gayhanti, tesaṃ padaṭṭhānadhammā ca. " 1040085,190,329,24,30,1,60,6,Samathavipassanādīnan ti ādi saddena sāmaññaphalānaṃ saṅgaho. 1040086,190,329,31,55,1,107,14,"Yadaggena cettha‘‘ nirodho rakkhatī’’ ti vutto, tadaggena maggo rakkhaṇakiriyāya karaṇaṃ vuttaṃ‘‘ yena rakkhatī’’ ti. " 1040087,190,329,56,63,1,102,7,Visabhāgadhammavasena purimāni sabhāgadhammāvaṭṭanavasena pacchimāni saccāni niddhāritānīti yojetabbaṃ. 1040088,190,330,2,4,1,34,2,Āvaṭṭahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040089,190,331,2,4,1,27,2,8 . Vibhattihāravibhaṅgavaṇṇanā 1040090,190,332,2,9,1,53,3,33. {Dhammesū}ti puññādidānādibhedabhinnesu sabhāvadhammesu. 1040091,190,332,10,17,1,57,6,Tattha {labbhamāno}ti tesu yathāvuttesu dhammesu labbhamāno. 1040092,190,332,18,21,1,49,2,{Bhūmivibhāgo}ti kāmāvacarādidassanādibhūmippabhedo. 1040093,190,332,22,36,1,96,11,"{Padaṭṭhānavibhāgo}ti te puññādidhammā yesaṃ padaṭṭhānaṃ, tesaṃ vā ye dhammā padaṭṭhānaṃ, tabbibhāgo. " 1040094,190,332,37,45,1,87,8,Yesaṃ suttānan ti mūlapadaṭṭhānabhūtānaṃ saṃkilesabhāgiyādīnaṃ catunnaṃ suttānaṃ vasena. 1040095,190,332,46,55,1,74,9,Asaṅkaravavatthānena hi etesu suttesu sātisayaṃ dhammā vibhattā nāma honti. 1040096,190,332,56,63,1,18,3,Tenāha‘‘ visesato’’ ti. 1040097,190,332,64,70,1,70,6,Yadi evaṃ kasmā vāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyasuttāni evettha gahitānīti? 1040098,190,332,71,75,1,60,4,Nayidamevaṃ nikkhamanapariyosānabhāvena itaresampi gahitattā. 1040099,190,332,76,84,1,56,7,"Yato hi nissaṭā vāsanābhāgiyā dhammā, te saṃkilesabhāgiyā. " 1040100,190,332,85,96,1,105,10,"Yaṃpariyosānā nibbedhabhāgiyā dhammā, te asekkhabhāgiyāti dvayaggahaṇeneva itarampi dvayaṃ gahitameva hoti. " 1040101,190,332,97,107,1,43,6,Tenāha‘‘ imesaṃ catunnaṃ suttānaṃ desanāyā’’ ti. 1040102,190,332,108,122,1,97,11,"Imāni cattāri {suttānī}ti pāḷiyā, vakkhamānāya desanāya vā itaradvayasaṅgaho daṭṭhabbo, na paṭikkhepo. " 1040103,190,333,2,16,1,90,12,"{Tenevā}ti niyamassa akatattā, tato ca tena tannissitena ca brahmacārī bhavatīti siddhaṃ hoti. " 1040104,190,333,17,22,1,36,5,Eva -saddo vā samuccayattho daṭṭhabbo. 1040105,190,333,23,31,1,75,7,Siyā tassa {paṭikkhepo}ti tassa aṭṭhasamāpattibrahmacariyassa siyā paṭikkhepo. 1040106,190,333,32,37,1,30,5,Evaṃ sati sāvasesā desanā siyā. 1040107,190,334,2,17,1,118,10,Tadaṅgādippahānadvayaṃ padaṭṭhānabhūtaṃ idha gaṇanūpagaṃ na hotīti‘‘ samucchedapaṭippassaddhippahānānaṃ vasenā’’ ti vuttaṃ. 1040108,190,334,18,28,1,36,6,Tathā hettha keci‘‘ tenevā’’ ti paṭhanti. 1040109,190,334,29,55,1,103,13,‘‘ Teneva brahmacariyenāti paṭhantī’’ ti idaṃ‘‘ saṃvarasīle ṭhito’’ ti( netti.33) ettha vuttaṃ pāḷivikappaṃ sandhāya vadati. 1040110,190,334,56,70,1,68,8,‘‘ Yasmā… pe… vakkhatī’’ ti idaṃ pacchimapāṭhasseva yuttatāya kāraṇavacanaṃ. 1040111,190,335,2,5,1,14,2,Kathaṃ mantāti? 1040112,190,335,6,16,1,126,9,"Anibbedhasabhāvattā mahaggatapuññānaṃ na nibbedhabhāgiyasuttena saṅgaho, vāsanābhāgiyattā pana vāsanābhāgiyasutteneva saṅgahoti. " 1040113,190,335,17,23,1,43,6,Tadupasaṅgā hi pacchimo eva pāṭho yuttataro. 1040114,190,335,24,28,1,33,4,Itarathā sāvasesā desanā bhaveyya. 1040115,190,335,29,41,1,25,6,Tenāha‘‘ na hi… pe… desetī’’ ti. 1040116,190,336,2,16,1,88,8,Saṃkilesabhāgiyaasekkhabhāgiyānaṃ parato vakkhamānattā vuttaṃ‘‘ vakkhamānānaṃ… pe… vasenā’’ ti. 1040117,190,336,17,25,1,32,4,‘‘ Sabbato’’ ti idaṃ pubbaparāpekkhaṃ. 1040118,190,336,26,39,1,90,9,Tassa parāpekkhatāya‘‘ sabbatobhāgena ekādasasu ṭhānesu pakkhipitvā’’ ti aṭṭhakathāyaṃ yojitaṃ. 1040119,190,336,40,52,1,71,8,Tattha padādike vicayahārapadatthe sandhāya‘‘ ekādasasu ṭhānesū’’ ti vuttaṃ. 1040120,190,336,53,64,1,72,7,Pubbapekkhatāya pana‘‘ sabbatobhāgena desanāya phalenā’’ tiādinā yojetabbaṃ. 1040121,190,337,2,6,1,59,4,Saṃkilesabhāgiyānaṃ taṇhāsaṃkilesādinā desanānayo veditabbo. 1040122,190,337,7,11,1,43,4,Phalaṃ apāyadukkhena manussesu dobhaggiyena. 1040123,190,337,12,16,1,55,4,Asekkhabhāgiyānaṃ asekkhehi sīlakkhandhādīhi desanānayo. 1040124,190,337,17,24,1,64,7,Phalaṃ aggaphalena ca anupādisesāya ca nibbānadhātuyā veditabbaṃ. 1040125,190,337,25,28,1,26,3,Itaresaṃ pāḷiyaṃ vuttameva. 1040126,190,337,29,48,1,170,12,"Kāmarāgabyāpādauddhambhāgiyasaṃyojanaggahaṇena saṃkilesabhāgiyānaṃ, virāgaggahaṇena asekkhaggahaṇeneva ca asekkhabhāgiyānaṃ vakkhamānattā vuttaṃ‘‘ vakkhamānānaṃ… pe… vasenā’’ ti. " 1040127,190,337,49,77,1,167,16,Padapadatthavicārayuttiniddhāraṇamukhena dhammavibhattiādivicāro kātabboti dassetuṃ pāḷiyaṃ‘‘ vicayena… pe… tabbānī’’ ti vuttanti aṭṭhakathāyaṃ‘‘ vicayena… pe… dassetī’’ ti vuttaṃ. 1040128,190,338,2,8,1,11,3,34. Evan ti iti. 1040129,190,338,9,12,1,27,2,{Dhamme}ti vuttasabhāgadhamme. 1040130,190,338,13,17,1,54,3,{Sādhāraṇāsādhāraṇabhāvehī}ti sāmaññavisesena visiṭṭhehi. 1040131,190,338,18,30,1,77,11,Dve dhammā {sādhāraṇā}ti dve ime dhammā yehi sabhāgadhammā sādhāraṇā nāma honti. 1040132,190,338,31,33,1,10,2,Katame dve? 1040133,190,338,34,38,1,15,3,"Nāmaṃ, vatthu ca. " 1040134,190,338,39,46,1,61,6,"Tattha nāmaṃ nāmapaññatti, taṃmukheneva saddato tadatthāvagamo. " 1040135,190,338,47,64,1,153,14,"Saddena ca sāmaññarūpeneva tathārūpassa atthassa gahaṇaṃ, na visesarūpena, tasmā saddavacanīyā atthā sādhāraṇarūpanāmāyattagahaṇīyatāya nāmasādhāraṇā vuttā. " 1040136,190,338,65,68,1,23,2,{Vatthū}ti pavattiṭṭhānaṃ. 1040137,190,338,69,83,1,112,13,"Yattha hi ye dhammā pavattanti, tesaṃ sabbesaṃ te dhammā sādhāraṇāti pavattiṭṭhānasaṅkhātānaṃ vatthūnaṃ sādhāraṇā. " 1040138,190,338,84,104,1,121,15,"Yasmā panidaṃ dvayaṃ tesaṃ dhammānaṃ sādhāraṇabhāve pakatibhūtaṃ sabhāvabhūtaṃ, tasmā vuttaṃ‘‘ dve dhammāti duve pakatiyo’’ ti. " 1040139,190,338,105,108,1,45,2,{Ekasantatipatitatāyā}ti samānasantatipavattiyā. 1040140,190,338,109,116,1,24,3,Tenāha‘‘ samānavatthukā’’ ti. 1040141,190,338,117,128,1,108,10,"Dassanapahātabbānañhi yathā micchattaniyatasattā pavattiṭṭhānaṃ, evaṃ aniyatāpīti ubhaye hi te samānavatthukā. " 1040142,190,338,129,132,1,18,3,Esa nayo itaresupi. 1040143,190,338,133,157,1,205,18,"Sakkāyadiṭṭhivicikicchāsīlabbataparāmāsā hi bhinnasabhāvāpete dhammā dassanena pahātabbataṃ nātivattantīti te nāmasāmaññataṃ pattā, rūparāgādayo ca bhāvanāya pahātabbatanti āha‘‘ pahānekaṭṭhā nāmasādhāraṇā’’ ti. " 1040144,190,338,158,192,1,180,21,"Yathā pana‘‘ vatthūnaṃ sādhāraṇā vatthusādhāraṇā’’ ti ayamattho labbhati, evaṃ‘‘ vatthunā sādhāraṇā vatthusādhāraṇā’’ ti ayampi attho labbhatīti dassento‘‘ sahajekaṭṭhā vatthusādhāraṇā’’ ti āha. " 1040145,190,338,193,206,1,97,12,"Te hi aññamaññaṃ phusanādisabhāvato bhinnāpi yasmiṃ pavattanti, tena vatthunā sādhāraṇā nāma honti. " 1040146,190,338,207,216,1,96,9,Ettha ca labbhamānampi kusalādināmasādhāraṇaṃ anāmasitvā vatthusādhāraṇā tāva yojitāti veditabbā. 1040147,190,338,217,223,1,66,5,{Paṭipakkhādīhī}ti ādi saddena samānaphalatāsahabyatādike saṅgaṇhāti. 1040148,190,338,224,232,1,40,3,{Sesapadesū}ti‘‘ puthujjanassā’’ tiādivākyesu. 1040149,190,338,233,234,1,6,1,Kathaṃ? 1040150,190,338,235,248,1,101,11,"Tattha hi puthujjanassa, sotāpannassa ca sambhavato anāgāmino, arahato ca asambhavatotiādinā yojetabbaṃ. " 1040151,190,339,2,18,1,79,11,Kathaṃ te odhiso {gahitā}ti kenākārena te‘‘ sādhāraṇā’’ ti vuttadhammā bhāgaso gahitā. 1040152,190,339,19,30,1,40,6,"‘‘ Amukassa, amukassa cā’’ ti ayañhettha attho. " 1040153,190,339,31,48,1,147,15,"Sāmaññabhūtā dhammā sādhāraṇā nāma, evaṃ sante kathaṃ tesaṃ micchattaniyatāniyatādivasena vibhāgena pavattiṭṭhānatā vuccati, na vattabbanti adhippāyo. " 1040154,190,339,49,59,1,66,9,"Atha vibhāgena taṃ vattabbaṃ, nanu te sādhāraṇāti na vattabbamevāti? " 1040155,190,339,60,70,1,89,9,"Evaṃ sādhāraṇāti micchattaniyatānaṃ, aniyatānanti imesaṃ ubhayesaṃyeva te dhammā sādhāraṇā. " 1040156,190,339,71,72,1,6,1,Tenāha– 1040157,190,339,73,82,1,43,5,‘‘ na sabbasattānaṃ sādhāraṇatāya sādhāraṇā’’ ti. 1040158,190,339,83,109,1,120,15,"‘‘ Yasmā’’ tiādinā tattha kāraṇamāha, tenetaṃ dasseti‘‘ keci dhammā kesañcideva dhammānaṃ sādhāraṇā honti, aññesaṃ asādhāraṇā’’ ti. " 1040159,190,339,110,119,1,44,5,Tenāha‘‘ paṭiniyatañhi tesaṃ pavattiṭṭhānan’’ ti. 1040160,190,340,2,14,1,85,9,"{Itarathā}ti aniyatapavattiṭṭhānatāya sabbesaṃ sādhāraṇā, asādhāraṇā vā siyuṃ, tathā sati. " 1040161,190,340,15,33,1,77,12,"Tathā {vohāro}ti‘‘ sādhāraṇā, asādhāraṇā’’ ti ca ayaṃ vohāro sāmaññā eva na bhaveyya. " 1040162,190,340,34,46,1,45,7,Ete eva {dhammā}ti‘‘ sādhāraṇā’’ ti vuttadhammā eva. 1040163,190,340,47,56,1,50,5,Evan ti‘‘ micchattaniyatānan’’ tiādinā vuttappakārena. 1040164,190,340,57,59,1,38,2,Niyatavisayā paricchinnappavattiṭṭhānā. 1040165,190,340,60,69,1,62,5,‘‘ Yopī’’ tiādi puggalādhiṭṭhānena vuttassevatthassa pākaṭakaraṇaṃ. 1040166,190,340,70,83,1,60,8,"‘‘ Na hī’’ tiādinā anvayato, byatirekato ca tamevatthaṃ vibhāveti. " 1040167,190,340,84,93,1,41,4,{Sesepī}ti‘‘ bhāvanāpahātabbā’’ ti evamādimhipi. 1040168,190,341,2,5,1,30,2,{Paccattaniyato}ti pāṭipuggaliko. 1040169,190,341,6,9,1,29,2,{Itarassā}ti apaccattaniyatassa. 1040170,190,341,10,13,1,25,2,{Tathā}ti asādhāraṇabhāvena. 1040171,190,341,14,32,1,117,14,Koci dhammo kañci dhammaṃ upādāya sādhāraṇopi samāno tadaññaṃ upādāya asādhāraṇopi hotīti āha‘‘ sādhāraṇāvidhuratāyā’’ ti. 1040172,190,341,33,42,1,29,5,Tenāha‘‘ taṃ taṃ upādāyā’’ tiādi. 1040173,190,341,43,61,1,102,12,"Tathā hi‘‘ dhammatā’’ ti vuttapaṭhamamaggaṭṭhatā dīpitā, tādisānaṃ eva anekesaṃ ariyānaṃ vasena sādhāraṇāti . " 1040174,190,341,62,65,1,25,2,{Paṭhamassā}ti aṭṭhamakassa. 1040175,190,341,66,69,1,24,2,{Dutiyassā}ti sotāpannassa. 1040176,190,341,70,84,1,73,8,"Puna {aṭṭhamakassā}ti‘‘ aṭṭhamakassa, anāgāmissa cā’’ ti ettha vuttaaṭṭhamakassa. " 1040177,190,341,85,92,1,29,3,Tenāha‘‘ anāgāmimaggaṭṭhassā’’ ti. 1040178,190,341,93,122,1,227,22,"Aggaphalaṭṭhato paṭṭhāya paṭilomato gaṇiyamāno paṭhamamaggaṭṭho aṭṭhamako, maggaṭṭhatāya, pahīyamānakilesatāya ca sabbepi maggaṭṭhā aṭṭhamakā viyāti aṭṭhamakā,‘‘ ekacittakkhaṇato uddhaṃ na tiṭṭhatīti aṭṭhamako’’ ti apare niruttinayena." 1040179,190,341,123,132,1,38,5,‘‘ Sekkhā’’ ti nāmaṃ sādhāraṇanti sambandho. 1040180,190,341,133,143,1,43,5,{Itaresū}ti‘‘ bhabbābhabbā’’ ti vuttesu anariyesu. 1040181,190,341,144,153,1,46,5,Tenāha pāḷiyaṃ‘‘ hīnukkaṭṭhamajjhimaṃ upādāyā’’ ti. 1040182,190,342,2,5,1,38,2,{Niyāmāvakkantiyā}ti avakkantaniyāmatāya. 1040183,190,342,6,9,1,28,2,{Ñāṇuttharassā}ti ñāṇādhikassa. 1040184,190,342,10,13,1,53,2,{Tathāvidhapaccayasamāyoge}ti ñāṇavisesapaccayasamavāye. 1040185,190,342,14,25,1,88,10,"Yathā hi ñāṇabalena dandhābhiññatā na hoti, evaṃ paṭipadāpaṭipannopi sukhena visosīyatīti. " 1040186,190,342,26,35,1,90,9,Sā hi sukhāpaṭipadā khippābhiññā taṃsamaṅgino ñāṇuttarattā vipassanāya padaṭṭhānanti vuttā. 1040187,190,343,2,26,1,173,19,"Dhammato anapetā cintā dhammacintā, yonisomanasikārena pavattitattā dhammesu cintā, dhammo vā ñāṇaṃ, tasmā dhammāvahā cintā dhammacintā, cintāmayañāṇassa hetubhūtā cintāti attho. " 1040188,190,344,2,51,1,245,27,"Pāḷiyaṃ sutamayapaññāggahaṇena‘‘ ye te dhammā ādikalyāṇā… pe… tathārūpāssa dhammā bahussutā hontī’’ tiādi( a. ni.8.2) suttapadasaṅgaho attho pariggahito, tathā yonisomanasikāraggahaṇena‘‘ so‘ aniccan’ ti yoniso manasi karotī’’ tiādinā vutto upāyamanasikāro pariggahito. " 1040189,190,344,52,77,1,134,15,Sammādiṭṭhiggahaṇena‘‘ sammādiṭṭhiṃ bhāveti vivekanissitan’’ tiādinā vuttā sammādiṭṭhi pariggahitāti dassento āha‘‘ atha kho… pe… dassetun’’ ti. 1040190,190,344,78,87,1,37,5,Sesan ti‘‘ dhammasvākkhātatā’’ ti evamādi. 1040191,190,345,2,29,1,144,19,"Yassa ca pubbe attho na saṃvaṇṇito, tattha kalyāṇamittatāya āyatanagato pasādo, cittavūpasamo ca phalanti dassento‘‘ sappurisa… pe… padaṭṭhānan’’ ti āha. " 1040192,190,345,30,45,1,94,9,Attasammāpaṇihitattā pāpajegucchinibbidādibahulova hotīti dassento āha‘‘ attha… pe… padaṭṭhānan’’ ti. 1040193,190,345,46,65,1,124,13,Dhammo svākkhāto ādito paṭṭhāya yāva pariyosānā sabbasampattipāripūrihetūti dassento‘‘ dhammasvākkhātatā… pe… padaṭṭhānan’’ ti āha. 1040194,190,345,66,70,1,41,3,Kusalamūlaropanā hi samāpattipariyosānāti . 1040195,190,345,71,85,1,109,9,"Saṅghasuṭṭhutāya saṅghassa suṭṭhubhāvāya saṅghassa sappatissatāya‘‘ suṭṭhu, bhante’’ ti vacanasampaṭicchanabhāvāya. " 1040196,190,345,86,88,1,21,2,Itaraṃ suviññeyyameva. 1040197,190,346,2,4,1,36,2,Vibhattihāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040198,190,347,2,4,1,30,2,9 . Parivattanahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040199,190,348,2,22,1,149,13,"35. Sammādiṭṭhissa… pe… nijjiṇṇā {bhavatī}ti ettha yathā maggasammādiṭṭhivasenattho vutto, evaṃ kammassakatākammapathasammādiṭṭhīnampi vasena attho labbhateva. " 1040200,190,348,23,25,1,20,2,Kammapathakathā hesā. 1040201,190,348,26,44,1,74,8,"{Yathāvuttenākārenā}ti‘‘ avimuttāva samānā’’ ti,‘‘ avimuttiyan’’ ti ca vuttappakārena. " 1040202,190,348,45,65,1,160,15,"{Micchābhinivesavasenā}ti asammāsambuddhaṃ eva sammāsambuddhoti, aniyyānikaṃ eva niyyānikoti, asantaṃ eva pana santanti, anariyaṃ eva ariyoti viparītābhinivesavasena . " 1040203,190,348,66,72,1,56,4,"{Micchādhimokkho}ti ayāthāvapasādo, ayāthāvasanniṭṭhānaṃ vā. " 1040204,190,348,73,76,1,49,3,Uppannamoho micchāvimuttiñāṇadassananti sambandho. 1040205,190,349,2,14,1,57,8,"36. Vādānaṃ vā anuvādā vādānuvādā, tesaṃ vādānaṃ upādāti attho. " 1040206,190,349,15,20,1,46,4,{Vādānupavattiyo}ti vādānaṃ dosānaṃ anupavattiyo. 1040207,190,350,2,8,1,107,6,Antadvayaparivattanan ti kāmasukhaattakilamathānuyogasaṅkhātassa antadvayassa paṭipakkhavasena parivattanaṃ. 1040208,190,351,2,21,1,86,13,"Etesupi {vāresū}ti‘‘ niyyāniko dhammo tesaṃ adhammo, sukho tesaṃ adhammo’’ ti ca imesu vāresu. " 1040209,190,351,22,47,1,234,21,"{Vuttanayenā}ti yadi attaparitāpanaṃ attano dukkhāpanaṃ dhammo, dhammassa paṭiviruddho adhammo siyā, dukkhassa ca sukhapaṭiviruddhanti jhānamaggaphalasukhassa, anavajjapaccayaparibhogasukhassa ca tesaṃ adhammabhāvo āpajjatīti evaṃ vattabbā." 1040210,190,351,48,59,1,50,7,‘‘ Yaṃ yaṃ vā panātiādinā’’ ti idaṃ avasesapāṭhāmasanaṃ. 1040211,190,351,60,83,1,113,22,"Ettha yaṃ yaṃ vā pana dhamman ti yaṃ vā taṃ vā dhammaṃ, kusalaṃ vā akusalaṃ vā iṭṭhaṃ vā aniṭṭhaṃ vāti vuttaṃ hoti. " 1040212,190,351,84,94,1,66,8,"Rocayati vā upagacchati {vā}ti cittena rocati, diṭṭhiyā upagacchatīti. " 1040213,190,351,95,111,1,102,14,"Tassa tassa dhammassa yo {paṭipakkho}ti tassa tassa rucitassa, upagatassa vā dhammassa yo paṭipakkho nāma. " 1040214,190,351,112,138,1,190,22,"Svassa aniṭṭhato ajjhāpanno {bhavatī}ti yo dhammo assa rucitassa, upagatassa vā dhammassa aniṭṭhato paccanīkato abbhupagato hoti, tena paṭipakkhena desanāya parivattanaṃ parivattano hāroti attho. " 1040215,190,351,139,148,1,43,5,Tenāha‘‘ paṭipakkhassa lakkhaṇaṃ vibhāvetī’’ ti. 1040216,190,352,2,4,1,39,2,Parivattanahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040217,190,353,2,4,1,27,2,10 . Vevacanahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040218,190,354,2,9,1,27,3,37. {Aññamaññehī}ti aññehi aññehi. 1040219,190,354,10,13,1,27,3,Āyatin ti paccavekkhaṇakāle. 1040220,190,354,14,27,1,120,12,"Kathañcīti yena kenaci pakārena, paṭhamaṃ vuttena pariyāyena appaṭivijjhanto aparena pariyāyena paṭivijjheyyāti adhippāyo. " 1040221,190,354,28,31,1,37,3,Pariyāyavacanaṃ niddisatīti sambandho. 1040222,190,354,32,34,1,14,2,Evaṃ sabbattha. 1040223,190,354,35,40,1,44,4,Tasmiṃ {khaṇe}ti pariyāyavacanassa vuttakkhaṇe. 1040224,190,354,41,46,1,58,4,Vikkhittacittānan ti ārammaṇantarehi vividhakhittacittānaṃ . 1040225,190,354,47,51,1,34,4,Aññavihitānan ti aññaṃ cintentānaṃ. 1040226,190,354,52,71,1,116,14,"Kasmā pana aññena pariyāyena tadatthāvabodhanaṃ, nanu tena vutte daḷhīkaraṇaṃ hotīti codanaṃ sandhāyāha‘‘ tenevā’’ tiādi. " 1040227,190,354,72,84,1,92,11,"Tattha tadaññesan ti tehi vikkhittacittādīhi aññesaṃ, yehi paṭhamaṃ vacanaṃ sammadeva gahitaṃ. " 1040228,190,354,85,90,1,42,4,{Tatthā}ti vuttavacaneneva punappunaṃ vacane. 1040229,190,354,91,109,1,166,17,"Adhigataanvatthatāya punarutti parivajjanatthaṃ visesanabhāvena tāhi tāhi saññāhi pi ayampi saddo imassatthassa vācako, ayampi saddo imassatthassa vācakoti paññāpanehi. " 1040230,190,354,110,118,1,70,8,Desetabbassa tassa tassa atthassa attano citte upanibandhanaṃ ṭhapanaṃ. 1040231,190,354,119,122,1,37,2,{Tatthā}ti dhammaniruttipaṭisambhidāyaṃ. 1040232,190,354,123,125,1,26,2,Bījāvāpanaṃ hetusampādanaṃ. 1040233,190,355,2,26,1,185,20,Evaṃ bhagavato pariyāyadesanāyaṃ anekāni payojanāni vatvā idāni attano sammāsambuddhatāya evaṃ tathāgatā buddhalīlāya anekehi pariyāyehi dhammaṃ desentīti dassento‘‘ kiṃ bahunā’’ tiādimāha. 1040234,190,356,2,36,1,192,22,Pāḷiyaṃ ‘‘ pihā nāma yā vattamānassa atthassa patthanā’’ ti paccuppannavisayataṃ dassetvā puna anāgatavisayataṃ dassetuṃ‘‘ seyyataraṃ vā’’ tiādi vuttanti‘‘ anāgatapaccuppannatthavisayā taṇhā pihā’’ ti āha. 1040235,190,357,2,11,1,105,7,{Atthanipphattipaṭipālanā}ti imasmiṃ vā pade pihāya evatthavasena anāgatapaccuppannatthavisayabhāvadīpanato. 1040236,190,358,2,12,1,62,6,Dhammārammaṇeneva saṅgahitā‘‘ dhammārammaṇan’’ tveva gahaṇaṃ gatā. 1040237,190,358,13,23,1,100,9,Catuvīsati {padānī}ti ettha gehasitadomanassūpavicārādīnaṃ catunnaṃ chakkānaṃ vasena catuvīsa koṭṭhāsā. 1040238,190,359,2,22,1,161,15,38. Sāyeva patthanākārena {dhammanandītiādimāhā}ti ettha ayamattho– sā eva patthanākārena pavattiyā āsādipariyāyena vuttā taṇhā rūpādidhammesu nandanaṭṭhena dhammanandī. 1040239,190,359,23,27,1,36,4,Tesaṃ eva piyāyanaṭṭhena dhammapemaṃ. 1040240,190,359,28,33,1,50,5,Gilitvā pariniṭṭhapetvā ṭhānato dhammajjhosānan ti. 1040241,190,360,2,23,1,159,15,"{Imināpī}ti na kevalaṃ‘‘ paññā pajānanā’’ tiādiāveṇikapariyāyeneva vevacanaṃ vattabbaṃ, atha kho iminā ādhipateyyādisādhāraṇapariyāyenapi vevacanaṃ vattabbanti attho. " 1040242,190,360,24,30,1,39,4,Imināva {nayenā}ti etena pariyāyavacanena . 1040243,190,360,31,43,1,74,8,Na hi desanatthasādhanaṃ‘‘ itipi so bhagavā’’ tiādipāḷinayadassananti dasseti. 1040244,190,360,44,51,1,73,6,{Balanipphattigato}tiādīsu dasasu tathāgatabalesu nipphattiṃ pāripūriṃ gato. 1040245,190,360,52,60,1,114,8,Sambodhipahānantarāyadesanā visesacodanāsu visāradabhāvasaṅkhātāni cattāri ñāṇāni patto adhigatoti vesārajjappatto. 1040246,190,361,2,6,1,64,4,Lobhajjhāsayādiajjhāsayaṃ visesena ativattoti ajjhāsayavītivatto. 1040247,190,361,7,20,1,148,12,"Atītahetusaṅkhepādisaṅkhepavirahitatāya asaṅkhepa saṅkhātaṃ nibbānaṃ, akuppadhammatāya guṇehi vā asaṅkhepaṃ asaṅkhyeyyaṃ gato upagatoti asaṅkhepagato. " 1040248,190,361,21,23,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva. 1040249,190,361,24,27,1,26,3,Uddheyyan ti uddharitabbaṃ. 1040250,190,362,2,7,1,49,5,Dhammānussatiyaṃ evaṃ attho daṭṭhabboti sambandho. 1040251,190,362,8,17,1,57,8,"Saṃsāradukkhato pāti, santena sukhena rameti cāti vā pāraṃ. " 1040252,190,363,2,13,1,121,9,"{Abhūtapubbattā}ti anuppannapubbattā, tenassa niccataṃva vibhāveti kenaci devatopasaggādinā anupasajjanīyattā anupasaṭṭhattā." 1040253,190,364,2,12,1,41,6,"‘ ‘ Duppassan’’ tipi pāḷi, duradhigamanti attho. " 1040254,190,364,13,20,1,59,5,"{Guṇasobhāsurabhibhāvenā}ti guṇehi sobhāya, sugandhibhāvena ca. " 1040255,190,365,2,31,1,265,23,"Yathā akkhaṇavedhī puggalo sippanipphattiyā rattandhakāratimisāya acirakkhaṇālokena atisukhumampi dūragataṃ lakkhaṃ vijjhati, evaṃ ariyasāvako sīlasampattiyā atisukhumaṃ nibbānaṃ catusaccadhammaṃ ekapaṭivedheneva paṭivijjhatīti āha‘‘ sippañca sīlaṃ akkhaṇavedhitāyā’’ ti. " 1040256,190,365,32,38,1,83,6,Lokikan ti nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ lokuttaradhammaolokanassāpi adhiṭṭhānabhāvato. 1040257,190,366,2,4,1,36,2,Vevacanahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040258,190,367,2,4,1,27,2,11 . Paññattihāravibhaṅgavaṇṇanā 1040259,190,368,2,41,1,307,28,"39. Bhagavato {sābhāvikadhammakathāyā}ti attano bhāvo sabhāvo, sabhāvena nibbattā, tato vā āgatāti sābhāvikā, sā eva dhammakathāti sābhāvikadhammakathā, buddhānaṃ sāmukkaṃsikadhammakathāti attho , tāya karaṇabhūtāya dhammadesanāya anaññattepi kathādesanānaṃ upacārasiddhena bhedenevaṃ vuttaṃ, avayavasamudāyavibhāgena vā. " 1040260,190,368,42,49,1,33,5,Tenāha‘‘ kā ca pakatikathāya desanā? 1040261,190,368,50,55,1,18,3,Cattāri saccānī’’ ti. 1040262,190,368,56,62,1,51,6,Idañhi atthassa desanāya abhedopacāraṃ katvā vuttaṃ. 1040263,190,368,63,66,1,24,3,Tassā desanāya paññāpanā. 1040264,190,368,67,73,1,59,5,Ayaṃ {paññattihāro}ti saṅkhepeneva paññattihārassa sarūpamāha. 1040265,190,368,74,77,1,21,2,{Sā}ti yathāvuttadesanā. 1040266,190,368,78,88,1,57,8,"Tathā {tathā}ti yathā yathā saccāni desetabbāni, tathā tathā. " 1040267,190,368,89,91,1,24,2,Kathañcetāni desetabbāni? 1040268,190,368,92,93,1,21,1,Pariññeyyādippakārena. 1040269,190,368,94,101,1,87,6,"Yathādhippetan ti adhippetānurūpaṃ, bodhaneyyabandhavānaṃ bodhanādhippāyānukūlanti attho. " 1040270,190,368,102,108,1,45,5,"Atthan ti desetabbatthaṃ, dukkhādiatthameva vā. " 1040271,190,368,109,112,1,25,2,{Nikkhipatī}ti patiṭṭhāpeti. 1040272,190,368,113,134,1,54,6,Yato‘‘ cattāro suttanikkhepā’’ tiādi( ma. ni. aṭṭha.1. mūlapariyāyasuttavaṇṇanā) aṭṭhakathāsu vuccati. 1040273,190,369,2,6,1,34,3,{Tatthā}ti nikkhepadesanāyanti attho. 1040274,190,369,7,12,1,50,4,{Maggapakkhiyā}ti dukkhasaccato bahikatāti adhippāyo. 1040275,190,370,2,8,1,43,5,Yasmiṃ {ṭhāne}ti yasmiṃ bhavādisaṅkhāte ṭhāne. 1040276,190,370,9,16,1,85,6,Yathāvuttā {desanā}ti caturāhārapaṭibaddharāgādimukhena vaṭṭadīpanī vuttappakārā desanā. 1040277,190,371,2,15,1,49,5,41. {Teparivaṭṭavasenā}ti etthāpi‘‘ saccesū’’ ti yojetabbaṃ. 1040278,190,371,16,20,1,33,3,Pariññāpaññattīti āhāti sambandho. 1040279,190,371,21,30,1,108,7,"Ajjhattarato, {samāhito}ti padadvayena samādhānavisiṭṭhaṃ ajjhattaratatābhāvanaṃ dīpeti gocarajjhattatādīpanato. " 1040280,190,371,31,36,1,64,5,Kevalo hi ajjhattasaddo ajjhattajjhattagocarajjhattesupi vattati. 1040281,190,371,37,50,1,117,9,Ajjhattaratatāvisiṭṭhañca samādhānaṃ sātisayaṃ cittaṭṭhitiṃ dīpetīti imamatthaṃ dasseti‘‘ samādhānavisiṭṭhassā’’ tiādinā. 1040282,190,372,2,5,1,31,2,{Āsajjanaṭṭhenā}ti āsaṅganaṭṭhena. 1040283,190,372,6,14,1,71,8,Tathā dassanan ti atathābhūtassāpi bhabbarūpassa viya attano vidaṃsanaṃ. 1040284,190,372,15,18,1,22,2,{Alakkhiko}ti vilakkhiko. 1040285,190,373,2,5,1,30,3,Kāmānan ti kāmāvacaradhammānaṃ. 1040286,190,373,6,9,1,30,3,Rūpānan ti rūpāvacaradhammānaṃ. 1040287,190,373,10,19,1,84,8,"Nissaraṇan ti kāmānaṃ rūpāvacaradhammā nissaraṇaṃ, tesaṃ arūpāvacaradhammā nissaraṇaṃ. " 1040288,190,373,20,24,1,40,4,Evaṃ taṃsabhāvānan ti sauttarasabhāvānaṃ. 1040289,190,373,25,47,1,190,18,"{Tathā}ti yathā saṅkhatadhammānaṃ nissaraṇabhāvato, kilesasamucchedakassa ariyamaggassa ārammaṇabhāvato ca attheva asaṅkhatā dhātu, tathā vuccamānenāpi kāraṇena attheva asaṅkhatā dhātūti dasseti. " 1040290,190,373,48,54,1,49,5,Katthaci {visaye}ti asaṅkhatadhātuṃ sandhāya vadati. 1040291,190,373,55,58,1,25,2,{Aviparītattho}ti bhūtattho. 1040292,190,373,59,96,1,203,22,"‘‘ Yato kho bho ayaṃ attā pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāreti, ettāvatā kho bho ayaṃ attā paramadiṭṭhadhammanibbānappatto hoti( dī. ni.1.94), sapakaṭṭhanibbānabhāvino’’ ti ca evamādīsu upacāravuttisabbhāvato. " 1040293,190,373,97,124,1,225,21,"Yathā taṃ {sīhasaddo}ti yathā‘‘ sīho māṇavako’’ tiādinā māṇavakādīsu upacāravuttinā vattamāno migarāje bhūtatthavisaye diṭṭho, evaṃ nibbānasaddopi kāmaguṇarūpajjhānasamaṅgitāsu upacāravuttiyā vattamāno katthaci visaye aviparītattho. " 1040294,190,373,125,133,1,49,7,"Yattha ca visaye aviparītattho, sā asaṅkhatā dhātu. " 1040295,190,373,134,153,1,148,15,Hatthatale saāmalakaṃ viya ñeyyaṃ paccakkhato passantassa ekappamāṇassa satthuvacanamevettha pamāṇanti dassento‘‘ kiṃ vā etāya yutticintāyā’’ tiādimāha. 1040296,190,373,154,165,1,71,7,‘‘ Paṭiññātassa atthassa siddhiyā pakāsanāpaññattī’’ ti nigamaṃ sandhāyāhāti. 1040297,190,374,2,4,1,36,2,Paññattihāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040298,190,375,2,4,1,26,2,12 . Otaraṇahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040299,190,376,2,29,1,103,13,"42. {Indriyehī}ti karaṇe karaṇavacanaṃ‘‘ maggena gacchatī’’ tiādīsu viya,‘‘ pharasunā chindatī’’ ti evamādīsu viya ca. " 1040300,190,376,30,33,1,22,2,{Otaraṇā}ti anuppavesanā. 1040301,190,377,2,7,1,58,5,Paññākkhandhe saṅgaṇhanavasena sammāsaṅkappo viyāti yojanā. 1040302,190,377,8,20,1,131,10,Adhicittaanuyuttānaṃ saddahanussahanupaṭṭhānasamādahanehi saddhādīsu upakarontesu eva paññā dassanakiccaṃ sādhetīti dassento‘‘ saddhā. 1040303,190,377,21,21,1,0,0,. 1040304,190,377,22,29,1,17,4,pe… vuttānī’’ ti āha. 1040305,190,377,30,38,1,64,7,No ca {bhavaṅgā}ti tesaṃ saṅkhārānaṃ pavattikāraṇatābhāvaṃ dasseti. 1040306,190,378,2,15,1,30,5,43. Tathā {vutto}ti‘‘ nissayo’’ ti vutto. 1040307,190,378,16,21,1,49,5,Cetanāsīsena taṇhaṃ eva vadati cetanāsahacaraṇato. 1040308,190,379,2,7,1,38,3,{Rattassā}ti maggena asamucchinnarāgassa. 1040309,190,379,8,27,1,99,14,"Yena puggalo‘‘ ratto’’ ti vuccati, tassa rāgassa sambandhinī sukhā vedanā vuttā tattha tassa anusayanato. " 1040310,190,379,28,39,1,27,5,Tenāha‘‘ sukhāya… pe… vuttan’’ ti. 1040311,190,379,40,43,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1040312,190,379,44,51,1,19,3,Tenāha‘‘ tathā’’ tiādi. 1040313,190,380,2,7,1,49,4,Tāni eva {indriyānī}ti sukhasomanassupekkhindriyāni. 1040314,190,380,8,25,1,77,9,‘‘ Saṅkhārapariyāpannānī’’ ti vacanaṃ sandhāyāha‘‘ idha vedanāsīsena cetanā vuttā’’ ti. 1040315,190,380,26,31,1,45,5,Na hi vedanā saṅkhārakkhandhapariyāpannā hoti. 1040316,190,380,32,46,1,73,8,"Taṇhāya, {diṭṭhiyā}ti ca upayoge karaṇavacananti dassento‘‘ taṇhāyā’’ tiādimāha. " 1040317,190,380,47,64,1,75,9,Idāni upayogavaseneva‘‘ taṇhāyā’’ tiādīnaṃ atthaṃ dassetuṃ‘‘ yathā vā’’ tiādimāha. 1040318,190,380,65,69,1,54,4,Tattha sesadhammānan ti taṇhāvajjitaavisiṭṭhadhammānaṃ. 1040319,190,380,70,78,1,52,7,Taṇhāya {nissayabhāve}ti yadā taṇhā tesaṃ nissayo hoti. 1040320,190,381,2,10,1,71,7,Taṇhāya sesadhammānaṃ {paccayabhāve}ti yadā sesadhammā taṇhāpaccayā honti. 1040321,190,381,11,21,1,89,6,‘‘ Karajakāyasannissitā’’ ti iminā vedanādikkhandhattayanissitāpi gahitā kāyappassaddhibhāvato. 1040322,190,381,22,25,1,35,3,Kāraṇabhāvan ti paramparahetubhāvaṃ. 1040323,190,381,26,32,1,67,5,{Taṇhādiṭṭhiupayenā}ti diṭṭhiupayena ca diṭṭhisahagatataṇhāupayena ca. 1040324,190,382,2,27,1,124,16,"‘ ‘ Āgatīti idhāgati, gatīti peccabhavo’’ ti padadvayena vuttamevatthaṃ pākaṭataraṃ kātuṃ pāḷiyaṃ‘‘ āgatigatīpi na bhavantī’’ ti vuttaṃ. " 1040325,190,382,28,36,1,95,8,Idha huranti dvārārammaṇadhammā dassitā āsannadūrabhāvehi dvārārammaṇehi vinivattetvā gahitattā. 1040326,190,382,37,48,1,70,7,Idha dvārappavattadhammā‘‘ ubhayamantarenā’’ ti padassa atthabhāvena vuttā. 1040327,190,382,49,54,1,56,5,Catubyūhahāre pana anindriyabaddharūpadhammā tathā vuttā. 1040328,190,382,55,60,1,64,4,"Kāraṇabhūtena anantarapaccayabhūtena, upanissayapaccayabhūtena ca. " 1040329,190,382,61,79,1,105,13,"Ye dhammā upādāya‘‘ attā’’ ti samaññā, tesaṃ viññāṇādi dhammānaṃ abhāvena anuppādadhammataṃ āpāditattāti attho." 1040330,190,382,80,126,1,320,30,‘‘ Anissitassa calitaṃ natthī’’ tiādinā paṭilomato paccayabhāvo dassitoti dassento pāḷiyaṃ‘‘ esevanto dukkhassāti paṭiccasamuppādo’’ ti vatvā nanu‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ tiādiko paṭiccasamuppādoti codanaṃ sandhāya yathāvuttassa paṭiccasamuppādabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ so duvidho’’ tiādinā lokiyalokuttaravasena paṭiccasamuppādo vibhatto. 1040331,190,382,127,130,1,39,2,{Tadatthatāyā}ti vītarāgavimuttiatthatāya. 1040332,190,382,131,134,1,44,3,Tabbhāvan ti lokuttarapaṭiccasamuppādabhāvaṃ. 1040333,190,383,2,4,1,35,2,Otaraṇahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040334,190,384,2,4,1,26,2,13 . Sodhanahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040335,190,385,2,37,1,246,25,"45. Sodheti {nāmā}ti pucchitamatthaṃ hatthatale ṭhapitaāmalakaṃ viya paccakkhato dassento niggumbaṃ nijjaṭaṃ katvā vivaranto tabbisayaaññāṇasaṃsayādimalāpanayanena sodheti, evaṃ sodhento ca padassa atthena abhedopacāraṃ katvā‘‘ padaṃ sodheti’’ cceva vuccati. " 1040336,190,385,38,47,1,28,5,Tenāha‘‘ padaṃ sodheti nāmā’’ ti. 1040337,190,385,48,59,1,70,7,Pucchāya vissajjanamevettha sodhananti āha‘‘ tadatthassa vissajjanato’’ ti. 1040338,190,385,60,66,1,48,5,"Ārabhīyatīti ārambho, desanāya pakāsiyamāno attho. " 1040339,190,385,67,79,1,33,6,Tenāha‘‘ na tāva… pe… pabodhitattā’’ ti. 1040340,190,385,80,97,1,145,13,Idha sodhanaṃ nāma paṭicchannarūpassa atthassa desanānubhāvena vivaṭabhāvakaraṇanti tamatthaṃ upamāya vibhāvetuṃ‘‘ aññāṇapakkhandānan’’ tiādi vuttaṃ. 1040341,190,386,2,4,1,35,2,Sodhanahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040342,190,387,2,4,1,29,2,14 . Adhiṭṭhānahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040343,190,388,2,12,1,51,4,"46. {Dhārayitabbā}ti upadhāretabbā, upalakkhitabbāti attho. " 1040344,190,388,13,29,1,69,5,Vuttameva‘‘ sāmaññavisesakappanāya vohārabhāvena anavaṭṭhānato’’ tiādinā( netti. aṭṭha.14). 1040345,190,389,2,10,1,42,8,Taṃ taṃ phalan ti nirayādiṃ taṃ taṃ phalaṃ. 1040346,190,389,11,14,1,13,2,{Añcitā}ti gatā. 1040347,190,389,15,18,1,14,2,{Yonī}ti ekajāti. 1040348,190,389,19,26,1,50,6,"Samānavasena missībhavati etāyāti hi yoni, upapatti. " 1040349,190,389,27,30,1,15,2,{Peccā}ti maritvā. 1040350,190,389,31,34,1,31,2,{Ussannatāyā}ti vitakkabahulatāya. 1040351,190,389,35,42,1,23,3,‘‘ Ussannattā’’ tipi vadanti. 1040352,190,389,43,46,1,25,3,Sassatādīhi vā ussannattā. 1040353,190,389,47,50,1,48,3,Asurajātiyā nibbattāpanako asurajātinibbattanako. 1040354,190,390,2,5,1,14,2,{Saṅkhā}ti paññā. 1040355,190,390,6,17,1,65,7,Paññāpadhānā ca bhāvanāti āha‘‘ paṭisaṅkhāya paṭipakkhabhāvanāyā’’ ti. 1040356,190,391,2,7,1,23,2,47. Patthaṭabhāvena pathavī. 1040357,190,391,8,13,1,51,4,"Sabhāvadhāraṇaṭṭhena, nissattanijjīvaṭṭhena ca dhātu. " 1040358,190,391,14,19,1,25,4,"Āpīyati, appāyatīti vā āpo. " 1040359,190,391,20,26,1,48,5,"Tejanavasena tikkhatāvasena, dahanavasena vā tejo. " 1040360,190,391,27,34,1,54,5,"Vāyanavasena vegagamanavasena, samudīraṇavasena vā vāyo. " 1040361,190,391,35,44,1,49,7,"Vīsati {ākārā}ti kesādayo vīsati koṭṭhāsā, pakārā vā. " 1040362,190,391,45,49,1,55,4,Kakkhaḷalakkhaṇādhikatāya kesādī kakkhaḷalakkhaṇā vuttā. 1040363,190,392,2,9,1,82,5,"Pāṭiyekko {pathavīdhātukoṭṭhāso}ti pathavīkoṭṭhāsamatto, attasuññadhammamattoti attho. " 1040364,190,392,10,23,1,115,10,"{Santappatī}ti ettha sarīrapakatimatikkamitvā uṇhabhāvo santāpo, sarīradahanavasena pavatto mahādāho, ayametesaṃ viseso. " 1040365,190,392,24,33,1,66,8,Yena ca {jīrīyatī}ti ekāhikādijarārogena jarīyatīti ca attho yujjati. 1040366,190,392,34,47,1,82,9,‘‘ Satavāraṃ tāpetvā tāpetvā udake pakkhipitvā uddhaṭasappi satadhotasappī’’ ti vadanti. 1040367,190,392,48,50,1,49,2,Rasarudhiramaṃsamedanhāruaṭṭhiaṭṭhimiñjā rasādayo. 1040368,190,392,51,58,1,51,7,Keci nhāruṃ apanetvā sukkaṃ sattamaṃ dhātuṃ vadanti. 1040369,190,392,59,65,1,45,5,"Vivekan ti visuṃbhāvaṃ, visadisabhāvanti attho. " 1040370,190,392,66,85,1,213,18,"Vatthusaṅkhāto hi āhāro pariṇāmaṃ gacchanto pāṇabhakkhagahaṇipadaniya muttakarīsabhāvehi viya attanāpi visadisarasasaṅkhātaṃ visuṃbhāvaṃ nibbattento tabbhāvaṃ gacchatīti vuccati, tathā rasādayopi rudhirādikoṭṭhāsaṃ. " 1040371,190,392,86,95,1,40,5,Tenāha‘‘ rasādibhāvena vivekaṃ gacchatī’’ ti. 1040372,190,393,2,6,1,46,3,{Sabhāvalakkhaṇato}ti asucibhāvena lakkhitabbato. 1040373,190,394,2,28,1,183,18,"48. Yāthāvasarasalakkhaṇan ti rasitabboti raso, paṭivijjhitabbo sabhāvo, attano raso saraso, yāthāvo saraso, yāthāvasaraso yāthāvasaraso eva lakkhitabbattā lakkhaṇanti yāthāvasarasalakkhaṇa ṃ. " 1040374,190,394,29,39,1,107,10,Atha vā yāthāvasarasalakkhaṇan ti aviparītaṃ attano pavattisaṅkhātaṃ kiccañceva pīḷanasaṅkhātaṃ lakkhaṇañca. 1040375,190,394,40,61,1,130,15,"‘‘ Idaṃ kiccaṃ, idaṃ lakkhaṇan’’ ti avijjāhetu ñātuṃ na sakkoti, tabbisayañāṇuppattiṃ nivārentī chādetvā pariyonandhitvā tiṭṭhatīti vuttā. " 1040376,190,394,62,73,1,44,7,Tena vuttaṃ‘‘ jānituṃ paṭivijjhituṃ na detī’’ ti. 1040377,190,394,74,78,1,36,4,Tayidamassā kiccanti kiccato kathitā. 1040378,190,394,79,89,1,61,8,"{Kathitā}ti ca vuttā, yato ca avijjā asampaṭivedharasāti vuccati. " 1040379,190,394,90,95,1,34,4,"Jāyati etthāti jāti, uppattiṭṭhānaṃ. " 1040380,190,394,96,123,1,250,24,"Yadipi nirodhamagge avijjā ārammaṇaṃ na karoti, te pana jānitukāmassa tappaṭicchādanavasena anirodhamaggesu nirodhamaggaggahaṇassa kāraṇabhāvena pavattamānā tattha uppajjatīti vuccati, tesampi avijjāya uppattiṭṭhānatā hoti, itaresaṃ ārammaṇabhāvena cāti. " 1040381,190,395,2,6,1,25,3,Atthānatthan ti hitāhitaṃ. 1040382,190,395,7,34,1,138,14,"Sammohavinodaniyaṃ pana‘‘ atthatthan’’ ti( vibha. aṭṭha.226) vuttaṃ, tattha attho eva {atthattho}ti atthassa aviparītatādassanatthaṃ dutiyena atthasaddena visesanaṃ. " 1040383,190,395,35,46,1,38,7,Na hi ñāṇaṃ anatthe‘‘ attho’’ ti gaṇhātīti. 1040384,190,395,47,52,1,40,5,Kāraṇākāraṇan ti etthāpi evaṃ daṭṭhabbaṃ. 1040385,190,395,53,68,1,129,13,"Atthatthan ti vā āmeḍitavacanaṃ sabbesaṃ atthānaṃ pākaṭakaraṇabhāvappakāsanatthaṃ, phalaṃ phalanti attho, hitapariyāyepi eseva nayo. " 1040386,190,395,69,71,1,20,2,Nti atthānatthādikaṃ. 1040387,190,395,72,75,1,27,3,Ākāran ti atthādikāraṇameva. 1040388,190,396,2,6,1,42,4,Paṭividdhassa puna avekkhanā paccavekkhaṇā. 1040389,190,396,7,11,1,50,4,Ducintitacintitādilakkhaṇassa bālassa bhāvo bālyaṃ. 1040390,190,396,12,17,1,35,4,{Sampajānātī}ti samaṃ pakārehi jānāti. 1040391,190,396,18,20,1,17,2,Balavamoho pamoho. 1040392,190,396,21,24,1,25,3,Samantato mohanaṃ sammoho. 1040393,190,396,25,28,1,46,3,Duggatigāmikammassa visesapaccayattā avindiyaṃ. 1040394,190,396,29,32,1,17,2,{Vindatī}ti labhati. 1040395,190,396,33,42,1,72,9,Anavajjadhammānaṃ vijjā viya visesapaccayo na hotīti vindiyaṃ na vindati. 1040396,190,396,43,59,1,97,11,Ayaṃ avijjāya {vemattatā}ti ayaṃ‘‘ dukkhe aññāṇan’’ tiādinā kiccajātilakkhaṇehi vutto avijjāya aviseso. 1040397,190,396,60,65,1,47,4,{Vijjā}tiādīnaṃ vuttanayānasārena attho veditabbo. 1040398,190,397,2,12,1,64,6,Pāsāṇasakkharavālikāvirahitā bhūmi saṇhāti‘‘ saṇhaṭṭhenā’’ ti vuttaṃ. 1040399,190,398,2,7,1,37,4,Tattakameva kālan ti pañcakappasatāni. 1040400,190,398,8,17,1,91,8,"Vibhūtaṃ samattikkantaṃ rūpasaññāsaṅkhātaṃ rūpaṃ etāyāti vibhūtarūpaṃ, samāpattinti padattho. " 1040401,190,398,18,24,1,53,6,Na hi kāci arūpasamāpatti rūpasaññāsahagatā pavattīti. 1040402,190,398,25,40,1,127,10,"Nirodhasamāpattiyaṃ vattabbameva natthi, tattha nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā visuṃ gahitattā vuttaṃ‘‘ sesāruppasamāpattiyo’’ ti. " 1040403,190,399,2,6,1,45,4,Damathaṃ anupagacchanto duṭṭhasso khaluṅkasso. 1040404,190,399,7,10,1,37,2,{Uttaridamathāyā}ti ariyamaggadamathāya. 1040405,190,400,2,10,1,65,6,"{Itaro}ti dukkhāpaṭipado khippābhiñño, sukhāpaṭipado ca khippābhiñño. " 1040406,190,400,11,14,1,41,2,{Ubhayatobhāgehī}ti rūpakāyanāmakāyabhāgehi. 1040407,190,400,15,18,1,46,2,{Ubhayato}ti vikkhambhanasamucchedavimuttivasena. 1040408,190,401,2,7,1,27,3,{Anekopī}ti sabhāvena anekopi. 1040409,190,401,8,11,1,49,2,{Ekasaddābhidheyyatāyā}ti sāmaññasaddābhidheyyatāya. 1040410,190,402,2,4,1,38,2,Adhiṭṭhānahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040411,190,403,2,4,1,29,2,15 . Parikkhārahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040412,190,404,2,24,1,84,11,49.‘‘ Hinotī’’ ti padassa atthaṃ dassento‘‘ kāraṇabhāvaṃ gacchatī’’ ti āha anekatthattā dhātūnaṃ. 1040413,190,404,25,31,1,33,4,"{Etī}ti āgacchati, uppajjatīti attho. " 1040414,190,405,2,22,1,257,17,"Avijjāyapi {hetubhāve}ti ettha avijjā anantarāya avijjāya anantarasamanantarūpanissayanatthivigatāsevanapaccayehi, anantarāya pana sahajātāya sahajātaaññamaññanissayasampayuttaatthiavigatahetupaccayehi, asahajātāya upanissayakoṭiyā eva paccayo hotīti veditabbaṃ. " 1040415,190,405,23,37,1,69,10,Attano phalaṃ karotīti kāraṇan ti āha‘‘ kāraṇabhāvo ca phalāpekkhāyā’’ ti. 1040416,190,406,2,6,1,43,4,Nibbattiattho phalattho phalasaṅkhāto attho. 1040417,190,407,2,11,1,68,7,"Yo {sabhāvo}ti puññādiabhisaṅkhārānaṃ yo abhisaṅkharaṇasabhāvo, so hetu. " 1040418,190,407,12,15,1,28,2,{Sesapadesū}ti viññāṇādipadesu. 1040419,190,407,16,26,1,67,5,{Yathāvuttappabhedo}ti‘‘ asādhāraṇalakkhaṇo hetū’’ tiādinā vuttappabhedo. 1040420,190,407,27,36,1,50,7,Yo koci {paccayo}ti janakādibhedaṃ yaṃ kiñci kāraṇaṃ. 1040421,190,407,37,44,1,58,5,"{Abhisaṅkharaṇato}ti paccakkhato, paramparāya ca nibbattanato. " 1040422,190,408,2,4,1,38,2,Parikkhārahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040423,190,409,2,4,1,29,2,16 . Samāropanahāravibhaṅgavaṇṇanā 1040424,190,410,2,10,1,28,4,50. Suttena {gahite}ti sutte vutte. 1040425,190,410,11,17,1,103,5,"Padaṭṭhānaggahaṇaṃ adhiṭṭhānavisayadassanatthaṃ, vevacanaggahaṇaṃ adhivacanavibhāgadassanatthanti yojanā. " 1040426,190,410,18,21,1,59,2,{Visayādhiṭṭhānabhāvato}ti visayasaṅkhātapavattiṭṭhānabhāvato. 1040427,190,410,22,25,1,20,2,{Vanīyatī}ti bhajīyati. 1040428,190,410,26,30,1,23,3,{Vanatī}ti bhajati sevati. 1040429,190,410,31,38,1,32,4,"{Vanute}ti yācati, patthetīti attho . " 1040430,190,410,39,45,1,59,6,Pañca kāmaguṇā kāmataṇhāya kāraṇaṃ hoti ārammaṇapaccayatāya. 1040431,190,410,46,56,1,105,10,Nimittaggāho anubyañjanaggāhassa kāraṇaṃ hoti upanissayatāyāti evaṃ sesesupi yathārahaṃ kāraṇatā vattabbā. 1040432,190,411,2,28,1,115,11,"51.‘‘ Kāye kāyānupassī viharāhī’’ tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā lakkhaṇahāravibhaṅgavaṇṇanāyaṃ( netti. aṭṭha.23) vuttanayeneva veditabbaṃ. " 1040433,190,411,29,36,1,69,5,Ayaṃ pana viseso– {rūpadhammapariññāyā}ti rūpūpikaviññāṇaṭṭhitipariññāya. 1040434,190,412,2,12,1,51,7,‘ ‘ Dukkhan’’ ti passantī sā vedanānupassanāti yojetabbaṃ. 1040435,190,412,13,16,1,37,2,{Vedanāhetupariññāyā}ti phassapariññāya. 1040436,190,412,17,26,1,50,5,‘‘ Vedanāvasenā’’ ti padena attanā uppāditadukkhavasena. 1040437,190,412,27,30,1,50,2,{Vedanāpariññāyā}ti vedanūpikaviññāṇaṭṭhitipariññāya. 1040438,190,412,31,34,1,56,3,Niccābhinivesapaṭipakkhato aniccānupassanāyāti adhippāyo. 1040439,190,412,35,38,1,42,2,{Niccasaññānimittassā}ti niccasaññāhetukassa. 1040440,190,412,39,42,1,48,2,{Saññāpariññāyā}ti saññūpikaviññāṇaṭṭhitipariññāya. 1040441,190,412,43,57,1,86,8,Paṭhamamaggavajjhattā agatigamanassa vuttaṃ‘‘ diṭṭhābhinivesassa… pe… agatigamanassa cā’’ ti. 1040442,190,413,2,5,1,54,2,{Saṅkhārapariññāyā}ti saṅkhārūpikaviññāṇaṭṭhitipariññāya. 1040443,190,414,2,4,1,38,2,Samāropanahāravibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040444,190,415,2,5,1,31,3,Niṭṭhitā ca hāravibhaṅgavaṇṇanā. 1040445,190,416,2,4,1,24,2,1 . Desanāhārasampātavaṇṇanā 1040446,190,417,2,11,1,49,5,‘ ‘ Evan’’ tiādi hārasampātadesanāya sambandhadassanaṃ. 1040447,190,417,12,20,1,102,7,"Tattha purimena upamādvayena suparikammakatamaṇikoṭṭimasadisī, suviracitajambunadābharaṇasadisī ca pāḷi. " 1040448,190,417,21,28,1,122,6,"Tattha katanānāvaṇṇapupphūpahārasadisī, vividharaṃsijālāsamujjalabaddhanānāratanāvalisadisī ca hāravibhaṅgadesanāti dasseti. " 1040449,190,417,29,36,1,68,7,Pacchimena tassa paṇītamahārahe jaṭāhi saddhiṃ dukkaratarataṃ dīpeti. 1040450,190,417,37,41,1,26,4,Yāyaṃ gāthā vuttāti yojanā. 1040451,190,418,2,19,1,122,12,"52. Yasmāyaṃ hāravibhaṅgavāro nappayojeti yathāvuttena kāraṇena, tasmā sā hāravibhaṅgavārassa ādimhi na paccāmaṭṭhāti adhippāyo . " 1040452,190,418,20,46,1,133,18,"Hārasampātavāro pana taṃ {payojetī}ti yasmā pana hārasampātavāro taṃ gāthaṃ payojeti yathāvutteneva kāraṇena, tasmā‘‘ soḷasa… pe… āhā’’ ti āha. " 1040453,190,418,47,51,1,43,4,Yojanānayadassanan ti yojanāya nayadassanaṃ. 1040454,190,419,2,13,1,36,6,{Tenā}ti ‘‘ taṃ maccuno padan’’ ti vacanena. 1040455,190,419,14,19,1,47,5,Sabbaṃ vipallāsan ti dvādasavidhampi vipallāsaṃ. 1040456,190,419,20,31,1,62,8,"Sāmaññassa… pe… voharīyati yattha patiṭṭhitaṃ sāmaññaṃ, so viseso. " 1040457,190,419,32,47,1,111,11,Atthato pana saññādayo eva rūpādivisayaṃ viparītākārena gaṇhante vipallāsoti dassento‘‘ saññāvipallāso’’ tiādimāha. 1040458,190,420,2,33,1,234,19,Indajālādivasena maṇiādiākārena upaṭṭhahante upādānakkhandhapañcake ahaṃmamādikāraṇatāya niruttinayena‘‘ attā’’ ti vuccamāno taṃbuddhivohārappavattinimittatāya attabhāvo sukhādīnaṃ vatthutāya‘‘ attabhāvavatthū’’ ti pavuccatīti āha‘‘ tehī’’ tiādi. 1040459,190,420,34,37,1,27,3,Tesan ti upādānakkhandhānaṃ. 1040460,190,420,38,47,1,46,5,Vipallāsānaṃ pavattiākāro‘‘ asubhe subhan’’ tiādi. 1040461,190,420,48,50,1,28,2,Visayo kāyavedanācittadhammā. 1040462,190,420,51,59,1,52,6,Avijjā ca… pe… eva sammohapubbakattā sabbavipallāsānaṃ. 1040463,190,420,60,67,1,55,7,Ca -saddo subhasukhasaññānan ti etthāpi ānetvā yojetabbo. 1040464,190,421,2,4,1,16,2,Tatthāyaṃ yojanā– 1040465,190,421,5,27,1,117,15,"‘‘ avijjā ca subhasukhasaññānaṃ paccayo eva, na taṇhā eva, avijjā subhasukhasaññānañca paccayo, na niccaattasaññānaṃ evā’’ ti. " 1040466,190,421,28,46,1,116,13,"Evaṃ santepi purimānaṃ dvinnaṃ viparītasaññānaṃ taṇhā, pacchimānaṃ avijjā visesapaccayoti dassento āha‘‘ tathāpī’’ tiādi. " 1040467,190,421,47,52,1,47,5,Avijjāsīsena cettha diṭṭhiyā gahaṇaṃ veditabbaṃ. 1040468,190,421,53,93,1,175,24,"Tenāha‘‘ diṭṭhinivutaṃ cittan’’ ti ,‘‘ yo diṭṭhivipallāso’’ ti ca ādi, yathā ca avijjāsīsena diṭṭhiyā gahaṇaṃ, evaṃ diṭṭhisīsena avijjāyapi gahaṇaṃ siyāti āha‘‘ diṭṭhisīsena avijjā vuttā’’ ti. " 1040469,190,421,94,103,1,72,8,"Taṇhāvijjāsu subhasukhasaññānaṃ yathā taṇhā visesapaccayo, na evaṃ avijjā. " 1040470,190,421,104,122,1,101,13,"Niccaattasaññānaṃ pana yathā avijjā visesapaccayo, na tathā taṇhāti dassento‘‘ moho visesapaccayo’’ ti āha. " 1040471,190,422,2,12,1,75,7,Pacchimānaṃ dvinnaṃ… pe… {hotī}ti atītaṃse taṇhābhinivesassa balavabhāvābhāvato. 1040472,190,422,13,35,1,77,12,"Teneva hi‘‘ so atītaṃ rūpaṃ attato samanupassati’’ cceva vuttaṃ, na‘‘ abhinandatī’’ ti. " 1040473,190,422,36,48,1,80,10,"{Taṇhāvipallāso}ti taṇhaṃ upanissāya pavatto vipallāso, na hi taṇhā sayaṃ vipallāso. " 1040474,190,422,49,57,1,31,4,Tenāha‘‘ taṇhāmūlako vipallāso’’ ti. 1040475,190,422,58,71,1,93,7,"{Diṭṭhābhinandanavasenā}ti taṇhupanissayadiṭṭhābhinandanavasena, yato so‘‘ taṇhāvipallāso’’ ti vutto. " 1040476,190,422,72,81,1,39,4,{Etenā}ti‘‘ yo taṇhāvipallāso’’ tiādipāṭhena. 1040477,190,422,82,115,1,222,23,"Soḷasa saññīvādā, aṭṭha asaññīvādā, aṭṭha nevasaññīnāsaññīvādā, pañca paramadiṭṭhadhammanibbānavādā ca, yathā attano gatāya, nibbānappattiyā ca parikappavasena subhasukhākāraggāhino, na evaṃ satta ucchedavādāti āha‘‘ yebhuyyenā’’ ti. " 1040478,190,422,116,119,1,37,2,{Paṭipakkhavasenapī}ti visuddhivasenapi. 1040479,190,422,120,128,1,46,7,"Yāva hi upakkilesā, tāva cittaṃ na visujjhateva. " 1040480,190,422,129,136,1,35,6,"Yadā ca te pahīnā, tadā visuddhameva. " 1040481,190,422,137,145,1,19,4,Tenāha‘‘ na hī’’ tiādi. 1040482,190,422,146,167,1,133,13,‘‘ Arakkhitena cittenā’’ ti pāḷiṃ nikkhipitvā vipallāsamukheneva desanāya niddhāriyamānattā vuttaṃ‘‘ yathānusandhināva gāthaṃ niṭṭhapetun’’ ti. 1040483,190,423,2,5,1,23,2,{Mārassā}ti kilesamārassa. 1040484,190,423,6,13,1,48,7,Tassa hi vase ṭhito sesamārānaṃ hatthagato evāti. 1040485,190,423,14,21,1,35,3,Tenāha‘‘ kilesamāraggahaṇenevā’’ tiādi. 1040486,190,424,2,8,1,66,6,Mārabandhanan ti sattamārapakkhe mārassa bandhananti mārabandhanaṃ. 1040487,190,424,9,15,1,55,6,So hi kilesabandhanabhūte attano samārakaparise maññati. 1040488,190,424,16,33,1,33,6,Tena vuttaṃ‘‘ antali… pe… mokkhasī’’ ti( mahāva.33). 1040489,190,424,34,38,1,48,4,Itaramārapakkhe mārova bandhananti mārabandhanaṃ. 1040490,190,424,39,41,1,19,2,Visaṅkhāro nibbānaṃ. 1040491,190,425,2,34,1,179,20,Mohasampayogato cittaṃ‘‘ mūḷhan’’ ti vuttanti rattaduṭṭhānampi mūḷhatāya sabbhāve‘‘ mūḷhan’’ ti visuṃ vacanaṃ āveṇikamohavasena vuttanti dassento‘‘ dvinnaṃ momūhacittuppādānaṃ vasenā’’ ti āha. 1040492,190,425,35,62,1,178,19,"Evan ti evaṃ rāgādiakusalappattiyā kusalabhaṇḍacchedanato arakkhitaṃ cittaṃ hoti, sabbopi micchābhiniveso ettheva saṅgahaṃ samosaraṇaṃ gacchatīti āha‘‘ micchādiṭṭhi … pe… veditabban’’ ti. " 1040493,190,425,63,78,1,88,8,"{Sabbepī}ti‘‘ arakkhitaṃ, micchādiṭṭhihataṃ, thinamiddhābhibhūtan’’ ti tīhipi padehi vuttadhammā. " 1040494,190,426,2,5,1,18,2,{Cakkhunā}ti dvārena. 1040495,190,426,6,10,1,47,4,Rūpan ti visabhāgavatthusannissitaṃ rūpāyatanaṃ. 1040496,190,426,11,46,1,114,18,"{Nimittaggāhī}ti‘‘ itthī’’ ti vā puriso’’ ti vā‘‘ subhan’’ ti vā‘‘ asubhan’’ ti vā parikappitanimittaṃ gaṇhāti, tassa vā gahaṇasīlo. " 1040497,190,426,47,61,1,134,12,"{Anubyañjanaggāhī}ti hatthapādahasitakathitādippabhede kilesānaṃ anu anu byañjanato anubyañjanasaññite ākāre gaṇhāti, tesaṃ vā gahaṇasīlo. " 1040498,190,426,62,69,1,72,6,"Yatvādhikaraṇan ti yaṃ nimittaṃ, nimittānubyañjanaggahaṇanimittanti attho. " 1040499,190,426,70,130,1,422,44,"Evaṃ‘‘ cakkhundriyaṃ asaṃvutaṃ viharantan’’ ti, yo‘‘ nimittaggāhī, anubyañjanaggāhī’’ ti ca vutto puggalo, tamenaṃ cakkhundriyaṃ cakkhudvāraṃ asaṃvutaṃ satikavāṭena apihitaṃ katvā vattantaṃ, tassa ca rūpassa iṭṭhākāraggahaṇe abhijjhā, aniṭṭhākāraggahaṇe domanassaṃ, asamapekkhane moho micchābhinivese {micchādiṭṭhī}ti evaṃ abhijjhābyāpādā, aññe ca lāmakaṭṭhena pāpakā akosallasambhūtaṭṭhena akusalā dhammā anvāssaveyyuṃ anu anu pavatteyyuṃ. " 1040500,190,427,2,14,1,105,11,Tassa saṃvarāya na {paṭipajjatī}ti tassa cakkhudvārassa saṃvarāya satikavāṭena pidahanatthaṃ na paṭipajjati. 1040501,190,427,15,34,1,106,13,Sā pana appaṭipatti cakkhundriyassa anārakkhāsaṃvarassa anuppādoti dassento‘‘ na rakkhati… pe… āpajjatī’’ ti āha. 1040502,190,427,35,49,1,93,10,Javane uppajjamānopi hi asaṃvaro tena dvārena pavattanato‘‘ cakkhundriyāsaṃvaro’’ tveva vuccatīti. 1040503,190,427,50,54,1,43,4,Sesadvāresupi vuttanayeneva attho veditabbo. 1040504,190,427,55,87,1,156,20,‘‘ Pubbantakappanavasena cā’’ tiādinā saṅkhepato vuttamatthaṃ vitthārato dassento‘‘ saṅkhepato ca vitthāro añño’’ ti katvā taṃ samuccinanto‘‘ yā ca kho imā’’ tiādimāha. 1040505,190,428,2,12,1,77,8,"Yathāvuttā akusalā {dhammā}ti dvādasa akusalacittuppādadhammā, tesaṃ vatthūni vā. " 1040506,190,428,13,17,1,39,4,Te hi samudayavajjā pañcupādānakkhandhā. 1040507,190,428,18,29,1,62,6,"‘‘ Evan’’ ti iminā nettipāḷiyaṃ, aṭṭhakathāyañca niddhāritappakārena. " 1040508,190,428,30,41,1,46,6,{Idhā}ti imissaṃ‘‘ arakkhitena cittenā’’ ti gāthāyaṃ. 1040509,190,429,2,48,1,239,29,"Yadipi desanāhārasampātapāḷiyaṃ‘‘ tasmā rakkhitacittassā’’ ti gāthā sarūpato na gahitā, atthato pana‘‘ tesaṃ bhagavā pariññāyā’’ tiādinā gahitā evāti tassā gahitabhāvaṃ vibhāvetuṃ‘‘ kathaṃ desetī’’ ti pucchitvā‘‘ tasmā rakkhitacittassā’’ ti gāthaṃ uddhari. " 1040510,190,430,2,30,1,169,18,"Yonisomanasikārena kammaṃ {karonto}ti‘‘ so‘ idaṃ dukkhan’ ti yoniso manasi karotī’’ tiādinā nayena vipassanāsaṅkhātena yonisomanasikārena bhāvanākammaṃ karonto, bhāventoti attho . " 1040511,190,430,31,56,1,139,11,"Yathābhūtañāṇan ti ñātapariññāya pubbabhāgavipassanāya‘‘ avijjāsamudayā rūpasamudayo, avijjānirodhā rūpanirodho’’ tiādinā( paṭi. ma.1.50) samapaññāsāya ākārehi. " 1040512,190,430,57,76,1,152,13,"Nirayagatiyaṃ dukkhadukkhatā, sugativisese brahmalokekadese saṅkhāradukkhatā, itarattha dve tissopīti dassento āha‘‘ yathāsambhavaṃ tividhadukkhatāyogenā’’ ti. " 1040513,190,431,2,4,1,33,2,Desanāhārasampātavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040514,190,432,2,4,1,24,2,2 . Vicayahārasampātavaṇṇanā 1040515,190,433,2,26,1,154,15,"53. {Kusaladhammārammaṇā}ti kusaladhamme uddissa pavattimattaṃ sandhāya vuttaṃ, na tesaṃ ārammaṇapaccayataṃ idha‘‘ kusalā dhammā’’ ti lokuttaradhammānaṃ adhippetattā. " 1040516,190,433,27,34,1,52,7,Na hi kadāci anupādāniyā dhammā upādānārammaṇā honti. 1040517,190,433,35,51,1,77,10,Phaladhamme uddissa pavattāya taṇhāya gahitattā‘‘ kusala… pe… daṭṭhabbo’’ ti vuttaṃ. 1040518,190,433,52,55,1,30,2,{Desanāhāre}ti desanāhārasampāte. 1040519,190,433,56,78,1,147,15,"Kathaṃ pana {kusalabhāvo}ti‘‘ kusalā’’ ti vacanamattaṃ gahetvā codeti, tañca nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ, pahānahetubhāvopissā siyā codakena sampaṭicchitova." 1040520,190,433,79,99,1,124,15,"‘‘ Mānopi duvidho’’ tiādinā mānassa ca tassā taṇhāya ca sevitabbabhāvo akusalānaṃ pahānāya, kusalānaṃ uppattiyā ca paccayabhāvato. " 1040521,190,434,2,17,1,108,11,Nekkhammassitaṃ domanassaṃ nāma‘‘ ariyabhūmiṃ pāpuṇituṃ nāsakkhin’’ ti anusocato uppannaṃ domanassanti sambandho. 1040522,190,434,18,34,1,140,15,"Evan ti iminā pāḷiyaṃ vuttappakārena, pihaṃ upaṭṭhapetvā chasu dvāresu iṭṭhārammaṇe āpāthagate aniccādivasena vipassanaṃ paṭṭhapetvāti yojanā. " 1040523,190,434,35,41,1,116,6,Iṭṭhārammaṇañcettha yathāvuttaanusocanadomanassuppattīnaṃ yathābhiniviṭṭhassa ārammaṇassa aniṭṭhatāyāti dassanatthaṃ. 1040524,190,434,42,59,1,80,9,‘‘ Kathaṃ nekkhammavasenā’’ ti padassa atthaṃ vivarituṃ‘‘ vipassanāvasenā’’ tiādi vuttaṃ. 1040525,190,434,60,68,1,81,8,Vipassanādivinimuttā vā paṭhamajjhānādivasena vuttā kusalā dhammā idha nekkhammaṃ. 1040526,190,434,69,79,1,77,6,Anussatiggahaṇena upacārajjhānameva gahitanti‘‘ paṭhamajjhānādivasenā’’ ti vuttaṃ. 1040527,190,434,80,88,1,72,8,Ādi saddena dutiyajjhānato paṭṭhāya yāva aggaphalā uparivisesā saṅgahitā. 1040528,190,434,89,91,1,19,2,Yāya paññāvimuttiyā. 1040529,190,435,2,6,1,68,2,{Upekkhāsatipārisuddhibhāvenā}ti upekkhājanitasatipārisuddhisabbhāvena. 1040530,190,435,7,13,1,70,6,Kammayoggan ti vipassanābhāvanādikammassa yoggaṃ anurūpaṃ anucchavikaṃ. 1040531,190,435,14,29,1,65,7,"{Assaddhiye}ti assaddhiyahetu,‘‘ assaddhiyenā’’ tipi paṭhanti, so evattho. " 1040532,190,435,30,33,1,29,3,Obhāsagatan ti ñāṇobhāsagataṃ. 1040533,190,435,34,62,1,171,22,"Kāmaṃ pubbepi paññā vuttā, assaddhiyādīhi pana aññesaṃ kilesānaṃ vidhamanampi paññāya eva hoti, sā ca evaṃbhūtāti dassanatthaṃ‘‘ obhāsagataṃ kilesandhakāre na iñjatī’’ ti vuttaṃ. " 1040534,190,436,2,4,1,10,2,Kopo kodho. 1040535,190,436,5,7,1,20,2,Appaccayo domanassaṃ. 1040536,190,436,8,32,1,118,15,"Iddhividhañāṇādikā cha abhiññā pākaṭā evāti‘‘ dve ca visese’’ ti vuttadhamme dassetuṃ‘‘ manomayiddhi, vipassanāñāṇañcā’’ ti āha. " 1040537,190,436,33,35,1,17,2,Aṅgaṇāni rāgādayo. 1040538,190,436,36,38,1,34,2,Upakkilesā abhijjhāvisamalobhādayo. 1040539,190,436,39,41,1,23,2,Anulomanaṃ tadekaṭṭhatā. 1040540,190,436,42,45,1,33,3,Phandanā dubbalā vikkhepappavatti. 1040541,190,436,46,48,1,21,2,Balavatī anavaṭṭhānaṃ. 1040542,190,436,49,56,1,65,6,"Sabbo micchābhiniveso ayonisomanasikārena hoti, micchāvitakkena ca. " 1040543,190,436,57,93,1,213,18,"Tattha ayonisomanasikāro akusalacittuppādo tappariyāpanno micchāvitakko vikkhepasahito evāti vuttaṃ‘‘ micchābhinivesahetutāya diṭṭhipakkho’’ ti vuttañhetaṃ‘‘ vitakkopi diṭṭhiṭṭhānaṃ, ayoniso manasikāropi diṭṭhiṭṭhānan’’ ti( paṭi. ma.1.124). " 1040544,190,437,2,9,1,41,5,"Atha vā {iñjanā}ti phandanā, diṭṭhaparittāso. " 1040545,190,437,10,35,1,119,11,Yathāha‘‘ tadapi tesaṃ bhavataṃ samaṇabrāhmaṇānaṃ ajānataṃ apassataṃ vedayitaṃ taṇhāgatānaṃ paritassitavipphanditamevā’’ ti( dī. ni.1.105 ādayo). 1040546,190,437,36,41,1,36,3,"{Aṭṭhitī}ti anavaṭṭhānaṃ, diṭṭhivitakko. " 1040547,190,437,42,69,1,195,24,"Tena hi puthujjano kāle sassataṃ, kāle ucchedanti taṃ taṃ diṭṭhiggahaṇaṃ pakkhandanto sattato paribbhaṭṭhaandho viya, samudde vissaṭṭhavāhanikā viya, yante yuttagoṇo viya ca tathā tathā paribbhamati. " 1040548,190,437,70,91,1,61,7,"Tenāha‘‘ diṭṭhiyopi diṭṭhiṭṭhānaṃ, vitakkopi diṭṭhiṭṭhānan’’ ti( paṭi. ma.1.124) ca. " 1040549,190,437,92,104,1,120,11,"Etasmiñca pakkhe micchābhinivesatāya, micchābhinivesahetutāya ca tassā dve pakkhāti ekadesasarūpekaseso katoti veditabbaṃ." 1040550,190,438,2,17,1,58,8,‘ ‘ Evan’’ tiādinā‘‘ so upariman’’ tiādipāḷiyaṃ sambandhaṃ dasseti. 1040551,190,438,18,34,1,78,9,{Paṭighasaññā}ti bhummatthe paccattavacananti dassento‘‘ paṭigha… pe… saññāsū’’ ti āha. 1040552,190,438,35,40,1,55,4,{Rūpāvacarasaññā}ti saññāsīsena rūpāvacarajjhānāni vadati. 1040553,190,438,41,50,1,56,6,"{Nānattasaññā}ti nānāsabhāvā, nānāsabhāve vā ārammaṇe saññā. " 1040554,190,438,51,55,1,51,4,Ṭhapetvā paṭighasaññā avasiṭṭhakāmāvacarasaññā hetā. 1040555,190,438,56,65,1,85,8,Tā {samatikkamatī}ti tā rūpasaññānānattasaññāyo ārammaṇehi saddhiṃ sammadeva atikkamati. 1040556,190,439,2,4,1,37,2,Rūpāvacarajjhānobhāsopi kasiṇārammaṇā. 1040557,190,439,5,8,1,36,3,Kasiṇanissando hi āruppajjhānuppatti. 1040558,190,439,9,13,1,34,4,Dassanan ti kasiṇarūpānaṃ dassanaṃ. 1040559,190,439,14,24,1,105,9,Abhijjhābyāpādappahānena saddhiṃ vīriyārambho upakārako samatho satipassaddhiyo parikkhāraṅgatā vuttā eva. 1040560,190,439,25,42,1,90,12,"Satirahitaṃ sammasanaṃ nāma natthīti‘‘ yā upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, ayaṃ vipassanā’’ ti vuttaṃ. " 1040561,190,439,43,48,1,42,5,Tena satisīsena vipassanā gahitāti dasseti. 1040562,190,439,49,52,1,33,3,Sammosānaṃ pahānamāhāti sambandho. 1040563,190,440,2,27,1,208,17,"54. Paccuppannasukhaāyatisukhavipākakiriyanirāmisaakāpurisasevitabhāvehi eva sesā pāḷiyaṃ etassa samādhissa santapaṇītatādivisesā vuttā, tepi idha saṅgahitāti tesaṃ padānaṃ atthaṃ dassento‘‘ aṅgasantatāyā’’ tiādimāha. " 1040564,190,440,28,33,1,52,4,Tattha {aṅgasantatāyā}ti phalajhānaṅgānaṃ upasantatāya. 1040565,190,440,34,37,1,54,2,{Kilesadarathasantatāyā}ti kilesadarathapaṭippassaddhiyā. 1040566,190,440,38,41,1,14,2,{Paṇīto}ti uḷāro. 1040567,190,440,42,46,1,50,3,{Ekodibhāvenā}ti maggasamādhisaṅkhātena ekodibhāvena. 1040568,190,440,47,50,1,25,3,Ekodibhāvan ti samādhānaṃ. 1040569,190,440,51,59,1,99,7,"Lokiyasamādhissa paccanīkanīvaraṇapaṭhamajjhānanikantiādīni niggahetabbāni, aññe ca kilesā vāretabbā. " 1040570,190,440,60,81,1,226,19,"Imassa pana arahattasamādhissa paṭippassaddhakilesattā na niggahetabbaṃ, vāretabbañca atthīti so maggānantaraṃ samāpattikkhaṇeva appayogeneva adhigatattā, ṭhitattā ca aparihānivasena vā adhigatattā nasasaṅkhāraniggayhavāritagato." 1040571,190,441,2,16,1,90,11,‘ ‘ Sativepullappatto’’ ti etena appavattamānāyapi satiyā satibahulatāya sato eva nāmāti dasseti. 1040572,190,441,17,27,1,68,6,‘‘ Yathāparicchinnakālavasenā’’ ti etena paricchinnasatiyā satoti dasseti. 1040573,190,442,2,12,1,58,5,{Vakkhamānenā}ti ‘‘ pītipharaṇā’’ tiādinā anantaraṃ vakkhamānena. 1040574,190,442,13,22,1,32,5,‘‘ Pītipharaṇatā’’ ti pana pāḷi āgatā. 1040575,190,442,23,45,1,79,9,Taṃ‘‘ pañcaṅgiko sammāsamādhī’’ ti( dī. ni.3.355) samādhiaṅgabhāvena paññā uddiṭṭhāti katvā vuttaṃ. 1040576,190,442,46,57,1,69,7,Tato eva aṭṭhakathāyaṃ‘‘ pītipharaṇatā’’ tiādīnañca atthasaṃvaṇṇanā katā. 1040577,190,442,58,87,1,113,14,"Tattha‘‘ so imameva kāyaṃ vivekajena pītisukhena abhisandetī’’ tiādinā( dī. ni.1.226) nayena pītiyā, sukhassa ca pharaṇaṃ veditabbaṃ. " 1040578,190,442,88,90,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva. 1040579,190,443,2,13,1,98,9,"Samādhivasena samatho {uddhaṭo}ti sabhāvavasena samatho uddhaṭo, na upakārakadhammavasenāti adhippāyo. " 1040580,190,444,2,15,1,66,6,55. Rāgapaṭipakkhattā samādhissa‘‘ adhicittasikkhāya sikkhanto’’ ti vuttaṃ. 1040581,190,444,16,25,1,69,4,{Vuttanayānusārenā}ti‘‘ sukhapaṇidhiādisamugghāṭanena appaṇihito’’ tiādinā. 1040582,190,444,26,77,1,488,48,"Ettha ca saṅkhārānaṃ khaṇabhaṅgurataṃ sammadeva passantassa na rāgo patiṭṭhaṃ labhatīti aniccānupassanā rāgacaritassa sappāyā vuttā, tathā saṅkhārānaṃ sabhāvadukkhataṃ sammadeva passantassa pakatiyāpi dukkhitesu dukkhuppādanaṃ vaṇe khārodakasekasadisanti na doso patiṭṭhaṃ labhatīti dukkhānupassanā dosacaritassa sappāyā vuttā, tathā saṅkhāresu sammadeva ghanavinibbhoge kate attasuññatāya upaṭṭhahamānāya na moho patiṭṭhaṃ labhatīti anattānupassanā mohacaritassa sappāyā vuttāti veditabbaṃ. " 1040583,190,444,78,88,1,66,6,Rāgapaṭipakkhattā samādhissa‘‘ adhicittasikkhāya sikkhanto’’ ti vuttaṃ. 1040584,190,444,89,92,1,16,3,Esa nayo itaresu. 1040585,190,444,93,95,1,22,2,Sesamettha suviññeyyaṃ. 1040586,190,445,2,15,1,150,13,Khantibahulo uppannaṃ aratiṃ anabhiratiṃ abhibhuyya viharanto sukhena samādhiṃ adhigacchatīti khantippadhānatāpi samathapakkhabhajanassa kāraṇaṃ vuttā. 1040587,190,445,16,20,1,43,3,Uṭṭhānaṃ {sampajjatī}ti sampannakāyikavīriyaṃ. 1040588,190,445,21,33,1,111,11,"Sammākammantavāyāmānaṃ yo kāyikādivikappo vutto pāḷiyaṃ, so nesaṃ kāyikassa payogassa samuṭṭhānavasena veditabbo." 1040589,190,446,2,11,1,48,6,‘ ‘ Khippādhigamo’’ ti iminā maggāsevanabhāvaṃ dasseti. 1040590,190,446,12,26,1,124,10,‘‘ Vipassanāya vimuttādhigamo’’ ti iminā vipassanānubhāvena samucchedavimutti vikkhambhanavimutti viya samathānubhāvenāti dasseti. 1040591,190,446,27,30,1,26,2,{Lokiyehī}ti nissakkavacanaṃ. 1040592,190,446,31,37,1,40,5,"Mahantānan ti uḷārānaṃ, paṇītānanti attho. " 1040593,190,447,2,8,1,18,3,56. Tan ti vicayahāraṃ. 1040594,190,447,9,12,1,43,3,Visaṃvādanahetūnaṃ lobhādīnaṃ pāpadhammānaṃ. 1040595,190,447,13,23,1,77,8,"{Sodhento}ti yathā saraṇādivisayā aññāṇādisaṃkilesā na pavattanti, evaṃ sodhento. " 1040596,190,447,24,35,1,82,9,"{Paripūrentā}ti yathā sīlaṃ akhaṇḍādibhāvena paripuṇṇaṃ hoti anūnaṃ, evaṃ paripūrentā." 1040597,190,448,2,24,1,126,14,‘ ‘ Tathā paṭipajjanto’’ ti iminā satthu mahāpatikārabhāvo paripuṇṇo dassitoti paṭhamavāde‘‘ dassanābhūmiñca bhāvanābhūmiñcā’’ ti vuttaṃ. 1040598,190,449,2,8,1,40,5,Yassa {atthāyā}ti yassa yassa pahānatthāya. 1040599,190,449,9,21,1,103,10,"Tathā {paṭipannassā}ti yathā asubhajjhānādiṃ pādakaṃ katvā anāgāmimaggādiadhigamo hoti, tathā paṭipannassa. " 1040600,190,450,2,5,1,20,3,Vadhitan ti ghātitaṃ. 1040601,190,451,2,30,1,115,16,‘ ‘ Manussabhūto’’ ti idaṃ pubbāparāpekkhaṃ katvā‘‘ pitā manussabhūto khīṇāsavo’’ ti ca tathā ‘‘ mātā manussabhūtā’’ ti yojetabbaṃ. 1040602,190,451,31,39,1,71,7,"Bhedānurūpassa sāvanaṃ anussāvanaṃ, bhedānurūpena vā vacanena viññāpanaṃ. " 1040603,190,452,2,8,1,28,3,57. Manussattan ti manussajātitā. 1040604,190,452,9,12,1,27,2,{Liṅgasampattī}ti purisabhāvo. 1040605,190,452,13,18,1,57,4,{Hetū}ti manovacīpaṇidhānasiddhiyā saddhiṃ pubbahetusampadā. 1040606,190,452,19,23,1,40,4,Satthāradassanan ti satthu sammukhībhāvo. 1040607,190,452,24,27,1,36,2,{Guṇasampattī}ti abhiññāsamāpattilābho. 1040608,190,452,28,34,1,57,5,{Adhikāro}ti attano sarīranirapekkhaṃ satthu upakārakaraṇaṃ. 1040609,190,452,35,40,1,56,4,{Chandatā}ti buddhabhāvāya daḷhacchandatā anivattidhammatā. 1040610,190,453,2,143,1,493,64,"Na uppajjantīti pana {atthī}ti‘‘ na me ācariyo atthi, sadiso me na vijjatī’’ tiādi( ma. ni.1.285;2.341; kathā.405; mahāva.11; mi. pa.4.5.11) imissā lokadhātuyā ṭhatvā vadantena bhagavatā‘‘ kiṃ panāvuso sāriputta, atthetarahi añño samaṇo vā brāhmaṇo vā bhagavato samasamo sambodhiyanti evaṃ puṭṭho ahaṃ, bhante,‘ no’ ti vadeyyan’’ ti( dī. ni.3.161) vatvā tassa kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ aṭṭhānametaṃ anavakāso, yaṃ ekissā lokadhātuyā dve arahanto sammāsambuddhā’’ ti( dī. ni.3.161; a. ni.1.277) imaṃ suttaṃ dassentena dhammasenāpatināva buddhakhettabhūtaṃ imaṃ lokadhātuṃ ṭhapetvā aññattha anuppatti vuttā hotīti adhippāyo. " 1040611,190,454,2,14,1,57,8,Khettapariggaho kato nāma hoti‘‘ idaṃ buddhakhettaṃ nāmā’’ ti. 1040612,190,455,2,15,1,115,11,"Evaṃ ṭhānāṭṭhānabhāvaṃ {gatā}ti vuttappakārena ṭhānabhūtā, vuttanayena vā aññepi yathārahaṃ ṭhānāṭṭhānabhāvena pavattā. " 1040613,190,455,16,23,1,68,6,Sattapaññattiyā {upādānabhūtā}ti indriyabaddhe khandhe sandhāya vadati. 1040614,190,456,2,19,1,81,8,58. Phalassa {paccakkhakāritā}ti‘‘ imassa kammassa idaṃ phalan’’ ti taṃtaṃkammaphalāvabodho. 1040615,190,456,20,26,1,63,5,{Appadānābhāvo}ti paccayasamavāye kammassa ekantato phaluppādanaṃ. 1040616,190,456,27,34,1,23,3,Tenāha‘‘ katūpacitānan’’ ti. 1040617,190,457,2,9,1,61,3,59. {Ajjhositavatthunā}ti taṇhābhinivesavasena abhiniviṭṭhavatthunā. 1040618,190,457,10,16,1,55,5,{Rūpabhavaarūpabhavādinā}ti bhavataṇhā viya sayaṃ dasseti. 1040619,190,458,2,6,1,46,2,{Khandhattayavasenā}ti sīlādikkhandhattayavasena. 1040620,190,458,7,17,1,60,5,{Paṭipadāvibhāgenā}ti‘‘ sabbatthagāminī’’ ti ādipaṭipadāya bhedena. 1040621,190,459,2,10,1,90,7,{Tatthatatthagāminī}ti nirayādinibbānanti dvīsu gandhabbaṭṭhānesu tattha tattheva gamanasīlā. 1040622,190,459,11,17,1,58,5,{Sabbatthagāminī}ti yathāvuttesu sabbaṭṭhānesu ca gamanasīlā. 1040623,190,460,2,13,1,92,11,Sañjīvo kāḷasuttaṃ saṅghāto roruvo mahāroruvo tāpano mahātāpano avīcīti ete aṭṭha mahānirayā. 1040624,190,460,14,28,1,116,13,"Ekekassa cattāri cattāri dvārāni, ekekasmiṃ dvāre cattāro cattāro gūthanirayādayoti evaṃ soḷasa ussadaniraye vaṇṇenti. " 1040625,190,461,2,4,1,32,2,Sakkasuyāmādiko jeṭṭhakadevarājā. 1040626,190,461,5,9,1,65,4,Pajāpativaruṇaīsānādayo viya dutiyādiṭṭhānantarakārako paricārako. 1040627,190,462,2,22,1,95,10,"{Kilesakāmapakkhe}ti ‘‘ saṅkappo kāmo, rāgo kāmo, saṅkapparāgo kāmoti( mahāni.1) ettha vuttasaṅkappavasena vuttaṃ. " 1040628,190,462,23,35,1,92,10,"Sopi hi vibādhati, upatāpeti cāti kilesattasambhavato kilesakāmo vutto, na kilesavatthubhāvato. " 1040629,190,462,36,44,1,73,6,"{Kāmapaṭisaṃyutto}ti kāmarāgasaṅkhātena kāmena sampayutto, kāmapaṭibaddho vā. " 1040630,190,462,45,59,1,145,14,Aññesu ca kāmapaṭisaṃyuttesu dhammesu vijjamānesu vitakke eva kāmasaddo dhātusaddo niruḷhoti veditabbo vitakkassa kāmasaṅkappavuttiyā sātisayattā. 1040631,190,462,60,63,1,26,3,Esa nayo byāpādadhātuādīsu. 1040632,190,462,64,70,1,37,5,"Parassa, attano ca dukkhāpanaṃ vihiṃsā. " 1040633,190,462,71,75,1,23,4,Taṃ tu micchāhi vihiṃsā. 1040634,190,463,2,5,1,53,3,Bījādidhātunānattavasena khandhādinānattaṃ veditabbaṃ. 1040635,190,463,6,9,1,24,2,{Khandho}ti dvidhābhūtaggo. 1040636,190,464,2,9,1,33,2,60. {Ajjhāsayadhātū}ti ajjhāsayasabhāvo. 1040637,190,464,10,27,1,140,15,"Yathā gūthādīnaṃ sabhāvo eso yaṃ gūthādīheva saṃsandati, evaṃ puggalānaṃ ajjhāsayassevesa sabhāvo, yaṃ dussīlādayo dussīlādikeheva saṃsandanti. " 1040638,190,465,2,12,1,61,6,Saddhāmūlakattā kusalakiriyāya vuttaṃ‘‘ yaṃ saddhāvasenā’’ tiādi. 1040639,190,465,13,30,1,31,6,Tathā hi vuttaṃ‘‘ saddhā bījan’’ ti( su. ni.77). 1040640,190,465,31,46,1,98,11,"Yaṃ lobhavasena, saddhāvasena ca dosavasena, saddhāvasena ca mohavasena , saddhāvasena cāti yojetabbaṃ. " 1040641,190,465,47,50,1,40,2,{Vīriyavasenā}ti sammappadhānavīriyavasena. 1040642,190,465,51,54,1,36,2,{Paññāvasenā}ti maggasammādiṭṭhivasena. 1040643,190,466,2,15,1,82,9,Akusalassa kammassa katokāsatāya pāḷiyaṃ vuttattā‘‘ vipākāvaraṇena nivutan’’ ti vuttaṃ. 1040644,190,466,16,23,1,75,7,Taṃ pana nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ kammāvaraṇādīhipi nivutatāya icchitattā. 1040645,190,466,24,54,1,235,24,"Tathā hi yathā devadattaṃ kokālikaṃ sunakkhattaṃ licchaviputtanti udāhaṭaṃ, yadipi bhagavā paṭivedhassa aṭṭhānataṃ disvā nibbedhabhāgiyadesanaṃ na deseti, vāsanābhāgiyaṃ pana tathārūpassa deseti evāti dassento‘‘ saccappaṭivedhan’’ tiādimāha. " 1040646,190,466,55,62,1,62,7,Ajātasattuādīnan ti ādi saddena saccakādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. 1040647,190,466,63,69,1,51,6,Tassāpi bhagavā anāgate vāsanatthāya dhammaṃ desesi. 1040648,190,466,70,99,1,223,24,"Satthā hi‘‘ anāgate tambapaṇṇidīpe sāsanaṃ patiṭṭhahissatī’’ ti tatthāyaṃ kulaghare nibbatto pabbajitvā kāḷabuddharakkhitatthero nāma pabhinnapaṭisambhido mahākhīṇāsavo bhavissatīti idaṃ disvā dhammaṃ desesi, so ca tathā ahosīti. " 1040649,190,467,2,8,1,67,5,{Asampuṇṇe}ti ekantato vipākadānasamatthatāvasena pāripūriṃ anupagate. 1040650,190,467,9,20,1,74,7,Diṭṭhupanissayadiṭṭhisahagatassa kammaṃ sandhāya‘‘ kamme asampuṇṇe’’ ti vuttaṃ. 1040651,190,467,21,31,1,55,6,Tenāha‘‘ kilesantarāya missakaṃ kammantarāyaṃ dassetvā’’ ti. 1040652,190,468,2,12,1,79,7,61. Diṭṭhi panettha padhānabhāvena pāḷiyaṃ gahitā sīlabbataparāmāsassa adhippetattā. 1040653,190,468,13,27,1,67,9,"Tathā hi vuttaṃ‘‘ yathā puṇṇañca govatikaṃ, acelañca kukkuravatikan’’ ti. " 1040654,190,468,28,56,1,118,13,"Asampuṇṇattā eva hi tassa micchādiṭṭhikammasamādānassa tesaṃ bhagavā‘‘ cattārimāni, puṇṇa, kammānī’’ tiādinā( ma. ni.2.81) dhammaṃ desesi. " 1040655,190,468,57,66,1,70,9,Tāya ca desanāya te taṃ diṭṭhiṃ paṭinissajjitvā sammatte patiṭṭhahiṃsu. 1040656,190,469,2,9,1,32,3,62. Paguṇatāya vodānaṃ paguṇavodānaṃ. 1040657,190,469,10,26,1,126,12,Tadeva paṭhamajjhānādīhi vuṭṭhahitvā dutiyajjhānādiadhigamassa paccayattā vuṭṭhānaṃ nāma hotīti āha‘‘ vuṭṭhānaṃ paguṇavodānan’’ ti. 1040658,190,469,27,29,1,32,2,Bhavaṅgavuṭṭhānaṃ bhavaṅguppatti. 1040659,190,469,30,37,1,65,7,Bhavaṅgacitte hi uppanne taṃsamaṅgisamāpattito vuṭṭhito nāma hoti. 1040660,190,469,38,41,1,40,3,Saññāvedayitaapagamo eva apagamavimokkho. 1040661,190,470,2,10,1,73,8,Idaṃ vuṭṭhānan ti idaṃ yathāvuttaṃ kosallaṃ vuṭṭhānahetubhāvato vuṭṭhānaṃ. 1040662,190,470,11,29,1,61,9,Tathā hi vuttaṃ‘‘ vodānampi tamhā tamhā samādhimhā vuṭṭhānan’’ ti( vibha.828). 1040663,190,470,30,53,1,123,11,Imāya pana vuṭṭhānapāḷiyā asaṅgahitattā ‘‘ nirodhasamāpattiyā vuṭṭhānaṃ pāḷimuttakavuṭṭhānaṃ nāmā’’ ti sammohavinodaniyaṃ( vibha. aṭṭha.828) vuttaṃ. 1040664,190,470,54,92,1,197,20,"Ye pana‘‘ nirodhato phalasamāpattiyā vuṭṭhānan’’ ti pāḷiyaṃ natthīti vadeyyuṃ, te‘‘ nirodhā vuṭṭhahantassa nevasaññānāsaññāyatanaṃ phalasamāpattiyā anantarapaccayena paccayo’’ ti( paṭṭhā.1.1.417) imāya pāḷiyā paṭisedhetabbā. " 1040665,190,471,2,23,1,142,16,"63. Ayaṃ cassa {āsayo}ti ettha āsayajānanādinā yehi indriyehi yehi paroparehi sattā kalyāṇapāpāsayādikā honti, tesaṃ pajānanaṃ vibhāvetīti veditabbaṃ. " 1040666,190,471,24,36,1,142,11,"Evañca katvā indriyaparopariyattaāsayānusayañāṇānaṃ visuṃ asādhāraṇatā, indriyaparopariyattanānādhimuttikatāñāṇānaṃ visuṃ balatā ca siddhā hoti. " 1040667,190,472,2,34,1,141,17,"{Thāmagato}ti ettha thāmagamanaṃ nāma aññesaṃ asādhāraṇo kāmarāgādīnaṃ eva āveṇiko sabhāvo veditabbo, yato‘‘ thāmagato anusayaṃ pajahatī’’ ti( paṭi. ma.3.21) vuttaṃ. " 1040668,190,473,2,5,1,47,3,Āvajjanamatteneva sarati ākaṅkhāyattavuttikattā. 1040669,190,473,6,39,1,108,10,"Vuttañhi‘‘ ākaṅkhapaṭibaddhaṃ buddhassa bhagavato ñāṇaṃ, manasikārapaṭibaddhaṃ buddhassa bhagavato ñāṇan’’ tiādi( mahāni.156; cūḷani. mogharājamāṇavapucchāniddesa85; paṭi. ma.3.5). " 1040670,190,473,40,47,1,70,7,Sabbaññutaññāṇaṃ viya hi sabbaṃ bhagavato ñāṇaṃ parikammanirapekkhanti. 1040671,190,474,2,16,1,94,9,"64. {Upakkilesavimuttattā}ti ettha cittādi eva upakkilesā, nibbattakassa vā kammassa pāribandhakilesā. " 1040672,190,474,17,32,1,174,10,Kasiṇakammaparikammajhānanibbattanakasiṇabhāvo cuddasavidhena cittaparidamanaṃ abhiññābhinīhāroti sabbatthāpi vīriyabalassa bahūpakārattā vuttaṃ‘‘ vīriyabhāvanābalanibbattan’’ ti. 1040673,190,474,33,48,1,103,11,"{Dibbasadisattā}ti dibbe bhavanti dibbaṃ, yathāvuttaṃ pasādacakkhu, dibbaṃ viyāti dibbaṃ, aggataṃ abhiññāṇaṃ. " 1040674,190,474,49,52,1,38,3,Dibbavihāro cattāri rūpāvacarajjhānāni. 1040675,190,474,53,64,1,94,10,"Tesaṃ vasena nibbattitvā paṭiladdhabbattā dibbaṃ, tena dibbahetukattā dibbanti vuttanti dasseti. " 1040676,190,474,65,75,1,118,8,"{Dibbavihārasannissitattā}ti rūpāvacaracatutthajjhānena nissayapaccayena nibbattattā, tena dibbanissitaṃ dibbanti dasseti. " 1040677,190,474,76,90,1,97,10,Divusaddaṃ akkharacintakā kīḷādīsu paṭhantīti vuttaṃ‘‘ taṃ sabbaṃ saddasatthānusārena veditabban’’ ti. 1040678,190,474,91,101,1,77,9,"Purimā hi tayo atthā kīḷatthassa vasena, itare jutigatiatthavaseneva dassitāti. " 1040679,190,475,2,5,1,32,3,Manussūpacāran ti manussagocaraṃ. 1040680,190,475,6,11,1,51,5,Daṭṭhuṃ na sakkā ittarakhaṇattā khaṇapaccuppannassa. 1040681,190,475,12,29,1,88,8,‘‘ Āsannacutikā’’ tiādinā santatipaccuppannavasena‘‘ cavamāne upapajjamāne’’ ti vuttanti dasseti. 1040682,190,475,30,42,1,116,7,"‘‘ Mohanissandayuttattā’’ tiādinā sattānaṃ hīnapaṇītattādibhāvassa mohādikammanidānahetukataṃ, nissandaphalatañca dasseti. " 1040683,190,475,43,47,1,51,4,Dibbacakkhussa pādakaṃ etesanti dibbacakkhupādakāni. 1040684,190,475,48,58,1,44,6,Tena vuttaṃ‘‘ dibbacakkhunā saheva ijjhantī’’ ti. 1040685,190,475,59,62,1,27,3,Tāni hissa paribhaṇḍañāṇāni. 1040686,190,476,2,9,1,66,6,"Samādīyantīti samādānāni, kammāni samādānāni etesanti kammasamādānā. " 1040687,190,476,10,28,1,179,15,"Samādātabbanānāvidhakammāti attho purime atthe, dutiye pana kammāni samādāpentīti kammasamādānā, micchādiṭṭhiyā kammasamādānā micchādiṭṭhikammasamādānā, hetuatthe cetaṃ karaṇavacanaṃ. " 1040688,190,477,2,8,1,40,6,Taṃ vācan ti taṃ ariyānaṃ upavadanavācaṃ. 1040689,190,477,9,13,1,32,4,Taṃ cittan ti samuṭṭhāpakacittaṃ. 1040690,190,477,14,23,1,68,8,"Taṃ diṭṭhin ti yena micchāgāhena ariye anuddhaṃseti, micchābhinivesaṃ. " 1040691,190,477,24,48,1,181,21,"Ayampettha attho– yathā nāma hetusampannassa bhikkhuno visuddhaṃ sīlaṃ, samādhiñca sampādetvā ṭhitassa dandho satuppādo khippābhiññāya diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. " 1040692,190,477,49,77,1,178,22,"Evamevaṃ yo ariyūpavādī yathāvuttacittadiṭṭhīhi apakkamitvā appatirūpaṃ sabhāvaṃ‘‘ mayā, bhante, tumhākaṃ upari vuttan’ ti accayadesanāya te na khamāpeti, so kāyassa bhedā niraye evāti. " 1040693,190,477,78,85,1,76,7,Tesu pasannacittassa khamāpanañhettha tesaṃ vācādīnaṃ pahānaṃ paṭinissaggova. 1040694,190,477,86,95,1,87,8,"Ito sāvajjataraṃ nāma aññaṃ natthi sabbānatthavidhānato, sabbahitasukhaparidhaṃsanato ca. " 1040695,190,478,2,17,1,84,9,Kāyassa {bhedā}ti idha kāya saddo attabhāvapariyāyoti āha‘‘ upādinnakkhandhapariccāgā’’ ti. 1040696,190,478,18,24,1,69,6,Tadanantaran ti tassa maraṇasaṅkhātassa khandhapariccāgassa anantaraṃ. 1040697,190,478,25,35,1,92,8,"Abhinibbattakkhandhattho para saddo, anorimabhūtavatthuvisayo vā siyā, avadhivisesanamattaṃ vā. " 1040698,190,478,36,56,1,95,11,"Tesu purimaṃ sandhāyāha‘‘ abhinibbattakkhandhaggahaṇe’’ ti, pacchimassa pana vasena‘‘ cutito uddhan’’ ti. " 1040699,190,479,2,15,1,63,7,"{Vuttavipariyāyenā}ti ‘‘ suṭṭhu caritaṃ, sobhanaṃ vā caritan’’ tiādinā. " 1040700,190,479,16,19,1,19,3,Hananan ti ghātanaṃ. 1040701,190,480,2,5,1,29,3,Kāraṇākāraṇan ti ṭhānāṭṭhānaṃ. 1040702,190,480,6,17,1,105,7,Cetanācetanāsampayuttadhamme nirayādinibbānagāmipaṭipadābhūte kammanti gahetvā āha‘‘ kammaparicchedamevā’’ ti. 1040703,190,480,18,22,1,58,4,Kammavipākantaraṃ kammavipākaviseso kammavipākassa vibhāgo. 1040704,190,480,23,37,1,120,12,"Appetuṃ na sakkoti aṭṭhamanavamabalāni viya, taṃsadisaṃ iddhividhañāṇaṃ viya vikubbituṃ, etenassa balasadisatañca nivāreti. " 1040705,190,480,38,45,1,41,5,"Jhānādiñāṇaṃ viya vā appetuṃ , vikubbituñca. " 1040706,190,480,46,67,1,190,20,"Yadipi hi jhānādipaccavekkhaṇāñāṇaṃ idha chaṭṭhaṃ balanti tassa savitakkasavicāratā vuttā, tathāpi jhānādīhi vinā paccavekkhaṇā natthīti jhānādisahagataṃ ñāṇaṃ tadantogadhaṃ katvā evaṃ vuttaṃ. " 1040707,190,480,68,108,1,209,27,"Atha vā sabbaññutaññāṇaṃ jhānādikiccaṃ viya na sabbaṃ balakiccaṃ kātuṃ sakkotīti dassetuṃ‘‘ jhānaṃ hutvā appetuṃ, iddhi hutvā vikubbituñca na sakkotī’’ ti( vibha. mūlaṭī.831) vuttaṃ, na pana kassaci balassa jhānaiddhibhāvoti daṭṭhabbaṃ. " 1040708,190,481,2,4,1,33,2,Vicayahārasampātavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040709,190,482,2,4,1,23,2,3 . Yuttihārasampātavaṇṇanā 1040710,190,483,2,35,1,238,23,"65. Paṭipakkhapaṭibāḷhā kusalā dhammā uppajjitumeva na sakkonti, uppannāpi sammadeva attano kiccaṃ kātuṃ asamatthatāya anuppannasadisāti paṭipakkhanivāraṇena kusalānaṃ dhammānaṃ kiccakaraṇabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ manacchaṭṭhāni… pe… bhavissatī’’ ti vuttaṃ. " 1040711,190,483,36,39,1,27,2,{Viharantassā}ti viharaṇahetu. 1040712,190,483,40,54,1,120,12,"{Viharanto}ti etthāpi eseva nayo, tena rakkhitacittatā vuttanayena ekantato sammāsaṅkappagocaratāya ca saṃvattatīti dasseti. " 1040713,190,483,55,62,1,79,5,{Vuttanayenā}ti micchāsaṅkappānaṃ avasaraṃ adatvā visodhitanekkhammādivitakkatāya. 1040714,190,483,63,67,1,39,3,{Aviparītamevā}ti kāyādiasubhādito ādānaṃ. 1040715,190,483,68,71,1,31,3,Vinipātabhayan ti duggatibhayaṃ. 1040716,190,483,72,88,1,117,11,Sabbopi {cāyamattho}ti‘‘ sammāsaṅkappagocaro sammādiṭṭhi bhavissatī’’ tiādīsu attho yuttiyā yutto eva anarūpakāraṇabhāvato. 1040717,190,484,2,4,1,32,2,Yuttihārasampātavaṇṇanā niṭṭhitā. 1040718,190,485,2,4,1,30,2,4 . Padaṭṭhānahārasampātādivaṇṇanā 1040719,190,486,2,29,1,206,21,"66. Yasmā vā saṃkilesato rakkhitacittassa tīṇi sucaritāni pāripūriṃ gacchanti, tasmā {rakkhitacittassā}ti ettha yāyaṃ rakkhitacittatā, sā kāyasucaritādīnaṃ tiṇṇaṃ sucaritānaṃ padaṭṭhānanti evamettha attho veditabbo. " 1040720,190,486,30,33,1,28,3,Attādhīnan ti attaparādhīnaṃ. 1040721,190,487,2,9,1,49,6,Tato {evā}ti kāraṇaggahaṇena phalassa gahitattā eva. 1040722,190,488,2,16,1,42,5,68. Tattha {itisaddo}ti‘‘ paripālīyatī’’ ti itisaddo. 1040723,190,489,2,4,1,0,0,73-4. 1040724,190,489,5,18,1,131,12,Pāḷiyaṃ pañcindriyāni tīhi khandhehi {saṅgahitānī}ti ettha saddhāvīriyasatindriyehi pātimokkhādi tividhaṃ sīlaṃ gahitaṃ sodhetabbattā. 1040725,190,489,19,23,1,35,4,Tesanti tehi sīlakkhandho saṅgahito. 1040726,190,489,24,43,1,116,12,"Samādhipaññindriyehi samādhipaññākkhandhā gahitāti pākaṭoyamattho, tathā sesampīti āha‘‘ ito paresu… pe… vuttanayamevā’’ ti. " 1040727,190,490,2,11,1,93,5,76. {Hetuhetusamuppannapaccayapaccayuppannasaṅkhātassā}ti ettha hetupaccayavibhāgo heṭṭhā vuttoyeva. 1040728,190,491,2,4,1,39,2,Padaṭṭhānahārasampātādivaṇṇanā niṭṭhitā. 1040729,190,492,2,2,1,25,1,Missakahārasampātavaṇṇanā 1040730,190,493,2,27,1,227,19,"Idāni yasmā suttesu hārānaṃ yojanānayadassanattā hārasampātadesanā hāravibhaṅgadesanā viya na hārasarūpamattadassanattā, tasmā peṭakopadese āgatanayānusārena aparehi vipariyāyehi hārasampātayojanāvidhiṃ dassento‘‘ apicā’’ tiādimāha. " 1040731,190,493,28,48,1,150,14,Tattha vijjāvijjāya kusalākusalacittappavattiyā alobhādosalobhadosāpi paramparabhāvena pavattanti nidānabhāvatoti dassento‘‘ cha dhammā… pe… mūlānī’’ ti āha. 1040732,190,493,49,70,1,152,15,"Yathā ca nidānabhāvena pubbaṅgamatā, evaṃ attano vasevattanenāpi pubbaṅgamatā labbhatevāti vuttaṃ‘‘ sādhipatikānaṃ adhipati, sabbacittuppādānaṃ indriyānī’’ ti. " 1040733,190,493,71,75,1,40,3,{Alobhassā}ti alobhayuttassa cittuppādassa. 1040734,190,493,76,79,1,36,2,{Nekkhammacchandenā}ti kusalacchandena. 1040735,190,493,80,83,1,35,3,Nekkhammasaddo pabbajjādīsu niruḷho. 1040736,190,493,84,85,1,8,1,Vuttañhi– 1040737,190,494,2,10,1,45,6,"‘ ‘ Pabbajjā paṭhamaṃ jhānaṃ, nibbānañca vipassanā; " 1040738,190,495,2,44,1,48,7,"Sabbepi kusalā dhammā,‘ nekkhamman’ ti pavuccare’’ ti.( itivu. aṭṭha.109; dī. ni. ṭī.2.359; a. ni. ṭī.2.2.66)– " 1040739,190,496,2,8,1,33,5,Tesu idha kusalā dhammā adhippetā. 1040740,190,496,9,17,1,30,4,Tena vuttaṃ‘‘ kusalacchandenā’’ ti. 1040741,190,496,18,23,1,55,4,"Nekkhammacchandena upanissayabhūtena, na adhipatibhūtena. " 1040742,190,496,24,39,1,114,13,"Idaṃ vuttaṃ hoti– alobhappadhāno ce cittuppādo hoti, nekkhammacchandena upanissayabhūtena mano tassa pubbaṅgamo hoti. " 1040743,190,496,40,43,1,26,3,Sesapadadvayepi eseva nayo. 1040744,190,497,2,23,1,127,15,"Yadaggena tesaṃ dhammānaṃ mano pubbaṅgamaṃ, tadaggena tesaṃ jeṭṭhaṃ, padhānañcāti vuttaṃ‘‘ manoseṭṭhāti mano tesaṃ dhammānan’’ tiādi. " 1040745,190,497,24,46,1,113,15,"Manomayatā manena katādibhāvo, so ca manassa tesaṃ sahajātādinā paccayabhāvo evāti vuttaṃ‘‘ manomayāti… pe… paccayo’’ ti. " 1040746,190,497,47,78,1,195,23,"Te {panā}ti ettha pana -saddo visesatthadīpako, tenetaṃ dasseti– yadipi tesaṃ dhammānaṃ chandādayopi paccayā eva, indriyādipaccayena pana savisesaṃ paccayabhūtassa manasseva vaseneva vuttaṃ‘‘ manomayā’’ ti. " 1040747,190,497,79,90,1,103,9,"Tattha {chandasamudānītā}ti yathāvuttanekkhammādichandena sammā uddhamuddhaṃ nītā, tato samudāgatāti attho. " 1040748,190,497,91,96,1,69,5,Tato eva nekkhammavitakkādito samuppannattā anāvilasaṅkappasamuṭṭhānā. 1040749,190,497,97,100,1,64,3,Tajjāmanoviññāṇadhātusamphassena sahādhiṭṭhānato phassasamodhānā. 1040750,190,497,101,128,1,70,10,"‘‘ Phuṭṭho, bhikkhave, vedeti, phuṭṭho sañjānāti, phuṭṭho cetetī’’ ti( saṃ. ni.4.93) hi vuttaṃ. " 1040751,190,497,129,141,1,117,12,Idaṃ manokamman ti kāyaṅgavācaṅgacopanaṃ akatvā saddhāsamannāgatena pasannena manasā pavattaṃ idaṃ kusalaṃ manokammaṃ. 1040752,190,497,142,152,1,83,7,"Taṃ pana anabhijjhāsahagataṃ, abyāpādasahagataṃ, sammādiṭṭhisahagatanti tividhaṃ hoti. " 1040753,190,498,2,17,1,161,13,"{Bhāsatī}ti avisaṃvādanādinā vācaṅgacopanāvasena pavattentiyā vacīviññattiyā sādhetabbaṃ sādhetīti attho, tena kāyadvārato pavattakusalavacīkammampi saṅgahitaṃ hoti. " 1040754,190,498,18,32,1,71,9,"Tathā hi vakkhati‘‘ vacīviññattivipphārato, tathā sādiyanato ca bhāsatī’’ ti. " 1040755,190,498,33,37,1,45,4,Sabbampi vacīkammaṃ saccādivasena catubbidhaṃ. 1040756,190,498,38,57,1,186,16,"{Karotī}ti attano, paresañca hitāhitāni kāraṇākāraṇehi kāyaṅgacopanāvasena pavattentiyā kāyaviññattiyā sādhetabbaṃ sādhetīti attho, tena vacīdvārato pavattakusalakāyakammampi saṅgahitaṃ hoti. " 1040757,190,498,58,80,1,70,9,"Tathā ca vakkhati‘‘ kāyaviññattivipphārato, tathā sādiyanato ca karotī’’ ti( netti. aṭṭha.76 missakahārasampātavaṇṇanā). " 1040758,190,498,81,87,1,63,6,Kammapathavasena gayhamāne pāṇātipātādivasena taṃ tividhaṃ hoti. 1040759,190,498,88,96,1,41,4,Tenāha‘‘ iti dasakusalakammapathādassitā’’ ti. 1040760,190,498,97,101,1,51,4,Dasapuññakiriyavatthuvasenāpi gāthāya attho yujjati. 1040761,190,498,102,112,1,40,6,Tathā hi vakkhati‘‘ so pasannacitto’’ tiādi. 1040762,190,498,113,123,1,68,10,Bhāsati vā karoti vā kevalaṃ manasā pavattatīti aniyamattho vā -saddo. 1040763,190,498,124,127,1,22,3,Tathā ceva saṃvaṇṇitaṃ. 1040764,190,499,2,13,1,135,8,"Dasavidhassa {kusalakammassā}ti dasavidhassa kusalakammapathakammassa, vakkhamānanayena vā dasapuññakiriyavatthusaṅkhātassa kusalakammassa. " 1040765,190,499,14,20,1,62,6,Nanu tattha dānādimayaṃ tividhameva puññakiriyavatthu vuttanti? 1040766,190,499,21,27,1,40,5,"Saccaṃ, taṃ pana itaresaṃ tadantogadhattā." 1040767,190,500,2,20,1,92,11,‘ ‘ Sukhamanvetī’’ ti saṅkhepena vuttaṃ sukhānugamaṃ vitthārena dassento‘‘ idhassu puriso’’ tiādimāha. 1040768,190,500,21,32,1,91,10,"Tattha evaṃ santan ti evaṃ bhūtaṃ, appahīnānusayo hutvā sukhavedanīyaphassasambhūtanti attho. " 1040769,190,501,2,13,1,62,7,Tattha ‘‘ yaṃ mano’’ tiādinā gāthātthavasena catusaccaṃ niddhāreti. 1040770,190,501,14,38,1,204,17,"Ādito vavatthāpitesu khandhādīsu khandhamukhena saccānaṃ kathitattā sattānaṃ bhinnarucibhāvato nānānayehi vipassanābhūmikosallatthaṃ, pubbāparasambandhadassanatthañca evaṃ vuttaṃ‘‘ evaṃ… pe… niddhāretabbānī’’ ti. " 1040771,190,501,39,54,1,109,10,"Saccamukhena assādādike niddhāretvā desanāhārasampātaṃ yojetuṃ‘‘ tattha samudayenā’’ tiādimāha, taṃ vuttanayameva. " 1040772,190,501,55,68,1,92,11,"Yañhettha aññampi atthato na vibhattaṃ, taṃ heṭṭhā vuttanayattā, uttānatthattā cāti veditabbaṃ. " 1040773,190,502,2,6,1,35,2,{Mananalakkhaṇe}ti mananalakkhaṇahetu. 1040774,190,502,7,15,1,28,4,‘‘ Mananalakkhaṇenā’’ ti vā pāṭho. 1040775,190,502,16,18,1,25,2,Īhābhāvato byāpārābhāvato. 1040776,190,502,19,48,1,142,19,"Yena pasādena samannāgatattā mano‘‘ pasanno’’ ti vutto, tassa pasādassa kiccaṃ mane āropetvā āha‘‘ akālusiyato, ārammaṇassa okappanato ca pasannenā’’ ti. " 1040777,190,502,49,57,1,71,7,Tathā {sādiyanato}ti vācāya vattabbaṃ avatvāva phassasādiyanato anujānato. 1040778,190,502,58,71,1,84,11,"Dutiye tathā {sādiyanato}ti kāyena kātabbaṃ yathā kataṃ hoti, tathā vācāya saṃvidhānato. " 1040779,190,502,72,82,1,65,8,"Tathā {pasutattā}ti yathā sukhamanveti, tathā upacitattā evāti attho. " 1040780,190,502,83,98,1,78,11,"{Tato}ti tato kāraṇā, manasā pasannena, bhāsanena, karaṇena ca hetunāti vuttaṃ hoti. " 1040781,190,502,99,104,1,31,4,{Anaññatthā}ti etasmiṃ pana atthe. 1040782,190,502,105,109,1,15,3,{Tato}ti tato eva. 1040783,190,502,110,125,1,85,13,"Yo hi pasannamano tena yaṃ bhāsanaṃ, karaṇañca, tato eva naṃ sukhamanvetīti vuttaṃ hoti. " 1040784,190,502,126,129,1,31,2,{Sātabhāvato}ti sātavedanābhāvato. 1040785,190,502,130,133,1,28,2,{Iṭṭhabhāvato}ti manāpabhāvato. 1040786,190,502,134,158,1,185,17,Kammato vipākuppattiphaladānasamatthabhāvena kammassa nibbattattā vipākasseva anibbattattāti āha‘‘ katū… pe… anvetīti vuttan’’ ti kāraṇāyatta {vuttito}ti katabhāvahetukattā kammassāti adhippāyo. 1040787,190,502,159,168,1,72,7,"{Asaṅkantito}ti yasmiṃ santāne kammaṃ nibbattaṃ, tadaññasantānā saṅkamanato. " 1040788,190,503,2,6,1,57,3,{Ādhipaccayogato}ti sahajātādhipativasena ādhipaccayuttattā. 1040789,190,503,7,13,1,77,6,Sahajātadhammānañhi taṃsampayuttassa manassa vasena pubbaṅgamatā idhādhippetā. 1040790,190,503,14,19,1,30,4,Tato {evā}ti ādhipaccayogato eva. 1040791,190,503,20,24,1,33,3,{Manassā}ti upayogatthe sāmivacanaṃ. 1040792,190,503,25,28,1,27,3,Tesaṃ dhammānanti sambandho. 1040793,190,503,29,34,1,55,4,Kusalabhāvo yujjati pasādassa yonisomanasikārahetukattā . 1040794,190,503,35,41,1,59,6,Nanu vibhajjabyākaraṇesu tesaṃ sāvakānaṃ saddhā uppajjatīti? 1040795,190,503,42,52,1,69,9,"Nāyaṃ saddhā, tadākārā pana akusalā dhammā tathā vuccantīti veditabbaṃ. " 1040796,190,503,53,71,1,37,6,Tathā hi vakkhati‘‘ nāyaṃ pasādo’’ tiādi( netti. aṭṭha.76 missakahārasampātavaṇṇanā). 1040797,190,503,72,78,1,58,6,Sukhaṃ anvetīti yujjati kammassa phaladāne samatthabhāvato. 1040798,190,503,79,90,1,78,10,"Yathā hi kataṃ kammaṃ phaladānasamatthaṃ hoti, tathā kataṃ upacitanti vuccatīti. " 1040799,190,504,2,11,1,95,8,"Manopavicārā idha nekkhammasitā somanassūpavicārā, upekkhūpavicārā ca veditabbā kusalādhikārattā. " 1040800,190,504,12,31,1,100,13,"Te pana yasmā cittaṃ nissāyeva pavattanti, nānissāya, tasmā vuttaṃ‘‘ mano manopavicārānaṃ padaṭṭhānan’’ ti. " 1040801,190,504,32,47,1,146,14,Kusalapakkhassa padaṭṭhānan ti ettha kusalo tāva phasso kusalassa vedanākkhandhassa saññākkhandhassa saṅkhārakkhandhassa sahajātādinā paccayo hoti. 1040802,190,504,48,74,1,67,9,"‘‘ Phuṭṭho, bhikkhave, vedeti, phuṭṭho sañjānāti, phuṭṭho cetetī’’ ti( saṃ. ni.4.93) vuttaṃ. " 1040803,190,504,75,78,1,29,3,Evaṃ vedanādīnampi veditabbaṃ. 1040804,190,504,79,83,1,46,4,Saddhādīnampi paccayabhāve vattabbameva natthi. 1040805,190,504,84,87,1,25,2,{Sabbassā}ti catubhūmakassa. 1040806,190,504,88,100,1,99,11,"Kāmāvacarā hi kusalā dhammā yathārahaṃ catubhūmakassāpi kusalassa paccayā honti, evaṃ itarabhūmakāpi." 1040807,190,505,2,23,1,118,14,‘ ‘ Pasannena manasā bhāsatī’’ ti vuttattā visesato sammāvācāpaccayaṃ bhāsanaṃ idhādhippetanti vuttaṃ‘‘ bhāsatīti sammāvācā’’ ti. 1040808,190,505,24,38,1,73,9,"Tatthāyamadhippāyo‘‘ bhāsatīti yamidaṃ padaṃ, iminā sammāvācā gahitā hotī’’ ti. " 1040809,190,505,39,45,1,43,5,Karotīti {sammākammanto}ti etthāpi eseva nayo. 1040810,190,505,46,62,1,104,11,"Suparisuddhe kāyavacīkamme ṭhitassa ājīvapārisuddhi, na itarassāti vuttaṃ‘‘ te sammāājīvassa padaṭṭhānan’’ ti. " 1040811,190,505,63,67,1,29,3,Tattha {te}ti sammāvācākammantā. 1040812,190,505,68,103,1,291,26,"Yasmā pana ājīvaṭṭhamake sīle patiṭṭhitassa uppannānuppannānaṃ akusaladhammānaṃ pahānānuppādanāni, anuppannuppannānaṃ kusaladhammānaṃ uppādanapāripūriyā ca sambhavanti, tathā sammāvāyāme ṭhitasseva kāyādīsu subhasaññādividdhaṃsinī sammāsati sambhavati, tasmā vuttaṃ‘‘ sammāājīvo… pe… padaṭṭhānan’’ ti. " 1040813,190,505,104,119,1,84,10,"Jeṭṭhakasīlaṃ pātimokkhasaṃvaro, saddhāsādhano ca soti āha‘‘ taṃ sīlassa padaṭṭhānan’’ ti. " 1040814,190,506,2,5,1,25,3,Tesan ti kāyavacīkammānaṃ. 1040815,190,506,6,9,1,40,2,{Kammapaccayatāyā}ti kusalakammahetukatāya. 1040816,190,507,2,13,1,62,6,Padattho ca {vuttanayenā}ti‘‘ mananato ārammaṇavijānanato’’ tiādinā. 1040817,190,508,2,9,1,61,5,Ayaṃ {āvaṭṭo}ti ayaṃ sabhāgavisabhāgadhammāvaṭṭanavasena āvaṭṭo. 1040818,190,508,10,14,1,65,4,Ettha hi kusalamūlasammattamaggādiniddhāraṇā sabhāgadhammāvaṭṭanā. 1040819,190,508,15,18,1,53,3,Avijjābhavataṇhānaṃ niddhāraṇā visabhāgadhammāvaṭṭanā. 1040820,190,509,2,16,1,107,9,"Vibhattihāre padaṭṭhānabhūmivibhāgā vuttanayā, suviññeyyā cāti dhammavibhāgameva dassento‘‘ nayidan’’ tiādimāha. " 1040821,190,509,17,37,1,99,12,Tattha‘‘ nayidaṃ yathārutavasena gahetabban’’ ti suttassa neyyatthataṃ vatvā‘‘ yohī’’ tiādinā taṃ vivarati. 1040822,190,509,38,53,1,76,10,"‘‘ Dukkhameva anvetī’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu yattha katthaci hitesitā kusalamevāti? " 1040823,190,509,54,75,1,231,18,"Nayidamīdisaṃ sandhāya vuttaṃ, adhammaṃ pana dhammoti, dhammañca pana adhammoti dīpanena lokassa sabbānatthabījabhūtesu sakalahitasukhupāyapaṭikkhepakesu titthakaresu asantaguṇasambhāvanavasena pavattamicchādhimokkhaṃ sandhāya vuttaṃ. " 1040824,190,509,76,99,1,200,21,"Yo hi loke appamattakampi puññaṃ kātukāmaṃ pāpikaṃ diṭṭhiṃ nissāya paṭibāhati, sopi gārayho, kimaṅgaṃ pana ariyavinaye sammāpaṭipattiṃ paṭibāhantesūti dukkhaphalāva tattha sambhāvanāpasaṃsā payirupāsanā. " 1040825,190,509,100,103,1,15,3,Tathā hi vuttaṃ– 1040826,190,509,104,182,1,200,25,"‘‘ na kho ahaṃ, moghapurisa, arahattassa maccharāyāmi, apica tuyhevetaṃ pāpakaṃ diṭṭhigataṃ… pe… dīgharattaṃ ahitāya dukkhāya saṃvattatī’’ ti( dī. ni.3.7),‘‘ yo nindiyaṃ pasaṃsati( su. ni.663; saṃ. ni.1.180,181; a. ni.4.3; netti.92), sabbassāpi anatthassa mūlaṃ bālūpasevanā’’ ti ca. " 1040827,190,510,2,28,1,75,11,"Idañhi suttan ti‘‘ manopubbaṅgamā… pe… padan’’ ti( dha. pa.1,2) paṭhamaṃ gāthaṃ sandhāya vadati. " 1040828,190,510,29,32,1,31,2,{Etassā}ti saṃvaṇṇiyamānasuttassa. 1040829,190,511,2,7,1,62,4,{Kiccapaññattī}ti adhipatipaccayasaṅkhātassa kiccassa paññāpanaṃ. 1040830,190,511,8,12,1,43,3,{Padhānapaññattī}ti padhānabhāvassa paññāpanā. 1040831,190,511,13,19,1,60,5,{Sahajātapaññattī}ti tesaṃ dhammānaṃ manasā sahabhāvapaññāpanā. 1040832,190,512,2,13,1,84,9,"{Mahābhūtātī}ti iti saddo ādiattho, tena mahābhūtāvinābhāvī sabbo rūpadhammo saṅgayhati." 1040833,190,513,2,25,1,84,12,‘ ‘ Manopubbaṅgamā’’ ti samāsapade‘‘ mano’’ ti padaṃ tadavayavamattanti āha‘‘ neva padasuddhī’’ ti. 1040834,190,513,26,34,1,39,4,Tenevāha‘‘ manopubbaṅgamāti padasuddhī’’ ti. 1040835,190,513,35,48,1,90,8,"‘‘ Chāyāva anapāyinī’’ ti idaṃ sukhānugamassa udāharaṇamattaṃ, na yathādhippetatthaparisamāpanaṃ." 1040836,190,513,49,67,1,96,10,‘‘ Sukhamanvetī’’ ti pana yathādhippetatthaparisamāpananti vuttaṃ‘‘ padasuddhi ceva ārambhasuddhi cā’’ ti. 1040837,190,514,2,8,1,51,4,{Ekattatā}ti manopubbaṅgamādisāmaññaṃ sandhāya vadati. 1040838,190,514,9,11,1,13,2,Evaṃ sesesupi. 1040839,190,514,12,27,1,120,11,Vemattatā‘‘ manopubbaṅgamā’’ tiādinā sāmaññato vuttadhamme pasādo dhāraṇāya nivattetvā pasannasaṅkhāte visese avaṭṭhāpanato. 1040840,190,514,28,31,1,19,3,Sesesupi eseva nayo. 1040841,190,514,32,47,1,97,10,"Pasādo sinehasabhāvo, assaddhiyaṃ viya lūkhasabhāvaṃ dosaṃ vinodetīti āha‘‘ byāpādavikkhambhanato’’ ti. " 1040842,190,514,48,52,1,38,3,{Bahiddhā}ti saddheyyavatthuṃ sandhāyāha. 1040843,190,514,53,59,1,63,5,{Okappanato}ti ārammaṇaṃ anupavisitvā anupakkhanditvā saddahanato. 1040844,190,515,2,10,1,82,6,{Deyyadhammādayo}ti ettha ādi saddena saṃvegahirottappakasiṇamaṇḍalādayo saṅgayhanti. 1040845,190,515,11,23,1,106,9,"{Iṭṭhārammaṇādayo}ti ādi saddena iṭṭhamajjhattārammaṇā, dvāradhammā, manasikāroti evamādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. " 1040846,190,515,24,37,1,118,11,"Tathā {phasso}ti yathā vedanādīnaṃ iṭṭhārammaṇādayo paccayo, evaṃ phassopīti paccayatāsāmaññameva upasaṃharati tathā-saddo. " 1040847,190,515,38,45,1,48,7,Vedanādīnan ti hi vedanādayo tayo khandhā gahitā. 1040848,190,515,46,52,1,49,5,Viññāṇassa {vedanādayo}ti nāmarūpaṃ sandhāya vadati. 1040849,190,516,2,13,1,64,8,‘ ‘ Sīlamayassa adoso padaṭṭhānan’’ ti vuttaṃ khantipadhānattā sīlassa. 1040850,190,516,14,18,1,32,3,{Adhiṭṭhātī}ti anuyuñjati uppādeti. 1040851,190,516,19,24,1,31,4,{So}ti evaṃ kusalacittaṃ bhāvento. 1040852,190,516,25,45,1,187,15,"‘‘ Anuppannānan’’ tiādinā bhāvanāpahānasamāropanāni dassento nibbedhabhāgiyavasena gāthāya atthaṃ vicinitvā samāropeti, evampi sakkā yojetunti vāsanābhāgiyavasena padaṭṭhānaniddese udāharīyati. " 1040853,190,517,2,25,1,136,15,Evaṃ ‘‘ manopubbaṅgamā dhammā’’ ti gāthāya vasena hārasampātayojanāvidhiṃ dassetvā idāni gāthāntarena dassetuṃ‘‘ tathā dadato puññan’’ tiādimāha. 1040854,190,517,26,30,1,40,4,Tattha bhāvanāmayan ti paññābhāvanāmayaṃ. 1040855,190,518,2,24,1,108,14,"‘ ‘ Alobho kusalamūlan’’ tiādi dānādīnaṃ alobhādipadhānattā vuttaṃ, sabbattha ca‘‘ vuttan’’ ti padaṃ ānetvā yojetabbaṃ. " 1040856,190,518,25,28,1,18,3,Tesan ti rāgādīnaṃ. 1040857,190,518,29,35,1,48,6,Nissaraṇan ti ca parinibbānameva sandhāya vadati. 1040858,190,519,2,20,1,108,12,Pariccāgasīlo alobhajjhāsayo kāmesu ādīnavadassāvī sammadeva sīlaṃ paripūretīti āha‘‘ dadato… pe… padaṭṭhānan’’ ti. 1040859,190,519,21,30,1,82,8,"Idha oḷārikā nāma kilesā vītikkamāvatthānaṃ, tappahānaṃ tadaṅgappahānena veditabbaṃ. " 1040860,190,519,31,34,1,36,3,Majjhimānan ti pariyuṭṭhānāvatthānaṃ. 1040861,190,519,35,38,1,30,3,Sukhumānan ti anusayāvatthānaṃ. 1040862,190,519,39,42,1,31,3,Katāvībhūmin ti khīṇāsavabhūmiṃ. 1040863,190,520,2,10,1,72,7,{Dadato}ti maggasahagatena alobhena sadevakassa lokassa abhayadānaṃ dadato. 1040864,190,520,11,14,1,26,3,Puññan ti lokuttarakusalaṃ. 1040865,190,520,15,23,1,109,6,{Saṃyamato}ti maggapariyāpannehi sammāvācākammantājīvehi diṭṭhekaṭṭhādisaṃkilesato maggasaṃyamena saṃyamantassa. 1040866,190,520,24,27,1,26,3,Veran ti pāṇātipātādipāpaṃ. 1040867,190,520,28,33,1,45,4,{Kusalo}ti maggasammādiṭṭhiyā kusalo vicakkhaṇo. 1040868,190,520,34,47,1,94,13,Jahāti pāpakan ti tehi tehi maggehi taṃ taṃ pahātabbaṃ pāpadhammaṃ odhiso jahāti samucchindati. 1040869,190,520,48,56,1,21,4,Tenāha‘‘ maggo vutto’’ ti. 1040870,190,521,2,23,1,118,13,‘ ‘ Dadato’’ tiādinā pubbe avibhāgena kusalamūlāni uddhaṭānīti idāni vibhāgena tāni uddharanto‘‘ lokiyakusalamūlan’’ tiādimāha. 1040871,190,522,2,7,1,68,5,Puthujjanabhūmi sekkhabhūmi dassitā pahānassa vippakatabhāvadīpanato. 1040872,190,522,8,11,1,47,3,Asekkhabhūmi dassitā anupādāparinibbānadīpanato. 1040873,190,523,2,5,1,41,3,Saggagāminī paṭipadā pubbabhāgappaṭipatti. 1040874,190,524,2,18,1,77,10,Puññe kathite puññaphalampi kathitameva hotīti vuttaṃ‘‘ dadato… pe… desanamāhā’’ ti. 1040875,190,524,19,35,1,87,10,Saccakammaṭṭhānena vinā saṃkilesappahānaṃ natthīti dassento āha‘‘ kusalo… pe… desanamāhā’’ ti. 1040876,190,525,2,16,1,101,10,Vera saddo adinnādānādipāpadhammesupi niruḷhoti vuttaṃ‘‘ evaṃ sabbānipi sikkhāpadāni vitthāretabbānī’’ ti. 1040877,190,525,17,23,1,72,5,"Dvepi vimuttiyo sekkhāsekkhavimuttiyo, saupādisesaanupādisesavimuttiyo ca. " 1040878,190,525,24,42,1,53,7,Tathā hi vakkhati‘‘ nibbutoti dve nibbānadhātuyo’’ tiādi( netti. aṭṭha.76). 1040879,190,526,2,16,1,74,9,"Kāraṇūpacārena , kāraṇaggahaṇena vā phalaṃ gahitanti āha‘‘ dve sugatiyo’’ tiādi. " 1040880,190,526,17,52,1,226,24,"Vaṭṭavivaṭṭasampattiyo imissā desanāya phalaṃ, tassa dānaṃ sīlaṃ bhāvanā upāyo,‘‘ sampattidvayaṃ icchantena dānādīsu appamattena bhavitabban’’ ti ayamettha bhagavato {āṇattī}ti imamatthaṃ sandhāyāha‘‘ phalādīni yathārahaṃ veditabbānī’’ ti. " 1040881,190,527,2,9,1,45,5,"{Vicayo}ti vicayahārasampāto, so vuccatīti attho. " 1040882,190,527,10,14,1,21,4,Esa nayo ito paresupi. 1040883,190,527,15,36,1,124,14,"‘‘ Tividhampi dānamayan’’ tiādinā padatthavicayaṃ dasseti, tena assādādayo, itare ca vicayahārapadatthā atthato vicitā eva hontīti. " 1040884,190,527,37,41,1,45,4,Rūpādiārammaṇassa pariccāgo vuttoti sambandho. 1040885,190,527,42,48,1,44,5,{Sabbo}ti sakalo anavasesato kiccassa vuttattā. 1040886,190,528,2,17,1,82,9,Dānābhiratassa cāgādhiṭṭhānaṃ pāripūriṃ gacchatīti vuttaṃ‘‘ dadato… pe… padaṭṭhānan’’ ti. 1040887,190,528,18,37,1,103,12,"Viratisacce, vacīsacce ca tiṭṭhato saccādhiṭṭhānaṃ pāripūriṃ gacchatīti vuttaṃ‘‘ saṃyama… pe… padaṭṭhānan’’ ti. " 1040888,190,528,38,55,1,91,11,Kosallayogato ca pāpappahānato ca paññāpāripūriṃ gacchatīti vuttaṃ‘‘ kusalo… pe… padaṭṭhānan’’ ti. 1040889,190,528,56,73,1,86,11,Anavasesarāgādīsu pahīnesu upasamo upaṭṭhito nāma hotīti vuttaṃ‘‘ rāga… pe… padaṭṭhānan’’ ti. 1040890,190,529,2,20,1,104,10,{Kusalo}ti puggalādhiṭṭhānena kosallasammādiṭṭhi vuttāti āha‘‘ kusalo… pe… maggaṅgādibhāvena ekalakkhaṇattā’’ ti. 1040891,190,529,21,25,1,44,4,Ādi saddena bodhipakkhiyabhāvādiṃ saṅgaṇhāti. 1040892,190,529,26,29,1,36,2,{Khepetabbabhāvenā}ti pahātabbabhāvena. 1040893,190,530,2,5,1,23,3,Averatan ti asapattataṃ. 1040894,190,530,6,12,1,60,4,"{Kusaladhammehī}ti anavajjadhammehi, phalanibbānehīti adhippāyo. " 1040895,190,530,13,29,1,161,14,"Dānassa mahapphalatā, sīlādiguṇehi satthu anuttaradakkhiṇeyyabhāvo, anupādāparinibbānanti imesaṃ paccavekkhaṇā imassa dānassa nidānanti ayamattho pāḷiyaṃ niruḷhova. " 1040896,190,530,30,40,1,78,6,Nibbacananidānasandhayo suviññeyyāvāti āha‘‘ nibbacananidānasandhayo vattabbā’’ ti. 1040897,190,531,2,11,1,119,8,Paṭipakkhaniddesena {samudayo}ti desanatthaṃ paṭipakkhaniddesanena niddhārito ayaṃ macchariyādisaṃkilesapakkhiko samudayo. 1040898,190,531,12,37,1,147,17,"Alobhena… pe… {dānādīhī}ti yehi alobhādīhi dānādayo dhammā sambhavanti, tāni dānādiggahaṇeneva gahitānīti kusalamūlāni niddhāreti‘‘ imāni tīṇi kusalānī’’ ti. " 1040899,190,531,38,41,1,22,3,Tesan ti kusalamūlānaṃ. 1040900,190,532,2,5,1,32,3,Bhayahetu deti paṇṇākārādivasena. 1040901,190,532,6,9,1,30,3,Rāgahetu deti sabhāgavatthussa. 1040902,190,532,10,13,1,37,3,Āmisakiñcikkhahetu deti lañjādivasena. 1040903,190,532,14,17,1,27,3,Anukampanto vā karuṇākhette. 1040904,190,532,18,23,1,39,4,"Apacayamāno guṇakhette, upakārakhette vā. " 1040905,190,532,24,28,1,27,3,{Bhayūparato}ti bhayena orato. 1040906,190,532,29,35,1,44,6,Tena tathārūpena saṃyamena veraṃ na ciyateva. 1040907,190,532,36,42,1,47,6,Evaṃ sabbassa akusalassa pāpako vipākoti yojanā. 1040908,190,533,2,27,1,146,17,"‘ ‘ Dadato’’ tiādinā yathā dānapaṭikkhepena parivattanaṃ dassitaṃ, evaṃ pahānapaṭikkhepenapi parivattanaṃ dassetabbanti vuttaṃ‘‘ akusalo pana na jahātī’’ ti. " 1040909,190,534,2,34,1,199,24,"Kammaphalaṃ saddahanto dānakiriyāyaṃ padahanto yena vidhinā dānaṃ dātabbaṃ, tattha satiṃ upaṭṭhapento cittaṃ samādahanto sammādiṭṭhiṃ purakkharonto dāne sammāpaṭipanno hotīti āha‘‘ dānaṃ nāma… pe… hotī’’ ti. " 1040910,190,535,2,20,1,149,13,"Bhāvanāpahānasamāropanāni pāḷiyaṃ sarūpato viññāyantīti padaṭṭhānavevacanasamāropanāni dassetuṃ‘‘ taṃ sīlassa padaṭṭhānan’’ tiādi vuttaṃ, taṃ suviññeyyaṃ. " 1040911,190,535,21,33,1,84,10,"Aññañca yadettha atthato na vibhattaṃ, taṃ vuttanayattā, uttānatthattā cāti veditabbaṃ. " 1040912,190,536,2,4,1,31,2,Hārasampātavāravaṇṇanā niṭṭhitā. 1040913,190,537,2,2,1,25,1,Nayasamuṭṭhānavāravaṇṇanā 1040914,190,538,2,23,1,81,9,79.‘‘ Visayabhedato’’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ vitthārato vivarituṃ‘‘ yathā hī’’ tiādimāha. 1040915,190,538,24,28,1,27,3,Tattha {nayato}ti nayaggāhato. 1040916,190,538,29,36,1,64,7,Na hi paṭivedhañāṇaṃ viya vipassanāñāṇaṃ paccakkhato pavattatīti. 1040917,190,538,37,42,1,57,4,{Anubujjhiyamāno}ti abhisamayañāṇassa anurūpaṃ bujjhiyamāno. 1040918,190,538,43,53,1,98,9,"Yathā ekapaṭivedheneva maggañāṇaṃ pavattati, evaṃ tadanucchavikaṃ vipassanāñāṇena gayhamānoti attho. " 1040919,190,538,54,61,1,70,7,Evañca katvā nandiyāvaṭṭādīnaṃ tiṇṇaṃ atthanayabhāvo samatthito hotīti. 1040920,190,538,62,84,1,109,13,"Tathā hi atthavisesasarūpatāya tayo nayā‘‘ suttattho’’ ti vuttā, padatthavicārabhāvepi pana hārā‘‘ byañjanavicayo’’ ti. " 1040921,190,538,85,98,1,71,9,Yadi evaṃ kathaṃ tayoti codanaṃ sandhāyāha‘‘ paṭivijjhantānaṃ panā’’ tiādi. 1040922,190,538,99,105,1,63,6,Tattha ekameko saṃkilesavodānānaṃ vibhāgato dvisaṅgahoti yojanā. 1040923,190,538,106,118,1,93,10,"Catuchaaṭṭhadiso {cā}ti na paccekaṃ te nandiyāvaṭṭādayo catuchaaṭṭhadisā, atha kho yathākkamanti." 1040924,190,538,119,128,1,44,5,‘‘ Evan’’ tiādi yathāvuttassa atthassa nigamanaṃ. 1040925,190,539,2,9,1,54,6,Tathā {cā}ti yathāvuttassa atthassa upacayena samatthanā. 1040926,190,539,10,24,1,88,12,"Pubbā koṭi na {paññāyatī}ti ettha yaṃ vattabbaṃ, taṃ parato paṭṭhānakathāyaṃ āvi bhavissati." 1040927,190,539,25,58,1,131,17,"‘‘ Andhaṃ tamaṃ tadā hoti, yaṃ lobho sahate naran’’ tiādi( cūḷani. khaggavisāṇasuttaniddesa128) vacanato kāmataṇhāpi paṭicchādanasabhāvā, yato kāmacchandaṃ‘‘ nīvaraṇan’’ ti vuttaṃ. " 1040928,190,539,59,65,1,55,5,Avijjāya pana bhavesu ādīnavappaṭicchādanaṃ sātisayanti. 1040929,190,539,66,75,1,71,8,"Tathā avijjāpi saṃyojanasabhāvā, yato sā bahiddhā saṃyojanabhāvena vuttā. " 1040930,190,539,76,95,1,106,13,Evaṃ santepi taṇhāya bandhanaṭṭho sātisayo apekkhitabhāvatoti imamatthaṃ dassento‘‘ tathāpi… pe… vuttan’’ ti āha. 1040931,190,540,2,18,1,55,9,‘ ‘ Saṃyuttā’’ ti padassa sampayuttāti atthoti āha‘‘ missitā’’ ti. 1040932,190,540,19,41,1,124,14,"‘‘ Avijjābhibhūtā… pe… abhinivisantā’’ ti etena avijjāya ayāthāvagahaṇahetutaṃ dasseti, tato so avindiyaṃ vindatīti {avijjā}ti vuccati. " 1040933,190,540,42,52,1,73,6,Kilissanaṃ upatāpananti āha‘‘ kilissanappayogaṃ attaparitāpanapaṭipattin’’ ti. 1040934,190,540,53,55,1,17,2,Allīyanaṃ sevanaṃ. 1040935,190,541,2,20,1,117,13,"Dukkhanti … pe… {jānantī}ti attanā anubhūyamānaṃ tathā tathā upaṭṭhitaṃ kāyikacetasikadukkhaṃ, itarampi vā ekadesaṃ jānanti. " 1040936,190,541,21,24,1,20,3,Taṇhāyapi eseva nayo. 1040937,190,541,25,37,1,98,8,Sabhāgavisabhāgapaṭipajjitabbākārato tattha tesaṃ ñāṇaṃ natthevātidassento‘‘ idaṃ dukkhan’’ tiādimāha. 1040938,190,541,38,48,1,61,5,{Pavattipavattihetumattampī}ti‘‘ pavatti pavattihetū’’ ti ettakampi. 1040939,190,541,49,75,1,197,23,"Kā pana {kathā}ti pacurajanasādhāraṇe lokiyepi nāma atthe yesaṃ ñāṇassa paṭighāto, paramagambhīre ariyānaṃ eva visayabhūte lokuttare nivattinivattihetusaṅkhāte atthe kā nāma kathā, chinnā kathāti attho. " 1040940,190,541,76,90,1,114,10,Aṭṭhasamāpattipabhedassa kevalassa samathassa tādise kāle bāhirakānañca ijjhanato‘‘ vipassanādhiṭṭhānan’’ ti visesitaṃ. 1040941,190,541,91,96,1,37,4,"Vūpasamo samucchedo, paṭippassaddhi ca." 1040942,190,542,2,12,1,73,7,‘ ‘ Saṃsārassa anupacchedanato’’ ti idaṃ diṭṭhigatānaṃ diṭṭhigatikamatadassanaṃ. 1040943,190,542,13,20,1,59,7,So hi puttamukhadassane asati saṃsāro ucchijjeyyāti bhāyati. 1040944,190,542,21,23,1,11,2,Yato vuttaṃ– 1040945,190,543,2,10,1,43,6,"‘ ‘ Gaṇḍuppādo kikī ceva, kuntī brāhmaṇadhammiko; " 1040946,190,544,2,36,1,44,7,"Ete abhayaṃ bhāyanti, sammūḷhā caturo janā’’ ti.( su. ni. aṭṭha.2.293; a. ni. ṭī.3.5.192); " 1040947,190,545,2,11,1,85,8,{Tadabhiññā}ti taṃ yathāvuttaantadvayaṃ abhijānanti guṇaṃ āropetvā jānantīti tadabhiññā. 1040948,190,545,12,17,1,81,4,"Atthabhañjanato, rogagaṇḍasallasadisatāya attabhāvasaṃkilesānañca rogagaṇḍasallatā. " 1040949,190,546,2,12,1,90,8,"{Sakkāyadassane}ti ettha diṭṭhidassanaṃ, sakkāyova dassanaṃ sakkāyadassananti attho veditabbo. " 1040950,190,546,13,16,1,24,3,Tesan ti diṭṭhicaritānaṃ. 1040951,190,546,17,19,1,20,2,Attābhiniveso balavā. 1040952,190,546,20,32,1,60,7,Tasmā yathāupaṭṭhitaṃ rūpaṃ‘‘ attā’’ icceva gaṇhantīti adhippāyo. 1040953,190,546,33,35,1,15,2,Tathā vedanādiṃ. 1040954,190,546,36,47,1,125,11,Taṇhācarito pana yathāupaṭṭhitaṃ rūpaṃ taṇhāvatthuṃ katvā attaniyābhinivesena abhinivisantā tadaññameva attato samanupassanti. 1040955,190,546,48,50,1,15,2,Evaṃ vedanādīsu. 1040956,190,546,51,58,1,25,3,Tenāha‘‘ taṇhācaritā’’ tiādi. 1040957,190,546,59,63,1,38,3,{Vijjamāne}ti paramatthato upalabbhamāne. 1040958,190,546,64,67,1,13,2,{Kāye}ti samūhe. 1040959,190,546,68,87,1,107,14,"Diṭṭhiyā parikappito attādi eva paramatthato nupalabbhati, diṭṭhi pana labbhatevāti āha‘‘ satī vā vijjamānā’’ ti. " 1040960,190,547,2,5,1,44,2,{Sakkāyadassanamukhenā}ti sakkāyadiṭṭhimukhena. 1040961,190,548,2,8,1,61,5,Ucchedasassatan ti taṃsahacaraṇato ucchedasassatadiṭṭhi vuttā. 1040962,190,548,9,16,1,29,3,‘‘ Ucchedasassatavādā’’ tipi pāṭho. 1040963,190,549,2,5,1,31,2,{Kasiṇāyatanānī}ti kasiṇajjhānāni. 1040964,190,550,2,5,1,19,2,{Tejetvā}ti nisānetvā. 1040965,190,551,2,20,1,124,11,81. Ettāvatā nandiyāvaṭṭassa bhūmiracanavasena saṃkilesapakkho dassitoti āha‘‘ tattha diṭṭhicaritotiādinā vodānapakkhaṃ dassetī’’ ti. 1040966,190,551,21,35,1,100,10,‘‘ Yasmā sallekhe tibbagāravo’’ ti iminā tattha tibbagāravattā saṃlekhānusantatavuttinā bhavatīti dasseti. 1040967,190,551,36,39,1,19,3,Sesesupi eseva nayo. 1040968,190,551,40,44,1,51,4,Micchādhimokkho saddhāpatirūpako avatthusmiṃ pasādo. 1040969,190,552,2,16,1,67,8,Puggalādhiṭṭhānena dhammameva vibhajatīti āha‘‘ sattāpi… pe… dassetī’’ ti. 1040970,190,553,2,10,1,40,7,Ye hi {kecī}ti ettha hi -saddo nipātamattaṃ. 1040971,190,553,11,21,1,37,6,‘‘ Imāhi eva catūhi paṭipadāhī’’ tipi pāḷi. 1040972,190,553,22,41,1,136,15,Dukkhāpaṭipadādivibhāgena maggo eva idha vuttoti āha‘‘ paṭipadā hi maggo’’ ti catuddisāsaṅkhātaṃ maggan ti catuddisāsaṅkhātaṃ pavattanupāyaṃ. 1040973,190,553,42,46,1,25,4,Dve disā etissāti dvidisā. 1040974,190,553,47,50,1,37,2,{Nandiyāvaṭṭassā}ti nandiyāvaṭṭanayassa. 1040975,190,554,2,19,1,85,11,"82. Vivattati vaṭṭaṃ etthāti vivattaṃ, vivattaṃ eva vivaṭṭaṃ, asaṅkhatadhātu, nibbuti eva vā. " 1040976,190,554,20,28,1,23,4,Tena vuttaṃ‘‘ nibbānan’’ ti. 1040977,190,555,2,12,1,28,6,‘ ‘ Kattha daṭṭhabban’’ ti vā pāḷi. 1040978,190,555,13,17,1,34,3,{Upacaye}ti upacayāvatthāyanti attho. 1040979,190,555,18,21,1,34,3,Dasannan ti lobhādikilesavatthūnaṃ. 1040980,190,555,22,25,1,57,2,{Vipallāsahetubhāvato}ti subhasaññādivipallāsahetukabhāvato. 1040981,190,555,26,33,1,77,7,Vipariyesaggāhavasena hi ādīnavesu eva saṃyojaniyesu dhammesu assādānupassitā. 1040982,190,555,34,40,1,40,6,Na hi yathābhūtañāṇe sati tathā sambhavo. 1040983,190,555,41,53,1,34,6,Tena vuttaṃ‘‘ dasannaṃ… pe… bhāvato’’ ti. 1040984,190,555,54,62,1,57,6,"{Dasavidhakāraṇe}ti dasavidhe kāraṇe, dasavidhassa vā kāraṇe. " 1040985,190,555,63,66,1,51,3,Ayonisomanasikāraparikkhatā dhammā subhārammaṇādayo. 1040986,190,556,2,7,1,53,4,Tabbisayā {kilesā}ti āhārapariññāparibandhabhūtā kilesā. 1040987,190,556,8,11,1,28,3,Viññāṇaṭṭhitīsupi eseva nayo. 1040988,190,556,12,38,1,161,20,"Kāye pavattamāno paṭhamo vipallāso kāyasamudāye, kāyekadese ca kabaḷīkāre āhāre pavatto eva hotīti vuttaṃ‘‘ paṭhame āhāre visayabhūte paṭhamo vipallāso pavattatī’’ ti. " 1040989,190,556,39,70,1,253,25,"Tathā vedanāyaṃ pavattamāno dutiyavipallāso tappaccaye phassāhāre, citte pavattamāno tatiyavipallāso tappaccaye manosañcetanāhāre, dhammesu pavattamāno catutthavipallāso tappaccaye viññāṇāhāre pavatto eva hotīti vuttaṃ‘‘ catutthe āhāre catuttho vipallāso’’ ti. " 1040990,190,556,71,80,1,33,5,Tenāha‘‘ sesāhāresupi eseva nayo’’ ti. 1040991,190,556,81,86,1,48,5,Āhārasīsena vā āhārapaṭibaddho chandarāgo gahito. 1040992,190,556,87,91,1,29,4,Viññāṇaṭṭhitīsu pi eseva nayo. 1040993,190,556,92,102,1,50,6,Tenevāha‘‘ āhārasīsena tabbisayā kilesā adhippetā’’ ti. 1040994,190,556,103,117,1,107,12,"Paṭhame āhāre {visayabhūte}ti ca paṭhame āhāre chandarāgassa visayabhāvaṃ patte, tabbhāvaṃ anatikkanteti attho. " 1040995,190,556,118,126,1,66,7,"Appahīnacchandarāgassa hi tattha vipallāsā sambhavanti, na itarassa. " 1040996,190,556,127,130,1,36,3,Tathā dutiyavipallāsādīsu appahīnesu. 1040997,190,556,131,144,1,73,9,Itare upādānāni pavattanteva appahīnattāti āha‘‘ sesapadesupi eseva nayo’’ ti. 1040998,190,556,145,169,1,160,18,"Yasmā ca upādānādīsu appahīnesupi yogādayo pavattanteva yathārahaṃ taṃsabhāvattā, tadekaṭṭhasabhāvato ca, tasmā vuttaṃ pāḷiyaṃ‘‘ paṭhame upādāne paṭhamo yogo’’ tiādi. " 1040999,190,556,170,179,1,33,5,Tenāha‘‘ sesapadesupi eseva nayo’’ ti. 1041000,190,557,2,26,1,211,17,"83. {Aparijānantassā}ti ñātapariññāya, tīraṇapariññāya, pahānapariññāyāti tīhi pariññāhi paricchinditvā ajānantassa, tesaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ anavabujjhantassāti attho. " 1041001,190,557,27,33,1,59,6,Tibbo bahalo chandarāgo hoti taṇhācaritabhāvatoti adhippāyo. 1041002,190,557,34,46,1,89,8,Iti upakkilesassa diṭṭhābhinivesassa hetubhāvatoti imamatthaṃ sandhāyāha‘‘ vuttanayenevā’’ ti. 1041003,190,557,47,54,1,162,6,"Subhasukhasaññākāmupādānakāmabhavayogaabhijjhākāyaganthakāmabhavāsava- kāmabhavogharāgasallachandāgatigamanāni taṇhāpakkhikatāya, taṇhāsabhāvatāya ca taṇhāpadhānāni. " 1041004,190,557,55,69,1,163,11,"Sīlabbatupādānabyāpādakāyaganthadosasalladosāgatigamanāni pana taṇhābhāve bhāvato , viññāṇaṭṭhitiyo taṇhāvisayato, sabbesaṃ vā taṇhāvisayato taṇhāpadhānatā labbhateva. " 1041005,190,557,70,74,1,57,4,Pacchimakānaṃ diṭṭhipadhānatā vuttanayānusārena veditabbā. 1041006,190,558,2,10,1,50,4,84. Kabaḷīkāre {āhāre}ti kabaḷīkārāhāravisaye chandarāge. 1041007,190,558,11,33,1,135,12,"‘‘ Appahīne’’ tiādikaṃ pariyāyakathaṃ muñcitvā nippariyāyameva dassento kabaḷīkārāhārassa ‘‘ asubhasabhāvattā, asubhasamuṭṭhānattā cā’’ ti vuttaṃ. " 1041008,190,558,34,40,1,47,6,Labbhamāne hi ujuke atthe kiṃ pariyāyakathāyāti. 1041009,190,558,41,48,1,57,7,Chandarāgo vā tattha atthasiddhoti evampettha attho vutto. 1041010,190,558,49,56,1,50,7,Na hi tattha asati chandarāge vipallāso sambhavati. 1041011,190,558,57,61,1,54,3,{Dukkhasabhāvattā}ti saṅkhāradukkhatāya dukkhasabhāvattā. 1041012,190,558,62,67,1,64,4,{Dukkhapaccayattā}ti tividhadukkhatālakkhaṇassa dukkhassa kāraṇato. 1041013,190,558,68,70,1,20,2,Viññāṇe niccasaññino. 1041014,190,558,71,89,1,113,14,Tathā hi sāti nāma bhikkhu kevaṭṭaputto‘‘ taṃyeva viññāṇaṃ sandhāvati saṃsaratī’’ ti tattha niccābhinivesaṃ saṃvedesi. 1041015,190,558,90,102,1,96,8,Yebhuyyena saṅkhāresu attasaññitā diṭṭhigatikānaṃ‘‘ cetanā attā’’ tiādidiṭṭhiparidīpanesu veditabbā. 1041016,190,558,103,117,1,54,6,‘‘ Bhavavisuddhī’’ ti padassa atthavacanaṃ‘‘ nibbutisukhan’’ ti. 1041017,190,558,118,135,1,92,11,‘‘ Sīlabbatehi… pe… sukhanti daḷhaṃ gaṇhātī’’ ti iminā sīlabbatupādānaṃ idha bhavupādānanti dasseti. 1041018,190,558,136,146,1,60,6,Tathā hi vakkhati‘‘ sīlabbatupādānasaṅkhātena bhavupādānenā’’ ti. 1041019,190,559,2,5,1,35,3,Paccayā honti upanissayapaccayādinā. 1041020,190,559,6,13,1,44,6,Paṭhame yoge {ṭhito}ti paṭhame yoge patiṭṭhito. 1041021,190,559,14,23,1,88,9,Appahīnā hi kilesā kammavaṭṭādīnaṃ kāraṇabhūtā taṃsamaṅgino sattassa patiṭṭhāti vuccanti. 1041022,190,559,24,27,1,38,3,Parassa abhijjhāyanaṃ parābhijjhāyanaṃ. 1041023,190,559,28,46,1,144,12,Bhavapatthanāya bhavadiṭṭhibhavarāgavasena piyāyitassa vatthuno vipariṇāmaññathābhāve domanassuppattiṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ bhavarāga… pe… padūsentī’’ ti. 1041024,190,560,2,6,1,25,3,{Ganthitvā}ti ganthiṃ katvā. 1041025,190,560,7,12,1,54,5,Dvidhābhūtaṃ rajjuādike viya ganthikaraṇañhi ganthanaṃ. 1041026,190,560,13,20,1,66,7,Cittaṃ pariyādāya tiṭṭhantā āsavānaṃ uppattihetu hontīti sambandho. 1041027,190,560,21,30,1,110,9,Pariyuṭṭhānappattā ekacce kilesā visesato āsavuppattihetu hontīti dassanatthaṃ aṭṭhakathāyaṃ uppaṭipāṭivacanaṃ. 1041028,190,560,31,35,1,38,4,Tappaṭipakkhe visaye patthetīti yojanā. 1041029,190,560,36,45,1,81,8,Tabbisayabahule bhave {patthetī}ti yathā mānusakehi kāmehi nibbinnarūpā devūpapatti. 1041030,190,560,46,49,1,32,2,{Taṃsabhāvattā}ti diṭṭhisabhāvattā. 1041031,190,560,50,53,1,24,3,Aparāparan ti aññamaññaṃ. 1041032,190,560,54,65,1,87,10,"Ekaccā hi diṭṭhi ekaccassa diṭṭhābhinivesassa kāraṇaṃ hoti, yathā sakkāyadiṭṭhi itarāsaṃ. " 1041033,190,560,66,69,1,35,2,{Abhinivisantassā}ti abhinivesanahetu. 1041034,190,560,70,89,1,149,13,‘‘ Ayonisomanasikārato… pe… avijjāsavo uppajjatī’’ ti idaṃ saccābhinivesassa phalabhūtaṃ avijjāsavaṃ dasseti ekantavassimeghavuṭṭhānena viya mahoghappavatti. 1041035,190,560,90,96,1,75,6,Avijjāsavo siddho hoti vuṭṭhihetukamahoghasiddhiyā uparimeghavuṭṭhānaṃ viya. 1041036,190,561,2,30,1,87,12,‘ ‘ Nandīrāgasahagatā’’ tiādīsu ( mahāva.14) viya tabbhāvattho sahagatasaddoti āha‘‘ anusaya… pe… bhūtā vā’’ ti. 1041037,190,561,31,38,1,76,7,Cittassa abbhantarasaṅkhātaṃ hadayan ti vipākacittappavattiṃ sandhāya vadati. 1041038,190,561,39,44,1,53,5,Vipākavaṭṭepi kilesavāsanāhitā atthi kāci visesamattā. 1041039,190,562,2,4,1,27,2,Lobhasahagatassa viññāṇassa. 1041040,190,562,5,7,1,28,2,Itarassa dosasahagatādikassa. 1041041,190,562,8,24,1,181,15,"Byañjanena viya bhojanassa ārammaṇassa abhisaṅkharaṇaṃ visesāpādanaṃ upasecanaṃ, nandī sappītikataṇhā upasecanaṃ etassāti nandūpasecanaṃ upasecanabhūtāyapi nandiyā rāgasallaupanisato. " 1041042,190,562,25,53,1,166,20,Upasitte pana vattabbameva natthīti dassetuṃ pāḷiyā‘‘ rāgasallena nandūpasecanena viññāṇenā’’ ti vuttanti tamatthaṃ pākaṭaṃ kātuṃ‘‘ kena pana taṃ nandūpasecanan’’ ti pucchati. 1041043,190,563,2,15,1,77,8,{Rāgasallenā}ti hetumhi karaṇavacananti dassento‘‘ rāgasallena hetubhūtenā’’ ti āha. 1041044,190,563,16,19,1,38,3,Upanissayapaccayattho cettha hetvattho. 1041045,190,563,20,25,1,58,5,Upagantabbato viññāṇenāti vibhattiṃ pariṇāmetvā yojetabbaṃ. 1041046,190,563,26,36,1,62,6,‘‘ Patiṭṭhābhāvato’’ ti iminā viññāṇassa nissayādipaccayataṃ vadati. 1041047,190,563,37,46,1,40,5,Tenāha‘‘ rūpakkhandhaṃ nissāya tiṭṭhatī’’ ti. 1041048,190,563,47,52,1,75,5,Evaṃ dutiyādiviññāṇaṭṭhitīsupi nissayādipaccayatā vattabbā patiṭṭhāvacanato. 1041049,190,564,2,37,1,226,24,"85. Yadipi akusalamūlādike tipukkhalassa, taṇhādike nandiyāvaṭṭassa disābhāvena vakkhati, tathāpi aññamaññānuppavesato ekasmiṃ naye siddhe itarepi siddhā eva hontīti imassa visesassa dassanatthaṃ‘‘ āhārādayo… pe… vavatthapetun’’ ti vuttaṃ. " 1041050,190,564,38,58,1,104,12,Vakkhamāne vā akusalamūlataṇhādike ādi saddena saṅgahetvā‘‘ āhārādayo’’ ti vadanto‘‘ nayānan’’ ti bahuvacanamāha. 1041051,190,564,59,66,1,74,6,Ekassa {atthassā}ti rāgacaritassa upakkilesatāsaṅkhātassa ekassa payojanassa. 1041052,190,564,67,88,1,162,16,"Byañjanatthopi gahito, na byañjanameva gahitanti suttapadāni aññamaññapariyāyavacanāni yathārahaṃ taṇhāvatthūnaṃ tattha kathitattā vuttaṃ‘‘ savatthukā taṇhā vuttā’’ ti. " 1041053,190,564,89,114,1,138,15,"Dosavatthūnaṃ, diṭṭhivatthūnañca tattha kathitattā‘‘ savatthuko doso, savatthukā diṭṭhi ca vuttā’’ ti imamatthaṃ sandhāyāha‘‘ vuttanayānusārenā’’ ti. " 1041054,190,565,2,8,1,45,5,Dukkhākārena saha dukkhākāraṃ gahetvāti attho. 1041055,190,565,9,24,1,142,13,"Evañcetan ti yadi taṃtaṃanupassanābahulassa vasena purimāhāradvayādīsu vimokkhamukhavisesaniddhāraṇaṃ kataṃ, etaṃ evameva veditabbaṃ, na aññathā. " 1041056,190,565,25,35,1,39,6,Tattha kāraṇaṃ vadanto‘‘ na hī’’ tiādimāha. 1041057,190,565,36,53,1,142,14,"Tassattho– yathā ariyamaggānaṃ odhiso kilesappajahanato pahātabbesu dhammesu niyamo atthi, na evaṃ vipassanāya pariññāpahānānaṃ aniccantikattāti. " 1041058,190,566,2,13,1,94,9,"Apare panāhu– purime āhāradvaye parikilesabhāvena, dukkhapaccayattā ca dukkhalakkhaṇaṃ supākaṭaṃ. " 1041059,190,566,14,31,1,248,16,"Tattha purime viññāṇaṭṭhitidvayaviññāṇāhāre tatiyaviññāṇaṭṭhitiyaṃ aniccalakkhaṇaṃ, manosañcetanāhāre catutthaviññāṇaṭṭhitiyaṃ anattalakkhaṇaṃ supākaṭanti tissannaṃ anupassanānaṃ pavattimukhatāya tehi appaṇihitādivimokkhamukhehi pariññaṃ gacchantīti. " 1041060,190,566,32,40,1,102,7,"Tathā vipallāsādīsu purimadvayaṃ dukkhānupassanāya ujuvipaccanīkaṃ, itaradvayaṃ aniccānattānupassanānaṃ. " 1041061,190,566,41,55,1,125,13,"Iti pavattimukhatāya ca ujuvipaccanīkatāya ca ime dhammā yathārahaṃ appaṇihitādivimokkhamukhehi pariññeyyā, pahātabbā ca vuttā. " 1041062,190,566,56,69,1,300,13,Tattha subhasukhasaññākāmupādānasīlabbatupādānakāmayogabhavayogaabhijjhākāya ganthakāmāsavakāmogha bhavogha rāgasallachandaagatigamanāni sukhassādavasena pavattanato dukkhānupassanāya paṭipakkhabhāvato byāpādakāyaganthadosasalladosaagatigamanāni pavattimukhatāya appaṇihitavimokkhamukhena pahātabbāni. 1041063,190,566,70,76,1,112,6,Tatiyasaññādayo niccābhinivesatannimittāhi aniccānupassanāya paṭipakkhabhāvato animittavimokkhamukhena pahātabbā. 1041064,190,566,77,83,1,110,6,Catutthasaññādayo attābhinivesatannittāhi anattānupassanāya paṭipakkhabhāvato suññatavimokkhamukhena pahātabbā. 1041065,190,566,84,88,1,69,4,Tattha mānasallabhayaagatigamanānaṃ niccābhinivesanimittatā veditabbā. 1041066,190,566,89,98,1,56,8,"Na hi aniccato passato mānajappanaṃ, bhayaṃ vā sambhavati. " 1041067,190,566,99,103,1,51,4,Avijjāyogādīnaṃ attābhinivesanimittatā pākaṭā evāti. 1041068,190,567,2,41,1,270,25,"86. Appamaññāvajjā rūpāvacarasamāpattiyo dibbavihārā‘‘ devūpapattisaṃvattanikakusalasamāpattiyo cā’’ ti katvā, satipi tabbhāve parahitapaṭipattito, niddosatāya ca seṭṭhā vihārāti catasso appamaññā brahmavihārā, catasso phalasamāpattiyo ariyavihārā‘‘ ārakā kilesehi ariyānaṃ vihārā’’ ti. " 1041069,190,567,42,52,1,128,8,"Catasso āruppasamāpattiyo āneñjavihārā , satipi devūpapattisaṃvattanikakusalasamāpattibhāve āneñjasantatāhi lokiyesu sikhāppattito. " 1041070,190,568,2,5,1,33,2,{Adhikaraṇabhedenā}ti vatthubhedena. 1041071,190,569,2,22,1,87,13,"Yaṃ abhiṇhaṃ na pavattati, taṃ acchariyan ti dassetuṃ‘‘ andhassa… pe… uppajjanakan’’ ti vuttaṃ. " 1041072,190,569,23,42,1,179,17,"Adhitiṭṭhati sīlādi etena saccena, ettha vā sacce nimittabhūte, adhiṭṭhānamattameva vā taṃ saccanti evaṃ karaṇādhikaraṇabhāvatthā paccayavasena veditabbā samānādhikaraṇasamāsapakkhe. " 1041073,190,569,43,46,1,30,2,Tathā aññapadatthasamāsapakkhe. 1041074,190,569,47,59,1,81,11,"Itarasmiṃ pana samāse karaṇādhikaraṇatthā eva, te ca kho sīlādivasena ca veditabbā. " 1041075,190,569,60,62,1,46,2,Sukhanti jhānavipassanāmaggaphalanibbānasukhaṃ. 1041076,190,569,63,65,1,31,2,Lokiyavipākasukhampi labbhateva. 1041077,190,569,66,104,1,163,19,‘‘ Nāññatra bojjhā… pe… pāṇinan’’ ti( saṃ. ni.1.98) hi imāya gāthāya saṅgahitā anattaparihāramukhena sattānaṃ abhayā nibbānasampattisukhāvahā cattāro dhammā idha‘‘ sukhabhāgiyā’’ ti vuttāti. 1041078,190,569,105,109,1,56,3,{Anavasesapariyādānato}ti pharaṇavasena anavasesaggahaṇato. 1041079,190,570,2,7,1,71,5,Paṭhamassa satipaṭṭhānassa paṭhamapaṭipadāvasena pavattassāti adhippāyo. 1041080,190,570,8,10,1,13,2,Evaṃ sesesupi. 1041081,190,570,11,22,1,86,7,‘‘ Yathā hī’’ tiādinā yathāvuttapaṭipadāsatipaṭṭhānānaṃ nānantariyakataṃ upamāya vibhāveti. 1041082,190,570,23,36,1,140,13,Satipi ca sabbāhi paṭipadāhi sabbesaṃ satipaṭṭhānānaṃ niyamābhāve nānantarikabhāvena desanākkamenevettha nesaṃ ayamanukkamo katoti veditabbo. 1041083,190,570,37,50,1,169,13,Atha vā kāyavedanāsu subhasukhasaññānaṃ dubbiniveṭhiyatāya asubhadukkhānupassanānaṃ kiccasiddhito purimena paṭipadādvayena purimaṃ satipaṭṭhānadvayaṃ yojitaṃ tadabhāvato. 1041084,190,570,51,53,1,14,2,Itarena itaraṃ. 1041085,190,570,54,60,1,57,6,Tāni hi purimesu satipaṭṭhānesu katakammassa icchitabbāni. 1041086,190,570,61,79,1,184,17,"Atha vā yathā taṇhācaritadiṭṭhicaritānaṃ mandatikkhapaññānaṃ vasena catasso paṭipadā yojitā, evaṃ cattāri satipaṭṭhānāni sambhavantīti dassetuṃ paṭipadāsatipaṭṭhānānaṃ ayamanukkamo kato." 1041087,190,571,2,25,1,220,19,"‘ ‘ Tathā’’ ti iminā yathā samānapaṭipakkhatāya paṭhamassa satipaṭṭhānassa bhāvanā paṭhamassa jhānassa visesāvahā, evaṃ pītisahagatādisamānatāya dutiyasatipaṭṭhānādibhāvanā dutiyajjhānādīnaṃ visesāvahāti imamatthaṃ upasaṃharati. " 1041088,190,571,26,36,1,107,7,"{Pītipaṭisaṃvedanādī}ti ādi saddena sukhapaṭisaṃvedanaṃ, cittasaṅkhārapaṭisaṃvedanaṃ, passambhanañca saṅgaṇhāti. " 1041089,190,571,37,46,1,131,8,Cittassa abhippamodanaggahaṇañcettha nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ paṭisaṃvedanasamādahanavimocanānampi vasena pavattiyā icchitabbattā. 1041090,190,571,47,53,1,60,5,{Aniccavirāgādī}ti ādi saddena nirodhapaṭinissaggā saṅgayhanti. 1041091,190,572,2,14,1,138,11,"Rūpāvacarasamāpattīnan ti ettha paṭiladdhamattaṃ paṭhamajjhānaṃ paṭhamajjhānasamāpattiyā paguṇavasībhāvāpādanassa paccayo hoti, na itarāsaṃ. " 1041092,190,572,15,22,1,69,7,Itarāsaṃ pana adhiṭṭhānabhāvena paramparāya paccayo hotīti veditabbaṃ. 1041093,190,572,23,25,1,49,2,Byāpādavihiṃsāvitakkaaratirāgā byāpādavitakkādayo. 1041094,190,572,26,32,1,37,4,"{Sukhenā}ti akicchena, akasirenāti attho. " 1041095,190,573,2,26,1,223,19,Dibbavihārādike cattāro vihāre padaṭṭhānaṃ katvā nānāsantānesu uppannāya vuṭṭhānagāminivipassanāya yathākkamaṃ anuppannākusalānuppādanādivasena pavattavisayaṃ sandhāya pāḷiyaṃ‘‘ paṭhamo vihāro bhāvito bahulīkato’’ tiādi vuttaṃ. 1041096,190,573,27,30,1,48,3,Sammappadhānasadisañhettha sammappadhānaṃ vuttaṃ. 1041097,190,573,31,40,1,83,9,Ariyavihāre ca heṭṭhime nissāya uparimaggādhigamāya vāyamantassa ayaṃ nayo labbhati. 1041098,190,573,41,49,1,122,8,Maggapariyāpannasseva vā sammappadhānassa nānāsantānikassa yathāvuttavipassanāgamanena taṃtaṃkiccādikassa vasenetaṃ vuttaṃ. 1041099,190,573,50,59,1,103,9,Sakkā hi vipassanāgamanena saddhindriyāditikkhatāviseso viya vīriyassa kiccavisesavisayo maggo viññātuṃ. 1041100,190,574,2,38,1,391,29,"Tathā sikhāppattaupekkhāsatipārisuddhidibbavihāraṃ nissāya uppannaṃ paṭhamaṃ sammappadhānaṃ mānappahānaṃ ukkaṃseti, brahmavihārasannissaye uppannaṃ dutiyaṃ sammappadhānaṃ kāmālayasamugghātaṃ, ariyavihārasannissayena uppannaṃ tatiyaṃ sammappadhānaṃ avijjāpahānaṃ, santavimokkhasannissayena uppannaṃ catutthaṃ sammappadhānaṃ bhavūpasamaṃ ukkaṃsetīti dassetuṃ‘‘ paṭhamaṃ sammappadhānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1041101,190,575,2,10,1,99,8,Pahīnamāno na visaṃvādeyyāti mānappahānaṃ saccādhiṭṭhānaṃ vaḍḍheti visaṃvādananimittasseva abhāvato. 1041102,190,575,11,16,1,48,5,Appahīnamāno hi mānanissayena kiñci visaṃvādeyya. 1041103,190,575,17,29,1,114,11,"Kāmālaye, diṭṭhālaye ca samugghāṭite cāgapaṭipakkhassa avasaro eva natthīti ālayasamugghāto cāgādhiṭṭhānaṃ vaḍḍheti. " 1041104,190,575,30,52,1,202,17,"Avijjāya samucchinnāya paññābuddhiyā paribandhova natthi, bhavasaṅkhāresu ossaṭṭhesu abhavūpasamassa okāsova natthīti mānappahānādayo saccādhiṭṭhānādike saṃvaḍḍhentīti dassetuṃ‘‘ mānappahānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1041105,190,576,2,8,1,74,5,Avisaṃvādanasīlo dhammacchandabahulo chandādhipateyyaṃ samādhiṃ nibbatteti. 1041106,190,576,9,40,1,339,25,"Cāgādhimutto nekkhammajjhāsayo akosajjabahulatāya vīriyādhipateyyaṃ, ñāṇuttaro cittaṃ attano vase vattento cittādhipateyyaṃ, vūpasantasabhāvo upasamahetubhūtāya vīmaṃsāya vīmaṃsayato vīmaṃsādhipateyyaṃ samādhiṃ nibbattetīti saccādhiṭṭhānādipārisuddhichandasamādhiādīnaṃ pāripūriyā saṃvattatīti dassetuṃ‘‘ saccādhiṭṭhānaṃ bhāvitan’’ tiādi vuttaṃ. " 1041107,190,577,2,8,1,88,6,Dhammacchandabahulo chandasamādhimhi ṭhito iṭṭhāniṭṭhachaḷārammaṇāpāte anavajjasevī hoti. 1041108,190,577,9,16,1,91,7,Āraddhavīriyo vīriyasamādhimhi ṭhito saṃkilesapakkhassa santapanavaseneva puññaṃ paripūreti. 1041109,190,577,17,31,1,121,13,Cittaṃ attano vase vattento cittasamādhimhi ṭhito paññāya upakārānupakārake dhamme pariggaṇhanto buddhiṃ phātiṃ gamissati. 1041110,190,577,32,48,1,146,12,Vīmaṃsāsamādhimhi ṭhito dhammavicayabahulo upadhipaṭinissaggāvahameva paṭipattiṃ brūhetīti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ chandasamādhi bhāvito’’ tiādi vuttaṃ. 1041111,190,578,2,9,1,96,7,Dūrādūrapaccatthikanivāraṇe bahūpakāro indriyasaṃvaro mettāya visesuppattihetuto mettaṃ vaḍḍheti. 1041112,190,578,10,20,1,120,10,Tapena saṃkilesadhamme vikkhambhento vīriyādhiko paradukkhāpanayanakāmataṃ sāhatthikaṃ karotīti tapo karuṇaṃ saṃvaḍḍheti. 1041113,190,578,21,29,1,98,8,Paññā pariyodāpitā sāvajjānavajjadhamme pariggaṇhantī pahāsanipātato muditaṃ rakkhantī paribrūheti. 1041114,190,578,30,51,1,176,17,Upadhinissaggo pakkhando ninnapoṇapabbhārova sammadeva sattasaṅkhāresu udāsino hotīti so upekkhā vihāraṃ parivaḍḍhetīti imamatthaṃ dassetuṃ‘‘ indriyasaṃvaro bhāvito’’ tiādi vuttaṃ. 1041115,190,578,52,66,1,58,9,"Tenāha‘‘ yo yassa visesapaccayo, so taṃ paripūretīti vutto’’ ti. " 1041116,190,579,2,10,1,46,4,87. {Disābhāvenā}ti nayānaṃ disābhāvenāti yojetabbaṃ. 1041117,190,579,11,15,1,40,4,Atthopissa pubbe vuttanayeneva veditabbo. 1041118,190,579,16,22,1,60,6,Yena catukkena yassa rāgacaritādipuggalassa vodānaṃ visuddhi. 1041119,190,579,23,51,1,223,22,"Yathā apariññātā, appahīnā ca paṭhamāhāravipallāsādayo rāgacaritādīnaṃ puggalānaṃ upakkilesā, evaṃ paṭhamapaṭipadādayo bhāvitā bahulīkatā nesaṃ visuddhiyo hontīti vuttanayānusārena sakkā viññātunti āha‘‘ heṭṭhā vuttanayamevā’’ ti. " 1041120,190,580,2,25,1,207,18,Atha vā purimāhi dvīhi paṭipadāhi sijjhamānā vipassanā attano kiccavuttisaṅkhātaṃ pavattidukkhampi saṅgaṇhantī dukkhānupassanābāhullavisesato dukkhalakkhaṇaṃ paṭivijjhantī‘‘ appaṇihitaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttā. 1041121,190,580,26,43,1,145,13,Tatiyāya paṭipadāya sijjhamānā sukhappavattikatāya sammadeva santatighanaṃ bhinditvā aniccalakkhaṇaṃ vibhāventī‘‘ animittaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttā. 1041122,190,580,44,65,1,180,16,"Catutthāya pana paṭipadāya sijjhamānā sukhappavattikatāya, visadañāṇatāya ca samūhakiccārammaṇaghanaṃ bhinditvā sammadeva anattalakkhaṇaṃ vibhāventī‘‘ suññataṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttā. " 1041123,190,581,2,22,1,177,14,"Tathā kāyavedanānupassanā visesato dukkhalakkhaṇaṃ vibhāventī, cittānupassanā aniccalakkhaṇaṃ, dhammānupassanā anattalakkhaṇanti tā yathākkamaṃ‘‘ appaṇihitādivimokkhamukhan’’ ti vuttā. " 1041124,190,582,2,20,1,146,13,Sappītikatāya assādāni paṭhamadutiyajjhānāni virajjanavasena visesato dukkhato passantiyā vipassanāya vasena‘‘ appaṇihitaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttāni. 1041125,190,582,21,43,1,147,14,Tatiyaṃ santasukhatāya bāhirakānaṃ niccābhinivesavatthubhūtaṃ sabhāvato‘‘ aniccan’’ ti passantiyā vipassanāya vasena‘‘ animittaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttaṃ. 1041126,190,582,44,73,1,200,20,"Catutthaṃ upakkilesavigamādīhi parisuddhaṃ susamāhitaṃ yathā paresaṃ, evaṃ attano ca yathābhūtasabhāvāvabodhahetutāya sammadeva‘‘ suññan’’ ti passantiyā vipassanāya vasena‘‘ suññataṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttaṃ. " 1041127,190,583,2,18,1,149,11,"Evaṃ vihārānaṃ vipassanāvaseneva vimokkhamukhatā, tattha‘‘ dibbabrahmavihārānaṃ santasukhatāya assādanīyatā’’ tiādinā appaṇihitavimokkhamukhatā yojetabbā. " 1041128,190,583,19,24,1,85,5,Ariyavihārassa paññādhikattā visesato anattānupassanāsannissayatāya suññatavimokkhatā. 1041129,190,583,25,31,1,118,6,Āneñjavihārassa santavimokkhatāya aniccalakkhaṇappaṭivedhassa visesapaccayasabhāvato animittavimokkhamukhatā yojetabbā. 1041130,190,584,2,10,1,136,8,Tathā purimānaṃ dvinnaṃ sammappadhānānaṃ saṃkilesavisayattā kilesadukkhavītikkamassa dukkhānupassanābāhullattā appaṇihitavimokkhamukhatā. 1041131,190,584,11,18,1,122,7,Tatiyassa anuppannakusaluppādanena dhammānaṃ udayavayavantatāvibhāvanato aniccalakkhaṇaṃ pākaṭanti animittavimokkhamukhatā. 1041132,190,584,19,28,1,131,9,Catutthassa uppannānaṃ ṭhitattaṃ byāpārāpajjanena dhammānaṃ avasavattitādīpanato anattalakkhaṇaṃ supākaṭanti suññatavimokkhamukhatā. 1041133,190,585,2,7,1,100,4,Mānappahānālayasamugghātānaṃ sahāyataṇhāpahānatāya taṇhāpaṇidhivisodhanato appaṇihitavimokkhamukhatā. 1041134,190,585,8,11,1,58,3,Avijjāpahānassa paññākiccādhikatāya suññatavimokkhamukhatā. 1041135,190,585,12,15,1,68,3,Bhavūpasamassa saṅkhāranimittapaṭipakkhatāya animittavimokkhamukhatā. 1041136,190,586,2,26,1,205,19,"Pakatiyā dukkhasabhāve saṅkhāre ñāṇasaccena avisaṃvādento dukkhato eva passati, cāgādhivimuttatāya taṇhaṃ vidūrīkaronto rāgappaṇidhiṃ visosetīti purimaṃ adhiṭṭhānadvayaṃ‘‘ appaṇihitaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttaṃ. " 1041137,190,586,27,33,1,76,6,Itarassa pana adhiṭṭhānadvayassa suññatānimittavimokkhamukhatā vuttanayā eva. 1041138,190,587,2,28,1,251,21,"Chandādhipateyyā cittekaggatā visesato dhammacchandavato nekkhammavitakkabahulassa hoti, vīriyādhipateyyā pana kāmavitakkādike vinodentassāti tadubhayaṃ nissāya pavattā vipassanā visesato rāgādippaṇidhīnaṃ visosanato‘‘ appaṇihitaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttā. " 1041139,190,587,29,49,1,159,13,"Cittādhipateyyaṃ , vīmaṃsādhipateyyañca nissāya pavattā yathākkamaṃ aniccānattānupassanābāhullato‘‘ animittaṃ vimokkhamukhaṃ, appaṇihitaṃ vimokkhamukhan’’ ti ca vuttā. " 1041140,190,588,2,31,1,283,21,"Abhijjhāvinayano indriyasaṃvaro, kāmasaṅkappādivinodano tapo ca vuttanayeneva paṇidhipaṭipakkhato appaṇihitaṃ vimokkhamukhaṃ, buddhi anattānupassanānimittaṃ, upadhipaṭinissaggo nimittaggāhapaṭipakkhoti tadubhayasannissayā vipassanā yathākkamaṃ‘‘ suññataṃ, animittaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttā. " 1041141,190,589,2,23,1,219,16,"Āsannapaccatthikarāgaṃ paṭibāhantī mettā rāgapaṇidhiyā paṭipakkho, karuṇā paradukkhāpanayanākāravuttikā dukkhasahagatāya dukkhānupassanāya visesapaccayoti tadubhayasannissayā vipassanā‘‘ appaṇihitaṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttā. " 1041142,190,589,24,34,1,134,10,Muditā sattānaṃ modaggahaṇabahulā tadaniccatādassanato aniccānupassanāya visesapaccayoti tannissayā vipassanā animittaṃ vimokkhamukhaṃ. 1041143,190,589,35,59,1,209,19,"Upekkhā ñāṇakiccādhikatāya anattānupassanāya visesapaccayoti tannissayā vipassanā‘‘ suññataṃ vimokkhamukhan’’ ti vuttāti evamettha pavattiākārato vipassato nissayato, kiccato ca bhinditvā vimokkhamukhāni yojitānīti. " 1041144,190,590,2,5,1,31,2,Samatikkamanaṃ pariññāpahānañca. 1041145,190,590,6,35,1,123,17,"{Saparasantāne}ti attano, paresañca santāne, tena kāyiko, vācasiko ca vihāro‘‘ vikkīḷitan’’ ti vuttoti dasseti‘‘ vividho hāro’’ ti katvā. " 1041146,190,590,36,43,1,56,7,Tassa pana vibhāvanā idha adhippetā nayassa bhūmibhāvato. 1041147,190,590,44,46,1,22,2,Yena paṭipakkhabhāvena. 1041148,190,590,47,58,1,128,10,Tesaṃ {paṭipakkhabhāvo}ti tesaṃ āhārādīnaṃ paṭipakkhabhāvo pahātabbabhāvo paṭipadādīnaṃ paṭipakkhabhāvo pahāyakabhāvoti yojetabbaṃ. 1041149,190,590,59,63,1,42,4,Tattha paṭipadāggahaṇena vipassanā kathitā. 1041150,190,590,64,82,1,189,17,"Vipassanā ca cattāro āhāre parijānantī tappaṭibaddhachandarāgaṃ pajahatīti ujukameva tesaṃ paṭipakkhatā, evaṃ jhānādīnampi upādānādipaṭipakkhatā veditabbā tadupadesena vipassanāya kathitattā. " 1041151,190,590,83,87,1,51,4,Vipallāsasatipaṭṭhānānaṃ paṭipakkhabhāvo pākaṭo eva. 1041152,190,590,88,90,1,18,2,Nti sīhavikkīḷitaṃ. 1041153,190,590,91,108,1,117,13,Vīsatiyā catukkehi visabhāgato vitthārena vibhattanti tīhi padehi saṅgahetvā kathikattā vuttaṃ‘‘ saṅkhepena dassento’’ ti. 1041154,190,591,2,5,1,32,3,Indriyānan ti saddhādiindriyānaṃ. 1041155,190,591,6,10,1,39,4,Dasannaṃ catukkānaṃ niddhāraṇāti yojanā. 1041156,190,592,2,9,1,24,2,88. {Niggacchatī}ti nikkhamati. 1041157,190,592,10,17,1,54,7,Tato niddhāretvā vuccamāno hi niggacchanto viya hotīti. 1041158,190,592,18,36,1,66,8,Cattāro {puggale}ti‘‘ taṇhācarito mando’’ tiādinā( netti.6) vutte cattāro puggale. 1041159,190,592,37,49,1,65,8,Puggalādhiṭṭhānena cettha dhammo vuttoti āha‘‘ bhūmiṃ niddisitvā’’ ti. 1041160,190,592,50,55,1,41,4,Tato {evā}ti yathāvuttapuggalacatukkato eva. 1041161,190,592,56,69,1,43,6,{Itaratthāpī}ti‘‘ sukhāya… pe… puggalā’’ ti etthāpi. 1041162,190,592,70,74,1,43,3,{Sādhāraṇāyā}ti paṭhamacatutthāhipi vimissāya. 1041163,190,592,75,78,1,29,2,{Yathāvuttāsū}ti dutiyatatiyāsu. 1041164,190,593,2,5,1,53,2,{Heṭṭhā}ti desanāhāravibhaṅgavicayahārasampātavaṇṇanāsu. 1041165,190,594,2,7,1,58,4,Eseva {nayo}ti kusalamūlādidvādasatikasaṅgaho anavajjapakkho. 1041166,190,594,8,27,1,62,8,‘‘ Vodāyati sujjhati etenāti vodānan’’ ti( netti. aṭṭha.11) vaṃ netabbataṃ sandhāyāha. 1041167,190,595,2,20,1,98,12,"Yathā hārauddeso kato, evaṃ nayānaṃ akaraṇe kāraṇaṃ, payojanañca vibhāvetukāmo‘‘ kasmā panā’’ tiādimāha. " 1041168,190,595,21,23,1,18,2,Nayehi nayantarehi. 1041169,190,595,24,27,1,44,3,Sambhavadassanatthan ti upapattidassanatthaṃ. 1041170,190,595,28,35,1,68,7,Tattha sambhavo anuddesakkamena niddisane karaṇaṃ dassanaṃ payojanaṃ. 1041171,190,595,36,50,1,103,12,"Yadi hi ime nayā uppattiṭṭhānavasena asaṃkiṇṇā bhaveyyuṃ, hārā viya uddesānukkameneva niddisitabbā siyuṃ. " 1041172,190,595,51,72,1,83,12,Tathā hi vuttaṃ hārānaṃ uddesāvasāne‘‘ ete soḷasa hārā pakittitā atthato asaṃkiṇṇā’’ ti( netti.1). 1041173,190,596,2,30,1,206,23,"Yasmā panete mūlapadehi mūlapadantaraniddhāraṇena aññamaññaṃ te niggacchanti, tasmā ekasmiṃ niddiṭṭhe itaropi atthato niddiṭṭhoyeva nāma hotīti imassa atthassa dassanatthaṃ‘‘ uddesānukkamena niddeso na kato’’ ti. " 1041174,190,597,2,16,1,87,10,Idāni tameva saṅkhepena vuttamatthaṃ vitthārena dassetuṃ‘‘ paṭhamanayato hī’’ tiādi vuttaṃ. 1041175,190,597,17,49,1,329,31,"Tattha taṇhādiṭṭhicaritavasena dvidhā puggale vibhajitvā tesaṃ vasena nandiyāvaṭṭanayaṃ nīharitvā puna te eva taṇhādiṭṭhicarite catuppaṭipadāvibhāgena vibhajitvā sīhavikkīḷitassa nayassa sambhavo dassito, te eva catuppaṭipadābhedabhinne puggale puna ugghaṭitaññuādivibhāgena tidhā vibhajitvā tipukkhalassa nayassa sambhavo dassito. " 1041176,190,597,50,62,1,44,6,Taṃ sandhāyāha‘‘ paṭhamanayato… pe… niddiṭṭho’’ ti. 1041177,190,598,2,24,1,116,15,"Yasmā subhasukhasaññāhi lobho, niccasaññāya doso‘‘ iminā me anattho kato’’ ti āghātuppattito , attasaññāya moho gahito hoti. " 1041178,190,598,25,34,1,96,8,"Tathā asubhasaññādīhi alobhādayo, tasmā dhammādhiṭṭhānavasena tatiyanayato dutiyanayassa sambhavo. " 1041179,190,598,35,43,1,62,8,Yasmā pana lobhe sati sambhavato lobhaggahaṇeneva doso gayhati. 1041180,190,598,44,79,1,260,27,"Lobho ca taṇhā, moho avijjā, tappaṭipakkhato alobhādosehi samatho gayhati, amohena vipassanā, tasmā dhammādhiṭṭhānavaseneva dutiyanayato paṭhamanayassa sambhavoti imaṃ visesaṃ dīpetuṃ uddesānukkamena niddeso na katoti dassento‘‘ dhammādhiṭṭhānavasena panā’’ tiādimāha. " 1041181,190,599,2,10,1,81,7,{Tenevā}ti tatiyanayato dutiyanayassa viya dutiyanayato paṭhamanayassapi sambhavato. 1041182,190,599,11,22,1,128,11,Evaṃ pāḷiyaṃ puggalādhiṭṭhānavasena āgataṃ nissāya aṭṭhakathāyaṃ dhammādhiṭṭhānavaseneva nayaniggamo niddhāritoti ayameva viseso. 1041183,190,599,23,68,1,358,34,"Yadi evan ti pāḷiyaṃ āgatappakārato aññenapi pakārena nayā niddhāretabbā, evaṃ sante yathā puggalādhiṭṭhānavasena paṭhamanayato tatiyanayassa, tatiyanayato dutiyanayassa sambhavo dassito, evaṃ dhammādhiṭṭhānavaseneva paṭhamanayato tatiyanayadutiyanayānaṃ, dhammādhiṭṭhānavaseneva dutiyanayato tatiyanayassa sambhavo dīpetabboti imamatthamāha‘‘ dve hutvā… pe… siyā’’ ti. " 1041184,190,600,2,7,1,36,4,Tattha {nayo}ti pacchā vuttadutiyanayo. 1041185,190,600,8,19,1,76,9,"{Atthato}ti atthāpattito, atthato labbhamānattā eva sarūpena na kathitoti attho. " 1041186,190,600,20,33,1,66,9,Idāni taṃ atthāpattiṃ ekantikaṃ katvā dassetuṃ‘‘ yasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1041187,190,600,34,39,1,77,5,Anuppaveso icchito taṃtaṃnayamūlapadānaṃ nayantaramūlapadesu samavarujjhanato. 1041188,190,600,40,67,1,134,17,"Tathā hi‘‘ yattha sabbo akusalapakkho saṅgahaṃ samosaraṇaṃ gacchati, yattha sabbo kusalapakkho saṅgahaṃ samosaraṇaṃ gacchatī’’ ti( netti.3) ca vuttaṃ. " 1041189,190,600,68,82,1,72,9,Ayañca {attho}ti‘‘ nayānaṃ aññamaññaanuppaveso niggamo’’ ti ayaṃ duvidho attho. 1041190,190,600,83,95,1,102,10,"Piṭakānaṃ atthakathanaṃ peṭakaṃ, so eva upadesoti peṭakopadeso, upadesabhūtā pariyattisaṃvaṇṇanāti attho. " 1041191,190,601,2,14,1,136,11,Ādito {paṭṭhāyā}ti nayānaṃ aññamaññaanuppavesaniggamamattameva avibhāvetvā nayavicārassa paṭhamāvayavato pabhuti vibhāvanā dīpanā pakāsanā. 1041192,190,602,2,8,1,62,4,"{Dosadiṭṭhī}ti appassādatādidosagāhikadiṭṭhī, dosadassinoti attho. " 1041193,190,602,9,16,1,46,6,"Te hi asamūhatānusayā, kāmesu ca ādīnavadassino. " 1041194,190,602,17,23,1,61,6,Idañhi nesaṃ aṅgadvayaṃ attakilamathānuyogassa kāraṇaṃ vuttaṃ. 1041195,190,602,24,53,1,283,26,"Natthi {attho}ti yo rāgābhibhūtehi andhabālehi parikappito diṭṭhadhammiko kāmehi attho, so madhubindugiddhassa madhulittasatthadhārāvalehanasadiso appassādo bahudukkho bahupāyāso bahuādīnavo savighāto sapariḷāho samparāyiko tathevāti sabbadāpi viññūjātikassa kāmehi payojanaṃ na vijjati. " 1041196,190,602,54,58,1,35,3,{Anajjhositā}ti anabhibhūtā viharanti. 1041197,190,602,59,79,1,136,16,Tena vuccati sukhā paṭipadāti tena mandakilesabhāvena tesaṃ puggalānaṃ akicchena sijjhamānā vipassanā paṭipadā‘‘ sukhā paṭipadā’’ ti vuccati. 1041198,190,602,80,83,1,24,2,{Ajjhositā}ti abhiniviṭṭhā. 1041199,190,602,84,96,1,104,11,Ime sabbe {sattā}ti ime taṇhādiṭṭhicaritabhāvena dvidhā vuttā aparimāṇappabhedā sabbepi paṭipajjantā sattā. 1041200,190,603,2,9,1,52,5,Sukhena {paṭinissajjantī}ti kilese akicchena pajahanti. 1041201,190,603,10,24,1,97,9,"‘‘ Imā catasso paṭipadā’’ tiādi paṭipadānaṃ ettāvatāyaṃ, visayabhāvakiccesu ca byabhicārābhāvadassanaṃ. " 1041202,190,603,25,41,1,133,14,"Ayaṃ {paṭipadā}ti nigamanaṃ, ayaṃ paṭipadā yāya vasena sīhavikkīḷitassa nayassa bhūmidassanatthaṃ cattāro puggalā niddhāritāti adhippāyo. " 1041203,190,603,42,52,1,114,9,Catukkamaggena kilese {niddisatī}ti anantaraṃ vakkhamānena āhārādicatukkamaggena dasavatthuke kilesasamūhe niddisati. 1041204,190,603,53,64,1,151,10,Catukkamaggena ariyadhammesu {niddisitabbā}ti tappaṭipakkhena paṭipadādicatukkamaggena ariyadhammesu bodhipakkhiyesu visayabhūtesu niddhāretvā kathetabbā. 1041205,190,604,2,15,1,90,11,"Idañca pamāṇaṃ cattāro {āhārā}ti imesaṃ vipallāsānaṃ pavattiyā pamāṇaṃ, yadidaṃ cattāro āhārā. " 1041206,190,604,16,31,1,99,13,"Idaṃ vuttaṃ hoti– yāvadeva cattāro āhārā pariññaṃ na gacchanti, tāvadeva cattāro vipallāse vibhajanti. " 1041207,190,604,32,41,1,77,8,"Yāvadeva cattāro vipallāsā appahīnā, tāvadeva cattāri upādānāni paribrūhantīti. " 1041208,190,604,42,46,1,35,4,Evaṃ sabbattha yathārahaṃ vattabbaṃ. 1041209,190,604,47,58,1,40,7,Tenāha‘‘ evaṃ imāni sabbāni dasa padānī’’ ti. 1041210,190,604,59,67,1,28,4,‘‘ Yojetabbānī’’ ti ca vacanaseso. 1041211,190,605,2,13,1,65,8,‘ ‘ Abhijjhāya ganthatī’’ ti iminā abhijjhāyanameva ganthananti dasseti. 1041212,190,605,14,17,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1041213,190,605,18,22,1,41,3,{Papañcento}ti diṭṭhābhinivesaṃ vitthārento. 1041214,190,606,2,12,1,63,6,Vippaṭisāruppattihetubhāvo kilesānaṃ āsavananti āha‘‘ āsavantī’’ ti. 1041215,190,606,13,20,1,56,6,Kiṃ {vippaṭisārā}ti tena kilesānaṃ vītikkamavatthuṃ vadati. 1041216,190,606,21,40,1,91,12,"Yasmā appahīnānusayasseva vippaṭisārā, na itarassa, tasmā‘‘ ye vippaṭisārā, te anusayā’’ ti vuttaṃ. " 1041217,190,606,41,45,1,42,4,Padadvayenapi phalūpacārena kāraṇaṃ vuttaṃ. 1041218,190,607,2,11,1,67,7,Paṭhamena {padenā}ti yathāvuttesu dasasu suttapadesu paṭhamena padena. 1041219,190,607,12,20,1,87,7,Paṭhamāya {disāyā}ti tadatthasaṅkhātāya sīhavikkīḷitassa saṃkilesapakkhe paṭhamāya disāya. 1041220,190,608,2,8,1,30,4,"{Itī}ti evaṃ, vuttanayenāti attho. " 1041221,190,608,9,12,1,53,3,Kusalākusalānan ti yathāvuttaanavajjasāvajjadhammānaṃ. 1041222,190,608,13,16,1,56,2,{Pakkhapaṭipakkhavasenā}ti vodānapakkhatappaṭipakkhavasena. 1041223,190,608,17,23,1,58,5,{Yojanā}ti paṭhamadisādibhāvena yutte katvā manasānupekkhanā. 1041224,190,608,24,38,1,30,5,‘‘ Manasā volokayate’’ ti( netti.4) hi vuttaṃ. 1041225,190,609,2,6,1,21,2,{Tassā}ti disālokanassa. 1041226,190,609,7,11,1,56,4,Sotāpattiphalādīnaṃ pariyosānatā indriyavasena veditabbā. 1041227,190,609,12,23,1,110,10,"Yesañhi saddhādīnaṃ indriyānaṃ vasena satipaṭṭhānādīni sijjhanti, tesaṃ vasena sotāpattiphalādīnaṃ pariyosānatā. " 1041228,190,609,24,29,1,54,5,Tattha sotāpattiphale saddhindriyaṃ pāripūriṃ gacchati. 1041229,190,609,30,34,1,34,4,Sotāpanno hi saddhāya paripūrikārī. 1041230,190,609,35,39,1,48,4,Sakadāgāmiphale vīriyindriyaṃ pāripūriṃ gacchati. 1041231,190,609,40,44,1,47,4,Sakadāgāmī hi āraddhavīriyo uparimaggādhigamāya. 1041232,190,609,45,49,1,46,4,Anāgāmiphale samādhindriyaṃ pāripūriṃ gacchati. 1041233,190,609,50,53,1,32,3,Anāgāmī samādhismiṃ paripūrikārī. 1041234,190,609,54,60,1,66,6,Aggaphale arahatte satindriyañca paññindriyañca pāripūriṃ gacchati. 1041235,190,609,61,67,1,50,5,"Arahā hi sativepullappatto, paññāvepullappatto cāti. " 1041236,190,610,2,8,1,46,5,Apare panāhu– saddhābalena subhasaññāya pahānaṃ. 1041237,190,610,9,14,1,47,5,Saddahanto hi paṭikkūlamanasikāre kammaṃ karoti. 1041238,190,610,15,18,1,33,3,Vīriyabalena sukhasaññāya pahānaṃ. 1041239,190,610,19,24,1,64,5,Vīriyavā hi sukhassādaṃ abhibhavitvā yonisomanasikāramanuyuñjati. 1041240,190,610,25,28,1,34,3,Samādhibalena niccasaññāya pahānaṃ. 1041241,190,610,29,36,1,74,7,Samāhito hi saṅkhārānaṃ udayabbayaṃ pariggaṇhanto aniccasaññaṃ paṭilabhati. 1041242,190,610,37,40,1,31,3,Paññābalena attasaññāya pahānaṃ. 1041243,190,610,41,48,1,75,7,Paññavā hi saṅkhārānaṃ avasavattitaṃ sallakkhento attasuññataṃ paṭivijjhati. 1041244,190,610,49,53,1,32,4,Sati pana sabbatthāpi icchitabbā. 1041245,190,610,54,87,1,56,8,"Tenāha‘‘ satiṃ ca khvāhaṃ, bhikkhave, sabbatthikaṃ vadāmī’’ ti( saṃ. ni.5.234; mi. pa.2.1.13). " 1041246,190,610,88,100,1,149,12,Evaṃ catuvipallāsappahāyīnaṃ catunnaṃ indriyānaṃ pāripūriṭṭhānaṃ cattāri sāmaññaphalāni catuvipallāsamukhānaṃ catunnaṃ disānaṃ pariyosānāni vuttānīti. 1041247,190,611,2,13,1,77,8,‘ ‘ Lobho akusalamūlan’’ tiādi lobhādīnaṃ hetuphalabhāvena sampayuttatāya dassanaṃ. 1041248,190,612,2,7,1,41,4,Tattha {manāpikenā}ti yebhuyyavasena vuttaṃ. 1041249,190,612,8,14,1,60,6,Amanāpikenāpi hi ārammaṇena vipariyesavasena lobho uppajjati. 1041250,190,612,15,19,1,30,3,{Manāpikenā}ti vā manāpikākārena. 1041251,190,612,20,26,1,72,4,"Phassavedanūpavicārarāgavitakkapariḷāhā sahajātāpi labbhanti, asahajātāpi." 1041252,190,612,27,42,1,65,7,‘‘ Uppādo’’ ti etena uppajjamānasaṅkhāraggahaṇanti‘‘ uppajjatī’’ ti vuttaṃ. 1041253,190,612,43,55,1,62,8,Uppādalakkhaṇasseva pana gahaṇe‘‘ uppajjatī’’ ti na vattabbaṃ siyā. 1041254,190,612,56,66,1,78,9,"Na hi uppādo uppajjati, rāgajapariḷāhahetukatā ca tesaṃ rāgassa taṇhāsabhāvattā. " 1041255,190,612,67,79,1,74,10,"Taṇhā hi dukkhassa samudayo, yaṃ kiñci samudayadhammaṃ, sabbaṃ taṃ dukkhanti. " 1041256,190,612,80,95,1,82,10,Tathā ca vuttaṃ‘‘ taṇhāsahajātavedanāya pana lobho sahajātādipaccayehi ca paccayo’’ ti. 1041257,190,612,96,118,1,135,13,"Evaṃ iṭṭhārammaṇe uppannalobhasahagatasukhavedanāya udayo idha‘‘ uppādo saṅkhatalakkhaṇan’’ ti vutto, tassā vipariṇāmo‘‘ vipariṇāmadukkhatā’’ ti. " 1041258,190,612,119,141,1,107,16,Vipariṇāmāvatthā ca udayāvatthaṃ vinā na hotīti sā taṃ nissāya uppajjantī viya vuttā‘‘ uppādaṃ… pe… dukkhatā’’ ti. 1041259,190,613,2,8,1,62,6,Doso akusalamūlan tiādīsupi vuttanayānusārena attho veditabbo. 1041260,190,613,9,33,1,121,16,"Ayaṃ pana viseso– ṭhitassa aññathattaṃ nāma jarā, taṃ nissāya domanassassa uppajjanato vuttaṃ‘‘ ṭhitassa… pe… dukkhadukkhatā’’ ti. " 1041261,190,613,34,41,1,82,7,Dosajapariḷāhahetukatā jarāya dosabahulassa puggalassa nacirena jīraṇato veditabbā. 1041262,190,614,2,6,1,26,3,{Vayo}ti saṅkhārānaṃ nirodho. 1041263,190,614,7,22,1,89,9,Aniccatāvasena ca saṅkhatadhammānaṃ saṅkhāradukkhatāti vuttaṃ‘‘ vaya… pe… saṅkhāradukkhatā’’ ti. 1041264,190,614,23,54,1,40,6,"Tenāha bhagavā‘‘ yadaniccaṃ taṃ dukkhan’’ ti( saṃ. ni.3.15,45,76; paṭi. ma.2.10). " 1041265,190,614,55,65,1,125,9,"Mohajapariḷāhahetukatā vayalakkhaṇassa yebhuyyena sammohanimittattā, maraṇassa avijjāpaccayattā ca saṃsārappavattiyā veditabbā. " 1041266,190,615,2,9,1,103,7,Alobhādīnaṃ paññādipāripūrihetukatā yathārahaṃ upanissayakoṭisahajātakoṭiyā ca paccayabhāvena veditabbā. 1041267,190,615,10,21,1,92,11,Sabbe hi kusalā dhammā sabbesaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ yathāsambhavaṃ paccayavisesā honti evāti. 1041268,190,615,22,25,1,52,3,Abyāpādavitakkasannissayo upavicāro abyāpādūpavicāro. 1041269,190,615,26,30,1,28,4,Avihiṃsūpacāre pi eseva nayo. 1041270,190,616,2,11,1,80,9,Ayaṃ tipukkhalo nāma dutiyo nayo saddhiṃ disālokananayena niddiṭṭhoti vacanaseso. 1041271,190,616,12,24,1,90,8,‘‘ Ime cattāro’’ tiādi puggalādhiṭṭhāneneva nandiyāvaṭṭassa nayassa bhūmidassanatthaṃ āraddhaṃ. 1041272,190,616,25,29,1,50,4,Ime yathāvuttapaṭipadācatukkassa vasena catubbidhā. 1041273,190,616,30,33,1,42,2,{Visesenā}ti diṭṭhitaṇhāsannissayatāvisesena. 1041274,190,616,34,50,1,121,14,"Diṭṭhicarito hi tikkhapañño, mandapañño ca sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya ca dandhābhiññāya ca niyyātīti dvidhā vuttoti. " 1041275,190,616,51,64,1,117,13,Tathā taṇhācarito dukkhāya paṭipadāya khippābhiññāya ca dandhābhiññāya ca niyyātīti dvidhā vuttoti dassito cāyamattho. 1041276,190,616,65,77,1,50,8,Tenāha‘‘ dve honti diṭṭhicarito ca taṇhācarito cā’’ ti. 1041277,190,617,2,18,1,121,13,"Cattāro {hutvā}ti sīhavikkīḷitassa nayassa bhūmidassane cattāro hutvā ṭhitā, catuppaṭipadāvasena cattāro katvā vuttāti attho. " 1041278,190,617,19,28,1,83,8,Tayo {hontī}ti tipukkhalassa nayassa bhūmidassane ugghaṭitaññuādivasena tayo bhavanti. 1041279,190,617,29,39,1,54,9,Tayo {hutvā}ti tathā tayo hutvā ṭhitā tayo katvā kathitā. 1041280,190,617,40,49,1,67,8,Dve {hontī}ti idāni nandiyāvaṭṭassa nayassa bhūmidassane dve bhavanti. 1041281,190,617,50,53,1,30,3,Ajjhosānan ti diṭṭhiajjhosānaṃ. 1041282,190,617,54,57,1,27,2,{Abhiniveso}ti taṇhābhiniveso. 1041283,190,617,58,70,1,47,7,{Ahaṃkāro}ti ahaṃmāno‘‘ ahan’’ ti vā karaṇaṃ ahaṃkāro. 1041284,190,617,71,84,1,84,8,"Diṭṭhimānamaññanānaṃ vasena‘‘ ahamasmī’’ ti samanupassanā mamaṃkāro, mamāyanaṃ taṇhāggāho. " 1041285,190,618,2,32,1,131,16,"Dasapadāni ‘‘ paṭhamā disā’’ ti {kātabbānī}ti nandiyāvaṭṭassa nayassa‘‘ paṭhamā disā’’ ti karaṇīyāni,‘‘ paṭhamā disā’’ ti vavatthapetabbānīti attho. " 1041286,190,618,33,55,1,194,18,"Saṃkhittena… pe… {pakkhassā}ti anekappabhedassapi kaṇhapakkhassa saṃkilesapakkhassa atthaṃ saṃkhittena saṅkhepena paṭipakkhe vattamāne vodānadhamme uddissa ñāpenti pakāsenti, paṭhamā kātabbāti yojanā. " 1041287,190,618,56,71,1,71,10,Dasa padāni {dutiyakānī}ti taṇhādikā dasa koṭṭhāsā‘‘ dutiyā disā’’ ti kātabbā. 1041288,190,618,72,84,1,50,6,‘‘ Saṃkhittena… pe… kaṇhapakkhassā’’ ti ānetvā yojetabbaṃ. 1041289,190,619,2,5,1,16,2,{Yoniso}ti upāyaso. 1041290,190,619,6,10,1,50,4,Yoniso manasikāro aniccādivasena paṭhamamanasikāro. 1041291,190,619,11,18,1,42,5,"{Paññā}ti sutacintāmayī paññā, jhānābhiññā ca. " 1041292,190,619,19,22,1,23,2,{Nibbidā}ti nibbedhañāṇaṃ. 1041293,190,619,23,26,1,58,3,Somanassadhammūpasañhitaṃ pamodādisahagataṃ cetasikasukhaṃ. 1041294,190,620,2,18,1,111,13,"Kusalapakkhe {cā}ti ca -saddo samuccayattho, tena ubhayapakkhato samuccayavasena catasso disā, na paccekanti dasseti. " 1041295,190,621,2,10,1,54,6,"Tesan ti taṇhādīnaṃ, taṇhāya, taṇhāpakkhikānañcāti attho. " 1041296,190,621,11,31,1,141,15,"Satipi anavasesato rāge pahīyamāne anavasesato avijjāpi pahīyateva, rāgassa pana cetovimutti ujupaṭipakkhoti dassanatthaṃ‘‘ rāgavirāgā’’ ti vuttaṃ. " 1041297,190,621,32,37,1,33,4,{Avijjāvirāgā}ti etthāpi eseva nayo. 1041298,190,621,38,88,1,253,24,"Ayañca attho‘‘ āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttin’’ tiādinā( ma. ni.1.438) āgatapāḷiyā atthavaṇṇanāvasena vuttā, idha pana‘‘ rāgavirāgā cetovimutti sekkhaphalaṃ, avijjāvirāgā paññāvimutti asekkhaphalan’’ tiādinā( netti.51) vevacanasamāropane āgatattā purimā anāgāmiphalaṃ. " 1041299,190,621,89,121,1,216,21,"Tañhi kāmarāgassa ujuvipaccanīkato samādhipāripūriyāva visesato‘‘ rāgavirāgā cetovimuttī’’ ti vuccati, pacchimā arahattaphalaṃ taṇhāya, avijjāya ca anavasesappahānato, paññāpāripūriyā ca‘‘ avijjāvirāgā paññāvimuttī’’ ti vuccati. " 1041300,190,622,2,5,1,25,2,{Tatthā}ti nandiyāvaṭṭanaye. 1041301,190,622,6,19,1,60,8,{Tesū}ti‘‘ cattāri padānī’’ ti vuttesu taṇhādīsu catūsu mūlapadesu. 1041302,190,622,20,45,1,143,19,"Idha samosaraṇanti saṅgaho vutto, so ca sabhāvato, sabhāgato ca hotīti taṇhādīni cattāri dassetvā‘‘ tesu aṭṭhārasa mūlapadāni samosarantī’’ ti vuttaṃ. " 1041303,190,622,46,53,1,52,6,"Samathaṃ bhajanti sabhāvato, sabhāgato cāti adhippāyo. " 1041304,190,622,54,60,1,40,5,Vipassanaṃ {bhajantī}ti etthāpi eseva nayo. 1041305,190,622,61,81,1,118,14,Nayādhiṭṭhānānaṃ nayādhiṭṭhāne anuppaveso nayānaṃ nayesu anuppaveso eva nāma hotīti āha‘‘ tipukkhalo… pe… anuppavisantī’’ ti. 1041306,190,623,2,22,1,172,16,Alobhāmohapakkhaṃ abhajāpetvā adosapakkhaṃ bhajāpetabbassa nandiyāvaṭṭasīhavikkīḷitamūlapadassa abhāvato adoso ekasuttakoṭiyā ekakova hotīti dassento āha‘‘ adoso adoso evā’’ ti. 1041307,190,623,23,30,1,34,6,Doso doso {evā}ti etthāpi eseva nayo. 1041308,190,623,31,39,1,64,8,Samosaranti sabhāgato ca sabhāvato ca saṅgahaṃ gacchantīti attho. 1041309,190,624,2,10,1,48,7,Bhūmi {gocaro}ti ca mūlapadāni eva sandhāya vadati. 1041310,190,624,11,15,1,51,4,Ekekaṃ nayaṃ anuppavisati taṃtaṃmūlapadānuppavesato. 1041311,190,624,16,29,1,126,12,"Kusale vā viññāte akusalo paṭipakkho, akusale vā kusalo paṭipakkho anvesitabbo saṃvaṇṇiyamānasuttapadānurūpato upaparikkhitabbo. " 1041312,190,624,30,39,1,43,5,Anvesanā upaparikkhā‘‘ disālokanan’’ ti vuccati. 1041313,190,624,40,55,1,104,14,So nayo {niddisitabbo}ti tathā anvesitvā tehi dhammehi disā vavatthapetvā so so nayo niddhāretvā yojetabbo. 1041314,190,624,56,81,1,160,18,"Yathā mūlapadesu mūlapadānaṃ anuppaveso saṃvaṇṇito, imināva nayena mūlapadato mūlapadānaṃ niddhāraṇāti veditabbāti dassento‘‘ yathā ekamhi… pe… niddisitabbānī’’ ti āha." 1041315,190,624,82,89,1,32,3,‘‘ Ekekasmiñhī’’ tiādi kāraṇavacanaṃ. 1041316,190,625,2,7,1,30,4,Tattha {tatthā}ti ekekasmiṃ naye. 1041317,190,625,8,20,1,94,10,"Ekasmiṃ dhamme {viññāte}ti taṇhādike ekasmiṃ mūlapadadhamme sarūpato, niddhāraṇavasena vā viññāte. " 1041318,190,625,21,37,1,122,13,Sabbe dhammā viññātā {hontī}ti tadaññamūlapadabhūtā sabbe lobhādayo viññātā nayassa bhūmicaraṇāyogyatāya pakāsā pākaṭā honti . 1041319,190,625,38,53,1,111,10,"‘‘ Imesan’’ tiādi nayattayadisābhūtadhammānaṃ matthakapāpanena tiṇṇaṃ nayānaṃ kūṭaggahaṇaṃ, taṃ heṭṭhā vuttanayameva. " 1041320,190,626,2,14,1,70,7,"Puna ‘‘ imesū’’ tiādi kammanayadvayassa vibhāgavibhāvanaṃ, taṃ viññeyyameva. " 1041321,190,627,2,4,1,34,2,Nayasamuṭṭhānavāravaṇṇanā niṭṭhitā. 1041322,190,628,2,2,1,25,1,Sāsanapaṭṭhānavāravaṇṇanā 1041323,190,629,2,8,1,48,2,89. {Saṅgahavārādīsū}ti saṅgahavārauddesaniddesavāresu. 1041324,190,629,9,17,1,57,7,"Sarūpato na dassitaṃ, atthato pana dassitamevāti adhippāyo. " 1041325,190,629,18,29,1,102,10,"Tameva hi atthato dassanatthaṃ udāharaṇabhāvena nikkhipati, yathā mūlapadehi paṭṭhānaṃ niddhāretabbanti." 1041326,190,629,30,51,1,127,13,‘‘ Aññamaññasaṅgaho’’ ti idaṃ mūlapadapaṭṭhānānaṃ aññamaññato niddhāretabbatāya kāraṇavacanaṃ‘‘ sati anuppavese tato viniggāmo siyā’’ ti. 1041327,190,629,52,93,1,218,27,"Paṭṭhānan ti ettha pa -iti upasaggapadaṃ, taṃ pana‘‘ vibhattesu dhammesu yaṃ seṭṭhaṃ, tadupāgamun’’ tiādīsu viya pakāratthajotakanti dassento‘‘ pakārehi ṭhānan’’ tiādīsu viya pakāratthajotakanti dassento‘‘ pakārehi ṭhānan’’ ti āha. " 1041328,190,629,94,98,1,29,3,{Idhā}ti imasmiṃ nettippakaraṇe. 1041329,190,629,99,103,1,44,3,{Tassā}ti desanāsaṅkhātassa pariyattisāsanassa. 1041330,190,629,104,119,1,142,11,Tathābhāvadīpanan ti veneyyajjhāsayānurūpena pavattitattā saṃkilesabhāgiyatādippakārehi ṭhitabhāvena dīpetabbattā‘‘ dīpissatīti dīpanan’’ ti katvā. 1041331,190,629,120,124,1,54,4,Patiṭṭhahanti adhisīlasikkhādayo samudāyarūpena gahitā. 1041332,190,629,125,135,1,138,9,"Etehi saṃkilesadhammādīhi, saṃkilesadhammādīnaṃ adhisīlasikkhādīnaṃ pavattanupāyatā anupubbikathāya sāmukkaṃsikāya dhammadesanāya dīpetabbā. " 1041333,190,629,136,139,1,29,3,Tesan ti saṃkilesadhammādīnaṃ. 1041334,190,629,140,145,1,32,5,Puna tesan ti suttāni sandhāyāha. 1041335,190,630,2,5,1,13,2,{Goṭṭhā}ti vajā. 1041336,190,630,6,9,1,23,2,{Paṭṭhitagāvo}ti gatagāvo. 1041337,190,630,10,23,1,40,4,Āgataṭṭhānasmin ti sīhanādasuttaṃ( ma. ni.1.156) vadati. 1041338,190,630,24,27,1,35,3,Pavattagamanattā etthāti vacanaseso. 1041339,190,630,28,40,1,109,11,"Atha vā gacchati etthāti gamanaṃ, desanāñāṇassa nissaṅgavasena pavattagamanadesabhāvato paṭṭhānaṃ nāmāti attho. " 1041340,190,630,41,52,1,86,6,{Vomissā}ti‘‘ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañcā’’ tiādinā dukatikacatukkabhāvena missitā. 1041341,190,631,2,21,1,142,14,"Saṃkilesabhāve ñāpetabbe pavattaṃ, taṃ visayaṃ katvā desitanti attho, atthamattavacanañcetaṃ , saṃkilesabhāge bhavanti saddanayena attho veditabbo." 1041342,190,631,22,48,1,187,18,"‘‘ Saṃkilesabhāgikan’’ tipi pāṭho, tassa saṃkilesabhāgo etassa atthi, saṃkilesabhāge vā niyuttaṃ, saṃkilesabhāgassa vā pabodhanasīlaṃ saṃkilesabhāgikaṃ, tadeva saṃkilesabhāgiyanti attho veditabbo. " 1041343,190,631,49,57,1,90,7,"Padālanaṃ samucchindanaṃ, padālanasannissayatā cettha padālanaggahaṇena gahitāti daṭṭhabbaṃ. " 1041344,190,631,58,61,1,23,2,{Asekkhe}ti asekkhadhamme. 1041345,190,631,62,69,1,104,6,Tesaṃ {vomissakanayavasenā}ti tesaṃ saṃkilesabhāgiyādīnaṃ catunnaṃ paṭikkhepāpaṭikkhepavomissakanayavasena. 1041346,190,632,2,28,1,160,19,‘ ‘ Tāni pana cha dukā’’ tiādinā padānaṃ gahaṇaparicchedato vavatthāpanataṃ vatvā parato‘‘ sādhāraṇāni katānī’’ ti padassa atthasaṃvaṇṇanāya sayameva sarūpato dassessati. 1041347,190,632,29,50,1,105,14,‘‘ Anuddharaṇe kāraṇaṃ natthī’ ti vatvā uddharaṇe pana kāraṇaṃ dassento‘‘ tathā hi vakkhatī’’ tiādinā pāḷimāhari. 1041348,190,632,51,58,1,67,7,Vodānaṃ nāma saṃkilesato hoti saṃkiliṭṭhasseva vodānassa icchitattā. 1041349,190,632,59,78,1,111,14,"Yasmā vodānaṃ tadaṅgādivasena saṃkilesato visujjhanaṃ, tasmā‘‘ taṃ pana atthato vāsanābhāgiyādi eva hotī’’ ti vuttaṃ. " 1041350,190,632,79,94,1,181,13,"Tattha tadaṅgavikkhambhanehi vodānaṃ vāsanābhāgiyādivasena hoti, samucchedapaṭippassaddhīhi vodānaṃ nibbedhabhāgiyavasena, asekkhabhāgiyavasena vodānaṃ paṭippassaddhiyā eva veditabbaṃ. " 1041351,190,632,95,102,1,51,6,"Yāyaṃ desanā rāgādibhāginī siyā, sā saṃkilesabhāgiyā. " 1041352,190,632,103,110,1,48,6,"Yāyaṃ desanā cāgādibhāginī siyā, sā vāsanābhāgiyā. " 1041353,190,632,111,123,1,84,9,"Yā pana āpattivicchedanī sāvasesaṃ, anavasesañca, sā nibbedhabhāgiyā, asekkhabhāgiyā ca." 1041354,190,633,2,25,1,138,14,‘ ‘ Taṇhāsaṃkilesabhāgiyaṃ suttan’’ tiādinā paṭhamameva saṃkilesabhāgassa dassitattā vuttaṃ‘‘ saṃkileso tividho… pe… visayadassanatthaṃ āraddhan’’ ti. 1041355,190,633,26,28,1,23,2,Bhavarāgo bhavapatthanā. 1041356,190,633,29,33,1,25,3,{Uppajjatī}ti na vigacchati. 1041357,190,633,34,49,1,74,12,"Tatra tatra {bhave}ti yadi vā kāmabhave, yadi vā rūpabhave, yadi vā arūpabhave. " 1041358,190,633,50,55,1,64,4,{Padantarasaṃyojanavasenā}ti dukanayeneva padantarena yojanavasena. 1041359,190,633,56,61,1,37,4,Missitāni {katānī}ti saṃsaṭṭhāni katāni. 1041360,190,634,2,28,1,207,20,"Ekakacatukkavasena dassitabbāni padāni eva gahetvā āvuttinayadassanavasena missetvā avasiṭṭhadukavasena, tikacatukkavasena ca itare aṭṭha paṭṭhānabhāgā dassitāti āha‘‘ tāniyeva yathāvuttāni aṭṭha suttānī’’ tiādi . " 1041361,190,634,29,35,1,40,6,Cattāro ekakā yeva pāḷiyaṃ ādito dassitā. 1041362,190,634,36,43,1,49,6,"Chadukā pāḷiyaṃ āgatā cattāro, aṭṭhakathāyaṃ dveti. " 1041363,190,634,44,52,1,50,7,"Cattāro tikā pāḷiyaṃ āgatā dve, aṭṭhakathāyaṃ dveti. " 1041364,190,634,53,58,1,39,5,Dve catukkā pana aṭṭhakathāyameva āgatā. 1041365,190,634,59,78,1,94,13,"‘‘ Pāḷiyaṃ anāgatā’’ ti idaṃ sarūpato anāgamanaṃ sandhāya vuttaṃ, nayato pana āgatabhāvo dassito eva. " 1041366,190,634,79,88,1,65,8,"Ye panettha pāḷiyaṃ anāgatā, tesaṃ udāharaṇāni parato dassayissāma. " 1041367,190,635,2,5,1,24,2,{Soḷasahī}ti soḷasavidhehi. 1041368,190,635,6,26,1,176,18,"Na hi tāni suttāni soḷaseva, atha kho soḷasappakārānīti mūlagaṇanaṃ ṭhapetvā kāraṇasuttaladdhena saṅkhāragabbhena tadanurūpo yo gaṇanavitthāro, tassa pattharaṇavidhi paṭṭhānanayo. " 1041369,190,635,27,41,1,133,11,Iminā… pe… {natthī}ti yathāvuttapaṭṭhānavinimutto pariyattisāsanappadeso na vijjati yathārahaṃ taṃtaṃpaṭṭhānabhāvena pavattattāti dasseti. 1041370,190,635,42,75,1,259,24,"Yadi suttageyyādi navavidhaṃ pariyattisāsanaṃ yathāvuttapaṭṭhānavaseneva pavattaṃ, tattha kathamidha anidassitānaṃ gāthādīnaṃ saṃkilesabhāgiyādibhāvo gahetabboti pañhaṃ sandhāya‘‘ gāthāya gāthā anuminitabbā’’ tiādipāḷi pavattāti dassetuṃ‘‘ kathaṃ panā’’ tiādi vuttaṃ. " 1041371,190,636,2,29,1,156,19,"Tattha ayaṃ gāthā {viyā}ti‘‘ kāmandhā jālasañchannā, manopubbaṅgamā dhammā, uddhaṃ adho sabbadhi vippamutto, yassa selūpamaṃ cittan’’ tiādinā idha udāhaṭagāthā viya. " 1041372,190,636,30,38,1,57,7,{Gāthā}ti aññāpi tepiṭake buddhavacane āgatā idha anudāhaṭā. 1041373,190,636,39,83,1,223,26,Saṃvaṇṇanākāle sammukhībhāvena‘‘ ayaṃ gāthā viyā’’ ti vuttā yā kāci gāthā‘‘ saṃkilesabhāgiyā’’ ti vā‘‘ saṃkilesavāsanānibbedhaasekkhabhāgiyā’’ ti vā anuminitabbā nayaggāhena ñāpetabbāti dassetuṃ vuttaṃ‘‘ saṃkilesa… pe… jānitabbāti attho’’ ti. 1041374,190,636,84,89,1,36,5,Vā -saddo hi idha avuttavikappanattho. 1041375,190,636,90,93,1,35,2,{Sesapadesū}ti veyyākaraṇasuttapadesu. 1041376,190,637,2,10,1,50,5,90. Ariyānaṃ dhamman ti cārittavārittabhedaṃ sīlācāraṃ. 1041377,190,637,11,15,1,42,4,Ekantakaraṇīyassa akaraṇampi vītikkamo eva. 1041378,190,638,2,9,1,72,7,Avijjādike saṃkilesadhamme tadaṅgādivasena dhunātīti dhonā vuccati paññā. 1041379,190,638,10,17,1,71,6,Paccavekkhitvā {paribhuñjanapaññā}ti pana pakaraṇena avacchinnattā vuttaṃ. 1041380,190,638,18,35,1,170,15,"Taṃ atikkamitvā {caranto}ti paccayānaṃ apaccavekkhitvā paccayaparibhoge ādīnavaṃ apassanto iṇaparibhogavasena paribhuñjanto na parimuccati nirayādidukkhato, vaṭṭadukkhato ca. " 1041381,190,639,2,7,1,37,4,Kukkujanakaṃ nāma kadaliyā pupphanāḷi. 1041382,190,639,8,11,1,22,2,{Parābhavāyā}ti vināsāya. 1041383,190,639,12,23,1,93,9,"{Tathā}ti yathā phalapākantā kadalī, evaṃ veḷunaḷāpi osadhijātikattāti upasaṃhārattho tathā-saddo. " 1041384,190,639,24,34,1,35,6,Tenāha‘‘ phalaṃ veḷuṃ phalaṃ naḷan’’ ti. 1041385,190,640,2,13,1,75,9,{Sukhettepī}ti pi -saddena ko pana vādo ūsarādidosaduṭṭhesu khettesūti dasseti. 1041386,190,640,14,28,1,83,8,‘‘ Chakaṇa… pe… attho’’ ti etena yathāvuttaabhisaṅkharaṇābhāvena bījadosaduṭṭhanti dasseti. 1041387,190,641,2,8,1,20,3,91. Sajjitan ti sañjitaṃ. 1041388,190,641,9,15,1,55,5,{Aparikkhate}ti paṭipakkhehi dhammehi avikkhambhite aroge. 1041389,190,642,2,25,1,108,17,"Yāya samannāgato puggalo‘‘ kiṃ sutaṃ mayā, kiṃ vā suṇāmī’’ ti kusalaṃ gavesī carati, sā dhammojapaññā kissavā nāma. " 1041390,190,642,26,35,1,68,7,"{Dubbhāsitā}ti duṭṭhu bhāsitā, issāmacchariyadosādīhi duṭṭhā vā bhāsitā. " 1041391,190,643,2,10,1,35,4,92. {Vicinātī}ti visesato cināti pasavati. 1041392,190,644,2,5,1,25,2,{Vigatabhūtā}ti vigatasacca. 1041393,190,644,6,13,1,19,3,Tenāha‘‘ alīkavādī’’ ti. 1041394,190,645,2,5,1,26,2,{Avajātaputtā}ti lāmakaputta. 1041395,190,645,6,12,1,58,6,Bhagavato sāsane pabbajitvā nihīnavuttitaṃ sandhāya vadati. 1041396,190,645,13,17,1,30,3,{Nerayiko}ti niraye nibbattanako. 1041397,190,645,18,24,1,45,5,"Pāpakammino papatanti etthāti papataṃ, narakaṃ. " 1041398,190,646,2,7,1,114,4,Taṇhādīnaṃ {sabhāvabhedato}ti taṇhādiṭṭhiduccaritānaṃ taṇhāyanaviparītadassanaduṭṭhacaritatāsaṅkhātasabhāvavibhāgato. 1041399,190,646,8,19,1,206,8,"{Avatthābhedato}ti taṇhāya chandapemalobharāganandīpipāsāmucchādayo, diṭṭhiyā gāhaparāmāsamicchābhinivesavisukavipphanditaviparītadassanādayo, duccaritassa tiracchānapettivisayaasurayonigāmitādayo avatthāvisesā. " 1041400,190,646,20,26,1,117,6,Ca -saddena tesaṃ kāmataṇhādirūpataṇhādiattānudiṭṭhādisassatagāhādikāyaduccaritādi- pāṇātipātādippakārabhedo saṅgayhati. 1041401,190,647,2,15,1,75,9,"93. Vipulan ti uḷāraṃ, telādīhi ceva dhanadhaññādīhi ca pahūtasannicayanti attho. " 1041402,190,647,16,19,1,31,2,{Sambādhā}ti janasaṃmaddasaṅghaṭā. 1041403,190,648,2,13,1,76,9,"Daṇḍena na {hiṃsatī}ti ettha vuttaṃ yaṃ daṇḍanidhānaṃ, taṃ vaṭṭavivaṭṭanissitaṃ. " 1041404,190,648,14,24,1,52,6,Tadubhayassāpi phalaṃ dassento‘‘ so puggalo’’ tiādimāha. 1041405,190,649,2,24,1,149,13,"94. Kiñcati taṃsamaṅginaṃ vimaddatīti kiñcanaṃ, rāgādi, palibundhati kusalappavattiṃ nivāretīti palibodho, rāgādiyeva, kiñcanameva palibodho kiñcanapalibodho. " 1041406,190,649,25,36,1,93,10,"Atha vā kiñcanañca palibodho ca kiñcanapalibodho, āmisakiñcikkhañca rāgādisaṃkileso cāti attho. " 1041407,190,650,2,9,1,44,6,"Visesitan ti vilomaṃ, visamaṃ kiriyanti attho. " 1041408,190,650,10,15,1,38,5,Rājabhaṇḍan ti orodhe sandhāya vadanti. 1041409,190,651,2,8,1,53,4,"{Yācayogo}ti yācanayogo, yācakānaṃ manorathaparipūraṇato. " 1041410,190,651,9,16,1,24,3,Tenāha‘‘ yācitabbayutto’’ ti. 1041411,190,651,17,21,1,37,3,{Dānayutto}ti satataṃ dānakiriyāsamaṅgī. 1041412,190,651,22,35,1,146,11,"{Dānasaṃvibhāgarato}ti ettha dānaṃ nāma atthikānaṃ yathādhippāyapaṭiyattapariccāgo, saṃvibhāgo attanā paribhuñjitabbato appamattakatopi saṃvibhajanaṃ. " 1041413,190,651,36,73,1,127,19,"Imehi kho… pe… {hotī}ti ettha hotisaddena‘‘ samannāgato’’ ti padaṃ sambandhitabbaṃ, na‘‘ sotāpanno’’ ti dassetuṃ‘‘ sotāpanno… pe… hotī’’ ti vuttaṃ. " 1041414,190,651,74,91,1,132,14,"Tehi dhammehi samannāgamo hi idha vidhīyati, na sotāpannabhāvo, tena sotāpannalakkhaṇamete dhammā, na sotāpannabhāvalakkhaṇanti dasseti. " 1041415,190,651,92,106,1,55,8,Tathā hi‘‘ sotāpannena… pe… labbhamānataṃ dassetī’’ ti vuttaṃ. 1041416,190,652,2,11,1,37,5,"95. Lapati katheti etenāti lapanaṃ, oṭṭhaṃ. " 1041417,190,653,2,9,1,33,3,97. {Mudito}ti dibbasampattiyā pamudito. 1041418,190,654,2,23,1,113,12,"99. Kiñcāpi {udatārī}ti taraṇakiriyā atītabhāvena vuttā, taraṇameva pana gahetvā āha‘‘ oghataraṇassa ariyamaggakiccattā’’ ti. " 1041419,190,654,24,33,1,62,7,"Evaṃ vippamutto, {vimutto}ti ca ettha muccanakiriyāyapi vattabbaṃ. " 1041420,190,655,2,31,1,139,17,"100. Pātu -saddapubbako bhavanti -saddo siyā uppādapariyāyo siyā āvibhāvapariyāyoti‘‘ pātubhavantī’’ ti padassa‘‘ uppajjanti, pakāsenti cā’’ ti attho vutto. " 1041421,190,655,32,38,1,79,4,"{Pātubhūtadhammassā}ti uppannabodhipakkhiyadhammassa, vibhūtacatusaccadhammassa vā. " 1041422,190,655,39,44,1,19,4,No {kallo}ti na yutto. 1041423,190,655,45,53,1,70,7,"Sahetudhamman ti ettha paccayuppannadhammāva gahitā, na paccayadhammāti? " 1041424,190,655,54,58,1,73,4,Nayidamevaṃ daṭṭhabbaṃ paccayadhammānampi paccayuppannabhāvānativattanato. 1041425,190,655,59,74,1,139,14,"Atha vā sahetudhamman ti paccayuppannadhammo padhānabhāvena vutto, paccayadhammo pana guṇabhāvenāti evamettha ubhayesaṃ vuttabhāvo veditabbo. " 1041426,190,656,2,7,1,36,3,Āraññakan ti āraññakaṅgasamannāgataṃ. 1041427,190,656,8,16,1,50,6,"{Aññāto}ti paricayavasena na ñāto, asaṃsaṭṭhoti attho. " 1041428,190,656,17,24,1,19,3,Tenāha‘‘ niccanavo’’ ti. 1041429,190,657,2,11,1,118,9,Byāpādavihiṃsāvitakkavirahe veriparisaṅkāya abhāve akittiparimuttīti evamādīhipi kāraṇehi kodhappahānena sukhaṃ supati. 1041430,190,657,12,26,1,59,8,Kodhapariḷāhābhāvo pana pākaṭataroti āha‘‘ kodha… pe… sayatī’’ ti. 1041431,190,657,27,46,1,89,10,{Visamūlassā}ti ettha visasarikkhatāya‘‘ visan’’ ti dukkhaṃ adhippetanti āha‘‘ dukkhavipākassā’’ ti. 1041432,190,657,47,50,1,24,3,Sukhan ti cetasikasukhaṃ. 1041433,190,657,51,57,1,64,6,Akkuṭṭhassa paccakkositvā ca paccakkosanahetu uppajjatīti yojanā. 1041434,190,658,2,7,1,28,2,101. Sallubbāhanaṃ salluddharaṇaṃ. 1041435,190,659,2,16,1,84,9,"Visayabhedena , pavattiākārabhedena ca anekabhedattā kāmasaññāya vuttaṃ‘‘ yāya kāyacī’’ ti. " 1041436,190,660,2,11,1,62,7,"{Dānamukhenā}ti dānena mukhabhūtena, dānaṃ pamukhaṃ katvāti attho." 1041437,190,661,2,12,1,83,7,‘ ‘ Ariyamaggasampāpanavasenā’’ ti iminā anukampānuddayānaṃ ekantānavajjatameva vibhāveti. 1041438,190,661,13,34,1,68,8,"‘‘ Anukampā’’ ti padassatthavivaraṇaṃ‘‘ karuṇāyanā’’ ti, itarassa‘‘ mettāyanā’’ ti. " 1041439,190,662,2,11,1,80,5,102. {Pakatiādī}ti ādi saddena aṇuissarapajāpatipurisakālādhiṭṭhāyakāriādike saṅgaṇhāti. 1041440,190,663,2,6,1,34,3,{Kāmesū}ti kāmaguṇesu rūpādivisayesu. 1041441,190,664,2,5,1,38,2,{Bahalakilesatāyā}ti bahulakilesabhāvena. 1041442,190,664,6,11,1,59,4,{Pubbahetumandatāyā}ti vivaṭṭūpanissayassa kusalassa akatattā. 1041443,190,665,2,6,1,70,3,{Cittavūpasamabhāvanāyā}ti cittavūpasamakarabhāvanāya samathavipassanāya. 1041444,190,666,2,8,1,56,5,Parissayā sīlādiparipūraṇassa paribandhabhūtā kilesā eva. 1041445,190,666,9,24,1,89,11,Anariyā paññāsīsaṃ ukkhipitvā ṭhātumeva na sakkontīti vuttaṃ‘‘ ñāṇasirena adhosirā hutvā’’ ti. 1041446,190,667,2,27,1,144,16,"103. Bhagavato, bhikkhusaṅghassa ca vasanayogyabhāvo, tehi nivutthabhāvo ca tassa sātisayo vaṇṇoti vuttaṃ‘‘ paṭhamagāthāya jetavanassa vaṇṇaṃ kathetvā’’ ti. " 1041447,190,667,28,29,1,11,1,Vuttañhetaṃ– 1041448,190,668,2,15,1,43,10,"‘ ‘ Gāme vā yadi vāraññe, ninne vā yadi vā thale; " 1041449,190,669,2,23,1,50,6,"Yattha arahanto viharanti, taṃ bhūmirāmaṇeyyakan’’ ti.( dha. pa.98; theragā.991); " 1041450,190,670,2,51,1,132,16,Idha dhamma saddo samādhipariyāyo‘‘ evaṃdhammā te bhagavanto’’ tiādīsu( dī. ni.2.13; ma. ni.3.198; saṃ. ni.5.378) viyāti āha‘‘ dhammoti samādhī’’ ti samādhipakkhikā dhammā sativāyāmā. 1041451,190,671,2,5,1,27,2,{Nānugaccheyyā}ti nānutaseyya. 1041452,190,671,6,10,1,41,4,Anutasanameva hi taṇhādiṭṭhīhi anugamanaṃ. 1041453,190,671,11,14,1,39,2,{Paṭivipasseyyā}ti vipassanāsammasanamāha. 1041454,190,671,15,27,1,91,10,"Yamakato, hi khaṇikato, paṭipāṭito ca sammasanaṃ vipassanāyapi sammasanato paṭivipassanā nāma. " 1041455,190,671,28,37,1,142,9,Sā hi vipassanāya diṭṭhiugghāṭanamānasamugghāṭananikantipariyādānahetutāya visesato paṭipakkhena asaṃhīraasaṃkuppanahetubhūtā paribrūhanā hoti. 1041456,190,671,38,68,1,99,11,‘‘ Punappunaṃ… pe… appento’’ ti etena nibbānārammaṇadhammānubrūhanaṃ yathā‘‘ brūhetā suññāgārānan’’ ti( ma. ni.1.64) dasseti. 1041457,190,672,2,7,1,41,5,Yaṃ kiñci apadisitvā paṭiññādānaṃ saṅgaro. 1041458,190,672,8,37,1,228,23,So pana attano kiccavisesaṃ apadisitvā mittasanthavavasena vā kālāgamanaṃ apadisitvā kiñcikkhānuppadānena vā paṭibāhakaraṇaṃ apadisitvā balaggabodhavasena vā siyāti tassa mittakaraṇādipariyāyataṃ sandhāyāha‘‘ saṅgaroti… pe… nāman’’ ti. 1041459,190,672,38,47,1,101,8,Evaṃ {paṭipannattā}ti evaṃ aniccasaññāmukhena tiyaddhakesu saṅkhāresu appamādappaṭipattiyā paṭipannattā. 1041460,190,673,2,15,1,68,9,Dibbacakkhu suvisuddhan ti sāvasesā desanāti āha‘‘ yaṃ sacchikarotī’’ ti. 1041461,190,673,16,18,1,28,2,Rūpāyatanañhettha adhippetaṃ. 1041462,190,674,2,10,1,36,4,104. Antan ti saṅkhārānaṃ pārimantabhūtaṃ. 1041463,190,674,11,14,1,30,3,Vedānan ti maggañāṇavedānameva. 1041464,190,674,15,19,1,43,4,Arahattādhigamena antaṃ pariyosānaṃ gatattā. 1041465,190,674,20,29,1,74,7,"Kammavipākavaṭṭānaṃ, kilesavaṭṭassāpi ca ussadena upacayena ussadā, rāgādayo. " 1041466,190,675,2,6,1,38,3,"Sukkobhāsatāya sukkā, abhivisiṭṭhaggahā. " 1041467,190,675,7,11,1,29,4,Sabbāni vā tārakarūpāni sukkā. 1041468,190,675,12,18,1,41,4,"{Vindatī}ti upalabhati, paṭivijjhatīti attho." 1041469,190,676,2,26,1,127,16,"‘ ‘ Ajjhattaṃ vipassanābhiniveso hotī’’ ti idaṃ‘‘ sakesu dhammesū’’ ti pāragubhāvassa visesitattā vuttaṃ, tañca kho abhiniveseneva desitaṃ." 1041470,190,676,27,56,1,38,5,"‘‘ Sabbaṃ , bhikkhave, abhiññeyyan’’ ti( saṃ. ni.4.46; paṭi. ma.1.3) vuttaṃ. " 1041471,190,676,57,63,1,56,6,Pāragutā ca tesaṃ khandhānaṃ pariññābhisamayavasena hoti. 1041472,190,676,64,81,1,181,15,"Tato ca nesaṃ hetubhūtasamudaye, tadappavattilakkhaṇe nirodhe, nirodhagāminiyā paṭipadāya ca pahānasacchikiriyābhāvanābhisamayapāripūrivasena itarasaccesupi pāragubhāvo vutto eva hoti. " 1041473,190,676,82,87,1,61,5,Sabbaso hi sakaattabhāvabodhenapi catusaccābhisamayo hotiyeva. 1041474,190,676,88,120,1,104,10,"Vuttañhetaṃ‘‘ imasmiṃyeva byāmamatte kaḷevare sasaññimhi samanake lokañca paññapemi, lokasamudayañcā’’ tiādi( saṃ. ni.1.107; a. ni.4.45). " 1041475,190,676,121,128,1,41,6,Atha vā sakesu {dhammesū}ti attano dhammesu. 1041476,190,676,129,134,1,54,5,Attadhammā nāma atthakāmassa kulaputtassa sīlādidhammā. 1041477,190,676,135,148,1,136,12,"Sīlasamādhipaññādayo hi vodānadhammā ekantahitasukhasampādanato purisassa sakadhammā nāma, na anatthāvahā saṃkilesadhammā viya paradhammā. " 1041478,190,676,149,156,1,57,7,Tesaṃ sīlādīnaṃ pāripūriyā pāraṃ pariyantaṃ gatoti pāragū. 1041479,190,676,157,166,1,42,5,‘‘ Akkula pakkula’’ iti evaṃ vihiṃsanakapayogaṃ. 1041480,190,676,167,202,1,172,21,"Ajakalāpena( udā.7) hi tadā bhagavantaṃ bhīsāpetukāmena kataṃ yakkhagajjitaṃ‘‘ akkula pakkula’’ iti iminā ākārena sattānaṃ sotapathaṃ agamāsi, tasmā taṃ‘‘ akkulaṃ pakkulakaraṇan’’ ti vuttaṃ. " 1041481,190,677,2,15,1,51,8,{Nābhinandatī}ti ‘‘ ayaṃ maṃ daṭṭhuṃ āgatā’’ ti na tussati. 1041482,190,677,16,50,1,134,16,"Yasmā pana‘‘ bhagavato bhāsitaṃ abhinandī’’ tiādīsu( ma. ni.1.88) viya sampaṭicchanatthopi abhinandasaddo hoti, tasmā vuttaṃ‘‘ cittena na sampaṭicchatī’’ ti. " 1041483,190,677,51,65,1,65,9,Na {socatī}ti‘‘ mayā asammoditā gacchatī’’ ti na cittasantāpaṃ āpajjati. 1041484,190,677,66,78,1,74,8,‘‘ Saṅgā saṅgāmajiṃ muttan’’ ti idaṃ abhinandasocanānaṃ abhāvassa kāraṇavacanaṃ. 1041485,190,678,2,6,1,20,3,{Tenā}ti udake nhānena. 1041486,190,678,7,17,1,32,6,Tenevāha‘‘ na udakena sucī hotī’’ ti. 1041487,190,678,18,28,1,72,9,Tassattho– udakummujjanādinā neva sattānaṃ suci pāpato suddhi nāma hotīti. 1041488,190,678,29,41,1,59,7,Udakummujjanādīni hi idha uttarapadalopena‘‘ udakan’’ ti vuttaṃ. 1041489,190,678,42,52,1,87,9,{Udakenā}ti vā ummujjanādikiriyāsādhanabhūtena udakena sattānaṃ suci pāpasuddhi na hotīti. 1041490,190,678,53,64,1,76,11,Atha vā sucitena yathāvuttena udakena pāpamalato suddho nāma satto na hotīti. 1041491,190,678,65,72,1,53,6,"Yadi siyā, sabbesameva macchabandhānaṃ pāpasuddhi siyā. " 1041492,190,678,73,82,1,32,5,Tenāha‘‘ bahvettha nhāyatī jano’’ ti. 1041493,190,678,83,100,1,146,14,"Mātughātādipāpakammakārīnaṃ, aññesañca gomahiṃsādīnaṃ udakaṃ orohantānaṃ antamaso macchakacchape upādāya sabbesampi pāpasuddhi siyā , na panevaṃ hoti. " 1041494,190,678,101,102,1,5,1,Kasmā? 1041495,190,678,103,105,1,38,2,Nhānīyapāpahetūnaṃ appaṭipakkhabhāvato. 1041496,190,678,106,113,1,38,6,"Yañhi yaṃ vināseti, so tassa paṭipakkho. " 1041497,190,678,114,138,1,115,17,"Yathā āloko andhakārassa, vijjā avijjāya, na evaṃ nhānaṃ pāpassa, tasmā niṭṭhamettha gantabbaṃ‘‘ na udakena sucī hotī’’ ti. " 1041498,190,678,139,154,1,61,10,"Yena pana suci hoti, taṃ dassetuṃ‘‘ yamhi saccañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1041499,190,678,155,160,1,44,5,Tattha saccan ti vacīsaccañca viratisaccañca. 1041500,190,678,161,167,1,51,6,Atha vā saccan ti ñāṇasaccañceva paramatthasaccañca. 1041501,190,678,168,172,1,25,3,{Dhammo}ti seso ariyadhammo. 1041502,190,678,173,179,1,60,6,Saccassa panettha visuṃ gahaṇaṃ tassa bahukāratādassanatthaṃ. 1041503,190,678,180,182,1,20,2,Sesaṃ suviññeyyameva. 1041504,190,679,2,7,1,68,5,Jātibalanisedhakan ti jātimattabrāhmaṇānaṃ bhovādikānaṃ paṭisedhakaṃ. 1041505,190,679,8,30,1,61,10,"Jātivādassa vā nisedhakaṃ,‘‘ na jaccā brāhmaṇo hotī’’ ti( su. ni.655) hi vuttaṃ. " 1041506,190,679,31,41,1,75,10,Thero hi tathāvādena te aniggaṇhantopi niggaṇhanto viya hotīti katvā vuttaṃ. 1041507,190,680,2,8,1,40,3,105. Vimuttiyan ti anupādisesanibbānadhātuyaṃ. 1041508,190,681,2,62,1,247,22,"Savāsanan ti ettha khīṇāsavassāpi akhīṇāsavasadisakāyavacīpayogahetubhūtā santāne kilesabhāvanā vāsanā nāma āyasmato pilindavacchassa( a. ni. aṭṭha.1.1.215; dha. pa. aṭṭha.2. pilindavacchattheravatthu) vasalavohāro viya, saha vāsanāyāti savāsanaṃ, bhāvanapuṃsakañcetaṃ‘‘ visamaṃ candimasūriyā parivattantī’’ tiādīsu( a. ni.4.70) viya. " 1041509,190,681,63,66,1,36,3,Yathāvuttavāsanampi asesetvāti attho. 1041510,190,681,67,75,1,82,8,Kummaggapariharaṇavasena maggasampaṭipattīti magge kusalo amaggepi kusalo eva hoti. 1041511,190,681,76,92,1,79,12,Bhagavā pana sabbaññutāya sabbattheva kusaloti āha‘‘ magge ca amagge ca kovido’’ ti. 1041512,190,682,2,14,1,56,7,"106. Tamena {yutto}ti yathāvuttatamo tassa atthīti tamo, puggalo. " 1041513,190,682,15,19,1,36,4,Appakāsabhāvena ṭhitā khandhāva tamo. 1041514,190,682,20,26,1,44,4,"{Ālokabhūto}ti jātiguṇāloko, pākaṭaguṇoti attho. " 1041515,190,683,2,12,1,39,5,Kilesamayaṃ bandhanaṃ‘‘ daḷhan’’ ti vadanti. 1041516,190,683,13,22,1,57,8,"Yato saccāni paṭivijjhantā buddhāva naṃ chindanti, na aññe. " 1041517,190,684,2,15,1,92,8,Ducchedanatthena satipi daḷhabhāve sithilavuttitaṃ tassa dīpetuṃ‘‘ bandhanabhāvampī’’ tiādimāha. 1041518,190,684,16,30,1,59,8,"Tena‘‘ aho sukhumataraṃ kho, bhikkhave, mārabandhanan’’ ti vuttaṃ. " 1041519,190,685,2,23,1,131,13,"107. Yadipi cetanā kusalākusalasādhāraṇā, apuññābhisaṅkhāro idhādhippetoti tassa vasena atthaṃ dassento‘‘ akusalacetanāvasena cetetī’’ ti āha. " 1041520,190,685,24,31,1,67,6,"Cetanaṃ abhisandahanaṃ, cittassa byāpārāpattibhāvena pavattīti attho. " 1041521,190,685,32,55,1,137,17,"Yasmā pana cetanā yadā viññattiṃ samuṭṭhāpeti, tadā diguṇussāhādiguṇavāyāmā viya hutvā pākaṭaṃ payogaṃ nipphādeti, tasmā‘‘ pakappetī’’ ti vuttā. " 1041522,190,685,56,59,1,49,3,Pākaṭappayogakappanañhettha pakappanaṃ adhippetaṃ. 1041523,190,685,60,68,1,26,4,Tenāha‘‘ tameva pakappetī’’ ti. 1041524,190,685,69,81,1,64,8,Paccayaṭṭho idha ārammaṇatthoti vuttaṃ‘‘ pavattiyā paccayo hotī’’ ti. 1041525,190,686,2,30,1,155,16,"108. Yathā jalasamuddassa vīcisamuṭṭhānavasena labbhamāno vego‘‘ vīcimayo’’ ti vuccati, evaṃ cakkhusamuddassāpi rūpāvabhāsanavasena labbhamāno vego‘‘ rūpamayo’’ ti vutto. " 1041526,190,686,31,34,1,19,3,Eseva nayo sesesupi. 1041527,190,686,35,43,1,86,6,"{Āviñchanato}ti ākaḍḍhanato, ākaḍḍhanañcettha santānassa tanninnabhāvahetutāya daṭṭhabbaṃ. " 1041528,190,687,2,13,1,112,9,"Samudanaṃ kilesatemanaṃ, avassavahetutā, kilesānaṃ ūmiādisadisatā samāvaṭṭanena sattānaṃ anatthāvahatāya veditabbā. " 1041529,190,687,14,24,1,116,9,"Uparūpariveguppattiyā upagatassa uṭṭhātuṃ appadānena, guṇasāravināsanena ca kodhupanāhādīnaṃ ūmiādisadisatā daṭṭhabbā. " 1041530,190,688,2,10,1,74,7,Abhimukho {nandatī}ti tadārammaṇaṃ sukhaṃ somanassaṃ sādiyanto sampaṭicchati. 1041531,190,688,11,16,1,52,4,{Abhivadatī}ti taṇhābhinivesavasena abhinivissa vadati. 1041532,190,688,17,28,1,53,7,Tañhissa abhinivesaṃ dīpetuṃ‘‘ aho sukhan’’ tiādi vuttaṃ. 1041533,190,688,29,45,1,138,12,Ajjhosānaṃ adhimuccanabhūtāya taṇhāya taṇhāvatthukassa anupavisitvā āveṇikatākaraṇanti āha‘‘ ajjhosāya tiṭṭhatīti gilitvā pariniṭṭhapetvā’’ ti. 1041534,190,689,2,22,1,71,9,109.‘‘ Kasmā’’ tiādinā santāpadukkhānaṃ asuppatikārataṃ āha‘‘ yena vā pakārenā’’ ti. 1041535,190,689,23,29,1,73,5,{Yenā}ti yena vā kāmajjhosānadiṭṭhijjhosānabhūtena micchābhinivesappakārena. 1041536,190,689,30,37,1,60,6,Gahaṭṭhapabbajitā tathārūpaṃ katvā attano vaḍḍhiñca maññanti. 1041537,190,689,38,51,1,92,12,Avaḍḍhi eva pana hoti tassa pakārassa vaḍḍhiyaṃ anupāyabhāvato ca upāyabhāvato ca avaḍḍhiyaṃ. 1041538,190,689,52,58,1,49,5,{Tathāpī}ti tattha tattha icchāvighātaṃ pāpuṇantopi. 1041539,190,689,59,85,1,210,21,"Yasmā ito bāhirakā sabbena sabbaṃ bhavanissaraṇaṃ appajānanto mandakilesaṃ dīghāyukaṃ sukhabahulaṃ ekaccaṃ bhavaṃ teneva mandakilesādibhāvena‘‘ nibbānan’’ ti samanupassanti, tasmā bhavena bhavavippamokkhaṃ vadantīti. " 1041540,190,690,2,17,1,104,10,Bhavadiṭṭhisahagatā taṇhā purimapade uttarapadalopena {bhavataṇhā}ti vuttāti āha‘‘ bhavataṇhātiādīsu viyā’’ ti. 1041541,190,691,2,6,1,21,3,{Yatthā}ti yasmiṃ bhave. 1041542,190,692,2,7,1,26,4,Tato {evā}ti bhūtaratiyā eva. 1041543,190,692,8,13,1,44,5,Aññamaññañhi sattānaṃ chandarāgo balavā hoti. 1041544,190,692,14,21,1,42,5,"{Anavasesato}ti anavasesena, na kiñci sesetvā. " 1041545,190,693,2,6,1,52,4,Saṃsārasotassa anukūlabhāvena gacchatīti anusotagāmī. 1041546,190,693,7,16,1,118,8,"Tasseva paṭikkūlavasena nibbidānupassanādīhi pavattatīti paṭisotagāmī, acalappasādādisamannāgamena ṭhitasabhāvoti attho. " 1041547,190,694,2,24,1,92,10,"110.‘‘ Palabbhati, nikhajjatī’’ tiādīsu viya upasaggo padavaḍḍhanamattanti āha‘‘ abhijātikoti jātiyo’’ ti. " 1041548,190,694,25,28,1,34,3,Kaṇhadhammasamannāgatattā vā kaṇho. 1041549,190,694,29,41,1,107,11,"Paṭhamavayepi majjhimavayepi pāpasamaṅgī hutvā ṭhito kaṇhadhamme abhijāyati, pacchāpi pāpaṃ pasavatīti attho. " 1041550,190,694,42,49,1,52,6,{Sukko}ti vā ettha vuttavipariyāyeneva attho veditabbo. 1041551,190,695,2,9,1,29,4,111. Purimasmin ti purimasmiṃ pade. 1041552,190,695,10,15,1,51,5,Visaye bhummaṃ tattha deyyadhammassa patiṭṭhāpanato. 1041553,190,695,16,21,1,45,4,"Dutiye adhikaraṇe, tadadhikaraṇañhi nibbānanti. " 1041554,190,695,22,27,1,95,5,Gahaṭṭhapabbajitakiccesu vā visiṭṭhadhammadassanatthaṃ paccayadānārahattānaṃ samadhuratāniddeso. 1041555,190,695,28,37,1,67,8,Atha vā yena yena pana {vatthunā}ti rūpārūpanirodhādinā taṇhāvatthunā. 1041556,190,695,38,45,1,90,6,{Amarāvikkhepavatthuādinā}ti ettha ādi -saddena subhasukhādimicchābhinivesavatthuṃ saṅgaṇhāti. 1041557,190,695,46,70,1,197,17,"Yathā vā taṇhādiṭṭhiduccaritānaṃ vasena saṃkilesabhāgiyassa suttassa vibhāgo, evaṃ samathavipassanāsucaritavasena taṇhāvodānabhāgiyādisuttavibhāgoti dassetuṃ pāḷiyaṃ‘‘ taṇhā… pe… niddisitabban’’ ti vuttaṃ. " 1041558,190,696,2,29,1,224,24,"Idaṃ evaṃ pavattan ti yathā ducintitādivasena bālo hoti puggalo, evaṃ tassa ducintitacintitādibhāvanāvasena pavattaṃ idaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ nāma suttanti pubbe saṃkilesadhammavibhāgena vuttaṃ idāni sāmaññato saṅgahetvā vadati. " 1041559,190,696,30,39,1,66,9,Idaṃ vāsanābhāgiyaṃ suttan ti etthāpi iminā nayena attho veditabbo. 1041560,190,697,2,6,1,42,3,{Kilesaṭṭhānehī}ti kilesānaṃ pavattiṭṭhānehi. 1041561,190,697,7,11,1,47,3,{Kilesāvatthāhī}ti kilesānaṃ pavattiākāravisesehi. 1041562,190,697,12,16,1,54,4,Kāmarāgādīhi saṃyujjati kāmarāgādihetu kammavipākādinā. 1041563,190,697,17,33,1,90,11,"Satipi tesaṃ kālantaravuttiyaṃ saṃyutto nāma hoti, yato kāmarāgādayo‘‘ saṃyojanan’’ ti vuccanti. " 1041564,190,697,34,39,1,36,4,{Upādiyatī}ti daḷhaṃ gaṇhāti pavatteti. 1041565,190,697,40,46,1,43,5,"Sesaṃ vuttanayattā, uttānattā ca saṃvaṇṇitaṃ. " 1041566,190,698,2,11,1,62,4,"112. {Udāharaṇavasenā}ti nidassanavasena, ekadesadassanavasenāti attho. " 1041567,190,698,12,18,1,66,6,Sakalassa hi pariyattisāsanassa soḷasahi paṭṭhānabhāgehi gahitattā. 1041568,190,698,19,33,1,143,13,"Yathā tadekadesānaṃ soḷasannampi paṭṭhānabhāgānaṃ gahaṇaṃ udāharaṇamattaṃ, tesaṃ pana soḷasannaṃ ekadesaggahaṇaṃ udāharaṇanti kimettha vattabbaṃ. " 1041569,190,698,34,43,1,43,5,Tena vuttaṃ‘‘ ekadesadassanavasenāti attho’’ ti. 1041570,190,698,44,53,1,65,8,"Kasmā panettha pāḷiyaṃ paṭṭhānassa ekadesova udāhaṭo, na avasesoti? " 1041571,190,698,54,55,1,18,1,Nayanidassanatthaṃ. 1041572,190,698,56,61,1,48,5,Iminā nayena avasesopi paṭṭhānabhāvo veditabboti. 1041573,190,699,2,29,1,108,14,Tattha ‘‘ appampi ce saṃhita bhāsamāno… pe… sa bhāgavā sāmaññassa hotī’’ ti( dha. pa.20) idaṃ vāsanābhāgiyañca asekkhabhāgiyañca. 1041574,190,699,30,55,1,111,16,"Ettha hi‘‘ appampi ce saṃhita bhāsamāno’’ ti idaṃ vāsanābhāgiyaṃ,‘‘ sa bhāgavā sāmaññassa hotī’’ ti idaṃ asekkhabhāgiyaṃ. " 1041575,190,700,2,4,1,21,2,Tathā maghadevasuttaṃ. 1041576,190,700,5,56,1,280,31,"Tattha hi‘‘ bhūtapubbaṃ, ānanda, imissāyeva mithilāyaṃ maghadevo nāma rājā ahosi dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahādhammarājā, dhammaṃ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva janapadesu ca, uposathañca upavasati cātuddasiṃ, pañcadasiṃ, aṭṭhamiñca pakkhassā’’ tiādi( ma. ni.2.308), idaṃ vāsanābhāgiyaṃ." 1041577,190,700,57,91,1,168,19,"‘‘ Idaṃ kho panānanda, etarahi mayā kalyāṇaṃ vattaṃ nīharitaṃ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattatī’’ ti( ma. ni.3.189) idaṃ asekkhabhāgiyaṃ." 1041578,190,700,92,112,1,63,8,"‘‘ Pamādaṃ appamādena, yadā nudati paṇḍito’’ ti( dha. pa.28) idaṃ nibbedhabhāgiyaṃ." 1041579,190,700,113,135,1,92,9,‘‘ Paññāpāsāda… pe… avekkhatī’’ ti( dha. pa.28) idaṃ asekkhabhāgiyanti idaṃ nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca. 1041580,190,701,2,24,1,44,6,"Tathā ‘‘ tīṇimāni, bhikkhave, indriyānī’’ ti( saṃ. ni.5.493) suttaṃ. " 1041581,190,701,25,33,1,35,4,"Tattha‘‘ tīṇimāni, bhikkhave, indriyāni. " 1041582,190,701,34,36,1,15,2,Katamāni tīṇīti? 1041583,190,701,37,62,1,102,9,"Anaññātaññassāmītindriyaṃ aññindriyan’’ ti idaṃ nibbedhabhāgiyaṃ,‘‘ aññātāvindriyan’’ ti( saṃ. ni.5.493) idaṃ asekkhabhāgiyaṃ. " 1041584,190,702,2,16,1,71,4,Raṭṭhapālasuttaṃ ( ma. ni.2.293 ādayo) saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca asekkhabhāgiyañca. 1041585,190,702,17,60,1,124,15,"Tattha hi‘‘ ūno loko atitto taṇhādāso’’ tiādinā( ma. ni.2.306) saṃkileso vibhatto,‘‘ eko vūpakaṭṭho’’ tiādinā( ma. ni.2.299) asekkhadhammā, itarena vāsanādhammāti." 1041586,190,703,2,16,1,68,12,"‘ ‘ Dhamme ca ye ariyapavedite ratā, anuttaro te vacasā manasā kammunā ca; " 1041587,190,704,2,20,1,65,7,"Te santisoraccasamādhisaṇṭhitā, sutassa paññāya ca sāramajjhagū’’ ti.( su. ni.332); " 1041588,190,705,2,6,1,58,4,Idaṃ vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca. 1041589,190,705,7,45,1,142,22,"Ettha hi‘‘ dhamme ca ye ariyapavedite ratā’’ ti ayaṃ vāsanā,‘‘ anuttarā… pe… saṇṭhitā’’ ti ayaṃ nibbedho,‘‘ sutassa paññāya ca sāramajjhagū’’ ti asekkhadhammā. " 1041590,190,706,2,19,1,40,6,Tathā ‘‘ saddho sutavā niyāmadassī’’ ti gāthā( su. ni.373). 1041591,190,706,20,58,1,162,23,"Tattha hi‘‘ saddho sutavā’’ ti vāsanā,‘‘ niyāmadassī vaggagatesu na vaggasāri dhīro, lobhaṃ dosaṃ vineyya paṭighan’’ ti nibbedho,‘‘ sammā so loke paribbajeyyā’’ ti asekkhadhammā. " 1041592,190,707,2,7,1,63,5,Sabbāsavasaṃvaro parissayādīnaṃ vasena sabbabhāgiyaṃ veditabbaṃ. 1041593,190,707,8,19,1,85,8,"Tattha hi saṃkilesadhammā, lokiyasucaritadhammā, sekkhadhammā, asekkhadhammā ca vibhattā. " 1041594,190,707,20,41,1,79,7,Asabbabhāgiyaṃ pana‘‘ passaṃ passatī’’ tiādikaṃ( ma. ni.1.203) udakādianuvādanavacanaṃ veditabbaṃ. 1041595,190,707,42,74,1,266,27,"Evametasmiṃ soḷasavidhe sāsanapaṭṭhāne ete taṇhādivasena tayo saṃkilesabhāgā, vodānādivasena tayo vāsanābhāgā, sekkhānaṃ sīlakkhandhādīnaṃ vasena tayo nibbedhabhāgā, asekkhānaṃ sīlakkhandhādīnaṃ eva vasena tayo asekkhabhāgā, tesaṃ vasena mūlapaṭṭhānāni eva dvādasa honti. " 1041596,190,707,75,83,1,82,8,Tāni pana vitthāranayena vibhajiyamānāni channavutādhikāni cattāri sahassāni honti. 1041597,190,707,84,87,1,37,3,Yathādassanaṃ panetāni uddharitabbāni. 1041598,190,707,88,105,1,187,15,"Tāni pana yasmā saṅgahato kāmataṇhādivasena tayo taṇhāsaṃkilesabhāgā, sassatucchedavasena dve diṭṭhisaṃkilesabhāgā, kāyaduccaritādivasena tayo duccaritasaṃkilesabhāgāti aṭṭha saṃkilesabhāgā. " 1041599,190,707,106,122,1,205,14,"Dhammāmisābhayadānavasena tividhaṃ dānamayaṃ puññakiriyavatthu, kāyasucaritādivasena tividhaṃ sīlamayaṃ puññakiriyavatthu, samathavipassanāvasena duvidhaṃ bhāvanāmayaṃ puññakiriyavatthūti aṭṭheva vāsanābhāgā. " 1041600,190,708,2,61,1,448,37,"Saddhānusārī saddhāvimutto dhammānusārī diṭṭhippatto kāyasakkhīti( pu. pa. mātikā7.32-36; pu. pa.26-30) pañcannaṃ sekkhānaṃ paccekaṃ tayo sīlādikkhandhāti pannarasa nibbedhabhāgā, suññatānimittāpaṇihitabhedā paññāvimuttānaṃ tayo aggaphaladhammā, tesu paccekaṃ tayo tayo sīlādikkhandhā, tathā ubhatobhāgavimuttānanti aṭṭhārasa, sikkhitabbābhāvasāmaññena asaṅkhatadhātuṃ pakkhipitvā ekūnavīsati asekkhabhāgā, iti purimāni ekatiṃsa, imāni ekūnavīsatīti samapaññāsa saṃkilesabhāgiyādidhammā honti. " 1041601,190,708,62,70,1,87,8,Tasmā imesaṃ samapaññāsāya saṃkilesabhāgiyādidhammānaṃ vasena samapaññāsa suttāni honti. 1041602,190,709,2,40,1,271,27,"Yasmā ca te paññāvimuttā ubhatobhāgavimuttavibhāgaṃ akatvā asaṅkhatāya dhātuyā aggahaṇena nippariyāyena asekkhabhāgābhāvato naveva asekkhabhāgāti samacattālīsa honti, tasmā peṭake‘‘ cattārīsāya ākārehi pariyesitabbaṃ, paññāsāya ākārehi sāsanapaṭṭhānaṃ niddiṭṭhan’’ ti( peṭako.21) ca vuttaṃ. " 1041603,190,709,41,83,1,442,35,"Saṅgahato eva pana pubbe vuttavitthāranayena soḷasa honti, puna tividhasaṃkilesabhāgiyādivasena dvādasa honti, puna taṇhādiṭṭhiduccaritasaṃkilesataṇhādiṭṭhiduccaritavodānabhāvena cha honti, puna saṃkilesabhāgiyaṃ vāsanābhāgiyaṃ dassanabhāgiyaṃ vāsanābhāgiyaṃ asekkhabhāgiyanti pañca honti, puna mūlapaṭṭhānavasena cattāri honti, puthujjanabhāgiyasekkhabhāgiyaasekkhabhāgiyabhāvena tīṇi honti, puna saṃkilesabhāgiyavodānabhāgiyabhāvena dve eva honti. " 1041604,190,709,84,101,1,178,15,"Paṭṭhānabhāvena pana ekavidhameva, iti paṭṭhānabhāvena ekavidhampi saṃkilesavodānabhāgiyabhāvena duvidhanti vibhāgato yāva channavutādhikaṃ catusahassappabhedaṃ hoti, tāva netabbaṃ. " 1041605,190,709,102,109,1,52,6,"Evametaṃ paṭṭhānaṃ saṅgahato, vibhāgato ca veditabbaṃ. " 1041606,190,710,2,8,1,54,5,"Imassāpi paṭṭhānavibhāgassa, na purimassevāti adhippāyo. " 1041607,190,710,9,20,1,76,8,"Lokikaṃ assatthīti, lokikasahacaraṇato vā lokiyaṃ, suttaṃ {padesenā}ti ekadesena. " 1041608,190,710,21,25,1,40,3,{Sabbapadesū}ti taṃtaṃtikānaṃ tatiyapadesu. 1041609,190,710,26,29,1,49,3,Buddhādīnan ti buddhapaccekabuddhabuddhasāvakānaṃ. 1041610,190,710,30,38,1,58,7,"Dhammo panettha buddhādiggahaṇena veditabbo, ādi saddena vā. " 1041611,190,711,2,6,1,24,2,{Pariṇamatī}ti paripaccati. 1041612,190,711,7,11,1,36,3,{Dharantī}ti pabandhavasena pavattanti. 1041613,190,711,12,14,1,14,2,Nti pāpakammaṃ. 1041614,190,711,15,18,1,30,2,{Te}ti kusalābhinibbattakkhandhā. 1041615,190,711,19,26,1,57,7,Rakkhanti vipākadānato vipaccituṃ okāsaṃ na dentīti attho. 1041616,190,711,27,35,1,73,7,"Ayañca attho upapajjavedanīyesu yujjati, itarasmimpi yathārahaṃ labbhateva. " 1041617,190,711,36,47,1,39,7,Tenāha‘‘ dutiye vā tatiye vā attabhāve’’ ti. 1041618,190,712,2,20,1,102,11,113. Attano anavajjasukhāvahaṃ paṭipattiṃ paṭipajjanto paramatthato attakāmo nāmāti āha‘‘ attano sukhakāmo’’ ti. 1041619,190,712,21,29,1,65,7,Sukhānubandhañhi sukhaṃ kāmento sukhameva kāmetīti ca {sukhakāmo}ti. 1041620,190,713,2,7,1,79,4,{Vitthataṭṭhenā}ti suvipphāradiṭṭhīnaṃ pavattanaṭṭhānatāsaṅkhātena vitthāraṭṭhena. 1041621,190,714,2,15,1,87,8,"114. Diṭṭhe {dukkhādidhamme}ti bhāvenabhāvalakkhaṇe bhummaṃ, dukkhādidhamme diṭṭhe ñāteti attho." 1041622,190,715,2,21,1,86,11,"‘ ‘ Uddhan’’ tiādi kāladesānaṃ anavasesapariyādānanti āha‘‘ uddhanti anāgataṃ, upari cā’’ tiādi. " 1041623,190,715,22,25,1,29,2,{Gamanenā}ti cutūpapātagamanena. 1041624,190,716,2,9,1,66,4,115. Nagaradvārathirakaraṇatthan ti nagarassa dvārabāhathirakaraṇatthaṃ. 1041625,190,716,10,34,1,157,15,"{Gambhīranematāyā}ti‘‘ nemaṃ’’ vuccati nikhātathambhādīnaṃ pathaviṃ anupavisitvā ṭhitappadeso , gambhīraṃ nemaṃ etassāti gambhīranemo, tassa bhāvo gambhīranematā, tāya. " 1041626,190,716,35,45,1,75,9,"Kampanaṃ yathāṭhitassa ito cito ca sañcopanaṃ, cālanaṃ ṭhitaṭṭhānato cāvanaṃ. " 1041627,190,716,46,55,1,90,7,"{Ajjhogāhetvā}ti aviparītasabhāvābhisamayavasena anupavisitvā, anupaviṭṭho viya hutvāti attho. " 1041628,190,717,2,9,1,64,6,Saṃyojanānaṃ {pajahanavasenā}ti gāthāya vacanasesaṃ ānetvā dasseti. 1041629,190,717,10,40,1,266,25,"Atha vā pahātabbassa pahānena vinā na bhāvanāsiddhīti atthasiddhaṃ pahātabbapahānaṃ ajjhattaṃ, bahiddhāti padadvayena yojetvā dassetuṃ ajjhattaṃ bahiddhāti orambhāgiyauddhambhāgiyasaṃyojanānaṃ visaṃyogagahitoti imamatthaṃ pāḷiyā samatthetuṃ‘‘ tenāha sabbaloke’’ ti vuttaṃ. " 1041630,190,718,2,16,1,80,8,"{Alobhasīsenā}ti alobhena pubbaṅgamena, yato yogāvacaro‘‘ nekkhammacchando’’ ti vuccati. " 1041631,190,718,17,31,1,83,8,"Asubhasaññā rāgappaṭipakkhatāya‘‘ visesato alobhappadhānā’’ ti vuttā, dasāsubhavasena vā. " 1041632,190,718,32,38,1,57,5,{Adhigatajjhānādīnī}ti ādi saddena vipassanādīni saṅgaṇhāti. 1041633,190,718,39,56,1,111,11,Vihiṃsāratirāgānaṃ byāpādahetukato cattāropi brahmavihārā abyāpādapadhānāti āha‘‘ catu… pe… abyāpādo dhammapadan’’ ti. 1041634,190,718,57,60,1,29,3,Adhigatāni jhānādīnīti yojanā. 1041635,190,718,61,72,1,92,9,Dasānussati… pe… adhigatāni sammāsati dhammapadaṃ satisīsena tesaṃ adhigantabbattāti adhippāyo. 1041636,190,718,73,93,1,111,13,"Ānāpānabhāvanāyaṃ samādhipi padhāno, na sati evāti dassanatthaṃ‘‘ dasakasiṇa… pe… sammāsamādhi dhammapadan’’ ti vuttaṃ. " 1041637,190,718,94,99,1,65,5,Catudhātuvavatthānavasena adhigatānampi ettheva saṅgaho daṭṭhabbo. 1041638,190,719,2,8,1,40,2,116. {Upalakkhaṇakāraṇānī}ti sañjānananimittāni. 1041639,190,720,2,23,1,76,11,"Pāpameva {pāpiyo}ti āha‘‘ pāpaṃ hotī’’ ti,‘‘ pāpiyo’’ ti ca liṅgavipallāsavasena vuttaṃ. " 1041640,190,720,24,31,1,62,7,Ekavacane bahuvacanan ti ekavacane vattabbe bahuvacanaṃ vuttaṃ. 1041641,190,721,2,8,1,57,2,117. {Olīyanataṇhābhinivesavasenā}ti bhavataṇhābhavadiṭṭhivasena. 1041642,190,721,9,14,1,31,5,Tā hi bhavesu satte allīyāpenti. 1041643,190,721,15,18,1,47,2,{Atidhāvanābhinivesavasenā}ti ucchedadiṭṭhivasena. 1041644,190,721,19,27,1,85,8,Sā hi avaṭṭupacchedameva vaṭṭupacchedaṃ katvā abhinivisanato atidhāvanābhiniveso nāma. 1041645,190,721,28,33,1,46,4,{Olīyantī}ti sammāpaṭipattito saṅkocaṃ āpajjanti. 1041646,190,721,34,38,1,42,3,{Abhidhāvantī}ti sammāpaṭipattiṃ atikkamanti. 1041647,190,722,2,11,1,67,6,"{Tesañcā}ti tesaṃ ubhinnaṃ abhinivesānaṃ, tadaññesañca sabbamaññitānaṃ. " 1041648,190,723,2,13,1,91,8,118. Idaṃ iṭṭhavipākaṃ aniṭṭhavipākan ti idaṃ iṭṭhavipākasaṅkhātaṃ aniṭṭhavipākasaṅkhātaṃ phalaṃ. 1041649,190,724,2,31,1,123,18,‘ ‘ Akaṅkhato na jāneyyun’’ ti etena‘‘ ākaṅkhato’’ ti iminā padena saddhiṃ sambandhadassanamukhena‘‘ na jaññā’’ ti padassa atthaṃ dasseti. 1041650,190,725,2,7,1,31,4,Na {upalabbhatī}ti natthīti attho. 1041651,190,726,2,8,1,37,2,120. {Tānī}ti kammakammanimittagatinimittāni. 1041652,190,726,9,16,1,51,5,"Pattharaṇākāroyeva hesa, yadidaṃ chāyānaṃ volambanaṃ. " 1041653,190,726,17,31,1,68,9,Evaṃ {hotī}ti‘‘ akataṃ vata me kalyāṇan’’ tiādippakārena vippaṭisāro hoti. 1041654,190,727,2,10,1,46,4,122. {Esakehī}ti gavesakehi saparasantāne sampādakehi. 1041655,190,727,11,14,1,28,3,Dukkhudrayan ti dukkhaphalaṃ. 1041656,190,727,15,19,1,31,3,Tīhi {kāraṇehī}ti kāyavācācittehi. 1041657,190,727,20,26,1,56,6,Tāni hi taṃtaṃsaṃvarānaṃ dvārabhāvena kāraṇānīti vuttāni. 1041658,190,727,27,33,1,38,5,Tīhi {ṭhānehī}ti vā tīhi uppattiṭṭhānehi. 1041659,190,727,34,37,1,21,3,Pihitan ti pidhāyakaṃ. 1041660,190,728,2,12,1,65,7,‘ ‘ Uṭṭhānaṭṭhānasaṅkhātan’’ ti idaṃ pāsāṇabhāvasāmaññaṃ gahetvā vuttaṃ. 1041661,190,729,2,8,1,34,3,123. Rajamissakan ti puppharajamissakaṃ. 1041662,190,729,9,13,1,32,3,{Tassā}ti tassa sekkhāsekkhamunino. 1041663,190,729,14,40,1,156,21,"Mahicchādīnaṃ viya gāme caraṇappaccayā gāmavāsīnaṃ saddhāhāni vā bhogahāni vā na hoti, atha kho uparūpari vuddhiyeva hotīti dassento‘‘ pākatikameva hotī’’ ti āha. " 1041664,190,729,41,44,1,47,3,Ajjhattikakammaṭṭhānan ti catusaccakammaṭṭhānaṃ. 1041665,190,730,2,6,1,31,3,{Tenā}ti kusalena kāyavacīkammena. 1041666,190,730,7,21,1,71,10,Thirabhāvo thāmaṃ nāmāti tassa atthaṃ dassento‘‘ thāmavāti ṭhitimā’’ ti āha. 1041667,190,731,2,23,1,95,13,Attasaṃnissayaṃ pemaṃ attāti gahetvā‘‘ attasaman’’ ti vuttanti āha‘‘ attapemena samaṃ pemaṃ natthī’’ ti. 1041668,190,731,24,38,1,73,8,Bhagavato vipassanāñāṇobhāsappavattiṃ sandhāyāha‘‘ paññā pana… pe… sakkotī’’ ti. 1041669,190,731,39,47,1,75,7,"Sabbaññutaññāṇaṃ, pana abhiññāñāṇāni ca anantāparimāṇaṃ lokadhātuṃ obhāsenti. " 1041670,190,732,2,11,1,33,5,124. Kissa {bhītā}ti kena kāraṇena bhītā. 1041671,190,733,2,6,1,21,2,{Ṭhapetvā}ti pavattetvā. 1041672,190,733,7,13,1,50,5,"Vacanīyo yācakānanti yojanā, yācitabbayuttoti attho. " 1041673,190,733,14,17,1,31,2,{Yaññaupakkharo}ti yaññopakaraṇaṃ. 1041674,190,733,18,39,1,94,13,‘‘ Etesu dhammesu ṭhito catūsū’’ ti vuttaṃ catukkaṃ vavatthapetuṃ‘‘ saddhoti ekaṃ aṅgan’’ tiādi vuttaṃ. 1041675,190,734,2,10,1,60,8,Gāthāyaṃ vuttadhamme dve dve ekaṃ katvā aṅgakaraṇaṃ dukanayo. 1041676,190,735,2,8,1,45,5,Jātidhamman ti pavattidhammaṃ sandhāya vadati. 1041677,190,736,2,19,1,101,10,125. Saccekadesato saccasamudāyo anavasesapariyādānato visiṭṭhoti dassento‘‘ paramatthasaccaṃ vā hotū’’ ti āha. 1041678,190,736,20,32,1,83,9,"Caturo {padā}ti cattāri padāni, liṅgavipallāsena vuttaṃ, cattāro dhammakoṭṭhāsāti attho. " 1041679,190,736,33,39,1,80,5,"Kevalaṃ sattavibhāgadassanatthameva catupadaggahaṇaṃ, na adhigatadhammānurūpatāya. " 1041680,190,737,2,6,1,17,3,{Nimmadā}ti na madā. 1041681,190,738,2,11,1,30,6,‘ ‘ Saccavādī jino romo’’ tipi pāṭho. 1041682,190,738,12,34,1,224,18,"Tattha {romo}ti diṭṭhirāgarattānaṃ titthiyānaṃ, titthakarānañca adhammavādīnaṃ rāgaviparītadhammadesanato bhayajanako, adhammavādīnaṃ vā tattha ādīnavadassanena bhāyitabbo, appahīnāsaṃvarānaṃ vā durupasaṅkamanato durāsadoti attho. " 1041683,190,739,2,8,1,35,6,Sacco ca so dhammo cāti saccadhammo. 1041684,190,739,9,16,1,36,3,Tenāha‘‘ ekantanissaraṇabhāvenā’’ tiādi. 1041685,190,740,2,8,1,55,5,"Ekāyanabhāvan ti ekamaggabhāvaṃ, aññamaggabhāvanti attho. " 1041686,190,741,2,17,1,122,11,Dassanabhāgiyaṃ bhāvanābhāgiyanti nibbedhabhāgiyameva dvidhā vibhajitvā vuttanti āha‘‘ saṃkilesabhāgiyādīhi catūhi padehī’’ ti. 1041687,190,741,18,23,1,58,5,Sesattikānan ti sattādhiṭṭhānattikādīnaṃ aṭṭhannaṃ tikānaṃ. 1041688,190,741,24,28,1,73,3,{Sesapadānañcā}ti saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañcātiādimissakapadānañca. 1041689,190,741,29,34,1,49,5,Ca -saddena saṃkilesabhāgiyādipadāni ca saṅgaṇhāti. 1041690,190,741,35,67,1,221,23,"Lokiyattikasseva hi‘‘ sesapadānī’’ ti vuttehi missakapadehi evaṃ saṃsandane nayadassanaṃ, itaresaṃ pana tikānaṃ saṃkilesabhāgiyādipadehi ceva sesapadehi ca saṃsandane idaṃ nayadassananti‘‘ vuttanayānusārena suviññeyyan’’ ti vuttaṃ. " 1041691,190,741,68,71,1,25,3,Samatikkamanan ti pahānaṃ. 1041692,190,741,72,84,1,126,10,"Satipi vāsanābhāgiyasaṃkilesabhāgiyadhammānaṃ lokiyabhāve purimehi pana pacchimā pahātabbā tadaṅgavasena, vikkhambhanavasena ca. " 1041693,190,741,85,99,1,106,10,Evaṃ pajahanasamatthatāya pahānanti vuttaṃ‘‘ vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ saṃkilesabhāgiyassa samatikkamāya hotī’’ ti. 1041694,190,741,100,106,1,72,6,Saṃkilesadhammānaṃ samatikkamena adhigantabbā vodānadhammā viyāti yojanā. 1041695,190,741,107,115,1,65,6,"Bhāvanā nāma tividhā jhānabhāvanā, vipassanābhāvanā, maggabhāvanāti. " 1041696,190,741,116,129,1,99,13,Tāsu maggabhāvanāya gahitāya vipassanābhāvanā gahitā eva hotīti taṃ anāmasitvā itarā dve eva gahitā. 1041697,190,741,130,181,1,341,34,Tathāpi‘‘ bhāvanābhāgiyassa suttassa paṭinissaggāyā’’ ti vutte kiṃ sabbena sabbaṃ asekkhassa jhānabhāvanāpi paṭinissaṭṭhāti codanaṃ manasi katvā pāḷiyaṃ‘‘ asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ diṭṭhadhammasukhavihāratthan’’ ti vuttanti dassento‘‘ asekkhadhammesu uppannesu maggabhāvanākiccaṃ nāma natthī’’ ti vatvā‘‘ jhānabhāvanāpi diṭṭhadhammasukhavihāratthā evā’’ ti āha. 1041698,190,742,2,12,1,72,9,"Ekaṃ eva bhavabījaṃ paṭisandhiviññāṇaṃ ekabījaṃ, taṃ assa atthīti ekabījī. " 1041699,190,742,13,19,1,57,5,"Sandhāvitvā samāgantvā, nibbattanavasena upagantvāti attho. " 1041700,190,742,20,24,1,30,3,{Saṃsaritvā}ti tasseva vevacanaṃ. 1041701,190,742,25,29,1,32,4,Kulaṃ kulaṃ gacchatīti kolaṃkolo. 1041702,190,742,30,34,1,40,4,Purimapade anunāsikalopaṃ akatvā niddeso. 1041703,190,743,2,4,1,18,2,Tesaṃ sotāpannānaṃ. 1041704,190,743,5,9,1,35,4,Etaṃ pabhedan ti ekabījiādivibhāgaṃ. 1041705,190,743,10,15,1,66,5,Purimabhavasiddhaṃ vivaṭṭūpanissayapuññakammaṃ idha pubbahetu nāma. 1041706,190,743,16,47,1,163,20,"Yo‘‘ katapuññatā’’ ti vuccati, so paṭhamamagge sādhite caritatthatāya vipakkavipākaṃ viya kammaṃ uparimamaggānaṃ upanissayo na siyāti adhippāyenāha‘‘ upari… pe… āpajjatī’’ ti. " 1041707,190,743,48,56,1,86,8,Tiṇṇaṃ maggānaṃ niratthakatā āpajjati paṭhamamaggeneva tehi kātabbakiccassa sādhitattā. 1041708,190,743,57,65,1,61,5,Paṭhamamagge… pe… {āpajjatī}ti anuppannassa atthakiriyāsambhavato. 1041709,190,743,66,86,1,107,14,Evaṃ tiṇṇaṃ vādānaṃ yuttiabhāvaṃ dassetvā catutthavādo evettha yuttoti dassento āha‘‘ vipassanā… pe… yujjatī’’ ti. 1041710,190,743,87,97,1,37,6,‘‘ Sace hī’’ tiādinā taṃ yuttiṃ vibhāveti. 1041711,190,743,98,108,1,121,10,Vimuttiparipācanīyānaṃ dhammānaṃ paripakkatāya indriyānaṃ tikkhatāya ñāṇassa visadatāya vipassanāya balavabhāvo veditabbo. 1041712,190,743,109,125,1,90,12,So hi vomissakanayena saṃsaraṇako idhādhippeto‘‘ deve ceva mānuse ca sandhāvitvā’’ ti vuttattā. 1041713,190,743,126,130,1,31,4,Idha kāmabhave ṭhito idhaṭṭhako. 1041714,190,743,131,134,1,42,3,Manussadevalokūpapajjanato okārena vokiṇṇo. 1041715,190,743,135,151,1,127,11,Ariyasāvakassa taṃtaṃsattanikāyupapatti tassa tassa sodhanasadisaṃ kilesamalādianatthāpanayanatoti āha‘‘ cha devaloke sodhetvā’’ ti. 1041716,190,743,152,163,1,73,7,‘‘ Akaniṭṭhe ṭhatvā’’ ti etena heṭṭhābrahmalokasodhanaṃ vuttamevāti veditabbaṃ. 1041717,190,744,2,11,1,65,8,Saddhaṃ dhuraṃ {katvā}ti saddhaṃ dhuraṃ jeṭṭhakaṃ pubbaṅgamaṃ katvā. 1041718,190,744,12,25,1,102,11,"Saddhāya anussati paṭipatti, saddhaṃ vā pubbabhāgiyaṃ anussati, saddhāya vā anusaraṇasīloti saddhānusārī. " 1041719,190,744,26,31,1,33,4,{Dhammānusārī}ti etthāpi eseva nayo. 1041720,190,744,32,37,1,33,4,{Dhammo}ti panettha paññā veditabbā. 1041721,190,744,38,41,1,34,3,Saddahanto vimuttoti saddhāvimutto. 1041722,190,744,42,50,1,59,7,"Yadipi sabbathā avimutto, saddhāmattena pana vimuttoti attho. " 1041723,190,744,51,55,1,37,4,Saddhāya vā adhimuttoti saddhāvimutto. 1041724,190,744,56,60,1,63,3,{Vuttanayenā}ti uparimaggavipassanāya balavamandamandatarabhāvena. 1041725,190,744,61,69,1,87,7,"Diṭṭhiyā pattoti diṭṭhippatto, catusaccadassanasaṅkhātāya diṭṭhiyā nirodhappattoti attho. " 1041726,190,744,70,80,1,106,9,"Diṭṭhantaṃ vā pattoti diṭṭhippatto, dassanasaṅkhātassa sotāpattimaggañāṇassa anantarappavattoti vuttaṃ hoti. " 1041727,190,744,81,87,1,56,6,Paṭhamaphalato paṭṭhāya hi yāva aggamaggā diṭṭhippattāti. 1041728,190,744,88,93,1,65,4,Idan ti yathāvuttasotāpannānaṃ saddhāvimuttadiṭṭhippattatāvacanaṃ . 1041729,190,744,94,106,1,108,10,"Aṭṭhannaṃ vimokkhānan ti catasso rūpāvacarasamāpattiyo, catasso arūpāvacarasamāpattiyoti aṭṭha vimokkhā, tesaṃ. " 1041730,190,745,2,15,1,116,11,"Phuṭṭhantaṃ sacchikarotīti kāyasakkhī, phuṭṭhānaṃ anto phuṭṭhanto, phuṭṭhānaṃ arūpajjhānānaṃ anantaro kāloti adhippāyo. " 1041731,190,745,16,48,1,186,17,"Accantasaṃyoge cetaṃ upayogavacanaṃ, phuṭṭhānantarakālameva sacchikātabbaṃ sacchikarotīti vuttaṃ hoti,‘‘ visamaṃ candimasūriyā parivattantī’’ tiādīsu( a. ni.4.70) viya vā bhāvanapuṃsakanti etaṃ daṭṭhabbaṃ. " 1041732,190,745,49,82,1,240,29,"Yo hi arūpajjhānena rūpakāyato, nāmakāyekadesato ca vikkhambhanavimokkhena vimutto, tena nirodhasaṅkhāto vimokkho ālocito pakāsito viya hoti, na kāyena sacchikato, nirodhaṃ pana ārammaṇaṃ katvā ekaccesu āsavesu khepitesu tena so sacchikato hoti. " 1041733,190,745,83,105,1,146,17,"Tasmā so sacchikātabbaṃ nirodhaṃ yathāālocitaṃ nāmakāyena sacchikarotīti‘‘ kāyasakkhī’’ ti vuccati, na tu vimutto ekaccānaṃ eva āsavānaṃ aparikkhīṇattā. " 1041734,190,746,2,6,1,43,3,{Abhedenā}ti antarāparinibbāyiādibhedena vinā. 1041735,190,746,7,24,1,85,9,‘‘ Abhedenā’’ ti ca idaṃ‘‘ saddhāvimuttadiṭṭhippattakāyasakkhino’’ ti idhāpi ānetvā yojetabbaṃ. 1041736,190,746,25,43,1,158,14,"Yatheva hi antarāparinibbāyiādibhedānāmasaneneva eko anāgāmī hoti, evaṃ yathāvuttabhedaāmasaneneva saddhāvimutto, diṭṭhippatto, kāyasakkhīti tayo anāgāmino honti. " 1041737,190,746,44,51,1,70,7,Ayañca anāgāmino tādisamavatthābhedaṃ gahetvā gaṇanā katāti veditabbaṃ. 1041738,190,746,52,59,1,31,3,‘‘ Avihādīsū’’ tiādi suviññeyyameva. 1041739,190,747,2,11,1,79,8,"Paññāya eva vimutto, na cetovimuttibhūtena sātisayena samādhināpīti paññāvimutto. " 1041740,190,747,12,18,1,57,5,{Ubhatobhāgavimutto}ti ubhohi bhāgehi ubhatobhāgato vimutto. 1041741,190,747,19,37,1,120,12,Kilesānaṃ vikkhambhanasamucchinnehi rūpakāyanāmakāyato vimuttoti imamatthaṃ dassento‘‘ vikkhambhana… pe… vimutto nāmā’’ ti āha. 1041742,190,747,38,44,1,60,5,"Arūpasamāpattiyā rūpakāyato, aggamaggena arūpakāyato vimuttaṃ. " 1041743,190,747,45,46,1,7,1,Yathāha– 1041744,190,748,2,49,1,196,28,"‘ ‘ Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ye te santā vimokkhā atikkamma rūpe āruppā, te kāyena phusitvā viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti, ayaṃ vuccati, bhikkhave, puggalo ubhatobhāgavimutto’’ ti( ma. ni.2.182). " 1041745,190,749,2,27,1,95,11,Yaṃ pana mahānidānasutte‘‘ rūpī rūpāni passatī’’ tiādike( dī. ni.2.129) nirodhasamāpattiante aṭṭha vimokkhe vatvā– 1041746,190,750,2,49,1,212,27,"‘ ‘ Yato kho, ānanda, bhikkhu ime aṭṭha vimokkhe anulomampi samāpajjati… pe… ayaṃ vuccatānanda, bhikkhu ubhatobhāgavimutto, imāya ca, ānanda, ubhatobhāgavimuttiyā aññā ubhatobhāgavimutti uttaritarā vā paṇītatarā vā natthī’’ ti( dī. ni.2.130)– " 1041747,190,751,2,7,1,48,4,"Vuttaṃ , taṃ ubhatobhāgavimuttaseṭṭhavasena vuttaṃ. " 1041748,190,751,8,29,1,181,19,"Tattha yasmā āruppasamāpattīsu ekāyapi rūpakāyo vikkhambhito eva nāma hoti, tasmā catunnaṃ āruppasamāpattīnaṃ, nirodhasamāpattiyā ca lābhīnaṃ vasena pañca ubhatobhāgavimuttā veditabbā. " 1041749,190,751,30,34,1,25,4,Esa nayo kāyasakkhimhi pi. 1041750,190,751,35,46,1,65,7,Aṭṭhavimokkhekadesepi hi aṭṭhavimokkhasamaññā yathā‘‘ loke sattā’’ ti. 1041751,190,752,2,14,1,127,9,"Terasasu sīsesu palibodhasīsādīni, pavattasīsañca pariyādiyitabbāni, adhimokkhasīsādīni pariyādakāni, gocarasīsaṃ pariyādakaphalaṃ. " 1041752,190,752,15,27,1,81,9,"Tañhi visayajjhattaṃ phalaṃ, vimokkho pariyādakassa maggassa, phalassa ca ārammaṇaṃ. " 1041753,190,752,28,51,1,175,13,"Saṅkhārasīsaṃ saṅkhāravivekabhūto nirodhoti pariyādiyitabbānaṃ, pariyādakaphalānañca saha visayasaṃsiddhidassanena samasīsibhāvaṃ dassetuṃ paṭisambhidāyaṃ( paṭi. ma.1.87) terasa sīsāni vuttāni. " 1041754,190,752,52,87,1,194,20,Idha pana‘‘ yassa puggalassa apubbaṃ acarimaṃ āsavapariyādānañca hoti jīvitapariyādānañcā’’ ti( pu. pa.16) puggalapaññattiyaṃ āgatattā tesu kilesapavattasīsānaṃ eva vasena yojanaṃ karonto‘‘ kilesasīsan’’ tiādimāha. 1041755,190,752,88,115,1,197,21,"Tattha pavattasīsampi maggo pavattito vuṭṭhahanto cutito uddhaṃ appavattikaraṇena yadipi pariyādiyati, yāva pana cuti, tāva pavattisambhavato‘‘ pavattasīsaṃ jīvitindriyaṃ cuticittaṃ pariyādiyatī’’ ti āha. " 1041756,190,753,2,14,1,125,11,"Kilesapariyādānena attano anantaraṃ viya nipphādetabbā, paccavekkhaṇavārā ca kilesapariyādānasseva vārāti vattabbataṃ arahanti." 1041757,190,753,15,50,1,115,12,"‘‘ Vimuttasmiṃ vimuttamiti ñāṇaṃ hotī’’ ti( ma. ni.1.78; saṃ. ni.3.12,14) hi vacanato paccavekkhaṇaparisamāpanena kilesapariyādānaṃ samāpitaṃ nāma hoti. " 1041758,190,753,51,74,1,181,17,"Taṃ pana parisamāpanaṃ yadi cuticittena hoti, teneva jīvitaparisamāpanañca hotīti imāya vāracutisamatāya kilesapariyādānajīvitapariyādānānaṃ apubbācarimatā hotīti āha‘‘ vārasamatāyā’’ ti. " 1041759,190,753,75,84,1,102,8,Bhavaṅgaṃ otaritvā {parinibbāyato}ti ettha parinibbānacittameva bhaṅgottaraṇabhāvena vuttanti daṭṭhabbaṃ. 1041760,190,754,2,6,1,38,4,Caritan ti caritā kāyavacīmanappavatti. 1041761,190,754,7,22,1,81,10,"Ettha ca yena rāgādhikabhāvena puggalo‘‘ rāgacarito’’ ti lakkhīyati, tayidaṃ lakkhaṇaṃ. " 1041762,190,754,23,41,1,124,13,"Tenāha‘‘ rāgajjhāsayo rāgādhikoti attho’’ ti, tena appahīnabhāvena santāne thāmagatassa rāgassa balabhāvo lakkhīyatīti daṭṭhabbaṃ. " 1041763,190,754,42,45,1,19,3,Eseva nayo sesesupi. 1041764,190,755,2,17,1,82,10,{Sīlavantehī}ti ādisaddassa lopaṃ katvā niddeso katoti dassento āha‘‘ sīlavantādīhī’’ ti. 1041765,190,755,18,23,1,41,5,Ādi saddena dāyakādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. 1041766,190,756,2,8,1,46,5,Ārammaṇabhūtā ñeyyan ti ārammaṇabhūtāva ñeyyaṃ. 1041767,190,757,2,5,1,52,2,{Puthujjanabhūmiādīsū}ti puthujjanasekkhāsekkhabhūmīsu. 1041768,190,757,6,20,1,168,11,"Tattha puthujjanabhūmivasena saṃvaro, sekkhabhūmivasena pahānabhāvanā, asekkhabhūmivasena sacchikiriyā, puthujjanabhūmisekkhabhūmivasena vā yathārahaṃ saṃvarapahānabhāvanā. " 1041769,190,757,21,32,1,110,9,"Pubbabhāgiyā hi saṃvarapahānabhāvanā puthujjanassa sambhavanti, itarā sekkhassa, asekkhabhūmivasena sacchikiriyā. " 1041770,190,757,33,72,1,170,23,"Nayato dassitan ti‘‘ yaṃ, bhikkhave, mayā‘ idaṃ na kappatī’ ti appaṭikkhittaṃ, taṃ ce kappiyaṃ anulometi, akappiyaṃ paṭibāhati, taṃ vo kappatī’’ tiādinā( mahāva.305) nayadassanavasena pakāsitaṃ. " 1041771,190,757,73,77,1,50,4,Sarāgādisaṃvattanan ti sarāgādibhāvāya saṃvattanaṃ. 1041772,190,758,2,15,1,119,8,Aññamaññaṃ {saṃsaggato}ti‘‘ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañcā’’ tiādinā saṃkilesabhāgiyādīnaṃ padānaṃ aññamaññasaṃsaggato. 1041773,190,758,16,22,1,76,5,{Anekavidho}ti dvādasavidho yāva dvānavutādhikacatusahassavidhopi anekappakāro. 1041774,190,758,23,62,1,305,30,"{Lokiyasattādhiṭṭhānādisaṃsaggato}ti ādi saddena lokiyaṃ ñāṇaṃ, lokuttaraṃ ñāṇaṃ, lokiyañca lokuttarañca ñāṇaṃ, lokiyaṃ ñeyyaṃ, lokuttaraṃ ñeyyaṃ, lokiyañca lokuttarañca ñeyyaṃ, lokiyaṃ ñāṇañca ñeyyañca, lokuttaraṃ ñāṇañca ñeyyañca, lokiyañca lokuttarañca ñāṇañca ñeyyañcātiādiko sambhavanto paṭṭhānabhedo saṅgahito. " 1041775,190,758,63,69,1,47,4,"{Ubhayatthā}ti saṃkilesabhāgiyādike, lokiyādike ca. " 1041776,190,758,70,81,1,63,10,"Yathārahan ti yo yo saṃsaggavasena yojanaṃ arahati, so so dhammo. " 1041777,190,758,82,85,1,29,3,Sambhavāvirodheneva hi yojanā. 1041778,190,758,86,97,1,57,7,Na hi‘‘ lokiyaṃ nibbedhabhāgiyan’’ tiādinā yojanā sambhavati. 1041779,190,759,2,30,1,230,24,"Tīsu piṭakesu {labbhamānassā}ti tisso saṅgītiyo āruḷhe tepiṭake buddhavacane upalabbhamānassa vijjamānassa, etena na kevalaṃ saṅgaho eva yathāvuttabhedānaṃ paṭṭhānabhāgānaṃ niddhāraṇāya kāraṇaṃ, atha kho pāḷiyaṃ dassanañcāti vibhāveti. " 1041780,190,759,31,42,1,39,7,Tenāha‘‘ yaṃ dissati tāsu tāsu bhūmīsū’’ ti. 1041781,190,759,43,54,1,62,7,‘‘ Teneva hī’’ tiādinā yathāvuttassa atthassa pāṭhānugamaṃ dasseti. 1041782,190,760,2,4,1,34,2,Sāsanapaṭṭhānavāravaṇṇanā niṭṭhitā. 1041783,190,761,2,2,1,20,1,Nigamanakathāvaṇṇanā 1041784,190,762,2,21,1,246,16,"{Saddhammāvataraṭṭhāne}ti desantarato āgantvā saddhammassa avataraṇokāsabhūte saddhammassavanadhāraṇaparicayaparipucchāmanasikārabahulānaṃ nivāsaṭṭhānataṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ, attano vā santāne pariyattisaddhammassa anuppavesanaṭṭhānatāya evaṃ vuttaṃ. " 1041785,190,762,22,24,1,22,2,Sesaṃ suviññeyyamevāti. 1041786,190,763,2,5,1,42,3,Nettiaṭṭhakathāya līnatthavaṇṇanā niṭṭhitā. 1041787,190,764,2,4,1,27,2,Nettippakaraṇa-ṭīkā niṭṭhitāniṭṭhitā 1041788,191,1,1,6,1,51,5,Namo Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa 1041789,191,2,2,2,1,14,1,Khuddakanikāye 1041790,191,3,2,2,1,14,1,Nettivibhāvinī 1041791,191,4,2,2,1,17,1,Ganthārambhakathā 1041792,191,5,2,9,1,41,4,"Yajitabbaṃ yajitvāna, namitabbaṃ namāmahaṃ; " 1041793,191,6,2,7,1,38,4,"Yajanādyānubhāvena , antarāye jahaṃ sadā. " 1041794,191,7,2,10,1,38,7,"Yena yā racitā netti, yena sā anumoditā; " 1041795,191,8,2,7,1,39,4,"Yehi saṃvaṇṇanā katā, tesānubhāvanissito. " 1041796,191,9,2,7,1,42,4,"Kiñci kiñci saritvāna, līnālīnānusandhyādiṃ; " 1041797,191,10,2,7,1,43,4,"Karissaṃ jinasuttānaṃ, hitaṃ nettivibhāvanaṃ. " 1041798,191,11,2,7,1,40,4,Appameyyaguṇo mahādhammarāja vhayo bhave; 1041799,191,12,2,7,1,40,4,"Acchariyo abbhuto yo, bodhisambhārapūraṇo. " 1041800,191,13,2,6,1,41,3,"Nānāraṭṭhissarissaro , seṭṭho sāsanapaggaho; " 1041801,191,14,2,5,1,38,2,"Pāsaṃsarājapāsaṃso , narācinteyyacintako. " 1041802,191,15,2,6,1,37,3,"Cintitakārako rājā, siraṭṭhimālapālako; " 1041803,191,16,2,5,1,36,3,Ajeyyajeyyako mahācetyādikārako sadā. 1041804,191,17,2,6,1,40,3,"Assāmaccena byattena, jinacakkahitatthinā; " 1041805,191,18,2,7,1,38,4,"Anantasuti nāmena, sakkaccaṃ abhiyācito. " 1041806,191,19,2,8,1,43,5,"Kāmaṃ saṃvaṇṇanā katā, therāsabhehi gambhīrā; " 1041807,191,20,2,8,1,42,5,"Gambhīrattā tu jānituṃ, jinaputtehi dukkarā. " 1041808,191,21,2,9,1,42,5,"Tasmā yācitānurūpena, karissaṃ sādaraṃ suṇa; " 1041809,191,22,2,6,1,45,3,"Sissasikkhanayānugaṃ , yottaṃ nettivibhāvananti." 1041810,191,23,2,4,1,25,2,1 . Saṅgahavāraatthavibhāvanā 1041811,191,24,2,33,1,316,29,"Tattha yassa sikkhattayasaṅgahassa navaṅgassa satthusāsanavarassa atthasaṃvaṇṇanaṃ yaṃ nettippakaraṇaṃ kātukāmo, tassa nettippakaraṇassa nissayaṃ visayabhūtaṃ saṃvaṇṇetabbasahitaṃ, saṃvaṇṇetabbaṃ eva vā salokapālena tilokena sadā pūjetabbassa ceva namassitabbassa ca naruttamassa satthuno sāsanavaraṃ vidūheva ñātabbaṃ. " 1041812,191,24,34,46,1,108,10,"Etaṃ sāsanavaraṃ tāva dassento taṃjanakena, taṃvijānakavidūhi ca niyametuṃ, ratanattayaguṇaparidīpanañca kātuṃ–" 1041813,191,25,2,12,1,46,8,"‘ ‘ Yaṃ loko pūjayate, salokapālo sadā namassati ca; " 1041814,191,26,2,11,1,48,6,"Tasseta sāsanavaraṃ, vidūhi ñeyyaṃ naravarassā’’ ti." 1041815,191,26,12,14,1,16,1,– paṭhamagāthamāha; 1041816,191,27,2,18,1,101,11,Imāya hi paṭhamagāthāya‘‘ etaṃ sāsanavaraṃ ñeyyan’’ ti ettakameva ekantato karaṇavisesabhāvena adhippetaṃ. 1041817,191,27,19,23,1,72,4,Eteneva visesakaraṇena ekantādhippetanettivisayasāsanavarassa dassitattā. 1041818,191,27,24,31,1,104,7,Ekantādhippetasāsanavarameva nettisaṃvaṇṇanāya saṃvaṇṇetabbattā visayaṃ teneva vakkhati aṭṭhakathācariyo– 1041819,191,28,2,26,1,170,14,"‘ ‘ Etaṃ idāni amhehi vibhajitabbahāranayapaṭṭhānavicāraṇavisayabhūtaṃ sāsanaṃ ādikalyāṇatādiguṇasampattiyā varaṃ aggaṃ uttamaṃ nipuṇañāṇagocaratāya paṇḍitavedanīyamevā’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā) ca," 1041820,191,29,2,37,1,180,21,"‘ ‘ Etaṃ tividhampi‘ sāsanavaran’ ti padena saṅgaṇhitvā tattha yaṃ paṭhamaṃ, taṃ itaresaṃ adhigamūpāyoti sabbasāsanamūlabhūtaṃ, attano pakaraṇassa ca visayabhūtaṃ pariyattisāsanamevā’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā) ca," 1041821,191,30,2,33,1,142,17,"‘ ‘ Idāni yaṃ vuttaṃ‘ sāsanavaraṃ vidūhi ñeyyan’ ti, tattha nettisaṃvaṇṇanāya visayabhūtaṃ pariyattidhammameva pakārantarena niyametvā dassetun’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā) ca. " 1041822,191,31,2,13,1,72,7,Tattha pariyattisāsanassāpi mūlaṃ hotīti vuttaṃ‘‘ sabbasāsanamūlabhūtan’’ ti. 1041823,191,31,14,22,1,105,8,Etena kammasādhanenapi adhippetatthe siddhe nānāvidhasādhakavacanaṃ nānāvādānaṃ anokāsakaraṇatthāya kataṃ. 1041824,191,31,23,32,1,114,9,Svākkhātatādidhammaguṇā pana sāsanassa visesadesakanaravarasaddena vā paridīpakatthabhāvena vā dīpitā avinābhāvato. 1041825,191,31,33,43,1,65,6,Sāsanavarassa pana janakasambandhipekkhattā‘‘ naravarassā’’ ti vuttaṃ. 1041826,191,31,44,50,1,69,6,Tena ca aggapuggalo sāsanavarajanako vācakatthasambandhibhāvena vutto. 1041827,191,31,51,60,1,146,9,Anaññasādhāraṇamahākaruṇāsabbaññutaññāṇādiguṇavisesā pana janakasambandhibhūtassa narassa visesakenavarasaddena vā paridīpakatthabhāvena vā dīpito. 1041828,191,32,2,47,1,268,36,"Kiṃ nu so sāsanavarajanako naravaro paramatthova, udāhu pūjanīyo ceva namassanīyo cāti vuttaṃ‘‘ yaṃ loko… pe… namassati cā’’ ti, tena sāsanavarajanako naravaro paramatthova na hoti, atha kho salokapālena lokena sadā sabbakālesu pūjanīyo ceva namassanīyo cāti visesito thomitoti. " 1041829,191,33,2,18,1,233,15,Ettha ca pūjananamassanacetanāvācakena vā pūjananamassanasaddena phalūpacārattho puññamahattasaṅkhāto pūjanīyabhāvo ceva āsavakkhayañāṇapadaṭṭhānasabbaññutaññāṇādiguṇasaṅkhāto namassanīyabhāvo ca dīpakatthabhāvena pariggahetvā dīpito. 1041830,191,33,19,43,1,136,12,"Tenāha aṭṭhakathācariyo‘‘ bhagavato sadevakassa lokassa pūjanīyavandanīyabhāvo, aggapuggalabhāvo ca vuccamāno guṇavisiṭṭhataṃ dīpetī’’ tiādi( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā). " 1041831,191,34,2,17,1,86,11,Tādisassa naravarassa tādisaṃ sāsanavaraṃ kiṃ yena kenaci viññeyyanti vuttaṃ‘‘ vidūhī’’ ti. 1041832,191,34,18,32,1,146,13,"Tena tipiṭakadharā ariyabhūtā paṇḍitā vācakatthabhāvena gahitā, suppaṭipannatādisaṅghaguṇā pana vandadhātuvacanena vā dīpakatthabhāvena vā dīpitāti. " 1041833,191,34,33,60,1,150,15,"Evaṃ pariggahetvā dīpite ratanattayaguṇe sandhāya‘‘ evaṃ paṭhamagāthāya sātisayaṃ ratanattayaguṇaparidīpanaṃ katvā’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā) vakkhati, na gāthāya niravasesatthe. " 1041834,191,34,61,70,1,79,8,Tattha evan ti evaṃ sāsanavaradassanabhūtāya paṭhamagāthāyāti atthova daṭṭhabbo. 1041835,191,34,71,114,1,349,33,Apare panācariyā‘‘ imāya paṭhamagāthāya ekantato adhippetānādhippetavacanāni ceva vācakatthadīpakatthavisesāni ca suṭṭhu avicāretvā‘ evaṃ paṭhamagāthāya sātisayaṃ ratanattayaguṇaparidīpanaṃ katvā’ ti vacanacchāyaṃ nissāya sātisayaṃ ratanattayaguṇaparidīpanaṃ kātuṃ‘ yaṃ lokotyādimāhā’ ti ca sātisayaratanattayaguṇe dassento‘ yaṃ lokotyādimāhā’ ti’’ ca vadanti. 1041836,191,34,115,119,1,29,4,Tesaṃ vādo amhākaṃ nakkhamati. 1041837,191,34,120,128,1,85,8,Kāraṇaṃ pana mayā heṭṭhā vuttānusārena ñātabbanti ayaṃ padānukkamānurūpānusandhyattho. 1041838,191,35,2,35,1,275,25,"Atha vā ekaṃ samayaṃ jambuvanasaṇḍe nisīditvā sissānaṃ hitaṃ cintento, attano abhinīhārasampattiṃ passanto, sammāsambuddhena pasaṃsito, mahākaccāyano satthārā anumoditaṃ sāsanāyattaṃ navaṅgassatthavaṇṇanaṃ soḷasahārādianekatthavidhaṃ nettippakaraṇaṃ ārabhanto,‘‘ yaṃ loko’’ tyādimāha. " 1041839,191,35,36,72,1,287,28,"Yadi evaṃ yathāvuttappakāraṃ nettippakaraṇabhūtaṃ soḷasahārātyādikaṃ ārabhitabbaṃ, taṃ anārabhitvā kasmā nettippakaraṇato bahibhūtaṃ‘‘ yaṃ loko’’ tyādikaṃ ārabhitabbaṃ, seyyathāpi ambaṃ puṭṭho labujaṃ byākareyya, labujaṃ puṭṭho ambaṃ byākareyya, evameva nettippakaraṇamārabhanto aññaṃ ārabhatīti? " 1041840,191,35,73,108,1,294,28,"Tathāpi yassa yathāvuttassa sāsanavarassa atthasaṃvaṇṇanaṃ yaṃ nettippakaraṇaṃ kātukāmo yassa nettippakaraṇassa visayabhūtaṃ saṃvaṇṇetabbasahitaṃ, saṃvaṇṇetabbaṃ eva vā taṃ sāsanavaraṃ tāva dassento taṃjanakena, taṃvijānakavidūhi ca niyametuṃ, ratanattayaguṇaparidīpanañca kātuṃ‘‘ yaṃ loko’’ tyādimāha. " 1041841,191,35,109,112,1,41,3,Ayaṃ līnantaracodanāsahito anusandhyattho. 1041842,191,36,2,13,1,46,8,"‘ ‘ Yaṃ loko pūjayate, salokapālo sadā namassati ca; " 1041843,191,37,2,11,1,48,6,"Tasseta sāsanavaraṃ, vidūhi ñeyyaṃ naravarassā’’ ti." 1041844,191,37,12,12,1,0,0,– 1041845,191,38,2,8,1,65,6,Niggahitalopaṃ katvā racitā gāthā ariyāsāmaññalakkhaṇena sampannā. 1041846,191,38,9,10,1,6,1,Kathaṃ? 1041847,191,38,11,18,1,47,6,"Pubbaḍḍhe tiṃsa mattā, aparaḍḍhe sattavīsa mattā. " 1041848,191,38,19,23,1,40,4,Sampiṇḍitā sattapaññāsa mattāva bhavanti. 1041849,191,38,24,29,1,43,5,Akkharānaṃ pana imissaṃ gāthāyaṃ sattatiṃsa. 1041850,191,38,30,37,1,52,6,"Tesu garukkharā vīsati, lahukkharā sattarasa bhavanti." 1041851,191,38,38,48,1,51,6,‘‘ Tassetaṃ sāsanavaran’’ ti pana sānunāsikaṃ virujjhati. 1041852,191,39,2,7,1,49,4,Tattha niddesattho aṭṭhakathānusārena vijānitabbo. 1041853,191,39,8,45,1,337,35,"Salokapālo sabbo sattaloko sakkaccaṃ sabbaññutaññāṇādianekaguṇānussaraṇena vā pūjetabbapūjanena vā paṭipattipūjanena vā sadā sabbakālesu sakkaccaṃ yaṃ naravaraṃ pūjayate ceva namassati ca, tassa pūjetabbassa ceva namassitabbassa ca satthuno naravarassa tilokaggassa mayā saṃvaṇṇetabbasahitaṃ, saṃvaṇṇetabbaṃ eva vā vidūheva ñeyyaṃ ñātabbaṃ. " 1041854,191,39,46,75,1,278,27,"Nipuṇañāṇagocaraṃ etaṃ mayā buddhiyaṃ ṭhapitaṃ sāsanavaraṃ mayā ārabhitabbassa nettippakaraṇassa visayanti paṭhamaṃ jānitabbaṃ dassetvā tassa atthasaṃvaṇṇanābhūtaṃ nettippakaraṇaṃ ahaṃ ārabhissāmi, taṃ tumhe sādhavo suṇātha manasi karothāti samudāyayojanā, avayavayojanāpi kātabbā. " 1041855,191,40,2,3,1,6,1,Kathaṃ ? 1041856,191,40,4,13,1,52,5,‘‘ Salokapālo loko’’ ti visesanavisesitabbabhāvena yojanā. 1041857,191,40,14,27,1,81,12,"Lokapālo vajjetvā avaseso loko ca na hoti, atha kho lokapālasahito lokoti viseseti." 1041858,191,40,28,51,1,104,14,"‘‘ Loko pūjayate ceva namassati cā’’ ti kattukārakaākhyātakiriyābhāvena yojanā‘‘ yo karoti, sa kattā’’ ti vuttattā. " 1041859,191,40,52,59,1,28,6,"Yo loko kārako, so kattā hotu. " 1041860,191,40,60,70,1,52,9,"Yo loko pūjayate ceva namassati ca, kathaṃ so kattāti?" 1041861,191,40,71,99,1,157,18,"‘‘ Yo karoti, sa kattā’’ ti suttassa‘‘ yo karoti kiriyaṃ nipphādeti, so kiriyānipphādako kattā’’ ti atthasambhavato sayanabhuñjanādisabbakiriyānipphādako kattāyeva hoti. " 1041862,191,40,100,103,1,49,3,Ayañca loko pūjananamassanakiriyānipphādakoyevāti. 1041863,191,40,104,108,1,35,4,Kathaṃ ayaṃ loko kiriyānipphādakoti? 1041864,191,40,109,131,1,195,17,"‘‘ Loko’’ ti sattapaññattiyā paramatthato avijjamānāyapi paññāpetabbo santāne pavattamāno hadayavatthunissito cittuppādo gahetabbo, so yathārahaṃ hetādhipatisahajātādipaccayena paccayo nipphādako bhave. " 1041865,191,40,132,138,1,78,6,Evaṃ lokassa kattukārakabhāvo vijānitabboti paccayapaccayuppannabhāvena yojanā. 1041866,191,40,139,145,1,42,6,Esa nayo tīsu piṭakesupi evarūpesu ṭhānesu. 1041867,191,41,2,27,1,116,16,"‘ ‘ Yaṃ naravaraṃ pūjayate ceva namassati cā’’ ti kammakārakaākhyātakiriyābhāvena yojanā‘‘ yaṃ karoti, taṃ kamman’’ ti vuttattā. " 1041868,191,41,28,34,1,28,5,"Yaṃ kātabbaṃ, taṃ kammaṃ hotu. " 1041869,191,41,35,44,1,50,8,"Yaṃ pūjayati ceva namassati ca, kathaṃ taṃ kammanti?" 1041870,191,41,45,75,1,183,19,"‘‘ Yaṃ karoti, taṃ kamman’’ ti suttassa‘‘ yaṃ karoti kiriyāya sambajjhati, kiriyāya sambajjhitabbaṃ kamman’’ ti atthasambhavato karaṇavācakavacanīyādisabbakiriyāya sambajjhitabbaṃ kammaṃ hotveva. " 1041871,191,41,76,81,1,82,5,Ayañca naravaro pūjananamassanakiriyāya vācakavacanīyabhāvena sambajjhitabboyevāti. 1041872,191,41,82,86,1,31,4,Kathaṃ ayaṃ naravaro vacanīyoti? 1041873,191,41,87,98,1,110,9,"Pūjananamassanacetanāya ārammaṇakaraṇavasena naravaro vacanīyo, cetanā vācakā, evaṃ vācakavacitabbabhāvo hotveva." 1041874,191,41,99,124,1,228,19,"‘‘ Yaṃ naravaran’’ ti paññattiyā paramatthato avijjamānāyapi paññāpetabbo santānavasena pavattamāno lokiyalokuttaraguṇasahito khandhapañcako vutto, so ārammaṇapaccayena paccayo, cetanā paccayuppannāti paccayapaccayuppannabhāvena yojanā. " 1041875,191,41,125,131,1,40,6,Esa nayo tīsu piṭakesu evarūpesu ṭhānesu. 1041876,191,42,2,11,1,54,6,‘ ‘ Tassa naravarassā’’ ti visesanavisesitabbabhāvena yojanā. 1041877,191,42,12,24,1,85,11,"Naravaro nāma nimantitabbādiko na hoti, atha kho pūjetabbo namassitabbo evāti viseseti. " 1041878,191,42,25,34,1,94,9,Tassa pūjetabbassa ceva namassitabbassa ca naravarassa sāsanavaranti jaññajanakabhāvena yojanā. 1041879,191,42,35,50,1,159,14,"Sāsanavaraṃ nāma paccekabuddhasāvakabuddharājarājādīnaṃ sāsanavaraṃ na hoti, pūjetabbassa ceva namassitabbassa ca naravarassa tilokasseva sāsanavaranti niyameti." 1041880,191,43,2,11,1,52,6,‘ ‘ Vidūhi ñeyyan’’ ti kattukārakakitakiriyābhāvena yojanā. 1041881,191,43,12,15,1,25,3,Kattubhāvo heṭṭhā vuttova. 1041882,191,43,16,40,1,230,19,"‘‘ Vidūhī’’ ti sattapaññattiyā paramatthato avijjamānāyapi paññāpetabbo santāne pavattamāno sāsanavare sammohadhaṃsakañāṇasahito hadayavatthunissito cittuppādo vutto, so yathārahaṃ hetādhipatisahajātādipaccayena paccayo nipphādako bhave. " 1041883,191,43,41,51,1,104,9,"Ñā-itidhātuyā atthabhūtaṃ ñāṇaṃ paccayuppannaṃ nipphādeyyaṃ bhave, evaṃ paccayapaccayuppannabhāvena yojanā." 1041884,191,44,2,11,1,51,6,‘ ‘ Ñeyyaṃ sāsanavaran’’ ti visesanavisesyabhāvena yojanā. 1041885,191,44,12,26,1,105,13,"Sāsanavaraṃ nāma na yena kenaci ñeyyaṃ, atha kho vidūheva saṇhasukhumañāṇena ñeyyaṃ sāsanavaranti viseseti." 1041886,191,45,2,11,1,49,6,‘ ‘ Etaṃ sāsanavaran’’ ti visesanavisesyabhāvena yojanā. 1041887,191,45,12,31,1,182,17,"Sāsanavaraṃ nāma mayā buddhiyaṃ aṭṭhapitaṃ appavattetabbaṃ hoti, mayā idāni nettippakaraṇassa visayabhāvena buddhiyaṃ viparivattamānaṃ ṭhapetabbaṃ pavattetabbaṃ sāsanavaranti viseseti. " 1041888,191,45,32,39,1,59,6,Etaṃ sāsanavaraṃ nettippakaraṇassa visayanti yojanā kātabbā. 1041889,191,45,40,58,1,84,7,Tenāha‘‘ etaṃ idāni amhehi vibhajitabbahāranayapaṭṭhānavicāraṇavisayabhūtaṃ sāsanan’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā). 1041890,191,45,59,65,1,60,6,Iccevaṃ nettiyā paṭhamagāthāya saṅkhepena yojanattho samatto. 1041891,191,46,2,9,1,71,7,Tattha yan ti aniyamanaravarassa satthuno vācakaṃ payogavantasabbanāmaṃ. 1041892,191,46,10,20,1,93,9,"Aniyamo ca pūjananamassanakiriyāya aniyamitattā vutto, na naravarato aññasattassa sambhavatoti. " 1041893,191,46,21,26,1,37,5,Esa nayo sesāniyatesupi tīsu piṭakesu. 1041894,191,46,27,34,1,48,6,"Lokiyanti ettha puññāpuññāni, tabbipāko cāti loko. " 1041895,191,46,35,64,1,206,22,"Ettha sattanikāye puññāpuññāni lokiyanti pavattanti, tabbipāko ca lokiyati pavattati, iti sattanikāyassa puññāpuññānaṃ, tabbipākassa ca pavattanassa ādhārabhāvato‘‘ etthā’’ tipadena niddiṭṭho sattanikāyo loko nāma. " 1041896,191,46,65,73,1,65,6,"{Pūjayate}ti viggahavirahitaṃ ākhyātapadaṃ, sakkaccaṃ pūjanaṃ karoti. " 1041897,191,47,2,12,1,84,9,"Lokaṃ pālentīti lokapālā, puññāpuññānañceva tabbipākassa ca pavattanādhārattā lokā ca. " 1041898,191,47,13,15,1,5,2,Ke te? 1041899,191,47,16,24,1,129,6,"Cattāro mahārājāno, indayamavaruṇakuverā vā, khattiyacatumahārājasakkasuyāmasantusitasunimmitaparanimmitavasavattimahābrahmādayo vā. " 1041900,191,47,25,35,1,167,9,"Pālanañcettha issariyādhipaccena taṃtaṃsattalokassa aññamaññavihesananivāraṇādiāṇāpavattāpanayasaparivāraṭṭhānantarādiniyyādanā, saha lokapālehi yo vattatīti salokapālo. " 1041901,191,47,36,48,1,71,11,"Atha vā ye hirottappā lokaṃ pālenti, iti pālanato te hirottappā lokapālā. " 1041902,191,47,49,77,1,60,9,"Tenāha bhagavā‘‘ dveme, bhikkhave, sukkā dhammā lokaṃ pālentī’’ ti( a. ni.2.9; itivu.42). " 1041903,191,47,78,84,1,56,6,Lokapālehi hirottappehi samannāgato loko salokapālo nāma. 1041904,191,47,85,100,1,137,14,"Hirottappasampanno hi sappuriso loko sakkaccaṃ sadā sabbakālesu pūjayati ceva namassati ca pāpahirijigucchanato, dhammacchandavantatāya ca. " 1041905,191,48,2,12,1,73,9,"Aññe pana pūjentā namassantāpi kadāciyeva pūjenti namassanti, na sabbadāti. " 1041906,191,48,13,20,1,75,5,"{Sadā}ti pūjananamassanakālavācakaviggahavirahitaṃ vikappanāmaṃ, sabbanāmaṃ vā. " 1041907,191,48,21,29,1,69,6,"{Namassatī}ti viggahavirahitaṃ ākhyātapadaṃ, sakkaccaṃ namassanaṃ karoti. " 1041908,191,48,30,39,1,79,6,{Tassetā}ti ettha {tassā}ti niyamavācakaṃ payogavantasabbanāmaṃ viggahavirahitameva. 1041909,191,48,40,44,1,42,4,Niyamo ca pūjananamassanakiriyāya visesito. 1041910,191,48,45,54,1,107,9,Tasmā tassa pūjananamassanakiriyāya niyamitabbassa pūjetabbassa namassitabbassa naravarassāti attho yuttova. 1041911,191,48,55,59,1,32,4,Sesaniyamesu aññesupi eseva nayo. 1041912,191,48,60,68,1,129,7,Etan ti ācariyena vibhajitabbahāranayapaṭṭhānavicāraṇavisayabhūtassa sāsanavaraparāmasanaṃ payogavantasabbanāmaṃ viggahavirahitaṃ. 1041913,191,49,2,22,1,207,18,"Sāsati etenāti sāsanaṃ, etena navavidhasuttantena, navavidhasuttantasahitena vā varena sabbena samatthe veneyye diṭṭhadhammikasamparāyikaparamatthehi tividhayānamukhena yathārahaṃ satte sāsati anusāsati vineti. " 1041914,191,49,23,44,1,192,16,"Iti sāsanānusāsanakiriyānusārena veneyyasattānaṃ jānanapaṭipajjanādhigamassa kāraṇakaraṇattā‘‘ etenā’’ ti padena niddiṭṭhaṃ navavidhasuttantaṃ, navavidhasuttantasahitaṃ vā varaṃ sabbaṃ sāsanaṃ nāma. " 1041915,191,49,45,60,1,169,13,"Navavidhasuttantadesanāya hi veneyyānaṃ jānanaṃ purimajānanena pacchimajānanaṃ, jānanena paṭipajjanena pacchimapaṭipajjanena adhigamo, purimādhigamena pacchimādhigamo hoti. " 1041916,191,49,61,108,1,148,21,Tena vuttaṃ‘‘ saddhā sīlaṃ sutaṃ cāgo paññā saddhāya sīlassa sutassa cāgassa paññāyā’’ ti( paṭṭhā.1.1.423) ca‘‘ paṭhamassa jhānassa parikammaṃ paṭhamassa jhānassa’’ tyādi( paṭṭhā.1.1.423) ca. 1041917,191,49,109,136,1,278,21,"Sāsa dhātuyā desanāsaddo ca taṃjanako desanāñāṇasampayuttacittuppādo ca mukhyattho, taṃupanissayapaccayā veneyyānaṃ atthajānanapaṭipajjanaadhigamanādi kāraṇūpacārattho,‘‘ etenā’’ ti padena vuttāya sāsanabhūtāya nāmapaññattiyā karaṇasattisaṅkhātā upanissayapaccayasatti phalūpacārattho. " 1041918,191,49,137,149,1,132,11,"Iti-saddopi tameva nāmapaññattiyā upanissayapaccayasattiṃ hetubhāvena parāmasati, tassā sattiyā ādhārabhūtā nāmapaññatti yu-paccayattho. " 1041919,191,49,150,156,1,42,6,Eseva nayo tīsu piṭakesu evarūpesu ṭhānesu. 1041920,191,50,2,27,1,233,20,"Ekantaniyyānaṭṭhena , anaññasādhāraṇaguṇatāya ca uttamaṭṭhena varaṃ uttamaṃ, pariyattisāsanamhi phalaniyyādanato, magganiyyānahetubhāvato ca niyyānaṭṭhena, sāvakādīhi ajaniyattā asādhāraṇaṭṭhena ca uttamaṭṭhena varaṃ, varitabbanti vā varaṃ. " 1041921,191,50,28,43,1,163,14,"Yathāvuttassa sāsanassa paṇḍitehi abhipatthitasamiddhihetutāya varitabbattā patthetabbattā sāsanavaraṃ nāma, yathāvuttaṭṭhena vā sāsanañca taṃ varañcāti sāsanavaraṃ. " 1041922,191,50,44,52,1,54,7,"Ca -saddena sattibhedaṃ, taṃ -saddena atthābhedaṃ desseti. " 1041923,191,51,2,5,1,14,2,Vidantīti vidū. 1041924,191,51,6,24,1,114,15,"Ye paṇḍitā yathāsabhāvato kammakammaphalāni, kusalādibhede ca dhamme vidanti, iti vidanato te paṇḍitā vidū nāma, tehi. " 1041925,191,51,25,27,1,17,2,Ñātabbanti ñeyyaṃ. 1041926,191,51,28,42,1,148,12,"Ñā-dhātuyā nippariyāyato ārammaṇikaṃ ñāṇaṃ vuttaṃ, ṭhānūpacārato sāsanavarassa ārammaṇapaccayabhāvo dassito, iti-saddena ārammaṇapaccayabhāvo parāmasito. " 1041927,191,51,43,51,1,105,8,Tassa iti-saddena parāmasitabbassa ārammaṇapaccayabhāvassa ādhāraṃ sāsanavaraṃ ṇya-paccayatthoti daṭṭhabbaṃ. 1041928,191,51,52,63,1,79,10,"Ñāṇaṃ arahatīti vā ñeyyaṃ, vidūnaṃ ñāṇaṃ jānanaṃ ārammaṇabhāvena arahatīti attho. " 1041929,191,51,64,68,1,37,4,Imasmiṃ naye taddhitapadaṃ daṭṭhabbaṃ. 1041930,191,52,2,6,1,18,3,Narati netīti naro. 1041931,191,52,7,22,1,92,14,"Yo puriso attānaṃ itthīnaṃ uccaṭṭhānaṃ narati neti, iti naranato nayanato so puriso naro nāma. " 1041932,191,52,23,34,1,103,10,"So hi puttabhūtopi mātuyā pituṭṭhāne tiṭṭhati, kaniṭṭhabhātubhūtopi jeṭṭhabhaginīnaṃ pituṭṭhāne tiṭṭhati. " 1041933,191,52,35,40,1,32,5,Atha vā naritabbo netabboti naro. 1041934,191,52,41,62,1,132,19,"So hi jātakālato paṭṭhāya yāva attano sabhāvena attānaṃ dhāretuṃ samattho na hoti, tāva parehi netabbo, na tathā añño tiracchānādikoti. " 1041935,191,52,63,72,1,72,8,Ettha pana satthuvisayatāya narati veneyyasatteti {naro}ti attho adhippeto. 1041936,191,52,73,82,1,65,9,Satthā hi satte apāyādito sugatiṃ vā maggaphalanibbānaṃ vā netīti. 1041937,191,52,83,93,1,94,8,"Sabbaññutaññāṇādianekaguṇasamannāgatattā varo uttamo, varitabbo patthetabboti vā varo, tilokaggo. " 1041938,191,52,94,107,1,87,12,"Pakatiyā uccaṭṭhānaṭṭho naro guṇuttamena samannāgato varo, naro ca so varo cāti naravaro. " 1041939,191,52,108,113,1,57,4,"Ca-ta-saddānaṃ atthabhedo vuttova, visesanaparapadasamāsoyaṃ. " 1041940,191,52,114,130,1,37,5,Yena vuttaṃ‘‘ aggapuggalassāti attho’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā). 1041941,191,52,131,165,1,128,17,"Aññe pana‘‘ narānaṃ, naresu vā varoti naravaro’’ ti vadanti, taṃ vacanaṃ‘‘ aggapuggalassāti attho’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā) aṭṭhakathāvacanena virujjhati maññe. " 1041942,191,52,166,168,1,19,2,Tassa naravarassāti. 1041943,191,52,169,176,1,67,7,Iccevaṃ nettippakaraṇassa ādigāthāya samāsena ca vacanattho samatto. 1041944,191,53,2,5,1,51,3,Sarūpattho yojanatthavacanatthānusārena vijānitabbo. 1041945,191,53,6,12,1,47,6,Tathāpi visuṃ suṭṭhu jānanatthāya puna vattabbo. 1041946,191,53,13,30,1,153,13,‘‘ Yan’’ ti padassa anaññasādhāraṇasabbaññutaññāṇādianekaguṇasampanno salokapālena lokena pūjetabbo ceva namassitabbo ca sāsanavaradesako tilokaggo sarūpattho. 1041947,191,53,31,43,1,87,7,‘‘ Loko’’ ti padassa yathāvuttalokapālasahito saddhācāgādisampanno sabbasattaloko sarūpattho. 1041948,191,53,44,57,1,87,9,Lokasaddo ekavacanayuttopi jātisaddattā niravasesato satte saṅgaṇhāti yathā‘‘ mahājano’’ ti. 1041949,191,53,58,74,1,139,11,"Kāmañcettha lokasaddo‘‘ lokavidū’’ tyādīsu saṅkhārabhājanesupi pavatto, pūjananamassanakiriyāsādhanattā pana sattalokeva vācakabhāvena pavattoti. " 1041950,191,53,75,89,1,40,3,Tenāha‘‘ pūjanakiriyāyogyabhūtatāvasenā’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā). 1041951,191,54,2,19,1,189,15,"{Pūjayate}ti ettha pūjanakiriyāya mukhyato pūjanasaṅkhāto pūjentānaṃ cittuppādo sarūpattho, phalūpacārena taṃcittuppādassa ārammaṇapakatūpanissayabhūtā vuttappakārā sabbe buddhaguṇā sarūpatthā. " 1041952,191,54,20,43,1,177,21,"Te -vibhattipaccayassa pūjanakiriyāsādhako vuttappakāro loko ca sarūpattho, evaṃ sati atthabhedābhāvato dvīsu vācakesu ekova vācako vattabbo, kasmā ekasmiṃ atthe dve vācakā vuttāti? " 1041953,191,54,44,49,1,51,5,Nāyaṃ doso dvinnaṃ vācakānaṃ sāmaññavisesavācakattā. 1041954,191,54,50,60,1,84,9,"Lokasaddo hi pūjanakiriyāsādhako, aññakiriyāsādhako ca vadatīti sāmaññavācako ca hoti. " 1041955,191,54,61,66,1,104,4,Pūjayate-saddo lokapūjanaitthipūjanapurisapūjanatiracchānapūjanādikiriyāsādhakañca vadatīti sāmaññavācako . 1041956,191,54,67,77,1,98,9,"Tasmā pūjayate-saddo lokasaddassa sarūpattho, pūjanakiriyāsādhako ca na aññakiriyāsādhakoti niyameti. " 1041957,191,54,78,83,1,60,5,Lokasaddo ca pūjayatesaddassa sarūpattho pūjanakiriyāsādhako. 1041958,191,54,84,89,1,66,5,Loko pana pūjanakiriyāsādhako itthipurisatiracchānādikoti niyameti. 1041959,191,54,90,97,1,51,7,Tīsu piṭakesu aññesupi evarūpesu ṭhānesu eseva nayo. 1041960,191,55,2,15,1,109,9,"‘ ‘ Salokapālo’’ ti padassa yathāvuttaseṭṭhalokapālasahagato, pūjananamassanakiriyāsādhako ca sattanikāyo sarūpattho." 1041961,191,55,16,35,1,139,15,‘‘ Sadā’’ ti padassa rattidivasakālo atītabhagavato dharamānakālo tato parakālo abhinīhārato yāva sāsanantaradhānā kālo tato parakālo sarūpattho. 1041962,191,55,36,48,1,118,12,So pana anāgatabuddhuppajjanakālo atītasammāsambuddhe idāni pūjayanti namassanti viya pūjayissati ceva namassissati ca. 1041963,191,55,49,65,1,185,14,"{Namassatī}ti ettha namassanakiriyāya mukhyato namassanasaṅkhāto cittuppādo sarūpattho, phalūpacārena taṃcittuppādassa ārammaṇapakatūpanissayabhūtā vuttappakārā sabbe buddhaguṇā sarūpattho. " 1041964,191,55,66,81,1,149,13,"Ti -vibhattipaccayassa namassanakiriyāsādhako yathāvuttasattanikāyo loko ca sarūpattho, atthabhedābhāvepi dvinnaṃ vācakānaṃ pavattabhāvo heṭṭhā vuttova." 1041965,191,55,82,109,1,153,21,"‘‘ Cā’’ ti padassa idhekacco pūjentopi na namassati, namassantopi na pūjeti ca, ayaṃ pana sattanikāyo loko pūjayati ceva namassati cāti samuccayattho sarūpattho. " 1041966,191,56,2,26,1,271,21,"{Tassā}ti ettha taṃ-saddassa sabbaññutaññāṇādianekaguṇasamannāgato pūjetabbo namassitabbo tilokaggo satthā sarūpattho, chaṭṭhīvibhattiyā janakassa naravarassa jaññena sāsanavarena sambandho padhānasarūpattho, jaññasāsanavarassa janakena naravarena sambandho apadhānasarūpattho. " 1041967,191,56,27,33,1,43,6,Tīsu piṭakesu evarūpesu aññesupi eseva nayo. 1041968,191,57,2,13,1,93,8,‘ ‘ Etan’’ ti padassa ācariyena vibhajitabbahāranayapaṭṭhānavicāraṇavisayabhūtaṃ sāsanaṃ sarūpattho. 1041969,191,57,14,44,1,291,24,"‘‘ Sāsanavaran’’ ti padassāpi tameva sarūpattho, etaṃ sāsanavaraṃ pariyattipaṭipattipaṭivedhabhedena tividhampi pariyattisāsanameva sabbasāsanamūlabhūtattā, nettippakaraṇassa visayabhūtattā ca visesato adhippetaṃ tassa mūlabhūtabhāvato vinayasaṃvaṇṇanādīsu bahūpakārena dassitoti amhehi na vattabbo. " 1041970,191,57,45,54,1,79,9,Vadantopi aññaṃ racitabbaṃ racituṃ asamatthova hutvā vadatīti gahitabbo vadeyya. 1041971,191,58,2,23,1,346,15,"Taṃ pana pariyattisāsanaṃ vimuttirasavasena ekavidhaṃ, dhammavinayavasena duvidhaṃ, vinayapiṭakasuttantapiṭakaabhidhammapiṭakavasena tividhaṃ , āṇādesanāvohāradesanāparamatthadesanāvasena tividhaṃ, yathāparādhasāsanāyathānulomasāsanāyathādhammasāsanābhedenapi tividhaṃ, saṃvarāsaṃvarakathādiṭṭhiviniveṭhanakathānāmarūpaparicchedakathābhedenapi tividhaṃ. " 1041972,191,58,24,35,1,87,9,"Ettha ca desanā desakādhīnā, sāsanaṃ sāsitabbāyattaṃ, kathā kathetabbatthāpekkhāti viseso. " 1041973,191,58,36,48,1,105,8,"Dīghanikāyo, majjhimanikāyo, saṃyuttanikāyo, aṅguttaranikāyo, khuddakanikāyoti nikāyabhedena pana pañcavidhaṃ; " 1041974,191,58,49,52,1,90,3,suttageyyaveyyākaraṇagāthāudānaitivuttakajātakaabbhutadhammavedallabhedena pana navavidhaṃ; 1041975,191,58,53,56,1,64,3,dhammakkhandhabhedena pana caturāsītidhammakkhandhasahassavidhaṃ; 1041976,191,58,57,62,1,77,3,‘‘ saṃkilesabhāgiyavāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyaasekkhabhāgiyāti amissāni cattāri; 1041977,191,58,63,67,1,143,4,saṃkilesabhāgiyavāsanābhāgiyasaṃkilesabhāgiyanibbedha bhāgiyasaṃkilesabhāgiyaasekkhabhāgiyavāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyāti missakadukāni cattāri; 1041978,191,58,68,73,1,108,4,saṃkilesabhāgiyavāsanābhāgiyaasekkhabhāgiyasaṃkilesabhāgiyavāsanā bhāgiyanibbedhabhāgiyāti missakatikāni dve; 1041979,191,58,74,88,1,157,7,taṇhāsaṃkilesadiṭṭhisaṃkilesaduccaritasaṃkilesataṇhāvodānabhāgiyadiṭṭhiva- udānabhāgiyaduccaritavodānabhāgiyātichā’’ ti( netti.89) soḷasannaṃ suttānaṃ bhedena soḷasavidhaṃ; 1041980,191,58,89,110,1,410,12,‘‘ lokiyalokuttaralokiyalokuttarasattādhiṭṭhānadhammādhiṭṭhānasattadhammādhiṭṭhānañāṇañeyya- ñāṇañeyyadassanabhāvanādassanabhāvanāsakavacanaparavacanasakavacanaparavacana vissajjanīyaavissajjanīyavissajjanīyaavissajjanīyakammavipākakammavipākakusala akusalakusalākusalaanuññātapaṭikkhittaanuññātapaṭikkhittathavassa bhedena aṭṭhavīsatividhan’’ ti( netti.112) evamādibahuvidhaṃ pariyattisāsanaṃ nettippakaraṇassa visesato visayaṃ. 1041981,191,58,111,121,1,115,10,Tassa visayabhāve sati paṭipattipaṭivedhasaṅkhātaṃ sāsanadvayampi tammūlakattā visayaṃ hoti pariyāyatoti daṭṭhabbaṃ. 1041982,191,59,2,16,1,181,11,‘ ‘ Vidūhī’’ ti padassa yathāvuttasāsanavarassa saparasantānapavattanapavattāpanādivasena vijānanasamattho saṇhasukhumañāṇādiguṇasampanno kalyāṇaputhujjanasotāpannādiko puggalo sarūpattho. 1041983,191,59,17,30,1,90,9,‘‘ Ñeyyan’’ ti padassa tādisehi vidūhi saṇhasukhumañāṇādinā vijānitabbaṃ sāsanavaraṃ sarūpattho. 1041984,191,59,31,44,1,101,9,‘‘ Naravarassā’’ ti padassa ekavidhādibhedassa sāsanavarassa janako anekaguṇasampanno tilokaggo sarūpattho. 1041985,191,59,45,51,1,60,6,Iccevaṃ nettiyā ādigāthāya sarūpattho saṅkhepena vijānitabbo. 1041986,191,60,2,17,1,160,15,Evaṃ tassā anusandhyādīnaṃ jānitabbabhāve satipi ajānanto viya pucchitvā dosaṃ āropetvā parihāravasenāpi gambhīrādhippāyassa anākulassa visesajānanaṃ bhavissati. 1041987,191,60,18,26,1,86,8,Tasmā pucchitvā dosaṃ ropetvā parihāravasena gambhīrādhippāyaṃ sampiṇḍetvā kathayissaṃ. 1041988,191,60,27,36,1,41,5,Amhākācariya kimatthaṃ‘‘ yaṃ loko’’ tyādimāha? 1041989,191,60,37,39,1,21,2,Nettippakaraṇaṃ kātuṃ. 1041990,191,60,40,67,1,143,18,"Evaṃ sati nettippakaraṇabhūtaṃ‘‘ soḷasahārā netti’’ tyādikaṃ eva vattabbaṃ, kasmā taṃ avatvā tato nettippakaraṇato aññaṃ‘‘ yaṃ loko pūjayate’’ tyādimāha. " 1041991,191,60,68,86,1,148,14,"Seyyathāpi samuddaṃ gacchanto himavantaṃ gacchati, himavantaṃ gacchanto samuddaṃ gacchati, evameva nettippakaraṇaṃ karonto sāsanavaradassanaṃ karotīti? " 1041992,191,60,87,105,1,110,13,"Saccaṃ, tathāpi yassa saṃvaṇṇanaṃ nettippakaraṇaṃ kātukāmo taṃ sāsanavaraṃ paṭhamaṃ dassetuṃ‘‘ yaṃ loko’’ tyādimāha. " 1041993,191,60,106,127,1,80,12,"Evaṃ sati‘‘ etaṃ sāsanavaran’’ ti ettakameva vattabbaṃ, kasmā‘‘ yaṃ loko’’ tyādi vuttanti? " 1041994,191,60,128,135,1,61,7,Taṃ sāsanavaraṃ janakena naravarena niyametvā thometuṃ vuttaṃ. 1041995,191,60,136,156,1,79,11,"Tathāpi‘‘ tassa naravarassā’’ ti ettakameva vattabbaṃ, kasmā‘‘ yaṃ loko’’ tyādi vuttanti? " 1041996,191,60,157,175,1,126,14,Taṃ janakaṃ naravaraṃ lokapālena lokaseṭṭhena saddhiṃ sabbena lokena pūjanīyanamassanīyabhāvena thometuṃ‘‘ yaṃ loko’’ tyādi vuttaṃ. 1041997,191,60,176,189,1,67,8,"Pūjentāpi vanditvā pūjenti, tasmā‘‘ pūjayate’’ ti ettakameva vattabbanti? " 1041998,191,60,190,200,1,90,10,Tathāpi keci kesañci pūjāsakkārādīni karontāpi tesaṃ apākaṭaguṇatāya namakkāraṃ na karonti. 1041999,191,60,201,217,1,117,12,Evaṃ bhagavato yathābhūtaabbhuggatasaddatāya pana bhagavantaṃ pūjetvāpi vandatiyevāti dassetuṃ‘‘ namassati cā’’ ti vuttaṃ. 1042000,191,60,218,236,1,81,12,"Pūjento, namassanto ca na kadāciyeva, atha kho sabbakālanti dassetuṃ‘‘ sadā’’ ti vuttaṃ. " 1042001,191,60,237,255,1,147,14,Tādisassa naravarassa tādisaṃ sāsanavaraṃ saṇhasukhumañāṇasampannehi vidūheva sukhumañāṇeneva ñeyyanti sāsanavaraṃ thometuṃ‘‘ vidūhi ñeyyan’’ ti vuttaṃ. 1042002,191,61,2,26,1,195,19,"Ettha ca‘‘ pūjayate, namassatī’’ ti etehi pūjananamassanakiriyāya hetubhūtā sabbaññutaññāṇādayo aneke lokiyalokuttaraguṇā pakāsitā honti te guṇe āgamma sabbalokassa pūjananamassanacetanāya pavattanato. " 1042003,191,61,27,40,1,89,10,"Tesu hi kiñci sarūpato, kiñci anumānato sāriputtattherādayo anussaranti, pūjenti, namassanti. " 1042004,191,61,41,59,1,37,5,Tena vuttaṃ‘‘ anussaretha sambuddhan’’ ti( saṃ. ni.1.249). 1042005,191,61,60,68,1,66,7,"Ekadesaguṇāpi pūjārahā namassanārahā, kasmā sabbepi guṇā pakāsitāti? " 1042006,191,61,69,76,1,208,7,Sabbaguṇadassanena bodhisambhārasambharaṇamahākaruṇāyogasaṅkhātahetuñāṇapahāna- ānubhāvarūpakāyasampattisaṅkhātaphalahitajjhāsayindriya- pākakālāgamanadesanāñāṇasaṅkhātasattu- pakārasampadāvasena thomanā dassitā. 1042007,191,61,77,112,1,384,28,"Tena attahitapaṭipatti, parahitapaṭipatti ca nirupakkilesūpagamanāpagamanañca lokasamaññānupapavatti, tadanatidhāvanañca caraṇasampatti, vijjāsampatti ca attādhipatitā, dhammādhipatitā ca lokanāthaattanāthatā ca pubbakārikataññutā ca aparantapatā, anattantapatā ca buddhakaraṇadhammabuddhabhāvasiddhi ca paratāraṇaattatāraṇañca sattānuggahacittatā, dhammavirattacittatā ca pakāsitā bhavanti. " 1042008,191,61,113,119,1,124,6,Tena sabbappakārena anuttaradakkhiṇeyyatāuttamapūjanīyanamassanīyabhāvapūjananamassanakiriyāya ca khettaṅgatabhāvaṃ pakāseti. 1042009,191,61,120,126,1,90,6,Tena pūjanakanamassanakānaṃ yathicchitabbapayojanasampatti pakāsitāti sabbaguṇā pakāsitāti. 1042010,191,62,2,24,1,161,15,"Ādikalyāṇatādiguṇasampattiyā varaṃ aggaṃ uttamaṃ, nipuṇañāṇagocaratāya paṇḍitavedanīyañca, tasmā‘‘ varaṃ ñeyyan’’ ti vacanehi svākkhātatādayo sabbe dhammaguṇā pakāsitā. " 1042011,191,62,25,45,1,181,14,"Ariyasaccapaṭivedhena samugghātakilesasammohāyeva paramatthato paṇḍitā bālyādisamatikkamanato, tasmā bhāvitalokuttaramaggā, sacchikatasāmaññaphalā ca puggalā visesato‘‘ vidū’’ ti vuccanti. " 1042012,191,62,46,55,1,78,8,"Te hi yathāvuttasāsanavaraṃ aviparītato ñātuṃ, netuñca saparasantāne sakkuṇanti. " 1042013,191,62,56,74,1,120,13,"Tasmā ye suppaṭipannatādayo anekehi suttapadehi saṃvaṇṇitā, te ariyasaṅghaguṇāpi niravasesato‘‘ vidūhī’’ ti padena pakāsitāti. " 1042014,191,62,75,106,1,290,26,"Evaṃ nettiyā paṭhamagāthāya‘‘ etaṃ sāsanavaran’’ ti padena sāsanattayaṃ saṅgaṇhitvā tattha itaresaṃ dvinnaṃ adhigamūpāyabhāvato sabbasāsanamūlabhūtassa, attano nettippakaraṇassa ca visayabhūtassa pariyattisāsanavarassa dassanamukhena sabbe ratanattayaguṇāpi thomanāvasena nayatova pakāsitā honti. " 1042015,191,62,107,118,1,67,10,"Nayato hi dassitā sabbe guṇā niravasesā gahitā bhavanti, na sarūpato. " 1042016,191,62,119,145,1,158,13,Tenāha bhagavantaṃ ṭhapetvā paññavantānaṃ aggabhūto dhammasenāpatisāriputtattheropi buddhaguṇaparicchedanamanuyutto‘‘ apica me dhammanvayo vidito’’ ti( dī. ni.2.146) bhagavatāpi– 1042017,191,63,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Evaṃ acintiyā buddhā, buddhadhammā acintiyā; " 1042018,191,64,2,26,1,43,6,"Acintiye pasannānaṃ, vipāko hoti acintiyo’’ ti.( apa. thera1.1.82; netti.95)– " 1042019,191,65,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042020,191,65,5,9,1,32,3,Tattha {buddhadhammā}ti buddhaguṇā. 1042021,191,65,10,22,1,138,12,Amhākaṃ pana yāvajīvaṃ ratanattayaguṇaparidīpane atiussāhantānampi sarūpato nīharitvā dassetuṃ asamatthabhāvo pageva paṇḍitehi veditabboti. 1042022,191,66,2,4,1,7,1,Iccevaṃ – 1042023,191,67,2,12,1,46,8,"‘ ‘ Yaṃ loko pūjayate, salokapālo sadā namassati ca; " 1042024,191,68,2,11,1,48,6,"Tasseta sāsanavaraṃ, vidūhi ñeyyaṃ naravarassā’’ ti." 1042025,191,68,12,12,1,0,0,– 1042026,191,69,2,9,1,79,7,Niggahitalopavasena vuttāya gāthāya saṅkhepena kathito anusandhyādiko samattoti. 1042027,191,70,2,13,1,47,9,"‘ ‘ Yaṃ loko pūjayate, sa lokapālo sadā namassati ca; " 1042028,191,71,2,12,1,50,7,"Taṃ tassa sāsanavaraṃ, vidūhi ñeyyaṃ naravarassā’’ ti." 1042029,191,71,13,13,1,0,0,– 1042030,191,72,2,6,1,21,3,Gāthaṃ apare paṭhanti. 1042031,191,72,7,10,1,34,3,Tassāpi anusandhyattho vuttanayova. 1042032,191,72,11,14,1,22,3,Yojanattho pana viseso. 1042033,191,72,15,50,1,282,31,"Tattha hi salokapālo loko yassa satthuno naravarassa yaṃ sāsanavaraṃ saṃvaṇṇetabbasahitaṃ, saṃvaṇṇetabbaṃ eva vā pūjayate ceva namassati ca, tassa lokapālassa satthuno taṃ pūjetabbaṃ, namassitabbañca vidūheva viññātabbaṃ, etaṃ sāsanavaraṃ nettippakaraṇassa visayanti gahetabbanti yojanā. " 1042034,191,72,51,54,1,31,3,Yojanākāropi heṭṭhā vuttanayova. 1042035,191,73,2,4,1,20,2,Viggahatthopi viseso. 1042036,191,73,5,12,1,66,6,"Imasmiñhi naye lokaṃ pālentīti lokapālā, yathāvuttacatumahārājādayo. " 1042037,191,73,13,24,1,103,10,Tehi lokapālehi sahitaṃ sabbalokaṃ pāleti lokagganāyakattāti {lokapālo}ti bhagavāpi lokapālasaddena vutto. 1042038,191,73,25,45,1,105,15,"So hi‘‘ tassā’’ ti ettha taṃ -saddena parāmasīyati, tasmā tassa lokapālassa satthuno naravarassāti attho gahito. " 1042039,191,73,46,59,1,110,12,"Yadi evaṃ lokapālo guṇībhūto apadhāno padhānabhūtaṃ lokaṃ visesetvā vinivatto, kathaṃ taṃ-saddena parāmasīyatīti? " 1042040,191,73,60,68,1,117,8,Lokavisesako samānopi sāsanavarāpekkhatāya janakasāmibhāvena sambandhivisesabhūtattā padhānabhūto viya parāmasīyatīti. 1042041,191,73,69,73,1,40,4,Bhagavā sāsanavarassa sāmibhāvena gahito. 1042042,191,73,74,80,1,56,6,Kathaṃ sāsanavarassa sāmī bhagavā sāsanavaraṃ pūjayatīti? 1042043,191,73,81,84,1,16,3,Na cāyaṃ virodho. 1042044,191,73,85,94,1,80,8,"Buddhā hi bhagavanto dhammagaruno, te sabbakālaṃ dhammamapacayamānāva viharantīti. " 1042045,191,73,95,133,1,196,21,"Buddhānañhi dhammagarudhammāpacayamānabhāvo‘‘ yaṃnūnāhaṃ… pe… tameva dhammaṃ sakkatvā garuṃ katvā mānetvā pūjetvā upanissāya vihareyyan’’ ti( a. ni.4.21) vutto, tasmā lokapālo bhagavā sāsanavaraṃ pūjayatīti daṭṭhabbo. " 1042046,191,73,134,150,1,122,15,"Evaṃ sati lokapālo bhagavā sāsanavaraṃ pūjayatīti attho yutto hotu, kathaṃ lokapālo bhagavā sāsanavaraṃ namassatīti yuttoti? " 1042047,191,73,151,163,1,86,8,Yuttova‘‘ namassatī’’ ti padassa garukaraṇena tanninnapoṇapabbhāroti atthassāpi labbhanato. 1042048,191,73,164,170,1,78,6,Bhagavā hi dhammagarutāya sabbakālaṃ dhammaninnapoṇapabbhārabhāvena viharatīti. 1042049,191,73,171,181,1,50,6,Vuttañhetaṃ‘‘ yena sudaṃ niccakappaṃ viharāmī’’ tiādi. 1042050,191,73,182,193,1,94,11,Sesamettha heṭṭhā vuttanayena vā saṃvaṇṇanāsu vuttanayena vā ñātabbanti amhehi na vitthārīyati. 1042051,191,74,2,28,1,176,18,Evaṃ paṭhamagāthāya‘‘ sāsanavaran’’ ti padena tividhampi sāsanaṃ saṅgaṇhitvā tattha pariyattisāsanameva attano nettippakaraṇassa visayaṃ niyametvā dassento‘‘ dvādasa padāni’’ tyādimāha. 1042052,191,74,29,65,1,282,26,"Atha vā paṭhamagāthāya ratanattayathomanena saha nettippakaraṇatāvisayaṃ sāsanavaraṃ ācariyena dassitaṃ,‘‘ tassa sāsanavaraṃ kiṃ sabbaṃyeva nettippakaraṇassa visayaṃ, udāhu pariyattisāsanamevā’’ ti pucchitabbattā pariyattisāsanabhūtaṃ suttamevāti dassento‘‘ dvādasa padāni suttan’’ tiādimāha. " 1042053,191,74,66,80,1,92,9,Tattha‘‘ sāsanavaran’’ ti sāmaññena vuttampi pariyattisuttameva sāsanavaranti gahetabbanti attho. 1042054,191,74,81,103,1,102,13,"‘‘ Taṃ pana katividhan’’ ti vattabbattā‘‘ dvādasa padānī’’ ti vuttaṃ, saṅkhepato pabhedena dvādasavidhanti attho. " 1042055,191,74,104,121,1,119,13,Pabhedato dvādasavidhampi byañjanapadaatthapadato pana duvidhamevāti dassetuṃ‘‘ taṃ sabbaṃ byañjanañca attho cā’’ ti vuttaṃ. 1042056,191,74,122,149,1,150,18,"‘‘ Tasmiṃ dvaye ekameva sarūpato nettippakaraṇassa visayanti viññeyyaṃ, udāhu ubhayan’’ ti pucchitabbattā ubhayanti dassetuṃ‘‘ taṃ viññeyyaṃ ubhayan’’ ti vuttaṃ. " 1042057,191,74,150,173,1,148,17,"Vacanavacanīyabhāvena sambandhe yasmiṃ byañjane, atthe ca‘‘ suttan’’ ti vohāro pavatto, taṃ ubhayaṃ sarūpato nettippakaraṇassa visayanti viññeyyanti attho." 1042058,191,74,174,193,1,67,10,"‘‘ Kinti viññeyyan’’ ti vattabbattā‘‘ ko attho, byañjanaṃ kataman’’ ti vuttaṃ. " 1042059,191,74,194,209,1,187,14,Idaṃ vuttaṃ hoti– chabyañjanapadachaatthapadabhedena dvādasavidhaṃ byañjanapadaatthapadavasena duvidhaṃ sabbapariyattisaṅkhātaṃ suttaṃ mama nettippakaraṇassa visayaṃ sāsanavaranti ñātabbaṃ. 1042060,191,74,210,217,1,65,6,"Sarūpato pucchitvā atthapadaṃ, byañjanapadañca sarūpato ñātabbanti. " 1042061,191,75,2,30,1,225,19,Evaṃ paṭhamagāthāya‘‘ sāsanavaran’’ ti vuttassa suttassa pariyattibhāvañceva atthapadabyañjanapadabhāvena veditabbattañca dassetvā idāni tassa suttassa pavicayūpāyaṃ nettippakaraṇaṃ padatthavibhāgena dassetuṃ‘‘ soḷasahārā’’ tyādimāha. 1042062,191,75,31,61,1,184,20,"Atha vā dutiyagāthāya nettippakaraṇassa visayaṃ sāsanavaraṃ niyametvā dassitaṃ,‘‘ netti nāma katamā, katividhā’’ ti pucchitabbattā nettināma ettikāti saṅkhepato dassetuṃ‘‘ soḷasahārā’’ tyādimāha. " 1042063,191,75,62,77,1,184,15,Tattha tassa sāsanassa suttassa atthapariyeṭṭhi nettisaṃvaṇṇanā mayā mahākaccāyanena niddiṭṭhā netti nāma soḷasahārasamudāyā pañcanayasamudāyā aṭṭhārasamūlapadasamudāyāti vijānitabbāti. 1042064,191,76,2,7,1,33,5,Te hārādayo kenaṭṭhena netti nāma? 1042065,191,76,8,23,1,75,8,Veneyyasatte ariyadhammaṃ netīti nettīti evamādi attho saṃvaṇṇanāsu( netti. aṭṭha. ganthārambhakathā) vuttova. 1042066,191,76,24,35,1,62,7,Imāya tatiyagāthāyapi‘‘ mahākaccānena niddiṭṭhā’’ ti pāṭho sundaro. 1042067,191,76,36,48,1,48,7,"‘‘ Mahākaccāyanena niddiṭṭhā’’ ti vā pāṭho, na sundaro. " 1042068,191,76,49,53,1,32,4,Lakkhaṇañhi mayā heṭṭhā vuttanti. 1042069,191,76,54,100,1,228,30,"‘‘ Soḷasahārādisamudāyā nettī’’ ti vuttā, te hārā suttassa byañjanavicayo vā honti, atthavicayo vā, nayā ca byañjanavicayo vā honti, atthavicayo vāti vicāraṇāyaṃ sati‘‘ ime imassa vicayo’’ ti niyametvā dassetuṃ‘‘ hārā byañjanavicayo’’ tiādimāha. " 1042070,191,76,101,114,1,135,12,"Tattha hārā suttassa byañjanavicayo honti, na atthavicayo soḷasahārānaṃ mūlapadaniddhāraṇaṃ vajjetvā byañjanamukheneva saṃvaṇṇanābhāvato. " 1042071,191,76,115,127,1,147,11,"Tayo pana nayā suttassa atthavicayo honti, tiṇṇaṃ nayānaṃ mūlapadasaṅkhātaavijjādisabhāvadhammaniddhāraṇamukheneva suttassa atthasaṃvaṇṇanābhāvatoti." 1042072,191,77,2,36,1,210,25,"‘ ‘ Taṃ ubhayaṃ sutte saṃvaṇṇanābhāvena kenaci katthaciyeva yojetabbaṃ, udāhu sabbathā sabbattha yojitan’’ ti pucchitabbabhāvato taṃ ubhayaṃ sabbattha suttesu sabbathā yojitanti dassetuṃ‘‘ ubhayaṃ pariggahītan’’ ti vuttaṃ. " 1042073,191,77,37,50,1,108,13,Hārā ceva nayā ca ubhayaṃ suttassa atthaniddhāraṇavasena parito samantato gahitaṃ sabbathā suttesu yojitanti. 1042074,191,78,2,24,1,138,15,‘ ‘ Hārādisamudāyabhūtaṃ nettisaṅkhātaṃ suttaṃ kathaṃ saṃvaṇṇetabbaṃ suttaṃ saṃvaṇṇetī’’ ti vattabbabhāvato vuttaṃ‘‘ vuccati suttaṃ yathāsuttan’’ ti. 1042075,191,78,25,43,1,151,16,"Nettisaṅkhātaṃ saṃvaṇṇanāsuttaṃ saṃvaṇṇetabbasuttānurūpaṃ yathā yena yena desanāhārena vā aññena vā saṃvaṇṇetabbaṃ, tena tena vuccati saṃvaṇṇetīti attho. " 1042076,191,78,44,67,1,127,15,Atha vā‘‘ nettisaṅkhātaṃ suttaṃ kittakaṃ saṃvaṇṇetabbaṃ suttaṃ saṃvaṇṇetī’’ ti vattabbabhāvato vuttaṃ‘‘ vuccati suttaṃ yathāsuttan’’ ti. 1042077,191,78,68,86,1,148,17,"Tattha yathāsuttaṃ yaṃ yaṃ suttaṃ bhagavatā vuttaṃ, taṃ taṃ sabbaṃ suttaṃ nettisaṅkhātaṃ suttaṃ vuccati vadati assādādīnavadassanavasena saṃvaṇṇetīti. " 1042078,191,78,87,108,1,73,10,Tena vuttaṃ‘‘ nettinayena hi saṃvaṇṇetuṃ asakkuṇeyyaṃ nāma suttaṃ natthī’’ ti( netti. aṭṭha. saṅgahavāravaṇṇanā). 1042079,191,79,2,32,1,161,21,"‘ ‘ Yaṃ yaṃ bhagavatā desitaṃ suttaṃ nettisaṃvaṇṇanāya saṃvaṇṇitaṃ, sā saṃvaṇṇetabbā desanā ca viññeyyā, udāhu desitabbañcā’’ ti vattabbabhāvato‘‘ yā ceva desanā’’ tyādimāha. " 1042080,191,79,33,59,1,225,23,"Yā ceva desanā pāḷi saṃvaṇṇitā, sā ca, tāya desanāya desitaṃ yaṃ dhammajātaṃ, tañca ubhayaṃ vimuttāyatanadesanāsīsena paricayaṃ karontehi ekantena viññeyyaṃ ubhayasseva anupādisesaparinibbānapariyosānānaṃ sampattīnaṃ hetubhāvato." 1042081,191,79,60,82,1,128,14,‘‘ Tassa ubhayassa vijānane sādhetabbe sādhetabbassa vijānanassa hetubhūtā katamā anupubbī’’ ti pucchitabbabhāvato vuttaṃ‘‘ tatrā’’ tyādi. 1042082,191,79,83,100,1,174,17,Tattha tatra vijānane sādhetabbe suttādinavaṅgassa sāsanassa atthapariyesanā atthavicāraṇā hāranayānaṃ ayaṃ anupubbī vijānanassa sādhetabbassa hetubhūtā anupubbī nāmāti attho. 1042083,191,79,101,118,1,171,17,Atha vā tassa ubhayassa vijānane sādhetabbe suttādinavaṅgassa sāsanassa atthapariyesanāya atthavicāraṇāya ayaṃ anupubbī vijānanassa sādhetabbassa hetubhūtā anupubbī nāmāti. 1042084,191,79,119,127,1,100,8,Atha vā vakkhamānāya hāranayānupubbiyā navavidhasuttantapariyesanā vijānanassa hetubhūtāti veditabbā. 1042085,191,79,128,132,1,40,4,Tenākāreneva aṭṭhakathāyaṃ tidhā vuttāti. 1042086,191,80,2,5,1,38,3,Saṅgahavārassa atthavibhāvanā niṭṭhitā. 1042087,191,81,2,4,1,24,2,2 . Uddesavāraatthavibhāvanā 1042088,191,82,2,25,1,118,14,1. Evaṃ saṅgahavārena saṅkhepato dassite hārādayo idāni vibhāgena dassetuṃ‘‘ tattha katame soḷasa hārā’’ tiādidesanā āraddhā . 1042089,191,82,26,55,1,148,20,"Atha vā soḷasahārādisamudāyā netti nāma mayā mahākaccānena niddiṭṭhāti vuttā,‘‘ katame te soḷasa hārā’’ ti pucchitabbattā vuttaṃ‘‘ tattha soḷasa hārā’’ tyādi. " 1042090,191,82,56,61,1,35,4,Tattha {tatthā}ti tesu soḷasahārādīsu. 1042091,191,82,62,76,1,72,11,"Desanā hāro, vicayo hāro… pe… sāmāropano hāroti ime soḷasa hārāti daṭṭhabbā. " 1042092,191,83,2,8,1,65,6,Tattha sabbasādhāraṇattā hārapadassa vacanattho paṭhamaṃ vattabbo. 1042093,191,83,9,11,1,17,2,Kenaṭṭhena hārāti? 1042094,191,83,12,15,1,22,3,Harīyanti etehīti hārā. 1042095,191,83,16,61,1,478,35,"Etehi saṃvaṇṇanāvisesehi saṃvaṇṇiyesu suttageyyādīsu aññāṇasaṃsayavipallāsā harīyanti, iti aññāṇādiharaṇakāraṇattā‘‘ etehī’’ ti padena niddiṭṭhā saṃvaṇṇanāvisesā hārā nāma, hara-dhātuyā ācariyassa vacībhedasaddo, taṃsamuṭṭhāpako cittuppādo ca mukhyattho, veneyyānaṃ saṃvaṇṇetabbasuttassa atthajānanādiñāṇasampayuttacittuppādo kāraṇūpacārattho, tassa upanissayapaccayabhūtānaṃ saṃvaṇṇanāvisesānaṃ upanissayapaccayasatti phalūpacārattho, iti-saddena sā upanissayapaccayasattiyeva parāmasīyati. " 1042096,191,83,62,66,1,53,4,Taṃsattisampannā saṃvaṇṇanāvisesā ṇa-paccayatthā honti. 1042097,191,83,67,71,1,28,4,Esa nayo evarūpesu ṭhānesupi. 1042098,191,83,72,83,1,32,4,Vitthāro aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.1) vutto eva. 1042099,191,84,2,7,1,41,5,Asādhāraṇato pana desīyati etāyāti desanā. 1042100,191,84,8,38,1,247,23,"Etāya saṃvaṇṇanāya saṃvaṇṇetabbasuttattho desīyati saṃvaṇṇīyati saṃvaṇṇanānusārena ñāpīyati, iti ñāpanakāraṇattā‘‘ etāyā’’ ti padena niddiṭṭhā visesasaṃvaṇṇanā desanā nāma, na pāḷidesanā, pāḷidesanāya saṃvaṇṇetabbasaṃvaṇṇanābhāvena sahacaraṇato vā desanā. " 1042101,191,84,39,64,1,217,23,"Kiñcāpi aññe hārā desanāpāḷisaṅkhātassa suttassa atthasaṃvaṇṇanābhāvato desanāya sahacārino honti, ayaṃ pana hāro yebhuyyena yathārutavaseneva viññāyamānattā pāḷidesanāya saha caratīti vattabbataṃ arahati, na tathā pare. " 1042102,191,84,65,74,1,111,8,"Na hi assādādīnavanissaraṇādisandassanalakkhaṇarahitā pāḷidesanā atthi, ayañca hāro assādādisandassanalakkhaṇoti. " 1042103,191,85,2,5,1,24,3,Viciyanti etenāti vicayo. 1042104,191,85,6,20,1,108,11,"Etena saṃvaṇṇanāvisesena sutte padapañhādayo viciyanti, iti vicāraṇakāraṇattā so saṃvaṇṇanāviseso vicayo nāma. " 1042105,191,85,21,23,1,34,2,Katvatthādhikaraṇatthāpi labbhanti. 1042106,191,85,24,29,1,77,5,Saṃvaṇṇetabbasuttena padapañhādivicayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso vicayo hāro. 1042107,191,86,2,6,1,35,4,Yuttāyutti vicārīyati etāyāti yutti. 1042108,191,86,7,28,1,154,16,"Etāya visesasaṃvaṇṇanāya sabbesaṃ hārānaṃ bhūmigocarānaṃ yuttāyutti vicārīyati, iti vicāraṇakāraṇattā‘‘ etāyā’’ ti padena niddiṭṭhā visesasaṃvaṇṇanā yutti nāma. " 1042109,191,86,29,40,1,86,9,"Idha uttarapadalopo daṭṭhabbo, yuttiyā vicāraṇā, vicāraṇīyabhāvena sahacaraṇato vā yutti. " 1042110,191,86,41,47,1,82,6,Sabbahārānaṃ bhūmigocarānaṃ yuttāyuttivicāraṇalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso yutti hāro. 1042111,191,87,2,9,1,45,6,"Padati pavatteti phalaṃ etenāti padaṃ, kāraṇaṃ. " 1042112,191,87,10,18,1,66,7,"Ṭhanti tiṭṭhanti ettha phalāni tadāyattavuttitāyāti ṭhānaṃ, kāraṇaṃ. " 1042113,191,87,19,25,1,48,5,"Padañca taṃ ṭhānañcāti padaṭṭhānaṃ, āsannakāraṇaṃ. " 1042114,191,87,26,47,1,201,17,"Sutte āgatadhammānaṃ padaṭṭhānaṃ vicārīyati etāyāti padaṭṭhānā, visesasaṃvaṇṇanā, vicāraṇalopova, sutte āgatadhammānaṃ padaṭṭhānānaṃ, tesañca padaṭṭhānānaṃ vicāraṇalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso padaṭṭhāno hāro. " 1042115,191,88,2,21,1,197,18,"Sutte avuttāpi samānalakkhaṇā dhammā lakkhīyanti etena saṃvaṇṇanāvisesenāti lakkhaṇo, sutte vuttena dhammena samānalakkhaṇānaṃ dhammānaṃ avuttānampi niddhāraṇalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso lakkhaṇo hāro. " 1042116,191,89,2,19,1,140,15,"Sutte dassiyamānā nibbacanādayo cattāropi viyūhīyanti vibhāgena sampiṇḍīyanti ettha, etena vāti byūho, catunnaṃ nibbacanādīnaṃ byūho catubyūho. " 1042117,191,89,20,29,1,122,9,Nibbacanādhippāyabyañjanānañceva desanānidānassa ca pubbāparena saddhiṃ sandassanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso catubyūho hāro. 1042118,191,90,2,23,1,187,18,"Desanāya gahitadhammena sabhāgā, visabhāgā ca dhammā āvaṭṭīyanti ettha, etena vāti āvaṭṭo, desanāya gahitadhammānaṃ sabhāgavisabhāgadhammavasena āvaṭṭanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso āvaṭṭo hāro. " 1042119,191,91,2,17,1,148,12,"Asādhāraṇāsādhāraṇānaṃ saṃkilesadhamme, vodānadhamme ca sādhāraṇāsādhāraṇato, padaṭṭhānato, bhūmito ca vibhajanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso vibhatti hāro. " 1042120,191,92,2,23,1,177,17,"Sutte niddiṭṭhā dhammā paṭipakkhavasena parivattīyanti iminā, ettha vāti parivatto, sutte niddiṭṭhānaṃ dhammānaṃ paṭipakkhato parivattanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso parivattano hāro. " 1042121,191,93,2,24,1,205,20,"Sutte vuttassa ekasseva atthassa vācakaṃ vividhaṃ vacanaṃ ettha saṃvaṇṇanāviseseti vivacanaṃ, vivacanameva vevacanaṃ, sutte vutte ekasmiṃ atthe anekapariyāyasaddayojanālakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso vevacano hāro. " 1042122,191,94,2,21,1,156,17,"Sutte vuttā atthā pakārehi ñāpīyanti iminā, ettha vāti paññatti, ekekassa dhammassa anekāhi paññattīhi paññāpetabbākāralakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso paññatti hāro. " 1042123,191,95,2,19,1,174,15,"Suttāgatā dhammā paṭiccasamuppādādīsu otarīyanti anuppavesīyanti ettha, etena vāti otaraṇo, paṭiccasamuppādādimukhehi suttatthassa otaraṇalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso otaraṇo hāro. " 1042124,191,96,2,18,1,157,14,"Sutte padapadatthapañhārambhā sodhīyanti samādhīyanti ettha, etena vāti sodhano, sutte padapadatthapañhārambhānaṃ sodhanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso sodhano hāro. " 1042125,191,97,2,21,1,204,17,"Sāmaññavisesabhūtā dhammā vinā vikappena adhiṭṭhīyanti anuppavattīyanti ettha, etena vāti adhiṭṭhāno, suttāgatānaṃ dhammānaṃ avikappanavasena sāmaññavisesaniddhāraṇalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso adhiṭṭhāno hāro. " 1042126,191,98,2,32,1,202,27,"Yo hetu ceva paccayo ca phalaṃ parikaroti abhisaṅkharoti, iti so hetu ceva paccayo ca parikkhāro, yo saṃvaṇṇanāviseso taṃ parikkhāraṃ hetuñceva paccayañca ācikkhati, iti so saṃvaṇṇanāviseso parikkhāro nāma. " 1042127,191,98,33,42,1,115,9,Sutte āgatadhammānaṃ parikkhārasaṅkhāte hetupaccaye niddhāretvā saṃvaṇṇanālakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso parikkhāro hāro. 1042128,191,99,2,18,1,189,14,"Sutte āgatadhammā padaṭṭhānādimukhena samāropīyanti ettha, etena vāti samāropano, sutte āgatadhammānaṃ padaṭṭhānavevacanabhāvapahānasamāropanavicāraṇalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso samāropano hāro. " 1042129,191,99,19,26,1,80,7,Bhāvasādhanavasenāpi sabbattha vacanattho vattabboti tassāpi vasena yojetabbanti. 1042130,191,99,27,30,1,35,3,Sesaṃ saṃvaṇṇanānusārena ñātabbanti. 1042131,191,100,2,25,1,96,13,"‘ ‘ Tattha katame soḷasa hārā desanā’’ tyādinā hārasarūpaṃ vuttaṃ, kimatthaṃ‘‘ tassānugīti’’ tyādi vuttanti? " 1042132,191,100,26,39,1,82,9,Anugītigāthāya sukhaggahaṇatthaṃ puna‘‘ tassānugīti desanā vicayo yutti’’ tyādi vuttaṃ. 1042133,191,100,40,44,1,27,3,Tattha {tassā}ti hāruddesassa. 1042134,191,100,45,50,1,32,4,{Anugītī}ti anu pacchā gāyanagāthā. 1042135,191,100,51,54,1,23,2,{Pañcadaso}ti pañcadasamo. 1042136,191,100,55,58,1,17,2,{Soḷaso}ti soḷasamo. 1042137,191,100,59,66,1,70,6,Atthato {asaṃkiṇṇā}ti desanādipadatthato lakkhaṇatthato saṅkarato rahitā. 1042138,191,100,67,82,1,79,11,Tena vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ‘‘ so ca nesaṃ asaṅkaro lakkhaṇaniddese supākaṭo hotī’’ ti. 1042139,191,100,83,86,1,35,3,Sesaṃ saṃvaṇṇanānusārena ñātabbanti. 1042140,191,100,87,111,1,113,15,"‘‘ Keci hārā kehici hārehi saṃkiṇṇā viya dissanti, kasmā asaṃkiṇṇāti ñātabban’’ ti vattabbattā vuttaṃ‘‘ etesañcevā’’ tiādi. " 1042141,191,100,112,127,1,113,13,"Tattha etesañceva {bhavatī}ti etesaṃ soḷasannaṃ hārānaṃ yathā yenākārena asaṅkaro hoti, tathā asaṅkarākārena bhavati. " 1042142,191,100,128,142,1,127,11,"Ayati pavattati nayavibhattīti ayā, vitthārena ayāti vitthāratayā, ta-kāro missakadosāpagamatthāya āgato, nayavibhattivisesavacanaṃ. " 1042143,191,100,143,160,1,163,16,"Nayena ñāyena vibhatti nayavibhatti, na pañcanayavibhattāhārānaṃ vitthārena pavattā ñāyavibhatti tathā asaṅkarākārena bhavati tasmiṃ asaṃkiṇṇāti ñātabbāti adhippāyo. " 1042144,191,101,2,37,1,154,22,"2. Soḷasa hārā sarūpato vuttā, amhehi ca viññātā,‘‘ katame pañca nayā’’ ti vattabbabhāvato tathā pucchitvā sarūpato uddisituṃ‘‘ tattha katame pañca nayā’’ tyādi vuttaṃ. " 1042145,191,101,38,65,1,97,14,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ hāre uddisitvā idāni naye uddisituṃ‘ tattha katame’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.2) vuttaṃ. 1042146,191,101,66,100,1,148,20,"‘‘ Tattha nayanti saṃkilese, vodāne ca vibhāgato ñāpentīti nayā, nīyanti vā tāni ettha, etehi vāti nayā’’ tiādinā( netti. aṭṭha.2) aṭṭhakathāyaṃ vitthārena vacanattho vutto. " 1042147,191,101,101,127,1,273,22,"Nī -dhātuyā nandiyāvaṭṭādinayānusārena saṃkilese, vodāne ca ālambitvā pavatto ñāṇasampayuttacittuppādo mukhyattho, nandiyāvaṭṭādinayānaṃ upanissayapaccayasatti phalūpacārato gahitā, iti-saddo taṃ phalūpacārato gahitasattiṃ parāmasi, taṃsattisahitā nandiyāvaṭṭādinayā a-paccayatthā. " 1042148,191,102,2,15,1,158,11,"Taṇhāavijjāhi saṃkilesapakkhassa suttassa, samathavipassanāhi vodānapakkhassa suttassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso nandiyāvaṭṭo nayo. " 1042149,191,102,16,38,1,179,19,"Tattha catusaccan ti taṇhā ca avijjā ca bhavamūlattā samudayasaccaṃ, avasesā tebhūmakā dhammā dukkhasaccaṃ, samathavipassanā maggasaccaṃ, tena pattabbā asaṅkhatadhātu nirodhasaccanti. " 1042150,191,103,2,27,1,253,21,"Tīhi avayavehi lobhādīhi saṃkilesapakkhe, tīhi avayavehi alobhādīhi ca vodānapakkhe pukkhalo sobhanoti tipukkhalo, akusalamūlehi saṃkilesapakkhassa, kusalamūlehi vodānapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso tipukkhalo. " 1042151,191,104,2,20,1,226,16,"Sīhassa bhagavato vikkīḷitaṃ ettha nayeti sīhavikkīḷito, subhasaññādīhi vipallāsehi sakalasaṃkilesapakkhassa, saddhindriyādīhi vodānapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso sīhavikkīḷitanayo. " 1042152,191,105,2,6,1,64,4,Atthanayattayadisābhāvena kusalādidhammānaṃ ālocanaṃ disālocanaṃ. 1042153,191,105,7,45,1,265,31,"Tassa tassa atthanayassa yojanatthaṃ katesu suttassa atthavissajjanesu ye vodānādayo, saṃkilesikā ca tassa tassa nayassa disābhūtā dhammā suttato niddhāretvā kathitā, tesaṃ yathāvuttadhammānaṃ citteneva‘‘ ayaṃ paṭhamā disā, ayaṃ dutiyā disā’’ tiādinā ālocanaṃ disālocanaṃ. " 1042154,191,106,2,19,1,156,16,"Tathā ālocitānaṃ dhammānaṃ atthanayattayayojane samānayanato aṅkuso viyāti aṅkuso, tassa tassa nayassa disābhūtānaṃ kusalādidhammānaṃ samānayanaṃ aṅkuso nayo. " 1042155,191,107,2,4,1,17,2,Lañjetīti lañjako. 1042156,191,107,5,25,1,117,18,"Yo nayo suttatthaṃ lañjeti pakāseti, iti lañjanato pakāsanato so nayo lañjako nāma, nayo ca so lañjako cāti nayalañjako. " 1042157,191,107,26,41,1,122,13,"Nayalañjako paṭhamo nandiyāvaṭṭo nāma, nayalañjako dutiyo tipukkhalo nāma, nayalañjako tatiyo sīhavikkīḷito nāmāti yojetabbo. " 1042158,191,108,2,9,1,46,6,"Uggatānaṃ visesena uggatoti uttamo, taṃ uttamaṃ. " 1042159,191,108,10,16,1,24,4,"{Gatā}ti ñātā, matāti attho." 1042160,191,108,17,25,1,16,4,‘‘ Matā’’ ti vā pāṭho. 1042161,191,108,26,30,1,64,4,Sesamettha vuttanayānusārenapi saṃvaṇṇanānusārenapi jānitabbanti. 1042162,191,109,2,5,1,40,2,Yathāvuttanayavisesasaṃvaṇṇanāya ṭīkāyaṃ– 1042163,191,110,2,13,1,128,9,"‘ ‘ Samūhādiṃ upādāya lokasaṅketasiddhā vohāramattatā sammutisabhāvo, pathavīphassādīnaṃ kakkhaḷaphusanādilakkhaṇaṃ paramatthasabhāvo. " 1042164,191,110,14,41,1,160,20,"Ayañhettha saṅkhepo– yasmiṃ bhinne, itarāpohe vā cittena kate na tathā buddhi, idaṃ sammutisaccaṃ yathā ghaṭe, sasambhārajale ca, tabbipariyāyena paramatthasaccan’’ ti– " 1042165,191,111,2,14,1,201,11,Vacane ghaṭakathalaāpajalakaddamādisaṅkhātaṃ samūhādiṃ upādāya lokassa pubbe ghaṭakathalaāpajalakaddamādisaṅketasiddhā ghaṭakathalaāpajalakaddamādivohāramattatā sammutisabhāvo saṅketavasena avitathattā. 1042166,191,111,15,21,1,82,5,"Pathavīādīnaṃ kakkhaḷādilakkhaṇaṃ, phassādīnaṃ phusanādilakkhaṇaṃ paramatthasabhāvo." 1042167,191,111,22,77,1,399,42,"‘‘ Yadi evaṃ ghaṭādike abhinne vā āpādike vā anurūpena ūnabhāvena appavattamāne vā sati sammutibhāvo hotu, bhinne vā ūne vā kathaṃ sammutibhāvo bhaveyya, pathavīphassādīnampi bhijjamānattā, kakkhaḷaphusanādīnañca pathavīphassādīhi anaññattā kathaṃ paramatthasabhāvo bhaveyya, katamena saṅkhepena atthena sammutisabhāvo, paramatthasabhāvo ca amhehi jānitabbo’’ ti vattabbabhāvato‘‘ ayañhettha saṅkhepo’’ tiādimāha. " 1042168,191,111,78,89,1,99,10,Tattha {etthā}ti etesu sammutisabhāvaparamatthasabhāvesu ayaṃ nayo vuccamāno saṅkhepo attho daṭṭhabbo. 1042169,191,112,2,61,1,477,56,"Yasmiṃ ghaṭādike bhinne sati tato ghaṭādito itaro kathalādibhāvo cittena pubbe katena yathā yena kathalādivohārena bhavati, yasmiṃ āpādike sambhārajalādike ūnabhāvena pavattamāne sati vā tato āpādito itaro kaddamādibhāvo cittena pubbe katena yathā yena kaddamādivohārena bhavati, tathā tena vohārena buddhi kathalādisabhāvajānanaṃ kaddamādisabhāvajānanaṃ bhavati, idaṃ abhinne ghaṭādikaṃ vā bhinne kathalādikaṃ vā anūne āpādikaṃ vā ūne kaddamādikaṃ vā sabbaṃ sammutisaccaṃ hotveva." 1042170,191,112,62,87,1,117,15,"‘‘ Kaddamasmiṃ bhinne, kaddamasmiṃ ūne vā sati itaro sammutisabhāvo’’ ti pucchitabbabhāvato‘‘ ghaṭe, sambhārajale cā’’ ti vuttaṃ. " 1042171,191,113,2,27,1,140,14,"Sammutisaccasabhāvo tumhehi vutto, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo paramatthasaccasabhāvo’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tabbipariyāyena paramatthasaccan’’ ti vuttaṃ. " 1042172,191,113,28,50,1,288,21,"Pathavīādīnaṃ kakkhaḷādilakkhaṇato itarassa phusanādilakkhaṇassa asambhavato, phassādīnañca phusanādilakkhaṇato itarassa kakkhaḷādilakkhaṇassa asambhavato pathavīphassādīnaṃ lakkhaḷaphusanādilakkhaṇaṃ paramatthasaccaṃ hotvevāti imasmiṃ saṅkhepatthe gahite koci virodho natthīti adhippāyoti. " 1042173,191,114,2,41,1,202,25,"3. Pañca nayā sarūpato ācariyena uddiṭṭhā, amhehi ca viññātā,‘‘ yāni padāni aṭṭhārasa mūlapadāni uddiṭṭhāni, katamāni tānī’’ ti pucchitabbattā tāni sarūpato dassetuṃ‘‘ tattha katamāni aṭṭhārasa mūlapadāni’’ tyādimāha. " 1042174,191,114,42,62,1,109,14,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ nayepi uddisitvā idāni mūlapadāni uddisituṃ‘ tattha katamānī’ tiādi āraddhan’’ ti vuttaṃ. 1042175,191,114,63,76,1,93,11,"Tattha kusalāni nava padāni, akusalāni nava padāni aṭṭhārasa mūlapadānīti daṭṭhabbānīti yojanā. " 1042176,191,114,77,104,1,189,22,"Mūlanti patiṭṭhahanti etehi nayā, patiṭṭhānavibhāgā cāti mūlāni, padanti patiṭṭhahanti ettha nayā, paṭṭhānavibhāgā, adhigamā cāti padāni, vuttappakāraṭṭhena mūlāni ca tāni padāni cāti mūlapadāni. " 1042177,191,114,105,125,1,152,17,"Kucchite pāpadhamme salayantīti kusalāni, kuse rāgādayo lunantīti kusalāni, kusā viya lunantīti kusalāni, kusena ñāṇena lātabbāni pavattetabbānīti kusalāni. " 1042178,191,114,126,132,1,65,6,Kusalānaṃ paṭipakkhānīti akusalāni a-saddo cettha paṭipakkhatthoti. 1042179,191,115,2,40,1,224,26,"Nava padāni kusalāni, nava padāni {akusalānī}ti gaṇanaparicchedato, jātibhedato ca uddiṭṭhāni,‘‘ katamāni tānī’’ ti pucchitabbattā nava padāni akusalāni paccāsattinyāyena sarūpato dassetuṃ‘‘ katamāni nava padāni akusalānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1042180,191,115,41,43,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1042181,191,116,2,31,1,139,16,"‘ ‘ Evaṃ gaṇanaparicchedato, jātibhedato ca mūlapadāni dassetvā idāni sarūpato dassento saṃkilesapakkhaṃyeva paṭhamaṃ uddisati‘ taṇhā’ tiādinā’’ ti( netti. aṭṭha.3)– " 1042182,191,117,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1042183,191,117,4,10,1,49,6,Tattha rūpādike khandhe tasati paritasatīti taṇhā. 1042184,191,117,11,27,1,119,13,"Avindiyaṃ kāyaduccaritādiṃ vindatīti avijjā , vindiyaṃ kāyasucaritādiṃ na vindatīti avijjā, vijjāya paṭipakkhāti vā avijjā. " 1042185,191,117,28,39,1,61,9,"Lubbhanti tenāti lobho, lubbhatīti vā lobho, lubbhanaṃ vā lobho. " 1042186,191,117,40,44,1,24,4,Dosamohesu pi eseva nayo. 1042187,191,117,45,56,1,58,7,Asubhe rūpakkhandhādike‘‘ subhan’’ ti pavattā saññā subhasaññā. 1042188,191,117,57,67,1,51,6,Dukkhadukkhādike‘‘ sukhan’’ ti pavattā saññā sukhasaññā. 1042189,191,117,68,79,1,56,7,Anicce saṅkhāradhamme‘‘ niccan’’ ti pavattā saññā niccasaññā. 1042190,191,117,80,92,1,68,8,Anattasabhāvesu cakkhādīsu khandhesu‘‘ attā’’ ti pavattā saññā attasaññā. 1042191,191,117,93,107,1,101,12,"{Yatthā}ti yesu padesu sabbo akusalapakkho saṅgahaṃ samosaraṇaṃ gacchati, tāni padāni akusalānīti yojanā. " 1042192,191,117,108,110,1,16,2,Saṅgahaṃ gaṇanaṃ. 1042193,191,117,111,113,1,23,2,Samosaraṇaṃ samāropanaṃ. 1042194,191,118,2,9,1,91,7,Paccanīkadhamme uddhaccādike nīvaraṇe sameti vūpasameti tadaṅgavikkhambhanavasenāti samatho. 1042195,191,118,10,16,1,57,6,Saṅkhāre aniccādīhi vividhehi ākārehi passatīti vipassanā. 1042196,191,118,17,20,1,26,3,Lobhassa paṭipakkho alobho. 1042197,191,118,21,24,1,24,3,Dosassa paṭipakkho adoso. 1042198,191,118,25,28,1,24,3,Mohassa paṭipakkho amoho. 1042199,191,118,29,37,1,60,7,"Etthāpi a -saddo paṭipakkhattho, na abhāvatthādikoti adhippāyo. " 1042200,191,118,38,56,1,128,11,"Asubhe rūpakkhandhādike, cakkhādimhi vā‘‘ asubhan’’ ti pavattā saññāpadhānacittuppādā asubhasaññā, visesato kāyānupassanāsatipaṭṭhānaṃ . " 1042201,191,118,57,70,1,110,8,"Dukkhadukkhatādīsu‘‘ dukkhan’’ ti pavattā saññāpadhānacittuppādā dukkhasaññā, visesato vedanānupassanāsatipaṭṭhānaṃ. " 1042202,191,118,71,86,1,126,10,"Anicce khandhādike vipariṇāmadhamme‘‘ aniccan’’ ti pavattā saññāpadhānacittuppādā aniccasaññā, visesato cittānupassanāsatipaṭṭhānaṃ. " 1042203,191,118,87,104,1,126,11,"Anattasabhāve khandhe, cakkhādimhi vā‘‘ anattā’’ ti pavattā saññāpadhānacittuppādā anattasaññā, visesato dhammānupassanāsatipadhānaṃ. " 1042204,191,118,105,110,1,38,5,Paññāsatisīsena hi pavattā ayaṃ desanā. 1042205,191,118,111,122,1,61,7,"Tena vuttaṃ bhagavatā‘‘ kathañca, bhikkhave, satibalaṃ daṭṭhabbaṃ? " 1042206,191,118,123,132,1,51,6,"Catūsu satipaṭṭhānesu, ettha satibalaṃ daṭṭhabban’’ ti. " 1042207,191,118,133,147,1,99,12,"{Yatthā}ti yesu padesu sabbo kusalapakkho saṅgahaṃ samosaraṇaṃ gacchati, tāni padāni kusalānīti yojanā. " 1042208,191,119,2,11,1,64,8,"Uddānan ti uddhaṃ dānaṃ rakkhaṇaṃ uddānaṃ, saṅgahavacananti attho. " 1042209,191,119,12,28,1,138,15,"Uddāne avutte sati heṭṭhā vuttassa atthassa vippakiṇṇabhāvo dinno viya bhaveyya, tasmā vippakiṇṇabhāvassa nivāraṇatthaṃ uddānanti adhippāyo. " 1042210,191,119,29,34,1,46,4,Caturo ca {vipallāsā}ti subhasukhaniccaattasaññā. 1042211,191,119,35,50,1,120,13,"Kilesā bhavanti ettha navapadesūti bhūmī, kilesānaṃ bhūmīti kilesabhūmī, kilesapavattanaṭṭhānāni nava padānīti vuttaṃ hoti. " 1042212,191,120,2,7,1,51,3,Caturo {satipaṭṭhānā}ti asubhadukkhaaniccaanattasaññā. 1042213,191,120,8,15,1,96,6,{Indriyabhūmī}ti saddhādīnaṃ vimuttiparipācanindriyānaṃ bhūmī pavattanaṭṭhānāni samosaraṇaṭṭhānāni. 1042214,191,121,2,13,1,105,10,"Navahi kusalapadehi kusalapakkhā yujjanti yojīyanti, navahi akusalapadehi akusalapakkhā yujjanti yojīyanti. " 1042215,191,121,14,33,1,187,18,"Navahi kusalapadehi saha kusalapakkhā yujjanti yujjantā bhavanti, navahi akusalapadehi saha akusalapakkhā yujjanti yujjantā bhavantīti uddesavāre vuttāvaseso saṃvaṇṇanānusārena vijānitabbo. " 1042216,191,122,2,4,1,26,3,Iti sattibalānurūpā racitā 1042217,191,123,2,5,1,37,3,Uddesavārassa atthavibhāvanā niṭṭhitā. 1042218,191,124,2,4,1,25,2,3 . Niddesavāraatthavibhāvanā 1042219,191,125,2,2,1,26,1,Soḷasahāraniddesavibhāvanā 1042220,191,126,2,36,1,171,20,"4. Hārādīsu samudāyassa nettippakaraṇassa uddeso uddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo niddeso’’ ti pucchitabbattā uddiṭṭhe hārādayo niddisituṃ‘‘ tattha saṅkhepato nettī’’ tiādi āraddhaṃ. " 1042221,191,126,37,62,1,96,12,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ uddiṭṭhe hārādayo niddisituṃ‘ tattha saṅkhepato’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.4) vuttaṃ. 1042222,191,126,63,73,1,48,7,Tattha {tatthā}ti tasmiṃ‘‘ tattha katame soḷasa hārā? 1042223,191,126,74,79,1,31,3,Desanā vicayo’’ tiādiuddesapāṭhe. 1042224,191,126,80,83,1,21,2,{Saṅkhepato}ti samāsato. 1042225,191,126,84,87,1,23,2,{Nettī}ti nettippakaraṇaṃ. 1042226,191,126,88,97,1,58,7,"{Kittitā}ti kathitā, idāni niddesato kathessāmīti vuttaṃ hoti. " 1042227,191,127,2,4,1,0,0,1. 1042228,191,128,2,11,1,46,7,"‘ ‘ Assādādīnavatā, nissaraṇampi ca phalaṃ upāyo ca. " 1042229,191,129,2,11,1,41,6,"Āṇattī ca bhagavato, yogīnaṃ desanāhāro’’ ti." 1042230,191,129,12,12,1,0,0,– 1042231,191,130,2,29,1,242,26,"Gāthāyaṃ yena saṃvaṇṇanāvisesena sutte āgatā assādopi ādīnavatā ādīnavopi nissaraṇampi phalampi upāyopi yogīnaṃ atthāya bhagavato āṇattipi ime dhammā dassitā saṃvaṇṇitā saṃvaṇṇanāvasena ñāpitā, so saṃvaṇṇanāviseso desanāhāro nāmāti atthayojanā. " 1042232,191,131,2,11,1,79,7,"Vacanatthādayo aṭṭhakathāyaṃ vitthārato vuttāva, tasmā kiñcimattameva kathessāmi. " 1042233,191,131,12,17,1,25,4,"Assādīyateti assādo, ko so? " 1042234,191,131,18,25,1,58,5,"Sukhaṃ, somanassaṃ, iṭṭhārammaṇabhūtā pañcupādānakkhandhā ca. " 1042235,191,131,26,33,1,32,6,"Assādeti etāyāti vā assādo, ko so? " 1042236,191,131,34,38,1,18,3,"Taṇhā, vipallāsā ca. " 1042237,191,131,39,47,1,74,8,Vipallāsavasena hi ekacce sattā aniṭṭhampi ārammaṇaṃ iṭṭhākārena assādenti. 1042238,191,132,2,12,1,70,9,"Ābhusaṃ kammena dīnaṃ dukkhādi hutvā vāti pavattatīti ādīnavo, dukkhādi. " 1042239,191,132,13,30,1,123,15,"Atha vā ativiya ādīnaṃ kapaṇaṃ hutvā vāti pavattatīti ādīnavo, kapaṇamanusso, tathābhāvā ca tebhūmakā dhammā aniccatādiyogato. " 1042240,191,133,2,7,1,39,4,"Nissarati etenāti nissaraṇaṃ, ariyamaggo. " 1042241,191,133,8,13,1,34,4,"Nissaratīti vā nissaraṇaṃ, nibbānaṃ. " 1042242,191,133,14,18,1,23,3,Pi -saddo sampiṇḍanattho. 1042243,191,133,19,31,1,44,4,Nissaraṇabhedo aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.4 hārasaṅkhepa) bahudhā vuttova. 1042244,191,134,2,8,1,42,5,"Phalati pavattatīti phalaṃ, desanāya phalaṃ. " 1042245,191,134,9,30,1,166,18,"Yadipi desanā phalanipphādikā na hoti, tathāpi bhagavato dhammadesanaṃ sutvā puññasambhārā sambhavanti, puññasambhārahetuto phalaṃ pavattaṃ, tasmā desanāya phalaṃ nāmāti. " 1042246,191,134,31,33,1,11,2,Katamaṃ taṃ? 1042247,191,134,34,40,1,195,6,Devamanussesu āyuvaṇṇasukhabalayasaparivāraadhipateyyaupadhisampatticakkavattisiridevarajja- siricatusampatticakkasīlasamādhisampadā vijjābhiññā paṭisambhidā sāvakabodhipaccekabodhisammāsambodhiyo. 1042248,191,135,2,12,1,68,9,"Paccayasāmaggiṃ upagantvā ayati pavattati phalaṃ etenāti upāyo, ko so? " 1042249,191,135,13,15,1,32,2,Ariyamaggassa pubbabhāgapaṭipadā. 1042250,191,135,16,27,1,97,10,"Purimā paṭipadā hi pacchimāya paṭipadāya adhigamūpāyo, paramparāya magganibbānādhigamassa ca upāyo. " 1042251,191,135,28,44,1,79,11,"Keci‘‘ maggopi upāyo’’ ti vadanti, tesaṃ matena nibbānameva nissaraṇanti vuttaṃ siyā." 1042252,191,135,45,71,1,117,16,"‘‘ Te pahāya tare oghanti idaṃ nissaraṇan’’ ti( netti.5) pana ariyamaggassa nissaraṇabhāvaṃ vakkhati, tasmā kesañci vādo na gahetabbo. " 1042253,191,136,2,24,1,154,16,"{Āṇattī}ti āṇārahassa bhagavato veneyyānaṃ hitasiddhiyā‘‘ evaṃ sammāpaṭipattiṃ paṭipajjāhi, micchāpaṭipattiṃ mā paṭipajjāhī’’ ti vidhānaṃ āṇāṭhapanaṃ āṇatti nāma. " 1042254,191,137,2,17,1,127,12,"Yujjanti payujjanti catusaccakammaṭṭhānabhāvanāsūti yogino, veneyyā, tesaṃ yogīnaṃ atthāyāti vacanasesaṃ nīharitvā yojanā kātabbā. " 1042255,191,137,18,43,1,200,19,"Sutte āgatānaṃ sabbesaṃ assādādīnaṃ ekadesāgatānampi nīharitvā sabbesaṃ vibhajanasaṃvaṇṇanāviseso desanāhāroti niddesato gahetabbo, so ca vibhajanākāro desanāhāravibhaṅge( netti.5) āgamissatīti idha na dassitoti. " 1042256,191,138,2,17,1,85,9,"Desanāhāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo vicayahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042257,191,139,2,4,1,0,0,2. 1042258,191,140,2,12,1,52,8,"‘ ‘ Yaṃ pucchitañca vissajjitañca, suttassa yā ca anugīti. " 1042259,191,141,2,12,1,47,7,"Suttassa yo pavicayo, hāro vicayoti niddiṭṭho’’ ti." 1042260,191,141,13,13,1,0,0,– 1042261,191,142,2,5,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042262,191,142,6,44,1,297,35,"Tattha suttassa yaṃ pucchitañca yā pucchā vicayamānā ca suttassa yaṃ vissajjitañca yā vissajjanā vicayamānā ca suttassa yo padādivicayo, assādādivicayo ca atthi, te vuttappakārā vicayamānā pucchādayo yena saṃvaṇṇanāvisesena viciyanti, so saṃvaṇṇanāviseso vicayo hāroti niddiṭṭhoti atthayojanā kātabbā. " 1042263,191,143,2,4,1,20,2,Pucchīyate pucchitaṃ. 1042264,191,143,5,13,1,74,7,"Vissajjīyate vissajjitan ti bhāvasādhanattho daṭṭhabbo, na kammasādhanattho. " 1042265,191,143,14,22,1,38,6,Tena vuttaṃ ṭīkāyaṃ‘‘ bhāvatthe toti āha– 1042266,191,143,23,30,1,27,3,‘ vissajjitanti vissajjanā’’’ ti. 1042267,191,144,2,15,1,88,10,‘ ‘ Suttassā’’ ti niyamitattā saṃvaṇṇanāvasena aṭṭhakathāyaṃ āgataṃ na gahetabbanti daṭṭhabbaṃ. 1042268,191,144,16,29,1,36,5,So vicayo hāro aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.4 hārasaṅkhepa) vuttova. 1042269,191,144,30,31,1,6,1,Kathaṃ? 1042270,191,144,32,32,1,0,0,– 1042271,191,145,2,25,1,258,20,‘ ‘ Ayaṃ pucchā adiṭṭhajotanā diṭṭhasaṃsandanā vimaticchedanā anumatipucchā kathetukamyatāpucchā sattādhiṭṭhānā dhammādhiṭṭhānā ekādhiṭṭhānā anekādhiṭṭhānā sammutivisayā paramatthavisayā atītavisayā anāgatavisayā paccuppannavisayā’’ tiādinā pucchāvicayo veditabbo. 1042272,191,145,26,45,1,170,14,‘‘ Idaṃ vissajjanaṃ ekaṃsabyākaraṇaṃ vibhajjabyākaraṇaṃ paṭipucchābyākaraṇaṃ ṭhapanaṃ sāvasesaṃ niravasesaṃ sauttaraṃ niruttaraṃ lokiyaṃ lokuttaran’’ tiādinā vissajjanavicayo. 1042273,191,146,2,24,1,122,17,"‘ ‘ Ayaṃ pucchā iminā sameti, etena na sametī’’ ti pucchitatthaṃ ānetvā, vicayo pubbenāparaṃ saṃsanditvā ca vicayo pubbāparavicayo." 1042274,191,146,25,38,1,128,9,‘‘ Ayaṃ anugīti vuttatthasaṅgahā avuttatthasaṅgahā tadubhayatthasaṅgahā kusalatthasaṅgahā akusalatthasaṅgahā’’ tiādinā anugītivicayo. 1042275,191,146,39,82,1,337,23,"Assādādīsu sukhavedanāya‘‘ iṭṭhārammaṇānubhavanalakkhaṇā’’ tiādinā, taṇhāya‘‘ ārammaṇaggahaṇalakkhaṇā’’ tiādinā, vipallāsānaṃ‘‘ viparītaggahaṇalakkhaṇā’’ tiādinā, avasiṭṭhānaṃ tebhūmakadhammānaṃ‘‘ yathāsakalakkhaṇā’’ tiādinā sabbesañca dvāvīsatiyā tikesu, dvācattālīsādhike ca dukasate labbhamānapadavasena taṃtaṃassādatthavisesaniddhāraṇaṃ assādavicayo. " 1042276,191,147,2,35,1,269,18,"Dukkhavedanāya ‘‘ aniṭṭhānubhavanalakkhaṇā’’ tiādinā, dukkhasaccānaṃ‘‘ paṭisandhilakkhaṇā’’ tiādinā, aniccatādīnaṃ ādiantavantatāya aniccantikatāya ca ‘‘ aniccā’’ tiādinā sabbesañca lokiyadhammānaṃ saṃkilesabhāgiyahānabhāgiyatādivasena ādīnavavuttiyā okāraniddhāraṇena ādīnavavicayo. " 1042277,191,147,36,45,1,182,8,"Nissaraṇapade ariyamaggassa āgamanato kāyānupassanādipubbabhāgapaṭipadāvibhāgavisesaniddhāraṇavasena, nibbānassa yathāvuttapariyāyavibhāgavisesaniddhāraṇavasenāti evaṃ nissaraṇavicayo. " 1042278,191,147,46,58,1,140,12,Phalā dīnaṃ taṃtaṃsuttadesanāya sādhetabbaphalassa tadupāyassa tattha tattha suttavidhivacanassa ca vibhāganiddhāraṇavasena vicayo veditabbo. 1042279,191,147,59,73,1,130,9,"Evaṃ padapucchāvissajjanapucchāpubbāparānugītīnaṃ, assādādīnañca visesaniddhāraṇavaseneva vicayalakkhaṇo‘‘ vicayo hāro’’ ti veditabboti– " 1042280,191,148,2,4,1,12,2,Evaṃ vuttova. 1042281,191,149,2,6,1,35,4,Vissajjanaviseso pana ṭīkāyaṃ vutto. 1042282,191,149,7,8,1,6,1,Kathaṃ? 1042283,191,149,9,9,1,0,0,– 1042284,191,150,2,115,1,543,63,"‘ ‘ Cakkhu aniccan’’ ti puṭṭhe‘‘ āma, cakkhu aniccamevā’’ ti ekantato vissajjanaṃ ekaṃsabyākaraṇaṃ,‘‘ aññindriyaṃ bhāvetabbaṃ, sacchikātabbañcā’’ ti puṭṭhe‘‘ maggapariyāpannaṃ bhāvetabbaṃ, phalapariyāpannaṃ sacchikātabban’’ ti vibhajitvā vissajjanaṃ vibhajjabyākaraṇaṃ,‘‘ aññindriyaṃ kusalan’’ ti puṭṭhe‘‘ kiṃ anavajjaṭṭho kusalattho, udāhu sukhavipākaṭṭho’’ ti paṭipucchitvā vissajjanaṃ paṭipucchābyākaraṇaṃ,‘‘ sassato attā, asassato vā’’ ti vutte‘‘ abyākatametan’’ tiādinā avissajjanaṃ ṭhapanaṃ,‘‘ kiṃ panete‘ kusalā’ ti vā‘ dhammā’ ti vā ekatthā, udāhu nānatthā’’ ti idaṃ pucchanaṃ sāvasesaṃ. " 1042285,191,150,116,122,1,71,6,Vissajjanassa pana sāvasesato veneyyajjhāsayavasena desanāyaṃ veditabbā. 1042286,191,150,123,131,1,89,7,"Apāṭihīrakaṃ sauttaraṃ sappāṭihīrakaṃ niruttaraṃ, sesaṃ vicayahāraniddese suviññeyyamevāti– " 1042287,191,151,2,3,1,7,1,Vuttova . 1042288,191,151,4,18,1,102,13,"Saṃvaṇṇanāsu vutto attho anākulo pākaṭo yatipotehi viññāto, so sabbattha amhehi na vibhattoti daṭṭhabbo. " 1042289,191,152,2,17,1,84,9,"Vicayahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo yuttihāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042290,191,153,2,4,1,0,0,3. 1042291,191,154,2,14,1,44,9,"‘ ‘ Sabbesaṃ hārānaṃ, yā bhūmī yo ca gocaro tesaṃ. " 1042292,191,155,2,10,1,44,5,"Yuttāyuttaparikkhā , hāro yuttīti niddiṭṭho’’ ti." 1042293,191,155,11,11,1,0,0,– 1042294,191,156,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042295,191,156,5,41,1,313,29,"Tattha sabbesaṃ soḷasannaṃ hārānaṃ yā bhūmi pavattanaṭṭhānabhūtaṃ byañjanaṃ, yo gocaro suttattho ca atthi, tesaṃ bhūmisaṅkhātabyañjanagocarasaṅkhātasuttatthānaṃ yā yuttāyuttaparikkhā yuttāyuttīnaṃ vicāraṇā saṃvaṇṇanā katā, so yuttiayuttiparikkhāvicāraṇasaṅkhāto saṃvaṇṇanāviseso‘‘ yutti hāro’’ ti niddiṭṭhoti atthayojanā. " 1042296,191,157,2,14,1,121,11,"Tesaṃ hārānaṃ bhūmibhūtassa sutte āgatassa byañjanassa yuttibhāvo duvidho sabhāvaniruttibhāvo, adhippetatthavācakabhāvo ca. " 1042297,191,157,15,22,1,78,7,Gocarabhūtassa pana sutte āgatassa yuttibhāvo suttavinayadhammatāhi avilomanaṃ. 1042298,191,157,23,26,1,39,3,Ayuttibhāvo vuttavipariyāyena gahetabbo. 1042299,191,158,2,17,1,88,9,"Yuttihāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo padaṭṭhānahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042300,191,159,2,4,1,0,0,4. 1042301,191,160,2,14,1,54,9,"‘ ‘ Dhammaṃ deseti jino, tassa ca dhammassa yaṃ padaṭṭhānaṃ. " 1042302,191,161,2,12,1,43,7,"Iti yāva sabbadhammā, eso hāro padaṭṭhāno’’ ti." 1042303,191,161,13,13,1,0,0,– 1042304,191,162,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042305,191,162,5,84,1,602,67,"Tattha dhamman ti yaṃ kiñci kusalādidhammaṃ sutte jino deseti, tassa sutte jinena desitassa kusalādidhammassa yañca padaṭṭhānaṃ niddhāretabbaṃ, taṃ taṃ padaṭṭhānañcāti evaṃ vuttanayena yāva yattakā sabbe dhammā sutte jinena desitā, tattakānaṃ sabbesaṃ dhammānaṃ yañca padaṭṭhānaṃ niddhāretabbaṃ, tassa ca padaṭṭhānassa yañca padaṭṭhānaṃ niddhāretabbaṃ, taṃ taṃ padaṭṭhānañca, iti evaṃ vuttanayena yāva yattakā sabbe padaṭṭhānadhammā niddhāretabbāva, tattakāni sabbāni dhammapadaṭṭhānāni yathānurūpaṃ niddhāretvā yena saṃvaṇṇanāvisesena kathitāni, eso saṃvaṇṇanāviseso‘‘ padaṭṭhāno hāro’’ ti niddiṭṭhoti atthayojanā. " 1042306,191,163,2,18,1,278,14,"Sutte desitakusaladhammassa yonisomanasikārasaddhammassavanasappurisūpanissayādi padaṭṭhānaṃ, sutte desitaakusaladhammassa ayonisomanasikāraasaddhammassavanaasappurisūpanissayādi padaṭṭhānaṃ, abyākatassa dhammassa yathārahaṃ kusalākusalābyākatā padaṭṭhānantiādinā niddhāretabbanti. " 1042307,191,164,2,18,1,91,9,"Padaṭṭhānahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo lakkhaṇahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042308,191,165,2,4,1,0,0,5. 1042309,191,166,2,11,1,45,7,"‘ ‘ Vuttamhi ekadhamme, ye dhammā ekalakkhaṇā keci. " 1042310,191,167,2,13,1,45,8,"Vuttā bhavanti sabbe, so hāro lakkhaṇo nāmā’’ ti." 1042311,191,167,14,14,1,0,0,– 1042312,191,168,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042313,191,168,5,49,1,316,37,"Tattha ekadhamme sutte bhagavatā vuttamhi, aṭṭhakathāyaṃ niddhārite vā sati tena dhammena ye keci dhammā ekalakkhaṇā bhavanti, sabbe te dhammā sutte sarūpato avuttāpi samānalakkhaṇatāya saṃvaṇṇetabbabhāvena ānetvā yena saṃvaṇṇanāvisesena vuttā bhavanti, so saṃvaṇṇanāviseso‘‘ lakkhaṇo nāma hāro’’ ti niddiṭṭhoti atthayojanā. " 1042314,191,169,2,22,1,173,18,"Ekaṃ samānaṃ lakkhaṇaṃ etesanti ekalakkhaṇā, samānalakkhaṇā, sahacāritāya vā samānakiccatāya vā samānahetutāya vā samānaphalatāya vā samānārammaṇatāya vā avuttāpi niddhāritāti. " 1042315,191,169,23,25,1,6,1,Kathaṃ ? 1042316,191,169,26,26,1,0,0,– 1042317,191,169,27,62,1,110,9,"‘‘ Nānattakāyānānattasaññino( dī. ni.3.341,357,359; a. ni.9.24), nānattasaññānaṃ amanasikārā’’ tiādīsu sahacāritāya saññāya sahagatā dhammā niddhāritā." 1042318,191,169,63,210,1,388,35,"‘‘ Dadaṃ mittāni ganthatī’’ tiādīsu( saṃ. ni.1.246; su. ni.189) samānakiccatā, piyavacanaatthacariyā samānatthatāpi niddhāritā,‘‘ phassapaccayā vedanā’’ tiādīsu( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1; mahāva.1; vibha.225; udā.1; netti.24) samānahetutāya saññādayopi niddhāritā,‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā’’ tiādīsu( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1; mahāva.1; vibha.225; udā.1; netti.24) samānaphalatāya taṇhupādānādayopi niddhāritā,‘‘ rūpaṃ assādeti abhinandati, taṃ ārabbha rāgo uppajjatī’’ tiādīsu( paṭṭhā.1.1.424) samānārammaṇatāya taṃsampayuttā vedanādayopi niddhāritā, niddhāretvā vattabbāti atthoti. " 1042319,191,169,211,219,1,32,3,Vitthāro vibhaṅgavāre( netti.23) āgamissati. 1042320,191,170,2,19,1,78,11,"Lakkhaṇo hāro niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo catubyūho hāro’’ ti pucchitabbattā– " 1042321,191,171,2,4,1,0,0,6. 1042322,191,172,2,9,1,47,4,"‘ ‘ Neruttamadhippāyo , byañjanamatha desanānidānañca; " 1042323,191,173,2,10,1,39,5,"Pubbāparānusandhī , eso hāro catubyūho’’ ti." 1042324,191,173,11,11,1,0,0,– 1042325,191,174,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042326,191,174,5,40,1,279,29,"Tattha neruttaṃ suttapadanibbacanañca buddhānaṃ tassa tassa suttassa desakānaṃ, sāvakānaṃ vā adhippāyo ca atthabyañjanena byañjanamukhena desanānidānañca pubbāparena anusandhi ca ete niruttādayo yena saṃvaṇṇanāvisesena vibhāvīyanti, eso saṃvaṇṇanāviseso‘‘ catubyūho hāro’’ ti niddiṭṭho. " 1042327,191,174,41,46,1,62,5,Desanāpavattinimittaṃ desakassa ajjhāsayādi desanānidānaṃ nāma. 1042328,191,174,47,59,1,76,6,Catubyūhahārassa bahuvisayattā vibhaṅge( netti.25 ādayo) lakkhaṇasampattiṃ katvā kathayissāma. 1042329,191,175,2,17,1,88,9,"Catubyūhahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo āvaṭṭahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042330,191,176,2,4,1,0,0,7. 1042331,191,177,2,10,1,48,6,"‘ ‘ Ekamhi padaṭṭhāne, pariyesati sesakaṃ padaṭṭhānaṃ; " 1042332,191,178,2,12,1,42,7,"Āvaṭṭati paṭipakkhe, āvaṭṭo nāma so hāro’’ ti." 1042333,191,178,13,13,1,0,0,– 1042334,191,179,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042335,191,179,5,51,1,378,38,"Tattha parakkamadhātuādīnaṃ padaṭṭhāne ekamhi ārambhadhātuādike desanāruḷhe sati visabhāgatāya vā sesakaṃ padaṭṭhānaṃ pariyesati , desanāya sarūpato aggahaṇena vā sesakaṃ padaṭṭhānaṃ pariyesati, yena saṃvaṇṇanāvisesena pariyesitvā yojento desanaṃ pamādādīnaṃ padaṭṭhānabhūte kosajjādike paṭipakkhe āvaṭṭati āvaṭṭāpeti, so saṃvaṇṇanāviseso‘‘ āvaṭṭo hāro nāmā’’ ti niddiṭṭhoti atthayojanā." 1042336,191,180,2,14,1,60,8,"‘ ‘ Paṭipakkhe’’ ti idaṃ nidassanamattaṃ, sesepi sabhāge āvaṭṭanato. " 1042337,191,180,15,30,1,141,14,"Na hi ārambhadhātuādike desanāruḷhe sati tappaṭipakkhe kosajjādikeyeva desanaṃ āvaṭṭeti, atha kho avasesavīriyārambhādikepi desanaṃ āvaṭṭetīti. " 1042338,191,181,2,17,1,87,9,"Āvaṭṭahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo vibhattihāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042339,191,182,2,4,1,0,0,8. 1042340,191,183,2,12,1,50,7,"‘ ‘ Dhammañca padaṭṭhānaṃ, bhūmiñca vibhajate ayaṃ hāro. " 1042341,191,184,2,10,1,41,6,Sādhāraṇe asādhāraṇe ca neyyo vibhattī’’ ti. 1042342,191,184,11,11,1,0,0,– 1042343,191,185,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042344,191,185,5,40,1,243,26,"Tattha kusalādivasena anekavidhaṃ sabhāva dhammañca dānasīlādi padaṭṭhānañca‘‘ dassanabhūmi bhāvanābhūmī’’ ti evamādikaṃ bhūmiñca sādhāraṇe ca asādhāraṇe ca yena saṃvaṇṇanāvisesena vibhajate, so saṃvaṇṇanāviseso‘‘ vibhatti hāro’’ ti neyyoti atthayojanā." 1042345,191,186,2,101,1,590,62,"‘ ‘ Imasmiṃ sutte vuttā kusalā vāsanābhāgiyā, imasmiṃ sutte vuttā kusalā nibbedhabhāgiyā’’ tyādinā,‘‘ imasmiṃ sutte vuttā akusalā kilesabhāgiyā’’ tyādinā dhammañca,‘‘ idaṃ sīlaṃ imassa mahaggatavisesassa padaṭṭhānaṃ, idaṃ sīlaṃ idaṃ jhānaṃ imassa lokuttarassa padaṭṭhānan’’ tyādinā padaṭṭhānañca,‘‘ dassanapahātabbassa puthujjano bhūmi, bhāvanāpahātabbassa sotāpannādayo bhūmi’’ tyādinā bhūmiñca,‘‘ kāmarāgabyāpādā puthujjanasotāpannānaṃ sādhāraṇā’’ tyādinā sādhāraṇe ca,‘‘ kāmarāgabyāpādā anāgāmiarahantānaṃ asādhāraṇā’’ tyādinā asādhāraṇe ca yena vibhajati, so vibhatti hāro nāmātiādinā( netti.33-34) vitthāretvā vibhajanākāro gahetabbo. " 1042346,191,187,2,18,1,92,9,"Vibhattihāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo parivattanahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042347,191,188,2,4,1,0,0,9. 1042348,191,189,2,11,1,47,7,"‘ ‘ Kusalākusale dhamme, niddiṭṭhe bhāvite pahīne ca. " 1042349,191,190,2,11,1,47,6,"Parivattati paṭipakkhe, hāro parivattano nāmā’’ ti." 1042350,191,190,12,12,1,0,0,– 1042351,191,191,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042352,191,191,5,46,1,315,34,"Tattha sutte bhāvite bhāvitabbe kusale anavajjadhamme niddiṭṭhe kathite, saṃvaṇṇite vā pahīne pahātabbe akusale sāvajjadhamme niddiṭṭhe kathite, saṃvaṇṇite vā tesaṃ dhammānaṃ paṭipakkhe viparītadhamme yena saṃvaṇṇanāvisesena parivattati parivatteti, so saṃvaṇṇanāviseso‘‘ parivattano hāro nāmā’’ ti veditabboti atthayojanā." 1042353,191,192,2,53,1,266,31,‘ ‘ Sammādiṭṭhissa purisapuggalassa micchādiṭṭhi nijjiṇṇā bhavatī’’ tiādinā ca‘‘ yassa vā pāṇātipātā paṭiviratassa pāṇātipāto pahīno’’ tiādinā ca‘‘ bhuñjitabbā kāmā … pe… kāmehi veramaṇī tesaṃ adhammo’’ tiādinā ca paṭipakkhe parivattanabhāvaṃ vibhaṅgavāre( netti.35 ādayo) vakkhatīti na vitthāritā. 1042354,191,193,2,17,1,92,9,"Parivattanahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo vevacanahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042355,191,194,2,4,1,0,0,10. 1042356,191,195,2,11,1,47,7,"‘ ‘ Vevacanāni bahūni tu, sutte vuttāni ekadhammassa. " 1042357,191,196,2,13,1,44,8,"Yo jānāti suttavidū, vevacano nāma so hāro’’ ti." 1042358,191,196,14,14,1,0,0,– 1042359,191,197,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042360,191,197,5,44,1,256,32,"Tattha ekadhammassa padatthassa sutte vuttāni tu vuttāni eva, bahūni tu bahūni eva vevacanāni yena saṃvaṇṇanāvisesena yo suttavidū jānāti, jānitvā ekasmiṃyeva padatthe yojeti, tassa suttaviduno so saṃvaṇṇanāviseso‘‘ vevacano nāma hāro’’ ti niddiṭṭhoti atthayojanā. " 1042361,191,198,2,25,1,96,15,Ettha ca yo so-saddā asamānatthā ca hontīti‘‘ yo suttavidū’’ ti vatvā‘‘ so saṃvaṇṇanāviseso’’ ti vuttanti. 1042362,191,198,26,96,1,713,55,"‘‘ Bhagavā’’ ti padassa ekasmiṃyeva atthe bhagavati‘‘ arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā, phalanipphattigato vesārajjappatto adhigatapaṭisambhido catuyogavippahīno agatigamanavītivatto uddhaṭasallo niruḷhavaṇo madditakaṇṭako nibbāpitapariyuṭṭhāno bandhanātīto ganthaviniveṭhano ajjhāsayavītivatto bhinnandhakāro cakkhumā lokadhammasamatikkanto anurodhavirodhavippayutto iṭṭhāniṭṭhesu dhammesu asaṅkhepagato bandhanātivatto ṭhapitasaṅgāmo abhikkantataro ukkādharo ālokakaro pajjotakaro tamonudo raṇañjaho aparimāṇavaṇṇo appameyyavaṇṇo asaṅkheyyavaṇṇo ābhaṅkaro pabhaṅkaro dhammobhāsapajjotakaro’’ ti( netti.38) evamādīni bahūni vevacanāni yojitāni. " 1042363,191,198,97,106,1,32,3,Vitthāro vibhaṅgavāre( netti.37 ādayo) āgamissati. 1042364,191,199,2,17,1,89,9,"Vevacanahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo paññattihāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042365,191,200,2,4,1,0,0,11. 1042366,191,201,2,12,1,48,7,"‘ ‘ Ekaṃ bhagavā dhammaṃ, paññattīhi vividhāhi deseti. " 1042367,191,202,2,13,1,39,8,"So ākāro ñeyyo, paññattī nāma so hāro’’ ti." 1042368,191,202,14,14,1,0,0,– 1042369,191,203,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042370,191,203,5,34,1,233,23,"Tattha bhagavā ekaṃ khandhādidhammaṃ vividhāhi nikkhepappabhavapaññattādīhi paññattīhi yena paññāpetabbākārena deseti, so paññāpetabbākāro yena saṃvaṇṇanāvisesena vibhāvito, so saṃvaṇṇanāviseso‘‘ paññatti hāro nāmā’’ ti ñeyyoti atthayojanā. " 1042371,191,204,2,14,1,263,12,Tattha vividhāhi paññattīhi nikkhepapaññattipabhavapaññattipariññāpaññattipahānapaññatti- bhāvanāpaññattisacchikiriyāpaññattinirodhapaññattinibbidāpaññattīti evamādipaññattīhi ekapadatthasseva paññāpetabbākāravibhāvanālakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso paññatti hāro nāmāti. 1042372,191,205,2,27,1,157,17,"Tattha ‘‘ idaṃ dukkhan’’ ti ayaṃ paññatti pañcannaṃ khandhānaṃ, channaṃ dhātūnaṃ, aṭṭhārasannaṃ dhātūnaṃ, dvādasannaṃ āyatanānaṃ, dasannaṃ indriyānaṃ nikkhepapaññatti." 1042373,191,206,2,23,1,101,15,"‘ ‘ Kabaḷīkāre ce, bhikkhave, āhāre atthi rāgo, atthi nandī, atthi taṇhā, patiṭṭhitaṃ tattha viññāṇaṃ viruḷhaṃ. " 1042374,191,206,24,34,1,71,8,"Yattha patiṭṭhitaṃ viññāṇaṃ viruḷhaṃ, atthi tattha nāmarūpassa avakkanti. " 1042375,191,206,35,66,1,123,15,"Yattha atthi nāmarūpassa avakkanti, atthi tattha saṅkhārānaṃ vuddhī’’ ti( saṃ. ni.2.64; kathā.296) evamādi pabhavapaññatti dukkhassa ca samudayassa cāti." 1042376,191,207,2,75,1,353,34,"‘ ‘ Kabaḷīkāre ce, bhikkhave, āhāre natthi rāgo, natthi nandī, natthi taṇhā’’ ti( saṃ. ni.2.64; kathā.296) evamādi pariññāpaññatti dukkhassa,‘‘ pahānapaññatti samudayassa, bhāvanāpaññatti maggassa, sacchikiriyāpaññatti nirodhassā’’ ti ca‘‘ nikkhepapaññatti sutamayiyā paññāya, sacchikiriyāpaññatti anaññātaññassāmītindriyassa, pavattanāpaññatti dhammacakkassā’’ ti evamādivitthāro vibhaṅge( netti.39 ādayo) āgamissatīti. " 1042377,191,208,2,17,1,88,9,"Paṇṇattihāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo otaraṇahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042378,191,209,2,4,1,0,0,12. 1042379,191,210,2,12,1,49,7,"‘ ‘ Yo ca paṭiccuppādo, indriyakhandhā ca dhātuāyatanā. " 1042380,191,211,2,13,1,40,8,"Etehi otarati yo, otaraṇo nāma so hāro’’ ti." 1042381,191,211,14,14,1,0,0,– 1042382,191,212,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042383,191,212,5,45,1,372,36,"Tattha yo paṭiccasamuppādo ca ye indriyakhandhā ca yāni dhātuāyatanāni ca yena saṃvaṇṇanāvisesena niddhāritāni, etehi paṭiccasamuppādādindriyakhandhadhātāyatanehi, sutte āgatapadatthamukhena niddhāriyamānehi ca yo saṃvaṇṇanāviseso otarati ogāhati paṭiccasamuppādādike tattha vācakavasena, tattha ñāpakavasena vā anupavisati, so saṃvaṇṇanāviseso otaraṇo hāro nāmāti atthayojanā. " 1042384,191,213,2,10,1,64,7,Tattha {indriyakhandhā}ti indriyāni ca khandhā cāti indriyakhandhā. 1042385,191,213,11,18,1,51,6,{Dhātuāyatanā}ti dhātuyo ca āyatanāni ca dhātuāyatanā. 1042386,191,213,19,21,1,14,2,Kathaṃ otaraṇo? 1042387,191,213,22,37,1,44,6,‘‘ Uddhaṃ adho sabbadhi vippamutto’’ tiādi( netti.42) pāṭho. 1042388,191,214,2,8,1,36,6,Uddhan ti rūpadhātu ca arūpadhātu ca. 1042389,191,214,9,12,1,16,2,{Adho}ti kāmadhātu. 1042390,191,214,13,19,1,51,5,Sabbadhi {vippamutto}ti tedhātuke ayaṃ asekkhāvimutti. 1042391,191,214,20,27,1,55,6,"Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni, ayaṃ indriyehi otaraṇā. " 1042392,191,215,2,20,1,129,13,"Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni vijjā, vijjuppādā avijjānirodho… pe… dukkhakkhandhassa nirodho hoti, ayaṃ paṭiccasamuppādehi otaraṇā. " 1042393,191,216,2,15,1,131,12,"Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni tīhi khandhehi saṅgahitāni sīlakkhandhena samādhikkhandhena paññākkhandhena, ayaṃ khandhehi otaraṇā. " 1042394,191,217,2,21,1,143,16,"Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni saṅkhārapariyāpannāni ye saṅkhārā anāsavā, no ca bhavaṅgā, te saṅkhārā dhammadhātusaṅgahitā, ayaṃ dhātūhi otaraṇā. " 1042395,191,218,2,26,1,133,15,"Sā dhammadhātu dhammāyatanapariyāpannā, yaṃ āyatanaṃ anāsavaṃ, no ca bhavaṅgaṃ, ayaṃ āyatanehi otaraṇāti evamādīhi vibhaṅge( netti.42 ādayo) āgamissatīti. " 1042396,191,219,2,18,1,87,9,"Otaraṇahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo sodhanahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042397,191,220,2,4,1,0,0,13. 1042398,191,221,2,10,1,48,6,"‘ ‘ Vissajjitamhi pañhe, gāthāyaṃ pucchitā yamārabbha. " 1042399,191,222,2,11,1,44,6,"Suddhāsuddhaparikkhā , hāro so sodhano nāmā’’ ti." 1042400,191,222,12,12,1,0,0,– 1042401,191,223,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042402,191,223,5,39,1,302,32,"Tattha tissaṃ gāthāyaṃ āruḷhe pañhe ñātumicchite atthe bhagavatā vissajjanagāthāyaṃ vissajjitamhi yaṃ suttatthaṃ ārabbha adhikicca sā gāthā pucchitā pucchanatthāya ṭhapitā, tassa suttatthassa yena saṃvaṇṇanāvisesena suddhāsuddhaparikkhā vicāraṇā bhave, so saṃvaṇṇanāviseso sodhano hāro nāmāti atthayojanā. " 1042403,191,224,2,3,1,6,1,Kathaṃ ? 1042404,191,224,4,18,1,57,9,"‘‘ Avijjāya nivuto loko’’ ti padaṃ sodhitaṃ, ārambho na sodhito." 1042405,191,224,19,33,1,64,9,"‘‘ Vivicchā pamādā nappakāsatī’’ ti padaṃ sodhitaṃ, ārambho na sodhito." 1042406,191,224,34,47,1,58,8,"‘‘ Jappābhilepanaṃ brūmī’’ ti padaṃ sodhitaṃ, ārambho na sodhito." 1042407,191,224,48,61,1,64,8,"‘‘ Dukkhamassa mahabbhayan’’ ti padañca sodhitaṃ, ārambho ca sodhitoti. " 1042408,191,224,62,68,1,58,6,Evaṃ padādīnaṃ sodhitāsodhitabhāvavicāro hāro sodhano nāma. 1042409,191,224,69,79,1,37,4,Vitthārato pana vibhaṅge( netti.45 ādayo) āgamissatīti. 1042410,191,225,2,18,1,90,9,"Sodhanahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo adhiṭṭhānahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042411,191,226,2,4,1,0,0,14. 1042412,191,227,2,11,1,47,7,"‘ ‘ Ekattatāya dhammā, yepi ca vemattatāya niddiṭṭhā. " 1042413,191,228,2,12,1,43,7,"Te na vikappayitabbā, eso hāro adhiṭṭhāno’’ ti." 1042414,191,228,13,13,1,0,0,– 1042415,191,229,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042416,191,229,5,37,1,312,29,"Tattha ye dukkhasaccādayo dhammā ekattatāya sāmaññenapi ca vemattatāya visesenapi niddiṭṭhā, yena saṃvaṇṇanāvisesena niddiṭṭhā dukkhasaccādayo dhammā na vikappayitabbā sāmaññavisesakappanāya vohārabhāvena anavaṭṭhānato, kāladisāvisesādīnaṃ viya apekkhāsiddhito ca, eso saṃvaṇṇanāviseso adhiṭṭhāno hāroti atthayojanā. " 1042417,191,230,2,15,1,75,9,"Tattha {ekattatāyā}ti ekassa samānassa bhāvo ekattaṃ, ekattameva ekattatā, tāya. " 1042418,191,230,16,23,1,52,6,"Eka saddo cettha samānatthavācako, na saṅkhyāvācakoti. " 1042419,191,230,24,39,1,89,11,"{Vemattatāyā}ti visiṭṭhā mattā vimattā, vimattā eva vemattaṃ, vemattassa bhāvo vemattatā, tāya. " 1042420,191,230,40,72,1,153,21,"Yathā hi‘‘ ajja sve’’ ti vuccamānā kālavisesā anavaṭṭhitā bhavanti,‘‘ purimā disā, pacchimā disā’’ ti vuccamānā disāvisesā, evaṃ sāmaññavisesā ca atthassa sabhāvāti. " 1042421,191,230,73,90,1,99,13,Tathā hi‘‘ idaṃ dukkhan’’ ti vuccamānaṃ jātiādiṃ apekkhāya sāmaññaṃ samānampi saccāpekkhāya viseso hoti. 1042422,191,230,91,94,1,30,3,Esa nayo samudayasaccādīsupīti. 1042423,191,230,95,102,1,19,3,‘‘ Dukkhan’’ ti ekattatā. 1042424,191,230,103,118,1,60,9,"‘‘ Jāti dukkhā, jarā dukkhā, maraṇaṃ dukkhan’’ ti evamādi vemattatā." 1042425,191,230,119,147,1,124,13,"‘‘ Dukkhasamudayo’’ ti ekattatā,‘‘ taṇhā ponobhavikā nandīrāgasahagatā’’ ti evamādi vemattatāti evamādi vitthāro vibhaṅge( netti.46 ādayo) āgamissatīti. " 1042426,191,231,2,17,1,93,9,"Adhiṭṭhānahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo parikkhārahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042427,191,232,2,4,1,0,0,15. 1042428,191,233,2,11,1,51,7,"‘ ‘ Ye dhammā yaṃ dhammaṃ, janayantippaccayā paramparato. " 1042429,191,234,2,10,1,42,5,"Hetumavakaḍḍhayitvā , eso hāro parikkhāro’’ ti." 1042430,191,234,11,11,1,0,0,– 1042431,191,235,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042432,191,235,5,49,1,439,40,"Tattha avijjādikā ye paccaya dhammā saṅkhārādikaṃ yaṃ phala dhammaṃ paccayā sahajātapaccayena paramparato paramparapaccayabhāvena janayanti, tassa saṅkhārādiphalassa paccayaṃ parikkhārabhūtaṃ purimuppannaṃ avijjādikaṃ asādhāraṇaṃ janakaṃ hetuṃ, ayonisomanasikārādikaṃ sādhāraṇaṃ paccaya hetuñca avakaḍḍhayitvā suttato niddhāretvā yo saṃvaṇṇanāviseso parikkhārasaṃvaṇṇanābhāvena pavatto, eso saṃvaṇṇanāviseso parikkhāro hāro nāmāti atthayojanā. " 1042433,191,235,50,58,1,88,7,"Avijjādayo hi avijjādīnaṃ asādhāraṇahetū bhavanti, ayonisomanasikārādayo sādhāraṇapaccayā. " 1042434,191,235,59,60,1,6,1,Tenāha– 1042435,191,235,61,89,1,127,12,"‘‘ asādhāraṇalakkhaṇo hetu, sādhāraṇalakkhaṇo paccayo’’ ti,‘‘ avijjā avijjāya hetu, ayonisomanasikāro paccayo’’ tiādikaṃ( netti.49) vibhaṅgavacanañca. " 1042436,191,236,2,17,1,93,9,"Parikkhārahāraniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo samāropanahāraniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042437,191,237,2,4,1,0,0,16. 1042438,191,238,2,13,1,45,8,"‘ ‘ Ye dhammā yaṃmūlā, ye cekatthā pakāsitā muninā. " 1042439,191,239,2,11,1,41,6,"Te samāropayitabbā, esa samāropano hāro’’ ti." 1042440,191,239,12,12,1,0,0,– 1042441,191,240,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042442,191,240,5,48,1,408,37,"Tattha ye sīlādayo dhammā yaṃmūlā yesaṃ samādhiādīnaṃ mūlā, te sīlādayo dhammā tesaṃ samādhiādīnaṃ padaṭṭhānabhāvena saṃvaṇṇanāvisesena samāropayitabbā, ye ca rāgavirāgacetovimuttisekkhaphalakāmadhātusamatikkamanādisaddā anāgāmiphalatthatāya ekatthā samānatthāti buddha muninā pakāsitā, te rāga… pe… tikkamanādisaddā aññamaññavevacanabhāvena samāropayitabbā, eso saṃvaṇṇanāviseso samāropano hāro nāmāti atthayojanā. " 1042443,191,241,2,24,1,263,18,"Ettha ca sīlādikkhandhattayassa pariyāyantaravibhāvanāpāripūrī kathitā, bhāvanāpāripūrī ca pahātabbassa pahānena hotīti bhāvanāsamāropanapahānasamāropanāpi dassitāti catubbidho samāropano padaṭṭhānasamāropano, vevacanasamāropano, bhāvanāsamāropano, pahānasamāropanoti. " 1042444,191,242,2,17,1,133,11,"Tattha kāyikasucaritaṃ, vācasikasucaritañca sīlakkhandho, manosucarite anabhijjhā, abyāpādo ca samādhikkhandho, sammādiṭṭhi paññākkhandho. " 1042445,191,242,18,25,1,88,6,"Sīlakkhandho samādhikkhandhassa padaṭṭhānaṃ, samādhikkhandho paññākkhandhassa padaṭṭhānaṃ. " 1042446,191,242,26,37,1,92,8,"Sīlakkhandho, samādhikkhandho ca samathassa padaṭṭhānaṃ, paññākkhandho vipassanāya padaṭṭhānaṃ. " 1042447,191,242,38,47,1,123,8,"Samatho rāgavirāgacetovimuttiyā padaṭṭhānaṃ, vipassanā avijjāvirāgapaññāvimuttiyā padaṭṭhānanti evamādi padaṭṭhānasamāropano. " 1042448,191,242,48,58,1,90,8,"Rāgavirāgā cetovimutti sekkhaphalaṃ, avijjāvirāgā paññāvimutti asekkhaphalaṃ, idaṃ vevacanaṃ. " 1042449,191,242,59,70,1,98,9,"Rāgavirāgā cetovimutti anāgāmiphalaṃ, avijjāvirāgā paññāvimutti aggaphalaṃ arahattaṃ, idaṃ vevacanaṃ. " 1042450,191,242,71,81,1,108,8,"Rāgavirāgā cetovimutti kāmadhātusamatikkamanaṃ, avijjāvirāgā cetovimutti tedhātusamatikkamanaṃ, idaṃ vevacanaṃ. " 1042451,191,242,82,93,1,102,8,"Paññindriyaṃ, paññābalaṃ, adhipaññāsikkhā, paññākkhandhoti evamādi vevacananti evamādi vevacanasamāropano. " 1042452,191,242,94,119,1,270,23,"Kāye kāyānupassino viharato cattāro satipaṭṭhānā bhāvanāpāripūriṃ gacchanti, catūsu satipaṭṭhānesu bhāviyamānesu cattāro sammappadhānā bhāvanāpāripūriṃ gacchanti, catūsu sammappadhānesu bhāviyamānesu cattāro iddhipādā bhāvanāpāripūriṃ gacchantīti evamādi bhāvanāsamāropano. " 1042453,191,242,120,193,1,481,56,"Kāye kāyānupassī viharanto asubhe‘‘ subhan’’ ti vipallāsaṃ pajahati, kabaḷīkāro cassa āhāro pariññaṃ gacchati, kāmupādānena ca anupādāno bhavati, kāmayogena ca visaṃyutto bhavati, abhijjhākāyaganthena ca vippayujjati, kāmāsavena ca anāsavo bhavati, kāmoghañca uttiṇṇo bhavati, rāgasallena ca visallo bhavati, rūpūpikā cassa viññāṇaṭṭhiti pariññaṃ gacchati , rūpadhātuyaṃ cassa rāgo pahīno bhavati, na ca chandāgatiṃ gacchati, vedanāsūti evamādi {pahānasamāropano}ti evamādi samāropano hāro niyuttoti. " 1042454,191,243,2,5,1,26,3,Iti sattibalānurūpā racitā. 1042455,191,244,2,4,1,35,2,Soḷasahāraniddesavibhāvanā niṭṭhitā. 1042456,191,245,2,2,1,20,1,Nayaniddesavibhāvanā 1042457,191,246,2,27,1,96,12,"17. Hāraniddesā niddiṭṭhā, amhehi ca ñātā,‘‘ katame nayaniddesā’’ ti pucchitabbattā‘‘ taṇhañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1042458,191,246,28,44,1,89,12,Atha vā evaṃ uddesakkameneva hāre niddisitvā idāni naye niddisituṃ‘‘ taṇhañcā’’ tiādi vuttaṃ. 1042459,191,246,45,92,1,363,41,"Tattha yo saṃvaṇṇanāviseso sutte āgataṃ taṇhañca avijjañca atthato niddhāraṇavasena gahitaṃ taṇhañca avijjañca saṃkilesapakkhaṃ neti, sutte āgatena samathena, sutte āgatāya vipassanāya atthato niddhāraṇavasena vā gahitena samathena, gahitāya vipassanāya vodānapakkhaṃ neti, nayanto ca saccehi yojetvā neti, ayaṃ saṃvaṇṇanāviseso so nandiyāvaṭṭo nayo nāmāti atthayojanā. " 1042460,191,247,2,26,1,97,14,"Ettha ca atthanayassa bhūmi, saṃvaṇṇanā ca gāthāyaṃ‘‘ nayo’’ ti vuttā, tasmā‘‘ saṃvaṇṇanāviseso’’ ti vuttaṃ. " 1042461,191,247,27,37,1,93,9,"Na hi atthanayo saṃvaṇṇanā, catusaccapaṭivedhassa anurūpo pubbabhāge anugāhaṇanayo atthanayova. " 1042462,191,247,38,61,1,173,17,"Tassa pana atthanayassa yā saṃvaṇṇanā ugghaṭitaññuādīnaṃ vasena taṇhādimukhena nayabhūmiracanā pavattā, tassa saṃvaṇṇanāva nayavohāro katoti vitthārato hārasampāte( netti.78-79) āgamissati. " 1042463,191,248,2,17,1,95,9,"Nandiyāvaṭṭanayaniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo tipukkhalanayaniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042464,191,249,2,4,1,0,0,18. 1042465,191,250,2,12,1,47,8,"‘ ‘ Yo akusale samūlehi, neti kusale ca kusalamūlehi. " 1042466,191,251,2,13,1,52,8,"Bhūtaṃ tathaṃ avitathaṃ, tipukkhalaṃ taṃ nayaṃ āhū’’ ti." 1042467,191,251,14,14,1,0,0,– 1042468,191,252,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042469,191,252,5,53,1,336,40,"Tattha yo saṃvaṇṇanāviseso akusale samūlehi attano akusalassa tīhi lobhādīhi mūlehi saṃkilesapakkhaṃ neti, kusale ca kusalamūlehi tīhi alobhādīhi vodānapakkhaṃ neti, nayanto ca bhūtaṃ kusalākusalaṃ neti, na abhūtaṃ māyāmarīciādayo viya, tathaṃ kusalākusalaṃ neti, na ghaṭādayo viya sammutisaccamattaṃ, avitathaṃ kusalākusalaṃ neti, na vitathaṃ. " 1042470,191,252,54,90,1,281,27,"Kusalākusalānaṃ sabhāvato vijjamānattā bhūtā paramatthasaccattā tathā, akusalassa iṭṭhavipākatābhāvato, kusalassa ca aniṭṭhavipākatābhāvato vipāke sati avisaṃvādakattā avitathā bhavanti, kusalākusalā hi etesaṃ tiṇṇaṃ‘‘ bhūtaṃ, tathaṃ, avitathan’’ ti padānaṃ kusalākusalavisesanatā daṭṭhabbā. " 1042471,191,253,2,22,1,138,18,"Atha vā akusalamūlehi akusalāni, kusalamūlehi ca kusalāni nayanto ayaṃ nayo bhūtaṃ tathaṃ avitathaṃ neti cattāri saccāni niddhāretvā yojeti. " 1042472,191,253,23,34,1,108,9,"Dukkhādīni hi bādhakādibhāvato aññathābhāvābhāvena bhūtāni, saccasabhāvattā tathāni, avisaṃvādanato avitathāni. " 1042473,191,253,35,37,1,21,2,Vuttañhetaṃ bhagavatā– 1042474,191,253,38,51,1,59,7,"‘‘ cattārimāni, bhikkhave, tathāni avitathāni anaññathānī’’ ti saṃ. " 1042475,191,253,52,53,1,2,1,ni. 1042476,191,253,54,57,1,0,0,5.1090; 1042477,191,253,58,59,1,4,1,paṭi. 1042478,191,253,60,61,1,2,1,ma. 1042479,191,253,62,66,1,0,0,2.8). 1042480,191,253,67,76,1,120,9,Akusalādisuttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇaṃ taṃ saṃvaṇṇanāvisesaṃ tipukkhalaṃ nayanti āhūti atthayojanā. 1042481,191,254,2,14,1,125,12,Tattha tīhi hetūhi pukkhalo sobhanoti tipukkhalo akusalādiko atthanayo saṃvaṇṇanāvisesoti ṭhānūpacārato tipukkhalanayo nāmāti. 1042482,191,254,15,24,1,36,4,Vitthāro pana hārasampāte( netti.87-88) āgamissati. 1042483,191,255,2,17,1,96,9,"Tipukkhalanayaniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo sīhavikkīḷitanayaniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042484,191,256,2,4,1,0,0,19. 1042485,191,257,2,11,1,46,7,"‘ ‘ Yo neti vipallāsehi, kilese indriyehi saddhamme. " 1042486,191,258,2,11,1,41,6,"Etaṃ nayaṃ nayavidū, sīhavikkīḷitaṃ āhū’’ ti." 1042487,191,258,12,12,1,0,0,– 1042488,191,259,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042489,191,259,5,34,1,250,26,"Tattha yo saṃvaṇṇanāviseso sutte vuttehi vipallāsehi kilese saṃkilesapakkhaṃ neti, sutte vuttehi indriyehi saddhamme vodānapakkhaṃ neti, etaṃ saṃvaṇṇanāvisesaṃ nayavidū saddhammanayakovidā, atthanayakusalā eva vā sīhavikkīḷitaṃ nayanti āhūti atthayojanā. " 1042490,191,260,2,19,1,97,12,"Tattha {vipallāsehī}ti asubhe subhaṃ, dukkhe sukhaṃ, anicce niccaṃ, anattani attāti catūhi vipallāsehi. " 1042491,191,260,20,24,1,32,3,{Indriyehī}ti saddhādīhi indriyehi. 1042492,191,260,25,28,1,39,2,{Saddhamme}ti paṭipattipaṭivedhasaddhamme. 1042493,191,260,29,31,1,24,2,Sesamettha vuttanayameva. 1042494,191,260,32,41,1,38,4,Vitthāro pana hārasampāte( netti.86-87) āgamissatīti. 1042495,191,261,2,17,1,96,9,"Sīhavikkīḷitanayaniddeso niddiṭṭho, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo disālocananayaniddeso’’ ti pucchitabbattā– " 1042496,191,262,2,4,1,0,0,20. 1042497,191,263,2,13,1,50,8,"‘ ‘ Veyyākaraṇesu hi ye, kusalākusalā tahiṃ tahiṃ vuttā. " 1042498,191,264,2,12,1,44,7,"Manasā volokayate, taṃ khu disālocanaṃ āhū’’ ti." 1042499,191,264,13,13,1,0,0,– 1042500,191,265,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1042501,191,265,5,22,1,88,12,"‘‘ Sīhalocanaṃ āhū’’ ti pāṭho likhito, so pana na therassa pāṭhoti daṭṭhabbo bhinnalakkhaṇattā. " 1042502,191,265,23,54,1,229,29,"Tattha tahiṃ tahiṃ veyyākaraṇesu ye kusalākusalā nayassa disābhūtā dhammā vuttā, te kusalākusale nayassa disābhūtadhamme abahi abbhantaraṃ citte eva yaṃ olokanaṃ karoti, taṃ olokanaṃ khu olokanaṃ eva disālocananti āhūti atthayojanā. " 1042503,191,266,2,12,1,93,9,Tattha {veyyākaraṇesū}ti tassa tassa atthanayassa yojanatthaṃ katesu suttassa atthavissajjanesu. 1042504,191,266,13,16,1,17,2,{Kusalā}ti vodāniyā. 1042505,191,266,17,20,1,21,2,{Akusalā}ti saṃkilesikā. 1042506,191,266,21,26,1,35,4,{Vuttā}ti suttato niddhāretvā kathitā. 1042507,191,266,27,52,1,146,18,"{Olokayate}ti te kusalādidhamme citteneva‘‘ ayaṃ paṭhamā disā, ayaṃ dutiyā disā’’ tiādinā tassa tassa nayassa disābhāvena upaparikkhati, vicāretīti attho. " 1042508,191,266,53,65,1,84,10,"{Khū}ti avadhāraṇatthe nipāto, tena disālocananayo koci atthaviseso na hotīti dassetīti. " 1042509,191,267,2,7,1,31,2,21. Disālocananayaniddeso niddiṭṭho. 1042510,191,267,8,11,1,14,3,Amhehi ca ñāto. 1042511,191,267,12,27,1,69,7,‘‘ Katamo aṅkusanayaniddeso’’ ti pucchitabbattā‘‘ oloketvā’’ tiādigāthā vuttā. 1042512,191,267,28,50,1,192,21,"Tattha taṃtaṃnayadisābhūte sabbe kusalākusale disālocanena oloketvā ukkhipiya suttato uddharitvā yaṃ samāneti yaṃ samānayanaṃ karoti, ayaṃ samānayanasaṅkhāto nayo aṅkuso nayo nāmāti atthayojanā. " 1042513,191,268,2,20,1,162,17,"Ettha ca aṅkuso nāma hatthīnaṃ icchitaṭṭhānaṃ ānayanakāraṇabhūto vajirādimayo tikkhaggo ujuvaṅkabhūto dabbasambhāraviseso, ayampi nayo aṅkuso viyāti atthena aṅkuso. " 1042514,191,268,21,27,1,44,6,Etena hi nayena icchitaṃ suttatthaṃ nayatīti. 1042515,191,268,28,37,1,70,9,Mukhyato pana aṅke vijjhanaṭṭhāne uddhaṭo asati anto pavisatīti aṅkuso. 1042516,191,268,38,40,1,40,2,Aṅkasaddūpapadaupubbaasadhātu apaccayoti. 1042517,191,268,41,47,1,40,6,Ayampi nayo kocipi atthaviseso na hotīti. 1042518,191,269,2,12,1,64,8,Soḷasa hāraniddesā ceva pañca nayaniddesā ca ācariyena niddiṭṭhā. 1042519,191,269,13,32,1,97,13,"Amhehi ca ñātā,‘‘ saṃvaṇṇetabbasutte kiṃ soḷasa hārā paṭhamaṃ yojetabbā, udāhu nayā’’ ti pucchitabbattā– " 1042520,191,270,2,4,1,0,0,22. 1042521,191,271,2,11,1,48,7,"‘ ‘ Soḷasa hārā paṭhamaṃ, disālocanato disā viloketvā. " 1042522,191,272,2,13,1,52,8,"Saṅkhipiya aṅkusena hi, nayehi tihi niddise suttan’’ ti." 1042523,191,272,14,14,1,0,0,– 1042524,191,273,2,3,1,9,1,Gāthamāha . 1042525,191,273,4,36,1,124,18,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ hāre, naye ca niddisitvā idāni nesa ṃ yojanakkamaṃ dassento‘ soḷasa hārā paṭhaman’ tiādimāhā’’ ti( netti. aṭṭha.22) vuttaṃ. " 1042526,191,273,37,53,1,162,14,"Tattha soḷasa hārā byañjanapariyeṭṭhibhāvato saṃvaṇṇetabbasutte saṃvaṇṇanābhāvena paṭhamaṃ yojetabbā, yojentena niddiṭṭhā hārānukkameneva yojetabbā, na uppaṭipāṭiyā. " 1042527,191,273,54,67,1,144,13,Hārasaṃvaṇṇanānukkamena saṃvaṇṇetabbaṃ paṭhamaṃ saṃvaṇṇetvā pacchā disālocanena oloketvā aṅkusanayena netvā tīhi atthanayehi niddiseti adhippāyo. 1042528,191,274,2,4,1,26,3,Iti sattibalānurūpā racitā 1042529,191,275,2,4,1,29,2,Nayaniddesavibhāvanā niṭṭhitā. 1042530,191,276,2,2,1,20,1,Dvādasapadavibhāvanā 1042531,191,277,2,31,1,192,19,"Nettivisayaṃ sāsanavarasaṅkhātaṃ saṃvaṇṇetabbasuttaṃ yesaṃ byañjanapadānaṃ, atthapadānañca vasena‘‘ dvādasa padāni suttan’’ ti saṅgahavāre vuttaṃ,‘‘ katamāni tānī’’ ti pucchitabbattā sarūpato niddisituṃ– " 1042532,191,278,2,4,1,0,0,23. 1042533,191,279,2,11,1,48,7,"‘ ‘ Akkharaṃ padaṃ byañjanaṃ, nirutti tatheva niddeso. " 1042534,191,280,2,7,1,43,4,"Ākārachaṭṭhavacanaṃ , ettāva byañjanaṃ sabbaṃ. " 1042535,191,281,2,4,1,0,0,24. 1042536,191,282,2,7,1,55,4,"Saṅkāsanā pakāsanā, vivaraṇā vibhajanuttānīkammapaññatti. " 1042537,191,283,2,12,1,47,7,"Etehi chahi padehi, attho kammañca niddiṭṭhan’’ ti." 1042538,191,283,13,13,1,0,0,– 1042539,191,284,2,6,1,18,2,Gāthādvayaṃ vuttaṃ. 1042540,191,284,7,44,1,157,19,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ idāni yesaṃ byañjanapadānaṃ, atthapadānañca vasena‘ dvādasa padāni‘ suttan’ ti vuttaṃ, tāni padāni niddisituṃ‘ akkharapadan’ tiādimāhā’’ ti( netti. aṭṭha.23) vuttaṃ. " 1042541,191,285,2,5,1,28,3,Tattha kenaṭṭhena akkharanti? 1042542,191,285,6,8,1,30,2,Akkharaṭṭhena asañcaraṇaṭṭhena. 1042543,191,285,9,20,1,79,9,"Akārādivaṇṇo hi akārādito ikārādipariyāyaṃ nakkharati, na sañcarati, na saṅkamati. " 1042544,191,285,21,42,1,95,10,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ‘‘ apariyosite pade vaṇṇo akkharaṃ pariyāyavasena akkharaṇato asañcaraṇato’’ ti( netti. aṭṭha.23). 1042545,191,285,43,62,1,161,16,"Apariyosite {pade}ti ca vibhatyantabhāvaṃ appatte dviticatukkharavantesu padesu ekadvitikkharamatteyeva akkharaṃ nāma, pariyosite padaṃ yeva, na akkharanti adhippāyo. " 1042546,191,285,63,76,1,99,12,"Padaṃ pana pavesanato atthavasena pariyāyaṃ sañcarantaṃ viya hoti, na evaṃ akārādivaṇṇo avevacanattā." 1042547,191,285,77,98,1,104,16,"‘‘ Mā evaṃ maññasī’’ tiādīsu vā ekakkharapadā mā -kārādi akkharaṃ nāma, vibhatyantaṃ padaṃ pana pada meva hoti. " 1042548,191,286,2,6,1,27,4,Pajjati attho etenāti padaṃ. 1042549,191,286,7,10,1,49,3,Taṃ nāmākhyātopasagganipātappabhedena catubbidhaṃ. 1042550,191,286,11,23,1,65,8,Tattha dabbapadhānaṃ‘‘ phasso vedanā cittan’’ ti evamādikaṃ nāmapadaṃ. 1042551,191,286,24,30,1,51,5,"Tattha hi dabbamāvibhūtarūpaṃ, kiriyā anāvibhūtarūpā. " 1042552,191,286,31,43,1,72,8,Kiriyāpadhānaṃ‘‘ phusati vedayati vijānātī’’ ti evamādikaṃ ākhyātapadaṃ nāma. 1042553,191,286,44,50,1,60,5,"Tattha hi phusanādikiriyā āvibhūtarūpā, dabbamanāvibhūtarūpaṃ. " 1042554,191,286,51,55,1,65,4,Kiriyāvisesabodhahetubhūtaṃ pa-upa-itievamādikaṃ upasaggapadaṃ nāma. 1042555,191,286,56,91,1,97,9,‘‘ Cirappavāsiṃ( dha. pa.219) upavutthan’’ ti( a. ni.3.71; su. ni.405) evamādīsu hi pa-upādisaddā vasanādikiriyāya viyogādivisiṭṭhataṃ dīpenti. 1042556,191,286,92,103,1,109,10,Vacanattho pana nāmapadaākhyātapadadvayaṃ upagantvā tassa padadvayassa atthaṃ sajjantīti {upasaggā}ti daṭṭhabbo. 1042557,191,286,104,128,1,158,18,"Kiriyāya ceva dabbassa ca sarūpavisesapakāsanahetubhūtaṃ‘‘ evaṃ, itī’’ ti evamādikaṃ nipātapadaṃ assapi saṃvaṇṇanāyapi icchitattā, akkharena pana kathaṃ gahitoti ce? " 1042558,191,286,129,137,1,98,8,Akkharehi suyyamānehi suṇantānaṃ visesavidhānassa katattā padapariyosāne padatthasampaṭipatti hoti. 1042559,191,286,138,143,1,48,5,Tasmā akkharenapi atthākāro gahitovāti veditabbo. 1042560,191,286,144,146,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1042561,191,286,147,169,1,74,11,"‘‘ akkharehi saṅkāseti, padehi pakāseti, akkharehi ca padehi ca ugghaṭetī’’ ti( netti.9) ca. " 1042562,191,287,2,5,1,19,2,Vivaraṇā vitthāraṇā. 1042563,191,287,6,16,1,96,9,Vibhajanā ca uttānīkammañca paññatti ca {vibhajanuttānīkammapaññattī}ti samāhāre ayaṃ dvandasamāso. 1042564,191,287,17,21,1,37,4,Tattha vibhāgakaraṇaṃ vibhajanaṃ nāma. 1042565,191,287,22,34,1,102,10,"Byañjanākārehi yo atthākāro niddisiyamāno, so atthākāro vivaraṇavibhajanāti dvīhi atthapadehi niddisito. " 1042566,191,287,35,38,1,31,3,Pākaṭakaraṇaṃ uttānīkammaṃ nāma. 1042567,191,287,39,42,1,25,3,Pakārehi ñāpanaṃ paññatti. 1042568,191,287,43,54,1,120,10,"Niruttiniddesasaṅkhātehi byañjanapadehi pakāsiyamāno yo atthākāro atthi, so atthākāro uttānīkammapaññattīhi paṭiniddisito. " 1042569,191,287,55,67,1,108,11,"Etehi saṅkāsanādīhi chahi atthapadehi attho suttattho gahito, kammañca ugghaṭanādikammañca niddiṭṭhanti attho. " 1042570,191,287,68,81,1,148,12,"Yena suttatthena ugghaṭitaññuno cittasantānassa sambodhanakiriyāsaṅkhātassa ugghaṭanakammassa nibbatti bhave, so suttattho saṅkāsanāpakāsanākāro hoti. " 1042571,191,287,82,94,1,139,11,"Yena suttatthena vipañcitaññuno cittasantānassa bodhanakiriyāsaṅkhātassa vipañcanakammassa nibbatti, so suttattho vivaraṇāvibhajanākāro hoti. " 1042572,191,287,95,108,1,144,12,"Yena suttatthena neyyassa cittasantānassa pabodhanakiriyāsaṅkhātassa nayakammassa nibbatti, so suttattho uttānīkammapaññattākāro hotīti daṭṭhabbo. " 1042573,191,287,109,135,1,165,14,"Tenāha aṭṭhakathācariyo‘‘ suttatthena hi desanāya pavattiyamānena ugghaṭitaññuādiveneyyānaṃ cittasantānassa pabodhanakiriyānibbatti, so ca suttattho saṅkāsanādiākāro’’ ti( netti. aṭṭha.24)." 1042574,191,288,2,26,1,131,20,"‘ ‘ Yathāvuttehi tīhi atthanayehi ceva chahi atthapadehi ca ayuttopi attho kiṃ koci atthi, udāhu sabbo attho yutto evā’’ ti pucchitabbattā– " 1042575,191,289,2,4,1,0,0,25. 1042576,191,290,2,13,1,50,9,"‘ ‘ Tīṇi ca nayā anūnā, atthassa ca chappadāni gaṇitāni. " 1042577,191,291,2,11,1,50,6,"Navahi padehi bhagavato, vacanassattho samāyutto’’ ti." 1042578,191,291,12,12,1,0,0,– 1042579,191,292,2,3,1,9,1,Gāthamāha . 1042580,191,292,4,13,1,75,7,"Tattha {tīṇī}ti liṅgavipallāsaniddeso, tayoti pana pakatiliṅganiddeso vattabbo. " 1042581,191,292,14,43,1,200,28,"Gaṇitā anūnā tayo atthassa nayā ca gaṇitāni anūnāni cha atthassa padāni ca niddiṭṭhāni, niddiṭṭhehi ca atthapadehi bhagavato vacanassa sabbo attho samāyutto va ayutto koci attho natthīti yojanā kātabbā. " 1042582,191,292,44,48,1,24,3,{Atthassā}ti suttattha ssa. 1042583,191,292,49,52,1,21,2,{Nayā}ti nettiatthanayā. 1042584,191,292,53,56,1,25,2,{Padānī}ti nettiatthapadāni. 1042585,191,293,2,25,1,147,14,"26. Ye hārādayo niddiṭṭhā, te hārādayo sampiṇḍetvā nettippakaraṇassa padatthe sukhaggahaṇatthaṃ gaṇanavasena paricchinditvā dassento‘‘ atthassā’’ tiādimāha. " 1042586,191,293,26,51,1,288,24,"Tattha atthassa samūhassa avayavabhūtāni navabhedāni atthapadāni suttabyañjanassa atthassa pariyeṭṭhisaṅkhātāya saṃvaṇṇanāya gaṇanato catuvīsati byañjanapadāni honti, atthapadabyañjanapadabhūtaṃ ubhayaṃ saṅkhepayato sampiṇḍayato tettiṃsā tettiṃsavidhā ettikā tettiṃsavidhāva nettīti yojanā. " 1042587,191,294,2,12,1,54,7,"Tattha {navappadānī}ti tayo atthanayā, cha atthapadāni ca. " 1042588,191,294,13,38,1,172,21,"{Catubbīsā}ti soḷasa hārā, cha byañjanapadāni, dve disālocananayaaṅkusanayā cāti evaṃ tettiṃsavidhā ca netti nāma, ito vinimutto añño koci nettipadattho natthīti attho daṭṭhabbo." 1042589,191,295,2,49,1,291,34,"‘ ‘ Evaṃ tettiṃsapadatthāya nettiyā hāranayānaṃ katamo desanāhāravicayahāro’’ tiādi desanākkameneva siddho, evaṃ siddhe satipi‘‘ soḷasa hārā paṭhaman’’ ti ārambho‘‘ sabbepime hārā ceva nayā ca iminā dassitakkameneva saṃvaṇṇetabbesu suttesu saṃvaṇṇanāvasena yojetabbā, na uppaṭipāṭiyā’’ ti imamatthaṃ dīpeti. " 1042590,191,295,50,75,1,200,20,"Dīpanavacanasavanānusārena ñāpeti, tasmā evaṃ kamo dassito, assādādīnavanissaraṇāni dhammadesanāya nissayāni, phalañca dhammadesanāya phalaṃ, upāyo ca dhammadesanāya upāyo, āṇatti ca dhammadesanāya sarīraṃ. " 1042591,191,295,76,80,1,78,4,Desanāhārassa tāsaṃ assādādīnavanissaraṇaphalupāyāṇattīnaṃ vibhāvanasabhāvattā. 1042592,191,296,2,16,1,160,13,"Niddhāraṇena vināpi pakatiyā sabbasaṃvaṇṇetabbasuttesu anarūpāti suviññeyyattā, saṃvaṇṇanāvisesānaṃ vicayahārādīnaṃ nissayabhāvato ca paṭhamaṃ desanāhāro dassito. " 1042593,191,297,2,10,1,127,8,Padapucchāvissajjanāpucchāpadānugītīhi saddhiṃ desanāhārapadatthānaṃ assādādīnaṃ pavicayabhāvato desanāhārānantaraṃ vicayo hāro. 1042594,191,298,2,9,1,89,7,Vicayahārena pavicitānaṃ atthānaṃ yuttāyuttivicāraṇabhāvato vicayahārānantaraṃ yutti hāro. 1042595,191,299,2,10,1,126,8,Padaṭṭhānahārassa yuttāyuttānaṃyeva atthānaṃ upapattianurūpaṃ kāraṇaparamparāya niddhāraṇattā yuttihārānantaraṃ padaṭṭhānahāro. 1042596,191,300,2,13,1,157,10,Yuttāyuttānaṃ kāraṇaparamparāya pariggahitasabhāvānaṃyeva ca dhammānaṃ avuttānampi samānalakkhaṇatāya gahaṇalakkhaṇattāya padaṭṭhānahārānantaraṃ lakkhaṇahāro. 1042597,191,301,2,18,1,174,15,"Lakkhaṇahārena atthato suttantarato niddhāritānampi dhammānaṃ nibbacanādīni vattabbāni, na sutte sarūpato āgatadhammānaṃyevāti dassanatthaṃ lakkhaṇahārānantaraṃ catubyūho hāro. " 1042598,191,301,19,23,1,37,4,Evañhi niravasesato atthāvabodho hoti. 1042599,191,302,2,22,1,249,19,Catubyūhena hārena vuttehi nibbacanādhippāyanidānehi saddhiṃ sutte padatthānaṃ suttantarasaṃsandanasaṅkhāte pubbāparavicāre dassite tesaṃ suttapadatthānaṃ sabhāgavisabhāgadhammantarāvaṭṭanaṃ sukhena sakkā dassetunti catubyūhahārānantaraṃ āvaṭṭo hāro. 1042600,191,302,23,63,1,312,19,Suttantarasaṃsandanassa hi sabhāgavisabhāgadhammantarāvaṭṭanayassa upāyabhāvato‘‘ ārambhatha nikkamathā’’ tiādigāthāya( saṃ. ni.1.185; netti.29; peṭako.38) ārambhananikkamanabuddhasāsanayogadhunanehi vīriyasamādhipaññindriyāni niddhāretvā tesu ārambhananikkamanabuddhasāsanayogadhunanesu ananuyogassa mūlaṃ pamādoti suttantare dassito pamādo āvaṭṭitoti. 1042601,191,303,2,19,1,200,17,Āvaṭṭena hārena sabhāgavisabhāgadhammāvaṭṭanena payojite sādhāraṇāsādhāraṇavasena saṃkilesavodānadhammānaṃ padaṭṭhānato ceva bhūmito ca vibhāgo sakkā sukhena yojetunti āvaṭṭahārānantaraṃ vibhatti hāro. 1042602,191,304,2,15,1,165,13,Vibhattihārena saṃkilesavodānadhammānaṃ vibhāge kate saṃvaṇṇetabbasutte āgatā dhammā akasirena paṭipakkhato parivattetuṃ sakkāti vibhattihārānantaraṃ parivattanahāro. 1042603,191,304,16,38,1,149,13,Vibhattihārena hi‘‘ sammādiṭṭhissa purisapuggalassa micchādiṭṭhi nijjiṇṇā hotī’’ ti( netti.35) paṭivibhattasabhāve eva dhamme parivattanahāravibhaṅge udāharīyissati. 1042604,191,305,2,15,1,169,12,"Parivattanahārena paṭipakkhato parivattitāpi dhammā pariyāyavacanehi bodhetabbā, na saṃvaṇṇetabbasutte āgatadhammāyevāti dassanatthaṃ parivattanahārānantaraṃ vevacanahāro. " 1042605,191,306,2,16,1,140,13,Vevacanahārena pariyāyato pakāsitānaṃ dhammānaṃ pabhedato paññattivasena vibhajanaṃ sukhena sakkā ñātunti vevacanahārānantaraṃ paññatti hāro. 1042606,191,307,2,15,1,204,13,Paññattihārena pabhavapariññādipaññattivibhāgamukhena paṭiccasamuppādasaccādidhammavibhāge kate sutte āgatadhammānaṃ paṭiccasamuppādādimukhena avataraṇaṃ sakkā dassetunti paññattihārānantaraṃ otaraṇo hāro. 1042607,191,308,2,15,1,155,13,Otaraṇena hārena dhātāyatanādīsu otāritānaṃ saṃvaṇṇetabbasutte padatthānaṃ pucchārambhasodhanaṃ sakkā sukhena sampādetunti otaraṇahārānantaraṃ sodhano hāro. 1042608,191,309,2,21,1,193,18,Sodhanena hārena saṃvaṇṇetabbasutte padapadatthesu visodhitesu tattha tattha ekattatāya vā vemattatāya vā labbhamānasāmaññavisesabhāvo sukaro hotīti dassetuṃ sodhanahārānantaraṃ adhiṭṭhāno hāro. 1042609,191,310,2,16,1,208,14,Sāmaññavisesabhūtesu sādhāraṇāsādhāraṇesu dhammesu adhiṭṭhānena hārena paveditesu parikkhārasaṅkhātassa sādhāraṇāsādhāraṇarūpassa paccayaheturāsissa pabhedo suviññeyyoti adhiṭṭhānahārānantaraṃ parikkhāro hāro. 1042610,191,311,2,35,1,321,30,"Asādhāraṇe , sādhāraṇe ca kāraṇe parikkhārena hārena dassite tassa attano phalesu kāraṇākāro, tesaṃ hetuphalānaṃ pabhedato desanākāro, bhāvetabbapahātabbadhammānaṃ bhāvanāpahānāni ca niddhāretvā vuccamānāni sammā saṃvaṇṇetabbasuttassa atthaṃ tathattāvabodhāya saṃvattantīti parikkhārahārānantaraṃ samāropano hāro dassito hoti. " 1042611,191,311,36,40,1,45,4,Idaṃ hārānaṃ dassanānukkamakāraṇaṃ daṭṭhabbaṃ. 1042612,191,312,2,18,1,146,14,"Uddeso ugghaṭitaññuno upakārāya saṃvattati yathā, evaṃ nandiyāvaṭṭanayo ugghaṭitaññuno upakārāya saṃvattati, tasmā paṭhamaṃ nandiyāvaṭṭanayo dassito. " 1042613,191,312,19,34,1,151,13,"Niddeso vipañcitaññuno upakārāya saṃvattati yathā, evaṃ tipukkhalanayo vipañcitaññuno upakārāya saṃvattati, tasmā nandiyāvaṭṭanayānantaraṃ tipukkhalanayo. " 1042614,191,312,35,47,1,100,10,"Paṭiniddeso neyyassa upakārāya saṃvattati yathā, evaṃ sīhavikkīḷitanayo neyyassa upakārāya saṃvattati . " 1042615,191,312,48,56,1,97,8,Tasmā tipukkhalānantaraṃ sīhavikkīḷitanayo dassitoti tiṇṇaṃ atthanayānaṃ dassanānukkamo veditabbo. 1042616,191,312,57,67,1,85,10,Atthanayānaṃ disābhūtāya bhūmiyā āloketvā tesaṃ tassā disāya bhūmiyā samānayanaṃ hoti. 1042617,191,312,68,77,1,78,9,Na hi sakkā anoloketvā samānetunti disālocananayaṃ dassetvā aṅkusanayo dassito. 1042618,191,312,78,86,1,100,8,Potthakāruḷhāvachekā sabbāsu disāsu hatthigamanaṭṭhānaṃ oloketvā aṅkusena icchitaṭṭhānaṃ samānayanti. 1042619,191,312,87,91,1,33,4,Keci acchekā anoloketvā vinayanti. 1042620,191,312,92,97,1,36,4,"Tesaṃ nayanamattameva, na samānayanaṃ. " 1042621,191,312,98,107,1,80,9,Evameva paṇḍitā suttatthaṃ vaṇṇentā manasāva oloketvāva nayā netabbāti daṭṭhabbā. 1042622,191,313,2,29,1,369,23,"Samuṭṭhānasaṃvaṇṇanā adhippāyasaṃvaṇṇanā padatthasaṃvaṇṇanā vidhianuvādasaṃvaṇṇanā nigamanasaṃvaṇṇanāti vā, payojanasaṃvaṇṇanā piṇḍatthasaṃvaṇṇanā anusandhisaṃvaṇṇanā codanāsaṃvaṇṇanā parihārasaṃvaṇṇanāti vā, upogghāṭasaṃvaṇṇanā padaviggahasaṃvaṇṇanā padatthacālanasaṃvaṇṇanā paccupaṭṭhānasaṃvaṇṇanāti vā, tathā ekanāḷikākathā caturassakathā nisinnavattikākathāti vā āgatā. " 1042623,191,314,2,5,1,29,3,Tattha samuṭṭhānaṃ nidānameva. 1042624,191,314,6,8,1,29,2,Vidhianuvādo visesavacanameva. 1042625,191,314,9,11,1,20,2,Upogghāṭo nidānameva. 1042626,191,314,12,14,1,17,2,Cālanā codanāyeva. 1042627,191,314,15,17,1,25,2,Paccupaṭṭhānaṃ parihārova. 1042628,191,315,2,9,1,76,7,Pāḷiṃ vatvā ekekapadassa atthakathanasaṅkhātā saṃvaṇṇanā ekanāḷikākathā nāma. 1042629,191,316,2,16,1,144,14,Paṭipakkhaṃ dassetvā paṭipakkhassa upamaṃ dassetvā sapakkhaṃ dassetvā sapakkhassa upamaṃ dassetvā kathanasaṅkhātā saṃvaṇṇanā caturassakathā nāma. 1042630,191,317,2,11,1,130,9,Visabhāgadhammavaseneva pariyosānaṃ gantvā puna sabhāgadhammavaseneva pariyosānagamanasaṅkhātā saṃvaṇṇanā nisinnavattikākathā nāma. 1042631,191,318,2,8,1,70,6,Tā sabbā saṃvaṇṇanāyopi desanāhārādīsu nettisaṃvaṇṇanāsu antogadhāyeva. 1042632,191,318,9,23,1,73,9,"Tenāha‘‘ yattakā hi suttassa saṃvaṇṇanāvisesā, sabbe te nettiupadesāyattā’’ ti. " 1042633,191,318,24,29,1,35,4,Evaṃ ettāvatā etaparamatā daṭṭhabbā . 1042634,191,318,30,45,1,112,7,Hetuphalabhūmiupanisāsabhāgavisabhāgalakkhaṇanayādayo pana aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.4 dvādasapada) vitthārato vuttāti na vitthārayissāmīti. 1042635,191,319,2,4,1,26,3,Iti sattibalānurūpā racitā 1042636,191,320,2,4,1,34,2,Niddesavāraatthavibhāvanā niṭṭhitā. 1042637,191,321,2,4,1,29,2,4 . Paṭiniddesavāraatthavibhāvanā 1042638,191,322,2,4,1,27,2,1 . Desanāhāravibhaṅgavibhāvanā 1042639,191,323,2,34,1,151,21,"5. Evaṃ hārādayo sarūpato ācariyena uddesato uddiṭṭhā, niddesato ca niddiṭṭhā, amhehi ca ñātā, atha kasmā puna‘‘ tattha katamo desanāhāro’’ tiādiko āraddhoti ce? " 1042640,191,323,35,37,1,21,2,Veneyyānaṃ tividhattā. 1042641,191,323,38,45,1,68,7,Veneyyā hi atitikkhapañño nātitikkhapañño mandapaññoti tividhā honti. 1042642,191,323,46,72,1,218,20,"Tesañhi atitikkhapaññassānurūpaṃ hārādayo uddesato uddiṭṭhā, nātitikkhapaññassa anurūpaṃ niddesato niddiṭṭhā, idāni mandapaññassānurūpaṃ hārādayo vibhajitvā dassetuṃ‘‘ tattha katamo desanāhāro’’ tiādiko vibhaṅgavāro āraddho. " 1042643,191,323,73,107,1,189,21,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ hārādayo sukhaggahaṇatthaṃ gāthābandhavasena sarūpato niddisitvā idāni tesu hāre tāva paṭiniddesavasena vibhajituṃ‘ tattha katamo desanāhāro’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.5) vuttaṃ. 1042644,191,324,2,13,1,83,10,"Tattha ye hārādayo uddesaniddesesu niddiṭṭhā, tattha hārādīsu katamo desanāhāroti ce? " 1042645,191,324,14,64,1,235,26,"Yā‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthā( netti.4) vuttā, sā ayaṃ gāthā niddesavasena desanāhāro nāma, tassa‘‘ assādādīnavatā’’ tiādi( netti.4) niddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ ayaṃ desanāhāro kiṃ desayatī’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso desanāhāravibhaṅgo nāmāti yojanā." 1042646,191,324,65,92,1,128,17,‘‘ Ayaṃ desanāhāro kiṃ desayatī’’ ti pucchitabbattā pucchaṃ ṭhapetvā‘‘ imaṃ desayatī’’ ti niyametvā dassetuṃ‘‘ ayaṃ desanāhāro kiṃ desayati? 1042647,191,324,93,99,1,30,4,Assādaṃ ādīnavan’’ tiādi vuttaṃ. 1042648,191,324,100,107,1,40,6,Tattha ayaṃ desanāhāro kiṃ desayatīti ce ? 1042649,191,324,108,146,1,212,25,"Assādaṃ desayati saṃvaṇṇeti vitthāreti, ādīnavaṃ desayati… pe… vitthāreti, nissaraṇaṃ desayati… pe… vitthāreti, phalaṃ desayati… pe… vitthāreti, upāyaṃ desayati… pe… vitthāreti, āṇattiṃ desayati saṃvaṇṇeti vitthāretīti yojano. " 1042650,191,325,2,14,1,61,8,Ettha ca‘‘ ayaṃ desanāhāro’’ ti saddo pubbāparāpekkhoti daṭṭhabbo. 1042651,191,325,15,49,1,153,17,"‘‘‘ Assādādīnavatā’ tiādigāthāyaṃ( netti.4) dassitā ime assādādayo kattha saṃvaṇṇetabbe pāḷidhamme āgatā’’ ti pucchitabbattā‘‘ dhammaṃ vo, bhikkhave, desessāmī’’ tiādi vuttaṃ." 1042652,191,325,50,105,1,361,36,"‘‘‘ Assādādīnavatā’ tiādigāthāyaṃ( netti.4) dassitā ime assādādayo kattha saṃvaṇṇetabbe pāḷidhamme āgatā’’ ti pucchitabbattā‘‘ dhammaṃ vo, bhikkhave, desessāmi ādikalyāṇaṃ majjhekalyāṇaṃ pariyosānakalyāṇaṃ sātthaṃ sabyañjanaṃ kevalaparipuṇṇaṃ parisuddhaṃ brahmacariyaṃ pakāsessāmī’’ ti paṭiññātabbe pāḷidhamme saṃvaṇṇetabbe ye assādādayo āgatā, te ayaṃ desanāhāro desayatīti adhippāyo. " 1042653,191,326,2,14,1,146,11,"Tattha dhammasaddo pariyattisaccasamādhipaññāpakatipuññāpattiñeyyādīsu bahūsu atthesu pavatto, tathāpi idha pariyattidhammeyeva pavattoti daṭṭhabbo. " 1042654,191,326,15,32,1,60,9,"Atthuddeso pana aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.5) vutto, tasmā idha mayā na vutto. " 1042655,191,326,33,43,1,100,9,"Vo -kāropi upayogakaraṇapadapūraṇasampadānatthesu dissati ca, tathāpi idha sampadānatthevāti daṭṭhabbo. " 1042656,191,326,44,59,1,123,13,"Bhikkhanti yācanti sīlakkhandhādayo, paccaye vā kāyaviññattiyāti bhikkhū, saṃsāre bhayaṃ ikkhanti paccavekkhantīti vā bhikkhū. " 1042657,191,326,60,75,1,127,13,"{Bhikkhave}ti te bhikkhū ālapati, kimatthāyāti attano mukhābhimukhaṃ katvā dhammassavane atiussāhane niyojetuṃ ālapatīti veditabbo. " 1042658,191,327,2,34,1,272,28,"Dhammaṃ {desessāmī}ti nāhaṃ issaratāya tumhe aññaṃ kiñci kāreyyāmi, dhammaṃyeva desessāmi, desento ca na aññesaṃ dhammaṃ sutvā sutamayañāṇānusārena desessāmi, anāvaraṇañāṇena sabbañeyyadhammesu paccakkhakāritāya idāni mayāyeva pavattiyamānaṃ dhammaṃ ahaṃ desessāmīti paṭijānāti. " 1042659,191,327,35,43,1,63,7,"Ādimhi kalyāṇaṃ ādikalyāṇaṃ, ādi kalyāṇametassāti vā ādikalyāṇaṃ. " 1042660,191,327,44,47,1,19,3,Sesesupi eseva nayo. 1042661,191,327,48,53,1,60,5,Ādikalyāṇādayo cettha atthakalyāṇādivasena vuttāti daṭṭhabbā. 1042662,191,327,54,55,1,6,1,Tenāha– 1042663,191,327,56,67,1,70,6,"‘‘ sīlena ādikalyāṇaṃ, samādhinā majjhekalyāṇaṃ, paññāya pariyosānakalyāṇaṃ. " 1042664,191,327,68,77,1,107,7,"Buddhasubuddhatāya vā ādikalyāṇaṃ, dhammasudhammatāya majjhekalyāṇaṃ, saṅghasuppaṭipattiyā pariyosānakalyāṇaṃ. " 1042665,191,327,78,88,1,122,8,"Atha vā ugghaṭitaññuvinayanena ādikalyāṇaṃ, vipañcitaññuvinayanena majjhekalyāṇaṃ, neyyapuggalavinayanena pariyosānakalyāṇaṃ. " 1042666,191,327,89,101,1,27,3,Ayamevattho idhādhippeto’’ ti( netti. aṭṭha.5). 1042667,191,328,2,32,1,309,26,"Arīyati ñāyatīti attho, ara-dhātuyā nippariyāyato ñāṇappadhāno ārammaṇikacittuppādo attho, ṭhānūpacārato atthassa ñātabbassa ārammaṇapaccayasatti attho, iti-saddena sāyeva satti parāmasīyati, ārammaṇapaccayasattisahito ārammaṇapaccayasaṅkhāto ñātabbo attho ta-paccayassa atthoti dhātupaccayānaṃ atthaviseso daṭṭhabbo. " 1042668,191,328,33,56,1,155,20,"Asati bhavatīti vā attho, saha atthena yo dhammo vattatīti so dhammo sāttho, atthena samannāgato vā dhammo sāttho, saṅkāsanādichaatthapadasamāyogato vā sāttho. " 1042669,191,328,57,60,1,39,3,Ayamevattho idhādhippeto nettivisayattā. 1042670,191,328,61,66,1,48,5,Sampannaṃ byañjanaṃ yassa dhammassāti sabyañjano. 1042671,191,328,67,84,1,255,13,"Sithiladhanitadīgharassagarulahusambandhavavatthitavimuttaniggahitasampannattā , akārantādiitthiliṅgādiekavacanādisampannattā, pamādalekhādirahitattā ca avayavo sampanno taṃsamūhattā dhammo sampannabyañjano nāma, akkharādichabyañjanapadasamāyogā vā sabyañjano. " 1042672,191,328,85,87,1,24,2,Ayamevattho idhādhippeto. 1042673,191,328,88,102,1,189,12,"Imasmiṃ ayaṃ ūno, so netabbo pakkhipitabboti upanetabbābhāvato kevalaparipuṇṇo, sīlakkhandhasamādhikkhandhapaññākkhandha- vimuttikkhandhavimuttiñāṇadassanakkhandhapāripūriyā vā kevalaparipuṇṇo. " 1042674,191,328,103,118,1,146,12,"Idhāyaṃ atireko, so apanetabboti vatvā apanetabbābhāvato parisuddho, caturoghanittharaṇatthāya, lokāmisanirapekkhatāya pavattiyamānattā vā parisuddho. " 1042675,191,328,119,135,1,195,13,"Seṭṭhattā brahmacariyaṃ, brahmānaṃ vā seṭṭhānaṃ ariyānaṃ cariyaṃ brahmacariyaṃ, pabbajjabrahmacariyamaggabrahmacariyasāsanabrahmacariyādīsu sāsanabrahmacariyaṃ pakāsayissāmi, paridīpayissāmīti attho." 1042676,191,329,2,82,1,462,58,"‘ ‘ Dhammaṃ vo, bhikkhave, desessāmi… pe… pakāsessāmī’’ ti paṭiññātabbe pāḷidhamme āgate assādādayo desanāhāro desayati saṃvaṇṇeti vitthāretīti ācariyena sāmaññavaseneva vuttaṃ, tasmā desanāhāro idha pāḷiyaṃ āgataṃ imaṃ assādaṃ desayati, idha pāḷiyaṃ āgataṃ imaṃ ādīnavaṃ desayatītiādi viseso na viññātabbo,‘‘ kathaṃ viññātabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ idha pāḷiyaṃ āgato ayaṃ assādo, idha pāḷiyaṃ āgato ayaṃ ādīnavo’’ ti visesaṃ niyametvā upalakkhaṇanayena dassetuṃ‘‘ tattha katamo assādo? " 1042677,191,329,83,89,1,35,4,Kāmaṃ kāmayamānassā’’ tiādi āraddhaṃ. 1042678,191,329,90,112,1,165,17,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu visayavisayibhedesu assādesu katamo assādo tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷiyaṃ āgatoti pucchitvā– 1042679,191,330,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Kāmaṃ kāmayamānassa, tassa cetaṃ samijjhati; " 1042680,191,331,2,24,1,46,7,"Addhā pītimano hoti, laddhā macco yadicchatī’’ ti.( su. ni.772; mahāni.1)– " 1042681,191,332,2,15,1,95,12,"Idha pāḷigāthāyaṃ yo visayabhūto assādo āgato, so ayaṃ assādetabbo assādo desanāhārassa visayoti. " 1042682,191,332,16,18,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1042683,191,333,2,51,1,266,33,"‘ ‘ Evaṃ bhagavatā desito, pakāsito ca sāsanadhammo yesaṃ assādādīnaṃ dassanavasena pavatto, te assādādayo desanāhārassa visayabhūtā yattha yattha pāṭhe savisesaṃ vuttā, tato tato niddhāretvā udāharaṇavasena idhānetvā dassetuṃ‘ tattha katamo assādo’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.5) vuttaṃ. " 1042684,191,334,2,8,1,49,5,"Tattha assādīyateti assādo, assādetabbo vatthukāmo. " 1042685,191,334,9,14,1,29,4,"Kāmīyateti kāmo, vatthukāmo ca. " 1042686,191,334,15,20,1,31,4,"Taṃ kāmayatīti kāmayamāno, satto. " 1042687,191,334,21,27,1,42,6,Tassa pītiyā yuttaṃ mano etassāti pītimano. 1042688,191,334,28,31,1,36,3,Manati jānātītiādivacanatthena macco. 1042689,191,334,32,51,1,130,18,"Kāmaṃ kāmitabbaṃ vatthu kāmayamānassa tassa sattassa etaṃ kāmitabbaṃ vatthu sace samijjhati, evaṃ sati so satto addhā pītimano hoti. " 1042690,191,334,52,68,1,100,15,"Yo macco yaṃ vatthuṃ icchati, taṃ vatthuṃ so macco laddhā addhā pītimano hotīti gāthāyattho daṭṭhabbo." 1042691,191,335,2,44,1,222,31,"‘ ‘ Kāmaṃ … pe… pītimano hotī’’ ti ettakameva avatvā‘‘ laddhā macco yadicchatī’’ ti vuttattā lobhanīyaṃ vatthuṃyeva laddhā pītimano na hoti, atha kho patthetabbaṃ pūjetabbanti sabbaṃ laddhā macco pītimano ca hotīti atirekattho daṭṭhabbo. " 1042692,191,336,2,34,1,208,24,"Visayabhūto assādetabbo assādo idha pāḷiyaṃ gāthāyaṃ āgatoti ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ dukkhadomanassādibhedesu ādīnavesu katamo ādīnavo kattha pāḷidhamme āgato’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo ādīnavo? " 1042693,191,336,35,42,1,36,5,Tassa ce kāmayānassā’’ tiādi āraddhaṃ. 1042694,191,336,43,65,1,167,17,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu dukkhadomanassādīsu ādīnavesu katamo ādīnavo tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷiyaṃ āgatoti pucchitvā– 1042695,191,337,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Tassa ce kāmayānassa, chandajātassa jantuno; " 1042696,191,338,2,23,1,44,6,"Te kāmā parihāyanti, sallaviddhova ruppatī’’ ti.( su. ni.773; mahāni.2)– " 1042697,191,339,2,15,1,109,12,"Idha pāḷigāthāyaṃ yo domanassasaṅkhāto ādīnavo āgato, so ayaṃ domanassasaṅkhāto ādīnavo desanāhārassa visayoti. " 1042698,191,340,2,7,1,41,5,Gāthāyaṃ pana kāmayati icchatīti kāmayāno. 1042699,191,340,8,19,1,57,9,"Atha vā yāyati gacchatīti yāno, kāmena yāno kāmayāno, tassa. " 1042700,191,340,20,27,1,37,6,"Chando jāto yassa so chandajāto, tassa. " 1042701,191,340,28,39,1,71,8,"Vijjhīyateti viddho , sallati pavisatīti sallo, sallena viddho sallaviddho. " 1042702,191,340,40,59,1,123,17,"Kāmaṃ kāmayānassa chandajātassa jantuno ye kāmā labhitabbā, te kāmā kenaci antarāyena yadā parihāyanti, tadā so jantu ruppati. " 1042703,191,340,60,62,1,16,2,Kīdisova ruppati? 1042704,191,340,63,72,1,74,8,"Ayomayasallaviddho migo ruppati iva, parihīnakāmo jantu ruppatīti daṭṭhabbo. " 1042705,191,340,73,84,1,63,7,Ettha ca‘‘ ruppatī’’ tivacanena domanassuppatti dassitāti daṭṭhabbā. 1042706,191,341,2,33,1,203,23,"Domanassabhūto ādīnavo idha pāḷiyaṃ āgatoti ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ magganibbānavasena duvidhesu nissaraṇesu katamaṃ nissaraṇaṃ kattha pāḷiyaṃ āgatan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ nissaraṇaṃ? " 1042707,191,341,34,41,1,35,5,Yo kāme parivajjetī’’ tiādi āraddhaṃ. 1042708,191,341,42,66,1,186,18,Tattha {tatthā}ti tassaṃ ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu magganibbānavasena duvidhesu nissaraṇesu katamaṃ nissaraṇaṃ tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷidhamme āgatanti pucchitvā– 1042709,191,342,2,11,1,40,7,"‘ ‘ Yo kāme parivajjeti, sappasseva padā siro; " 1042710,191,343,2,23,1,43,6,"Somaṃ visattikaṃ loke, sato samativattatī’’ ti.( su. ni.774; mahāni.3)– " 1042711,191,344,2,17,1,155,14,"Idha pāḷigāthāyaṃ yaṃ samativattanakaraṇaṃ maggasaṅkhātaṃ nissaraṇaṃ āgataṃ, taṃ idaṃ maggasaṅkhātaṃ samativattanakaraṇaṃ nissaraṇaṃ desanāhārassa visayanti. " 1042712,191,345,2,9,1,36,6,Gāthāyaṃ {yo}ti jhānalābhī vā ariyo vā. 1042713,191,345,10,14,1,30,3,{Kāme}ti vuttappakāro vatthukāmo. 1042714,191,345,15,22,1,74,7,Tesu pavattachandarāgassa vikkhambhanena vā samucchindanena vā parivajjeti. 1042715,191,345,23,27,1,27,4,Kiṃ parivajjeti iva vajjeti? 1042716,191,345,28,41,1,86,12,"Sappassa siro siraṃ cakkhumā puriso disvā padā pādena parivajjeti iva, evaṃ parivajjeti. " 1042717,191,345,42,66,1,202,23,"Sato satisampanno so puggalo loke rūpādīsu visattikaṃ imaṃ taṇhaṃ yena maggena samativattati saṃ suṭṭhu atikkamitvā vattati, idaṃ maggasaṅkhātaṃ samativattanakaraṇaṃ ekadesaṃ nissaraṇaṃ nāmāti yojetabbaṃ." 1042718,191,345,67,84,1,53,9,‘‘ Pādā’’ ti vattabbe ākārassa rassaṃ katvā‘‘ padā’’ ti vuttaṃ. 1042719,191,345,85,97,1,49,7,{Pādā}ti ca pādena yathā‘‘ amohabhāvā amohabhāvenā’’ ti. 1042720,191,345,98,114,1,28,5,Tena vuttaṃ‘‘ attano pādenā’’ ti( netti. aṭṭha.5). 1042721,191,346,2,33,1,174,22,"Ekadeso visayasaṅkhāto assādo idha pāḷiyaṃ āgatoti ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ ekadeso visayisaṅkhāto assādo kattha pāḷiyaṃ āgato’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo assādo? " 1042722,191,346,34,40,1,31,4,Khettaṃ vatthun’’ tiādi āraddhaṃ. 1042723,191,346,41,48,1,28,5,Atha vā‘‘ tattha katamo assādo? 1042724,191,346,49,64,1,68,10,"Khettaṃ vatthun’’ tiādi kasmā evaṃ āraddhaṃ, nanu‘‘ tattha katamo assādo? " 1042725,191,346,65,72,1,44,5,Kāmaṃ kāmayamānassā’’ tiādinā assādo vibhatto? 1042726,191,346,73,95,1,151,17,"Saccaṃ, assādo pana duvidho visayavisayivasena, tasmiṃ visayasaṅkhāto assādo pubbe vibhatto, idāni visayisaṅkhātaṃ assādaṃ vibhajituṃ‘‘ tattha katamo assādo? " 1042727,191,346,96,102,1,31,4,Khettaṃ vatthun’’ tiādi āraddhaṃ. 1042728,191,346,103,125,1,165,17,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu visayavisayibhedesu assādesu katamo assādo tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷiyaṃ āgatoti pucchitvā– 1042729,191,347,2,12,1,48,7,"‘ ‘ Khettaṃ vatthuṃ hiraññaṃ vā, gavāssaṃ dāsaporisaṃ; " 1042730,191,348,2,25,1,46,8,"Thiyo bandhū puthū kāme, yo naro anugijjhatī’’ ti.( su. ni.775; mahāni.4)– " 1042731,191,349,2,15,1,117,12,"Idha pāḷigāthāyaṃ yo anugijjhanasaṅkhāto assādo āgato, so ayaṃ anugijjhanasaṅkhāto visayiassādo desanāhārassa visayoti. " 1042732,191,350,2,10,1,59,8,Gāthāyaṃ khettan ti khipīyanti bījāni ettha ṭhāneti khettaṃ. 1042733,191,350,11,39,1,302,24,"Khipantānaṃ janānaṃ khipanakiriyā khipa-dhātuyā mukhyattho, khipanakiriyājanako cittuppādo phalūpacārattho, tassa cittuppādassa upanissayapaccayabhūtassa kedārassa viruḷhāpanasatti phalūpacārattho, iti-saddena sā viruḷhāpanasattiyeva parāmasīyati, tassā sattiyā patiṭṭhaṃ kedārasaṅkhātaṃ ṭhānaṃ ta-paccayattho. " 1042734,191,350,40,50,1,79,10,Esa nayo tīsu piṭakesu evarūpesu ca vacanatthesu yathārahaṃ nīharitvā gahetabbo. 1042735,191,350,51,55,1,36,4,Vapanti patiṭṭhahanti etthāti vatthu. 1042736,191,350,56,69,1,138,11,"Aparaṇṇādīnaṃ patiṭṭhahanaṃ vapa-dhātuyā mukhyattho, ṭhānassa patiṭṭhāpanasatti phalūpacārattho, iti-saddena sā patiṭṭhāpanasatti parāmasīyati. " 1042737,191,350,70,74,1,43,4,Tassā sattiyā patiṭṭhaṭṭhānaṃ ta-paccayattho. 1042738,191,350,75,81,1,67,5,"Khettaṃ pana pubbaṇṇavirūhanaṭṭhānaṃ, vatthu aparaṇṇavirūhanaṭṭhānaṃ. " 1042739,191,351,2,9,1,44,6,"Hinoti pavattati pītisomanassanti hi, kiṃ taṃ? " 1042740,191,351,10,19,1,53,7,"Pītisomanassaṃ, rāti pavatteti jātarūpanti raṃ, kiṃ taṃ? " 1042741,191,351,20,27,1,47,5,"Jātarūpaṃ, hiṃ ranti hiraṃ, dutiyātappurisasamāso. " 1042742,191,351,28,34,1,27,5,"Ñāpeti tosetīti ñaṃ, kiṃ taṃ? " 1042743,191,351,35,36,1,9,1,Jātarūpaṃ. 1042744,191,351,37,50,1,102,12,"Hiraṃ hutvā ñaṃ hiraññaṃ, pavattamānaṃ pītisomanassaṃ pavattetvā jane visesena tosetīti attho gahetabbo. " 1042745,191,351,51,54,1,36,3,Vā -saddo vuttāvuttatthasamuccayattho. 1042746,191,351,55,70,1,96,13,"Gacchanti visesenāti gāvo, rattindivaṃ asanti bhakkhanti visesenāti assā, gāvo ca assā ca gavāssaṃ. " 1042747,191,351,71,93,1,134,18,"Dātabbaṃ paṭhamaṃ dentīti dā, asanti bhakkhantīti asā, datvā asā dāsā , sāmikānaṃ dātabbaṃ paṭhamaṃ datvā pacchā asanti bhakkhantīti attho. " 1042748,191,351,94,108,1,89,12,"Sāmikehi vā dinnaṃ asanti bhakkhantīti dāsā, dukkhena kasirena asanti pavattantīti vā dāsā,. " 1042749,191,351,109,120,1,77,10,"Mātāpitūnaṃ hadayaṃ purentīti purisā, puraṃ hitaṃ vā isanti gavesantīti purisā. " 1042750,191,351,121,128,1,65,6,"Buddhapaccekabuddhacakkavattibhāvaṃ pureti kammanti puraṃ, kiṃ taṃ? " 1042751,191,351,129,136,1,44,6,"Balavakammaṃ, puraṃ isanti sīlenāti vā purisā. " 1042752,191,351,137,142,1,67,5,Purisā eva hi sammāsambuddhapaccekabuddhacakkavattibhāvaṃ gacchanti. 1042753,191,351,143,150,1,33,5,‘‘ Puri uccaṭṭhāne sentīti vā purisā. 1042754,191,351,151,165,1,91,11,Purisā hi mātūnaṃ pituṭṭhāne ṭhitā’’ ti ime vacanatthā vuttappakārā yuttāyeva atthasambhavato. 1042755,191,351,166,174,1,43,7,"Dāsā ca purisā ca dāsaporisaṃ, majjhe vuddhi. " 1042756,191,351,175,180,1,36,5,Ettha ca dāsaggahaṇena dāsīpi gahitā. 1042757,191,351,181,188,1,54,6,"Dāsā dukkaṭajanā, purisā sukhitajanāti viseso daṭṭhabbo. " 1042758,191,351,189,195,1,54,6,Ṭhanti patiṭṭhahanti ettha mātugāme puttadhītāti thiyo. 1042759,191,351,196,201,1,40,5,Nara saddassa viggahattho heṭṭhā vuttova. 1042760,191,352,2,31,1,177,21,"Ekadeso domanassasaṅkhāto ādīnavo idha pāḷigāthāyaṃ āgatoti ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ dukkhasaṅkhāto ādīnavo kattha pāḷiyaṃ āgato’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo ādīnavo? " 1042761,191,352,32,39,1,35,5,Abalā naṃ balīyantī’’ tiādi āraddhaṃ. 1042762,191,352,40,47,1,29,5,Atha vā‘‘ tattha katamo ādīnavo? 1042763,191,352,48,64,1,73,11,"Abalā naṃ balīyantī’’ tiādi kasmā evaṃ āraddhaṃ, nanu‘‘ tattha katamo ādīnavo? " 1042764,191,352,65,73,1,48,6,Tassa ce kāmayānassā’’ tiādinā ādīnavo vibhattoti? 1042765,191,352,74,99,1,191,20,"Saccaṃ, ādīnavo pana bahuvidho dukkhadomanassādivasena, tasmiṃ bahuvidhe ādīnave ekadeso domanassasaṅkhāto ādīnavo pubbe vibhatto, idāni dukkhasaṅkhātaṃ ādīnavaṃ vibhajituṃ‘‘ tattha katamo ādīnavo? " 1042766,191,352,100,107,1,35,5,Abalā naṃ balīyantī’’ tiādi āraddhaṃ. 1042767,191,352,108,130,1,170,17,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu dukkhadomanassādīsu ādīnavesu katamo ādīnavo tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷidhamme āgatoti pucchitvā– 1042768,191,353,2,10,1,41,6,"‘ ‘ Abalā naṃ balīyanti, maddantenaṃ parissayā; " 1042769,191,354,2,23,1,47,6,"Tato naṃ dukkhamanveti, nāvaṃ bhinnamivodakan’’ ti.( su. ni.776; mahāni.5)– " 1042770,191,355,2,17,1,119,14,"Idha pāḷigāthāyaṃ yo dukkhasaṅkhāto ekadeso ādīnavo āgato, so ayaṃ dukkhasaṅkhāto ekadeso ādīnavo desanāhārassa visayoti. " 1042771,191,356,2,8,1,46,6,Gāthāyaṃ natthi balaṃ etesaṃ kilesānanti abalā. 1042772,191,356,9,13,1,26,4,Kasmā kilesā abalā hontīti? 1042773,191,356,14,16,1,21,2,Kusalehi pahātabbattā. 1042774,191,356,17,31,1,105,12,"Naran ti khettādikāme anugijjhantaṃ naraṃ, saddhābalādivirahato vā abalaṃ taṃ naraṃ balīyanti abhibhavanti. " 1042775,191,356,32,45,1,128,12,"Kiñcāpi kilesā kusalehi pahātabbattā abalā honti, tathāpi kāmamanugijjhantaṃ saddhābalādivirahitaṃ abhibhavituṃ samatthā bhavanti. " 1042776,191,356,46,70,1,191,20,"Maddantenaṃ {parissayā}ti kāmagiddhaṃ kāme pariyesantaṃ, kāmaṃ rakkhantañca enaṃ naraṃ pari samantato paripīḷetvā ayanti pavattantīti parissayā, sīhabyagghādayo ceva kāyaduccaritādayo ca maddanti. " 1042777,191,356,71,81,1,77,10,Tato tehi parissayehi abhibhūtaṃ naṃ naraṃ jātiādi dukkhaṃ anveti anugacchati. 1042778,191,356,82,84,1,13,2,Kimiva anveti? 1042779,191,356,85,93,1,49,7,"Udakaṃ bhinnanāvaṃ anveti iva, evaṃ anvetīti attho. " 1042780,191,357,2,32,1,206,22,"Ekadesaṃ maggasaṅkhātaṃ nissaraṇaṃ idha pāḷigāthāyaṃ āgatanti ācariyena vibhattaṃ, amheti ca viññātaṃ,‘‘ nibbānasaṅkhātaṃ ekadesaṃ nissaraṇaṃ kattha pāḷidhamme āgatan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ nissaraṇaṃ? " 1042781,191,357,33,41,1,37,6,Tasmā jantu sadā sato’’ tiādi āraddhaṃ. 1042782,191,357,42,49,1,33,5,Atha vā‘‘ tattha katamaṃ nissaraṇaṃ? 1042783,191,357,50,67,1,79,12,"Tasmā jantu sadā sato’’ tiādi kasmā evaṃ āraddhaṃ, nanu‘‘ tattha katamaṃ nissaraṇaṃ? " 1042784,191,357,68,76,1,51,6,Yo kāme parivajjetī’’ tiādinā nissaraṇaṃ vibhattanti? 1042785,191,357,77,101,1,188,19,"Saccaṃ, nissaraṇaṃ pana duvidhaṃ magganibbānavasena, tattha duvidhe nissaraṇe maggasaṅkhātaṃ nissaraṇaṃ pubbe vibhattaṃ, idāni nibbānasaṅkhātaṃ nissaraṇaṃ vibhajituṃ‘‘ tattha katamaṃ nissaraṇaṃ? " 1042786,191,357,102,110,1,37,6,Tasmā jantu sadā sato’’ tiādi āraddhaṃ. 1042787,191,357,111,134,1,190,18,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu magganibbānesu nissaraṇesu ekadesaṃ nibbānasaṅkhātaṃ nissaraṇaṃ tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷidhamme āgatanti pucchitvā– 1042788,191,358,2,11,1,40,7,"‘ ‘ Tasmā jantu sadā sato, kāmāni parivajjaye; " 1042789,191,359,2,13,1,44,8,"Te pahāya tare oghaṃ, nāvaṃ sitvāva pāragū’’ ti." 1042790,191,359,14,14,1,0,0,– 1042791,191,360,2,13,1,96,10,"Idha pāḷigāthāyaṃ yaṃ nibbānasaṅkhātaṃ nissaraṇaṃ āgataṃ, idaṃ nissaraṇaṃ desanāhārassa visayanti. " 1042792,191,361,2,28,1,227,24,"Gāthāyaṃ {tasmā}ti yasmā kāmagiddhaṃ naraṃ dukkhaṃ anveti, tasmā jantu sadā sabbakāle pubbarattāpararatte jāgariyānuyogena sato satisampanno hutvā kāmāni kilesakāme vikkhambhanavasena vā samucchedavasena vā parivajjaye parijaheyya. " 1042793,191,361,29,38,1,72,9,Te kāme ariyamaggena pahāya catubbidhaṃ oghaṃ tareyya tarituṃ sakkuṇeyya. 1042794,191,361,39,43,1,21,4,Ko tarati iva tareyya? 1042795,191,361,44,80,1,286,33,"Nāvāsāmiko nāvaṃ yaṃ pavisantaṃ udakaṃ sitvā bahi siñcitvā lahukāya nāvāya appakasirena taritvā pāragū pāraṃ gacchati iva, evaṃ attani pavattaṃ kilesūdakaṃ siñcitvā ariyamaggena nīharitvā lahukena attabhāvena anupādisesāya nibbānadhātuyā nibbānena pāraṃ nibbānaṃ santiṃ gaccheyyāti attho. " 1042796,191,361,81,86,1,35,5,Idaṃ nibbānaṃ kasmā nissaraṇaṃ hoti? 1042797,191,361,87,90,1,40,3,Sabbasaṅkhatanissaraṇato nissaraṇaṃ nāma. 1042798,191,362,2,30,1,159,20,"Idaṃ nissaraṇaṃ idha pāḷidhamme āgatanti ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca viññātaṃ,‘‘ katamaṃ phalaṃ kattha pāḷidhamme āgatan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ phalaṃ? " 1042799,191,362,31,39,1,48,6,Dhammo have rakkhati dhammacārin’’ tiādi āraddhaṃ. 1042800,191,362,40,62,1,183,17,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu rakkhananipphādanamaccutaraṇādīsu phalesu katamaṃ phalaṃ tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷidhamme āgatanti pucchitvā– 1042801,191,363,2,13,1,65,9,"‘ ‘ Dhammo have rakkhati dhammacāriṃ, chattaṃ mahantaṃ yatha vassakāle; " 1042802,191,364,2,23,1,60,8,"Esānisaṃso dhamme suciṇṇe, na duggatiṃ gacchati dhammacārī’’ ti.( su. ni.102,103)– " 1042803,191,365,2,22,1,180,18,"Idha pāḷigāthāyaṃ yaṃ anatthehi dhammassa rakkhanaphalaṃ āgataṃ, rakkhāvahanassa abbhudayassa yañca nipphādanaṃ phalaṃ āgataṃ, idaṃ rakkhananipphādanaṃ phalaṃ desanāhārassa visayanti. " 1042804,191,366,2,14,1,83,10,"Gāthāyaṃ {dhammo}ti yena puggalena yo dānādippabhedo puññadhammo nibbattito, so dhammo. " 1042805,191,366,15,21,1,61,6,Dhammacāriṃ dhammanibbattakaṃ taṃ puggalaṃ anatthehi rakkhati. 1042806,191,366,22,23,1,6,1,Kimiva? 1042807,191,366,24,56,1,268,30,"Vassakāle deve vassante sati mahantaṃ kusalena dhāretabbaṃ chattaṃ dhārentaṃ kusalaṃ taṃ janaṃ vassatemanato rakkhati yathā, evaṃ rakkhitabbo dhammopi attasammāpaṇidhānena appamatto hutvā suṭṭhu dhammaṃ rakkhantaṃyeva rakkhati, tādiso dhammacārīyeva duggatiṃ na gacchati. " 1042808,191,366,57,65,1,65,8,Eso ānisaṃso suciṇṇe suciṇṇassa dhamme dhammassa ānisaṃsoti attho. 1042809,191,367,2,30,1,148,20,"Ekadesaṃ phalaṃ idha pāḷidhamme āgatanti ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamo upāyo kattha pāḷiyaṃ āgato’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo upāyo? " 1042810,191,367,31,38,1,37,5,Sabbe saṅkhārā aniccā’’ tiādi āraddhaṃ. 1042811,191,367,39,61,1,177,17,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhesu vipassanāpubbaṅgamanibbidādīsu upāyesu katamo upāyo tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷidhamme āgatoti pucchitvā– 1042812,191,368,2,15,1,27,6,‘ ‘ Sabbe saṅkhārā‘ aniccā’ ti… pe…; 1042813,191,369,2,23,1,46,8,"Sabbe dhammā‘ anattā’ ti, yadā paññāya passatī’’ ti.( dha. pa.277-279)– " 1042814,191,370,2,15,1,135,12,"Idha pāḷigāthāsu yo vipassanāpubbaṅgamanibbidāñāṇasaṅkhāto visuddhiyā adhigamahetubhāvato maggo āgato, ayaṃ upāyo desanāhārassa visayoti. " 1042815,191,371,2,28,1,234,24,"Gāthāsu sabbe niravasesā kammacittotuāhārehi saṅkharitā saṅkhata saṅkhārā hutvā abhāvaṭṭhena aniccā iti yadā paññāya passati, atha anicce dukkhasabhāve nibbindati, eso vipassanāpubbaṅgamo nibbindanañāṇasaṅkhāto dhammo visuddhiyā maggoti." 1042816,191,371,29,74,1,306,26,"‘‘ Sabbe saṅkhārā aniccā’’ tiādīsu saṅkhārānaṃ saṅkhatadhammabhāvo paccayākāravibhaṅgaṭṭhakathāyaṃ( vibha. aṭṭha.226 saṅkhārapadaniddesa) vuttova, taṃ vibhaṅgaṭṭhakathaṃ anoloketvā ekacce ācariyā‘‘ vipassanāñāṇārammaṇattā tebhūmakadhammāyevā’’ ti vadanti, evaṃ sati maggaphaladhammānaṃ niccādibhāvo bhaveyya, tasmā vibhaṅgaṭṭhakathānurūpova attho daṭṭhabbo. " 1042817,191,371,75,79,1,65,3,{Dukkhā}ti dukkhadukkhavipariṇāmadukkhasaṅkhāradukkhabhāvena dukkhā. 1042818,191,371,80,89,1,94,7,"{Anattā}ti niccasārasukhasāraattasārarahitattā asārakaṭṭhena anattā, avasavattanaṭṭhena vā anattā. " 1042819,191,372,2,30,1,148,20,"Ekadeso upāyo idha pāḷidhamme āgatoti ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ katamā āṇatti kattha pāḷidhamme āgatā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamā āṇatti? " 1042820,191,372,31,37,1,35,4,Cakkhumā visamānīvā’’ tiādi āraddhaṃ. 1042821,191,372,38,58,1,198,15,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ assādādīnavatā’’ tiādigāthāyaṃ niddiṭṭhāsu pāpaduccaritaparivajjanāṇattikalyāṇasucaritacaraṇāṇattiādīsu katamāṇatti tattha tesu pāḷidhammesu kattha pāḷidhamme āgatāti pucchitvā– 1042822,191,373,2,9,1,39,5,"‘ ‘ Cakkhumā visamānīva, vijjamāne parakkame; " 1042823,191,374,2,16,1,42,5,"Paṇḍito jīvalokasmiṃ, pāpāni parivajjaye’’ ti.( udā.43)– " 1042824,191,375,2,12,1,112,9,"Idha pāḷidhamme yā pāpaduccaritaparivajjanāṇatti āgatā, ayaṃ pāpaduccaritaparivajjanāṇatti desanāhārassa visayāti. " 1042825,191,376,2,29,1,209,24,"Gāthāyaṃ cakkhumā puriso vijjamāne parakkame āvahitaṃ sarīraṃ āvahantova hutvā visamāni bhūmippadesāni vā visame hatthiādayo vā parivajjeti iva, evaṃ jīvalokasmiṃ paṇḍito pāpāni lāmakāni duccaritāni parivajjeti. " 1042826,191,376,30,50,1,123,14,"Āṇatti nāma āṇārahassa dhammarājassa bhagavato āṇā, sā bahuvidhā, tasmā‘‘ kareyya kalyāṇan’’ tiādigāthāyaṃ sucaritacaraṇā āṇatti." 1042827,191,377,2,11,1,48,7,"‘ ‘ Upetha saraṇaṃ buddhaṃ, dhammaṃ saṅghañca tādinaṃ; " 1042828,191,378,2,20,1,43,7,"Samādiyatha sīlāni, taṃ vo atthāya hehitī’’ ti.( therīgā.249-250,289-290)– " 1042829,191,379,2,6,1,59,4,Ādīsu gāthāsu saraṇagamanāṇattisīlasamādānāṇattiādi āgatāti. 1042830,191,380,2,20,1,78,12,"‘ ‘ Suññato lokaṃ avekkhassū’’ tiādi kasmā evaṃ āraddhaṃ, nanu‘‘ tattha katamaṃ phalaṃ? " 1042831,191,380,21,32,1,40,6,"Dhammo have’’ tiādinā,‘‘ tattha katamo upāyo? " 1042832,191,380,33,44,1,44,6,"Sabbe saṅkhārā’’ tiādinā,‘‘ tattha katamā āṇatti? " 1042833,191,380,45,52,1,48,5,Cakkhumā’’ tiādinā ca phalūpāyāṇattiyo vibhattāti? 1042834,191,380,53,77,1,150,18,"Saccaṃ, visuṃ visuṃ pana suttesu āgatā phalūpāyāṇattiyo vibhattā, idāni ekato āgatā phalūpāyāṇattiyo vibhajituṃ‘‘ suññato lokaṃ avekkhassū’’ tiādi āraddhaṃ. " 1042835,191,381,2,22,1,196,19,Tattha suññato lokaṃ {avekkhassū}ti sabbampi saṅkhāralokaṃ attato suññoti avasavattitāsallakkhaṇavasena vā tucchabhāvasamanupassanavasena vā passāti idaṃ bhagavato vacanaṃ vidhānabhāvato āṇatti nāma. 1042836,191,381,23,35,1,97,7,"Niccasārasukhasāraattasārādirahitattā‘‘ mogharājā’’ ti ālapati, saddhāsīlasutacāgādirahitattā vā mogho." 1042837,191,382,2,22,1,130,16,"‘ ‘ Sadā sato’’ ti puggalavasena vuttāya satiyā suññatādassanassa sampajānahetubhāvato satiyeva upāyo, na satimāti ettha satīti adhippāyo. " 1042838,191,383,2,26,1,132,16,"Attānudiṭṭhiṃ {ūhaccā}ti ettha attānudiṭṭhi nāma‘‘ rūpaṃ attā, rūpavā attā, rūpasmiṃ attā, attani rūpan’’ tiādippakārā vīsativatthukā diṭṭhi. " 1042839,191,383,27,37,1,94,10,Maggena ūhacca samucchinditvā evaṃ vuttavidhinā maccutaro maccuno visayātikkanto siyā bhaveyya. 1042840,191,383,38,57,1,163,16,"Ettha yaṃ maccuvisayaṃ taraṇaṃ atikkamanaṃ, tassa atikkamanassa yañca pubbabhāgapaṭipadāsampajjanaṃ, idaṃ bhagavato desanāya phalaṃ desanāhārassa visayanti adhippāyo. " 1042841,191,383,58,63,1,45,5,Pubbe visuṃ visuṃ phalūpāyāṇattiyo vibhattāpi– 1042842,191,384,2,12,1,44,7,"‘ ‘ Suññato lokaṃ avekkhassu, mogharāja sadā sato; " 1042843,191,385,2,31,1,43,6,"Attānudiṭṭhiṃ ūhacca, evaṃ maccutaro siyā’’ ti.( su. ni.1125; mahāni.186; cūḷani. piṅgiyamāṇavapucchā144, mogharājamāṇavapucchāniddesa88)– " 1042844,191,386,2,23,1,181,21,Ekagāthāyaṃ puna ekato vibhajanato phalādīsu ekato dassitesu sabbattha suttesu vā sabbattha gāthāsu vā phalādayo dassetabbā assādādayo viya katthaci niddhāretvāti viseso vijānitabbo. 1042845,191,386,24,47,1,76,10,Tenāha aṭṭhakathācariyo‘‘ yathā pana… pe… ekato udāharaṇaṃ katanti daṭṭhabban’’ ti( netti. aṭṭha.5). 1042846,191,387,2,73,1,483,56,"6. Desanāhārassa visayabhūtā assādādayo‘‘ idha pāḷidhamme ayaṃ assādo āgato, idha pāḷidhamme ayaṃ ādīnavo āgato’’ tiādinā visesato nidassanavasena sarūpato ācariyena vibhattā, te assādādayo tiṇṇaṃ ugghaṭitaññuādīnaṃ puggalānaṃ sāmaññato bhagavā kiṃ nu kho deseti, udāhu ekassa puggalassa yathālābhaṃ kiṃ nu desetīti anuyogassa sambhavato imassa puggalassa imaṃ deseti, imassa puggalassa imaṃ desetīti puggalabhedena assādādayo vibhajitvā dassetuṃ‘‘ tattha bhagavā ugghaṭitaññussā’’ tiādi āraddhaṃ. " 1042847,191,387,74,79,1,31,4,Tattha {tatthā}ti tesu assādādīsu. 1042848,191,387,80,106,1,227,24,"Nissaraṇaṃ ugghaṭitaññussa puggalassa bhagavā deseti, ādīnavañca nissaraṇañca ime dve vipañcitaññussa puggalassa bhagavā deseti, assādañca ādīnavañca nissaraṇañca ime tayo neyyassa puggalassa bhagavā desetīti yojanattho daṭṭhabbo. " 1042849,191,388,2,26,1,161,18,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ assādādayo udāharaṇavasena sarūpato dassetvā idāni tattha puggalavibhāgena desanāvibhāgaṃ dassetuṃ‘ tattha bhagavā’ tiādi vuttan’’ ti vuttaṃ. 1042850,191,389,2,31,1,233,23,"Tattha {ugghaṭitaññussā}ti ugghaṭīyate paṭivijjhīyate, ṭhapīyate vā sappabhedo vitthāro atthoti ugghaṭito, jānātīti ñū, ugghaṭitaṃ atthaṃ ñū ugghaṭitaññū, uddesamatteneva sappabhedaṃ savitthāraṃ paṭivijjhitabbaṃ atthaṃ paṭivijjhatīti attho. " 1042851,191,389,32,44,1,96,11,"Yo puggalo uddeseneva uddiṭṭhamatteneva atthaṃ ñatvā atthasiddhippatto hoti, so ugghaṭitaññū nāma. " 1042852,191,390,2,11,1,68,7,"Vipañcīyate vittharīyate atthoti vipañcito, taṃ jānātīti vipañcitaññū. " 1042853,191,390,12,23,1,91,10,"Yo puggalo niddesena niddiṭṭhamattameva atthaṃ ñatvā atthasiddhippatto, so vipañcitaññū nāma. " 1042854,191,391,2,7,1,45,5,Paṭiniddesena attho netabbo pāpetabboti neyyo. 1042855,191,391,8,23,1,100,14,"Yo puggalo paṭiniddesena vā paṭilomena vā vibhattaṃ eva atthaṃ ñatvā atthasiddhippatto, so neyyo nāma. " 1042856,191,391,24,52,1,280,26,"Nissaraṇadesanāyeva ugghaṭitaññussa paṭivedhābhisamayo siddho hoti, ādīnavadesanāya ceva nissaraṇadesanāya ca vipañcitaññussa paṭivedhābhisamayo siddho hoti, assādadesanāya ca ādīnavadesanāya ca nissaraṇadesanāya ca neyyassa paṭivedhābhisamayo siddho hotīti adhippāyo idha gahetabbo. " 1042857,191,392,2,7,1,62,5,Padaparamo panettha paṭivedhābhisamayabhajanābhāvato na gahito. 1042858,191,392,8,34,1,206,19,"Tasmiñca aggahite assādo, ādīnavo, nissaraṇaṃ, assādādīnavā, assādanissaraṇāni, ādīnavanissaraṇāni, assādādīnavanissaraṇāni cāti sattasu paṭṭhānanayesu tatiyachaṭṭhasattamāva gahitā, avasesā cattāro nayā na gahitā. " 1042859,191,392,35,39,1,50,4,Veneyyavinayanābhāvato hi gahaṇāgahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ. 1042860,191,392,40,59,1,177,17,"Veneyyavinayañca veneyyānaṃ santāne ariyamaggassuppādanaṃ, na sāsanavinayanamattaṃ, ariyamagguppādanañca yathāvuttehi eva tīhi padaṭṭhānanayehi sijjhatīti itare nayā idha na vuttā. " 1042861,191,393,2,10,1,17,3,Yasmā pana peṭake( peṭako.23)– 1042862,191,394,2,10,1,34,7,‘ ‘ Tattha katamo assādo ca ādīnavo ca? 1042863,191,395,2,10,1,38,7,"‘ Yāni karoti puriso, tāni passati attani; " 1042864,191,396,2,10,1,43,6,"Kalyāṇakārī kalyāṇaṃ, pāpakārī ca pāpakan’ ti." 1042865,191,397,2,12,1,56,8,"‘ ‘ Tattha yaṃ kalyāṇakārī kalyāṇaṃ paccanubhoti, ayaṃ assādo. " 1042866,191,397,13,20,1,44,6,"Yaṃ pāpakārī pāpaṃ paccanubhoti, ayaṃ ādīnavo." 1042867,191,398,2,9,1,28,4,"‘ ‘ Aṭṭhime, bhikkhave, lokadhammā. " 1042868,191,398,10,12,1,12,2,Katame aṭṭha? 1042869,191,398,13,26,1,12,2,‘ Lābho’ tiādi( a. ni.8.6). 1042870,191,398,27,35,1,44,7,"Tattha lābho yaso sukhaṃ pasaṃsā, ayaṃ assādo. " 1042871,191,398,36,43,1,39,6,"Alābho ayaso dukkhaṃ nindā, ayaṃ ādīnavo." 1042872,191,399,2,10,1,36,6,‘ ‘ Tattha katamo assādo ca nissaraṇañca? 1042873,191,400,2,11,1,42,7,"‘ Sukho vipāko puññānaṃ, adhippāyo ca ijjhati; " 1042874,191,401,2,9,1,48,5,"Khippañca paramaṃ santiṃ, nibbānamadhigacchatī’ ti." 1042875,191,401,10,10,1,0,0,– 1042876,191,402,2,6,1,27,4,Ayaṃ assādo ca nissaraṇañca. 1042877,191,403,2,36,1,184,19,"‘ ‘ Dvattiṃsimāni, bhikkhave, mahāpurisassa mahāpurisalakkhaṇāni, yehi samannāgatassa mahāpurisassa dveyeva gatiyo bhavanti… pe… vivaṭacchadoti sabbaṃ lakkhaṇasuttaṃ( dī. ni.3.199) ayaṃ assādo ca nissaraṇañca." 1042878,191,404,2,9,1,37,6,‘ ‘ Tattha katamo ādīnavo ca nissaraṇañca? 1042879,191,405,2,10,1,45,7,"‘ Bhārā have pañcakkhandhā, bhārahāro ca puggalo; " 1042880,191,406,2,8,1,46,5,"Bhārādānaṃ dukhaṃ loke, bhāranikkhepanaṃ sukhaṃ." 1042881,191,407,2,10,1,45,7,"‘ Nikkhipitvā garuṃ bhāraṃ, aññaṃ bhāraṃ anādiya; " 1042882,191,408,2,19,1,45,5,"Samūlaṃ taṇhamabbuyha, nicchāto parinibbuto’ ti.( saṃ. ni.3.22)– " 1042883,191,409,2,6,1,28,4,Ayaṃ ādīnavo ca nissaraṇañca. 1042884,191,410,2,11,1,47,8,‘ ‘ Tattha katamo assādo ca ādīnavo ca nissaraṇañca? 1042885,191,411,2,12,1,59,9,"‘ Kāmā hi citrā madhurā manoramā, virūparūpena mathenti cittaṃ; " 1042886,191,412,2,30,1,59,8,"Tasmā ahaṃ pabbajitomhi rāja, apaṇṇakaṃ sāmaññameva seyyo’ ti.( ma. ni.2.307; theragā.787; peṭako.23)– " 1042887,191,413,2,19,1,91,14,"Ayaṃ assādo ca ādīnavo ca nissaraṇañcā’’ ti vuttaṃ, tasmā tepi nayā idha niddhāretvā veditabbā. " 1042888,191,413,20,24,1,34,4,Phalādīsupi ayaṃ nayo labbhatiyeva. 1042889,191,414,2,30,1,12,2,"Yasmā peṭake( saṃ. ni.1.23,192; peṭako.22; mi. pa.2.1.9)–" 1042890,191,414,31,38,1,32,5,‘‘ tattha katamaṃ phalañca upāyo ca? 1042891,191,414,39,52,1,61,10,"‘ Sīle patiṭṭhāya naro sappañño’ ti gāthā, idaṃ phalañca upāyo ca." 1042892,191,415,2,9,1,33,6,‘ ‘ Tattha katamaṃ phalañca āṇatti ca? 1042893,191,416,2,10,1,46,7,"‘ Sace bhāyatha dukkhassa, sace vo dukkhamappiyaṃ; " 1042894,191,417,2,19,1,46,9,"Mākattha pāpakaṃ kammaṃ, āvi vā yadi vā raho’ ti.( udā.44)– " 1042895,191,418,2,7,1,23,4,Idaṃ phalañca āṇatti ca. 1042896,191,419,2,10,1,32,7,‘ ‘ Tattha katamo upāyo ca āṇatti ca? 1042897,191,420,2,10,1,61,7,"‘ Kumbhūpamaṃ kāyamimaṃ viditvā, nagarūpamaṃ cittamidaṃ ṭhapetvā; " 1042898,191,421,2,20,1,60,8,"Yodhetha māraṃ paññāvudhena, jitañca rakkhe anivesano siyā’ ti.( dha. pa.40)– " 1042899,191,422,2,18,1,92,13,"Ayaṃ upāyo ca āṇatti cā’’ ti vuttaṃ, tasmā evaṃ phalādīnaṃ dukkhavasenāpi udāharaṇaṃ veditabbaṃ." 1042900,191,423,2,62,1,366,48,"‘ ‘ Ugghaṭitaññuādīnaṃ tiṇṇaṃ puggalānaṃ imassa puggalassa imaṃ deseti, imassa puggalassa imaṃ desetī’’ ti yehi puggalehi assādādayo yathārahaṃ ācariyena vibhattā, te puggalā yāhi paṭipadāhi bhinnā, tā paṭipadā kittikā bhavanti, tāhi bhinnā puggalā ca kittikāti vicāraṇāya sambhavato tā paṭipadā, te ca puggalā ettakāti gaṇanato dassetuṃ‘‘ tattha catasso paṭipadā’’ tiādi āraddhaṃ. " 1042901,191,424,2,8,1,48,5,Tattha {tatthā}ti tesu ugghaṭitaññuādīsu puggalesu. 1042902,191,424,9,26,1,101,15,"Ye puggalā yāhi paṭipadāhi bhinnā, tā paṭipadā catasso bhavanti, te ca puggalā cattāroti yojanā kātabbā. " 1042903,191,424,27,29,1,14,2,Katamā catasso? 1042904,191,424,30,43,1,122,10,"Dukkhāpaṭipadā dandhābhiññā, dukkhāpaṭipadā khippābhiññā, sukhāpaṭipadā dandhābhiññā, sukhāpaṭipadā khippābhiññā cāti catasso. " 1042905,191,424,44,46,1,14,2,Katame cattāro? 1042906,191,424,47,65,1,120,14,"Taṇhācarito mando puggalo, taṇhācarito udatto puggalo, diṭṭhicarito mando puggalo, diṭṭhicarito udatto puggalo cāti cattāro. " 1042907,191,425,2,29,1,152,19,Paṭipadābhiññāhi kato vibhāgopi paṭipadāhi kato vibhāgo nāma hoti avinābhāvatoti manasi katvā‘‘ catasso paṭipadābhiññā’’ ti avatvā‘‘ catasso paṭipadā’’ ti vuttā. 1042908,191,425,30,37,1,57,6,"Tā panetā samathavasenāpi bhinnā, vipassanāvasenāpi bhinnā. " 1042909,191,425,38,40,1,20,2,Kathaṃ samathavasena? 1042910,191,425,41,68,1,172,18,"Pathavīkasiṇādīsu sabbapaṭhamaṃ‘‘ pathavī pathavī’’ tiādinā pavattamanasikārato paṭṭhāya yāva jhānassa upacāraṃ uppajjati, tāva pavattā paññā samathabhāvanā‘‘ paṭipadā’’ ti vuccati. " 1042911,191,425,69,88,1,110,13,"Upacārato pana paṭṭhāya yāva appanā, tāva pavattā paññā‘‘ abhiññā’’ ti vuccati heṭṭhimapaññāto adhigatapaññābhāvato. " 1042912,191,426,2,29,1,239,24,"Sā ca paṭipadā kassaci dukkhā kicchā hoti nīvaraṇādipaccanīkadhammasamudācāraggahaṇatāya, kassaci tadabhāvato sukhā akicchā hoti, abhiññāpi kassaci dandhā asīghappavatti hoti avisadañāṇatāya, kassaci khippā sīghappavatti hoti visadañāṇatāyāti. " 1042913,191,427,2,4,1,22,2,Kathaṃ vipassanāvasena? 1042914,191,427,5,33,1,233,25,"Yo rūpārūpamukhena vipassanaṃ abhinivisanto cattāri mahābhūtāni pariggahetvā upādārūpaṃ pariggaṇhāti, arūpaṃ pariggaṇhāti, rūpārūpaṃ pana pariggaṇhanto dukkhena kasirena kilamanto pariggaha eta uṃ sakkoti, tassa dukkhāpaṭipadā nāma hoti. " 1042915,191,427,34,40,1,88,6,Pariggahitarūpārūpassa vipassanāparivāse maggapātubhāvadandhatāya dandhābhiññā nāma hoti. 1042916,191,427,41,45,1,31,4,Tabbipariyāyena itarā dve honti. 1042917,191,427,46,87,1,244,26,"Vipassanāvasena pana bhinnāyeva paṭipadābhiññāyo idha daṭṭhabbā abhisamayādhikārattā, aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ yesaṃ puggalānaṃ vasena desanāvibhāgo dassito, te puggale paṭipadāvibhāgena vibhajitvā dassetuṃ‘ catasso paṭipadā’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.6) vuttaṃ. " 1042918,191,427,88,91,1,40,3,Yojanānayo vuttanayānusāreneva veditabbo. 1042919,191,428,2,61,1,388,45,"Catūhi paṭipadābhiññāhi cattāro puggalā sabbeva aniyamato vaṭṭadukkhato kiṃ nu kho niyyanti, udāhu‘‘ imāya paṭipadābhiññāya ayaṃ puggalo niyyāti, imāya paṭipadābhiññāya ayaṃ puggalo niyyātī’’ ti niyamato ca niyyātīti vicāraṇāya sambhavato‘‘ ayaṃ puggalo imehi nissayehi upanissayapaccayaṃ labhitvā imāya paṭipadābhiññāya vaṭṭadukkhato niyyātī’’ ti niyametvā dassetuṃ‘‘ taṇhācarito mando’’ tiādi vuttaṃ. " 1042920,191,429,2,62,1,720,55,"Tattha taṇhācarito mando puggalo satipaṭṭhānehi nissayehi upanissayapaccayaṃ labhitvā satindriyena satindriyādhikena ariyamaggena dukkhāpaṭipadādandhābhiññāya vaṭṭadukkhato niyyāti, taṇhācarito udatto puggalo jhānehi nissayehi upanissayapaccayaṃ labhitvā samādhindriyena samādhindriyādhikena ariyamaggena dukkhāpaṭipadākhippābhiññāya vaṭṭadukkhato niyyāti , diṭṭhicarito mando puggalo sammappadhānehi nissayehi upanissayapaccayaṃ labhitvā vīriyindriyena vīriyindriyādhikena ariyamaggena sukhāpaṭipadādandhābhiññāya vaṭṭadukkhato niyyāti, diṭṭhicarito udatto puggalo saccehi nissayehi upanissayapaccayaṃ labhitvā paññindriyena paññindriyādhikena ariyamaggena sukhāpaṭipadākhippābhiññāya vaṭṭadukkhato niyyātīti yojanā kātabbā. " 1042921,191,429,63,65,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1042922,191,430,2,31,1,162,16,"‘ ‘ Cattāro puggalāti yathāvuttapaṭipadāvibhāgeneva cattāro paṭipannakapuggalā, taṃ pana paṭipadāvibhāgaṃ saddhiṃ hetupāyaphalehi dassetuṃ‘ taṇhācarito’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.6)– " 1042923,191,431,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1042924,191,431,4,13,1,80,8,Tattha {taṇhācarito}ti taṇhāya nibbattitaṃ caritaṃ etassa puggalassāti taṇhācarito. 1042925,191,431,14,22,1,63,6,"{Mando}ti mandiyāya avijjāya samannāgatoti mando, mohādhikapuggalo. " 1042926,191,431,23,29,1,35,4,"{Udatto}ti udaatto, uḷārapaññoti attho. " 1042927,191,431,30,37,1,30,6,"Uḷāraṃ phalaṃ detīti udo, ko so? " 1042928,191,431,38,52,1,87,11,"Pavicayo, attani nibbattoti atto, udo atto yassa puggalassāti {udatto}ti vacanattho kātabbo. " 1042929,191,432,2,17,1,108,12,"Paṭhamāya paṭipadāya hetu nāma taṇhācaritatā, mandapaññatā ca, upāyo satindriyaṃ, sabbāsampi phalaṃ niyyānameva. " 1042930,191,432,18,29,1,80,9,"Dutiyāya paṭipadāya hetu nāma taṇhācaritatā, udattapaññatā ca, upāyo vīriyindriyaṃ. " 1042931,191,432,30,41,1,81,9,"Tatiyāya paṭipadāya hetu nāma diṭṭhicaritatā, mandapaññatā ca, upāyo samādhindriyaṃ. " 1042932,191,432,42,55,1,112,11,"Catutthiyā paṭipadāya hetu nāma diṭṭhicaritatā, udattapaññatā ca, upāyo paññindriyanti hetupāyaphalāni daṭṭhabbāni. " 1042933,191,433,2,58,1,406,43,"Ettha ca diṭṭhicarito udatto puggalo ugghaṭitaññū nāma, diṭṭhicarito mando ceva taṇhācarito udatto ca vipañcitaññū nāma, taṇhācarito mando puggalo neyyo nāma, tasmā‘‘ tattha bhagavā ugghaṭitaññussa puggalassa nissaraṇaṃ desayatī’’ tiādinā nayena ugghaṭitaññuādiveneyyattayassa bhedadassanena nissaraṇaṃ desayati,‘‘ ādīnavañca nissaraṇañca desayati, assādañca ādīnavañca nissaraṇañca desayatī’’ ti desanāvibhāgo dassito." 1042934,191,433,59,96,1,242,24,"‘‘ Tattha catasso paṭipadā’’ tiādinā paṭipadābhedadassanena‘‘ taṇhācarito mando puggalo, taṇhācarito udatto puggalo, diṭṭhicarito mando puggalo, diṭṭhicarito udatto puggalo’’ ti catudhā bhinnaṃ taṇhācaritamandādikaṃ puggalacatukkaṃ dassitanti daṭṭhabbaṃ. " 1042935,191,434,2,21,1,151,15,Idāni catūhi paṭipadābhiññāhi catudhā bhinnaṃ taṇhācaritamandacatukkaṃ atthanayayojanāya dutiyāya visayaṃ katvā dassetuṃ‘‘ ubho taṇhācaritā’’ tiādi vuttaṃ. 1042936,191,434,22,38,1,193,16,Tattha taṇhāya samādhipaṭipakkhattā taṇhācaritā mandaudattā ubho puggalā samathapubbaṅgamāya vipassanāya upanissayaṃ labhitvā rāgavirāgāya maggapaññāya niyyanti cetovimuttiyā sekkhaphalabhāvāya. 1042937,191,434,39,66,1,278,25,"Sammādiṭṭhisahiteneva sammāsamādhinā niyyānaṃ bhavati, na sammāsamādhinā eva, tasmā diṭṭhicaritā mandaudattā ubho puggalā vipassanāpubbaṅgamena samathena avijjāvirāgāya maggapaññāya niyyanti paññāvimuttiyā asekkhaphalabhāvāyāti cattāropi puggalā duvidhāyeva bhavantīti vuttaṃ hoti. " 1042938,191,435,2,18,1,101,12,"{Rāgavirāgāyā}ti rañjatīti rāgo, so virajjati etāyāti virāgā, rāgassa virāgā rāgavirāgā, tāya rāgavirāgāya. " 1042939,191,435,19,56,1,75,10,"{Ceto}ti cittappabhedena ca samādhi vuccati yathā‘‘ cittaṃ paññañca bhāvayan’’ ti( saṃ. ni.1.23,192; mi. pa.2.1.9.). " 1042940,191,435,57,75,1,154,15,"Paṭippassaddhivasena paṭipakkhato vimuccatīti vimutti, cetasā cittena samādhinā vimuccatīti cetovimutti, ceto eva vā vimutti cetovimutti, anāgāmiphalasamādhi. " 1042941,191,435,76,82,1,68,6,Anāgāmipuggalo hi samādhismiṃ paripūrakāritāya cetovimuttiyā niyyāti. 1042942,191,435,83,97,1,122,12,"{Avijjāvirāgāyā}ti avindiyaṃ kāyaduccaritādiṃ vindatīti avijjā, vindiyaṃ vā kāyasucaritādiṃ na vindatīti avijjā niruttinayena. " 1042943,191,435,98,108,1,73,8,"Virajjati etāyāti virāgā, avijjāya virāgā avijjāvirāgā, tāya avijjāvirāgāya. " 1042944,191,435,109,130,1,149,16,"Pakārehi jānātīti paññā, vimuccatīti vimutti, paññāya vimuccatīti paññāvimutti, paññā eva vā vimutti paññāvimutti, arahattaphalapaññā, tāya paññāvimuttiyā." 1042945,191,436,2,23,1,102,14,‘ ‘ Tesu katame puggalā kena atthanayena hātabbā’’ ti vattabbato‘‘ tattha ye samathapubbaṅgamāhī’’ tiādi vuttaṃ. 1042946,191,436,24,59,1,215,26,"Tattha {tatthā}ti tesu‘‘ ubho taṇhācaritā’’ tiādinā vibhattesu puggalesu ye ubho taṇhācaritā mandaudattā puggalā samatha… pe… niyyanti, te ubho taṇhācaritā mandaudattā puggalā nandiyāvaṭṭena nayena hātabbā gametabbā netabbā. " 1042947,191,436,60,84,1,170,20,"Ye ubho diṭṭhicaritā mandaudattā puggalā vipassanā… pe… samathena niyyanti, te ubho diṭṭhicaritā mandaudattā puggalā sīhavikkīḷitena nayena hātabbā gametabbā netabbāti attho. " 1042948,191,437,2,48,1,281,29,"7.‘‘ Tattha catasso paṭipadā’’ tiādinā desanāhārena dukkhāpaṭipadābhedena taṇhācaritamandādibhedo puggalo vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ tassa vibhattānantaraṃ svāyaṃ desanāhāro kattha saṃvaṇṇetabbe dhamme kenaci ākārena sambhavatī’’ ti pucchitabbabhāvato‘‘ svāyaṃ hāro kattha sambhavatī’’ tiādimāha. " 1042949,191,437,49,82,1,266,30,"Navamakkhaṇasampannassa satthā yaṃ dhammaṃ deseti, tasmiṃ saṃvaṇṇetabbe dhamme yā vīmaṃsādikā sutamayādikā tisso paññā vibhattā, tāhi paññāhi ye ugghaṭitaññuādayo tayo puggalā vibhattā, iti vibhattākārena ayaṃ desanāhāro satthārā desetabbe dhamme sambhavatīti daṭṭhabbo. " 1042950,191,438,2,14,1,100,10,"Tattha svāyaṃ {hāro}ti desanāhārena paṭipadāvibhāgena veneyyapuggalavibhāgo dassito, so ayaṃ desanāhāro. " 1042951,191,438,15,23,1,78,7,Kattha {sambhavatī}ti kattha saṃvaṇṇetabbe dhamme saṃvaṇṇanābhāvena sambhavatīti. 1042952,191,438,24,41,1,123,14,"{Yassā}ti yo so veneyyo paccantajādīhi aṭṭhahi akkhaṇehi vimutto, savanadhāraṇādīhi ca sampattīhi samannāgato, tassa veneyyassa. " 1042953,191,438,42,49,1,50,6,{Satthā}ti sadevakaṃ lokaṃ sāsati anusāsatīti satthā. 1042954,191,438,50,55,1,41,5,Dhamman ti desitaṃ saṃvaṇṇetabbaṃ dhammaṃ. 1042955,191,438,56,60,1,45,3,{Desayatī}ti saṅkhepanayavitthāranayehi bhāsati. 1042956,191,438,61,70,1,66,8,{Aññataro}ti bhagavato sāvakesu evaṃ dhammaṃ desetuṃ samattho sāvako. 1042957,191,438,71,79,1,96,7,{Garuṭṭhāniyo}ti gāravassa ṭhānabhūtehi sīlasutacāgādiguṇavisesehi yutto mānito saddahitabbavacano. 1042958,191,438,80,91,1,84,9,"{Sabrahmacārī}ti samaṃ, saha vā brahmaṃ satthusāsanaṃ carati paṭipajjatīti sabrahmacārī. " 1042959,191,438,92,141,1,323,37,"Saddhaṃ labhati‘‘ yo satthā dhammaṃ deseti, so satthā sammāsambuddho hotī’’ ti satthari,‘‘ svākkhāto vatāyaṃ dhammo sāttho sabyañjano ekantaparipuṇṇo ekantaparisuddho atthāvaho hitāvaho sukhāvaho jhānamaggaphalanibbattako, amhehi ca saddahitabbo’’ ti desite dhamme ca acalasaddhaṃ labhati, saddahanaṃ attano santāne punappunaṃ uppādeti. " 1042960,191,438,142,206,1,434,52,"Tathā ‘‘ yo sāvako dhammaṃ deseti, so sāvako saṅkhepato vā vitthārato vā dhammaṃ desetuṃ samattho vata garuṭṭhāniyo sabrahmacārī mānito saddahitabbavacano’’ ti desake sāvake ca‘‘ tādisena sāvakena desito yo dhammo, so dhammo sāttho sabyañjano ekantaparipuṇṇo ekantaparisuddho atthāvaho hitāvaho sukhāvaho jhānamaggaphalanibbattako, amhehi ca saddahitabbo’’ ti sāvakena desitadhamme ca saddhaṃ saddahanaṃ attano santāne punappunaṃ uppādetīti attho. " 1042961,191,439,2,39,1,266,31,"{Tatthā}ti tasmiṃ saddahitabbe satthārā desitadhamme ceva sāvakena desitadhamme ca saddahantassa veneyyassa yā vīmaṃsā, vīmaṃsantassa yā ussāhanā, ussahantassa yā tulanā, tulayantassa yā upaparikkhā, sā ayaṃ vīmaṃsādikā paññā saddhānusārena pavattanato sutamayī paññā nāma. " 1042962,191,439,40,49,1,56,7,"Tattha vīmaṃsanaṃ vimaṃsā, pāḷiyā, pāḷiatthassa ca vīmaṃsā. " 1042963,191,439,50,61,1,83,9,"Vīmaṃsatīti vā vīmaṃsā, padaṃ padantarena, padatthaṃ padatthantarena vicāraṇakā paññā. " 1042964,191,439,62,69,1,69,6,"Yathā cettha, evaṃ ussāhanādīsupi bhāvasādhanakattusādhanāni kātabbāni. " 1042965,191,439,70,97,1,179,23,"Ussāhanā ca ussāhena upatthambhikā dhammassa dhāraṇaparicayasādhikā paññā ca, na vīriyaṃ, ettha ca yā sutamatteyeva pavattā, vīmaṃsādibhāvaṃ appattā nivattā, sā sutamayī paññā na hoti. " 1042966,191,439,98,132,1,244,31,"Yā ca sutvā vīmaṃsitvā ussāhanādibhāvaṃ appattā nivattā, yā ca sutvā vīmaṃsitvā ussahitvā tulanādibhāvaṃ appattā nivattā, yā ca sutvā vīmaṃsitvā ussahitvā tulayitvā upaparikkhanabhāvaṃ appattā nivattā, sāpi paññā na sutamayī paññā hotīti daṭṭhabbā. " 1042967,191,439,133,155,1,150,18,"Yā pana sutvā saddahantassa vīmaṃsā, vīmaṃsantassa ussāhanā, ussahantassa tulanā, tulayantassa upaparikkhā hoti, ayaṃ sutamayī paññā nāma hotīti daṭṭhabbā. " 1042968,191,440,2,34,1,190,22,"Sutamayī paññā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā cintāmayī paññā’’ ti vattabbabhāvato sutamayiyā paññāya vibhajanānantaraṃ cintāmayiṃ paññaṃ vibhajituṃ‘‘ tathā sutena nissayenā’’ tiādimāha. " 1042969,191,440,35,49,1,101,12,"Tattha sutan ti suyyate pariyattidhammoti suto, savanaṃ pariyattidhammassāti vā sutaṃ, duvidhampi sutaṃ. " 1042970,191,440,50,53,1,28,3,Nissayena upanissāyāti attho. 1042971,191,440,54,64,1,59,6,Itthambhūtalakkhaṇe cetaṃ‘‘ sutena nissayenā’’ ti karaṇavacanaṃ. 1042972,191,440,65,107,1,292,33,"Ettha pana‘‘ idaṃ pāṇātipātādiviramanaṃ sīlanaṭṭhena sīlaṃ, ayaṃ ekaggatā samādahanaṭṭhena samādhi , imāni bhūtupādāni ruppanaṭṭhena rūpāni, ime phassādayo namanaṭṭhena nāmāni, ime rūpādayo pañca dhammā rāsaṭṭhena khandhā’’ ti tesaṃ tesaṃ dhammānaṃ pīḷanādisabhāvassa vīmaṃsanābhūtā paññā vīmaṃsā nāma. " 1042973,191,440,108,122,1,173,14,Tesaṃyeva sīlasamādhiādīnaṃ sīlati patiṭṭhahati etthāti sīlan tiādivacanatthaṃ pucchitvā sabhāgalakkhaṇarasapaccupaṭṭhānapadaṭṭhānānaṃ tuletvā viya gahaṇapaññā tulanaṃ nāma. 1042974,191,440,123,136,1,196,13,Tesaṃyeva sīlasamādhiādīnaṃ dhammānaṃ sabhāvalakkhaṇaṃ avijahitvā aniccatādukkhatādinamanaruppanādisappaccayasaṅkhatādiākāre vitakketvā upaparikkhaṇapaññā eva upaparikkhā nāmāti visesato daṭṭhabbo. 1042975,191,440,137,159,1,171,18,Sutadhammassa dhāraṇaparicayavasena pavattanato sutamayī paññā ussāhanā jātā viya na cintāmayī paññā cintitassa dhāraṇaparicayavasena appavattanatoti‘‘ ussāhanā’’ ti na vuttaṃ. 1042976,191,441,2,40,1,247,27,"Sutamayī paññā ceva cintāmayī paññā ca ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā bhāvanāmayī paññā’’ ti vattabbabhāvato kāraṇabhūtānaṃ dvinnaṃ sutamayicintāmayipaññānaṃ dassanānantaraṃ phalabhūtaṃ bhāvanāmayiṃ paññaṃ vibhajanto‘‘ imāhi dvīhī’’ tiādimāha. " 1042977,191,441,41,48,1,67,6,Tattha imāhi dvīhi {paññāhī}ti sutamayicintāmayipaññāhi kāraṇabhūtāhi. 1042978,191,441,49,59,1,95,10,Sutamayipaññāya vā cintāmayipaññāya vā ubhayattha vā ṭhitoyeva yogāvacaro vipassanaṃ ārabhatīti. 1042979,191,441,60,70,1,127,9,{Manasikārasampayuttassā}ti rūpārūpesu pariggahādivasena saṅkhāresu aniccatādivasena manasikārena sammā pakārehi yuttappayuttassa. 1042980,191,441,71,94,1,305,21,"Diṭṭhivisuddhikaṅkhāvitaraṇavisuddhimaggāmaggañāṇadassanavisuddhi- paṭipadāñāṇadassanavisuddhisampādanena vipassanaṃ ussukkantassa yogāvacarassa santāne ñāṇadassanavisuddhisaṅkhātaṃ yaṃ ariyamagga ñāṇaṃ nibbānārammaṇa dassanabhūmiyaṃ vā bhāvanābhūmiyaṃ vā uppajjati, ayaṃ bhāvanāmayī {paññā}ti attho daṭṭhabbo. " 1042981,191,441,95,118,1,132,14,"Yadipi paṭhamamaggañāṇaṃ paṭhamaṃ nibbānadassanato‘‘ dassanan’’ ti vuttaṃ, bhāvanāvasena pana pavattanato‘‘ bhāvanāmayī paññā’’ ti veditabbaṃ. " 1042982,191,441,119,131,1,66,6,"{Dassanabhūmī}ti paṭhamamaggaphalāni, sesāni‘‘ bhāvanābhūmī’’ ti vuccanti. " 1042983,191,442,2,48,1,275,33,"8. Amhākācariya tumhehi‘‘ yassa satthā vā’’ tiādinā sutamayipaññādikā vibhattā, evaṃ sati sutena vinā cintāmayī paññā nāma na bhaveyya, mahābodhisattānaṃ pana sutena vinā cintāmayī paññā hotvevāti codanaṃ manasi katvā tasmiṃ saṅgahetvā pakārantarena vibhajituṃ‘‘ paratoghosā’’ tiādimāha. " 1042984,191,443,2,12,1,76,8,Tattha {paratoghosā}ti parato pavatto desanāghoso paccayo etissāti paratoghosā. 1042985,191,443,13,19,1,53,5,{Paccattasamuṭṭhitā}ti pati visuṃ attaniyeva samuṭṭhitā. 1042986,191,443,20,49,1,268,25,"{Yonisomanasikārā}ti tesaṃ tesaṃ cintetabbānaṃ rūpādīnaṃ dhammānaṃ ruppananamanādisabhāvapariggaṇhanādinā upāyena pavattamanasikārā cintāmayī paññā nāma, iminā sāvakāpi sāmaññato gahitā, tathāpi ugghaṭitaññuādīnaṃyeva vuttattā sāvakā idha gahitā, tasmā purimanayo yuttataro. " 1042987,191,443,50,91,1,322,34,"{Parato}ti dhammadesakato pavattena dhammadesanāghosena hetunā yaṃ ñāṇaṃ uppajjati, paccattasamuṭṭhitena, yonisomanasikārena ca hetunā yaṃ ñāṇaṃ uppajjati, ayaṃ bhāvanāvasena pavattanato bhāvanāmayī paññā nāma, iminā sāvakāpi sāmaññato gahitā, tathāpi ugghaṭitaññuādīnaṃyeva vuttattā sāvakā idha gahitā, tasmā purimanayo yuttataro. " 1042988,191,443,92,140,1,338,33,"{Parato}ti dhammadesakato pavattena dhammadesanāghosena hetunā yaṃ ñāṇaṃ uppajjati, paccattasamuṭṭhitena, yonisomanasikārena ca hetunā yaṃ ñāṇaṃ uppajjati, ayaṃ bhāvanāvasena pavattanato bhāvanāmayī paññā nāmāti vibhajitvā paṇḍitehi ñeyyāti vitthārena gambhīratthaṃ ñātuṃ icchantehi‘‘ evaṃ paṭipadāvibhāgenā’’ tiādinā( netti. aṭṭha.9) aṭṭhakathāvacanena jānitabbo. " 1042989,191,444,2,69,1,345,49,"Sutamayipaññādikā tisso paññā ācariyena nānānayehi vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ tāsu yassa ekā vā dve vā paññā atthi, so puggalo konāmo, yassa ekāpi natthi, so puggalo konāmo’’ ti pucchitabbabhāvato yassa ayaṃ paññā, imā vā atthi, so puggalo itthannāmo, yassa natthi, so puggalo itthannāmoti paṭipadāpaññāppabhedena puggalaṃ vibhajituṃ‘‘ yassa imā’’ tiādi vuttaṃ. " 1042990,191,445,2,22,1,152,19,"Tattha yassa atitikkhapaññassa sutamayī paññā ceva cintāmayī paññā ca imā dve paññā atthi, ayaṃ atitikkhapañño uddesamatteneva jānanato ugghaṭitaññū nāma. " 1042991,191,445,23,40,1,148,15,"Yassa nātitikkhapaññassa uddesaniddesehi sutamayī paññā atthi, cintāmayī paññā natthi, ayaṃ nātitikkhapañño uddesaniddesehi jānanato vipañcitaññū nāma. " 1042992,191,445,41,63,1,185,19,"Yassa mandapaññassa uddesaniddesehi neva sutamayī paññā atthi, na cintāmayī paññā ca, ayaṃ mandapañño uddesaniddesapaṭiniddesehi jānanato niravasesavitthāradesanāya netabbato neyyo nāmāti. " 1042993,191,445,64,94,1,133,16,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ idāni yadatthaṃ imā paññā uddhaṭā, tameva veneyyapuggalavibhāgaṃ yojetvā dassetuṃ‘ yassā’ tiādi vuttan’’ tiādi( netti. aṭṭha.8) vuttaṃ. " 1042994,191,446,2,96,1,521,58,"9.‘‘ Tattha bhagavā ugghaṭitaññussā’’ tiādinā desanaṃ vibhāveti,‘‘ tattha catasso paṭipadā’’ tiādinā paṭipadāvibhāgehi,‘‘ svāyaṃ hāro’’ tiādinā ñāṇavibhāgehi ca desanābhājanaṃ veneyyattayaṃ ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ yāya desanāpāḷiyā desanāhāraṃ yojetuṃ pubbe‘ dhammaṃ vo, bhikkhave, desessāmī’ tiādinā desanāhārassa visayabhāvena yā pāḷidesanā nikkhittā, sā pāḷidesanā desanāhārena niddhāritesu assādādīsu atthesu kimatthaṃ desayatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ imaṃ atthaṃ desayatī’’ ti niyametvā dassetuṃ‘‘ sāyaṃ dhammadesanā’’ tiādi āraddhaṃ. " 1042995,191,447,2,46,1,294,32,"Tattha sāyaṃ {dhammadesanā}ti yā dhammadesanā ādikalyāṇādikā pubbe desanāhārassa visayabhāvena nikkhittā, sāyaṃ dhammadesanā assādādīsu kimatthaṃ desayatīti kathetukāmatāya pucchati, pucchitvā‘‘ cattāri saccāni desayatī’’ ti vissajjeti, tāni sarūpato dassetuṃ‘‘ dukkhaṃ samudayaṃ nirodhaṃ maggan’’ ti vuttaṃ. " 1042996,191,447,47,56,1,79,5,Pavattipavattakanivattinivattanupāyabhāvena aviparītabhāvato‘‘ saccānī’’ ti vuttāni. 1042997,191,448,2,16,1,99,12,"Yassaṃ desanāyaṃ saccāni desanāhārena niddhāritāni, sā desanā cattāri saccāni desayatīti yuttaṃ hotu. " 1042998,191,448,17,30,1,91,12,"Yassaṃ desanāyaṃ assādādayo niddhāritā, sā desanā cattāri saccāni desayatīti na sakkā vattuṃ. " 1042999,191,448,31,56,1,125,16,"Heṭṭhā ca assādādayo niddhāritā, tasmā‘‘ assādādayo’’ tipi vattabbanti codanaṃ manasi katvā‘‘ ādīnavo phalañca dukkhan’’ tiādi vuttaṃ. " 1043000,191,448,57,90,1,224,25,"Desanāhārena saṃvaṇṇanānayena desanāyaṃ niddhārito ādīnavo ceva phalañca dukkhasaccaṃ hoti, assādo samudayasaccaṃ, nissaraṇaṃ nirodhasaccaṃ, upāyo ceva āṇatti ca maggasaccaṃ hoti, tasmā‘‘ cattāri saccāni desayatī’’ ti vattabbamevāti. " 1043001,191,449,2,13,1,74,9,"Taṇhāvajjā tebhūmakadhammā dukkhaṃ, te ca aniccādīhi pīḷitattā ādīnavā yeva. " 1043002,191,449,14,26,1,76,10,"Phalan ti desanāya phalaṃ lokiyaṃ, na lokuttaraṃ, tasmā dukkhanti vattabbameva. " 1043003,191,449,27,40,1,64,8,{Assādo}ti taṇhāssādassa gahitattā‘‘ assādo samudayo’’ ti ca vattabbaṃ. 1043004,191,449,41,48,1,60,6,"Assādekadeso dukkhameva, assādekadeso dukkhañceva samudayo ca. " 1043005,191,449,49,74,1,156,19,"Saha vipassanāya ariyamaggo ca bhagavato āṇatti ca desanāya phalādhigamassa upāyabhāvato‘‘ upāyo, āṇatti ca maggo’’ ti vuttaṃ, nissaraṇekadesopi maggoti daṭṭhabbo." 1043006,191,449,75,105,1,154,21,"‘‘ Imāni cattāri saccāni yā desanā visesato desayati, katamā sā’’ ti pucchitabbattā visesaṃ niyametvā dassetuṃ‘‘ imāni cattāri saccāni idaṃ dhammacakkan’’ ti vuttaṃ. " 1043007,191,449,106,116,1,85,10,Idaṃ vuccamānaṃ dhammacakkaṃ imāni cattāri saccāni visesato desayatīti yojanā kātabbā. 1043008,191,450,2,30,1,147,20,"‘ ‘ Yā desanā imāni cattāri saccāni visesato desayati, tassā desanāya dhammacakkabhāvaṃ kiṃ bhagavā āhā’’ ti vattabbabhāvato‘‘ yathāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043009,191,450,31,59,1,150,14,"Tattha‘‘ jātipi dukkhā’’ tiādivacanato( mahāva.14) taṇhāvajjaṃ jātiādikaṃ tebhūmakadhammajātaṃ dukkhassa adhiṭṭhānabhāvena, dukkhadukkhādibhāvena ca‘‘ dukkhan’’ ti vuttaṃ. " 1043010,191,450,60,65,1,29,4,{Me}ti mayā pavattitanti yojanā. 1043011,191,450,66,72,1,42,5,{Bhikkhave}ti savane ussāhaṃ janetuṃ ālapati. 1043012,191,450,73,77,1,40,4,Bārāṇasiyan ti bārāṇasīnagarassa avidūre. 1043013,191,450,78,92,1,97,9,{Isipatane}ti sīlakkhandhādīnaṃ isanato gavesanato‘‘ isī’’ ti voharitānaṃ paccekabuddhānaṃ patanaṭṭhāne. 1043014,191,450,93,99,1,51,5,{Migadāye}ti migānaṃ abhayadānaṭṭhāne kārite assameva. 1043015,191,451,2,7,1,51,5,Anuttaran ti uttaritarābhāvena anuttaraṃ anatisayaṃ. 1043016,191,451,8,18,1,111,10,Dhammacakkan ti satipaṭṭhānādike sabhāvadhāraṇādinā atthena dhammo ceva pavattanaṭṭhena cakkañcāti dhammacakkaṃ. 1043017,191,451,19,22,1,34,3,Appaṭivattiyan ti appaṭisedhanīyaṃ. 1043018,191,451,23,24,1,5,1,Kasmā? 1043019,191,451,25,38,1,150,12,"Janakassa bhagavato dhammissarattā sammāsambuddhattā, jaññassa ca anuttarattā koṇḍaññādīnañceva aṭṭhārasabrahmakoṭiyā ca catusaccapaṭivedhasādhanato ca." 1043020,191,451,39,54,1,60,7,‘‘ Kena appaṭivattiyan’’ ti pucchitabbattā‘‘ samaṇena vā’’ tiādimāha. 1043021,191,451,55,60,1,39,3,Tattha {samaṇenā}ti pabbajjamattūpagatena . 1043022,191,451,61,64,1,27,2,{Brāhmaṇenā}ti jātibrāhmaṇena. 1043023,191,451,65,70,1,76,5,Paramatthānañhi samaṇabrāhmaṇānaṃ paṭisedhane cittuppādānuppajjanampi natthi. 1043024,191,451,71,74,1,28,2,{Devenā}ti chakāmāvacaradevena. 1043025,191,451,75,79,1,28,3,{Brahmunā}ti rūpabrahmā gahitā. 1043026,191,451,80,103,1,112,12,‘‘ Samaṇena vā … pe… brahmunā’’ ti ettakameva avatvā‘‘ kenacī’’ ti vuttavacanena avasesakhattiyagahapatiparisajanā saṅgahitā. 1043027,191,451,104,110,1,127,6,Tasmā khattiyabrāhmaṇagahapatisamaṇacātumahārājikatāvatiṃsamārabrahmaparisā aṭṭhavidhāpi paṭisedhetuṃ asamatthāyevāti veditabbā. 1043028,191,451,111,115,1,40,4,Lokasmin ti sattasamūhe dhammacakkādhāre. 1043029,191,452,2,21,1,100,12,‘ ‘ Dvādasa padāni suttan’’ ti gāthānurūpaṃ dhammacakkasutte padāni vibhajanto‘‘ tattha aparimāṇā’’ tiādimāha. 1043030,191,452,22,48,1,36,3,Tattha {tatthā}ti dhammacakkadesanāyaṃ( saṃ. ni.5.1081; mahāva.13 ādayo; paṭi. ma.2.30). 1043031,191,452,49,72,1,134,15,‘‘ Aparimāṇā akkharā aparimāṇā padā’’ ti avatvā‘‘ aparimāṇā padā aparimāṇā akkharā’’ ti uppaṭipāṭivacanehi yebhuyyena padasaṅgahitānīti dasseti. 1043032,191,452,73,82,1,57,6,"Padā, akkharā, {byañjanā}ti ca liṅgavipallāsānīti daṭṭhabbāni. " 1043033,191,452,83,95,1,151,11,Etasseva {atthassā}ti vattabbākārassa catusaccasaṅkhātassa atthasseva saṅkāsanā pakāsanā pakāsanākāro paññattākāroti ākāravantaākārasambandhe sāmivacanaṃ. 1043034,191,452,96,102,1,48,5,{Saṅkāsanākāro}ti ca saṅkāsanīyassa atthassa ākāro. 1043035,191,452,103,106,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1043036,191,452,107,120,1,94,11,"{Itipī}ti iti iminā pakārenapi, iminā pakārenapi idaṃ jātiādikaṃ dukkhaṃ ariyasaccanti veditabbaṃ. " 1043037,191,453,2,7,1,35,5,Ayan ti kāmataṇhādibhedā ayaṃ taṇhā. 1043038,191,453,8,13,1,63,4,{Dukkhasamudayo}ti dukkhanibbattanassa hetubhāvato dukkhasamudayo. 1043039,191,453,14,21,1,52,7,Ayan ti sabbasaṅkhatato nissaṭā ayaṃ asaṅkhatā dhātu. 1043040,191,453,22,28,1,86,5,{Dukkhanirodho}ti jātiādippabhedassa dukkhassa anuppādananirodhapaccayattā dukkhanirodho. 1043041,191,453,29,35,1,46,6,Ayan ti sammādiṭṭhādiko aṭṭhaṅgiko ariyo maggo. 1043042,191,453,36,46,1,127,9,"Dukkhanirodhabhūtaṃ nibbānaṃ ārammaṇakaraṇavasena gatattā, dukkhanirodhappattiyā paṭipadābhāvato ca dukkhanirodhagāminī paṭipadā. " 1043043,191,453,47,49,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva. 1043044,191,454,2,26,1,171,17,‘ ‘ Tattha aparimāṇā’’ tiādinā byañjanapadaatthapadāni vibhajitvā tesaṃ aññamaññaṃ visayivisayabhāvena sambandhabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ tattha bhagavā akkharehi saṅkāsetī’’ tiādi vuttaṃ. 1043045,191,454,27,57,1,232,25,"Atha vā bhagavā kiṃ sāmaññehi akkharādīhi saṅkāseti vā pakāseti vā, udāhu yathārahaṃ saṅkāseti pakāsetītiādivicāraṇāya sambhavato visayavisayibhāvena sambandhabhāvaṃ niyametvā dassetuṃ‘‘ tattha bhagavā akkharehi saṅkāsetī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043046,191,454,58,81,1,121,13,"Tattha‘‘ akkharehi saṅkāsetī’’ ti kasmā evaṃ vuttaṃ, nanu‘‘ dukkhasaccan’’ tiādīsu padeneva dukkhasaccatthattādiko saṅkāsitabboti? " 1043047,191,454,82,108,1,203,22,"Saccaṃ, padāvayavassa pana akkharassa gahaṇamukheneva akkharasamudāyassapi padassa gahaṇaṃ hoti, pade gahite ca dukkhasaccatthādikāvabodho hotveva, evaṃ sati padeneva sijjhanato akkharo visuṃ na gahetabboti? " 1043048,191,454,109,113,1,52,3,"Na, dukkhasaccatthādikāvabodhassa visesuppattibhāvato. " 1043049,191,454,114,130,1,174,15,"Du -iti akkharena hi anekupaddavādhiṭṭhānabhāvena kucchitattho gahito, kha -iti akkharena dhuvasubhasukhattabhāvavirahena tucchatthoti evamādikāvabodhassa visesuppatti bhavati. " 1043050,191,454,131,148,1,52,6,Tena vuttaṃ‘‘ padatthagahaṇassa visesādhānaṃ jāyatī’’ ti( netti. aṭṭha.9). 1043051,191,454,149,165,1,122,12,Padapariyosāne vākyapariyosānābhāvato akkharehi saṃkhittena dīpiyamāno attho padehi pakāsitovāti vuttaṃ‘‘ padehi pakāsetī’’ ti. 1043052,191,454,166,175,1,77,9,Vākyapariyosāne pana saṅkāsito pakāsito attho vivarito vivaṭo katovāti vuttaṃ. 1043053,191,454,176,183,1,22,3,‘‘ Byañjanehi vivaratī’’ ti. 1043054,191,454,184,200,1,80,12,Pakārehi ca vākyabhede kate so attho vibhatto nāmāti vuttaṃ‘‘ ākārehi vibhajatī’’ ti. 1043055,191,454,201,218,1,111,13,Vākyāvayavānaṃ padānaṃ paccekaṃ nibbacanavibhāge kate so attho pākaṭo katovāti vuttaṃ‘‘ niruttīhi uttānīkarotī’’ ti. 1043056,191,454,219,239,1,159,15,"Katanibbacanehi vākyāvayavehi vitthāravasena niravasesato desitehi veneyyasattānaṃ citte parisamantato tosanaṃ hoti, paññātejanañcāti āha‘‘ niddesehi paññapetī’’ ti." 1043057,191,455,2,50,1,194,30,"‘ ‘ Bhagavā akkharehi saṅkāsetī’’ tiādīsu‘‘ bhagavā evā’’ ti vā‘‘ akkharehi evā’’ ti vā avadhāraṇe yojite‘‘ sāvako na saṅkāseti, padādīhi na saṅkāsetī’’ ti attho bhaveyya, sāvako ca saṅkāseti, padādīhi ca saṅkāseti. " 1043058,191,455,51,55,1,34,4,Kattha avadhāraṇaṃ yojetabbanti ce? 1043059,191,455,56,66,1,57,6,‘‘ Bhagavā akkharehi saṅkāsetiyevā’’ ti avadhāraṇaṃ yojetabbaṃ. 1043060,191,455,67,78,1,76,11,Evañhi sati sāvakena saṅkāsito vā padādīhi saṅkāsito vā attho saṅgahito hoti. 1043061,191,455,79,83,1,48,4,Atthapadānañca akkharādinānāvisayatā siddhā hoti. 1043062,191,455,84,100,1,147,15,"Tena ekānusandhike sutte chaḷeva atthapadāni niddhāretabbāni, anekānusandhike sutte anusandhibhedena visuṃ visuṃ cha cha atthapadāni niddhāretabbāni." 1043063,191,456,2,43,1,210,28,"‘ ‘ Chasu byañjanapadesu katamena byañjanapadena katamaṃ kiccaṃ sādhetī’’ ti pucchitabbattā‘‘ iminā idaṃ kiccaṃ, iminā idaṃ kiccaṃ sādhetī’’ ti niyametvā dassetuṃ‘‘ tattha bhagavā akkharehi ca padehi ca ugghaṭetī’’ tiādimāha. " 1043064,191,456,44,49,1,42,4,Tattha {tatthā}ti akkharādīsu byañjanapadesu. 1043065,191,456,50,55,1,43,4,{Ugghaṭetī}ti ugghaṭanakiccaṃ sādhetīti attho. 1043066,191,456,56,67,1,103,10,"Kiñcāpi desanāva ugghaṭanakiccaṃ sādheti, bhagavā pana desanājanakattā ugghaṭanakiccaṃ sādhetīti vuccati. " 1043067,191,456,68,71,1,28,3,Sesesupi evamattho daṭṭhabbo. 1043068,191,457,2,35,1,232,24,"‘ ‘ Ugghaṭanakiccasādhikā desanāyeva kiṃ vipañcanavitthāraṇakiccasādhikā desanājanakattā, udāhu visuṃ visuṃ kiccasādhikā aññā’’ ti pucchitabbabhāvato visuṃ visuṃ kiccasādhikā aññā desanāti niyametvā dassetuṃ‘‘ tattha ugghaṭanā ādī’’ tiādimāha. " 1043069,191,457,36,61,1,112,15,"Atha vā‘‘ katamā ugghaṭanā, katamā vipañcanā, katamā vitthāraṇā’’ ti pucchitabbattā vuttaṃ‘‘ tattha ugghaṭanā ādī’’ tiādi. " 1043070,191,457,62,67,1,50,4,Tattha {tatthā}ti ugghaṭanādikiccasādhikāsu desanāsu. 1043071,191,457,68,74,1,55,5,{Ugghaṭanā}ti ugghaṭanakiccasādhikā desanā ādidesanā hoti. 1043072,191,457,75,81,1,58,5,{Vipañcanā}ti vipañcanakiccasādhikā desanā majjhedesanā hoti. 1043073,191,457,82,90,1,82,7,{Vitthāraṇā}ti vitthāraṇakiccasādhikā desanā pariyosānadesanā hotīti attho daṭṭhabbo. 1043074,191,458,2,38,1,303,27,"‘ ‘ Ugghaṭiyanto uddisiyamāno pariyattiatthabhūto dhammavinayo katamaṃ puggalaṃ vineti, vipañciyanto niddisiyamāno pariyattiatthabhūto dhammavinayo katamaṃ puggalaṃ vineti, vitthāriyanto paṭiniddisiyamāno pariyattiatthabhūto dhammavinayo katamaṃ puggalaṃ vinetī’’ ti pucchitabbattā‘‘ soyaṃ dhammavinayo’’ tiādimāha. " 1043075,191,458,39,74,1,175,20,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ‘ akkharehi saṅkāsetī’ tiādīnaṃ channaṃ byañjanapadānaṃ byāpāraṃ dassetvā idāni atthapadānaṃ byāpāraṃ dassetuṃ‘ soyaṃ dhammavinayo’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.9) vuttaṃ. 1043076,191,459,2,28,1,234,21,"Tattha ugghaṭiyanto uddisiyamāno uddesapariyattiatthabhūto so ayaṃ dhammavinayo ugghaṭitaññupuggalaṃ vineti, tena ugghaṭitaññuno puggalassa vinayanena naṃ ugghaṭiyantaṃ uddisiyamānaṃ uddesapariyattiatthabhūtaṃ vinayaṃ‘‘ ādikalyāṇo’’ ti āhu. " 1043077,191,459,29,54,1,231,19,"Vipañciyanto niddisiyamāno niddesapariyattiatthabhūto so ayaṃ dhammavinayo vipañcitaññupuggalaṃ vineti, tena vipañcitaññupuggalassa vinayanena naṃ vipañciyantaṃ niddisiyamānaṃ niddesapariyattiatthabhūtaṃ vinayaṃ‘‘ majjhekalyāṇo’’ ti āhu. " 1043078,191,459,55,85,1,287,25,"Vitthāriyanto paṭiniddisiyamāno paṭiniddesapariyattiatthabhūto so ayaṃ dhammavinayo neyyaṃ puggalaṃ vineti vinayanaṃ janeti, tena neyyassa puggalassa vinayanena naṃ vitthāriyantaṃ paṭiniddisiyamānaṃ paṭiniddesapariyattiatthabhūtaṃ vinayaṃ‘‘ pariyosānakalyāṇo’’ ti āhūti yojanatthoti daṭṭhabbo. " 1043079,191,460,2,37,1,189,25,"Atha vā‘‘ akkharehi saṅkāsetī’’ tiādinā channaṃ padānaṃ byāpāro dassito, evaṃ sati attho nibyāpāro siyā, attho ca nippariyāyato sabyāpāroyevāti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ soyaṃ dhammavinayo’’ tiādi. " 1043080,191,460,38,53,1,149,14,"Etena atthoyeva mukhyato veneyyattayassa vinayanakiccaṃ sādheti, atthavācako pana saddo ṭhānūpacārato veneyyattayassa vinayanakiccaṃ sādhetīti dasseti. " 1043081,191,460,54,62,1,72,8,Padaparamassa pana saccappaṭivedhassa patiṭṭhānābhāvato so idha na vutto. 1043082,191,460,63,73,1,105,9,Sekkhaggahaṇena vā kalyāṇaputhujjanassa viya neyyaggahaṇena padaparamassa puggalassāpi gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ . 1043083,191,460,74,81,1,54,5,"{Akkharehī}tiādīsu karaṇatthe karaṇavacanaṃ, na hetvatthe. " 1043084,191,460,82,102,1,143,15,"Akkharādīnañhi ugghaṭanādīni payojanāniyeva honti, na ugghaṭanādīnaṃ akkharādīni payojanānīti‘‘ annena vasatī’’ tiādīsu viya na hetuattho gahetabbo. " 1043085,191,460,103,118,1,119,14,"Tattha hi annena hetunā vasati, vasanena hetunā annaṃ laddhanti vasanakiriyāya phalaṃ vasanakiriyāya hetubhāvena gahitaṃ." 1043086,191,460,119,128,1,40,5,‘‘ Ajjhesanena vasatī’’ tiādīsupi eseva nayo. 1043087,191,460,129,148,1,36,7,"Tenāha‘‘ yadatthā ca kiriyā, so hetū’’ ti( netti. aṭṭha.9). " 1043088,191,460,149,169,1,148,17,"Tattha {yadatthā}ti so annādiko attho yassā vasanādikiriyāyāti yadatthā, vasanādikiriyā, so annādiko attho tassā vasanādikiriyāya hetūti attho veditabbo. " 1043089,191,461,2,40,1,273,23,10.‘‘ Tattha aparimāṇā padā’’ tiādinā‘‘ dhammaṃ vo bhikkhave desessāmī’’ ti uddiṭṭhāya pāḷiyā dvādasapadasampattisaṅkhātaṃ tividhakalyāṇataṃ dassetvā idāni chaatthapadachabyañjanapadabhedena sampattisaṅkhātaṃ atthapadabyañjanapadakalyāṇataṃ dassento‘‘ tattha chappadāni attho’’ tiādimāha. 1043090,191,461,41,121,1,459,50,"Atha vā‘‘ dvādasa padāni suttan’’ ti vuttānurūpaṃ‘‘ tattha aparimāṇā’’ tiādinā‘‘ dhammaṃ vo bhikkhave desessāmī’’ ti uddiṭṭhāya pāḷiyā dvādasapadatā dassetvā‘‘ ādikalyāṇaṃ majjhekalyāṇaṃ pariyosānakalyāṇan’’ ti vuttānurūpaṃ‘‘ tattha bhagavā akkharehi cā’’ tiādinā tassā pāḷiyā tividhakalyāṇatā dassitā, dassetvā idāni‘‘ sātthaṃ sabyañjanaṃ kevalaparipuṇṇaṃ parisuddhan’’ ti vuttānurūpaṃ tassā pāḷiyā chaatthapadabyañjanapadasampannataṃ dassetuṃ‘‘ tattha chappadāni attho’’ tiādi vuttaṃ. " 1043091,191,461,122,130,1,75,7,Tattha {tatthā}ti tissaṃ desanāhāravisayasaṅkhātāyaṃ pāḷiyaṃ chappadāni attho. 1043092,191,461,131,133,1,19,2,Katamāni chappadāni? 1043093,191,461,134,147,1,76,8,"Saṅkāsanā, pakāsanā, vivaraṇā, vibhajanā, uttānīkammaṃ, paññatti imāni chappadāni. " 1043094,191,461,148,153,1,31,5,Attho yassa atthi tasmā sātthaṃ. 1043095,191,461,154,161,1,72,6,{Tatthā}ti tissaṃ desanāhāravisayasaṅkhātāyaṃ pāḷiyaṃ chappadāni byañjanaṃ. 1043096,191,461,162,164,1,19,2,Katamāni chappadāni? 1043097,191,461,165,178,1,63,8,"Akkharaṃ, padaṃ, byañjanaṃ, ākāro, nirutti, niddeso imāni chappadāni. " 1043098,191,461,179,186,1,53,7,Byañjanaṃ yassa atthīti sabyañjanan ti yojanā kātabbā. 1043099,191,461,187,209,1,138,13,"{Tenā}ti tassā pāḷiyā tividhakalyāṇachaatthapadasampannachabyañjanapadasampannaṭṭhena,‘‘ dhammaṃ vo, bhikkhave… pe… suddhan’’ ti bhagavā āhāti attho. " 1043100,191,462,2,19,1,130,13,Kevalasaddassa sakalādiatthavācakattā adhippetatthaṃ niyametvā dassetuṃ‘‘ kevalanti lokuttaraṃ na missaṃ lokiyehi dhammehī’’ ti vuttaṃ. 1043101,191,462,20,37,1,133,16,"Paripuṇṇan ti adhippetatthe ekopi attho ūno natthi, vācakasaddesupi anatthako ekopi saddo adhiko natthīti paripuṇṇaṃ anūnaṃ anatirekaṃ. " 1043102,191,462,38,51,1,166,12,"Parisuddhan ti saddadosaatthadosādivirahato vā parisuddhaṃ, rāgādimalavirahato vā pariyodātānaṃ uttarimanussadhammavisesānaṃ upaṭṭhitaṭṭhānattā parisuddhaṃ pariyodātaṃ. " 1043103,191,462,52,58,1,42,5,Niggataṃ malaṃ etassa dhammassāti nimmalaṃ. 1043104,191,462,59,69,1,97,10,Saddadosādivirahato vā rāgādivirahato vā sabbamalehi apagataṃ pari samantato odātanti pariyodātaṃ. 1043105,191,462,70,83,1,78,9,Upaṭṭhitan ti upatiṭṭhanti ettha sabbavisesāti upaṭṭhitaṃ yathā‘‘ padakkantan’’ ti. 1043106,191,462,84,86,1,29,2,Padakkantaṃ padakkantaṭṭhānaṃ. 1043107,191,462,87,101,1,111,11,"Visisanti manussadhammehīti visesā, sabbe visesā sabbavisesā, sabbato vā visesāti sabbavisesā, uttarimanussadhammā. " 1043108,191,462,102,106,1,40,4,Tesaṃ sabbavisesānaṃ upaṭṭhitanti yojanā. 1043109,191,462,107,111,1,47,4,Idan ti sikkhattayasaṅgahaṃ sāsanabrahmacariyaṃ. 1043110,191,462,112,116,1,53,4,Tathāgatassa sammāsambuddhassa padanti tathāgatapadaṃ. 1043111,191,462,117,125,1,65,8,Padan ti ca paṭipattigamanena vā desanāgamanena vā kilesaggahaṇaṃ. 1043112,191,462,126,157,1,302,27,"Ottharitvā gamanaṭṭhānaṃ itipi vuccati pavuccati, tathāgatena gocarāsevanena vā bhāvanāsevanena vā nisevitaṃ bhajitaṃ itipi vuccati, tathāgatassa mahāvajirañāṇasabbaññutaññāṇadantehi ārañjitaṃ ārañjitaṭṭhānaṃ itipi vuccati, ato tathāgatapadādibhāvena vattabbabhāvato etaṃ sāsanabrahmacariyaṃ iti paññāyati. " 1043113,191,462,158,170,1,108,11,"Brahmacariyan ti brahmuno sabbasattuttamassa bhagavato cariyaṃ, brahmaṃ vā sabbaseṭṭhaṃ cariyaṃ brahmacariyaṃ. " 1043114,191,462,171,178,1,58,6,{Paññāyatī}ti yathāvuttehi pakārehi ñāyatīti attho veditabbo. 1043115,191,463,2,10,1,101,7,‘ ‘ Imassa sikkhattayassa saṅgahassa sāsanassa paripuṇṇabhāvaparisuddhabhāvasaṅkhātaṃ tathāgatapadabhāvaṃ! 1043116,191,463,11,46,1,258,25,"Tathāgatapadabhāvaṃ, tathāgatanisevitabhāvaṃ, tathāgataārañjitabhāvaṃ, tehi pakārehi ñāpitabhāvaṃ kathaṃ mayaṃ nikkaṅkhā jānissāmā’’ ti vattabbato‘‘ tenāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ, tabbhāvadīpakena bhagavatā vuttena vacanena tumhehi nikkaṅkhehi jānitabboti vuttaṃ hoti. " 1043117,191,464,2,56,1,317,42,"Yadi bhagavā akkharehi ca padehi ca ugghaṭeti, byañjanehi ca ākārehi ca vipañcayati, niruttīhi ca niddesehi ca vitthāreti, evaṃ sati ācariyena racitena desanāhārena payojanaṃ na bhavati, desanāhārena na vinā bhagavato desanāyameva atthasijjhanatoti codanaṃ manasi katvā‘‘ kesaṃ ayaṃ dhammadesanā’’ ti pucchitvā‘‘ yogīnan’’ ti āha. " 1043118,191,464,57,66,1,80,8,"Tattha yogīnan ti yujjanti catusaccakammaṭṭhānabhāvanāyanti yogino, tesaṃ yogīnaṃ. " 1043119,191,464,67,82,1,149,15,Tena mayā racitena desanāhārena saṃvaṇṇitā ayaṃ vuttappakārā bhagavato desanā ugghaṭanādikiccaṃ sādhetīti desanāhāro yogīnaṃ sātthakoyevāti daṭṭhabbo. 1043120,191,464,83,107,1,125,14,‘‘ Desanāhārassa assādādidesanāhārabhāvo kena amhehi jānitabbo saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha āyasmā… pe… desanāhāro’’ ti vuttaṃ. 1043121,191,464,108,137,1,209,22,"Tattha tena assādādidesanāhārabhāvena āyasmā mahākaccāno‘‘ assādādīnavatā… pe… desanāhāro’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena tumhehi desanāhārassa yogīnaṃ assādādidesanāhārabhāvo jānitabbo saddahitabboti vuttaṃ hoti." 1043122,191,465,2,26,1,105,15,"‘ ‘ Kiṃ pana ettāvatā desanāhāro paripuṇṇo, añño niyutto natthī’’ ti pucchitabbattā‘‘ niyutto desanāhāro’’ ti vuttaṃ. " 1043123,191,465,27,44,1,133,15,"Tattha yassaṃ desanāyaṃ assādādayo yena desanāhārena niddhāritā, tassaṃ desanāyaṃ so desanāhāro niddhāretvā yojitoti attho daṭṭhabboti. " 1043124,191,466,2,5,1,45,4,Iti desanāhāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1043125,191,467,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1043126,191,468,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1043127,191,469,2,4,1,27,2,2 . Vicayahāravibhaṅgavibhāvanā 1043128,191,470,2,38,1,225,23,"11. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena desanāhāravibhaṅgena assādādayo suttatthā ācariyena vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto desanāhāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo vicayo hāro’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo vicayo hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1043129,191,470,39,54,1,134,14,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu hāresu katamo saṃvaṇṇanāviseso vicayo hāro vicayahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1043130,191,470,55,80,1,160,17,‘‘ Yaṃ pucchitañca vissajjitañcā’’ tiādiniddesagāthāya idāni mayā vuccamāno‘‘ ayaṃ vicayo hāro kiṃ vicinatī’’ tiādiko saṃvaṇṇanāviseso vicayahāravibhaṅgo nāmāti yojanā. 1043131,191,471,2,40,1,197,28,"‘ ‘ Ayaṃ vicayo hāro kiṃ vicinatī’’ ti iminā yo vicayo vicinitabbo, taṃ vicayaṃ vicinitabbaṃ pucchati, tasmā vicinitabbaṃ visayaṃ visuṃ visuṃ niyametvā dassetuṃ‘‘ padaṃ vicinati, pañhaṃ vicinatī’’ tiādi vuttaṃ." 1043132,191,471,41,63,1,120,13,"‘‘ Kiṃ vicayo padavicayo’’ tiādiṃ avatvā‘‘ kiṃ vicinati, padaṃ vicinatī’’ tiādivacanena vicayasaddassa kattusādhanatthaṃ dasseti. " 1043133,191,471,64,76,1,165,11,Tattha padaṃ {vicinatī}ti navavidhassa suttantassa sabbaṃ padaṃ yāva nigamanā nāmapadādijātisaddādiitthiliṅgādiākārantādipaṭhamavibhatyantādiekavacanādivasena vicinati. 1043134,191,471,77,82,1,92,4,Pañhaṃ {vicinatī}ti adiṭṭhajotanādisattādhiṭṭhānādisammutivisayādiatītavisayādivasena vicinati. 1043135,191,471,83,91,1,153,7,Vissajjanaṃ {vicinatī}ti ekaṃsabyākaraṇavissajjanādisāvasesabyākaraṇavissajjanādi sauttarabyākaraṇa vissajjanādi lokiyabyākaraṇavissajjanādivasena vicinati. 1043136,191,471,92,101,1,57,6,Pubbāparaṃ {vicinatī}ti pubbena aparaṃ saṃsanditvā vicinati. 1043137,191,471,102,107,1,67,4,Assādaṃ {vicinatī}ti assādakataṇhādiassādetabbasukhādivasena vicinati. 1043138,191,471,108,116,1,142,7,Ādīnavaṃ {vicinatī}ti dukkhadukkhavipariṇāmadukkhasaṅkhāradukkhavasena vā aniṭṭhānubhavanādiādiantavantatādisaṃkilesabhāgiyādivasena vā vicinati. 1043139,191,471,117,132,1,132,13,"Nissaraṇaṃ {vicinatī}ti maggavasena vā nibbānavasena vā maggassa vā āgamavasena, nibbānassa asaṅkhatadhātuādipariyāyavasena vā vicinati. " 1043140,191,471,133,148,1,133,13,"Phalaṃ {vicinatī}ti dhammacaraṇassa duggatigamanābhāvena vā maccutaraṇādinā vā desanāya phalaṃ, desanānusārena caraṇassa phalaṃ vicinati. " 1043141,191,471,149,160,1,120,10,Upāyaṃ {vicinatī}ti aniccānupassanādivasena pavattananibbidāñāṇādivasena vā saddhāsativasena vā visuddhiyā upāyaṃ vicinati. 1043142,191,471,161,170,1,95,8,Āṇattiṃ {vicinatī}ti pāpaparivajjanāṇattivasena vā lokassa suññatāpekkhanāṇattivasena vā vicinati. 1043143,191,471,171,181,1,89,9,Anugītiṃ {vicinatī}ti vuttānugītivasena vā vuccamānānugītivasena vā anurūpaṃ gītiṃ vicinati. 1043144,191,471,182,201,1,189,18,Sabbe nava suttante {vicinatī}ti suttageyyādike nava sutte āhaccavacanavasena vā anusandhivacanavasena vā nītatthavacanavasena vā neyyatthavacanavasena vā saṃkilesabhāgiyādivasena vā vicinati. 1043145,191,472,2,29,1,194,21,"Kiñcāpi padavicayo paṭhamaṃ vibhatto, suttassa pana anupadaṃ vicinitabbatāya atibhāriyo, na sukaro padavicayoti taṃ aggahetvā pañhāvicayavissajjanavicaye tāva vibhajanto‘‘ yathā kiṃ bhave’’ tiādimāha. " 1043146,191,472,30,47,1,117,15,"Tattha yathā kiṃ {bhave}ti yena pakārena so pañhāvicayo pavattetabbo, taṃ pakārajātaṃ kīdisaṃ bhaveyyāti attho daṭṭhabbo. " 1043147,191,472,48,64,1,122,15,"Āyasmā ajito pārāyane bhagavantaṃ pañhaṃ yathā yena pakārena pucchati, tathā tena pakārena pañhāvicayo pavattetabboti attho. " 1043148,191,472,65,69,1,27,3,Tattha {āyasmā}ti piyavacanaṃ. 1043149,191,472,70,77,1,70,6,{Ajito}ti bāvarībrāhmaṇassa paricārakabhūtānaṃ soḷasannaṃ aññataro ajito. 1043150,191,472,78,89,1,100,9,"{Pārāyane}ti pāraṃ nibbānaṃ ayati gacchati etenāti pārāyanaṃ, ajitasuttādisoḷasasuttassetaṃ adhivacanaṃ." 1043151,191,473,2,12,1,19,4,"‘ ‘ Kenassu nivuto loko,( iccāyasmā ajito,) " 1043152,191,474,2,4,1,19,2,Kenassu nappakāsati; 1043153,191,475,2,28,1,49,7,"Kissābhilepanaṃ brūsi, kiṃ su tassa mahabbhayan’’ ti.( su. ni.1038; cūḷani. vatthugāthā57, ajitamāṇavapucchāniddesa1)– " 1043154,191,476,2,19,1,89,12,"Gāthāya ‘‘ kena dhammena loko ariyavajjo satto nivuto paṭicchādito, iti āyasmā ajito pucchati. " 1043155,191,476,20,44,1,165,20,"Kena hetunā yathāvuttaloko nappakāsati, assa yathāvuttalokassa kiṃ abhilepanaṃ iti tvaṃ brūsi, tassa yathāvuttalokassa kiṃ mahabbhayanti tvaṃ brūsīti pucchatī’’ ti attho. " 1043156,191,477,2,50,1,289,36,"Iti iminā pabhedena cattāri imāni gāthāpāda padāni pucchitāni pucchāvasena vuttāni, pucchitatthadīpakāni vā, padhānavasena pana so‘‘ eko pañho’’ ti mato, yadipi catunnaṃ padānaṃ pucchanavasena pavattattā catubbidhoti vattabbo, ñātuṃ pana icchitassa ekasseva atthassa sambhavato‘‘ eko pañho’’ ti vuttaṃ." 1043157,191,477,51,66,1,62,7,‘‘ Kāraṇaṃ vadehī’’ ti vattabbattā kāraṇamāha‘‘ ekavatthupariggahā’’ ti. 1043158,191,477,67,70,1,16,3,Idaṃ vuttaṃ hoti– 1043159,191,477,71,95,1,169,17,"‘‘ yadipi nivāraṇāpakāsanābhilepanamahabbhayasaṅkhātā cattāro atthā pucchāyaṃ gahitā, ekassa pana abhidheyyatthassa gahaṇato‘ eko pañho’ ti padhānavasena gahitoti daṭṭhabbo’’ ti." 1043160,191,477,96,114,1,89,10,‘‘ Ekavatthupariggahaṇaṃ kathaṃ amhehi saddahitabban’’ ti vattabbabhāvato‘‘ evañhi āhā’’ ti vuttaṃ. 1043161,191,477,115,129,1,118,13,"Evaṃ ekavatthupariggahaṇeneva bhagavā hi yasmā āha, iti tasmā ekavatthupariggahaṇaṃ tumhehi saddahitabbanti vuttaṃ hoti." 1043162,191,478,2,17,1,90,11,"‘ ‘ Kenassu nivuto loko’’ ti iminā lokādhiṭṭhānaṃ paṭicchādanaṃ pucchati, na nānādhammādhiṭṭhānaṃ." 1043163,191,478,18,32,1,83,9,"‘‘ Kenassu nappakāsatī’’ ti iminā lokasseva appakāsanaṃ pucchati, na nānāsabhāvadhammassa." 1043164,191,478,33,47,1,85,9,"‘‘ Kissābhilepanaṃ brūsī’’ ti iminā lokasseva abhilepanaṃ pucchati, na nānāsabhāvadhammassa." 1043165,191,478,48,65,1,94,12,"‘‘ Kiṃ su tassa mahabbhayan’’ ti iminā tasseva lokassa mahabbhayaṃ pucchati, na nānāsabhāvadhammassa. " 1043166,191,478,66,86,1,208,14,"Tasmā‘‘ kenassu nivuto loko’’ tiādipañho ekādhiṭṭhānanānādhiṭṭhānesu ekādhiṭṭhāno, dhammādhiṭṭhānasattādhiṭṭhānesu sattādhiṭṭhāno, adiṭṭhajotanādīsu adiṭṭhajotanāpañhotiādinā yathāsambhavaṃ vicinitabboti adhippāyo." 1043167,191,479,2,28,1,99,16,"‘ ‘ Pañhassa yo loko‘ adhiṭṭhāno’ ti gahito, so loko tividho’’ ti vattabbabhāvato‘‘ loko tividho’’ tiādi vuttaṃ. " 1043168,191,479,29,35,1,42,6,Tattha tayo vidhā etassa lokassāti tividho. 1043169,191,479,36,50,1,97,11,"Kilissati rāgādivasena kāmāvacarasattoti kileso, kileso ca so loko cāti kilesaloko, kāmāvacarasatto. " 1043170,191,479,51,55,1,41,4,So hi rāgādikilesabahulatāya kilesalokoti. 1043171,191,479,56,69,1,86,11,"Bhavati jhānābhiññāhi buddhīhīti bhavo, bhavo ca so loko cāti bhavaloko, rūpāvacarasatto. " 1043172,191,479,70,74,1,31,4,So hi jhānādibuddhīhi bhavatīti. 1043173,191,479,75,87,1,84,10,"Indriyena samannāgatoti indriyo, indriyo ca so loko cāti indriyaloko, arūpāvacarasatto. " 1043174,191,479,88,101,1,119,12,"So hi āneñjasamādhibahulatāya visuddhindriyo hotīti lokasamaññā pariyāpannadhammavasena pavattā, tasmā ariyā na gahitāti." 1043175,191,480,2,39,1,186,23,"‘ ‘ Kenassu nivuto loko’’ tiādigāthāya pucchāvicayo hāro ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ vissajjanāvicayo hāro kattha vissajjanāya vibhatto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha vissajjanā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043176,191,480,40,52,1,58,7,Tattha {tatthā}ti tassaṃ‘‘ kenassu nivuto loko’’ tiādipucchāyaṃ– 1043177,191,481,2,12,1,20,4,"‘ ‘ Avijjāya nivuto loko,( ajitāti bhagavā,) " 1043178,191,482,2,5,1,27,3,Vivicchā pamādā nappakāsati; 1043179,191,483,2,25,1,48,5,"Jappābhilepanaṃ brūmi, dukkhamassa mahabbhayan’’ ti.( su. ni.1039; cūḷani. vatthugāthā58, ajitamāṇavapucchāniddesa)– " 1043180,191,484,2,6,1,33,4,Ayaṃ gāthā vissajjanāti daṭṭhabbā. 1043181,191,484,7,31,1,247,20,"Tattha avijjāya nivuto {loko}ti kāḷapakkhacatuddasī, ghanavanasaṇḍa, meghapaṭalacchādana, aḍḍharattīnaṃ vasena caturaṅgasamannāgatena andhakārena rathaghaṭādi paṭicchādito viya dhammasabhāvapaṭicchādanalakkhaṇāya avijjāya satta loko nivuto paṭicchādito." 1043182,191,484,32,43,1,38,7,‘‘ Ajitā’’ ti ca ālapanaṃ katvā bhagavā āha. 1043183,191,484,44,51,1,62,6,{Vivicchā}ti vici kicchāya pamādahetu yathāvuttaloko nappakāsati. 1043184,191,484,52,82,1,177,21,"Jappaṃ taṇhaṃ yathāvuttalokassa‘‘ abhilepanan’’ ti ahaṃ brūmīti bhagavā āha, dukkhaṃ jātiādivaṭṭadukkhaṃ assa yathāvuttalokassa‘‘ mahabbhayan’’ ti ahaṃ brūmīti bhagavā ajitaṃ āhāti attho." 1043185,191,485,2,21,1,88,12,‘ ‘ Imāya vissajjanāya kathaṃ vicineyyā’’ ti pucchitabbattā‘‘ imāni cattāri padānī’’ tiādi vuttaṃ. 1043186,191,485,22,37,1,90,10,Tattha imāni cattāri {padānī}ti‘‘ kenassu nivuto loko’’ tiādipucchāgāthāyaṃ vuttāni gāthāpadāni. 1043187,191,485,38,54,1,97,11,Imehi catūhi {padehī}ti‘‘ avijjāya nivuto loko’’ ti vissajjanāgāthāyaṃ vuttehi gāthāpadehi vissajjitāni. 1043188,191,485,55,56,1,6,1,Kathaṃ? 1043189,191,485,57,78,1,137,17,"Paṭhamaṃ padaṃ paṭhamena padena, dutiyaṃ padaṃ dutiyena padena, tatiyaṃ padaṃ tatiyena padena, catutthaṃ padaṃ catutthena padena vissajjitaṃ." 1043190,191,486,2,26,1,100,16,"‘ ‘ Kenassu nivuto loko’’ ti paṭhama pañhe‘‘ avijjāya nivuto loko’’ ti paṭhamā vissajjanā katā, na uppaṭipāṭiyā. " 1043191,191,486,27,36,1,62,8,"Vijjāya paṭipakkhā avijjā, tasmā avijjāya ajānako loko bhaveyya. " 1043192,191,486,37,49,1,58,8,Kathaṃ nivuto saddahitabboti āha‘‘ nīvaraṇehi nivuto loko’’ ti. 1043193,191,486,50,76,1,117,17,Yadi evaṃ‘‘ nīvaraṇena nivuto loko’’ ti vissajjanā kātabbāti codanaṃ manasi katvā vuttaṃ‘‘ avijjānīvaraṇā hi sabbe sattā’’ ti. 1043194,191,486,77,96,1,105,11,‘‘ Sabbasattānaṃ avijjānīvaraṇabhāvo kena vacanena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ yathāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043195,191,487,2,18,1,101,11,"‘ ‘ Sabbasattānaṃ, bhikkhave, sabbapāṇānaṃ sabbabhūtānaṃ, pariyāyato ekameva nīvaraṇaṃ vadāmi, yadidaṃ avijjā. " 1043196,191,487,19,23,1,29,4,Avijjānīvaraṇā hi sabbe sattā. 1043197,191,487,24,55,1,235,28,"Sabbasova bhikkhave avijjāya nirodhā cāgā paṭinissaggā natthi sattānaṃ nīvaraṇanti vadāmī’’ ti yaṃ vacanaṃ yathā yena pakārena bhagavā āha, tathā tena pakārena vuttena tena vacanena tumhehi sabbasattānaṃ avijjānīvaraṇabhāvo saddahitabboti." 1043198,191,488,2,46,1,193,28,"‘ ‘ Avijjāya nivuto loko’’ ti padena‘‘ kenassu nivuto loko’’ ti paṭhamasseva padassa vissajjanā na siyā,‘‘ kenassu nappakāsatī’’ ti dutiyapadassāpi vissajjanā siyāti codanaṃ manasi katvā‘‘ tena cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043199,191,488,47,95,1,225,31,"Tattha tena‘‘ avijjāya nivuto loko’’ ti padena‘‘ kenassu nivuto loko’’ ti paṭhamassa padassa vissajjanā yuttā yuttatarā hoti, yuttatarattā‘‘ kenassu nivuto loko’’ ti pañhe‘‘ avijjāya nivuto loko’’ ti vissajjanāti mayā vattabbāyevāti adhippāyo." 1043200,191,489,2,31,1,148,20,"‘ ‘ Kenassu nappakāsatī’’ ti imasmiṃ pañhe‘‘ vivicchā pamādā nappakāsatī’’ ti ayaṃ vissajjanā kātabbā, vivicchāya pavattattā, pamādā ca loko nappakāsatīti attho. " 1043201,191,489,32,60,1,159,19,"Avijjānīvaraṇāya nivuto loko nappakāsatīti vissajjanā kātabbā,‘‘ kathaṃ vivicchā pamādā loko nappakāsatīti vissajjanā katā’’ ti vattabbattā‘‘ yo puggalo’’ tiādi vuttaṃ. " 1043202,191,489,61,75,1,107,12,"Tattha yo puthujjanabhūto puggalo avijjā nīvaraṇehi nivuto, so puthujjanabhūto puggalo vivicchāya vivicchati." 1043203,191,489,76,100,1,111,15,"‘‘ Yāya vivicchāya vivicchati, sā vivicchā katamā nāmā’’ ti pucchitabbattā‘‘ vivicchā nāma vuccati vicikicchā’’ ti vuttaṃ." 1043204,191,489,101,118,1,68,9,‘‘ Tāya kasmā nappakāsatī’’ ti vattabbattā‘‘ so vicikicchanto’’ tiādi vuttaṃ. 1043205,191,489,119,126,1,75,7,Tāya vicikicchanto so puthujjanabhūto puggalo saddahitabbesu nābhisaddahati; 1043206,191,489,127,140,1,128,12,"saddahitabbesu na abhisaddahanto akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya, kusalānaṃ dhammānaṃ sacchikiriyāya ārabhitabbaṃ vīriyaṃ nārabhati; " 1043207,191,489,141,157,1,121,15,"anārabhanto so puggalo idha loke pamādamanuyutto viharatīti, pamādena viharanto pamatto puggalo sukke dhamme na uppādiyati; " 1043208,191,489,158,170,1,112,12,anuppādayantassa tassa puggalassa te sukkā dhammā anuppādiyamānā hutvā nappakāsanti pakāsanavasena na pavattanti; 1043209,191,489,171,184,1,72,9,tasmā‘‘ vivicchā pamādā loko nappakāsatī’’ ti vissajjanā kātabbāti adhippāyo. 1043210,191,490,2,24,1,123,14,‘ ‘ Tādisassa sukkadhammānaṃ appakāsanabhāvo amhehi kena vacanena saddahitabbo’’ ti vattabbabhāvato‘‘ yathāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043211,191,490,25,26,1,6,1,Tattha– 1043212,191,491,2,10,1,40,6,"‘ ‘ Dūre santo pakāsanti, himavantova pabbato; " 1043213,191,492,2,10,1,47,7,"Asantettha na dissanti, rattiṃ khittā yathā sarā; " 1043214,191,493,2,13,1,43,8,"Te guṇehi pakāsanti, kittiyā ca yasena cā’’ ti." 1043215,191,493,14,14,1,0,0,– 1043216,191,494,2,36,1,261,28,"Yaṃ gāthāpāṭhaṃ bhagavā yathā yena appakāsanākārena āha, tathā tena appakāsanākārena vuttena tena gāthāpāṭhena tādisassa puggalassa sukkadhammānaṃ appakāsanabhāvo tumhehi saddahitabboyeva, tasmā‘‘ vivicchā pamādā loko nappakāsatī’’ ti vissajjanā kātabbāvāti adhippāyo. " 1043217,191,495,2,50,1,363,44,"Gāthāttho pana– himavanto pabbato dūre ṭhito dūre ṭhitānampi sacakkhukānaṃ puggalānaṃ pakāsati iva, evaṃ santo sappurisā dūre ṭhitānampi guṇavasena pavattāya kittiyā ca guṇavasena pavattehi yasaparibhogaparivārehi ca dūre ṭhitānaṃ paṇḍitānaṃ pakāsanti, rattikāle khittā sarā usū na dissanti yathā, ettha sattaloke vivicchāpamādānaṃ vasena viharanto asanto na dissanti. " 1043218,191,495,51,70,1,85,13,"Ye santo pakāsanti, te santo guṇehi pakāsantīti dassetuṃ‘‘ te guṇehi pakāsantī’’ ti vuttaṃ . " 1043219,191,495,71,95,1,95,15,"Guṇā nāma abbhantare jātā,‘‘ kathaṃ guṇehi pakāsantī’’ ti vattabbattā‘‘ kittiyā ca yasena cā’’ ti vuttaṃ. " 1043220,191,495,96,109,1,118,13,Guṇānubhāvena pavattāya kittiyā ca guṇānubhāvena pavattena yasena ca pakāsantā puggalā guṇehi pakāsantīti vattabbāvāti. 1043221,191,496,2,29,1,159,21,"Yadi vivicchāpamādānaṃ vasena nappakāsati, evaṃ sati loko nivuto hoti, tasmā paṭhamassa padassāpi vissajjanā kātabbāti codanaṃ manasi katvā‘‘ tena cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043222,191,496,30,55,1,127,16,Tattha {tenā}ti‘‘ vivicchā pamādā nappakāsatī’’ ti padena‘‘ kenassu nappakāsatī’’ ti dutiyassa padassa vissajjanā yuttā yuttatarāti attho. 1043223,191,496,56,62,1,45,5,{Padenā}ti ca padatthaṭṭhena vissajjanāti attho. 1043224,191,496,63,69,1,54,5,{Padassā}ti padatthassa pucchitabbassāti attho daṭṭhabbo. 1043225,191,496,70,76,1,24,5,"Esa nayo heṭṭhā, upari ca." 1043226,191,497,2,21,1,90,12,‘ ‘ Kissābhilepanaṃ brūsī’’ ti pañhe‘‘ jappābhilepanaṃ brūmī’’ ti vissajjanā tassā ajitena daṭṭhabbā. 1043227,191,497,22,41,1,70,11,‘‘ Katamā jappā nāmā’’ ti pucchitabbattā‘‘ jappā nāma vuccati taṇhā’’ ti vuttaṃ. 1043228,191,497,42,49,1,54,7,Sā taṇhā lokaṃ abhilimpatīti kathaṃ viññāyatīti yojanā. 1043229,191,497,50,59,1,34,5,Tena vuttaṃ‘‘ yathāha bhagavā’’ tiādi. 1043230,191,497,60,65,1,43,5,Tattha yathā yena taṇhāya abhilepanabhāvena– 1043231,191,498,2,14,1,47,9,"‘ ‘ Ratto atthaṃ na jānāti, ratto dhammaṃ na passati; " 1043232,191,499,2,14,1,47,9,"Andhaṃ tamaṃ tadā hoti, yaṃ rāgo sahate naran’’ ti." 1043233,191,499,15,15,1,0,0,– 1043234,191,500,2,19,1,123,16,"Yaṃ gāthaṃ bhagavā āha, tathā tena abhilepanabhāvena vuttāya tāya gāthāya sā taṇhā lokaṃ abhilimpatīti viññāyatīti adhippāyo. " 1043235,191,501,2,10,1,52,6,"Gāthāyaṃ pana– rajjati sattoti ratto, rāgasamaṅgīsatto. " 1043236,191,501,11,19,1,54,7,"Kāraṇaṃ paṭicca asati pavattati phalanti atthaṃ, phalaṃ. " 1043237,191,501,20,28,1,47,7,"Kāraṇaṃ phalaṃ dhāreti, taṃ kāraṇaṃ dhammaṃ nāma. " 1043238,191,501,29,31,1,17,2,Andhakāraṃ andhaṃ. 1043239,191,501,32,36,1,17,4,Yan ti yamhi kāle. 1043240,191,501,37,42,1,36,5,Yan ti hi bhummatthe paccattavacanaṃ. 1043241,191,501,43,58,1,101,14,"Yamhi kāle rāgo naraṃ rāgasamaṅgiṃ sahate abhibhavati, tadā kāle andhaṃ andhakāraṃ tamaṃ hotīti yojanā. " 1043242,191,501,59,104,1,261,40,"Rāgo naraṃ yaṃ yasmā sahate, tasmā andhaṃ tamaṃ tadā hotīti vā, rāgo yaṃ naraṃ sahate, tassa narassa andhaṃ tamaṃ tadā hotīti vā, rāgo naraṃ yaṃ sahate abhibhūyate yaṃ sahanaṃ abhibhavanaṃ nipphādeti, taṃ sahanaṃ abhibhavanaṃ andhaṃ andhakāraṃ tamaṃ hotīti vā yojanā." 1043243,191,502,2,28,1,113,17,"‘ ‘ Yadi ratto atthādikaṃ na jānāti, evaṃ sati kathaṃ jappābhilepanaṃ bhavatī’’ ti vattabbattā‘‘ sāyaṃ taṇhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043244,191,502,29,43,1,148,14,Tattha ārammaṇesu āsattibahulassa āsaṅgabahulassa taṇhāsamaṅgissa puggalassa sā ayaṃ taṇhā evaṃ bahuāsaṅgavasena abhijappā pariyuṭṭhānaṭṭhāyinī hoti. 1043245,191,502,44,62,1,139,18,Iti karitvā iminā kāraṇena tattha taṇhāya satta loko kenaci silesena abhilitto makkhito viya jappābhilepena abhilitto nāma bhavatīti yojanā. 1043246,191,502,63,91,1,149,17,"‘‘ Jappābhilepanaṃ appakāsanassapi kāraṇaṃ bhavati, tasmā‘ kenassu nappakāsatī’ ti dutiyapadatthassapi vissajjanā siyā’’ ti vattabbattā‘‘ tena cā’’ tiādi vuttaṃ." 1043247,191,503,2,28,1,136,19,‘ ‘ Tassa lokassa mahabbhayaṃ kin’’ ti imasmiṃ catutthapañhe‘‘ assa lokassa dukkhaṃ mahabbhayaṃ bhave’’ ti ayaṃ vissajjanā tassā ajitena daṭṭhabbā. 1043248,191,503,29,37,1,56,7,"Bhāyati loko etasmāti bhayaṃ, mahantaṃ bhayaṃ mahabbhayaṃ." 1043249,191,503,38,54,1,67,8,‘‘ Katividhaṃ dukkhan’’ ti pucchitabbattā‘‘ duvidhaṃ dukkhan’’ tiādi vuttaṃ. 1043250,191,503,55,60,1,35,5,Dve vidhā assa dukkhassāti duvidhaṃ. 1043251,191,503,61,78,1,74,9,‘‘ Katamaṃ duvidhaṃ dukkhan’’ ti pucchitabbattā‘‘ kāyikañca cetasikañcā’’ ti vuttaṃ. 1043252,191,503,79,106,1,116,16,"‘‘ Katamaṃ kāyikaṃ, katamaṃ cetasikan’’ ti pucchitabbattā‘‘ yaṃ kāyikaṃ, idaṃ dukkhaṃ yaṃ cetasikaṃ, idaṃ domanassan’’ ti vuttaṃ. " 1043253,191,504,2,28,1,157,16,"Rogādisatthādianiṭṭharūpaṃ sattalokassa mahabbhayaṃ bhaveyya,‘‘ kathaṃ dukkhaṃ mahabbhayaṃ bhaveti saddahetabban’’ ti vattabbabhāvato‘‘ sabbe sattā hī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043254,191,504,29,50,1,148,19,"Tattha sabbe sattā yathāvuttassa dukkhassa ubbijjanti, dukkhena samasamaṃ aññaṃ bhayaṃ sattānaṃ natthi, dukkhato uttaritaraṃ vā pana bhayaṃ kuto atthi. " 1043255,191,504,51,71,1,121,15,"Hi yasmā natthi, tasmā dukkhato aññassa bhayassa abhāvato‘‘ dukkhaṃ lokassa mahabbhayan’’ ti vacanaṃ saddahitabbanti adhippāyo." 1043256,191,505,2,12,1,78,7,‘ ‘ Sabbe sattā’’ tiādivacanena rogādisatthādianiṭṭharūpaṃ dukkhamūlamevāti dasseti. 1043257,191,505,13,39,1,176,17,"‘‘ Kāyikacetasikavasena duvidhaṃ dukkhaṃ dukkhavedanāyeva, eva ṃ sati saṅkhāradukkhavipariṇāmadukkhānaṃ mahabbhayabhāvo na āpajjeyyā’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tisso dukkhatā’’ tiādi vuttaṃ." 1043258,191,506,2,27,1,128,17,"‘ ‘ Tisso dukkhatā sabbesaṃ sattānaṃ sabbakālesu uppajjanti, kadāci kassaci na uppajjantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha loko’’ tiādi vuttaṃ. " 1043259,191,506,28,34,1,36,5,Tattha {tatthā}ti tāsu tīsu dukkhatāsu. 1043260,191,506,35,43,1,48,6,{Loko}ti bhogasampanno ceva appābādho ca sattaloko. 1043261,191,506,44,89,1,301,34,"Odhaso odhiso kadāci karahaci attūpakkamamūlāya dukkhadukkhatāya muccati, kadāci parūpakkamamūlāya dukkhadukkhatāya muccati, tathā odhaso odhiso kadāci karahaci dīghāyuko loko vipariṇāmadukkhatāya muccati,‘‘ kena hetunā muccatī’’ ti pucchitabbattā pucchaṃ ṭhapetvā hetuṃ dassetuṃ‘‘ taṃ kissa hetū’’ tiādi vuttaṃ. " 1043262,191,506,90,107,1,137,15,"Satta loke appekacce appābādhā honti, te bhogasampannattā ceva appābādhattā ca dukkhadukkhatāya muccanti, visesato rūpāvacarasattā muccanti. " 1043263,191,506,108,116,1,73,7,"Appekacce dīghāyukāpi honti, te dīghāyukattā vipariṇāmadukkhatāya muccanti; " 1043264,191,506,117,122,1,80,5,visesato arūpāvacarasattā muccanti arūpāvacarasattānaṃ upekkhāsamāpattibahulattā. 1043265,191,507,2,37,1,206,24,"Tesaṃ tāhi dukkhatāhi muccanaṃ anekantikaṃ hoti, tasmā tāhi anatikkantattā anekantikaṃ muccanaṃ tumhehi vuttaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ ekantikamuccanan’’ ti pucchitabbattā‘‘ saṅkhāradukkhatāya panā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043266,191,507,38,49,1,120,9,"Tattha {saṅkhāradukkhatāyā}ti dukkhavedanāpi saṅkhatattā saṅkhārapariyāpannā, tādisāya saṅkhāradukkhatāyāti attho gahetabbo. " 1043267,191,507,50,53,1,12,2,{Loko}ti arahā. 1043268,191,507,54,70,1,165,13,"Upādīyati vipākakkhandhacatukkakaṭattārūpasaṅkhātaṃ khandhapañcakanti upādi, upādiyeva sesaṃ upādisesaṃ, khandhapañcakaṃ, taṃ natthi etissā nibbānadhātuyāti anupādisesā. " 1043269,191,507,71,80,1,106,8,"Anupādisesāya nibbānadhātuyā anupādisesanibbānadhātu hutvā muccati, itthambhūtalakkhaṇe cāyaṃ karaṇaniddeso. " 1043270,191,507,81,90,1,80,7,"{Nibbānadhātū}ti ca khandhapañcakassa nibbāyanamattaṃ adhippetaṃ, na asaṅkhatadhātu. " 1043271,191,507,91,118,1,232,20,"{Tasmā}ti saṅkhāradukkhatāya sakalalokabyāpakabhāvena sabbalokasaṅgāhakattā vuttappakāra saṅkhāradukkhatāya sabba lokassa dukkhaṃ hoti, iti katvā saṅkhāradukkhatāya sabbalokassa dukkhabhāvato‘‘ dukkhamassa mahabbhayan’’ ti bhagavatā vuttaṃ." 1043272,191,508,2,70,1,193,24,"‘ ‘ Vedanāpaccayā taṇhā’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1,3,36; mahāva.1; vibha.225) vacanato‘‘ dukkhamassa mahabbhayan’’ ti padena‘‘ kissābhilepanaṃ brūsī’’ ti tatiyapadassāpi vissajjanā siyāti āsaṅkabhāvato‘‘ tena ca catutthassa padassa vissajjanā yuttā’’ ti vuttaṃ." 1043273,191,508,71,90,1,105,11,‘‘ Kena yathākkamaṃ pucchāvissajjanānaṃ yuttatarabhāvo jānitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043274,191,508,91,111,1,148,14,"Tena yathākkamaṃ pucchāvissajjanānaṃ yuttatarattā yuttatarajānanako bhagavā‘‘ avijjāya nivuto loko’’ tiādimāha, tasmā yuttatarabhāvo tumhehi jānitabboti. " 1043275,191,509,2,30,1,272,27,"Ettha ca lokassa nīvaraṇādīni ajānantena ca titthiyavādesu samayantaresu paricayena ca tesu samayantaresu ceva nīvaraṇādīsu ca saṃsayapakkhandena ekaṃseneva sattādhiṭṭhānena pucchitabbattā, ekaṃseneva sattādhiṭṭhānena byākātabbattā ca sattādhiṭṭhānā pucchā katāti veditabbā. " 1043276,191,509,31,44,1,142,12,"Sā cāyaṃ pucchā ajānantassa jānanatthāya, jātasaṃsayassa ca saṃsayavinodanatthāya vissajjetabbassa nīvaraṇādivisayassa catubbidhattā catubbidhā. " 1043277,191,509,45,79,1,234,24,"Nīvaraṇādīnaṃ pana visayānaṃ loko ca ādhārabhāvena gāthāyaṃ vuttoti‘‘ eko pañho dassito’’ ti ayamettha pucchāvicayo, vissajjanāvicayo pana‘‘ adiṭṭhajotanā vissajjanā, vimaticchedanā vissajjanā’’ tiādinā pucchāvicaye vuttanayānusārena veditabbo. " 1043278,191,510,2,40,1,265,30,"Ekādhāre pucchāvissajjane vicayo ācariyehi vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ anekādhāre pucchāvissajjane yo vicayo vibhajanāraho, so vicayo kathaṃ amhehi viññāyati, amhākaṃ viññāpanatthāya tasmiṃ vicayaṃ vibhajathā’’ ti vattabbabhāvato anekādhāraṃ pucchaṃ tāva nīharitvā dassetuṃ–" 1043279,191,511,2,12,1,21,4,"‘ ‘ Savanti sabbadhi sotā,( iccāyasmā ajito,) " 1043280,191,512,2,5,1,21,3,Sotānaṃ kiṃ nivāraṇaṃ; 1043281,191,513,2,28,1,45,7,"Sotānaṃ saṃvaraṃ brūhi, kena sotā pidhīyare’’ ti.( su. ni.1040; cūḷani. vatthugāthā59, ajitamāṇavapucchāniddesa3)– " 1043282,191,514,2,4,1,9,1,Gāthamāha . 1043283,191,514,5,8,1,24,3,Gāthāttho tāva daṭṭhabbo. 1043284,191,514,9,15,1,37,4,"{Savantī}ti sandanti, pavattantīti attho. " 1043285,191,514,16,23,1,64,6,{Sabbadhī}ti taṇhādīnaṃ ārammaṇabhūtesu sabbesu rūpādīsu āyatanesu. 1043286,191,514,24,28,1,35,3,{Sotā}ti taṇhābhijjhābyāpādādayo sotā. 1043287,191,514,29,36,1,37,6,{Iccāyasmā}ti iti evaṃ āyasmā ajito āha. 1043288,191,514,37,41,1,43,4,Sotānan ti taṇhābhijjhābyāpādādīnaṃ sotānaṃ. 1043289,191,514,42,56,1,89,13,"Kiṃ nivāraṇan ti kiṃ katamaṃ dhammajātaṃ āvaraṇaṃ bhave, kā katamā dhammajāti rakkhā bhave. " 1043290,191,514,57,72,1,143,14,Sotānaṃ saṃvaraṃ {brūhī}ti sotānaṃ taṇhābhijjhābyāpādādīnaṃ saṃvaraṇaṃ āvaraṇaṃ idaṃ dhammajātaṃ bhaveti sabbasattahitatthaṃ amhākaṃ tvaṃ kathehi. 1043291,191,514,73,86,1,116,11,Kena sotā {pidhīyare}ti kena pahāyakadhammena taṇhābhijjhābyāpādādayo sotā paṇḍitehi pidhīyareti pucchatīti pucchitāni. 1043292,191,515,2,40,1,175,25,"‘ ‘ Pucchāvasena kathitāya‘ savanti… pe… pidhīyare’ ti imāya gāthāya kittakāni padāni pucchitāni, kittakā pañhā’’ ti pucchitabbattā‘‘ imāni cattāri padāni pucchitāni, te dve pañhā’’ ti vuttaṃ." 1043293,191,515,41,71,1,141,20,"‘‘ Pucchāvasena pavattāya imissā gāthāya yadi cattāri padāni siyuṃ, evaṃ santesu pañhāpi catubbidhā siyuṃ, kasmā‘ dve’ ti vuttā’’ ti vattabbattā‘‘ kasmā? " 1043294,191,515,72,80,1,42,6,Ime hi bahvādhivacanena pucchitā’’ ti vuttaṃ. 1043295,191,515,81,88,1,56,7,Ime etāya gāthāya gahitā atthā bahvādhivacanena pucchitā. 1043296,191,515,89,92,1,16,3,Idaṃ vuttaṃ hoti– 1043297,191,515,93,124,1,176,24,"‘‘ savanti… pe… pidhīyareti bahūni vacanāni adhikicca pavattā saṃvarasaṅkhātā sati ceva pidahanahetubhūtā paññā cāti ime dve atthāva pucchitā, tasmā atthavasena dve pañhā vuttā vā’’ ti." 1043298,191,515,125,146,1,128,13,‘‘ Pucchāya duvidhatthavisayatā kathaṃ vuttā’’ ti vattabbattā pucchāya duvidhatthavisayataṃ vivarituṃ‘‘ evaṃ samāpannassā’’ tiādi vuttaṃ. 1043299,191,515,147,175,1,204,23,"Tattha evaṃ {samāpannassā}ti imāhi duggatihetubhūtāhi ñātibyasanādisaṅkhātāhi āpadāhi vā, pāṇavadhādīhi āpadāhi vā, samaṃ saha, sabbathā vā ayaṃ sattaloko āpanno ajjhotthaṭo, evaṃ ajjhotthaṭassa vā samāpannassa. " 1043300,191,515,176,204,1,240,26,"Evaṃ {saṃkiliṭṭhassā}ti ñātibyasanādayo vā pāṇavadhādīni āgamma pavattehi dasahi kilesavatthūhi ca ayaṃ sattaloko saṃkiliṭṭho, evaṃ saṃkiliṭṭhassa ca lokassāti samāpannassa ajjhotthaṭassa lokassa vodānaṃ vuṭṭhānaṃ kiṃ katamaṃ dhammajātaṃ bhave. " 1043301,191,515,205,216,1,96,10,"Iti evañhi saccaṃ ajitasutte āhāti vitthārattho, pucchāya duvidhatthavisayatā ñātabbāti adhippāyo." 1043302,191,516,2,32,1,168,20,"‘ ‘ Kiṃ nu sotā sabbassa lokassa sabbadhi savanti, udāhu, ekaccassevā’’ ti pucchitabbattā‘‘ savanti sabbadhi sotāti, asamāhitassa savanti abhijjhābyāpādappamādabahulassā’’ ti vuttaṃ. " 1043303,191,516,33,48,1,176,13,"Tattha abhijjhābyāpādappamādabahulattā rūpādīsu nānārammaṇesu vikkhittacittasseva sotā savanti pavattanti, na samāhitassa abhijjhābyāpādappamādavirahitassāti adhippāyo daṭṭhabbo." 1043304,191,516,49,72,1,92,13,"‘‘ Katamā abhijjhā, katamo byāpādo, katamo pamādo’’ ti vattabbattā‘‘ tattha yā abhijjhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043305,191,516,73,78,1,45,4,Tattha {tatthā}ti tesu abhijjhābyāpādappamādesu. 1043306,191,516,79,87,1,44,6,"Yā abhijjhā, ayaṃ lobho, na abhijjhāyanamattaṃ. " 1043307,191,516,88,94,1,39,5,"Lobho ca akusalamūlaṃ, na lubbhanamattaṃ. " 1043308,191,516,95,104,1,40,6,"Yo byāpādo , ayaṃ doso, na byāpajjanamattaṃ. " 1043309,191,516,105,111,1,36,5,"Doso ca akusalamūlaṃ, na dūsanamattaṃ. " 1043310,191,516,112,120,1,42,6,"Yo pamādo, ayaṃ moho, na sativippavāsamattaṃ. " 1043311,191,516,121,127,1,36,5,"Moho ca akusalamūlaṃ, na mūhanamattaṃ. " 1043312,191,516,128,141,1,144,13,Evaṃ iminā vuttappakārena abhijjhādīnaṃ akusalamūlattā yassa abhijjhābyāpādappamādabahulassa asamāhitassa chasu rūpādīsu āyatanesu taṇhā savanti. 1043313,191,517,2,22,1,68,11,‘ ‘ Katividhā sā taṇhā’’ ti vattabbattā‘‘ rūpataṇhā… pe… dhammataṇhā’’ ti vuttaṃ. 1043314,191,517,23,47,1,135,16,‘‘ Channaṃ rūpataṇhādīnaṃ chasu rūpādiāyatanesu savanaṃ kena ca vacanena amhehi saddahitabban’’ ti vattabbattā‘‘ yathāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043315,191,517,48,78,1,162,22,"‘‘ Savatīti ca kho, bhikkhave… pe… paṭihaññatī’’ ti yaṃ vacanaṃ bhagavā yathā yena pakārena āha, tathā tena pakārena vuttanayena vacanena tumhehi saddahitabbanti adhippāyo. " 1043316,191,517,79,94,1,141,15,Ettha ca cakkhādīnaṃ rūpataṇhādīnaṃ channaṃ sotānaṃ dvārabhāvena pavattattā cakkhādayo nissitūpacāravasena sayaṃ savanto viya bhagavatā vuttā. 1043317,191,517,95,105,1,76,9,{Itī}ti evaṃ vuttappakārena sabbā sabbasmā cakkhādidvārato ca savati pavattati. 1043318,191,517,106,112,1,94,6,Sabbathā sabbappakārena taṇhāyanamicchābhinivesanaunnamanādippakārena savati pavattatīti attho. 1043319,191,517,113,137,1,171,15,"‘‘ Kasmā sabbasmā cakkhādidvārato ca savati pavattati, sabbappakārena taṇhāyanamicchābhinivesanaunnamanādippakārena savanabhāvo vijānitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043320,191,517,138,159,1,184,16,Tattha {tenā}ti asamāhitassa abhijjhābyāpādādīnaṃ cakkhādidvārato ca taṇhāyanamicchābhinivesaunnamanākārena taṇhādivasena pavattanato pavattajānanako bhagavā‘‘ savanti sabbadhi sotā’’ ti āha. 1043321,191,518,2,13,1,43,8,‘ ‘ Sotānaṃ‘ kiṃ nivāraṇan’ ti iminā kiṃ pucchati? 1043322,191,518,14,18,1,36,4,Sotānaṃ anusayappahānaṃ pucchati kiṃ? 1043323,191,518,19,37,1,111,12,Udāhu vītikkamappahānaṃ pucchatī’’ ti vattabbattā‘‘ sotānaṃ kiṃ nivāraṇanti pariyuṭṭhānavighātaṃ pucchatī’’ ti vuttaṃ. 1043324,191,518,38,59,1,91,12,"‘‘ Idaṃ pariyuṭṭhānavighātaṃ vodānaṃ, udāhu vuṭṭhānaṃ kin’’ ti vattabbattā‘‘ idaṃ vodānan’’ ti vuttaṃ." 1043325,191,518,60,75,1,64,10,"‘‘ Sotānaṃ saṃvaraṃ brūhi,‘ kena sotā pidhīyare’ ti iminā kiṃ pucchati? " 1043326,191,518,76,80,1,34,4,Sotānaṃ pariyuṭṭhānaṃ pucchati kiṃ? 1043327,191,518,81,103,1,122,15,"Udāhu vītikkamanaṃ, samugghāṭaṃ vā pucchati kin’’ ti vattabbattā sotānaṃ… pe… pidhīyareti anusayasamugghāṭaṃ pucchatī’’ ti vuttaṃ." 1043328,191,518,104,126,1,95,13,"‘‘ Idaṃ anusayasamugghāṭaṃ vodānaṃ kiṃ, udāhu vuṭṭhānaṃ kin’’ ti vattabbattā‘‘ idaṃ vuṭṭhānan’’ ti vuttaṃ." 1043329,191,519,2,18,1,71,10,"‘ ‘ Savanti sabbadhi sotā’’ tiādipucchāvicayo ācariyena vutto, amhehi ca ñāto; " 1043330,191,519,19,37,1,84,10,tāya pucchāya‘‘ katamo vissajjanavicayo’’ ti vattabbattā‘‘ tattha vissajjanā’’ tiādi vuttaṃ. 1043331,191,519,38,40,1,16,2,Tattha pucchāyaṃ– 1043332,191,520,2,12,1,20,4,"‘ ‘ Yāni sotāni lokasmiṃ,( ajitāti bhagavā,) " 1043333,191,521,2,5,1,20,3,Sati tesaṃ nivāraṇaṃ; 1043334,191,522,2,26,1,45,6,"Sotānaṃ saṃvaraṃ brūmi, paññāyete pidhīyare’’ ti.( su. ni.1041 cūḷani. vatthugāthā60, ajitamāṇavapucchāniddesa4)– " 1043335,191,523,2,5,1,28,3,Gāthā vissajjanāti daṭṭhabbā. 1043336,191,523,6,22,1,91,14,"Tassaṃ gāthāyaṃ ajita lokasmiṃ yāni sotāni savanti, tesaṃ sotānaṃ yaṃ nivāraṇaṃ, sā sati hoti; " 1043337,191,523,23,29,1,39,6,taṃ satiṃ sotānaṃ saṃvaranti ahaṃ brūmi; 1043338,191,523,30,36,1,43,6,ete sotā paññāya pidhīyareti yojanā kātabbā. 1043339,191,523,37,43,1,46,5,Tattha {satī}ti vipassanāpaññāya sampayuttā sati. 1043340,191,523,44,47,1,22,2,{Paññāyā}ti maggapaññāya. 1043341,191,523,48,54,1,61,5,{Pidhīyare}ti uppajjituṃ appadānavasena pidhīyanti pacchijjanti. 1043342,191,524,2,15,1,58,10,‘ ‘ Sati tesaṃ nivāraṇaṃ sotānaṃ saṃvaraṃ brūmī’’ ti bhagavā āha– 1043343,191,524,16,50,1,206,24,"‘‘ yāya kāyaci satiyā sotānaṃ saṃvaraṇakiccaṃ siddhaṃ kiṃ, visiṭṭhāya satiyā sotānaṃ saṃvaraṇakiccaṃ siddhaṃ kiṃ, katamāya satiyā sotānaṃ saṃvaraṇakiccaṃ siddhan’’ ti pucchitabbattā‘‘ kāyagatāya satiyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043344,191,524,51,63,1,116,11,Tattha kāyagatāya {satiyā}ti rūpakāye gataṃ kesādikaṃ aniccādito vipassitvā pavattāya vipassanāñāṇasampayuttāya satiyā. 1043345,191,524,64,76,1,129,11,{Bhāvitāyā}ti kāyagataṃ aniccato dukkhato anattato nibbindanato virajjanato nirodhanato paṭinissajjanato anupassanāvasena bhāvitāya. 1043346,191,524,77,82,1,48,5,Evañhi aniccato anupassanto niccasaññaṃ pajahati; 1043347,191,524,83,87,1,41,4,dukkhato anupassanto sukhasaññaṃ pajahati; 1043348,191,524,88,92,1,40,4,anattato anupassanto attasaññaṃ pajahati; 1043349,191,524,93,96,1,27,3,nibbindanto nandiṃ pajahati; 1043350,191,524,97,100,1,25,3,virajjanto rāgaṃ pajahati; 1043351,191,524,101,104,1,29,3,nirodhento samudayaṃ pajahati; 1043352,191,524,105,108,1,33,3,paṭinissajjanto ādānaṃ pajahatīti. 1043353,191,524,109,117,1,100,7,{Bahulīkatāyā}ti yathāvuttappakārena divasampi māsampi saṃvaccharampi sattasaṃvaccharampi bahulīkatāya. 1043354,191,524,118,126,1,81,7,"Cakkhun ti abhijjhādipavattidvārabhāvena ṭhitaṃ cakkhuṃ, niggahitāgamaṃ daṭṭhabbaṃ. " 1043355,191,524,127,142,1,136,12,"{Nāviñchatī}ti cakkhudvāre pavattaṃ abhijjhādisahitaṃ cittasantānaṃ, taṃsamaṅgīpuggalaṃ vā nākaḍḍhati, manāpikesu rūpesu nāviñchatīti yojanā. " 1043356,191,524,143,148,1,33,4,Amanāpikesu rūpesu na paṭihaññati . 1043357,191,524,149,156,1,57,6,Kāyagatāya satiyā bhāvitāya bahulīkatāya sotaṃ nāviñchati. 1043358,191,524,157,169,1,89,10,Manāpikesu saddesu… pe… amanāpikesu saddesu na paṭihaññatīti yojanā yathāsambhavato kātabbā. 1043359,191,525,2,19,1,117,13,"‘ ‘ Kena kāraṇena nāviñchati paṭihaññatī’’ ti pucchati, indriyānaṃ saṃvutanivāritattā nāviñchati na paṭihaññatīti vissajjeti." 1043360,191,525,20,34,1,89,9,"‘‘ Kenārakkhena te saṃvutanivāritā’’ ti pucchati, satiārakkhena te saṃvutanivāritāti vissajjeti." 1043361,191,525,35,51,1,95,10,‘‘ Satiārakkhena saṃvutanivāritabhāvo kena amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1043362,191,525,52,84,1,260,26,"Tattha {tenā}ti tasmā satiārakkhena saṃvutanivāritattā saṃvutanivāritajānanako bhagavā‘‘ sati tesaṃ nivāraṇan’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena tumhehi satiārakkhena saṃvutanivāritabhāvo saddahitabboti pubbabhāge paññā satyānugāti kiccamevettha adhikanti daṭṭhabbaṃ." 1043363,191,526,2,55,1,267,32,"‘ ‘ Sati tesaṃ nivāraṇan’’ ti vissajjanassa vitthārattho ācariyena vutto, amhehi ca ñāto,‘‘ paññāyete pidhīyare’’ ti vissajjanassa vitthārattho‘‘ kathaṃ amhehi jānitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ paññāyete pidhīyare’’ ti vissajjanassa vitthāratthaṃ dassento‘‘ paññāya anusayā pahīyantī’’ tiādimāha. " 1043364,191,526,56,60,1,29,3,Tattha {paññāyā}ti maggapaññāya. 1043365,191,526,61,68,1,68,6,{Anusayā}ti anurūpaṃ kāraṇaṃ labhitvā uppajjanārahā kāmarāgānusayādayo. 1043366,191,526,69,77,1,86,8,Pahīyanti samucchedavasena anusayesu paññāya pahīnesu pariyuṭṭhānāpi atthato pahīyanti. 1043367,191,526,78,87,1,36,5,Kissa pahīnattā‘‘ pahīyantī’’ ti vuccati? 1043368,191,526,88,93,1,56,5,Anusayassa pahīnattā pariyuṭṭhānā pahīyantīti vissajjeti. 1043369,191,527,2,23,1,116,14,‘ ‘ Taṃ anusayappahānena pariyuṭṭhānappahānaṃ kiṃ viya bhavatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ taṃ yathā khandhavantassā’’ tiādi vuttaṃ. 1043370,191,527,24,50,1,290,25,"Tattha khandhavantassa rukkhassa kudālādinā bhūmiṃ khaṇitvā anavasesamūluddharaṇe kate tassa rukkhassa pupphaphalapallavaṅkurasantatipi kudālādinā samucchinnāva bhavati yathā, evaṃ arahattamaggañāṇena anusayesu pahīnesu anusayānaṃ pariyuṭṭhānasantati samucchinnā pidahitā paṭicchannā bhavati. " 1043371,191,527,51,54,1,24,3,Kena samucchinnā bhavati? 1043372,191,527,55,61,1,64,6,Paññāya maggapaññāya samucchinnā bhavatīti atthayojanā daṭṭhabbā. 1043373,191,527,62,79,1,78,9,‘‘ Paññāya paricchinnabhāvo kathaṃ saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenā’’ tiādi vuttaṃ. 1043374,191,527,80,95,1,124,11,‘‘ Paññāyete pidhīyare’’ ti vacanato anusayānaṃ pariyuṭṭhānasantatiyā paññāya paricchinnabhāvo paṇḍitehi saddahitabboti adhippāyo. 1043375,191,528,2,27,1,247,22,"Imesu pañhāvissajjanesu sotānaṃ saṃvaraṃ, pidhānañca ajānantena vā saṃsayitena vā saṃvarapidhānānaṃ pucchitabbattā dhammādhiṭṭhānā pucchāti pucchāvicayo ceva satipaññānaṃ vissajjetabbattā dhammādhiṭṭhānaṃ vissajjananti vissajjanavicayo ca veditabbo. " 1043376,191,528,28,83,1,326,37,"Etesu ca‘‘ kenassu nivuto loko’’ tiādiko pañho nīvaraṇavicikicchāpamādajappānaṃ vasena catubbidhopi lokādhiṭṭhānavasena eko pañhoti vutto, evaṃ sati‘‘ savanti sabbadhi sotā’’ tiādikopi pañho saṃvarapidhānānaṃ vasena duvidhopi ekatthavasena gahetvā ekādhiṭṭhānavasena‘‘ eko pañho’’ ti vattabbo, sotānaṃ bahubhāvato vā‘‘ bahupañho’’ ti vattabbo; " 1043377,191,528,84,107,1,109,15,tathā pana avatvā sote anāmasitvā saṃvarapidhānānaṃ vasena‘‘ savanti sabbadhi sotā’’ tiādimhi‘‘ dve pañhā’’ ti vuttā. 1043378,191,528,108,135,1,165,19,Tadanusārena‘‘ kenassu nivuto loko’’ tiādimhipi lokaṃ anāmasitvā nīvaraṇādīnaṃ catunnaṃ vasena‘‘ cattāro pañhā’’ tipi vattabbāti ayaṃ nayo dassitoti nayadassanaṃ daṭṭhabbaṃ. 1043379,191,529,2,80,1,552,60,"Desanākāle vuttadhammassa anusandhimaggahetvā attanā racitaniyāmeneva pucchitapañhassa ceva pañhaṃ aṭṭhapetvā, paṭiññañca akatvā vissajjanassa ca vicayahāro ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ desanākāle vuttadhammassa anusandhiṃ gahetvā pucchitapañhassa ceva taṃ pañhaṃ ṭhapetvā, paṭiññañca katvā vissajjanassa ca yo vicayo hāro vibhatto, so vicayahāro kathaṃ amhehi viññāyati, amhākaṃ viññāpanatthāya tasmiṃ vicayaṃ vibhajethā’’ ti vattabbabhāvato tesu vicetabbākāraṃ dassento‘‘ yāni sotānī’’ tiādigāthāya vicayākāradassanānantaraṃ‘‘ paññā ceva sati cā’’ tiādimāha. " 1043380,191,530,2,55,1,388,48,"Tattha gāthāttho tāva viññātabbo– yāya paññāya anusayappahānena sotanirujjhanaṃ vuttaṃ, yāya satiyā ca pariyuṭṭhānappahānena sotanirujjhanaṃ vuttaṃ, sāyaṃ paññā ceva sāyaṃ sati ca tāhi paññāsatīhi asesaṃ sahuppannaṃ nāmañceva rūpañca, etaṃ sabbaṃ kattha nirujjhamāne asesaṃ uparujjhatīti mārisa me mayā puṭṭho tvaṃ bhagavā mayhaṃ etaṃ nirujjhanaṃ pabrūhi, iti āyasmā ajito bhagavantaṃ pucchati. " 1043381,191,531,2,17,1,95,14,"Ajita tvaṃ yametaṃ pañhaṃ pucchitaṃ nirujjhanaṃ maṃ apucchi, ahaṃ te tava taṃ nirujjhanaṃ vadāmi. " 1043382,191,531,18,56,1,319,34,"Yattha viññāṇanirodhe paññāsatisahitaṃ nāmañca rūpañca viññāṇassa nirodhena saha ekato asesaṃ uparujjhati, ettha viññāṇanirodhe etaṃ sabbaṃ viññāṇanirodhena ekato ekakkhaṇe apubbaṃ acarimaṃ uparujjhati, etaṃ viññāṇanirodhaṃ tassa nāmarūpassa nirodho nātivattati, taṃ taṃ nāmarūpanirodhaṃ so so viññāṇanirodho nātivattatīti." 1043383,191,532,2,11,1,36,7,‘ ‘ Tasmiṃ pañhe ayaṃ ajito kiṃ pucchati? 1043384,191,532,12,32,1,104,13,"Uparujjhanameva pucchati, udāhu aññaṃ pucchatī’’ ti vattabbato‘‘ ayaṃ pañhe anusandhiṃ pucchatī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043385,191,532,33,43,1,58,10,Tattha ayan ti yo āyasmā ajito pañhaṃ apucchīti ayaṃ ajito. 1043386,191,532,44,55,1,38,6,{Pañhe}ti‘‘ paññā ceva sati cā’’ tiādipañhe. 1043387,191,532,56,72,1,88,11,"Yadi anusandhiṃ pucchati, evaṃ sati‘‘ katthetaṃ uparujjhatī’’ ti pucchanaṃ ayuttaṃ bhaveyyāti? " 1043388,191,532,73,81,1,68,6,"Na, anusandhīyati etena upanirujjhanenāti {anusandhī}ti atthasambhavato. " 1043389,191,532,82,96,1,56,8,Tena vuttaṃ‘‘ anusandhiṃ pucchanto kiṃ… pe… nibbānadhātun’’ ti. 1043390,191,532,97,109,1,103,8,Anusandhipucchanena anupādisesanibbānadhātuyāpi pucchanato‘‘ katthetaṃ uparujjhatī’’ ti pucchanaṃ yuttameva. 1043391,191,533,2,29,1,187,19,"‘ ‘ Yā anupādisesanibbānadhātu pucchitā, taṃ katamāya paṭipadāya adhigacchatī’’ ti pucchitabbattā catusaccakammaṭṭhānabhāvanāsaṅkhātaṃ paṭipadaṃ visayena saha dassetuṃ‘‘ tīṇī saccānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043392,191,533,30,38,1,87,8,Tattha saṅkhatānīti kammādipaccayehi samecca sambhūya dukkhādīni karīyantīti saṅkhatāni. 1043393,191,533,39,57,1,147,14,"{Nirodhadhammānī}ti nirujjhanaṃ nirodho, dhammopi nirodhadhammova, tasmā nirodho dhammo sabhāvo yesaṃ dukkhādīnanti {nirodhadhammānī}ti atthova gahetabbo. " 1043394,191,533,58,72,1,68,10,Tāni tīṇi saccāni sarūpato dassetuṃ‘‘ dukkhaṃ samudayo maggo’’ ti vuttaṃ. 1043395,191,533,73,94,1,116,12,"Tīṇi dukkhasamudayamaggasaccāni saṅkhatānīti vuttāni,‘‘ kiṃ nirodhasaccan’’ ti pucchitabbattā‘‘ nirodho asaṅkhato’’ ti vuttaṃ. " 1043396,191,533,95,103,1,33,4,Idha‘‘ nirodhadhammo’’ tipi vattabbaṃ. 1043397,191,533,104,107,1,39,3,Kammādipaccayehi asaṅkhatattā asaṅkhato. 1043398,191,533,108,110,1,35,2,Uppādanirodhābhāvato anirodhadhammo. 1043399,191,533,111,137,1,150,17,"‘‘ Pahāyakapahātabbesu saccesu katamena pahāyakena katamo pahātabbo, katamāya bhūmiyā pahīno’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha samudayo dvīsu bhūmīsū’’ tiādi vuttaṃ. " 1043400,191,533,138,143,1,44,4,Tattha dvīsu {bhūmīsū}ti dassanabhāvanābhūmīsu. 1043401,191,533,144,147,1,27,2,{Kāmacchando}ti kāmabhavarāgo. 1043402,191,533,148,151,1,24,2,{Rūparāgo}ti rūpabhavarāgo. 1043403,191,533,152,155,1,26,2,{Arūparāgo}ti arūpabhavarāgo. 1043404,191,533,156,161,1,52,5,Saṃyojanabhedato dasa saṃyojanāni pahīyantīti yojanā. 1043405,191,534,2,30,1,157,14,"12. Pahātabbasaṃyojanāni dassanabhūmibhāvanābhūmibhedena vibhattāni, amhehipi ñātāni,‘‘ indriyabhedato kathaṃ vibhattānī’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tattha tīṇī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043406,191,534,31,56,1,145,17,Atha vā‘‘ pahātabbasaṃyojanesu katamāni saṃyojanāni katamaṃ indriyaṃ attano pahāyakaṃ katvā nirujjhantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha tīṇī’’ tiādi vuttaṃ. 1043407,191,534,57,63,1,60,6,Adhiṭṭhāya attano pahāyakaṃ katvā nirujjhanti anuppādavasena. 1043408,191,534,64,87,1,142,14,"‘‘ Anaññātaññassāmītindriyañca aññindriyañca saṃyojanānaṃ nirujjhanahetu hotu, aññātāvindriyaṃ kissa hetū’’ ti pucchitabbattā‘‘ yaṃ panā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043409,191,534,88,112,1,145,19,"Tattha yaṃ yena aññātāvindriyena arahā‘‘ me jāti khīṇā’’ ti evaṃ jānāti, idaṃ jānanahetu aññātāvindriyaṃ khaye jātikkhaye arahattaphale pavattaṃ ñāṇaṃ. " 1043410,191,534,113,132,1,109,13,"Yaṃ yena aññātāvindriyena arahā‘‘ itthattāya aparaṃ na bhavissāmī’’ ti pajānāti, idaṃ pajānanahetu aññātāvindriyaṃ. " 1043411,191,534,133,144,1,100,11,Anuppāde pana anuppajjane arahattaphale pavattaṃ ñāṇaṃ aññātāvindriyaṃ jānanahetu hotīti vuttaṃ hoti. 1043412,191,534,145,169,1,129,15,"Indriyañāṇāni pahāyakāni katvā saṃyojanāni nirujjhanti,‘‘ tāni ñāṇāni kadā nirujjhantī’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tattha yañcā’’ tiādi vuttaṃ." 1043413,191,535,2,30,1,190,19,"‘ ‘ Anaññātaññassāmītindriyaṃ aññindriyaṃ pāpuṇantassa nirujjhatu, aññindriyaṃ arahattaṃ pāpuṇantassa nirujjhatu, aññātāvindriyaṃ kadā nirujjhatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yañca khaye’’ tiādi vuttaṃ. " 1043414,191,535,31,40,1,50,7,"Tattha {dve}ti kiccabhedena dve, sabhāvato pana ekāva." 1043415,191,536,2,21,1,76,11,"‘ ‘ Pajānanakiccampi ekameva, kathaṃ dve siyun’’ ti vattabbattā‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043416,191,536,22,28,1,55,6,Ārammaṇapaññābhedena dve nāmāni labbhantīti vuttaṃ hoti. 1043417,191,536,29,43,1,97,12,"{Sā}ti yā paññā pubbagāthāyaṃ sotapidhānakiccena vuttā, sā paññā pakārehi jānanasabhāvena paññā nāma. " 1043418,191,536,44,50,1,62,6,Yathādiṭṭhaṃ ārammaṇaṃ apilāpanaṭṭhena ogāhanaṭṭhena sati nāma. 1043419,191,537,2,47,1,197,27,"13.‘‘ Paññā ceva sati cā’’ ti padassa attho ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ nāmarūpañcā’ ti padassa attho kathaṃ amhehi ñātabbo’’ ti vattabbattā nāmarūpaṃ vibhajanto‘‘ tattha ye pañcupādānakkhandhā’’ tiādimāha. " 1043420,191,537,48,53,1,48,4,Tattha {tatthā}ti kammavipākavaṭṭabhede bhavattaye. 1043421,191,537,54,57,1,52,2,{Tatthā}ti pañcupādānakkhandhasaṅkhātanāmarūpasamudāye. 1043422,191,537,58,62,1,37,2,{Pañcindriyānī}ti cakkhādipañcindriyāni . 1043423,191,537,63,76,1,131,12,"Viññāṇasampayuttan ti sampayuttapaccayattaṃ sandhāya na vuttaṃ, pacurajanassa pana avibhajitvā gahaṇīyasabhāvamattaṃ sandhāya vuttaṃ. " 1043424,191,537,77,96,1,116,13,"Vibhāgaṃ jānantehi pana‘‘ nāmaṃ viññāṇasampayuttaṃ, rūpaṃ pana na viññāṇasampayuttaṃ, sahajātan’’ ti vibhajitvā gahetabbaṃ. " 1043425,191,537,97,101,1,38,3,{Tassā}ti paññāsatisahitassa nāmarūpassa. 1043426,191,537,102,105,1,36,3,Nirodhan ti anupādisesanibbānadhātuṃ. 1043427,191,538,2,21,1,91,13,Bhagavantaṃ pucchanto āyasmā ajito‘‘ paññā ceva… pe… katthetaṃ uparujjhatī’’ ti evaṃ pārāyane āha. 1043428,191,538,22,64,1,338,31,"‘‘ Paññā cevātiādigāthāya yā anupādisesanibbānadhātu pucchitā, sā anupādisesanibbānadhātu katamena adhigamena pattabbā’’ ti pucchitabbattā caturiddhipādamukhena ariyamaggādhigamamukhena pattabbā, caturiddhipādabhāvanāya ca cattārindriyāni mūlabhūtāni, tasmā mūlabhūtāni tāni cattārindriyāni niddhāretvā dassento‘‘ tattha sati ca paññā cā’’ tiādimāha. " 1043429,191,538,65,95,1,255,23,"Kusalākusaladhammagatiyo samanvesamānāya satiyā sijjhamānāya ekantena samādhi nipphādetabbo, satiggahaṇena ca pariyuṭṭhānappahānaṃ gāthāyaṃ adhippetaṃ, pariyuṭṭhānappahānena ca samādhikiccaṃ pākaṭanti āha‘‘ sati dve indriyāni satindriyañca samādhindriyañcā’’ ti. " 1043430,191,538,96,116,1,154,15,"Paññāya anusayasamugghātaṃ catubbidhasammappadhānasaṅkhātena vīriyena sijjhati, na vinā tenāti vuttaṃ‘‘ paññā dve indriyāni paññindriyañca vīriyindriyañcā’’ ti. " 1043431,191,539,2,50,1,346,38,"Imesu yathāvuttesu catūsu indriyesu pubbabhāge vā maggakkhaṇe vā sijjhantesu taṃsampayuttā yā saddahanā okappanā siddhā, idaṃ saddahanaokappanasaṅkhātaṃ dhammajātaṃ saddhindriyaṃ siddhaṃ,‘‘ tesu mūlabhūtesu indriyesu siddhesu katamena indriyena katamo dhammo siddho’’ ti pucchitabbattā iminā ayaṃ siddhoti dassento‘‘ tattha yā saddhādhipateyyā’’ tiādimāha. " 1043432,191,539,51,55,1,25,3,Tattha {tatthā}ti satyādīsu. 1043433,191,539,56,69,1,142,11,"{Saddhādhipateyyā}ti paccayabhūtāya saddhāya siddho chando adhipatīti saddhādhipati, saddhādhipatinā pavattetabbā cittekaggatāti saddhādhipateyyā. " 1043434,191,539,70,91,1,172,19,"{Chandasamādhī}ti chandaṃ jeṭṭhakaṃ katvā pavattito samādhi vā chandādhipatinā sampayutto pubbabhāge pavatto samādhi vā chandasamādhi, pahānaṃ pahānahetu hotīti yojanā kātabbā. " 1043435,191,539,92,103,1,104,11,Pahānan ti ca pajahati vikkhambhitakilese etena chandasamādhināti pahānan ti karaṇasādhanattho gahetabbo. 1043436,191,539,104,107,1,36,2,{Paṭisaṅkhānabalenā}ti parikammabalena. 1043437,191,539,108,111,1,38,2,{Bhāvanābalenā}ti mahaggatabhāvanābalena. 1043438,191,540,2,23,1,92,13,‘ ‘ So chandasamādhi sayaṃ kevalova pahānan’’ ti vattabbattā‘‘ tattha ye assāsapassāsā’’ tiādi vuttaṃ. 1043439,191,540,24,31,1,48,6,Tattha {tatthā}ti tasmiṃ samāhite citte cittuppāde. 1043440,191,540,32,61,1,188,22,"‘‘ Tasmiṃ samāhite cittuppāde assāsā’’ tiādinā assāsādisīsena assāsādijanakā vīriyasaṅkhārā gahitā, te ca yāva bhāvanāpāripūrī, tāva punappunaṃ saraṇato ca sarā, punappunaṃ saṅkappato ca saṅkappā. " 1043441,191,540,62,107,1,252,31,"Yo pana‘‘ sarasaṅkappā, ime saṅkhārā cā’’ ti evaṃ vuttappakāro purimako chandasamādhi vā kilesavikkhambhanatāya ca tadaṅgappahānatāya ca pahānaṃ pahānahetupadhānaṃ vā,‘‘ ime vuttappakārā saṅkhārādayo kiṃ bhāventī’’ ti pucchitabbattā‘‘ ime ca saṅkhārā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043442,191,540,108,121,1,169,13,Tattha ime saṅkhārā ca tadubhayañca chandasamādhippadhānasaṅkhārasamannāgataṃ vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ iddhipādaṃ bhāvetīti yojanā. 1043443,191,541,2,10,1,99,7,"Chandasamādhippadhānasaṅkhārasamannāgatan ti chando eva adhipati chandādhipati, chandādhipatisamādhi. " 1043444,191,541,11,14,1,21,3,Tena vuttaṃ bhagavatā– 1043445,191,541,15,35,1,66,9,"‘‘ chandaṃ ce, bhikkhave, bhikkhu adhipatiṃ karitvā labhati samādhin’’ ti( vibha.432). " 1043446,191,541,36,50,1,112,12,"Chandahetuko vā samādhi, chandādiko vā samādhi chandasamādhi, chandādhipatissa paccayuppanno samādhīti vuttaṃ hoti. " 1043447,191,541,51,79,1,205,19,"Padhānabhūtā saṅkhārā padhānasaṅkhārā, padhānasaddena saṅkhatasaṅkhārādayo nivattāpitā, chandasamādhi ca padhānasaṅkhārā cāti chandasamādhippadhānasaṅkhārā , tehi samannāgato chanda… pe… samannāgato, taṃ… pe… gataṃ. " 1043448,191,541,80,94,1,100,11,"Ijjhati samijjhati nippajjatīti iddhi, koṭṭhāso, iddhi eva pādo koṭṭhāsoti iddhipādo, iddhipādacatuttho. " 1043449,191,541,95,112,1,107,15,"Ijjhanti vā tāya sattā iddhā vuddhā ukkaṃsagatā hontīti iddhi, pajjati etenāti pādo, iddhiyā pādoti iddhipādo. " 1043450,191,541,113,133,1,178,15,"Iddhipādoti sāmaññatthavasena vuttopi‘‘ chandasamādhippadhānasaṅkhārasamannāgatan’’ ti vuttattā chandiddhipādova gahetabbo, taṃ iddhipādaṃ taṃ chandiddhipādaṃ bhāveti vaḍḍhetīti attho. " 1043451,191,542,2,19,1,199,14,"Vivekanissitaṃ virāganissitan ti vipassanākkhaṇe kiccato tadaṅgavivekanissitaṃ, ajjhāsayato nissaraṇavivekanissitaṃ, maggakkhaṇe pana kiccato samucchedavivekanissitaṃ, ārammaṇato nissaraṇavivekanissitaṃ. " 1043452,191,542,20,37,1,184,13,"Virāganissitan ti vipassanākkhaṇe kiccato tadaṅgavirāganissitaṃ, ajjhāsayato nissaraṇavivekanissitaṃ, maggakkhaṇe pana kiccato samucchedavirāganissitaṃ , ārammaṇato nissaraṇavirāganissitaṃ. " 1043453,191,542,38,53,1,184,12,"Nirodhanissitan ti vipassanākkhaṇe kiccato tadaṅganirodhanissitaṃ, ajjhāsayato nissaraṇanirodhanissitaṃ, maggakkhaṇe kiccato samucchedanirodhanissitaṃ, ārammaṇato nissaraṇanirodhanissitaṃ. " 1043454,191,542,54,60,1,86,6,Vossaggapariṇāmin ti ettha pariccāgavossaggapakkhandanavossaggavasena vossaggo duvidho. 1043455,191,542,61,77,1,210,13,"Tatthapi vipassanākkhaṇe tadaṅgavasena pariccāgavossaggo, nibbānaninnabhāvena pakkhandanavossaggo, maggakkhaṇe samucchedavasena pariccāgavossaggo, ārammaṇakaraṇena nibbānapakkhandanavossaggoti vibhajitvā gahetabbo. " 1043456,191,542,78,90,1,118,10,"Yathāvuttavossaggatthaṃ pariṇamati, pariṇataṃ vā paripacati paripacanaṃ karotīti vossaggapariṇāmī, taṃ vossaggapariṇāmiṃ. " 1043457,191,543,2,29,1,168,17,"Chandiddhipādabhāvanākāro ācariyena vutto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ vīriyiddhipādabhāvanākāro amhehi vijānitabbo’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tattha yā vīriyādhipateyyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043458,191,543,30,34,1,45,4,Tassattho heṭṭhā vuttanayānusāreneva viññeyyo. 1043459,191,543,35,41,1,58,6,Saṃkhittavasena pana ṭhapitaṃ pāṭhaṃ vitthārato ṭhapessāmi. 1043460,191,543,42,43,1,6,1,Kathaṃ? 1043461,191,543,44,44,1,0,0,– 1043462,191,544,2,11,1,58,7,"‘ ‘ Tattha yā vīriyādhipateyyā cittekaggatā, ayaṃ vīriyasamādhi. " 1043463,191,544,12,23,1,93,10,"Samāhite citte kilesānaṃ vikkhambhanatāya paṭisaṅkhānabalena vā bhāvanābalena vā, idaṃ pahānaṃ. " 1043464,191,544,24,33,1,77,8,"Tattha ye assāsapassāsā vitakkavicārā saññāvedayitā sarasaṅkappā, ime saṅkhārā. " 1043465,191,544,34,55,1,215,18,"Iti purimako ca vīriyasamādhi, kilesavikkhambhanatāya ca pahānaṃ ime ca saṅkhārā, tadubhayaṃ vīriyasamādhippadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ." 1043466,191,545,2,11,1,56,7,"‘ ‘ Tattha yā cittādhipateyyā cittekaggatā, ayaṃ cittasamādhi. " 1043467,191,545,12,23,1,93,10,"Samāhite citte kilesānaṃ vikkhambhanatāya paṭisaṅkhānabalena vā bhāvanābalena vā, idaṃ pahānaṃ. " 1043468,191,545,24,33,1,77,8,"Tattha ye assāsapassāsā vitakkavicārā saññāvedayitā sarasaṅkappā, ime saṅkhārā. " 1043469,191,545,34,54,1,213,18,"Iti purimako ca cittasamādhi, kilesavikkhambhanatāya ca pahānaṃ ime ca saṅkhārā, tadubhayaṃ cittasamādhippadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmiṃ." 1043470,191,546,2,24,1,154,17,"‘ ‘ Tattha yā vīmaṃsādhipateyyā cittekaggatā, ayaṃ vīmaṃsāsamādhi, samāhite citte kilesānaṃ vikkhambhanatāya paṭisaṅkhānabalena vā bhāvanābalena vā, idaṃ pahānaṃ. " 1043471,191,546,25,34,1,77,8,"Tattha ye assāsapassāsā vitakkavicārā saññāvedayitā sarasaṅkappā, ime saṅkhārā. " 1043472,191,546,35,57,1,220,19,"Iti purimako ca vīmaṃsāsamādhi kilesavikkhambhanatāya ca pahānaṃ ime ca saṅkhārā, tadubhayaṃ vīmaṃsāsamādhippadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti vivekanissitaṃ virāganissitaṃ nirodhanissitaṃ vossaggapariṇāmin’’ ti. " 1043473,191,547,2,21,1,148,17,Ayaṃ pana viseso– {vīriyasamādhī}ti vīriyaṃ jeṭṭhakaṃ katvā pavattito samādhi vā vīriyādhipatinā sampayutto pubbabhāge pavatto samādhi vā vīriyasamādhi. 1043474,191,547,22,37,1,127,14,{Cittasamādhī}ti cittaṃ jeṭṭhakaṃ katvā pavattito samādhi vā cittādhipatinā sampayutto pubbabhāge pavatto samādhi vā cittasamādhi. 1043475,191,547,38,53,1,137,14,{Vīmaṃsāsamādhī}ti vīmaṃsaṃ jeṭṭhakaṃ katvā pavattito samādhi vā vīmaṃsādhipatinā sampayutto pubbabhāge pavatto samādhi vā vīmaṃsāsamādhīti. 1043476,191,548,2,15,1,134,12,"Sattibalānurūpenettha saṅkhepavaṇṇanā katā, gambhīrañāṇehi pana aṭṭhakathāṭīkānurūpena vitthārato vā gambhīrato vā vibhajitvā gahetabbā. " 1043477,191,549,2,50,1,320,31,"14.‘‘ Chandasamādhi vīriyasamādhi cittasamādhi vīmaṃsāsamādhī’’ ti vutto,‘‘ evaṃ sati vīmaṃsāsamādhiyeva ñāṇamūlako ñāṇapubbaṅgamo ñāṇānuparivatti bhaveyya, aññe tayo samādhayo aññāṇamūlakā aññāṇapubbaṅgamā aññāṇapavattiyo bhaveyyun’’ ti vattabbattā sabbe samādhayo ñāṇamūlakādayoyevāti dassetuṃ‘‘ sabbo samādhi ñāṇamūlako’’ tiādi vuttaṃ. " 1043478,191,549,51,65,1,99,9,"Tattha sabbo {samādhī}ti chandasamādhi, vīriyasamādhi, cittasamādhi, vīmaṃsāsamādhīti catubbidho samādhi. " 1043479,191,549,66,71,1,73,4,{Ñāṇamūlako}ti ekāvajjanavīthinānāvajjanavīthīsu pavattaṃ upacārañāṇamūlako. 1043480,191,549,72,78,1,64,5,{Ñāṇapubbaṅgamo}ti adhigamañāṇaṃ pubbaṅgamaṃ assāti ñāṇapubbaṅgamo. 1043481,191,549,79,85,1,72,5,{Ñāṇānuparivattī}ti paccavekkhaṇañāṇaṃ anuparivatti assāti ñāṇānuparivatti. 1043482,191,549,86,106,1,171,17,"Atha vā nānāvajjanūpacārañāṇaṃ vā paṭisandhiñāṇaṃ vā mūlaṃ assāti ñāṇamūlako, upacārañāṇaṃ pubbaṅgamaṃ assāti ñāṇapubbaṅgamo, appanāñāṇaṃ anuparivatti assāti ñāṇānuparivatti . " 1043483,191,549,107,113,1,46,6,Sabbaṃ vā upacārañāṇaṃ mūlaṃ assāti ñāṇamūlako. 1043484,191,549,114,118,1,45,4,Appanāñāṇaṃ pubbaṅgamaṃ assāti ñāṇapubbaṅgamo. 1043485,191,549,119,135,1,156,13,"Abhiññāñāṇaṃ anuparivatti assāti ñāṇānuparivatti, anuparivattanaṃ vā anuparivatti, ñāṇassa anuparivatti ñāṇānuparivatti, ñāṇānuparivatti assāti ñāṇānuparivatti. " 1043486,191,549,136,140,1,33,4,Ñāṇaṃ pana pubbe vuttappakārameva. 1043487,191,550,2,47,1,507,40,"Yathā pure tathā {pacchā}ti yathā chandasamādhiādicatubbidhasamādhissa pubbenivāsānussatiñāṇānuparivattibhāvena pure atītāsu jātīsu asaṅkhyeyyesupi saṃvaṭṭavivaṭṭesu attano khandhapaṭibaddhassa, paresaṃ khandhapaṭibaddhassa ca suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhanaṃ tathā tathāvuttasamādhissa anāgataṃsañāṇānuparivattibhāvena pacchā anāgatāsu jātīsu asaṅkhyeyyesupi saṃvaṭṭavivaṭṭesu attano khandhapaṭibaddhassa, paresaṃ khandhapaṭibaddhassa ca suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhananti attho daṭṭhabbo. " 1043488,191,550,48,81,1,325,29,"Yathā pacchā tathā {pure}ti yathā yathāvuttasamādhissa cetopariyañāṇānuparivattibhāvena anāgatesu sattasuyeva divasesu parasattānaṃyeva cittassa suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhanaṃ, tathā tathāvuttasamādhissa pure atītesu sattasuyeva divasesu parasattānaṃyeva cittassa suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhananti attho. " 1043489,191,551,2,33,1,344,29,"Yathā divā tathā rattin ti yathā cakkhumantānaṃ sattānaṃ divasabhāge sūriyālokena andhakārassa viddhaṃsitattā āpāthagataṃ cakkhuviññeyyaṃ rūpaṃ manoviññāṇenapi suviññeyyaṃ, tathā rattibhāge caturaṅgasamannāgatepi andhakāre vattamāne yathāvuttasamādhissa dibbacakkhuñāṇānuparivattibhāvena rūpāyatanassa suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhanaṃ. " 1043490,191,551,34,75,1,440,37,"Yathā rattiṃ tathā {divā}ti yathā rattibhāge caturaṅgasamannāgatepi andhakāre yathāvuttasamādhissa dibbacakkhuñāṇānuparivattibhāvena rūpāyatanassa suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhanaṃ, tathā divasabhāge sukhumassa rūpāyatanassa vā kenaci pākārādinā tirohitassa rūpāyatanassa vā atidūraṭṭhāne pavattassa rūpāyatanassa vā yathāvuttasamādhissa dibbacakkhuñāṇānuparivattibhāvena suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhananti attho daṭṭhabbo. " 1043491,191,552,2,50,1,492,43,"Yathā yathāvuttasamādhissa divasabhāge dibbasotañāṇānuparivattibhāvena sukhumassa saddāyatanassa vā kenaci pākārādinā tirohitassa saddāyatanassa vā atidūraṭṭhāne pavattassa saddāyatanassa vā suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhanaṃ, tathā rattibhāgepi yathāvuttasamādhissa dibbasotañāṇānuparivattibhāvena sukhumassa saddāyatanassa vā kenaci pākārādinā tirohitassa saddāyatanassa vā atidūraṭṭhāne pavattassa saddāyatanassa vā suṭṭhu paṭivijjhanameva, na duppaṭivijjhananti ayaṃ nayopi netabbo. " 1043492,191,552,51,54,1,25,3,Tena vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ– 1043493,191,553,2,37,1,184,19,"‘ ‘ Yathā {pure}ti yathā samādhissa pubbenivāsānussatiñāṇānuparivattibhāvenā’’ tiādiṃ vatvā‘‘ yathā ca rūpāyatane vuttaṃ, tathā samādhissa dibbasotañāṇānuparivattitāya saddāyatane ca netabban’’ ti( netti. aṭṭha.14)." 1043494,191,554,2,20,1,127,11,‘ ‘ Ñāṇamūlakādisamādhinā pubbenivāsānussatiñāṇānuparivattibhāvādisahitena kiṃ bhāvetī’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti vivaṭenā’’ tiādi vuttaṃ. 1043495,191,554,21,26,1,32,4,Tattha {itī}ti evaṃ vuttappakārena. 1043496,191,554,27,30,1,38,2,{Apariyonaddhenā}ti nīvaraṇādivigamanena. 1043497,191,554,31,37,1,62,6,Sappabhāsaṃ cittan ti iddhipādasampayuttaṃ maggacittaṃ bhāveti. 1043498,191,554,38,48,1,166,10,Iddhipādasampayutte maggacitte uppajjamāne hi magga cittasahabhūni kusalāni saddhindriyavīriyindriyasatindriyasamādhindriyapaññindriyabhūtāni pañcindriyāni uppajjanti. 1043499,191,554,49,55,1,75,6,Magga citte nirujjhamāne anuppajjanabhāvena nirujjhanti ekacittakkhaṇikattā. 1043500,191,554,56,66,1,66,10,Evaṃ magga viññāṇassa nirodhā paññā ca sati ca nirujjhatīti yojanā. 1043501,191,555,2,27,1,152,17,"‘ ‘ Kassa viññāṇassa nirodhā nāmarūpaṃ nirujjhatī’’ ti vattabbattā‘‘ nāmarūpañcā’’ tiādi vuttaṃ, paṭisandhiviññāṇassa nirodhā nāmarūpañca nirujjhatīti vuttaṃ hoti. " 1043502,191,555,28,63,1,228,26,"Atha vā‘‘ viññāṇassa nirodhā paññā ca sati cāti vuttāni pañcindriyāni evaṃ nirujjhantī’’ ti vattabbattā nāmarūpañca nirujjhati, nirujjhamānaṃ pana nāmarūpaṃ paṭisandhiviññāṇassa nirodhā nirujjhatīti dassetuṃ‘‘ nāmarūpañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043503,191,555,64,74,1,112,8,"Tattha {nāmarūpañcā}ti maggena taṇhāavijjādike anupacchinne uppajjanārahaṃ vedanādikkhandhattayaṃ, bhūtupādārūpañca. " 1043504,191,555,75,83,1,90,8,Viññāṇahetukan ti uppajjanārahaṃ paṭisandhiviññāṇaṃ hetu assa nāmarūpassāti viññāṇahetukaṃ. 1043505,191,555,84,90,1,57,6,Viññāṇapaccayā nibbattan ti viññāṇena paccayena nibbattaṃ. 1043506,191,555,91,95,1,45,3,{Tassā}ti uppajjanārahassa paṭisandhiviññāṇassa. 1043507,191,555,96,100,1,29,3,{Hetū}ti taṇhāavijjādiko kileso. 1043508,191,555,101,105,1,45,4,Viññāṇan ti uppajjanārahaṃ paṭisandhiviññāṇaṃ. 1043509,191,555,106,109,1,22,3,Anāhāran ti appaccayaṃ. 1043510,191,555,110,115,1,49,4,Anabhinanditan ti kāmataṇhādīhi anabhinanditabbaṃ. 1043511,191,555,116,119,1,48,3,Appaṭisandhikan ti punabbhavābhisandahanarahitaṃ. 1043512,191,555,120,123,1,20,3,Nti tādisaṃ viññāṇaṃ. 1043513,191,555,124,133,1,74,7,{Ahetū}ti natthi hetusaṅkhātaṃ paṭisandhiviññāṇaṃ imassa nāmarūpassāti ahetu. 1043514,191,555,134,142,1,72,8,Appaccayan ti sahāyavirahena natthi paccayā saṅkhārā imassāti appaccayaṃ. 1043515,191,555,143,148,1,58,5,Evaṃ paṭisandhiviññāṇassa nirodhā nāmarūpañca nirujjhatīti. 1043516,191,556,2,24,1,133,15,‘ ‘ Paññāsatīnañceva nāmarūpassa ca vuttappakārena nirujjhanabhāvo kathaṃ amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043517,191,556,25,45,1,158,14,Vattabbākārena paññāsatīnañceva nāmarūpassa ca nirujjhanabhāvajānanako bhagavā yathānirujjhanabhāvadīpakaṃ‘‘ yametaṃ… pe… etthetaṃ uparujjhatī’’ ti gāthāvacanaṃ āha. 1043518,191,556,46,53,1,72,7,Tena gāthāvacanena tumhehi mayā vutto nirujjhanabhāvo saddahitabboyevāti. 1043519,191,556,54,86,1,281,28,Etthāpi paññāsatināmarūpānaṃ nirujjhanaṃ ajānantena tattha vā saṃsayantena ajitena pucchitabbattā‘‘ adiṭṭhajotanā pucchāti vā diṭṭhasaṃsandanā pucchāti vā paññādīnaṃ anekatthattā dhammato vā anekādhiṭṭhānā pucchāti vā dhammādhiṭṭhānā pucchā’’ ti vā iccevamādipucchāvicayo niddhāretabbo. 1043520,191,556,87,100,1,134,9,‘‘ Sarūpadassanavissajjananti vā anekādhiṭṭhānavissajjananti vā dhammādhiṭṭhānavissajjanan’’ ti vā iccevamādivissajjanavicayo niddhāretabbo. 1043521,191,557,2,52,1,433,40,"Evaṃ sattādhiṭṭhānādipucchāvissajjanāni ceva dhammādhiṭṭhānādipucchāvissajjanāni ca visuṃ visuṃ dassetvā pucchāvicayo ceva vissajjanavicayo ca ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ sattādhiṭṭhānadhammādhiṭṭhānesu ekato dassitesu pucchāvissajjanesu kathaṃ pucchāvicayo ceva vissajjanavicayo ca amhehi viññātabbo’’ ti pucchitabbattā sattādhiṭṭhānadhammādhiṭṭhānaṃ pucchaṃ nīharitvā tattha vicayaṃ vibhajanto‘‘ ye ca saṅkhatadhammāse’’ tiādimāha. " 1043522,191,557,53,55,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1043523,191,558,2,38,1,167,22,"‘ ‘ Evaṃ anusandhipucchampi dassetvā heṭṭhā sattādhiṭṭhānā, dhammādhiṭṭhānā ca pucchā visuṃ visuṃ dassitāti idāni tā saha dassetuṃ‘‘ ye ca saṅkhatadhammāse’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.14)– " 1043524,191,559,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1043525,191,559,4,41,1,251,33,"Tassāyaṃ attho– idha sāsane ye arahanto saṅkhatadhammā honti, puthū bahūyeva satta janā sekkhā sīlādisikkhamānā honti, tesaṃ arahantāvañceva sekkhānañca iriyaṃ paṭipattiṃ meṃ mahā puṭṭho nipako tvaṃ bhagavā pabrūhi mārisa iti āyasmā ajito pucchanto āhāti. " 1043526,191,560,2,22,1,71,9,15. Tassaṃ gāthāyaṃ‘‘ kittakāni pucchitānī’’ ti vattabbattā‘‘ imānī’’ tiādi vuttaṃ. 1043527,191,560,23,35,1,69,8,Padatthānurūpaṃ pucchitabbattā‘‘ imāni tīṇi padāni pucchitānī’’ ti vuttaṃ. 1043528,191,560,36,80,1,140,25,"‘‘ Ye ca … pe… mārisā’’ ti gāthāyaṃ ye pañhā pucchitā, te pañhā tayo honti,‘‘ kissa kena kāraṇena tayo hontī’’ ti pucchitabbattā‘‘ kissa… pe… yogenā’’ ti vuttaṃ. " 1043529,191,560,81,105,1,152,18,"Sekkhā ariyā ca asekkhā ariyā ca vipassanāpubbaṅgamaṃ pahānañcāti sekhāsekhavipassanāpubbaṅgamappahānāni, tesaṃ yogoti sekhā… pe… yogo, tena sekhā… pe… yogena. " 1043530,191,560,106,129,1,108,16,"Evaṃ pucchāvidhinā hi yasmā‘‘ ye ca saṅkhatadhammāse… pe… mārisā’’ ti gāthamāha, tasmā tayo pañhā hontīti daṭṭhabbā." 1043531,191,561,2,49,1,251,33,"‘ ‘ Ye ca saṅkhatadhammāse’’ ti iminā asekkhānaṃ arahattaṃ pucchati,‘‘ ye ca sekkhā puthū idhā’’ ti iminā sekkhāsekkhānaṃ sekkhasikkhanaṃ pucchati,‘‘ tesaṃ me nipako iriyaṃ, puṭṭho pabrūhi mārisā’’ ti iminā sekkhāsekkhānaṃ vipassanā pubbabhāge tadaṅgappahānaṃ pucchati." 1043532,191,561,50,69,1,146,15,‘‘ Adiṭṭhajotanā pucchāti vā diṭṭhasaṃsandanā pucchāti vā sattādhiṭṭhānā pucchāti vā anekādhiṭṭhānā pucchā’’ ti vā iccevamādipucchāvicayo niddhāretabbo. 1043533,191,562,2,31,1,178,19,"Sattadhammādhiṭṭhānaṃ pucchaṃ nīharitvā pucchāvicayo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ tassaṃ pucchāyaṃ katamā vissajjanāgāthā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha vissajjanā’’ tiādi āraddhaṃ. " 1043534,191,562,32,36,1,24,3,{Tatthā}ti tassaṃ gāthāyaṃ. 1043535,191,562,37,51,1,55,8,‘‘ Kāmesu… pe… paribbaje’’ ti vissajjanā gāthā bhagavatā vuttā. 1043536,191,562,52,59,1,37,5,"{Kāmesū}ti kāmīyantīti kāmā, tesu kāmesu. " 1043537,191,562,60,64,1,50,4,Vatthukāmesu kilesakāmena paṇḍitehi nābhigijjheyya. 1043538,191,562,65,80,1,139,14,Manasā {nāvilosiyā}ti āvilabhāvakare byāpādavitakkādayo ceva kāyaduccaritādayo ca dhamme pajahanto paṇḍito manasā anāvilo suppasanno bhaveyya. 1043539,191,562,81,92,1,110,11,Kusalo sabbadhammānan ti sabbadhammānaṃ aniccatādinā paritulitattā aniccatādīsu pañcasu khandhesu kusalo cheko. 1043540,191,562,93,98,1,29,4,{Sato}ti kesādīsu saratīti sato. 1043541,191,562,99,105,1,52,5,{Bhikkhū}ti saṅkhatadhamme bhayādito ikkhatīti bhikkhu. 1043542,191,562,106,114,1,100,6,{Paribbaje}ti tadaṅgavikkhambhanasamucchedappahānabhāvena kilesakāmavatthukāme pari samantato vajjeyya. 1043543,191,563,2,37,1,247,25,"Pucchāgāthāyaṃ ‘‘ nipako’’ ti padena pasaṃsitena bhagavatā vissajjanāgāthā vuttā, tassa bhagavato yena anāvaraṇañāṇena ukkaṃsagatena pakkabhāvo dassito, taṃ anāvaraṇañāṇaṃ tāva kāyakammādibhedehi vibhajitvā dassento‘‘ bhagavato sabbaṃ kāyakamman’’ tiādimāha. " 1043544,191,563,38,46,1,86,8,Tattha anāvaraṇañāṇena jānitvā kataṃ sabbaṃ kāyakammaṃ ñāṇapubbaṅgamaṃ ñāṇānuparivatti. 1043545,191,563,47,50,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1043546,191,563,51,62,1,95,9,Atīte {aṃse}ti atītabhave saparakkhandhādike koṭṭhāse aññāṇena appaṭihataṃ bhagavato ñāṇadassanaṃ. 1043547,191,563,63,69,1,55,5,Anāgate {aṃse}ti anāgatabhave saparakkhandhādike koṭṭhāse. 1043548,191,563,70,77,1,64,6,Paccuppanne {aṃse}ti paccuppanne bhave saparakkhandhādike koṭṭhāse. 1043549,191,564,2,23,1,116,14,‘ ‘ Ñāṇadassanassa katarasmiṃ paṭighāto’’ ti pucchitabbattā pucchaṃ ṭhapetvā paṭighātavisayaṃ dassetuṃ‘‘ ko cā’’ tiādi vuttaṃ. 1043550,191,564,24,59,1,261,26,"Atha vā‘‘ paccuppannabhave saparakkhandhādike koṭṭhāse aññesampi ñāṇadassanaṃ bhaveyya, tadanusārena atītānāgatakoṭṭhāsesupi katarasmiṃ aññesaṃ ñāṇadassanassa paṭighāto bhaveyyā’’ ti pucchitabbattā pucchaṃ ṭhapetvā paṭighātavisayaṃ niyametvā dassetuṃ‘‘ ko cā’’ ti vuttaṃ. " 1043551,191,564,60,72,1,87,11,Tattha ko {cā}ti kva katarasmiṃ samaye aññesaṃ ñāṇadassanassa paṭighāto bhaveyyāti pucchi. 1043552,191,565,2,22,1,167,16,"Anicce , dukkhe, anattaniye ca aññesaṃ aññāṇaṃ yaṃ adassanaṃ atthi, aññāṇādassanasaṅkhāto sabhāvo ñāṇadassanassa paṭighāto bhavati, na saparakkhandhādidassanamattapaṭighāto. " 1043553,191,565,23,37,1,136,13,"Etena aniccato lakkhaṇattaye pavattassa ñāṇadassanassa aññesaṃ durabhisambhavaṃ, bhagavato ca ñāṇadassanassa aññehi asādhāraṇataṃ dasseti. " 1043554,191,565,38,44,1,75,6,Bhagavato hi lakkhaṇattayavibhāvanena veneyyā catusaccappaṭivedhaṃ labhanti. 1043555,191,565,45,71,1,175,18,‘‘ Bhagavato ñāṇadassanapaṭighātābhāvena aññesañca ñāṇadassanassa paṭighātabhāvo katamāya upamāya amhākaṃ pākaṭo’’ ti vattabbabhāvato upamāya pākaṭaṃ kātuṃ‘‘ yathā idhā’’ tiādi vuttaṃ. 1043556,191,565,72,102,1,182,23,"Tattha idha sattaloke cakkhumā puriso ākāse tārakāni passeyya, gaṇanasaṅketena ‘‘ ettakānī’’ ti no ca jāneyya yathā, eva ṃ aññesaṃ ñāṇadassanassa paṭighāto ayaṃ aññāṇadassanasabhāvo bhavati. " 1043557,191,566,2,14,1,107,12,Bhagavato pana tathā abhāvato kenaci aññāṇena adassanena appaṭihataṃ ñāṇadassanaṃ bhavatīti attho daṭṭhabbo. 1043558,191,566,15,37,1,136,14,‘‘ Bhagavato ñāṇadassanassa appaṭihatabhāvo kasmā amhehi saddahitabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ anāvaraṇañāṇadassanā hi buddhā bhagavanto’’ ti vuttaṃ. 1043559,191,566,38,80,1,258,28,"‘‘ Nipakassa… pe… bhagavato anāvaraṇañāṇaṃ kāyakammādibhedehi ācariyena vibhajitvā dassitaṃ, amhehi ca ñātaṃ, pacchā gāthāya‘ iriyan’ ti padena pucchitā sekkhāsekkhapaṭipadā kathaṃ vijānitabbā’’ ti vattabbattā sekkhāsekkhapaṭipadaṃ dassetuṃ‘‘ tattha sekhenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043560,191,566,81,86,1,33,4,Tattha {tatthā}ti tasmiṃ vissajjane. 1043561,191,566,87,103,1,153,14,"{Sekhenā}ti sikkhanasīlena puggalena rajanīyesu rūpārammaṇādīsu dhammesu gedhā cittaṃ rakkhitabbaṃ, pariyuṭṭhānīyesu āghātavatthūsu dosā cittaṃ rakkhitabbaṃ." 1043562,191,567,2,26,1,126,16,‘ ‘ Tesu gedhadosesu katamaṃ nivārento bhagavā vissajjanagāthāyaṃ katamaṃ padamāhā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yā icchā’’ tiādi vuttaṃ. 1043563,191,567,27,31,1,27,3,Tattha {tatthā}ti gedhadosesu. 1043564,191,567,32,35,1,16,2,{Icchā}ti rāgicchā. 1043565,191,567,36,39,1,36,2,{Mucchā}ti lobhamohasahagatamohamucchā. 1043566,191,567,40,43,1,23,2,{Patthanā}ti rāgapatthanā. 1043567,191,567,44,50,1,43,4,"{Piyāyanā}ti taṇhāpiyāyanāva, na mettāpiyāyanā. " 1043568,191,567,51,54,1,20,2,{Kīḷanā}ti gedhakīḷanā. 1043569,191,567,55,58,1,30,3,Etāni hi gedhapariyāyavacanāni. 1043570,191,567,59,76,1,102,13,Taṃ gedhasaṅkhātaṃ icchādikaṃ nivārento bhagavā‘‘ kāmesu nābhigijjheyyā’’ ti evaṃ visuṃ visuṃ pakārena āha. 1043571,191,568,2,19,1,104,13,Pariyuṭṭhānavighātaṃ dosaṃ nivārento bhagavā‘‘ manasānāvilo siyā’’ ti evaṃ visuṃ visuṃ pakārena āhāti yojanā. 1043572,191,568,20,49,1,141,20,"Gedhadosānaṃ visuṃ visuṃ nivārento bhagavā dve padāni āhāti vuttaṃ,‘‘ taṃ kena atthena saddahitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tathā hi sekho’’ tiādi vuttaṃ. " 1043573,191,568,50,87,1,308,33,"Rajanīyesu abhigijjhanto sekho anuppannaṃ lobhapadhānaṃ kilesa ñca uppādeti, uppannaṃ kilesañca phātiṃ abhivaḍḍhanaṃ karoti, pariyuṭṭhānīyesu āvilo sekho anuppannaṃ dosapadhānaṃ kilesañca uppādeti, uppannaṃ kilesañca phātiṃ vaḍḍhanaṃ karoti, iti iminā paṭikkhepaatthena taṃ mama vacanaṃ saddahitabbanti adhippāyo." 1043574,191,569,2,35,1,198,23,"‘ ‘ Kiṃ pana anabhigijjhanto, anāvilo ca sekkho agedhadosanivāraṇameva karoti, udāhu uttaripi paṭipadaṃ pūretī’’ ti pucchitabbattā uttaripi paṭipadaṃ pūretiyevāti dassento‘‘ yo pana anāvilasaṅkappo’’ tiādimāha. " 1043575,191,569,36,52,1,180,14,"Tattha {anāvilasaṅkappo}ti natthi āvilakarā saṅkappā byāpādasaṅkappavihiṃsāsaṅkappā etassāti anāvilasaṅkappo, icchādigedhassa abhāvena anabhigijjhanto vāyamati kusalavāyāmaṃ pavatteti." 1043576,191,569,53,69,1,63,8,‘‘ Kathaṃ vāyamatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ so anuppannānan’’ tiādi vuttaṃ. 1043577,191,569,70,76,1,61,5,Tattha {so}ti uparibhāvanāmaggabhāvatthāya paṭipajjamāno sekkho. 1043578,191,569,77,92,1,77,8,Anuppannānan tiādīnaṃ attho sakkā aṭṭhakathāvacaneneva( netti. aṭṭha.15-16) jānitunti na vibhatto. 1043579,191,570,2,20,1,161,13,"16. {Yenā}ti asubhādīnaṃ anussaraṇalakkhaṇena indriyena taṇhāmayitavatthūsu kāmataṇhāya sahajātaṃ vitakkaṃ vāreti, idaṃ asubhādianussaraṇalakkhaṇaṃ indriyaṃ satindriyaṃ. " 1043580,191,570,21,31,1,110,9,"Yena mahaggatabhāvappattena avikkhepena byāpādavitakkaṃ vāreti, idaṃ avikkhepasaṅkhātaṃ indriyaṃ samādhindriyaṃ. " 1043581,191,570,32,41,1,94,8,"Yena sammappadhānena vihiṃsāvitakkaṃ vāreti, idaṃ sammappadhānasaṅkhātaṃ indriyaṃ vīriyindriyaṃ. " 1043582,191,570,42,55,1,113,10,"Yena sammādiṭṭhisaṅkhātena indriyena uppannuppanne… pe… nādhivāseti, idaṃ sammādiṭṭhisaṅkhātaṃ indriyaṃ paññindriyaṃ. " 1043583,191,570,56,72,1,133,14,"Imesu catūsu indriyesu saha uppajjamānā yā saddahanā okappanā uppajjati, anāvilabhāvato idaṃ saddahanasaṅkhātaṃ indriyaṃ saddhindriyaṃ. " 1043584,191,570,73,76,1,29,3,Imāni sekkhassa pañcindriyāni. 1043585,191,571,2,41,1,271,29,"Ekasmiṃyeva visaye jeṭṭhakabhāvaṃ na pāpuṇeyyuṃ, attano visaye jeṭṭhakabhāvaṃ pāpuṇituṃ arahanti,‘‘ katamaṃ indriyaṃ kattha visaye jeṭṭhakabhāvaṃ pavattan’’ ti pucchitabbabhāvato idaṃ indriyaṃ imasmiṃ visaye pavattanti dassento‘‘ tattha saddhindriyaṃ kattha daṭṭhabban’’ tiādimāha. " 1043586,191,571,42,53,1,105,10,Tattha {tatthā}ti tesu indriyesu catūsu sotāpattiyaṅgesu saddhindriyaṃ jeṭṭhakabhāvaṃ pavattanti daṭṭhabbaṃ. 1043587,191,571,54,57,1,24,3,Evaṃ sesesupi yojetabbaṃ. 1043588,191,571,58,90,1,215,26,"Kiṃ nu sekkho paññindriyeva appamatto’ ti bhagavatā vutto thomito, udāhu sabbehi kusalehi dhammehīti pucchitabbattā sabbehi kusalehi dhammehi pañcindriyapamukhehi vutto thomito hotīti dassetuṃ‘‘ evaṃ sekho’’ tiādi vuttaṃ. " 1043589,191,571,91,108,1,148,16,Tattha evaṃ pañcindriyānaṃ nibbattidassanena sekho puggalo sabbehi kusalehi dhammehi appamattoti bhagavatā vutto thomito anāvilatāya manasāti yojanā. 1043590,191,571,109,129,1,95,12,‘‘ Sekkhassa anāvilatā kena saddahitabbā’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha bhagavā manasānāvilo siyā’’ ti vuttaṃ. 1043591,191,571,130,143,1,82,9,Bhagavatā‘‘ manasānāvilo siyā’’ ti vuttattā sekkhassa anāvilatā tumhehi saddahitabbāti. 1043592,191,572,2,38,1,222,23,"17. Sekkhassa matthakappattā paṭipadā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ kathaṃ asekkhassa matthakappattā paṭipadā ñātabbā’’ ti vattabbattā asekkhassa matthakappattaṃ paṭipadaṃ vibhajitvā dassetuṃ‘‘ kusalo sabbadhammānan’’ tiādimāha. " 1043593,191,572,39,54,1,141,15,Tattha sabbadhammānan ti sabbesu dhammesu matthakappattāya paṭipadāya asekkho kusalo chekataroti bhagavatā vutto thomito anāvilatāya manasāti. 1043594,191,572,55,76,1,155,16,"Asekkhassa sabbadhammesu yaṃ kosallaṃ dassetukāmo, tassa kosallassa visayabhūte sabbadhamme tāva puggalādhiṭṭhānena vibhajitvā dassetuṃ‘‘ loko nāmā’’ tiādimāha. " 1043595,191,572,77,96,1,117,13,"Tattha‘‘ sabbadhammānan’’ ti iminā vuttadhammasaṅkhāto loko nāma kilesaloko, bhavaloko, indriyalokoti tividho hotīti yojanā. " 1043596,191,572,97,106,1,95,8,"Tattha parittadhammaṭṭho kilesajananaṭṭhena kileso, kusalādipavattanaṭṭhena loko cāti kilesaloko. " 1043597,191,572,107,115,1,71,7,"Mahaggatadhammaṭṭho bhavanaṭṭhena bhavo, vuttanayena loko cāti bhavaloko. " 1043598,191,572,116,124,1,117,8,Saddhindriyādidhammaṭṭho ādhipaccaṭṭhayogavasena indriyabhūto hutvā saddhindriyādipattanaṭṭhena loko cāti indriyaloko. 1043599,191,573,2,20,1,81,11,‘ ‘ Tīsu lokesu katamena katamo samudāgacchatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tatthā’’ tiādi vuttaṃ. 1043600,191,573,21,40,1,83,10,‘‘ Saddhādiindriyāni ko nibbattetī’’ ti pucchitabbattā‘‘ so indriyāni nibbattetī’’ ti vuttaṃ . 1043601,191,573,41,61,1,181,17,"Tattha {so}ti yo puggalo kilesalokasaṅkhāte parittadhamme, bhavalokasaṅkhāte mahaggatadhamme ca taṃtaṃsampādanavasena ṭhito, so puggalo saddhindriyādīni indriyāni attasantāne nibbatteti." 1043602,191,574,2,23,1,129,14,‘ ‘ Indriyesu attasantānesu punappunaṃ nibbattāpanavasena vuḍḍhāpiyamānesu kā paññā bhavatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ indriyesū’’ tiādi vuttaṃ. 1043603,191,574,24,28,1,31,3,Tattha {neyyassā}ti abhiññeyyassa. 1043604,191,574,29,39,1,81,7,"{Pariññā}ti rūpārūpadhamme salakkhaṇato, paccayato ca pariggahādivasena pavattapaññā." 1043605,191,574,40,58,1,84,10,‘‘ Sā pariññā katividhena upaparikkhitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ sā duvidhenā’’ tiādi vuttaṃ. 1043606,191,574,59,70,1,102,11,Tattha sā pariññā dassanapariññāya ca bhāvanāpariññāya ca duvidhena viññūhi upaparikkhitvā gahetabbāti. 1043607,191,574,71,78,1,79,6,{Dassanapariññāyā}ti ca dassanamaggapaññājanikāya ñātapariññāyāti attho gahetabbo. 1043608,191,574,79,96,1,57,6,Tena aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ‘‘ dassanapariññāti ñātapariññā’’ ti( netti. aṭṭha.17). 1043609,191,574,97,104,1,92,6,{Bhāvanāpariññāyā}ti bhāvanāmaggapaññājanikāya tīraṇapariññāya saddhiṃ pahānapariññāyāti attho. 1043610,191,575,2,29,1,120,18,"‘ ‘ Sā duvidhenā’ tiādinā vutto attho atisaṅkhepo na sakkā viññātuṃ, vitthāretvā kathehī’’ ti vattabbattā‘‘ yadā hī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043611,191,575,30,34,1,41,3,Tattha {yadā}ti balavavipassanuppajjanakāle. 1043612,191,575,35,42,1,64,6,{Sekho}ti sikkhanasīlatāya kalyāṇaputhujjano ceva sotāpannādiko ca. 1043613,191,575,43,48,1,38,5,Ñeyyan ti ñātabbaṃ rūpādikaṃ saṅkhāraṃ. 1043614,191,575,49,55,1,72,5,{Parijānātī}ti pariggahādiñāṇena pariggahetvā jānāti nibbidāñāṇasahagatena. 1043615,191,575,56,62,1,53,5,{Tassā}ti kalyāṇaputhujjanassa ceva sotāpannādikassa ca. 1043616,191,575,63,73,1,105,9,Dve {dhammā}ti kalyāṇaputhujjanassa balavavipassanādhammo ceva sotāpannādikassa ca balavavipassanādhammo ca. 1043617,191,575,74,82,1,126,8,Yathākkamaṃ dassanakosallaṃ sotāpattimaggañāṇañceva bhāvanākosallaṃ sakadāgāmimaggādikañca santāne pavattāpanavasena gacchanti. 1043618,191,576,2,30,1,130,19,"‘ ‘ Pubbe yaṃ ñāṇaṃ‘ neyyassa pariññā’ ti vuttaṃ, taṃ ñāṇaṃ katividhena veditabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ taṃ ñāṇaṃ pañcavidhena veditabbaṃ… pe." 1043619,191,576,31,31,1,0,0,. 1043620,191,576,32,32,1,0,0,. 1043621,191,576,33,38,1,22,3,sacchikiriyā’’ ti vuttaṃ. 1043622,191,576,39,72,1,177,21,"‘‘ Tāsu vipassanābhedena bhinnāsu pañcasu abhiññādīsu katamā abhiññā, katamā pariññā, katamaṃ pahānaṃ, katamā bhāvanā, katamā sacchikiriyā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043623,191,576,73,77,1,27,3,Tattha {tatthā}ti abhiññādīsu. 1043624,191,576,78,99,1,254,20,"Yaṃ dhammānaṃ salakkhaṇe ñāṇan ti rūpadhammānaṃ kakkhaḷādisalakkhaṇe, arūpadhammānaṃ phusanādisalakkhaṇe ārammaṇakaraṇavasena pavattaṃ yaṃ ñāṇaṃ hetuphalajānanahetujānanasaṅkhātā dhammapaṭisambhidā ceva hetuphalajānanasaṅkhātā atthapaṭisambhidā ca bhavati. " 1043625,191,576,100,107,1,60,7,Ayaṃ salakkhaṇena saddhiṃ hetuphalajānanā paññā abhiññā nāma. 1043626,191,577,2,7,1,22,3,Evan ti vuttappakārena. 1043627,191,577,8,10,1,25,2,Abhiññāñāṇena abhijānitvā. 1043628,191,577,11,68,1,435,45,"Yā {parijānanā}tiādīsu‘‘ idaṃ anavajjaṃ kusalaṃ, idaṃ sāvajjaṃ akusalaṃ, idaṃ akusalavipākajanakaṃ sāvajjaṃ, idaṃ kusalavipākajanakaṃ anavajjaṃ, idaṃ saṃkiliṭṭhaṃ kaṇhaṃ, idaṃ asaṃkiliṭṭhaṃ sukkaṃ, idaṃ kusalaṃ anavajjādikaṃ sevitabbaṃ, idaṃ akusalaṃ sāvajjādikaṃ na sevitabban’’ ti evaṃ aniccādito kalāpasammasanādivasena gahitā sammasitā ime vipassanāya ārammaṇabhūtā saṅkhata dhammā idaṃ udayabbayañāṇādiphalaṃ ānisaṃsaṃ anukkamena nibbattāpenti. " 1043629,191,577,69,110,1,348,35,"Tannibbattavipassanāya uppajjanato upacāraṃ uppādenti, evaṃ anukkamena gahitānaṃ pavattitānaṃ tesaṃ udayabbayañāṇādīnaṃ ayaṃ saccānubodhapaṭivedho {attho}ti paricchinditvā yā parijānanā pavattā, sā ayaṃ parijānanā pariññā nāmāti yojetvā, evaṃ vuttappakārāya pariññāpaññāya parijānitvā pahātabbā, bhāvetabbā, sacchikātabbā ca tayo dhammā avasiṭṭhā bhavanti." 1043630,191,577,111,129,1,79,12,"‘‘ Ye akusalā, te pahātabbā’’ ti yā parijānanā paññā pavattā, idaṃ pahānaṃ pahānañāṇaṃ." 1043631,191,577,130,147,1,70,11,"‘‘ Ye kusalā, te bhāvetabbā’’ ti yā parijānanā paññā pavattā, sā bhāvanāpaññā." 1043632,191,577,148,170,1,142,16,"‘‘ Yaṃ asaṅkhataṃ, idaṃ sacchikiriyan’’ ti yā parijānanā paññā pavattā, sā sacchikiriyāpaññāti yojetvā aṭṭhakathādhippāyena aviruddho attho gahetabbo. " 1043633,191,578,2,36,1,155,22,"Abhiññādayo pañcavidhā paññā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ tāhi pariññāhi jānanto puggalo‘ kin’ ti vuccati thomīyatī’’ ti vattabbattā‘‘ yo evan’’ tiādi vuttaṃ. " 1043634,191,578,37,145,1,618,73,"Tattha yo puggalo evaṃ vuttappakārena jānāti, ayaṃ jānanto puggalo paccayuppannesu dhammesu kusalattā chekattā‘‘ atthakusalo’’ ti vuccati thomīyati, paccayadhammesu kusalattā‘‘ dhammakusalo’’ ti ca catunnaṃ ekattādīnaṃ nayānaṃ yuttatāya kovidattā‘‘ kalyāṇatākusalo’’ ti ca phalasamāpattīsu kovidattā‘‘ phalatākusalo’’ ti ca vaḍḍhīsu kovidattā‘‘ āyakusalo’’ ti ca avaḍḍhīsu kovidattā‘‘ apāyakusalo’’ ti ca accāyike kicce vā bhaye vā uppanne sati tassa kiccassa, bhayassa vā tikicchanasamatthe ṭhānuppattiyakāraṇe kovidattā‘‘ upāyakusalo’’ ti ca mahantesu abhikkamādīsu satisampajaññāya sampannattā‘‘ mahatā kosallena samannāgato’’ ti ca vuccati thomīyati." 1043635,191,578,146,166,1,94,11,‘‘ Tassa asekkhassa atthādīsu kusalabhāvo kathaṃ saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1043636,191,578,167,177,1,58,6,‘‘ Kusalo sabbadhammānan’’ ti vuttattā saddahitabboti adhippāyo. 1043637,191,579,2,46,1,197,28,"‘ ‘ Kusalo sabbadhammānan’’ ti padassa attho ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ sato bhikkhu paribbaje’’ ti padassa attho kathaṃ amhehi vitthārato viññāto’’ ti vattabbattā‘‘ sato bhikkhu paribbaje’’ tiādi vuttaṃ. " 1043638,191,579,47,96,1,263,32,"Atha vā‘‘ sato bhikkhu paribbaje’’ ti bhagavatā vuttaṃ,‘‘ kattha pavattena satisahitena ñāṇena sampanno sato kimatthaṃ paribbaje’’ ti pucchitabbattā‘‘ imesu pavattena satisahitañāṇena sampanno sato imamatthaṃ paribbaje’’ ti niyametvā dassento‘‘ sato bhikkhu paribbaje’’ tiādimāha. " 1043639,191,579,97,126,1,318,25,"Tattha {tenā}ti yo abhikkamādīsu pavattena satisahitañāṇena samannāgato sato asekkhabhikkhu, tena asekkhabhikkhunā pariniṭṭhitasikkhattā aññapayojanābhāvato diṭṭhadhammasukhavihāratthaṃ abhikkante… pe… tuṇhībhāvena satena satisahitena sampajānena ñāṇena vihātabbaṃ catuiriyāpathaparivattanasaṅkhātaṃ viharaṇaṃ pavattetabbaṃ." 1043640,191,580,2,31,1,191,21,"‘ ‘ Yā sekkhāsekkhapaṭipadā niddiṭṭhā, imā sekkhāsekkhapaṭipadā saṅkhepato katividhā’’ ti pucchitabbattā imā paṭipadāsaṅkhātā cariyā saṅkhepato puggalavasena dveti dassetuṃ‘‘ imā dve cariyā’’ tiādimāha. " 1043641,191,580,32,64,1,281,29,"Tattha yā cariyā bhāvetabbakusalādibhedena vā atthakosallādibhedena vā abhikkamādīsu satisampajaññabhedena vā niddiṭṭhā, imā cariyā dveti bhagavatā anuññātā anujānanavasena desitā, visuddhānaṃ arahantānaṃ ekā cariyā, visujjhantānaṃ sekkhānaṃ ekā cariyāti puggalavasena dveti daṭṭhabbā." 1043642,191,581,2,34,1,169,20,"‘ ‘ Asekkhoyeva kasmā‘ sato abhikkamatī’ tiādinā vuccati thomīyati, kalyāṇaputhujjanopi‘ sato abhikkamatī’ tiādinā vuccati thomīyatī’’ ti vattabbattā‘‘ katakiccāni hī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043643,191,581,35,58,1,200,19,"Arahato indriyāni katakiccāni, indriyānaṃ katakiccattā yaṃ pucchaṃ pucchitabbaṃ, taṃ sabbaṃ catubbidhaṃ dukkhassa pariññābhisamayena bojjhitabbaṃ… pe… nirodhassa sacchikiriyābhisamayena bojjhitabbaṃ bhave. " 1043644,191,581,59,94,1,232,26,"Catubbidhaṃ idaṃ bojjhaṃ bojjhitabbaṃ yo asekkho sativepullappattattā evaṃ pariññābhisamayādinā jānāti, ayaṃ asekkho nippariyāyena‘‘ rāgassa khayāya, dosassa khayāya, mohassa khayāya sato abhikkamati, sato paṭikkamatī’’ ti vuccati thomīyati. " 1043645,191,581,95,117,1,131,15,"Sekkhopi yathāvuttaṃ bojjhaṃ bojjhitabbaṃ attano pariññābhisamayādinā jānāti, tasmā‘‘ sato… pe… mohassā’’ ti vuccati thomīyatīti veditabbo. " 1043646,191,581,118,124,1,26,4,Tena vuttaṃ‘‘ ke visujjhantā? 1043647,191,581,125,129,1,9,2,Sekkhā’’ ti. 1043648,191,582,2,28,1,156,17,"‘ ‘ Kasmā sekkhāsekkhānaṃ satisampajaññena abhikkamanādibhāvo, rāgādīnañca khayabhāvo saddahitabbo’’ ti vattabbattā vuttaṃ‘‘ tenāha bhagavā sato bhikkhu paribbaje’’ ti." 1043649,191,582,29,81,1,330,32,"‘‘ Bhagavato sabbaṃ kāyakammaṃ ñāṇapubbaṅgaman’ tiādinā( netti.15) manāpikesu kāmesu nābhigijjhanabhāvo, amanāpikesu kāmesu manasā anāvilabhāvo, sabbadhammesu kusalabhāvo, satisampajaññena samannāgatassa paribbajanabhāvo ācariyena niddiṭṭho, so nābhigijjhanabhāvādiko kasmā amhehi saddahitabbo’’ ti pucchitabbattā vuttaṃ‘‘ tenāha kāmesu… pe… paribbaje’’ ti. " 1043650,191,582,82,89,1,111,7,Imissā gāthāyapi pucchāvissajjanavicayo pubbe ekādhiṭṭhānādidhammādhiṭṭhānādivasena vuttanayānusārena veditabbo. 1043651,191,583,2,41,1,346,28,"Vicayahāravibhaṅge ajitasuttaṃ nīharitvā pucchāvissajjanavicayo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo suttantaresu pucchāvissajjanavicayo’’ ti pucchitabbattā ajitasutte pucchāvissajjanavicayanayānusārena suttantaresupi pucchāvissajjanāni nīharitvā pucchāvicayavissajjanavicayā yojetabbāti dassetuṃ‘‘ evaṃ pucchitabbaṃ, evaṃ vissajjitabban’’ ti vuttaṃ. " 1043652,191,583,42,44,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1043653,191,584,2,35,1,214,21,"Ettāvatā ca mahāthero vicayahāraṃ vibhajanto ajitasuttavasena pucchāvicayaṃ, vissajjanavicayañca dassetvā idāni suttantaresupi pucchāvissajjanavicayānaṃ nayaṃ dassento evaṃ pucchitabbaṃ, evaṃ vissajjitabban’ ti āhā’’ ti( netti. aṭṭha.17)– " 1043654,191,585,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1043655,191,585,4,59,1,246,19,"Tattha evan ti ajitasutte( su. ni.1038 ādayo; cūḷani. vatthugāthā57, ajitamāṇavapucchāniddesa1 ādayo) vuttapucchāvicayānusārena pucchāvasena pavattasuttaṃ nīharitvā pucchāvicayo vibhajetabbo, evaṃ ajitasutte( su. ni.1038 ādayo; cūḷani. vatthugāthā57 ādayo, ajitamāṇavapucchāniddesa1 ādayo) vuttavissajjanavicayānusārena suttantaresupi vissajjanavasena pavattasuttaṃ nīharitvā vissajjanavicayo vibhajetabbo. " 1043656,191,586,2,28,1,134,15,"Pucchāvissajjanavicayā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamo suttaanugītivicayo’’ ti pucchitabbattā‘‘ suttassa ca anugītī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043657,191,586,29,33,1,34,3,Tattha {suttassā}ti nīharitasuttassa. 1043658,191,586,34,38,1,42,3,{Anugītī}ti suttantaradesanāsaṅkhātā anugīti. 1043659,191,586,39,66,1,195,22,"Atthato ca byañjanato ca {samānetabbā}ti tassā anugītiyā atthato, byañjanato ca saṃvaṇṇetabbasuttena samānā sadisī kātabbā, tasmiṃ vā saṃvaṇṇiyamānasutte anugīti suttatthato, byañjanato ca samānetabbā ." 1043660,191,586,67,88,1,115,15,‘‘ Atthato asamāne ko nāma doso āpajjeyyā’’ ti pucchitabbattā atthāpagataṃ hi byañjanaṃ samphappalāpaṃ bhavatī’’ ti vuttaṃ. 1043661,191,586,89,122,1,171,23,"‘‘ Atthato asamāne doso vutto, amhehi ca ñāto, byañjanato asamāne pana ko nāma doso āpajjatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ dunnikkhittassa padabyañjanassa atthopi dunnayo bhavatī’’ ti vuttaṃ. " 1043662,191,586,123,130,1,69,7,Tasmā sadosattā anugītiyā vā suttena atthabyañjanūpetaṃ saṅgāyitabbaṃ. 1043663,191,587,2,24,1,111,14,"Anugītivicayo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo suttassa vicayo’’ ti pucchitabbattā suttañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043664,191,587,25,29,1,36,3,Tattha {suttañcā}ti niddhāritasuttañca. 1043665,191,587,30,95,1,376,42,"‘‘ Idaṃ niddhārita suttaṃ nāma bhagavatā vuttaṃ āhaccavacanaṃ kiṃ, udāhu saṅgāyantehi vuttaṃ anusandhivacanaṃ kin’’ ti pavicinitabbaṃ,‘‘ idaṃ niddhāritasuttaṃ nītatthaṃ kiṃ, udāhu neyyatthaṃ kin’’ ti pavicinitabbaṃ,‘‘ idaṃ niddhāritasuttaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ kiṃ, udāhu vāsanābhāgiyaṃ kin’’ ti pavicinitabbaṃ,‘‘ idaṃ niddhāritasuttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ kiṃ, udāhu asekkhabhāgiyaṃ kin’’ ti pavicinitabbaṃ. " 1043666,191,587,96,112,1,91,11,"Evaṃ pavicinitvā yadi āhaccavacanaṃ bhave, evaṃ sati‘‘ āhaccavacanan’’ ti niddhāretvā gahetabbaṃ. " 1043667,191,587,113,130,1,88,11,"Yadi asekkhasuttaṃ bhave, evaṃ sati‘‘ asekkhasuttan’’ ti niddhāretvā gahetabbaṃ, ñātanti attho." 1043668,191,588,2,38,1,223,27,‘ ‘ Suttaṃ pavicinitvā suttassa atthabhūtāni sabbāni saccāni niddhāretvā kattha padese passitabbānī’’ ti pucchitabbattā pucchaṃ ṭhapetvā imasmiṃ padese passitabbānīti dassetuṃ‘‘ kuhiṃ imassa suttassa sabbāni… pe… pariyosāne’’ ti vuttaṃ. 1043669,191,588,39,60,1,191,19,"Tattha imassa {suttassā}ti yaṃ suttaṃ vicinituṃ niddhāritaṃ, imassa suttassa catusaccavinimuttassa suttatthassa abhāvato sabbāni saccāni tasseva suttassa ādimajjhapariyosāne passitabbānīti attho. " 1043670,191,589,2,15,1,66,8,Yathāvuttaṃ suttavicayaṃ nigamento‘‘ evaṃ suttaṃ pavicetabban’’ ti āha. 1043671,191,589,16,39,1,118,13,‘‘ Na yathāvuttapucchādīnaṃ pavicetabbabhāvo amhehi jānitabbo saddahitabbo’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tenāha… pe… anugītī’’ ti vuttaṃ. 1043672,191,589,40,69,1,198,22,"Tattha tena yathāvuttapucchādīnaṃ vicetabbabhāvena āyasmā mahākaccāno‘‘ yaṃ pucchitañca… pe… anugītī’’ tiādikaṃ yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena vicetabbabhāvo tumhehi jānitabbo saddahitabbovāti vuttaṃ hoti." 1043673,191,590,2,30,1,139,20,"‘ ‘ Yathāvuttappakāro ca vicayo hāro paripuṇṇo kiṃ, udāhu aññopi niddhāretvā yojetabbo atthi kin’’ ti pucchitabbattā‘‘ niyutto vicayo hāro’’ ti vuttaṃ. " 1043674,191,590,31,45,1,174,12,"Tattha pucchāvicayavissajjanavicayapubbāparavicayaanugītivicayasuttavicayā sarūpato vibhattā, tehi avaseso assādādivicayopi yathārahaṃ niddhāretvā yutto yuñjitabboti adhippāyo. " 1043675,191,591,2,5,1,45,4,Iti vicayahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1043676,191,592,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1043677,191,593,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1043678,191,594,2,4,1,26,2,3 . Yuttihāravibhaṅgavibhāvanā 1043679,191,595,2,34,1,210,19,"18. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena vicayahāravibhaṅgena padapañhādayo vicitā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto vicayahāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo yuttihāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo yuttihāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1043680,191,595,35,47,1,109,11,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu hāresu katamo saṃvaṇṇanāviseso yuttihāro yuttihāravibhaṅgoti pucchi. 1043681,191,595,48,68,1,132,12,‘‘ Sabbesaṃ hārānan’’ tiādiniddesassa idāni vuccamāno‘‘ ayaṃ yuttihāro’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso yuttihāravibhaṅgo nāmāti viññeyyo. 1043682,191,595,69,87,1,61,7,Tena vuttaṃ‘‘ tattha katamo yuttihārotiādi yuttihāravibhaṅgo’’ ti( netti. aṭṭha.18). 1043683,191,595,88,100,1,94,10,Ayaṃ yuttihāro kiṃ nāma suttatthaṃ yuttāyuttivasena {yojayatī}ti yuñjitabbaṃ suttatthaṃ pucchati. 1043684,191,595,101,110,1,75,8,"Suttattho pana duvidho atathākārena gayhamāno, tathākārena gayhamāno atthoti. " 1043685,191,595,111,123,1,116,11,"Tattha atathākārena gayhamānova attho yāthāvato yuttiniddhāraṇena yojetabbo, itaro pana bhūtakathanamattena yojetabbo. " 1043686,191,595,124,149,1,182,20,"Yasmā panāyaṃ yuttigavesanā nāma saṃvaṇṇanā mahāpadesehi vinā na sambhavati, tasmā yuttihāraṃ vibhajanto tassa yuttihārassa lakkhaṇaṃ paṭhamaṃ upadisituṃ‘‘ cattāro mahāpadesā’’ tiādimāha. " 1043687,191,595,150,164,1,112,12,"Tattha {mahāpadesā}ti mahante buddhādayo apadisitvā vuttāni kāraṇāni, mahantāni vā dhammassa apadesāni patiṭṭhānāni. " 1043688,191,595,165,173,1,68,7,"Apadisīyateti apadeso, buddho apadeso etassa kāraṇassāti buddhāpadeso. " 1043689,191,595,174,178,1,27,4,Sesesupi eseva nayo netabbo. 1043690,191,595,179,203,1,167,18,"‘‘ Buddhassa sammukhā etaṃ suttaṃ mayā sutan’’ ti vatvā ābhatassa ganthassa suttavinayehi saṃsandanaṃ dhammo, asaṃsandanaṃ adhammoti vinicchayakāraṇaṃ mahāpadesoti adhippāyo." 1043691,191,595,204,247,1,330,34,"‘‘ Buddhassa sammukhā mayā ābhataṃ, saṅghassa sammukhā mayā ābhataṃ, sambahulattherānaṃ sammukhā mayā ābhataṃ, ekattherassa sammukhā mayā ābhatan’’ ti vatvā ābhatassa ganthassa yāni byañjanapadaatthapadāni santi, tāni padabyañjanāni bhagavatā desite sutte otarayitabbāni anuppavesitāni, vinaye rāgādivinaye sandassayitabbāni saṃsandetabbāni. " 1043692,191,595,248,251,1,46,3,Dhammatāyaṃ upanikkhipitabbāni pakkhipitabbāni. 1043693,191,595,252,271,1,153,16,"Yadi suttatthena, vinayatthena, dhammatāya ca aviruddhāni honti, evaṃ sati tava ābhatapadabyañjanāni yuttānīti vinicchayantehi vatvā gahetabbānīti adhippāyo. " 1043694,191,596,2,31,1,185,18,"Suttavinayadhammatāsu otarayitabbāni sandassayitabbāni upanikkhipitabbānīti ācariyena vuttāni,‘‘ kattha sutte, kattha vinaye, kattha dhammatāyan’’ ti vattabbattā‘‘ katamasmiṃ sutte’’ tiādi vuttaṃ. " 1043695,191,596,32,40,1,71,7,Tattha catūsu {ariyasaccesū}ti catunnaṃ ariyasaccānaṃ dassanakesu suttesu. 1043696,191,596,41,50,1,64,8,"Rāgo vinassati vūpasamati etena asubhādināti rāgavinayaṃ, kiṃ taṃ? " 1043697,191,596,51,60,1,50,7,"Asubhādinimittaṃ, taṃ assa atthīti rāgavinayo, ko so? " 1043698,191,596,61,63,1,39,2,Asubhādinimittadassanako suttantaviseso. 1043699,191,596,64,68,1,28,3,Esa nayo {dosavinayo}tiādīsupi. 1043700,191,596,69,83,1,203,12,Paṭiccasamuppādo nāma sassatadiṭṭhiucchedadiṭṭhiṃ vivajjetvā ekattanayādīnaṃ dīpanena avijjādisaṅkhārādisabhāvadhammānaṃ paccayapaccayuppannabhāvadīpakoti vuttaṃ‘‘ katamissaṃ dhammatāyaṃ upanikkhipitabbāni? 1043701,191,596,84,88,1,19,2,Paṭiccasamuppāde’’ ti. 1043702,191,597,2,23,1,92,13,‘ ‘ Suttādīsu avatarante sandissante avilomente kiṃ na janetī’’ ti vattabbato‘‘ catūsū’’ tiādi vuttaṃ. 1043703,191,597,24,47,1,136,18,"Tattha‘‘ buddhādīnaṃ sammukhā mayā ābhatan’’ ti vatvā ābhatagantho catūsu ariyasaccesu yadi avatarati, evaṃ sati ābhatagantho āsave na janeti. " 1043704,191,597,48,58,1,73,9,"Rāgādikilesavinaye yadi sandissati, evaṃ sati ābhatagantho āsave na janeti. " 1043705,191,597,59,72,1,85,12,"Dhammatañca yadi na vilometi, evaṃ sati ābhatagantho āsave na janetīti attho daṭṭhabbo." 1043706,191,598,2,20,1,99,11,‘ ‘ Kimatthaṃ yuttihāravibhaṅge cattāro mahāpadesā ābhatā’’ ti vattabbattā‘‘ catūhi mahāpadesehī’’ tiādimāha. 1043707,191,598,21,45,1,164,22,"Tattha ābhataganthe yaṃ yaṃ atthajātaṃ, yaṃ yaṃ dhammajātaṃ vā catūhi mahāpadesehi yujjati, taṃ taṃ atthajātaṃ vā taṃ taṃ dhammajātaṃ vā saṃvaṇṇetabbasutte gahetabbaṃ. " 1043708,191,598,46,60,1,112,13,"Yena yena kāraṇena ca catūhi mahāpadesehi yujjati, taṃ taṃ kāraṇaṃ saṃvaṇṇanāvasena saṃvaṇṇetabbasutte gahetabbaṃ. " 1043709,191,598,61,74,1,107,12,"Yathā yathā pakārena catūhi mahāpadesehi yujjati, so so pakāro saṃvaṇṇanāvasena saṃvaṇṇetabbasutte gahetabbo. " 1043710,191,598,75,81,1,50,6,Evaṃ gāhaṇatthaṃ cattāro mahāpadesā ābhatāti attho. 1043711,191,599,2,35,1,171,20,"19. Catūhi mahāpadesehi yuttaṃ aviruddhaṃ taṃ taṃ atthajātaṃ gahetabbanti ācariyena vuttaṃ,‘‘ kattha kena yuttiniddhāraṇaṃ kātabban’’ ti vattabbattā‘‘ pañhaṃ pucchitenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043712,191,599,36,42,1,61,6,Pañhe pañhaṃ pucchitena puggalena yuttiniddhāraṇaṃ kātabbanti. 1043713,191,599,43,48,1,43,5,Tattha pañhan ti pañhitabbaṃ sabhāvadhammaṃ. 1043714,191,599,49,54,1,52,4,{Pucchitenā}ti vissajjetuṃ samatthena paṇḍitapuggalena. 1043715,191,599,55,59,1,33,3,{Pañhe}ti pucchāvasena pavattapāṭhe. 1043716,191,599,60,70,1,99,10,Padāni kati kittakāni hontīti padaso paṭhamaṃ pariyogāhitabbaṃ yuttihārena vicetabbaṃ vīmaṃsitabbaṃ. 1043717,191,599,71,87,1,62,8,‘‘ Kathaṃ vicetabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ yadi sabbānī’’ tiādi vuttaṃ. 1043718,191,599,88,106,1,126,16,"Tattha sabbāni {padānī}ti pucchitapāṭhe niravasesāni padāni ekaṃ samānaṃ atthaṃ yadi abhivadanti, evaṃ sati atthavasena eko pañho. " 1043719,191,599,107,110,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1043720,191,599,111,128,1,48,6,Tena vuttaṃ‘‘ tadatthassekassa ñātuṃ icchitattā’’ ti( netti. aṭṭha.19). 1043721,191,600,2,7,1,36,5,Ekan ti atthavasena ekavidhaṃ pañhaṃ. 1043722,191,600,8,13,1,56,5,Upaparikkhamānena puggalena aññātabbaṃ daḷhaṃ jānitabbaṃ. 1043723,191,600,14,32,1,80,10,‘‘ Ko ājānanākāro’’ ti pucchitabbattā ājānanākāraṃ dassento‘‘ kiṃ ime dhammā’’ tiādimāha. 1043724,191,600,33,70,1,218,28,"Tattha‘‘ ye hi pariyattidhammā saṃvaṇṇetabbā, ime pariyattidhammā nānatthā honti kiṃ, nānābyañjanā honti kiṃ, udāhu imesaṃ pariyattidhammānaṃ eko attho hoti, byañjanameva nānaṃ hoti kin’’ ti yuttito vicetvā aññātabbanti yojanā." 1043725,191,600,71,101,1,130,18,‘‘ Yathāvutto pañho kiṃ bhave’’ ti pucchitabbattā yathāvuttaṃ pañhaṃ ekadesaṃ dassetuṃ‘‘ yathā kiṃ bhave’’ ti pucchitvā‘‘ yathā sā’’ tiādimāha. 1043726,191,601,2,53,1,385,47,"Tassaṃ pucchāgāthāyaṃ– coraghātakena manussena coro abbhāhato viya kena dhammena satta loko sadā abbhāhato, māluvalatāya attano nissitarukkho parivārito ajjhotthaṭo viya kena dhammena satta loko sadā parivārito ajjhotthaṭo, visappītakhurappena sallena otiṇṇo anupaviṭṭho viya kena sallena satta loko sadā otiṇṇo anupaviṭṭho, kissa kena kāraṇena satta loko sadā dhūpāyito santāpitoti yojanā." 1043727,191,602,2,19,1,74,10,‘ ‘ Imāya pucchāgāthāya kittakāni padānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ imānī’’ tiādi vuttaṃ. 1043728,191,602,20,27,1,55,6,Tattha {pucchitānī}ti pucchitatthāni padāni cattāri honti. 1043729,191,602,28,45,1,55,9,‘‘ Kittakā pañhā’’ ti pucchitabbattā‘‘ te tayo pañhā’’ ti vuttaṃ. 1043730,191,603,2,18,1,82,11,"Bhagavā devatāya hi yasmā vissajjeti, iti tasmā vissajjanato‘‘ tayopañhā’’ ti viññāyati." 1043731,191,603,19,27,1,40,4,‘‘ Katamā vissajjanagāthā’’ ti pucchitabbattā– 1043732,191,604,2,10,1,38,5,"‘ ‘ Maccunābbhāhato loko, jarāya parivārito; " 1043733,191,605,2,10,1,42,5,"Taṇhāsallena otiṇṇo, icchādhūpāyito sadā’’ ti." 1043734,191,605,11,11,1,0,0,– 1043735,191,606,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1043736,191,606,4,50,1,364,42,"Tassaṃ vissajjanagāthāyaṃ– coraghātakena manussena coro abbhāhato viya maccunā satta loko sadā abbhāhato, māluvalatāya attano nissitarukkho parivārito ajjhotthaṭo viya jarāya satta loko sadā parivārito ajjhotthaṭo, visappītakhurappena sallena otiṇṇo anupaviṭṭho viya taṇhāsallena satta loko sadā otiṇṇo anupaviṭṭho, icchāya satta loko sadā dhūpāyito santāpitoti yojanā. " 1043737,191,607,2,24,1,69,10,"20.‘‘ Katamaṃ maccu, katamā jarā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha jarā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043738,191,607,25,30,1,41,4,Tattha {tatthā}ti tissaṃ vissajjanagāthāyaṃ. 1043739,191,607,31,54,1,183,21,"Dutiyapade vuttā jarā ca paṭhamapade vuttaṃ maraṇa ñca imāni dve saṅkhatassa khandhapañcakassa saṅkhatalakkhaṇāni honti, saṅkhataṃ khandhapañcakaṃ muñcitvā visuṃ na upalabbhatīti attho." 1043740,191,607,55,74,1,102,11,‘‘ Saṅkhatalakkhaṇānaṃ jarāmaraṇānaṃ kathaṃ bhedo jānitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ jarāyaṃ ṭhitassā’’ tiādi vuttaṃ. 1043741,191,607,75,91,1,123,14,"Tattha jarāyaṃ ṭhitassa aññathattan ti ṭhitassa khandhappabandhassa yaṃ aññathattaṃ, ayaṃ pākaṭajarā nāma, na khaṇaṭṭhitijarā. " 1043742,191,607,92,104,1,82,9,"Maraṇaṃ {vayo}ti sammutimaraṇaṃ cutiyeva hoti, na khaṇikamaraṇaṃ, na samucchedamaraṇaṃ. " 1043743,191,607,105,142,1,77,10,"Tena vuttaṃ‘‘ uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitassa aññathattaṃ paññāyatī’’ ti( saṃ. ni.3.38; a. ni.3.47; kathā.214). " 1043744,191,608,2,37,1,170,25,"Yadi ṭhitasseva maraṇaṃ siyā, evaṃ sati jarāmaraṇānaṃ nānattaṃ yuttaṃ na siyā, ayutte sati‘‘ te tayo pañhā’’ ti vacanampi ayuttamevāti vattabbato‘‘ tattha jarāya cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043745,191,608,38,52,1,105,13,Tattha {tatthā}ti tissaṃ vissajjanagāthāyaṃ vuttāya jarāya ca vuttassa maraṇassa ca atthato nānattaṃ yuttaṃ. 1043746,191,609,2,25,1,112,15,"‘ ‘ Kena kāraṇena yuttaṃ, kathaṃ kāraṇena nānattaṃ sampaṭicchitabban’’ ti vattabbattā‘‘ gabbhagatāpi hi mīyantī’’ ti vuttaṃ. " 1043747,191,609,26,37,1,82,10,"Jaraṃ appattā gabbhagatāpi sattā hi yasmā mīyanti, tasmā nānattaṃ sampaṭicchitabbaṃ." 1043748,191,609,38,58,1,82,12,‘‘ Gabbhagatāpi jarappattā bhaveyyun’’ ti vattabbattā‘‘ na ca te jiṇṇā bhavantī’’ ti vuttaṃ. 1043749,191,609,59,78,1,163,17,"Jarappattāpi ajiṇṇattā jiṇṇajaraṃ appattāva mīyanti, evaṃ idhādhippetassa jiṇṇajarāvirahitassa maraṇassa sambhavato aññā jarā, aññaṃ maraṇanti ñātabbanti vuttaṃ hoti." 1043750,191,609,79,105,1,124,16,"‘‘ Na gabbhagatānaṃyeva jiṇṇajaraṃ appattaṃ maraṇaṃ atthi, aññesampi atthī’’ ti vattabbabhāvato ‘‘ atthi ca devānaṃ maraṇan’’ ti vuttaṃ." 1043751,191,609,106,128,1,101,14,‘‘ Devāpi cirakālasambhavato jaraṃ pattā bhaveyyun’’ ti vattabbattā‘‘ na ca tesaṃ sarīrāni jīrantī’’ ti vuttaṃ. 1043752,191,609,129,150,1,105,13,‘‘ Jarāmaraṇānaṃ nānatte kāraṇaṃ ettakamevā’’ ti vattabbattā aññampi atthīti dassetuṃ‘‘ sakkate vā’’ tiādi vuttaṃ. 1043753,191,609,151,170,1,161,17,"Tattha jiṇṇajarāya paṭikammaṃ kātuṃ sakkateva, maraṇassa pana paṭikammassa kātuṃ na sakkateva, imināpi kāraṇena jarāmaraṇānaṃ nānattaṃ sampaṭicchitabbamevāti attho." 1043754,191,609,171,204,1,196,24,"‘‘ Na sakkate maraṇassa paṭikammaṃ kātun’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu iddhipādabhāvanāya vasībhāve sati sakkā maraṇassāpi paṭikammaṃ kātunti codanaṃ manasi katvā‘‘ aññatreva iddhimantānaṃ iddhivisayā’’ ti vuttaṃ. " 1043755,191,610,2,36,1,180,23,"Jarāmaraṇānaṃ aññamaññaṃ nānābhāvo ācariyena dassito, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ pana taṇhāya jarāmaraṇehi nānābhāvo’’ ti vattabbato tehi taṇhāya nānattaṃ dassetuṃ‘‘ yaṃ panāhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043756,191,610,37,50,1,120,12,"Taṇhāya avijjamānāyapi jīrantāpi mīyantāpi vītarāgā yasmā dissanti, tasmā taṇhāya jarāmaraṇehi nānābhāvo sampaṭicchitabbo." 1043757,191,611,2,28,1,131,19,‘ ‘ Taṇhāya jīraṇabhijjanalakkhaṇaṃ atthīti tehi taṇhāya anaññatte ko nāma doso siyā’’ ti vattabbato dosaṃ dassetuṃ‘‘ yadi cā’’ tiādi vuttaṃ. 1043758,191,611,29,39,1,100,9,"Jarāmaraṇaṃ yathā yena jīraṇabhijjanalakkhaṇena pākaṭaṃ, evaṃ jīraṇabhijjanalakkhaṇena taṇhāpi pākaṭā. " 1043759,191,611,40,43,1,12,3,Yadi ca siyā; 1043760,191,611,44,59,1,106,13,"evaṃ sante yobbanaṭṭhāpi sabbe māṇavā vigatataṇhā siyuṃ, na ca vigatataṇhā, tasmā nānābhāvo sampaṭicchitabbo. " 1043761,191,611,60,75,1,76,11,Tato aññopi doso āpajjeyyāti dassetuṃ‘‘ yathā ca taṇhā dukkhassā’’ tiādi vuttaṃ. 1043762,191,611,76,90,1,123,13,"Tattha jarāmaraṇānaṃ taṇhāya anaññatte sati taṇhāya bhavataṇhāya dukkhasamudayo hoti, evaṃ jarāmaraṇampi dukkhasamudayo siyā. " 1043763,191,611,91,101,1,82,9,"Yasmā na jarāmaraṇaṃ dukkhasamudayo, tasmā jarāmaraṇehi taṇhāya nānattaṃ veditabbaṃ. " 1043764,191,612,2,20,1,98,14,Tehi tāya anaññatte sati evampi doso āpajjeyyāti dassetuṃ‘‘ yathā ca taṇhā maggavajjhā’’ tiādi vuttaṃ. 1043765,191,612,21,35,1,97,13,"Tattha tehi tāya anaññatte sati yathā taṇhā maggavajjhā hoti, evaṃ jarāmaraṇampi maggavajjhaṃ siyā. " 1043766,191,612,36,59,1,163,20,"Yathā jarāmaraṇaṃ maggavajjhaṃ na hoti, evaṃ taṇhāpi maggavajjhā na siyā, tathā ca na hoti pahātabbāpahātabbabhāvato, tasmāpi jarāmaraṇehi taṇhāya nānattaṃ veditabbaṃ." 1043767,191,613,2,31,1,173,21,‘ ‘ Yadi cātiādinā vuttāya yuttiyā upapattiyā eva jarāmaraṇehi taṇhāya aññattaṃ gavesitabban’’ ti vattabbattā aññehipi kāraṇehi gavesitabbanti dassetuṃ‘‘ imāya yuttiyā’’ tiādi vuttaṃ. 1043768,191,613,32,49,1,81,12,Tattha imāya {yuttiyā}ti yā yutti‘‘ yadi cā’’ tiādinā vuttāya imāya yuttiyā upapattiyā. 1043769,191,613,50,61,1,110,11,Aññamaññehi kāraṇehi aññehi aññehi kāraṇabhūtehi upapattīhi jarāmaraṇehi taṇhāya aññattaṃ gavesitabbanti attho. 1043770,191,613,62,91,1,146,19,"‘‘ Aññamaññehi kāraṇehi gavesitabban’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu yuttiyā, atthato ca aññattaṃ sandissatīti codanaṃ manasi katvā‘‘ yadi ca sandissatī’’ tiādimāha. " 1043771,191,613,92,109,1,127,15,"Tattha yuttisamāruḷhaṃ atthato ca maraṇehi taṇhāya ca aññattaṃ yadi ca sandissati, byañjanatopi aññattaṃ gavesitabbamevāti attho." 1043772,191,614,2,20,1,79,11,‘ ‘ Kathaṃ byañjanato aññattaṃ gavesitabban’’ ti vattabbattā‘‘ salloti vā’’ tiādi vuttaṃ. 1043773,191,614,21,49,1,151,19,"Tattha‘‘ sallo’’ ti vā‘‘ dhūpāyanan’’ ti vā dvīhi byañjanehi vuccamānānaṃ imesaṃ icchātaṇhāsaṅkhātānaṃ dhammānaṃ atthato ekattaṃ samānattaṃ yujjati, na aññattaṃ." 1043774,191,614,50,72,1,100,14,‘‘ Sallo’’ ti vā‘‘ dhūpāyanan’’ ti vā dvīhi byañjanehi avuccamānānaṃ jarāmaraṇānaṃ taṇhāya ekattaṃ na yujjati. 1043775,191,614,73,83,1,41,6,Tamevatthaṃ vivarituṃ‘‘ na hī’’ tiādi vuttaṃ. 1043776,191,614,84,97,1,84,12,"Tattha icchāya ca taṇhāya ca atthato aññattaṃ na yujjati, ekattameva yujjatīti yojanā. " 1043777,191,614,98,125,1,148,18,"Icchāya ca taṇhāya ca jīraṇabhijjanasambhavato jarāmaraṇehi taṇhāya ekattaṃ siyā,‘‘ kasmā aññattaṃ yuttan’’ ti vattabbato‘‘ taṇhāya adhippāye’’ tiādi vuttaṃ. " 1043778,191,614,126,139,1,100,12,"Tattha taṇhāya adhippāye aparipūramāne navasu āghātavatthūsu kodho ca uppajjati, upanāho ca uppajjati. " 1043779,191,614,140,153,1,96,12,"Jarāmaraṇesu aparipūramānesu navasu āghātavatthūsu kodho ca na uppajjati, upanāho ca na uppajjati. " 1043780,191,614,154,167,1,93,13,Iti imāya yuttiyā jarāya ca maraṇassa ca taṇhāya ca atthato aññattaṃ yujjatiyevāti daṭṭhabbaṃ. 1043781,191,615,2,42,1,214,26,"Yadi icchā taṇhāya atthato ekattaṃ yuttaṃ, evaṃ sati kasmā bhagavatā‘‘ maccunābbhāhato loko’’ tiādigāthāyaṃ‘‘ taṇhāsallena otiṇṇo, icchādhūpāyito sadā’’ ti dvidhā vuttāti codanaṃ pariharanto‘‘ yaṃ panidaṃ bhagavatā’’ tiādimāha. " 1043782,191,615,43,99,1,319,38,"Tattha‘‘ icchā’’ tipi‘‘ taṇhā’’ tipi dvīhi nāmehi yaṃ panidaṃ abhilapitaṃ yaṃ panidaṃ abhilapanaṃ kataṃ, idaṃ abhilapanaṃ bhagavatā bāhirānaṃ icchitabbatasitabbānaṃ vatthūnaṃ rūpādiārammaṇānaṃ bhedānaṃ vasena‘‘ icchā’’ tipi‘‘ taṇhā’’ tipi dvīhi nāmehi abhilapitaṃ abhilapanavasena katanti ekattaṃ yuttameva, na nānattanti attho daṭṭhabbo." 1043783,191,616,2,24,1,115,14,‘ ‘ Nāmavasena dvidhā vuttānaṃ icchātaṇhādīnaṃ kena ekattaṃ yuttanti saddahitabban’’ ti vattabbattā‘‘ sabbāhī’’ tiādi vuttaṃ. 1043784,191,616,25,45,1,185,19,"Tattha nānānāmavasena pabhedā sabbā icchādikā taṇhā ajjhosānalakkhaṇena ekalakkhaṇā hi yasmā yuttā, tasmā nāmavasena bhinnānampi ekalakkhaṇena ekattaṃ yuttanti saddahitabbanti daṭṭhabbaṃ." 1043785,191,616,46,62,1,57,8,‘‘ Kimiva yuttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ yathā sabbo’’ tiādi vuttaṃ. 1043786,191,616,63,77,1,124,12,"Tattha kaṭṭhaggiādivasena aneko sabbo aggi uṇhattalakkhaṇena ekalakkhaṇo yathā, evaṃ ajjhosānalakkhaṇena ekalakkhaṇāti yojanā. " 1043787,191,616,78,92,1,82,10,Sabbassa aggino upādānavasena anekāni nāmāni sarūpato dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ. 1043788,191,616,93,95,1,16,2,Tassattho pākaṭo. 1043789,191,616,96,112,1,130,15,"Ārammaṇavasena taṇhā aññehi aññehi nāmehi bhagavatā abhilapitā, upādānavasena aggi aññehi aññehi nāmehi abhilapitoti yojanā kātabbā." 1043790,191,617,2,24,1,131,15,‘ ‘ Vissajjanagāthāyaṃ āgatanāmehi eva taṇhā abhilapitā’’ ti pucchitabbattā anekehi nāmehi abhilapitāti dassetuṃ‘‘ icchāitipī’’ tiādi vuttaṃ. 1043791,191,617,25,34,1,76,9,Tattha icchitabbāni atthāni rūpādīni ārammaṇāni sattā icchanti etāyāti icchā. 1043792,191,617,35,38,1,21,3,Tasanti etāyāti taṇhā. 1043793,191,617,39,57,1,115,16,"Sallati pavisati visappītaṃ sallaṃ viyāti sallā, santāpaṃ lāti ādadātīti vā sallā, santāpaṃ lāti pavattetīti vā sallā. " 1043794,191,617,58,62,1,42,4,Dhūpāyati santāpeti paridahatīti dhūpāyanā. 1043795,191,617,63,75,1,84,11,"Sarati ākaḍḍhati avaharati sīghasotā saritā viyāti saritā, sarati sallatīti vā saritā. " 1043796,191,617,76,78,1,20,2,Visaratīti visattikā. 1043797,191,617,79,82,1,28,3,Pītivasena sinehatīti sineho. 1043798,191,617,83,89,1,48,6,Tāsu tāsu gatīsu kilamathaṃ uppādetīti kilamatho. 1043799,191,617,90,95,1,47,5,Sattā rūpādiārammaṇāni maññanti etāyāti maññanā. 1043800,191,617,96,99,1,24,3,Bhavaṃ bandhatīti bandho. 1043801,191,617,100,103,1,24,3,Āsīyate patthīyateti āsā. 1043802,191,617,104,108,1,25,4,Āsiyati patthetīti vā āsā. 1043803,191,617,109,116,1,54,6,"Pipāsīyateti pipāsā, ārammaṇarasaṃ pipāsatīti vā pipāsā. " 1043804,191,617,117,123,1,56,5,"Abhinandīyateti abhinandanā, abhinandatīti vā abhinandanā. " 1043805,191,617,124,134,1,37,3,Vitthārato aṭṭhakathāvasena( netti. aṭṭha.20) veditabbo. 1043806,191,618,2,22,1,106,13,‘ ‘ Taṇhāya icchādippakāravasena ālapitabhāvo kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ yathā ca vevacane’’ tiādi vuttaṃ. 1043807,191,618,23,56,1,166,21,"Vevacanahāravibhaṅge‘‘ āsā ca pīhā… pe… vevacanan’’ ti( netti.37) yā taṇhā yathā yena pakārena vuttā, tathā tena pakārena vuttāya taṇhāya icchādippakāravasena ālapitabhāvo saddahitabbo." 1043808,191,618,57,78,1,114,13,‘‘ Vevacanavibhaṅge ācariyena vuttopi bhagavatā avutte kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ yathāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043809,191,618,79,101,1,123,17,"Yathā yena pakārena bhagavā‘‘ rūpe tissā’’ tiādikaṃ yaṃ vacanamāha, tathā tena pakārena vuttena tena vacanena saddahitabbo vāti. " 1043810,191,618,102,138,1,184,27,"Evaṃ {yujjatī}ti evaṃ vuttanayena icchātaṇhānaṃ atthato ekattā , jarāya ca maraṇassa ca taṇhāya ca atthato aññattā ca‘‘ tayo pañhā’’ ti yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, taṃ vacanaṃ yujjatīti attho gahetabbo. " 1043811,191,619,2,23,1,108,13,"21.‘‘ Kenassubbhāhato lokotiādigāthāya tayo pañhā vuttā’’ ti pañhattayabhāve yutti ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā." 1043812,191,619,24,47,1,132,15,‘‘ Tato aññehi pakārehi yutti kathaṃ ñātabbā’’ ti vattabbabhāvato aññehi pakārehipi yuttigavesanaṃ dassento‘‘ sabbo dukkhūpacāro’’ tiādimāha. 1043813,191,619,48,59,1,118,10,"Tattha sabbo dukkhūpacāro kāmataṇhāsaṅkhāramūlakoti yujjati, sabbo nibbidūpacāro kāmataṇhāparikkhāramūlakoti na yujjati. " 1043814,191,619,60,66,1,58,6,Vacanatthato pana dukkhassa upacāro pavattīti dukkhūpacāro. 1043815,191,619,67,73,1,72,6,Kāmataṇhāpaccayā pavatto saṅkhāro mūlaṃ etassāti kāmataṇhāsaṅkhāramūlako. 1043816,191,619,74,78,1,41,4,Nibbidāya upacāro pavattīti nibbidūpacāro. 1043817,191,619,79,86,1,81,6,Kāmataṇhāya parikkhārabhūto vatthukāmo mūlaṃ etassāti {kāmataṇhāparikkhāramūlako}ti. 1043818,191,619,87,107,1,204,18,"Tattha anabhiratisaṅkhātā ukkaṇṭhā nibbidā kāmataṇhāparikkhāramūlikā yujjati, ñāṇanibbidā kāmataṇhāparikkhāramūlikā na yujjati, tasmā sabbo nibbidūpacāro kāmataṇhāparikkhāramūlakoti na pana yujjatīti vuttaṃ." 1043819,191,620,2,37,1,202,26,"‘ ‘ Pañhattayabhāve ceva dukkhūpacāranibbidūpacāre ca yā yutti ācariyena vibhattā, sāva yutti sallakkhetabbā kiṃ, udāhu imāya yuttiyā aññāpi yutti gavesitabbā kin’’ ti vattabbato nayaṃ dassetuṃ‘‘ imāyā’’ tiādimāha. " 1043820,191,620,38,61,1,180,21,"Idaṃ vuttaṃ hoti– pañhattayabhāve ceva dukkhūpacāranibbidūpacāre ca yā yutti mayā vibhattā, imāya yuttiyā anusārena aññamaññehi kāraṇehi tesu tesu pāḷippadesesu yuttipi gavesitabbāti." 1043821,191,621,2,30,1,153,20,"‘ ‘ Idaṃ nayadassanaṃ saṃkhittaṃ, na sakkā vitthārato gavesitun’’ ti vattabbato taṃ nayadassanaṃ vitthārato vibhajitvā dassetuṃ‘‘ yathā hi bhagavā’’ tiādi āraddhaṃ. " 1043822,191,621,31,43,1,111,11,"Asubhassa jigucchanīyabhāvato rāguppādo na yutto, tasmā rāgacaritassa puggalassa asubhadesanā rāgavinayāya yuttā. " 1043823,191,621,44,51,1,81,7,Mettāya dosapaṭipakkhattā dosacaritassa puggalassa mettādesanā dosavinayāya yuttā. 1043824,191,621,52,59,1,101,7,Paṭiccasamuppādassa paññāvisayattā mohacaritassa puggalassa paṭiccasamuppādadesanā mohavinayāya yuttā. 1043825,191,621,60,80,1,106,11,‘‘ Rāgacaritassāpi mettādidesanā yujjeyya sabbasattasādhāraṇattā’’ ti vattabbattā‘‘ yadi hi bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043826,191,621,81,98,1,152,16,"Tibbakilesassa rāgacaritassa adhippetattā tādisassa puggalassa mettaṃ cetovimuttiṃ yadi deseyya, evaṃ sati mettāvasenapi rāguppajjanato desanā na yujjati. " 1043827,191,621,99,113,1,98,12,"Sukhaṃ paṭipadaṃ vā yadi deseyya, evaṃ sati rāgacaritassa dukkhāpaṭipadāyujjanato desanā na yujjati. " 1043828,191,621,114,132,1,166,17,"Vipassanāpubbaṅgamaṃ pahānaṃ vā yadipi deseyya, evaṃ sati rāgacaritassa asubhānupassanaṃ vajjetvā vipassanāpubbaṅgamassa pahānassa dukkarato desanā na yujjatīti yojanā." 1043829,191,622,2,33,1,170,22,"‘ ‘ Bhagavā rāgacaritassā’’ tiādinā niravasesavasena yutti na vibhattā, nayadassanamevāti yo nayo dassito, tena nayena aññāpi gavesitabbāti dassetuṃ‘‘ evaṃ yaṃ kiñcī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043830,191,622,34,65,1,238,27,"Rāgassa yaṃ kiñci anulomappahānaṃ, dosassa yaṃ kiñci anulomappahānaṃ, mohassa yaṃ kiñci anulomappahānaṃ desitaṃ, taṃ sabbaṃ anulomappahānaṃ yattakā pāḷippadesā ñāṇassa bhūmi, tattakesu vicayena hārena vicinitvā yuttihārena yojetabbanti yojanā." 1043831,191,623,2,23,1,196,14,‘ ‘ Rāgādippahānavasena yutti gavesitabbā’’ ti vattabbabhāvato aññehipi mettādibrahmavihāraphalasamāpattinavānupubbasamāpattivasībhāvehi vibhajitvā yuttigavesanaṃ dassetuṃ‘‘ mettāvihārissā’’ tiādi āraddhaṃ. 1043832,191,623,24,49,1,234,24,"Tattha mettāvihārissa mettāvihāralābhino sato saṃvijjamānassa puggalassa mettāya byāpādapaṭipakkhattā byāpādo cittaṃ pariyādāya ṭhassatīti desanā na yujjatīti ca, mettāvihārissa sato byāpādo pahānaṃ abbhatthaṃ gacchatīti desanā yujjati. " 1043833,191,623,50,74,1,226,23,"Karuṇāvihārissa karuṇāvihāralābhino sato saṃvijjamānassa puggalassa karuṇāya vihesāya paṭipakkhattā vihesā cittaṃ pariyādāya ṭhassatīti desanā na yujjati, karuṇāvihārissa sato vihesā pahānaṃ abbhatthaṃ gacchatīti desanā yujjati. " 1043834,191,623,75,99,1,223,23,"Muditāvihārissa muditāvihāralābhino sato saṃvijjamānassa puggalassa muditāya aratiyā paṭipakkhattā arati cittaṃ pariyādāya ṭhassatīti desanā na yujjati, muditāvihārissa sato arati pahānaṃ abbhatthaṃ gacchatīti desanā yujjati. " 1043835,191,623,100,124,1,225,23,"Upekkhāvihārissa upekkhāvihāralābhino sato saṃvijjamānassa puggalassa upekkhāya rāgassa paṭipakkhattā rāgo cittaṃ pariyādāya ṭhassatīti desanā na yujjati, upekkhāvihārissa sato rāgo pahānaṃ abbhatthaṃ gacchatīti desanā yujjati. " 1043836,191,624,2,33,1,357,28,"Animittavihārissa aniccānupassanāmukhena paṭiladdhaphalasamāpattivihāralābhino sato saṃvijjamānassa puggalassa nimittānusāri tena teneva saṅkhāranimittānusāreneva niccādīsu pahīnena nimittena viññāṇaṃ pavattatīti desanā na yujjati, animittānupassanāya niccādivipallāsapaṭipakkhattā animittavihārissa sato nimittaṃ pahānaṃ abbhatthaṃ gacchatīti desanā yujjati." 1043837,191,624,34,103,1,394,47,"‘‘ Asmī’’ ti maññitaṃ khandhapañcakaṃ attavigataṃ‘‘ ayaṃ khandhapañcako ahaṃ asmī’’ ti na samanupassāmi, atha ca pana asamanupassane satipi‘‘ me kiṃ asmī’’ ti‘‘ kathaṃ asmī’’ ti vicikicchā kathaṃkathāsallaṃ cittaṃ pariyādāya ṭhassatīti desanā na yujjati, vicikicchāya pahānekaṭṭhabhāvato‘‘ ayaṃ khandhapañcako ahaṃ asmī’’ ti asamanupassantassa vicikicchā kathaṃkathāsallaṃ pahānaṃ abbhatthaṃ gacchatīti desanā yujjati." 1043838,191,625,2,27,1,157,18,‘ ‘ Phalasamāpattivaseneva yutti gavesitabbā kin’’ ti vattabbattā jhānasamāpattivasenapi yutti gavesitabbāti dassetuṃ‘‘ yathā vā pana paṭhamaṃ jhānan’’ tiādi āraddhaṃ. 1043839,191,625,28,55,1,168,19,Atha vā‘‘ phalasamāpattivihārisseva yutti gavesitabbā kin’’ ti vattabbattā jhānasamāpattivasenapi yutti gavesitabbāti dassetuṃ‘‘ yathā vā pana paṭhamaṃ jhānan’’ tiādi āraddhaṃ. 1043840,191,625,56,69,1,132,12,"Tattha yathā paṭhamaṃ jhānaṃ samāpannassa phalasamāpattivihārissa yutti gavesitabbā, evaṃ jhānasamāpattivihārissapi yutti gavesitabbā. " 1043841,191,625,70,71,1,6,1,Kathaṃ? 1043842,191,625,72,94,1,239,21,"Paṭhamaṃ jhānaṃ samāpannassa paṭhamajjhānasamaṅgino sato saṃvijjamānassa puggalassa nīvaraṇavikkhambhanato kāmarāgabyāpādā visesāya dutiyajjhānāya saṃvattantīti desanā na yujjati, kāmarāgabyāpādā jhānassa hānāya saṃvattantīti desanā yujjati. " 1043843,191,625,95,114,1,206,18,"Vitakkasahagatā saññāmanasikārā upacāradhammena saha dutiyajjhānadhammā jhānassa hānāya saṃvattantīti desanā na yujjati, vitakkasahagatā saññāmanasikārā visesāya uparijhānatthāya saṃvattantīti desanā yujjati. " 1043844,191,626,2,28,1,290,25,"Dutiyaṃ jhānaṃ samāpannassa sato saṃvijjamānassa puggalassa vitakkavicārasahagatā vā saññāmanasikārā upacāradhammena saha paṭhamajjhānadhammā visesāya uparijhānatthāya saṃvattantīti desanā na yujjati, vitakkavicārasahagatā saññāmanasikārā avitakkajhānassa hānāya saṃvattantīti desanā yujjati. " 1043845,191,626,29,50,1,211,19,"Upekkhāsahagatā vā saññāmanasikārā upacāradhammena saha catutthajjhānadhammā jhānassa hānāya saṃvattantīti desanā na yujjati, upekkhāsahagatā saññāmanasikārā visesāya uparijhānatthāya saṃvattantīti desanā yujjati. " 1043846,191,626,51,55,1,36,4,Sesesupi atthānurūpaṃ yojanā kātabbā. 1043847,191,626,56,62,1,72,6,Yathāvuttasamāpattīsu vasībhāvena paricitaṃ kallatāparicitaṃ cittaṃ nāma. 1043848,191,627,2,19,1,130,12,"Ettakameva yuttigavesanaṃ na kātabbaṃ, navavidhasuttantesu yathāladdhayuttigavesanampi kātabbanti dassetuṃ‘‘ evaṃ sabbe’’ tiādi vuttaṃ." 1043849,191,627,20,43,1,145,14,‘‘ Sabbesaṃ hārānaṃ yathāvuttabhūmigocarānaṃ vicayahārena vicinitvā yuttihārena yojetabbabhāvo kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1043850,191,627,44,64,1,123,15,"Tattha tena yojetabbabhāvena āyasmā mahākaccāno‘‘ sabbesan’’ tiādikaṃ yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena saddahitabboti vuttaṃ hoti. " 1043851,191,628,2,5,1,44,4,Iti yuttihāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1043852,191,629,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1043853,191,630,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1043854,191,631,2,4,1,31,2,4 . Padaṭṭhānahāravibhaṅgavibhāvanā 1043855,191,632,2,36,1,251,21,"22. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena yuttihāravibhaṅgabhūtena pañhāvissajjanādīnaṃ yuttāyuttabhāvo vibhatto, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto yuttihāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo padaṭṭhānahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo padaṭṭhāno hāro’’ tiādi āraddhaṃ. " 1043856,191,632,37,51,1,137,13,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu hāresu katamo saṃvaṇṇanāviseso padaṭṭhāno hāro padaṭṭhānahāravibhaṅgoti pucchati. 1043857,191,632,52,74,1,146,14,‘‘ Dhammaṃ desesi jino’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ ayaṃ padaṭṭhāno hāro’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso padaṭṭhānahāravibhaṅgoti viññeyyo. 1043858,191,632,75,77,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1043859,191,632,78,95,1,60,6,‘‘ tattha katamo padaṭṭhāno hārotiādi padaṭṭhānahāravibhaṅgo’’ ti( netti. aṭṭha.22). 1043860,191,632,96,138,1,244,29,‘‘ Ayaṃ idāni vuccamāno vitthārabhūto padaṭṭhāno hāro piṭakattaye desitesu dhammesu kiṃ nāma dhammaṃ desayati saṃvaṇṇetī’’ ti pucchaṃ ṭhapetvā‘‘ idaṃ āsannakāraṇaṃ imassa āsannaphalassa padaṭṭhānan’’ ti niyametvā vibhajituṃ‘‘ ayaṃ padaṭṭhāno’’ tiādi vuttaṃ. 1043861,191,632,139,164,1,205,18,"Tassattho– sabbesu viññeyyadhammesu yāthāvato asampaṭivedho lakkhaṇaṃ etissā avijjāyāti sabbadhammayāthāvaasampaṭivedhalakkhaṇā, avijjā, tassā avijjāya asubhe‘‘ subhan’’ tiādi vipallāsā padaṭṭhānaṃ āsannakāraṇaṃ. " 1043862,191,632,165,180,1,116,14,"Vipallāse sati avijjā vattati uparūpari jāyati na hāyati, tasmā vipallāsā avijjāya padaṭṭhānaṃ āsannakāraṇaṃ bhavanti. " 1043863,191,632,181,189,1,73,8,Avijjāya vaṭṭamūlakattā taṃ ādiṃ katvā padaṭṭhānaṃ vibhattanti daṭṭhabbaṃ. 1043864,191,633,2,16,1,100,9,Taṇhāyapi vaṭṭamūlakattā tadanantaraṃ taṇhāya padaṭṭhānaṃ vibhajituṃ‘‘ ajjhosānalakkhaṇā’’ tiādi vuttaṃ. 1043865,191,633,17,24,1,75,7,Tattha piyarūpaṃ sātarūpan ti piyasabhāvaṃ sātasabhāvaṃ cakkhādidhammajātaṃ. 1043866,191,633,25,40,1,131,14,"Piyanīyasātanīye cakkhādike sati taṇhā vattati uparūpari jāyati, tasmā piyarūpaṃ sātarūpaṃ taṇhāya padaṭṭhānaṃ āsannakāraṇaṃ bhavati. " 1043867,191,634,2,12,1,76,9,"Adinnādāne sati lobho vattati, tasmā adinnādānaṃ lobhassa padaṭṭhānaṃ bhavati. " 1043868,191,634,13,20,1,86,7,Adinnādānañhi ekavāraṃ uppannampi anādīnavadassanato lobhassa āsannakāraṇaṃ bhavatveva. 1043869,191,635,2,12,1,163,10,Kesādīsu asubhesu pavattāyapi subhasaññāya nīlādivaṇṇadīghādisaṇṭhānahasanādibyañjanaggahaṇalakkhaṇattā cakkhundriyādīnaṃ asaṃvaro subhasaññāya padaṭṭhānaṃ bhavati. 1043870,191,636,2,10,1,114,8,Dukkhadukkhādīsu pavattāyapi sukhasaññāya sāsavaphassūpagamanalakkhaṇattā rūpādīsu assādo sukhasaññāya padaṭṭhānaṃ. 1043871,191,637,2,14,1,171,12,Rūpakkhandhādīsu aniccesu pavattāyapi niccasaññāya saṅkhatalakkhaṇānaṃ dhammānaṃ asamanupassanalakkhaṇattā rūpakkhandhādīsu niccaggahaṇaṃ viññāṇaṃ niccasaññāya padaṭṭhānaṃ. 1043872,191,638,2,13,1,173,11,Aniccadukkhānattasaṅkhātesu khandhādīsu pavattāyapi attasaññāya aniccasaññādukkhasaññānaṃ asamanupassanalakkhaṇattā ahaṃmamādivasena pavatto nāmakāyo attasaññāya padaṭṭhānaṃ. 1043873,191,639,2,22,1,175,15,Evaṃ avijjādīnaṃ akusalapakkhānaṃ dhammānaṃ padaṭṭhānaṃ dassetvā idāni tappaṭipakkhānaṃ vijjādīnaṃ dhammānaṃ padaṭṭhānaṃ dassetuṃ‘‘ sabbadhammasampaṭivedhalakkhaṇā’’ tiādi vuttaṃ. 1043874,191,639,23,32,1,108,9,Sabbesu ñeyyadhammesu pavattāya vijjāya sabbadhammasampaṭivedhalakkhaṇattā sabbaṃ neyyaṃ vijjāya padaṭṭhānaṃ. 1043875,191,640,2,8,1,136,6,Samathassa cittavikkhepasaṅkhātauddhaccapaṭisaṃharaṇasaṅkhātavikkhambhanalakkhaṇattā paṭibhāganimittabhūtā asubhā samathassa padaṭṭhānaṃ. 1043876,191,640,9,18,1,67,8,"Asubhāya hi taṇhāpaṭipakkhattā, taṇhāya ca abhāve samatho tiṭṭhatīti. " 1043877,191,641,2,11,1,124,9,Adinnādānā veramaṇivasena pavattassa alobhassa icchāvacarapaṭisaṃharaṇalakkhaṇattā adinnādānā veramaṇī alobhassa padaṭṭhānaṃ. 1043878,191,642,2,12,1,107,9,Pāṇātipātā veramaṇivasena pavattassa adosassa abyāpajjalakkhaṇattā pāṇātipātā veramaṇī adosassa padaṭṭhānaṃ. 1043879,191,643,2,9,1,107,7,Sammāpaṭipattivasena pavattassa amohassa vatthuavippaṭipattilakkhaṇattā sammāpaṭipatti amohassa padaṭṭhānaṃ. 1043880,191,644,2,9,1,106,7,Nibbidāvasena pavattāya asubhasaññāya vinīlakavipubbakagahaṇalakkhaṇattā nibbidā asubhasaññāya padaṭṭhānaṃ. 1043881,191,644,10,19,1,73,8,"Nibbidāñāṇena hi anabhirati pavattati, anabhiratiyā ca asubhasaññā ṭhitāti. " 1043882,191,645,2,9,1,109,7,Dukkhavedanāvasena pavattāya dukkhasaññāya sāsavaphassaparijānanalakkhaṇattā vedanā dukkhasaññāya padaṭṭhānaṃ. 1043883,191,646,2,11,1,132,9,Uppādavayavasena pavattāya aniccasaññāya saṅkhatalakkhaṇānaṃ dhammānaṃ samanupassanalakkhaṇattā uppādavayā aniccasaññāya padaṭṭhānaṃ. 1043884,191,646,12,16,1,48,4,Uppādavayañhi samanupassitvā aniccasaññā pavattā. 1043885,191,647,2,9,1,117,7,Dhammamattasaññāvasena pavattāya anattasaññāya sabbadhammaabhinivesalakkhaṇattā dhammasaññā anattasaññāya padaṭṭhānaṃ. 1043886,191,648,2,8,1,80,6,Kāmarāgassa rūpādipañcakāmaguṇārammaṇattā pañca kāmaguṇā kāmarāgassa padaṭṭhānaṃ. 1043887,191,649,2,14,1,138,12,Rūpasaṅkhāte kāye ārabbha pavattassa rūparāgassa cakkhādipañcindriyānaṃ anusārena pavattanato pañcindriyāni rūpāni rūparāgassa padaṭṭhānaṃ. 1043888,191,650,2,7,1,67,5,Bhavanikantivasena pavattassa bhavarāgassa chaḷāyatanaṃ padaṭṭhānaṃ. 1043889,191,650,8,45,1,244,28,"{Nibbattabhavānupassitā}ti‘‘ edisaṃ aniṭṭhaṃ rūpaṃ mā nibbattatu, edisaṃ iṭṭhaṃ rūpaṃ nibbattatu edisī dukkhā vedanā mā nibbattatu, edisī sukhā vedanā nibbattatū’’ ti evamādinā pakārena pavattā rūpābhinandanā, sā pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ padaṭṭhānaṃ. " 1043890,191,651,2,8,1,116,5,Kammassakataññāṇassa pubbenivāsānussatiñāṇānugatattā pubbenivāsānussatiñāṇadassanaṃ kammassakataññāṇassa padaṭṭhānaṃ. 1043891,191,652,2,8,1,60,6,Okappanaṃ lakkhaṇaṃ yassā saddhāyāti okappanalakkhaṇā saddhā. 1043892,191,652,9,16,1,74,7,Adhimutti paccupaṭṭhānaṃ yassā saddhāyāti adhimuttipaccupaṭṭhānā ca saddhā. 1043893,191,652,17,24,1,61,6,Anāvilaṃ lakkhaṇaṃ yassa pasādassāti {anāvilalakkhaṇo}ti pasādo. 1043894,191,652,25,32,1,80,7,Sampasīdanaṃ paccupaṭṭhānaṃ yassa pasādassāti sampasīdanapaccupaṭṭhāno ca pasādo. 1043895,191,652,33,40,1,53,7,So pana pasādo saddhāya eva avatthāvisesoti veditabbo. 1043896,191,652,41,78,1,421,32,"Aveccapasādo abhipatthiyanalakkhaṇāya saddhāya padaṭṭhānaṃ, okappanalakkhaṇā saddhā anāvilalakkhaṇassa pasādassa padaṭṭhānaṃ, catubbidhaṃ sammappadhānaṃ vīriyaṃ ārambhalakkhaṇassa vīriyassa padaṭṭhānaṃ, kāyādi satipaṭṭhānaṃ apilāpanalakkhaṇāya satiyā padaṭṭhānaṃ, jhānasahitassa samādhissa ekaggalakkhaṇattā vitakkādi jhānāni samādhissa padaṭṭhānaṃ, paññāya kiccapajānanaārammaṇapajānanalakkhaṇattā saccāni paññāya padaṭṭhānaṃ." 1043897,191,653,2,33,1,196,23,"‘ ‘ Yesaṃ avijjādīnaṃ padaṭṭhānāni ācariyena vibhattāni, te avijjādayo katamesaṃ dhammānaṃ padaṭṭhānānī’’ ti pucchitabbattā te avijjādayopi imesaṃ dhammānaṃ padaṭṭhānāti dassetuṃ‘‘ aparo nayo’’ tiādi vuttaṃ. " 1043898,191,653,34,38,1,67,4,Avijjā assādamanasikāralakkhaṇassa ayonisomanasikārassa padaṭṭhānaṃ. 1043899,191,653,39,44,1,54,5,Avijjāya hi ādīnavacchādanato ayonisomanasikāro jātoti. 1043900,191,653,45,132,1,1012,76,"Saccasammohanalakkhaṇā avijjā puññāpuññāneñjābhi saṅkhārānaṃ padaṭṭhānaṃ, punabbhavavirohanalakkhaṇā tebhūmakacetanā saṅkhārā vipāka viññāṇassa padaṭṭhānaṃ, opapaccayika saṅkhātena upapattibhavabhāvena nibbattilakkhaṇaṃ paṭisandhi viññāṇaṃ nāmarūpassa padaṭṭhānaṃ, nāmakāyarūpakāyasaṅghātalakkhaṇaṃ nāmarūpaṃ chaḷāyatanassa padaṭṭhānaṃ sahajātādipaccayabhāvato, cakkhādīnaṃ channaṃ indriyānaṃ pavattānaṃ lakkhaṇaṃ chaḷāyatanaṃ chabbidhassa phassassa yathākkamaṃ padaṭṭhānaṃ nissayādipaccayabhāvato, cakkhupasādarūpārammaṇaṃ cakkhuviññāṇādisannipātalakkhaṇo chabbidho phasso, taṃ vedanāya tena chabbidhena phassena sahajātāya chabbidhāya vedanāya yathākkamaṃ padaṭṭhānaṃ sahajātādipaccayabhāvato, iṭṭhānubhavanaaniṭṭhānubhavanaiṭṭhāniṭṭhānubhavanalakkhaṇā tividhā vedanā, taṃ taṇhāya tāya tividhāya vedanāya vasena pavattāya taṇhāya padaṭṭhānaṃ upanissayādipaccayabhāvato, saparasantānesu ajjhosānalakkhaṇā taṇhā, taṃ upādānassa tāya taṇhāya vasena pavattassa catubbidhassa upādānassa padaṭṭhānaṃ upanissayādipaccayabhāvato." 1043901,191,653,133,163,1,104,17,"‘‘ So vedanāyā’’ ti ca‘‘ sā taṇhāyā’’ ti ca‘‘ sā upādānassā’’ ti ca pāṭhena bhavitabbaṃ, liṅgavipallāsaniddeso vā siyā. " 1043902,191,654,2,13,1,99,9,"Yaṃ upādānaṃ opapaccayikaṃ upapattikkhandhanibbattakaṃ, taṃ upādānaṃ duvidhassa bhavassa padaṭṭhānaṃ. " 1043903,191,654,14,23,1,82,8,"Yo kammabhavo nāmakāyarūpakāyasambhavanalakkhaṇo, so kamma bhavo jātiyā padaṭṭhānaṃ. " 1043904,191,654,24,34,1,77,9,"Yā upapattibhūtā jāti khandhapātubhāvalakkhaṇā, taṃ sā jāti jarāya padaṭṭhānaṃ. " 1043905,191,654,35,45,1,83,9,"Yā jiṇṇajarā upadhikkhandhaparipākalakkhaṇā, taṃ sā jiṇṇa jarā maraṇassa padaṭṭhānaṃ. " 1043906,191,654,46,57,1,104,10,"Yampi yassa sammutimaraṇaṃ jīvitindriyupacchedalakkhaṇaṃ, tampi tassa sammuti maraṇaṃ sokassa padaṭṭhānaṃ. " 1043907,191,654,58,73,1,125,14,"Piyassa maraṇaṃ cintentassa yebhuyyena sokuppajjanato yo soko ñātiādipiyesu ussukkakārako, taṃ so soko paridevassa padaṭṭhānaṃ. " 1043908,191,654,74,84,1,70,9,"Yo paridevo lālappakārako, taṃ so paridevo kāyika dukkhassa padaṭṭhānaṃ. " 1043909,191,654,85,95,1,87,9,"Yaṃ kāyikaṃ dukkhaṃ kāyasampīḷanalakkhaṇaṃ, taṃ kāyikaṃ dukkhaṃ domanassassa padaṭṭhānaṃ. " 1043910,191,654,96,104,1,76,7,"Yaṃ domanassaṃ cittasampīḷanalakkhaṇaṃ, taṃ domanassaṃ upāyāsassa padaṭṭhānaṃ. " 1043911,191,654,105,117,1,110,11,"Yo upāyāso odahanakārako avadahanakārako, taṃ so upāyāso bhavassa upāyāsassa nissayasantānabhavassa padaṭṭhānaṃ. " 1043912,191,655,2,13,1,51,6,{Bhavassā}ti vuttabhavaṃ dassetuṃ‘‘ imānī’’ tiādi vuttaṃ. 1043913,191,655,14,24,1,104,10,Tattha bhavaṅgāni kileso bhavassa aṅgaṃ kāraṇaṃ kammavaṭṭavipākavaṭṭāni bhavasaṅkhātāni aṅgāni avayavāni. 1043914,191,655,25,44,1,150,14,"Yadā paccuppannādikāle samaggāni nibbattāni bhavanti, tadā so kilesavaṭṭakammavaṭṭavipākavaṭṭasaṅkhāto dhammasamūho‘‘ bhavassā’’ ti ettha bhavoti daṭṭhabbo. " 1043915,191,655,45,67,1,263,20,"Taṃ bhavasaṅkhātaṃ kilesavaṭṭakammavaṭṭavipākavaṭṭattayaṃ saṃsārassa padaṭṭhānaṃ purimaṃ purimaṃ jātinipphannakilesādivaṭṭena saṃsārassa abbocchinnuppajjanato, yo ariyamaggo niyyānikalakkhaṇo, taṃ so ariyamaggo nirodhassa nibbānassa padaṭṭhānaṃ sampāpakahetubhāvato. " 1043916,191,656,2,25,1,172,18,"Bahussuto sabbasissādīnaṃ patiṭṭhānattā titthaṃ viyāti titthaṃ, jānātīti ñū, titthaṃ ñūti titthaññū, titthaññuno bhāvo titthaññutā, sammāpayirupāsanā, sā pītaññutāya padaṭṭhānaṃ. " 1043917,191,656,26,53,1,232,22,"Bahussutassa hi sammāpayirupāsanāya dhammūpasañhitaṃ pāmojjaṃ jāyati, pāmojjena ca kammaṭṭhānabrūhanā jāyatīti sappāyadhammassavanena pītiṃ jānātīti pītaññū, pītaññuno bhāvo pītaññutā, kammaṭṭhānassa brūhanā, sā pattaññutāya padaṭṭhānaṃ. " 1043918,191,656,54,59,1,64,5,Kammaṭṭhānabrūhanāya hi bhāvanāpattajānanatā jāyatīti pattaññutā. 1043919,191,656,60,63,1,44,3,Bhāvanāpattajānanatā attaññutāya padaṭṭhānaṃ. 1043920,191,656,64,75,1,129,11,Bhāvanāpattajānanatāya hi pañcahi padhāniyaṅgehi samannāgatassa attano jānanatā jāyatīti attaññutā pubbekatapuññatāya padaṭṭhānaṃ. 1043921,191,657,2,12,1,116,9,"Padhāniyaṅgesu samannāgatattajānanatāya hi pubbe puññakaraṇaṃ jātaṃ, pubbekatapuññatā patirūpadesavāsassa padaṭṭhānaṃ. " 1043922,191,657,13,24,1,98,9,"Pubbe hi katena puññena patirūpadesavāso laddho, patirūpadesavāso sappurisūpanissayassa padaṭṭhānaṃ. " 1043923,191,657,25,33,1,100,7,"Patirūpadesavāsena hi sappurisūpanissayo laddho, sappurisūpanissayo attasammāpaṇidhānassa padaṭṭhānaṃ. " 1043924,191,657,34,42,1,89,7,"Sappurisūpanissayena hi attasammāpaṇidhānaṃ jātaṃ, attasammāpaṇidhānaṃ sīlānaṃ padaṭṭhānaṃ. " 1043925,191,657,43,51,1,81,7,"Attasammāpaṇidhānena hi sīlāni sampatiṭṭhitāni, sīlāni avippaṭisārassa padaṭṭhānaṃ. " 1043926,191,657,52,68,1,144,14,"Attani hi sampatiṭṭhitaṃ sīlaṃ paccavekkhantassa vippaṭisāro natthevāti, avippaṭisārena pāmojjaṃ jāyati, tasmā avippaṭisāro pāmojjassa padaṭṭhānaṃ. " 1043927,191,657,69,77,1,55,7,"Pāmojjena pīti jāyati, tasmā pāmojjaṃ pītiyā padaṭṭhānaṃ. " 1043928,191,657,78,86,1,58,7,"Pītiyā passaddhi jāyati, tasmā pīti passaddhiyā padaṭṭhānaṃ. " 1043929,191,657,87,95,1,62,7,"Passaddhiyā sukhaṃ jāyati, tasmā passaddhi sukhassa padaṭṭhānaṃ. " 1043930,191,657,96,104,1,58,7,"Sukhena samādhi jāyati, tasmā sukhaṃ samādhissa padaṭṭhānaṃ. " 1043931,191,657,105,113,1,83,7,"Samādhinā yathābhūtañāṇadassanaṃ jāyati, tasmā samādhi yathābhūtañāṇassa padaṭṭhānaṃ. " 1043932,191,657,114,122,1,94,7,"Yathābhūtañāṇadassanena nibbidāñāṇaṃ jāyati, tasmā yathābhūtañāṇadassanaṃ nibbidāya padaṭṭhānaṃ. " 1043933,191,657,123,131,1,59,7,"Nibbidāya virāgo jāyati, tasmā nibbidā virāgassa padaṭṭhānaṃ. " 1043934,191,657,132,140,1,58,7,"Virāgena vimutti jāyati, tasmā virāgo vimuttiyā padaṭṭhānaṃ. " 1043935,191,657,141,149,1,84,7,"Vimuttiyā vimuttiñāṇadassanaṃ jāyati, tasmā vimutti vimuttiñāṇadassanassa padaṭṭhānaṃ. " 1043936,191,657,150,172,1,154,20,"Evaṃ yathāvuttanayena yo koci dhammo upanissayo hoti, yo koci dhammo paccayo hoti, sabbo so dhammo attano paccayuppannassa dhammassa padaṭṭhānanti daṭṭhabbo." 1043937,191,658,2,23,1,132,13,"‘ ‘ Upanissayadhammassa, paccayadhammassa vā paccayuppannadhammassa padaṭṭhānabhāvo kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1043938,191,658,24,56,1,257,24,"Tattha {tenā}ti yassa kassaci upanissayadhammassa, paccayadhammassa ca paccayuppannadhammassa padaṭṭhānabhāvena āyasmā mahākaccāno‘‘ dhammaṃ deseti jino’’ tiādikaṃ yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena tesaṃ upanissayadhammapaccayadhammānaṃ padaṭṭhānabhāvo saddahitabboti." 1043939,191,658,57,84,1,132,18,"‘‘ Yathāvutto padaṭṭhāno hāro paripuṇṇo kiṃ, udāhu añño niddhāretvā yojetabbo atthi kin’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto padaṭṭhāno hāro’’ ti vuttaṃ. " 1043940,191,658,85,98,1,113,12,"Idha pāḷiyaṃ avibhattampi yathālābhavasena padaṭṭhāno hāro nīharitvā yutto yujjitabbo, vibhajitabbanti vuttaṃ hoti. " 1043941,191,659,2,5,1,49,4,Iti padaṭṭhānahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1043942,191,660,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1043943,191,661,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1043944,191,662,2,4,1,29,2,5 . Lakkhaṇahāravibhaṅgavibhāvanā 1043945,191,663,2,37,1,236,21,"23. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena padaṭṭhānavibhaṅgena avijjādīnaṃ padaṭṭhānāni vibhattāni, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto padaṭṭhānahāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo lakkhaṇahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo lakkhaṇo hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1043946,191,663,38,43,1,36,5,Tattha tattha -saddassa attho vuttova. 1043947,191,663,44,50,1,69,6,Katamo saṃvaṇṇanāviseso lakkhaṇo hāro lakkhaṇahāravibhaṅgoti pucchati. 1043948,191,663,51,74,1,153,15,‘‘ Vuttamhi ekadhamme’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ ye dhammā’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso lakkhaṇo hāro lakkhaṇahāravibhaṅgo nāmāti viññeyyoti. 1043949,191,663,75,77,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1043950,191,663,78,96,1,61,7,‘‘ tattha katamo lakkhaṇo hārotiādi lakkhaṇahāravibhaṅgo nāmā’’ ti( netti. aṭṭha.23). 1043951,191,663,97,125,1,210,24,Ayaṃ idāni vuccamāno vitthārabhūto lakkhaṇo hāro piṭakattaye desitesu dhammesu kiṃ nāma lakkhitabbaṃ dhammaṃ lakkhīyatīti pucchitvā pucchite lakkhaṇahāravicaye dhamme saṅkhepena dassetuṃ‘‘ ye dhammā’’ tiādi vuttaṃ. 1043952,191,663,126,133,1,35,6,Tattha ye {dhammā}ti ye samūhā dhammā. 1043953,191,663,134,137,1,28,2,{Ekalakkhaṇā}ti samānalakkhaṇā. 1043954,191,663,138,147,1,75,8,"Tesaṃ dhammānan ti samānalakkhaṇānaṃ tesaṃ samūhadhammānaṃ, niddhāraṇe cetaṃ. " 1043955,191,663,148,167,1,160,16,"Ekasmiṃ {dhamme}ti samānalakkhaṇe ekasmiṃ dhamme, pāḷiyaṃ bhagavatā vutte sati vuttadhammato avasiṭṭhasamānalakkhaṇā dhammā samānalakkhaṇena vuttā bhavantīti attho. " 1043956,191,664,2,23,1,148,17,Lakkhaṇahāravisaye dhamme vitthārato imasmiṃ dhamme vutte ime samānalakkhaṇā dhammāpi vuttā bhavantīti niyametvā dassetuṃ‘‘ yathā kiṃ bhave’’ tiādimāha. 1043957,191,664,24,37,1,75,11,"Tassattho– yathā yena pakārena vuttā bhavanti, so pakāro kiṃ bhaveti pucchati. " 1043958,191,664,38,50,1,81,11,"Yathā yena pakārena vuttā bhavanti, so pakāro samānalakkhaṇāti bhāvo bhaveti attho. " 1043959,191,664,51,54,1,17,3,Kinti bhagavā āha? 1043960,191,664,55,64,1,37,5,‘‘ Cakkhuṃ bhikkhave’’ tiādiṃ bhagavā āha. 1043961,191,664,65,88,1,109,11,"‘‘ Cakkhuṃ, bhikkhave, anavaṭṭhitan’’ tiādimhi vutte‘‘ sotaṃ, bhikkhave, anavaṭṭhitan’’ tiādivacanampi vuttameva bhavati." 1043962,191,665,2,28,1,208,19,‘ ‘ Anavaṭṭhitādilakkhaṇena samānalakkhaṇattā vā ajjhattikāyatanabhāvena samānalakkhaṇattā vāti āyatanavaseneva ekalakkhaṇaṃ vattabban’’ ti vattabbattā khandhavasenapi ekalakkhaṇaṃ dassetuṃ‘‘ yathā cāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1043963,191,665,29,85,1,324,39,"‘‘ Atīte, rādha, rūpe anapekkho hoti, anāgataṃ rūpaṃ mā abhinandi , paccuppannassa rūpassa nibbidāya virāgāya nirodhāya cāgāya paṭinissaggāya paṭipajjā’’ ti vutte‘‘ atītāya, rādha, vedanāya anapekkho hoti, anāgataṃ vedanaṃ mā abhinandi, paccuppannāya vedanāya nibbidāya virāgāya nirodhāya cāgāya paṭinissaggāya paṭipajjā’’ tiādi vuttaṃ bhave." 1043964,191,666,2,27,1,212,18,‘ ‘ Anapekkhanīyalakkhaṇena samānalakkhaṇattā vā khandhalakkhaṇena samānalakkhaṇattā vāti khandhāyatanavaseneva ekalakkhaṇadhammā vattabbā’’ ti vattabbattā satipaṭṭhānavasenāpi vattabbāti dassetuṃ‘‘ yathāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1043965,191,666,28,46,1,122,17,"Tattha yathā yena ekalakkhaṇattena ca bhagavā āha, tathā ca tena ekalakkhaṇattena ca avuttāpi dhammā vuttā bhavantīti attho. " 1043966,191,666,47,78,1,236,27,"Ye vipassakā puggalā pañcasu khandhesu niccaṃ susamāraddhā niccaṃ kāyagatāsatiṃ bhāventi, te vipassakā akiccaṃ subhasukhādikaṃ, kasivāṇijjādikammaṃ vā na sevanti, kicce asubhāsukhādike, kāyādike vā sātaccakārino hontīti bhagavā āhāti yojanā. " 1043967,191,667,2,6,1,30,4,Itisaddassa cettha ekassa lopo. 1043968,191,667,7,60,1,352,44,Iti evaṃ‘‘ yesañcā’’ tiādigāthāya kesādike kāye gatāya pavattāya satiyā bhagavatā sarūpena vuttāya vijjamānāya tadavasesā vedanāgatā sati ca cittagatā sati ca dhammagatā sati ca satipaṭṭhānabhāvena ekalakkhaṇattena vuttā bhavantīti saṅkhepato niccaṃ susamāraddhā niccaṃ vedanāgatā sati ca… pe… niccaṃ cittagatā sati ca… pe… niccaṃ dhammagatā satīti vattabbāti. 1043969,191,668,2,21,1,93,12,‘ ‘ Satipaṭṭhānavaseneva ekalakkhaṇā dhammā vattabbā’’ ti vattabbattā‘‘ tathā yaṃ kiñcī’’ tiādi vuttaṃ. 1043970,191,668,22,61,1,354,36,"Tattha yaṃ kiñci rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇena diṭṭhaṃ, yaṃ kiñci saddāyatanaṃ sotaviññāṇena sutaṃ, yaṃ kiñci gandharasaphoṭṭhabbāyatanaṃ ghānaviññāṇādittayena viññāṇena mutaṃ, iti evaṃ diṭṭhādittaye bhagavatā sarūpena vutte sati tadavasesaṃ yaṃ kiñci viññātaṃ dhammārammaṇapariyāpannaṃ rūpaṃ bhagavatā ālambitabbabhāvena ekalakkhaṇattā vuttaṃ bhavatīti attho. " 1043971,191,668,62,82,1,141,19,"Atha vā yaṃ kiñci rūpāyatanaṃ diṭṭhaṃ bhagavatā vuttaṃ, tasmiṃ vutte sati tadavasesaṃ sutādikampi vuttaṃ hotīti ādiattho visuṃ visuṃ yojetabbo. " 1043972,191,668,83,85,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1043973,191,668,86,97,1,31,7,‘‘ diṭṭhaṃ vā sutaṃ vā mutaṃ vā’’ ti. 1043974,191,669,2,27,1,178,18,‘ ‘ Kāyagatāya satiyā vuttāya tadavasesā vedanāgatāsatiādayoyeva vattabbā’’ ti pucchitabbattā sattatiṃsabodhipakkhiyadhammāpi vuttā bhavantīti dassetuṃ‘‘ yathā cāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1043975,191,669,28,52,1,166,21,"Tattha yathā yena niyyānikalakkhaṇena ekalakkhaṇattena ca bhagavā āha, tathā tena ekalakkhaṇattena ca bhagavā āha, tathā tena ekalakkhaṇattena ca vuttā bhavantīti attho." 1043976,191,669,53,138,1,563,63,"‘‘ Tasmā abhijjhādomanassena abhibhūtattā iha mama sāsane, bhikkhu, tvaṃ ātāpī sampajāno satimā hutvā loke abhijjhādomanassaṃ tadaṅgappahānena vā vikkhambhanappahānena vā vineyya vinayitvā kāye kesādirūpakāye kāyānupassī kesādirūpakāyānupassī hutvā viharāhī’’ ti bhagavatā vutte sati‘‘ tasmātiha, tvaṃ bhikkhu, vedanāsu vedanānupassī viharāhi ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ, tasmātiha, tvaṃ bhikkhu, citte cittānupassī viharāhi… pe… domanassaṃ, tasmātiha, tvaṃ bhikkhu, dhammesu dhammānupassī viharāhi… pe… domanassan’’ ti vuttaṃ bhavatīti saṅkhepattho veditabbo. " 1043977,191,669,139,154,1,68,8,Vitthārattho pana aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.23) bahudhā vuttoti amhehi na vitthārito. 1043978,191,670,2,25,1,120,15,‘ ‘ Ekasmiṃ satipaṭṭhāne vutte kasmā cattāro satipaṭṭhānā vuttā bhaveyyun’’ ti vattabbattā‘‘ ātāpīti vīriyindriyan’’ tiādi vuttaṃ. 1043979,191,670,26,39,1,82,9,Tattha‘‘ ātāpī’’ ti iminā padena kāyavedanācittadhammesu pavattaṃ vīriyindriyaṃ vuttaṃ. 1043980,191,670,40,51,1,72,7,‘‘ Sampajāno’’ ti padena kāyavedanācittadhammesu pavattaṃ paññindriyaṃ vuttaṃ. 1043981,191,670,52,63,1,68,7,‘‘ Satimā’’ ti padena kāyavedanācittadhammesu pavattaṃ satindriyaṃ vuttaṃ. 1043982,191,670,64,81,1,117,12,"‘‘ Vineyya loke abhijjhādomanassan’’ ti padena kāyavedanācittadhammesu pavattaṃ samādhindriyaṃ vuttaṃ, na kāyeyeva pavattaṃ. " 1043983,191,670,82,107,1,265,24,"Evaṃ pakārena kāye kāyānupassino yogāvacarassa cattāro satipaṭṭhānā bhāvanāpāripūriṃ gacchantīti ce vadeyya, evaṃ sati catunnaṃ vīriyapaññāsatisamādhīnaṃ indriyānaṃ catunnaṃ satipaṭṭhānānaṃ sādhakabhāvena ekalakkhaṇattā samānalakkhaṇattā pāripūriṃ gacchantīti yojanā. " 1043984,191,670,108,111,1,25,3,Tena vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ– 1043985,191,670,112,129,1,82,6,‘‘ catusatipaṭṭhānasādhane imesaṃ indriyānaṃ sabhāvabhedābhāvato samānalakkhaṇattā’’ ti( netti. aṭṭha.23). 1043986,191,671,2,29,1,153,15,"24.‘‘ Evaṃ vuttepi cattāro satipaṭṭhānāyeva vattabbā bhaveyyuṃ, kathaṃ sattatiṃsabodhipakkhiyadhammā vattabbā’’ ti vattabbattā‘‘ catūsu satipaṭṭhānesū’’ tiādi vuttaṃ. " 1043987,191,671,30,42,1,129,12,Tattha catūsu satipaṭṭhānesu yena yogāvacarena bhāviyamānesu tassa yogāvacarassa cattāro sammappadhānā bhāvanāpāripūriṃ gacchanti. 1043988,191,671,43,47,1,28,4,Evaṃ sesesupi yojanā kātabbā. 1043989,191,671,48,58,1,80,8,"Catunnaṃ saccānaṃ bujjhanaṃ bodhaṃ, ariyamaggañāṇaṃ, bodhaṃ gacchantīti bodhaṅgamā. " 1043990,191,671,59,64,1,55,5,Bodhassa ariyamaggañāṇassa pakkhe bhavāti bodhipakkhiyā. 1043991,191,672,2,25,1,119,15,"‘ ‘ Kusalāyeva dhammā ekalakkhaṇabhāvena nīharitā kiṃ, udāhu akusalāpi dhammā’’ ti pucchitabbattā‘‘ evaṃ akusalāpī’’ tiādi vuttaṃ. " 1043992,191,672,26,40,1,119,12,"Tattha kusalā dhammā ekalakkhaṇattena niddhāritā yathā, evaṃ akusalāpi dhammā ekalakkhaṇattena niddhāritabbāyevāti attho." 1043993,191,672,41,62,1,134,13,‘‘ Kathaṃ niddhāretabbā’’ ti pucchitabbattā pahānekaṭṭhabhāvena niddhāretabbāti dassento‘‘ ekalakkhaṇattā pahānaṃ abbhatthaṃ gacchantī’’ ti āha. 1043994,191,672,63,68,1,61,4,Tattha {ekalakkhaṇattā}ti pahānekaṭṭhabhāvena samānalakkhaṇattā. 1043995,191,672,69,87,1,90,10,‘‘ Katamaṃ pahānaṃ abbhatthaṃ gacchantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ catūsu satipaṭṭhānesū’’ tiādi vuttaṃ. 1043996,191,673,2,61,1,345,36,"Tattha catūsu… pe… pariññaṃ {gacchantī}ti kāyāgatāsatipaṭṭhāne yogāvacarena bhāviyamāne sati tena yogāvacarena asubhe kesādike rūpakāye‘‘ subhan’’ ti vipallāso pahīyati, assa yogāvacarassa kabaḷīkārāhāro pariññaṃ gacchati,‘‘ āhārasamudayā rūpasamudayo’’ ti( saṃ. ni.3.56) vuttattā rūpakāye chandarāgaṃ pajahantassa tassa samudaye kabaḷīkārāhārepi chandarāgo pahīyatīti attho. " 1043997,191,673,62,128,1,235,25,"Vedanāgatāsatipaṭṭhāne bhāviyamāne sati dukkhe‘‘ sukhan’’ ti vipallāso pahīyati, assa yogāvacarassa phassāhāro pariññaṃ gacchati,‘‘ phassapaccayā vedanā’’ ti( ma. ni.3.126; saṃ. ni.2.1,39; mahāva.1; udā.1; vibha.225) vuttattā vedanāya chandarāgaṃ pajahantassa tassa paccaye phassāhāre chandarāgo pahīyati. " 1043998,191,673,129,146,1,118,12,"Cittagatāsatipaṭṭhāne bhāviyamāne anicce‘‘ niccan’’ ti vipallāso pahīyati, assa yogāvacarassa viññāṇāhāro pariññaṃ gacchati. " 1043999,191,673,147,178,1,259,26,"Dhammagatāsatipaṭṭhāne bhāviyamāne anattani‘‘ attā’’ ti vipallāso pahīyati, assa yogāvacarassa manosañcetanāhāro pariññaṃ gacchatīti visuṃ visuṃ yojetvā ekekasmiṃ pahātabbe vutte tadavasesā pahātabbā vuttā bhavanti pahātabbabhāvena ekalakkhaṇattāti attho gahetabbo." 1044000,191,674,2,19,1,105,14,‘ ‘ Āhārā cassa pariññaṃ gacchantī’’ ti vacane āhāresu pavattā kāmarāgadosamohā byantīkatā hontīti attho gahito. 1044001,191,674,20,35,1,137,14,"Kabaḷīkārāhārañhi ārabbha pavatte kāmarāge vijjamāne kabaḷīkārāhārassa vijānanā nattheva, tasmiṃ kāmarāge pana pahīne parijānanā bhavatīti. " 1044002,191,674,36,39,1,28,3,Sesāhārajānanampi eseva nayo. 1044003,191,674,40,56,1,123,13,"Yassa yogāvacarassa satipaṭṭhānā bhāvitā, vipallāsā pahīnā, āhāraparijānanā uppannā, so yogāvacaro upādānehi anupādāno bhavati. " 1044004,191,674,57,77,1,174,19,"Subhasaññite hi kāye kāmupādānaṃ visesena bhavatīti subhasaññito kāyo kāmupādānassa vatthu, kāyagatāya satiyā anusaritabbo asubhasaññito kesādi kāmupādānassa vatthu na hotveva. " 1044005,191,674,78,96,1,173,17,"Sukhavedanāya assādavasena diṭṭhupādānaṃ bhavatīti sukhasaññitā vedanā diṭṭhupādānassa vatthu, vedanāgatāya pana satiyā anupassitabbā vedanā diṭṭhupādānassa vatthu na hotveva." 1044006,191,674,97,127,1,217,23,"‘‘ Cittaṃ niccan’’ ti diṭṭhigahaṇavasena tassa tassa attano sīlavatavasena parisuddhīti parāmasanaṃ hotīti cittaṃ sīlabbatupādānassa vatthu, cittagatāya pana satiyā anupassitabbaṃ cittaṃ sīlabbatupādānassa vatthu na hotveva. " 1044007,191,674,128,149,1,198,20,"Dhamme nāmarūpaparicchedena yathābhūtaṃ apassantassa dhammesu attābhiniveso hotīti dhammā attavādupādānassa vatthu, dhammagatāya pana satiyā anupassitabbā dhammā attavādupādānassa vatthu na honti eva. " 1044008,191,674,150,160,1,100,10,Tasmā catūsu satipaṭṭhānesu bhāviyamānesu upādānehi anupādāno bhavatīti vuttanti adhippāyo gahetabbo. 1044009,191,675,2,31,1,178,21,"‘ ‘ Yena yogāvacarena satipaṭṭhānā bhāvitā, so yogāvacaro upādānehiyeva anupādāno bhavatī’’ ti pucchitabbattā yogādīhipi visaṃyutto bhavatīti dassetuṃ‘‘ yogehi ca visaṃyutto’’ tiādi vuttaṃ. " 1044010,191,675,32,38,1,61,5,Tattha yogehi {cā}ti kāmayogabhavayogadiṭṭhiyogaavijjāyogehi ca. 1044011,191,675,39,48,1,103,7,"{Visaṃyutto}ti tadaṅgappahānavikkhambhanappahānasamucchedappahānavasena vigato, vimutto ca bhavatīti attho. " 1044012,191,675,49,65,1,120,15,"Subhasaññito hi rūpakāyo kāmarāgassa vatthu hoti, kāyagatāya pana satiyā anupassitabbo kāyo kāmarāgassa vatthu na hotveva." 1044013,191,675,66,95,1,140,20,"‘‘ Sukho’’ ti vā‘‘ sukhahetū’’ ti vā gahaṇīyo bhavo bhavarāgassa vatthu hoti, vedanāgatāya pana satiyā anupassitabbo bhavo bhavarāgassa vatthu na hoti." 1044014,191,675,96,117,1,132,16,"‘‘ Attā’’ ti abhinivisitabbaṃ cittaṃ diṭṭhiyogassa vatthu hoti, cittagatāya pana satiyā anupassitabbaṃ cittaṃ diṭṭhiyogassa vatthu na hoti. " 1044015,191,675,118,143,1,231,22,"Vinibbhogassa dukkarattā, dhammānaṃ dhammamattatāya ca duppaṭivijjhattā avinibbhujitabbā, dhammamattatāya appaṭivijjhitabbā dhammā avijjāyogassa vatthu honti, dhammagatāya pana satiyā anupassitabbā dhammā avijjāyogassa vatthu na honti. " 1044016,191,675,144,155,1,61,7,Tasmā catusatipaṭṭhānānupassako‘‘ yogehi ca visaṃyutto’’ ti vutto. 1044017,191,675,156,170,1,84,12,"Ayaṃ nayo āsavehi ca anāsavo bhavati, oghehi ca nitthiṇṇo {bhavatī}ti etthāpi yojetabbo. " 1044018,191,676,2,23,1,177,19,"Ganthehi ca vippayutto {bhavatī}ti ettha pana subhasaññito rūpakāyo abhijjhākāyaganthassa vatthu, kāyagatāya pana satiyā anupassitabbo rūpakāyo abhijjhākāyaganthassa vatthu na hoti. " 1044019,191,676,24,32,1,100,7,"Dukkhadukkhavipariṇāmadukkhasaṅkhāradukkhabhūtā vedanā byāpādakāyaganthassa vatthu honti, tena vuttaṃ–" 1044020,191,676,33,51,1,42,5,‘‘ dukkhāya vedanāya paṭighānusayo anusetī’’ ti( ma. ni.1.465). 1044021,191,676,52,62,1,81,9,Vedanāgatāya pana satiyā anupassitabbā vedanā byāpādakāyaganthassa vatthu na hoti. 1044022,191,676,63,107,1,250,29,"‘‘ Cittaṃ niccan’’ ti abhinivesavasena sassatassa‘‘ attano sīlena suddhi, vatena suddhī’’ ti parāmasanaṃ hoti, tasmā‘‘ niccan’’ ti gahitaṃ cittaṃ sīlabbataparāmāsakāyaganthassa vatthu, cittagatāya pana satiyā anupassitabbaṃ cittaṃ sīlabbataparāmāsassa vatthu na hoti. " 1044023,191,676,108,149,1,320,29,"Dhammānaṃ sappaccayanāmarūpasabhāvassa adassanato bhavadiṭṭhivibhavadiṭṭhi hoti, tasmā‘‘ idaṃ saccan’’ ti abhinivisitabbā dhammā idaṃsaccābhinivesakāyaganthassa vatthu, dhammagatāya pana satiyā anupassitabbā dhammā idaṃsaccābhinivesakāyaganthassa vatthu na honti, tasmā catusatipaṭṭhānānupassako‘‘ ganthehi ca vippayutto’’ ti vutto. " 1044024,191,677,2,17,1,110,14,"Subhasaññito ca kāyo rāgasallassa vatthu, kāyagatāya pana satiyā anupassitabbo kāyo rāgasallassa vatthu na hoti. " 1044025,191,677,18,37,1,140,17,"Sukhasaññitāya vedanāya doso hoti, tasmā vedanā dosasallassa vatthu, vedanāgatāya pana satiyā anupassitabbā vedanā dosasallassa vatthu na hoti." 1044026,191,677,38,67,1,158,20,"‘‘ Cittaṃ attā’’ ti gahetvā‘‘ attā seyyo’’ tiādivasena pavattassa mānasallassa cittaṃ vatthu, cittagatāya pana satiyā anupassitabbaṃ cittaṃ mānasallassa vatthu na hoti. " 1044027,191,677,68,97,1,218,23,"Dhammānaṃ sappaccayanāmarūpasabhāvassa ajānanato dhammā mohasallassa vatthu, dhammagatāya pana satiyā anupassitabbā dhammā mohasallassa vatthu na honti, tasmā catusatipaṭṭhānānupassako‘‘ sallehi ca visallo bhavatī’’ ti vutto." 1044028,191,678,2,47,1,255,32,"‘ ‘ Āhārā cassa pariññaṃ gacchantī’’ ti ācariyena vuttaṃ,‘‘ kiṃ pana āhārāva assa yogāvacarassa pariññaṃ gacchanti, udāhu aññepī’’ ti pucchitabbattā viññāṇaṭṭhitiyo ca assa yogāvacarassa pariññaṃ gacchantīti dassetuṃ‘‘ viññāṇaṭṭhitiyo cassa pariññaṃ gacchantī’’ ti vuttaṃ. " 1044029,191,678,48,70,1,229,20,"Yena yogāvacarena cattāro satipaṭṭhānā bhāvitā, tassa yogāvacarassa kāyavedanācittadhammāva pariññaṃ gaccheyyuṃ, na viññāṇaṭṭhitiyoti ce vadeyya kāyānupassanādīhi ca kāyavedanācittadhammesu pariññātesu saññāyapi pariññātabbabhāvato. " 1044030,191,678,71,78,1,75,7,Sā hi vedanācittasaṅkhātena dhammesu pariññātesu avinābhāvato pariññātāvāti. 1044031,191,679,2,64,1,325,45,"Yena cattāro satipaṭṭhānā bhāvitā, so yogāvacaro upādānehi anupādāno ca, yogehi visaṃyutto ca, khandhehi vippayutto ca, āsavehi anāsavo ca, oghehi nitthiṇṇo ca, sallehi visallo ca bhavatīti vutto,‘‘ kiṃ pana tathāvidhova hoti, udāhu aññathāpī’’ ti pucchitabbattā agatimpi na gacchatīti dassento‘‘ agatigamanehi ca na agatiṃ gacchatī’’ ti āha. " 1044032,191,679,65,95,1,303,28,"Subhādisaññite rūpakāye apekkhamāno puggalo chandāgatiṃ gacchatīti subhādisaññito rūpakāyo visesato chandāgatiyā vatthu hoti, kāyānupassanāsatipaṭṭhānena pana anupassitabbo assāsapassāsādiko kāyo chandāgatiyā vatthu na hoti, tasmā kāyānupassanāsatipaṭṭhānabhāvanaṃ bhāvento puggalo chandāgatiṃ na gacchati. " 1044033,191,679,96,123,1,255,24,"Sukhavedanassādavasena vedayamāno tadabhāvena byāpādaṃ āgacchatīti sukhavedanā dosāgatiyā vatthu hoti, vedanānupassanāsatipaṭṭhānena pana anupassitabbā vedanā dosāgatiyā vatthu na hoti , tasmā vedanāsatipaṭṭhānabhāvanaṃ bhāvento puggalo dosāgatiṃ na gacchati. " 1044034,191,679,124,155,1,229,24,"Santatighanavasena‘‘ niccaṃ, dhuvan’’ ti gahitaṃ cittaṃ mohassa vatthu hoti, cittānupassanāsatipaṭṭhānena pana anupassitabbaṃ cittaṃ mohassa vatthu na hoti, tasmā cittānupassanāsatipaṭṭhānabhāvanaṃ bhāvento puggalo dosāgatiṃ na gacchati. " 1044035,191,679,156,186,1,291,28,"Vibhajitvā dhammasabhāvaṃ ajānantassa bhayaṃ jāyatīti vibhajitvā ajāniyasabhāvā dhammā bhayassa vatthu honti, dhammānupassanāsatipaṭṭhānena pana anupassitabbā vibhajitvā jānitabbā dhammā rāgassa vatthu na honti, tasmā dhammānupassanāsatipaṭṭhānabhāvanaṃ bhāvento puggalo bhayāgatiṃ na gacchati. " 1044036,191,679,187,209,1,157,18,Evaṃ pahātabbabhāvena ekalakkhaṇe akusalepi dhamme nīharitvā idāni nigametuṃ‘‘ evaṃ akusalāpi dhammā ekalakkhaṇattā pahānaṃ abbhatthaṃ gacchantī’’ ti puna vuttaṃ. 1044037,191,680,2,58,1,384,43,"Bhāvetabbesu dhammesu ekadesesu vutte tadavasesāpi bhāvetabbā dhammā ekalakkhaṇattā nīharitvā vattabbā, pahātabbesupi dhammesu ekadese vutte tadavasesāpi dhammā pahātabbā ekalakkhaṇattā nīharitvā vattabbāti ācariyena vuttā, amhehi ca ñātā,‘‘ aññathāpi yadi vattabbā siyuṃ, tepi vadathā’’ ti vattabbabhāvato aññenapi pariyāyena lakkhaṇahārassa udāharaṇāni dassetuṃ‘‘ yattha vā panā’’ tiādi vuttaṃ . " 1044038,191,680,59,71,1,158,12,Tattha yattha yassaṃ rūpekadesadesanāyaṃ rūpindriyaṃ ruppanalakkhaṇaṃ cakkhundriyādijīvitindriyapariyosānaṃ aṭṭhavidhaṃ indriyaṃ rūpekadesaṃ bhagavatā desitaṃ. 1044039,191,680,72,83,1,160,11,Tattheva tassaṃ rūpekadesadesanāyaṃ rūpadhātu ruppanalakkhaṇā cakkhudhātādiphoṭṭhabbadhātupariyosānā dasavidhā rūpadhātu ruppanalakkhaṇena ekalakkhaṇattā desitā. 1044040,191,680,84,88,1,28,4,Sabbo rūpakkhandho ca desito. 1044041,191,680,89,98,1,141,9,Rūpāyatanaṃ ruppanalakkhaṇaṃ cakkhāyatanādiphoṭṭhabbāyatanapariyosānaṃ dasavidhaṃ āyatanaṃ ruppanalakkhaṇena ekalakkhaṇattā bhagavatā desitaṃ. 1044042,191,681,2,26,1,230,21,"Yattha vā pana yassaṃ vedanekadesadesanāyaṃ sukhā vedanā bhagavatā desitā, tattha tassaṃ vedanekadesadesanāyaṃ sukhindriyañca desitaṃ, somanassindriyañca desitaṃ, dukkhasamudayo ariyasaccañca desitaṃ sukhavedanābhāvena ekalakkhaṇattā. " 1044043,191,681,27,50,1,226,21,"Yattha vā pana yassaṃ vedanekadesadesanāyaṃ dukkhā vedanā bhagavatā desitā, tattha tassaṃ vedanekadesadesanāyaṃ dukkhindriyañca desitaṃ domanassindriyañca desitaṃ, dukkhaṃ ariyasaccañca desitaṃ dukkhavedanābhāvena ekalakkhaṇattā. " 1044044,191,681,51,73,1,193,20,"Yattha vā pana yassaṃ vedanekadesadesanāyaṃ adukkhamasukhā vedanā bhagavatā desitā, tattha tassaṃ vedanekadesadesanāyaṃ upekkhindriyañca desitaṃ, sabbo paṭiccasamuppādo ca desitoti yojanā kātabbā. " 1044045,191,682,2,43,1,240,26,"Yassaṃ desanāyaṃ adukkhamasukhā vedanā desitā, tassaṃ desanāyaṃ upekkhindriyaṃ desitaṃ hotu samānalakkhaṇattā,‘‘ kena paṭiccasamuppādo desito bhaveyyā’’ ti vattabbabhāvato‘‘ kena kāraṇenā’’ ti pucchitvā kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ adukkhamasukhāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044046,191,682,44,56,1,81,11,"Tattha adukkhamasukhāya vedanāya hi yasmā avijjā anuseti, tasmā avijjā desitā hoti. " 1044047,191,682,57,80,1,155,17,Avijjāya ca desitāya avijjāmūlako sabbopi paṭiccasamuppādo‘‘ avijjāpaccayā saṅkhārā… pe… dukkhakkhandhassa samudayo hotī’’ ti desitova hotīti adhippāyo daṭṭhabbo. 1044048,191,683,2,54,1,259,37,"‘ ‘ Avijjāpaccayā saṅkhārā… pe… samudayo hotī’’ ti anulomavasena pavatto yo paṭiccasamuppādo desitoti ācariyena vutto,‘‘ yadi tathā pavatto so ca paṭiccasamuppādo desito, evaṃ sati sabbo ca paṭiccasamuppādo desito’’ ti na vattabboti codanaṃ manasi katvā‘‘ so cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044049,191,683,55,65,1,84,9,"Tattha yo ca anulomavasena pavatto, so ca sarāgasadosasamohasaṃkilesapakkhena hātabbo. " 1044050,191,683,66,85,1,139,13,"Yo ca paṭilomavasena‘‘ avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho’’ tiādiko pavatto, so ca vītarāgavītadosavītamohaariyadhammehi hātabbo. " 1044051,191,683,86,95,1,61,8,"Yo ca anulomapaṭilomavasena pavatto, so ca tadubhayehi hātabbo. " 1044052,191,683,96,109,1,74,9,Tasmā‘‘ sabbo ca paṭiccasamuppādo desito’’ ti vattabbovāti adhippāyo gahetabbo. 1044053,191,684,2,50,1,270,33,"‘ ‘ Ye dhammā ekalakkhaṇā, tesaṃ dhammānaṃ ekasmiṃ dhamme vutte avasiṭṭhā dhammā vuttā bhavantītiādinā( netti.23) ācariyena yā lakkhaṇahārayojanā vuttā, sāva kātabbā, na aññathā kātabbā’’ ti pucchitabbabhāvato aññathāpi lakkhaṇahārayojanā kātabbāyevāti dassetuṃ‘‘ evaṃ ye dhammā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044054,191,684,51,78,1,203,25,"Tattha ye pathavīādayo rūpa dhammā, ye phassādayo arūpa dhammā sandhāraṇādi kiccato saṅghaṭṭanādi kiccato ekalakkhaṇā, tesaṃ rūpārūpa dhammānaṃ ekasmiṃ dhamme vutte avasiṭṭhā rūpārūpa dhammā vuttā bhavanti. " 1044055,191,684,79,105,1,196,24,"Ye pathavīādayo rūpa dhammā, ye phassādayo arūpa dhammā kakkhaḷādi lakkhaṇato phusanādi lakkhaṇato ekalakkhaṇā, tesaṃ rūpārūpa dhammānaṃ ekasmiṃ dhamme vutte avasiṭṭhā rūpārūpa dhammā vuttā bhavanti. " 1044056,191,684,106,130,1,193,23,"Ye dhammā ruppana sāmaññato namana sāmaññato aniccādi sāmaññato vā khandhāyatanādi sāmaññato vā ekalakkhaṇā, tesaṃ saṅkhata dhammānaṃ ekasmiṃ saṅkhatadhamme vutte avasiṭṭhā dhammā vuttā bhavanti. " 1044057,191,684,131,154,1,227,22,"Ye saṅkhata dhammā bhaṅguppādato saṅkhato cutūpapātato samānanirodhuppādasaṅkhatato vā cutūpapātato ekalakkhaṇā, tesaṃ saṅkhata dhammānaṃ ekasmiṃ saṅkhatadhamme vutte avasiṭṭhā saṅkhatadhammā vuttā bhavantīti atthayojanā kātabbā. " 1044058,191,685,2,13,1,91,9,Kiccato ca lakkhaṇato {cā}tiādīsu ca -saddena sahacaraṇasamānahetutādayo saṅgahitāti daṭṭhabbā . 1044059,191,685,14,55,1,160,14,"Sahacaraṇādīsu ca yaṃ vattabbaṃ, taṃ‘‘ nānattakāyanānattasaññino( dī. ni.3.341,357,359; a. ni.9.24), nānattasaññānaṃ amanasikārā’’ tiādīsu sahacāritāya saññāsahagatā dhammā niddhāritātiādinā vuttameva." 1044060,191,686,2,27,1,150,17,‘ ‘ Ekasmiṃ dhamme sarūpato vutte ekalakkhaṇādito avasiṭṭhadhammānampi vuttabhāvo kena amhehi jānitabbo saddahitabbo’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tenā’’ tiādi vuttaṃ. 1044061,191,686,28,54,1,194,21,"Tattha tena avasiṭṭhadhammānampi vuttabhāvena‘‘ vuttamhi ekadhamme’’ tiādikaṃ yaṃ vacanaṃ āyasmā mahākaccāno āha, tena vacanena tumhehi avasiṭṭhānampi vuttabhāvo jānitabbo saddahitabboti vuttaṃ hoti." 1044062,191,687,2,25,1,101,15,"‘ ‘ Ettāvatā ca lakkhaṇahāro paripuṇṇo, añño niyutto natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto lakkhaṇo hāro’’ ti vuttaṃ. " 1044063,191,687,26,47,1,170,20,"Tattha yassaṃ pāḷiyaṃ ekasmiṃ dhamme vutte avasiṭṭhadhammāpi yena lakkhaṇahārena niddhāritā, tassaṃ pāḷiyaṃ so lakkhaṇo hāro niyutto niddhāretvā yojitoti attho daṭṭhabboti. " 1044064,191,688,2,5,1,47,4,Iti lakkhaṇahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044065,191,689,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044066,191,690,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044067,191,691,2,4,1,30,2,6 . Catubyūhahāravibhaṅgavibhāvanā 1044068,191,692,2,36,1,234,21,"25. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena lakkhaṇahāravibhaṅgena suttatthehi samānatthā vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto lakkhaṇahāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo catubyūhahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo catubyūho hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044069,191,692,37,44,1,56,6,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu. 1044070,191,692,45,54,1,85,8,{Katamo}ti katamo saṃvaṇṇanāviseso catubyūho hāro catubyūhahāravibhaṅgo nāmāti viññeyyo. 1044071,191,692,55,57,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1044072,191,692,58,75,1,55,6,‘‘ tattha katamo catubyūho hāroti catubyūhahāravibhaṅgo’’ ti( netti. aṭṭha.25). 1044073,191,692,76,95,1,98,10,‘‘ Iminā catubyūhahārena katamassa neruttādayo gavesitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ byañjanenā’’ tiādi vuttaṃ. 1044074,191,692,96,128,1,244,24,"Tattha {byañjanenā}ti catubyūhahārassa suttassa visesato byañjanavicayabhāvato‘‘ byañjanā’’ ti vohāritena iminā catubyūhahārena suttassa neruttañca, suttassa adhippāyo ca, suttassa nidānañca, suttassa pubbāparasandhi ca saṃvaṇṇentehi gavesitabboti attho." 1044075,191,693,2,25,1,136,15,‘ ‘ Catubyūhahārena gavesitabbesu neruttādīsu katamaṃ suttassa gavesitabbaṃ neruttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ neruttan’’ tiādi vuttaṃ. 1044076,191,693,26,41,1,126,14,Tassattho– tattha tesu iminā catubyūhahārena gavesitabbesu neruttādīsu katamaṃ suttassa neruttaṃ nibbacanaṃ nāmāti ce puccheyya? 1044077,191,693,42,55,1,118,12,"Suttassa yā nirutti niddhāretvā vuttā sabhāvapaññatti gavesitabbā, idaṃ sabhāvaniruttibhūtaṃ nibbacanaṃ neruttaṃ nāmāti." 1044078,191,693,56,79,1,91,14,"‘‘ Yā nirutti neruttaṃ nāmāti vuttā, kā pana sā niruttī’’ ti pucchitabbattā‘‘ padasaṃhitā’’ ti vuttaṃ. " 1044079,191,693,80,84,1,32,4,Padesu saṃhitā yuttā padasaṃhitā. 1044080,191,693,85,102,1,120,15,"Yathā yathā suttattho vattabbo, tathā tathā yā sabhāvanirutti pavattā, sā pavattā sabhāvaniruttiyeva nirutti nāmāti yojanā." 1044081,191,693,103,124,1,83,13,‘‘ Kā pana sā sabhāvaniruttī’’ ti pucchitabbattā ca‘‘ yaṃ dhammānaṃ nāmaso ñāṇan’’ ti vuttaṃ. 1044082,191,693,125,152,1,245,26,"Yaṃ yāya kāraṇabhūtāya nāmapaññattiyā dhammānaṃ neyyānaṃ nāmaso pathavīnāmādinā vā phassanāmādinā vā khandhanāmādinā vā vividhena nāmena atthadhammādīsu kusalassa puggalassa ñāṇaṃ pavattati, sā kāraṇabhūtā nāmapaññatti sabhāvanirutti nāmāti attho. " 1044083,191,693,153,160,1,37,6,"Yan ti ca liṅgavipallāso, yāyāti attho." 1044084,191,693,161,181,1,101,12,‘‘ Liṅgapakatidhammānaṃ nāmaso pavattamānaṃ ñāṇaṃ vivaritvā kathehī’’ ti vattabbattā‘‘ yadā hī’’ tiādi vuttaṃ. 1044085,191,693,182,209,1,101,14,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ yadā hi bhikkhūtiādinā‘ dhammānaṃ nāmaso ñāṇan’ ti padassa atthaṃ vivaratī’’ ti( netti. aṭṭha.25) vuttaṃ. 1044086,191,693,210,216,1,56,6,Tassattho aṭṭhakathāyaṃ vibhajitvā vuttovāti na vicārito. 1044087,191,694,2,32,1,145,18,"26. Neruttaṃ ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ‘‘ katamo sutte gavesitabbo bhagavato adhippāyo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo adhippāyo’’ tiādi vuttaṃ. " 1044088,191,694,33,35,1,16,2,Tassattho pākaṭo. 1044089,191,694,36,58,1,147,17,"Apica‘‘ dhammo have rakkhatī’’ tiādīsu yena puggalena attanā rakkhitena dhammena rakkhitabbabhāvo icchito, so dhammaṃ rakkhissatīti bhagavato adhippāyo. " 1044090,191,694,59,69,1,77,9,"Yo puggalo duggatito muccitukāmo, so dhammaṃ rakkhissatīti bhagavato adhippāyo. " 1044091,191,695,2,18,1,115,14,"Coro yathā sandhimukhe {gahito}tiādīsu yo coro ghātanato muccitukāmo, so corakammaṃ na karissatīti bhagavato adhippāyo. " 1044092,191,695,19,30,1,87,10,"Yo puggalo apāyādidukkhato muccitukāmo, so pāpakammaṃ na karissatīti bhagavato adhippāyo. " 1044093,191,696,2,16,1,98,10,"{Sukhakāmānī}tiādīsu ye puggalā sukhaṃ icchanti, te parahiṃsanato vivajjissantīti bhagavato adhippāyo. " 1044094,191,697,2,39,1,317,29,"Middhī yadā hoti mahagghaso {cā}tiādīsu ye puggalā punappunaṃ pavattamānajātijarāmaraṇato muccitukāmā, te bhojane mattaññuno bhavissanti, santuṭṭhā bhavissanti, suddhājīvā bhavissanti, pātimokkhasaṃvarasīlasampannā bhavissanti, atandino bhavissanti, vipassakā bhavissanti, sagāravā sappatissā bhavissantīti bhagavato adhippāyo. " 1044095,191,698,2,19,1,151,15,"Appamādo amatapadan tiādīsu ye puggalā maccuno bhāyanti, nibbānamicchanti, te puggalā dānasīlabhāvanākammesu appamattā bhavissantīti bhagavato adhippāyo. " 1044096,191,699,2,34,1,157,19,"27. Sutte gavesitabbo adhippāyo ācariyena vibhatto, amhehi ca viññāto,‘‘ katamaṃ suttassa gavesitabbaṃ nidānan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ nidānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1044097,191,699,35,42,1,49,7,Tattha nidānan ti phalaṃ nīharitvā detīti nidānaṃ. 1044098,191,699,43,45,1,7,2,Kiṃ taṃ? 1044099,191,699,46,47,1,7,1,Kāraṇaṃ. 1044100,191,699,48,53,1,47,4,{Dhaniyo}ti dhanavaḍḍhanakāraṇe niyuttoti dhaniyo. 1044101,191,699,54,61,1,56,6,{Gopālako}ti gāvo issarabhāvena pāleti rakkhatīti gopālako. 1044102,191,699,62,76,1,24,2,{Upadhīhī}ti puttagoṇādīhi( su. ni. aṭṭha.1.33). 1044103,191,699,77,99,1,169,20,"{Narassā}ti puttimantassa vā gopālakassa vā narassāti ca padaṭṭhānavasena vā yebhuyyavasena vā gāthāyaṃ āgatavasena vā vuttaṃ, nāriyāpi upadhīhi nandanā atthevāti daṭṭhabbā. " 1044104,191,700,2,9,1,64,6,Iminā {vatthunā}ti upadhisaṅkhātena imināva puttagavādinā vatthunā. 1044105,191,700,10,16,1,53,6,Vasati pavattati nandanā ettha puttagoṇādiketi vatthu. 1044106,191,700,17,35,1,106,14,Nandanaṃ nīharitvā deti puttagoṇādikanti nidānan ti atthaṃ gahetvā dhaniyo‘‘ upadhīhi narassa nandanā’’ ti āha. 1044107,191,700,36,66,1,162,21,"Bhagavā pana‘‘ vasati pavattati socanā ettha puttagoṇādikehi vatthu, socanaṃ nīharitvā deti puttagoṇādikanti nidānan’’ ti atthaṃ gahetvā‘‘ upadhīhi narassa socanā’’ ti āha. " 1044108,191,700,67,69,1,26,2,Pariggahīyateti pariggahaṃ. 1044109,191,700,70,72,1,7,2,Kiṃ taṃ? 1044110,191,700,73,87,1,77,8,"Puttagoṇādikaṃ, taṃ pariggahaṃ‘‘ upadhī’’ ti āha, na kilesūpadhikāyakhandhūpadhinti. " 1044111,191,701,2,6,1,35,3,{Upadhīsū}ti khandhasaṅkhātesu kāyesu. 1044112,191,701,7,21,1,51,8,"Kāyaṃ‘‘ upadhī’’ ti āha, na puttagavādikaṃ, na pariggahaṃ. " 1044113,191,702,2,8,1,53,4,Bāhiresu {vatthūsū}ti maṇikuṇḍalaputtadārādīsu vatthūsu. 1044114,191,703,2,9,1,56,6,Kāmasukhan ti kāmanīyesu assādasukhavasena pavattā taṇhā. 1044115,191,703,10,18,1,88,7,Bāhiravatthukāya {taṇhāyā}ti kāmanīyesu bāhiravatthūsu assādasukhavasena pavattāya taṇhāya. 1044116,191,704,2,8,1,87,5,{Ajjhattikavatthukāyā}ti rūpakāyasaṅkhāte ajjhattikavatthumhi abhinandanavasena pavattāya. 1044117,191,705,2,9,1,92,6,Puna {ajjhattikavatthukāyā}ti pañcakkhandhasaṅkhāte ajjhattikavatthumhi sinehavasena pavattāya. 1044118,191,706,2,26,1,143,16,"Gavesitabbaṃ nidānaṃ vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamo gavesitabbo pubbāparasandhī’’ ti pucchitabbattā tattha katamo pubbāparasandhī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044119,191,706,27,32,1,59,4,Tattha {tatthā}ti tesu neruttādhippāyanidānapubbāparasandhīsu. 1044120,191,706,33,72,1,180,25,"{Yathā}ti yena andhakārādinā sabhāvena‘‘ kāmandhā… pe… mātaran’’ ti yaṃ kāmataṇhaṃ bhagavā āha, ayaṃ kāmataṇhā tathā tena andhakārādinā sabhāvena‘‘ kāmandhā… pe… mātaran’’ ti gāthā vuttāti yojanā. " 1044121,191,707,2,19,1,109,13,"Gāthāttho pana– kāmetīti kāmo, kāmataṇhā, kāmena atthassa ajānanatāya dhammassa, apassanatāya ca andhāti kāmandhā. " 1044122,191,707,20,27,1,97,7,Kāmataṇhāsaṅkhātena jālena atthadhammānaṃ ajānanāpassanena sañchannā paliguṇṭhitāti jālasañchannā. 1044123,191,707,28,36,1,104,8,Taṇhāsaṅkhātena chadanena tesaṃyeva atthadhammānaṃ ajānanāpassanena chāditā pihitāti taṇhāchadanachāditā. 1044124,191,707,37,67,1,226,27,"Atthadhammesu pamatta saṅkhātena pamādena bandhanena baddhā bandhitabbā puggalā jarāmaraṇaṃ anventi, kumināmukhe pavattā macchā maraṇaṃ anventi iva ca, khīrapako vaccho mātaraṃ anveti iva ca, tathā jarāmaraṇaṃ anventīti gahetabbo." 1044125,191,708,2,49,1,226,33,"‘ ‘ Kāmandhā… pe… mātaran’ ti yāya desanāya, gāthāya vā kāmataṇhā vuttā, sā desanā, gāthā vā katamena desanābhūtena aparena yujjatī’’ ti pucchitabbattā tathā pucchitvā imāya desanāya, gāthāya vā yujjatīti dassetuṃ‘‘ sā katamenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044126,191,708,50,67,1,50,9,"Tattha {sā}ti‘‘ kāmandhā… pe… anventī’’ ti desanā, gāthā vā. " 1044127,191,708,68,82,1,107,11,"{Pubbāparenā}ti tato desanāto pubbena desanāvacanena, gāthāvacanena vā aparena desanāvacanena, gāthāvacanena vā. " 1044128,191,708,83,88,1,38,5,Yujjati yujjanaṃ eti sametīti pucchati. 1044129,191,709,2,7,1,28,3,{Yathā}ti yena andhakaraṇādinā. 1044130,191,709,8,29,1,104,14,"‘‘ Ratto… pe… naran’’ ti yaṃ gāthāvacanaṃ bhagavā āha, tena gāthāvacanena tathā andhakaraṇādinā yujjatīti yojanā. " 1044131,191,709,30,41,1,90,10,Gāthāttho pana– ratto rañjanto puggalo atthaṃ attahitapayojanaṃ parahitapayojanaṃ na jānāti. 1044132,191,709,42,52,1,76,9,Ratto rañjanto dhammaṃ yathāvuttassa atthassa hetuṃ paññācakkhunā na passati. 1044133,191,709,53,68,1,94,14,"Rāgo yaṃ naraṃ yadā sahate, tadā tassa narassa andhaṃ andhakāraṃ tamaṃ aññāṇaṃ hotīti gahetabbo. " 1044134,191,710,2,5,1,10,2,{Itī}ti evaṃ. 1044135,191,710,6,10,1,59,4,Andhatāya andhakaraṇatāya sañchannatāya sañchannakaraṇatāya. 1044136,191,710,11,31,1,87,12,"Sāyeva {taṇhā}ti‘‘ kāmandhā… pe… mātaran’’ ti gāthāvacanena yā kāmataṇhā vuttā, sāyeva kāmataṇhā. " 1044137,191,710,32,59,1,169,19,"{Abhilapitā}ti‘‘ ratto… pe… naran’’ ti aparena gāthāvacanena bhagavatā vohāritā voharaṇena ñāpitā, abhilapitassa atthassa samānatā pubbadesanā aparadesanāya yujjatīti vuttaṃ hoti." 1044138,191,711,2,26,1,131,17,‘ ‘ Dvīsu gāthāsu katamehi padehi sāyeva taṇhā abhilapitā’’ ti pucchitabbattā imehi abhilapitāti niyametvā dassetuṃ‘‘ yañcāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044139,191,711,27,58,1,117,18,"Tattha paṭhamagāthāyaṃ‘‘ kāmandhā… pe… chāditā’’ ti yañca padaṃ āha, dutiyagāthāyañca‘‘ ratto… pe… na passatī’’ ti yañca padaṃ āha. " 1044140,191,711,59,81,1,134,16,Pariyuṭṭhānehi pariyuṭṭhānadīpakehi imehi‘‘ kāmandhā… pe… passatī’’ ti padehi sāyeva paṭhamagāthāya vuttā kāma taṇhā ca bhagavatā abhilapitā. 1044141,191,712,2,10,1,33,6,"‘ ‘ Yaṃ andhakāraṃ vuttaṃ, katamaṃ taṃ? " 1044142,191,712,11,30,1,83,12,"Yā taṇhā ponobhavikā vuttā, katamā sā’’ ti pucchitabbattā‘‘ yaṃ andhakāran’’ tiādi vuttaṃ. " 1044143,191,712,31,40,1,62,8,"Tattha andhakāraṃ yaṃ aññāṇaṃ vuttaṃ, ayaṃ dukkhasamudayo bhave. " 1044144,191,712,41,51,1,66,9,"Yā ca taṇhā ponobhavikā vuttā, ayañca dukkhasamudayo bhaveti yojanā." 1044145,191,713,2,18,1,64,12,"‘ ‘ Kāmā’’ ti yañca padaṃ bhagavā āha, tena padena ime kilesakāmā vuttā." 1044146,191,713,19,39,1,128,15,"‘‘ Jālasañchannā’’ ti yañca padaṃ bhagavā āha, tena padena tesaṃyeva kilesakāmānaṃ payogena samudācārena pariyuṭṭhānaṃ bhagavā dasseti. " 1044147,191,713,40,67,1,209,24,"{Tasmā}ti yasmā yasmiṃ santāne taṇhā uppannā, taṃ santānaṃ saṃsārato nissarituṃ adatvā rūpārammaṇādīhi palobhayamānā hutvā cittaṃ kilesehi pariyādāya tiṭṭhati, tasmā taṇhāya cittaṃ pariyādāya santāne tiṭṭhamānattā. " 1044148,191,713,68,71,1,36,2,{Kilesavasenā}ti vītikkamakilesavasena. 1044149,191,713,72,78,1,59,4,{Pariyuṭṭhānavasenā}ti vītikkamanaṃ appatvā uppajjamānavasena. 1044150,191,713,79,82,1,41,2,{Ye}ti vuttappakārataṇhāsahitapuggalasadisā. 1044151,191,713,83,91,1,49,7,{Te}ti te taṇhābandhanabaddhā ca edisakā ca puggalā. 1044152,191,713,92,98,1,57,6,Jarāmaraṇaṃ anventi jarāmaraṇaṃ atikkamituṃ na sakkuṇanti. 1044153,191,713,99,113,1,92,10,Ayan ti jarāmaraṇānuppavatti‘‘ jarāmaraṇamanventī’’ ti iminā vacanena bhagavatā dassitāti yojanā. 1044154,191,714,2,48,1,221,28,"‘ ‘ Kāmandhā’’ tiādigāthāya ceva‘‘ ratto’’ tiādigāthāya ca pubbāparasandhi ācariyena vibhatto , amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ‘ yassa papañcā ṭhitī cā’ tiādigāthāsu pubbāparasandhi amhehi viññātabbo’’ ti vattabbattā yassa papañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044155,191,714,49,89,1,270,34,"Tassā gāthāya– yassa munino papañcā taṇhāmānadiṭṭhī ca natthi, taṇhāmānadiṭṭhīhi abhisaṅkhatā saṅkhārā ca natthi, ṭhitī anusayā taṇhā ca natthi, sandāna sadisaṃ taṇhāpariyuṭṭhānaṃ natthi, paligha sadiso moho ca natthi, so muni papañcādikaṃ sabbaṃ vītivatto atikkantoti vuccati. " 1044156,191,714,90,105,1,119,15,Nittaṇhaṃ nimānaṃ nidiṭṭhiṃ nisandānaṃ nipalighaṃ loke carantaṃ taṃ muniṃ sadevako taṇhāsahito loko na vijānātīti attho. 1044157,191,715,2,23,1,91,12,"Gāthāyaṃ papañcādayo bhagavatā vuttā,‘‘ katame te’’ ti pucchitabbattā‘‘ papañcā nāmā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044158,191,715,24,43,1,174,18,"Attano ādhārapuggalaṃ saṃsāre ciraṃ papañcantāpentī taṇhāmānadiṭṭhiyo ca, tāhi taṇhāmānadiṭṭhīhi sahajātavasena vā upatthambhanavasena vā abhisaṅkhatā saṅkhārā ca papañcā nāma. " 1044159,191,715,44,52,1,72,8,Santāne appahīnaṭṭhena anusayā taṇhā sattānaṃ tiṭṭhanahetuttā ṭhitī nāma. 1044160,191,715,53,73,1,176,19,"Pavattamānāya taṇhāya yaṃ pariyuṭṭhānañca chattiṃsataṇhāya jāliniyā yāni vicaritāni ca vuttāni, idaṃ sabbaṃ attano ādhāraṃ puggalaṃ bandhanaṭṭhena sandānasadisattā sandānaṃ nāma. " 1044161,191,715,74,83,1,103,9,Moho attano ādhārassa puggalassa nibbānanagarappavesanassa paṭisedhakattā palighasadisattā paligho nāma. 1044162,191,715,84,105,1,79,12,"‘‘ Yassa papañcādayo natthi, so kiṃ vītivatto’’ ti pucchitabbattā‘‘ ye cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044163,191,715,106,143,1,218,28,"Ye vuttappakārā papañcā saṅkhārā, yā ca vuttappakārā ṭhiti, yaṃ vuttappakāraṃ sandānañca, yaṃ vuttappakāraṃ palighañca natthīti vuttā, sabbaṃ etaṃ papañcādikaṃ yo muni samatikkanto, ayaṃ muni‘‘ nittaṇho’’ ti vuccatīti daṭṭhabbo. " 1044164,191,716,2,40,1,228,24,"28.‘‘ Yassa papañcātiādigāthāyaṃ ye papañcādayo vuttā, tesu taṇhāmānadiṭṭhihetukā saṅkhārā kadā katividhaṃ phalaṃ denti, taṃsaṅkhārasampayuttā taṇhā kadā katividhaṃ phalaṃ detī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha pariyuṭṭhānasaṅkhārā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044165,191,716,41,46,1,40,4,Tattha {tatthā}ti tesu papañcasaṅkhārādīsu. 1044166,191,716,47,54,1,82,6,{Pariyuṭṭhānasaṅkhārā}ti vītikkamavasena pavattā pariyuṭṭhānā akusalasaṅkhārā cetanā. 1044167,191,716,55,72,1,158,15,"{Diṭṭhadhammavedanīyādī}ti diṭṭhe passitabbe dhamme attabhāve vedanīyaṃ phalaṃ detīti diṭṭhadhammavedanīyā, diṭṭhe dhamme phalaṃ vedetīti vā diṭṭhadhammavedanīyā. " 1044168,191,716,73,75,1,5,2,Kā sā? 1044169,191,716,76,80,1,63,4,Apadussanīyādīsu atidussanādivasena pavattā paṭhamajavanacetanā. 1044170,191,716,81,87,1,61,5,"Upapajje phalaṃ vedetīti upapajjavedanīyā, sattamajavanacetanā. " 1044171,191,716,88,98,1,95,9,"Aparāpariyāye attabhāve phalaṃ vedetīti aparāpariyāyavedanīyā, majjhe pavattā pañca javanacetanā. " 1044172,191,716,99,102,1,34,3,Tiphaladānavasena tividhā saṅkhārā. 1044173,191,716,103,136,1,243,30,"Evaṃ imāya tividhāya saṅkhāracetanāya sampayuttā tividhā taṇhā tividhaṃ phalaṃ diṭṭhe vā dhamme attabhāve , upapajje vā anantarabhave, apare vā pariyāye bhave deti nibbattetīti evaṃ phalanibbattakasaṅkhāraṃ vā taṃsampayuttaṃ taṇhaṃ vā bhagavā āha." 1044174,191,717,2,37,1,179,25,"‘ ‘ Yāya desanāya, gāthāya vā phalanibbattakaṃ saṅkhāraṃ āha, sā desanā, gāthā vā katamena desanābhūtena vā aparena yujjatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ yaṃ lobhapakataṃ kammaṃ karotī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044175,191,717,38,92,1,279,39,"Yā‘‘ yassa… pe… loko’’ ti desanā ca yā‘‘ yaṃ lobhapakataṃ kammaṃ… pe… apare vā pariyāye’’ ti desanā ca vuttā, bhagavato idaṃ desanādvayaṃ aññamaññaṃ pubbāparena pubbaṃ aparena aparaṃ pubbena yujjati yujjanaṃ eti sameti, yathā gaṅgodakaṃ yamunodakena, yamunodakampi gaṅgodakena saṃsandati sameti." 1044176,191,717,93,146,1,185,28,"‘‘ Yassa… pe… loko’’ ti desanā‘‘ yaṃ lobhapakataṃ… pe… pariyāye’’ ti desanāya saṃsandati sameti,‘‘ yaṃ lobhapakataṃ… pe… pariyāye’’ ti desanāpi‘‘ yassa… pe… loko’’ ti desanāya saṃsandati sametīti attho gahetabbo." 1044177,191,717,147,168,1,138,12,"‘‘ Kathaṃ yujjatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha pariyuṭṭhānan’’ tiādi vuttaṃ, diṭṭhadhammavedanīyādiphalattayanibbattakaṭṭhena yujjatīti vuttaṃ hoti. " 1044178,191,718,2,23,1,131,16,"Yaṃ yaṃ suttaṃ bhagavatā desitaṃ pubbāparena yujjati, taṃ taṃ suttampi nīharitvā pubbāparasaṃsandanaṃ dassetuṃ‘‘ yathāhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044179,191,718,24,27,1,42,3,Saṃsandanākāro vuttanayānusārena gahetabbo. 1044180,191,718,28,32,1,49,3,{Tatthā}ti tesu pariyuṭṭhānasaṅkhārataṇhāvicaritesu. 1044181,191,718,33,41,1,95,8,Pariyuṭṭhānan ti rūpārammaṇādīni ayonisomanasikārena ārabbha sattasantāne pavattaṃ taṇhācaritaṃ. 1044182,191,718,42,48,1,79,4,{Paṭisaṅkhānabalenā}ti asubhāniccādidassanabalena tadaṅgappahānavasena pahātabbaṃ. 1044183,191,718,49,53,1,36,3,{Saṅkhārā}ti dassanapahātabbā saṅkhārā. 1044184,191,718,54,58,1,63,3,{Dassanabalenā}ti dassanasaṅkhātapaṭhamamaggañāṇabalena pahātabbā. 1044185,191,718,59,67,1,98,7,Chattiṃsa {taṇhāvicaritānī}ti dassanena pahātabbataṇhāvicaritehi avasesāni chattiṃsa taṇhāvicaritāni. 1044186,191,718,68,80,1,66,10,"Niggatā taṇhā yassa so nittaṇho, nittaṇhassa bhāvo nittaṇhatā, kā sā? " 1044187,191,718,81,83,1,24,2,Saupādisesā nibbānadhātu. 1044188,191,719,2,21,1,132,14,"Papañcasaṅkhārābhinandanattayaṃ yadipi atthato ekaṃ samānaṃ, desanāya pana padakkharādīhi viseso atthīti dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ." 1044189,191,720,2,25,1,114,15,"‘ ‘ Yoyaṃ pubbāparasandhi ācariyena vibhatto, soyaṃ katividho’’ ti pucchitabbattā‘‘ so cāyaṃ pubbāparo sandhī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044190,191,720,26,29,1,25,3,Aṭṭhakathāyaṃ pana vuttaṃ– 1044191,191,720,30,58,1,110,14,"‘‘ na kevalaṃ suttantarasaṃsandanameva pubbāparasandhi, atha kho aññopi atthīti dassetuṃ‘ so cāyan’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.28). " 1044192,191,720,59,66,1,65,6,Tattha {atthasandhī}ti kiriyākārakādivasena atthassa atthena sandhi. 1044193,191,720,67,73,1,55,4,{Padasandhī}ti nāmapadādikassa nāmapadādikantarena sandhi. 1044194,191,720,74,81,1,81,6,{Desanāsandhī}ti vuttappakārassa desanantarassa vuttappakārena desanantarena sandhi. 1044195,191,720,82,87,1,53,4,{Niddesasandhī}ti niddesantarassa niddesantarena sandhi. 1044196,191,721,2,23,1,144,16,"Sandhi ca nāma atthādayo muñcitvā añño sabhāvadhammo nāma natthi, atthādīnañca chaatthapadādīsu avarodhanato‘‘ atthasandhi chappadānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044197,191,722,2,28,1,141,16,"Atthasandhibyañjanasandhayo ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā desanāsandhī’’ ti pucchitabbattā‘‘ desanāsandhi na ca pathavin’’ tiādi vuttaṃ. " 1044198,191,722,29,61,1,242,30,"Tattha na ca pathaviṃ nissāya jhāyati jhāyī jhāyati {cā}ti ettha jhāyī jhānasamaṅgī puggalo pathaviṃ nissāya ālambitvā na ca jhāyati, sabbasaṅkhāranissaṭaṃ pana nibbānaṃ nissāya ālambitvā phalasamāpattiṃ jhāyati samāpajjati evāti attho daṭṭhabbo. " 1044199,191,722,62,69,1,40,7,Na ca āpan tiādīsupi esa nayo yojetabbo. 1044200,191,722,70,79,1,104,9,Phalasamāpattisamaṅgī puggalo hi pathavīādayo muñcitvā nibbānameva ārabbha phalasamāpattiṃ samāpajjatīti. 1044201,191,722,80,87,1,83,7,Ettha ca pathavīādīhi mahābhūtehi kāmabhavarūpabhavā gahitā rūpapaṭibaddhavuttitāya. 1044202,191,722,88,98,1,84,8,"Ākāsānañcāyatanādīhipi arūpabhavo gahito, bhavattayaṃ vajjetvā ca jhāyatīti adhippāyo. " 1044203,191,722,99,132,1,228,28,"Yadi pathavīādayo nissāya na jhāyī jhāyati ca, evaṃ sati idhalokasaṅkhātaṃ sattasantānaṃ vā paralokasaṅkhātaṃ sattasantānaṃ vā anindriyasantānaṃ vā nissāya jhāyī jhāyatīti āsaṅkanīyattā taṃ pariharanto‘‘ na ca imaṃ lokan’’ tiādimāha. " 1044204,191,722,133,150,1,116,16,"Tattha imaṃ lokan ti idhalokasaṅkhāto diṭṭho attabhāvo sattasantāno vutto, tasmiṃ nissāya na jhāyati jhāyī jhāyati ca. " 1044205,191,722,151,167,1,112,15,"Paralokan ti idhalokato añño bhavantarasaṅkhāto sattasantāno vutto, tasmiṃ nissāya na ca jhāyati jhāyī jhāyati ca. " 1044206,191,723,2,16,1,120,13,"Yamidaṃ ubhayan tiādīsu idaṃ ubhayaṃ idhalokaparalokadvayaṃ antarena vajjetvā yaṃ rūpāyatanaṃ diṭṭhaṃ, taṃ rūpāyatanampi. " 1044207,191,723,17,23,1,41,5,"Yaṃ saddāyatanaṃ sutaṃ, taṃ saddāyatanampi. " 1044208,191,723,24,30,1,95,5,"Yaṃ gandhāyatanarasāyatanaphoṭṭhabbāyatanaṃ mutaṃ, taṃ gandhāyatanarasāyatanaphoṭṭhabbāyatanampi. " 1044209,191,723,31,42,1,127,10,"Yaṃ āpodhātu ākāsadhātu lakkhaṇarūpaṃ ojāsaṅkhātaṃ dhammāyatanekadesarūpaṃ viññātaṃ, taṃ āpodhātādikaṃ dhammāyatanekadesarūpampi. " 1044210,191,723,43,54,1,70,10,"Yaṃ vatthu pariyesitaṃ vā apariyesitaṃ vā santike pattaṃ, taṃ vatthumpi. " 1044211,191,723,55,67,1,83,11,"Yaṃ vatthu pattaṃ vā appattaṃ vā pariyesitaṃ pariyesanārahaṃ sundaraṃ, taṃ vatthumpi. " 1044212,191,723,68,76,1,64,7,"Yaṃ vatthu vitakkitaṃ vitakkanavasena ālambitabbaṃ, taṃ vatthumpi. " 1044213,191,723,77,85,1,64,7,"Yaṃ vatthu vicāritaṃ anumajjanavasena ālambitabbaṃ, taṃ vatthumpi. " 1044214,191,723,86,104,1,136,17,"Yaṃ vatthu manasā citteneva anucintitaṃ anucintanavasena ālambitabbaṃ, taṃ vatthumpi nissāya na jhāyati jhāyī jhāyati cāti yojanā kātabbā. " 1044215,191,724,2,9,1,81,6,Ettha diṭṭhādikaṃ bahiddhārūpameva gahetabbaṃ anindriyabaddharūpassa adhippetattā. 1044216,191,724,10,12,1,23,2,Tenāha aṭṭhakathācariyo– 1044217,191,724,13,28,1,49,4,‘‘ tadubhayavinimutto anindriyabaddho rūpasantāno’’ ti( netti. aṭṭha.28). 1044218,191,724,29,75,1,243,36,"‘‘ Yadi jhāyī puggalo yathāvutte pathavīādayo nissāya na jhāyati jhāyī jhāyati ca, evaṃ sati ayaṃ jhāyī puggalo idaṃ nāma nissāya jhāyatīti loke kenaci ñāyati kiṃ, udāhu na ñāyatī’’ ti pucchitabbattā na ñāyatīti dassetuṃ‘‘ ayaṃ sadevake loke’’ tiādimāha. " 1044219,191,724,76,106,1,221,25,Tattha phalasamāpattijhānena jhāyanto ayaṃ khīṇāsavapuggalo sadevake loke… pe… sadevamanussāya pajāya yattha katthacipi anissitena cittena jhāyatīti sadevake loke… pe… sadevamanussāya pajāya kenaci na ñāyatīti attho gahetabbo. 1044220,191,724,107,109,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1044221,191,725,2,11,1,39,7,"‘ ‘ Namo te purisājañña, namo te purisuttama; " 1044222,191,726,2,27,1,48,8,"Yassa te nābhijānāma, kiṃ tvaṃ nissāya jhāyasī’’ ti.( saṃ. ni.3.79; netti.104);" 1044223,191,727,2,35,1,141,17,‘ ‘ Kenaci aviññāyabhāvo kena suttena vibhāvetabbo’’ ti pucchitabbattā iminā godhikasuttena( saṃ. ni.1.159) vibhāvetabboti dassetuṃ‘‘ yathā māro pāpimā’’ tiādi vuttaṃ. 1044224,191,727,36,83,1,147,16,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ idāni khīṇāsavacittassa katthacipi anissitabhāvaṃ godhikasuttena( saṃ. ni.1.159) vakkalisuttena( saṃ. ni.3.87) ca vibhāvetuṃ‘ yathā māro’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.28) vuttaṃ. 1044225,191,727,84,97,1,90,11,"Tattha dānādipuññakārake, puññe vā māreti nivāretīti māro, attahitaparahite māretīti vā māro. " 1044226,191,727,98,100,1,30,2,Pāpacittuppādavantatāya pāpimā. 1044227,191,727,101,122,1,166,17,Pubbattabhāve godhassa ghātakattā‘‘ godhiko’’ ti laddhanāmassa parinibbāyantassa kulaputtassa parinibbānato uddhaṃ paṭisandhādi viññāṇaṃ samanvesanto na jānāti na passati. 1044228,191,727,123,142,1,73,11,‘‘ Paracittajānanako māro kasmā na jānātī’’ ti vattabbattā‘‘ so hī’’ tiādi vuttaṃ. 1044229,191,727,143,161,1,117,16,"So godhiko hi yasmā papañcātīto, tasmā taṇhāpahānena diṭṭhinissayopi assa godhikassa yasmā natthi, tasmā ca na jānātīti." 1044230,191,728,2,18,1,70,9,‘ ‘ Godhikasutteneva vibhāvetabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ yathā cā’’ tiādi vuttaṃ. 1044231,191,728,19,51,1,243,23,"‘‘ Godhikasuttavakkalisuttehi anupādisesāya nibbānadhātuyā anissitabhāvo vibhāvito, evaṃ sati saupādisesanibbānadhātuyā anissitabhāvo kena viññāyatīti attho bhaveyyā’’ ti vattabbattā tadāpi na viññāyatiyevāti dassetuṃ‘‘ sadevakena lokenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044232,191,728,52,76,1,202,21,Tattha saupādisesāya nibbānadhātuyā phalasamāpattijhānena jhāyamānā ime khīṇāsavā katthaci anissitacittā jhāyantīti sadevakena lokena na ñāyanti samārakena… pe… sadevamanussāya na ñāyantīti yojanā kātabbā. 1044233,191,728,77,104,1,118,18,Anissitacittā na {ñāyantī}ti ettha hi na -kāro ca‘‘ jhāyamānā’’ ti pade na sambandhitabbo‘‘ na jhāyamānā’’ ti atthassa sambhavato. 1044234,191,728,105,128,1,94,14,‘‘ Na ñāyantī’’ ti pana sambandhitabbo heṭṭhā aṭṭhakathāyaṃ eva‘‘ loke kenacipi na ñāyatī’’ ti vuttattā. 1044235,191,728,129,188,1,394,47,"Ayaṃ {desanāsandhī}ti godhikasuttavakkalisuttānaṃ aññamaññaṃ atthavasena saṃsandanā niddhāritā viya‘‘ na ca pathaviṃ nissāyā’’ tiādidesanāya ca‘‘ na ca imaṃ lokan’’ tiādidesanāya ca yāya desanāya atthavasena saṃsandanā niddhāritā, tāya desanāya yattha katthaci yaṃ kiñci nissāya jhāyī na jhāyati, nibbānaṃ nissāya jhāyī jhāyatīti atthavasena niddhāritā, ayaṃ saṃsandanā desanāsandhi nāmāti attho gahetabbo. " 1044236,191,729,2,28,1,142,16,"Desanāsandhi ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā niddesasandhī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamā niddesasandhīti nissitacittā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044237,191,729,29,50,1,155,15,"Tattha {tatthā}ti tesu catūsu atthasandhibyañjanasandhidesanāsandhiniddesasandhīsu yā sandhi‘‘ niddesasandhī’’ ti uddiṭṭhā, sā niddesato katamāti pucchatīti attho. " 1044238,191,729,51,69,1,181,16,"{Nissitacittā}ti taṇhādiṭṭhisahajātavasena vā upanissayavasena vā nissitaṃ cittaṃ yesaṃ puthujjanānanti nissitacittā, puthujjanā puggalā niddisitabbā imāya desanāya puggalādhiṭṭhānattā. " 1044239,191,729,70,85,1,142,14,"Yadi desanā dhammādhiṭṭhānā, evaṃ sati nissitaṃ cittaṃ ettha suttappadesesu desitanti nissitacittā nissitacittajānanatthāya desitā suttappadesā. " 1044240,191,729,86,97,1,115,10,"Anissitaṃ cittaṃ yesaṃ ariyapuggalānanti anissitacittā, ariyapuggalā niddisitabbā imāya desanāya puggalādhiṭṭhānattā. " 1044241,191,729,98,110,1,131,11,"Dhammādhiṭṭhānāya pana anissitaṃ cittaṃ yattha suttappadesesu desitanti anissitacittā, anissitacittajānanatthāya desitā suttappadesā." 1044242,191,730,2,26,1,156,16,"‘ ‘ Nissitacittā kena niddesena niddisitabbā, anissitacittā kena niddesena niddisitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ nissitacittā akusalapakkhena niddisitabbā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044243,191,730,27,30,1,38,3,Akusalapakkhena niddesena niddisitabbā. 1044244,191,730,31,36,1,42,4,{Kusalapakkhenā}tiādīsupi esa nayo yojetabbo. 1044245,191,730,37,49,1,126,8,Akusalapakkhasāmaññakusalapakkhasāmaññehi dassetvā akusalavisesakusalavisesehi dassetuṃ‘‘ nissitacittā saṃkilesenā’’ tiādi vuttaṃ. 1044246,191,730,50,64,1,152,13,Ayaṃ {niddesasandhī}ti akusalapakkhādikassa purimaniddesassa saṃkilesādikena pacchimena niddesena nissitacittavasena ayaṃ saṃsandanā ca niddesasandhi nāma. 1044247,191,730,65,79,1,155,14,Kusalapakkhādikassa purimassa niddesassa vodānādikena pacchimena niddesena anissitacittavasena ayaṃ saṃsandanā ca niddesasandhi nāmāti vibhajitvā veditabbā. 1044248,191,731,2,27,1,221,16,‘ ‘ Catubyūhahārassa neruttamadhippāyanidānapubbāparasandhippabhedena ceva atthabyañjanasandhiniddesasandhidesanāsandhippabhedena ca vibhajitabbabhāvo kena amhehi jānitabbo saddahitabbo’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044249,191,731,28,60,1,200,21,"Tattha tena tathā vibhajitabbabhāvena āyasmā mahākaccāno‘‘ neruttamadhippāyo’’ tiādikaṃ( netti.4 hārasaṅkhepa) yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena tumhehi catubyūhahārassa tathā vibhajitabbabhāvo jānitabbo saddahitabboti vuttaṃ hoti." 1044250,191,732,2,25,1,103,15,"‘ ‘ Ettāvatā ca catubyūhahāro paripuṇṇo, añño niyutto natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto catubyūho hāro’’ ti vuttaṃ. " 1044251,191,732,26,54,1,194,26,"Tattha yassaṃ yassaṃ pāḷiyaṃ yo yo catubbidho, so so catubyūhahāro ca yathālābhavasena yojito, tassaṃ tassaṃ pāḷiyaṃ so so catubbidho catubyūhahāro tathā niddhāretvā yutto yojitoti attho daṭṭhabbo. " 1044252,191,733,2,5,1,48,4,Iti catubyūhahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044253,191,734,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044254,191,735,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044255,191,736,2,4,1,27,2,7 . Āvaṭṭahāravibhaṅgavibhāvanā 1044256,191,737,2,36,1,201,21,"29. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena catubyūhahāravibhaṅgena neruttādayo vibhattā, so… pe… catubyūhahāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo āvaṭṭo hāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā tattha katamo āvaṭṭo hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044257,191,737,37,51,1,127,13,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso āvaṭṭo hāro āvaṭṭahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044258,191,737,52,72,1,134,12,‘‘ Ekamhi padaṭṭhānen’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ ārambhathā’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso āvaṭṭahāravibhaṅgo nāmāti gahito. 1044259,191,737,73,94,1,132,14,"‘‘ Tattha desanāyaṃ ekasmiṃ padaṭṭhāne desanāruḷhe sesakaṃ padaṭṭhānaṃ pariyesati, pariyesitvā kathaṃ paṭipakkhe āvaṭṭetī’’ ti vattabbattā–" 1044260,191,738,2,9,1,43,5,"‘ ‘ Ārambhatha nikkamatha, yuñjatha buddhasāsane; " 1044261,191,739,2,11,1,45,6,"Dhunātha maccuno senaṃ, naḷāgāraṃva kuñjaro’’ ti." 1044262,191,739,12,12,1,0,0,– 1044263,191,740,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1044264,191,740,5,15,1,89,10,Idha gāthāyaṃ ekasmiṃ padaṭṭhāne desanāruḷhe sesakaṃ padaṭṭhānaṃ pariyesatīti vuttaṃ hoti. 1044265,191,740,16,27,1,34,4,Gāthāttho pana aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.29) vutto. 1044266,191,741,2,28,1,173,18,‘ ‘ Ārambhathā’ tiādigāthāyaṃ katarasmiṃ padaṭṭhāne desanāruḷhe katamaṃ sesakaṃ padaṭṭhānaṃ pariyesatī’’ ti vattabbattā‘‘ ārambhatha nikkamathāti vīriyassa padaṭṭhānan’’ tiādi vuttaṃ. 1044267,191,741,29,58,1,321,23,"Tattha‘‘ vīriyassa padaṭṭhānan’’ ti sāmaññavasena vuttampi ārambhadhātusaṅkhātaṃ vīriyaṃ nikkamadhātusaṅkhātassa vīriyassa padaṭṭhānaṃ, nikkamadhātusaṅkhātaṃ vīriyaṃ parakkamadhātusaṅkhātassa vīriyassa padaṭṭhānaṃ, parakkamadhātusaṅkhātaṃ vīriyaṃ samathabhāvanāsahitassa vīriyassa padaṭṭhānantiādinā pariyesitabbanti gahetabbaṃ." 1044268,191,741,59,85,1,178,17,"‘‘ Yuñjathā’’ ti iminā vuttaṃ samathabhāvanāsahitaṃ vīriyaṃ‘‘ buddhasāsane’’ ti iminā vuttassa mahaggatasamādhissa padaṭṭhānaṃ, desanāruḷhaṃ sukhādikaṃ sesakampi padaṭṭhānaṃ pariyesitabbaṃ." 1044269,191,741,86,108,1,174,17,"‘‘ Dhunātha maccuno senan’’ ti padena gahitaṃ vipassanāsahitaṃ vīriyaṃ kilesadhunane samatthāya paññāya padaṭṭhānaṃ, desanāruḷhaṃ samādhiādikaṃ sesakampi padaṭṭhānaṃ pariyesitabbaṃ." 1044270,191,742,2,38,1,243,26,"‘ ‘ Yadi‘ ārambhathā’ tiādikaṃ vuttaṃ vīriyaṃ sāmaññabhūtānaṃ vīriyasamādhipaññānaṃyeva padaṭṭhānaṃ siyā, evaṃ sati kathaṃ vaṭṭamūlaṃ chinditvā vivaṭṭaṃ pāpessantī’’ ti vattabbattā puna‘‘ ārambhatha nikkamathāti vīriyindriyassa padaṭṭhānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1044271,191,742,39,51,1,138,12,Ādhipaccakiccatāya yuttassāpi vīriyādhikassa padaṭṭhānattā ārabhantā yogāvacarapuggalā vaṭṭamūlaṃ chinditvā vivaṭṭaṃ pāpentīti vuttaṃ hoti. 1044272,191,742,52,79,1,173,18,"‘‘ Ārambhathā’’ tiādikā pana yasmā vīriyārambhavatthuādidesanā hoti, tasmā ārambhavatthuādīniyeva saṃvaṇṇitāni padaṭṭhānanti codanaṃ manasi katvā āha‘‘ imāni padaṭṭhānāni desanā’’ ti." 1044273,191,742,80,97,1,128,11,"‘‘ Ārambhathā’’ tiādikā yathāvuttapadaṭṭhānāni desanā hoti, na vīriyārambhavatthuādīni, tasmā padaṭṭhānaṃyeva saṃvaṇṇitanti daṭṭhabbaṃ. " 1044274,191,743,2,39,1,184,21,"Evaṃ ‘‘ ārambhathā’’ tiādidesanāya padaṭṭhānavasena attho vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ tassāyeva desanāya paṭipakkhavasena attho vibhajitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ ayuñjantānaṃ vā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044275,191,743,40,58,1,148,14,Tattha yoge bhāvanāyaṃ ayuñjantānaṃ sattānaṃ aparipakkañāṇānaṃ yoge yogahetu vāsanābhāgiyavasena āyatiṃ jānanatthāya‘‘ ārambhathā’’ tiādidesanā āraddhā. 1044276,191,743,59,74,1,122,11,Yuñjantānaṃ paripakkañāṇānaṃ sattānaṃ ārambhe ārambhahetu diṭṭheva dhamme parijānanatthāya‘‘ ārambhathā’’ tiādidesanā āraddhā. 1044277,191,744,2,33,1,241,28,"Tattha tesu yuñjantāyuñjantesu paripakkāparipakkañāṇesu ye aparipakkañāṇā sattā na yuñjanti, te aparipakkañāṇā sattā pamādamūlakā hutvā yoge bhāvanāyaṃ yena pamādena na yuñjanti, so pamādo taṇhāmūlako pamādo, avijjāmūlako pamādoti dubbidho hoti. " 1044278,191,744,34,63,1,209,24,"Tattha tasmiṃ dubbidhe pamāde aññāṇena nivuto avijjāmūlako satto yena pamādena ñeyyaṭṭhānaṃ‘‘ ime uppādavayadhammā pañcakkhandhā ñeyyaṭṭhānaṃ nāmā’’ ti nappajānāti, ayaṃ aññāṇahetuko pamādo avijjāmūlako pamādā nāma. " 1044279,191,744,64,115,1,351,45,"Yo pamādo taṇhāmūlako, so pamādo tividho anuppannānaṃ bhogānaṃ uppādāya pariyesanto taṇhiko satto yaṃ pamādaṃ āpajjati, ayaṃ pamādo ca, uppannānaṃ bhogānaṃ ṭhitatthāya rakkhanto taṇhiko satto ārakkhanimittaṃ yaṃ pamādaṃ āpajjati, ayaṃ pamādo ca, ṭhitaṃ bhogaṃ paribhuñjanto taṇhiko satto paribhoganimittaṃ yaṃ pamādaṃ āpajjati, ayaṃ pamādo cāti tividho hoti. " 1044280,191,744,116,130,1,113,13,"Iti loke ayaṃ pamādo catubbidho avijjāpadaṭṭhāno ekavidho pamādo, taṇhāpadaṭṭhāno tividho pamādoti catubbidho hoti. " 1044281,191,744,131,144,1,129,12,"Tattha tāsu avijjātaṇhāsu nāmakāyo phassādināmasamūho avijjāya padaṭṭhānaṃ, rūpakāyo pathavīādirūpasamūho taṇhāya padaṭṭhānaṃ hoti. " 1044282,191,744,145,166,1,197,18,"Idaṃ vuttaṃ hoti– ārambhadhātunikkamadhātusaṅkhātassa vīriyassa paṭipakkho catubbidho pamādo niddhāretabbo, niddhāretvā ekavidhassa pamādassa avijjā padaṭṭhānaṃ, tividhassa pamādassa taṇhā padaṭṭhānaṃ. " 1044283,191,744,167,178,1,110,10,"Avijjāya nāmakāyo padaṭṭhānaṃ, taṇhāya rūpakāyo padaṭṭhānanti paṭipakkhe āvaṭṭetvā padaṭṭhānaṃ pariyesitabbanti." 1044284,191,745,2,40,1,178,24,"‘ ‘ Kasmā nāmakāyo avijjāya padaṭṭhānaṃ bhavati, rūpakāyo taṇhāya padaṭṭhānaṃ bhavatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ taṃ kissa hetū’’ ti pucchitvā‘‘ rūpīsu bhavesu ajjhosānaṃ, arūpīsu sammoho’’ ti vuttaṃ. " 1044285,191,745,41,57,1,143,15,"Rūpīsu bhavesu rūpadhammesu ahaṃmamādivasena ajjhosānaṃ taṇhābhiniveso sattesu patiṭṭhito yasmā hoti, tasmā rūpakāyo taṇhāya padaṭṭhānaṃ bhavati. " 1044286,191,745,58,64,1,63,6,Anamatagge hi saṃsāre itthipurisā aññamaññarūpābhirāmā bhavanti. 1044287,191,745,65,81,1,132,15,"Arūpīsu phassādīsu sukhumabhāvato sammoho sattesu patiṭṭhito yasmā hoti, tasmā nāmakāyo avijjāya padaṭṭhānaṃ bhavatīti yojanā kātabbā. " 1044288,191,745,82,102,1,168,17,"Idaṃ vuttaṃ hoti– rūpakāyanāmakāyesu ārammaṇakaraṇavasena taṇhāya ca avijjāya ca uppajjanato rūpakāyo taṇhāya padaṭṭhānaṃ, nāmakāyo avijjāya padaṭṭhānanti nīharitabbāvāti." 1044289,191,746,2,27,1,121,16,"‘ ‘ Katamo rūpakāyo, katamo nāmakāyo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha rūpakāyo rūpakkhandho, nāmakāyo cattāro arūpino khandhā’’ ti vuttaṃ. " 1044290,191,746,28,43,1,124,14,"Tattha tesu rūpakāyanāmakāyesu rūpakāyo rūpasamūho nāma rūpakkhandho hoti, nāmakāyo nāmasamūho nāma cattāro arūpino khandhāti. " 1044291,191,746,44,71,1,197,20,"Ime pañcakkhandhā avijjātaṇhānaṃ ārammaṇattā saupādānā bhaveyyuṃ,‘‘ katamena upādānena saupādānā bhavantī’’ ti pucchitabbattā tatheva pucchitvā vissajjetuṃ‘‘ ime pañcakkhandhā katamena upādānena saupādānā? " 1044292,191,746,72,80,1,32,6,Taṇhāya ca avijjāya cā’’ ti vuttaṃ. 1044293,191,746,81,95,1,118,14,Tattha upādānabhūtāya taṇhāya ca upādānabhūtāya avijjāya ca ime pañcakkhandhā saupādānā nāma bhavantīti yojanā kātabbā. 1044294,191,747,2,28,1,129,18,"‘ ‘ Kittakāni upādānāni taṇhā nāma bhavanti, kittakāni upādānāni avijjā nāma bhavantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha taṇhā dve’’ tiādi vuttaṃ. " 1044295,191,747,29,33,1,27,3,{Tatthā}ti tāsu taṇhāavijjāsu. 1044296,191,747,34,41,1,66,7,Kāmupādānañca sīlabbatupādānañca dve upādānāni taṇhā nāma bhavanti. 1044297,191,747,42,56,1,59,9,"Taṇhāvasena hi‘‘ mama sīlaṃ, mama vatan’’ ti parāmasanaṃ bhavati. " 1044298,191,747,57,64,1,68,7,Diṭṭhupādānañca attavādupādānañca dve upādānāni avijjā nāma bhavanti. 1044299,191,747,65,72,1,63,7,Avijjāvasena hi sassatadiṭṭhi ceva ahaṃmamādidiṭṭhi ca bhavanti. 1044300,191,747,73,95,1,114,14,‘‘ Imehi catūhi upādānehi saupādānakkhandhā catūsu saccesu kittakaṃ saccaṃ nāmā’’ ti pucchitabbattā‘‘ imehī’’ tiādi vuttaṃ. 1044301,191,747,96,113,1,135,14,"Ye lokiyakkhandhā saupādānā khandhā bhavanti, upādānena hi upādānānipi bhavanti, idaṃ saupādānakkhandhapañcakaṃ dukkhaṃ dukkhasaccaṃ nāma. " 1044302,191,747,114,126,1,103,11,"Yāni cattāri upādānāni dukkhakāraṇāni bhavanti, ayaṃ upādānacatukko samudayo samudayasaccaṃ nāma bhavati. " 1044303,191,747,127,133,1,67,5,{Pañcakkhandhā}ti saupādānā pañcakkhandhā dukkhavatthubhāvato dukkhaṃ. 1044304,191,747,134,138,1,38,4,Tesan ti saupādānānaṃ pañcakkhandhānaṃ. 1044305,191,747,139,152,1,75,8,Dhammaṃ {desetī}ti‘‘ ārambhathā’’ tiādikaṃ dhammaṃ veneyyānurūpaṃ bhagavā deseti. 1044306,191,747,153,171,1,109,13,"Sāmaññena pubbe vuttampi atthavasena visesaṃ dassetuṃ puna‘‘ dukkhassa pariññāya, samudayassa pahānāyā’’ ti vuttaṃ. " 1044307,191,748,2,37,1,231,22,"30. Ārambhapaṭipakkhabhūtapamādavasena purimasaccadvayaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ itarasaccadvayaṃ kathaṃ niddhāritabban’’ ti vattabbattā taṃ dvayampi pamādamukheneva niddhāritabbanti dassetuṃ‘‘ tattha yo tividho’’ tiādi vuttaṃ. " 1044308,191,748,38,44,1,55,5,Tattha {tatthā}ti tesu taṇhāmūlakaavijjāmūlakesu pamādesu. 1044309,191,748,45,50,1,43,4,{Tassā}ti tividhassa taṇhāmūlakassa pamādassa. 1044310,191,748,51,55,1,41,3,{Sampaṭivedhenā}ti assādādīnaṃ parijānanena. 1044311,191,748,56,60,1,40,3,{Rakkhaṇā}ti attacittassa rakkhaṇasaṅkhātā. 1044312,191,748,61,95,1,274,27,"{Paṭisaṃharaṇā}ti‘‘ tassā’’ ti iminā vuttassa pamādassa paṭipakkhabhūtena appamādānanuyogena saṃharaṇā yā khepanā atthi, ayaṃ pamādassa paṭipakkhabhūtena appamādānuyogena pavattā khepanasaṅkhātā bhāvanā samatho nāmāti pamādassa paṭipakkhamukhena puna āvaṭṭetvā samatho niddhāritoti." 1044313,191,749,2,26,1,112,17,‘ ‘ So samatho kathaṃ kena upāyena bhavatī’’ ti pucchitabbattā tathā pucchitvā upāyaṃ dassetuṃ‘‘ so kathan’’ tiādi vuttaṃ. 1044314,191,749,27,32,1,29,5,Tattha kathan ti kena upāyena. 1044315,191,749,33,74,1,192,22,"‘‘ Kāmentīti kāmā, kāmīyantīti vā kāmā’’ ti vuttānaṃ dvinnaṃ kāmānaṃ paṭicca uppajjamānaṃ assādañca,‘‘ appassādā kāmā bahudukkhā’’ tiādi( ma. ni.1.235) vacanato appassādanīyānaṃ kāmānaṃ paṭicca uppajjamānaṃ ādīnavañca. " 1044316,191,749,75,80,1,35,5,Kāmānan ti ca kammatthe sāmivacanaṃ. 1044317,191,749,81,83,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1044318,191,749,84,98,1,15,3,‘‘ kāme paṭiccā’’ ti( netti. aṭṭha.30). 1044319,191,749,99,120,1,98,11,"‘‘ Kāmānametaṃ nissaraṇaṃ, yadidaṃ nekkhamman’’ ti( itivu.72) vacanato nissaraṇan ti idha paṭhamajjhānaṃ adhippetaṃ. " 1044320,191,749,121,130,1,50,8,"Vokāran ti ettha va -kāro āgamo, o-kāraṃ lāmakabhāvaṃ. " 1044321,191,749,131,134,1,36,3,Ānisaṃsan ti catupārisuddhisīlādikaṃ. 1044322,191,749,135,144,1,53,8,"Yadā jānāti, tadā tena upāyena samatho bhavatīti attho. " 1044323,191,750,2,30,1,130,17,"Samatho ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ katamā vipassanā’’ ti pucchitabbattā vipassanaṃ vibhajituṃ‘‘ tattha yā vīmaṃsā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044324,191,750,31,64,1,162,23,"Atha vā kāmānaṃ assādādayo yadā jānāti, tadā samatho bhavatīti vutto,‘‘ tasmiṃ samathe bhavamāne sati katamā bhavatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yā vīmaṃsā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044325,191,750,65,88,1,168,21,"Tattha {tatthā}ti tasmiṃ samathe bhavamāne sati assādādīnaṃ yā aniccādi vīmaṃsā upaparikkhā paññā bhavati, ayaṃ vīmaṃsā upaparikkhā paññā visesena passanato vipassanā nāma. " 1044326,191,750,89,120,1,179,21,"Atha vā tividhassa taṇhāmūlakassa pamādassa sampaṭivedhena rakkhaṇā paṭisaṃharaṇā, ayaṃ samathoti ācariyena vutto,‘‘ katamā vipassanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yā vīmaṃsā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044327,191,750,121,145,1,187,22,"Tattha {tatthā}ti tasmiṃ yathāvutte samathe sati yathāvuttassa pamādassa aniccādivasena yā vīmaṃsā upaparikkhā paññā uppannā, ayaṃ vīmaṃsā upaparikkhā paññā visesena passanato vipassanā nāma. " 1044328,191,750,146,152,1,47,5,"Vīmaṃsāva dubbalā, upaparikkhā balavatīti viseso. " 1044329,191,751,2,31,1,134,20,"Samatho ceva vipassanā ca dve dhammā ācariyena niddhāritā,‘‘ ime niddhāritā dve dhammā kiṃ gacchantī’’ ti vattabbattā‘‘ ime dve’’ tiādi vuttaṃ. " 1044330,191,751,32,39,1,85,6,"Samatho samathabhāvanāpāripūriṃ gacchati, vipassanā vipassanābhāvanāpāripūriṃ gacchati." 1044331,191,751,40,60,1,99,12,‘‘ Imesu dvīsu dhammesu bhāviyamānesu katame yogāvacarena pahīyantī’’ ti vattabbattā‘‘ imesū’’ tiādi vuttaṃ. 1044332,191,751,61,83,1,167,20,"Samathe dhamme bhāviyamāne taṇhā yogāvacarena pahīyati, vipassanāya bhāviyamānāya avijjā yogāvacarena pahīyatīti ime dve pahātabbā dhammā pahīyanti taṇhā ceva avijjā ca." 1044333,191,751,84,110,1,181,18,‘‘ Imesu dvīsu dhammesu pahīyamānesu katame dhammā nirujjhantī’’ ti pucchitabbattā upādānādayopi nirujjhantīti sakalavaṭṭadukkhanirodhaṃ dassento‘‘ imesu dvīsu dhammesu pahīnesū’’ tiādimāha. 1044334,191,751,111,133,1,227,20,"Tattha taṇhāya samathabhāvanāya pahīyamānāya, avijjāya vipassanābhāvanāya pahīyamānāya imesu dvīsu dhammesu dvīhi bhāvanāhi pahīnesu kāmupādānādīni cattāri upādānāni vikkhambhanasamucchedavasena nirujjhanti, na bhaṅgakkhaṇavasena. " 1044335,191,752,2,3,1,7,1,Etthāha – 1044336,191,752,4,30,1,158,17,"‘‘ taṇhānirodhā upādānanirodho’’ ti vuttattā‘‘ taṇhāya pahīyamānāya upādānāni nirujjhantī’’ ti vacanaṃ yuttaṃ hotu, kathaṃ avijjāya pahīyamānāya upādānāni nirujjhantīti?" 1044337,191,752,31,43,1,94,7,‘‘ Taṇhānirodhā upādānanirodho’’ ti pāṭhe avijjāsahitataṇhānirodhā upādānanirodhoti atthasambhavato. 1044338,191,752,44,62,1,172,17,"Yathā hi taṇhāsahitāva avijjā saṅkhārānaṃ paccayo, evaṃ avijjāsahitāva taṇhā upādānānaṃ paccayo hotīti avijjāsahitataṇhānirodhā upādānanirodhoti attho sambhavatīti gahetabbo. " 1044339,191,752,63,71,1,84,7,Vikkhambhanasamucchedavasena upādānanirodhā tatheva {bhavanirodho}ti esa nayo sesesupi. 1044340,191,752,72,82,1,123,9,Evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa {nirodho}ti etthāpi taṇhāsahitaavijjānirodhā saṅkhāranirodhotiādiko gahitoti daṭṭhabbo. 1044341,191,752,83,112,1,229,26,"{Itī}ti evaṃ visabhāgasabhāgadhammānaṃ āvaṭṭanavasena niddhāritāni ca purimakāni dve saccāni ca, samatho ca vipassanā ca ime dve dhammā maggo ca maggasaccañca, vaṭṭanirodho vaṭṭanirodhasaccañca nibbānanti cattāri saccāni niddhāritāni." 1044342,191,753,2,30,1,204,21,‘ ‘ Vīriyapaṭipakkhabhūtassa pamādādidhammassa vasena vā sabhāgabhūtassa pamādādidhammassa vasena vā āvaṭṭetvā catunnaṃ saccānaṃ niddhāritabbabhāvo amhehi kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044343,191,753,31,60,1,209,20,"Tena tathā niddhāritabbabhāvena bhagavā‘‘ ārambhatha nikkamathā’’ tiādigāthāvacanaṃ āha, tena‘‘ ārambhatha nikkamathā’’ tiādigāthāvacanena tathā catunnaṃ saccānaṃ niddhāritabbabhāvo tumhehi saddahitabboti vuttaṃ hoti." 1044344,191,754,2,35,1,343,25,‘ ‘ Ārambhatha nikkamathā’ tiādinā vodānapakkhaṃyeva nikkhipitvā tasseva vodānapakkhassa visabhāgadhammasabhāgadhammavaseneva āvaṭṭetvā catusaccaniddhāraṇaṃ kātabban’’ ti pucchitabbattā saṃkilesapakkhampi nikkhipitvā tasseva saṃkilesassa visabhāgadhammasabhāgadhammavasenapi āvaṭṭetvā catusaccaniddhāraṇaṃ dassento‘‘ yathāpi mūle’’ tiādigāthāvacanamāha. 1044345,191,754,36,38,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1044346,191,755,2,41,1,234,24,"‘ ‘ Evaṃ vodānapakkhaṃ nikkhipitvā tassa visabhāgadhammavasena, sabhāgadhammavasena ca āvaṭṭanaṃ dassetvā idāni saṃkilesapakkhaṃ nikkhipitvā tassa visabhāgadhammavasena, sabhāgadhammavasena ca āvaṭṭanaṃ dassetuṃ‘ yathāpi mūle’ ti gāthamāhā’’ ti( netti. aṭṭha.30)– " 1044347,191,756,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1044348,191,756,4,7,1,31,3,Gāthātthopi aṭṭhakathāyaṃ vutto. 1044349,191,756,8,13,1,61,5,Tathāpi yatipotānaṃ atthāya aṭṭhakathānusāreneva kathayissāma. 1044350,191,757,2,15,1,82,11,"Samūho rukkho mūlati patiṭṭhāti etena avayavena bhūmibhāge ṭhitenāti mūlaṃ, kiṃ taṃ? " 1044351,191,757,16,23,1,54,6,"Bhūmibhāge ṭhito mūlasaṅkhāto rukkhāvayavo, tasmiṃ mūle. " 1044352,191,757,24,30,1,64,6,Natthi upaddavo pharasuchedādiantarāyo assa mūlassāti anupaddavo. 1044353,191,757,31,37,1,44,5,{Daḷhe}ti upaddavābhāvena sabhāvato thire sati. 1044354,191,757,38,43,1,25,4,"Chindīyatīti chinno, ko so? " 1044355,191,757,44,52,1,75,7,"Bhūmiyaṃ patiṭṭhitamūlasahito rukkhāvayavo, na chinditvā gahito rukkhāvayavo. " 1044356,191,757,53,56,1,24,3,Ruhati vaḍḍhatīti rukkho. 1044357,191,757,57,72,1,87,11,So ca bhūmiyaṃ patiṭṭhitamūlasahito rukkhāvayavo rukkhoti vutto yathā‘‘ samuddo diṭṭho’’ ti. 1044358,191,757,73,80,1,53,6,Punareva {rūhatī}ti puna aṅkuruppādanaṃ sandhāya vuttaṃ. 1044359,191,757,81,86,1,49,4,{Taṇhānusaye}ti attabhāvasaṅkhātassa rukkhassa mūle. 1044360,191,757,87,102,1,155,14,{Anūhate}ti arahattamaggañāṇena anupacchinne sati idaṃ attabhāvasaṅkhātaṃ dukkhaṃ dukkhahetu punappunaṃ abbocchinnaṃ nibbattati na nirujjhatiyevāti gāthāttho. 1044361,191,758,2,36,1,233,25,"‘ ‘ Idha gāthāyaṃ yo taṇhānusayo anūhatabhāvena dukkhassa nibbattanassa mūlanti vutto, ayaṃ taṇhānusayo katamassā taṇhāya anusayo’’ ti pucchati,‘‘ taṇhāya kāmataṇhādivasena bahuvidhattā bhavataṇhāya anusayo’’ ti vissajjeti bhavassādataṇhābhāvato. " 1044362,191,758,37,50,1,94,12,"Yo anusayo etassa bhavataṇhāsaṅkhātassa dhammassa paccayo hoti, ayaṃ anusayo avijjā nusayo hoti." 1044363,191,758,51,72,1,104,12,"‘‘ Anusayo bahuvidho, kasmā avijjānusayoti saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ avijjāpaccayā hi bhavataṇhā’’ ti vuttaṃ. " 1044364,191,758,73,78,1,58,5,Avijjāya bhavataṇhāya paccayattā avijjānusayo saddahitabbo. 1044365,191,758,79,86,1,71,7,Avijjāya hi bhavesu ādīnavassa adassanavasena bhavassādataṇhā bhavatīti. 1044366,191,758,87,103,1,168,14,"Ime dve {kilesā}tiādimhi heṭṭhā vuttanayānusārena cattāri saccāni niddhāretvā visabhāgasabhāgadhammāvaṭṭanaṃ viññātabbaṃ, samathavipassanā pana maggasampayuttāva gahetabbā." 1044367,191,759,2,18,1,59,6,‘ ‘ Sabbapāpassā’’ tiādikassa anusandhyattho aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.30) vutto. 1044368,191,759,19,24,1,69,4,{Sabbapāpassā}ti kammapathabhāvappattāpattassa niravasesassa akusalassa. 1044369,191,759,25,30,1,39,4,Akaraṇan ti saparasantānesu anuppādanaṃ . 1044370,191,759,31,38,1,87,6,{Kusalassā}ti kammapathabhāvappattāpattassa tebhūmakakusalassa ceva lokuttarakusalassa ca. 1044371,191,759,39,44,1,43,4,{Upasampadā}ti santāne uppādanavasena sampadā. 1044372,191,759,45,56,1,108,9,"Sassa attano cittanti sacittaṃ, sacittassa pariyodāpanaṃ vodānaṃ arahattaphaluppattiyāti sacittapariyodāpanaṃ . " 1044373,191,759,57,68,1,61,7,Arahattamagguppādo pana‘‘ kusalassa upasampadā’’ ti padena gahito. 1044374,191,759,69,76,1,80,7,Etaṃ akaraṇādittayadīpanaṃ buddhānaṃ sammāsambuddhānaṃ sāsanaṃ ovādoti gāthāttho. 1044375,191,760,2,20,1,115,13,"Gāthāyaṃ yassa pāpassa akaraṇaṃ vuttaṃ, taṃ pāpaṃ duccaritakammapathavasena vibhajituṃ‘‘ sabbapāpaṃ nāmā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044376,191,760,21,28,1,67,6,"Dosasamuṭṭhānan ti yebhuyyavasena vuttaṃ, lobhasamuṭṭhānampi bhavati. " 1044377,191,760,29,36,1,70,6,"Lobhasamuṭṭhānan tipi yebhuyyavasena vuttaṃ, dosasamuṭṭhānampi bhavati. " 1044378,191,760,37,41,1,33,4,Mohasamuṭṭhāna mpi tatheva vuttaṃ. 1044379,191,760,42,45,1,56,3,Lobhasamuṭṭhānadosasamuṭṭhānampi sambhavatīti daṭṭhabbaṃ. 1044380,191,760,46,73,1,192,17,"Sabbapāpo duccaritakammapathappabhedena vibhatto,‘‘ ettakeneva vibhajitabbo, udāhu aññena vibhajitabbo’’ ti pucchitabbattā aññena akusalamūlaagatigamanabhedenapi vibhajituṃ‘‘ yā abhijjhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044381,191,760,74,108,1,215,19,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ duccaritaakusalakammapathakammavibhāgena‘ sabbapāpan’ ti ettha vuttapāpaṃ vibhajitvā idānissa akusalamūlavasena agatigamanavibhāgampi dassetuṃ‘ akusalamūlan’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.30) anusandhyattho vutto. 1044382,191,760,109,125,1,115,15,"Mohavasena sabhāvaṃ ajānantassa bhayasambhavato yaṃ bhayā ca mohā ca agatiṃ gacchati, idaṃ mohasamuṭṭhānan ti vuttaṃ. " 1044383,191,761,2,26,1,127,16,"Sabbapāpo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ katamaṃ sabbapāpassa akaraṇan’’ ti pucchitabbattā tattha lobho asubhāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044384,191,761,27,29,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1044385,191,762,2,43,1,197,25,‘ ‘ Ettāvatā‘ sabbapāpassa akaraṇan’ ti ettha pāpaṃ dassetvā idāni tassa akaraṇaṃ dassento‘ lobho… pe… paññāyā’ ti tīhi kusalamūlehi tiṇṇaṃ akusalamūlānaṃ pahānavasena sabbapāpassa akaraṇaṃ anuppādanamāhā’’ ti( netti. aṭṭha.30)– 1044386,191,763,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1044387,191,763,4,41,1,402,34,"Subhādhimuttavasena pavatto lobho asubhāya asubhabhāvanāya tathāpavattena alobhena tadaṅgavikkhambhanappahānena pahīyati, sattesu kujjhanadussanavasena pavatto doso mettāya mettābhāvanāya tathāpavattena adosena ca tadaṅgavikkhambhanappahānena pahīyati, sattesu ceva saṅkhāresu ca muyhanavasena pavatto moho paññāya vicāraṇapaññāya ca bhāvanāmaggapaññāya ca tadaṅgavikkhambhanasamucchedappahānena pahīyati." 1044388,191,764,2,29,1,150,18,"‘ ‘ Yadi tīhi kusalamūleheva akusalamūlāni pahīyanti, evaṃ sati upekkhākaruṇāmuditā niratthakā bhaveyyun’’ ti vattabbattā‘‘ tathā lobho upekkhāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044389,191,764,30,42,1,63,7,{Upekkhāyā}ti‘‘ sabbe sattā kammassakā’’ tiādinā bhāvitāya upekkhāya. 1044390,191,764,43,63,1,128,16,Muditā aratiṃ vūpasametvā aratiyā mūlabhūtaṃ mohampi pajahatīti manasi katvā‘‘ moho muditāya pahānaṃ abbhatthaṃ gacchatī’’ ti vuttaṃ. 1044391,191,764,64,83,1,105,11,‘‘ Akusalamūlānaṃ kusalamūlādīhi pahātabbattaṃ kena amhehi saddahitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044392,191,764,84,113,1,165,20,"Tena tathā pahātabbattena bhagavā‘‘ sabbapāpassa akaraṇan’’ ti vacanaṃ āha, tena‘‘ sabbapāpassa akaraṇan’’ ti vacanena tathā pahātabbattaṃ tumhehi saddahitabbanti vuttaṃ hoti. " 1044393,191,765,2,37,1,178,22,"31.‘‘ Ettāvatā ca sabbapāpo vibhatto, tassa akaraṇañca vibhattaṃ siyā, evaṃ sati aṭṭhamicchattānaṃ akaraṇaṃ anivāritaṃ siyā’’ ti vattabbattā‘‘ sabbapāpaṃ nāma aṭṭha micchattānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044394,191,765,38,49,1,82,6,{Micchāsatī}ti aniccādīsu‘‘ niccan’’ ti anussaraṇacintanādivasena pavattaakusalappavatti. 1044395,191,766,2,35,1,211,23,"Sabbapāpassa akaraṇaṃ bahudhā ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca viññātaṃ,‘‘ kathaṃ kusalassa sampadā vibhajitabbā viññātabbā’’ ti vattabbattā kusalassa sampadaṃ vibhajitvā dassento‘‘ aṭṭhasu micchattesu pahīnesū’’ tiādimāha. " 1044396,191,766,36,50,1,177,13,Aṭṭha {sammattānī}ti sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvācā sammākammanto sammāājīvo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhīti aṭṭhasammattāni visabhāgaparivattanadhammavasena sampajjanti. 1044397,191,766,51,56,1,45,4,{Atītassā}ti atītena sammāsambuddhena desitassa. 1044398,191,766,57,62,1,48,5,Vipassino hi bhagavato ayaṃ pātimokkhuddesagāthā. 1044399,191,766,63,70,1,74,6,Citte {pariyodāpite}ti cittapaṭibaddhā pañcakkhandhāpi pariyodāpitā bhavanti. 1044400,191,766,71,91,1,121,12,‘‘ Cittapariyodāpitena pañcannaṃ khandhānaṃ pariyodāpitabhāvo kathaṃ amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ evañhī’’ tiādi vuttaṃ. 1044401,191,766,92,125,1,174,22,"Evaṃ vuttappakārena bhagavā yaṃ‘‘ cetovisuddhatthaṃ bhikkhave tathāgate brahmacariyaṃ vussatī’’ ti vacanaṃ āha, tena‘‘ ceto… pe… vussatī’’ ti vacanena tumhehi saddahitabboti vuttaṃ hoti." 1044402,191,766,126,143,1,71,9,‘‘ Pariyodāpanā katividhā bhavantī’’ ti vattabbattā‘‘ duvidhā hī’’ tiādi vuttaṃ. 1044403,191,766,144,156,1,151,11,Samathavipassanāya nīvaraṇappahānañca ariyamaggabhāvanāya anusayasamugghāto cāti pariyodāpanassa duvidhattā pañcakkhandhā pariyodāpitā bhavantīti attho. 1044404,191,766,157,162,1,53,5,Pahīnanīvaraṇānusayā hi puggalā pasādanīyavaṇṇā honti. 1044405,191,767,2,19,1,87,10,‘ ‘ Pariyodāpanassa kittikā bhūmiyo’’ ti pucchitabbattā‘‘ dve pariyodāpanabhūmiyo’’ tiādi vuttaṃ. 1044406,191,767,20,54,1,194,20,"‘‘‘ Sabbapāpassa akaraṇan’ tiādigāthāya desitesu dhammesu katamaṃ dukkhasaccaṃ, katamaṃ samudayasaccaṃ , katamaṃ maggasaccaṃ, katamaṃ nirodhasaccan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yaṃ paṭivedhenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044407,191,767,55,71,1,146,14,"{Tatthā}ti gāthāya desitesu dhammesu yaṃ khandhapañcakaṃ paṭivedhena pariññābhisamayena pariyodāpeti, idaṃ khandhapañcakaṃ dukkhaṃ dukkhasaccaṃ bhave. " 1044408,191,767,72,81,1,94,8,"Yato taṇhāsaṃkilesato khandhapañcakaṃ pariyodāpeti, ayaṃ taṇhāsaṃkileso samudayo samudayasaccaṃ. " 1044409,191,767,82,89,1,61,6,"Yena ariyamaggaṅgena pariyodāpeti, ayaṃ ariyamaggo maggasaccaṃ. " 1044410,191,767,90,101,1,108,10,"Yaṃ asaṅkhatadhātuṃ adhigatena puggalena pariyodāpitaṃ, ayaṃ asaṅkhatadhātudhammo nirodho nirodhasaccaṃ bhave. " 1044411,191,767,102,109,1,94,7,Imāni cattāri saccāni gāthāya desitadhammānaṃ sabhāgavisabhāgadhammāvaṭṭanavasena niddhāritāni. 1044412,191,767,110,120,1,53,6,‘‘ Tenāhā’’ tiādikassa attho heṭṭhā vuttanayena veditabbo. 1044413,191,768,2,20,1,150,14,"‘ ‘ Sabbapāpassa akaraṇan’’ tiādigāthāya desitānaṃ dhammānaṃ sabhāgavisabhāgadhammāvaṭṭanavasena cattāri saccāni ācariyena niddhāritāni, amhehi ca viññātāni." 1044414,191,769,2,14,1,65,9,"‘ ‘‘ Dhammo have rakkhati dhammacāriṃ, chattaṃ mahantaṃ yatha vassakāle; " 1044415,191,770,2,12,1,60,8,"Esānisaṃso dhamme suciṇṇe, na duggatiṃ gacchati dhammacārī’ ti– " 1044416,191,771,2,22,1,142,14,Gāthāya desitānaṃ dhammānaṃ visabhāgasabhāgadhammānaṃ āvaṭṭanavasena kathaṃ cattāri saccāni niddhāritānī’’ ti vattabbattā‘‘ dhammo have’’ tiādimāha. 1044417,191,771,23,36,1,69,9,Tāya gāthāya desite dhamme vibhajitvā dassento‘‘ dhammo nāmā’’ tiādimāha. 1044418,191,771,37,43,1,37,5,Tattha dhammo {nāmā}ti puññadhammo nāma. 1044419,191,771,44,49,1,64,4,{Indriyasaṃvaro}ti manacchaṭṭhindriyasaṃvarasīlādiko sabbo saṃvaro. 1044420,191,771,50,52,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1044421,191,771,53,72,1,66,7,‘‘ indriyasaṃvarasīsena cettha sabbampi sīlaṃ gahitanti daṭṭhabban’’ ti( netti. aṭṭha.31). 1044422,191,771,73,78,1,54,5,Cattāro apāyā dukkaṭakammakārīnaṃ gatibhūtattā duggati. 1044423,191,771,79,86,1,100,7,Sabbā upapattiyo pana dukkhadukkhasaṅkhāradukkhavipariṇāmadukkhasamaṅgīnaṃ gatibhūtattā duggati nāma. 1044424,191,772,2,29,1,138,18,"‘ ‘ Tasmiṃ duvidhe dhamme indriyasaṃvaradhammo kattha ṭhito, kathaṃ suciṇṇo, kuto rakkhatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yā saṃvarasīle’’ tiādi vuttaṃ. " 1044425,191,772,30,35,1,30,4,{Tatthā}ti tasmiṃ duvidhe dhamme. 1044426,191,772,36,68,1,281,30,"Saṃvarasīle ṭhitā yā akhaṇḍakāritā hoti, ayaṃ akhaṇḍavasena kātabbo saṃvarasīle ṭhito suṭṭhu āciṇṇapariciṇṇo puñña dhammo catūhi apāyehi attano ādhāraṃ attānaṃ rakkhantaṃ puggalaṃ ekantikabhāvena rakkhati, anekantikabhāvena pana rakkhitamatto puññadhammopi rakkhatīti attho gahetabbo. " 1044427,191,772,69,77,1,61,6,"{Apāyehī}ti ca padhānavasena vuttaṃ, rogādiantarāyatopi rakkhati. " 1044428,191,772,78,84,1,60,6,Rogādiantarāyo vā ayato apagatattā apāyantogadhoti daṭṭhabbo. 1044429,191,773,2,22,1,83,12,‘ ‘ Tathā rakkhatīti kena amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ evaṃ bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1044430,191,773,23,63,1,192,27,"Evaṃ vuttappakārena lakkhaṇapakāradassanaṃ bhagavā‘‘ dvemā, bhikkhave, sīlavato gatiyo devā ca manussā cā’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, tena‘‘ dvemā… pe… manussā cā’’ ti vacanena tumhehi saddahitabboti vuttaṃ hoti." 1044431,191,773,64,89,1,165,17,‘‘ Saṃvarasīle ṭhitassa akhaṇḍakātabbassa suciṇṇassa puññadhammassa apāyehi rakkhaṇe ekantikabhāvo kena suttena dīpetabbo’’ ti vattabbattā‘‘ evañca nāḷandāyan’’ tiādi vuttaṃ. 1044432,191,773,90,100,1,79,9,Tattha {evañcā}ti iminā idāni vuccamānena pakārenapi vuttappakāro attho veditabbo. 1044433,191,773,101,122,1,151,16,"Nāḷandāyan ti nāḷandanāmake nigame nisinno asibandhakanāmassa putto gāmaṇi gāmajeṭṭhako bhagavantaṃ etaṃ vuccamānaṃ‘‘ brāhmaṇā, bhante’’ tiādivacanaṃ avoca. " 1044434,191,774,2,6,1,28,3,{Brāhmaṇā}ti bāhirakā brāhmaṇā. 1044435,191,774,7,12,1,35,4,{Bhante}ti bhagavantaṃ gāmaṇi ālapati. 1044436,191,774,13,17,1,40,3,{Pacchābhūmakā}ti pacchimadisāya nisinnakā. 1044437,191,774,18,25,1,58,6,{Uyyāpentī}ti manussalokato uddhaṃ devalokaṃ yāpenti pāpenti. 1044438,191,775,2,7,1,32,4,{Idhassā}ti idhaloke assa bhaveyya. 1044439,191,775,8,17,1,58,7,Puriso pāṇātipātī… pe… micchādiṭṭhiko assa bhaveyyāti yojanā. 1044440,191,775,18,24,1,41,6,Sesaṃ pāḷito ceva vuttānusārena ca ñeyyaṃ. 1044441,191,776,2,29,1,162,15,32.‘‘ Visabhāgadhammasabhāgadhammāvaṭṭanavasena catunnaṃ saccānaṃ niddhāritabhāvo kena amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha mahākaccāno ekamhi padaṭṭhāne’’ ti vuttaṃ. 1044442,191,777,2,26,1,98,16,"‘ ‘ Ettāvatā ca āvaṭṭo hāro paripuṇṇo, añño niyutto natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto āvaṭṭo hāro’’ ti vuttaṃ. " 1044443,191,777,27,50,1,152,22,"Yassaṃ yassaṃ pāḷiyaṃ yo yo āvaṭṭo hāro yathālābhavasena yojito, tassaṃ tassaṃ pāḷiyaṃ so so āvaṭṭo hāro tathā niddhāretvā yutto yojitoti attho daṭṭhabbo. " 1044444,191,778,2,5,1,45,4,Iti āvaṭṭahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044445,191,779,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044446,191,780,2,9,1,86,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusāreneva gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044447,191,781,2,4,1,29,2,8 . Vibhattihāravibhaṅgavibhāvanā 1044448,191,782,2,37,1,238,21,"33. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena āvaṭṭahāravibhaṅgena āvaṭṭetabbā padaṭṭhānādayo vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto āvaṭṭahāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ tattha katamo vibhattihāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo vibhattihāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044449,191,782,38,51,1,130,12,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso vibhattihāro vibhattihāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044450,191,782,52,77,1,177,17,‘‘ Dhammañca padaṭṭhānaṃ bhūmiñcā’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ dve suttānī’’ tiādiko vitthārabhūto saṃvaṇṇanāviseso vibhattihāro vibhattihāravibhaṅgo nāmāti attho gahetabbo. 1044451,191,783,2,33,1,202,23,"‘ ‘ Yesu suttesu vuttā dhammapadaṭṭhānabhūmiyo iminā vibhattihārena vibhattā, tāni suttāni kittakānī’’ ti pucchitabbattā tāni suttāni paṭhamaṃ dassetuṃ‘‘ dve suttāni vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañcā’’ ti vuttaṃ. " 1044452,191,783,34,55,1,156,17,"Tattha vāsanābhāgiyan ti puññabhāvanā vāsanā nāma, vāsanāya bhāgo koṭṭhāso vāsanābhāgo, vāsanābhāge vācakabhāvena niyuttaṃ suttanti vāsanābhāgiyaṃ, katamaṃ taṃ? " 1044453,191,783,56,66,1,82,9,"Yasmiṃ sutte tīṇi puññakiriyavatthūni bhagavatā desitāni, taṃ suttaṃ vāsanābhāgiyaṃ. " 1044454,191,783,67,87,1,186,17,"Nibbedhabhāgiyan ti lobhakkhandhādīnaṃ nibbijjhanaṃ padālanaṃ nibbedho, nibbedhassa bhāgo koṭṭhāso nibbedhabhāgo, nibbedhabhāge vācakabhāvena niyuttaṃ suttanti nibbedhabhāgiyaṃ, katamaṃ taṃ? " 1044455,191,783,88,97,1,76,8,"Yasmiṃ sutte sekkhāsekkhadhammā bhagavatā desitā, taṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ." 1044456,191,784,2,27,1,127,17,"‘ ‘ Tesaṃ suttānaṃ paṭiggāhakā puggalā yāhi paṭipadāhi sampajjanti, tā paṭipadā kittikā’’ ti pucchitabbattā‘‘ dve paṭipadā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044457,191,784,28,32,1,59,4,Dānasīlabhāvanāmayapuññabhāge bhavā paṭipadāti puññabhāgiyā. 1044458,191,784,33,37,1,40,4,Phalabhāge bhavā paṭipadāti phalabhāgiyā. 1044459,191,784,38,61,1,107,14,"‘‘ Yesu sīlesu ṭhitā paṭiggāhakā paṭipajjanti, tāni sīlāni kittakānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ dve sīlānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044460,191,784,62,79,1,129,12,"Saṃvarati etena saṃvarenāti saṃvaro, so saṃvaro pātimokkhasaṃvaro, satisaṃvaro, ñāṇasaṃvaro, khantisaṃvaro, vīriyasaṃvaroti pañcavidho. " 1044461,191,784,80,87,1,75,6,"Sabbopi pāpasaṃvaraṇato saṃvaro, lokiyalokuttarasampattiṭṭhānattā sīlaṃ nāma. " 1044462,191,784,88,109,1,179,15,"Pajahati etena pahātabbeti pahānaṃ, pajahanaṃ vā pahānaṃ, tañca pahānaṃ tadaṅgappahānaṃ, vikkhambhanappahānaṃ, samucchedappahānaṃ, paṭipassaddhippahānaṃ, nissaraṇappahānanti pañcavidhaṃ. " 1044463,191,784,110,118,1,76,8,Tattha nissaraṇappahānaṃ vajjetvā catubbidhaṃ pahānaṃ vuttanayena sīlaṃ nāma. 1044464,191,785,2,37,1,204,26,"‘ ‘ Tesu suttādīsu bhagavā katamaṃ suttaṃ katamāya paṭipadāya desayati, katarasmiṃ sīle ṭhito puggalo katamena sīlena brahmacārī bhavatī’’ ti pucchitabbattā tathā vibhajitvā dassetuṃ‘‘ tattha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044465,191,785,38,69,1,337,30,"Tattha tesu vāsanābhāgiyādīsu suttesu vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ tattha tāsu puññabhāgiyādipaṭipadāsu puññabhāgiyāya paṭipadāya bhagavā yassa puggalassa desayati, so vāsanābhāgiyasuttapaṭiggāhako puggalo tattha saṃvarasīlādīsu saṃvarasīle ṭhito hutvā tena saṃvarasīlasaṅkhātena brahmacariyena seṭṭhacariyena brahmacārī seṭṭhācārapūrako bhavati. " 1044466,191,785,70,105,1,388,33,"Tattha tesu vāsanābhāgiyādīsu suttesu nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ tattha tāsu puññabhāgiyādipaṭipadāsu phalabhāgiyāya paṭipadāya yassa puggalassa bhagavā desayati, so nibbedhabhāgiyasuttapaṭiggāhako puggalo tattha saṃvarasīlādīsu pahānasīle samucchedappassaddhippahānavasena ṭhito hutvā tena pahānasīlasaṅkhātena visesabhūtena maggasaṅkhātena brahmacariyena brahmacārī bhavatīti yojanā kātabbā." 1044467,191,786,2,20,1,99,11,‘ ‘ Vāsanābhāgiyasuttādīsu katamaṃ vāsanābhāgiyaṃ suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha kataman’’ tiādi vuttaṃ. 1044468,191,786,21,26,1,43,4,Tattha {tatthā}ti tesu vāsanābhāgiyasuttādīsu. 1044469,191,786,27,30,1,62,2,{Dānakathā}ti sappurisadānadānaphalaasappurisadānadānaphalakathā. 1044470,191,786,31,34,1,37,2,{Sīlakathā}ti pañcasīlādisīlaphalakathā. 1044471,191,786,35,42,1,73,6,{Saggakathā}ti saggasampattisukhakathā ceva sagge nibbattāpakapuññakathā ca. 1044472,191,786,43,47,1,33,3,{Ādīnavo}ti ādīnavadassako suttanto. 1044473,191,786,48,52,1,35,3,{Ānisaṃso}ti ānisaṃsadassako suttanto. 1044474,191,786,53,57,1,35,4,Vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāmāti yojanā. 1044475,191,787,2,11,1,50,6,‘ ‘ Tattha kataman’’ tiādīsu anusandhyattho vuttanayova. 1044476,191,787,12,22,1,76,9,"Yā desanā catusaccappakāsanā, sā desanā nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāmāti yojanā. " 1044477,191,787,23,40,1,149,13,Evañca sati vāsanābhāgiyasuttassapi nibbedhabhāgiyasuttabhāvo āpajjeyya catusaccappakāsanatoti codanaṃ manasi katvā‘‘ vāsanābhāgiye sutte’’ tiādi vuttaṃ. 1044478,191,787,41,56,1,141,13,"Vāsanābhāgiye sutte pajānanā vuṭṭhānagāminivipassanā ariyamaggapadaṭṭhānabhūtā paññā natthi, maggo ariyamaggo natthi, phalaṃ ariyaphalaṃ natthi. " 1044479,191,787,57,66,1,72,8,"Nibbedhabhāgiye sutte pana pajānanādayo atthi, vāsanābhāgiye sutte natthi." 1044480,191,787,67,83,1,130,11,"‘‘ Pajānanā’’ tiādinā catusaccappakāsanā dānakathādikā nibbedhabhāgiye sutte antogadhā, itaraṃyeva vāsanābhāgiyasuttanti nāmāti dasseti. " 1044481,191,787,84,107,1,131,17,"Yesu suttesu vuttā dhammapadaṭṭhānabhūmiyo vibhattā, tāni suttāni dveyeva na honti, kasmā‘‘ dveyeva suttāni niddhāritānī’’ ti ce vadeyyuṃ? " 1044482,191,787,108,114,1,80,6,Asaṅkarato sutte vuttānaṃ dhammapadaṭṭhānabhūmīnaṃ vibhajitabbānaṃ suviññeyyattā. 1044483,191,787,115,127,1,89,8,‘‘ Yadi evaṃ saṃkilesabhāgiyaasekkhabhāgiyasuttānipi niddhāritāni asaṅkarattā’’ ti ce vadeyyuṃ? 1044484,191,787,128,145,1,226,15,"No niddhāritāni, vāsanābhāgiyasutte niddhārite saṃkilesabhāgiyasuttampi niddhāritaṃ, saṃkilesadhammato nissaṭṭhadhammānaṃyeva vāsanābhāgiyadhammattā nibbedhabhāgiyasutte ca niddhārite asekkhabhāgiyasuttampi niddhāritaṃ anaññattā." 1044485,191,788,2,30,1,164,19,"‘ ‘ Yesu suttesu vuttā dhammapadaṭṭhānabhūmiyo vibhattihārena vibhattā, tāni suttāni katamena phalena yojayitabbānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ imāni cattāri suttānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044486,191,788,31,60,1,314,27,Tattha imāni cattāri {suttānī}ti yathāniddhāritāni vāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyasuttāni ceva taṃniddhāraṇena niddhāritāni saṃkilesabhāgiyaasekkhabhāgiyasuttāni cāti cattāri suttāni imesaṃ yeva catunnaṃ suttānaṃ desanāya nayena nītena phalena sabbato sabbabhāgena saṃvarasīlappahāna sīlena brahmacariyena yojayitabbāni. 1044487,191,788,61,99,1,264,33,"Yojentena ca sabbato sabbabhāgena ca padādi vicayena hārena saṃvarasīlādikaṃ phalaṃ vicinitvā yuttihārena yuttaṃ phalaṃ gavesitvā‘‘ idaṃ phalaṃ imassa puggalassa phalaṃ, idaṃ phalaṃ imassa suttassa phalan’’ ti suttāni visuṃ visuṃ phalena yojayitabbānīti attho gahetabbo." 1044488,191,789,2,21,1,95,12,‘ ‘ Kittakena phalena brahmacariyena yojetabbānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ yāvatikā ñāṇassa bhūmī’’ ti vuttaṃ. 1044489,191,789,22,39,1,183,16,"Bhagavatā desitena vāsanābhāgiyasuttena siddhā yāvatikā puññabhāgiyā paṭipadādayo vibhajana ñāṇassa bhūmi ārammaṇā bhavitumarahanti, tāvatikāhi bhūmīhi vāsanābhāgiyasuttaṃ yojayitabbaṃ. " 1044490,191,789,40,55,1,166,14,"Nibbedhabhāgiyasuttena siddhā yāvatikā phalabhāgiyā paṭipadādayo vibhajana ñāṇassa bhūmi ārammaṇā bhavitumarahanti, tāvatikāhi bhūmīhi nibbedhabhāgiyasuttaṃ yojetabbaṃ. " 1044491,191,789,56,60,1,46,4,Itaradvayampi suttaṃ yathāsambhavaṃ yojetabbaṃ. 1044492,191,789,61,67,1,57,6,Etena ñāṇassa bhūmīnaṃ suttatthānaṃ bahuvidhattaṃ dasseti. 1044493,191,790,2,36,1,255,21,"34. Vāsanābhāgiyasuttādīsu vuttā dhammā vāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyabhāvehi ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ kathaṃ saṃkilesabhāgiyaasekkhābhāgiyabhāvehi asādhāraṇāsādhāraṇabhāvehi vibhajitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katame dhammā sādhāraṇā’’ tiādi āraddhaṃ. " 1044494,191,790,37,39,1,17,2,Aṭṭhakathāya pana– 1044495,191,791,2,32,1,202,18,‘ ‘ Evaṃ vāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyabhāvehi dhamme ekadesena vibhajitvā idāni tesaṃ kilesabhāgiyaasekkhabhāgiyabhāvehi sādhāraṇāsādhāraṇabhāvehi vibhajituṃ‘ tattha katame dhammā sādhāraṇā’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.34)– 1044496,191,792,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1044497,191,792,4,28,1,148,18,"Tattha {tatthā}ti ye dhammā sutte vuttā vibhattihārena vibhajitabbā, tesu dhammesu katame dhammā {sādhāraṇā}ti pucchati, dve dhammā {sādhāraṇā}ti vissajjeti. " 1044498,191,792,29,44,1,74,10,"Te dve dhamme sarūpato dassetuṃ‘‘ nāmasādhāraṇā, vatthusādhāraṇā cā’’ ti vuttaṃ. " 1044499,191,792,45,80,1,226,22,"Tattha {nāmasādhāraṇā}ti nāmena nāmapaññattiyā sādhāraṇā samānā,‘‘ kusalā’’ ti nāmena ekavīsati cittuppādā samānā,‘‘ akusalā’’ tyādināmena dvādasa cittuppādā samānā, kusalādināmapaññattivacanena vacanīyā atthā kusalādināmasādhāraṇāti vuttā. " 1044500,191,792,81,83,1,12,2,Tena ṭīkāyaṃ– 1044501,191,793,2,10,1,54,6,"‘ ‘ Nāmaṃ nāmapaññatti, taṃmukheneva saddato tadatthāvagamo. " 1044502,191,793,11,20,1,72,8,"Saddena ca sāmaññarūpeneva tathārūpassa atthassa gahaṇaṃ, na visesarūpena. " 1044503,191,793,21,30,1,83,7,Tasmā saddavacanīyā atthā sādhāraṇarūpanāmāyattagahaṇīyatāya nāmasādhāraṇā vuttā’’ ti– 1044504,191,794,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1044505,191,794,4,9,1,54,4,{Vatthusādhāraṇā}ti patiṭṭhānabhūtena vatthunā sādhāraṇā. 1044506,191,794,10,32,1,158,21,"Yasmiṃ patiṭṭhānabhūte santāne vā cittuppādādimhi vā ye dhammā pavattanti, te dhammā tena santānena vā vatthunā tena cittuppādādinā vā sādhāraṇā samānāti attho. " 1044507,191,794,33,44,1,134,11,Ekasantāne patitattā phusanādisabhāvato bhinnāpi vatthusādhāraṇā samānavatthukāyeva bhavantīti vibhattihārena vibhajitvāti vuttaṃ hoti. 1044508,191,795,2,24,1,120,14,"‘ ‘ Kiṃ nāmasādhāraṇavatthusādhāraṇāyeva vibhajitabbā, aññaṃ vibhajitabbaṃ natthī’’ ti pucchitabbattā‘‘ yaṃ vā panā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044509,191,795,25,46,1,261,20,"Nāmasādhāraṇavatthusādhāraṇehi aññaṃ yaṃ vā pana kiccasādhāraṇapaccayasādhāraṇapaṭipakkhādisādhāraṇampi dhammajātaṃ evaṃjātiyaṃ sādhāraṇajātiyaṃ, tampi sabbaṃ vicayahārena vicinitvā yuttihārena gavesitvā yuttaṃ sādhāraṇaṃ vibhattihārena vibhajitabbanti adhippāyo." 1044510,191,795,47,68,1,126,12,"‘‘ Tesu nāmasādhāraṇādīsu katame nāmasādhāraṇā, katame vatthusādhāraṇā’’ ti pucchitabbattā‘‘ micchattaniyatānaṃ sattānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1044511,191,795,69,88,1,352,19,Mātughātakādīnaṃ channaṃ micchattaniyatakammakarānaṃ sattānañca duggatiahetukasugatiahetukaduhetukatihetukānaṃ catunnaṃ puthujjanānaṃ aniyatakammakarānaṃ sattānañca santāne pavattā dassanapahātabbā kilesā dassanapahātabbanāmasādhāraṇā samānā bhavanti sakkāyadiṭṭhivicikicchāsīlabbataparāmasanavasena bhinnasabhāvānampi dassanapahātabbanāmanātivattanato. 1044512,191,795,89,99,1,132,9,Vuttappakārānaṃ niyatāniyatasattānaṃ dassanapahātabbānaṃ kilesānaṃ patiṭṭhānavatthubhāvato vatthusādhāraṇā ca samānavatthukāti attho. 1044513,191,795,100,115,1,254,14,"Puthujjanassa duggatiahetukādicatubbidhasattassa, sotāpannassa ca santāne pavattā kāmarāgabyāpādā kilesā kāmarāgabyāpādanāmasādhāraṇā samānā bhavanti sakadāgāmimaggappahātabbaanāgāmimaggappahātabbavasena bhinnasabhāvānampi kāmarāgabyāpādanāmanātivattanato. " 1044514,191,795,116,128,1,140,11,"Vuttappakārassa puthujjanassa, sotāpannassa ca kāmarāgabyāpādānaṃ patiṭṭhānavatthubhāvato vatthusādhāraṇā samānavatthukāti attho ca gahetabbo. " 1044515,191,795,129,144,1,177,13,"Puthujjanassa, anāgāmissa ca santāne pavattā uddhaṃbhāgiyā saṃyojanā uddhambhāgiyanāmasādhāraṇā samānā bhavanti rūparāgādivasena bhinnasabhāvānampi uddhaṃbhāgiyanāmanātivattanato. " 1044516,191,795,145,156,1,120,10,"Puthujjanassa, anāgāmissa ca uddhaṃbhāgiyānaṃ patiṭṭhānavatthubhāvato vatthusādhāraṇā samānavatthukāti attho ca gahetabbo. " 1044517,191,795,157,160,1,19,3,Tena vuttaṃ ṭīkāyaṃ– 1044518,191,795,161,174,1,88,8,"‘‘ dassanapahātabbānañhi yathā micchattaniyatasattā pavattiṭṭhānaṃ, evaṃ aniyatāpī’’ ti vuttaṃ. " 1044519,191,795,175,187,1,119,11,"Saṅkhepato pana saṃkilesapakkhe pahānekaṭṭhā kilesā nāmasādhāraṇā honti, sahajekaṭṭhā kilesā vatthusādhāraṇāti daṭṭhabbā. " 1044520,191,796,2,30,1,152,18,"Saṃkilesapakkhe sādhāraṇā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ kathaṃ vodānapakkhe sādhāraṇā vibhattā’’ ti pucchitabbattā‘‘ yaṃ kiñci ariyasāvako’’ tiādi vuttaṃ. " 1044521,191,796,31,41,1,94,9,Tattha yaṃ {kiñcī}ti sāmaññavasena vuttā paṭhamajjhānasamāpattiādikā lokiyā samāpattiyeva gahitā. 1044522,191,796,42,58,1,110,13,"{Ariyasāvako}ti ariyassa bhagavato sāvako ariyasāvakoti vattabbo, jhānalābhī ca phalaṭṭho ca puggalo, na maggaṭṭho. " 1044523,191,796,59,67,1,56,8,Maggaṭṭho hi lokiyaṃ yaṃ kiñci samāpattiṃ na samāpajjati. 1044524,191,796,68,87,1,245,19,Sabbā sā lokiyasamāpatti rūpāvacarā arūpāvacarā dibbavihāro brahmavihāro paṭhamajjhānasamāpattīti evamādīhi pariyāyehi sādhāraṇā taṃsamaṅgīhi vītarāgāvītarāgehi sādhāraṇā lokiyasamāpattināmanātivattanato ca vītarāgāvītarāgehi samāpajjitabbato ca. 1044525,191,796,88,118,1,174,21,"‘‘ Ariyasāvako ca lokiyaṃ samāpattiṃ samāpajjanto odhiso odhiso samāpajjati, evaṃ sati kathaṃ vītarāgehi sādhāraṇāti saddahitabbā’’ ti vattabbattā‘‘ sādhāraṇā hi dhammā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044526,191,796,119,121,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1044527,191,796,122,142,1,105,15,"‘‘ kathaṃ te odhiso gahitā, atha odhiso gahetabbā, kathaṃ sādhāraṇāti anuyogaṃ manasi katvā taṃ visodhento āha–" 1044528,191,796,143,155,1,52,8,‘ sādhāraṇā hi dhammā evaṃ aññamaññan’ tiādī’’ ti vuttaṃ. 1044529,191,797,2,40,1,277,33,"Tattha evaṃ vītarāgāvītarāgehi odhiso odhiso samāpajjitabbā dhammā paraṃ paraṃ pacchā pacchā pavattiyamānaṃ dhammajātaṃ sakaṃ sakaṃ pubbe pubbe jātaṃ‘‘ lokiyasamāpattī’’ ti nāmaṃ niyata visayaṃ aññamaññaṃ hutvā hi yasmā nātivattanti, tasmā sādhāraṇāti saddahitabbā gahetabbāti attho." 1044530,191,797,41,62,1,104,13,‘‘ Paraṃ paraṃ samāpajjanto kathaṃ nātivattatī’’ ti vattabbattā nātivattanaṃ pākaṭaṃ kātuṃ‘‘ yopī’’ tiādi vuttaṃ. 1044531,191,797,63,68,1,30,5,Yo ariyasāvako vā avītarāgo vā. 1044532,191,797,69,92,1,185,21,"Imehi lokiyasamāpatti dhammehi samannāgato, so ariyasāvako vā avītarāgo vā paraṃ paraṃ samāpajjantopi taṃ dhammaṃ lokiyaṃ samāpattidhammaṃ nātivattati, aññaṃ upagantvā nātikkamatīti attho. " 1044533,191,797,93,102,1,91,8,"Yehi lokiyasamāpattidhammehi samannāgato, ime lokiyasamāpatti dhammā sādhāraṇāvāti daṭṭhabbā." 1044534,191,798,2,31,1,171,21,"‘ ‘ Vāsanābhāgiyādisuttesu vuttā ye dhammā iminā vibhattihārena vibhattā, yesu dhammesu katame dhammā asādhāraṇā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katame dhammā asādhāraṇā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044535,191,798,32,68,1,194,23,"Tattha tesu vibhajitabbesu dhammesu katame dhammā {asādhāraṇā}ti pucchati, pucchitvā yāva desanaṃ upādāya asādhāraṇā dhammā gavesitabbā,‘‘ sekkhāsekkhā’’ ti vā gavesitabbā,‘‘ bhabbābhabbā’’ ti vā gavesitabbā. " 1044536,191,798,69,87,1,98,13,"Atha vā yāva‘‘ sekkhāsekkhā bhabbābhabbā’’ ti desanā vuttā, tāva desanaṃ upādāya asādhāraṇā gavesitabbā. " 1044537,191,798,88,90,1,18,2,Kathaṃ gavesitabbā? 1044538,191,798,91,136,1,216,26,"Ariyesu sekkhāsekkhadhammavasena‘‘ sekkhā’’ ti nāmaṃ asekkhena asādhāraṇaṃ,‘‘ asekkhā’’ ti nāmaṃ sekkhena asādhāraṇanti vā, anariyesu‘‘ bhabbā’’ ti nāmaṃ abhabbena asādhāraṇaṃ,‘‘ abhabbā’’ ti nāmaṃ bhabbena asādhāraṇanti vā gavesitabbā. " 1044539,191,798,137,154,1,189,16,"Kāmarāgabyāpādā saṃyojanā appahīnattā anusayabhāvena uppajjanārahattā aṭṭhamakassa sotāpattimaggaṭṭhassa ca sotāpannassa phalaṭṭhassa ca sādhāraṇā bhavanti, dhammatā dhammasabhāvo asādhāraṇo. " 1044540,191,798,155,158,1,16,3,Idaṃ vuttaṃ hoti– 1044541,191,798,159,173,1,140,10,"‘‘ aṭṭhamakassa sotāpattimaggaṭṭhatā sotāpannassa asādhāraṇā, sotāpannassa sotāpannaphalaṭṭhatā ca aṭṭhamakassa sotāpattimaggaṭṭhassa asādhāraṇā. " 1044542,191,798,174,188,1,116,11,"Aṭṭhamakassa vā pahīyamānakilesatā sotāpannassa asādhāraṇā, sotāpannassa pahīnakilesatā ca aṭṭhamakassa asādhāraṇā’’ ti. " 1044543,191,799,2,20,1,210,17,"Uddhambhāgiyā saṃyojanā appahīnattā anusayabhāvena uppajjanārahattā aṭṭhamakassa maggaṭṭhabhāvena aṭṭhamakasadisassa anāgāmimaggaṭṭhassa ca anāgāmissa phalaṭṭhassa ca sādhāraṇā, dhammatā dhammasabhāvo asādhāraṇā. " 1044544,191,799,21,24,1,16,3,Idaṃ vuttaṃ hoti– 1044545,191,799,25,38,1,123,10,"‘‘ aṭṭhamakassa anāgāmimaggaṭṭhatā anāgāmissa phalaṭṭhassa asādhāraṇā, anāgāmissa anāgāmiphalaṭṭhatā ca aṭṭhamakassa asādhāraṇā. " 1044546,191,799,39,54,1,125,12,"Aṭṭhamakassa vā pahīyamānakilesatā anāgāmissa asādhāraṇā, anāgāmissa phalaṭṭhassa pahīnakilesatā ca aṭṭhamakassa asādhāraṇā’’ ti." 1044547,191,799,55,70,1,96,10,"‘‘ Maggaṭṭhatā phalaṭṭhatāya asādhāraṇā, phalaṭṭhatā ca maggaṭṭhatāya asādhāraṇā’’ tipi vattuṃ vaṭṭati. " 1044548,191,799,71,84,1,72,9,Sabbesaṃ sattannaṃ sekkhānaṃ puggalānaṃ nāmaṃ‘‘ sekkhā’’ ti nāmaṃ sādhāraṇaṃ. 1044549,191,799,85,94,1,96,8,Dhammatā {asādhāraṇā}ti catunnaṃ maggaṭṭhānaṃ taṃtaṃmaggaṭṭhatā aññamaññaṃ maggaṭṭhānaṃ asādhāraṇā. 1044550,191,799,95,109,1,163,12,"Heṭṭhimaphalattayaṭṭhānañca asādhāraṇā, heṭṭhimaphalattayaṭṭhānaṃ taṃtaṃphalaṭṭhatā ca aññamaññaṃ phalaṭṭhānaṃ asādhāraṇā, catunnaṃ maggaṭṭhānañca asādhāraṇāti attho." 1044551,191,799,110,126,1,130,11,"‘‘ Sekkhānaṃ taṃtaṃmaggaṭṭhatā taṃtaṃphalaṭṭhatāya asādhāraṇā, taṃtaṃphalaṭṭhatā ca taṃtaṃmaggaṭṭhatāya asādhāraṇā’’ ti vattumpi vaṭṭati. " 1044552,191,799,127,151,1,183,18,"Sabbesaṃ paṭipannakānan ti phalatthāya paṭipajjantīti paṭipannakā, tesaṃ maggasamaṅgīnaṃ catunnaṃ puggalānaṃ nāmaṃ‘‘ paṭipannakā’’ ti nāmaṃ sādhāraṇaṃ, dhammatā taṃtaṃmaggaṭṭhatā asādhāraṇā. " 1044553,191,799,152,163,1,115,10,"Sabbesaṃ sekkhānaṃ sattannaṃ puggalānaṃ sekkhānaṃ sīlaṃ sādhāraṇaṃ, dhammatā taṃtaṃmaggaṭṭhaphalaṭṭhatā asādhāraṇāti. " 1044554,191,799,164,178,1,210,14,Vāsanābhāgiyasaṃkilesabhāgiyasuttesu vuttā dassanenapahātabbādayo ceva nibbedhabhāgiyaasekkhabhāgiyasuttesu vuttā sekkhādayo ca dhammā sādhāraṇāsādhāraṇabhedena vibhattihārena vibhajitabbāti adhippāyo veditabbo. 1044555,191,800,2,44,1,246,27,"‘ ‘ Aṭṭhamakassā’’ tiādinā ariyesu puggalesu asādhāraṇā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ kathaṃ anariyesu asādhāraṇā vibhattā’’ ti pucchitabbattā ariyesu vuttanayānusārena anariyesupi vibhajitvā gavesitabbāti dassetuṃ‘‘ evaṃ visesānupassinā’’ tiādi vuttaṃ . " 1044556,191,800,45,47,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1044557,191,800,48,70,1,138,14,‘‘ evaṃ‘ aṭṭhamakassā’ tiādinā ariyapuggalesu asādhāraṇadhammaṃ dassetvā itaresu nayadassanatthaṃ‘ evaṃ visesānupassinā’ tiādi vuttan’’ ti vuttaṃ. 1044558,191,800,71,87,1,195,16,Evaṃ ariyesu vuttanayānusārena bhabbābhabbesu anariyesu visesānupassinā asādhāraṇato visesaṃ asādhāraṇaṃ anupassinā gavesakena paṇḍitena bhabbābhabbesupi hīnukkaṭṭhamajjhimaṃ upādāya gavesitabbaṃ. 1044559,191,800,88,89,1,6,1,Kathaṃ? 1044560,191,800,90,107,1,267,16,"Mātughātādivasena pavattānaṃ paṭighasampayuttadiṭṭhisampayuttasattamajavanacittuppādānaṃ micchattaniyatānaṃ taṃsamaṅgīnaṃ vā tathāpavattā paṭhamajavanacittupādādayo aniyatā dhammā paṭighasampayuttādibhāvena sādhāraṇā, micchattaniyatā dhammā ekacittuppādattā asādhāraṇā. " 1044561,191,800,108,130,1,110,13,"Yathā hi cittaṃ‘‘ cittasaṃsaṭṭhan’’ ti na vattabbaṃ, evaṃ micchattaniyatāpi‘‘ micchattaniyatasādhāraṇā’’ ti na vattabbā. " 1044562,191,800,131,143,1,246,11,"Micchattaniyatesupi niyatamicchādiṭṭhikānaṃ diṭṭhisampayuttasattamajavanacittuppādasamaṅgīnaṃ aniyatā diṭṭhisampayuttapaṭhamajavanacittuppādādayo dhammā diṭṭhisampayuttādibhāvena sādhāraṇā, niyatamicchādiṭṭhi ekacittuppādasamaṅgībhāvato asādhāraṇā. " 1044563,191,800,144,146,1,23,2,Tenāha aṭṭhakathācariyo– 1044564,191,801,2,12,1,77,8,"‘ ‘ Micchattaniyatānaṃ aniyatā dhammā sādhāraṇa, micchattaniyatā dhammā asādhāraṇā. " 1044565,191,801,13,35,1,142,12,"Micchattaniyatesupi niyatamicchādiṭṭhikānaṃ aniyatā dhammā sādhāraṇā, niyatamicchādiṭṭhi asādhāraṇāti iminā nayena visesānupassinā veditabbā’’ ti( netti. aṭṭha.34). " 1044566,191,802,2,24,1,144,17,"Tattha ‘‘ iminā nayenā’’ ti iminā micchattaniyatānaṃ uppajjituṃ bhabbā aniyatā dhammā sādhāraṇā, uppajjituṃ abhabbā aniyatā dhammā asādhāraṇāti gahitā. " 1044567,191,802,25,33,1,27,4,Tena vuttaṃ‘‘ bhabbābhabbā’’ ti. 1044568,191,802,34,42,1,67,7,"Tathā hīnassa hīno hīnabhāvena sādhāraṇo, majjhimukkaṭṭhā asādhāraṇā. " 1044569,191,802,43,49,1,53,5,"Majjhimassa majjhimo sādhāraṇo, hīnukkaṭṭhā asādhāraṇā. " 1044570,191,802,50,58,1,86,7,"Ukkaṭṭhassa ukkaṭṭho ukkaṭṭhabhāvena sādhāraṇo, hīnamajjhimā asādhāraṇātipi gavesitabbā. " 1044571,191,802,59,60,1,6,1,Tenāha– 1044572,191,802,61,69,1,44,4,‘‘ hīnukkaṭṭhamajjhimaṃ upādāya gavesitabban’’ ti. 1044573,191,803,2,43,1,284,27,"‘ ‘ Tattha katame dhammā sādhāraṇā’’ tiādinā nānāvidhena vibhattihāranayena dhammā vibhajitvā dassitā, amhehi ca ñātā,‘‘ kathaṃ bhūmipadaṭṭhānāni vibhattihāranayena vibhajitvā dassitānī’’ ti pucchitabbabhāvato dhammavibhajanānantaraṃ bhūmipadaṭṭhānāni vibhajitvā dassento‘‘ dassanabhūmī’’ tiādimāha. " 1044574,191,803,44,55,1,87,8,"Tattha {dassanabhūmī}ti dassanaṃ bhavati ettha paṭhamamaggeti dassanabhūmi, sotāpattimaggo . " 1044575,191,803,56,63,1,41,5,"{Niyāmāvakkantiyā}ti niyamanaṃ niyāmo, ko so? " 1044576,191,803,64,76,1,90,8,"Sampattaniyāmo, avakkanaṃ avakkanti, sotāpattiphalaṃ, niyāmassa avakkanti niyāmāvakkanti, tāya. " 1044577,191,803,77,83,1,95,6,Dassanabhūmināmako sotāpattimaggo niyāmāvakkantināmakassa sotāpattiphalassa pattiyā padaṭṭhānaṃ. 1044578,191,803,84,102,1,151,16,"Paṭhamamaggasamaṅgī puggalo hi niyāmaṃ okkamanto nāma, phalasamaṅgī pana niyāmaṃ okkanto nāma hoti, tasmā niyāmāvakkantisaddena paṭhamaphaluppatti gahitā. " 1044579,191,803,103,106,1,31,2,{Bhāvanābhūmī}ti uparimaggattayaṃ. 1044580,191,803,107,118,1,108,11,Uttarikānan ti tassa tassa maggassa uparipavattānaṃ taṃtaṃphalānaṃ pattiyā padaṭṭhānanti paccekaṃ yojetabbaṃ. 1044581,191,804,2,31,1,288,27,"Dukkhā paṭipadā dandhābhiññā mandapaññassa uppajjanato samathaṃ āvahantī hutvā samathassa padaṭṭhānaṃ hoti, sukhāpaṭipadā khippābhiññā ñāṇādhikassa uppajjanato vipassanāvahantī hutvā vipassanāya padaṭṭhānaṃ, avasesā dve paṭipadāpi nātipaññassa uppajjanato samathassa padaṭṭhānanti gahetabbā. " 1044582,191,804,32,35,1,25,3,Tena aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ– 1044583,191,804,36,54,1,52,7,‘‘ itarā pana tissopi paṭipadā samathaṃ āvahantī’’ tiādi( netti. aṭṭha.34). 1044584,191,804,55,81,1,262,23,"Dānamayaṃ puññakiriyavatthu sayameva ekantena dhammassavanassa padaṭṭhānaṃ na hoti, vandanayācanapañhāpucchanādayopi padaṭṭhānaṃ honti, tasmā tehi kāraṇehi sādhāraṇaṃ hutvā paratoghosassa padaṭṭhānaṃ hoti, paratoghoso ca dhammassavanapañhāvissajjanādivasena pavatto. " 1044585,191,804,82,95,1,144,11,"Dātabbavatthupariccajanavandanayācanakālesu hi yebhuyyena dhammaṃ desenti, pañhāpucchanādikālesu ca vissajjenti, paṭipucchasākacchādīni vā karonti. " 1044586,191,804,96,106,1,134,10,Sīlamayaṃ puññakiriyavatthu pāmojjapītipassaddhisukhasamādhīhi padaṭṭhānabhāvena sādhāraṇaṃ hutvā cintāmayiyā paññāya padaṭṭhānaṃ hoti. 1044587,191,804,107,119,1,97,11,"Sīlavantassa hi sīlaṃ paccavekkhantassa pāmojjādayo honti, samāhito ca dhammacintane samattho hoti. " 1044588,191,805,2,24,1,242,21,Bhāvanāmayaṃ {puññakiriyavatthū}ti purimā purimā samathabhāvanā ceva vipassanābhāvanā ca puññakiriyavatthudānasīlādīhi kāraṇehi sādhāraṇaṃ hutvā bhāvanāmayiyā paññāya pacchimāya pacchimāya samathabhāvanāya ceva vipassanābhāvanāya ca padaṭṭhānaṃ. 1044589,191,805,25,28,1,25,3,Tena vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ– 1044590,191,805,29,50,1,130,14,"‘‘ sādhāraṇanti na bījaṃ viya aṅkurassa, dassanabhūmiādayo viya niyāmāvakkantiādīnaṃ āveṇikaṃ , atha kho sādhāraṇaṃ tadaññakāraṇehipī’’ ti." 1044591,191,805,51,89,1,387,29,"‘‘ Dānamayasīlamayabhāvanāmayapuññakiriyavatthūnaṃ paratoghosacintāmayibhāvanāmayipaññānaṃ padaṭṭhānabhāvo ācariyena vibhatto, evaṃ sati tesaṃ dānamayādīnaṃ yathākkamaṃ pariyattibāhusaccakammaṭṭhānānuyogamaggasammādiṭṭhīnaṃ padaṭṭhānabhāvo na bhaveyyā’’ ti vattabbattā tathāpavattaṃ padaṭṭhānabhāvampi dassetuṃ‘‘ dānamayaṃ puññakiriyavatthu parato ca ghosassa sutamayiyā ca paññāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044592,191,805,90,92,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1044593,191,806,2,45,1,245,26,"‘ ‘ Idāni yasmā dānaṃ, sīlaṃ, lokiyabhāvanā ca na kevalaṃ yathāvuttaparatoghosādīnaṃyeva, atha kho yathākkamaṃ pariyattibāhusaccakammaṭṭhānānuyogamaggasammādiṭṭhīnampi paccayā honti, tasmā tampi nayaṃ dassetuṃ puna‘ dānamayan’ tiādinā desanaṃ vaḍḍhesī’’ ti( netti. aṭṭha.34)– " 1044594,191,807,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1044595,191,807,4,11,1,101,7,Tattha dānamayapuññakiriyavatthuno paratoghosassa sādhāraṇapadaṭṭhānabhāvo heṭṭhā vuttanayena ñātabbo. 1044596,191,807,12,28,1,152,16,Dānaṃ pana datvā desanaṃ sutvā sutānusārena vitthāretvā cintentassa pavattamānāya sutamayiyā paññāya vandanayācanādīhi sādhāraṇaṃ hutvā padaṭṭhānaṃ hoti. 1044597,191,807,29,34,1,84,5,Sīlamayapuññakiriyavatthunopi cintāmayiyā paññāya sādhāraṇapadaṭṭhānabhāvo vuttoyeva. 1044598,191,807,35,56,1,183,16,"Parisuddhasīlaṃ pana nissāya‘‘ jhānaṃ nibbattessāmi, maggaphalaṃ nibbattessāmī’’ tiādinā paccavekkhantassa pavattamānassa yonisomanasikārassa pāmojjādīhi sādhāraṇaṃ hutvā padaṭṭhānaṃ hoti. " 1044599,191,807,57,62,1,89,5,Bhāvanāmayapuññakiriyavatthuno bhāvanāmayiyā paññāya sādhāraṇapadaṭṭhānabhāvopi vuttoyeva. 1044600,191,807,63,80,1,174,17,Samathabhāvanāsaṅkhātaṃ pana jhānaṃ pādakaṃ katvā vā paripākaṃ vipassanābhāvaṃyeva vā nissāya pavattamānāya sammādiṭṭhiyā parisuddhasīlādīhi sādhāraṇaṃ hutvā padaṭṭhānaṃ hoti. 1044601,191,808,2,42,1,298,28,"Dānamayapuññakiriyavatthuādīnaṃ paratoghosādīnaṃ padaṭṭhānabhāvo punappunaṃ ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ patirūpadesavāsādayopi imesaṃ dhammānaṃ padaṭṭhānānīti yathā vibhajitabbā, amhehi ca viññātabbā, tathā vibhajitvā dassethā’’ ti vattabbattā tepi vibhajitvā dassetuṃ‘‘ patirūpadesavāso’’ tiādimāha. " 1044602,191,808,43,71,1,146,14,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ tathā patirūpadesavāsādayo kāyavivekacittavivekādīnaṃ kāraṇaṃ hontīti imaṃ nayaṃ dassetuṃ‘ patirūpadesavāso’ tiādimāhā’’ ti( netti. aṭṭha.34) vuttaṃ. 1044603,191,808,72,88,1,196,15,"Patirūpadesaṃ nissāya vasantassa kāyavivekacittavivekavaḍḍhanato, samādhivaḍḍhanato ca patirūpadesavāso kāyacittavivekassa ca upacārasamādhiappanāsamādhissa ca sīlādīhi sādhāraṇaṃ hutvā padaṭṭhānaṃ. " 1044604,191,808,89,132,1,476,39,"{Sappurisūpanissayo}ti sappurisasantāne pavatto payirupāsato ālambitabbo pasādo, tato vā upanissayaṃ labhitvā payirupāsantānaṃ santāne pavatto pubbapasādo yathāvidho sappurisūpanissayo payirupāsantassa saddhāsampannassa ratanattaye tiṇṇaṃ aveccappasādānaṃ ratanattayaguṇādīhi sādhāraṇaṃ hutvā padaṭṭhānaṃ, samathassa labhananimittadāyakaṃ sappurisaṃ payirupāsitvā tena dinnanaye ṭhatvā pavattetabbassa samathassa sappurisūpanissayo sīlapāmojjapītādīhi sādhāraṇaṃ hutvā padaṭṭhānaṃ. " 1044605,191,808,133,153,1,232,19,"Attasammāpaṇihitassa pāpajigucchādīnaṃ sambhavato attasammāpaṇidhānaṃ jātivayādipaccavekkhaṇena sādhāraṇaṃ hutvā hiriyā ca padaṭṭhānaṃ, attasammāpaṇihitassa nibbidādīnaṃ sambhavato sīlādīhi sādhāraṇaṃ hutvā vipassanāya ca padaṭṭhānaṃ. " 1044606,191,809,2,15,1,157,13,Tadaṅgādivasena akusalapariccāgo nibbidāñāṇādīhi sādhāraṇaṃ hutvā kusalavīmaṃsāya paṭisaṅkhānupassanāya paññāya ca ariyamagga samādhindriyassa ca padaṭṭhānaṃ. 1044607,191,809,16,29,1,179,12,"Dhammasvākkhātatā svākkhātadhammassavanānusārena pavattakusalamūlakā lokiyalokuttarasampatti kusalamūlaropanā nāma, tāya ca tathāvidhakusalamūlakāya phalasamāpattiyā ca padaṭṭhānaṃ. " 1044608,191,809,30,38,1,128,8,Saṅghasuppaṭipannatā saṅghasuṭṭhutāya saṅghassa upaṭṭhākānaṃ suṭṭhubhāvāya sappatissavāya vacanasampaṭicchanabhāvāya padaṭṭhānaṃ. 1044609,191,809,39,52,1,154,13,Satthusampadā satthari ceva dhammādīsu ca guṇaajānanatāya appasannānañca pasādāya pasannānañca appamattakapasādānañca bhiyyobhāvāya vaḍḍhanāya padaṭṭhānaṃ. 1044610,191,809,53,71,1,200,17,"Appaṭihatapātimokkhatā saṅghamajjhe vā parisamajjhe vā dummaṅkūnaṃ dummukhānaṃ dussīlānaṃ puggalānaṃ niggahāya, pesalānaṃ pātimokkhasaṃvarādisīlasampannānaṃ puggalānaṃ phāsuvihārāya ca padaṭṭhānaṃ hoti. " 1044611,191,809,72,81,1,74,9,Honto pana yathānurūpehi aññehi kāraṇehi sādhāraṇaṃ hutvā hotīti veditabbo. 1044612,191,810,2,24,1,159,14,‘ ‘ Vāsanābhāgiyasuttādīsu vuttadhammabhūmipadaṭṭhānānaṃ vibhattihārena vibhajitabbabhāvo amhehi kena jānitabbo saddahitabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044613,191,810,25,28,1,37,3,Tassattho vuttanayānusārena veditabbo. 1044614,191,811,2,24,1,100,14,"‘ ‘ Ettāvatā ca vibhattihāro paripuṇṇo, añño niyutto natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto vibhattihāro’’ ti vuttaṃ. " 1044615,191,811,25,54,1,196,27,"Yattha yattha sutte ye ye dhammādayo vuttā, tattha tattha sutte vuttesu tesu tesu dhammādīsu yathālābhavasena yo yo vibhattihāro yojito, so so vibhattihāro niddhāretvā yutto yojitoti attho daṭṭhabbo. " 1044616,191,812,2,5,1,47,4,Iti vibhattihāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044617,191,813,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044618,191,814,2,9,1,86,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusāreneva gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044619,191,815,2,4,1,32,2,9 . Parivattanahāravibhaṅgavibhāvanā 1044620,191,816,2,38,1,222,22,"35. Yena yena saṃvaṇṇāvisesabhūtena vibhattihāravibhaṅgena sutte vuttā dhammādayo vibhattā, so saṃvaṇṇāvisesabhūto vibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo parivattanahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo parivattano hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044621,191,816,39,53,1,137,13,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso parivattano hāro parivattanahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044622,191,816,54,78,1,187,16,‘‘ Kusalākusale dhamme’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ sammādiṭṭhissa purisapuggalassā’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso parivattano hāro parivattanahāravibhaṅgo nāmāti attho gahetabbo. 1044623,191,817,2,37,1,267,25,"‘ ‘ Saṃvaṇṇiyamāne sutte niddiṭṭhassa katamassa bhāvitabbassa kusalassa katamo paṭipakkho, kathaṃ parivattetabbo’’ ti pucchitabbattā imassa bhāvitabbassa kusalassa ayaṃ paṭipakkho, evaṃ pahātabbabhāvavasena parivattetabboti dassento‘‘ sammādiṭṭhissa purisapuggalassā’’ tiādimāha. " 1044624,191,817,38,41,1,19,3,Aṭṭhakathāya ṃ pana– 1044625,191,818,2,37,1,257,22,"‘ ‘ Tattha yasmā saṃvaṇṇiyamāne sutte yathāniddiṭṭhānaṃ kusalākusaladhammānaṃ paṭipakkhabhūte akusalakusaladhamme pahātabbabhāvādivasena niddhāraṇaṃ paṭipakkhato parivattanaṃ, tasmā‘ sammādiṭṭhissa purisapuggalassa micchādiṭṭhi nijjiṇṇā bhavatī’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.35)– " 1044626,191,819,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1044627,191,819,4,19,1,151,14,"Pahāyakassa hi dhammassa pahātabbabhāvavasena niddhāraṇaṃ, pahātabbassa ca dhammassa pahāyakabhāvavasena niddhāraṇaṃ paṭipakkhato parivattanaṃ nāma hoti. " 1044628,191,819,20,30,1,84,9,Tattha {sammādiṭṭhissā}ti sammā sundarā pasatthā diṭṭhi yassa puggalassāti sammādiṭṭhi. 1044629,191,819,31,35,1,32,4,Puggalapadaṭṭhānā hi ayaṃ desanā. 1044630,191,819,36,44,1,31,4,Tena vuttaṃ‘‘ purisapuggalassā’’ ti. 1044631,191,819,45,57,1,137,12,Sā pana sammādiṭṭhi kammakammaphalādisaddahanavasena vā aniccādivipassanāvasena vā maggasammādassanavasena vā pavattā niravasesāva gahitā. 1044632,191,819,58,79,1,157,18,"‘‘ Yāya bhāvitāya sammādiṭṭhiyā pahātabbā micchādiṭṭhi nijjiṇṇā bhavati, yadi kevalā micchādiṭṭhiyeva nijjiṇṇā bhavati, evaṃ sati tadavasesā akusalā dhammā ajiṇṇā " 1044633,191,820,2,17,1,67,8,Bhaveyyun ’’ ti vattabbattā‘‘ ye cassa micchādiṭṭhipaccayā’’ tiādi vuttaṃ. 1044634,191,820,18,39,1,204,20,"Micchādiṭṭhipaccayā aneke pāpakā akusalāyeva dhammā ca uppajjeyyuṃ uppajjanārahā bhaveyyuṃ, te ca akusalā dhammā assa sammādiṭṭhisampannassa purisapuggalassa nijjiṇṇā pahātabbārahā anuppajjanasabhāvā honti. " 1044635,191,820,40,42,1,14,2,Tenāha bhagavā– 1044636,191,820,43,59,1,30,3,‘‘ upādānanirodhā bhavanirodho’’ ti( udā.2; mahāva.1). 1044637,191,821,2,33,1,206,22,"‘ ‘ Yadi sammādiṭṭhissa purisapuggalassa micchādiṭṭhi, tappaccayā akusaladhammāyeva nijjiṇṇā bhavanti, evaṃ sati sammādiṭṭhipaccayā kusalā dhammā na sambhaveyyun’’ ti vattabbattā‘‘ sammādiṭṭhipaccayā cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044638,191,821,34,60,1,274,25,"Assa sammādiṭṭhisampannassa purisapuggalassa uppajjanārahā sammādiṭṭhipaccayā aneke kusalā samathavipassanā vā bodhipakkhiyā vā dhammā sambhavanti, uppannā ca te dhammā assa sammādiṭṭhisampannassa purisapuggalassa santāne punappunaṃ pavattanavasena bhāvanāpāripūriṃ gacchanti. " 1044639,191,822,2,38,1,258,24,"Sammādiṭṭhiyā paṭipakkhānaṃ micchādiṭṭhiyā, tappaccayānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ parivattanabhāvo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ sammāsaṅkappassa dhammassa paṭipakkho dhammo kathaṃ parivattetabbo’’ ti vattabbattā‘‘ sammāsaṅkappassa purisapuggalassā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044640,191,822,39,43,1,44,4,Yojanattha ādayo vuttanayānusārena veditabbā. 1044641,191,822,44,54,1,75,9,"Sammā sundarā pasatthā vācā yassa puggalassāti sammāvāco, tassa sammāvācassa." 1044642,191,822,55,64,1,56,5,‘‘ Purisapuggalassā’’ tiādīnaṃ atthopi vuttanayena veditabbo. 1044643,191,822,65,93,1,304,23,"Ayaṃ pana visesatthosammā aviparītato vimuttiñāṇadassanaṃ yassa puggalassāti sammāvimuttiñāṇadassano, tassa sammāvimuttiñāṇadassanassa paccavekkhaṇañāṇadassanasampannassa purisapuggalassa‘‘ avimuttāva samānā vimuttā mayan’’ ti micchābhinivesavasena pavattaṃ micchāvimuttiñāṇadassanaṃ nijjiṇṇaṃ vigataṃ bhavati." 1044644,191,822,94,104,1,61,6,‘‘ Ye cassā’’ tiādīnaṃ anusandhyādiko vuttanayānusārena veditabbo. 1044645,191,823,2,37,1,301,24,36.‘‘ Sammādiṭṭhissātiādinā sammādiṭṭhiādīnaṃ kusalānaṃ paṭipakkhā micchādiṭṭhādikāyeva akusalā pahātabbabhāvena parivattetabbā’’ ti pucchitabbattā pāṇātipātāveramaṇiādīnaṃ kusalānaṃ paṭipakkhā pāṇātipātādikāpi akusalā pahātabbabhāvena parivattetabbāti dassetuṃ‘‘ yassa vā pāṇātipātā paṭiviratassā’’ tiādi vuttaṃ. 1044646,191,823,38,68,1,202,17,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ evaṃ sammādiṭṭhiādimukhena micchādiṭṭhiādiṃ dassetvā puna pāṇātipātaadinnādānakāmesumicchācārādito veramaṇiyādīhi pāṇātipātādīnaṃ parivattanaṃ dassetuṃ‘ yassā’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.36) vuttaṃ. 1044647,191,823,69,72,1,27,3,Tadaṅgādivasena pahīno hoti. 1044648,191,823,73,82,1,69,7,"{Kālavādissā}ti vaditabbakāle vaditabbaṃ vadati sīlenāti kālavādī, tassa." 1044649,191,824,2,25,1,127,15,‘ ‘ Yathāvuttappakāreneva parivattetabbā’’ ti pucchitabbattā aññena pakārenapi parivattetabbāti dassetuṃ‘‘ ye ca kho kecī’’ tiādi vuttaṃ. 1044650,191,824,26,51,1,131,14,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ ye ca kho kecītiādinā sammādiṭṭhiādimukheneva micchādiṭṭhiādīhi eva parivattanaṃ pakārantarena dassetī’’ ti( netti. aṭṭha.36) vuttaṃ. 1044651,191,824,52,62,1,109,10,Tattha keci micchādiṭṭhikamicchāsaṅkappādikāyeva puggalā paresaṃ ariyānaṃ ariyaṃ aṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ garahanti. 1044652,191,824,63,74,1,90,10,"Sandiṭṭhikā sandiṭṭhe niyuttā, sahadhammikā saha dhammena kāraṇena ye vattanti sahadhammikā. " 1044653,191,824,75,79,1,29,3,Gārayhā garahitabbākāre yuttā . 1044654,191,824,80,91,1,74,10,"Vādā ca anuvādā ca vādānuvādā, te bhavanto sammādiṭṭhiñca dhammaṃ garahanti. " 1044655,191,824,92,94,1,15,2,Tena garahaṇena. 1044656,191,824,95,106,1,66,10,"Pujjā pūjitabbā ca na bhavanti, pāsaṃsā pasaṃsitabbā ca na bhavanti. " 1044657,191,824,107,120,1,108,13,Evan tiādīsu sammāsaṅkappaṃ vā sammāvācādikaṃ vā visuṃ visuṃ sammāsaṅkappañca te bhavanto dhammaṃ garahanti. 1044658,191,824,121,141,1,111,17,"Tena hi ye micchāsaṅkappikā, te bhavanto na pujjā ca pāsaṃsā ca… pe… sammāvimuttiñca te bhavanto dhammaṃ garahanti. " 1044659,191,824,142,154,1,64,11,"Tena hi ye micchādiṭṭhivācikā, te bhavanto na pujjā ca pāsaṃsā ca. " 1044660,191,824,155,160,1,56,5,Sammāvimuttiñāṇadassanañca te bhavanto dhammaṃ garahanti. 1044661,191,824,161,173,1,61,11,"Tena hi ye micchāvimuttikā, te bhavanto na pujjā ca pāsaṃsā ca. " 1044662,191,824,174,179,1,56,5,Sammāvimuttiñāṇadassanañca te bhavanto dhammaṃ garahanti. 1044663,191,824,180,194,1,89,13,"Tena hi ye micchāvimuttiñāṇadassanikā, te bhavanto na pujjā ca pāsaṃsā cāti yojanā kātabbā." 1044664,191,824,195,203,1,41,4,‘‘ Micchāvimuttiñāṇadassanā’’ tipi pāṭho atthi. 1044665,191,825,2,34,1,245,24,"‘ ‘ Ariyamaggasammādiṭṭhādīnaṃ garahavaseneva micchādiṭṭhādayo ca parivattetabbā, nāvasesānaṃ pasaṃsāvasenā’’ ti vattabbattā kāmādīnaṃ pasaṃsāvasenapi kāmānaṃ paṭipakkhā veramaṇiyādayopi parivattetabbāti dassetuṃ‘‘ ye ca kho keci evamāhaṃsū’’ tiādi vuttaṃ. " 1044666,191,825,35,65,1,211,23,"Tattha bhuñjitabbā kāmā, paribhuñjitabbā kāmā, āsevitabbā kāmā, nisevitabbā {kāmā}ti ettha kāmīyanteti {kāmā}ti kammasādhanavasena vatthukāmā gahitā, nātipaṇītā kāmā bhuñjitabbā, atipaṇītā kāmā pari samantato bhuñjitabbā. " 1044667,191,825,66,74,1,53,7,"Atipaṇītatarā kāmā ā bhuso sevitabbā, niyatā sevitabbā. " 1044668,191,825,75,127,1,448,46,"Bhāvayitabbā kāmā, bahulīkātabbā {kāmā}ti ettha pana kāmentīti {kāmā}ti kattusādhanavasena kilesakāmā gahitā, punappunaṃ uppādanavasena bhāvayitabbā vaḍḍhāpetabbā pavattetabbā kilesa kāmā, bahūnaṃ punappunaṃ uppādanavasena kātabbā vaḍḍhāpetabbā kilesa {kāmā}ti ye ca kāmavasikā puthujjanā keci evamāhaṃsu tesaṃ kāmavasikānaṃ puthujjanānaṃ kesañci tādisehi kāmehi veramaṇī kusalacetanā paṭipakkhavasena adhammo asevitabbo nāma āpajjeyyāti adhippāyo gahetabbo. " 1044669,191,826,2,16,1,67,9,Antadvayavasena parivattanaṃ dassetuṃ‘‘ ye vā pana kecī’’ tiādi vuttaṃ. 1044670,191,826,17,41,1,243,21,"Attakilamathānuyogo dhammoti {niyyāniko}ti ye vā pana pañcātapādipaṭipannakā tatthiyā evamāhaṃsu, tesaṃ pañcātapādipaṭipannakānaṃ niyyāniko dhammo majjhimāpaṭipadāsaṅkhāto vipassanāsahito ariyamaggo adhammo aniyyāniko abhāvetabbo nāma āpajjeyyāti. " 1044671,191,826,42,54,1,65,8,Sukhadukkhavasenapi parivattanaṃ dassetuṃ‘‘ ye ca kho’’ tiādi vuttaṃ. 1044672,191,826,55,69,1,105,10,‘‘ Pāpaṃ nijjarāpessāmā’’ ti attahiṃsanādivasena paṭipannakānaṃ pavatto sarīratāpano dukkho dhammo niyyānikoti. 1044673,191,827,2,18,1,170,15,"Ye ca tathāpaṭipannakā keci evamāhaṃsu, tesaṃ tathāpaṭipannakānaṃ anavajjapaccayaparibhogavasena pavatto sarīradukkhūpasamo sukho dhammo adhammo appavattetabbo āpajjeyyāti. " 1044674,191,828,2,34,1,220,22,"Antadvayādivasena parivattanaṃ ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kathaṃ asubhasaññādivasena parivattetabbo’’ ti pucchitabbattā evaṃ asubhasaññādivasena subhasaññādikā parivattetabbāti dassetuṃ‘‘ yathā vā panā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044675,191,828,35,61,1,117,13,Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ idāni asubhasaññādimukhena subhasaññādiparivattanaṃ dassetuṃ‘ yathā vā panā’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.36) vuttaṃ. 1044676,191,828,62,65,1,37,2,{Sabbasaṅkhāresū}ti tebhūmakasaṅkhāresu. 1044677,191,828,66,73,1,87,7,Āraddhavipassakassa hi tebhūmakā dhammā kilesāsucipaggharaṇakattā asubhato upaṭṭhahanti. 1044678,191,829,2,39,1,218,28,"‘ ‘ Yadi sarūpatoyeva imesaṃ ime paṭipakkhāti aparivattetabbā siyuṃ, evaṃ sati niravasesā ca paṭipakkhā na sakkā parivattetuṃ, kathaṃ sakkā parivattetun’’ ti vattabbattā parivattanalakkhaṇaṃ dassento‘‘ yaṃ yaṃ vā panā’’ tiādimāha. " 1044679,191,829,40,76,1,280,34,"Tattha kusalaṃ vā akusalaṃ vā yaṃ yaṃ dhammaṃ parivattetukāmo ācariyo cittena rocayati diṭṭhiyā upagacchati, kusalassa vā akusalassa vā tassa tassa rucikassa upagatassa dhammassa yo paṭipakkho, so paṭipakkhadhammo asaddhammo assa dhammassa aniṭṭhato paccanīkato ajjhāpanno pariññāto. " 1044680,191,829,77,118,1,385,39,"Iṭṭhaṃ vā aniṭṭhaṃ vā yaṃ yaṃ dhammaṃ parivattetukāmo ācariyo cittena rocayati diṭṭhiyā upagacchati, iṭṭhassa vā aniṭṭhassa vā tassa tassa rucikassa dhammassa yo paṭipakkho, so paṭipakkhadhammo assa dhammassa aniṭṭhato paccanīkadhammato ajjhāpanno pariññāto bhavatīti parivattetukāmena icchitabbadhammānurūpapaṭipakkhavasena parivattanaṃ kātabbanti parivattane paṭipakkhalakkhaṇaṃ vuttaṃ. " 1044681,191,829,119,122,1,25,3,Tena aṭṭhakathāyaṃ vuttaṃ– 1044682,191,829,123,131,1,36,4,‘‘ paṭipakkhassa lakkhaṇaṃ vibhāvetī’’ ti. 1044683,191,830,2,23,1,94,12,‘ ‘ Evaṃ vuttappakāraṃ parivattanaṃ amhehi kathaṃ saddahitabban’’ ti vattabbatā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044684,191,831,2,25,1,103,15,"‘ ‘ Ettāvatā parivatto hāro paripuṇṇo, añño niyutto natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto parivattano hāro’’ ti vuttaṃ. " 1044685,191,831,26,54,1,234,27,"Yasmiṃ sutte kusalākusale niddiṭṭhe paṭipakkhavasena nīharitvā yathāsambhavaṃ yo yo parivattano hāro niyutto, tasmiṃ sutte niddiṭṭhe paṭipakkhavasena nīharitvā so so parivattano hāro niyutto niddhāretvā yutto yojitoti attho gahetabboti. " 1044686,191,832,2,5,1,50,4,Iti parivattanahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044687,191,833,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044688,191,834,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044689,191,835,2,4,1,29,2,10 . Vevacanahāravibhaṅgavibhāvanā 1044690,191,836,2,36,1,238,21,"37. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena pavattanahāravibhaṅgena parivattetabbā suttatthā vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto parivattanahāravibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo vevacanahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo vevacano hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044691,191,836,37,51,1,131,13,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso vevacano hāro vevacanahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044692,191,836,52,77,1,168,17,‘‘ Vevacanāni bahūnī’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ ekaṃ bhagavā dhamman’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso vevacano hāro vevacanahāravibhaṅgo nāmāti attho gahetabbo. 1044693,191,836,78,99,1,96,12,"‘‘ Yāni vevacanāni niddhāritāni, katamāni tāni vevacanānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ yathā ekan’’ tiādi vuttaṃ. " 1044694,191,836,100,121,1,179,20,"Ekaṃ viññātabbaṃ dhammaṃ sabhāvadhammaṃ paññāpetabbaṃ vā dhammaṃ aññamaññehi yathā yehi pakārehi ceva vevacanehi ca bhagavā niddisati, tathāpakārāni vevacanāni viññātabbānīti attho." 1044695,191,836,122,142,1,78,11,‘‘ Tāni vevacanāni kinti bhagavā āhā’’ ti vattabbattā‘‘ yathāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1044696,191,836,143,146,1,31,3,Yathā yaṃyaṃpakārāni vevacanāni– 1044697,191,837,2,15,1,58,10,"‘ ‘ Āsā ca pihā ca abhinandanā ca, anekadhātūsu sarā patiṭṭhitā; " 1044698,191,838,2,12,1,62,7,"Aññāṇamūlappabhavā pajappitā, sabbā mayā byantikatā samūlikā’’ ti." 1044699,191,838,13,13,1,0,0,– 1044700,191,839,2,9,1,58,6,"Bhagavā āha, taṃtaṃpakārāni vevacanāni viññātabbānīti attho. " 1044701,191,840,2,24,1,124,14,"Ekasseva dhammassa anekehi pariyāyabhūtehi vevacanehi niddisane phalaṃ aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.37) bahudhā vuttaṃ, tasmā amhehi na dassitaṃ." 1044702,191,840,25,45,1,73,11,"‘‘ Katamā āsā, katamā pihādī’’ ti pucchitabbattā‘‘ āsā nāma vuccatī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044703,191,840,46,70,1,131,18,"Yā bhavissassa atthassa āsīsanā avassaṃ {āgamissatī}ti yā āsā assa āsīsantassa puggalassa uppajjati, tassa āsīsanā‘‘ āsā nāmā’’ ti vuccati. " 1044704,191,840,71,106,1,173,25,"Vattamānassa yā patthanā assa patthayantassa uppajjati, seyyataraṃ vā aññaṃ disvā‘‘ ediso ahaṃ bhaveyyan’’ ti yā pihā assa pihayantassa uppajjati, sā patthanā‘‘ pihā nāmā’’ ti vuccati. " 1044705,191,840,107,149,1,290,30,"Anāgatatthaṃ ārabbha pavattā taṇhā‘‘ āsā’’ ti vuccati, anāgatapaccuppannatthaṃ ārabbha pavattā taṇhā‘‘ pihā’’ ti vuccati, tathāpi taṇhābhāvena ekattā eko dhammova atthassa icchitassa nipphatti atthanipphatti, paṭipāleti etāya taṇhāyāti paṭipālanā, atthanipphattiyā paṭipālanāti atthanipphattipaṭipālanā. " 1044706,191,840,150,166,1,79,11,"Yā taṇhā assa pālayantassa puggalassa uppajjati, sā taṇhā‘‘ abhinandanā’’ ti vuccati." 1044707,191,841,2,36,1,190,25,"‘ ‘ Yā atthanipphatti taṇhāya paṭipāletabbā, katamā sā atthanipphattī’’ ti pucchitabbattā taṃ atthanipphattiṃ sattato vā saṅkhārato vā vibhajitvā dassento‘‘ piyaṃ vā ñātiṃ, piyaṃ vā dhamman’’ tiādimāha. " 1044708,191,841,37,47,1,48,6,Tattha‘‘ ñātin’’ ti iminā mittabandhavādayopi gahitā. 1044709,191,841,48,67,1,116,14,"Dhammaṃ pana piyarūpārammaṇādikaṃ chabbidhampi yāya taṇhāya taṇhiko abhinandati, sā taṇhā‘‘ abhinandanā nāmā’’ ti vuccati. " 1044710,191,841,68,101,1,206,27,"Paṭikkūlaṃ ñātiṃ vā dhammaṃ vā vipallāsavasena appaṭikkūlaṃ ñātiṃ vā dhammaṃ vā sabhāvavasena appaṭikkūlato yāya taṇhāya taṇhiko abhinandati , sā taṇhā vā‘‘ abhinandanā nāmā’’ ti vuccatīti yojetvā attho gahetabbo." 1044711,191,842,2,34,1,154,22,"‘ ‘ Yāsu anekāsu dhātūsu vuttappakārā taṇhā‘ sarā’ ti bhagavatā vuttā, katamā tā dhātuyo’’ ti pucchitabbattā tā dhātuyo sarūpato dassetuṃ‘‘ cakkhudhātū’’ tiādi vuttaṃ." 1044712,191,843,2,34,1,181,24,‘ ‘ Tāsu dhātūsu katamāya dhātuyā katamā sarā patiṭṭhitā pavattā’’ ti pucchitabbattā imāya dhātuyā ayaṃ sarā patiṭṭhitā pavattāti niyametvā dassetuṃ‘‘ sarāti keci rūpādhimuttā’’ tiādi vuttaṃ. 1044713,191,843,35,42,1,56,6,Tattha {kecī}ti sarāsaṅkhātāya rūpataṇhāya taṇhikā puggalā. 1044714,191,843,43,49,1,61,5,{Rūpādhimuttā}ti rūpadhātusaṅkhāte ārammaṇe adhimuttā ajjhositā. 1044715,191,843,50,73,1,183,18,"Iminā padena rūpataṇhāsaṅkhātā sarā rūpadhātuyā patiṭṭhitā pavattāti gahitā,‘‘ keci saddādhimuttā’’ tiādīhipi saddataṇhāsaṅkhātādayo sarā saddadhātuyādīsu patiṭṭhitā pavattā sarāva gahitā. " 1044716,191,843,74,90,1,212,14,"Keci {dhammādhimuttā}ti ettha dhammaggahaṇena cakkhudhātusotadhātughānadhātujivhādhātukāyadhātusattaviññāṇadhātudhammadhātuyo gahitā, tasmā aṭṭhārasa dhātuyo patiṭṭhānabhāvena gahitāpi chabbidhāva gahitāti daṭṭhabbā." 1044717,191,843,91,120,1,196,21,‘‘ Rūpādhimuttādīsu kittakāni padāni taṇhāpakkhe taṇhāya vevacanā’’ ti pucchitabbattā etādisāni ettakāni padāni taṇhāpakkhe taṇhāvevacanānīti niyametvā dassetuṃ‘‘ tattha yāni cha gehasitānī’’ tiādi vuttaṃ. 1044718,191,843,121,126,1,28,4,{Tatthā}ti tesu chasu rūpādīsu. 1044719,191,843,127,139,1,97,11,Cha gehasitāni {domanassānī}ti chasu rūpādīsu pavattaṃ taṇhāpemaṃ nissāya pavattāni cha domanassāni. 1044720,191,843,140,143,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1044721,191,843,144,177,1,155,22,"‘‘ Cha upekkhā gehasitāpi bhagavatā vuttā, kasmā na gahitā’’ ti vattabbattā‘‘ yā cha upekkhā gehasitā, ayaṃ diṭṭhipakkho’’ ti vuttaṃ, diṭṭhipakkhattā na gahitāti attho. " 1044722,191,844,2,24,1,87,11,38.‘‘ Kathaṃ vuttappakārā taṇhā eva gahitā’’ ti vattabbattā‘‘ sāyeva patthanākārenā’’ tiādi vuttaṃ. 1044723,191,844,25,64,1,278,28,"Sā vuttappakārā eva taṇhā patthanākārena pavattanato āsādipariyāyena vuttā, rūpādiārammaṇadhammesu nandanato‘‘ dhammanandī’’ ti pariyāyena vuttā, rūpādiārammaṇadhammesu gilitvā pariniṭṭhapeti viya ajjhosāya tiṭṭhanato‘‘ dhammajjhosānan’’ ti pariyāyena vuttā, tasmā taṇhāya vevacanāni honti. " 1044724,191,845,2,29,1,130,16,"Taṇhāya vevacanāni ācariyena niddiṭṭhāni, amhehi ca ñātāni,‘‘ katamāni cittassa vevacanānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ cittaṃ mano’’ tiādi vuttaṃ." 1044725,191,845,30,35,1,26,3,‘‘ Ārammaṇaṃ cintetīti cittaṃ. 1044726,191,845,36,39,1,20,3,Manati jānātīti mano. 1044727,191,845,40,62,1,80,10,"Vijānātīti viññāṇan’’ tiādinā attho pakaraṇesu( dha. sa. aṭṭha.5) vuttova, tasmā amhehi na vitthārito. " 1044728,191,845,63,69,1,66,6,Vevacanāniyeva imāni imassa vevacanānīti ettakāniyeva kathayissāma. 1044729,191,845,70,78,1,48,4,‘‘ Paññindriyaṃ paññābalan’’ tiādīni paññāvevacanāni. 1044730,191,846,2,11,1,51,6,‘ ‘ Arahaṃ sammāsambuddho’’ tiādīni buddhassa vevacanāni. 1044731,191,846,12,31,1,85,11,‘‘ Tāni kattha desitānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ yathā ca buddhānussatiyaṃ vuttan’’ tiādi vuttaṃ. 1044732,191,846,32,61,1,193,21,"Buddhānussatidesanāyaṃ yathā ca yaṃyaṃpakāraṃ vevacanaṃ bhagavatā‘‘ itipi so bhagavā arahaṃ… pe… bhagavato’’ ti vuttaṃ, etaṃpakāraṃ vevacanaṃ buddhānussatiyā vevacanaṃ buddhassa vevacananti daṭṭhabbaṃ." 1044733,191,846,62,74,1,66,8,‘‘ Yathā ca dhammānussatiyaṃ vuttan’’ tiādīsupi evameva yojanā kātabbā. 1044734,191,847,2,20,1,108,11,‘ ‘ Tenāhā’’ tiādyānusandhyādiattho ceva‘‘ niyutto vevacano hāro’’ tiānusandhyādiattho ca vuttanayānusārena veditabbo. 1044735,191,848,2,5,1,47,4,Iti vevacanahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044736,191,849,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044737,191,850,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044738,191,851,2,4,1,29,2,11 . Paññattihāravibhaṅgavibhāvanā 1044739,191,852,2,34,1,197,19,"39. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena vibhaṅgena vevacanāni vibhattāni, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto vibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo paññattihāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo paññattihāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044740,191,852,35,48,1,130,12,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso paññattihāro paññattihāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044741,191,852,49,76,1,195,19,‘‘ Ekaṃ bhagavā dhammaṃ paññattīhi vividhāhi desetī’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ yā pakatikathāya desanā’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso paññattihāro paññattihāravibhaṅgo nāmāti gahetabbo. 1044742,191,853,2,29,1,131,18,"‘ ‘ Yāhi vividhāhi paññattīhi ekaṃ dhammaṃ bhagavā deseti, katamā tā vividhā paññattiyo’’ ti pucchitabbattā‘‘ yā pakatikathāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044743,191,853,30,57,1,273,24,"Tattha {pakatikathāyā}ti assādādipadatthavisesaṃ aniddhāretvā atthasabhāvena pavattāya kathāya sādhukaṃ manasikāradhammakathāya yā desanā yathādhippetamatthaṃ veneyyasantāne nikkhipati patiṭṭhapeti pakārena ñāpeti, tasmā nikkhepapaññatti, tāya paññattiyā dhammaṃ desetīti attho." 1044744,191,853,58,90,1,146,20,"‘‘ Yā paññatti‘ pakatikathāya desanā’ ti vuttā, katamā sā’’ ti pucchitabbattā tathā pucchitvā vitthārato dassetuṃ‘‘ kā ca pakatikathāya desanā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044745,191,853,91,93,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1044746,191,853,94,130,1,150,19,‘‘ iti‘ pakatikathāya desanā’ ti saṅkhepena vuttamatthaṃ vitthārena vibhajituṃ‘ kā ca pakatikathāya desanā’ ti pucchitvā‘ cattāri saccānī’ tiādimāhā’’ ti( netti. aṭṭha.39) vuttaṃ. 1044747,191,853,131,151,1,133,15,"Tattha desanādesetabbassa bhedabhāvepi abhedopacārena‘‘ desanā cattāri saccānī’’ ti vuttaṃ, catunnaṃ saccānaṃ paññatti desanā nāmāti attho." 1044748,191,854,2,22,1,83,13,‘ ‘ Kathaṃ taṃ saccapaññattiṃ bhagavā āhā’’ ti pucchitabbattā‘‘ yathā bhagavā āhā’’ ti vuttaṃ. 1044749,191,854,23,38,1,91,14,"Yathā yena pakārena bhagavā yaṃ yaṃ paññattiṃ āha, tathā tena pakārena sā paññatti jānitabbā." 1044750,191,854,39,81,1,277,29,"‘‘ Idaṃ dukkhan’’ ti yaṃ paññattiṃ bhagavā āha, ayaṃ‘‘ idaṃ dukkhan’’ ti paññatti pañcannaṃ khandhānaṃ nikkhepapaññatti, channaṃ dhātūnaṃ nikkhepapaññatti, aṭṭhārasannaṃ dhātūnaṃ nikkhepapaññatti, dvādasannaṃ āyatanānaṃ nikkhepapaññatti, dasannaṃ indriyānaṃ nikkhepapaññattīti yojanā kātabbā. " 1044751,191,854,82,85,1,41,3,Khandhadhātuāyatanindriyāni ca lokiyāneva. 1044752,191,854,86,97,1,85,7,Pīḷanasaṅkhatasantāpavipariṇāmatthatāsāmaññena ekattaṃ upanetvā‘‘ idaṃ dukkhan’’ ti vuttā. 1044753,191,854,98,103,1,92,5,Dasannaṃ indriyānan ti cakkhusotaghānajivhākāyaitthipurisajīvitamanavedanindriyānaṃ dasannaṃ. 1044754,191,854,104,115,1,118,10,"Anubhavanalakkhaṇena ekalakkhaṇattā vedanindriyaṃ ekanti gahitaṃ, saddhindriyādīni pana maggapariyāpannattā na gahitāni. " 1044755,191,855,2,20,1,143,15,"{Kabaḷīkāre}ti ṭhānūpacārena voharite ojāsaṅkhāte āhāre, rāgo ariyamaggena appahātabbattā anusayavasena, āsāvasena vā patthanāvasena vā atthi nandī. " 1044756,191,855,21,27,1,32,5,Atthi {taṇhā}ti etthāpi eseva nayo. 1044757,191,855,28,36,1,114,8,Patiṭṭhitaṃ viruḷhan ti paṭisandhiākaḍḍhanasamatthatāpattiyā patiṭṭhitattā patiṭṭhitañceva viruḷhañcāti gahetabbaṃ. 1044758,191,855,37,44,1,81,6,Saṅkhārānan ti punabbhavanibbattakassa bhavassa abhinibbattihetukānaṃ saṅkhārānaṃ. 1044759,191,855,45,64,1,132,14,"Jātijarāmaraṇan ti abhinibbattanalakkhaṇā jāti, na uppādova, paripākalakkhaṇā jarā, na ṭhitiyeva, bhedanalakkhaṇaṃ maraṇaṃ, na bhaṅgameva. " 1044760,191,855,65,75,1,41,6,Tena vuttaṃ‘‘ sasokaṃ sadaraṃ saupāyāsan’’ ti. 1044761,191,856,2,47,1,203,30,"‘ ‘ Phasse ce, bhikkhave, āhāre… pe… manosañcetanāya ce, bhikkhave, āhāre… pe… viññāṇe ce, bhikkhave, āhāre atthi rāgo… pe… vadāmī’’ ti ayaṃ paññatti dukkhassa ca samudayassa ca pabhavassa paññāpanato pabhavapaññatti nāma. " 1044762,191,857,2,36,1,174,21,"Vaṭṭavasena paññattibhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ vivaṭṭavasena paññattibhedo vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ kabaḷīkāre ce, bhikkhave, āhāre natthi rāgo’’ tiādi vuttaṃ." 1044763,191,857,37,77,1,285,31,"‘‘ Kabaḷīkāre… pe… anupāyāsanti vadāmī’’ ti ayaṃ paññatti dukkhassa pariññāya ca paññāpanato pariññāpaññatti nāma, samudayassa pahānassa ca paññāpanato pahānapaññatti nāma, maggassa bhāvanāya ca paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, nirodhassa sacchikiriyāya ca paññāpanato sacchikiriyāpaññatti nāma. " 1044764,191,858,2,35,1,164,18,"40. Vivaṭṭavasena paññattibhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ sammasanavasena paññattibhedo vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ samādhiṃ, bhikkhave, bhāvethā’’ tiādi vuttaṃ." 1044765,191,858,36,80,1,303,33,"‘‘ Samādhiṃ, bhikkhave, bhāvetha… pe… yathābhūtaṃ pajānātī’’ ti ayaṃ paññatti maggassa bhāvanāya ca paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, dukkhassa pariññāya ca paññāpanato pariññāpaññatti nāma, samudayassa pahānassa ca paññāpanato pahānapaññatti nāma, nirodhassa sacchikiriyāya ca paññāpanato sacchikiriyāpaññatti nāma. " 1044766,191,859,2,32,1,166,18,"Sammasanavasena paññattibhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ upādānakkhandhavasena paññattibhedo vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ rūpaṃ, rādha, vikirathā’’ tiādi vuttaṃ." 1044767,191,859,33,91,1,414,45,"‘‘ Rūpaṃ, rādha, vikiratha… pe… nibbānan’’ ti ayaṃ paññatti taṇhāsaṅkhātassa rodhassa nirodhassa ca paññāpanato nirodhapaññatti nāma, assādassa nibbidāya ca paññāpanato nibbidāpaññatti nāma, dukkhassa pariññāya ca paññāpanato pariññāpaññatti nāma, samudayassa pahānassa ca paññāpanato pahānapaññatti nāma, maggassa bhāvanāya ca paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, nirodhassa sacchikiriyāya ca paññāpanato sacchikiriyāpaññatti nāma." 1044768,191,860,2,33,1,195,21,‘ ‘ Rūpavedanāsaññāsaṅkhāraviññāṇāni vikiranto viddhaṃsento vikīḷaniyaṃ karonto paññāya taṇhākkhayāya paṭipajjanto kiṃ pajānātī’’ ti pucchitabbattā‘‘ so‘ idaṃ dukkhan’ ti yathābhūtaṃ pajānātī’’ tiādi vuttaṃ. 1044769,191,860,34,81,1,356,36,"‘‘ So‘ idaṃ dukkhan’ ti yathābhūtaṃ pajānātīti… pe… nirodhagāminipaṭipadāti yathābhūtaṃ pajānātī’’ ti ayaṃ paññatti saccānaṃ paṭivedhassa paññāpanato paṭivedhapaññatti nāma, dassanabhūmiyā nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma, maggassa bhāvanāya ca paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, sotāpattiphalassa sacchikiriyāya ca paññāpanato sacchikiriyāpaññatti nāma." 1044770,191,860,82,173,1,660,72,"‘‘ So‘ ime āsavā’ ti yathābhūtaṃ pajānāti… pe…‘ āsavā asesaṃ nirujjhantī’ ti yathābhūtaṃ pajānātī’’ ti ayaṃ paññatti khayeñāṇassa uppādassa ca paññāpanato uppādapaññatti nāma, anuppādeñāṇassa okāsassa ca paññāpanato okāsapaññatti nāma, maggassa bhāvanāya ca paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, dukkhassa pariññāya ca paññāpanato pariññāpaññatti nāma, samudayassa pahānassa ca paññāpanato pahānapaññatti nāma, vīriyindriyassa ārambhassa ca paññāpanato ārambhapaññatti nāma, āsāṭikānaṃ āhaṭanāya ca paññāpanato āhaṭanāpaññatti nāma, bhāvanābhūmiyā nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma, pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ abhinighātassa ca paññāpanato abhinighātapaññatti nāma. " 1044771,191,861,2,51,1,330,35,"41. Vaṭṭavasena vā vivaṭṭavasena vā dhammasammasanavasena vā upādānakkhandhavasena vā pajānanavasena vā saccesu nānāvidho paññattibhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ teparivaṭṭavasena saccesu paññattibhedo vibhatto’’ ti vattabbattā teparivaṭṭavasena saccesu paññattibhedaṃ dassetuṃ‘‘ idaṃ dukkhanti me, bhikkhave’’ tiādi āraddhaṃ. " 1044772,191,861,52,54,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1044773,191,861,55,85,1,179,17,‘‘ evaṃ vaṭṭavivaṭṭamukhena sammasanaupādānakkhandhamukheneva saccesu paññattivibhāgaṃ dassetvā idāni teparivaṭṭavasena dassetuṃ‘ idaṃ dukkhanti me bhikkhave’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.41) vuttaṃ. 1044774,191,861,86,90,1,34,4,Tattha pubbe parijānanato paṭṭhāya. 1044775,191,861,91,98,1,66,6,{Ananussutesū}ti parijānanavasena ananussutesu catūsu sacca dhammesu. 1044776,191,861,99,105,1,52,6,Cakkhun ti paṭhamaṃ nibbānadassanaṭṭhena cakkhu nāma. 1044777,191,861,106,111,1,76,5,Yathāsabhāvato kiccaparijānanaṭṭhena sacchikiriyaparijānanaṭṭhena ñāṇaṃ nāma. 1044778,191,861,112,119,1,75,6,Yathāsabhāvato kiccaparijānanādīnaṃ paṭivijjhitvā pajānanaṭṭhena paññā nāma. 1044779,191,861,120,124,1,35,4,Tathā viditakaraṇaṭṭhena vijjā nāma. 1044780,191,861,125,128,1,33,3,Ālokobhāsakaraṇaṭṭhena āloko nāma. 1044781,191,861,129,133,1,41,4,Idaṃ cakkhādikaṃ sabbaṃ paññāvevacanameva. 1044782,191,861,134,176,1,322,33,"‘‘ Idaṃ dukkhanti me bhikkhave… pe… udapādī’’ ti ayaṃ paññatti saccānaṃ desanāya paññāpanato desanāpaññatti nāma, sutamayiyā paññāya nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma, anaññātaññassāmītindriyassa sacchikiriyāya ca paññāpanato sacchikiriyāpaññatti nāma, dhammacakkassa pavattanāya ca paññāpanato pavattanāpaññatti nāma." 1044783,191,862,2,38,1,254,29,"‘ ‘ Taṃ kho panidaṃ dukkhaṃ pariññeyyaṃ… pe… udapādī’’ ti ayaṃ paññatti maggassa bhāvanāya paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, cintāmayiyā paññāya nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma, aññindriyassa sacchikiriyāya ca paññāpanato sacchikiriyāpaññatti nāma." 1044784,191,863,2,47,1,328,36,"‘ ‘ Taṃ kho panidaṃ dukkhaṃ pariññātaṃ… pe… udapādī’’ ti ayaṃ paññatti maggassa bhāvanāya paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, bhāvanāmayiyā paññāya nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma, aññātāvino indriyassa sacchikiriyāya ca paññāpanato sacchikiriyāpaññatti nāma, dhammacakkassa pavattanāya ca paññāpanato pavattanāpaññatti nāma. " 1044785,191,864,2,32,1,203,20,"Teparivaṭṭavasena saccesu nānāvidho paññattibhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ kusalākusalādivasena desitadhammassa paññattibhedo vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ tulamatulañca sambhavan’’ tiādi vuttaṃ. " 1044786,191,864,33,61,1,171,18,"Atha vā dhammacakkasutte paññattibhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ tulamatulañcātiādigāthāya kathaṃ paññattibhedo vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ tulamatulañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044787,191,864,62,78,1,142,13,"Tulīyati paricchijjīyatīti tulaṃ, kāmāvacarakammaṃ, natthi tulaṃ sadisaṃ aññaṃ lokiyakammaṃ assa mahaggatakammassāti atulaṃ, rūpārūpāvacarakammaṃ. " 1044788,191,864,79,87,1,64,7,"Punabbhavaṃ sambhavati etena saṅkhārenāti sambhavo, taṃ sambhavaṃ. " 1044789,191,864,88,91,1,38,3,Punabbhavaṃ saṅkharotīti bhavasaṅkhāro. 1044790,191,864,92,96,1,46,4,Ajjhatte vipassanāvasena ramatīti ajjhattarato. 1044791,191,864,97,100,1,36,3,Samathavasena samādhiyatīti samāhito. 1044792,191,864,101,107,1,50,5,"Attani sambhavatīti attasambhavo, taṃ attasambhavaṃ. " 1044793,191,864,108,128,1,160,18,"Muni sambuddho sambhavaṃ bhavasaṅkhāraṃ tulañca atulañca avassaji, ajjhattarato samāhito kavacaṃ abhindi iva, evaṃ attasambhavaṃ abhindi padālayīti yojanā kātabbā. " 1044794,191,864,129,160,1,220,25,"Atha vā muni sambuddho‘‘ pañcakkhandhā aniccā dukkhā anattā vipariṇāmadhammā, nibbānaṃ pana niccaṃ sukhaṃ asaṅkhataṃ avipariṇāmadhamman’’ ti tulaṃ tulayanto atulaṃ nibbānaṃ disvā sambhavaṃ bhavasaṅkhāraṃ ariyamaggena avassaji. " 1044795,191,864,161,163,1,15,2,Kathaṃ avassaji? 1044796,191,864,164,194,1,225,27,"So hi muni vipassanāvasena ajjhattarato ca hutvā, samathavasena upacārappanāsu samāhito ca hutvā kavacaṃ abhindi iva, evaṃ attasambhavaṃ attani sañjātaṃ kilesaṃ abhindi padālayi, kilesābhāvena kammañca jahīti gāthāttho gahetabbo." 1044797,191,865,2,114,1,788,80,"‘ ‘ Tulamatulañca sambhavan’’ ti paññatti sabbadhammānaṃ abhiññāya paññāpanato abhiññāpaññatti nāma, dhammapaṭisambhidāya nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma,‘‘ bhavasaṅkhāramavassaji munī’’ ti paññatti samudayassa pariccāgassa ca paññāpanato pariccāgapaññatti nāma, dukkhassa pariññāya ca paññāpanato pariññāpaññatti nāma,‘‘ ajjhattarato samāhito’’ ti paññatti kāyagatāya satiyā bhāvanāya ca paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma, cittekaggatāya ṭhitiyā ca paññāpanato ṭhitipaññatti nāma,‘‘ abhindi kavacamivattasambhavan’’ ti paññatti cittassa abhinibbidāya ca paññāpanato abhinibbidāpaññatti nāma, sabbaññutāya upādānassa ca paññāpanato upādānapaññatti nāma, avijjāṇḍakosānaṃ padālanāya ca paññāpanato padālapaññatti nāma,‘‘ yathāvutto paññattippabhedo kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044798,191,865,115,134,1,164,13,"Tathāvuttassa paññattippabhedassa sambhavato bhagavā yaṃ‘‘ tulamatulan’’ tiādigāthamāha, tathāsambhavato yathāvuttāya gāthāya yathāvutto paññattippabhedo saddahitabboti." 1044799,191,866,2,15,1,79,9,"‘ ‘ Tulamatulañcā’’ tiādigāthāyaṃ paññattippabhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto." 1044800,191,867,2,12,1,61,9,"‘ Yo dukkhamaddakkhi yatonidānaṃ, kāmesu so jantu kathaṃ nameyya; " 1044801,191,868,2,14,1,58,10,"Kāmā hi loke saṅgoti ñatvā, tesaṃ satīmā vinayāya sikkhe’ ti." 1044802,191,868,15,15,1,0,0,– 1044803,191,869,2,19,1,91,11,Gāthāyaṃ pana kathaṃ paññattibhedo vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ yo dukkhamaddakkhī’’ tiādi vuttaṃ. 1044804,191,869,20,39,1,148,17,"Yo āraddhavipassako jantu yatonidānaṃ sabbaṃ tebhūmakaṃ hetuphalaṃ dukkhaṃ addakkhi, so āraddhavipassako jantu kāmesu kathaṃ nameyya nametuṃ nārahati. " 1044805,191,869,40,74,1,233,28,"Kāmā loke‘‘ saṅgo’’ ti hi yasmā passitabbā, tasmā nametuṃ nārahati, iti etaṃ dukkhabhāvaṃ dukkhahetubhāvaṃ ñatvā tesaṃ kāmānaṃ vinayāya vūpasamāya satimā kāyagatāsatisampanno tīṇi sikkhāni sikkhe sikkheyyāti gāthāttho saṅkhepena viññātabbo. " 1044806,191,869,75,86,1,40,4,Aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.41) pana vitthārena saṃvaṇṇito. 1044807,191,870,2,21,1,113,15,"‘ ‘ Yo dukkhan’’ ti paññatti dukkhassa vevacanassa ca pariññāya ca paññāpanato vevacanapaññatti, pariññāpaññatti ca hoti." 1044808,191,870,22,40,1,118,14,‘‘ Yatonidānan’’ ti paññatti samudayassa pabhavassa ca pahānassa ca paññāpanato pabhavapaññatti ceva pahānapaññatti ca hoti. 1044809,191,870,41,59,1,125,14,‘‘ Addakkhī’’ ti paññatti ñāṇacakkhussa vevacanassa ca paṭivedhassa ca paññāpanato vevacanapaññatti ceva paṭivedhapaññatti ca hoti. 1044810,191,870,60,82,1,151,18,‘‘ Kāmesu so jantu kathaṃ nameyyā’’ ti paññatti kāmataṇhāya vevacanassa ca anabhinivisassa ca paññāpanato vevacanapaññatti ceva anabhinivesapaññatti ca hoti. 1044811,191,870,83,101,1,107,14,‘‘ Kāmā hi loke saṅgoti ñatvā’’ ti paññatti kāmānaṃ paccatthikato dassanassa ca paññāpanato dassanapaññatti nāma. 1044812,191,870,102,106,1,41,4,Kāmā hi anatthajānanato paccatthikasadisā. 1044813,191,871,2,19,1,66,10,‘ ‘ Kīdisā hutvā anatthajanakā’’ ti pucchitabbattā‘‘ kāmā hī’’ tiādi vuttaṃ. 1044814,191,871,20,46,1,225,22,"Kāmā rāgaggiādīhi antodayhanato aṅgārakāsūpamā ca, pūtibhāvāpajjanato maṃsapesūpamā ca, bahi aññena dayhanato pāvakakappā jalitaggikkhandhūpamā ca, patiṭṭhānābhāvato papātūpamā ca, visasadisehi dosādīhi parahiṃsanato uragopamā ca." 1044815,191,871,47,77,1,202,23,"‘‘ Tesaṃ satīmā’’ ti paññatti pahānāya apacayassa ca paññāpanato apacayapaññatti nāma, kāyagatāya satiyā nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma, maggassa bhāvanāya ca paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma." 1044816,191,871,78,93,1,119,11,‘‘ Vinayāya sikkhe’’ ti paññattirāgavinayassa dosavinayassa mohavinayassa paṭivedhassa ca paññāpanato paṭivedhapaññatti nāma. 1044817,191,871,94,107,1,74,9,‘‘ Jantū’’ ti paññatti yogissa vevacanassa ca paññāpanato vevacanapaññatti nāma. 1044818,191,872,2,22,1,99,13,‘ ‘ Jantūti sāmaññasattavācako saddo kasmā yogivācakoti viññātabbo’’ ti vattabbattā‘‘ yadā hī’’ tiādi vuttaṃ. 1044819,191,872,23,61,1,275,34,"Yogī yadā yasmiṃ kāle kāmā saṅgoti pajānāti, tadā tasmiṃ kāle so yogī kāmānaṃ anuppādāya kusale dhamme kāyagatāsatiādīhi uppādayati, so kusale dhamme uppādento yogī anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya vāyamati kusalavīriyaṃ karoti, tasmā yogīvācako jantusaddoti viññātabbo." 1044820,191,872,62,87,1,190,20,"‘‘ Jantū’’ ti ayaṃ paññatti appattassa kusalassa jhānadhammādikassa pattiyā vāyāmassa ca paññāpanato vāyāmapaññatti nāma, oramattikāya asantuṭṭhiyā nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma." 1044821,191,872,88,127,1,220,26,"‘‘ So anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya vāyamatī’’ ti ayaṃ paññatti vāyāmapaññatti,‘‘ hetuso uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā vāyamatīti paññatti katamā paññattī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha so uppannānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1044822,191,872,128,136,1,36,4,Tattha tasmiṃ‘‘ anuppannānan’’ tiādimhi. 1044823,191,872,137,178,1,318,34,"‘‘ So uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā vāyamatī’’ ti ayaṃ paññatti bhāvanāya appamādassa ca paññāpanato appamādapaññatti nāma, vīriyindriyassa nikkhepassa ca paññāpanato nikkhepapaññatti nāma, kusalānaṃ dhammānaṃ ārakkhassa ca paññāpanato ārakkhapaññatti nāma, adhicittasikkhāya ṭhitiyā ca paññāpanato ṭhitipaññatti nāma." 1044824,191,872,179,196,1,88,9,‘‘ Kena yathāvuttappakāro paññattippabhedo saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044825,191,873,2,17,1,95,11,"‘ ‘ Yo dukkhamaddakkhi yatonidānan’’ tiādigāthāya paññattippabhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto." 1044826,191,874,2,9,1,41,5,"‘ ‘ Mohasambandhano loko, bhabbarūpova dissati; " 1044827,191,875,2,7,1,37,4,"Upadhibandhano bālo, tamasā parivārito; " 1044828,191,876,2,9,1,45,6,"Assirī viya khāyati, passato natthi kiñcananti." 1044829,191,876,10,10,1,0,0,– 1044830,191,877,2,18,1,91,10,Gāthāyaṃ pana kathaṃ paññattippabhedo vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ mohasambandhano’’ tiādi vuttaṃ. 1044831,191,877,19,25,1,59,5,Tattha {mohasambandhano}ti mohahetukehi saṃyojanehi sambandho. 1044832,191,877,26,30,1,34,3,{Loko}ti appahīnasaṃyojano sattaloko. 1044833,191,877,31,43,1,98,10,Bhabbarūpova {dissatī}ti abhabbopi attā bhabbarūpova bhabbajātiko viya bālānaṃ avipassakānaṃ dissati. 1044834,191,877,44,48,1,42,3,{Upadhibandhano}ti kilesūpadhīhi bandhitabbo. 1044835,191,877,49,53,1,29,4,Yu-paccayo hi kammatthe vihito. 1044836,191,877,54,61,1,62,7,Upadhīsu vā kilesānaṃ bandhanaṃ yassa bālassāti upadhibandhano. 1044837,191,877,62,67,1,33,5,Dve avaḍḍhiyo lāti gaṇhātīti bālo. 1044838,191,877,68,81,1,112,12,Tamasā sammohena parivārito paṭicchādito paṇḍitānaṃ vipassakānaṃ assirī viya sirīvirahito viya khāyati upaṭṭhāti. 1044839,191,877,82,90,1,85,8,Passato paññācakkhunā passantassa paṇḍitassa kiñcanaṃ natthīti saṅkhepattho daṭṭhabbo. 1044840,191,878,2,17,1,107,12,‘ ‘ Mohasambandhano loko’’ ti paññatti mohasīsena gahitānaṃ vipallāsānaṃ desanāya paññāpanato desanāpaññatti nāma. 1044841,191,878,18,33,1,117,11,‘‘ Bhabbarūpova dissatī’’ ti paññatti lokassa viparītassa viparītākārena upaṭṭhahantassa paññāpanato viparītapaññatti nāma. 1044842,191,878,34,48,1,100,10,‘‘ Upadhibandhano bālo’’ ti paññatti pāpakānaṃ icchāvacarānaṃ pabhavassa paññāpanato pabhavapaññatti nāma. 1044843,191,878,49,64,1,116,11,‘‘ Upadhibandhano bālo’’ ti paññatti pariyuṭṭhānānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ bandhanakiccassa paññāpanato kiccapaññatti nāma. 1044844,191,878,65,78,1,97,9,‘‘ Upadhibandhano bālo’’ ti paññatti kilesānaṃ bandhanabalamūhanabalānaṃ paññāpanato balapaññatti nāma. 1044845,191,878,79,92,1,88,9,‘‘ Upadhibandhano bālo’’ ti paññatti saṅkhārānaṃ viruhanāya paññāpanato viruhanāpaññatti nāma. 1044846,191,878,93,113,1,155,15,"‘‘ Tamasā parivārito’’ ti paññatti avijjandhakārassa desanāya paññāpanato desanāpaññatti nāma, avijjandhakārassa vevacanassa ca paññāpanato vevacanapaññatti nāma." 1044847,191,878,114,128,1,95,10,‘‘ Assirī viya khāyatī’’ ti paññatti dibbacakkhussa dassanakiriyāya paññāpanato dassanapaññatti nāma. 1044848,191,878,129,143,1,92,10,‘‘ Assirī viya khāyatī’’ ti paññatti paññācakkhussa nikkhepassa paññāpanato nikkhepapaññatti nāma. 1044849,191,878,144,159,1,101,11,‘‘ Passato natthi kiñcanan’’ ti paññatti sattānaṃ ariyānaṃ paṭivedhassa paññāpanato paṭivedhapaññatti nāma. 1044850,191,879,2,18,1,62,9,‘ ‘ Katamaṃ kiñcanan’’ ti pucchitabbattā‘‘ rāgo kiñcanan’’ tiādi vuttaṃ. 1044851,191,879,19,37,1,90,10,‘‘ Yathāvutto paññattippabhedo kathaṃ amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1044852,191,879,38,57,1,167,14,"Yathāvuttassa paññattippabhedassa sambhavato bhagavā yaṃ‘‘ mohasambandhano’’ tiādimāha, tathāsambhavato tāya gāthāya yathāvutto paññattippabhedo gāthānusārena saddahitabbo." 1044853,191,880,2,40,1,205,22,"‘ ‘ Mohasambandhano loko’’ tiādigāthāya paññattippabhedo ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ atthi, bhikkhave, ajātan’ tiādipāṭhassa paññattippabhedo kathaṃ vibhatto’’ ti pucchitabbattā‘‘ atthi bhikkhave’’ tiādipāḷimāha." 1044854,191,880,41,54,1,54,9,‘‘ Sā pana pāḷi kimatthaṃ bhagavatā vuttā’’ ti ce puccheyya? 1044855,191,880,55,81,1,186,19,"Paramatthato avijjamānattā nibbānaṃ natthi, tasmā‘‘ atthi nibbānan’’ ti vacanaṃ sasavisāṇavacanaṃ viya anatthaṃ, vohāramattametanti vadantānaṃ micchāvādaṃ bhañjituṃ bhagavatā vuttāti daṭṭhabbā. " 1044856,191,881,2,8,1,42,5,Kutocipi ajātattā abhūtattā ajātaṃ abhūtaṃ. 1044857,191,881,9,12,1,25,3,Paccayehi akatattā akataṃ. 1044858,191,881,13,17,1,41,4,Saṅkhatābhāvato asaṅkhataṃ nibbānaṃ atthi. 1044859,191,881,18,50,1,276,28,"Etaṃ ajātādikaṃ nibbānaṃ no ce abhavissa, evaṃ sati nissaraṇaṃ na paññāyetha, nibbānassa ca ariyamaggaphalānaṃ ārammaṇattā, maggaphalānañca kilesānaṃ samucchindanato paṭippassambhanato, samucchindanena ca tividhassa vaṭṭassa apavaṭṭanato ajātādikaṃ nibbānaṃ atthiyevāti daṭṭhabbaṃ." 1044860,191,882,2,25,1,118,16,"‘ ‘ Atthi, bhikkhave, ajātaṃ… pe… asaṅkhatan’’ ti ayaṃ paññatti nibbānassa desanāpaññatti ca nibbānassa vevacanapaññatti ca hoti." 1044861,191,882,26,46,1,116,14,‘‘ Nayidha jātassa… pe… paññāyethā’’ ti ayaṃ paññatti saṅkhatassa vevacanapaññatti ca saṅkhatassa upanayanapaññatti ca hoti. 1044862,191,882,47,67,1,104,14,‘‘ Yasmā ca… pe… asaṅkhatan’’ ti ayaṃ paññatti nibbānassa vevacanapaññatti ca nibbānassa jotanāpaññatti ca hoti. 1044863,191,882,68,95,1,189,21,‘‘ Yasmā jātassa… pe… paññāyatī’’ ti ayaṃ paññatti nibbānassa vevacanapaññatti ca maggassa saṃsārato niyyānikapaññatti ca nissaraṇapaññatti ca hotīti paññattiviseso paṇḍitehi niddhāretvā gahetabbo. 1044864,191,883,2,21,1,100,12,‘ ‘ Yathāvutto nibbānassa paññattippabhedo kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1044865,191,883,22,41,1,115,11,‘‘ Tenāha āyasmā’’ tiādyānusandhyādiattho ceva‘‘ niyutto paññattihāro’’ ti anusandhyādiattho ca vuttanayānusārena veditabbo. 1044866,191,884,2,5,1,47,4,Iti paññattihāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044867,191,885,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044868,191,886,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044869,191,887,2,4,1,28,2,12 . Otaraṇahāravibhaṅgavibhāvanā 1044870,191,888,2,37,1,207,21,"42. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena paññattihāravibhaṅgena paññattiyo vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto vibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo otaraṇo hāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo otaraṇo hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044871,191,888,38,53,1,129,13,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso otaraṇo hāro otaraṇahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044872,191,888,54,80,1,172,18,‘‘ Yo ca paṭiccuppādo’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ uddhaṃ adho sabbadhi vippamutto’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso otaraṇo hāro otaraṇahāravibhaṅgo nāmāti gahetabbo. 1044873,191,889,2,37,1,253,27,Tattha pāṭhe‘‘ katame paṭiccasamuppādādayo niddhāretvā katamehi niddhāritehi dhammehi otaratī’’ ti pucchitabbattā imasmiṃ pāṭhe ime paṭiccasamuppādādayo niddhāretvā imehi niddhāritehi dhammehi otaratīti dassetuṃ‘‘ uddhaṃ adho sabbadhi vippamutto’’ tiādi vuttaṃ. 1044874,191,889,38,46,1,78,8,Tattha uddhan ti kāmadhātuto uddhaṃ uparibhāge pavattāya rūpadhātuarūpadhātuyā. 1044875,191,889,47,53,1,52,5,{Adho}ti rūpadhātuto heṭṭhābhāge pavattāya kāmadhātuyā. 1044876,191,889,54,58,1,42,3,{Sabbadhī}ti sabbasmiṃ kāmarūpaarūpadhātumhi. 1044877,191,889,59,65,1,62,5,{Vippamutto}ti paṭisandhivasena appavattanato vippamutto asekkho. 1044878,191,889,66,80,1,89,10,Ayaṃ sekkho dassanamaggena sakkāyadiṭṭhiyā samugghātattā‘‘ ahaṃ asmī’’ ti anānupassī viharati. 1044879,191,889,81,99,1,145,18,Evaṃ sekkhāya vimuttiyā ceva asekkhāya vimuttiyā ca sekkho ceva asekkho ca atiṇṇapubbaṃ oghaṃ apunabbhavāya vimutto udatārīti gāthāttho gahetabbo. 1044880,191,890,2,22,1,104,12,Tasmiṃ gāthāpāṭhe‘‘ katame niddhāretvā katamehi otaratī’’ ti pucchitabbattā‘‘ uddhanti rūpadhātū’’ tiādi vuttaṃ. 1044881,191,890,23,40,1,122,13,Uddhan ti manussalokato uddhaṃ cātumahārājikādayopi gahitāti atthasambhavato taṃ nivattetuṃ‘‘ rūpadhātu arūpadhātū’’ ti vuttaṃ. 1044882,191,890,41,59,1,110,13,{Adho}ti manussabhavato adho cattāro apāyabhūmiyo ca gahitāti atthasambhavato taṃ nivattetuṃ‘‘ kāmadhātū’’ ti vuttaṃ. 1044883,191,890,60,71,1,60,6,{Sabbadhī}ti catubhūmiketi atthasambhavato‘‘ tedhātuke’’ ti vuttaṃ. 1044884,191,890,72,85,1,98,11,"Ayaṃ asekkhā {vimuttī}ti vimuttassa asekkhassa yā virāgatā atthi, ayampi virāgatā asekkhaphalavimutti." 1044885,191,890,86,102,1,93,12,‘‘ Uddhaṃ adho sabbadhi vippamutto’’ ti pāṭhe vuttappakārā ayaṃ asekkhā vimutti niddhāritāti attho. 1044886,191,890,103,115,1,114,10,"Niddhāritāya asekkhāya vimuttiyā yāni saddhādipañcindriyāni niddhāritāni, tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni bhavanti. " 1044887,191,890,116,125,1,72,9,Ayaṃ vuttappakārā otaraṇā indriyehi vimuttiyā otaraṇā nāma pavesanā nāma. 1044888,191,891,2,12,1,90,9,"Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni vijjāya upakārakattā, paññāpadaṭṭhānattā vā vijjā bhavanti. " 1044889,191,891,13,36,1,175,19,"Vijjuppādā tādisāya vijjāya uppādā uppādahetuto avijjānirodho avijjāya nirodho hoti… pe… dukkhakkhandhassa nirodho hoti, ayaṃ vuttappakārā otaraṇā paṭiccasamuppādehi otaraṇā nāma. " 1044890,191,892,2,14,1,117,11,"Tāniyeva asekkhāni pañcindriyāni tīhi khandhehi saṅgahitāni saddhāvīriyehi sīlasambhavato, satiyā ca paññānuvattakattā. " 1044891,191,892,15,18,1,32,3,Sesā vuttanayānusārena veditabbā. 1044892,191,893,2,52,1,251,33,"‘ ‘ Uddhaṃ adho sabbadhi vippamutto’’ ti pāṭhe niddhāretvā otaraṇā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ ayaṃ ahasmīti anānupassī’’ ti pāṭhe‘‘ katame niddhāretvā katamehi otaraṇehi otaratī’’ ti vattabbattā‘‘ ayaṃ ahasmīti anānupassīti ayaṃ sakkāyadiṭṭhiyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044893,191,893,53,89,1,254,28,"Yo ayaṃ sekkho‘‘ ahamasmī’’ ti nānupassī, tassa sekkhassa sakkāyadiṭṭhiyā yo samugghāto atthi, yā samugghātasaṅkhātā samugghātavimutti sekkhā vimutti hoti, tassā sekkhāya vimuttiyā yāni saddhādipañcindriyāni niddhāritāni, tāniyeva sekkhāni pañcindriyāni bhavanti. " 1044894,191,893,90,96,1,48,6,Ayaṃ vuttappakārā otaraṇā indriyehi otaraṇā nāma. 1044895,191,893,97,100,1,32,3,Sesā vuttanayānusārena veditabbā. 1044896,191,894,2,49,1,213,25,"43.‘‘ Uddhaṃ adho’’ tiādigāthāyaṃ otaraṇā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ nissitassa calitan’’ tiādipāṭhe‘‘ katame niddhāretvā katamehi otaratī’’ ti pucchitabbattā‘‘ nissitassa calitaṃ, anissitassa calitaṃ natthī’’ tiādi vuttaṃ. " 1044897,191,894,50,61,1,89,10,"Nissitassa puggalassa calitaṃ calanaṃ atthi, anissitassa puggalassa calitaṃ calanaṃ natthi. " 1044898,191,894,62,129,1,459,56,"Calite calane asati passaddhi bhavati, passaddhiyā sati vijjamānāya nati na hoti, natiyā asati avijjamānāya āgatigati na hoti, āgatigatiyā asati avijjamānāya cutūpapāto na hoti, cutūpapāte asati avijjamāne idha chasu ajjhattikāyatanesu attānaṃ neva passati, huraṃ vā chasu bāhirāyatanesu attānaṃ na passati, ubhayaṃ antarena vajjetvā phassādisamudāyesu dhammesu attānaṃ na passati, esova paṭiccasamuppādo‘‘ avijjānirodhā’’ tiādiko dukkhassa anto avasānaṃ karotīti attho. " 1044899,191,895,2,25,1,111,14,Nissitassa calitan ti ettha‘‘ nissayo katividho’’ ti pucchitabbattā‘‘ nissitassa calitanti nissayo nāmā’’ tiādi vuttaṃ. 1044900,191,895,26,42,1,128,13,"{Tatthā}ti tesu duvidhesu taṇhānissayadiṭṭhinissayesu yā cetanā rattassa puggalassa niddhāritā, ayaṃ cetanādhammo taṇhānissayo nāma. " 1044901,191,895,43,48,1,40,5,Yā cetanā mūḷhassa puggalassa niddhāritā. 1044902,191,895,49,53,1,36,4,Ayaṃ cetanādhammo diṭṭhinissayo nāma. 1044903,191,895,54,60,1,36,6,Sā duvidhā cetanā pana saṅkhārā nāma. 1044904,191,895,61,69,1,61,6,Saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ… pe… sabbo paṭiccasamuppādo niddhārito. 1044905,191,895,70,76,1,57,6,Ayaṃ vuttappakārā otaraṇā paṭiccasamuppādehi otaraṇā nāma. 1044906,191,896,2,15,1,100,11,"{Tatthā}ti tasmiṃ taṇhānissayadiṭṭhinissaye yā vedanā rattassa puggalassa niddhāritā, ayaṃ sukhā vedanā. " 1044907,191,896,16,25,1,70,8,"Yā cetanā sammūḷhassa puggalassa niddhāritā, ayaṃ adukkhamasukhā vedanā. " 1044908,191,896,26,30,1,43,4,Yebhuyyena sesā vuttanayānusārena veditabbā. 1044909,191,897,2,19,1,72,9,"44.‘‘ Nissitassa calitan’’ tiādipāṭhe otaraṇā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā." 1044910,191,898,2,11,1,29,7,‘ ‘ Ye keci sokā paridevitā vā… pe… 1044911,191,899,2,10,1,34,6,Piyaṃ na kayirātha kuhiñci loke’’ ti. 1044912,191,899,11,11,1,0,0,– 1044913,191,900,2,22,1,91,12,Gāthāpāṭhe ‘‘ katame niddhāretvā katamehi otaratī’’ ti pucchitabbattā‘‘ ye keci sokā’’ tiādi vuttaṃ. 1044914,191,900,23,38,1,86,15,Ye keci sokā vā yā kāci paridevitā vā anekarūpā yā kāci dukkhā vā lokasmiṃ sambhavanti. 1044915,191,900,39,51,1,74,11,"Ete sokādayo piyaṃ paṭicca pabhavanti, piye asante ete sokādayo na bhavanti. " 1044916,191,900,52,67,1,105,14,"Tasmā piye asante sokādīnaṃ abhāvato yesaṃ vītasokānaṃ kuhiñci lokepi natthi, te vītasokā sukhino bhavanti. " 1044917,191,900,68,81,1,114,13,Tasmā vītasokānaṃ sukhasampannattā asokaṃ virajaṃ patthayāno sappuriso kuhiñci loke piyaṃ na kayirāthāti gāthāttho. 1044918,191,901,2,29,1,138,22,"‘ ‘ Ye keci sokā paridevitā vā, dukkhā ca lokasmimanekarūpā piyaṃ paṭicca pabhavanti ete’’ ti ettha pāṭhe yā vedanā niddhāritā, ayaṃ dukkhā vedanā. " 1044919,191,901,30,33,1,32,3,Sesā vuttanayānusārena veditabbā. 1044920,191,902,2,45,1,193,24,"‘ ‘ Ye keci sokā’’ tiādigāthāpāṭhe otaraṇā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā ,‘‘ kāmaṃ kāmayamānassā’’ tiādigāthāpāṭhe‘‘ katame niddhāretvā katamehi otaratī’’ ti vattabbattā‘‘ kāmaṃ kāmayamānassā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044921,191,902,46,51,1,36,5,Tassaṃ gāthāyaṃ attho heṭṭhā vuttova. 1044922,191,903,2,22,1,98,14,"{Tatthā}ti tasmiṃ‘‘ pītimano hotī’’ ti pāṭhe yā pītimanatā vuttā niddhāritā, ayaṃ pītimanatā anunayo hoti." 1044923,191,903,23,45,1,116,16,"‘‘ Sallaviddhova ruppatī’’ ti pāṭhe yaṃ ruppanaṃ āha, idaṃ ruppanaṃ paṭighaṃ hoti, anunayo ca paṭighañca niddhāritāti attho." 1044924,191,904,2,26,1,118,17,‘ ‘ Anunaye ca paṭighe ca niddhārite katamo dhammo niddhārito’’ ti vattabbattā‘‘ anunayo paṭighañca pana taṇhāpakkho’’ ti vuttaṃ. 1044925,191,904,27,32,1,45,4,{Taṇhāpakkho}ti taṇhāpakkhattā taṇhā niddhāritā. 1044926,191,904,33,49,1,73,11,"‘‘ Anunayo taṇhāpakkho hotu, paṭighaṃ pana taṇhāpakkhaṃ na siyā’’ ti ce vadeyya? " 1044927,191,904,50,56,1,68,6,Paṭighassa attasinehavasena pavattanato paṭighampi taṇhāpakkhaṃ hoti. 1044928,191,904,57,76,1,83,11,‘‘ Taṇhāya niddhāritāya katamo niddhārito’’ ti vattabbattā‘‘ taṇhāya ca panā’’ tiādi vuttaṃ. 1044929,191,904,77,85,1,79,8,Dasannaṃ rūpāyatanānaṃ taṇhāya padaṭṭhānattā dasa rūpāni āyatanāni niddhāritāni. 1044930,191,904,86,92,1,48,6,Ayaṃ vuttappakārā otaraṇā āyatanehi otaraṇā nāma. 1044931,191,904,93,129,1,318,31,"Sutte āgatā paṭiccasamuppādādayo tena saṃvaṇṇanāvisesena nayena niddhāritā, suttatthamukhena vā niddhāritā, tena… pe… nayena niddhāritesu paṭiccasamuppādādīsu yo saṃvaṇṇanānayaviseso tadatthavācakavasena vā tadatthañāpakavasena vā otarati pavisati samosarati, so saṃvaṇṇanānayaviseso otaraṇo hāro nāmāti adhippāyo daṭṭhabbo. " 1044932,191,904,130,134,1,44,4,Sesesupi vuttanayānusārena otaraṇā gahetabbā. 1044933,191,904,135,155,1,115,12,‘‘ Tenāha āyasmā’’ tiādyānusandhyādiattho ceva‘‘ niyutto otaraṇo hāro’’ ti anusandhyādiattho ca vuttanayānusārena veditabbo. 1044934,191,905,2,5,1,46,4,Iti otaraṇahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044935,191,906,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044936,191,907,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044937,191,908,2,4,1,28,2,13 . Sodhanahāravibhaṅgavibhāvanā 1044938,191,909,2,38,1,215,21,"45. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena otaraṇahāravibhaṅgena otaretabbā suttatthā vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto vibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo sodhanahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo sodhano hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044939,191,909,39,53,1,129,13,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso sodhano hāro sodhanahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044940,191,909,54,76,1,147,14,‘‘ Vissajjitamhi pañhe’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ yathā āyasmā ajito’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso sodhanahāravibhaṅgo nāmāti gahetabbo. 1044941,191,909,77,97,1,85,12,‘‘ Kathaṃ tattha pañhe sodhano hāro viññātabbo’’ ti vattabbattā‘‘ yathā āyasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1044942,191,909,98,117,1,140,18,"Yathā yena pakārena āyasmā ajito pārāyane bhagavantaṃ pañhaṃ pucchati, tathā tena pakārena vissajjitamhi pañhe ayaṃ sodhano hāro viññātabboti." 1044943,191,909,118,135,1,77,9,‘‘ Niyametvā vibhajehī’’ ti vattabbattā niyametvā vibhajituṃ‘‘ kenassū’’ tiādi vuttaṃ. 1044944,191,909,136,138,1,17,2,Gāthāttho vuttova. 1044945,191,910,2,10,1,39,6,"‘ ‘ Kenassu nivuto loko, kenassu nappakāsati; " 1044946,191,911,2,11,1,48,6,"Kissābhilepanaṃ brūsi, kiṃsu tassa mahabbhayan’’ ti." 1044947,191,911,12,12,1,0,0,– 1044948,191,912,2,4,1,30,2,Pucchāvasena pavattagāthāyañca– 1044949,191,913,2,12,1,20,4,"‘ ‘ Avijjāya nivuto loko,( ajitāti bhagavā,) " 1044950,191,914,2,5,1,27,3,Vivicchā pamādā nappakāsati; 1044951,191,915,2,10,1,48,5,"Jappābhilepanaṃ brūmi, dukkhamassa mahabbhayan’’ ti." 1044952,191,915,11,11,1,0,0,– 1044953,191,916,2,43,1,233,29,Vissajjanavasena pavattagāthāyañcāti imāsu dvīsu gāthāsu‘‘ kenassu nivuto loko’’ ti iminā padena pañhe pucchite‘‘ avijjāya nivuto loko’’ ti iminā padena bhagavā‘‘ kenassu nivuto loko’’ ti padaṃ tadatthe aññāṇasaṃsayādimalānaṃ apanayanena sodheti. 1044954,191,916,44,58,1,107,13,"Tadatthe hi vissajjite aññāṇasaṃsayādīnaṃ abhāvato attho sodhito nāma, atthe ca sodhite padampi sodhitaṃyeva. " 1044955,191,916,59,61,1,20,2,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ– 1044956,191,916,62,87,1,95,9,"‘‘ tadatthassa vissajjanato’’ ti( netti. aṭṭha.45), ṭīkāya ñca‘‘ tabbisayaaññāṇasaṃsayādimalāpanayanena sodhetī’’ ti vuttaṃ. " 1044957,191,916,88,119,1,195,23,"No ca ārambhan ti pucchituṃ ārabhitabbaṃ sabbagāthāpadaṃ, gāthātthaṃ vā, ñātuṃ icchitassa sabbassa atthassa vissajjanavasena apariyositattā bhagavā‘‘ avijjāya nivuto loko’’ ti ettakeneva padena sodheti. " 1044958,191,916,120,123,1,17,3,Sesesupi esa nayo. 1044959,191,917,2,30,1,146,21,‘ ‘ Kiṃsu tassa mahabbhayan’’ ti iminā padena pañhe pucchite‘‘ dukkhamassa mahabbhayan’’ ti padena bhagavatā ārambho ñātuṃ icchito attho suddho sodhito hoti. 1044960,191,917,31,34,1,24,3,Sesagāthāsupi eseva nayo. 1044961,191,918,2,16,1,111,13,"Yattha pañhe evaṃ niravasesavissajjanavasena ārambho suddho sodhito bhavati, so pañho vissajjito sodhito bhavati. " 1044962,191,918,17,35,1,135,17,"Yattha pañhe evaṃ niravasesavissajjanavasena ārambho yāva asuddho asodhito bhavati, tāva so pañho vissajjito sodhito na bhavatīti yojanā." 1044963,191,918,36,55,1,108,11,‘‘ Tenāhā’’ tiādyānusandhyādyattho ceva‘‘ niyutto sodhano hāro’’ ti anusandhyādyattho ca vuttanayānusārena veditabbo. 1044964,191,919,2,5,1,46,4,Iti sodhanahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1044965,191,920,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1044966,191,921,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1044967,191,922,2,4,1,31,2,14 . Adhiṭṭhānahāravibhaṅgavibhāvanā 1044968,191,923,2,34,1,189,19,"46. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena vibhaṅgena pañhādayo sodhitā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto paripuṇṇo,‘‘ katamo adhiṭṭhānahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo adhiṭṭhāno hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1044969,191,923,35,50,1,149,14,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso paṭiniddesato adhiṭṭhāno hāro adhiṭṭhānahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1044970,191,923,51,82,1,201,21,"‘‘ Ekattatāya dhammā, yepi ca vemattatāya niddiṭṭhā’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ ye tattha niddiṭṭhā, tathā te dhārayitabbā’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso adhiṭṭhānahāravibhaṅgo nāmāti gahetabbo." 1044971,191,924,2,37,1,169,24,"‘ ‘ Ye dhammā suttesu ekattatāya ca vemattatāya ca niddiṭṭhā, te dhammā kiṃ pana tatheva dhārayitabbā , udāhu aññathāpi vikappayitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ ye tatthā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044972,191,924,38,64,1,202,24,"Tattha tesu suttantesu ye dukkhasaccādayo dhammā ekattatāya ca vemattatāya ca niddiṭṭhā, te dukkhasaccādayo dhammā tathā ekattatāya ca vemattatāya ca dhārayitabbā upalakkhitabbā, na aññathā vikappayitabbā." 1044973,191,925,2,24,1,128,14,"‘ ‘ Sāmaññakappanāya vohārabhāvena anavaṭṭhānato katamā ekattatā, katamā vemattatā’’ ti pucchitabbattā‘‘ dukkhanti ekattatā’’ tiādi vuttaṃ. " 1044974,191,925,25,38,1,110,12,"Dukkhan ti jātiādivisesamanapekkhitvā yā dukkhasāmaññatā vuttā, sā ayaṃ dukkhasāmaññatā dukkhassa ekattatā nāma." 1044975,191,925,39,57,1,61,10,"‘‘ Tattha katamaṃ dukkhan’’ ti pucchitā‘‘ jāti dukkhā, jarā dukkhā… pe." 1044976,191,925,58,58,1,0,0,. 1044977,191,925,59,59,1,0,0,. 1044978,191,925,60,76,1,116,13,"viññāṇaṃ dukkhan’’ ti jātiādivisesamapekkhitvā yā dukkhavisesatā vuttā, sā ayaṃ dukkhavisesatā dukkhassa vemattatā nāma. " 1044979,191,925,77,89,1,72,10,"{Tatthā}ti ye dukkhādayo dhammā sutte vuttā, tattha tesu dukkhādīsu atthesu. " 1044980,191,926,2,22,1,136,14,"{Dukkhasamudayo}ti ‘‘ taṇhā ponobhavikā’’ ti visesamanapekkhitvā yā samudayasāmaññatā vuttā, sā ayaṃ samudayasāmaññatā samudayassa ekattatā nāma." 1044981,191,926,23,55,1,163,21,"‘‘ Tattha katamo samudayo’’ ti pucchitvā‘‘ yāyaṃ taṇhā… pe… vibhavataṇhā’’ ti visesaṃ apekkhitvā yā samudayavisesatā vuttā, sā ayaṃ samudayavisesatā samudayassa vemattatā nāma. " 1044982,191,927,2,23,1,151,15,"{Dukkhanirodho}ti ‘‘ tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho’’ ti visesamanapekkhitvā yā nirodhasāmaññatā vuttā, sā ayaṃ nirodhasāmaññatā nirodhassa ekattatā nāma." 1044983,191,927,24,57,1,208,24,"‘‘ Tattha katamo dukkhanirodho’’ ti pucchitvā‘‘ yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo paṭinissaggo mutti anālayo’’ ti visesamapekkhitvā yā nirodhavisesatā vuttā, sā ayaṃ nirodhavisesatā nirodhassa vemattatā nāma. " 1044984,191,928,2,4,1,30,2,Dukkhanirodhagāminī paṭipadāti? 1044985,191,928,5,18,1,146,11,"{Paṭipadā}ti sammādiṭṭhiādivisesamanapekkhitvā yā nirodhagāminipaṭipadāsāmaññatā vuttā, sā ayaṃ nirodhagāminipaṭipadāsāmaññatā maggassa ekattatā nāma." 1044986,191,928,19,52,1,233,21,"‘‘ Tattha katamā dukkhanirodhagāminī paṭipadā’’ ti pucchitvā‘‘ ayameva ariyo… pe… sammāsamādhī’’ ti sammādiṭṭhiādivisesamapekkhitvā yā visesadukkhanirodhagāminipaṭipadatā vuttā, sā ayaṃ visesadukkhanirodhagāminipaṭipadatā maggassa vemattatā nāma. " 1044987,191,929,2,16,1,114,11,"{Maggo}ti nirayagāmimaggādivisesamanapekkhitvā yā sāmaññamaggatā vuttā, sā ayaṃ sāmaññamaggatā maggassa ekattatā nāma." 1044988,191,929,17,50,1,178,22,"‘‘ Tattha katamo maggo’’ ti pucchitvā‘‘ nirayagāmī maggo… pe… nibbānagāmī maggo’’ ti nirayagāmimaggādivisesaṃ apekkhitvā yā visesamaggatā vuttā, sā ayaṃ visesamaggatā maggassa vemattatā nāma. " 1044989,191,930,2,16,1,125,12,"{Nirodho}ti paṭisaṅkhānirodhādivisesaṃ anapekkhitvā yā sāmaññanirodhatā vuttā, sā ayaṃ sāmaññanirodhatā nirodhassa ekattatā nāma." 1044990,191,930,17,48,1,190,20,"‘‘ Tattha katamo nirodho’’ ti pucchitvā‘‘ paṭisaṅkhānirodho… pe… sabbakilesanirodho’’ ti paṭisaṅkhānirodhādivisesaṃ apekkhitvā yā visesanirodhatā vuttā, sā ayaṃ visesanirodhatā nirodhassa vemattatā nāma. " 1044991,191,931,2,15,1,112,12,"Rūpan ti cātumahābhūtikādivisesamanapekkhitvā yā sāmaññarūpatā vuttā, sā ayaṃ sāmaññarūpatā rūpassa ekattatā nāma." 1044992,191,931,16,48,1,185,21,"‘‘ Tattha katamaṃ rūpan’’ ti pucchitvā‘‘ cātumahābhūtikaṃ… pe… vāyodhātuyā cittaṃ virājetī’’ ti cātumahābhūtikādivisesamapekkhitvā yā visesarūpatā vuttā, sā ayaṃ visesarūpatā rūpassa vemattatā nāma. " 1044993,191,932,2,18,1,114,11,"48. {Avijjā}ti dukkheaññāṇādivisesamanapekkhitvā yā avijjāsāmaññatā vuttā, sā ayaṃ avijjāsāmaññatā avijjāya ekattatā nāma." 1044994,191,932,19,55,1,211,24,"‘‘ Tattha katamā avijjā’’ ti pucchitvā‘‘ dukkhe aññāṇaṃ, dukkhasamudaye aññāṇaṃ… pe… avijjālaṅghī moho akusalamūlan’’ ti dukkheaññāṇādivisesamapekkhitvā yā avijjāvisesatā vuttā, sā ayaṃ avijjāvisesatā avijjāya vemattatā nāma. " 1044995,191,933,2,15,1,108,11,"{Vijjā}ti dukkheñāṇādivisesamanapekkhitvā yā vijjāsāmaññatā vuttā, sā ayaṃ vijjāsāmaññatā vijjāya ekattatā nāma." 1044996,191,933,16,53,1,223,24,"‘‘ Tattha katamā vijjā’’ ti pucchitvā‘‘ dukkhe ñāṇaṃ, dukkhasamudaye ñāṇaṃ… pe… dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṃ maggapariyāpannan’’ ti dukkheñāṇādivisesamapekkhitvā yā vijjāvisesatā vuttā, sā ayaṃ vijjāvisesatā vijjāya vemattatā nāma. " 1044997,191,934,2,15,1,124,11,"{Samāpattī}ti saññāsamāpatyādivisesaṃ anapekkhitvā yā sāmaññasamāpattitā vuttā, sā sāmaññasamāpattitā samāpattiyā ekattatā nāma." 1044998,191,934,16,48,1,205,21,"‘‘ Tattha katamā samāpattī’’ ti pucchitvā‘‘ saññāsamāpatti asaññāsamāpatti… pe… nirodhasamāpattī’’ ti saññāsamāpatyādivisesaṃ apekkhitvā yā visesasamāpattitā vuttā, sā ayaṃ visesasamāpattitā samāpattiyā vemattatā nāma. " 1044999,191,935,2,16,1,106,11,"{Jhāyī}ti sekkhajhāyīādivisesaṃ anapekkhitvā yā jhāyīsāmaññatā vuttā, sā jhāyīsāmaññatā jhāyino ekattatā nāma." 1045000,191,935,17,54,1,206,25,"‘‘ Tattha katamo jhāyī’’ ti pucchitvā‘‘ atthi sekkho jhāyī, atthi asekkho jhāyī… pe… paññuttaro jhāyī’’ ti sekkhajhāyīasekkhajhāyīādivisesamapekkhitvā yā jhāyīvisesatā vuttā, sā ayaṃ jhāyīvisesatā jhāyino vemattatā nāma. " 1045001,191,936,2,15,1,120,11,"{Samādhī}ti saraṇasamādhyādivisesamanapekkhitvā yā samādhisāmaññatā vuttā, sā ayaṃ samādhisāmaññatā samādhino ekattatā nāma." 1045002,191,936,16,52,1,204,23,"‘‘ Tattha katamo samādhī’’ ti pucchitvā‘‘ saraṇo samādhi, araṇo samādhi… pe… micchāsamādhi, sammāsamādhī’’ ti saraṇasamādhyādivisesamapekkhitvā yā samādhivisesatā vuttā, sā ayaṃ samādhivisesatā samādhino vemattatā nāma. " 1045003,191,937,2,14,1,121,10,"{Paṭipadā}ti āgāḷhapaṭipadādivisesamanapekkhitvā yā paṭipadāsāmaññatā vuttā, ayaṃ paṭipadāsāmaññatā paṭipadāya ekattatā nāma." 1045004,191,937,15,49,1,212,22,"‘‘ Tattha katamā paṭipadā’’ ti pucchitvā‘‘ āgāḷhapaṭipadā, nijjhāmapaṭipadā… pe… sukhā paṭipadā khippābhiññā’’ ti āgāḷhapaṭipadādivisesamapekkhitvā yā paṭipadāvisesatā vuttā, sā ayaṃ paṭipadāvisesatā paṭipadāya vemattatā nāma. " 1045005,191,938,2,15,1,103,11,"{Kāyo}ti nāmakāyādivisesamanapekkhitvā yā kāyasāmaññatā vuttā, sā ayaṃ kāyasāmaññatā kāyassa ekattatā nāma." 1045006,191,938,16,51,1,180,23,"‘‘ Tattha katamo kāyo’’ ti pucchitvā‘‘ nāmakāyo rūpakāyo… pe… ayaṃ nāmakāyo’’ ti nāmakāyādivisesamapekkhitvā yā kāyavisesatā vuttā, sā ayaṃ kāyavisesatā kāyassa vemattatā nāmāti yojanā kātabbā. " 1045007,191,938,52,64,1,50,5,Padatthādiko viseso aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.47) vitthārato vutto. 1045008,191,939,2,17,1,120,11,Vuttappakārassa dukkhasamudayādikassa dhammassa ekattatādilakkhaṇaṃ nigamanavasena dassetuṃ‘‘ evaṃ yo dhammo’’ tiādi vuttaṃ. 1045009,191,939,18,28,1,52,8,Tattha evan ti iminā mayā vuttena‘‘ dukkhanti ekattatā. 1045010,191,939,29,32,1,22,3,Tattha katamaṃ dukkhaṃ? 1045011,191,939,33,41,1,38,5,"Jāti dukkhā, jarā dukkhā’’ tiādivacanena. " 1045012,191,939,42,48,1,49,5,Yo {dhammo}ti yo koci jātijarābyādhyādivisesadhammo. 1045013,191,939,49,56,1,74,6,Yassa {dhammassā}ti tato jātiādivisesadhammato aññassa jarādivisesadhammassa. 1045014,191,939,57,63,1,83,5,{Samānabhāvo}ti jātiādivisesadhammena jarādivisesadhammassa dukkhabhāvena samānabhāvo. 1045015,191,939,64,68,1,39,3,Tassa {dhammassā}ti jarādivisesadhammassa. 1045016,191,939,69,75,1,77,4,{Ekattatāyā}ti dukkhasamudayatādisamānatāya dukkhasamudayādibhāvānaṃ ekībhāvena. 1045017,191,939,76,88,1,98,7,{Ekībhavatī}ti jātiādivisesabhedena anekopi‘‘ dukkhasamudayo’’ tiādinā ekasaddābhidheyyatāya ekībhavati. 1045018,191,939,89,99,1,56,9,"Yena yena vā pana vilakkhaṇo, tena tena vemattaṃ gacchati. " 1045019,191,939,100,132,1,361,30,"Yassa jātiādidhammassa yena yena abhinibbattanaparipācanādisabhāvena yo jātiādidhammo jarādidhammena vilakkhaṇo visadiso hoti, tassa jātiādidhammassa tena tena abhinibbattanaparipācanādisabhāvena so jātiādidhammo jarādidhammena vemattataṃ visadisattaṃ gacchati, dukkhasamudayādibhāvena samānopi jātiādidhammo jarādidhammassa visiṭṭhataṃ gacchatīti attho daṭṭhabbo. " 1045020,191,940,2,38,1,240,26,"Dukkhasamudayādidhammassa ekattavemattatā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ tāya ekattavemattatāya kattha pucchite sati adhiṭṭhānaṃ vīmaṃsitabban’’ ti pucchitabbattā suttādike pucchite sati vīmaṃsitabbanti dassetuṃ‘‘ evaṃ sutte vā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045021,191,940,39,57,1,129,16,"Tattha evaṃ iminā vuttappakārena sutte vā pucchite, veyyākaraṇe vā pucchite, gāthāyaṃ vā pucchitāyaṃ sati adhiṭṭhānaṃ vīmaṃsitabbaṃ." 1045022,191,940,58,81,1,111,14,"‘‘ Kiṃ vīmaṃsitabban’’ ti puccheyya‘‘ ekattatāya pucchati kiṃ, udāhu vemattatāya pucchati kin’’ ti vīmaṃsitabbanti yojanā. " 1045023,191,940,82,84,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045024,191,940,85,111,1,99,13,‘‘ idāni tāva ekattavemattatāvisaye niyojetvā dassetuṃ‘ sutte vā veyyākaraṇe vā’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.48) vuttaṃ. 1045025,191,940,112,132,1,83,10,"‘‘ Kathaṃ pucchitaṃ, kathaṃ vissajjitabban’’ ti vattabbattā‘‘ yadi ekattatāyā’’ tiādi vuttaṃ." 1045026,191,940,133,153,1,110,12,‘‘ Tenāhā’’ tiādyānusandhyādiko ca‘‘ niyutto adhiṭṭhāno hāro’’ ti imassa anusandhyādiko ca vuttanayānusārena veditabbo. 1045027,191,941,2,5,1,49,4,Iti adhiṭṭhānahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1045028,191,942,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045029,191,943,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1045030,191,944,2,4,1,31,2,15 . Parikkhārahāravibhaṅgavibhāvanā 1045031,191,945,2,37,1,215,21,"49. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena vibhaṅgena dukkhasaccādīnaṃ ekattatādayo vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto paripuṇṇo,‘‘ katamo parikkhārahāravibhaṅgo nāmā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo parikkhāro hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1045032,191,945,38,52,1,135,13,Tattha {tatthā}ti tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso parikkhāro hāro parikkhārahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1045033,191,945,53,88,1,223,26,"‘‘ Ye dhammā yaṃ dhammaṃ janayantī’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ yo dhammo yaṃ dhammaṃ janayati, tassa so parikkhāro’’ tiādiko parikkhārabhūtassa hetuno ceva paccayassa ca vitthārasaṃvaṇṇanāviseso parikkhāravibhaṅgo nāma." 1045034,191,946,2,19,1,73,10,‘ ‘ Katamo saṃvaṇṇetabbo parikkhāro’’ ti pucchitabbattā‘‘ yo dhammo’’ tiādi vuttaṃ. 1045035,191,946,20,37,1,141,16,"Tattha yo hetupaccayappakāro dhammo yaṃ phalabhūtaṃ dhammaṃ janayati janeti, tassa phaladhammassa so hetupaccayappakāro dhammo parikkhāro nāma." 1045036,191,946,38,57,1,107,11,‘‘ Kiṃlakkhaṇo parikkhāro’’ ti pucchitabbattā tathā pucchitvā lakkhaṇavisesaṃ dassetuṃ‘‘ kiṃlakkhaṇo’’ tiādi vuttaṃ. 1045037,191,946,58,60,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045038,191,946,61,98,1,156,21,"‘‘ tattha‘ yo dhammo yaṃ dhammaṃ janayati, tassa so parikkhāro’ ti saṅkhepato parikkhāralakkhaṇaṃ vatvā taṃ vibhāgena dassetuṃ‘ kiṃlakkhaṇo’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.49) vuttaṃ." 1045039,191,946,99,121,1,92,14,‘‘ Kittakā dhammā janayantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ dve dhammā janayanti hetu ca paccayo cā’’ ti vuttaṃ. 1045040,191,946,122,149,1,126,16,"‘‘ Hetupi kāraṇaṃ, paccayopi kāraṇaṃ , tasmā kāraṇāyeva kena lakkhaṇena dvidhā vuttā’’ ti vattabbattā‘‘ tattha kiṃlakkhaṇo’’ tiādi vuttaṃ. " 1045041,191,946,150,165,1,141,13,"Janitabbaphalato aññehi phalehi asādhāraṇalakkhaṇo hetu, sabbaphalehi sādhāraṇalakkhaṇo paccayo, iminā visesalakkhaṇena dvidhā vattabbāti attho." 1045042,191,946,166,192,1,114,14,‘‘ Sādhāraṇāsādhāraṇaviseso kīdiso bhave’’ ti pucchitabbattā‘‘ yathā kiṃ bhave’’ ti pucchitvā‘‘ yathā aṅkurassā’’ tiādi vuttaṃ. 1045043,191,946,193,205,1,96,11,"Yathā yo sādhāraṇāsādhāraṇaviseso atthi, tathā so sādhāraṇāsādhāraṇaviseso kiṃ viya bhaveti attho. " 1045044,191,946,206,218,1,92,11,"Aṅkurassa nibbattiyā bījaṃ asādhāraṇaṃ yathā, tathā hetu phalassa nibbattiyā asādhāraṇo bhave. " 1045045,191,946,219,235,1,113,15,"Pathavī ca āpo ca aṅkurassa nibbattiyā sādhāraṇā bhavanti yathā, tathā paccayo phalassa nibbattiyā sādhāraṇo bhave. " 1045046,191,946,236,243,1,65,7,Sabbaphalassa paccayattā aṅkurassa bījaṃ asādhāraṇaṃ janakaṃ hetu. 1045047,191,946,244,266,1,98,13,"‘‘ Kathaṃ pathavī, āpo ca sādhāraṇā janakāti saddahitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ aṅkurassa hī’’ tiādi vuttaṃ. " 1045048,191,946,267,275,1,46,7,"Samaṃ samānaṃ phalaṃ bhavāpetīti sabhāvo, ko so? " 1045049,191,946,276,278,1,14,2,Bījaṃ hetuyeva. 1045050,191,946,279,308,1,161,19,"‘‘ Kiṃ hetupaccayānaṃ viseso bījaṅkuropamāyeva dassetabbo, udāhu aññūpamāyapi dassetabbo’’ ti vattabbattā aññāya upamāyapi visesaṃ dassetuṃ‘‘ yathā vā panā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045051,191,946,309,315,1,61,6,Imāya upamāyapi hetupaccayānaṃ viseso vijānitabboti adhippāyo. 1045052,191,947,2,31,1,173,19,"Bījaṅkurādīsu bāhiresu parikkhārabhūtānaṃ hetupaccayānaṃ viseso ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ ajjhattikesu vibhatto’’ ti pucchitabbattā‘‘ ayañhi saṃsāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1045053,191,947,32,57,1,125,16,"Atha vā‘‘ bāhiresu parikkhārabhūto hetupaccayo yutto hotu, kathaṃ ajjhattikesu yutto’’ ti vattabbattā‘‘ ayañhi saṃsāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1045054,191,947,58,60,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045055,191,947,61,87,1,107,13,‘‘ evaṃ bāhiraṃ hetupaccayavibhāgaṃ dassetvā idāni ajjhattikaṃ dassetuṃ‘ ayañhi saṃsāro’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.49) vuttaṃ. 1045056,191,947,88,93,1,50,5,Hetupaccayehi saha saṃsāro bhavatīti sahetupaccayo. 1045057,191,947,94,109,1,131,14,"Ayaṃ saṃsāro hi yasmā sahetupaccayo hutvā nibbatto, tasmā ajjhattikepi parikkhārabhūto hetupaccayo yuttoyevāti daṭṭhabboti adhippāyo. " 1045058,191,948,2,31,1,148,18,"So imassa saṃsārassa sahetupaccayattaṃ yadi bhagavatā vuttaṃ, evaṃ sati amhehi saddahitabbaṃ,‘‘ kathaṃ saddahitabban’’ ti vattabbattā‘‘ evañhī’’ tiādi vuttaṃ. " 1045059,191,948,32,48,1,148,15,"Evan ti iminā avijjādinā hetupaccayena sabbo paṭiccasamuppādo saṃsāroti nibbattoti bhagavatā saṃsārassa sahetupaccayattaṃ vuttaṃ, tasmā saddahitabbaṃ. " 1045060,191,948,49,73,1,111,15,"Avijjādayo saṅkhārādīnaṃ paccayo hotu,‘‘ katamo avijjāya hetū’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti avijjā avijjāya hetū’’ ti vuttaṃ." 1045061,191,948,74,92,1,78,10,‘‘ Katamo avijjāya paccayo’’ ti pucchitabbattā‘‘ ayoniso manasikāro paccayo’’ ti vuttaṃ. 1045062,191,948,93,115,1,107,14,‘‘ Katamā avijjā katamāya avijjāya hetū’’ ti pucchitabbattā‘‘ purimikā avijjā pacchimikāya avijjāya hetū’’ ti vuttaṃ. 1045063,191,948,116,135,1,86,11,‘‘ Katamā purimikā avijjā katamā pacchimikā avijjā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tatthā’’ tiādi vuttaṃ. 1045064,191,948,136,160,1,143,15,"‘‘ Avijjāpariyuṭṭhānassa hetubhūto purimo avijjānusayo samanantarova kiṃ, udāhu paramparahetupi hotī’’ ti pucchitabbattā‘‘ bījaṅkuro viyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045065,191,948,161,172,1,89,9,"{Bījaṅkuro}ti bījānaṃ aṅkuroti bījaṅkuro, bījānaṃ samanantarahetutāya aṅkuro nibbattati viya. " 1045066,191,948,173,190,1,136,16,"Yattha rukkhādike yaṃ phalaṃ nibbattati, tasmiṃ rukkhādike nibbattassa assa phalassa idaṃ bījaṃ pana paramparahetutāya hetubhūtaṃ bhavati." 1045067,191,949,2,30,1,156,19,"‘ ‘ Bījaṃ pana ekaṃyeva hoti, kathaṃ dvidhā vattabban’’ ti vattabbattā‘‘ duvidho hī’’ tiādi vuttaṃ, samanantarakālaparamparakālabhedena hetupi duvidho hotiyevāti attho. " 1045068,191,949,31,55,1,216,21,"Bījabhūto hetu duvidho yathā, evaṃ avijjāya hetubhūto avijjānusayopi samanantarahetu ca paramparahetu cāti kālabhedena duvidho bhavati, samanantaro avijjānusayo samanantarassa avijjāpariyuṭṭhānassa samanantarahetu hoti. " 1045069,191,949,56,62,1,80,6,Purimataro avijjānusayo pacchimatarassa avijjāpariyuṭṭhānassa paramparahetu hoti. 1045070,191,949,63,86,1,173,19,"Iti bījabhūto asādhāraṇo hetu, pathavīāpādiko sādhāraṇo paccayoti viseso pākaṭo yathā, evaṃ avijjānusayo asādhāraṇo hetu, ayonisomanasikāro sādhāraṇo {paccayo}ti viseso daṭṭhabbo." 1045071,191,950,2,22,1,95,13,‘ ‘ Ettakeneva hetupaccayānaṃ viseso vattabbo’’ ti vattabbattā‘‘ yathā vā pana thālakañcā’’ tiādi vuttaṃ. 1045072,191,950,23,25,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045073,191,950,26,38,1,63,7,‘‘ yathā vā panātiādināpi hetupaccayavibhāgameva dassetī’’ ti vuttaṃ. 1045074,191,950,39,52,1,108,13,Tattha padīpassa paccayabhūtaṃ thālakañca vaṭṭi ca telañca padīpassa sabhāvahetu samānahetu na hotīti yojanā. 1045075,191,950,53,76,1,121,15,‘‘ Padīpassa paccayabhūtampi thālakādikaṃ sabhāvahetu na hotīti kasmā saddahitabban’’ ti vattabbattā‘‘ na hi sakkā’’ tiādi vuttaṃ. 1045076,191,950,77,105,1,209,26,"Padīpassa paccayabhūtaṃ anaggikaṃ aggirahitaṃ thālakañca vaṭṭiñca telañca dīpetuṃ jāletuṃ hi yasmā na sakkā, tasmā purimo padīpo pacchimassa padīpassa sabhāvahetu hoti viya, evaṃ thālakādikaṃ sabhāvahetu na hoti. " 1045077,191,950,106,133,1,167,24,"Iti evaṃpakāro sabhāvo samāno padīpo hetu hoti yathā, parabhāvo asamāno thālakādiko paccayo hoti yathā ca, tathā ajjhattiko sabhāvo hetu hoti, bāhiro asamāno paccayo hoti. " 1045078,191,950,134,144,1,90,9,"Janako avijjānusayo avijjāpariyuṭṭhānassa hetu hoti, pariggāhako upatthambhako paccayo hoti. " 1045079,191,950,145,163,1,150,17,"Aññehi phalehi asādhāraṇo hetu hoti, sabbehi phalehi sādhāraṇo paccayo hotīti yojetvā padīpopamāyapi hetupaccayānaṃ pākaṭo viseso daṭṭhabboti adhippāyo. " 1045080,191,951,2,80,1,415,55,"Hetupaccayappabhedaṃ kāraṇaṃ parikkhāroti ācariyena vuttaṃ, tassa kāraṇassa kāraṇabhāvo ca phalāpekkho hoti, tasmā‘‘ yo kāraṇabhāvo yenākārena hoti, katamo so kāraṇabhāvo, katamo so ākāro’’ ti pucchitabbattā ca‘‘ yaṃ phalaṃ yena visesena hoti, katamaṃ taṃ phalaṃ, katamo so viseso’’ ti pucchitabbattā ca‘‘ kāraṇaphalānaṃ yo sambandho hoti, katamo so sambandho’’ ti pucchitabbattā ca taṃ sabbaṃ vibhāvetuṃ‘‘ avupacchedattho’’ tiādi vuttaṃ. " 1045081,191,951,81,142,1,295,40,"Ayamanusandhyattho ca aṭṭhakathāyaṃ‘‘ idāni yasmā kāraṇaṃ‘ parikkhāro’ ti vuttaṃ, kāraṇabhāvo ca phalāpekkhāya, tasmā kāraṇassa yo kāraṇabhāvo yathā ca so hoti, yañca phalaṃ, yo ca tassa viseso, yo ca kāraṇaphalānaṃ sambandho, taṃ sabbaṃ vibhāvetuṃ‘ avupacchedattho’ tiādi vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.49) iminā vuttoti daṭṭhabbo. " 1045082,191,952,2,33,1,240,26,"Tattha avupacchinnassa hetupaccayasaṅkhātassa kāraṇassa yo anupacchedattho atthi, so anupacchedattho santatiattho hoti phalena sambandhattā , yañca kāraṇaṃ attano phalassa janakaṃ upatthambhakaṃ hutvā nirujjhati, so anupacchinno eva nāma hotīti. " 1045083,191,952,34,47,1,92,12,"Yañca phalaṃ aññassa kāraṇaṃ hutvā nirujjhati, tasmiṃ anupacchinne tassa ca santatiattho hoti. " 1045084,191,952,48,65,1,110,15,"Yaṃ pana phalaṃ aññassa phalassa kāraṇaṃ ahutvā nirujjhati, taṃ upacchinnaṃ hoti, yathā taṃ arahato cuticittanti. " 1045085,191,952,66,77,1,84,10,"Kāraṇato nibbattassa phalassa yo nibbattiattho atthi, so nibbattiattho phalattho hoti. " 1045086,191,952,78,89,1,120,10,"Paṭisandhikkhandhānaṃ yo paṭisandhiattho paṭisandahanattho atthi, so paṭisandhiattho punabbhavattho punabbhavanattho hoti. " 1045087,191,952,90,101,1,93,10,"Kilesānaṃ yo palibodhattho santāne uppajjanattho atthi, so palibodhattho pariyuṭṭhānattho hoti. " 1045088,191,952,102,112,1,78,9,"Kilesānaṃ maggena yo asamugghātattho atthi, so asamugghātattho anusayattho hoti. " 1045089,191,952,113,124,1,90,10,"Avijjāya catunnaṃ saccānaṃ yo asampaṭivedhattho atthi, so asampaṭivedhattho avijjattho hoti. " 1045090,191,952,125,136,1,103,10,"Arahattamaggena yo apariññātattho atthi, so apariññātattho viññāṇassa paṭisandhiviññāṇassa bījattho hoti. " 1045091,191,953,2,37,1,202,24,"Ettāvatā kāraṇabhāvo ca kāraṇākāro ca phalañca phalaviseso ca ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo paramparahetupaccayattho, katamo ca sambandhattho’’ ti pucchitabbattā‘‘ yattha avupacchedo’’ tiādi vuttaṃ. " 1045092,191,953,38,55,1,163,16,"Yattha yassaṃ rūpārūpapavattiyaṃ avupacchinnassa hetupaccayappabhedassa kāraṇassa yo avupacchedo atthi, so avupacchedo tattha tissaṃ rūpārūpapavattiyaṃ santati hoti. " 1045093,191,953,56,72,1,145,15,"Yattha yassaṃ rūpārūpapavattiyaṃ yā santati atthi, sā santati tattha rūpārūpapavattiyaṃ nibbatti hotītiādinā yojetvā paramparahetuādiko viññātabbo. " 1045094,191,954,2,5,1,37,2,{Sīlakkhandho}ti parisuddhasīlakkhandho. 1045095,191,954,6,13,1,76,5,"{Samādhikkhandhassā}ti mahaggatakkhandhassa, samādhipaṭṭhāno hi mahaggatadhammo. " 1045096,191,954,14,17,1,46,2,{Paññākkhandho}ti maggaphalapaññāpadhānakkhandho. 1045097,191,954,18,24,1,77,6,So hi vimuttiñāṇadassanasaṅkhātassa paccavekkhaṇañāṇakkhandhassa paccayo hoti. 1045098,191,954,25,30,1,64,5,Titthaññutā dīnaṃ attho padaṭṭhānahāravibhaṅgavaṇṇanāyaṃ vuttova. 1045099,191,955,2,29,1,117,17,"Sabhāvo hetūti ācariyena vutto,‘‘ kīdiso so sabhāvo hetū’’ ti pucchitabbattā‘‘ yathā vā pana cakkhuñca paṭiccā’’ tiādi vuttaṃ . " 1045100,191,955,30,41,1,102,11,Cakkhuviññāṇaṃ cakkhuñca cakkhundriyañca paṭicca nissayaṃ katvā rūpe paṭicca ārammaṇaṃ katvā uppajjati. 1045101,191,955,42,60,1,195,15,"Tattha cakkhādīsu cakkhundriyaṃ ādhipateyyapaccayatāya indriyapaccayatāya cakkhuviññāṇassa paccayo, rūpārammaṇaṃ purejātārammaṇapaccayatāya paccayo, āloko sannissayatāya upanissayatāya paccayo hoti. " 1045102,191,955,61,76,1,99,14,"So paccayo honto phalena cakkhuviññāṇena asamānattā sabhāvo hetu na hoti, paccayo ca hoti manasikāro. " 1045103,191,955,77,98,1,181,20,"Kiriyamanodhātu pana phalena cakkhuviññāṇena viññāṇabhāvena samānattā sabhāvo hetu hoti yathā, evaṃ saṅkhārā nāmakkhandhabhāvena samānattā viññāṇassa paccayā hontā sabhāvo hetu honti. " 1045104,191,955,99,109,1,91,10,Viññāṇaṃ nāmarūpena ekasantativasena samānattā nāmarūpassa paccayo hontaṃ sabhāvo hetu hoti. 1045105,191,955,110,121,1,63,7,Iminā nayena‘‘ nāmarūpaṃ saḷāyatanassā’’ tiādīsupi attho veditabbo. 1045106,191,955,122,148,1,229,23,"Evaṃ vuttappakāro hetu, paccayo janako, upatthambhako ca yo koci upanissayo balavapaccayo hoti, sabbo so hetupaccayo janakaupatthambhako janitabbupatthambhiyassa phalassa parikkharaṇato abhisaṅkharaṇato nippariyāyato parikkhāro nāma." 1045107,191,956,2,22,1,103,13,‘ ‘ Vuttappakāro hetupaccayo parikkhāro nāmāti kena amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1045108,191,956,23,63,1,243,30,"Tena kāraṇabhūtena sabbassa hetupaccayassa parikkhārabhāvena āyasmā mahākaccāno‘‘ ye dhammā yaṃ dhammaṃ janayantī’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena saddahitabbo,‘‘ ye dhammā yaṃ dhammaṃ janayantī’’ ti vacanaṃ nissāya tumhehi sallakkhetabboti adhippāyo." 1045109,191,957,2,35,1,168,24,"‘ ‘ Ettakova parikkhāro hāro yuñjitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto parikkhāro hāro’’ ti vuttaṃ, yo yo parikkhāro hāro yuñjitabbo, so so parikkhāro hāro nīharitvā yutto yuñjitabboti. " 1045110,191,958,2,5,1,49,4,Iti parikkhārahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1045111,191,959,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045112,191,960,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1045113,191,961,2,4,1,31,2,16 . Samāropanahāravibhaṅgavibhāvanā 1045114,191,962,2,40,1,209,21,"50. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena parikkhārahāravibhaṅgena suttatthānaṃ hetupaccayo vibhatto, so… pe… vibhaṅgo paripuṇṇo,‘‘ katamo samāropanahāravibhaṅgo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo samāropano hāro’’ tiādi vuttaṃ. " 1045115,191,962,41,53,1,126,12,Tattha tesu niddiṭṭhesu soḷasasu desanāhārādīsu katamo saṃvaṇṇanāviseso samāropano hāro samāropanahāravibhaṅgo nāmāti pucchati. 1045116,191,962,54,78,1,168,16,‘‘ Ye dhammā yaṃmūlā’’ tiādiniddesassa idāni mayā vuccamāno‘‘ ekasmiṃ padaṭṭhāne yattakāni padaṭṭhānāni otarantī’’ tiādiko vitthārasaṃvaṇṇanāviseso samāropanahāravibhaṅgo nāma. 1045117,191,963,2,23,1,122,14,‘ ‘ Kittake padaṭṭhāne sutte vutte kittakāni padaṭṭhānāni samāropayitabbānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ ekasmiṃ padaṭṭhāne’’ tiādi vuttaṃ. 1045118,191,963,24,46,1,190,21,"Ekasmiṃ padaṭṭhāne sutte vutte sati avuttāni yattakāni padaṭṭhānāni otaranti samosaranti, sabbāni tāni avuttāni padaṭṭhānāni sutte vuttāni viya niddhāraṇavasena ānetvā desanāya āropayitabbāni." 1045119,191,963,47,64,1,69,9,‘‘ Kāni viya samāropayitabbānī’’ ti vattabbattā‘‘ yathā āvaṭṭe’’ tiādi vuttaṃ. 1045120,191,963,65,92,1,222,25,"Āvaṭṭe hāre ekasmiṃ padaṭṭhāne sutte vutte sati sutte avuttāni bahukāni padaṭṭhānāni otaranti, tāni bahukāni padaṭṭhānāni pariyesitabbāni yathā, evaṃ samāropane hārepi bahukāni padaṭṭhānāni desanāya samāropayitabbānīti attho." 1045121,191,964,2,23,1,143,17,"‘ ‘ Kevalaṃ pana padaṭṭhānavaseneva samāropanā kātabbā kiṃ, udāhu aññavasenāpi samāropanā kātabbā kin’’ ti vattabbattā aññavasenāpi samāropanā kātabbā; " 1045122,191,964,24,37,1,86,9,tasmā samāropanā catubbidhā kātabbāti dassento‘‘ tattha samāropanā catubbidhā’’ tiādimāha. 1045123,191,964,38,61,1,211,18,"Tattha {tatthā}ti tāsu samāropayitabbasamāropanāsu padaṭṭhānaṃ padaṭṭhānasamāropanā, vevacanaṃ vevacanasamāropanā, bhāvanā bhāvanāsamāropanā, pahānaṃ pahānasamāropanā, iti iminā pabhedena samāropanā catubbidhā kātabbā." 1045124,191,965,2,26,1,151,16,‘ ‘ Tāsu catubbidhāsu samāropanāsu katamā padaṭṭhānasamāropanā’’ ti pucchitabbattā tathā pucchitvā padaṭṭhānasamāropanaṃ dassetuṃ‘‘ tattha katamā’’ tiādi vuttaṃ. 1045125,191,965,27,36,1,85,9,Sutte vuttena padaṭṭhānena sutte avuttānaṃ padaṭṭhānānaṃ samāropanā katamāti pucchati. 1045126,191,966,2,37,1,220,30,"Sabbapāpassa akusalassa yaṃ akaraṇaṃ akaraṇahetu sāsanaṃ atthi, etaṃ sāsanaṃ buddhānaṃ sāsanaṃ ovādo hoti, atha vā akaraṇaṃ akaraṇatthāya yaṃ sāsanaṃ atthi, etaṃ buddhānaṃ sāsanaṃ ovādo hoti, na yassa kassaci sāsananti attho. " 1045127,191,966,38,53,1,86,11,Akaraṇan ti hi sampadānatthe pavattaṃ paccattavacanaṃ yathā‘‘ kissa atthāya kimatthan’’ ti. 1045128,191,966,54,64,1,68,9,"Kusalassa sampadā sampadāya yaṃ sāsanaṃ atthi, etaṃ buddhānaṃ sāsanaṃ. " 1045129,191,966,65,75,1,91,9,"Sacittapariyodāpanaṃ sacittapariyodāpanatthaṃ yaṃ sāsanaṃ atthi, etaṃ buddhānaṃ sāsanaṃ hoti. " 1045130,191,967,2,14,1,102,12,Iti evaṃpakārena vuttassa tassa sāsanassa kiṃ padaṭṭhānan ti visesassa visesapadaṭṭhānaṃ puna pucchati. 1045131,191,967,15,32,1,123,13,Idaṃ sucaritattayaṃ sāsanassa ovādassa padaṭṭhānaṃ sucaritattayena hetunā sāsanattāti daṭṭhabbaṃ yathā‘‘ annena vasatī’’ tiādi. 1045132,191,967,33,54,1,120,13,‘‘ Sucaritattaye padaṭṭhāne vutte katamaṃ padaṭṭhānaṃ samāropayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yaṃ kāyikañcā’’ tiādi vuttaṃ. 1045133,191,967,55,81,1,174,17,"Idaṃ khandhattayaṃ sāsanassa padaṭṭhānaṃ samāropayitabbaṃ,‘‘ khandhattaye padaṭṭhāne samāropayite katamaṃ samāropayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha sīlakkhandho cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045134,191,967,82,87,1,66,5,Idaṃ samathavipassanādvayaṃ sāsanassa padaṭṭhānaṃ samāropayitabbaṃ. 1045135,191,967,88,109,1,139,13,‘‘ Samathavipassanādvaye padaṭṭhāne samāropayite katamaṃ padaṭṭhānaṃ samāropayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha samathassa phalan’’ tiādi vuttaṃ. 1045136,191,967,110,115,1,55,5,Idaṃ phaladvayaṃ sāsanassa padaṭṭhānaṃ samāropayitabbaṃ. 1045137,191,968,2,32,1,194,20,"Sāsanassa padaṭṭhānāni samāropayitabbānīti ācariyena niddhāretvā vibhattāni, amhehi ca ñātāni,‘‘ idāni katamassa katamaṃ padaṭṭhānaṃ samāropayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ vanaṃ vanathassā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045138,191,968,33,84,1,291,34,"Idaṃ kāmaguṇapañcakaṃ vanaṃ taṇhābhūtassa vanathassa padaṭṭhānaṃ taṇhāvatthubhāvato,‘‘ itthī’’ ti vā‘‘ puriso’’ ti vā nimittaggāhasaṅkhātaṃ idaṃ vanaṃ‘‘ aho cakkhu, aho sotaṃ, aho ghānaṃ, aho jivhā, aho kāyo’’ ti tesaṃ tesaṃ aṅgapaccaṅgānaṃ anubyañjanaggāhasaṅkhātassa vanathassa padaṭṭhānaṃ samāropayitabbaṃ. " 1045139,191,968,85,105,1,235,18,"Apariññātaṃ dvādasāyatanasaṅkhātaṃ idaṃ vanaṃ saṃyojanasaṅkhātassa vanathassa padaṭṭhānaṃ samāropayitabbaṃ, āyatanaṃ paṭicca saṃyojanuppajjanato anusayasaṅkhātaṃ idaṃ vanaṃ pariyuṭṭhānasaṅkhātassa vanathassa padaṭṭhānaṃ samāropayitabbaṃ." 1045140,191,968,106,129,1,127,15,‘‘ Pañcakāmaguṇādīnaṃ vanabhāvo ca taṇhādīnaṃ vanathabhāvo ca kena amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1045141,191,968,130,155,1,174,20,"Tena pañcakāmaguṇādīnaṃ vanabhāvena ca taṇhādīnaṃ vanathabhāvena ca bhagavā‘‘ chetvā vanañca vanathañcā’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, tena bhagavato vacanena vacanānusārena saddahitabboti. " 1045142,191,968,156,166,1,48,6,Ayan ti ayaṃ‘‘ ekasmiṃ padaṭṭhāne’’ tiādisaṃvaṇṇanā. 1045143,191,968,167,171,1,35,3,{Padaṭṭhānenā}ti ekekena padaṭṭhānena. 1045144,191,968,172,177,1,44,3,{Samāropanā}ti tadaññapadaṭṭhānānaṃ samāropanā . 1045145,191,968,178,188,1,73,6,Samāropenti samāropayitabbāni etāya saṃvaṇṇanāyāti {samāropanā}ti viggahoti.(1) 1045146,191,969,2,32,1,144,17,"51. Padaṭṭhānena samāropanā ācariyena niddiṭṭhā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā vevacanena samāropanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamā vevacanenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045147,191,969,33,46,1,127,11,{Tatthā}ti tāsu catūsu padaṭṭhānasamāropanādīsu samāropanāsu vevacanena ekekena rotadaññavevacanānaṃ samāropanā {katamā}ti pucchati. 1045148,191,969,47,73,1,117,14,‘‘ Rāgavirāgā’’ ti ca‘‘ cetovimuttī’’ ti ca‘‘ sekkhaphalan’’ ti ca idaṃ vacanattayaṃ anāgāmiphalatthattā anāgāmiphalassa vevacanaṃ. 1045149,191,969,74,100,1,123,14,‘‘ Avijjāvirāgā’’ ti ca‘‘ paññāvimuttī’’ ti ca‘‘ asekkhaphalan’’ ti ca idaṃ vacanattayaṃ arahattaphalatthattā arahattaphalassa vevacanaṃ. 1045150,191,969,101,109,1,34,5,Iminā nayena sesesu yojanā kātabbā.(2) 1045151,191,970,2,29,1,140,17,"Vevacanena samāropanā ācariyena niddiṭṭhā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā bhāvanāya samāropanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamā bhāvanāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045152,191,970,30,44,1,128,12,{Tatthā}ti tāsu catūsu padaṭṭhānasamāropanādīsu katamāya desitāya bhāvanāya katamesānaṃ adesitānaṃ bhāvanāropanā {katamā}ti pucchati. 1045153,191,970,45,96,1,227,28,"Yathā yena pakārena yaṃ bhāvanaṃ bhagavā‘‘ tasmātiha, tvaṃ bhikkhu, kāye kāyānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassan’’ ti( saṃ. ni.5.369,371,395,415) āha, tathā tena pakārena tāya bhāvanāya tadaññabhāvanāpi samāropayitabbāti attho." 1045154,191,971,2,26,1,84,12,‘ ‘ Tasmātihā’’ tiādipāṭhe ‘‘ kiṃ bhāvanaṃ bhagavā āhā’’ ti pucchitabbattā‘‘ ātāpī’’ tiādi vuttaṃ. 1045155,191,971,27,37,1,43,6,‘‘ Ātāpī’’ ti vacanena vīriyindriyaṃ bhagavā āha. 1045156,191,971,38,48,1,46,6,‘‘ Sampajāno’’ ti vacanena paññindriyaṃ bhagavā āha. 1045157,191,971,49,58,1,34,5,‘‘ Satimā’’ ti vacanena satindriyaṃ āha. 1045158,191,971,59,70,1,62,7,‘‘ Vineyya loke abhijjhādomanassan’’ ti vacanena samādhindriyaṃ āha. 1045159,191,971,71,96,1,150,17,‘‘ Evaṃ vutte katamā bhāvanā samāropayitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ evaṃ kāye kāyānupassino viharato cattāro satipaṭṭhānā bhāvanāpāripūriṃ gacchantī’’ ti vuttaṃ. 1045160,191,971,97,104,1,81,7,Evaṃ vuttāya vīriyindriyādibhāvanāya cattāro satipaṭṭhānā samāropayitabbāti attho. 1045161,191,971,105,110,1,51,5,Kena kāraṇena bhāvanāpāripūriṃ gacchantīti pucchati. 1045162,191,971,111,121,1,110,9,"Catunnaṃ indriyānaṃ indriyabhāvena, bhāvetabbabhāvena vā ekalakkhaṇattā bhāvanāpāripūriṃ gacchantīti vissajjeti." 1045163,191,971,122,139,1,79,9,‘‘ Tesu samāropitesu katame samāropayitabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ catūsū’’ tiādi vuttaṃ. 1045164,191,971,140,150,1,128,10,Catūsu satipaṭṭhānesu bhāviyamānesu samāropayitabbesu cattāro sammappadhānā bhāvanāpāripūriṃ gacchantīti samāropayitabbāti attho. 1045165,191,971,151,154,1,32,3,Sesesupi evameva samāropayitabbā. 1045166,191,972,2,29,1,127,16,"Bhāvanāya samāropanā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā pahānena samāropanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045167,191,972,30,45,1,132,13,{Tatthā}ti tāsu catūsu padaṭṭhānasamāropanādīsu katamena desitena pahānena katamesaṃ adesitānaṃ pahānānaṃ katamā {samāropanā}ti pucchati. 1045168,191,972,46,72,1,184,16,‘‘ Kāye kāyānupassī viharanto asubhe‘ subhan’ ti vipallāsaṃ pajahatī’’ ti desitena‘‘ subhan’’ ti vipallāsappahānena kabaḷīkārāhārapariññāya paribandhakilesakāmupādānappahānādayopi samāropayitabbā. 1045169,191,973,2,28,1,187,17,‘ ‘ Vedanāsu vedanānupassī viharanto dukkhe‘ sukhan’ ti vipallāsaṃ pajahatī’’ ti desitena‘‘ sukhan’’ ti vipallāsappahānena phassāhārapariññāya paribandhakilesabhavupādānappahānādayopi samāropayitabbā. 1045170,191,974,2,28,1,185,17,‘ ‘ Citte cittānupassī viharanto anicce‘ niccan’ ti vipallāsaṃ pajahatī’’ ti desitena‘‘ niccan’’ ti vipallāsappahānena viññāṇāhārapariññāya paribandhakilesadiṭṭhupādānappahānādayopi samāropayitabbā. 1045171,191,975,2,27,1,135,15,‘ ‘ Dhammesu dhammānupassī viharanto anattani‘ attā’ ti vipallāsaṃ pajahatī’’ ti desitena‘‘ attā’’ ti vipallāsappahānena manosañcetanāhārapariññāya? 1045172,191,975,28,35,1,98,4,Manosañcetanāhārapariññāya paribandhakilesaattavādupādānappahānādayopi samāropayitabbāti adhippāyo.(4) 1045173,191,976,2,9,1,73,7,Pahānahāro pana lakkhaṇahāravibhaṅgavaṇṇanāyaṃ vuttoyevāti idha na vadāma. 1045174,191,977,2,26,1,159,17,‘ ‘ Sutte desitena ekekena padaṭṭhānādikena adesitānaṃ padaṭṭhānādīnaṃ samāropanabhāvo kena amhehi vijānitabbo saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāha āyasmā’’ tiādimāha. 1045175,191,977,27,32,1,47,5,Tena tathā samāropanabhāvena āyasmā mahākaccāno– 1045176,191,978,2,12,1,45,8,"‘ ‘ Ye dhammā yaṃmūlā, ye cekatthā pakāsitā muninā; " 1045177,191,979,2,11,1,41,6,"Te samāropayitabbā, esa samāropano hāro’’ ti– " 1045178,191,980,2,16,1,113,13,"Yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena vacanānusārena tathā samāropanabhāvo tumhehi vijānitabbo saddahitabboti vuttaṃ hoti." 1045179,191,981,2,28,1,112,17,"‘ ‘ Kiṃ pana ettāvatā samāropano hāro paripuṇṇo, añño niyutto natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto samāropano hāro’’ ti vuttaṃ. " 1045180,191,981,29,50,1,207,20,"Sutte desitena nayena padaṭṭhānādikena adesitāni padaṭṭhānāni samāropayitabbāni bhavanti, tena tena padaṭṭhānādikena adesitānaṃ padaṭṭhānādīnaṃ samāropano hāro niyutto niddhāretvā yuñjitabboti attho daṭṭhabbo. " 1045181,191,982,2,5,1,49,4,Iti samāropanahāravibhaṅge sattibalānurūpā racitā 1045182,191,983,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045183,191,984,2,9,1,82,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabbo. 1045184,191,985,2,12,1,108,10,Ime yathāvuttā soḷasa saṃvaṇṇanāvisesā saṃvaṇṇetabbatthesu aññāṇasaṃsayānaṃ haraṇato apanayanato hārā nāmāti. 1045185,191,986,2,4,1,34,2,Niṭṭhitā hāravibhaṅgavāravibhāvanā. 1045186,191,987,2,4,1,26,2,1 . Desanāhārasampātavibhāvanā 1045187,191,988,2,18,1,170,11,"52. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena desanāhāravibhaṅgādihāravibhaṅgena assādādayo nānāsuttatthā vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto desanāhāravibhaṅgādihāravibhaṅgo paripuṇṇo." 1045188,191,989,2,11,1,48,7,"‘ ‘ Soḷasa hārā paṭhamaṃ, disālocanato disā viloketvā; " 1045189,191,990,2,20,1,52,8,"Saṅkhipiya aṅkusena hi, nayehi tīhi niddise suttan’’ ti.( netti.4 nayasaṅkhepa)– " 1045190,191,991,2,54,1,292,35,"Gāthā niddesavāre ācariyena vuttā, tassā gāthāya niddeso hāravibhaṅgavārassa ādimhi na vibhatto,‘‘ kuhiñci vibhatto, hārasampāte vā vibhatto kiṃ, udāhu nayasamuṭṭhānahāre vā vibhatto kin’’ ti pucchitabbattā‘‘ hārasampāte vibhatto’’ ti tumhehi daṭṭhabboti viññāpanatthaṃ‘‘ soḷasa hārā paṭhaman’’ tiādi vuttaṃ. " 1045191,191,992,2,123,1,1232,106,"Atha vā suparikammakatabhūmisadisesu saṃvaṇṇetabbesu nānāsuttappadesesu nānāvaṇṇasugandhapupphasadise soḷasa hāre saṃvaṇṇanābhāvena yojetvā soḷasa hārā ācariyena vibhattā, tathā susikkhitasippācariyasuvicāritajambunadābharaṇasadisesu saṃvaṇṇetabbesu nānāsuttappadesesu nānāvidharaṃsijālavividhamaṇiratanasadise soḷasa hāre saṃvaṇṇanābhāvena yojetvāva soḷasa hārā vibhattā, mahāpathaviṃ parivattetvā pappaṭakojassa khādāpanaṃ atidukkaraṃ viya, nānāvidhesu saṃvaṇṇetabbesu suttappadesesu paramatthojāya soḷasahi hārehi atidukkarakhādāpanasadisaṃ viññāpanaṃ karontena ca yojanikamadhugaṇḍaṃ pīḷetvā sumadhurasassa pāyāpanaṃ atidukkaraṃ viya nānāvidhesu saṃvaṇṇetabbesu suttappadesesu paramatthamadhurasassa soḷasahi hārehi atidukkaraṃ pāyāpanasadisaṃ viññāpanaṃ karontena ca ācariyena anekesu saṃvaṇṇetabbasuttappadesesu soḷasa hāre saṃvaṇṇanābhāvena yojetvā soḷasa hārā vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ nānāvidhasuttappadesesu te saṃvaṇṇanābhāvena yojetvā soḷasa hārā vibhattā kiṃ , udāhu ekasmimpi saṃvaṇṇetabbasuttappadese saṃvaṇṇanābhāvena yojetvā soḷasa hārā vibhattā kin’’ ti vattabbattā ekasmimpi saṃvaṇṇetabbasuttappadese saṃvaṇṇanābhāvena yojetvā soḷasa hārā vibhattāyevāti tathā vibhajanto‘‘ soḷasa hārā paṭhaman’’ tiādikaṃ hārasampātavāraṃ āha. " 1045192,191,993,2,28,1,155,17,"Nanu hārasampātavāraṃ kathetukāmena ācariyena‘‘ tattha katamo desanāhārasampāto’’ tiādivacanaṃ vattabbaṃ, atha kasmā‘‘ soḷasa hārā paṭhaman’’ tiādi vattabbanti ce? " 1045193,191,993,29,47,1,133,14,Niddese vuttaṃ‘‘ soḷasa hārā paṭhaman’’ tiādikaṃ gāthaṃ hāravibhaṅgavāro nappayojeti vippakiṇṇavisayattā ca nayavicārassa ca antaritattā. 1045194,191,993,48,54,1,58,6,Hārasampātavāro pana taṃ gāthaṃ payojeti avikiṇṇavisayattā. 1045195,191,993,55,74,1,138,15,Tasmā taṃ gāthaṃ paccāmasitvā hārasampātavāre tassā gāthāya niddeso daṭṭhabboti viññāpanatthaṃ‘‘ soḷasa hārā paṭhaman’’ tiādi vattabbaṃyevāti. 1045196,191,993,75,77,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045197,191,994,2,46,1,445,40,"Evaṃ suparikammakatāya bhūmiyā nānāvaṇṇāni muttapupphāni pakiranto viya, susikkhitasippācariyavicāritesu surattasuvaṇṇālaṅkāresu nānāvidharaṃsijālasamujjalāni vividhāni maṇiratanāni bandhanto viya, mahāpathaviṃ parivattetvā pappaṭakojaṃ khādāpento viya , yojanikamadhugaṇḍaṃ pīḷetvā sumadhurasaṃ pāyento viya ca āyasmā mahākaccāno nānāsuttappadese udāharanto soḷasa hāre vibhajitvā idāni te ekasmiṃyeva sutte yojetvā dassento hārasampātavāraṃ ārabhi. " 1045198,191,994,47,51,1,30,4,Ārabhanto ca yāyaṃ niddesavāre– 1045199,191,995,2,11,1,48,7,"‘ ‘ Soḷasa hārā paṭhamaṃ, disālocanato disā viloketvā; " 1045200,191,996,2,13,1,52,8,"Saṅkhipiya aṅkusena hi, nayehi tīhi niddise suttan’’ ti." 1045201,191,996,14,14,1,0,0,– 1045202,191,997,2,4,1,11,2,Gāthā vuttā. 1045203,191,997,5,14,1,87,8,"Yasmā taṃ hāravibhaṅgavāro nappayojeti vippakiṇṇavisayattā, nayavicārassa ca antaritattā. " 1045204,191,997,15,21,1,69,6,Anekehi suttappadesehi hārānaṃ vibhāgadassanameva hi hāravibhaṅgavāro. 1045205,191,997,22,35,1,122,12,Hārasampātavāro pana taṃ payojeti ekasmiṃyeva suttappadese soḷasa hāre yojetvāva tadanantaraṃ nayasamuṭṭhānassa kathitattā. 1045206,191,997,36,53,1,79,11,Tasmā‘‘ soḷasa hārā paṭhaman’’ ti gāthaṃ paccāmasitvā‘‘ tassā niddeso kuhiṃ daṭṭhabbo? 1045207,191,997,54,59,1,20,3,Hārasampāteti āhā’’ ti– 1045208,191,998,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1045209,191,998,4,7,1,37,3,Gāthāttho niddesavibhāvanāyaṃ vuttova. 1045210,191,998,8,51,1,261,33,"‘‘ Soḷasa… pe… suttan’’ ti yā gāthā niddese ācariyena vuttā, tassā gāthāya niddeso kuhiṃ daṭṭhabbo, hāravibhaṅgassa ādimhi ācariyena na vibhatto, hārasampāte vā paccāmasitvā vibhattoti daṭṭhabbo kiṃ, udāhu nayasamuṭṭhāne vā paccāmasitvā vibhattoti daṭṭhabbo kinti pucchati. " 1045211,191,998,52,57,1,58,5,Hārasampāte paccāmasitvā vibhattoti daṭṭhabboti vissajjanā. 1045212,191,999,2,46,1,362,34,"Hārasampāte tassā gāthāya niddeso daṭṭhabboti ācariyena vutto, so hārasampāto desanāhārasampātabhedena soḷasavidho,‘‘ tattha katamo hārasampāto desanāhārasampāto’’ ti pucchitabbattā imasmiṃ sutte saṃvaṇṇetabbe saṃvaṇṇanābhāvena mayā vibhajiyamāno hārasampātabhūto saṃvaṇṇanāviseso desanāhārasampāto nāmāti tathā vibhajituṃ‘‘ tattha katamo desanāhārasampāto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045213,191,999,47,53,1,61,5,{Tatthā}ti tasmiṃ soḷasavidhe desanāhārasampātādike hārasampāte. 1045214,191,999,54,60,1,74,6,Katamo hārasampātabhūto saṃvaṇṇanāviseso desanāhārasampāto nāmāti pucchati. 1045215,191,1000,2,9,1,41,5,"‘ ‘ Arakkhitena cittena, micchādiṭṭhihatena ca; " 1045216,191,1001,2,10,1,47,5,"Thinamiddhābhibhūtena , vasaṃ mārassa gacchatī’’ ti." 1045217,191,1001,11,11,1,0,0,– 1045218,191,1002,2,24,1,129,13,Sutte ‘‘ arakkhitena cittenāti kiṃdesayatī’’ ti pucchitvā‘‘ pamādaṃ desayatī’’ tiādisaṃvaṇṇanāviseso desanāhārasampāto nāmāti vuttaṃ hoti. 1045219,191,1002,25,35,1,32,3,Gāthāttho aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.52) vibhatto. 1045220,191,1002,36,46,1,96,10,Yojanattho pana arakkhitena cittena arakkhitacittasamaṅgī puggalo mārassa maccuno vasaṃ gacchati. 1045221,191,1002,47,54,1,78,7,Micchādiṭṭhihatena vipallāsena vipallāsasamaṅgī puggalo mārassa vasaṃ gacchati. 1045222,191,1002,55,64,1,120,9,Thinamiddhābhibhūtena sasaṅkhārikacittena kusītacittena taṃcittasamaṅgī puggalo mārassa kilesādimārassa vasaṃ gacchatīti. 1045223,191,1003,2,28,1,114,17,‘ ‘ Arakkhitena cittenā’ ti padena desitaṃ taṃ pamādadhammajātaṃ kassa padan’’ ti vattabbattā‘‘ taṃ maccuno padan’’ ti vuttaṃ. 1045224,191,1003,29,68,1,209,25,"‘‘ Arakkhitena cittenā’’ ti iminā suttappadesena desito attho ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ micchādiṭṭhihatena cāti suttappadesena desito attho kathaṃ vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ micchādiṭṭhihatena cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045225,191,1003,69,93,1,106,15,"Yena vipallāsena yadā anicce‘‘ niccan’’ ti passati, tadā pavatto so vipallāso‘‘ micchādiṭṭhihataṃ nāmā’’ ti vuccati." 1045226,191,1003,94,114,1,105,12,‘‘ So pana vipallāso kiṃlakkhaṇo’’ ti pucchitabbattā tathā pucchitvā‘‘ viparītaggāhalakkhaṇo vipallāso’’ ti vuttaṃ. 1045227,191,1004,2,14,1,116,7,{Viparītaggāhalakkhaṇo}ti asubhādīnaṃyeva subhādiviparītaggāhalakkhaṇo vipallāso‘‘ vipallāsayatī’’ ti kāritatthasambhavato. 1045228,191,1004,15,18,1,35,3,Kiṃ vipallāso viparītaggāhalakkhaṇo? 1045229,191,1004,19,29,1,80,8,"So vipallāso saññaṃ vipallāsayati, cittampi vipallāsayati, diṭṭhimpi vipallāsayati. " 1045230,191,1004,30,39,1,86,9,Iti tayo dhamme vipallāsayatīti vipallāsetabbānaṃ tividhattā vipallāsāpi tividhā honti. 1045231,191,1004,40,57,1,206,16,"Tesu saññāvipallāso muduko dubbalo subhādivasena upaṭṭhitākāraggahaṇamattattā, cittavipallāso saññāvipallāsato balavā subhādivasena upaṭṭhahantānaṃ rūpakkhandhādīnaṃ subhādivasena sanniṭṭhānaṃ katvā gahaṇato. " 1045232,191,1004,58,67,1,100,8,"Diṭṭhivipallāso saññāvipallāsacittavipallāsehi balavataro, yaṃ yaṃ ārammaṇaṃ subhādiākārena upaṭṭhāti. " 1045233,191,1004,68,74,1,56,6,Taṃ taṃ ārammaṇaṃ sassatādivasena abhinivisitvā gahaṇato. 1045234,191,1004,75,86,1,98,9,"Tasmā saññāvipallāso paṭhamaṃ vutto, tadanantaraṃ cittavipallāso, tadanantaraṃ diṭṭhivipallāso vutto. " 1045235,191,1004,87,94,1,90,7,Vitthārato pana ekekassa subhasukhaattaniccaggahaṇavasena catubbidhattā dvādasavidhā honti. 1045236,191,1005,2,33,1,221,21,"Vipallāsā ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā,‘‘ katame vipallāsapavattiṭṭhānavisayā’’ ti pucchitabbattā imāni attabhāvavatthūni vipallāsapavattiṭṭhānavisayānīti dassetuṃ‘‘ so kuhiṃ vipallāsayati catūsu attabhāvavatthūsū’’ ti vuttaṃ. " 1045237,191,1005,34,42,1,112,8,Catūsu rūpakāyavedanācittadhammasaṅkhātesu attabhāvavatthūsu so sabbo vipallāso saññācittadiṭṭhiyo vipallāsayati. 1045238,191,1005,43,62,1,97,10,‘‘ Kathaṃ samanupassantassa vipallāsayatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ rūpaṃ attato samanupassatī’’ tiādi vuttaṃ. 1045239,191,1005,63,82,1,120,16,"Yo puggalo rūpaṃ vā attato samanupassati, rūpavantaṃ attānaṃ vā attato samanupassati , attani rūpaṃ vā attato samanupassati. " 1045240,191,1005,83,97,1,132,13,"Rūpasmiṃ attānaṃ vā attato samanupassati, evaṃ tassa samanupassantassa puggalassa vipallāso rūpakāye saññācittadiṭṭhiyo vipallāsayati. " 1045241,191,1005,98,101,1,23,3,Eseva nayo vedanādīsupi. 1045242,191,1006,2,29,1,165,20,‘ ‘ Tesu rūpakāyādīsu katamaṃ katamassa vipallāsassa vatthū’’ ti pucchitabbattā evaṃ pavattamānassa vipallāsassa idaṃ imassa vatthūti vibhajituṃ‘‘ tattha rūpan’’ tiādi vuttaṃ. 1045243,191,1006,30,52,1,146,17,{Tatthā}ti tesu rūpādīsu catūsu paṭhamaṃ vipallāsavatthu rūpaṃ‘‘ asubhe subhan’’ ti evaṃ pavattamānassa vipallāsassa vatthu hotīti vibhajitvā gahetabbaṃ. 1045244,191,1006,53,56,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1045245,191,1006,57,68,1,64,7,Evaṃ‘‘ asubhe subhan’’ tiādippakārena vipallāsā catubbidhā bhavanti. 1045246,191,1007,2,31,1,150,19,"Idaṃ imassa vatthūti ācariyena vibhajitvā dassitā, amhehi ca ñātā,‘‘ tesaṃ vipallāsānaṃ katame mūlakāraṇadhammā’’ ti pucchitabbattā‘‘ dve dhammā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045247,191,1007,32,46,1,90,12,"Cittassa saṃkilesā, taṇhā ca avijjā ca– ime dve dhammā vipallāsānaṃ mūlakāraṇabhūtā bhavanti." 1045248,191,1008,2,30,1,138,20,"‘ ‘ Ime dve dhammā ekato vipallāsānaṃ mūlakāraṇaṃ kiṃ honti, udāhu visuṃ visun’’ ti vattabbattā visuṃ visuṃ vibhajituṃ‘‘ taṇhānivutan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045249,191,1008,31,44,1,70,8,"Avijjārahitā taṇhā nāma natthi, tasmā‘‘ taṇhāavijjānivutan’’ ti vattabbanti? " 1045250,191,1008,45,49,1,29,3,"Na, taṇhāya sātisayapaccayattā. " 1045251,191,1008,50,69,1,74,10,"Sātisayāya hi taṇhāya asubhepi‘‘ subhan’’ ti, dukkhepi‘‘ sukhan’’ ti samanupassanti." 1045252,191,1008,70,96,1,89,13,"‘‘ Taṇhā ca avijjā cā’’ ti vuttattā‘‘ avijjānivutan’’ ti vattabbaṃ, kasmā‘‘ diṭṭhinivutan’’ ti vuttanti? " 1045253,191,1008,97,114,1,110,12,"Avijjāya diṭṭhi bhavatīti diṭṭhisīsena avijjaṃ gahetvā‘‘ diṭṭhinivutan’’ ti vuttaṃ, avijjānivutanti attho gahetabbo." 1045254,191,1008,115,147,1,143,18,"‘‘ Avijjānivutan’’ ti vutte pana diṭṭhirahitā avijjāpi gahitā siyā, diṭṭhisahitāya hi avijjāya aniccepi‘‘ niccan’’ ti, anattaniyepi‘‘ attā’’ ti samanupassanti." 1045255,191,1009,2,26,1,140,16,"‘ ‘ Kathaṃ taṇhāmūlako vipallāso pavatto, kathaṃ diṭṭhisahitāvijjāmūlako vipallāso pavatto’’ ti vattabbattā‘‘ tattha yo diṭṭhivipallāso’’ tiādi vuttaṃ. " 1045256,191,1009,27,31,1,50,3,{Tatthā}ti tesu taṇhāmūlakadiṭṭhisahitāvijjāmūlakesu. 1045257,191,1009,32,35,1,50,2,{Diṭṭhivipallāso}ti diṭṭhisahitāvijjāmūlakavipallāso. 1045258,191,1009,36,45,1,71,8,Atītaṃ rūpaṃ attato {samanupassatī}ti adabbabhūtopi dabbabhūto viya vutto. 1045259,191,1009,46,56,1,102,7,{Taṇhāvipallāso}ti diṭṭhisahitataṇhāmūlako vipallāso anāgataṃ rūpaṃ diṭṭhibhinandanavasena {abhinandatī}ti. 1045260,191,1009,57,62,1,71,4,Evaṃ atītasamanupassanaanāgatābhinandanabhedena pavattiviseso daṭṭhabbo. 1045261,191,1009,63,95,1,157,22,"‘‘ Cittassa saṃkileso taṇhāavijjāyeva dve dhammā na honti, atha kho dasa kilesāpi, kasmā dveyeva vuttā’’ ti vattabbattā‘‘ dve dhammā cittassa upakkilesā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045262,191,1009,96,107,1,81,10,Taṇhā ca avijjā ca– ime dveyeva dhammā paramasāvajjassa vipallāsassa mūlakāraṇattā. 1045263,191,1009,108,125,1,129,16,"Tāhi taṇhāavijjāhi visujjhantaṃ cittaṃ sabbehi kilesehi visujjhati, tasmā ca visesato cittassa upakkilesā hontīti dve dhammā vuttā. " 1045264,191,1009,126,137,1,87,11,Na hi tāsu taṇhāavijjāsu arahattamaggena pahīnāsu koci saṃkileso appahīno nāma natthīti. 1045265,191,1010,2,42,1,283,31,"‘ ‘ Vuttappakārā taṇhāavijjā vuttappakārānaṃ vipallāsānaṃyeva mūlakāraṇaṃ honti kiṃ, udāhu sakalassa vaṭṭassāpi mūlakāraṇaṃ honti kin’’ ti vattabbattā vuttappakārā taṇhāavijjā vuttappakārānaṃ mūlakāraṇaṃ honti yathā, evaṃ sakalassa vaṭṭassāpi mūlakāraṇaṃ hontīti dassetuṃ‘‘ tesan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045266,191,1010,43,54,1,83,9,"Tattha yesaṃ puggalānaṃ cittaṃ arakkhitaṃ, micchādiṭṭhihatañca hoti, tesaṃ puggalānaṃ. " 1045267,191,1010,55,106,1,441,45,"Yesaṃ avijjānīvaraṇānaṃ taṇhāsaṃyojanānaṃ pubbakoṭi na paññāyati, tehi avijjānīvaraṇehi taṇhāsaṃyojanehi saṃsāre sandhāvantānaṃ saṃsarantānaṃ puggalānaṃ sakiṃ nirayaṃ māravasagamanena sandhāvanaṃ saṃsaraṇaṃ hoti, sakiṃ tiracchānayoniṃ sandhāvanaṃ saṃsaraṇaṃ hoti, sakiṃ pettivisayaṃ sandhāvanaṃ saṃsaraṇaṃ hoti, sakiṃ asurakāyaṃ sandhāvanaṃ saṃsaraṇaṃ hoti, sakiṃ deve sandhāvanaṃ saṃsaraṇaṃ hoti, sakiṃ manusse sandhāvanaṃ saṃsaraṇaṃ hotīti attho." 1045268,191,1011,2,38,1,205,23,"‘ ‘ Micchādiṭṭhihatena cā’’ ti suttappadesena desito attho ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ thinamiddhābhibhūtenāti suttappadesena desito attho kathaṃ vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ thinamiddhābhibhūtenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045269,191,1011,39,51,1,101,11,"Cittassa viññāṇakkhandhassa yā akallatā akammaniyatā atthi, idaṃ akallattaṃ akammaniyattaṃ thinaṃ nāma. " 1045270,191,1011,52,65,1,122,12,"Yaṃ kāyassa līnattaṃ vedanādikkhandhattayalīnattaṃ atthi, idaṃ kāyassa līnattaṃ middhaṃ nāmāti thinamiddhasarūpameva vuttaṃ. " 1045271,191,1011,66,96,1,274,27,"Tehi thinamiddhehi cittassa abhibhūtabhāvādiko pana suviññeyyattā na vutto, avuttepi yesaṃ puggalānaṃ cittaṃ thinamiddhehi abhibhūtaṃ, tesaṃ puggalānaṃ tena cittena cittasīsena saṃyojanena saṃsāre māravasagamanena sandhāvanaṃ saṃsaraṇaṃ pariyosānasabhāvo vitthāretvā gahetabbo." 1045272,191,1012,2,25,1,116,16,‘ ‘ Vasaṃ mārassa gacchatīti suttappadesena desito attho kathaṃ vibhatto’’ ti vattabbattā‘‘ vasaṃ mārassa gacchatī’’ ti vuttaṃ. 1045273,191,1012,26,37,1,85,9,Tattha {kilesamārassā}ti kileso dānādipuññe māreti nivāretīti atthena {māro}ti kilesamāro. 1045274,191,1012,38,52,1,116,12,"Iminā kilesamāraṃ nissāya pavattattā abhisaṅkhāramārakhandhamāramaccumārā ca gahitā, ca -saddena vā gahitāti veditabbā. " 1045275,191,1012,53,56,1,31,2,{Sattamārassā}ti devaputtamārassa. 1045276,191,1012,57,92,1,187,25,"Atha vā‘‘ devaputtamārassā’’ ti avatvā‘‘ sattamārassā’’ ti vuttattā yo yo rājacorādiko dānādīni vā issariyabhogādīni vā māreti, so so rājacorādikopi gahito, tasmā yassa kassaci sattamārassāti attho. " 1045277,191,1012,93,102,1,61,9,Vasan ti icchaṃ lobhaṃ adhippāyaṃ ruciṃ ākaṅkhaṃ āṇaṃ āṇattiṃ. 1045278,191,1012,103,111,1,71,7,{Gacchatī}ti upagacchati upeti anuvattati anugacchati nātikkamatīti attho. 1045279,191,1012,112,129,1,55,9,‘‘ Kasmā vasaṃ gacchatī’’ ti vattabbattā‘‘ so hī’’ tiādi vuttaṃ. 1045280,191,1012,130,159,1,232,26,"Yo satto arakkhitacittena ca micchādiṭṭhihatacittena ca thinamiddhābhibhūtacittena ca samannāgato hoti, so satto avijjānīvaraṇādīhi nivuto hutvā saṃsārābhimukho hi yasmā hoti, na visaṅkhārābhimukho, tasmā mārassa vasaṃ gacchatīti attho." 1045281,191,1013,2,30,1,158,18,"‘ ‘ Arakkhitenātiādikassa yassa suttassa attho vibhatto, tena‘ arakkhitenā’ tiādikena suttena kittakāni saccāni desitānī’’ tivattabbattā‘‘ imāni bhagavatā’’ tiādi vuttaṃ." 1045282,191,1013,31,46,1,84,10,"‘‘ Arakkhitenā’’ tiādisuttena bhagavatā imāni dve saccāni desitāni dukkhaṃ, samudayo cāti. " 1045283,191,1013,47,49,1,15,2,Kathaṃ desitāni? 1045284,191,1013,50,57,1,70,7,Abhidhammanissitāya kathāya ceva suttantanissitāya kathāya ca desitāni. 1045285,191,1013,58,87,1,196,23,"Tāsu kathāsu abhidhammanissitāya kathāya desite sati‘‘ arakkhitena cittenā’’ ti iminā padena arakkhitaṃ rattampi cittaṃ, arakkhitaṃ duṭṭhampi cittaṃ, arakkhitaṃ mūḷhampi cittaṃ bhagavatā desitaṃ ñāpitaṃ. " 1045286,191,1013,88,101,1,175,11,"Tattha rattacittaṃ lobhasahagatacittuppādavasena aṭṭhavidhaṃ, duṭṭhacittaṃ paṭighasampayuttacittuppādavasena dubbidhaṃ, mūḷhacittaṃ momūhacittuppādavasena dubbidhanti veditabbaṃ. " 1045287,191,1013,102,118,1,140,15,"Imesañhi cittuppādānaṃ vasena yā cakkhundriyādīnaṃ agutti anārakkhā uppannā, tāya aguttiyā anārakkhāya cittaṃ arakkhitaṃ hoti phalūpacārenāti." 1045288,191,1014,2,19,1,134,12,"‘ ‘ Micchādiṭṭhihatenā’’ ti iminā padena micchādiṭṭhisaṃsaṭṭhaṃ cittaṃ desitaṃ, taṃ diṭṭhisampayuttacittuppādavasena catubbidhanti veditabbaṃ. " 1045289,191,1014,20,26,1,88,6,Tañhi micchādiṭṭhiyā saṃsaṭṭhabhāvena micchādiṭṭhivasānugatattā micchādiṭṭhihataṃ nāmāti. 1045290,191,1014,27,44,1,135,12,"‘‘ Thinamiddhābhibhūtenā’’ ti iminā padena thinamiddhena saṃsaṭṭhaṃ cittaṃ desitaṃ, taṃ sasaṅkhārikacittuppādavasena pañcavidhanti veditabbaṃ. " 1045291,191,1014,45,60,1,149,13,Tañhi thinamiddhena saṃsaṭṭhabhāvena thinamiddhavasānugatattā thinamiddhābhibhūtaṃ nāmāti evaṃ ye dvādasākusalā cittuppādakaṇḍe‘‘ katame dhammā akusalā? 1045292,191,1014,61,87,1,140,16,"Yasmiṃ samaye akusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hotī’’ tiādinā( dha. sa.365) vitthārato vattabbā, te dvādasākusalacittuppādā tīhi padehi bhagavatā desitāti veditabbā." 1045293,191,1014,88,98,1,35,6,‘‘ Mārassā’’ ti padena pañca mārā gahitā. 1045294,191,1014,99,136,1,125,18,"Tesu kilesamāro ‘‘ cattāro āsavā, cattāro oghā, cattāro yogā, cattāro ganthā, cattāri upādānāni, aṭṭha nīvaraṇā, dasa kilesā’’ ti( dha. sa.1102 ādayo) desito. " 1045295,191,1014,137,163,1,97,12,Abhisaṅkhāramāro pana‘‘ kusalā cetanā( vibha.226) akusalā cetanā( vibha.226) kusalaṃ kammaṃ akusalaṃ kamman’’ tiādinā desito. 1045296,191,1014,164,174,1,56,6,Khandhamāro pana‘‘ attabhāvo pañcakkhandhā’’ tiādinā desito. 1045297,191,1014,175,190,1,44,6,Maccumāro pana‘‘ cuti cavanatā’’ tiādinā( vibha.193) desito. 1045298,191,1014,191,198,1,64,7,Evaṃ tāvettha abhidhammanissitāya kathāya desito attho daṭṭhabbo. 1045299,191,1015,2,96,1,583,66,"Suttantanissitāya pana kathāya desite sati‘‘ cakkhunā rūpaṃ disvā nimittaggāhī hoti anubyañjanaggāhī, yatvādhikaraṇamenaṃ cakkhundriyaṃ asaṃvutaṃ viharantaṃ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṃ, tassa saṃvarāya na paṭipajjati, na rakkhati cakkhundriyaṃ, cakkhundriye na saṃvaraṃ āpajjati… pe… sotindriye na saṃvaraṃ āpajjati… ghānindriye na saṃvaraṃ āpajjati… jivhindriye na saṃvaraṃ āpajjati… kāyindriye na saṃvaraṃ āpajjati… manindriye na saṃvaraṃ āpajjatī’’ ti( ma. ni.1.347) evaṃ puggalādhiṭṭhānena yaṃ chadvārikacittaṃ vuttaṃ, taṃ chadvārikacittaṃ‘‘ arakkhitena cittenā’’ ti iminā padena desitaṃ. " 1045300,191,1015,97,188,1,434,55,"Yā micchādiṭṭhiyo pubbantakappanavasena vā aparantakappanavasena vā pubbantāparantakappanavasena vā micchā abhinivisantassa ayoniso ummujjantassa‘‘ sassato loko’’ ti vā‘‘ asassato loko’’ ti vā‘‘ na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’’ ti vā uppannā, tāhi diṭṭhīhi vā, yā ca diṭṭhiyo‘‘ imā cattāro sassatavādā… pe… paramadiṭṭhadhammanibbānavādā’’ ti brahmajālasuttā dīsu( dī. ni.1.30 ādayo) vuttā, tāhi diṭṭhīhi vā sampayuttaṃ yaṃ cittaṃ‘‘ micchādiṭṭhihatena cā’’ ti iminā padena desitaṃ." 1045301,191,1016,2,50,1,285,33,"‘ ‘ Thinaṃ nāma cittassa akammaññatā, middhaṃ nāma vedanādikkhandhattayassa akammaññatā’’ ti vā‘‘ thinaṃ anussāhasaṃsīdanaṃ, middhaṃ ussāhasattivighāto’’ ti vā yāni thinamiddhāni vuttāni, tehi thinamiddhehi yaṃ cittaṃ abhibhūtaṃ ajjhotthaṭaṃ, taṃ cittaṃ‘‘ thinamiddhābhibhūtenā’’ ti iminā padena desitaṃ." 1045302,191,1017,2,31,1,109,21,"‘ ‘ Vaso nāma icchā lobho adhippāyo ruci ākaṅkhā āṇā āṇattī’’ ti yo vaso vutto, so vaso‘‘ vasan’’ ti iminā padena desito." 1045303,191,1017,32,59,1,123,17,"‘‘ Pañca mārā– khandhamāro abhisaṅkhāramāro maccumāro devaputtamāro kilesamāro’’ ti yo māro vutto, so māro‘‘ mārassā’’ ti iminā desito." 1045304,191,1017,60,91,1,119,16,"‘‘ Gacchati, upagacchati, upeti, anuvattati, anugacchati, nātikkamatī’’ ti yo puggalo vutto, so puggalo‘‘ gacchatī’’ ti iminā desitoti. " 1045305,191,1017,92,121,1,197,23,"Evaṃ desitesu dhammesu akusalā samudayasaccaṃ,‘‘ vasaṃ mārassa gacchatī’’ ti iminā padena ye pañcupādānakkhandhe upādāya paññatto puggalo vutto, te pañcupādānakkhandhā dukkhasaccanti dve saccāni desitāni." 1045306,191,1017,122,140,1,77,10,‘‘ Kimatthāya dve saccāni desitānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tesaṃ bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1045307,191,1017,141,169,1,144,19,"Tesaṃ dvinnaṃ saccānaṃ pariññāya ca pahānāya ca‘‘ arakkhitenā’’ tiādi dhammaṃ bhagavā deseti, tāni dve saccāni‘‘ arakkhitenā’’ tiādikena ñāpetīti attho." 1045308,191,1018,2,30,1,143,19,"‘ ‘ Tesu dvīsu saccesu kassa saccassa pariññāya, kassa saccassa pahānāya desetī’’ ti pucchitabbattā‘‘ dukkhassa pariññāya, samudayassa pahānāyā’’ ti vuttaṃ." 1045309,191,1018,31,49,1,78,10,‘‘ Pariññāpahānehi katamāni saccāni desitānī’’ ti vattabbattā‘‘ yena cā’’ tiādi vuttaṃ. 1045310,191,1018,50,63,1,100,11,"Yena arahattamaggena parijānāti, yena arahattamaggena pajahati ca, ayaṃ arahattamaggo maggasaccaṃ nāma. " 1045311,191,1018,64,79,1,108,13,"Yaṃ nibbānadhammaṃ ārabbha taṇhāya, avijjāya ca pahānaṃ jātaṃ, ayaṃ nibbānadhammo nirodho nirodhasaccaṃ nāmāti. " 1045312,191,1018,80,85,1,39,5,Evaṃ cattāri saccāni bhagavatā desitāni. 1045313,191,1019,2,21,1,81,11,‘ ‘ Catunnaṃ saccānaṃ desitabhāvo kena viññātabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1045314,191,1019,22,44,1,205,18,"Tesu catūsu saccesu samudayasaccena assādo gahito, dukkhasaccena ādīnavo gahito, maggasaccanirodhasaccehi nissaraṇaṃ gahitaṃ, samudayappahānavasena sabbagatipajahanaṃ jātaṃ, sabbagatipajahanaṃ phalanti gahitaṃ. " 1045315,191,1019,45,76,1,295,25,"Yena rakkhitacittatādikena sabbagatipajahanaṃ jātaṃ, so rakkhitacittatādiko upāyoti gahito, arakkhitacittatādikassa paṭisedhanamukhena rakkhitacittatādikassa niyojanaṃ bhagavato āṇattīti gahitanti desanāhārena nānāsuttesu dassitā assādādayo‘‘ arakkhitenā’’ tiādike ekasmiṃyeva sutte nīharitvā dassitā." 1045316,191,1020,2,21,1,99,12,‘ ‘ Assādādīnaṃ nīharitvā dassitabhāvo kena viññātabbo saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1045317,191,1020,22,35,1,117,12,"Ettha ca yena saṃvaṇṇanāvisesena nānāsuttesu assādādayo nīharitvā dassitā, so saṃvaṇṇanāviseso desanāhāravibhaṅgo nāma. " 1045318,191,1020,36,50,1,132,13,"Yena saṃvaṇṇanāvisesena ekasmiṃyeva sutte assādādayo nīharitvā dassitā, so saṃvaṇṇanāviseso desanāhārasampāto nāmāti viseso daṭṭhabbo." 1045319,191,1021,2,19,1,87,10,‘ ‘ Ettakova desanāhārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto desanāhārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045320,191,1021,20,42,1,216,20,"Ekekasmiṃyeva sutte assādādayo yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena desanāhārasampātena nīharitvā yathārahaṃ dassitā, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto desanāhārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahito. " 1045321,191,1022,2,5,1,44,4,Iti desanāhārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045322,191,1023,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045323,191,1024,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045324,191,1025,2,4,1,26,2,2 . Vicayahārasampātavibhāvanā 1045325,191,1026,2,38,1,190,21,"53. Yena desanāhārasampātena assādādayo ācariyena vibhattā, amhehi ca ñātā, so desanāhārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo vicayahārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo vicayo hārasampāto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045326,191,1026,39,50,1,116,10,{Tatthā}ti tesu desanāhārasampātādīsu soḷasasu hārasampātesu katamo saṃvaṇṇanāviseso vicayahārasampāto nāmāti pucchati. 1045327,191,1026,51,73,1,155,17,"Imesu dhammesu ayaṃ dhammo yena saṃvaṇṇanāvisesena vicayitabbo, so saṃvaṇṇanāviseso vicayahārasampāto nāmāti niyametvā vibhajituṃ‘‘ tattha taṇhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045328,191,1026,74,76,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045329,191,1027,2,39,1,266,24,"‘ ‘ Evaṃ desanāhārasampātaṃ dassetvā idāni vicayahārasampātaṃ dassento yasmā desanāhārapadatthavicayo vicayahāro, tasmā desanāhāre vipallāsahetubhāvena niddhāritāya taṇhāya kusalādivibhāgapavicayamukhena vicayahārasampātaṃ dassetuṃ‘ tattha taṇhā duvidhā’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.53)– " 1045330,191,1028,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1045331,191,1028,4,26,1,134,13,Tattha {tatthā}ti tasmiṃ‘‘ arakkhitena cittenā’’ tiādisuttatthe desanāhārasampātena saṃvaṇṇite akusaladhamme‘‘ taṇhā’’ ti niddhāritā sabbataṇhā. 1045332,191,1028,27,34,1,53,6,{Kusalāpī}ti catubhūmake kusale uddissa pavattā taṇhāpi. 1045333,191,1028,35,44,1,78,8,{Akusalāpī}ti akusaladhamme uddissa pavattā taṇhāpīti duvidhā hotīti vicayitabbā. 1045334,191,1028,45,48,1,19,3,Tena vuttaṃ ṭīkāyaṃ– 1045335,191,1028,49,73,1,159,16,"‘‘ kusaladhammārammaṇāti kusaladhamme uddissa pavattamattaṃ sandhāya vuttaṃ, na tesaṃ ārammaṇapaccayataṃ, idha‘ kusalā dhammā’ ti lokuttaradhammānampi adhippetattā’’ ti." 1045336,191,1029,2,25,1,101,14,"‘ ‘ Kusalā taṇhā kiṃgāminī, akusalā taṇhā kiṃ gāminī’’ ti pucchitabbattā‘‘ akusalā saṃsāragāminī’’ tiādi vuttaṃ. " 1045337,191,1029,26,45,1,96,11,Atha vā‘‘ katamo kusalākusalataṇhānaṃ viseso’’ ti pucchitabbattā‘‘ akusalā saṃsāragāminī’’ tiādi vuttaṃ. 1045338,191,1029,46,87,1,243,28,"‘‘ Taṇhā nāma saṃsāragāminī hotu, kathaṃ apacayagāminī’’ ti vattabbattā‘‘ pahānataṇhā’’ ti vuttaṃ, pahānassa hetubhūtā taṇhā {pahānataṇhā}ti attho, pahātabbataṇhaṃ āgamma yaṃ pahānaṃ pavattetabbaṃ, tena pavattetabbena pahānena apacayaṃ gacchatīti vuttaṃ hoti." 1045339,191,1030,2,26,1,115,15,"‘ ‘ Kiṃ pana taṇhāyeva kusalākusalāti dubbidhā, udāhu aññopi kusalākusalāti dubbidho’’ ti vattabbattā‘‘ mānopī’’ tiādi vuttaṃ." 1045340,191,1030,27,51,1,106,16,"‘‘ Katamo māno kusalo, katamo māno akusalo’’ ti pucchitabbattā‘‘ yaṃ mānaṃ nissāya mānaṃ pajahati, ayaṃ māno kusalo. " 1045341,191,1030,52,65,1,61,10,"Yo pana māno dukkhaṃ nibbattayati, ayaṃ māno akusalo’’ ti vuttaṃ. " 1045342,191,1030,66,93,1,182,22,"Tattha yaṃ mānaṃ… pe… {kusalo}ti yaṃ mānaṃ nissāya upanissāya pahānaṃ pavattitaṃ, tena pahānena santāne uppajjanārahaṃ mānaṃ pajahati, ayaṃ upanissayapaccayabhūto māno phalūpacārena kusalo. " 1045343,191,1030,94,119,1,153,21,"Yo pana… pe… {akusalo}ti yo pana māno parahiṃsanādivasena pavattamāno hutvā attano ca parassa ca dukkhaṃ nibbattayati, ayaṃ māno akusaloti vicayitvā veditabbo." 1045344,191,1031,2,34,1,169,21,‘ ‘ Saṃsārāpacayagāminīsu tāsu taṇhāsu katamā apacayagāminī taṇhā kusalā’’ ti pucchitabbattā‘‘ kusalā’’ ti vuttāya taṇhāya sarūpaṃ dassetuṃ‘‘ tattha yaṃ nekkhammasitan’’ tiādi vuttaṃ. 1045345,191,1031,35,41,1,63,5,{Tatthā}ti tāsu saṃsārāpacayagāminīsu taṇhābhūtāsu kusalākusalāsu. 1045346,191,1031,42,46,1,29,4,Ayaṃ taṇhā kusalāti sambandho. 1045347,191,1031,47,91,1,301,33,"‘‘ Ariyā puggalā santaṃ āyatanaṃ yaṃ ariyaphaladhammaṃ sacchikatvā upasampajja viharanti, taṃ āyatanaṃ ariyaphaladhammaṃ ahaṃ kudāssu sacchikatvā viharissan’’ ti patthayantassa tassa kulaputtassa tasmiṃ ariyaphale pihā uppajjati, pihāpaccayā yaṃ domanassaṃ uppajjati, idaṃ domanassaṃ‘‘ nekkhammasitan’’ ti vuccati. " 1045348,191,1031,92,102,1,110,10,Ayaṃ ariyaphale pihāsaṅkhātā taṇhā kusalā anavajjā anavajjaariyaphaladhammaṃ uddissa pavattattāti vicayitabbaṃ. 1045349,191,1032,2,17,1,54,8,‘ ‘ Kathaṃ pavattā’’ ti vattabbattā‘‘ rāgavirāgā’’ tiādi vuttaṃ. 1045350,191,1032,18,22,1,34,4,Yā rāgavirāgā cetovimutti pattabbā. 1045351,191,1032,23,46,1,184,21,"Tadārammaṇā taṃ cetovimuttiṃ āgamma pavattā taṇhā kusalā anavajjā, yā avijjāvirāgā paññāvimutti pattabbā, tadārammaṇā taṃ paññāvimuttiṃ āgamma pavattā taṇhā kusalā anavajjāti vicayitabbā. " 1045352,191,1032,47,51,1,36,4,Tāya paññāvimuttiyā vasena bhagavatā– 1045353,191,1033,2,9,1,42,4,"‘ ‘ Tasmā rakkhitacittassa, sammāsaṅkappagocaro; " 1045354,191,1034,2,6,1,41,3,"Sammādiṭṭhipurekkhāro , ñatvāna udayabbayaṃ; " 1045355,191,1035,2,25,1,49,6,"Thinamiddhābhibhū bhikkhu, sabbā duggatiyo jahe’’ ti.( udā.32; netti.31,65,78)– " 1045356,191,1036,2,39,1,155,22,"Gāthāyaṃ ‘‘ sabbā duggatiyo jahe’’ ti padaṃ vuttaṃ,‘‘ tassā paññāvimuttiyā yo pavicayo kātabbo, katamo so pavicayo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tassā ko pavicayo’’ tiādi vuttaṃ. " 1045357,191,1036,40,64,1,182,19,Tassā paññāvimuttiyā ko pavicayoti ce puccheyya‘‘ aṭṭha maggaṅgāni– sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvācā sammākammanto sammāājīvo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhī’’ ti pavicayo veditabbo. 1045358,191,1036,65,83,1,70,10,‘‘ So pavicayo kattha daṭṭhabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ so katthā’’ tiādi vuttaṃ. 1045359,191,1036,84,92,1,68,8,So paññāvimuttiyā pavicayo kattha kasmiṃ dhamme daṭṭhabboti pucchati. 1045360,191,1036,93,101,1,85,8,Catutthe jhāne pāramitāya ukkaṃsagatāya catutthajjhānabhāvanāya so pavicayo daṭṭhabbo. 1045361,191,1037,2,21,1,83,12,‘ ‘ Catutthe jhāne pāramitāyā’’ ti vuttamatthaṃ vivarituṃ‘‘ catutthe hi jhāne’’ tiādi vuttaṃ. 1045362,191,1037,22,51,1,269,27,"Yo so catutthajjhānalābhī puggalo catutthe jhāne parisuddhaṃ pariyodātaṃ anaṅgaṇaṃ vigatūpakkilesaṃ mudu kammaniyaṃ ṭhitaṃ āneñjappattaṃ, iti aṭṭhaṅgasamannāgataṃ cittaṃ bhāvayati, so catutthajjhānalābhī puggalo tattha catutthe jhāne aṭṭhavidhaṃ vijjācaraṇaṃ adhigacchati. " 1045363,191,1037,52,54,1,19,2,Katamaṃ aṭṭhavidhaṃ? 1045364,191,1037,55,64,1,50,8,"Cha abhiññā, dve ca visese vā adhigacchatīti yojanā. " 1045365,191,1037,65,74,1,74,8,"Iddhividhādayo pañca, lokiyābhiññā ceva arahattamaggapaññā cāti cha abhiññā. " 1045366,191,1037,75,82,1,56,7,Manomayiddhi ceva vipassanāñāṇañcāti dve ca visesā honti. 1045367,191,1038,2,27,1,123,16,‘ ‘ Taṃ catutthajjhānacittaṃ kuto parisuddhaṃ… pe… kuto āneñjappattan’’ ti pucchitabbattā‘‘ taṃ cittaṃ yato parisuddhan’’ tiādi vuttaṃ. 1045368,191,1038,28,38,1,107,9,"Taṃ cittaṃ yato upekkhāsatipārisuddhibhāvato parisuddhaṃ, tato upekkhāsatipārisuddhibhāvato pariyodātaṃ hoti. " 1045369,191,1038,39,48,1,114,8,"Sukhādīnaṃ paccayaghātena yato vītarāgādianaṅgaṇabhāvato anaṅgaṇaṃ, tato vītarāgādianaṅgaṇabhāvato vigatūpakkilesaṃ. " 1045370,191,1038,49,56,1,59,6,"Yato subhāvitabhāvato mudu, tato subhāvitabhāvato kammaniyaṃ. " 1045371,191,1038,57,79,1,140,14,"Yato parisuddhādīsu ṭhitabhāvato ṭhitaṃ, tato parisuddhādīsu ṭhitabhāvato āneñjappattaṃ hotītipi yojanā yuttā aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.53) yugaḷato āgatattā. " 1045372,191,1038,80,83,1,69,3,Saddhāvīriyasatisamādhipaññāobhāsehi pariggahitabhāvato āneñjappattaṃ. 1045373,191,1038,84,134,1,350,43,"Saddhāya hi pariggahitaṃ cittaṃ paṭipakkhe assaddhiye na iñjati na calati, vīriyena pariggahitaṃ cittaṃ paṭipakkhe kosajje na iñjati, satiyā pariggahitaṃ cittaṃ paṭipakkhe pamāde na iñjati, samādhinā pariggahitaṃ cittaṃ paṭipakkhe uddhacce na iñjati, paññāya pariggahitaṃ cittaṃ paṭipakkhāya avijjāya na iñjati, obhāsagataṃ cittaṃ kilesandhakāre na iñjati. " 1045374,191,1038,135,143,1,77,8,Iti imehi chahi dhammehi pariggahitaṃ catutthajjhānacittaṃ āneñjappattaṃ hoti. 1045375,191,1038,144,159,1,196,14,"Evaṃ aṭṭhaṅgasamannāgatattā catutthajjhānacittaṃ channaṃ abhiññāñāṇānañca manomayiddhivipassanāñāṇānañca adhigamūpāyo hoti, tasmā so paññāvimuttiparicayo catutthajjhāne daṭṭhabboyevāti saṅkhepattho. " 1045376,191,1038,160,190,1,128,15,Vitthārato pana aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.53)‘‘ tattha upekkhāsatipārisuddhibhāvenā’’ tiādinā vā‘‘ aparo nayo’’ tiādinā vā vuttoyevāti amhehi na vutto. 1045377,191,1039,2,40,1,248,27,"‘ ‘ Yesaṃ rāgādiaṅgaṇānaṃ abhāvena anaṅgaṇaṃ, yesaṃ abhijjhādiupakkilesānaṃ abhāvena vigatūpakkilesaṃ, yāya cittassa ṭhitiyā abhāvena ṭhitaṃ, iñjanāya abhāvena āneñjappattaṃ, te rāgādiaṅgaṇādayo katamāya pakkhā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha aṅgaṇā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045378,191,1039,41,63,1,236,19,"{Tatthā}ti tesu rāgādiaṅgaṇādīsu aṅgaṇā ca rāgādiaṅgaṇā ca upakkilesā abhijjhādiupakkilesā ca santi, tadubhayaṃ rāgādiaṅgaṇaabhijjhādiupakkilesadvayaṃ taṇhāpakkho rāgādiaṅgaṇānaṃ taṇhāsabhāvattā, abhijjhādiupakkilesānañca taṇhāya anulomattā. " 1045379,191,1039,64,85,1,164,20,"Yā iñjanā phandanā yā ca cittassa aṭṭhiti anavaṭṭhānaṃ atthi, ayaṃ iñjanā aṭṭhiti diṭṭhipakkho iñjanāya ca aṭṭhitiyā ca micchābhinivesahetubhāvatoti pavicayo kātabbo." 1045380,191,1040,2,25,1,176,16,‘ ‘ Kiṃ pana catutthajjhānacittaṃ aṭṭhaṅgasamannāgatattāyeva channaṃ abhiññāñāṇānañca manomayiddhivipassanāñāṇānañca adhigamūpāyo hotī’’ ti pucchitabbattā‘‘ cattāri indriyānī’’ ti vuttaṃ. 1045381,191,1040,26,92,1,574,51,"‘‘ Tassa catutthajjhānalābhino, dukkhindriyaṃ domanassindriyaṃ sukhindriyaṃ somanassindriyaṃ iti cattārindriyāni catutthajjhāne nirujjhanti, tassa catutthajjhānalābhino upekkhindriyaṃ avasiṭṭhaṃ bhavati, tasmāpi catutthajjhānacittaṃ vuttappakārānaṃ aṭṭhannaṃ ñāṇānaṃ adhigamūpāyo hoti, so ca adhigamūpāyabhāvo ciṇṇavasībhāvasseva bhaveyya, kathaṃ catutthajjhānamattalābhino ciṇṇavasībhāvo siyā’’ ti vattabbattā so catutthajjhānalābhī catutthajjhāneyeva aṭṭhatvā arūpasamāpattiyopi evaṃ katvā nibbatteti bhāveti, tasmā ciṇṇavasībhāvo hotīti dassetuṃ‘‘ so uparimaṃ samāpattin’’ tiādi vuttaṃ. " 1045382,191,1040,93,108,1,69,7,"Tassattho aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.53) vitthārato vutto, tasmā yojanamattaṃ karissāma. " 1045383,191,1041,2,14,1,150,11,So rūpāvacaracatutthajjhānalābhī yogāvacaro rūpāvacaracatutthajjhānasamāpattito uparimaṃ ākāsānañcāyatana samāpattiṃ santato santatarato manasi karoti. 1045384,191,1041,15,68,1,477,47,"Yathāvuttaṃ uparimaṃ samāpattiṃ santato manasi karoto tassa catutthajjhānalābhino yogāvacarassa catutthajjhāne saññā saññāpadhānā samāpatti oḷārikā viya hutvā saṇṭhahati, paṭighasaññā ca ukkaṇṭhā anabhirati hutvā saṇṭhahati, so yathāvuttena vidhinā manasi karonto yogāvacaro sabbaso niravasesato rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā‘‘ ākāsaṃ anantan’’ ti manasi katvā pavattamānaṃ ākāsānañcāyatanasamāpattiṃ sacchikatvā upasampajja viharati. " 1045385,191,1041,69,74,1,58,5,Rūpasaññā rūpāvacarasaññā pañcavidha abhiññābhinīhāro hoti. 1045386,191,1041,75,80,1,51,5,Nānattasaññā nānārammaṇesu vokāro akusalo pavattati. 1045387,191,1041,81,96,1,145,14,"Evaṃ rūpāvacarajjhāne ādīnavadassī hutvā tā rūpasaññānānattasaññāyo ārammaṇe samatikkamati, assa yogāvacarassa paṭighasaññā ca abbhatthaṃ gacchati. " 1045388,191,1041,97,110,1,151,12,"Evaṃ iminā vuttanayena samatikkamena samāhitassa, santavuttinā arūpāvacarasamādhinā samāhitassa yogāvacarassa obhāso rūpāvacarajjhānobhāso antaradhāyati. " 1045389,191,1041,111,117,1,69,6,Rūpānaṃ kasiṇarūpānaṃ jhānacakkhunā dassanañca antaradhāyatīti yojanā. 1045390,191,1042,2,35,1,188,23,"‘ ‘ Yena samādhinā samāhitassa, samāhitassa obhāso ca rūpānaṃ dassanañca antaradhāyati, so samādhi kittakehi aṅgehi samannāgato, kathaṃ paccavekkhitabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ so samādhī’’ tiādi vuttaṃ. " 1045391,191,1042,36,66,1,283,27,"So {samādhī}ti yena rūpārūpāvacarasamādhinā samāhito, so duvidhopi samādhi anabhijjhābyāpādavīriyārambhehi tīhi upakārakaṅgehi ca passaddhisatīhi dvīhi parikkhāraṅgehi ca avikkhittena ekena sabhāvaṅgena ca chahi aṅgehi samannāgatoti paccavekkhitabbo punappunaṃ cintetabbo sallakkhetabbo ." 1045392,191,1042,67,86,1,103,11,‘‘ Kathaṃ kattha paccavekkhitabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ anabhijjhāsahagataṃ me mānasaṃ sabbaloke’’ tiādi vuttaṃ. 1045393,191,1042,87,115,1,141,18,"‘‘ Tesu chasu aṅgesu kittako samatho, kittakā vipassanā’’ ti pucchitabbattā ettako samatho, ettakā vipassanāti vibhajituṃ‘‘ tattha yañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045394,191,1043,2,42,1,260,24,"54.‘‘ Paññāvimuttī’’ ti vuttassa arahattaphalassa samādhissa samathavipassanāsaṅkhātā pubbabhāgapaṭipadā samādhimukhena ācariyena vibhattā,‘‘ tāya paṭipadāya labhitabbo arahattaphalasamādhi kittakena veditabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ so samādhi pañcavidhena veditabbo’’ ti vuttaṃ. " 1045395,191,1043,43,53,1,122,9,"Yo arahattaphalasamādhi samathavipassanāpaṭipadāya labhitabbo, so arahattaphalasamādhi pañcavidhena ñāṇadassanena veditabbo." 1045396,191,1044,2,21,1,94,11,‘ ‘ Kathaṃ pañcavidhañāṇadassanaṃ paccupaṭṭhitaṃ bhavatī’’ ti vattabbattā‘‘ ayaṃ samādhī’’ tiādi vuttaṃ. 1045397,191,1044,22,37,1,172,14,"Ayaṃ arahattaphalasamādhi appitappitakkhaṇe phalasamāpattisukhattā paccuppannasukho hoti, iti paccavekkhantassa assa arahato paccattameva ñāṇadassanaṃ paccupaṭṭhitaṃ bhavati. " 1045398,191,1044,38,54,1,152,13,"Ayaṃ arahattaphalasamādhi āyatiṃ samāpajjitabbassa arahattaphalasamādhissa upanissayapaccayattā āyatiṃ sukhavipāko hoti, iti paccavekkhantassa… pe… bhavati. " 1045399,191,1044,55,73,1,140,14,"Ayaṃ arahattaphalasamādhi kilesaarīhi ārakattā ariyo, kāmāmisavaṭṭāmisalokāmisānaṃ abhāvato nirāmiso ca hoti, iti paccavekkhantassa… pe… bhavati. " 1045400,191,1044,74,88,1,146,11,"Ayaṃ arahattaphalasamādhi akāpurisehi sammāsambuddhapaccekabuddhasāvakabuddhehi sevitabbattā akāpurisasevito hoti, iti paccavekkhantassa… pe… bhavati. " 1045401,191,1044,89,142,1,623,49,"Ayaṃ arahattaphalasamādhi aṅgasantakilesadarathasantattā santo ceva divasampi samāpajjantassa atittikaraṇato paṇīto ca paṭippassaddhakilesena arahatā puggalena laddhattā paṭippassaddhiladdho ca arahattamaggasamādhisaṅkhātena ekodibhāvena adhigatattā ekodibhāvādhigato ca sasaṅkhārena sapayogena adhigatattā, nīvaraṇādipaccanīkadhamme niggayha anadhigatattā, aññe kilese vāretvā anadhigatattā, arahattamaggaphalabhāveneva pavattattā nasasaṅkhāraniggayhavāritagato hoti, iti paccavekkhantassa assa arahato paccattameva ñāṇadassanaṃ paccupaṭṭhitaṃ bhavatīti pañcavidhena ñāṇadassanena so arahattaphalasamādhi vicayitvā veditabboti." 1045402,191,1045,2,27,1,134,16,"‘ ‘ Paccuppannasukhādīsu samādhīsu kittako samatho, kittakā vipassanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yo ca samādhi paccuppannasukho’’ tiādi vuttaṃ. " 1045403,191,1045,28,38,1,96,7,"Samatho, {vipassanā}ti ca arahattaphalasamathavipassanāva adhippetā, na pubbabhāgasamathavipassanāti. " 1045404,191,1045,39,68,1,209,20,"Arahattaphalasamādhi pañcavidhena veditabboti ācariyena vutto,‘‘ tassa arahattaphalasamādhissa pubbabhāgapaṭipadāyaṃ vutto samādhi kittakena veditabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ so samādhi pañcavidhena veditabbo’’ ti vuttaṃ. " 1045405,191,1045,69,79,1,129,9,"Yo rūpāvacaracatutthajjhānasamādhi pubbabhāgapaṭipadāyaṃ vutto, so rūpāvacaracatutthajjhānasamādhi pañcavidhena pakārena veditabbo." 1045406,191,1045,80,94,1,54,6,‘‘ Katamenā’’ ti pucchitabbattā‘‘ pītipharaṇatā’’ tiādi vuttaṃ. 1045407,191,1045,95,99,1,46,4,Paṭhamadutiyajjhānesu paññā pītipharaṇatā hoti. 1045408,191,1045,100,104,1,53,4,Paṭhamadutiyatatiyajjhānesu paññā sukhapharaṇatā hoti. 1045409,191,1045,105,109,1,49,4,Catutthajjhāne cetopariyapaññā cetopharaṇatā hoti. 1045410,191,1045,110,113,1,36,3,Dibbacakkhupaññā ālokapharaṇatā hoti. 1045411,191,1045,114,119,1,65,5,Jhānaṃ paccavekkhitvā pavattamānapaññā paccavekkhaṇānimittaṃ hoti. 1045412,191,1045,120,125,1,52,5,Iti pañcavidhena paññāpakārena vicayitvā veditabboti. 1045413,191,1045,126,150,1,117,15,"‘‘ Tesu pañcavidhesu pakāresu kittako samatho, kittakā vipassanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yo ca pītipharaṇo’’ tiādi vuttaṃ. " 1045414,191,1046,2,32,1,140,16,"55. Sampayogavasena samādhi ācariyena vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ kathaṃ ārammaṇavasena vibhatto’’ ti pucchitabbattā‘‘ dasa kasiṇāyatanānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1045415,191,1046,33,40,1,64,7,Imehi dasahi ārammaṇehi kasiṇehipi samādhi vicinitvā veditabboti. 1045416,191,1046,41,62,1,90,12,"‘‘ Tesu dasasu kittako samatho, kittakā vipassanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045417,191,1046,63,78,1,156,14,"Kasiṇan ti ca kasiṇamaṇḍalampi parikammampi paṭibhāganimittampi tasmiṃ paṭibhāganimitte uppannajjhānampi vuccati, idha pana sasampayuttajjhānameva adhippetaṃ." 1045418,191,1047,2,33,1,237,23,"‘ ‘ Kiṃ pana vuttappakāro samādhiyeva samathavipassanāya yojetabbo, udāhu aññopi yojetabbo’’ ti vattabbattā satipaṭṭhānādipubbabhāgapaṭipadābhedena anekabhedabhinno niravaseso ariyamaggopi vicayitvā yojetabboti dassetuṃ‘‘ evaṃ sabbo’’ tiādi vuttaṃ. " 1045419,191,1047,34,47,1,145,13,Tattha evan ti mayā vuttanayena vuttanayānusārena sabbo niravaseso satipaṭṭhānādipubbabhāgapaṭipadābhedena anekabhedabhinno ariyo maggo yojetabbo. 1045420,191,1047,48,49,1,6,1,Kathaṃ? 1045421,191,1047,50,77,1,230,24,"Yena yena anabhijjhādi ākārena paccuppannasukhatādiākārena samādhi mayā vutto, tena tena anabhijjhādiākārena paccuppannasukhatādiākārena yo yo ariyamaggo samathena yojetuṃ sambhavati, so so ariyamaggo samathena vicayitvā yojayitabbo. " 1045422,191,1047,78,93,1,116,14,"Yo yo ariyamaggo vipassanāya yojetuṃ sambhavati, so so ariyamaggo vipassanāya yojayitvā yojayitabboti attho gahetabbo." 1045423,191,1048,2,52,1,351,37,"‘ ‘ Yehi samathādhiṭṭhānehi vipassanādhammehi yojayitabbo, te samathādhiṭṭhānā vipassanādhammā katamehi dhammehi saṅgahitā’’ ti pucchitabbattā‘‘ te tīhi dhammehi saṅgahitā aniccatāya dukkhatāya anattatāyā’’ ti vuttaṃ, te samathādhiṭṭhānā vipassanādhammā‘‘ aniccatāya paññāya dukkhatāya paññāya anattatāya paññāyā’’ ti tīhi anupassanādhammehi saṅgahitā gaṇhitāti attho. " 1045424,191,1048,53,65,1,81,8,Aniccatādinā sahacaraṇato anupassanāpaññāpi‘‘ aniccatā dukkhatā anattatā’’ ti vuccati. 1045425,191,1049,2,30,1,156,20,"‘ ‘ Yo yogī puggalo samathādhiṭṭhānaṃ vipassanaṃ bhāvayamāno hoti, so yogī puggalo kiṃ bhāvayatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ so samathavipassanaṃ bhāvayamāno’’ tiādi vuttaṃ. " 1045426,191,1050,2,73,1,478,51,"Samathavipassanādīni bhāvayamāno puggalo rāgacarito dosacarito mohacaritoti tividho,‘‘ tattha katamo puggalo katamena katamena vimokkhamukhena niyyāti, katamāyaṃ katamāyaṃ sikkhanto, katamaṃ katamaṃ pajahanto, katamaṃ katamaṃ anupagacchanto, katamaṃ katamaṃ parijānanto, katamaṃ katamaṃ pavāhento, katamaṃ katamaṃ niddhunanto, katamaṃ katamaṃ vamento, katamaṃ katamaṃ nibbāpento, katamaṃ katamaṃ uppāṭento, katamaṃ katamaṃ vijaṭento niyyātī’’ ti pucchitabbattā ‘‘ rāgacarito puggalo’’ tiādi vuttaṃ. " 1045427,191,1050,74,105,1,204,23,"Aṭṭhakathāyaṃ pana‘‘ idāni yesaṃ puggalānaṃ yattha sikkhantānaṃ visesato niyyānamukhāni, yesañca kilesānaṃ paṭipakkhabhūtāni tīṇi vimokkhamukhāni, tehi saddhiṃ tāni dassetuṃ‘ rāgacarito’ tiādi vuttan’’ ti vuttaṃ. " 1045428,191,1050,106,116,1,35,3,Tassatthopi aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.55) vuttoyeva. 1045429,191,1051,2,24,1,118,14,‘ ‘ Kasmā tīṇi vimokkhamukhāni bhāvayanto tayo khandhe bhāvayatī’’ ti vattabbattā‘‘ tattha suññatavimokkhamukhan’’ tiādi vuttaṃ. 1045430,191,1051,25,30,1,34,4,{Tatthā}ti tesu tīsu vimokkhamukhesu. 1045431,191,1051,31,35,1,69,4,Suññatavimokkhamukhaṃ paññākkhandho anattānupassanāya paññāpadhānattā. 1045432,191,1051,36,40,1,74,4,Animittavimokkhamukhaṃ samādhikkhandho aniccānupassanāya samādhipadhānattā. 1045433,191,1051,41,45,1,70,4,Appaṇihitavimokkhamukhaṃ sīlakkhandho dukkhānupassanāya sīlapadhānattā. 1045434,191,1051,46,71,1,172,18,Iti tīhi vimokkhamukhehi tiṇṇaṃ khandhānaṃ saṅgahitattā tīṇi vimokkhamukhāni bhāvayanto so yogī puggalo tayo khandhe bhāvayatiyevāti paññāpadhānādibhāvo aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.55) vutto. 1045435,191,1051,72,79,1,59,7,Tayo khandhe bhāvayanto ariyaṃ aṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ bhāvayati. 1045436,191,1051,80,98,1,71,10,‘‘ Kasmā bhāvayatī’’ ti vattabbattā kāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ tattha yā’’ tiādi vuttaṃ. 1045437,191,1052,2,33,1,210,21,"Tiṇṇaṃ khandhānaṃ ariyaaṭṭhaṅgikamaggabhāvo vibhatto, amhehi ca jānito,‘‘ kathaṃ samathavipassanābhāvo jānitabbo’’ ti vattabbattā tiṇṇaṃ khandhānaṃ samathavipassanābhāvaṃ dassetuṃ‘‘ tattha sīlakkhandho cā’’ tiādi vuttaṃ." 1045438,191,1052,34,64,1,170,20,"‘‘ Yo yogī puggalo samathavipassanaṃ bhāveti, tassa yogino puggalassa bhavaṅgāni katamaṃ bhāvanaṃ gacchantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ yo samathavipassanaṃ bhāveti, tassā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045439,191,1052,65,75,1,84,10,Kāyo ca cittañca dve bhavaṅgāni upapattibhavassa aṅgāni bhāvanaṃ vaḍḍhanaṃ gacchanti. 1045440,191,1052,76,88,1,95,12,Sīlañca samādhi ca dve padāni dve pādā bhavanirodhagāminī paṭipadā bhāvanaṃ vaḍḍhanaṃ gacchanti. 1045441,191,1053,2,19,1,61,10,‘ ‘ Kathaṃ gacchantī’’ ti vattabbattā‘‘ so hoti bhikkhū’’ tiādi vuttaṃ. 1045442,191,1053,20,31,1,89,9,"{Bhāvitakāyo}ti bhāvito kāyo kāyaābhisamācāriko, kāyasaṃvaro vā yena bhikkhunāti bhāvitakāyo. " 1045443,191,1053,32,35,1,17,3,Sesesupi esa nayo. 1045444,191,1053,36,52,1,134,14,"Kāye kāyaābhisamācārike, kāyasaṃvare vā bhāviyamāne sati sammākammanto, sammāvāyāmo ca dve dhammā bhāvanaṃ gacchanti kāyasamācārasīlattā. " 1045445,191,1053,53,68,1,142,15,Sīle vācāsaṃvaraājīvasaṃvaravasena pavatte sīle bhāviyamāne sati sammāvācā ca sammāājīvo ca dve dhammā bhāvanaṃ gacchanti vācādisaṃvarasīlattā. 1045446,191,1053,69,84,1,134,15,Citte cittasaṃvaravasena pavatte citte bhāviyamāne sati sammāsati ca sammāsamādhi ca dve dhammā bhāvanaṃ gacchanti cittasaṃvarasīlattā. 1045447,191,1053,85,102,1,114,14,"Paññāya bhāviyamānāya sati sammādiṭṭhi ca sammāsaṅkappo ca dve dhammā bhāvanaṃ gacchanti samānattā, upakārakattā ca. " 1045448,191,1053,103,109,1,61,6,Sammāsaṅkappena hi punappunaṃ saṅkappantassa paññā vaḍḍhatīti. 1045449,191,1054,2,34,1,178,24,"‘ ‘ Sammākammanto ca sammāvāyāmo ca dve dhammā kāyavaseneva vibhattā vicetabbā kiṃ, udāhu cittavasena vibhattā vicetabbā kin’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yo ca sammākammanto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045450,191,1054,35,78,1,356,37,"Kāyasucaritacetanābhūto yo ca sammākammanto, taṃsahito yo ca sammāvāyāmo siyā kāyiko, viratibhūto yo ca sammākammanto, taṃsahito yo ca sammāvāyāmo siyā cetasiko, tattha tesu kāyikacetasikabhūtesu sammākammantasammāvāyāmesu yo sammākammantasammāvāyāmo kāyasaṅgaho, so sammākammantasammāvāyāmo kāye kāyaābhisamācārike, kāyasaṃvare vā bhāvite sati bhāvanaṃ gacchati. " 1045451,191,1054,79,92,1,127,12,"Yo sammākammantasammāvāyāmo cittasaṅgaho, so sammākammantasammāvāyāmo citte cittasaṃvare bhāvite sati bhāvanaṃ gacchatīti yojanā." 1045452,191,1055,2,25,1,136,16,‘ ‘ Samathavipassanaṃ bhāvayanto so yogī puggalo kittakaṃ adhigamaṃ gacchatī’’ ti vicayitabbattā‘‘ so samathavipassanaṃ bhāvayanto’’ tiādi vuttaṃ. 1045453,191,1055,26,37,1,70,7,Pañcavidhaṃ ariyamaggādhigamaṃ dassetuṃ‘‘ khippādhigamo cā’’ tiādi vuttaṃ. 1045454,191,1055,38,48,1,32,3,Tassattho aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.55) vibhatto. 1045455,191,1055,49,67,1,74,10,‘‘ Kena katamo adhigamo hotī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha samathenā’’ tiādi vuttaṃ. 1045456,191,1056,2,46,1,257,26,"56.‘‘ Arakkhitena cittenā’’ tiādisuttattho veneyyānaṃ arahattaphalavimuttimukhena ācariyena vicayito vibhatto, amhehi ca ñāto,‘‘ desakassa dasabalasamannāgatassa dasa balāni kathaṃ vicayitabbānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yo desayati, so dasabalasamannāgato’’ tiādi vuttaṃ. " 1045457,191,1056,47,49,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045458,191,1057,2,45,1,354,33,"‘ ‘ Iti mahāthero‘ tasmā rakkhitacittassā’ ti gāthāya vasena arahattaphalavimuttimukhena vicayahārasampātaṃ niddisanto, desanākusalatāya anekehi suttappadesehi tassā pubbabhāgapaṭipadāya bhāvanāvisesānaṃ bhāvanānisaṃsānañca vibhajanavasena nānappakārato vicayahāraṃ dassetvā, idāni dasannaṃ tathāgatabalānampi vasena taṃ dassetuṃ‘ tattha yo desayatī’ tiādimāhā’’ ti– " 1045459,191,1058,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1045460,191,1058,4,11,1,69,6,Tattha {tatthā}ti tesu samathavipassanaṃ bhāvayantesu sāsitabbasāsakesu. 1045461,191,1058,12,38,1,169,19,"Dasabalasamannāgato yo desako satthā‘‘ arakkhitena cittenā’’ tiādidhammaṃ deseti, ovādena sāvake na visaṃvādayati, tassa desakassa satthuno dasa balāni vicayitabbānīti yojanā." 1045462,191,1059,2,18,1,56,9,‘ ‘ Kinti desetī’’ ti pucchitabbattā‘‘ so tividhan’’ tiādi vuttaṃ. 1045463,191,1059,19,46,1,152,18,"Tesu dasasu tathāgatabalesu ṭhānāṭṭhānañāṇaṃ paṭhamaṃ tathāgatabalaṃ nāma,‘‘ taṃ balaṃ kathaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ so tathā ovadito’’ tiādi vuttaṃ. " 1045464,191,1059,47,60,1,45,5,"Attho aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.56) vutto, pāḷivasenapi pākaṭo." 1045465,191,1059,61,95,1,186,22,"‘‘ Etaṃ ṭhānaṃ na vijjatī’’ ti jānanaṃ aṭṭhānañāṇaṃ nāma,‘‘ etaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti jānanaṃ ṭhānañāṇaṃ nāmāti ṭhānāṭṭhānānaṃ jānanañāṇaṃ paṭhamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti adhippāyo veditabbo.(1) " 1045466,191,1060,2,33,1,202,19,"57. Ṭhānāṭṭhānañāṇaṃ paṭhamaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vicayitaṃ vibhattaṃ amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kathaṃ sabbatthagāminipaṭipadāñāṇaṃ dutiyatathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti ṭhānāṭṭhānatā’’ ti vuttaṃ." 1045467,191,1060,34,64,1,227,22,"‘‘ Ayaṃ paṭipadā imasmiṃ bhave gāminī, ayaṃ paṭipadā imasmiṃ bhave gāminī’’ ti sabbattha gāminiyā paṭipadāya jānanañāṇaṃ sabbatthagāminipaṭipadāñāṇaṃ nāmāti sabbatthagāminipaṭipadāñāṇaṃ dutiyaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti adhippāyo.(2) " 1045468,191,1061,2,35,1,216,20,"59. Sabbatthagāminipaṭipadāñāṇaṃ dutiyaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vicayitaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kathaṃ anekadhātunānādhātuñāṇaṃ tatiyaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti sabbatthagāminī paṭipadā’’ tiādi vuttaṃ." 1045469,191,1061,36,69,1,219,25,"‘‘ Ayaṃ dhātu ca ayaṃ dhātu ca anekadhātu nāma, ayaṃ dhātu ca ayaṃ dhātu ca nānādhātu nāmā’’ ti anekadhātunānādhātūnaṃ jānanañāṇaṃ anekadhātunānādhātuñāṇaṃ nāmāti anekadhātunānādhātuñāṇaṃ tatiyaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti.(3) " 1045470,191,1062,2,38,1,238,22,"60. Anekadhātunānādhātuñāṇaṃ tatiyaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vicayitaṃ vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kathaṃ sattānaṃ nānādhimuttikatāñāṇaṃ catutthaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti anekadhātunānādhātukassa lokassā’’ tiādi vuttaṃ." 1045471,191,1062,39,67,1,197,20,"‘‘ Ime sattā evaṃ adhimuttā, ime sattā evaṃ adhimuttā’’ ti sattānaṃ adhimuccanānaṃ jānanañāṇaṃ sattānaṃ nānādhimuttikatāñāṇaṃ nāmāti sattānaṃ nānādhimuttikatāñāṇaṃ catutthaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti.(4) " 1045472,191,1063,2,35,1,212,22,"Sattānaṃ nānādhimuttikatāñāṇaṃ catutthaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kathaṃ vipākavemattatāñāṇaṃ pañcamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti te yathādhimuttā cā’’ tiādi vuttaṃ." 1045473,191,1063,36,49,1,78,10,"‘‘ Evaṃ adhimuttānaṃ sattānaṃ idaṃ kammaṃ kaṇhaṃ, imassa kaṇhakammassa ayaṃ vipāko. " 1045474,191,1063,50,70,1,181,17,"Idaṃ kammaṃ sukkaṃ, imassa sukkakammassa ayaṃ vipāko’’ ti evamādīhi vipākānaṃ nānattajānanañāṇaṃ vipākavemattatāñāṇaṃ nāmāti vipākavemattatāñāṇaṃ pañcamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti. " 1045475,191,1064,2,36,1,217,21,"62. Vipākavemattatāñāṇaṃ pañcamaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vicayitaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kathaṃ jhānānaṃ saṃkilesavodānavuṭṭhānañāṇaṃ chaṭṭhaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti tathā samādinnānan’’ tiādi vuttaṃ." 1045476,191,1064,37,80,1,338,31,"‘‘ Evaṃ samādinnānaṃ kammānaṃ jhānānaṃ vimokkhānaṃ samādhīnaṃ samāpattīnaṃ ayaṃ saṃkileso, idaṃ vodānaṃ, idaṃ vuṭṭhānaṃ, evaṃ saṃkilissati, evaṃ vodāyati, evaṃ vuṭṭhahatī’’ ti jhānānaṃ saṃkilesavodānavuṭṭhānānaṃ anāvaraṇañāṇaṃ jhānānaṃ saṃkilesavodānavuṭṭhānañāṇaṃ nāmāti jhānānaṃ saṃkilesavodānavuṭṭhānañāṇaṃ chaṭṭhaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti.(5) " 1045477,191,1065,2,32,1,201,18,"63. Jhānānaṃ saṃkilesañāṇaṃ chaṭṭhaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vicayitaṃ,‘‘ kathaṃ indriyaparopariyattavemattatāñāṇaṃ sattamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti tasseva samādhissā’’ tiādi vuttaṃ." 1045478,191,1065,33,73,1,355,26,"‘‘ Evaṃ ādhipateyyaṭṭhena indriyāni, evaṃ akampiyaṭṭhena balānī’’ ti jānanena saha‘‘ ayaṃ mudindriyo, ayaṃ majjhindriyo, ayaṃ tikkhindriyo’’ ti parasattānaṃ parapuggalānaṃ indriyabalānaṃ amudumajjhādhimattatājānanañāṇaṃamudumajjhādhimattatājānanañāṇaṃ indriyaparopariyattavemattatāñāṇaṃ nāmāti indriyaparopariyattavemattatāñāṇaṃ sattamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti.(6) " 1045479,191,1066,2,39,1,257,23,"64. Indriyaparopariyattañāṇaṃ sattamaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vicayitaṃ,‘‘ kathaṃ pubbenivāsānussatiñāṇaṃ aṭṭhamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbaṃ, kathaṃ dibbacakkhuñāṇaṃ navamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti tattha yaṃ anekavihitan’’ tiādi vuttaṃ." 1045480,191,1066,40,73,1,292,22,‘‘ Ekaṃ jātin’’ tiādinā jātivasena vā‘‘ evaṃnāmo’’ tiādinā nāmagottavaṇṇāhārasukhadukkhapaṭisaṃvedanāya pariyantavasena vā sākārassa sauddesassa anekavihitapubbenivāsassa taṃtaṃbhavassa asesato jānanañāṇaṃ pubbenivāsānussatiñāṇaṃ nāmāti pubbenivāsānussatiñāṇaṃ aṭṭhamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti.(7) 1045481,191,1067,2,17,1,197,11,Cavamānaupapajjamānahīnapaṇītasuvaṇṇadubbaṇṇasugataduggatayathākammūpagānaṃ sattānaṃ asesato cutūpapātānaṃ jānanañāṇaṃ dibbacakkhuñāṇaṃ nāmāti dibbacakkhuñāṇaṃ navamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti.(8-9) 1045482,191,1068,2,28,1,183,17,"Pubbenivāsādiaṭṭhamanavamaṃ tathāgatabalaṃ ācariyena vicayitaṃ vibhattaṃ,‘‘ kathaṃ sabbāsavakkhayañāṇaṃ dasamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabban’’ ti pucchitabbattā‘‘ iti tattha yan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045483,191,1068,29,45,1,179,15,"Bodhimūle saṃkilesamāranihanaṃ ñāṇaṃ uppannaṃ, idaṃ kilesamāranihanaṃ ñāṇaṃ sabbāsavakkhayañāṇaṃ nāmāti sabbāsavakkhayañāṇaṃ dasamaṃ tathāgatabalaṃ vicayitabbanti ayaṃ saṅkhepattho. " 1045484,191,1068,46,61,1,93,12,Vitthārato pana pāḷito ca aṭṭhakathāto ca yatipotānampi pākaṭo bhaveyyāti maññitvā na dassito.(10) 1045485,191,1069,2,20,1,88,11,‘ ‘ Ettakova vicayahārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto vicayo hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045486,191,1069,21,45,1,223,22,"Ye ye suttappadesatthā vuttā, te te suttappadesatthā yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena vicayahārasampātena vicayitabbā, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto vicayahārasampāto niyutto yathārahaṃ nīharitvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045487,191,1070,2,5,1,44,4,Iti vicayahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045488,191,1071,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045489,191,1072,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045490,191,1073,2,4,1,25,2,3 . Yuttihārasampātavibhāvanā 1045491,191,1074,2,38,1,201,21,"65. Yena yena vicayahārasampātena suttappadesatthā ācariyena vicayitabbā, amhehi ca ñātā, so vicayahārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo yuttihārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo yuttihārasampāto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045492,191,1074,39,41,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045493,191,1074,42,69,1,139,14,‘‘ evaṃ nānānayehi vicayahārasampātaṃ vitthāretvā idāni yuttihārasampātādīni dassetuṃ‘ tattha katamo yuttihārasampāto’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.65) vuttaṃ. 1045494,191,1074,70,94,1,214,20,"{Tatthā}ti tesu desanāhārasampātādīsu soḷasasu hārasampātesu katamo saṃvaṇṇanāviseso yuttihārasampāto nāmāti pucchati, pucchitvā yasmiṃ suttappadese vuttānaṃ atthānaṃ yuttibhāvo vicāretabbo, taṃ suttappadesaṃ nīharituṃ–" 1045495,191,1075,2,8,1,42,4,"‘ ‘ Tasmā rakkhitacittassa, sammāsaṅkappagocaro; " 1045496,191,1076,2,6,1,41,3,"Sammādiṭṭhipurekkhāro , ñatvāna udayabbayaṃ; " 1045497,191,1077,2,23,1,49,6,"Thinamiddhābhibhū bhikkhu, sabbā duggatiyo jahe’’ ti.( udā.32; netti.31,78)– " 1045498,191,1078,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1045499,191,1078,4,53,1,556,45,"Tassaṃ gāthāyaṃ tasmā arakkhitacittassa māravasānugatattā satisaṃvaraindriyasaṃvarādivasena bhikkhu rakkhitacitto assa bhaveyya, tasmā kāmavitakkādimicchāsaṅkappagocarassa māravasānugatattā nekkhammasaṅkappādivasena bhikkhu sammāsaṅkappagocaro assa bhaveyya, tasmā micchādiṭṭhihatacittassa māravasānugatattā yonisomanasikārena bhikkhu udayabbayaṃ ñatvāna sammādiṭṭhipurekkhāro assa bhaveyya, tasmā thinamiddhena hatacittassa māravasānugatattā vīriyavasena bhikkhu thinamiddhābhibhū assa bhaveyya, tādiso bhikkhu sabbā duggatiyo jahe jahissatīti attho veditabbo." 1045500,191,1079,2,21,1,97,12,‘ ‘ Tassaṃ gāthāyaṃ kathaṃ yuttibhāvo vicāretabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tasmā rakkhitacittassā’’ tiādi vuttaṃ. 1045501,191,1079,22,32,1,81,9,"Rakkhitacittassa sammāsaṅkappagocaro bhavissatīti attho yujjati eva, no na yujjati. " 1045502,191,1079,33,44,1,166,11,Micchāsaṅkappānampi jahitattā sammādiṭṭhipurekkhāro hutvā viharanto udayabbayaṃ paṭivijjhissatīti attho yujjati sammādiṭṭhipurekkhārassa udayabbayānupassanāsambhavato. 1045503,191,1079,45,55,1,117,9,Udayabbayaṃ paṭivijjhanto sabbā duggatiyo jahissatīti attho yujjati udayabbayānupassanānukkamena ariyamaggasambhavato. 1045504,191,1079,56,67,1,134,11,Sabbā duggatiyo jahanto sabbāni duggativinipātabhayāni samatikkamissatīti attho yujjati sabbesaṃ duggativinipātabhayānaṃ anuppajjanato. 1045505,191,1080,2,19,1,85,10,‘ ‘ Ettakova yuttihārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto yuttihārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045506,191,1080,20,39,1,202,17,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena yuttihārasampātena suttappadesatthānaṃ yuttibhāvo vicāretabbo , so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto yuttihārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045507,191,1081,2,5,1,43,4,Iti yuttihārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045508,191,1082,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045509,191,1083,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045510,191,1084,2,4,1,30,2,4 . Padaṭṭhānahārasampātavibhāvanā 1045511,191,1085,2,39,1,220,23,"66. Yena yena yuttihārasampātena suttappadesatthānaṃ yuttibhāvo ācariyena vibhāvito, amhehi ca ñāto, so yuttihārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo padaṭṭhānahārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo padaṭṭhāno hārasampāto’’ ti pucchati. " 1045512,191,1086,2,23,1,149,15,"Pucchitvā yasmiṃ suttappadese vuttāni padaṭṭhānāni nīharitāni, taṃ suttappadesaṃ nīharituṃ‘‘ tasmā rakkhitacittassa, sammāsaṅkappagocaroti gāthā’’ ti vuttā. " 1045513,191,1086,24,26,1,17,2,Gāthāttho vuttova. 1045514,191,1086,27,46,1,104,11,‘‘ Katame gāthātthā katamesaṃ dhammānaṃ padaṭṭhānānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā rakkhitacittassā’’ tiādi vuttaṃ. 1045515,191,1086,47,64,1,146,13,‘‘ Tasmā rakkhitacittassā’’ ti suttappadesassa atthabhūtā indriyesu guttadvāratā tiṇṇaṃ sucaritānaṃ padaṭṭhānaṃ nāma sucaritapāripūriyā āsannakāraṇattā. 1045516,191,1086,65,80,1,167,11,‘‘ Sammāsaṅkappagocaro’’ ti suttappadesassa atthabhūtā nekkhammasaṅkappādayo sammāsaṅkappā samathassa padaṭṭhānaṃ nāma kāmacchandaādinīvaraṇavikkhambhanassa āsannakāraṇattā. 1045517,191,1086,81,99,1,184,13,‘‘ Sammādiṭṭhipurekkhāro’’ ti suttappadesassa atthabhūtā kammassakatāsammādiṭṭhi ca sappaccayanāmarūpadassanasammādiṭṭhi ca vipassanāya padaṭṭhānaṃ nāma aniccānupassanādīnaṃ visesakāraṇattā. 1045518,191,1086,100,115,1,145,11,‘‘ Ñatvāna udayabbayan’’ ti suttappadesassa atthabhūtā udayabbayānupassanāpaññā dassanabhūmiyā padaṭṭhānaṃ nāma paṭhamamaggādhigamassa āsannakāraṇattā. 1045519,191,1086,116,130,1,122,10,‘‘ Thinamiddhābhibhū bhikkhū’’ ti suttappadesassa atthabhūtaṃ thinamiddhābhibhavanaṃ vīriyassa padaṭṭhānaṃ nāma āsannakāraṇattā. 1045520,191,1086,131,147,1,167,12,‘‘ Sabbā duggatiyo jahe’’ ti suttappadesassa atthabhūtā pahātabbajahanabhāvanāya ariyamaggabhāvanāya padaṭṭhānaṃ nāma pahātabbappahānena ariyamaggabhāvanāpāripūrisambhavato. 1045521,191,1087,2,21,1,96,11,‘ ‘ Ettakova padaṭṭhānahārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto padaṭṭhāno hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045522,191,1087,22,40,1,217,17,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena padaṭṭhānahārasampātabhūtena suttappadesatthāni padaṭṭhānāni nīharitāni, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto padaṭṭhānahārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045523,191,1088,2,5,1,48,4,Iti padaṭṭhānahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045524,191,1089,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045525,191,1090,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045526,191,1091,2,4,1,28,2,5 . Lakkhaṇahārasampātavibhāvanā 1045527,191,1092,2,39,1,234,23,"67. Yena yena padaṭṭhānahārasampātena suttappadesatthāni padaṭṭhānāni ācariyena niddhāritāni, amhehi ca ñātāni, so padaṭṭhānahārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo lakkhaṇahārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo lakkhaṇo hārasampāto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045528,191,1092,40,50,1,116,10,Tattha tesu desanāhārasampātādīsu soḷasasu hārasampātesu katamo saṃvaṇṇanāviseso lakkhaṇahārasampāto nāmāti pucchati. 1045529,191,1093,2,21,1,94,12,‘ ‘ Katamehi suttatthehi samānalakkhaṇā katame dhammā gahitā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1045530,191,1093,22,46,1,192,17,"‘‘ Tasmā rakkhitacittassa, sammāsaṅkappagocaro’’ ti suttappadesena vuttaṃ idaṃ rakkhaṇaṃ satindriyaṃ gahitaṃ, satindriye gahite saddhādipañcindriyāni gahitāni bhavanti indriyaṭṭhena samānalakkhaṇattā." 1045531,191,1093,47,65,1,125,13,"‘‘ Sammādiṭṭhipurekkhāro’’ ti suttappadesena vuttā sammādiṭṭhi gahitā, sammādiṭṭhiyā gahitāya ariyo aṭṭhaṅgiko maggo gahito bhavati. " 1045532,191,1093,66,72,1,33,5,Taṃ kissa {hetū}ti kāraṇaṃ pucchati. 1045533,191,1093,73,82,1,46,5,Pucchitvā kāraṇamāha‘‘ sammādiṭṭhito hī’’ tiādinā. 1045534,191,1093,83,161,1,517,59,"Sammādiṭṭhihetuto sammāsaṅkappo hi yasmā pabhavati, tasmā, sammāsaṅkappato sammāvācā hi yasmā pabhavati, tasmā, sammāvācāto sammākammanto hi yasmā pabhavati, tasmā, sammākammantato sammāājīvo hi yasmā pabhavati, tasmā, sammāājīvato sammāvāyāmo hi yasmā pabhavati, tasmā, sammāvāyāmato sammāsati hi yasmā pabhavati, tasmā, sammāsatito sammāsamādhi hi yasmā pabhavati, tasmā, sammāsamādhito sammāvimutti hi yasmā pabhavati, tasmā, sammāvimuttito sammāvimuttiñāṇadassanaṃ hi yasmā pabhavati, tasmā, ariyo aṭṭhaṅgiko maggo gahito bhavatīti." 1045535,191,1094,2,20,1,92,11,‘ ‘ Ettakova lakkhaṇahārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto lakkhaṇo hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045536,191,1094,21,40,1,212,18,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena lakkhaṇahārasampātena suttappadesatthā samānalakkhaṇena gahitā bhavanti, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto lakkhaṇahārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahitoti. " 1045537,191,1095,2,5,1,46,4,Iti lakkhaṇahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045538,191,1096,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045539,191,1097,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045540,191,1098,2,4,1,29,2,6 . Catubyūhahārasampātavibhāvanā 1045541,191,1099,2,34,1,201,19,"68. Yena yena lakkhaṇahārasampātena suttappadesatthā samānalakkhaṇena gahitā, so lakkhaṇahārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo catubyūhahārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo catubyūho hārasampāto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045542,191,1099,35,45,1,117,10,Tattha tesu desanāhārasampātādīsu soḷasasu hārasampātesu katamo saṃvaṇṇanāviseso catubyūhahārasampāto nāmāti pucchati. 1045543,191,1100,2,21,1,113,11,‘ ‘ Katamasmiṃ sutte katame nirutyādhippāyanidānapubbāparānusandhayo niddhāritā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1045544,191,1100,22,74,1,300,32,"‘‘ Tasmā rakkhitacittassā’’ ti suttappadese‘‘ rakkhīyate rakkhitan’’ ti niruttiṃ‘‘ paripālīyatī’’ ti iminā pariyāyena dasseti, itisaddassa ādyatthattā‘‘ cintetīti cittaṃ, attano santānaṃ cinotīti cittaṃ, paccayehi citanti cittaṃ, cittavicittaṭṭhena cittaṃ, cittakaraṇaṭṭhena cittaṃ, rakkhitaṃ cittaṃ yassāti rakkhitacitto. " 1045545,191,1100,75,92,1,129,14,"Sammā saṅkappetīti sammāsaṅkappo, gāvo caranti etthāti gocaro, gocaro viyāti gocaro, sammāsaṅkappo gocaro assāti sammāsaṅkappagocaro. " 1045546,191,1100,93,102,1,79,7,"Sammā passatīti sammādiṭṭhi, sammādiṭṭhi purekkhāro assāti sammādiṭṭhipurekkhāro. " 1045547,191,1100,103,105,1,16,2,Jānātīti ñatvāna. 1045548,191,1100,106,111,1,28,5,Udayo ca vayo ca udayabbayaṃ. 1045549,191,1100,112,122,1,94,8,"Thinañca middhañca thinamiddhaṃ, abhibhavatīti abhibhū, thinamiddhaṃ abhibhūti thinamiddhābhibhū. " 1045550,191,1100,123,130,1,41,5,Bhikkhatīti bhikkhū’’ ti niruttipi nīharitā. 1045551,191,1100,131,132,1,6,1,Tenāha– 1045552,191,1100,133,147,1,20,3,‘‘ iti-saddo ādyattho’’ ti( netti. aṭṭha.68). 1045553,191,1100,148,154,1,49,6,Esā vuttappakārā paññatti nirutti nāmāti nīharitā. 1045554,191,1101,2,24,1,183,20,"Idha suttappadese bhagavato ko adhippāyoti ce puccheyya, ye sappurisā sabbāhi duggatīhi parimuccitukāmā bhavissanti, te sappurisā dhammacārino rakkhitacittā bhavissantīti ayaṃ adhippāyo. " 1045555,191,1101,25,37,1,81,7,Ettha‘‘ tasmā rakkhitacittassā’’ tiādisuttappadese bhagavato {adhippāyo}ti nīharitabbo. 1045556,191,1102,2,43,1,303,35,"‘ ‘ Katamaṃ nidānan’’ ti ce puccheyya, kokāliko sāriputtamoggallānesu theresu cittaṃ arakkhitvā padosayitvā mahāpadumaniraye yasmā upapanno, yasmā bhagavā ca satiārakkhena samannāgato sabbā duggatiyo jahati, tasmā ca sabbā duggatiyo jahitukāmo bhikkhu sappuriso rakkhitacitto assa bhaveyyāti nidānaṃ nīharitabbaṃ." 1045557,191,1103,2,47,1,247,30,"‘ ‘ Katamo pubbāparasandhī’’ ti ce puccheyya, suttamhi‘‘ satiyā cittaṃ rakkhitabban’’ ti yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, tena pubbavacanena ayaṃ‘‘ tasmā rakkhitacittassa… pe… sabbā duggatiyo jahe’’ ti suttappadeso anusandhi saṃsandati sametīti pubbaparānusandhi niddhāritabboti." 1045558,191,1104,2,21,1,94,11,‘ ‘ Ettakova catubyūhahārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto catubyūho hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045559,191,1104,22,39,1,220,16,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena catubyūhahārasampātena nirutyādhippāyanidānapubbāparānusandhi niddhāritabbo, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto catubyūhahārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045560,191,1105,2,5,1,47,4,Iti catubyūhahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045561,191,1106,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045562,191,1107,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045563,191,1108,2,4,1,26,2,7 . Āvaṭṭahārasampātavibhāvanā 1045564,191,1109,2,34,1,206,18,"69. Yena yena catubyūhahārasampātena nirutyādhippāyanidānapubbāparānusandhayo vibhattā, so catubyūhahārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo āvaṭṭahārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo āvaṭṭo hārasampāto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045565,191,1109,35,41,1,64,6,Tattha katamo saṃvaṇṇanāviseso āvaṭṭahārasampāto nāmāti pucchati. 1045566,191,1110,2,19,1,73,10,‘ ‘ Katame suttatthā kathaṃ āvaṭṭetabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1045567,191,1110,20,55,1,321,27,"Nekkhammasaṅkappasaṅkhātasammāsaṅkappabahulo kasiṇādivasena, avihiṃsāsaṅkappasaṅkhātasammāsaṅkappabahulo mettādivasena adhigatāya cittekaggatāya cittaṃ ṭhapento saṃkilesato rakkhitacitto nāma hoti,‘‘ tasmā rakkhitacittassa, sammāsaṅkappagocaro’’ ti iminā rakkhitacitte vutte sati yā ekaggatā āvaṭṭetabbā, sā ayaṃ ekaggatā samatho." 1045568,191,1110,56,74,1,108,13,"‘‘ Sammādiṭṭhipurekkhāro’’ ti iminā sammādiṭṭhipurekkhāre vutte sati yā paññā āvaṭṭetabbā, sā ayaṃ paññā vipassanā." 1045569,191,1110,75,94,1,136,14,"‘‘ Ñatvāna udayabbayan’’ ti iminā udayabbayañāṇasamannāgate vutte sati yā dukkhaparijānanā āvaṭṭetabbā, sā ayaṃ dukkhaparijānanā dukkhapariññā." 1045570,191,1110,95,111,1,132,11,"‘‘ Thinamiddhābhibhū bhikkhū’’ ti iminā puggalādhiṭṭhānena yaṃ thinamiddhābhibhavanaṃ vuttaṃ, idaṃ thinamiddhābhibhavanaṃ samudayappahānaṃ." 1045571,191,1110,112,131,1,99,13,"‘‘ Sammā duggatiyo jahe’’ ti iminā yo sabbaduggatijahanasaṅkhāto anuppādo vutto, so ayaṃ anuppādo nirodho. " 1045572,191,1110,132,154,1,237,19,"Iti dukkhapariññāya pariññetabbaṃ dukkhasaccaṃ āvaṭṭetabbaṃ, samudayappahānena pahātabbaṃ samudayasaccaṃ āvaṭṭetabbaṃ, nirodhena nirodhasaccaṃ āvaṭṭetabbaṃ, samathavipassanāhi maggasaccaṃ āvaṭṭetabbanti imāni cattāri saccāni āvaṭṭetabbānīti." 1045573,191,1111,2,21,1,89,12,‘ ‘ Ettakova āvaṭṭo hārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto āvaṭṭo hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045574,191,1111,22,40,1,185,16,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena āvaṭṭahārasampātena samathādayo āvaṭṭetabbā , so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto āvaṭṭahārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045575,191,1112,2,5,1,44,4,Iti āvaṭṭahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045576,191,1113,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045577,191,1114,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045578,191,1115,2,4,1,28,2,8 . Vibhattihārasampātavibhāvanā 1045579,191,1116,2,32,1,175,17,"70. Yena yena āvaṭṭahārasampātena suttatthā āvaṭṭetabbā, so āvaṭṭahārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo vibhattihārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo vibhattihārasampāto’’ tiādi vuttaṃ. " 1045580,191,1116,33,39,1,66,6,Tattha katamo saṃvaṇṇanāviseso vibhattihārasampāto nāmāti pucchati. 1045581,191,1117,2,20,1,87,11,‘ ‘ Katame suttatthā kattha vibhattā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā rakkhitacittassā’’ tiādi vuttaṃ. 1045582,191,1117,21,51,1,195,22,"Yā‘‘ tasmā… pe… gocaro’’ ti gāthā vuttā, tissaṃ gāthāyaṃ vutto kusalapakkho dhammo kusalapakkhena dhammena satisaṃvaro dhammo niddisitabbo vibhajitabbo, akusalapakkhena dhammena niddisitabbo vibhajitabbo. " 1045583,191,1118,2,3,1,6,1,Kathaṃ ? 1045584,191,1118,4,30,1,168,16,‘‘ Rakkhitacittassā’’ ti padena vutto kusalapakkho satisaṃvaro dhammo‘‘ cakkhudvārasaṃvaro… pe… manodvārasaṃvaro’’ ti chabbidhena kusalapakkhena dhammena niddisitabbo vibhajitabbo. 1045585,191,1118,31,55,1,165,15,‘‘ Sammāsaṅkappo’’ ti padena vutto kusalapakkho sammāsaṅkappo dhammo‘‘ nekkhammasaṅkappo abyāpāda-saṅkappo avihiṃsāsaṅkappo’’ ti tividhena kusalapakkhena dhammena vibhajitabbo. 1045586,191,1118,56,106,1,304,28,"‘‘ Sammādiṭṭhipurekkhāro’’ ti padena vuttā kusalapakkhā dhammajāti‘‘ dukkhe ñāṇaṃ, dukkhasamudaye ñāṇaṃ, dukkhanirodhe ñāṇaṃ, dukkhanirodhagāminipaṭipadāya ñāṇaṃ, pubbante ñāṇaṃ, aparante ñāṇaṃ, pubbantāparante ñāṇaṃ, idappaccayatāpaṭiccasamuppannesu dhammesu ñāṇan’’ ti( dha. sa.1063) aṭṭhavidhena kusalapakkhena dhammena vibhajitabbā." 1045587,191,1118,107,122,1,137,11,‘‘ Ñatvāna udayabbayan’’ ti padena vuttaṃ kusalapakkhaudayabbayañāṇaṃ dhammajātaṃ paññāsavidhena udayabbayañāṇena kusalapakkhena vibhajitabbaṃ. 1045588,191,1118,123,147,1,230,15,‘‘ Thinamiddhābhibhū’’ ti padena vuttaṃ thinamiddhābhibhavanaṃ kusalapakkhaṃ dhammajātaṃ‘‘ sotāpattimaggābhibhavanaṃ sakadāgāmimaggābhibhavanaṃ anāgāmimaggābhibhavanaṃ arahattamaggābhibhavanan’’ ti catubbidhena kusalapakkhena vibhajitabbaṃ. 1045589,191,1119,2,16,1,94,9,"Satisaṃvaro kusalapakkho‘‘ lokiyo satisaṃvaro, lokuttaro satisaṃvaro’’ ti dubbidhena vibhajitabboti. " 1045590,191,1119,17,22,1,57,5,Lokiyo satisaṃvaro kāmāvacarovāti ekavidhena vibhajitabbo. 1045591,191,1119,23,35,1,74,7,"Lokuttarā satisaṃvaro‘‘ dassanabhūmi, bhāvanābhūmī’’ ti dubbidhena vibhajitabbo. " 1045592,191,1119,36,49,1,156,9,Kāmāvacaro satisaṃvaro‘‘ kāyānupassanāsatisaṃvaro vedanānupassanāsatisaṃvaro cittānupassanāsatisaṃvaro dhammānupassanāsatisaṃvaro’’ ti catubbidhena vibhajitabbo. 1045593,191,1119,50,55,1,55,5,Lokuttaro satisaṃvaropi tathā catubbidhena vibhajitabbo. 1045594,191,1119,56,60,1,81,4,Sammāsaṅkappasammādiṭṭhiyopi lokiyalokuttaravasena dubbidhādibhedena vibhajitabbā. 1045595,191,1119,61,65,1,61,4,Padaṭṭhānenapi padaṭṭhānahārasampāte vuttanayena vibhajitabbā. 1045596,191,1120,2,31,1,165,16,"Akusalapakkhena ‘‘ arakkhitena cittenā’’ ti padena vutto asaṃvaro‘‘ cakkhuasaṃvaro… pe… kāyaasaṃvaro, copanakāyaasaṃvaro, vācāasaṃvaro, manoasaṃvaro’’ ti aṭṭhavidhena vibhajitabbo." 1045597,191,1120,32,51,1,118,11,‘‘ Micchādiṭṭhihatenā’’ ti padena gahito micchāsaṅkappo‘‘ kāmavitakko byāpādavitakko vihiṃsāvitakko’’ ti tividhena vibhajitabbo. 1045598,191,1120,52,79,1,176,16,"‘‘ Micchādiṭṭhī’’ ti padena vuttā micchādiṭṭhi‘‘ dukkhe aññāṇaṃ… pe… idappaccayatāpaṭiccasamuppannesu dhammesu aññāṇan’’ ti aṭṭhavidhena vibhajitabbā, dvāsaṭṭhidiṭṭhividhenapi vibhajitabbā. " 1045599,191,1120,80,84,1,59,4,Thinamiddhaṃ pañcavidhena sasaṅkhārikavidhena vibhajitabbaṃ. 1045600,191,1121,2,19,1,91,10,‘ ‘ Ettakova vibhattihārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto vibhattihārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045601,191,1121,20,39,1,192,16,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena vibhattihārasampātena suttappadesatthā vibhattā, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto vibhattihārasampāto {niyutto}ti yathāraha niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045602,191,1122,2,5,1,46,4,Iti vibhattihārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045603,191,1123,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045604,191,1124,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045605,191,1125,2,4,1,31,2,9 . Parivattanahārasampātavibhāvanā 1045606,191,1126,2,34,1,190,18,"71. Yena yena vibhattihārasampātena suttappadesatthā vibhattā, so vibhattihārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo parivattanahārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo parivattano hārasampāto’’ tiādi vuttaṃ." 1045607,191,1127,2,19,1,83,10,‘ ‘ Katame suttappadesatthā kathaṃ parivattetabbā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1045608,191,1127,20,61,1,233,30,"Yā‘‘ tasmā… pe… gocaro’’ ti gāthā vuttā, tāya gāthāya yā samathavipassanā niddhāritā, tāya samathavipassanāya bhāvitāya akusalānaṃ nirodho phalaṃ payojanaṃ hoti, pariññātaṃ dukkhaṃ hoti, samudayo pahīno hoti, maggo bhāvito hotīti parivattetabbo. " 1045609,191,1127,62,79,1,142,14,"Paṭipakkhena pana samathavipassanāya abhāvitāya akusalānaṃ anirodho, apariññātaṃ dukkhaṃ, samudayo appahīno, maggo abhāvito hotīti parivattetabbo." 1045610,191,1128,2,20,1,98,11,‘ ‘ Ettakova parivattanahārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto parivattano hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045611,191,1128,21,38,1,201,16,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena parivattanahārasampātena suttappadesatthā parivattetabbā, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto parivattanahārasampāto niyutto yathārahaṃ nīharitvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045612,191,1129,2,5,1,49,4,Iti parivattanahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045613,191,1130,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045614,191,1131,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045615,191,1132,2,4,1,28,2,10 . Vevacanahārasampātavibhāvanā 1045616,191,1133,2,36,1,200,20,"72. Yena yena parivattanahārasampātena suttappadesatthā parivattetabbā, so parivattano hārasampātoti paripuṇṇo,‘‘ katamo vevacano hārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo vevacano hārasampāto’’ tiādi vuttaṃ." 1045617,191,1134,2,23,1,103,12,"‘ ‘ Katamesaṃ suttappadesatthānaṃ, suttapadānaṃ vā katamāni vevacanānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045618,191,1134,24,96,1,256,35,"Yā‘‘ tasmā… pe… gocaro’’ ti gāthā vuttā, tāya gāthāya‘‘ rakkhitacittassā’’ ti padena vuttassa cittassa,‘‘ rakkhitacittassā’’ ti ettha cittassa padassa vā‘‘ cittaṃ… pe… vijānitattan’’ ti yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, idaṃ vacanaṃ vevacanaṃ,‘‘ mānasaṃ hadayan’’ tiādivacanampi( dha. sa.17,63) cittassa vevacanaṃ." 1045619,191,1134,97,138,1,200,20,"‘‘ Sammāsaṅkappagocaro’’ ti ettha sammāsaṅkappassa‘‘ nekkhammasaṅkappo abyāpādasaṅkappo avihiṃsāsaṅkappo’’ ti yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, idaṃ vacanaṃ vevacanaṃ,‘‘ takko vitakko’’ tiādi( dha. sa.7) vacanampi sammāsaṅkappassa vevacanaṃ." 1045620,191,1134,139,185,1,241,25,"‘‘ Sammādiṭṭhipurekkhāro’’ ti ettha sammādiṭṭhipadassa‘‘ sammādiṭṭhi nāma paññāsatthaṃ paññākhaggo paññāratanaṃ paññāpatodo paññāpāsādo’’ ti yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, idaṃ vacanaṃ vevacanaṃ,‘‘ paññā pajānanā vicayo’’ tiādi( dha. sa.16) vacanampi sammādiṭṭhipadassa vevacanaṃ." 1045621,191,1134,186,217,1,148,18,"‘‘ Thinaṃ thiyanā thiyitattaṃ cittassa, cittassa akallatā akammaññatā onāho pariyonāho antosaṅkoco’’ ti( dha. sa.1162-1163) yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, idaṃ vacanaṃ thinassa vevacanaṃ." 1045622,191,1134,218,245,1,121,15,"‘‘ Kāyassa akallatā akammaññatā kāyālasiyaṃ soppaṃ supanā suppitattan’’ ti( dha. sa.1163) yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, idaṃ vacanaṃ middhassa vevacanaṃ." 1045623,191,1134,246,270,1,84,10,"‘‘ Bhikkhako bhikkhū’’ tiādikaṃ( pārā.45; vibha.510) yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, idaṃ vacanaṃ bhikkhupadassa vevacanaṃ." 1045624,191,1134,271,289,1,110,13,"‘‘ Duggati apāyo vinipāto vaṭṭadukkhaṃ saṃsāro’’ tiādikaṃ yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, idaṃ vacanaṃ duggatipadassa vevacanaṃ. " 1045625,191,1134,290,293,1,25,3,Iti vevacanāni nīharitāni. 1045626,191,1135,2,20,1,92,11,‘ ‘ Ettakova vevacanahārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto vevacano hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045627,191,1135,21,39,1,186,16,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena vevacanahārasampātena vevacanāni nīharitāni, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto vevacanahārasampāto niyutto yathāsambhavaṃ nīharitvā yujjitabboti attho gahitoti. " 1045628,191,1136,2,5,1,46,4,Iti vevacanahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045629,191,1137,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045630,191,1138,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045631,191,1139,2,4,1,28,2,11 . Paññattihārasampātavibhāvanā 1045632,191,1140,2,33,1,181,17,"73. Yena yena vevacanahārasampātena vevacanāni niddhāritāni, so vevacanahārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo paññattihārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo paññattihārasampāto’’ tiādi vuttaṃ." 1045633,191,1141,2,21,1,100,12,‘ ‘ Katamā suttappadesabhūtā paññatti katamesaṃ dhammānaṃ paññattī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1045634,191,1141,22,38,1,122,12,‘‘ Tasmā rakkhitacittassā’’ ti paññatti satiyā padaṭṭhānassa rakkhitabbassa cittassa paññāpanato satiyā padaṭṭhānapaññatti nāma. 1045635,191,1141,39,47,1,65,8,Satiyā hi rakkhitabbaṃ cittaṃ satiyā padaṭṭhānaṃ adhiṭṭhānaṃ nāma. 1045636,191,1141,48,50,1,20,2,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ– 1045637,191,1141,51,65,1,84,10,‘‘ adhiṭṭhahitvā rakkhantiyā satiyā rakkhiyamānaṃ cittaṃ tassā adhiṭṭhānaṃ viya hotī’’ ti. 1045638,191,1141,66,79,1,96,9,‘‘ Sammāsaṅkappagocaro’’ ti paññatti samathassa bhāvanāya paññāpanato samathassa bhāvanāpaññatti nāma. 1045639,191,1141,80,95,1,114,10,"‘‘ Sammādiṭṭhipurekkhāro, ñatvāna udayabbayan’’ ti paññatti dassanabhūmiyā nikkhepassa paññāpanato nikkhepapaññatti nāma." 1045640,191,1141,96,108,1,102,8,‘‘ Thinamiddhābhibhū bhikkhū’’ ti samudayassa anavasesappahānassa paññāpanato anavasesappahānapaññatti nāma. 1045641,191,1141,109,124,1,98,11,‘‘ Sabbā duggatiyo jahe’’ ti paññatti maggassa ariyamaggassa bhāvanāya paññāpanato bhāvanāpaññatti nāma. 1045642,191,1142,2,19,1,91,10,‘ ‘ Ettakova paññattihārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto paññattihārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045643,191,1142,20,38,1,193,16,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena paññattihārasampātena paññattippabhedā niddhāritā, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto paññattihārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045644,191,1143,2,5,1,46,4,Iti paññattihārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045645,191,1144,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045646,191,1145,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045647,191,1146,2,4,1,27,2,12 . Otaraṇahārasampātavibhāvanā 1045648,191,1147,2,34,1,182,18,"74. Yena yena paññattihārasampātena paññattippabhedā niddhāritā, so paññattihārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamo otaraṇo hārasampāto’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamo otaraṇo hārasampāto’’ tiādimāha." 1045649,191,1148,2,25,1,130,16,‘ ‘ Tattha tissaṃ gāthāyaṃ katamāni indriyāni niddhāretvā katamehi niddhāritehi dhammehi otaratī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tasmā’’ tiādi vuttaṃ. 1045650,191,1148,26,58,1,193,20,"Yā‘‘ tasmā rakkhitacittassā’’ tiādigāthā vuttā, tissaṃ gāthāyaṃ‘‘ tasmā… pe… purekkhāro’’ ti suttappadesena sammādiṭṭhi gahitā, sammādiṭṭhiyā gahitāya pañcindriyāni saddhādipañcindriyāni gahitāni bhavanti. " 1045651,191,1149,2,29,1,244,23,"Tāniyeva saddhādipañcindriyāni vijjāya upakārattā vā padaṭṭhānattā vā vijjā bhavanti, vijjuppādā tādisāya vijjāya uppādā uppādahetuto avijjānirodho sambhavati, avijjānirodhā saṅkhāranirodho sambhavati… pe… jātinirodhā jarāmaraṇanirodho sambhavatīti. " 1045652,191,1149,30,36,1,59,6,Ayaṃ otaraṇā paṭiccasamuppādena pañcindriyānaṃ otaraṇā nāma. 1045653,191,1150,2,17,1,165,14,"Tāniyeva pañcindriyāni sīlakkhandhena samādhikkhandhena paññākkhandhena tīhi khandhehi saṅgahitāni bhavanti saddhāvīriyehi sīlasambhavato, satiyā ca paññānuvattakattā. " 1045654,191,1150,18,24,1,50,6,Ayaṃ otaraṇā khandhehi pañcindriyānaṃ otaraṇā nāma. 1045655,191,1151,2,6,1,53,4,Tāniyeva pañcindriyāni saṅkhārapariyāpannāni bhavanti. 1045656,191,1151,7,24,1,136,15,"Ye saṅkhārā anāsavā bhavanti, bhavaṅgā bhavahetū no bhavanti, te anāsavā saṅkhārā dhammadhātusaṅgahitā bhavanti dhammadhātuyā antogadhattā. " 1045657,191,1151,25,31,1,48,6,Ayaṃ otaraṇā dhātūhi pañcindriyānaṃ otaraṇā nāma. 1045658,191,1152,2,18,1,115,13,"Sā anāsavā dhammadhātu dhammāyatanapariyāpannā bhavati, yaṃ āyatanaṃ anāsavaṃ bhavati, bhavaṅgaṃ bhavahetu no bhavati. " 1045659,191,1152,19,25,1,49,6,Ayaṃ otaraṇā āyatanehi dhammadhātuyā otaraṇā nāma. 1045660,191,1153,2,22,1,91,12,‘ ‘ Ettakova otaraṇo hārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto otaraṇo hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045661,191,1153,23,41,1,192,17,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena otaraṇahārasampātena suttappadesatthā otaritabbā, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto otaraṇo hārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabboti. " 1045662,191,1154,2,5,1,45,4,Iti otaraṇahārasampāte sattibalānurūpā racitā 1045663,191,1155,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1045664,191,1156,2,8,1,29,4,Paṇḍitehi pana… pe… gahetabboti. 1045665,191,1157,2,22,1,124,12,Ito paṭṭhāya‘‘ tattha katamo’’ tiādianusandhyattho ca pariyosāne‘‘ niyutto’’ tiādianusandhyattho ca vuttanayānusāreneva viññātabbo. 1045666,191,1157,23,29,1,60,6,Katthaci katthaci pāṭhe apākaṭaṃyeva yathābalaṃ kathayissāma. 1045667,191,1158,2,4,1,27,2,13 . Sodhanahārasampātavibhāvanā 1045668,191,1159,2,9,1,21,3,75. {Yatthā}ti yasmiṃ pañhe. 1045669,191,1159,10,20,1,71,9,"Ārambho attho suddho paripuṇṇo, so pañho niravasesato vissajjito bhavati. " 1045670,191,1159,21,39,1,117,17,"Yattha pañhe pana ārambho attho na suddho aparipuṇṇo koci vissajjetabbo avasiṭṭho, so pañho tāva vissajjito na bhavati." 1045671,191,1160,2,4,1,30,2,15 . Parikkhārahārasampātavibhāvanā 1045672,191,1161,2,21,1,92,11,"77.‘‘ Tasmā rakkhitacittassā’’ ti padena yo satisaṃvaro vutto, ayaṃ satisaṃvaro samathassa parikkhāro." 1045673,191,1161,22,39,1,115,12,"‘‘ Sammāsaṅkappagocaro’’ ti padena yo sammāsaṅkappo vutto, so sammāsaṅkappo vipassanāya parikkhāroti vibhajitvā yojetabbo." 1045674,191,1162,2,4,1,30,2,16 . Samāropanahārasampātavibhāvanā 1045675,191,1163,2,25,1,117,13,"78.‘‘ Tasmā rakkhitacittassā’’ ti padena yaṃ rakkhitacittaṃ vuttaṃ, taṃ rakkhitacittaṃ tiṇṇaṃ sucaritānaṃ kammānaṃ padaṭṭhānaṃ. " 1045676,191,1163,26,38,1,105,11,"Sammādiṭṭhiyā bhāvitāya ariyo aṭṭhaṅgiko maggo bhāvito bhavati ekato bhāvitabbattā, padaṭṭhānakāraṇattā ca. " 1045677,191,1163,39,41,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1045678,191,1163,42,49,1,23,3,‘‘ sammādiṭṭhito hī’’ tiādi. 1045679,191,1163,50,64,1,112,12,"Yassa arahato samādhivimutti bhavati, ayaṃ arahā anupādiseso puggalo, ayaṃ samādhivimutti anupādisesā nibbānadhātu." 1045680,191,1164,2,27,1,178,17,"‘ ‘ Desanāhārasampātādiko hārasampāto yena soḷasappabhedabhāvena suttappadesatthe niddhāretvā yujjito, soḷasappabhedabhāvo kena amhehi saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045681,191,1164,28,51,1,136,16,"Tena soḷasappabhedabhāvena āyasmā mahākaccāno‘‘ soḷasa… pe… suttan’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena soḷasappabhedabhāvo tumhehi saddahitabbo." 1045682,191,1165,2,19,1,75,10,‘ ‘ Ettakova hārasampāto paripuṇṇo’’ ti vattabbattā‘‘ niyutto hārasampāto’’ ti vuttaṃ. 1045683,191,1165,20,52,1,245,21,"Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena desanāhārasampātena suttappadesatthā niddhāritā, so so saṃvaṇṇanāvisesabhūto desanāhārasampātādihārasampāto niyutto yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabboti attho gahetabbo, aṭṭhakathāya ñca( netti. aṭṭha.73,76) tathā niddhāretvā yujjitoti. " 1045684,191,1166,2,4,1,50,3,Iti desanāhārasampātādihārasampāte sattibalānurūpā 1045685,191,1167,2,5,1,25,3,Racitā vibhāvanā niṭṭhitā. 1045686,191,1168,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1045687,191,1169,2,2,1,23,1,Nayasamuṭṭhānavibhāvanā 1045688,191,1170,2,37,1,265,21,"79. Yena yena saṃvaṇṇanāvisesabhūtena desanāhārasampātādinā hārasampātena ekasuttappadesatthā niddhāretvā vibhattā, so saṃvaṇṇanāvisesabhūto desanāhārasampātādihārasampāto paripuṇṇo,‘‘ katamaṃ nayasamuṭṭhānan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ nayasamuṭṭhānan’’ tiādi āraddhaṃ. " 1045689,191,1170,38,40,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045690,191,1170,41,72,1,143,16,"‘‘ evaṃ nānāsuttavasena, ekasuttavasena ca hāravicāraṃ dassetvā idāni nayavicāraṃ dassetuṃ‘ tattha katamaṃ nayasamuṭṭhānan’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.79) vuttaṃ." 1045691,191,1170,73,93,1,129,12,‘‘ Tattha katamo nandiyāvaṭṭanayo’’ tiādiṃ anārabhitvā‘‘ tattha katamaṃ nayasamuṭṭhānan’’ tiādiārambhane kāraṇaṃ aṭṭhakathāyaṃ vuttameva. 1045692,191,1170,94,116,1,145,16,"Tattha {tatthā}ti tesu hārādīsu yo atthanayo saṃvaṇṇanānayena niddiṭṭho, tasseva atthanayassa samuṭṭhānaṃ bhūmiṃ pucchati‘‘ katamaṃ nayasamuṭṭhānan’’ ti. " 1045693,191,1171,2,13,1,109,10,"Kiñcāpi saṃvaṇṇanānayā niddiṭṭhā, tathāpi atthanayasaṃvaṇṇanānayānaṃ visesassa pākaṭaṃ kātuṃ puna kathayissāma. " 1045694,191,1171,14,31,1,234,17,Taṇhāavijjāhi saṃkilesapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso ceva samathavipassanāhi vodānapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso ca nandiyāvaṭṭo nayo nāma. 1045695,191,1171,32,53,1,257,21,Tīhi akusalamūlehi lobhādīhi saṃkilesapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso ceva tīhi kusalamūlehi alobhādīhi vodānapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso ca tipukkhalo nayo nāma. 1045696,191,1171,54,83,1,344,28,"Catūhi subhasaññādīhi vipallāsehi sakalasaṃkilesapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso ceva catūhi asubhasaññādīhi avipallāsehi satipaṭṭhānehi, saddhindriyehi vā vodānapakkhassa suttatthassa catusaccayojanamukhena nayanalakkhaṇo saṃvaṇṇanāviseso ca sīhavikkīḷito nayo nāmāti vuttā nayā saṃvaṇṇanānayā nāma. " 1045697,191,1171,84,95,1,71,7,Tesaṃ saṃvaṇṇanānayānaṃ samuṭṭhānaṃ pucchati‘‘ katamaṃ nayasamuṭṭhānan’’ ti. 1045698,191,1172,2,12,1,116,10,Nayā pana nānāsuttato niddhāritehi taṇhāavijjādīhi mūlapadehi catusaccayojanāya nayato anubujjhiyamāno dukkhādiattho. 1045699,191,1172,13,29,1,67,11,"So hi maggañāṇaṃ nayati sampāpetīti‘‘ nayo’’ ti vutto, so atthanayo nāma. " 1045700,191,1172,30,41,1,68,7,Tasseva atthanayassa samuṭṭhānaṃ pucchati‘‘ katamaṃ nayasamuṭṭhānan’’ ti? 1045701,191,1172,42,52,1,69,8,"Tasmā catusaccayojanāya nayaggāhato nīyati anupucchīyatīti nayo, ko so? " 1045702,191,1172,53,56,1,31,3,Suttatthabhūto dukkhādiko attho. 1045703,191,1172,57,65,1,53,7,"Nayati maggañāṇaṃ pāpetīti vā nayo, dukkhādiko atthova. " 1045704,191,1172,66,67,1,6,1,Tenāha– 1045705,191,1172,68,72,1,29,2,‘‘ anubujjhiyamāno dukkhādiattho. 1045706,191,1172,73,89,1,43,7,So hi maggañāṇaṃ nayati sampāpetīti nayo’’ ti( netti. aṭṭha.79). 1045707,191,1172,90,97,1,46,6,"Samuṭṭhahanti nayā etenāti samuṭṭhānaṃ, kiṃ taṃ? " 1045708,191,1172,98,103,1,44,4,"Avijjātaṇhādikāraṇaṃ, taṃdīpanā saṃvaṇṇanā ca. " 1045709,191,1172,104,108,1,48,4,Avijjātaṇhādinā hi dukkhādiatthanayā sambhavanti. 1045710,191,1172,109,115,1,56,6,Atha vā avijjātaṇhādīhi catusaccayojanā samuṭṭhānaṃ nāma. 1045711,191,1172,116,118,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1045712,191,1172,119,124,1,12,3,‘‘ kiṃ pana taṃ? 1045713,191,1172,125,137,1,35,3,Taṃtaṃmūlapadehi catusaccayojanā’’ ti( netti. aṭṭha.79). 1045714,191,1172,138,152,1,113,12,"Evaṃ atthe gayhamāne sati saṃvaṇṇanānayāpi gahitā honti, nayānaṃ samuṭṭhānaṃ nayasamuṭṭhānaṃ, tasmiṃ nayasamuṭṭhāne." 1045715,191,1173,2,24,1,137,14,‘ ‘ Katamaṃ nandiyāvaṭṭanayasamuṭṭhānan’’ ti pucchitabbattā paṭhamaṃ nandiyāvaṭṭanayasamuṭṭhānaṃ dassetuṃ‘‘ pubbā koṭi na paññāyatī’’ tiādi vuttaṃ. 1045716,191,1173,25,52,1,203,22,"Nandiyāvaṭṭanayasamuṭṭhānabhūtāya avijjāya ca taṇhāya ca pubbā koṭi‘‘ asukassa buddhassa bhagavato uppajjanakāle uppannā, asukassa cakkavattino uppajjanakāle uppannā’’ ti na paññāyati koṭiyā abhāvatoti yojanā." 1045717,191,1173,53,76,1,117,14,"‘‘ Avijjātaṇhāsu katamā nīvaraṇaṃ, katamā saṃyojanan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha avijjā nīvaraṇaṃ taṇhā saṃyojanan’’ ti vuttaṃ. " 1045718,191,1173,77,81,1,27,3,{Tatthā}ti tāsu avijjātaṇhāsu. 1045719,191,1173,82,85,1,39,3,Ādīnavapaṭicchādikattā avijjā nīvaraṇaṃ. 1045720,191,1173,86,90,1,36,4,Bhavesu saṃyojanato taṇhā saṃyojanaṃ. 1045721,191,1173,91,119,1,160,18,"‘‘ Avijjānīvaraṇā sattā kathaṃ vicaranti, kathaṃ vuccanti, taṇhāsaṃyojanā sattā kathaṃ vicaranti kathaṃ vuccantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ avijjānīvaraṇā sattā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045722,191,1173,120,122,1,43,2,Avijjānīvaraṇametesamatthīti avijjānīvaraṇā. 1045723,191,1173,123,153,1,259,25,"Avijjāya saṃyuttā viya pavattā avijjāya abhinivisavatthūsu saṃyuttā viya pavattā sattā avijjāpakkhena vipallāsena niccādiabhinivesavatthubhūte rūpādiārammaṇe vicaranti vividhā caranti pavattanti, te niccādiabhinivisantā vicarantā sattā‘‘ diṭṭhicaritā’’ ti vuccanti. " 1045724,191,1173,154,156,1,38,2,Taṇhāsaṃyojanametesanti taṇhāsaṃyojanā. 1045725,191,1173,157,177,1,186,19,"Taṇhāya saṃyuttā viya pavattā, taṇhāya vā ārammaṇabhūte vatthukāme saṃyuttā viya pavattā sattā taṇhāpakkhena aṭṭhasatataṇhāvicaritena ārammaṇabhūte vatthusmiṃ vicaranti pavattantīti attho." 1045726,191,1174,2,29,1,149,18,"‘ ‘ Diṭṭhicaritā sattā kaṃ paṭipattiṃ anuyuttā viharanti, taṇhācaritā sattā kaṃ paṭipattiṃ anuyuttā viharantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ diṭṭhicaritā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045727,191,1174,30,58,1,215,23,"Diṭṭhicaritā sattā ito sāsanato bahiddhā pabbajitā hontāpi‘‘ sukhena adhigantabbaṃ sukhaṃ natthi, dukkhena adhigantabbaṃ sukhaṃ pana atthī’’ ti manasi karontā attakilamathānuyogaṃ pañcātapādipaṭipattiṃ anuyuttā viharanti. " 1045728,191,1174,59,85,1,194,22,Taṇhācaritā sattā ito sāsanato bahiddhā pabbajitā hontāpi‘‘ kāme paṭisevantā lokaṃ vaḍḍhāpentā bahuṃ puññaṃ vaḍḍhāpentī’’ ti manasi karontā kāmesu kāmasukhallikānuyogaṃ paṭipattiṃ anuyuttā viharanti. 1045729,191,1175,2,30,1,171,20,"‘ ‘ Kasmā diṭṭhicaritā tathāvidhaṃ paṭipattiṃ anuyuttā viharanti, kasmā taṇhācaritā tathāvidhaṃ paṭipattiṃ anuyuttā viharantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha kiṃ kāraṇan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045730,191,1175,31,36,1,46,4,{Tatthā}ti tattha tesu diṭṭhicaritataṇhācaritesu. 1045731,191,1175,37,46,1,53,8,"Yaṃ yasmā kāraṇā viharanti, taṃ kāraṇaṃ kinti pucchati. " 1045732,191,1175,47,91,1,304,35,"Ito sāsanato bahiddhā yesaṃ puggalānaṃ saccavavatthānaṃ natthi, catusaccappakāsanā kuto ca atthi, samathavipassanākosallaṃ vā upasamasukhappatti vā kuto atthi, te puggalā upasamasukhassa anabhiññā viparītacetā hutvā evaṃ āhaṃsu‘‘ sukhena adhigantabbaṃ sukhaṃ natthi , dukkhena adhigantabbaṃ sukhaṃ nāma atthī’’ ti. " 1045733,191,1175,92,101,1,97,9,Te evaṃsaññī evaṃdiṭṭhī dukkhena sukhaṃ patthayamānā hutvā attakilamathānuyogamanuyuttā viharanti. 1045734,191,1175,102,150,1,310,38,"Ito sāsanato bahiddhā yesaṃ puggalānaṃ saccavavatthānaṃ natthi, catusaccappakāsanā kuto ca atthi, samathavipassanākosallaṃ vā upasamasukhappatti vā kuto atthi, te puggalā upasamasukhassa anabhiññā viparītacetā hutvā evamāhaṃsu‘‘ yo kāme paṭisevati, so lokaṃ vaḍḍhayati, yo lokaṃ vaḍḍhayati, so bahuṃ puññaṃ pasavatī’’ ti. " 1045735,191,1175,151,163,1,108,12,Te evaṃsaññī evaṃdiṭṭhī kāmesu sukhasaññī hutvā kāmasukhallikānuyogaṃ anuyuttā ca viharantīti yojanā kātabbā. 1045736,191,1176,2,23,1,100,14,‘ ‘ Tathā viharantā kiṃ vaḍḍhayantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ te tadabhiññā santā rogameva vaḍḍhayantī’’ ti vuttaṃ. 1045737,191,1176,24,56,1,268,23,‘‘ Tathā vaḍḍhayantā rogādīnaṃ bhesajjaṃ samathavipassanaṃ vaḍḍhayanti kin’’ ti pucchitabbattā‘‘ te rogābhitunnā gaṇḍapaṭipīḷitā sallānuviddhā nirayatiracchānayonipetāsuresu ummujjanimujjāni karontā ugghātanigghātaṃ paccanubhontā rogagaṇḍasallabhesajjaṃ na vindantī’’ ti vuttaṃ. 1045738,191,1176,57,68,1,30,4,Attho pana aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.79) vutto. 1045739,191,1176,69,91,1,115,12,"‘‘ Katame saṃkilesavodānā, katame rogādayo, katamaṃ bhesajjan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha attakilamathānuyogo’’ tiādi vuttaṃ. " 1045740,191,1176,92,96,1,45,3,{Tatthā}ti tesu saṃkilesavodānarogabhesajjādīsu. 1045741,191,1176,97,117,1,168,16,"Attakilamathānuyogo ca kāmasukhallikānuyogo ca saṃkileso hoti, samathavipassanā vodānaṃ hoti, attakilamathānuyogo ca rogo hoti, samathavipassanā roganigghātakabhesajjaṃ… pe." 1045742,191,1176,118,118,1,0,0,. 1045743,191,1176,119,119,1,0,0,. 1045744,191,1176,120,123,1,44,3,samathavipassanā salluddhāraṇabhesajjaṃ hoti. 1045745,191,1177,2,20,1,78,11,‘ ‘ Katamo katamaṃ saccan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha saṃkileso dukkhan’’ tiādi vuttaṃ. 1045746,191,1177,21,30,1,77,8,{Tatthā}ti tesu saṃkilesādīsu saṃkileso ekadesavasena dukkhaṃ dukkhasaccaṃ hoti. 1045747,191,1177,31,42,1,102,10,{Tadabhisaṅgo}ti tasmiṃ saṃkilese abhisaṅgo viya pavatto lokiyadhammo niravasesavasena dukkhasaccaṃ hoti. 1045748,191,1177,43,54,1,85,11,Atha vā tasmiṃ dukkhe abhisaṅgo viya pavattā taṇhā dukkhasamudayo samudayasaccaṃ hoti. 1045749,191,1177,55,59,1,45,4,Taṇhānirodho dukkhanirodho nirodhasaccaṃ hoti. 1045750,191,1177,60,65,1,62,5,Samathavipassanā dukkhanirodhagāminī paṭipadā maggasaccaṃ hoti. 1045751,191,1177,66,71,1,45,5,Imāni cattāri saccāni niddhāretvā yojetabbāni. 1045752,191,1177,72,100,1,147,17,"‘‘ Tesu catūsu saccesu katamaṃ pariññeyyaṃ, katamo pahātabbo, katamo bhāvetabbo, katamo sacchikātabbo’’ ti pucchitabbattā‘‘ dukkhaṃ pariññeyyan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045753,191,1178,2,32,1,232,18,"80. Diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ attakilamathānuyogādivasena cattāri saccāni niddhāritāni,‘‘ kathaṃ diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ sakkāyadassane pavattibhedavasena cattāri saccāni niddhāritānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha diṭṭhicaritā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045754,191,1178,33,60,1,183,18,Atha vā‘‘ diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ sakkāyadassane katamo pavattibhedo’’ ti pucchitabbattā imesaṃ sakkāyadassane ayaṃ pavattibhedoti vibhajitvā dassetuṃ‘‘ tattha diṭṭhicaritā’’ tiādi vuttaṃ. 1045755,191,1178,61,63,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1045756,191,1178,64,79,1,106,9,‘‘ idāni diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ sakkāyadiṭṭhidassane pavattibhedaṃ dassetuṃ‘ diṭṭhicaritā’ tiādi vuttan’’ ti. 1045757,191,1178,80,84,1,39,3,{Tatthā}ti tesu diṭṭhicaritataṇhācaritesu. 1045758,191,1178,85,156,1,361,44,"Diṭṭhicaritā puggalā rūpaṃ‘‘ attā’’ ti attato upagacchanti… pe… viññāṇaṃ‘‘ attā’’ ti attato upagacchanti diṭṭhicaritānaṃ attābhinivesassa balavabhāvato, taṇhācaritā pana rūpaṃ vā ‘‘ attā’’ ti rūpavantaṃ attānaṃ upagacchanti attani vā rūpaṃ, rūpasmiṃ vā‘‘ attā’’ ti attānaṃ upagacchanti… pe… viññāṇasmiṃ vā‘‘ attā’’ ti attānaṃ upagacchanti taṇhācaritānaṃ attaniyābhinivesassa balavabhāvato. " 1045759,191,1178,157,172,1,112,11,Pañcasu upādānakkhandhesu ekekaṃ nissāya catubbidhattā vīsativatthukā ayaṃ micchādiṭṭhi‘‘ sakkāyadiṭṭhī’’ ti vuccati. 1045760,191,1178,173,179,1,78,6,Evaṃ diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ sakkāyadassane pavattibhedo viññātabboti attho. 1045761,191,1179,2,19,1,82,10,‘ ‘ Sakkāyadiṭṭhiyā katamo paṭipakkho’’ ti pucchitabbattā‘‘ tassā paṭipakkho’’ tiādi vuttaṃ. 1045762,191,1179,20,38,1,186,17,"Tassā sakkāyadiṭṭhiyā pajahanavasena lokuttarā sammādiṭṭhi paṭipakkho, tassā sammādiṭṭhiyā anvāyikā anuguṇabhāvena pavattanakā dhammā ca sakkāyadiṭṭhiyā pajahanavasena paṭipakkhā bhavanti." 1045763,191,1179,39,55,1,68,8,‘‘ Katame dhammā anvāyikā’’ ti pucchitabbattā‘‘ sammāsaṅkappo’’ tiādi vuttaṃ. 1045764,191,1179,56,65,1,55,7,Sammāsaṅkappo… pe… sammāsamādhi ime dhammā anvāyikā honti. 1045765,191,1179,66,76,1,94,10,Ayaṃ sammādiṭṭhiādiko ariyo aṭṭhaṅgiko maggo tassā sakkāyadiṭṭhiyā paṭipakkho hoti pahāyakattā. 1045766,191,1179,77,98,1,99,13,‘‘ Te sammādiṭṭhiyādayo dhammā khandhato kittakā hontī’’ ti pucchitabbattā‘‘ te tayo khandhā’’ tiādi vuttaṃ. 1045767,191,1179,99,125,1,139,16,"‘‘ Katamo khandho samatho, katamo khandho vipassanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ sīlakkhandho samādhikkhandho ca samatho, paññākkhandho vipassanā’’ ti vuttaṃ." 1045768,191,1179,126,148,1,102,13,"‘‘ Sakkāyādīsu katamo katamaṃ saccaṃ, katamo katamaṃ saccan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha sakkāyo’’ tiādi vuttaṃ." 1045769,191,1180,2,27,1,184,17,"‘ ‘ Diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ sakkāyadiṭṭhitappaṭipakkhavasena cattāri saccāni niddhāritāni, kathaṃ antadvayamajjhimapaṭipadā niddhāritā’’ ti vattabbattā‘‘ tattha ye rūpaṃ attato’’ tiādi vuttaṃ. " 1045770,191,1180,28,56,1,137,17,{Tatthā}ti tesu diṭṭhicaritataṇhācaritesu ye diṭṭhicaritā puggalā rūpaṃ‘‘ attā’’ ti attato upagacchanti… pe… viññāṇaṃ‘‘ attā’’ ti attato upagacchanti. 1045771,191,1180,57,94,1,184,24,"Ime diṭṭhicaritā puggalā‘‘ rūpādayo ca attā, rūpādīnañca aniccattā, attassāpi aniccattā attā ucchijjati, attā vinassati, attā paraṃ maraṇā na hotī’’ ti abhinivisanato‘‘ ucchedavādino’’ ti vuccanti. " 1045772,191,1180,95,123,1,129,18,Ye taṇhācaritā puggalā rūpaṃ vā‘‘ attā’’ ti rūpavantaṃ attānaṃ upagacchanti… pe… viññāṇaṃ vā‘‘ attā’’ ti viññāṇavantaṃ attānaṃ upagacchanti. 1045773,191,1180,124,132,1,54,7,"Attani vā viññāṇaṃ, viññāṇasmiṃ vā attānaṃ upagacchanti. " 1045774,191,1180,133,157,1,113,15,Ime taṇhācaritā puggalā‘‘ rūpādīhi attā añño aññattā attā nicco sassato’’ ti abhinivisanato‘‘ sassatavādino’’ ti vuccanti. 1045775,191,1181,2,11,1,108,9,Tattha tesu ucchedavādīsassatavādīpuggalesu pavattā ucchedavādasassatavādā ubho antā antadvayapaṭipadā honti. 1045776,191,1181,12,30,1,201,17,"Ayaṃ antadvayapaṭipadā saṃsārapavattanassa hetubhāvato saṃsārapavatti hoti, tassa antadvayassa paṭipajjanassa pajahanavasena majjhimapaṭipadāsaṅkhātova ariyo aṭṭhaṅgiko maggo paṭipakkho hoti pahāyakattā. " 1045777,191,1181,31,37,1,62,6,Ayaṃ maggo saṃsāranivattanassa hetubhāvato saṃsāranivatti hoti. 1045778,191,1181,38,69,1,292,27,"Tattha saṃsārapavattisaṃsāranivattīsu pavatti saṃsārapavatti dukkhaṃ dukkhasaccaṃ, tadabhisaṅgo tasmiṃ dukkhe abhisaṅgo taṇhā samudayo samudayasaccaṃ, taṇhānirodho dukkhanirodho nirodhasaccaṃ, ariyo aṭṭhaṅgiko maggo dukkhanirodhagāminī paṭipadā maggasaccaṃ, iti imāni cattāri saccāni niddhāritāni." 1045779,191,1181,70,79,1,47,5,‘‘ Dukkhaṃ pariññeyyan’’ tiādimhi vuttanayova attho. 1045780,191,1182,2,22,1,105,12,"‘ ‘ Ucchedasassatassa kittako pabhedo, maggassa kittako’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha ucchedasassatan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045781,191,1182,23,30,1,105,7,Tattha ucchedasassataariyamaggesu ucchedasassatadassanaṃ samāsato saṅkhepato vīsativatthukā sakkāyadiṭṭhi. 1045782,191,1182,31,44,1,137,12,"Ucchedo pañcupādānakkhandhe nissāya pavattattā pañcavidho, sassatadassanaṃ ekekasmiṃ tidhā uppajjanato pannarasavidhanti vīsatividhaṃ hoti. " 1045783,191,1182,45,48,1,33,3,Vitthārato dvāsaṭṭhi diṭṭhigatāni. 1045784,191,1182,49,50,1,8,1,Katamāni? 1045785,191,1182,51,83,1,265,23,"Cattāro sassatavādā, cattāro ekaccasassatavādā, cattāro antānantavādā, cattāro amarāvikkhepavādā, dve adhiccasamuppannavādā, soḷasa saññīvādā, aṭṭha asaññīvādā, aṭṭha nevasaññīnāsaññīvādā, satta ucchedavādā, pañca diṭṭhadhammanibbānavādāti dvāsaṭṭhi diṭṭhigatāni veditabbāni. " 1045786,191,1182,84,98,1,39,4,Vitthārato pana brahmajālasutte( dī. ni.1.30 ādayo) āgatāni. 1045787,191,1182,99,105,1,80,6,Tesaṃ ucchedasassatadassanānaṃ tecattālīsaṃ bodhipakkhiyadhammā paṭipakkho maggo. 1045788,191,1182,106,108,1,19,2,Katame tecattālīsaṃ? 1045789,191,1182,109,164,1,318,37,"‘‘ Aniccasaññā dukkhasaññā anattasaññā’’ ti tisso saññā ca‘‘ pahānasaññā virāgasaññā nirodhasaññā’’ ti tisso saññā cāti cha saññā ca‘‘ cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā, cattāro iddhipādā, pañcindriyāni, pañca balāni, satta bojjhaṅgā, aṭṭha maggaṅgānī’’ ti tecattālīsaṃ bodhipakkhiyadhammā vipassanāvasena paṭipakkho maggo nāma." 1045790,191,1183,2,21,1,75,10,‘ ‘ Samathavasena katamo paṭipakkho’’ ti vattabbattā‘‘ aṭṭha vimokkhā’’ tiādi vuttaṃ. 1045791,191,1183,22,25,1,21,3,Aṭṭha vimokkhā pākaṭā. 1045792,191,1183,26,32,1,55,6,Dasa kasiṇāyatanāni samathavasena paṭipakkho maggo nāma. 1045793,191,1183,33,52,1,98,11,‘‘ Katamaṃ ñāṇaṃ katamassa dhammassa padālanan’’ ti pucchitabbattā‘‘ dvāsaṭṭhi diṭṭhigatānī’’ tiādi vuttaṃ. 1045794,191,1183,53,58,1,40,4,"Diṭṭhicarite pavattāni diṭṭhigatāni, moho. " 1045795,191,1183,59,64,1,40,4,"Taṇhācarite pavattāni diṭṭhigatāni, jālaṃ. " 1045796,191,1183,65,69,1,25,4,Anādi vasena pavatto moho. 1045797,191,1183,70,74,1,30,4,Anidhana vasena pavattaṃ jālaṃ. 1045798,191,1183,75,86,1,139,11,Aṭṭha samāpattiyo samāpajjitvā tejetvā tikkhaṃ vipassanāñāṇañca ariyamaggañāṇañca ñāṇavajiraṃ nāma bodhipakkhiyadhammānaṃ ñāṇapadaṭṭhānattā. 1045799,191,1183,87,91,1,25,4,Moho ca jālañca mohajālaṃ. 1045800,191,1183,92,101,1,80,7,"Padāletīti padālanaṃ, kattari yupaccayo, mohajālassa padālananti mohajālapadālanaṃ. " 1045801,191,1183,102,106,1,64,4,Padālanañhi duvidhaṃ vikkhambhanapadālanaṃ samucchedapadālananti. 1045802,191,1183,107,115,1,102,7,"Pubbabhāge samathavipassanāvasena vikkhambhanapadālanaṃ, maggakkhaṇe samucchedapadālanaṃ eva daṭṭhabbaṃ. " 1045803,191,1183,116,125,1,53,7,"{Tatthā}ti tasmiṃ mohajāle avijjā moho, bhavataṇhā jālaṃ. " 1045804,191,1183,126,134,1,64,8,Attano ādhāraṃ puggalaṃ dukkhādīsu aṭṭhasu ṭhānesu mohetīti moho. 1045805,191,1183,135,158,1,153,20,"Paṭhamaṃ jālaṃ jaṭaṃ lāyitvā jaṭāvasena lāti pavattatīti jālaṃ, attani jātaṃ macchasakuṇādikaṃ lāti gaṇhāti, lāpeti gaṇhāpetīti vā jālaṃ, jālaṃ viyāti jālaṃ. " 1045806,191,1183,159,161,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1045807,191,1183,162,183,1,99,9,"‘‘ atītādibhedabhinnesu rūpādīsu, sakaattabhāvādīsu ca saṃsibbanavasena pavattanato jālaṃ bhavataṇhā’’ ti( netti. aṭṭha.80)." 1045808,191,1183,184,216,1,188,22,‘‘ Avijjātaṇhāhi attakilamathānuyogādīnaṃ kilesapakkhānaṃ niddhāraṇaṃ kataṃ kathaṃ kena saddahitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tena vuccati‘ pubbā koṭi na paññāyati avijjāya ca bhavataṇhāya cā’ ti’’ vuttaṃ. 1045809,191,1184,2,48,1,304,29,"81.‘‘ Ito sāsanato bahiddhā diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ paṭipadādayo niddhāritā, sāsane diṭṭhicaritataṇhācaritānaṃ paṭipadādayo kathaṃ niddhāritabbā’’ ti vattabbattā‘‘ saṃkilesapakkhā suttatthā ācariyena dassitā, vodānapakkhasuttatthā kathaṃ dassitabbā’’ ti vattabbattā vā‘‘ tattha diṭṭhicarito asmiṃ sāsane’’ tiādi vuttaṃ. " 1045810,191,1184,49,53,1,39,3,{Tatthā}ti tesu diṭṭhicaritataṇhācaritesu. 1045811,191,1184,54,64,1,97,10,Diṭṭhicarito puggalo asmiṃ sāsane pabbajito hutvā catūsu paccayesu sallekhānusantatavutti bhavati. 1045812,191,1184,65,66,1,5,1,Kasmā? 1045813,191,1184,67,74,1,56,6,"Yasmā sallekhe tibbagāravo, tasmā sallekhe tibbagāravattā. " 1045814,191,1184,75,84,1,77,8,Taṇhācarito puggalo asmiṃ sāsane pabbajito hutvā sikkhānusantatavutti bhavati . 1045815,191,1184,85,86,1,5,1,Kasmā? 1045816,191,1184,87,94,1,56,6,"Yasmā sikkhāya tibbagāravo, tasmā sikkhāya tibbagāravattā. " 1045817,191,1184,95,103,1,81,8,Diṭṭhicarito puggalo sammattaniyāmaṃ okkamanto hutvā dhammānusārī puggalo bhavati. 1045818,191,1184,104,105,1,5,1,Kasmā? 1045819,191,1184,106,109,1,44,3,Diṭṭhiyā diṭṭhivisaye paññāsadisapavattanato. 1045820,191,1184,110,117,1,72,7,Taṇhācarito puggalo sammattaniyāmaṃ okkamanto hutvā saddhānusārī bhavati. 1045821,191,1184,118,119,1,5,1,Kasmā? 1045822,191,1184,120,122,1,30,2,Taṇhāvasena micchādhimokkhattā. 1045823,191,1184,123,143,1,153,16,"Diṭṭhicarito puggalo sukhāya paṭipadāya, dandhābhiññāya ca niyyāti, sukhāya paṭipadāya, khippābhiññāya ca niyyāti sukhena kilesehi vikkhambhituṃ samatthattā. " 1045824,191,1184,144,163,1,155,16,"Taṇhācarito puggalo dukkhāya paṭipadāya, dandhābhiññāya ca niyyāti, dukkhāya paṭipadāya, khippābhiññāya ca niyyāti dukkhena kilesehi vikkhambhituṃ samatthattā." 1045825,191,1185,2,21,1,74,12,‘ ‘ Tathā kasmā niyyātī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha kiṃ kāraṇaṃ yan’’ tiādi vuttaṃ. 1045826,191,1185,22,32,1,53,9,"Yaṃ yena kāraṇena niyyāti, taṃ kāraṇaṃ kin ti pucchati. " 1045827,191,1185,33,48,1,114,14,"Tassa taṇhācaritassa kāmā sukhena apariccattā hi yasmā bhavanti, tasmā kāmānaṃ sukhena apariccattattā tathā niyyāti. " 1045828,191,1185,49,61,1,123,11,"So taṇhācarito kāmehi vatthukāmakilesakāmehi viveciyamāno dukkhena paṭinissarati, dandhañca dhammaṃ catusaccadhammaṃ ājānāti. " 1045829,191,1185,62,79,1,132,16,"Yo pana ayaṃ puggalo diṭṭhicarito hoti, so ayaṃ diṭṭhicarito puggalo ādito ādimhiyeva kāmehi kilesakāmavatthukāmehi anatthiko bhavati. " 1045830,191,1185,80,93,1,103,12,"So diṭṭhicarito tato tehi kāmehi viveciyamāno khippañca sukhena paṭinissarati, khippañca dhammaṃ ājānāti." 1045831,191,1186,2,43,1,282,32,"‘ ‘ Taṇhācarito dukkhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyāti, diṭṭhicarito sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyātīti ekekāya paṭipadāya bhavitabban’’ ti vattabbattā‘‘ dukkhāpi paṭipadā duvidhā dandhābhiññā ca khippābhiññā ca, sukhāpi paṭipadā duvidhā dandhābhiññā ca khippābhiññā cā’’ ti vuttaṃ." 1045832,191,1186,44,65,1,94,13,‘‘ Evaṃ sati ekova dvīhi dvīhi paṭipadāhi niyyātīti āpajjatī’’ ti vattabbattā‘‘ sattāpī’’ tiādi vuttaṃ. 1045833,191,1186,66,79,1,129,12,"Taṇhācaritā sattāpi duvidhā mudindriyāpi tikkhindriyāpi, diṭṭhicaritā sattāpi duvidhā mudindriyāpi tikkhindriyāpīti yojanā kātabbā. " 1045834,191,1186,80,93,1,125,11,"Ye taṇhācaritadiṭṭhicaritā mudindriyā bhavanti, te taṇhācaritadiṭṭhicaritā dandhañca paṭinissaranti, dandhañca dhammaṃ ājānanti. " 1045835,191,1186,94,114,1,169,16,"Ye taṇhācaritadiṭṭhicaritā tikkhindriyā bhavanti, te taṇhācaritadiṭṭhicaritā khippañca paṭinissaranti, khippañca dhammaṃ ājānanti, tasmā ekekasseva ekekā paṭipadā yuttāvāti." 1045836,191,1186,115,139,1,139,15,"‘‘ Imāhi paṭipadāhi niyyantiyeva, na niyyiṃsu niyyissantīti āpajjeyya vattamānavibhattiyā niddiṭṭhattā’’ ti vattabbattā‘‘ imā catasso’’ tiādi vuttaṃ. " 1045837,191,1186,140,161,1,131,15,"Atītepi imāhi catūhi paṭipadāhi niyyiṃsu, paccuppannesupi niyyanti, anāgatepi niyyissantīti attho gahetabbo yathā‘‘ pabbato tiṭṭhatī’’ ti. " 1045838,191,1187,2,6,1,27,4,Evan ti evaṃ vuttappakārena. 1045839,191,1187,7,11,1,47,4,Ariyapuggalā catukkamaggaṃ paṭipadaṃ paññāpenti. 1045840,191,1187,12,27,1,68,7,‘‘ Kimatthaṃ paññāpentī’’ ti vattabbattā‘‘ abudhajanasevitāyā’’ tiādi vuttaṃ. 1045841,191,1187,28,46,1,182,16,Ayaṃ vuccati nandiyāvaṭṭassa nayassa {bhūmī}ti taṇhāavijjānaṃ vasena saṃkilesapakkhe dvidisā catusaccayojanāpi samathavipassanānaṃ vasena vodānapakkhe dvidisā catusaccayojanāpi dassitā. 1045842,191,1187,47,55,1,93,8,Ayaṃ catubbidhā catusaccayojanā nandiyāvaṭṭassa nayassa samuṭṭhānaṃ bhūmi samuṭṭhānabhāvatoti. 1045843,191,1187,56,76,1,129,12,‘‘ Tathāvidhāya catusaccayojanāya nandiyāvaṭṭassa nayassa samuṭṭhānabhūmibhāvo kena saddahitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1045844,191,1188,2,33,1,175,19,"82.‘‘ Nandiyāvaṭṭassa nayassa samuṭṭhānabhūtā bhūmi dassitā, tassa nandiyāvaṭṭassa nayassa kattha katamā disā kittakena upaparikkhitabbā’’ ti vattabbattā‘‘ veyyākaraṇesu hī’’ tiādi vuttaṃ. " 1045845,191,1188,34,37,1,24,3,Hi -saddo pakkhantarattho. 1045846,191,1188,38,72,1,206,24,"Ye disābhūtā āhārādayo dhammā veyyākaraṇesu‘‘ kusalākusalā’’ ti vuttaṃ, te disābhūtā āhārādayo dhammā duvidhena‘‘ ime akusalā dhammā saṃkilesadhammā, ime kusalā vodānadhammā’’ ti duvidhena upaparikkhitabbā ālocitabbā." 1045847,191,1188,73,91,1,86,10,‘‘ Katamena duvidhenā’’ ti pucchitabbattā‘‘ lokavaṭṭānusārī ca lokavivaṭṭānusārī cā’’ ti vuttaṃ. 1045848,191,1188,92,115,1,97,13,"‘‘ Katamaṃ vaṭṭaṃ, katamaṃ vivaṭṭan’’ ti pucchitabbattā‘‘ vaṭṭaṃ nāma saṃsāro, vivaṭṭaṃ nibbānan’’ ti vuttaṃ." 1045849,191,1188,116,134,1,78,10,‘‘ Saṃsārassa katamo hetū’’ ti pucchitabbattā‘‘ kammakilesā hetu saṃsārassā’’ ti vuttaṃ. 1045850,191,1188,135,163,1,150,18,"‘‘ Katamaṃ kammaṃ nāma, cetanāyeva kammaṃ nāma kiṃ, udāhu cetasikañca phaladānasamatthāsamatthampi kammaṃ kin’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha kamman’’ tiādi vuttaṃ. " 1045851,191,1188,164,168,1,27,3,{Tatthā}ti tesu kammakilesesu. 1045852,191,1188,169,196,1,151,21,"‘‘ Taṃ kammaṃ kathaṃ kena pakārena daṭṭhabban’’ ti ce vadeyya, yathā yena upacayena kataṃ kammaṃ phaladānasamatthaṃ hoti, tasmiṃ upacaye taṃ kammaṃ daṭṭhabbaṃ." 1045853,191,1188,197,215,1,103,13,"‘‘ Te kilesā katamehi dhammehi niddisitabbā’’ ti ce puccheyya, sabbepi kilesā catūhi vipallāsehi niddisitabbā." 1045854,191,1188,216,234,1,87,12,"‘‘ Te kilesā kattha daṭṭhabbā’’ ti ce puccheyya, dasavatthuke kilesapuñje te kilesā daṭṭhabbā." 1045855,191,1189,2,48,1,261,33,"‘ ‘ Katamāni dasa vatthūnī’’ ti ce puccheyya, cattāro āhārā, cattāro vipallāsā, cattāri upādānāni, cattāro yogā, cattāro ganthā, cattāro āsavā, cattāro oghā, cattāro sallā, catasso viññāṇaṭṭhitiyo, cattāri agatigamanānīti dasa vatthūnīti veditabbāni catunnaṃ kiccavasena ekattā. " 1045856,191,1189,49,64,1,145,15,Ettha ca kilesānaṃ paccayo vatthukāmopi kilesopi kilesavatthu hoti purimānaṃ purimānaṃ kilesānaṃ pacchimānaṃ pacchimānaṃ kilesānaṃ paccayabhāvato. 1045857,191,1190,2,21,1,86,12,‘ ‘ Katamo katamo katamassa katamassa vatthū’’ ti pucchitabbattā‘‘ paṭhame āhāre’’ tiādi vuttaṃ. 1045858,191,1190,22,36,1,99,10,Ālambitabbe paṭhame kabaḷīkārāhāre paṭhamo‘‘ rūpaṃ subhan’’ ti vipallāso ārammaṇakaraṇavasena pavattati. 1045859,191,1190,37,52,1,86,10,Ālambitabbe dutiye phassāhāre dutiyo‘‘ phassapaccayā vedanā sukhā’’ ti vipallāso pavattati. 1045860,191,1190,53,80,1,167,18,"Ālambitabbe tatiye cittāhāre tatiyo‘‘ cittaṃ niccan’’ ti vipallāso pavattati, ālambitabbe catutthe manosañcetanāhāre‘‘ dhammo attā’’ ti vipallāso ārammaṇakaraṇavasena pavattati. " 1045861,191,1190,81,95,1,97,10,Ālambitabbe paṭhame‘‘ rūpaṃ subhan’’ ti vipallāso paṭhamaṃ kāmupādānaṃ ārammaṇakaraṇavasena pavattati. 1045862,191,1190,96,102,1,56,6,Sesesupi yathārahaṃ nayānusārena yojetvā attho veditabbo. 1045863,191,1191,2,26,1,95,13,83.‘‘ Tesu āhārādīsu katamo katamassa puggalassa upakkileso’’ ti vattabbattā‘‘ tattha yo cā’’ tiādi vuttaṃ. 1045864,191,1191,27,34,1,52,5,"{Tatthā}ti tesu āhārādīsu, taṇhācaritadiṭṭhicaritesu vā. " 1045865,191,1191,35,55,1,184,18,"Taṇhācaritassa rūpavedanāsu tibbacchandarāgassa uppajjanato yo ca kabaḷīkāro āhāro, yo ca phassāhāro pavattati, ime kabaḷīkārāhāraphassāhārā taṇhācaritassa puggalassa upakkilesā bhavanti. " 1045866,191,1191,56,75,1,201,17,"Diṭṭhicaritassa dhammacittesu balavaattaniccābhinivesassa uppajjanato yo ca manosañcetanāhāro, yo ca viññāṇāhāro pavattati, ime manosañcetanāhāraviññāṇāhārā diṭṭhicaritassa puggalassa upakkilesā bhavanti." 1045867,191,1191,76,89,1,73,9,‘‘ Tattha yo ca asubhe subhan’’ tiādīsupi vuttanayānusārena attho gahetabboti. 1045868,191,1191,90,106,1,137,14,"Purimānaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ taṇhāpadhānattā ceva taṇhāsabhāvattā ca, pacchimānaṃ dvinnaṃ dvinnaṃ diṭṭhipadhānattā ceva diṭṭhisabhāvattā cāti. " 1045869,191,1192,2,31,1,167,18,84.‘‘ Katamasmiṃ paṭhamādike āhāre katamo paṭhamādiko vipallāso pavattatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha kabaḷīkāre āhāre’’ tiādinā nāmavasena niyametvā pubbe vuttatthameva dasseti. 1045870,191,1192,32,52,1,100,12,‘‘ Katamasmiṃ vipallāse ṭhito katamaṃ upādiyatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ paṭhame vipallāse ṭhito’’ tiādi vuttaṃ. 1045871,191,1192,53,72,1,103,14,"Paṭhame vipallāse ṭhito puggalo kāme yena upādānena upādiyati, idaṃ upādānaṃ‘‘ kāmupādānaṃ nāmā’’ ti vuccati. " 1045872,191,1192,73,78,1,34,5,Sesesu iminā nayena yojanā kātabbā. 1045873,191,1193,2,22,1,109,14,"‘ ‘ Yena kāmupādānena kāmehi puggalo saṃyujjati, ayaṃ kāmupādānadhammo‘ kāmayogo’ ti vuccatī’’ tiādinā yojanā kātabbā. " 1045874,191,1193,23,30,1,52,6,"Sesānaṃ yojanatthādayo pāḷito, aṭṭhakathāto ca pākaṭā. " 1045875,191,1194,2,25,1,84,12,85.‘‘ Āhārādīsu katame katamā disā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha imā catasso disā’’ tiādi vuttaṃ. 1045876,191,1194,26,56,1,242,26,"Tattha tesu āhāracatukkādīsu dasasu catukkesu paṭhamo paṭhamo kabaḷīkārāhārādiko paṭhamā disā, dutiyo dutiyo phassāhārādiko dutiyā disā, tatiyo tatiyo viññāṇāhārādiko tatiyā disā, catuttho catuttho manosañcetanāhārādiko catutthā disāti veditabbā." 1045877,191,1195,2,44,1,260,33,‘ ‘ Tāsu catūsu disāsu tesu kabaḷīkārāhārādīsu dhammesu katame dhammā katamassa upakkilesā’’ ti pucchitabbattā ime āhārādayo dhammā imassa puggalassa upakkilesāti vibhattāti dassetuṃ‘‘ tattha yo ca kabaḷīkāro āhāro… pe… ime diṭṭhicaritassa udattassa upakkilesā’’ ti vuttaṃ. 1045878,191,1195,45,47,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045879,191,1195,48,73,1,109,13,"‘‘ kabaḷīkārāhāro āhārotiādi āhārādīsu ye yassa puggalassa upakkilesā, taṃ vibhajitvā dassetuṃ āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.85) vuttaṃ. " 1045880,191,1195,74,80,1,54,6,Dasannaṃ suttānan ti ekadesabhūtānaṃ dasannaṃ suttānaṃ. 1045881,191,1195,81,84,1,21,2,{Attho}ti sabhāvadhammo. 1045882,191,1195,85,88,1,22,3,Saddattho hi asamānoti. 1045883,191,1195,89,101,1,60,8,‘‘ Byañjanameva nānan’’ ti etena ca saddatthassa nānattaṃ dasseti. 1045884,191,1196,2,27,1,143,17,‘ ‘ Kabaḷīkārāhārādīsu katame āhārādayo katamena vimokkhamukhena pariññaṃ pahānaṃ gacchantī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yo ca kabaḷīkāro’’ tiādi vuttaṃ. 1045885,191,1197,2,6,1,23,3,{Itī}ti evaṃ vuttappakārā. 1045886,191,1197,7,14,1,57,6,{Sabbe}ti sabbe āhārādayo dhammā lokavaṭṭānusārino bhavanti. 1045887,191,1197,15,21,1,30,5,{Te}ti te sabbe āhārādayo dhammā. 1045888,191,1197,22,26,1,21,3,{Lokā}ti lokato vaṭṭato. 1045889,191,1197,27,31,1,49,4,Tīhi vimokkhamukhehi aniccānupassanādīhi niyyanti. 1045890,191,1198,2,41,1,232,26,"86. Saṃkilesapakkhe disābhūtā āhāracatukkādayo dasa catukkā dhammā ācariyena niddhāretvā dassitā, amhehi ca ñātā,‘‘ vodānapakkhe katame disābhūtā dhammā’’ ti pucchitabbattā vodānapakkhe disābhūte dhamme dassetuṃ‘‘ catasso paṭipadā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045891,191,1198,42,51,1,83,8,Cattāro {vihārā}ti dibbavihārā brahmavihārā ariyavihārā āneñjavihārāti cattāro vihārā. 1045892,191,1198,52,78,1,268,22,"Tesu rūpāvacarasamāpattiyo dibbavihārā, catasso appamaññāyo brahmavihārā, catasso phalasamāpattiyo ariyavihārā, catasso arūpasamāpattiyo āneñjavihārā cattāro acchariyā abbhutā {dhammā}ti mānapahānaṃ ālayasamugghāto avijjāpahānaṃ bhavūpasamoti cattāro acchariyaabbhutadhammā. " 1045893,191,1198,79,88,1,110,8,Cattāri {adhiṭṭhānānī}ti saccādhiṭṭhānaṃ cāgādhiṭṭhānaṃ paññādhiṭṭhānaṃ upasamādhiṭṭhānanti cattāri adhiṭṭhānāni. 1045894,191,1198,89,98,1,133,8,Catasso {samādhibhāvanā}ti chandasamādhibhāvanā vīriyasamādhibhāvanā cittasamādhibhāvanā vīmaṃsāsamādhibhāvanāti catasso samādhibhāvanā. 1045895,191,1198,99,109,1,98,8,Cattāro {sukhabhāgiyā}ti indriyasaṃvaro tapo bojjhaṅgo sabbūpadhipaṭinissaggoti cattāro sukhabhāgiyā. 1045896,191,1198,110,112,1,14,2,Avasesā pākaṭā. 1045897,191,1199,2,26,1,151,17,‘ ‘ Catūsu catūsu paṭipadādīsu katamo paṭipadādiko paṭhamo satipaṭṭhānādiko bhavatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ paṭhamā paṭipadā paṭhamaṃ satipaṭṭhānan’’ tiādi vuttaṃ. 1045898,191,1199,27,68,1,291,28,"‘‘ Paṭipadādayo paññāpadaṭṭhānādikā, satipaṭṭhānādayo pana satipadaṭṭhānādikā, tasmā‘ paṭhamā paṭipadā paṭhamaṃ satipaṭṭhānan’ tiādiyojanā kātabbā’’ ti vattabbattā‘‘ paṭhamā paṭipadā bhāvitā bahulīkatā paṭhamaṃ satipaṭṭhānaṃ pūretī’’ tiādi vuttaṃ, pūrakapūretabbabhāvato tathā yojanā kātabbāti adhippāyo. " 1045899,191,1199,69,98,1,176,20,Atha vā‘‘ bhāvitā bahulīkatā katame paṭipadādayo katame satipaṭṭhānādike pūrentī’’ ti pucchitabbattā‘‘ paṭhamā paṭipadā bhāvitā bahulīkatā paṭhamaṃ satipaṭṭhānaṃ pūretī’’ tiādi vuttaṃ. 1045900,191,1200,2,38,1,177,23,"87.‘‘ Tesu dasasu paṭipadācatukkādīsu katame dhammā katamā disā, katame dhammā katamā disā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha imā catasso disā paṭhamā paṭipadā, paṭhamo satipaṭṭhāno’’ tiādi vuttaṃ. " 1045901,191,1200,39,44,1,40,4,{Tatthā}ti tesu dasasu paṭipadācatukkādīsu. 1045902,191,1200,45,54,1,66,9,Imā mayā vuccamānā paṭhamā paṭipadādayo disā catasso disā bhavanti. 1045903,191,1201,2,33,1,188,22,‘ ‘ Tesu catūsu disābhūtesu paṭipadācatukkādīsu katamo disābhūto attho katamassa puggalassa bhesajjan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha paṭhamā paṭipadā… pe… diṭṭhicaritassa udattassa bhesajjan’’ ti vuttaṃ. 1045904,191,1202,2,27,1,143,18,‘ ‘ Tesu dasasu paṭipadādicatukkesu dhammesu katamo katamo katamaṃ katamaṃ vimokkhamukhan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha dukkhā ca paṭipadā’’ tiādi vuttaṃ. 1045905,191,1202,28,34,1,42,6,Attho pana ṭīkāyaṃ vitthārena vutto pākaṭo. 1045906,191,1202,35,51,1,198,15,"Saṃkilesapakkhe disābhūtā āhāracatukkādayo dasa catukkā samatikkamitabbapahātabbabhāvena niddhāritā, vodānapakkhe pana disābhūtā paṭipadācatukkādayo dasa catukkā samatikkamapahāyakabhāvena niddhāritā." 1045907,191,1203,2,43,1,324,32,"‘ ‘ Tesaṃ āhāracatukkādīnaṃ dasannaṃ catukkānaṃ samatikkamanapahānasaṅkhātaṃ yaṃ vikkīḷitañca tesaṃ paṭipadācatukkādīnaṃ dasannaṃ catukkānaṃ bhāvanāsaṅkhātaṃ yaṃ vikkīḷitañca sacchikiriyāsaṅkhātaṃ yaṃ vikkīḷitañca atthi, taṃ tividhaṃ vikkīḷitaṃ katamesaṃ puggalānaṃ vikkīḷitaṃ bhavatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tesaṃ vikkīḷitan’’ ti vuttaṃ. " 1045908,191,1203,44,89,1,319,33,"Atha vā‘‘ yathāvuttappakārehi vimokkhamukhehi ye buddhapaccekabuddhasāvakā vimucciṃsu, tesu buddhasseva vikkīḷitaṃ bhavati kiṃ, paccekabuddhasseva vikkīḷitaṃ bhavati kiṃ, sāvakasseva vikkīḷitaṃ bhavati kiṃ, udāhu sabbesaṃ buddhapaccekabuddhasāvakānaṃ vikkīḷitaṃ bhavati kin’’ ti vicāraṇāya sambhavato‘‘ tesaṃ vikkīḷitan’’ ti vuttaṃ. " 1045909,191,1203,90,99,1,119,8,"Yathāvuttappakārehi vimokkhamukhehi ye buddhapaccekabuddhasāvakā mucciṃsu, tesaṃ buddhapaccekabuddhasāvakānaṃ vikkīḷitaṃ. " 1045910,191,1203,100,124,1,228,21,"Yaṃ āhāracatukkādīnaṃ dasannaṃ catukkānaṃ saparasantāne samatikkamanapahānañca yā paṭipadācatukkādīnaṃ dasannaṃ catukkānaṃ saparasantāne bhāvanāsampādanā, sacchikiriyāsampādanā ca atthi, idaṃ sabbaṃ vikkīḷitaṃ nāma bhavatīti attho." 1045911,191,1204,2,46,1,332,36,"‘ ‘ Sabbesaṃ āhāracatukkādīnaṃ dasannaṃ catukkānaṃ sabbe paṭipadācatukkādayo dasa catukkā paṭipakkhā honti kiṃ, udāhu yathākkamaṃ catukkānaṃ catukkā paṭipakkhā honti kin’’ ti vicāraṇāya sambhavato yathākkamaṃ catukkānaṃ catukkā paṭipakkhā honti pahātabbapahāyakabhāvenāti dassento‘‘ cattāro āhārā tesaṃ paṭipakkho catasso paṭipadā’’ tiādimāha. " 1045912,191,1204,47,49,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1045913,191,1204,50,82,1,154,18,"‘‘ idāni āhārādīnaṃ paṭipadādīhi yena samatikkamanaṃ, taṃ nesaṃ paṭipakkhabhāvaṃ dassento‘ cattāro āhārā tesaṃ paṭipakkho catasso paṭipadā’ tiādimāhā’’ ti( netti. aṭṭha.87) vuttaṃ. " 1045914,191,1204,83,109,1,200,23,"Tattha saṃkilesapakkhe cattāro ye āhārā niddhāritā, tesaṃ catunnaṃ āhārānaṃ vodānapakkhe yā catasso paṭipadā niddhāritā, tā catasso paṭipadā paṭipakkho āhārānaṃ pahātabbattā, paṭipadānaṃ pana pahāyakattā. " 1045915,191,1204,110,119,1,136,9,Satipi āhārānaṃ appahātabbabhāve vipassanārammaṇattā āhārapaṭibaddhachandarāgappahānavasena pahātabbabhāvo vuttoti evamādiyojanā kātabbā. 1045916,191,1205,2,17,1,111,14,{Sīhā}ti sīhasadisā buddhā ca sīhasadisā paccekabuddhā ca sīhasadisā sāvakā cāti sīhasadisā visuṃ visuṃ yojetabbā. 1045917,191,1205,18,40,1,110,13,"Sāvakā pana ahatarāgadosamohāpi santi, tepi‘‘ sīhā’’ ti maññeyyunti taṃ nivattāpanatthaṃ‘‘ hatarāgadosamohā’’ ti vuttaṃ. " 1045918,191,1205,41,63,1,166,19,"Hanitabbāti hatā, rāgo ca doso ca moho ca rāgadosamohā, hatā rāgadosamohā etehi sāvakehīti hatarāgadosamohā, sāvakāti yojanā kātabbā sāvakānaṃyeva byabhicārasambhavatoti. " 1045919,191,1205,64,100,1,332,31,"Tesaṃ sīhānaṃ buddhānaṃ, tesaṃ sīhānaṃ paccekabuddhānaṃ, tesaṃ sīhānaṃ sāvakānaṃ bhāvanā vodānapakkhe bhāvitabbānaṃ bodhipakkhiyadhammānaṃ bhāvanā vaḍḍhanā ca, sacchikiriyā vodānapakkheyeva sacchikātabbānaṃ phalanibbānānaṃ sacchikiriyā ca, byantīkiriyā saṃkilesapakkhe pahātabbānaṃ pahānasaṅkhātā byantīkiriyā ca vikkīḷitaṃ nāma bhavati. " 1045920,191,1206,2,13,1,96,9,"Indriyādhiṭṭhānan ti saddhindriyādīnaṃ indriyānaṃ adhiṭṭhānaṃ pavattanaṃ bhāvanā, sacchikiriyā ca. " 1045921,191,1206,14,26,1,127,11,"Vipariyāsānadhiṭṭhānan ti vipallāsānaṃ adhiṭṭhānaṃ pahānavasena appavattanaṃ, anuppādanañca saṅkhepato vikkīḷitaṃ nāmāti gahitaṃ. " 1045922,191,1206,27,35,1,106,8,Indriyāni saddhindriyādīni saddhammagocaro saddhammassa vodānapakkhassa gocaro pavattanahetūti adhippetāni. 1045923,191,1206,36,43,1,83,7,Vipariyāsā vipallāsā kilesagocaro saṃkilesapakkhassa gocaro pavattihetūti adhippetā. 1045924,191,1207,2,61,1,476,48,"‘ ‘ Cattāro āhārātiādinā saṃkilesapakkhe āhāracatukkādīnaṃ dasannaṃ catukkānaṃ taṇhācaritādīnaṃ catunnaṃ puggalānaṃ upakkilesavibhāvanāmukhena yā niddhāraṇā ācariyena katā,‘ catasso paṭipadā’ tiādinā ca vodānapakkhe paṭipadācatukkādīnaṃ dasannaṃ catukkānaṃ taṇhācaritādīnaṃ catunnaṃ puggalānaṃ vodānavibhāvanāmukhena yā niddhāraṇā ācariyena katā, sā ayaṃ niddhāraṇā katamassa nayassa samuṭṭhānaṃ bhūmīti vuccatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ ayaṃ vuccati sīhavikkīḷitassa nayassa bhūmī’’ ti vuttaṃ. " 1045925,191,1207,62,86,1,212,23,"Tattha ayan ti yā ayaṃ vuttanayena dvippakārā niddhāraṇā katā, sā ayaṃ dvippakārā niddhāraṇā sīhavikkīḷitassa nayassa bhūmi pavattiṭṭhānaṃ samuṭṭhānanti nayasamuṭṭhānakosallehi puggalehi vuccatīti yojanā kātabbāti." 1045926,191,1208,2,21,1,98,12,‘ ‘ Vuttappakārāya niddhāritāya nayassa bhūmibhāvo kasmā viññāyatī’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1045927,191,1208,22,46,1,125,17,"Tena vuttappakārāya niddhāraṇāya nayabhūmibhāvena‘‘ yo neti… pe… kusalāti cā’’ ti yaṃ vacanaṃ ācariyo āha, tena vacanena viññāyatīti. " 1045928,191,1209,2,29,1,178,17,"Sīhavikkīḷitanayabhūmi ācariyena vibhāvitā, amhehi ca ñātā,‘‘ katamā tipukkhalanayabhūmī’’ ti pucchitabbattā tipukkhalanayabhūmiṃ vibhāvetukāmo‘‘ tattha ye dukkhāya paṭipadāyā’’ tiādimāha. " 1045929,191,1209,30,57,1,147,17,"Evaṃ sati‘‘ ayaṃ saṃkileso, tīṇi akusalamūlānī’’ tiādivacanameva ācariyena vattabbaṃ, kasmā pana‘‘ tattha ye dukkhāya paṭipadāyā’’ tiādivacanaṃ vattabbanti? " 1045930,191,1209,58,78,1,177,14,"Saccaṃ, tipukkhalanayabhūmibhāvanā pana ugghaṭitaññuādipuggalattayavasena pavattā, tasmā ugghaṭitaññuādipuggalattayaṃ vibhāvetuṃ‘‘ tattha ye dukkhāya paṭipadāyā’’ tiādivacanaṃ vuttaṃ. " 1045931,191,1209,79,110,1,171,19,"Evamapi‘‘ tattha yo sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyāti, ayaṃ ugghaṭitaññū’’ tiādivacanameva vattabbaṃ , kasmā pana‘‘ tattha ye dukkhāya paṭipadāyā’’ tiādivacanaṃ vattabbanti? " 1045932,191,1209,111,140,1,340,23,"Saccaṃ, ugghaṭitaññuādipuggalattayaṃ pana sīhavikkīḷitanayato tipukkhalanayassa niggacchanato nikkhamanato sīhavikkīḷitanayabhūmivibhāvanāyaṃ paṭipadāvibhāgato vibhāvitapuggalacatukkato niddhāritaṃ, sīhavikkīḷitanayabhūmivibhāvanāyaṃ paṭipadāvibhāgato vibhāvitaṃ puggalacatukkaṃ paṭhamaṃ vibhāvetuṃ‘‘ tattha ye dukkhāya paṭipadāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045933,191,1209,141,150,1,96,7,"{Tatthā}ti yo paṭipadācatukko sīhavikkīḷitanayabhūmivibhāvanāyaṃ niddhārito, tasmiṃ paṭipadācatukke. " 1045934,191,1209,151,173,1,173,20,"{Ye}ti ye dandhaudattā diṭṭhicaritapuggalā yathākkamaṃ sukhāya paṭipadāya dandhābhiññāya ca sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya ca niyyanti, iti niyyakā dve puggalā ca niddhāritā." 1045935,191,1209,174,207,1,171,21,‘‘ Tesaṃ catunnaṃ puggalānaṃ katamo saṃkileso’’ ti pucchitabbattā‘‘ tesaṃ catunnaṃ puggalānaṃ ayaṃ saṃkileso’’ ti vissajjetuṃ‘‘ tesaṃ catunnaṃ puggalānaṃ ayaṃ saṃkileso’’ tiādi vuttaṃ. 1045936,191,1209,208,227,1,144,16,"Cattāro āhārā niddhāritā… pe… cattāri agatigamanāni niddhāritāni, iti ayaṃ dasavidho āhāracatukkādicatukko tesaṃ catunnaṃ puggalānaṃ saṃkileso hoti. " 1045937,191,1209,228,254,1,143,17,"Tesaṃ catunnaṃ puggalānaṃ saṃkileso ācariyena niddhārito,‘‘ katamaṃ vodānan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tesaṃ catunnaṃ puggalānaṃ idaṃ vodānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045938,191,1209,255,273,1,157,16,"Catasso paṭipadā niddhāritā, catasso appamāṇā niddhāritā, iti idaṃ dasavidhaṃ paṭipadācatukkādicatukkabhūtaṃ dhammajātaṃ tesaṃ catunnaṃ puggalānaṃ vodānaṃ hoti. " 1045939,191,1210,2,33,1,140,18,"88.‘‘ Tesu catūsu puggalesu katamo puggalo ugghaṭitaññū, katamo puggalo vipañcitaññū, katamo puggalo neyyo’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha ye’’ tiādi vuttaṃ." 1045940,191,1210,34,63,1,129,19,"‘‘ Pubbepi‘ tattha ye’ tiādinā cattāro puggalā niddhāritā, kasmā pana puna‘‘ tattha ye’ tiādinā cattāro puggalā niddhāritā’’ ti ce vadeyya? " 1045941,191,1210,64,77,1,135,12,"Pubbe saṃkilesavodānaṃ sāmibhāvena niddhāritā, pacchā pana ugghaṭitaññuādīnaṃ avayavānaṃ samūhabhāvena niddhāritāti visesattho gahetabbo. " 1045942,191,1210,78,91,1,68,10,Tattha ye… pe… ime dve {puggalā}ti ettha yojanattho heṭṭhā vuttasadisova. 1045943,191,1210,92,97,1,30,4,{Tatthā}ti tesu catūsu puggalesu. 1045944,191,1210,98,102,1,24,3,{Yo}ti udatto diṭṭhicarito. 1045945,191,1210,103,109,1,39,6,Ayan ti ayaṃ niyato udatto diṭṭhicarito. 1045946,191,1210,110,119,1,55,8,Puna {yo}ti udattova taṇhācarito ca mando diṭṭhicarito ca. 1045947,191,1210,120,130,1,88,9,{Sādhāraṇāyā}ti dukkhāya paṭipadāya khippābhiññāya ca sukhāya paṭipadāya dandhābhiññāya ca. 1045948,191,1211,2,32,1,172,21,"‘ ‘ Ugghaṭitaññuādayo tayo puggalā ācariyena niddhāritā, tesu tīsu puggalesu katamassa katamassa katamaṃ katamaṃ bhagavā upadisatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045949,191,1211,33,62,1,185,19,"Atha vā‘‘ paṭipadābhedena puggalabhedo ācariyena vibhāvito, kathaṃ desanābhedena puggalabhedo vibhāvito’’ ti vattabbattā desanābhedenapi puggalabhedaṃ vibhāvetuṃ‘‘ tattha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045950,191,1211,63,69,1,46,5,{Tatthā}ti tesu tīsu ugghaṭitaññuādīsu puggalesu. 1045951,191,1211,70,90,1,173,12,‘‘ Samathadesanāvipassanādesanābhedeneva puggalabhedo vibhāvito’’ ti vattabbattā mududhammadesanātikkhadhammadesanābhedenapi puggalabhedaṃ vibhāvetuṃ‘‘ tattha bhagavā’’ tiādi vuttaṃ. 1045952,191,1211,91,95,1,40,4,Sesesupi evameva anusandhyattho vattabbo. 1045953,191,1212,2,39,1,201,29,Visuṃ visuṃ paṭipadābhedena cattāro hutvā visuṃ ca sampiṇḍitā ca paṭipadābhedena ceva desanābhedena ca tayo hontīti vibhāvetuṃ‘‘ tattha ye’’ tiādiṃ puna vatvā‘‘ iti kho cattāri hutvā tīṇi bhavantī’’ ti vuttaṃ. 1045954,191,1212,40,56,1,93,10,"Tattha cattāri {tīṇī}ti liṅgavipallāsaniddeso,‘‘ cattāro tayo’’ ti pana pakatiliṅganiddeso kātabbova." 1045955,191,1213,2,24,1,111,15,‘ ‘ Tesaṃ tiṇṇaṃ puggalānaṃ katamo saṃkileso’’ ti pucchitabbattā‘‘ tesaṃ tiṇṇaṃ puggalānaṃ ayaṃ saṃkileso’’ tiādi vuttaṃ. 1045956,191,1213,25,50,1,153,18,Tattha ayaṃ {saṃkileso}ti‘‘ tīṇi akusalamūlāni… pe… sīlavipatti diṭṭhivipatti ācāravipattī’’ ti niddhāritānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ iti ayaṃ samūho saṃkileso hoti. 1045957,191,1213,51,78,1,150,18,"‘‘ Tesaṃ tiṇṇaṃ puggalānaṃ saṃkileso ācariyena niddhārito, kathaṃ vodānaṃ niddhāritabban’’ ti vattabbattā‘‘ tesaṃ tiṇṇaṃ puggalānaṃ idaṃ vodānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045958,191,1213,79,106,1,175,21,Tattha idaṃ vodānan ti‘‘ tīṇi kusalamūlāni… pe… tīṇi vimokkhamukhāni suññataṃ animittaṃ appaṇihitan’’ ti niddhāritānaṃ kusaladhammānaṃ samūhabhūtaṃ iti idaṃ dhammajātaṃ vodānaṃ hoti. 1045959,191,1214,2,43,1,232,32,"‘ ‘ Vuttappakārena cattāro hutvā tayo puggalā bhavantīti ācariyena vibhāvitā, tayo hutvā kittakā puggalā bhavantī’’ ti vattabbabhāvato‘‘ iti kho cattāri hutvā tīṇi bhavanti, tīṇi hutvā dve bhavanti taṇhācarito ca diṭṭhicarito cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045960,191,1214,44,54,1,68,9,{Itī}ti heṭṭhā vuttappakārena cattāri cattāro hutvā tīṇi tayo bhavanti. 1045961,191,1214,55,65,1,69,10,Tīṇi tayo hutvā taṇhācarito ca diṭṭhicarito cāti dve puggalā bhavanti. 1045962,191,1215,2,25,1,114,15,‘ ‘ Tesaṃ dvinnaṃ puggalānaṃ katamo saṃkileso’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tesaṃ dvinnaṃ puggalānaṃ ayaṃ saṃkileso’’ tiādi vuttaṃ. 1045963,191,1215,26,53,1,144,20,Tattha ayaṃ {saṃkileso}ti‘‘ taṇhā ca avijjā ca… pe… sassatadiṭṭhi ca ucchedadiṭṭhi cā’’ ti niddhāritānaṃ akusaladhammānaṃ iti ayaṃ samūho saṃkileso hoti. 1045964,191,1216,2,29,1,141,18,"‘ ‘ Tesaṃ dvinnaṃ puggalānaṃ saṃkileso ācariyena niddhārito, kathaṃ vodānan’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tesaṃ dvinnaṃ puggalānaṃ idaṃ vodānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1045965,191,1216,30,60,1,178,23,"Idaṃ vodānan ti‘‘ samatho ca vipassanā ca… pe… saupādisesā ca nibbānadhātu, anupādisesā ca nibbānadhātū’’ ti niddhāritānaṃ kusaladhammānaṃ samūhabhūtaṃ iti idaṃ dhammajātaṃ vodānaṃ hoti." 1045966,191,1217,2,106,1,878,80,"‘ ‘ Tīṇi akusalamūlānī’’ tiādinā saṃkilesapakkhe akusalamūlatikādīnaṃ dvinnaṃ dvādasannaṃ tikānaṃ, tiṇṇaṃ ugghaṭitaññuādipuggalānaṃ saṃkilesavibhāvanāmukhena yā niddhāraṇā katā,‘‘ tīṇi kusalamūlānī’’ tiādinā vodānapakkhe kusalamūlatikādīnaṃ dvinnaṃ dvādasannaṃ tikānaṃ, tiṇṇaṃ ugghaṭitaññuādipuggalānaṃ vodānavibhāvanāmukhena yā niddhāraṇā katā, ayaṃ vuttappakāraniddhāraṇā tipukkhalassa ca nayassa, aṅkusassa ca nayassa bhūmi samuṭṭhānaṃ pavattihetu nāmāti yojetvā‘‘ taṇhā ca avijjā cā’’ tiādinā saṃkilesapakkhe taṇhāavijjādukādīnaṃ pannarasannaṃ dukānaṃ, dvinnaṃ taṇhācaritadiṭṭhicaritānaṃ puggalānaṃ vodānavibhāvanāmukhena yā niddhāraṇā katā,‘‘ samatho ca vipassanā cā’’ tiādinā vodānapakkhe samathavipassanādukādīnaṃ ekūnavīsatidukānaṃ, dvinnaṃ taṇhācaritadiṭṭhicaritānaṃ puggalānaṃ vodānavibhāvanāmukhena yā niddhāraṇā katā, ayaṃ vuttappakārā nandiyāvaṭṭassa nayassa bhūmītipi nīharitvā yojetabbā. " 1045967,191,1217,107,118,1,129,10,"Puggalādhiṭṭhānavasena hi nandiyāvaṭṭanayato sīhavikkīḷitanayassa sambhavo, sīhavikkīḷitanayato ca tipukkhalanayassa sambhavo hoti. " 1045968,191,1217,119,130,1,127,10,"Dhammādhiṭṭhānavasena pana sīhavikkīḷitanayato tipukkhalanayassa sambhavo, tipukkhalanayato ca nandiyāvaṭṭanayassa sambhavo hoti. " 1045969,191,1217,131,147,1,86,12,Tenāha aṭṭhakathāyaṃ‘‘ ante‘ taṇhā ca avijjā cā’ tiādinā samathassa nayassa bhūmi dassitā. 1045970,191,1217,148,173,1,74,13,"Teneva hi‘ cattāri hutvā tīṇi bhavanti, tīṇi hutvā dve bhavantī’ ti vuttan’’ ti( netti. aṭṭha.88)." 1045971,191,1218,2,30,1,150,19,"‘ ‘ Kasmā pana ayaṃ vuttappakārāya niddhāraṇāya tipukkhalassa ca nayassa, aṅkusassa ca nayassa bhūmibhāvo viññāyatī’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1045972,191,1218,31,64,1,194,24,"Tena yathāvuttassa niddhāraṇāya bhūmibhāvena ācariyo‘‘ yo akusale… pe… disālocanenāti cā’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, tena vacanena vuttappakārāya niddhāraṇāya tipukkhala… pe… yassa bhūmibhāvo viññāyatīti attho." 1045973,191,1219,2,23,1,103,13,"‘ ‘ Ettāvatā nayasamuṭṭhānaṃ paripuṇṇaṃ hoti, aññaṃ natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyuttaṃ nayasamuṭṭhānan’’ ti vuttaṃ. " 1045974,191,1219,24,49,1,198,22,"Yena yena nayasamuṭṭhānena saṃkilesapakkhe vā akusalā dhammā niddhāritā , vodānapakkhe vā kusalā dhammā niddhāritā, taṃ taṃ nayasamuṭṭhānaṃ niyuttaṃ yathārahaṃ niddhāretvā yujjitabbanti attho gahetabbo. " 1045975,191,1220,2,27,1,167,19,"Nayakkamena pana saṅkhepato dassayissāmi– dve puggalā, tayo puggalā, cattāro puggalāti puggalā tikoṭṭhāsā bhavanti, catudisā, chadisā, aṭṭhadisāti disāpi tikoṭṭhāsā bhavanti. " 1045976,191,1220,28,40,1,84,10,"Tattha dve {puggalā}ti taṇhācarito puggalo, diṭṭhicarito puggaloti dve puggalā bhavanti. " 1045977,191,1220,41,52,1,91,8,"Tayo {puggalā}ti ugghaṭitaññupuggalo, vipañcitaññupuggalo, neyyapuggaloti tayo puggalā bhavanti. " 1045978,191,1220,53,76,1,217,19,"Cattāro {puggalā}ti dukkhāpaṭipadādandhābhiññādibhedena bhinnā mudindriyo taṇhācarito puggalo, mudindriyo diṭṭhicarito puggalo, tikkhindriyo taṇhācarito puggalo, tikkhindriyo diṭṭhicarito puggaloti cattāro puggalā bhavanti. " 1045979,191,1220,77,90,1,85,11,"{Catudisā}ti saṃkilesapakkhe dve dve disā, vodānapakkhe dve dve disāti catudisā bhavanti. " 1045980,191,1220,91,104,1,91,11,"{Chadisā}ti saṃkilesapakkhe tisso tisso disā, vodānapakkhe tisso tisso disāti chadisā bhavanti. " 1045981,191,1220,105,118,1,103,11,"{Aṭṭhadisā}ti saṃkilesapakkhe catasso catasso disā, vodānapakkhe catasso catasso disāti aṭṭhadisā bhavanti. " 1045982,191,1220,119,130,1,100,10,"Tesu dve dve taṇhācaritadiṭṭhicarite puggale, catudisā ca nissāya nandiyāvaṭṭanayasamuṭṭhānaṃ bhavati. " 1045983,191,1220,131,139,1,97,8,Tayo ugghaṭitaññuvipañcitaññuneyyapuggale ca chadisā ca nissāya tipukkhalanayasamuṭṭhānaṃ bhavati. 1045984,191,1220,140,152,1,210,11,Dukkhāpaṭipadādandhābhiññādibhedena bhinne cattāro mudindriyataṇhācaritatikkhindriyataṇhācaritamudindriyadiṭṭhicaritatikkhindriyadiṭṭhicarite puggale ca aṭṭhadisā ca nissāya sīhavikkīḷitanayasamuṭṭhānaṃ bhavati . 1045985,191,1220,153,159,1,90,6,Ekekasmiṃ nayasamuṭṭhāne vibhajite disālocanaaṅkusanayasamuṭṭhānānipi vibhajitāni bhavanti. 1045986,191,1221,2,12,1,56,7,‘ ‘ Kathaṃ nandiyāvaṭṭanayasamuṭṭhānaṃ bhavatī’’ ti ce vadeyya? 1045987,191,1221,13,178,1,1331,141,"‘‘ Taṇhā ca avijjā ca ahirikañca anottappañca assati ca asampajaññañca ayonisomanasikāro ca kosajjañca dovacassañca ahaṃkāro ca mamaṃkāro ca assaddhā ca pamādo ca asaddhammassavanañca asaṃvaro ca abhijjhā ca byāpādo ca nīvaraṇañca saṃyojanañca kodho ca upanāho ca makkho ca paḷāso ca issā ca maccherañca māyā ca sāṭheyyañca sassatadiṭṭhi ca ucchedadiṭṭhi cā’’ ti( netti.88) dukadukavasena desito ayaṃ disābhūto akusaladhammasamūho dvinnaṃ taṇhācaritadiṭṭhicaritānaṃ puggalānaṃ saṃkileso hotīti saṃkilesapakkhe saṃkilesasāmaññabhāvena yojetvā‘‘ imesu pannarasasu dukadukavasena desitesu disābhūtesu akusaladhammesu katamo akusaladhammo katamassa puggalassa disā’’ ti manasāva disādhammabhāvena oloketvā‘‘ ayaṃ ayaṃ paṭhamo paṭhamo akusaladhammo taṇhācaritassa puggalassa saṃkilesapakkhe paṭhamā disā nāma, ayaṃ ayaṃ dutiyo dutiyo akusaladhammo diṭṭhicaritassa puggalassa saṃkilesapakkhe dutiyā disā nāmā’’ ti visuṃ visuṃ yojetvā samudayasaccadukkhasaccāni yathārahaṃ nīharitvā vibhajitabbadhammasabhāvo ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassito, so saṃvaṇṇanāviseso ca nandiyāvaṭṭanayasamuṭṭhānaṃ bhavati, tassa olokanā ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassitā, so saṃvaṇṇanāviseso ca disālocananayasamuṭṭhānaṃ bhavati, tathā oloketvā disāvisesabhūtassa dhammavisesassa puggalānaṃ nayanañca yena saṃvaṇṇanāvisesena nayati, so saṃvaṇṇanāviseso ca aṅkusanayasamuṭṭhānaṃ bhavati." 1045988,191,1222,2,210,1,1530,167,"‘ ‘ Samatho ca vipassanā ca, hirī ca ottappañca, sati ca sampajaññañca, yonisomanasikāro ca vīriyārambho ca, sovacassañca dhamme ñāṇañca anvaye ñāṇañca, khaye ñāṇañca anuppāde ñāṇañca, saddhā ca appamādo ca, saddhammassavanañca saṃvaro ca, anabhijjhā ca abyāpādo ca, rāgavirāgā ca cetovimutti, avijjāvirāgā ca paññāvimutti, abhisamayo ca appicchatā ca, santuṭṭhi ca akkodho ca, anupanāho ca amakkho ca, apaḷāso ca issāpahānañca macchariyappahānañca vijjā ca, vimutti ca saṅkhatārammaṇo ca vimokkho, asaṅkhatārammaṇo ca vimokkho, saupādisesā ca nibbānadhātu, anupādisesā ca nibbānadhātū’’ ti( netti.88) tikadukavasena desitaṃ idaṃ disābhūtaṃ kusalasamūhadhammajātaṃ dvinnaṃ taṇhācaritadiṭṭhicaritānaṃ puggalānaṃ vodānaṃ hotīti vodānapakkhe vodānasāmaññabhāvena yojetvā‘‘ imesu ekūnavīsatiyā dukadukavasena vā desitesu disābhūtesu dhammesu katamo katamo kusaladhammo katamassa katamassa puggalassa disā’’ ti manasāva disādhammabhāvena oloketvā‘‘ ayaṃ paṭhamo paṭhamo kusaladhammo taṇhācaritassa puggalassa vodānapakkhe paṭhamā disā nāma, ayaṃ dutiyo dutiyo kusaladhammo diṭṭhicaritassa puggalassa vodānapakkhe dutiyā disā nāmā’’ ti visuṃ visuṃ yojetvā maggasaccanirodhasaccāni yathārahaṃ nīharitvā vibhajitabbadhammabhāvo ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassito, so saṃvaṇṇanāviseso ca nandiyāvaṭṭanayasamuṭṭhānaṃ bhavati, tassa olokanā ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassitā, so saṃvaṇṇanāviseso ca disālocananayasamuṭṭhānaṃ bhavati, tathā oloketvā disāvisesabhūtassa dhammavisesassa puggalānaṃ nayanañca yena saṃvaṇṇanāvisesena nayati, so saṃvaṇṇanāviseso ca aṅkusanayasamuṭṭhānaṃ bhavati." 1045989,191,1223,2,26,1,130,15,"‘ ‘ Kathaṃ tipukkhalanayasamuṭṭhānaṃ bhavatī’’ ti ce puccheyya,‘‘ tīṇi akusalamūlāni– lobho akusalamūlaṃ, doso akusalamūlaṃ, moho akusalamūlaṃ. " 1045990,191,1223,27,36,1,61,5,"Tīṇi duccaritāni– kāyaduccaritaṃ , vacīduccaritaṃ, manoduccaritaṃ. " 1045991,191,1223,37,45,1,61,5,"Tayo akusalavitakkā– kāmavitakko, byāpādavitakko, vihiṃsāvitakko. " 1045992,191,1223,46,54,1,54,5,"Tisso akusalasaññā– kāmasaññā, byāpādasaññā, vihiṃsāsaññā. " 1045993,191,1223,55,63,1,51,5,"Tisso viparītasaññā– niccasaññā, sukhasaññā, attasaññā. " 1045994,191,1223,64,75,1,61,8,"Tisso vedanā– sukhā vedanā, dukkhā vedanā, adukkhamasukhā vedanā. " 1045995,191,1223,76,84,1,65,5,"Tisso dukkhatā– dukkhadukkhatā, saṅkhāradukkhatā, vipariṇāmadukkhatā. " 1045996,191,1223,85,93,1,33,5,"Tayo aggī– rāgaggi, dosaggi, mohaggi. " 1045997,191,1223,94,102,1,40,5,"Tayo sallā– rāgasallo, dosasallo, mohasallo. " 1045998,191,1223,103,111,1,37,5,"Tisso jaṭā– rāgajaṭā, dosajaṭā, mohajaṭā. " 1045999,191,1223,112,124,1,83,8,"Tisso akusalūpaparikkhā– akusalaṃ kāyakammaṃ , akusalaṃ vacīkammaṃ, akusalaṃ manokammaṃ. " 1046000,191,1223,125,187,1,491,46,"Tisso vipattiyo– sīlavipatti, diṭṭhivipatti, ācāravipattī’’ ti( netti.88) tikavasena desito ayaṃ disābhūto akusaladhammasamūho tiṇṇaṃ ugghaṭitaññuvipañcitaññuneyyapuggalānaṃ saṃkileso hotīti saṃkilesapakkhe saṃkilesasāmaññabhāvena yojetvā‘‘ imesu dvādasasu tikatikavasena desitesu disābhūtesu akusaladhammesu katamo katamo akusalo dhammo katamassa katamassa puggalassa disā’’ ti manasāva disādhammabhāvena oloketvā‘‘ ayaṃ ayaṃ paṭhamo paṭhamo akusaladhammo ugghaṭitaññupuggalassa saṃkilesapakkhe paṭhamā disā nāma. " 1046001,191,1223,188,198,1,93,10,Ayaṃ ayaṃ dutiyo dutiyo akusaladhammo vipañcitaññupuggalassa saṃkilesapakkhe dutiyā disā nāma. 1046002,191,1223,199,224,1,222,23,Ayaṃ ayaṃ tatiyo tatiyo akusaladhammo neyyassa puggalassa saṃkilesapakkhe tatiyā disā nāmā’’ ti visuṃ visuṃ yojetvā samudayasaccadukkhasaccāni yathārahaṃ nīharitvā vibhajitabbadhammasabhāvo ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassito. 1046003,191,1223,225,230,1,56,5,So saṃvaṇṇanāviseso ca tipukkhalanayasamuṭṭhānaṃ bhavati. 1046004,191,1223,231,257,1,257,24,"Tassa olokanā ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassitā, so saṃvaṇṇanāviseso ca disālocananayasamuṭṭhānaṃ bhavati tathā oloketvā disāvisesabhūtassa dhammavisesassa puggalānaṃ nayanañca yena saṃvaṇṇanāvisesena nayati, so saṃvaṇṇanāviseso aṅkusanayasamuṭṭhānaṃ bhavati." 1046005,191,1224,2,15,1,72,9,"‘ ‘ Tīṇi kusalamūlāni– alobho kusalamūlaṃ, adoso kusalamūlaṃ, amoho kusalamūlaṃ. " 1046006,191,1224,16,24,1,57,5,"Tīṇi sucaritāni– kāyasucaritaṃ, vacīsucaritaṃ, manosucaritaṃ. " 1046007,191,1224,25,33,1,67,5,"Tayo kusalavitakkā– nekkhammavitakko, abyāpādavitakko, avihiṃsāvitakko. " 1046008,191,1224,34,48,1,93,11,"Tayo samādhī– savitakko savicāro samādhi, avitakko vicāramatto samādhi, avitakko avicāro samādhi. " 1046009,191,1224,49,57,1,60,5,"Tisso kusalasaññā– nekkhammasaññā, abyāpādasaññā, avihiṃsāsaññā. " 1046010,191,1224,58,66,1,56,5,"Tisso aviparītasaññā– aniccasaññā, dukkhasaññā, anattasaññā. " 1046011,191,1224,67,78,1,79,8,"Tisso kusalūpaparikkhā– kusalaṃ kāyakammaṃ, kusalaṃ vacīkammaṃ, kusalaṃ manokammaṃ. " 1046012,191,1224,79,87,1,53,5,"Tīṇi soceyyāni– kāyasoceyyaṃ, vacīsoceyyaṃ, manosoceyyaṃ. " 1046013,191,1224,88,97,1,59,5,"Tisso sampattiyo– sīlasampatti, samādhisampatti, paññāsampatti . " 1046014,191,1224,98,107,1,59,5,"Tisso sikkhā– adhisīlasikkhā, adhicittasikkhā , adhipaññāsikkhā. " 1046015,191,1224,108,116,1,55,5,"Tayo khandhā– sīlakkhandho, samādhikkhandho, paññākkhandho. " 1046016,191,1224,117,179,1,489,46,"Tīṇi vimokkhamukhāni– suññataṃ, animittaṃ, appaṇihitan’’ ti( netti.88) tikatikavasena desitaṃ idaṃ disābhūtaṃ kusalasamūhadhammajātaṃ tiṇṇaṃ ugghaṭitaññuvipañcitaññuneyyapuggalānaṃ vodānaṃ hotīti vodānapakkhe vodānasāmaññabhāvena yojetvā‘‘ imesu dvīsu dvādasasu tikatikavasena desitesu disābhūtesu kusaladhammesu katamo katamo kusaladhammo katamassa katamassa puggalassa disā’’ ti manasāva disādhammabhāvena oloketvā‘‘ ayaṃ ayaṃ paṭhamo paṭhamo kusaladhammo ugghaṭitaññupuggalassa vodānapakkhe paṭhamā disā nāma. " 1046017,191,1224,180,191,1,90,11,Ayaṃ ayaṃ dutiyo dutiyo kusalo dhammo vipañcitaññupuggalassa vodānapakkhe dutiyā disā nāma. 1046018,191,1224,192,217,1,224,23,Ayaṃ ayaṃ tatiyo tatiyo kusaladhammo neyyapuggalassa vodānapakkhe tatiyā disā nāmā’’ ti visuṃ visuṃ disābhāvena yojetvā maggasaccanirodhasaccāni yathārahaṃ nīharitvā vibhajitabbadhammasabhāvo ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassito. 1046019,191,1224,218,223,1,56,5,So saṃvaṇṇanāviseso ca tipukkhalanayasamuṭṭhānaṃ bhavati. 1046020,191,1224,224,236,1,105,11,"Tassa olokanā ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassitā, so saṃvaṇṇanāviseso ca disālocananayasamuṭṭhānaṃ bhavati. " 1046021,191,1224,237,252,1,148,14,"Tathā oloketvā disāvisesabhūtassa dhammassa puggalānaṃ nayanañca yena saṃvaṇṇanāvisesena nayati, so saṃvaṇṇanāviseso ca aṅkusanayasamuṭṭhānaṃ bhavati." 1046022,191,1225,2,137,1,1016,102,"‘ ‘ Kathaṃ sīhavikkīḷitanayasamuṭṭhānan’’ ti ce puccheyya,‘‘ cattāro āhārā, cattāro vipallāsā, cattāri upādānāni, cattāro yogā, cattāro ganthā, cattāro āsavā, cattāro oghā, cattāro sallā, catasso viññāṇaṭṭhitiyo, cattāri agatigamanānī’’ ti( netti.87) catukkacatukkavasena desito ayaṃ disābhūto catukko catukko akusaladhammo‘‘ dukkhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa taṇhācaritassa ca dukkhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa taṇhācaritassa ca sukhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa diṭṭhicaritassa ca sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa diṭṭhicaritassa cā’’ ti catunnaṃ puggalānaṃ saṃkilesoti saṃkilesapakkhe saṃkilesasāmaññabhāvena yojetvā‘‘ imesu catukkacatukkavasena desitesu dasasu catukkesu dhammesu katamo katamo akusaladhammo katamassa katamassa puggalassa disā’’ ti manasāva saṃkilesapakkhe disādhammabhāvena oloketvā‘‘ ayaṃ ayaṃ paṭhamo paṭhamo akusaladhammo dukkhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa taṇhācaritassa puggalassa paṭhamā disā nāma. " 1046023,191,1225,138,153,1,142,15,Ayaṃ ayaṃ dutiyo dutiyo akusaladhammo dukkhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa taṇhācaritassa puggalassa dutiyā disā nāma. 1046024,191,1225,154,170,1,140,15,Ayaṃ ayaṃ tatiyo tatiyo akusaladhammo sukhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa diṭṭhicaritassa puggalassa tatiyā disā nāma. 1046025,191,1225,171,203,1,292,28,"Ayaṃ ayaṃ catuttho catuttho akusaladhammo sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa diṭṭhicaritassa puggalassa catutthā disā nāmā’’ ti visuṃ visuṃ disābhāvena yojetvā, samudayasaccadukkhasaccāni yathārahaṃ nīharitvā, vibhajitabbadhammasabhāvo ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassito. " 1046026,191,1225,204,209,1,59,5,So saṃvaṇṇanāviseso ca sīhavikkīḷitanayasamuṭṭhānaṃ bhavati. 1046027,191,1225,210,222,1,105,11,"Tassa olokanā ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassitā, so saṃvaṇṇanāviseso ca disālocananayasamuṭṭhānaṃ bhavati. " 1046028,191,1225,223,238,1,148,14,"Tathā oloketvā disāvisesabhūtassa dhammassa puggalānaṃ nayanañca yena saṃvaṇṇanāvisesena nayati, so saṃvaṇṇanāviseso ca aṅkusanayasamuṭṭhānaṃ bhavati." 1046029,191,1226,2,129,1,993,98,"‘ ‘ Catasso paṭipadā, cattāro satipaṭṭhānā, cattāri jhānāni, cattāro vihārā, cattāro sammappadhānā, cattāro acchariyā abbhutā dhammā, cattāri adhiṭṭhānāni, catasso samādhibhāvanā, cattāro sukhabhāgiyā dhammā, catasso appamāṇā’’ ti( netti.86) catukkacatukkavasena desitaṃ idaṃ disābhūtaṃ kusalasamūhadhammajātaṃ‘‘ dukkhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa taṇhācaritassa ca dukkhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa taṇhācaritassa ca sukhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa diṭṭhicaritassa sa sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa diṭṭhicaritassa cā’’ ti catunnaṃ puggalānaṃ vodānaṃ hotīti vodānapakkhe vodānasāmaññabhāvena yojetvā‘‘ imesu catukkacatukkavasena desitesu dasasu catukkesu kusaladhammesu katamo katamo kusaladhammo katamassa katamassa puggalassa disā’’ ti manasāva disādhammabhāvena oloketvā,‘‘ ayaṃ ayaṃ paṭhamo paṭhamo kusaladhammo dukkhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa taṇhācaritassa puggalassa paṭhamā disā nāma. " 1046030,191,1226,130,145,1,141,15,Ayaṃ ayaṃ dutiyo dutiyo kusaladhammo dukkhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa taṇhācaritassa puggalassa dutiyā disā nāma. 1046031,191,1226,146,161,1,139,15,Ayaṃ ayaṃ tatiyo tatiyo kusaladhammo sukhāya paṭipadāya dandhābhiññāya niyyakassa mudindriyassa diṭṭhicaritassa puggalassa tatiyā disā nāma. 1046032,191,1226,162,194,1,289,28,"Ayaṃ ayaṃ catuttho catuttho kusaladhammo sukhāya paṭipadāya khippābhiññāya niyyakassa tikkhindriyassa diṭṭhicaritassa puggalassa catutthā disā nāmā’’ ti visuṃ visuṃ disābhāvena yojetvā, maggasaccanirodhasaccāni yathārahaṃ nīharitvā, vibhajitabbadhammasabhāvo ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassito. " 1046033,191,1226,195,200,1,59,5,So saṃvaṇṇanāviseso ca sīhavikkīḷitanayasamuṭṭhānaṃ bhavati. 1046034,191,1226,201,207,1,48,6,Tassa olokanā ca yena saṃvaṇṇanāvisesena dassitā. 1046035,191,1226,208,214,1,56,5,So saṃvaṇṇanāviseso ca disālocananayasamuṭṭhānaṃ bhavati. 1046036,191,1226,215,235,1,208,19,"Tathā oloketvā disāvisesassa dhammassa puggalānaṃ nayanañca yena saṃvaṇṇanāvisesena nayati, so saṃvaṇṇanāviseso ca aṅkusanayasamuṭṭhānaṃ bhavatīti nayakkamena saṅkhepato nayasamuṭṭhānaṃ bhavatīti viññātabbanti. " 1046037,191,1227,2,5,1,41,4,Iti nayasamuṭṭhāne sattibalānurūpā racitā 1046038,191,1228,2,4,1,18,2,Vibhāvanā niṭṭhitā. 1046039,191,1229,2,9,1,84,7,Paṇḍitehi pana aṭṭhakathāṭīkānusārena gambhīrattho vitthārato vibhajitvā gahetabboti. 1046040,191,1230,2,2,1,23,1,Sāsanapaṭṭhānavibhāvanā 1046041,191,1231,2,49,1,271,28,"89.‘‘ Tattha katamaṃ nayasamuṭṭhānan’’ tiādinā ācariyena sabbathā nayasamuṭṭhānaṃ ṭhapitaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ soḷasahārapañcanayaaṭṭhārasamūlapadesu aṭṭhārasa mūlapadā kathaṃ vibhattā, kuhiṃ amhehi daṭṭhabbā’’ ti vattabbabhāvato ‘‘ tattha aṭṭhārasa mūlapadā kuhiṃ daṭṭhabbā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046042,191,1231,50,66,1,147,14,"{Tatthā}ti tesu soḷasahārapañcanayaaṭṭhārasamūlapadesu aṭṭhārasa mūlapadā kena padena ācariyena vibhattā, kuhiṃ amhehi vitthārato daṭṭhabbāti pucchati. " 1046043,191,1231,67,79,1,107,11,"Aṭṭhārasa mūlapadā sāsanapaṭṭhāne mayā vibhattā, tumhehi ca vitthārato sāsanapaṭṭhāne daṭṭhabbāti vissajjeti. " 1046044,191,1231,80,86,1,53,6,Vibhattāyeva hi aṭṭhārasa mūlapadā daṭṭhabbā bhavanti. 1046045,191,1231,87,96,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.89) pana– 1046046,191,1232,2,36,1,293,30,"‘ ‘ Evaṃ sabbathā nayasamuṭṭhānaṃ vibhajitvā idāni sāsanapaṭṭhānaṃ vibhajanto yasmā saṅgahavārādīsu mūlapadeheva paṭṭhānaṃ saṅgahetvā sarūpato na dassitaṃ, tasmā yathā mūlapadehi paṭṭhānaṃ niddhāretabbaṃ, evaṃ paṭṭhānatopi mūlapadāni niddhāretabbānīti dassanatthaṃ‘ aṭṭhārasa mūlapadā kuhiṃ daṭṭhabbā? " 1046047,191,1232,37,44,1,24,4,Sāsanapaṭṭhāne’ ti āhā’’ ti– 1046048,191,1233,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1046049,191,1233,4,29,1,152,16,"Sāsanapaṭṭhāne aṭṭhārasa mūlapadā daṭṭhabbāti ācariyena vuttā,‘‘ katamaṃ taṃ sāsanapaṭṭhānan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ sāsanapaṭṭhānan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046050,191,1233,30,47,1,181,15,{Tatthā}ti tesu aṭṭhārasamūlapadasāsanapaṭṭhānesu katamaṃ taṃ sāsanapaṭṭhānanti idāni mayā niddhāriyamānaṃ bhagavatā desitaṃ saṃkilesabhāgiyādisuttaṃ sāsanapaṭṭhānaṃ nāmāti vissajjeti. 1046051,191,1233,48,51,1,27,3,Sāsanan ti pariyattisāsanaṃ. 1046052,191,1233,52,67,1,138,14,"Paṭṭhānan ti tassa pariyattisāsanassa saṃkilesabhāgiyatādīhi pakārehi ṭhānaṃ pavattanaṃ paṭṭhānaṃ, taṃdīpanasuttaṃ pana idha paṭṭhānaṃ nāma. " 1046053,191,1233,68,70,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1046054,191,1233,71,78,1,31,3,‘‘ saṃkilesabhāgiyaṃ suttan’’ tiādi. 1046055,191,1233,79,98,1,185,17,"Atha vā sāsanan ti adhisīlaadhicittaadhipaññāsikkhattayaṃ sāsanaṃ nāma, taṃ sikkhattayaṃ patiṭṭhahati etena saṃkilesādināti paṭṭhānaṃ, sikkhattayassa sāsanassa paṭṭhānanti sāsanapaṭṭhānaṃ. " 1046056,191,1233,99,104,1,60,5,Tadādhārabhūtaṃ suttampi ṭhānyūpacārato sāsanapaṭṭhānaṃ nāma. 1046057,191,1233,105,109,1,42,4,Taṃ sāsanapaṭṭhānasuttaṃ sarūpato dassetuṃ– 1046058,191,1234,2,63,1,582,42,"‘ ‘ Saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ, vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ, nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ, asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ, saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttaṃ, saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ, saṃkilesabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṃ, saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṃ, saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ, vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ, taṇhāsaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ, diṭṭhisaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ, duccaritasaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ, taṇhāvodānabhāgiyaṃ suttaṃ, diṭṭhivodānabhāgiyaṃ suttaṃ, duccaritavodānabhāgiyaṃ suttan’’ ti– " 1046059,191,1235,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1046060,191,1235,4,33,1,185,20,"‘‘ Tesu suttesu ye saṃkilesādayo bhagavatā vuttā, tesu saṃkilesādīsu saṃkileso kittako’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha saṃkileso tividho taṇhāsaṃkileso diṭṭhisaṃkileso duccaritasaṃkileso’’ ti vuttaṃ. " 1046061,191,1235,34,40,1,47,5,{Tatthā}ti tesu suttantesu saṃkilesādīsu dhammesu. 1046062,191,1235,41,64,1,139,15,‘‘ Tividhe tasmiṃ saṃkilese taṇhāsaṃkileso katamena kusalena visujjhatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha taṇhāsaṃkileso samathena visujjhatī’’ ti vuttaṃ. 1046063,191,1235,65,70,1,42,4,{Tatthā}ti tasmiṃ tividhe taṇhāsaṃkilesādike. 1046064,191,1235,71,91,1,90,12,‘‘ So samatho khandhesu katamo khandho’’ ti pucchitabbattā‘‘ so samatho samādhikkhandho’’ ti vuttaṃ. 1046065,191,1235,92,110,1,98,10,‘‘ Diṭṭhisaṃkileso kena visujjhatī’’ ti pucchitabbattā‘‘ diṭṭhisaṃkileso vipassanāya visujjhatī’’ ti vuttaṃ. 1046066,191,1235,111,130,1,79,11,‘‘ Sā vipassanā katamo khandho’’ ti vattabbattā‘‘ sā vipassanā paññākkhandho’’ ti vuttaṃ. 1046067,191,1235,131,149,1,100,10,‘‘ Duccaritasaṃkileso kena visujjhatī’’ ti vattabbattā‘‘ duccaritasaṃkileso sucaritena visujjhatī’’ ti vuttaṃ. 1046068,191,1235,150,169,1,80,11,‘‘ Taṃ sucaritaṃ katamo khandho’’ ti vattabbattā‘‘ taṃ sucaritaṃ sīlakkhandho’’ ti vuttaṃ. 1046069,191,1235,170,191,1,97,13,‘‘ Tasmiṃ sīle ṭhitassa puggalassa kiṃ bhavatī’’ ti vattabbattā‘‘ tassa sīle patiṭṭhitassā’’ tiādi vuttaṃ. 1046070,191,1235,192,212,1,188,19,"Sīle sucaritasaṅkhāte sīlakkhandhe patiṭṭhitassa tassa sīlavantassa puggalassa bhavesu kāmabhavarūpārūpabhavesu āsatti bhavapatthanā yadi uppajjati, evaṃsāyan ti evaṃ assa ayanti padacchedo. " 1046071,191,1235,213,233,1,189,18,"Evaṃ sati assa sīle patiṭṭhitassa ayaṃ āsatti bhavapatthanā samathavipassanābhāvanāmayapuññakiriyavatthu ca bhavati, ca -saddena dānamayasīlamayapuññakiriyavatthu ca bhavatīti attho saṅgahito. " 1046072,191,1235,234,241,1,61,5,{Tatrā}ti tesu kāmabhavarūpārūpabhavesu upapattiyā {saṃvattatī}ti. 1046073,191,1236,2,25,1,108,15,"‘ ‘ Saṃkilesādayo yehi suttehi dassitā, tāni suttāni kittakānī’’ ti vattabbattā‘‘ imāni cattāri suttānī’’ tiādi vuttaṃ. " 1046074,191,1236,26,45,1,308,14,"Asādhāraṇāni saṃkilesabhāgiyasuttavāsanābhāgiyasuttanibbedhabhāgiyasuttaasekkhabhāgiyasuttāni cattāri suttāni bhavanti, sādhāraṇāni saṃkilesabhāgiyavāsanābhāgiyasutta, saṃkilesabhāgiyanibbedhabhāgiyasutta, saṃkilesabhāgiyaasekkhabhāgiyasutta, vāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyasuttāni katāni missitāni cattāri bhavanti. " 1046075,191,1236,46,50,1,26,4,Iti aṭṭha suttāni bhavanti. 1046076,191,1236,51,56,1,46,5,Tāniyeva vuttappakārāni aṭṭha suttāni bhavanti. 1046077,191,1236,57,74,1,483,17,Sādhāraṇāni vāsanābhāgiyaasekkhabhāgiyasuttanibbedhabhāgiyaasekkhabhāgiyasutta- saṃkilesabhāgiyavāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyasuttasaṃkilesa- bhāgiyavāsanābhāgiyaasekkhabhāgiyasutta- saṃkilesabhāgiyanibbedhabhāgiyaasekkhabhāgiyasutta- vāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyaasekkhabhāgiyasutta- saṃkilesabhāgiyavāsanābhāgiyanibbedhabhāgiyaasekkhabhāgiyasutta- nevasaṃkilesabhāgiyanavāsanā- bhāgiyananibbedhabhāgiyanaasekkhabhāgiyasuttāni katāni missitāni aṭṭha suttāni bhavantīti soḷasa suttāni bhavanti. 1046078,191,1236,75,111,1,184,28,"Tesu soḷasasuttesu cattāri ekakāni suttāni ca cattāri dukāni suttāni ca dve tikāni ca pāḷiyaṃ āgatāni, dve dukāni suttāni ca dve tikāni ca dve catukkāni suttāni ca aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.89) āgatāni." 1046079,191,1237,2,32,1,209,22,"‘ ‘ Yadi paṭṭhānanayena vuttappakārāni soḷasa suttāniyeva vibhattāni, evaṃ sati suttageyyādinavavidhaṃ sakalaṃ pariyattisāsanaṃ paṭṭhānanayena avibhattaṃ bhaveyyā’’ ti vattabbattā‘‘ imehi soḷasahi suttehī’’ tiādi vuttaṃ. " 1046080,191,1237,33,47,1,135,14,Paṭṭhānanayena vibhattehi soḷasahi imehi suttehi navavidhaṃ sakalaṃ pariyatti suttaṃ paṭṭhānanayena vibhattaṃyeva hutvā bhinnaṃ bhavati. 1046081,191,1237,48,57,1,123,8,"Saṃkilesabhāgiyādipabhedāya gāthāya gāthā anuminitabbā, saṃkilesabhāgiyādipabhedena veyyākaraṇena veyyākaraṇaṃ anuminitabbaṃ. " 1046082,191,1237,58,63,1,70,5,Saṃkilesabhāgiyādipabhedena suttena suttaṃ anuminitabbaṃ bhavatiyevāti. 1046083,191,1238,2,28,1,147,15,90.‘‘ Tesu soḷasasu saṃkilesabhāgiyādīsu suttesu katamaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ suttan’’ tiādi vuttaṃ. 1046084,191,1238,29,41,1,107,11,{Tatthā}ti tesu soḷasasu saṃkilesabhāgiyādīsu suttesu katamaṃ suttaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāmāti pucchati. 1046085,191,1239,2,10,1,42,4,"‘ ‘ Kāmandhā jālasañchannā, taṇhāchadanachāditā; " 1046086,191,1240,2,6,1,42,3,"Pamattabandhanābaddhā , macchāva kumināmukhe; " 1046087,191,1241,2,10,1,48,5,"Jarāmaraṇamanventi , vaccho khīrapakova mātaran’’ ti." 1046088,191,1241,11,11,1,0,0,– 1046089,191,1242,2,10,1,88,8,Idaṃ suttaṃ saṃkilesabhāge vācakañāpakabhāvena pavattanato saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046090,191,1242,11,47,1,237,31,"Ye sattā kāmandhā kāmena andhā jālasañchannā taṇhāchadanena chāditā, pamattabandhanāya baddhā bandhitabbā, te satte jarāmaraṇaṃ anveti, yathā taṃ kumināmukhe ye macchā gahitā, te macche jarāmaraṇaṃ anveti iva, evaṃ te satte jarāmaraṇaṃ anveti. " 1046091,191,1242,48,61,1,85,12,"Khīrapako vaccho mātaraṃ anveti iva, evaṃ te satte jarāmaraṇaṃ anvetīti yojanā kātabbā. " 1046092,191,1242,62,90,1,187,25,"Atha vā khīrapako vaccho mātaraṃ anveti iva, kumināmukhe gahitā macchā jarāmaraṇaṃ anventi iva ca, evaṃ ye sattā kāmandhā pamattabandhanāya bandhitabbā, te sattā jarāmaraṇaṃ anventīti yojanā." 1046093,191,1243,2,10,1,30,5,‘ ‘ Idaṃ suttaṃyevā’’ ti vattabbattā– 1046094,191,1244,2,9,1,35,4,"‘ ‘ Cattārimāni, bhikkhave, agatigamanāni. " 1046095,191,1244,10,12,1,16,2,Katamāni cattāri? 1046096,191,1244,13,32,1,120,13,"Chandāgatiṃ gacchati, dosāgatiṃ gacchati, mohāgatiṃ gacchati, bhayāgatiṃ gacchati, imāni kho, bhikkhave, cattāri agatigamanāni. " 1046097,191,1244,33,43,1,64,8,"Idamavoca bhagavā, idaṃ vatvāna sugato, athāparaṃ etadavoca satthā–" 1046098,191,1245,2,12,1,44,8,"‘ ‘ Chandā dosā bhayā mohā, yo dhammaṃ ativattati; " 1046099,191,1246,2,11,1,43,6,"Nihīyati tassa yaso, kāḷapakkheva candimā’’ ti." 1046100,191,1246,12,12,1,0,0,– 1046101,191,1247,2,5,1,31,3,Idaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ suttanti– 1046102,191,1248,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1046103,191,1248,4,37,1,246,32,"Chandā chandahetunā dosā dosahetunā bhayā bhayahetunā mohā mohahetunā yo rājādiko yo vinayadharādiko vā dhammaṃ sappurisadhammaṃ ativattati atikkamitvā vattati, tassa rājādino vā tassa vinayadharādino vā yaso kitti ca parivāro ca bhogo ca nihīyati. " 1046104,191,1248,38,47,1,62,8,"Candimā kāḷapakkhe pabhāya nihīyati iva, evaṃ nihīyatīti yojanā." 1046105,191,1249,2,28,1,115,15,‘ ‘ Ettakaṃyevā’’ ti vattabbattā‘‘ manopubbaṅgamā dhammā… pe… cakkaṃva vahato padanti idaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ suttan’’ ti vuttaṃ. 1046106,191,1249,29,31,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046107,191,1249,32,35,1,25,3,Aṭṭhakathāya mpi vibhatto. 1046108,191,1250,2,12,1,57,8,"‘ ‘ Middhī yadā hoti mahagghaso ca, niddāyitā samparivattasāyī; " 1046109,191,1251,2,11,1,58,6,"Mahāvarāhova nivāpapuṭṭho, punappunaṃ gabbhamupeti mando’’ ti." 1046110,191,1251,12,12,1,0,0,– 1046111,191,1252,2,11,1,97,9,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāge visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046112,191,1252,12,44,1,272,30,"Nivāpapuṭṭho mahāvarāho gāmasūkaro niddāyitā supanasīlo samparivattasāyī hoti iva, evaṃ yo mando satto yadā mahagghaso hoti, so mando satto middhī thinamiddhābhibhūto hutvā niddāyitā muduphassasayane muduhatthehi parāmasito samparivattasāyī punappunaṃ gabbhaṃ upetīti yojanā." 1046113,191,1253,2,11,1,51,7,"‘ ‘ Ayasāva malaṃ samuṭṭhitaṃ, tatuṭṭhāya tameva khādati; " 1046114,191,1254,2,12,1,53,7,"Evaṃ atidhonacārinaṃ, sāni kammāni nayanti duggatin’’ ti." 1046115,191,1254,13,13,1,0,0,– 1046116,191,1255,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046117,191,1255,8,32,1,200,23,"Ayasā ayato samuṭṭhitaṃ jātamalaṃ tatuṭṭhāya tato ayato uṭṭhahitvā tameva ayaṃ khādati iva, evaṃ atidhonacārinaṃ atikkamitvā dhonacāripuggalaṃ sāni sayaṃ katāni akusalakammāni duggatiṃ nayantīti yojanā." 1046118,191,1256,2,13,1,59,9,"‘ ‘ Coro yathā sandhimukhe gahīto, sakammunā haññati bajjhate ca; " 1046119,191,1257,2,15,1,62,10,"Evaṃ ayaṃ pecca pajā parattha, sakammunā haññati bajjhate cā’’ ti." 1046120,191,1257,16,16,1,0,0,– 1046121,191,1258,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046122,191,1258,8,40,1,251,31,"Sandhimukhe rājapurisādīhi gahito coro sakammunā attanā katena corakammena haññati ca bajjhate ca yathā, evaṃ ayaṃ pāpakārinī pajā parattha paraloke pecca sakammunā sayaṃ katena akusalakammunā satthādīhi haññati ca addubandhanādīhi bajjhate cāti yojanā." 1046123,191,1259,2,11,1,40,6,"‘ ‘ Sukhakāmāni bhūtāni, yo daṇḍena vihiṃsati; " 1046124,191,1260,2,13,1,48,8,"Attano sukhamesāno, pecca so na labhate sukhan’’ ti." 1046125,191,1260,14,14,1,0,0,– 1046126,191,1261,2,8,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046127,191,1261,9,30,1,140,20,"Attano sukhaṃ esāno esamāno yo satto aññāni sukhakāmāni bhūtāni daṇḍena vihiṃsati, so hiṃsako satto paraloke pecca sukhaṃ na labhatīti yojanā." 1046128,191,1262,2,11,1,45,7,"‘ ‘ Gunnaṃ ce taramānānaṃ, jimhaṃ gacchati puṅgavo; " 1046129,191,1263,2,11,1,48,8,"Sabbā tā jimhaṃ gacchanti, nette jimhaṃ gate sati." 1046130,191,1264,2,10,1,39,6,"‘ ‘ Evameva manussesu, yo hoti seṭṭhasammato; " 1046131,191,1265,2,10,1,39,7,"So ce adhammaṃ carati, pageva itarā pajā; " 1046132,191,1266,2,14,1,53,9,"Sabbaṃ raṭṭhaṃ dukkhaṃ seti, rājā ce hoti adhammiko’’ ti." 1046133,191,1266,15,15,1,0,0,– 1046134,191,1267,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046135,191,1267,8,50,1,261,38,"Nadiṃ taramānānaṃ gunnaṃ puṅgavo jimhaṃ ce gacchati, evaṃ nette jimhaṃ gate sati sabbā tā gāviyo jimhaṃ gacchanti yathā, evameva manussesu yo rājā seṭṭhasammato, so rājā adhammaṃ carati, evaṃ raññe adhammaṃ carante sati itarā pajā pageva paṭhamameva adhammaṃ carati. " 1046136,191,1267,51,65,1,85,13,"Rājā adhammiko ce hoti, evaṃ raññe adhammike sati sabbaṃ raṭṭhaṃ dukkhaṃ setīti yojanā." 1046137,191,1268,2,12,1,56,8,"‘ ‘ Sukiccharūpā vatime manussā, karonti pāpaṃ upadhīsu rattā; " 1046138,191,1269,2,13,1,68,8,"Gacchanti te bahujanasannivāsaṃ, nirayaṃ avīciṃ kaṭukaṃ bhayānakan’’ ti." 1046139,191,1269,14,14,1,0,0,– 1046140,191,1270,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046141,191,1270,8,39,1,266,29,"Ye manussā upadhīsu kāmaguṇūpadhīsu rattā rāgābhibhūtā hutvā pāpaṃ akusalakammaṃ karonti, ime pāpakammakarā manussā sukiccharūpā vata suṭṭhu kicchāpannarūpā vata bhavanti, te pāpakammakarā manussā kaṭukaṃ bhayānakaṃ bahujanasannivāsaṃ nirayaṃ avīciṃ gacchantīti yojanā." 1046142,191,1271,2,13,1,49,9,"‘ ‘ Phalaṃ ve kadaliṃ hanti, phalaṃ veḷuṃ phalaṃ naḷaṃ; " 1046143,191,1272,2,12,1,49,7,"Sakkāro kāpurisaṃ hanti, gabbho assatariṃ yathā’’ ti." 1046144,191,1272,13,13,1,0,0,– 1046145,191,1273,2,8,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046146,191,1273,9,48,1,227,34,"Phalaṃ kadaliyā phalaṃ kadaliṃ ve ekantena hanti yathā, phalaṃ veḷuṃ ve ekantena hanti yathā, phalaṃ naḷaṃ ve ekantena hanti yathā, gabbho assatariṃ mātaraṃ ve ekantena hanti yathā, evaṃ sakkāro kāpurisaṃ ve ekantena hantīti yojanā." 1046147,191,1274,2,8,1,42,4,"‘ ‘ Kodhamakkhagaru bhikkhu, lābhasakkāragāravo; " 1046148,191,1275,2,11,1,45,6,"Sukhette pūtibījaṃva, saddhamme na virūhatī’’ ti." 1046149,191,1275,12,12,1,0,0,– 1046150,191,1276,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046151,191,1276,8,39,1,243,28,"Sukhette sundare khettepi khittaṃ pūtibījaṃ na ruhati iva, evaṃ yo bhikkhu lābhasakkāragāravo kodhaṃ kujjhanalakkhaṇaṃ kodhaṃ, makkhaṃ paraguṇasīlamakkhanalakkhaṇaṃ makkhañca garuṃ katvā carati, so caranto bhikkhu saddhammasmiṃ na ruhatīti yojanā. " 1046152,191,1277,2,33,1,146,20,"91.‘‘ Idhāhaṃ, bhikkhave, ekaccaṃ puggalaṃ paduṭṭhacittaṃ evaṃ cetasā ceto paricca pajānāmi… pe… iti me sutan’’ ti idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. " 1046153,191,1277,34,54,1,148,19,"Bhikkhave idha sāsane, loke vā ahaṃ ekaccaṃ puggalaṃ paduṭṭhacittaṃ mama cetasā tassa ceto cittaṃ paricca paricchinditvā buddhacakkhunā evaṃ pajānāmi." 1046154,191,1277,55,109,1,364,45,"‘‘ Kathaṃ pajānāmī’’ ti ce puccheyya, yañca paṭipadaṃ paṭipanno, yañca maggaṃ samāruḷho ayaṃ puggalo yathā yāya duppaṭipadāya yena dummaggena iriyati pavattati, tāya duppaṭipadāya tena dummaggena imamhi imasmiṃ samaye duppaṭipajjanakāle ayaṃ duppaṭipannaṃ paṭipanno dummaggasamāruḷho puggalo ce kālaṃ kareyya, evaṃ sati ābhataṃ vatthu nikkhittaṃ yathā, evaṃ niraye nikkhitto. " 1046155,191,1277,110,113,1,14,3,Taṃ kissa hetu? 1046156,191,1277,114,126,1,82,11,"Bhikkhave assa puggalassa cittaṃ paduṭṭhaṃ padositaṃ hi yasmā hoti, tasmā nikkhitto. " 1046157,191,1277,127,148,1,146,20,"Evaṃ idha sāsane, loke vā cetopadosahetu ca pana ekacce sattā puggalā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ upapajjantīti pajānāmīti. " 1046158,191,1277,149,152,1,24,3,Etamatthaṃ bhagavā avoca. 1046159,191,1277,153,174,1,105,15,Tattha tasmiṃ sutte etaṃ‘‘ paduṭṭhacittaṃ ñatvāna… pe… nirayaṃ so upapajjatī’’ ti gāthāvacanaṃ iti evaṃ vuccati. 1046160,191,1278,2,16,1,104,13,"Satthā idha sāsane, loke vā paduṭṭhacittaṃ ekaccaṃ puggalaṃ ñatvāna bhikkhūnaṃ santike etamatthaṃ byākāsi. " 1046161,191,1278,17,76,1,400,51,"Imamhi imasmiṃ samaye ayaṃ puggalo ce kālaṃ kayirātha, evaṃ sati paduṭṭhacittasamaṅgī hi nirayasmiṃ upapajjeyya, puggalassa cittaṃ padūsitaṃ hi yasmā hoti, tasmā upapajjeyya, cetopadosahetu sattā duggatiṃ gacchanti ābhataṃ vatthuṃ nikkhipeyya yathā, evamevaṃ tathāvidho duppañño so padosacitto puggalo kāyassa bhedā paraṃ maraṇā nirayaṃ upapajjatīti ayampi attho bhagavatā vutto, iti me mayā sutanti yojanā." 1046162,191,1279,2,11,1,46,7,"‘ ‘ Sace bhāyatha dukkhassa, sace vo dukkhamappiyaṃ; " 1046163,191,1280,2,11,1,43,8,"Mākattha pāpakaṃ kammaṃ, āvi vā yadi vā raho." 1046164,191,1281,2,12,1,44,8,"‘ ‘ Sace ca pāpakaṃ kammaṃ, karissatha karotha vā; " 1046165,191,1282,2,12,1,46,7,"Na vo dukkhā pamutyatthi, upeccapi palāyatan’’ ti." 1046166,191,1282,13,13,1,0,0,– 1046167,191,1283,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046168,191,1283,8,39,1,318,29,"Sappurisā tumhe dukkhassa jātidukkhajarādukkhabyādhidukkhamaraṇadukkhaapāyadukkha- atītavaṭṭamūlakadukkhaanāgatavaṭṭamūlakadukkhapaccuppannāhāramūlakadukkhāti aṭṭhavidhassa dukkhassa sace bhāyatha, vo tumhehi dukkhaṃ tathā aṭṭhavidhaṃ dukkhaṃ sace appiyaṃ, evaṃ sati āvi vā yadi raho vā pāpakaṃ kammaṃ mākattha mā akattha. " 1046169,191,1283,40,71,1,212,30,"Sappurisā tumhe āvi vā yadi raho vā pāpakaṃ kammaṃ sace karissatha vā sace karotha vā, evaṃ sati upeccapi sañciccāpi palāyataṃ palāyantānaṃ vo tumhākaṃ dukkhā aṭṭhavidhā dukkhato pamutti muccanaṃ natthevāti yojanā." 1046170,191,1284,2,10,1,43,6,"‘ ‘ Adhammena dhanaṃ laddhā, musāvādena cūbhayaṃ; " 1046171,191,1285,2,10,1,45,7,"Mameti bālā maññanti, taṃ kathaṃ nu bhavissati." 1046172,191,1286,2,10,1,45,6,"‘ ‘ Antarāyā su bhavissanti, sambhatassa vinassati; " 1046173,191,1287,2,13,1,46,8,"Matā saggaṃ na gacchanti, nanu ettāvatā hatā’’ ti." 1046174,191,1287,14,14,1,0,0,– 1046175,191,1288,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046176,191,1288,8,47,1,243,33,"Ye bālā adhammena ca musāvādena ca dhanaṃ saviññāṇāviññāṇaṃ sabbaṃ labhitabbaṃ dhanaṃ laddhā ubhayaṃ dhanaṃ‘‘ mama dhanan’’ ti maññanti, tesaṃ bālānaṃ taṃ ubhayaṃ dhanaṃ kathaṃ kena nu pakārena bhavissati, adhammena sambhatattā ciraṭṭhitikaṃ na hoti. " 1046177,191,1288,48,54,1,59,6,Antarāyā rājantarāyādayo antarāyā tesaṃ bālānaṃ bhavissanti. 1046178,191,1288,55,67,1,102,11,"Yena adhammavohārādikena yaṃ dhanaṃ sambhataṃ, assa adhammavohārādikassa taṃ sambhataṃ dhanaṃ vinassati. " 1046179,191,1288,68,76,1,48,8,Matā marantā te bālā saggaṃ sugatiṃ na gacchanti. 1046180,191,1288,77,91,1,53,8,Sugati hi sobhanehi bhogehi aggoti‘‘ saggo’’ ti adhippetā . 1046181,191,1288,92,104,1,112,12,Ettāvatā ettakena diṭṭhadhammikasamparāyikānaṃ attahitānaṃ hāyanena te bālā hatā vinaṭṭhā bhavanti nanūti yojanā. 1046182,191,1289,2,11,1,44,7,"‘ ‘ Kathaṃ khaṇati attānaṃ, kathaṃ mittehi jīrati; " 1046183,191,1290,2,12,1,49,7,"Kathaṃ vivaṭṭate dhammā, kathaṃ saggaṃ na gacchati’’." 1046184,191,1291,2,11,1,43,7,"‘ ‘ Lobhā khaṇati attānaṃ, luddho mittehi jīrati; " 1046185,191,1292,2,13,1,50,8,"Lobhā vivaṭṭate dhammā, lobhā saggaṃ na gacchatī’’ ti." 1046186,191,1292,14,14,1,0,0,– 1046187,191,1293,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046188,191,1293,8,10,1,17,2,Yojanattho pākaṭo. 1046189,191,1294,2,10,1,39,6,"‘ ‘ Caranti bālā dummedhā, amitteneva attanā; " 1046190,191,1295,2,9,1,45,6,"Karontā pāpakaṃ kammaṃ, yaṃ hoti kaṭukapphalaṃ." 1046191,191,1296,2,13,1,46,9,"‘ ‘ Na taṃ kammaṃ kataṃ sādhu, yaṃ katvā anutappati; " 1046192,191,1297,2,11,1,43,6,"Yassa assumukho rodaṃ, vipākaṃ paṭisevatī’’ ti." 1046193,191,1297,12,12,1,0,0,– 1046194,191,1298,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046195,191,1298,8,31,1,145,21,"Dummedhā nippaññā bālā amittena pāpakaṃ kammaṃ kataṃ iva, evaṃ attanā kaṭukapphalaṃ yaṃ kammaṃ kataṃ hoti, taṃ pāpakaṃ kataṃ kammaṃ karontā caranti. " 1046196,191,1298,32,44,1,68,11,"Yaṃ kammaṃ katvā karonto pacchā anutappati, taṃ kataṃ kammaṃ na sādhu. " 1046197,191,1298,45,59,1,92,13,"Yassa kammassa vipākaṃ rodaṃ rudanto assumukho paṭisevati, taṃ kataṃ kammaṃ na sādhūti yojanā." 1046198,191,1299,2,18,1,83,11,‘ ‘ Dukkaraṃ duttitikkhañca… pe… avītarāgo’’ ti idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046199,191,1299,19,23,1,40,4,Suttattho aṭṭhakathāyaṃ vitthārato vutto. 1046200,191,1300,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Appameyyaṃ paminanto, kodha vidvā vikappaye; " 1046201,191,1301,2,12,1,51,7,"Appameyyaṃ pamāyinaṃ, nivutaṃ taṃ maññe akissavan’’ ti." 1046202,191,1301,13,13,1,0,0,– 1046203,191,1302,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046204,191,1302,8,30,1,154,17,Idha sāsane appameyyaṃ appameyyaguṇaṃ khīṇāsavaṃ puggalaṃ‘‘ ayaṃ khīṇāsavo puggalo ettakasīlo ettakasamādhi ettakapañño’’ ti paminanto ko puthujjano vikappaye. 1046205,191,1302,31,45,1,136,14,Appameyyaṃ khīṇāsavapuggalaṃ pamāyinaṃ pamāyantaṃ taṃ puthujjanaṃ ayaṃ nivutaṃ avakujjapaññaṃ akissavaṃ apaññanti maññe maññāmīti yojanā. 1046206,191,1303,2,12,1,41,7,"‘ ‘ Purisassa hi jātassa, kuṭhārī jāyate mukhe; " 1046207,191,1304,2,9,1,45,6,"Yāya chindati attānaṃ, bālo dubbhāsitaṃ bhaṇaṃ." 1046208,191,1305,2,12,1,43,8,"‘ ‘ Na hi satthaṃ sunisitaṃ, visaṃ halāhalaṃ iva; " 1046209,191,1306,2,12,1,46,7,"Evaṃ viraddhaṃ pāteti, vācā dubbhāsitā yathā’’ ti." 1046210,191,1306,13,13,1,0,0,– 1046211,191,1307,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046212,191,1307,8,72,1,457,57,"Dubbhāsitaṃ ariyūpavādasaṅkhātaṃ pharusavācaṃ bhaṇaṃ bhaṇanto bālo duṭṭho puriso yāya kuṭhārīsadisiyā dubbhāsitavācāya attānaṃ chindati, sā kuṭhārīsadisī dubbhāsitavācā jātassa purisassa mukhe jāyate jāyati, sā dubbhāsitavācā mukhe jāyati iva, evaṃ sunisitaṃ satthaṃ mukhe na jāyati, yathā halāhalaṃ visaṃ mukhe na jāyati, dubbhāsitā vācā apāyesu viraddhaṃ puggalaṃ pāteti yathā, evaṃ sunisitaṃ satthaṃ apāyesu na pāteti, halāhalaṃ visaṃ apāyesu na pātetīti yojanā. " 1046213,191,1308,2,4,1,0,0,92. 1046214,191,1309,2,13,1,49,9,"‘ ‘ Yo nindiyaṃ pasaṃsati, taṃ vā nindati yo pasaṃsiyo; " 1046215,191,1310,2,12,1,55,9,"Vicināti mukhena so kaliṃ, kalinā tena sukhaṃ na vindati." 1046216,191,1311,2,11,1,44,7,"‘ ‘ Appamatto ayaṃ kali, yo akkhesu dhanaparājayo; " 1046217,191,1312,2,9,1,49,6,"Sabbassāpi sahāpi attanā, ayameva mahantataro kali; " 1046218,191,1313,2,6,1,26,4,Yo sugatesu manaṃ padosaye. 1046219,191,1314,2,12,1,59,8,"‘ ‘ Sataṃ sahassānaṃ nirabbudānaṃ, chattiṃsatī pañca ca abbudāni; " 1046220,191,1315,2,13,1,63,8,"Yamariyagarahī nirayaṃ upeti, vācaṃ manañca paṇidhāya pāpakan’’ ti." 1046221,191,1315,14,14,1,0,0,– 1046222,191,1316,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046223,191,1316,8,29,1,140,19,"Yo puggalo nindiyaṃ duccaraṃ dussīlaṃ puggalaṃ pasaṃsati, so pasaṃsako puggalo mukhena kaliṃ vicināti upacināti, tena kalinā sukhaṃ na vindati. " 1046224,191,1316,30,62,1,179,27,"Yo sucārī sīlavā puggalo pasaṃsiyo hoti, taṃ vā sucāriṃ vā sīlavantaṃ puggalaṃ yo puggalo nindati, so nindanto puggalo mukhena kaliṃ vicināti upacināti, tena kalinā sukhaṃ na vindati. " 1046225,191,1317,2,18,1,117,15,"Attanā sahāpi sabbassa dhanassa vasenapi akkhesu yo dhanaparājayo bhavati, ayaṃ kali ayaṃ dhanaparājayo appamatto hoti. " 1046226,191,1317,19,35,1,97,14,"Yo puggalo sugatesu manaṃ padosaye, tassa puggalassa yo kali bhavati, ayameva kali mahantataro hoti. " 1046227,191,1318,2,3,1,5,1,Kasmā ? 1046228,191,1318,4,43,1,239,33,"Vācañca manañca paṇidhāya ariyagarahī puggalo yaṃ kālaṃ pāpakaṃ nirayaṃ upeti, so kālo‘‘ sataṃ sahassānaṃ nirabbudānañca chattiṃsa nirabbudāni ca pañca abbudāni ca yasmiṃ kāle gaṇīyantī’’ ti tena kālena samo hoti, tasmā mahantataro hotīti yojanā." 1046229,191,1319,2,9,1,24,5,‘ ‘ Yo lobhaguṇe anuyutto… pe… 1046230,191,1320,2,9,1,34,5,Gacchasi kho papataṃ cirarattan’’ ti. 1046231,191,1320,10,10,1,0,0,– 1046232,191,1321,2,7,1,43,5,Idaṃ suttampi saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046233,191,1321,8,37,1,198,26,"Yo puggalo lobhaguṇe anuyutto anu punappunaṃ yutto hoti, so puggalo aññe puggale vacasā paribhāsati, assaddho kadariyo avadaññū buddhānaṃ ovādaññū na hoti, maccharī pesuṇiyaṃ pesuṇiyasmiṃ anuyutto hoti. " 1046234,191,1322,2,19,1,159,17,Mukhadugga mukhavisama vibhūta vigatabhūta anariya bhūnahu buddhivināsaka pāpaka dukkaṭakāri purisanta purisalāmaka kali alakkhi avajātaputta tvaṃ nerayiko asi. 1046235,191,1322,20,25,1,28,5,Idha idāni bahubhāṇī mā hohi. 1046236,191,1323,2,9,1,45,7,Ahitāya rajaṃ attani mā ākirasi mā pakkhipasi. 1046237,191,1323,10,33,1,178,21,"Kibbisakāri tvaṃ sante khīṇāsave puggale garahasi, bahūni duccaritāni kammāni carasi, caritvā tvaṃ cirarattaṃ racanavirahitaṃ papataṃ narakaṃ nirayaṃ gacchasi kho ekaṃsenāti yojanā. " 1046238,191,1324,2,31,1,172,19,"Nānāvidhaṃ saṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ vāsanābhāgiyaṃ suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ vāsanābhāgiyaṃ suttan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046239,191,1324,32,45,1,104,11,{Tatthā}ti tesu soḷasasu saṃkilesabhāgiyādīsu suttesu katamaṃ suttaṃ vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāmāti pucchati. 1046240,191,1324,46,67,1,139,15,‘‘ Manopubbaṅgamā dhammā… pe… chāyāva anapāyinī’’ ti idaṃ vāsanābhāge puññabhāge visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046241,191,1324,68,70,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046242,191,1325,2,30,1,165,18,93.‘‘ Mahānāmo sakko bhagavantaṃ etadavoca… pe… apāpikā kālaṅkiriyā’’ ti idaṃ suttampi vāsanābhāge puññabhāge visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046243,191,1325,31,33,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046244,191,1326,2,11,1,41,7,"‘ ‘ Sukhakāmāni bhūtāni, yo daṇḍena na hiṃsati; " 1046245,191,1327,2,12,1,45,7,"Attano sukhamesāno, pecca so labhate sukhan’’ ti." 1046246,191,1327,13,13,1,0,0,– 1046247,191,1328,2,7,1,40,5,Idaṃ suttampi vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046248,191,1328,8,10,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046249,191,1329,2,22,1,90,15,‘ ‘ Gunnaṃ ce taramānānaṃ… pe… rājā ce hoti dhammiko’’ ti idaṃ suttampi vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046250,191,1329,23,25,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046251,191,1330,2,26,1,84,13,94.‘‘ Bhagavā sāvatthiyaṃ viharati… pe… evaṃ pajānātī’’ ti idaṃ suttampi vāsanā… pe… suttaṃ nāma. 1046252,191,1330,27,29,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046253,191,1331,2,19,1,108,13,"‘ ‘ Kasmā bhagavā janapadacārikaṃ caratī’’ ti puccheyya, sattahi kāraṇehi buddhā bhagavanto janapadacārikaṃ caranti. " 1046254,191,1331,20,22,1,16,2,Katamehi sattahi? 1046255,191,1331,23,61,1,440,32,"Desantaragatānaṃ veneyyānaṃ vinayanatthaṃ, tatra ṭhitānaṃ ussukkasamuppādanatthaṃ, sāvakānaṃ ekasmiṃ ṭhāne nibaddhavāsanivāraṇatthaṃ, attano ca tattha nibaddhavāse anāsaṅgadassanatthaṃ, sambuddhavasitaṭṭhānatāya desānaṃ cetiyabhāvasampādanatthaṃ, bahūnaṃ sattānaṃ dassanūpasaṅkamanādīhi puññoghappasavanatthaṃ, avuṭṭhiādiupaddavūpasamanatthañcāti imehi sattahi kāraṇehi buddhā bhagavanto janapadacārikaṃ carantīti janapadacaraṇakāraṇaṃ veditabbaṃ." 1046256,191,1332,2,9,1,41,5,"‘ ‘ Ekapupphaṃ cajitvāna, sahassaṃ kappakoṭiyo; " 1046257,191,1333,2,12,1,42,7,"Deve ceva manusse ca, sesena parinibbuto’’ ti." 1046258,191,1333,13,13,1,0,0,– 1046259,191,1334,2,7,1,40,5,Idaṃ suttampi vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046260,191,1334,8,14,1,50,5,Sahassaṃ {kappakoṭiyo}ti sahassaṃ attabhāvato koṭiyo. 1046261,191,1335,2,10,1,41,5,"‘ ‘ Assatthe haritobhāse, saṃvirūḷhamhi pādape; " 1046262,191,1336,2,8,1,44,5,"Ekaṃ buddhagataṃ saññaṃ, alabhiṃhaṃ patissato." 1046263,191,1337,2,11,1,43,7,"‘ ‘ Ajja tiṃsaṃ tato kappā, nābhijānāmi duggatiṃ; " 1046264,191,1338,2,12,1,46,7,"Tisso vijjā sacchikatā, tassā saññāya vāsanā’’ ti." 1046265,191,1338,13,13,1,0,0,– 1046266,191,1339,2,7,1,40,5,Idaṃ suttampi vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046267,191,1339,8,11,1,26,2,{Haritobhāse}ti haritaobhāse. 1046268,191,1339,12,16,1,26,4,Alabhiṃhan ti ahaṃ alabhiṃ. 1046269,191,1340,2,22,1,89,14,‘ ‘ Piṇḍāya kosalaṃ puraṃ… pe… vipāko hoti acintiyo’’ ti idaṃ suttampi vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046270,191,1340,23,35,1,114,12,Aggapuggalo anukampako taṇhānighātako muni sambuddho purebhattaṃ piṇḍāya piṇḍaṃ paṭiggaṇhituṃ kosalaṃ puraṃ pāvisi. 1046271,191,1341,2,26,1,219,22,"Yassa purisassa hatthe sabbapupphehi alaṅkato vaṭaṃsako pupphavaṭaṃsakova atthi, so ayaṃ puriso rājamaggena kosalapuraṃ pavisantaṃ bhikkhusaṅghapurakkhataṃ devamānusapūjitaṃ sambuddhaṃ addasa, disvā haṭṭho cittaṃ pasādesi; " 1046272,191,1341,27,30,1,31,3,pasādetvā sambuddhaṃ upasaṅkami. 1046273,191,1342,2,16,1,117,14,Upasaṅkamitvā so ayaṃ pasanno hutvā surabhiṃ vaṇṇavantaṃ manoramaṃ taṃ vaṭaṃsakaṃ sambuddhassa sehi pāṇībhi upanāmesi. 1046274,191,1343,2,32,1,255,28,"Tato buddhassa lapanantarā lapanassa vadanassa antarā aggisikhā vaṇṇā sahassaraṃsi okkā pabhā nikkhami, abbhā vijju nikkhamati iva, evaṃ ānanā sahassaraṃsi nikkhamitvā ādiccabandhuno sīse tikkhattuṃ padakkhiṇaṃ karitvāna parivaṭṭetvā muddhani antaradhāyatha. " 1046275,191,1344,2,14,1,98,12,Ānando acchariyaṃ abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ idaṃ pāṭihāriyaṃ disvā cīvaraṃ ekaṃsaṃ karitvā etaṃ abravi– 1046276,191,1344,15,22,1,29,4,"‘‘ mahāmuni, sitakammassa hetu ko? " 1046277,191,1344,23,32,1,44,6,"Taṃ hetuṃ byākarohi, dhammāloko bhavissatī’’ ti. " 1046278,191,1345,2,20,1,126,16,"Yassa bhagavato sabbadhammesu ñāṇaṃ sadā pavattati, kaṅkhāvitaraṇo muni so bhagavā kaṅkhiṃ vematikaṃ ānandaṃ theraṃ etaṃ abravi. " 1046279,191,1345,21,47,1,189,23,"Ānanda, yo sopuriso mayi cittaṃ pasādayi, so puriso caturāsītikappāni duggatiṃ na gamissati, devesu devasobhaggaṃ dibbaṃ rajjaṃ pasāsitvā manujesu raṭṭhe sakalaraṭṭhe manujindo rājā bhavissati. " 1046280,191,1345,48,61,1,103,12,"So puriso carimaṃ pabbajitvā, dhammataṃ sacchikatvā ca dhutarāgo vaṭaṃsako nāma paccekabuddho bhavissati. " 1046281,191,1346,2,19,1,125,17,Tathāgate vā sammāsambuddhe vā pacceka sambuddhe vā tassa tathāgatassa sāvake vā citte pasannamhi dakkhiṇā appakā nāma natthi. 1046282,191,1347,2,7,1,38,5,Buddhā evaṃ ettakāti acintiyā bhavanti. 1046283,191,1347,8,26,1,145,17,"Buddhadhammā buddhaguṇā evaṃ ettakāti acintiyā bhavanti, acintiye pasannānaṃ vipāko puññavipāko evaṃ ettakoti acintiyo hotīti etaṃ abravīti yojanā. " 1046284,191,1348,2,32,1,123,18,"96.‘‘ Idhāhaṃ , bhikkhave, ekaccaṃ puggalaṃ… pe… ayampi attho vutto bhagavatā iti me sutan’’ ti idaṃ suttampi vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. " 1046285,191,1348,33,99,1,441,59,"Bhikkhave, idha imasmiṃ sāsane ahaṃ ekaccaṃ puggalaṃ evaṃ mama cetasā ekaccassa puggalassa ceto cittaṃ paricca buddhacakkhunā evaṃ pajānāmi, yathā yena pakārena ayaṃ puggalo yañca dānādi paṭipadaṃ paṭipanno, yañca dassanādi maggaṃ samāruḷho hutvā taṃ paṭipadaṃ, maggañca iriyati pavatteti, imamhi imasmiñca samaye ayaṃ puggalo ce kālaṃ kareyya, evaṃ sati ābhataṃ vatthuṃ nikkhipati yathā, evaṃ tāya paṭipadāya tena maggena sagge attanikkhitto bhave. " 1046286,191,1348,100,103,1,14,3,Taṃ kissa hetu? 1046287,191,1348,104,117,1,82,11,"Bhikkhave, assa puggalassa cittaṃ hi yasmā pasannaṃ pasāditaṃ, tasmā nikkhitto bhave. " 1046288,191,1348,118,143,1,172,24,"Idha sāsane, loke vā ekacce sattā puggalā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ cetopasādahetu kho pana upapajjantīti evaṃ ahaṃ pajānāmīti bhagavā etamatthaṃ avoca. " 1046289,191,1348,144,165,1,117,15,Tattha tasmiṃ atthe saṅgahavasena pavattaṃ etaṃ‘‘ pasannacittaṃ ñatvāna… pe… saggaṃ so upapajjatī’’ ti gāthāvacanaṃ vuccati. 1046290,191,1348,166,176,1,55,9,"Ayampi attho bhagavatā vutto, iti me mayā sutanti yojanā." 1046291,191,1349,2,20,1,95,13,‘ ‘ Suvaṇṇacchadanaṃ nāvaṃ… pe… etādisaṃ katapuññā labhin’’ ti idaṃ suttampi vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046292,191,1349,21,37,1,139,14,"Nāri devadhītā suvaṇṇacchadanaṃ suvaṇṇālaṅkārehi chāditaṃ nāvaṃ āruyha tiṭṭhasi, pokkharaṇiṃ devapokkharaṇiṃ ogāhasi, padumaṃ pāṇinā chindasi. " 1046293,191,1350,2,32,1,165,27,"Devate kena kammena te tava tādiso vaṇṇo tādiso ānubhāvo tādisī juti bhavati, devate te tava ye keci bhogā manasā icchitā bhavanti, te bhogā ca kena kammena uppajjanti. " 1046294,191,1350,33,47,1,91,14,Devate me pucchitā tvaṃ saṃsa saṃsāhi idaṃ sabbaṃ kissa kammassa ca phalanti sakko pucchati. 1046295,191,1351,2,12,1,78,10,Devarājena pucchitā sā devadhītā attamanā hutvā pañhaṃ puṭṭhā sakkassa byākāsi. 1046296,191,1351,13,30,1,137,16,"Devarājā addhānaṃ dīghamaggaṃ paṭipannā ahaṃ yasassino kassapassa bhagavato manoramaṃ thūpaṃ addassaṃ, disvā tattha thūpe cittaṃ pasādesiṃ. " 1046297,191,1351,31,36,1,45,5,Pasannāhaṃ sehi pāṇīhi padumapupphehi pūjesiṃ. 1046298,191,1351,37,44,1,48,7,Tasseva kammassa idaṃ sabbaṃ phalaṃ vipāko bhave. 1046299,191,1351,45,51,1,55,6,Katapuññāhaṃ etādisaṃ phalaṃ alabhinti sakkassa byākāsi. 1046300,191,1351,52,58,1,45,6,Iti me sutanti mahāmoggallāno vadatīti yojanā. 1046301,191,1352,2,25,1,169,15,‘ ‘ Yathāniddhāritasuttāniyeva vāsanābhāgiyasuttāni paripuṇṇānī’’ ti vattabbattā‘‘ dānakathā sīlakathā saggakathā puññakathā puññavipākakathāti idaṃ vāsanābhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ. 1046302,191,1352,26,37,1,75,10,"Tattha yāya desanāya dānañca dānaphalañca dassitaṃ, sā desanā dānakathā nāma. " 1046303,191,1352,38,48,1,68,9,"Yāya desanāya sīlañca sīlaphalañca dassitaṃ, sā desanā sīlakathā nāma. " 1046304,191,1352,49,61,1,81,11,"Yāya desanāya saggā ca saggesu nibbattāpakañca kammaṃ dassitaṃ, sā saggakathā nāma. " 1046305,191,1352,62,72,1,88,9,"Yāya desanāya dānasīlabhāvanādivasena dasavidhaṃ puññakammaṃ dassitaṃ, sā puññakathā nāma. " 1046306,191,1352,73,89,1,125,15,"Yāya desanāya tādisassa puññakammassa vividho ayaṃ vipāko imassa puññassa vipākoti niyametvā dassito, sā puññavipākakathā nāma. " 1046307,191,1353,2,26,1,198,23,"Dasabaladharānaṃ sammāsambuddhānaṃ uddissakatesu sarīradhātuṃ abbhantare ṭhapetvā paṃsūhi katesu thūpesu ye narā pasannā, te narā tattha thūpe kāraṃ puññaṃ katvā saggesu uppajjitvā pamodantīti yojanā. " 1046308,191,1353,27,34,1,24,5,Idaṃ suttaṃ vā… pe… suttaṃ. 1046309,191,1354,2,24,1,184,18,"97. Devaputtasarīravaṇṇā devaputtasarīrasadisavaṇṇā subhagasaṇṭhiti sobhaggayuttasaṇṭhānā sabbe janā udakena paṃsuṃ temetvā thūpaṃ vaḍḍhetha, so ayaṃ thūpo kassa puggalassa thūpoti pucchati. " 1046310,191,1355,2,17,1,113,14,Sugatte sundaragatte devate tasmiṃ thūpe pasannā ime devamanujā kāraṃ puññaṃ karontā hutvā jarāmaraṇato pamuccare. 1046311,191,1355,18,28,1,87,10,So ayaṃ thūpo mahesino dasabaladhammadhārino sugatassa thūpoti veditabboti āhāti yojanā. 1046312,191,1355,29,36,1,24,5,Idaṃ suttaṃ vā… pe… suttaṃ. 1046313,191,1356,2,22,1,118,19,"Yāhaṃ yā ahaṃ mahesino thūpaṃ cattāri uppalāni ca mālañca abhiropayiṃ, tena mayā kataṃ taṃ puññaṃ uḷāraṃ vata āsi ahosi. " 1046314,191,1356,23,41,1,123,17,"Tato kappato ajja kappā tiṃsaṃ dharanti satthuno thūpaṃ pūjetvā tattakāni duggatiṃ na jānāmi, vinipātaṃ na gacchāmīti yojanā. " 1046315,191,1356,42,49,1,24,5,Idaṃ suttaṃ vā… pe… suttaṃ. 1046316,191,1357,2,17,1,160,14,"Ahaṃ bāttiṃsalakkhaṇadharassa bāttiṃsalakkhaṇadharena sampannassa vijitavijayassa lokanāthassa thūpaṃ apūjesiṃ, pūjetvā satasahassaṃ kappe āyukappe pamudito āsiṃ. " 1046317,191,1357,18,36,1,121,16,"Mayā yaṃ puññaṃ pasutaṃ, tena puññena vinipātaṃ anāgantuna anāgantvā devasobhaggaṃ sampattiṃ ca devarajjāni ca tāni akāriṃ . " 1046318,191,1357,37,47,1,61,9,"Atha vā devasobhaggañca mayā kāritaṃ, rajjāni ca mayā kāritāni. " 1046319,191,1358,2,31,1,246,26,"Adantadamakassa sāsane yaṃ cakkhu paññācakkhu paṇihitaṃ, tathā cittaṃ yaṃ vimuttacittaṃ paṇihitaṃ, taṃ sabbaṃ paññācakkhu vimuttacittaṃ me mayā laddhaṃ, ahaṃ vidhutalatāsaṅkhātataṇhā hutvā vimuttacittā phalavimuttacittasampannā amhīti avocāti yojanā. " 1046320,191,1358,32,39,1,24,5,Idaṃ suttaṃ vā… pe… suttaṃ. 1046321,191,1359,2,18,1,192,13,98. Vimuttacitte phalavimuttacittasampanne akhile pañcacetokhīlarahite anāsave araṇavihārimhi araṇavihārasīle asaṅgamānase alaggamānase paccekabuddhasmiṃ sāmākapatthodanamattameva dakkhiṇaṃ adāsiṃ. 1046322,191,1360,2,18,1,101,12,Tasmiṃ paccekabuddhe uttamaṃ dhammaṃ paccekabodhidhammaṃ okappayiṃ‘‘ so uttamo dhammo atthī’’ ti saddahiṃ. 1046323,191,1360,19,52,1,230,28,"Evaṃ ariyavihārena vihārīhi paccekabuddhehi me mama saṅgamo kato siyā bhave, kudāsupi ca ahaṃ apekkhavā mā bhaveyyanti mānasaṃ tasmiñca dhamme paṇidhesiṃ‘‘ iminā paccekabuddhena laddhadhammaṃ ahampi sacchikareyyan’’ ti cittaṃ paṇidahiṃ. " 1046324,191,1361,2,28,1,220,22,Tasseva paccekabuddhe katasseva kammassa vipākato ahaṃ dīghāyukesu amamesu‘‘ mama pariggaho’’ ti pariggahābhāvena apariggahesu visesagāmīsu ahīnagāmīsu kurūsu uttarakurūsu pāṇīsu sattesu sahassakkhattuṃ upapajjatha upapajjiṃ. 1046325,191,1362,2,16,1,148,13,Tasseva kammassa vipākato vicitramālābharaṇānulepīsu yasassīsu parivāravantesu tidaso devo ahaṃ visiṭṭhakāyūpagato hutvā sahassakkhattuṃ upapajjatha. 1046326,191,1363,2,22,1,181,19,"Tasseva kammassa vipākato ahaṃ vimuttacitto akhīlo anāsavo hutvā hitāhitāsīhi kusalākusalavītivattehi antimadehadhāribhi imehi paccekabuddhehi, buddhasāvakehi vā me mama samāgamo āsi." 1046327,191,1364,2,38,1,195,30,"‘ ‘ Sīlavato yaṃ icchitaṃ, taṃ samijjhate’’ ti imaṃ vacanaṃ tathāgato jino paccakkhaṃ katvā avaca kho, yathā yathā yena yena pakārena me manasā vicintitaṃ, tathā tathā tena tena pakārena samiddhaṃ bhavati. " 1046328,191,1364,39,44,1,32,5,Ayaṃ bhavo antimo bhavoti yojanā. 1046329,191,1364,45,52,1,24,5,Idaṃ suttaṃ vā… pe… suttaṃ. 1046330,191,1365,2,16,1,70,9,Ekatiṃsamhi kappamhi jino anejo anantadassī‘‘ sikhī’’ ti itināmako uppajji. 1046331,191,1365,17,44,1,226,27,Tassāpi bhagavato rājā bhātā sikhiddhe ca sikhī itināmake buddhe ca tassa bhagavato dhamme ca abhippasanno lokavināyakamhi parinibbute sati devātidevassa naruttamassa mahesino vipulaṃ mahantaṃ samantato gāvutikaṃ thūpaṃ akāsiṃ. 1046332,191,1366,2,12,1,82,10,Tasmiṃ thūpe baliṃ pūjābaliṃ abhihārī manusso jātisumanaṃ paggayha pahaṭṭho pūjesi. 1046333,191,1366,13,21,1,59,8,Assa manussassa ekaṃ pupphaṃ vātena paharitaṃ hutvā patitaṃ. 1046334,191,1366,22,31,1,68,9,Ahaṃ taṃ patitaṃ ekaṃ pupphaṃ gahetvā tasseva pupphasāmikassa adāsiṃ. 1046335,191,1367,2,19,1,91,13,So manusso pupphasāmiko abhippasannacitto hutvā maṃ‘‘ tvameva etaṃ ekaṃ pupphaṃ pūjā’’ ti adāsi. 1046336,191,1367,20,25,1,27,4,{Dadāsī}ti ettha da-kāro āgamo. 1046337,191,1367,26,45,1,135,18,"Ahaṃ taṃ ekaṃ pupphaṃ gahetvā buddhaṃ buddhaguṇaṃ punappunaṃ anussaranto yasmiṃ kappe abhiropayiṃ, tato kappato ajja kappā tiṃsaṃ ahesuṃ. " 1046338,191,1367,46,61,1,105,13,"Tesu kappesu duggatiṃ nābhijānāmi, vinipātañca na gacchāmi, idaṃ phalaṃ thūpapūjāya phalanti avocāti yojanā. " 1046339,191,1367,62,69,1,24,5,Idaṃ suttaṃ vā… pe… suttaṃ. 1046340,191,1368,2,24,1,192,19,"Brahmadattassa brahmadattanāmakassa rājino kapilaṃ nāma nagaraṃ suvibhattaṃ bhāgato suṭṭhu vibhattaṃ, mahāpathaṃ mahāpathasampannaṃ ākiṇṇaṃ, nānājātikehi manussehi paripuṇṇaṃ, iddhaṃ phītañca āsi. " 1046341,191,1369,2,38,1,269,32,"Pañcālānaṃ tattha puruttame ahaṃ kummāsaṃ vikkiṇiṃ, so ahaṃ yasassinaṃ upariṭṭhaṃ upasamīpe ṭhitaṃ ariṭṭhaṃ nāma sambuddhaṃ paccekabuddhaṃ addasiṃ, disvā haṭṭho cittaṃ pasādetvā naruttamaṃ ariṭṭhaṃ me gehasmiṃ yaṃ dhuvabhattaṃ vijjatha vijji, tena dhuvabhattena nimantesiṃ. " 1046342,191,1370,2,29,1,192,25,"Yato ca yasmiṃ kāle ca kattiko yassaṃ pannarasīpuṇṇo, sā puṇṇamāsī pannarasī upaṭṭhitā, tato ca tasmiṃ kāle ca ahaṃ navaṃ dussayugaṃ gayha ariṭṭhassa ariṭṭhanāmakassa paccekabuddhassa upanāmesiṃ. " 1046343,191,1371,2,12,1,100,10,Naruttamo anukampako kāruṇiko taṇhānighātako muni paccekabuddho pasannacittaṃ maṃ ñatvāna paṭiggaṇhi. 1046344,191,1372,2,27,1,174,23,"Ahaṃ kalyāṇaṃ buddhavaṇṇitaṃ kammaṃ karitvāna deve ca manusse ca sandhāvitvā tato cuto bārāṇasiyaṃ nagare aḍḍhe kulasmiṃ seṭṭhissa ekaputtako uppajjiṃ, pāṇehi ca piyataro āsiṃ. " 1046345,191,1373,2,18,1,125,16,Tato ca tasmiṃ kāle viññutaṃ patto hutvā devaputtena codito ahaṃ pāsādā oruhitvāna sambuddhaṃ bhagavantaṃ gotamaṃ upasaṅkamiṃ. 1046346,191,1374,2,10,1,57,8,So sambuddho bhagavā gotamo anukampāya me dhammaṃ adesesi. 1046347,191,1374,11,34,1,230,22,"Dukkhaṃ dukkhasaccañca dukkhasamuppādaṃ samudayasaccañca dukkhassa atikkamaṃ nirodhasaccañca ariyaṃ aṭṭhaṅgikaṃ dukkhūpasamagāminaṃ maggaṃ maggasaccañca iti cattāri saccāni desitāni, taduppādakaṃ dhammaṃ muni bhagavā gotamo adesayi. " 1046348,191,1375,2,19,1,123,16,"Ahaṃ tassa bhagavato gotamassa vacanaṃ sutvā sāsane rato hutvā vihariṃ, ahaṃ rattindivaṃ atandito hutvā samathaṃ paṭivijjhiṃ. " 1046349,191,1376,2,25,1,119,20,"Ajjhattañca ye āsavā, bahiddhā ca ye āsavā maggena samucchinnā āsuṃ, sabbe te āsavā me mama vijjiṃsu, puna na ca uppajjare. " 1046350,191,1377,2,31,1,187,22,"Dukkhaṃ ‘‘ pariyantakataṃ yassa dukkhassā’’ ti pariyantakataṃ āsi, ayaṃ samussayo jātimaraṇasaṃsāro carimo antimo āsi, idāni imassa attabhāvassa anantaraṃ punabbhavo mama natthīti avocāti yojanā. " 1046351,191,1377,32,50,1,179,17,"Yaṃ nānāvidhaṃ vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ udāharaṇavasena niddhāritaṃ, idaṃ nānāvidhaṃ suttaṃ vāsanābhāge puññakoṭṭhāse visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ nāma. " 1046352,191,1378,2,31,1,173,19,"Nānāvidhaṃ vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046353,191,1378,32,43,1,104,11,Tattha tesu soḷasasu saṃkilesabhāgiyādīsu suttesu katamaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāmāti pucchati. 1046354,191,1379,2,33,1,199,26,"Uddhaṃ brahmaloke adho kāmāvacare bhave sabbadhi sabbesu bhavesu vippamutto arahā‘‘ ayaṃ nāma dhammo ahaṃ asmī’’ ti anānupassī, evaṃ vimutto arahā atiṇṇapubbaṃ oghaṃ apunabbhavāya udatāri uttiṇṇoti yojanā. " 1046355,191,1379,34,44,1,106,10,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāge sekkhadhamme visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046356,191,1380,2,17,1,48,7,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ sīlavato’’ tiādi vuttaṃ. 1046357,191,1380,18,38,1,105,15,"Ānanda, sīlavato puggalassa‘‘ kinti me mama avippaṭisāro jāyeyya pavatteyyā’’ ti cetanā na karaṇīyā na kātabbā. " 1046358,191,1380,39,53,1,105,12,"Ānanda, sīlavato avippaṭisāro yaṃ jāyeyya pavatteyya, esā avippaṭisārassa jāyanā pavattanā dhammatā bhavati. " 1046359,191,1380,54,87,1,201,25,"Ānanda, avippaṭisārinā puggalena‘‘ kinti me mama pāmojjaṃ jāyeyya pavatteyyā’’ ti cetanā na karaṇīyā, ānanda, avippaṭisārino puggalassa pāmojjaṃ yaṃ jāyeyya pavatteyya, esā pāmojjassa jāyanā pavattanā dhammatā. " 1046360,191,1380,88,93,1,55,5,Sesesupi imassa yojanānayānusārena yojanānayo gahetabbo. 1046361,191,1380,94,99,1,42,5,Idaṃ suttampi nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046362,191,1381,2,22,1,232,20,Ātāpino kilesānaṃ ātāpena sammappadhānena samannāgatassa jhāyato jhāyantassa brāhmaṇassa bāhitapāpassa khīṇāsavassa dhammā anulomapaccayākārapaṭivedhasādhakā bodhipakkhiyadhammā yadā yasmiṃ kāle have ekantena pātubhavanti uppajjanti. 1046363,191,1381,23,32,1,90,9,Atha vā dhammā catuariyasaccadhammā pātubhavanti pakāsayanti abhisamayavasena pākaṭā honti. 1046364,191,1381,33,46,1,117,13,Atha vā pātubhavanakāle assa ātāpino jhāyato brāhmaṇassa khīṇāsavassa sabbā kaṅkhā vapayanti apagacchanti nirujjhanti. 1046365,191,1381,47,48,1,5,1,Kasmā? 1046366,191,1381,49,71,1,197,20,"Sahetudhammaṃ avijjādikena hetunā saha pavattaṃ saṅkhārādikaṃ sukhena asammissaṃ dukkhakkhandhadhammaṃ yato yasmā pajānāti aññāsi paṭivijjhati , tato tasmā vapayanti apagacchanti nirujjhantīti yojanā. " 1046367,191,1381,72,77,1,40,5,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046368,191,1382,2,20,1,141,17,"Dutiyagāthāyaṃ pana paccayānaṃ khayaṃ khayasaṅkhātaṃ nibbānaṃ yato yasmā avedi aññāsi paṭivijjhi, tato tasmā sabbāpi kaṅkhā vapayantīti yojanā. " 1046369,191,1382,21,25,1,35,4,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ. 1046370,191,1383,2,8,1,26,5,"Tissa , tvaṃ kiṃ nu kujjhasi? " 1046371,191,1383,9,34,1,154,20,"Mā kujjhi, tissa, te tava akkodho akujjhanaṃ varaṃ uttamaṃ, hi saccaṃ, tissa, tayā kodhamānamakkhavinayatthaṃ brahmacariyaṃ vussati nūti bhagavā avocāti yojanā. " 1046372,191,1384,2,20,1,202,18,Āraññaṃ āraññakaṃ paṃsukūlikaṃ aññātuñchena aññātaanabhilakkhitagharapaṭipāṭiyā ṭhatvā uñchena piṇḍapātacaraṇavīriyena laddhena missakabhojanena yāpentaṃ nandaṃ kadā kāle ahaṃ passeyyanti avocāti yojanā. 1046373,191,1384,21,25,1,35,4,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ. 1046374,191,1385,2,38,1,262,31,"Gotama , kiṃsu katamaṃ chetvā vadhitvā vadhanto kodhapariḷāhena aparidayhamāno hutvā sukhaṃ seti sayati, kiṃsu katamaṃ chetvā vadhitvā vadhanto kodhavināsena vinaṭṭhadomanasso hutvā na socati, gotama, tvaṃ kissa ekadhammassa vadhaṃ vadhanaṃ rocesīti brāhmaṇo pucchati. " 1046375,191,1386,2,42,1,370,37,"Brāhmaṇa , kodhaṃ kujjhanaṃ chetvā vadhitvā vadhanto kodhapariḷāhena aparidayhamāno hutvā sukhaṃ seti sayati, kodhaṃ kujjhanaṃ chetvā vadhitvā vadhanto kodhavināsena vinaṭṭhadomanasso hutvā na socati, visamūlassa visasadisassa dukkhassa mūlabhūtassa madhuraggassa madhurasaṅkhātassa sukhapariyosānassa kodhassa kujjhanassa vadhaṃ vadhanaṃ ariyā buddhādayo puggalā pasaṃsanti. " 1046376,191,1386,43,57,1,114,14,Hi saccaṃ taṃ kodhaṃ kujjhanaṃ chetvā vadhitvā vadhanto kodhavināsena vinaṭṭhadomanasso hutvā seti sayatīti yojanā. 1046377,191,1386,58,71,1,112,11,{Madhuraggassā}ti ca madhuraṃ cetasikasukhaṃ assādaaggaṃ pariyosānaṃ assa kodhassāti {madhuraggo}ti samāso veditabbo. 1046378,191,1386,72,80,1,90,8,Kujjhantassa hi akkositvā paribhāsitvā paharitvā pariyosāne cetasikasukhassādo uppajjatīti. 1046379,191,1386,81,85,1,35,4,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ. 1046380,191,1387,2,11,1,57,8,"Gotama , hananto dhīro uppatitaṃ kiṃsu katamaṃ hane haneyya. " 1046381,191,1387,12,20,1,56,7,Vinodento dhīro jātaṃ kiṃsu katamaṃ vinodaye vinodayeyya. 1046382,191,1387,21,28,1,47,7,Pajahanto dhīro kiṃ ca katamaṃ pajahe pajaheyya. 1046383,191,1387,29,36,1,59,7,Dhīrassa kissa dhammassa abhisamayo sukhoti devatā pucchati. 1046384,191,1388,2,11,1,63,8,"Devaputta , hananto dhīro uppatitaṃ kodhaṃ kujjhanaṃ hane haneyya. " 1046385,191,1388,12,18,1,48,6,Vinodento dhīro jātaṃ rāgaṃ vinodaye vinodayeyya. 1046386,191,1388,19,24,1,40,5,Pajahanto dhīro avijjaṃ pajahe pajaheyya. 1046387,191,1388,25,31,1,56,6,Saccadhammassa abhisamayo sukhoti bhagavā avocāti yojanā. 1046388,191,1388,32,36,1,35,4,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ. 1046389,191,1389,2,43,1,336,36,"101. Bhagavā sattiyā omaṭṭho uparito yāva heṭṭhā viddho puriso sattippahānāya vīriyaṃ ārabhati viya, agginā matthake ḍayhamāno ādittasiro puriso agginibbāpanatthāya vīriyaṃ ārabhati iva, evaṃ kāmarāgena ḍayhamāno bhikkhu kāmarāgappahānāya kāmarāgavikkhambhanāya appamatto vāyamamāno sato satisampanno hutvā paribbaje vihareyyāti devatā kathesi. " 1046390,191,1390,2,22,1,95,11,Bhagavā pana‘‘ samucchedappahānāya vīriyaṃ ārabhīyatī’’ ti dassetuṃ‘‘ sattiyā viya omaṭṭho’’ tiādimāha. 1046391,191,1390,23,61,1,336,35,"Devaputta, sattiyā omaṭṭho puriso sattippahānāya vīriyaṃ ārabhati viya, agginā matthake ḍayhamāno ādittasiro puriso agginibbāpanatthāya vīriyaṃ ārabhati iva, evaṃ sakkāyadiṭṭhiyā abhibhūto bhikkhu sakkāyadiṭṭhiyā pahānāya maggena samucchedappahānāya appamatto vāyamamāno sato satisampanno hutvā paribbaje vihareyyāti bhagavā avocāti yojanā. " 1046392,191,1390,62,67,1,40,5,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046393,191,1391,2,41,1,379,36,"Sabbe nicayā bhogā khayantā khayapariyosānā bhavanti, sabbe samussayā dhammā patanantā patanapariyosānā bhavanti, sabbesaṃ sattānaṃ maraṇamāgamma sabbesaṃ sattānaṃ jīvitaṃ addhuvaṃ bhavati, iti etaṃ vuttappakāraṃ bhayaṃ bhayahetuṃ maraṇaṃ sammutimaraṇaṃ apekkhamāno paṇḍito sukhāvahāni diṭṭhadhammikasamparāyikasukhāvahāni puññāni dānasīlabhāvanāmayapuññāni kayirāthāti devatā avoca. " 1046394,191,1392,2,44,1,355,37,"Devaputta , sabbe nicayā bhogā khayantā khayapariyosānā, sabbe samussayā dhammā patanantā patanapariyosānā, sabbesaṃ sattānaṃ maraṇamāgamma sabbesaṃ sattānaṃ jīvitaṃ addhuvaṃ, iti etaṃ vuttappakāraṃ bhayaṃ bhayahetuṃ maraṇaṃ apekkhamāno santipekkho sabbasaṅkhārupasamaṃ nibbānaṃ apekkhamāno paṇḍito lokāmisaṃ kāmaguṇaṃ pajahe pajaheyyāti bhagavā avocāti yojanā. " 1046395,191,1392,45,50,1,40,5,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046396,191,1393,2,17,1,92,14,"Māvidha yesaṃ munīnaṃ cittaṃ jhānarataṃ jhāne rataṃ hoti, te munayo sukhaṃ sayanti na socanti. " 1046397,191,1393,18,30,1,118,12,Paññavā maggapaññavā susamāhito āraddhavīriyo pahitatto nibbānaṃ pesitacitto puggalo duttaraṃ oghaṃ saṃsāroghaṃ tarati. 1046398,191,1394,2,22,1,181,19,"Kāmasaññāya virato vigatacitto yo khīṇāsavo sabbasaṃyojanātīto arahattamaggena sabbe saṃyojane atīto nandibhavaparikkhīṇo ahosi, so khīṇāsavo gambhīre saṃsāraṇṇave na sīdatīti yojanā. " 1046399,191,1394,23,38,1,148,13,"Nandisaṅkhātā taṇhā ca kāmabhavarūpabhavaarūpabhavā ca nandibhavā, nandibhavā parikkhīṇā yassa khīṇāsavassāti {nandibhavaparikkhīṇo}ti samāso veditabbo. " 1046400,191,1394,39,44,1,40,5,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046401,191,1395,2,29,1,279,25,"Arahataṃ arahantānaṃ buddhapaccekabuddhasāvakānaṃ dhammaṃ sucaritādibhedañca sattatiṃsabodhipakkhiyabhedañca dhammaṃ yo paṇḍito saddahāno saddahanto hutvā nibbānappattiyā appamatto vicakkhaṇo hutvā sussūsaṃ sussūsanto bhave, so paṇḍito paññaṃ lokiyalokuttarapaññaṃ labhate labhati. " 1046402,191,1396,2,27,1,269,23,"Yo vīriyavā puggalo patirūpadesakārī desakālādīni ahāpetvā lokiyalokuttaradhammapatirūpaṃ adhigamūpāyaṃ karoti, dhuravā cetasikavīriyena anikkhittadhuro uṭṭhātā kāyikavīriyavasena uṭṭhānasampanno hoti, so vīriyavā puggalo dhanaṃ lokiyalokuttaradhanaṃ vindate adhigacchati. " 1046403,191,1396,28,39,1,97,11,Saccena vacīsaccena ca paramatthasaccena ca buddhādiko saccadhamme ṭhito sappuriso kittiṃ pappoti. 1046404,191,1396,40,73,1,277,32,"Dadaṃ dadanto yaṃ kiñci icchitaṃ patthitaṃ catusaṅgahavatthuṃ dadanto saṅgahanto sappuriso mittāni ekantamittāni ganthati sampādeti, evaṃ catūhi saccadhammadhiticāgehi samannāgato so sappuriso asmā lokā paraṃ lokaṃ pecca gantvā ekantena sokakāraṇassa abhāvato na socatīti yojanā. " 1046405,191,1397,2,39,1,282,32,"Gotama , sabbaganthappahīno tīhi bhavehi vippamutto sato satisampanno tvaṃ, samaṇo, aññaṃ devamanussādikaṃ yaṃ anusāsasi yaṃ anusāsanaṃ karosi, taṃ anusāsanaṃ sabbaganthappahīnassa tīhi bhavehi vippamuttassa samaṇassa te tava na sādhūti sakkanāmako mārapakkhiko yakkho gāthāya ajjhabhāsi." 1046406,191,1398,2,31,1,225,27,"‘ ‘ Sakka sakkanāmaka yakkha anukampitena purisena saddhiṃ yena kenaci vaṇṇena kāraṇena saṃvāso ekasmiṃ ṭhāne sahavāso jāyati, taṃ anukampitabbaṃ sahavāsagataṃ purisaṃ sappañño manasā anukampituṃ na arahati anukampituṃyeva arahati. " 1046407,191,1398,32,83,1,373,46,"Yā anukampā karuṇā, yā anuddayā mettā, muditā ca uppannā, tāya anukampāya karuṇāya, tāya anuddayāya mettāya muditāya ca samussāhitena pasannena manasā yo sappañño sappuriso aññaṃ devamanussādikaṃ yaṃ anusāsati yaṃ anusāsanaṃ karoti, so sappañño sappuriso tena anusāsanena saṃyutto kāmacchandādīnaṃ saṃyojanānaṃ vasena ananulomasaṃyogena saṃyutto na hotīti bhagavā avocāti yojanā. " 1046408,191,1399,2,33,1,138,23,"102. Samaṇa , rāgo ca doso ca ime dve dhammā kutonidānā, kiṃnidānā, kiṃpaccayā bhavanti, arati ca rati ca lomahaṃso ca ime tayo kutojā kuto bhavanti? " 1046409,191,1399,34,56,1,188,21,"Kumārakā dhaṅkaṃ kākaṃ gahetvā pāde dīghasuttakena bandhitvā suttakoṭiṃ aṅguliyaṃ veṭhetvā osajanti iva, evaṃ manovitakkā kuto samuṭṭhāya cittaṃ osajantīti sūcilomayakkho bhagavantaṃ pucchi. " 1046410,191,1400,2,14,1,71,12,Rāgo ca doso ca ime dve dhammā itonidānā ito attabhāvato nidānā jāyanti; 1046411,191,1400,15,27,1,64,12,arati ca rati ca lomahaṃso ca ime tayo itojā ito attato bhavanti; 1046412,191,1400,28,48,1,163,19,"kumārakā dhaṅkaṃ kākaṃ gahetvā pāde dīghasuttakena bandhitvā suttakoṭiṃ aṅguliyaṃ veṭhetvā osajanti iva, evaṃ manovitakkā ito attabhāvato samuṭṭhāya cittaṃ osajanti. " 1046413,191,1401,2,48,1,349,42,"Nigrodhassa khandhajā pārohā sākhāsu jāyanti iva, vane rukkhaṃ nissāya jātā māluvā latā taṃ rukkhaṃ ajjhottharitvā vitatā otatavitatā tiṭṭhati iva, evaṃ, yakkha, tvaṃ suṇohi snehajā taṇhāsnehato jātā attasambhūtā attani sambhūtā puna anekappakārā manovitakkā pāpamanovitakkā ceva taṃsampayuttakilesā ca kāmesu vatthukāmesu visattā laggā saṃsibbitā ṭhitā. " 1046414,191,1402,2,30,1,214,22,"Ye paṇḍitā‘‘ yaṃ nidānaṃ assa attabhāvassā’’ ti yatonidānaṃ naṃ kilesagahanaṃ samudayasaccaṃ pajānanti, te paṇḍitā attabhāvasaṅkhātassa dukkhasaccassa nidānabhūtaṃ naṃ kilesagahanaṃ samudayasaccaṃ maggasaccena vinodenti. " 1046415,191,1402,31,48,1,188,17,Apunabbhavāya apunabhavasaṅkhātāya nirodhasaccatthāya atiṇṇapubbaṃ anamatagge saṃsāre supinenāpi atiṇṇapubbaṃ duttaraṃ imaṃ oghaṃ catubbidhaṃ saṃkilesoghaṃ tarantīti bhagavā avocāti yojanā. 1046416,191,1403,2,39,1,255,30,"‘ ‘ Bhagavā, samaṇadhammassa karaṇaṃ nāma dukkaraṃ, bhagavā, samaṇadhammassa karaṇaṃ nāma sudukkaraṃ suṭṭhutaraṃ dukkaran’’ ti eko kulaputto pabbajitvā samaṇadhammaṃ katvā ariyabhūmiṃ appatvā kālaṃ katvā devaloke nibbatto, so devaputto bhagavantaṃ upasaṅkamitvā āha. " 1046417,191,1403,40,52,1,98,11,"Kāmada, sīlasamāhitā ṭhitattā ṭhitasabhāvā satta sekkhā puggalā dukkaraṃ vāpi samaṇadhammaṃ karonti. " 1046418,191,1403,53,68,1,123,12,Anagāriyupetassa anagāriyaṃ niggehabhāvaṃ upagatassa pabbajitassa tuṭṭhi catupaccayasantoso sukhāvahā hotī’’ ti bhagavā avoca. 1046419,191,1404,2,21,1,79,14,"‘ ‘ Bhagavā, yadidaṃ yā esā tuṭṭhi sukhāvahā, esā tuṭṭhi dullabhā’’ ti so devaputto āha." 1046420,191,1404,22,49,1,138,21,"‘‘ Kāmada, yesaṃ sekkhānaṃ mano divā ca ratto ca bhāvanāya rato cittavūpasame rato, te sekkhā dullabhaṃ vāpi tussanaṃ labhantī’’ ti bhagavā avoca." 1046421,191,1405,2,23,1,92,16,"‘ ‘ Bhagavā, yadida ṃ yaṃ idaṃ cittaṃ bhāvanāya rataṃ, taṃ cittaṃ dussamādahan’’ ti so devaputto āha." 1046422,191,1405,24,56,1,175,24,"‘‘ Kāmada, ye ariyā indriyūpasame rattindivaṃ ratā, te ariyā dussamādahaṃ vāpi cittaṃ samādahanti, kāmada, te ariyā maccuno jālaṃ kilesajālaṃ chetvā maggaṃ gacchantī’’ ti bhagavā avoca." 1046423,191,1406,2,20,1,85,13,"‘ ‘ Bhagavā, yo maggo pubbabhāgapaṭipadāvasena visamo, so maggo duggamo’’ ti so devaputto āha." 1046424,191,1406,21,46,1,129,19,"‘‘ Kāmada, ariyā duggame visame vāpi maggaṃ gacchanti, anariyā visame magge avaṃsirā papatanti, ariyānaṃ so maggo samova bhave, na asamo. " 1046425,191,1406,47,60,1,74,11,Hi saccaṃ visame visattakāye ariyā samā bhavantī’’ ti bhagavā avocāti yojanā. 1046426,191,1407,2,22,1,130,16,"103. Yaṃ jetavanaṃ isisaṅghanisevitaṃ dhammarājena āvutthaṃ, idaṃ taṃ jetavanaṃ mama pītisañjananaṃ pītiyā sañjananaṃ karaṃ hi karaṃ eva. " 1046427,191,1408,2,34,1,212,28,"Kammaṃ maggacetanākammañca vijjā maggapaññā ca dhammo samādhi ceva samādhipakkhiko ca dhammo sīlaṃ, sīle ṭhitassa jīvitaṃ uttamaṃ, etena aṭṭhaṅgikena maggena sattā sujjhanti, gottena vā dhanena vā sattā na sujjhanti. " 1046428,191,1409,2,27,1,208,24,"Tasmā maggeneva sattānaṃ visujjhanato attano atthaṃ sampassaṃ passanto paṇḍito poso yoniso upāyena dhammaṃ bodhipakkhiyadhammaṃ vicine vicineyya, evaṃ vicinane sati tattha ariyamagge vicinanto puggalo sujjhati. " 1046429,191,1410,2,31,1,213,27,"Sāriputto sīlena ca upasamena ca pāraṅgato iva, evaṃ yopi bhikkhu sīlena ca upasamena ca pāraṅgato, so bhikkhu etāva paramo sāriputtasadisova siyāti anāthapiṇḍikanāmo devaputto bhagavantaṃ upasaṅkamitvā āhāti yojanā. " 1046430,191,1410,32,37,1,40,5,Idaṃ suttaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046431,191,1411,2,14,1,129,10,"Atītaṃ atītakkhandhapañcakaṃ taṇhādiṭṭhīhi nānvāgameyya, anāgataṃ anāgatakkhandhapañcakaṃ taṇhādiṭṭhīhi nappaṭikaṅkhe na pattheyya. " 1046432,191,1411,15,28,1,110,12,"Yaṃ yasmā atītaṃ pahīnaṃ niruddhaṃ atthaṅgataṃ, tasmā atītassa pahīnattā niruddhattā atthaṅgatattā nānvāgameyya. " 1046433,191,1411,29,37,1,47,7,"Yaṃ yasmā anāgataṃ appattaṃ, tasmā na paṭikaṅkhe. " 1046434,191,1412,2,50,1,389,43,"Paccuppannaṃ khandhapañcakaṃ vayadhammaṃ yattha yattha santāne vā, yattha yattha araññādīsu vā uppannaṃ, tattha tattha santāne vā, tattha tattha araññādīsu vā naṃ paccuppannadhammaṃ yāhi aniccānupassanādīhi vipassati, tāhi aniccānupassanādīhi nibbānaṃ rāgādīhi asaṃhīraṃ asaṃkuppaṃ bhavati, taṃ nibbānaṃ vipassako puggalo vidvā nibbānārammaṇaṃ phalasamāpattiṃ appento hutvā anubrūhaye vaḍḍheyya. " 1046435,191,1413,2,40,1,200,28,"Ātappaṃ saṃkilesānaṃ ātapantaṃ vīriyaṃ ajjeva kiccaṃ kātabbaṃ, suve jīvitaṃ vā maraṇaṃ vā ko jaññā jāneyya,‘‘ suve vā dānādipuññaṃ jānissāmī’’ ti cittaṃ anuppādetvā‘‘ ajjeva karissāmī’’ ti evaṃ vīriyaṃ kātabbaṃ. " 1046436,191,1413,41,57,1,164,16,Hi saccaṃ maraṇakāraṇabhāvatāya ahivicchikavisasatthādianekāya senāya vasena mahāsenena tena maccunā saddhiṃ mittasanthavākārena vā lañjadānena vā saṅgaraṃ natthīti. 1046437,191,1414,2,27,1,167,20,Evaṃ manasi katvā vihāriṃ viharantaṃ ātāpiṃ ahorattaṃ atanditaṃ analasaṃ uṭṭhāhakaṃ sappurisaṃ‘‘ bhaddekaratto’’ ti santo muni ve ekantena ācikkhate ācikkhatiyevāti yojanā. 1046438,191,1415,2,14,1,67,9,‘ ‘ Cattārimāni bhikkhave’’ tyādisuttaṃ pāḷito ca aṭṭhakathāto ca pākaṭaṃ. 1046439,191,1416,2,34,1,173,19,"104. Nānāvidhaṃ nibbedhabhāgiyaṃ suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ asekkhabhāgiyaṃ suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ asekkhabhāgiyaṃ suttan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046440,191,1416,35,47,1,105,11,{Tatthā}ti tesu soḷasasu saṃkilesabhāgiyādīsu suttesu katamaṃ suttaṃ asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ nāmāti pucchati. 1046441,191,1417,2,38,1,303,31,"Yassa uttamapurisassa cittaṃ selūpamaṃ ṭhitaṃ lokadhammavātehi nānukampati, rajanīyesu lābhādīsu virattaṃ bhave, so uttamapuriso kopaneyye alābhādike na kuppati, tassa uttamapurisassa cittaṃ evaṃ aniccatādinā bhāvitaṃ, naṃ bhāvitacittaṃ uttamapurisaṃ vītikkantalokadhammahetukaṃ dukkhaṃ kuto essatīti yojanā. " 1046442,191,1417,39,48,1,91,9,Idaṃ suttaṃ asekkhabhāge visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046443,191,1417,49,54,1,31,5,Esa nayo ito paresupi veditabbo. 1046444,191,1418,2,19,1,75,10,‘ ‘ Asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ idamevā’’ ti vattabbabhāvato‘‘ āyasmato cā’’ tiādi vuttaṃ. 1046445,191,1419,2,36,1,313,29,"Yo brāhmaṇo bāhitapāpadhammattā bāhitapāpadhammo bhave, so brāhmaṇo niggatahuṃhuṃkattā nihuṃhuṅko bhave, niggatakilesakasāvattā nikkasāvo bhave, sīlasaṃvarena saṃyatacittatāya yatatto bhave, yo brāhmaṇo catumaggañāṇavedehi antaṃ nibbānaṃ gatattā vedantagū bhave, dhammena vusitabrahmacariyattā vusitabrahmacariyo bhave. " 1046446,191,1419,37,64,1,179,22,"Yassa brāhmaṇassa kuhiñci loke ussadā rāgussado dosussado mohussado mānussado diṭṭhussado natthi, so brāhmaṇo brahmavādaṃ‘‘ ahaṃ brāhmaṇomhī’’ ti vācaṃ vadeyyāti bhagavā avocāti yojanā. " 1046447,191,1420,2,23,1,155,20,"Ye buddhā pāpake akusale dhamme bāhitvā sadā caranti satā satisampannā khīṇasaṃyojanā, te buddhā lokasmiṃ brāhmaṇāti ve ekantena kathīyantīti avocāti yojanā. " 1046448,191,1421,2,44,1,224,37,"Yattha nibbāne āpo ca pathavī ca tejo ca vāyo ca na gādhati na patiṭṭhahati, tattha nibbāne sukkā gahā ceva tārakā ca na jotanti, tattha nibbāne ādicco nappakāsati, tattha nibbāne candimā na bhāti, tattha nibbāne tamo na vijjati. " 1046449,191,1422,2,32,1,229,29,"Yo brāhmaṇo attanā sayaṃ muni monena yadā taṃ nibbānaṃ avedi vindati paṭilabhati paṭivijjhati, atha paṭivijjhanakkhaṇe so brāhmaṇo rūpā rūpadhammato ca arūpā arūpadhammato ca sukhadukkhā sukhadukkhato ca pamuccatīti avocāti yojanā. " 1046450,191,1423,2,39,1,265,31,"Yakkha , yo brāhmaṇo sakesu sakaattabhāvesu dhammesu upādānakkhandhesu saccesu, dhammesu ca pāragū hoti, atha pāragamanakkhaṇe so brāhmaṇo etaṃ ajakalāpakaṃ tayā vuttaṃ etaṃ pisācaṃ kilesapisācañca , tayā kataṃ akkulañca akkulaṃ, pakkulakaraṇaṃ ativattatīti avocāti yojanā. " 1046451,191,1424,2,48,1,297,38,"Yo bhikkhu āyantiṃ āgacchantiṃ purāṇadutiyikaṃ bhariyaṃ vā, aññaṃ āgacchantiṃ itthiṃ vā cittena na abhinandati, pakkamantiṃ purāṇadutiyikaṃ bhariyaṃ vā, aññaṃ pakkamantiṃ itthiṃ vā cittena na socati, saṅgā pañcavidhatopi saṅgato muttaṃ saṅgāmajiṃ taṃ bhikkhuṃ‘‘ brāhmaṇan’’ ti ahaṃ vadāmīti avocāti yojanā. " 1046452,191,1425,2,15,1,84,12,"Ettha nadiyaṃ bahujano nhāyati, so bahujano nhāyako udakena udakanhānena sucī na hoti. " 1046453,191,1425,16,39,1,118,20,"Yamhi puggale saccaṃ, saccato sesa dhammo ca atthi, so puggalo sucī ca hoti, so puggalo brāhmaṇo ca hotīti avocāti yojanā; " 1046454,191,1425,40,44,1,41,4,suciasucibhāvo ṭīkāyaṃ vitthārato vuttova. 1046455,191,1426,2,22,1,172,19,"Ātāpino jhāyato yassa brāhmaṇassa dhammā saccadhammā yadā have ekantena pātubhavanti, tadā dhammānaṃ pātubhavanakkhaṇe so brāhmaṇo mārasenaṃ vidhūpayaṃ vidhūpayanto tiṭṭhati." 1046456,191,1426,23,38,1,61,7,‘‘ Kimivā’’ ti vattabbattā‘‘ sūriyova obhāsayamantalikkhan’’ ti vuttaṃ. 1046457,191,1426,39,48,1,66,8,"Sūriyo antalikkhaṃ obhāsayanto tiṭṭhati iva, evaṃ tiṭṭhatīti yojanā. " 1046458,191,1427,2,15,1,118,13,Yo paṃsukūliko bhikkhu sabbāni cattāri yogāni upātivatto sakiñcane loke akiñcano iriyati catubbidhairiyāpathaṃ vatteti. 1046459,191,1427,16,31,1,148,14,"Apahānadhammaṃ kenaci maggena appahānasabhāvaṃ appattakāyena appattaṃ tevijjapattaṃ, iriyamānaṃ santindriyaṃ taṃ paṃsukūlikaṃ bhikkhuṃ tumhe passatha. " 1046460,191,1428,2,32,1,238,24,"Ājāniyaṃ purisaājānīyaṃ jātibalanisedhaṃ‘‘ ahaṃ jātibrāhmaṇo’’ ti jātimattakena pavattamānabalanisedhakaṃ taṃ paṃsukūlikaṃ bhikkhuṃ sambahulā uḷārā devatā brahmaṃ vimānaṃ upasaṅkamitvā idha sāsane, brahmavimāne vā pasannacittā hutvā namassanti. " 1046461,191,1428,33,40,1,30,6,{Nidhā}ti ca ettha na -kāro āgamo. 1046462,191,1429,2,31,1,173,26,"Purisājañña te tava amhākaṃ namo atthu, purisuttama te tava amhākaṃ namo atthu, yassa te tava nissayaṃ mayaṃ nābhijānāma, so tvaṃ kiṃ puggalaṃ nissāya jhāyasīti avocunti yojanā. " 1046463,191,1430,2,17,1,102,13,"Ye bhikkhū kālena kālaṃ dhammassavanavasena cirarattaṃ sametikā bhavanti, ime bhikkhū sahāyā honti vata. " 1046464,191,1430,18,26,1,73,8,Nesaṃ sahāyānaṃ bhikkhūnaṃ dhamme buddhappavedite dhamme saddhammo sameti. 1046465,191,1431,2,18,1,133,16,Kappinena ariyappavedite dhamme suvinītā te sahāyakā bhikkhū savāhiniṃ māraṃ jetvā antimaṃ dehaṃ attabhāvaṃ dhārentīti avocāti yojanā. 1046466,191,1432,2,19,1,145,16,"Sithilaṃ vīriyaṃ ārabbha sabbadukkhappamocanaṃ idaṃ nibbānaṃ yogāvacarena na adhigantabbaṃ, appena appakena thāmasā idaṃ nibbānaṃ na adhigantabbaṃ. " 1046467,191,1433,2,24,1,147,20,"Ayañca yogāvacaro bhikkhu daharo, yo puriso savāhiniṃ māraṃ jetvā antimaṃ dehaṃ attabhāvaṃ dhāreti, so ayaṃ puriso so uttamapurisovāti avocāti yojanā." 1046468,191,1433,25,40,1,58,7,‘‘ Puriso’’ ti vattabbe chandānurakkhaṇavasena‘‘ poriso’’ ti vuttaṃ. 1046469,191,1434,2,33,1,226,30,"Mogharāja , dubbaṇṇako lūkhacīvaro sadā sato satisampanno khīṇāsavo ca visaṃyutto ca katakicco ca anāsavo ca tevijjo ca iddhippatto ca cetopariyāyakovido ca so bhikkhu savāhiniṃ māraṃ jetvā antimaṃ dehaṃ dhāretīti avocāti yojanā. " 1046470,191,1435,2,13,1,32,4,105.‘‘ Tathāgato’’ tiādīsu yojanā pākaṭā. 1046471,191,1435,14,23,1,91,9,Idaṃ suttaṃ asekkhabhāge visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ nāma. 1046472,191,1436,2,37,1,211,21,"106. Nānāvidhaṃ asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttan’’ ti vattabbattā‘‘ tattha katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046473,191,1436,38,51,1,126,12,{Tatthā}ti tesu soḷasasu saṃkilesabhāgiyādīsu suttesu katamaṃ suttaṃ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttaṃ nāmāti pucchati. 1046474,191,1437,2,45,1,362,39,"Channaṃ āpattiṃ āpajjitvā channaṃ chādentaṃ bhikkhuṃ dukkaṭādivasso ativassati, vivaṭaṃ āpattiṃ āpajjitvā vivaṭaṃ desentaṃ ācikkhantaṃ bhikkhuṃ dukkaṭādivasso nātivassati, tasmā channassa ativassanato ca vivaṭassa nātivassanato ca channaṃ chāditabbaṃ āpattiṃ vivaretha desetha ārocetha , evaṃ vivaraṇe sati taṃ vivarantaṃ bhikkhuṃ dukkaṭādivasso nātivassatīti yojanā." 1046475,191,1438,2,51,1,231,32,"‘ ‘ Imasmiṃ sutte kittakena saṃkileso dassito, kittakena vāsanā dassitā’’ ti pucchitabbattā‘‘ channamativassatī’’ ti saṃkileso,‘ vivaṭaṃ nātivassatī’ ti vāsanā,‘ tasmā channaṃ vivaretha, evaṃ taṃ nātivassatī’ ti ayaṃ saṃkileso ca vāsanā cā’’ ti vuttaṃ." 1046476,191,1438,52,61,1,47,5,‘‘ Channamativassatī’’ ti ettakena saṃkileso dassito. 1046477,191,1438,62,72,1,46,6,‘‘ Vivaṭaṃ nātivassatī’’ ti ettakena vāsanā dassitā. 1046478,191,1438,73,95,1,105,16,"‘‘ Tasmā channaṃ vivaretha, evaṃ taṃ nātivassatī’’ ti ettakena ayaṃ saṃkileso ca dassito, ayaṃ vāsanā ca dassitā. " 1046479,191,1438,96,102,1,15,3,Idaṃ‘‘ channaṃ… pe. 1046480,191,1438,103,103,1,0,0,. 1046481,191,1438,104,104,1,0,0,. 1046482,191,1438,105,122,1,145,15,vassatī’’ ti suttaṃ saṃkilesabhāge visaye ca vāsanābhāge visaye ca vācakañāpakabhāvena pavattanato saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttaṃ nāma. 1046483,191,1439,2,20,1,102,11,‘ ‘ Saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttaṃ ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ cattārome mahārājā’’ tiādi vuttaṃ. 1046484,191,1439,21,47,1,135,17,"‘‘ Tesu catūsu puggalesu katame puggalā saṃkilesabhāgiyā, katame puggalā vāsanābhāgiyā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yo ca puggalo’’ tiādi vuttaṃ. " 1046485,191,1439,48,54,1,51,5,{Tatthā}ti tesu catūsu tamotamaparāyaṇādīsu puggalesu. 1046486,191,1439,55,57,1,16,2,Tassattho pākaṭo. 1046487,191,1439,58,80,1,185,18,Idaṃ‘‘ cattārome’’ tiādikaṃ suttaṃ saṃkilesabhāgiyesu dvīsu puggalesu ca vāsanābhāgiyesu dvīsu puggalesu ca vācakañāpakabhāvena pavattanato saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttaṃ nāma. 1046488,191,1440,2,34,1,244,23,"Nānāvidhaṃ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ nāmā’’ ti pucchitabbattā tattha katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046489,191,1440,35,38,1,31,3,Tassattho vuttanayena veditabbo. 1046490,191,1441,2,28,1,161,21,"Ayasaṃ yaṃ bandhanañca dārujaṃ yaṃ bandhanañca pabbajaṃ yaṃ bandhanañca loke atthi, taṃ ayasādibandhanaṃ‘‘ daḷhaṃ bandhanan’’ ti dhīrā buddhādayo paṇḍitapurisā na āhu. " 1046491,191,1441,29,55,1,181,21,"Maṇikuṇḍalesu ca puttesu ca dāresu ca yā sārattarattā balavarāgarattā apekkhā loke vijjati, taṃ sārattarattaapekkhāsaṅkhātaṃ rāgabandhanaṃ‘‘ daḷhaṃ bandhanan’’ ti dhīrā paṇḍitapurisā āhu. " 1046492,191,1441,56,63,1,85,7,Iminā suttappadesena ayaṃ sārattarattaapekkhāsaṅkhāto akusaladhammo saṃkileso dassito. 1046493,191,1442,2,19,1,55,9,‘ ‘ Kena nibbedho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ etan’’ tiādi vuttaṃ. 1046494,191,1442,20,32,1,62,8,Dhīrā paṇḍitapurisā etaṃ rāgabandhanaṃ‘‘ daḷhaṃ bandhanan’’ ti āhu. 1046495,191,1442,33,68,1,326,32,"Etaṃ rāgabandhanaṃ ohārinaṃ heṭṭhā apāyaṃ avaharaṇaṃ hoti, sithilaṃ bandhanaṭṭhāne chaviādīni akopetattā sithilaṃ hoti, duppamuñcaṃ lobhavasena ekavārampi uppannassa rāgabandhanassa dummocayattā duppamuñcaṃ hoti, paṇḍitapurisā etampi vuttappakāraṃ rāgabandhanampi maggena chetvāna anapekkhino hutvā kāmasukhaṃ pahāya paribbajanti. " 1046496,191,1442,69,76,1,52,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ maggo nibbedho dassito. 1046497,191,1442,77,97,1,162,16,Idaṃ‘‘ ayasan’’ tiādikaṃ suttaṃ rāgādisaṃkilesabhāge visaye ca vāsanābhāge visaye ca vācakañāpakabhāvena pavattanato saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca suttaṃ nāma. 1046498,191,1443,2,36,1,213,27,"107. Bhikkhave, yañca ceteti yañca cetanaṃ nibbatteti, yañca pakappeti yañca pakappanaṃ karoti, yañca anuseti yañca anusayanaṃ bhavati, etaṃ cetanaṃ etaṃ pakappanaṃ etaṃ anusayanaṃ viññāṇassa ṭhitiyā ārammaṇaṃ paccayo hoti. " 1046499,191,1443,37,45,1,65,8,Ārammaṇe paccaye sati tassa abhisaṅkhāra viññāṇassa patiṭṭhā hoti. 1046500,191,1443,46,56,1,103,10,Tasmiṃ abhisaṅkhāra viññāṇe patiṭṭhite viruḷhe sati āyatiṃ punabbhavābhinibbatti viññāṇādinibbatti hoti. 1046501,191,1443,57,63,1,69,6,Āyatiṃ punabbhavābhinibbattiyā sati āyatiṃ jātijarāmaraṇaṃ sambhavati. 1046502,191,1443,64,71,1,28,5,Āyatiṃ soka… pe… samudayo hoti. 1046503,191,1444,2,33,1,181,25,"Bhikkhave , ce no ceteti, ce no pakappeti, atha tathāpi ce anuseti anusayanaṃ bhavati, evaṃ sati etaṃ anusayanaṃ viññāṇassa abhisaṅkhāraviññāṇassa ārammaṇaṃ paccayo hoti… pe… samudayo hoti. " 1046504,191,1444,34,43,1,87,9,Iti iminā suttappadesena ayaṃ vuttappakāro cetayanādiko akusaladhammo saṃkileso dassito. 1046505,191,1445,2,20,1,58,10,‘ ‘ Kena nibbedho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ yato cā’’ tiādi vuttaṃ. 1046506,191,1445,21,68,1,266,36,"Bhikkhave, yato ca ariyamaggiko neva ceteti, no ca pakappeti, no ca anuseti, etaṃ acetayanaṃ etaṃ akappanaṃ etaṃ ananusayanaṃ viññāṇassa abhisaṅkhāraviññāṇassa ārammaṇaṃ paccayo na hoti… pe… āyatiṃ jātijarāmaraṇaṃ nirujjhati, āyatiṃ soka… pe… yāsā nirujjhanti… pe… nirodho hoti. " 1046507,191,1445,69,76,1,57,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ ariyamaggo nibbedho dassito. 1046508,191,1445,77,99,1,169,17,Idaṃ‘‘ yañca bhikkhave’’ tiādikaṃ suttaṃ saṃkilesabhāge visaye ca nibbedhabhāge visaye ca vācakañāpakabhāvena pavattanato saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ nāma. 1046509,191,1446,2,37,1,239,22,"108. Nānāvidhaṃ saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046510,191,1446,38,41,1,31,3,Tassattho vuttanayena veditabbo. 1046511,191,1447,2,16,1,82,9,"Bhikkhave , assutavā puthujjano samuddo jalasāgarasamuddo‘‘ samuddo samuddo’’ ti bhāsati. " 1046512,191,1447,17,19,1,18,2,Kenaṭṭhena bhāsati? 1046513,191,1447,20,28,1,78,8,Duppūraṇaṭṭhena ca saṃsaraṇaṭṭhena ca duratikkamanaṭṭhena ca samuddoti bhāsati. 1046514,191,1447,29,43,1,102,12,"Evaṃ sati, bhikkhave, eso jalasāgarasamuddo ariyassa bhagavato vinaye vuttappakāraṭṭhena samuddo na hoti. " 1046515,191,1447,44,53,1,67,8,"Bhikkhave, eso jalasāgarasamuddo mahā udakarāsi mahā udakaṇṇavo hoti. " 1046516,191,1447,54,66,1,84,10,"Bhikkhave, cakkhu purisassa samuddo hoti, tassa cakkhussa rūpamayo rūpāyatanamayo vego. " 1046517,191,1447,67,68,1,10,1,Kenaṭṭhena? 1046518,191,1447,69,85,1,172,16,Pathavito yāva akaniṭṭhabrahmalokā nīlādirūpārammaṇaṃ samosarantampi duppūraṇaṭṭhena ca anamatagge saṃsāre saṃsaraṇaṭṭhena ca duratikkamanaṭṭhena ca cakkhumeva samuddo hoti. 1046519,191,1447,86,95,1,102,9,Nīlādirūpāyatanassa appameyyassa appameyyena ūmimayena vegena saṃsaraṇaṭṭhena nīlādirūpameva vego hoti. 1046520,191,1447,96,108,1,93,12,Iti iminā suttappadesena ayaṃ cakkhu samuddo rūpamayo vego ca saṃkileso saṃkilesahetu dassito. 1046521,191,1448,2,19,1,56,10,‘ ‘ Kena asekkho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ yo tan’’ tiādi vuttaṃ. 1046522,191,1448,20,63,1,299,37,"Yasmiṃ arahattaphale ṭhito yo arahā rūpamayaṃ taṃ vegaṃ sahati manāpe rūpe rāgaṃ, amanāpe rūpe dosaṃ, asamapekkhane mohaṃ anuppādento hutvā upekkhakabhāvena sahati, ayaṃ arahā, bhikkhave, saūmiṃ sāvaṭṭaṃ sagahaṃ sarakkhasaṃ cakkhusamuddaṃ atarīti vuccati, tiṇṇo pāraṅgato thale tiṭṭhati brāhmaṇoti vuccati. " 1046523,191,1448,64,71,1,64,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ arahattaphalabhūto asekkho dassito. 1046524,191,1449,2,16,1,70,9,‘ ‘ Sotaṃ bhikkhave’’ tiādīsupi iminā nayena yathāsambhavaṃ attho veditabbo. 1046525,191,1449,17,37,1,159,16,Idaṃ‘‘ samuddo’’ tiādikaṃ suttaṃ saṃkilesabhāge visaye ca asekkhabhāge visaye ca vācakañāpakabhāvena pavattanato saṃkilesabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṃ nāma. 1046526,191,1450,2,16,1,47,7,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ chayime’’ tiādi vuttaṃ. 1046527,191,1450,17,31,1,103,13,"Bhikkhave, lokasmiṃ sattānaṃ anayāya anatthāya pāṇīnaṃ byābādhāya ime mayā vuccamānā baḷisā cha bhavanti. " 1046528,191,1450,32,34,1,10,2,Katame cha? 1046529,191,1450,35,105,1,469,53,"Bhikkhave, cakkhuviññeyyā cakkhuviññāṇena viññeyyā iṭṭhā kantā kāmanīyā manāpā manavaḍḍhakā piyarūpā piyasabhāvā kāmūpasaṃhitā kilesakāmasahitā rajanīyā rūpā nīlādirūpārammaṇā santi, taṃ vuttappakāraṃ rūpaṃ bhikkhu ce abhinandati sappītikataṇhāya abhimukho nandati, ce abhivadati‘‘ aho sukhaṃ aho sukhan’’ ti vadāpentiyā taṇhāyanavasena abhivadati, ce ajjhosāya tiṭṭhati gilitvā viya pariniṭṭhapetvā tiṭṭhati, evaṃ sati, bhikkhave, ayaṃ bhikkhu‘‘ gilitabaḷiso… pe… pāpimato’’ ti vuccati. " 1046530,191,1450,106,138,1,212,22,Ettha ca nīlādibhedena anekavidhattā‘‘ rūpā iṭṭhā… pe… rajanīyā’’ ti bahuvacananiddeso katopi rūpāyatanarūpārammaṇabhāvena ca cakkhuviññeyyabhāvena ca ekavidhataṃ anativattanato‘‘ tan’’ ti ekavacananiddeso katoti veditabbo. 1046531,191,1450,139,154,1,83,9,"‘‘ Santi, bhikkhave, sotaviññeyyā’’ tiādīsupi iminā nayena yathāsambhavaṃ attho veditabbo. " 1046532,191,1450,155,165,1,94,10,Iti iminā suttappadesena ayaṃ cakkhuviññeyyādiko chabbidho baḷiso saṃkileso kilesahetu dassito. 1046533,191,1451,2,19,1,58,10,‘ ‘ Kena asekkho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ santi cā’’ tiādi vuttaṃ. 1046534,191,1452,2,8,1,44,5,"Abhedi bhindi, paribhedi parisamantato bhindi. " 1046535,191,1452,9,16,1,64,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ arahattaphalabhūto asekkho dassito. 1046536,191,1452,17,30,1,91,9,Idaṃ‘‘ chayime’’ tiādikaṃ suttaṃ vuttanayena saṃkilesabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṃ nāma. 1046537,191,1453,2,39,1,276,24,"109. Nānāvidhaṃ saṃkilesabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046538,191,1454,2,21,1,178,17,Ayaṃ loko sattaloko santāpajāto ñātibyasanādivasena jātasokasantāpo ceva rāgādivasena jātapariḷāhasantāpo ca phassapareto anekehi dukkhasamphassehi abhibhūto rodaṃ rodanto vadati. 1046539,191,1454,22,24,1,12,2,Kinti vadati? 1046540,191,1454,25,70,1,230,31,"Attanā phuṭṭhaṃ dukkhaṃ abhāvitakāyatāya adhivāsetuṃ asakkonto hutvā‘‘ aho dukkhaṃ, īdisaṃ dukkhaṃ mayhaṃ sattunopi mā hotū’’ tiādinā rodanto vilapanto vadati,‘‘ kasmā evaṃ vadatī’’ ti vattabbattā‘‘ attato yena yena hi maññantī’’ tiādi vuttaṃ. " 1046541,191,1454,71,93,1,158,21,"Ete sattā yena yena kāmajjhosādinā pakārena attato dukkhassa paṭikāraṃ maññanti, tato pakārato aññathā aññena pakārena taṃ dukkhaṃ tikicchitabbaṃ hi yasmā hoti. " 1046542,191,1455,2,24,1,148,19,"{Aññathābhāvī}ti yasmā rodaṃ rodanto vadati, yena yena vā paravihiṃsādipakārena attano vaḍḍhiṃ maññanti āsīsanti, tato pakārato aññathā avaḍḍhi eva hoti. " 1046543,191,1455,25,49,1,178,22,"Taṃ āsīsitabbaṃ aññathābhāvi avaḍḍhitabhāvi eva hi yasmā hoti, tasmā maññitabbassa āsīsitabbassa aññathā bhavanasīlattā rodaṃ rodanto vadati, ayaṃ sattaloko rodanto ca hutvā vadati." 1046544,191,1455,50,64,1,46,6,‘‘ Kin’’ ti pucchitabbattā‘‘ bhavasatto’’ tiādi vuttaṃ. 1046545,191,1455,65,73,1,86,8,Bhavasatto kāmabhavādīsu satto visatto loko bhavameva kāmabhavādibhavameva abhinandati. 1046546,191,1455,74,83,1,90,8,"Yaṃ bhavaṃ abhinandati, taṃ jarāmaraṇādianekabyasanānubandhattā bhayānakaṭṭhena bhayaṃ hoti. " 1046547,191,1455,84,95,1,107,10,"Yassa yato jarāmaraṇādito bhāyati, taṃ jarāmaraṇādidukkhassa adhiṭṭhānabhāvato dukkhaṃ dukkhādhiṭṭhānaṃ hoti. " 1046548,191,1455,96,104,1,73,8,Iti iminā suttappadesena ayaṃ santāpādiko saṃkileso saṃkilesahetu dassito. 1046549,191,1456,2,22,1,89,11,"Saṃkileso dassito,‘‘ kena nibbedho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ bhavavippahānāya kho’’ tiādi vuttaṃ. " 1046550,191,1456,23,36,1,118,13,Bhavavippahānāya kho pana kāmabhavādikassa bhavassa pajahanatthāya eva idaṃ mayā adhigataṃ magga brahmacariyaṃ vussati. 1046551,191,1456,37,45,1,70,8,Iti iminā suttappadesena ayaṃ brahmacariyabhūto maggo nibbedho dassito. 1046552,191,1457,2,37,1,167,22,"‘ ‘ Bhavavippahānāyā’’ tiādinā ekantena niyyānikamaggo nibbedho ācariyena dassito, amhehi ca ñāto,‘‘ katamo aniyyānikamaggo’’ ti pucchitabbattā‘‘ ye hi keci samaṇā vā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046553,191,1457,38,41,1,25,3,Hi -saddo vācāsiliṭṭhattho. 1046554,191,1457,42,82,1,287,37,"Ye keci samaṇā vā ye keci brāhmaṇā vā bhavena rūpabhavena bhavassa kāmabhavassa vippamokkhaṃ āhaṃsu, bhavena arūpabhavena bhavassa kāmabhavassa ceva rūpabhavassa ca vippamokkhaṃ āhaṃsu, sabbe te samaṇā vā sabbe te brāhmaṇā vā bhavasmā vuttappakārabhavato avippamuttā bhavantīti ahaṃ vadāmi." 1046555,191,1458,2,29,1,147,19,‘ ‘ Rūpabhavādinā ye ca kāmabhavādibhavassa vippamokkhaṃ āhaṃsū’’ ti vattabbattā vibhavena bhavassa nissaraṇaṃ āhaṃsūti dassetuṃ‘‘ ye vā panā’’ tiādi vuttaṃ. 1046556,191,1458,30,63,1,217,32,"Ye vā pana keci samaṇā vā ye vā pana keci brāhmaṇā vā vibhavena ucchedadiṭṭhiyā bhavassa saṃsārabhavassa nissaraṇaṃ āhaṃsu, sabbe te samaṇā vā sabbe te brāhmaṇā vā bhavasmā saṃsārabhavato anissaṭāva hontīti ahaṃ vadāmi." 1046557,191,1458,64,82,1,79,10,‘‘ Kasmā anissaṭā’’ ti vattabbattā anissaṭakāraṇaṃ dassetuṃ‘‘ upadhiṃ hī’’ tiādi vuttaṃ. 1046558,191,1458,83,96,1,125,12,"Idaṃ dukkhaṃ saṃsāradukkhaṃ upadhiṃ khandhūpadhikilesūpadhiabhisaṅkhārūpadhayo paṭicca hi yasmā sambhoti, tasmā anissaṭā honti. " 1046559,191,1458,97,104,1,68,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ micchādiṭṭhisaṅkhāto saṃkileso dassito. 1046560,191,1459,2,29,1,106,14,"Ye hi‘‘ kecī’’ tiādinā saṃkileso dassito,‘‘ kena nibbedho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ sabbupādānakkhayā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046561,191,1459,30,36,1,73,6,Sabbupādānakkhayā ariyamaggato dukkhassa saṃsāradukkhassa sambhavo natthi. 1046562,191,1459,37,44,1,57,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ ariyamaggo nibbedho dassito. 1046563,191,1460,2,18,1,77,9,‘ ‘ Vuttappakārā aññasuttappadesenapi dassito’’ ti dassetuṃ‘‘ lokamiman’’ tiādi vuttaṃ. 1046564,191,1460,19,39,1,169,20,Puthū visuṃ visuṃ avijjāya paretaṃ abhibhūtaṃ bhūtarataṃ bhūtesu itthipurisesu aññamaññarataṃ bhūtaṃ khandhapañcakaṃ bhavehi aparimuttaṃ imaṃ lokaṃ mama citta tvaṃ passa. 1046565,191,1460,40,85,1,307,37,"Ye keci bhavā ittarakhaṇā vā bhavā, dīghāyukā vā bhavā, sātavanto vā bhavā, asātavanto vā bhavā pañcakkhandhā sabbadhi‘‘ uddhaṃ adho tiriyan’’ ti imesu sabbesu sabbatthatāya sabbatthabhāvena ahesuṃ, sabbe te vuttappakārā bhavā niccadhuvarahitattā aniccā sampīḷitattā dukkhā vipariṇāmabhāvato vipariṇāmadhammā ahesuṃ. " 1046566,191,1460,86,93,1,58,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ avijjādiko saṃkileso dassito. 1046567,191,1461,2,27,1,96,13,"‘ ‘ Lokamiman’’ tiādinā saṃkileso dassito,‘‘ kena nibbedho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ evametan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046568,191,1461,28,56,1,263,25,"Evaṃ vuttappakārena etaṃ khandhapañcakaṃ yathābhūtaṃ sammappaññāya sassa attano maggapaññāya, vipassanāpaññāya vā passato passantassa puggalassa bhavataṇhā pahīyati, sammappaññāya yathābhūtaṃ khandhapañcakaṃ passanto vibhavaṃ ucchedadiṭṭhiṃ nābhinandati na pattheti. " 1046569,191,1461,57,70,1,130,13,Tassa puggalassa sabbaso taṇhānaṃ khayā asesavirāganirodho asesavirāgasaṅkhātena maggena nirodho nirujjhanaṃ nibbānaṃ nibbuti hoti. 1046570,191,1461,71,78,1,52,7,Iti iminā suttappadesena ayaṃ maggo nibbedho dassito. 1046571,191,1462,2,29,1,101,14,"‘ ‘ Evametan’’ tiādinā nibbedho dassito,‘‘ kena asekkho dassito’’ ti vattabbattā‘‘ tassa nibbutassā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046572,191,1462,30,69,1,343,35,"Taṇhādiṭṭhinibbutassa tassa bhikkhuno anupādā kilesābhisaṅkhārānaṃ anuppādanato aggahaṇato punabbhavo na hoti, evaṃbhūtena ariyapuggalena pubbe attānaṃ abhibhūto pañcavidho māro vijito ahosi, anena ariyapuggalena pañcahi mārehi saṅgāmo vijito, saṅgāme, iṭṭhāniṭṭhādīsu vā tādī tādilakkhaṇappatto ariyapuggalo sabbabhavāni upaccagā atikkantova jāto. " 1046573,191,1462,70,76,1,45,6,Iti iminā suttappadesena ayaṃ asekkho dassito. 1046574,191,1462,77,104,1,232,23,Idaṃ vuttappakāraṃ‘‘ ayaṃ loko’’ tiādikaṃ suttaṃ saṃkilesabhāge visaye ca nibbedhabhāge visaye ca asekkhabhāge visaye ca vācakañāpakabhāvena ekadesavasena pavattanato saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṃ nāma. 1046575,191,1463,2,16,1,49,7,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ cattārome’’ tiādi vuttaṃ. 1046576,191,1463,17,49,1,306,25,"Andhaputhujjano saṃsārasotassa anukūlabhāvena gacchanato anusotagāmī nāma, kalyāṇaputhujjano saṃsārasotassa nibbidānupassanādīhi paṭikkūlavasena pavattanato paṭisotagāmī nāma, sekkho acalappasādādisamannāgamena ṭhitasabhāvattā ṭhitatto nāma, asekkho saṃsārapāraṅgatavasena tiṭṭhanato‘‘ thale tiṭṭhatī’’ ti vuccati." 1046577,191,1464,2,22,1,101,13,‘ ‘ Tesu catūsu puggalesu katamo puggalo saṃkilesabhāgiyādī’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tattha yoyan’’ tiādi vuttaṃ. 1046578,191,1465,2,36,1,230,21,"110. Nānāvidhaṃ saṃkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha kataman’’ tiādi vuttaṃ. " 1046579,191,1466,2,30,1,219,24,"Abhijātiyo puggalā cha saṃvijjanti lokasmiṃ, kaṇhe nīce kule nibbatto kaṇhābhijātiko, kaṇhadhammasamannāgatattā vā kaṇho kaṇhābhijātiko hutvā kaṇhaṃ kāḷakaṃ dasavidhaṃ dussīlyadhammaṃ abhijāyati pasavati, eso puggalo atthi. " 1046580,191,1466,31,43,1,102,11,"Vuttappakārena kaṇho kaṇhābhijātiko hutvā sukkaṃ dasavidhaṃ kusaladhammaṃ abhijāyati, eso puggalo atthi. " 1046581,191,1466,44,57,1,113,12,"Kaṇho kaṇhābhijātiko hutvā akaṇhaṃ asukkaṃ akaṇhaasukkavipākaṃ accantadiṭṭhaṃ nibbānaṃ ārādheti, eso puggalo atthi. " 1046582,191,1466,58,62,1,40,4,Vuttavipariyāyena tayo puggalā jānitabbā. 1046583,191,1467,2,22,1,84,12,‘ ‘ Tesu katame puggalā saṃkilesabhāgiyā’’ tiādinā vattabbattā‘‘ tattha yo cā’’ tiādi vuttaṃ. 1046584,191,1468,2,16,1,51,7,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ cattārimānī’’ tiādi vuttaṃ. 1046585,191,1469,2,37,1,245,22,"111. Nānāvidhaṃ saṃkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046586,191,1470,2,14,1,90,10,"Mānusattaṃ manussabhāvaṃ laddhāna kiccaṃ, akiccañca dve bhavanti, dve kiccāniyeva kattabbāni. " 1046587,191,1470,15,31,1,44,5,Tenāha aṭṭhakathācariyo( netti. aṭṭha.111)‘‘ kattabban’’ ti dasseti. 1046588,191,1470,32,51,1,91,11,‘‘ Katamaṃ kattabbaṃ kiccan’’ ti vattabbattā kattabbakiccaṃ dassetuṃ‘‘ sukiccaṃ cevā’’ tiādi vuttaṃ. 1046589,191,1470,52,64,1,93,11,"Puññāni ca kattabbattā sukiccaṃ eva, saṃyojanavippahānaṃ vā kattabbattā sukiccaṃ nāmāti yojanā." 1046590,191,1471,2,26,1,124,16,"‘ ‘ Tattha sutte katamena katamo dassito’’ ti vattabbattā‘‘ sukiccaṃceva puññānīti vāsanā, saṃyojanavippahānaṃ vāti nibbedho’’ ti vutto." 1046591,191,1472,2,17,1,57,8,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ puññāni karitvānā’’ tiādi vuttaṃ. 1046592,191,1472,18,26,1,68,8,Puññāni karitvāna katapuññā puggalā saggā saggato saggaṃyeva vajanti. 1046593,191,1472,27,32,1,60,5,Saṃyojanappahānā ariyā jarāmaraṇā jarāmaraṇato vippamuccanti. 1046594,191,1473,2,38,1,174,23,"‘ ‘ Tattha sutte katamena katamo dassito’’ ti vattabbattā‘‘ puññāni karitvāna, saggā saggaṃ vajanti katapuññā’ ti vāsanā,‘ saṃyojanappahānā, jarāmaraṇā vippamuccantī’ ti nibbedho’’ ti vuttaṃ." 1046595,191,1474,2,17,1,47,7,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ dvemānī’’ tiādi vuttaṃ. 1046596,191,1474,18,40,1,75,12,‘‘ Katamena katamo dassito’’ ti vattabbattā‘‘ tattha yo… pe… ayaṃ nibbedho’’ ti vuttaṃ. 1046597,191,1475,2,31,1,191,18,"Nānāvidhaṃ vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ ,‘‘ katamaṃ taṇhāsaṃkilesabhāgiyaṃ suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha taṇhāsaṃkilesabhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046598,191,1475,32,48,1,165,14,"{Tatthā}ti tesu soḷasasu saṃkilesabhāgiyādīsu suttesu taṇhāsaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ taṇhāpakkheneva niddisitabbaṃ, bahuvisayattā niyametvāna niddhāressāmīti vuttaṃ hoti." 1046599,191,1475,49,66,1,69,9,‘‘ Kena pakārena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tīhi taṇhāhī’’ tiādi vuttaṃ. 1046600,191,1475,67,70,1,31,2,{Bhavataṇhāyā}ti rūpabhavataṇhāya. 1046601,191,1475,71,74,1,34,2,{Vibhavataṇhāyā}ti arūpabhavataṇhāya. 1046602,191,1475,75,95,1,204,19,"Yena yena vā pana vatthunā taṇhāpabhedaucchedādivatthunā ajjhositā bhavataṇhādivasena ajjhositā, tena tena pakārena taṇhādinā vā taṇhāpabhedaucchedādivatthunā vā taṇhāsaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ niddisitabbaṃ. " 1046603,191,1476,2,32,1,217,20,"Taṇhāsaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ taṇhāpakkheneva niddisitabbanti ācariyena vuttaṃ, amhehi ca lakkhitaṃ,‘‘ diṭṭhisaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ kena pakkhena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tattha diṭṭhisaṃkilesabhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046604,191,1476,33,40,1,66,6,Yena yena vā pana {vatthunā}ti diṭṭhippabhedaamarāvikkhepādivatthunā. 1046605,191,1477,2,32,1,225,20,"Diṭṭhisaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ diṭṭhipakkheneva niddisitabbanti ācariyena vuttaṃ, amhehi ca lakkhitaṃ,‘‘ duccaritasaṃkilesabhāgiyaṃ suttaṃ kena pakārena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tattha duccaritasaṃkilesabhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046606,191,1477,33,59,1,133,12,"Tatheva vattabbattā‘‘ tattha taṇhāvodānabhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ,‘‘ diṭṭhivodānabhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ,‘‘ duccaritavodānabhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046607,191,1478,2,52,1,363,37,"112. Yasmiṃ sāsanapaṭṭhāne aṭṭhārasa mūlapadā daṭṭhabbā, taṃ sāsanapaṭṭhānaṃ soḷasahi saṃkilesabhāgiyādīhi suttehi ekadesaniddhāraṇavasena vibhajitaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kiṃ pana taṃ sāsanapaṭṭhānaṃ tehi soḷasahi eva saṃkilesabhāgiyādīhi vibhajitabbaṃ, udāhu aññehi suttehipi vibhajitabban’’ ti vattabbattā aññehi aṭṭhavīsasuttehipi vibhajituṃ‘‘ tattha katame aṭṭhārasa mūlapadā? " 1046608,191,1478,53,60,1,32,4,Lokiyaṃ lokuttaran’’ tiādi vuttaṃ . 1046609,191,1478,61,89,1,143,18,"‘‘ Yadi aññehipi aṭṭhavīsasuttehi vibhajitabbaṃ, evaṃ sati‘ lokiyan’ tiādivacanameva vattabbaṃ, kasmā‘ tattha katame aṭṭhārasa mūlapadā’ ti vuttā’’ ti ce? " 1046610,191,1478,90,105,1,144,13,"Tassa sāsanapaṭṭhānavibhāgo aṭṭhārasahi mūlapadehi saṅgahito, aṭṭhārasa mūlapadāpi vibhajite sāsanapaṭṭhāne daṭṭhabbā, tasmā mūlapadā vibhattāyeva. " 1046611,191,1478,106,119,1,69,9,Tāni mūlapadāni vibhajituṃ‘‘ tattha katame aṭṭhārasa mūlapadā’’ ti vuttaṃ. 1046612,191,1478,120,129,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.112) pana– 1046613,191,1479,2,60,1,429,46,"‘ ‘ Evaṃ soḷasavidhena sāsanapaṭṭhānaṃ nānāsuttehi udāharaṇavasena vibhajitvā idāni aṭṭhavīsatividhena sāsanapaṭṭhānaṃ dassentena yasmā ayampi paṭṭhānavibhāgo mūlapadehi saṅgahito, na imassāpi tehi asaṅgahito padeso atthi, tasmā mūlapadaṃ, vibhajitabbatañca dassetuṃ‘ tattha katame aṭṭhārasa mūlapadā’ ti pucchāya vasena mūlapadāni uddharitvā‘ lokiyaṃ lokuttaran’ tiādinā nava tikā, thavo cāti aṭṭhavīsatividhaṃ sāsanapaṭṭhānaṃ uddiṭṭhan’’ ti– " 1046614,191,1480,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1046615,191,1480,4,13,1,98,8,{Tatthā}ti tesu soḷasahārapañcakanayaaṭṭhārasamūlapadesu katamāni padāni mūlapadāni hontīti pucchati. 1046616,191,1480,14,35,1,155,19,"Loke niyutto sabhāvadhammoti lokiyo, loke vā vidūhi vidito sabhāvotipi lokiyo, lokiyo sabhāvadhammo assa visesasuttassa atthīti taṃ visesasuttaṃ lokiyaṃ nāma. " 1046617,191,1480,36,45,1,40,5,Esa nayo‘‘ lokuttaran’’ tiādīsupi veditabbo. 1046618,191,1480,46,54,1,54,7,"Jānātīti ñāṇaṃ, ñāṇaṃ assa visesasuttassa atthīti ñāṇaṃ. " 1046619,191,1480,55,63,1,56,7,"Ñātabbāti ñeyyā, ñeyyā assa visesasuttassa atthīti ñeyyaṃ. " 1046620,191,1480,64,66,1,10,2,Eseva nayo– 1046621,191,1480,67,76,1,37,5,‘‘ ñāṇañca ñeyyañcā’’ ti etthāpi veditabbo. 1046622,191,1480,77,89,1,100,10,"Nibbānaṃ paṭhamaṃ passatīti dassanaṃ, paṭhamamaggañāṇaṃ, dassanaṃ assa visesasuttassa atthīti dassanaṃ. " 1046623,191,1480,90,96,1,50,6,Bhāvanā assa visesasuttassa pāḷiyā atthīti bhāvanā. 1046624,191,1480,97,109,1,51,8,‘‘ Dassanañca bhāvanā cā’’ ti etthāpi esa nayo veditabbo. 1046625,191,1480,110,122,1,80,10,"Sassa attano vacananti sakaṃ, sakaṃ vacanaṃ sakavacanaṃ, bhagavato vacananti attho. " 1046626,191,1480,123,126,1,27,3,Parassa vacanaṃ paravacanaṃ. 1046627,191,1480,127,132,1,54,5,Vissajjanīyo assa visesasuttassa atthīti vissajjanīyaṃ. 1046628,191,1480,133,138,1,56,5,Natthi vissajjanīyo assa visesasuttassāti avissajjanīyaṃ. 1046629,191,1480,139,144,1,41,5,Kammaṃ assa visesasuttassa atthīti kammaṃ. 1046630,191,1480,145,151,1,35,5,Vipāko assa pāṭhassa atthīti vipāko . 1046631,191,1480,152,155,1,32,3,Sesesupi assatthiattho gahetabbo. 1046632,191,1480,156,164,1,72,7,"Atha vā lokiyādiattho mukhyattho, taṃvācakasuttampi ṭhānyūpacārena vuttaṃ. " 1046633,191,1480,165,173,1,71,7,"Buddhādīnaṃ guṇe abhitthavati etena suttappadesenāti thavo, suttappadeso." 1046634,191,1481,2,25,1,141,16,‘ ‘ Tesu aṭṭhavīsatividhesu lokiyādīsu sāsanapaṭṭhānasuttesu katamaṃ suttaṃ lokiyaṃ suttan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ lokiyan’’ tiādi vuttaṃ. 1046635,191,1481,26,38,1,122,11,{Tatthā}ti tesu aṭṭhavīsatividhesu lokiyādīsu sāsanapaṭṭhānasuttesu katamaṃ suttaṃ lokiyaṃ sāsanapaṭṭhānaṃ suttanti pucchati. 1046636,191,1482,2,44,1,335,37,"Bhikkhave , dhenuyā thanehi nikkhantaṃ sajjukhīraṃ nikkhantakkhaṇe na muccati na pariṇamati khīrabhāvaṃ pajahitvā dadhibhāvaṃ na pāpuṇāti, takkādiambilasamāyogato pacchā khīrabhāvaṃ pajahati dadhibhāvaṃ pāpuṇāti iva, evaṃ yena bālena pāpaṃ yaṃ kammaṃ kataṃ, taṃ kammaṃ karaṇakkhaṇe tassa bālassa apāyadukkhādinibbattāpanavasena na vipaccati. " 1046637,191,1482,45,52,1,49,7,Dutiye pana vā tatiyādimhi vā attabhāve vipaccati. 1046638,191,1482,53,63,1,87,10,Bhasmacchanno chārikāya paṭicchanno pāvako aggi akkantaṃ janaṃ akkamanakkhaṇe na ḍahati. 1046639,191,1482,64,89,1,175,23,"Chārikaṃ pana tāpetvā kālantare ḍahati iva, evaṃ yena bālena pāpaṃ yaṃ kammaṃ kataṃ, taṃ kammaṃ karaṇakkhaṇe taṃ bālaṃ apāyadukkhādinibbattāpanavasena ḍahāpentaṃ hutvā na anveti. " 1046640,191,1482,90,104,1,122,14,Dutiye vā tatiyādimhi vā attabhāve apāyadukkhādinibbattāpanavasena ḍahāpentaṃ hutvā ḍahantaṃ taṃ bālaṃ taṃ anvetīti yojanā. 1046641,191,1482,105,124,1,88,13,Idaṃ‘‘ na hi… pe… pāvako’’ ti suttaṃ lokiye atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato lokiyaṃ nāma. 1046642,191,1483,2,17,1,59,8,‘ ‘ Ettakameva lokiyan’’ ti vattabbattā‘‘ cattārimānī’’ tiādi vuttaṃ. 1046643,191,1483,18,20,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046644,191,1483,21,40,1,108,13,Idaṃ‘‘ cattārimāni… pe… kāḷapakkheva candimā’’ ti suttaṃ lokiye atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato lokiyaṃ nāma. 1046645,191,1484,2,22,1,83,11,"‘ ‘ Evaṃ duvidhaṃyeva lokiyan’’ ti vattabbattā‘‘ aṭṭhime, bhikkhave, lokadhammā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046646,191,1484,23,25,1,12,2,Attho pākaṭo. 1046647,191,1484,26,41,1,104,11,Idaṃ‘‘ aṭṭhime’’ tiādikaṃ suttaṃ lokiyesu aṭṭhavidhesu atthesu vācakañāpakabhāvena pavattanato lokiyaṃ nāma. 1046648,191,1485,2,30,1,137,17,"Nānāvidhaṃ lokiyaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ suttaṃ lokuttaran’’ ti vattabbattā‘‘ tattha katamaṃ lokuttaran’’ tiādi vuttaṃ . " 1046649,191,1485,31,36,1,31,5,Ito paresupi esa nayo veditabbo. 1046650,191,1485,37,43,1,51,5,{Tatthā}ti tesu aṭṭhavīsatividhesu lokiyādīsu suttesu. 1046651,191,1486,2,19,1,172,16,"Chekena sārathinā sudantā assā samathaṅgatā yathā, evaṃ pahīnamānassa pahīnanavavidhamānassa yassa anāsavassa bhikkhuno indriyāni chabbidhāni cakkhundriyādīni samathaṅgatāni. " 1046652,191,1486,20,30,1,99,10,Tādino tādilakkhaṇena samannāgatassa anāsavassa tassa bhikkhuno devāpi manussāpi pihayantīti yojanā. 1046653,191,1486,31,45,1,99,10,Idaṃ‘‘ yassindriyānī’’ tiādikaṃ suttaṃ lokuttare atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato lokuttaraṃ nāma. 1046654,191,1487,2,18,1,69,9,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ pañcimāni bhikkhave indriyānī’’ tiādi vuttaṃ. 1046655,191,1487,19,36,1,97,10,Idaṃ‘‘ pañcimānī’’ tiādikaṃ suttampi lokuttare atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato lokuttaraṃ nāma.(1) 1046656,191,1488,2,18,1,69,11,"‘ ‘ Laddhāna mānusattaṃ dve, kiccaṃ akiccameva cā’’ tiādikā dve gāthā vuttā. " 1046657,191,1488,19,55,1,203,26,"Iha gāthāsu‘‘ sukiccaṃ ceva puññānī’’ ti yaṃ gāthāpadañca‘‘ puññāni karitvāna, saggā saggaṃ vajanti katapuññā’’ ti yaṃ gāthāpadañca vuttaṃ, idaṃ gāthāpadaṃ lokiye atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato lokiyaṃ nāma. " 1046658,191,1489,2,31,1,169,19,"Iha gāthāsu‘‘ saṃyojanavippahānaṃ vā’’ ti yaṃ gāthāpadañca‘‘ saṃyojanavippahānā, jarāmaraṇā vippamuccantī’’ ti yaṃ gāthāpadañca vuttaṃ, idaṃ gāthāpadaṃ vuttanayena lokuttaraṃ nāma. " 1046659,191,1489,32,42,1,61,6,Idaṃ‘‘ laddhānā’’ tiādikaṃ vuttappakārena lokiyañca lokuttarañca. 1046660,191,1490,2,12,1,82,9,"Bhikkhave , viññāṇe āhāre āhārapaṭibaddhe chandarāge sati nāmarūpassa avakkanti hoti." 1046661,191,1490,13,27,1,48,8,‘‘ Viññāṇe… pe… hotī’’ ti idaṃ vuttanayena lokiyaṃ nāma. 1046662,191,1490,28,42,1,49,8,‘‘ Viññāṇe… pe… nirodho’’ ti idaṃ suttaṃ lokuttaraṃ nāma. 1046663,191,1490,43,67,1,145,17,Idaṃ‘‘ viññāṇe ce bhikkhave’’ tiādikaṃ suttaṃ lokiye atthe ca lokuttare atthe ca ekadesavasena vācakañāpakavasena pavattanato lokiyañca lokuttarañca.(2) 1046664,191,1491,2,51,1,307,42,"113. Sattaloke sabbā disā anuparigamma kvaci disāyaṃ cetasā attanā attato piyataraṃ aññaṃ neva ajjhagā, attāva piyataro yathā , evaṃ paresaṃ sattānaṃ puthu visuṃ visuṃ attāva piyo piyataro, tasmā attanova piyatarattā attakāmo attano hitakāmo paṇḍito sattaloko attānaṃ upamaṃ katvā paraṃ na hiṃse na hiṃseyyāti yojanā. " 1046665,191,1491,52,66,1,93,10,Idaṃ‘‘ sabbā disā’’ tiādikaṃ suttaṃ sattesu vācakañāpakabhāvena pavattanato sattādhiṭṭhānaṃ nāma. 1046666,191,1492,2,19,1,119,16,"Ye keci khīṇāsavā puggalā bhūtāva na bhavissanti, sabbe te khīṇāsavā puggalā dehaṃ attabhāvaṃ pahāya nibbānaṃ gamissanti. " 1046667,191,1492,20,61,1,291,37,"Ye ca puthujjanādayo sattā punabbhavesu bhavissanti, sabbe te puthujjanādayo sattā dehaṃ attabhāvaṃ pahāya paralokaṃ gamissanti, taṃ sabbajāniṃ sabbassa sattassa hāniṃ maraṇaṃ, vināsaṃ vā kusalo yo puggalo vijānāti, so kusalo puggalo taṃ sabbajāniṃ viditvā ātāpiyo brahmacariyaṃ careyyāti yojanā. " 1046668,191,1492,62,72,1,50,6,Idaṃ‘‘ ye kecī’’ tiādikaṃ vuttanayena sattādhiṭṭhānaṃ. 1046669,191,1493,2,11,1,86,9,Sattahi aṅgehi samannāgataṃ kalyāṇamittaṃ yāvajīvaṃ kusalena puggalena na vijahitabbaṃ. 1046670,191,1493,12,14,1,16,2,Katamehi sattahi? 1046671,191,1493,15,87,1,528,60,"Parisuddhasīlasampattiparisuddhadiṭṭhisampattīhi samannāgatattā piyo ca piyāyitabbo ca hoti, pāsāṇachattaṃ viya garu ca hoti, sambhāvetabbatāya bhāvanīyo ca hoti,‘‘ kālena vadāmi, no akālenā’’ tiādike pañcadhamme attani upaṭṭhāpetvā sabrahmacārīnaṃ vā sissānaṃ vā vinicchayaullumpanaovādadānabhāve ṭhatvā vattā ca hoti, sabrahmacārīhi vā sissādīhi vā vuccamāno suvaco hutvā tesaṃ vacanakkhamo ca hoti, saccapaṭiccasamuppādādigambhīraṃ vā aññaṃ gambhīraṃ vā kathaṃ kattā ca hoti, dhammavinayādivaseneva dīpanato aṭṭhāne ca na niyojako hoti. " 1046672,191,1493,88,96,1,73,8,Imehi sattahi aṅgehi samannāgataṃ kalyāṇamittaṃ yāvajīvaṃ na vijahitabbaṃ. 1046673,191,1493,97,106,1,40,5,Idaṃ‘‘ sattahī’’ tiādivacanaṃ bhagavā avoca. 1046674,191,1493,107,122,1,84,11,Idaṃ‘‘ sattahī’’ tiādikaṃ vacanaṃ sugato vatvā athāparaṃ etaṃ gāthāvacanaṃ satthā avoca. 1046675,191,1493,123,125,1,9,2,Kiṃ avoca? 1046676,191,1494,2,11,1,41,7,"‘ ‘ Piyo garu bhāvanīyo, vattā ca vacanakkhamo; " 1046677,191,1495,2,9,1,45,6,"Gambhīrañca kathaṃ kattā, na caṭṭhāne niyojako; " 1046678,191,1496,2,11,1,45,6,"Taṃ mittaṃ mittakāmena, yāvajīvampi seviyan’’ ti." 1046679,191,1496,12,12,1,0,0,– 1046680,191,1497,2,8,1,39,5,Etaṃ gāthāvacanaṃ satthā avocāti yojanā. 1046681,191,1497,9,19,1,34,6,‘‘ Na ca aṭṭhānayojako’’ ti pāṭho atthi. 1046682,191,1497,20,29,1,46,5,Idaṃ‘‘ sattahī’’ tiādikaṃ vacanaṃ sattādhiṭṭhānaṃ. 1046683,191,1498,2,19,1,133,16,"Loke yaṃ kāmasukhañca yaṃ idaṃ diviyaṃ sukhañca atthi, ete kāmasukhadiviyasukhā taṇhākkhayasukhassa soḷasiṃ kalaṃ na agghantīti yojanā. " 1046684,191,1498,20,29,1,44,5,Idaṃ‘‘ yañcā’’ tiādikaṃ suttaṃ dhammādhiṭṭhānaṃ. 1046685,191,1499,2,16,1,113,13,"Yattha nibbāne dukkhaṃ nirujjhati, sammāsambuddhadesitaṃ asokaṃ virajaṃ khemaṃ taṃ nibbānaṃ susukhaṃ vatāti yojanā. " 1046686,191,1499,17,29,1,49,5,Idaṃ‘‘ susukhan’’ tiādikaṃ suttampi dhammādhiṭṭhānaṃ.(3) 1046687,191,1500,2,60,1,531,54,"Tīsu bhavesu sattānaṃ jananato taṇhāsaṅkhātaṃ mātarañca, pitaraṃ nissāya mānassa uppajjanato mānasaṅkhātaṃ pitarañca, raṭṭhe loko raṭṭhissaraṃ rājānaṃ bhajati viya dvinnaṃ sassatucchedadiṭṭhīnaṃ sabbadiṭṭhigatehi bhajanīyattā sassatucchedadiṭṭhisaṅkhāte khattiye dve rājāno ca, āyasādhako puriso raṭṭhe atthaṃ anucarati iva nandirāgassa dvādasāyatane anucaraṇato nandirāgasaṅkhātena anucaraṇena saha pavattanaṭṭhānaṃ dvādasāyatanasaṅkhātaṃ raṭṭhañca khīṇāsavo yo brāhmaṇo hanati, so brāhmaṇo hantvā anīgho niddukkho hutvā yātīti yojanā. " 1046688,191,1500,61,82,1,82,10,Iha‘‘ mātaran’’ tiādigāthāyaṃ ‘‘ mātaraṃ… pe… hantvā’’ ti idaṃ gāthāvacanaṃ dhammādhiṭṭhānaṃ. 1046689,191,1500,83,94,1,57,7,‘‘ Anīgho yāti brāhmaṇo’’ ti idaṃ gāthāvacanaṃ sattādhiṭṭhānaṃ. 1046690,191,1500,95,105,1,66,6,Idaṃ‘‘ mātaran’’ tiādikaṃ suttaṃ sattādhiṭṭhānañca dhammādhiṭṭhānañca. 1046691,191,1501,2,13,1,74,8,‘ ‘ Cattārome bhikkhave iddhipādā’’ ti idaṃ suttappadesavacanaṃ dhammādhiṭṭhānaṃ. 1046692,191,1501,14,33,1,196,18,"So catūhi iddhipādehi samannāgato puggalo kāyepi karajakāyepi cittaṃ pādakajjhānacittaṃ samodahati pakkhipati, so puggalo dissamānakāyena gantukāmo karajakāyagatikaṃ pādakajjhānacittaṃ adhiṭṭhahati. " 1046693,191,1501,34,49,1,151,14,"Cittepi pādakajjhānacittepi kāyaṃ karajakāyaṃ samodahati pakkhipati, so puggalo sīghaṃ aññaṃ gantukāmo pādakajjhānacittagatikaṃ karajakāyaṃ adhiṭṭhahati. " 1046694,191,1501,50,65,1,173,15,Kāye karajakāye sukhasaññañca sukhavihārasaññañca lahusaññañca lahugamanasaññañca okkamitvā aññaṃ gamaneyyaṃ icchitaṭṭhānaṃ ekacittakkhaṇeneva ca gantvā upasampajja viharati. 1046695,191,1501,66,75,1,53,5,Idaṃ‘‘ so’’ tiādikaṃ suttappadesavacanaṃ sattādhiṭṭhānaṃ. 1046696,191,1501,76,89,1,68,6,Idaṃ‘‘ cattārome’’ tiādikaṃ suttaṃ sattādhiṭṭhānañca dhammādhiṭṭhānañca.(4) 1046697,191,1502,2,38,1,231,25,"114. Yaṃ sabbaññuta ñāṇaṃ lokuttaraṃ lokaṃ uttaritvā abhibhavitvā ṭhitaṃ, yena sabbaññutaññāṇena bhagavā‘‘ sabbaññū’’ ti vuccati, tassa sabbaññutaññāṇassa parihānaṃ natthi, taṃ sabbaññutaññāṇaṃ sabbakāle jānituṃ āvajjanakāle pavattatīti yojanā. " 1046698,191,1502,39,53,1,78,10,Idaṃ‘‘ yaṃ tan’’ tiādikaṃ ñāṇe atthe vācakañāpakabhāvenapi pavattanato ñāṇaṃ nāma. 1046699,191,1503,2,17,1,140,14,"Yāya nibbānagāminiyā maggapaññāya jātimaraṇasaṅkhayaṃ pajānāti, sā nibbānagāminī maggapaññā sabbāhi lokiyāhi paññāhi seṭṭhā pasatthāti yojanā. " 1046700,191,1503,18,29,1,46,7,Idaṃ‘‘ paññā hī’’ tiādikaṃ vuttanayena ñāṇaṃ nāma. 1046701,191,1504,2,16,1,61,10,"‘ ‘ Dhotaka, vo tumhākaṃ santiṃ ahaṃ kittayissāmī’’ ti bhagavā avoca." 1046702,191,1504,17,50,1,240,29,‘‘ Diṭṭhe dhamme dukkhādidhamme vā attabhāve vā sato aniccānupassanādisatisampanno hutvā caraṃ caranto yogāvacaro anītihaṃ yaṃ santiṃ yaṃ nibbānaṃ ariyamaggena viditvā loke saṃsāraloke visattikaṃ visappakaṃ taṇhaṃ tare tareyyā’’ ti bhagavā avoca. 1046703,191,1505,2,59,1,383,46,"Dhotako bhagavantaṃ vadati‘‘ mahesi mahante sīlakkhandhādī esanasīla, gotama, sato‘ sabbe saṅkhārā aniccā’ tiādisaraṇasampanno hutvā caraṃ caranto yogāvacaro uttamaṃ yaṃ santiṃ yaṃ nibbānaṃ ariyamaggena viditvā loke saṃsāraloke visattikaṃ taṇhaṃ tare tareyyāti tañca vacanaṃ tañca santiṃ nibbānaṃ ahaṃ abhinandāmi abhipatthayāmi, mahesi tvaṃ, yañca sampajānāsī’’ ti dhotako bhagavantaṃ vadati." 1046704,191,1506,2,12,1,42,7,‘ ‘ Dhotakā’’ ti ālapitvā bhagavā dhotakaṃ avoca. 1046705,191,1506,13,49,1,254,32,‘‘ Uddhaṃ anāgataṃ upari adho atītaṃ heṭṭhā ca tiriyañcāpi majjhe paccuppannaṃ parito ca loke saṃsāraloke etaṃ taṇhaṃ bhavābhavāya khuddakabhavamahantabhavatthāya saṅgo laggoti viditvā vicaranto tvaṃ taṇhaṃ mākāsi mā akāsī’’ ti bhagavā dhotakaṃ avocāti yojanā. 1046706,191,1506,50,64,1,90,10,Idaṃ‘‘ kittayissāmī’’ tiādikaṃ ñeyye visaye atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato ñeyyaṃ nāma. 1046707,191,1507,2,17,1,58,8,‘ ‘ Ettakamevā’’ ti vattabbattā‘‘ catunnaṃ bhikkhave’’ tiādi vuttaṃ. 1046708,191,1507,18,116,1,656,74,"Bhikkhave, catunnaṃ ariyasaccānaṃ ariyabhāvakarānaṃ saccānaṃ ananubodhā abujjhanena appaṭivedhā appaṭivijjhanena evaṃ iminā kāraṇena mamañceva tumhākañca dīghamaddhānaṃ idaṃ sandhāvitaṃ sandhāvanaṃ, idaṃ saṃsaritaṃ saṃsaraṇaṃ ahosīti, bhikkhave, ajja tayidaṃ taṃ idaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ mayā anubuddhaṃ paṭividdhaṃ… pe… tayidaṃ taṃ idaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ mayā anubuddhaṃ paṭividdhaṃ, mama bhavataṇhā ucchinnā, bhavanetti taṇhā khīṇā, idāni mama punabbhavo natthi, iti idaṃ‘‘ catunnan’’ tiādikaṃ bhagavā avoca, sugato idaṃ‘‘ catunnan’’ tiādikaṃ vatvā athāparaṃ etaṃ‘‘ catunnan’’ tiādigāthāvacanaṃ satthā avocāti yojetvā gāthāyañca tatheva yojanā kātabbā. " 1046709,191,1507,117,130,1,47,6,Idaṃ‘‘ catunnan’’ tiādikaṃ vuttanayena ñeyyaṃ nāma.(5) 1046710,191,1508,2,22,1,111,15,‘ ‘ Rūpaṃ aniccaṃ… pe… viññāṇaṃ aniccan’’ ti idaṃ suttaṃ ñeyye rūpādidhamme vācakañāpakabhāvena pavattanato ñeyyaṃ nāma. 1046711,191,1509,2,82,1,333,48,"Evaṃ ‘‘ rūpaṃ aniccan’’ tiādinā pakārena jānaṃ jānanto evaṃ‘‘ rūpaṃ aniccan’’ tiādinā pakārena passaṃ passanto ariyasāvako ariyassa bhagavato sāvako‘‘ idaṃ rūpaṃ aniccan’’ ti rūpaṃ passati,‘‘ ayaṃ vedanā aniccā’’ ti vedanaṃ passati,‘‘ ayaṃ saññā aniccā’’ ti saññaṃ passati,‘‘ ime saṅkhārā aniccā’’ ti saṅkhāre passati,‘‘ idaṃ viññāṇaṃ aniccan’’ ti viññāṇaṃ passati. " 1046712,191,1509,83,92,1,77,9,Iti idaṃ suttaṃ rūpādipassane ñāṇe vācakañāpakabhāvena pavattanato ñāṇaṃ nāma. 1046713,191,1510,2,28,1,173,19,So ‘‘ rūpaṃ aniccan’’ tiādinā pakārena passanto ariyasāvako rūpena rūparāgena parimuccati… pe… viññāṇamhā viññāṇarāgamhā parimuccatīti dukkhasmā parimuccatīti ahaṃ vadāmīti yojanā. 1046714,191,1510,29,47,1,107,14,Idaṃ‘‘ so parimuccatī’’ tiādikaṃ suttaṃ ñāṇe ca ñeyye ca vācakañāpakabhāvena pavattanato ñāṇañca ñeyyañca hoti. 1046715,191,1511,2,16,1,148,12,"Sabbe pañcakkhandhā paccayehi saṅkharitattā saṅkhārā ādiantavantabhāvato, aniccantikabhāvato, tāvakālikabhāvato ca khaṇaparittabhāvato aniccā bhavanti. " 1046716,191,1511,17,30,1,73,9,Idaṃ‘‘ sabbe saṅkhārā aniccā’’ ti suttappadesavacanaṃ vuttanayena ñeyyaṃ nāma. 1046717,191,1511,31,38,1,79,7,Yadā vipassanākaraṇakāle paññāya vipassanāpaññāya passati aniccatādikaṃ passati. 1046718,191,1511,39,51,1,59,8,Idaṃ‘‘ yadā paññāya passatī’’ ti suttappadesavacanaṃ ñāṇaṃ nāma. 1046719,191,1511,52,71,1,189,17,"Atha passanakkhaṇe dukkhe pañcakkhandhe vipassako nibbindati, nibbindanto puggalo dukkhādijānanādivasena cattāri saccāni paṭivijjhati, eso catusaccapaṭivedho visuddhiyā visuddhatthāya maggoti. " 1046720,191,1511,72,83,1,61,7,Idaṃ‘‘ athā’’ tiādikaṃ suttappadesavacanaṃ ñāṇañca ñeyyañca hoti. 1046721,191,1512,2,7,1,20,3,{Soṇā}ti soṇaṃ ālapati. 1046722,191,1512,8,81,1,434,54,"Samaṇā bāhirakasamaṇā brāhmaṇā jātibrāhmaṇā aniccena rūpena, dukkhena rūpena, vipariṇāmadhammena rūpena‘‘ ahaṃ parehi seyyo uttamo asmī’’ ti vā samanupassanti,‘‘ ahaṃ parena sadiso samāno asmī’’ ti vā samanupassanti,‘‘ ahaṃ parato hīno lāmako asmī’’ ti vā samanupassanti, yathābhūtassa adassanā aññatra vajjetvā aññaṃ kiṃ nāma kāraṇaṃ siyā, yathābhūtaṃ adassanato tāva samanupassanassa aññaṃ kāraṇaṃ natthi, yathābhūtaṃ adassanameva kāraṇanti veditabbaṃ." 1046723,191,1512,82,94,1,79,8,‘‘ Aniccāya vedanāyā’’ tiādīsupi iminā vuttanayena vuttanayānusārena yojanā kātabbā. 1046724,191,1512,95,107,1,57,8,Idaṃ‘‘ ye hi kecī’’ tiādikaṃ suttappadesavacanaṃ ñeyyaṃ nāma. 1046725,191,1512,108,121,1,68,9,‘‘ Ye ca kho kecī’’ tiādiko sukkapakkho pana vuttavipariyāyena veditabbo. 1046726,191,1512,122,134,1,55,8,Idaṃ‘‘ ye ca kho’’ tiādikaṃ suttappadesavacanaṃ ñāṇaṃ nāma. 1046727,191,1512,135,158,1,109,16,Idaṃ‘‘ ye hi kecī’’ tiādikaṃ suttaṃ ñāṇe ca ñeyye ca atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato ñāṇañca ñeyyañca hoti.(6) 1046728,191,1513,2,30,1,159,18,"Nānāvidhaṃ ñāṇañca ñeyyañca sāsanapaṭṭhānasuttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ dassanan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ dassanan’’ tiādi vuttaṃ. " 1046729,191,1513,31,43,1,108,11,{Tatthā}ti tesu lokiyādīsu aṭṭhavīsatividhesu sāsanapaṭṭhānesu suttesu katamaṃ suttaṃ dassanaṃ nāmāti pucchati. 1046730,191,1514,2,49,1,484,41,"115. Gambhīrapaññena sabbaññubuddhena sudesitāni saṅkhepavitthārādīhi tehi tehi nayehi suṭṭhu desitāni ariyasaccāni ye bhāvitabhāvanā ariyapuggalā paññāobhāsena vibhāvayanti, te bhāvitabhāvanā ariyapuggalā devarajjacakkavattirajjādipamādaṭṭhānaṃ āgamma bhusaṃ pamattā kiñcāpi honti, tathāpi te bhāvitabhāvanā ariyapuggalā sotāpattimaggañāṇena abhisaṅkhāraviññāṇassa nirodhena aṭṭhamabhavādīsu uppajjanārahānaṃ nāmarūpānaṃ niruddhattā aṭṭhamakkhattuvasena aṭṭhamaṃ bhavaṃ na ādiyantīti yojanā. " 1046731,191,1514,50,65,1,108,11,Idaṃ‘‘ ye ariyasaccānī’’ tiādikaṃ suttaṃ dassane paṭhamamaggañāṇe vācakañāpakabhāvena pavattanato dassanaṃ nāma. 1046732,191,1515,2,44,1,436,39,"Nagaradvārabāhathirakaraṇatthaṃ ummārabbhantare pathaviyaṃ aṭṭhahatthadasahatthappamāṇaṃ āvāṭaṃ khaṇitvā tasmiṃ āvāṭe ussāpitattā pathavissito pathavinissito antopathavinissito indakhīlo sāradārumayo thambho catubbhi catūhi disāhi āgatehi vātehi mahāvātehi asampakampiyo sampakampituṃ asakkuṇeyyo siyā yathā, yo sappuriso ariyasaccāni avecca passati, taṃ sappurisaṃ sabbatitthiyavādavātehi asampakampiyattā tathūpamaṃ ahaṃ vadāmīti yojanā. " 1046733,191,1515,45,56,1,61,7,Idaṃ‘‘ yathindakhīlo’’ tiādikaṃ suttaṃ vuttanayena dassanaṃ nāma. 1046734,191,1516,2,35,1,237,26,"Bhikkhave , catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato ariyasāvako ariyassa bhagavato sammāsambuddhassa sāvako ācikkhituṃ ākaṅkhamāno hutvā attanāva sayameva attānaṃ byākareyya‘‘ bho, mama atta ahaṃ idāni khīṇanirayo amhi, khīṇatiracchānayoni amhi… pe…. " 1046735,191,1516,36,42,1,37,4,dukkhassantaṃ karissāmī’’ ti byākareyya. 1046736,191,1516,43,53,1,55,6,Caturaṅgasarūpaṃ dassetuṃ‘‘ katamehi catūhī’’ tiādi vuttaṃ. 1046737,191,1516,54,63,1,35,5,Idaṃ‘‘ catūhī’’ tiādikaṃ dassanaṃ nāma. 1046738,191,1517,2,23,1,100,12,"Nānāvidhaṃ dassanaṃ niddhāritaṃ,‘‘ katamā bhāvanā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamā bhāvanā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046739,191,1518,2,49,1,463,44,"Idha sāsane yassa ariyasāvakassa ajjhattaṃ kāmabhave nibbattāpakānaṃ orambhāgiyasaṃyojanānaṃ pajahanavasena ca bahiddhā rūpārūpabhavesu nibbattāpakānaṃ uddhambhāgiyasaṃyojanānaṃ pajahanavasena ca indriyāni saddhindriyādīni indriyāni subhāvitāni ariyamaggabhāvanāvasena suṭṭhu bhāvitāni bhavanti, bhāvito bhāvitamaggo sa danto so ariyasāvako imaṃ lokañca paraṃ lokañca nibbijjha nibbijjhitvā paṭivijjhitvā kālaṃ maraṇakāle , kālaṃkiriyaṃ vā kaṅkhati patthetīti yojanā. " 1046740,191,1518,50,63,1,87,9,Ayaṃ‘‘ yassindriyānī’’ tiādikā pāḷi bhāvanāya vācakañāpakabhāvena pavattanato bhāvanā nāma. 1046741,191,1519,2,4,1,60,2,Dhammapadāni jhānavipassanāmaggaphalanibbānadhammakoṭṭhāsāni. 1046742,191,1519,5,10,1,95,5,Anabhijjhā dhammapadaṃ anabhijjhāsīsena adhigatajhānavipassanāmagganibbānadhammapadaṃ koṭṭhāsaṃ. 1046743,191,1519,11,14,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1046744,191,1519,15,29,1,55,7,Ayaṃ‘‘ cattārimānī’’ tiādikā pāḷi vuttanayena bhāvanā nāma.(7) 1046745,191,1520,2,29,1,242,24,"Devaputta chindanto puggalo pañca orambhāgiyasaṃyojanāni heṭṭhā maggattayena chinde chindeyya, pajahanto puggalo pañca uddhambhāgiyasaṃyojanāni arahattamaggena jahe pajaheyya, bhāvayanto puggalo pañca saddhindriyādīni ca uttari bhāvaye bhāveyya. " 1046746,191,1520,30,38,1,154,8,Pañcasaṅgātigo rāgasaṅgadosasaṅgamohasaṅgamānasaṅgadiṭṭhisaṅgātigo bhikkhu oghatiṇṇoti kāmoghabhavoghadiṭṭhoghaavijjoghatiṇṇoti vuccati kathīyatīti yojanā. 1046747,191,1520,39,52,1,53,9,‘‘ Pañca chinde pañca jahe’’ ti idaṃ vacanaṃ dassanaṃ nāma. 1046748,191,1520,53,68,1,50,9,‘‘ Pañca cuttari… pe… vuccatī’’ ti ayaṃ pāḷi bhāvanā nāma. 1046749,191,1520,69,81,1,54,8,Idaṃ‘‘ pañcā’’ tiādikaṃ suttaṃ dassanañca bhāvanā ca hoti. 1046750,191,1521,2,15,1,41,6,"‘ ‘ Tīṇimāni, bhikkhave’’ tiādīsu yojanā pākaṭā.(8) " 1046751,191,1522,2,23,1,105,12,116.‘‘ Sabbapāpassa akaraṇaṃ… pe… buddhāna sāsanan’’ ti idaṃ suttaṃ sammāsambuddhassa vacanabhāvato sakavacanaṃ nāma. 1046752,191,1522,24,27,1,20,3,Attho heṭṭhā vuttova. 1046753,191,1523,2,40,1,259,28,"Bhikkhave , bālassa bālalakkhaṇāni bālaupalakkhaṇakāraṇāni bālanimittāni‘‘ ayaṃ bālo’’ ti gahaṇakāraṇāni bālāpadānāni bālassa apadānāni porāṇāni viruḷhāni kammāni yehi bālalakkhaṇādīhi bālaṃ‘‘ bālo’’ ti pare paṇḍitā sañjānanti, imāni bālalakkhaṇāni mayā vuccamānāni tīṇi. " 1046754,191,1523,41,43,1,13,2,Katamāni tīṇi? 1046755,191,1523,44,61,1,143,15,"Bhikkhave, bālo duccintitacintī ca duccintitaṃ abhijjhābyāpādamicchādassanaṃ cintī ca hoti, dubbhāsitabhāsī dubbhāsitaṃ musāvādādiṃ bhāsī ca hoti. " 1046756,191,1523,62,69,1,60,7,dukkaṭakammakārī ca dukkaṭaṃ pāṇātipātādikammaṃ kārī ca hoti. 1046757,191,1523,70,83,1,70,10,"Bhikkhave, bālassa… pe… bālāpadānāni iminā mayā vuttāni tīṇi kho bhavanti. " 1046758,191,1523,84,88,1,44,4,Sukkapakkho pana vuttavipariyāyena veditabbo. 1046759,191,1523,89,102,1,90,9,Idaṃ‘‘ tīṇimāni bhikkhave’’ tiādikaṃ vacanaṃ sammāsambuddhassa vacanabhāvato sakavacanaṃ nāma. 1046760,191,1524,2,8,1,41,5,Pathavīsamo vitthato sambodho nāma natthi. 1046761,191,1524,9,23,1,92,13,"Pātaṃ vuṭṭhaṃ udakaṃ ābhuso lābhi gaṇhātīti pātālo, pātālena samo pātālasamo ninno na vijjati. " 1046762,191,1524,24,32,1,62,7,"Merusamo unnato natthi, cakkavattisadiso poriso natthīti yojanā. " 1046763,191,1524,33,46,1,81,9,Idaṃ‘‘ pathavīsamo’’ tiādikaṃ vacanaṃ parassa devassa vacanabhāvato paravacanaṃ hoti. 1046764,191,1525,2,39,1,139,23,"‘ ‘ Devānaṃ inda, tava subhāsitena jayo hotī’’ ti vatvā‘‘ vepacitti, tava subhāsitena jayo hotū’’ ti vatvā‘‘ vepacitti, tvaṃ gāthaṃ bhaṇa bhaṇāhī’’ ti avoca. " 1046765,191,1525,40,78,1,198,30,"Bhikkhave, atha kho asurindo vepacitti imaṃ vuccamānaṃ gāthaṃ abhāsi‘‘ te paṭisedhako no ce assa no ce bhaveyya , evaṃ sati bālā bhiyyo pakujjheyyuṃ, tasmā dhīro paṇḍito bhusena daṇḍena bālaṃ nisedhaye’’ ti. " 1046766,191,1526,2,15,1,85,10,"Gāthāya , bhikkhave, asurindena vepacittinā bhāsitāya asurā anumodiṃsu, devā tuṇhī ahesuṃ. " 1046767,191,1526,16,42,1,137,20,"Bhikkhave, atha kho asurindo vepacitti devānaṃ indaṃ sakkaṃ etaṃ vacanaṃ avoca‘‘ devānaminda, tvaṃ gāthaṃ bhaṇa bhaṇāhī’’ ti etaṃ vacanaṃ avoca. " 1046768,191,1526,43,77,1,210,28,"Bhikkhave, atha kho devānamindo sakko imaṃ gāthaṃ abhāsi‘‘ bālassa paṭisedhanaṃ paraṃ paccatthikaṃ saṅkupitaṃ ñatvā sato satimā yo paṇḍito kodhato upasammati, tassa paṇḍitassa etadeva upasamaṃ varanti ahaṃ maññe’’ ti. " 1046769,191,1527,2,15,1,84,10,"Gāthāya , bhikkhave, devānamindena sakkena bhāsitāya devā anumodiṃsu, asurā tuṇhī ahesuṃ. " 1046770,191,1527,16,40,1,128,18,"Bhikkhave, atha kho devānamindo sakko asurindaṃ vepacittiṃ etaṃ vacanaṃ avoca‘‘ vepacitti, tvaṃ gāthaṃ bhaṇāhī’’ ti etaṃ vacanaṃ avoca. " 1046771,191,1527,41,77,1,190,27,"Bhikkhave, atha kho asurindo vepacitti imaṃ gāthaṃ abhāsi‘‘ vāsava yadā titikkhati, tadā naṃ titikkhantaṃ puggalaṃ bālo‘‘ ayaṃ me bhayā titikkhatī’’ ti maññati, titikkhāya etadeva vajjaṃ ahaṃ passāmi. " 1046772,191,1527,78,91,1,104,12,"Vāsava gogaṇo palāyinaṃ gavaṃ ajjhottharati iva, evaṃ dummedho khamantaṃ bhiyyo ajjhāruhati ajjhottharati. " 1046773,191,1528,2,15,1,85,10,"Gāthāya , bhikkhave, asurindena vepacittinā bhāsitāya asurā anumodiṃsu, devā tuṇhī ahesuṃ. " 1046774,191,1528,16,35,1,115,17,"Jāyamāne ca goyuddhe paṭhamaṃ dveyeva goṇā yujjhanti, gogaṇo pana yāva eko goṇo na palāyati, tāva olokentova tiṭṭhati. " 1046775,191,1528,36,53,1,110,15,"Yadā ca eko goṇo palāyati , tadā sabbo goṇo taṃ palāyinaṃ gavaṃ bhiyyo ajjhottharatīti goyuddhasabhāvo veditabbo." 1046776,191,1528,54,63,1,36,5,‘‘ Atha kho’’ tiādīnaṃ yojanattho pākaṭo. 1046777,191,1529,2,31,1,139,21,"Vepacitti , yo puggalo titikkhati, taṃ khamantaṃ puggalaṃ‘‘ ayaṃ me bhayā titikkhatī’’ ti kāmaṃ maññatu vā, mā maññatu vā, taṃ maññanaṃ nipphalameva. " 1046778,191,1529,32,35,1,29,3,Atthā sadatthaparamā bhavanti. 1046779,191,1529,36,43,1,48,7,Khantyā khantito bhiyyo sadattho nāma na vijjati. 1046780,191,1530,2,21,1,138,18,"Yo balavā santo dubbalassa have titikkhatīti tassa balavantassa taṃ titikkhanaṃ paramaṃ khantinti sappurisā āhu, dubbalo niccaṃ khamati eva. " 1046781,191,1531,2,35,1,190,25,"Yassa bālassa bālabalaṃ atthi, tassa bālassa bālabalaṃ‘‘ abalan’’ ti sappurisā āhu, yassa dhammaguttassa yaṃ balaṃ atthi, tassa dhammaguttassa tassa balassa paṭivattā paṭippharitvā vattā na vijjati. " 1046782,191,1532,2,27,1,204,23,"Vepacitti , yo puggalo kuddhaṃ paṭhamaṃ kujjhantassa paṭikujjhati, so paṭikujjhanto puggalo tena paṭikujjhanena tassa paṭhamaṃ kujjhantassa pāpapuggalassa pāpapuggalato pāpiyo eva pāpataro hīnataro eva bhave. " 1046783,191,1533,2,31,1,193,26,"Vepacitti , yo sappuriso sato satimā paraṃ saṅkupitaṃ ñatvā paṭhamaṃ kujjhantassa appaṭikujjhantova bhave, so sappuriso dujjayaṃ saṅgāmaṃ jeti nāma, attano ca parassa ca ubhinnaṃ atthaṃ carati nāma. " 1046784,191,1534,2,41,1,238,31,"Attano ca parassa ca tikicchantānaṃ ubhinnaṃ kodho upasammati, ye janā dhammassa khantidhammassa atthe, catusaccadhamme vā akovidā bhavanti, te janā khamantaṃ sappurisaṃ‘‘ ayaṃ bālo’’ ti maññanti, tesaṃ akovidānaṃ janānaṃ taṃ maññanaṃ nipphalanti. " 1046785,191,1535,2,16,1,93,11,"Gāthāsu , bhikkhave, devānamindena sakkena bhāsitāsu devā anumodiṃsu, asurā tuṇhī ahesunti yojanā. " 1046786,191,1535,17,33,1,83,9,Idaṃ‘‘ bhiyyo bālā’’ tiādikaṃ vacanaṃ sakkavepacittīnaṃ vacanabhāvato paravacanaṃ nāma.(9) 1046787,191,1536,2,48,1,359,39,"117. Pattaṃ etarahi adhigataṃ yañca kāmūpakaraṇaṃ, āyatiṃ pattabbaṃ adhigataṃ yañca kāmūpakaraṇaṃ atthi, etaṃ ubhayaṃ rajānukiṇṇaṃ rāgarajādikiṇṇaṃ iti āturassa āturānaṃyeva puggalānaṃ santike anusikkhato anusikkhantassa sikkhāsārā hutvā upaṭṭhahanti, sīlaṃ vataṃ jīvitaṃ brahmacariyaṃ ime sikkhāsārā hutvā upaṭṭhahantīti ye upaṭṭhānasārā puggalā sārato gahetvā ṭhitā. " 1046788,191,1536,49,60,1,38,7,Ettha sīlaṃ nāma‘‘ na karomī’’ ti oramaṇaṃ. 1046789,191,1536,61,64,1,31,3,Vataṃ nāma bhojanakiccakaraṇādi. 1046790,191,1536,65,68,1,18,3,Jīvitaṃ nāma ājīvo. 1046791,191,1536,69,73,1,53,4,Brahmacariyaṃ nāma methunavirativisesabhāvo veditabbo. 1046792,191,1536,74,83,1,67,9,Tesaṃ upaṭṭhānasārānaṃ puggalānaṃ ayaṃ vādo eko paṭhamo anto lāmako. 1046793,191,1536,84,109,1,121,19,"Ye ca puggalā‘‘ kāmesu doso natthī’’ ti evaṃvādino evaṃdiṭṭhino hutvā ṭhitā, tesaṃ puggalānaṃ ayaṃ vādo eko dutiyo anto lāmako. " 1046794,191,1536,110,119,1,75,9,Iccete ubho antā antavādā puggalā kaṭasivaḍḍhanā kaṭasiyo diṭṭhiṃ vaḍḍhenti. 1046795,191,1536,120,134,1,120,13,"Ete ubho ante attakilamathānuyoge kāmasukhallikānuyoge eke puggalā anabhiññāya olīyanti, eke puggalā atidhāvantīti yojanā. " 1046796,191,1536,135,149,1,85,10,Idaṃ‘‘ yañca pattan’’ tiādikaṃ vacanaṃ paresaṃ puggalānaṃ vacanabhāvato paravacanaṃ nāma. 1046797,191,1537,2,15,1,111,13,Ye ca sammādiṭṭhipuggalā te ubho ante attakilamathānuyogakāmasukhallikānuyoge abhiññāya tatra ca ante na ahesuṃ. 1046798,191,1537,16,32,1,116,15,"Tena ca abhijānanena te ubho ante na amaññiṃsu, tesaṃ sammādiṭṭhipuggalānaṃ vaṭṭaṃ tividhaṃ vaṭṭaṃ paññāpanāya natthi. " 1046799,191,1537,33,48,1,78,11,Iti evaṃ idaṃ‘‘ ye cā’’ tiādikaṃ vacanaṃ bhagavato vacanabhāvato sakavacanaṃ nāma. 1046800,191,1537,49,68,1,97,13,Ayaṃ udāno‘‘ yañca pattaṃ… pe… paññāpanāyā’’ ti ayaṃ udāno vuttanayena sakavacanañca paravacanañca hoti. 1046801,191,1538,2,24,1,102,16,Pasenadi nāma kosalo kosalissaro rājā bhagavantaṃ etaṃ‘‘ idha mayhaṃ… pe… tesaṃ piyo attā’’ ti vacanaṃ avoca. 1046802,191,1538,25,55,1,189,27,"Bhante, idha rahogatassa paṭisallīnassa mayhaṃ mama cetaso cittassa evaṃ parivitakko udapādi, kesaṃ sattānaṃ attā piyo nu kho, kesaṃ sattānaṃ attā appiyo nu kho iti etaṃ parivitakkanaṃ udapādi. " 1046803,191,1538,56,85,1,156,24,"Bhante, tassa mayhaṃ etaṃ parivitakkanaṃ ahosi, ye ca keci sattā kāyena duccaritaṃ caranti kho… pe… manasā duccaritaṃ caranti kho, tesaṃ sattānaṃ attā appiyo kho. " 1046804,191,1538,86,110,1,125,19,"Te duccaritaṃ carantā sattā‘‘ no attā piyo’’ ti evaṃ kiñcāpi vadeyyuṃ, atha kho tesaṃ duccaritaṃ carantānaṃ sattānaṃ attā appiyova. " 1046805,191,1538,111,114,1,14,3,Taṃ kissa hetu? 1046806,191,1538,115,129,1,101,13,"Appiyo appiyassa anatthāya yaṃ duccaritaṃ kareyya, taṃ duccaritaṃ te duccaritaṃ carantā sattā attanāva. " 1046807,191,1538,130,131,1,8,1,sayameva. 1046808,191,1538,132,148,1,118,15,"Attano anatthāya hi yasmā karonti, tasmā tesaṃ duccaritaṃ carantānaṃ sattānaṃ attā appiyovāti etaṃ parivitakkanaṃ ahosi. " 1046809,191,1539,2,53,1,258,40,"Bhante , ye ca keci sattā kāyena sucaritaṃ caranti kho… pe… manasā sucaritaṃ caranti kho, tesaṃ sucaritaṃ carantānaṃ sattānaṃ attā piyo kho, te sucaritaṃ carantā sattā‘‘ no attā appiyo’’ ti evaṃ kiñcāpi vadeyyuṃ, atha kho tesaṃ sucaritaṃ carantānaṃ sattānaṃ attā piyova. " 1046810,191,1539,54,57,1,14,3,Taṃ kissa hetu? 1046811,191,1539,58,90,1,215,29,"Piyo piyassa atthāya yaṃ sucaritaṃ careyya, taṃ sucaritaṃ te sucaritaṃ carantā sattā attanāva sayameva attano atthāya hi yasmā karonti , tasmā tesaṃ sucaritaṃ carantānaṃ sattānaṃ attā piyovāti etaṃ parivitakkanaṃ ahosi. " 1046812,191,1539,91,95,1,27,4,Etaṃ vacanaṃ avocāti yojanā. 1046813,191,1540,2,25,1,110,16,‘ ‘ Evametaṃ mahārājā’’ ti vacanaṃ paṭhamaṃ vatvā‘‘ ye hi kecī’’ tiādike bhagavato vuttavacanepi yojanā tatheva kātabbā. 1046814,191,1541,2,44,1,213,35,"Gāthāsu pana yo paṇḍito attānaṃ‘‘ piyan’’ ti ce jaññā, evaṃ sati so paṇḍito naṃ attānaṃ pāpena kammena na saṃyuje na saṃyojeyya, taṃ vacanaṃ hi saccaṃ piyaṃ attānaṃ sulabhaṃ na hoti, dukkaṭakārinā sukhaṃ sulabhaṃ na hoti. " 1046815,191,1542,2,39,1,264,34,"Antakena maccunā adhipannassa mānusaṃ bhavaṃ jahato pajahantassa tassa maraṇamukhe ṭhitassa sattassa kiṃ sakaṃ hoti, maraṇamukhe ṭhito so satto kiñca ādāya paralokaṃ gacchati, chāyā gacchantaṃ sattaṃ anapāyinī iva, evaṃ assa paralokagatassa sattassa kiñca anugaṃ hoti. " 1046816,191,1543,2,15,1,70,8,"Iti bhagavā evaṃ pucchati, pucchitvā‘‘ ubho’’ tiādivissajjanavacanañca āha. " 1046817,191,1543,16,36,1,130,19,"Idha loke yo macco yaṃ puññañca yaṃ pāpañca ubho kamme kurute karoti, tassa paralokagatassa maccassa taṃ puññapāpadvayaṃ sakaṃ hoti. " 1046818,191,1543,37,60,1,174,21,"Paralokaṃ gato macco taṃva puññapāpadvayaṃ ādāya paralokaṃ gacchati, chāyā gacchantaṃ sattaṃ anapāyinī iva, evaṃ assa paralokagatassa maccassa taṃva puññapāpadvayaṃ anugaṃ hoti. " 1046819,191,1544,2,12,1,96,10,Tasmā paṇḍito samparāyikaṃ samparāye phalanibbattāpakaṃ kalyāṇaṃ nicayaṃ nicayanto hutvā kareyya. 1046820,191,1544,13,24,1,76,10,"Pāṇinaṃ paralokasmiṃ puññāni patiṭṭhā honti, iti bhagavā āhāti yojanā kātabbā. " 1046821,191,1544,25,38,1,78,9,Idaṃ‘‘ rājā pasenadī’’ tiādikaṃ suttaṃ kosalarañño vacanabhāvato paravacanaṃ hoti. 1046822,191,1544,39,56,1,93,10,"‘‘ Evametaṃ , mahārāja, evametaṃ mahārājā’’ tiādikā anugīti bhagavato vacanabhāvato sakavacanaṃ hoti. " 1046823,191,1544,57,66,1,52,6,Idaṃ dvayaṃ vacanaṃ sakavacanañca paravacanañca hoti.(10) 1046824,191,1545,2,56,1,415,43,"118. Pañhe pucchite idaṃ dukkhasaccaṃ abhiññeyyaṃ, idaṃ samudayasaccaṃ pahātabbaṃ, idaṃ maggasaccaṃ bhāvetabbaṃ, idaṃ nirodhasaccaṃ, phalaṃ vā sacchikātabbaṃ, ime kusalākusalā dhammā evaṃ kusalākusalabhāvena gahitā anavajjasāvajjabhāvena vā gahitā sukhavipākadukkhavipākabhāvena vā gahitā , idaṃ iṭṭhavipākaṃ idaṃ aniṭṭhavipākaṃ phalaṃ nibbattayaiti evaṃgahitānaṃ tesaṃ kusalākusaladhammānaṃ ayaṃ vuḍḍhi attho, ayaṃ hāni atthoti. " 1046825,191,1545,57,73,1,110,12,Iti idaṃ‘‘ pañhe pucchite’’ tiādikaṃ suttaṃ vissajjanīye atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato vissajjanīyaṃ nāma. 1046826,191,1546,2,16,1,86,11,‘ ‘ Uḷāro buddho bhagavā’’ ti iminā padena buddhauḷārataṃ ekaṃseneva ekakoṭṭhāseneva niddise. 1046827,191,1546,17,30,1,86,9,‘‘ Svākkhāto dhammo’’ ti iminā padena dhammasvākkhātataṃ ekaṃseneva ekakoṭṭhāseneva niddise. 1046828,191,1546,31,57,1,164,18,‘‘ Suppaṭipanno saṅgho’’ ti iminā padena saṅghasuppaṭipattiṃ ekaṃseneva ekakoṭṭhāseneva niddise‘‘ sabbe saṅkhārā aniccā’’ ti iminā padena saṅkhārāniccataṃ ekaṃseneva niddise. 1046829,191,1546,58,71,1,74,9,‘‘ Sabbe saṅkhārā dukkhā’’ ti iminā padena saṅkhāradukkhataṃ ekaṃseneva niddise. 1046830,191,1546,72,85,1,69,9,‘‘ Sabbe dhammā anattā’’ ti iminā padena dhammānattataṃ ekaṃseneva niddise. 1046831,191,1546,86,124,1,310,29,"‘‘ Sabbe saṅkhārā anattā’’ ti avatvā‘‘ sabbe dhammā anattā’’ ti vuttena iminā padena saṅkhārehi aññaṃ yaṃ vā pana maggaphalanirodhasamāpattidhammajātaṃ atthi, taṃ maggaphalanirodhasamāpattidhammajātampi evaṃjātiyaṃ evaṃ ekaṃsabyākaraṇīyanti maggaphalanirodhasamāpattidhammajātassāpi anattataṃ ekaṃseneva niddiseti yojanā. " 1046832,191,1546,125,139,1,109,10,Idaṃ‘‘ uḷāro’’ tiādikaṃ suttaṃ vissajjanīye buddhauḷāratādike vācakañāpakabhāvena pavattanato vissajjanīyaṃ nāma. 1046833,191,1547,2,18,1,147,16,Naradammasārathi ākaṅkhato te bhagavato manasā sabbaññutaññāṇasahitādimanasā vicintitaṃ ñeyyadhammaṃ devā manussā sabbe pāṇino na jaññā na jāneyyuṃ. 1046834,191,1547,19,34,1,104,15,Santaṃ araṇaṃ samādhiṃ nisevato te bhagavato manasā vicintitā kasiṇāpi sabbe pāṇino na jaññā na jāneyyuṃ. 1046835,191,1547,35,43,1,58,8,Kasiṇāpi vā kasiṇārammaṇāya paññāyapi na jaññā na jāneyyuṃ. 1046836,191,1547,44,64,1,81,11,{Kasiṇāpī}ti ettha ca‘‘ kasiṇāyapī’’ ti vattabbepi ya-kāra lopavasena‘‘ kasiṇāpī’’ ti vuttaṃ. 1046837,191,1547,65,90,1,138,19,"Atha vā‘‘ yaṃ ākaṅkhati yaṃ ākaṅkhanaṃ karoti, taṃ ākaṅkhanaṃ kiṃ kataman’’ ti pucchitaṃ pañhaṃ aññesaṃ avisayattā avissajjanīyaṃ hotīti yojanā. " 1046838,191,1547,91,105,1,104,10,Idaṃ‘‘ ākaṅkhato’’ tiādikaṃ suttaṃ avissajjanīye visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato avissajjanīyaṃ nāma. 1046839,191,1548,2,65,1,621,53,"Bhagavā sīlakkhandhe sīlakkhandhahetu ettako etaparimāṇo, bhagavā samādhikkhandhe samādhikkhandhahetu ettako etaparimāṇo, bhagavā paññākkhandhe paññākkhandhahetu ettako etaparimāṇo, bhagavā vimuttikkhandhe vimuttikkhandhahetu ettako etaparimāṇo, bhagavā vimuttiñāṇadassanakkhandhe vimuttiñāṇadassanakkhandhahetu ettako etaparimāṇo, bhagavā iriyāyaṃ kāyavacīsamācāre kāyavacīsamācārahetu ettako etaparimāṇo, bhagavā pabhāve ānubhāvahetu ettako etaparimāṇo, bhagavā hitesitāyaṃ mettāhetu ettako etaparimāṇo, bhagavā karuṇāyaṃ karuṇāhetu ettako etaparimāṇo, bhagavā iddhiyaṃ iddhividhahetu ettako etaparimāṇoti avissajjanīyoti yojanā. " 1046840,191,1548,66,80,1,101,10,Idaṃ‘‘ ettako’’ tiādikaṃ suttaṃ avissajjanīye visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato avissajjanīyaṃ nāma. 1046841,191,1549,2,39,1,329,32,"Bhikkhave , arahato sammāsambuddhassa tathāgatassa loke uppādā uppādahetu tiṇṇaṃ ratanānaṃ uppādo sambhavati, āyatiṃ buddharatanassa uppādo sambhavati, ekassa buddharatanassa dharamānakkhaṇena hi aññassa buddharatanassa anuppajjanato āyatinti vuttaṃ, dhammaratanassa uppādo sambhavati, saṅgharatanassa uppādo sambhavatīti tīṇi ratanāni." 1046842,191,1549,40,60,1,124,16,‘‘ Tāni tīṇi ratanāni guṇato kiṃpamāṇānī’’ ti pucchite sati tāni tīṇi ratanāni guṇato etaparimāṇānīti na vissajjitabbānīti yojanā. 1046843,191,1549,61,75,1,107,10,Idaṃ‘‘ tathāgatassā’’ tiādikaṃ suttaṃ avissajjanīye visaye vācakañāpakabhāvena pavattanato avissajjanīyaṃ nāma. 1046844,191,1550,2,11,1,109,8,"Buddhavisayo puggalaparo puggalapadhāno pañho avissajjanīyo, buddhavisayāva puggalaparoparaññutā avissajjanīyā. " 1046845,191,1550,12,65,1,419,46,"Bhikkhave, avijjānīvaraṇānaṃ sattānaṃ pubbā koṭi na paññāyati taṇhāsaṃyojanānaṃ, sakiṃ nirayaṃ sandhāvataṃ saṃsarataṃ sattānaṃ, sakiṃ tiracchānayoniṃ sandhāvataṃ saṃsarataṃ sattānaṃ, sakiṃ pettivisayaṃ sandhāvataṃ saṃsarataṃ sattānaṃ, sakiṃ asurayoniṃ sandhāvataṃ saṃsarataṃ sattānaṃ, sakiṃ deve sandhāvataṃ saṃsarataṃ sattānaṃ, sakiṃ manusse sandhāvataṃ saṃsarataṃ sattānaṃ pubbā koṭi na paññāyati na dissati na upalabbhatīti." 1046846,191,1550,66,84,1,113,14,‘‘ Sā pubbā koṭi katamā’’ ti kenaci kataṃ pucchanaṃ avissajjanīyaṃ saṃsārassa pubbakoṭiyā abhāvato avissajjanīyaṃ hoti. 1046847,191,1550,85,100,1,75,10,"‘‘ Na paññāyatī’’ ti desanā sāvakānaṃ ñāṇavekallena katā, na attano ñāṇavekallena." 1046848,191,1550,101,130,1,149,19,‘‘ Na paññāyatī’’ ti desanā attano ceva sāvakānañca ñāṇavekallena kātabbā siyāti codanaṃ manasi katvā‘‘ duvidhā buddhānaṃ bhagavantānaṃ desanā’’ tiādi vuttaṃ. 1046849,191,1550,131,136,1,46,5,Attā upanetabbo etissā desanāyāti attūpanāyikā. 1046850,191,1550,137,142,1,46,5,Paro upanetabbo etissā desanāyāti parūpanāyikā. 1046851,191,1550,143,166,1,117,14,"‘‘ Katamā attūpanāyikā desanā, katamā parūpanāyikā desanā’’ ti pucchitabbattā niyametvā dassetuṃ‘‘ na paññāyatī’’ tiādi vuttaṃ." 1046852,191,1550,167,200,1,196,24,"‘‘ Na paññāyatī’’ ti desanā sāvakānaṃ netabbānaṃ vasena desitattā parūpanāyikā desanā nāma,‘‘ natthi buddhānaṃ bhagavantānaṃ avijānanā’’ ti desanā attano netabbassa vasena desitattā attūpanāyikā desanā nāma." 1046853,191,1550,201,260,1,339,42,"‘‘ Natthi buddhānaṃ bhagavantānaṃ avijānanā’’ ti vuttattā pubbāya koṭiyā abhāvato eva na paññāyatīti viññāyati, bhagavato ñāṇassa paññāpanaṃ kātuṃ asamatthattā na paññāyatīti na viññāyati tena aṭṭhakathāyaṃ‘‘ natthi buddhānaṃ bhagavantānaṃ avijānanāti etena purimāya koṭiyā abhāvato eva na paññāyati, na tattha ñāṇassa paṭighātoti dassetī’’ ti( netti. aṭṭha.118) vuttaṃ." 1046854,191,1551,2,27,1,167,18,‘ ‘ Kathaṃ pana buddhānaṃ bhagavantānaṃ avijānanāya natthibhāvovijānitabbo’’ ti vattabbattā avijānanāya natthibhāvaṃ jānāpetuṃ‘‘ yathā bhagavā kokālikaṃ bhikkhun’’ tiādi vuttaṃ. 1046855,191,1551,28,30,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1046856,191,1551,31,59,1,174,21,"‘‘ yaṃ pana atthi, taṃ aññesaṃ appameyyampi bhagavato na appameyyanti bhagavato sabbattha appaṭihatañāṇataṃ dassetuṃ‘ yathā bhagavā kokālikaṃ bhikkhuṃ ārabbhā’ tiādimāhā’’ ti vuttaṃ. " 1046857,191,1551,60,98,1,189,26,"Bhagavā kokālikaṃ bhikkhuṃ ārabbha‘‘ kīva dīghaṃ nu kho, bhante, padume niraye āyuppamāṇan’’ ti pañhaṃ pucchitvā nisinnaṃ aññataraṃ bhikkhuṃ yathā yena pakārena‘‘ seyyathāpi… pe… āghātetvā’’ ti evamāha. " 1046858,191,1551,99,107,1,72,8,Tato tena pakārena avijānanāya natthibhāvo vijānitabboti attho gahetabbo. 1046859,191,1552,2,45,1,343,38,"Bhikkhu , tvaṃ sallakkhehi, kokāliko vīsatikhāriko kosalako tilavāho rāsiṃ katvā ṭhapito, tato tilato puriso vassasatassa vassasatassa accayena ekamekaṃ tilaṃ uddhareyya, so vīsatikhāriko kosalako tilavāho iminā uddharānupakkamena khippataraṃ parikkhayaṃ pariyādānaṃ seyyathāpi gaccheyya, eko abbudo nirayo parikkhayaṃ pariyādānaṃ na tveva gaccheyya. " 1046860,191,1552,46,68,1,164,20,"Vīsati abbudā nirayā tattake kāle parikkhayaṃ pariyādānaṃ seyyathāpi gaccheyyuṃ, evameva eko nirabbudo nirayo tattake kāle parikkhayaṃ pariyādānaṃ na tveva gaccheyya. " 1046861,191,1552,69,72,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1046862,191,1552,73,91,1,137,16,"Sāriputtamoggallānesu cittaṃ āghātetvā padumaṃ nirayaṃ kokāliko bhikkhu upapanno kho, bhikkhu, tvaṃ evaṃ sallakkhehīti bhagavā āhāti yojanā. " 1046863,191,1552,92,106,1,58,10,Bhagavā‘‘ ayaṃ appameyyo ayaṃ asaṅkhyeyyo’’ ti vā na kiñci āha. 1046864,191,1552,107,127,1,128,14,"‘‘ Tasmiṃ appameyye katamo appameyyo, tasmiṃ asaṅkhyeyye katamo asaṅkhyeyyo’’ ti kenaci kataṃ pucchanaṃ buddhavisayattā avissajjanīyaṃ. " 1046865,191,1552,128,135,1,58,4,Idaṃ appameyyaasaṅkhyeyyasuttaṃ vuttanayena avissajjanīyaṃ.(11) 1046866,191,1553,2,15,1,36,6,119.‘‘ Yadā so upako’’ tiādīsu yojanā pākaṭā. 1046867,191,1554,2,23,1,112,14,‘ ‘ Kathaṃ kena pakārena jino’’ ti upakena kataṃ pucchanaṃ‘‘ kilesappahānapakārena jino’’ ti vissajjanīyattā vissajjanīyaṃ. 1046868,191,1554,24,46,1,111,14,‘‘ Kena pakārena jino’’ ti upakena kataṃ pucchanaṃ‘‘ pāpakānaṃ dhammānaṃ jitattā jino’’ ti vissajjanīyattā vissajjanīyaṃ. 1046869,191,1554,47,77,1,127,18,‘‘ Katamo jino’’ ti kataṃ pucchanaṃ‘‘ rūpādiko jino’’ ti vā‘‘ rūpādikaṃ muñcitvā añño jino’’ ti vā vissajjetuṃ asakkuṇeyyattā avissajjanīyaṃ. 1046870,191,1554,78,124,1,226,27,"‘‘ Katamo āsavakkhayo, katamo rāgakkhayo, katamo dosakkhayo, katamo mohakkhayo’’ ti kataṃ pucchanaṃ‘‘ nibbānaṃ āsavakkhayo’’ ti vā‘‘ arahattamaggo āsavakkhayo’’ ti vā‘‘ arahattaphalaṃ rāgakkhayo’’ ti vā iti evamādinā vissajjanīyattā vissajjanīyaṃ." 1046871,191,1554,125,154,1,171,18,"‘‘ Kittako āsavakkhayo, kittako rāgakkhayo, kittako dosakkhayo, kittako mohakkhayo’’ ti kataṃ pucchanaṃ‘‘ ettako etaparimāṇo āsavakkhayo’’ ti evamādinā avissajjanīyattā avissajjanīyaṃ. " 1046872,191,1554,155,165,1,75,7,Idaṃ vuttappakāraṃ suttaṃ vuttanayena vissajjanīyañca avissajjanīyañca hoti.(12) 1046873,191,1555,2,23,1,119,14,‘ ‘ Tathāgato satto atthī’’ ti pucchanaṃ‘‘ pañcakkhandhe upādāya paññāpetabbo sattabhūto atthī’’ ti vissajjanīyattā vissajjanīyaṃ. 1046874,191,1555,24,57,1,186,20,"‘‘ Atthi rūpan’’ ti kataṃ pucchanaṃ rūpassa vissajjamānattā‘‘ āmantā’’ ti vissajjanīyattā vissajjanīyaṃ,‘‘ rūpaṃ tathāgato’’ ti kataṃ pucchanaṃ tathābhāvato alabbhanato avissajjanīyattā avissajjanīyaṃ." 1046875,191,1555,58,70,1,61,7,‘‘ Rūpavā tathāgato’’ tiādīsupi esa nayo yathāsambhavaṃ yojetabbo. 1046876,191,1555,71,78,1,75,7,Idaṃ vuttappakāraṃ suttaṃ vuttanayena vissajjanīyañca avissajjanīyañca hoti. 1046877,191,1556,2,40,1,162,23,‘ ‘ Passati bhagavā dibbena cakkhunā… pe… yathākammūpage satte pajānātī’’ ti kataṃ pucchanaṃ‘‘ passati bhagavā’’ ti vā… pe…‘‘ pajānāti bhagavā’’ ti vā vissajjanīyattā vissajjanīyaṃ. 1046878,191,1556,41,57,1,105,11,"‘‘ Katame sattā, katamo tathāgato’’ ti kataṃ pucchanaṃ paramatthato alabbhanato avissajjanīyattā avissajjanīyaṃ." 1046879,191,1557,2,15,1,67,9,‘ ‘ Atthi tathāgato’’ ti kataṃ pucchanaṃ heṭṭhā vuttanayena vissajjanīyaṃ. 1046880,191,1557,16,64,1,261,34,"‘‘ Atthi tathāgato paraṃ maraṇā’’ ti kataṃ pucchanaṃ‘‘ atthi tathāgato paraṃ maraṇā’’ ti vissajjamāne sati ca idhaloko eva paralokoti āpajjati,‘‘ natthi tathāgato paraṃ maraṇā’’ ti vissajjamāne sati ca idhalokato añño paralokoti āpajjati, tasmā avissajjanīyattā avissajjanīyaṃ. " 1046881,191,1557,65,79,1,142,14,Idaṃ vuttappakāraṃ suttaṃ vissajjanīye visaye ca avissajjanīye visaye ca vācakañāpakabhāvena pavattanato vissajjanīyañca avissajjanīyañca hoti. 1046882,191,1558,2,32,1,155,17,"120. Nānāvidhaṃ vissajjanīyāvissajjanīyasuttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ suttaṃ kamman’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ kamman’’ tiādi vuttaṃ." 1046883,191,1559,2,30,1,186,19,‘ ‘ Antakenādhipannassā’’ tiādīsu attho heṭṭhā vuttanayattā pākaṭo‘‘ maraṇenābhibhūtassa… pe… chāyāva anapāyinī’’ ti idaṃ suttaṃ puññakammapāpakammadvaye vācakañāpakabhāvena pavattanato kammaṃ nāma. 1046884,191,1560,2,66,1,531,58,"Bhikkhave , tumhe puna caparaṃ kammaṃ sallakkhetha.( Anuṭṭhānagilānaṃ) anuṭṭhānagilānassa pīṭhasamāruḷhaṃ pīṭhasamāruḷhassa bālaṃ bālassa vā mañcasamāruḷhaṃ mañcasamāruḷhassa bālaṃ bālassa vā chamāyaṃ bhūmiyaṃ semānaṃ semānassa sayantassa bālaṃ bālassa vā kāyena duccaritāni vācāya duccaritāni manasā duccaritāni pāpakāni yāni kammāni pubbe pubbakāle vā atīte anekakappakoṭisatasahasse vā assa bālena katāni, tāni pāpakāni kammāni tamhi pīṭhasamāruḷhādi samaye olambanti viya upaṭṭhahanti ajjholambanti viya upaṭṭhahanti abhippalambanti viya upaṭṭhahanti. " 1046885,191,1560,67,90,1,175,17,"Bhikkhave , mahataṃ mahantānaṃ pabbatakūṭānaṃ chāyā sāyanhasamayaṃ pathaviyaṃ seyyathāpi olambanti ajjholambanti abhippalambanti yathā, bhikkhave, evameva bālaṃ… pe… abhippalambanti. " 1046886,191,1560,91,163,1,448,60,"Bhikkhave, tatra tasmiṃ upaṭṭhānākāre upaṭṭhānākārahetu bālassa katapāpassa evaṃ parivitakko hoti‘‘ me mayā kalyāṇaṃ akataṃ vata, me mayā kusalaṃ akataṃ vata, bhīruttāṇaṃ kataṃ vata, me mayā pāpaṃ kataṃ vata, me mayā luddaṃ kataṃ vata, me mayā kibbisaṃ kataṃ vata, bho agilāna sappurisa akatakalyāṇānaṃ akatakusalānaṃ akatabhīruttāṇānaṃ katapāpānaṃ kataluddānaṃ katakibbisānaṃ yāvatā gati duggati atthi, taṃ gatiṃ ahaṃ pecca gacchāmī’’ ti evaṃ parivitakko hoti. " 1046887,191,1560,164,177,1,95,12,"Evaṃ vitakkento so bālo socati kilamati paridevati, urattāḷiṃ kandati sammohaṃ āpajjatīti yojanā. " 1046888,191,1561,2,12,1,96,9,Pabbatakūṭānaṃ chāyā nāma sūriyuggamanakālepi pathaviyā olambantīpi chāyā hāyanavasena olambanti. 1046889,191,1561,13,37,1,173,18,"Sāyanhasamayaṃ pana chāyā vaḍḍhanavasena olambanti, tatheva kammānipi tasmiṃ kāle vaḍḍhanavasena upaṭṭhahanti, tasmā tameva vaḍḍhanupaṭṭhānaṃ sandhāya‘‘ sāyanhasamayan’’ ti vuttaṃ. " 1046890,191,1561,38,43,1,55,5,Sukkapakkhepi yojanā kaṇhapakkhe yojanānusārena kātabbā. 1046891,191,1561,44,58,1,109,10,Idaṃ‘‘ puna caparan’’ tiādikaṃ suttadvayaṃ kusalakammaakusalakammesu vācakañāpakabhāvena pavattanato kammaṃ nāma. 1046892,191,1562,2,26,1,122,16,"Nānāvidhaṃ kammaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamo vipāko’’ ti pucchitabbattā tattha katamo vipāko’’ tiādi vuttaṃ. " 1046893,191,1562,27,35,1,83,8,Tattha tesu aṭṭhavīsatividhesu lokiyādīsu sāsanapaṭṭhānesu katamo vipākoti pucchati. 1046894,191,1562,36,50,1,124,12,"Bhikkhave, vo tumhehi ye manussattasaddhāpaṭilābhādayo paṭiladdhā, te manussattasaddhāpaṭilābhādayo vo tumhākaṃ lābhā bhavanti. " 1046895,191,1562,51,63,1,126,11,"Tumhehi pabbajitvā yaṃ catupārisuddhisīlādisampādanaṃ laddhaṃ, taṃ catupārisuddhisīlādisampādanaṃ vo tumhākaṃ suladdhaṃ bhavati. " 1046896,191,1562,64,82,1,130,16,"Bhikkhave, yo buddhuppādo navamo khaṇo tumhehi laddho, so buddhuppādo navamo khaṇo vo tumhākaṃ brahmacariyavāsāya paṭiladdho bhavati. " 1046897,191,1563,2,28,1,182,22,"Bhikkhave , mayā chaphassāyatanikā nāma nirayā diṭṭhā, tattha tesu diṭṭhesu chaphassāyatanikesu nāma nirayesu yaṃ kiñci rūpaṃ cakkhunā passati, taṃ aniṭṭharūpaṃyeva passati, no iṭṭharūpaṃ. " 1046898,191,1563,29,34,1,37,4,"Akantarūpaṃyeva passati, no kantarūpaṃ. " 1046899,191,1563,35,40,1,39,4,"Amanāparūpaṃyeva passati, no manāparūpaṃ. " 1046900,191,1564,2,34,1,140,21,"Yaṃ kiñci saddaṃ sotena… pe… ghānena… pe… jivhāya… pe… kāyena… pe… yaṃ kiñci dhammaṃ manasā vijānāti, taṃ aniṭṭhadhammaṃyeva vijānāti, no iṭṭhadhammaṃ. " 1046901,191,1564,35,40,1,42,4,"Akantadhammaṃyeva vijānāti, no kantadhammaṃ. " 1046902,191,1564,41,48,1,58,6,"Amanāpadhammaṃyeva vijānāti, no manāpadhammanti pāṭho yutto." 1046903,191,1564,49,65,1,94,10,"‘‘ Aniṭṭharūpaṃyeva vijānāti, no iṭṭharūpan’’ tiādipāṭho ayutto, katthaci pāḷiyaṃ ayuttapāṭho diṭṭho. " 1046904,191,1564,66,70,1,48,4,Sukkapakkhe vuttanayavipariyāyena yojanā kātabbā. 1046905,191,1564,71,88,1,104,12,"Ayaṃ vuttappakārā‘‘ lābhā vo, bhikkhave’’ tiādiko pāṭho vipāke vācakañāpakabhāveneva pavattanato vipāko nāma. " 1046906,191,1565,2,18,1,155,15,"Mārisā niraye paccamānānaṃ amhākaṃ sabbaso nimujjanaummujjanavasena saṭṭhivassasahassāni paripuṇṇāni, nirayassa anto pariyosānaṃ kadā kasmiṃ kāle bhavissati. " 1046907,191,1566,2,7,1,33,4,Nirayassa anto pariyosānaṃ natthi. 1046908,191,1566,8,13,1,37,5,Nirayassa anto pariyosānaṃ kuto atthi? 1046909,191,1566,14,20,1,49,6,Nirayassa anto pariyosānaṃ amhākaṃ na paṭidissati. 1046910,191,1566,21,60,1,236,33,"Mārisā, yadā tumhe ca ahañca seṭṭhiputtā jātā, tadā tuyhaṃ tumhākañca mayhaṃ mama ca pāpaṃ hi yasmā pakataṃ pakārehi kataṃ, tasmā nirayassa anto pariyosānaṃ amhākaṃ na dissatīti ayaṃ pāṭho vipāke vācakañāpakabhāvena pavattanato vipāko nāma.(13) " 1046911,191,1567,2,36,1,200,29,"121. Adhammacārī naro kusaladhammesu pamatto hi yasmā hoti, tasmā so adhammacārī pamatto naro yahiṃ yahiṃ yaṃ yaṃ duggatiṃ gacchati, taṃ taṃ gacchantaṃ adhammacāriṃ naṃ naraṃ attanā carito so dhammova hanati. " 1046912,191,1567,37,39,1,13,2,Kimiva hanati? 1046913,191,1567,40,56,1,110,15,"Sayaṃ attanā gahito kaṇhasappo gaṇhantaṃ janaṃ hanati yathā, evaṃ attanā carito adhammo adhammacāriṃ naṃ hanati." 1046914,191,1567,57,69,1,50,8,‘‘ Na hi dhammo adhammo cā’’ tiādigāthāya attho pākaṭo. 1046915,191,1567,70,82,1,91,12,Idaṃ suttadvayaṃ kamme ca vipāke ca vācakañāpakabhāvena pavattanato kammañca vipāko ca hoti. 1046916,191,1568,2,8,1,37,5,"Bhikkhave , tumhe puññānaṃ mā bhāyittha; " 1046917,191,1568,9,22,1,58,8,"bhikkhave, yadidaṃ yaṃ idaṃ‘‘ puññānī’’ ti adhivacanaṃ pavattaṃ; " 1046918,191,1568,23,40,1,119,13,etaṃ‘‘ puññānī’’ ti adhivacanaṃ iṭṭhassa kantassa piyassa manāpassa sukhassa sukhavipākajanakassa kammassa adhivacanaṃ hoti. 1046919,191,1568,41,55,1,112,13,"Bhikkhave, ahaṃ dīgharattaṃ katānaṃ puññānaṃ dīgharattaṃ paccanubhūtaṃ iṭṭhaṃ kantaṃ piyaṃ manāpaṃ abhijānāmi kho." 1046920,191,1568,56,83,1,177,21,"‘‘ Kathaṃ abhijānāmī’’ ti ce puccheyya , pubbe satta vassāni mettacittaṃ mettāya sahitaṃ dutiyajjhānacittaṃ bhāvetvā satta saṃvaṭṭavivaṭṭakappe imaṃ lokaṃ manussalokaṃ puna na āgamāsiṃ. " 1046921,191,1568,84,95,1,120,9,"Satta {saṃvaṭṭavivaṭṭakappe}ti cettha saṃvaṭṭaggahaṇena saṃvaṭṭaṭṭhāyī, vivaṭṭaggahaṇena vivaṭṭaṭṭhāyīpi gahitāti veditabbā. " 1046922,191,1568,96,99,1,26,3,Sesesupi evameva gahetabbo. 1046923,191,1568,100,112,1,97,10,"Bhikkhave, saṃvaṭṭamāne kappe ahaṃ ābhassarūpago homi, vivaṭṭakappe suññaṃ brahmavimānaṃ upapajjāmi. " 1046924,191,1568,113,141,1,218,24,"Bhikkhave, tatra brahmavimāne tatra upapajjamāne upapajjamānahetu ahaṃ brahmā homi, aññe mahānubhāvena abhibhavanato abhibhū, aññehi anabhibhavanato anabhibhūto mahābrahmā homi, aññadatthu ekaṃsena daso ahaṃ vasavattī homi. " 1046925,191,1569,2,27,1,240,22,"Bhikkhave , ahaṃ devānamindo sakko chattiṃsakkhattuṃ ahosiṃ kho, dhammiko dhammarājā cāturanto vijitāvī janapadatthāvariyappatto cakkaratanādi sattaratanasamannāgato cakkavattirājā anekasatakkhattuṃ ahosiṃ, padesarajjassa rājabhāve ko pana vādo. " 1046926,191,1570,2,46,1,265,36,"Bhikkhave , tassa cakkavattirājabhūtassa mayhaṃ etaṃ parivitakkanaṃ ahosi‘‘ yena phalena yena vipākena ahaṃ etarahi evaṃmahiddhiko evaṃmahānubhāvo amhi, taṃ idaṃ phalaṃ kissa kammassa phalaṃ nu kho, so ayaṃ vipāko kissa kammassa vipāko nu kho’’ ti etaṃ parivitakkanaṃ ahosi. " 1046927,191,1570,47,91,1,287,38,"Bhikkhave, tassa vitakkentassa mayhaṃ etaṃ parivitakkanaṃ ahosi‘‘ yena phalena yena vipākena ahaṃ etarahi evaṃmahiddhiko evaṃmahānubhāvo amhi, me pavattaṃ taṃ idaṃ phalaṃ tiṇṇaṃ kammānaṃ phalaṃ kho, so ayaṃ vipāko tiṇṇaṃ kammānaṃ vipāko kho, seyyathidaṃ katamesaṃ tiṇṇaṃ kammānaṃ phalaṃ vipāko? " 1046928,191,1570,92,107,1,104,13,Dānassa damassa saṃyamassāti tiṇṇaṃ kammānaṃ phalaṃ vipāko’’ ti etaṃ parivitakkanaṃ ahosīti avocāti yojanā. 1046929,191,1571,2,36,1,166,24,"Tattha tasmiṃ‘‘ mā, bhikkhave, puññānaṃ bhāyitthā’’ tiādike sutte yañca dānaṃ, yo ca damo, yo ca saṃyamo atthi, idaṃ dānādittayaṃ kammaṃ, taṃvācakañāpakaṃ suttampi kammaṃ nāma. " 1046930,191,1571,37,56,1,158,17,"Tappaccayo taṃkammapaccayo paccayuppannabhūto paccanubhūto yo vipāko atthi, etaṃ vipāke phalampi pakkhipitabbaṃ, ayaṃ vipāko taṃvācakañāpako pāṭhopi vipāko nāma. " 1046931,191,1571,57,61,1,63,4,Cūḷakammavibhaṅgo cūḷakammavipākaputhuttavibhāgo tathā vattabbo. 1046932,191,1572,2,55,1,489,45,"Todeyyaputtassa subhassa māṇavassa yaṃ suttaṃ bhagavatā desitaṃ, tattha sutte vuttā ye pāṇātipātādayo dhammā appāyukadīghāyukatāya saṃvattanti, ye hiṃsanādayo dhammā bahvābādhaappābādhatāya saṃvattanti, ye usūyanādayo dhammā appesakkhamahesakkhatāya saṃvattanti, ye kodhādayo dhammā dubbaṇṇasuvaṇṇatāya saṃvattanti, ye agāravādayo dhammā nīcakulikauccakulikatāya saṃvattanti, ye maccherādayo dhammā appabhogamahābhogatāya saṃvattanti, ye asallakkhaṇādayo dhammā duppaññapaññavantatāya saṃvattanti. " 1046933,191,1572,56,64,1,70,7,"Idaṃ pāṇātipātasattayugaṃ kammaṃ, taṃvācakañāpakaṃ suttampi kammaṃ nāma. " 1046934,191,1572,65,84,1,148,15,"Tattha subhasutte yā appāyukadīghāyukatā vuttā… pe… yā duppaññapaññavantatā vuttā, so ayaṃ appāyukadīghāyukatādiko vipāko, taṃvācakañāpakapāṭhopi vipāko. " 1046935,191,1572,85,100,1,105,12,Idaṃ subhasuttaṃ kusalākusalakamme ceva vipāke ca vācakañāpakabhāvena pavattanato kammañca vipāko ca hoti.(14) 1046936,191,1573,2,38,1,277,29,"122. Yo puggalo vacīduccaritaparivajjanena vācānurakkhī bhaveyya, abhijjhādianuppādanena manasā saṃvuto bhaveyya, pāṇātipātādipajahanena kāyena akusalaṃ na kayirā, iti tayo ete kammapathe visodhaye, so puggalo isippaveditaṃ maggaṃ ariyaṃ aṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ ārādhaye ārādhayeyyāti yojanā. " 1046937,191,1573,39,52,1,86,9,Idaṃ‘‘ vācānurakkhī’’ tiādikaṃ suttaṃ kusale vācakañāpakabhāvena pavattanato kusalaṃ nāma. 1046938,191,1574,2,33,1,208,23,"Yassa puggalassa kāyena dukkaṭaṃ duggatisaṃvattaniyakammaṃ natthi, vācāya dukkaṭakammaṃ natthi, manasā dukkaṭakammaṃ natthi, tīhi ṭhānehi uppajjanaṭṭhānehi saṃvutaṃ taṃ puggalaṃ‘‘ brāhmaṇan’’ ti ahaṃ vadāmīti yojanā. " 1046939,191,1574,34,39,1,42,5,Idaṃ gāthāvacanaṃ vuttanayena kusalaṃ nāma. 1046940,191,1575,2,18,1,70,10,"‘ ‘ Tīṇimāni, bhikkhave… pe… kusalamūlānī’’ ti idaṃ vacanaṃ vuttanayena kusalaṃ. " 1046941,191,1575,19,33,1,99,12,"Bhikkhave, kusalānaṃ dhammānaṃ samāpattiyā vijjā pubbaṅgamā hoti, hirī ca ottappañca anudevāti yojanā. " 1046942,191,1575,34,39,1,37,5,Idaṃ vacanaṃ vuttanayena kusalaṃ nāma. 1046943,191,1576,2,29,1,165,24,"Māluvā sālaṃ rukkhaṃ onataṃ bhūmiyaṃ patanaṃ karoti iva, tathā yassa janassa accantaṃ dvīsu tīsu bhavesu dussīlyaṃ atthi, so jano attānaṃ onataṃ apāyesu pākaṭaṃ karoti. " 1046944,191,1576,30,49,1,124,17,"Anatthakāmo jano yathā anatthaṃ icchati, tathā anatthaṃ karoti yathā, tathā īdiso dussīlo naṃ attānaṃ anatthaṃ karotīti yojanā. " 1046945,191,1576,50,60,1,49,6,Idaṃ‘‘ yassā’’ tiādikaṃ vacanaṃ vuttanayena akusalaṃ. 1046946,191,1577,2,27,1,226,24,"Asmamayaṃ asmasaṅkhātaṃ pāsāṇamaṇimayaṃ vajiraṃ vajirassa uṭṭhānasaṅkhātaṃ pāsāṇamaṇiṃ abhimatthati vidhaṃseti iva, tathā attanā hi sayameva kataṃ attajaṃ attasambhavaṃ pāpaṃ dummedhaṃ pāpaṃ karontaṃ janaṃ abhimatthatīti yojanā. " 1046947,191,1577,28,39,1,53,7,Idaṃ‘‘ attanā hī’’ tiādikaṃ vacanaṃ vuttanayena akusalaṃ. 1046948,191,1578,2,19,1,137,16,"Devate kusalehi vivajjitā akusalā dasa kammapathe niseviya katvā garahā gārayhā bhavanti, bālamatī mandabuddhino nirayesu paccareti yojanā. " 1046949,191,1578,20,31,1,58,7,Idaṃ‘‘ dasa kammapathe’’ tiādikaṃ suttaṃ vuttanayena akusalaṃ. 1046950,191,1579,2,21,1,72,10,"‘ ‘ Tīṇimāni, bhikkhave… pe… akusalamūlānī’’ ti idaṃ vacanaṃ vuttanayena akusalaṃ.(15) " 1046951,191,1580,2,28,1,157,23,"Yādisaṃ yaṃ bījaṃ vapate, taṃ bījaṃ tādisaṃ phalaṃ harate iva, tathā kalyāṇakārī paṇḍito kalyāṇaṃ phalaṃ harate, pāpakārī bālo ca pāpakaṃ phalaṃ harateti yojanā. " 1046952,191,1580,29,51,1,90,13,"Tattha‘‘ yādisan’’ tiādike sutte‘‘ kalyāṇakārī kalyāṇan’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, idaṃ vacanaṃ kusalaṃ." 1046953,191,1580,52,67,1,60,10,"‘‘ Pāpakārī ca pāpakan’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, idaṃ vacanaṃ akusalaṃ. " 1046954,191,1580,68,74,1,53,6,Idaṃ dvivacanaṃ vuttanayena kusalañca akusalañca hoti. 1046955,191,1581,2,29,1,277,24,"Kalyāṇakārī sappurisā subhena kammena suggatiṃ vajanti gacchanti, pāpakārī kāpurisā asubhena kammunā apāyabhūmiṃ vajanti gacchanti, kammassa abhisaṅkhāraviññāṇasahagatakammassa khayā khayanato vimuttacetasā samucchedavimuttipaṭippassaddhivimutticittā te sappurisā asubhe nibbanti. " 1046956,191,1581,30,32,1,15,2,Kimiva nibbanti? 1046957,191,1581,33,46,1,101,12,"Indhanakkhayā joti nibbāti iva, tathā te sappurisā kammassa khayā anavasesakhayanato nibbantīti yojanā. " 1046958,191,1581,47,86,1,166,22,"Tattha tasmiṃ‘‘ subhenā’’ tiādigāthāvacane‘‘ subhena… pe… suggatin’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, idaṃ‘‘ subhena… pe… suggatin’’ ti vacanaṃ kusale vācakañāpakabhāvena pavattanato kusalaṃ nāma." 1046959,191,1581,87,117,1,134,18,"‘‘ Apāyabhūmiṃ asubhena kammunā’’ ti yaṃ vacanaṃ āha , idaṃ‘‘ apāya… pe… kammunā’’ ti vacanaṃ akusale vācakañāpakabhāvena pavattanato akusalaṃ nāma. " 1046960,191,1581,118,133,1,73,8,Idaṃ‘‘ subhenā’’ tiādikaṃ gāthāvacanaṃ vuttanayena kusalañca akusalañca hoti.(16) 1046961,191,1582,2,26,1,120,15,123.‘‘ Yathāpi bhamaro pupphaṃ… pe… munī care’’ ti idaṃ gāthāvacanaṃ anuññāte caraṇe vācakañāpakabhāvena pavattanato anuññātaṃ nāma. 1046962,191,1583,2,8,1,72,6,Bhamaro nāma puppharasapivanagahaṇavasena caraṇako madhukarādiko bhamaro. 1046963,191,1583,9,29,1,190,20,So puppharasaṃ gaṇhanto mandavego hutvā pupphañca vaṇṇañca gandhañca avināsetvā yāvadatthaṃ puppharasaṃ pivitvā madhukaraṇatthāya ca puppha rasaṃ gahetvā madhukaraṇaṭṭhānaṃ vanasaṇḍaṃ paleti. 1046964,191,1583,30,33,1,34,3,Pupphavaṇṇagandhā pākatikāva honti. 1046965,191,1583,34,81,1,490,44,"Evameva piṇḍāya gāmaṃ pavisanto muni pasādajanakaṃ ālokanavilokanagamanatiṭṭhanādikaṃ janetvā pītisomanassasahitaṃ pasādaṃ janetvā saddhādeyyaṃ piṇḍapātaṃ yāpanamattaṃ paṭiggahetvā gāmato nikkhamitvā udakaphāsukaṭṭhāne vane bhesajjaṃ limpanto viya, kantāre puttamaṃsaṃ khādanto viya, piṇḍapātaṃ paccavekkhitvā paribhuñjitvā bhamaro vane madhuṃ karoti viya, kammaṭṭhānānurūpaṃ vanasaṇḍaṃ pavisitvā jhānamaggaphalanibbattanatthāya samaṇadhammakaraṇatthāya gāme care careyyāti adhippāyo veditabbo." 1046966,191,1584,2,34,1,183,23,"‘ ‘ Tīṇimāni, bhikkhave, bhikkhūnaṃ karaṇīyāni… pe… imāni kho, bhikkhave, bhikkhūnaṃ tīṇi karaṇīyānī’’ ti idaṃ suttaṃ bhagavatā anuññāte ācāre atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato anuññātaṃ nāma. " 1046967,191,1584,35,49,1,79,13,"Tasmiṃ sutte yo bhikkhu sīlaṃ pāti rakkhati, iti rakkhaṇato so bhikkhu pāti nāma. " 1046968,191,1584,50,64,1,91,13,"Yaṃ sīlaṃ taṃ pātiṃ bhikkhuṃ apāyādidukkhato moceti, iti mocanato taṃ sīlaṃ pātimokkhaṃ nāma. " 1046969,191,1584,65,98,1,290,28,"Yena sīlena bhikkhu saṃvaritabbacakkhundriyādikaṃ saṃvarati, iti saṃvaraṇakaraṇato taṃ sīlaṃ saṃvaraṃ nāma, pātimokkhaṃ eva saṃvaraṃ pātimokkhasaṃvaraṃ, pātimokkhasaṃvarena saṃvuto samannāgato hutvā saṃvuṇanato catuiriyāpathesu cārako hoti, iti saṃvuṇanato bhikkhu pātimokkhasaṃvarasaṃvuto nāma. " 1046970,191,1584,99,102,1,33,3,Viharati catuiriyāpathe pavatteti. 1046971,191,1584,103,117,1,95,11,"Vārittacāraṃ vajjetvā cārittasīlaṃ ādāya caraṇaṃ ācāro, agocare vajjetvā gocare caraṇaṃ {gocaro}ti. " 1046972,191,1584,118,128,1,102,9,"Attho vuccamāno ativitthāro bhavissati, tasmā kiñcimattaṃ kathetvā sāsanapaṭṭhānasuttabhāvaṃ kathessāma." 1046973,191,1585,2,29,1,138,16,"‘ ‘ Ettakameva suttaṃ‘ anuññātan’ ti niddhāritabban’’ ti vattabbattā‘‘ dasayime, bhikkhave, dhammā pabbajitena abhiṇhaṃ paccavekkhitabbā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046974,191,1585,30,46,1,118,12,Idaṃ‘‘ dasā’’ tiādikaṃ suttampi anuññāte dasavidhe paccavekkhitabbe dhamme vācakañāpakabhāvena pavattanato anuññātaṃ nāma. 1046975,191,1585,47,66,1,112,13,‘‘ Tīṇimāni… pe… karaṇīyānī’’ ti idaṃ suttampi anuññāte tividhe sucarite vācakañāpakabhāvena pavattanato anuññātaṃ nāma. 1046976,191,1586,2,30,1,153,18,"Nānāvidhaṃ anuññātaṃ suttaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ suttaṃ paṭikkhittan’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ paṭikkhittan’’ tiādi vuttaṃ." 1046977,191,1587,2,11,1,47,7,"‘ ‘ Natthi puttasamaṃ pemaṃ, natthi gosamitaṃ dhanaṃ; " 1046978,191,1588,2,11,1,44,6,"Natthi sūriyasamā ābhā, samuddaparamā sarā’’ ti." 1046979,191,1588,12,12,1,0,0,– 1046980,191,1589,2,6,1,43,4,Idaṃ devaputtavacanaṃ paṭikkhipanto bhagavā– 1046981,191,1590,2,11,1,48,7,"‘ ‘ Natthi attasamaṃ pemaṃ, natthi dhaññasamaṃ dhanaṃ; " 1046982,191,1591,2,13,1,46,8,"Natthi paññāsamā ābhā, vuṭṭhi ve paramā sarā’’ ti." 1046983,191,1591,14,14,1,0,0,– 1046984,191,1592,2,4,1,10,2,Gāthaṃ āha. 1046985,191,1592,5,19,1,77,10,Ettha etasmiṃ gāthādvaye yaṃ‘‘ natthi puttasamaṃ peman’’ tiādikaṃ purimakaṃ hoti. 1046986,191,1592,20,39,1,131,14,"Idaṃ‘‘ natthi puttasamaṃ peman’’ tiādikaṃ devaputtavacanaṃ bhagavatā paṭikkhittattā, paṭikkhitte atthe pavattanato ca paṭikkhittaṃ nāma. " 1046987,191,1593,2,22,1,121,15,"Dubbhikkhakāle vā kantāre vā mātāpitaro puttadhītaro ghātetvāpi attānameva posenti, tasmā‘‘ natthi attasamaṃ peman’’ ti vuttaṃ. " 1046988,191,1593,23,44,1,161,14,"Dubbhikkhakālādīsu hiraññasuvaṇṇasārādīni, gomahiṃsādīnipi dhaññagahaṇatthāya dhaññassāmikānaṃ datvā dhaññameva gaṇhanti, tasmā‘‘ natthi dhaññasamaṃ dhanan’’ ti vuttaṃ. " 1046989,191,1593,45,74,1,242,22,"Sūriyādīnaṃ ābhā paccuppannatamaṃ ekadesaṃva vinodeti, paññā pana dasasahassilokadhātumpi ekapajjotaṃ ekobhāsaṃ kātuṃ samatthā, atītānāgatapaccuppannadhammakoṭṭhāsesupi paṭicchādakaṃ kilesatamampi vidhamati, tasmā‘‘ natthi paññāsamā ābhā’’ ti vuttaṃ. " 1046990,191,1593,75,109,1,206,26,"Samuddo bhūmiyā ca ekadeseyeva tiṭṭhati, so ca deve avuṭṭhe sati khayanasabhāvo bhaveyya, vuṭṭhi pana koṭisatasahassacakkavāḷesupi yāva ābhassarā brahmalokāpi pūrā bhavati, tasmā‘‘ vuṭṭhi ve paramāsarā’’ ti vuttaṃ." 1046991,191,1594,2,19,1,83,10,‘ ‘ Idameva paṭikkhittaṃ niddhāritabban’’ ti vattabbattā‘‘ tīṇimāni bhikkhave’’ tiādi vuttaṃ. 1046992,191,1594,20,37,1,104,10,Idaṃ‘‘ tīṇimānī’’ tiādikaṃ suttampi paṭikkhitte duccarite vācakañāpakabhāvena pavattanato paṭikkhittaṃ nāma.(17) 1046993,191,1595,2,32,1,155,17,"124. Nānāvidhaṃ paṭikkhittaṃ ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamaṃ anuññātañca paṭikkhittañcā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha katamaṃ anuññātañcā’’ tiādi vuttaṃ. " 1046994,191,1596,2,11,1,71,8,"Bhūripañña bhūripaññavanta gotama, taṃ bhūripaññaṃ gotamaṃ ahaṃ pucchāmi. " 1046995,191,1596,12,24,1,60,11,"Idha loke anekā yā janatā bhītā, sā janatā kiṃsu katamā bhave. " 1046996,191,1596,25,38,1,66,12,"Yo ca maggo anekāyatano iti pavutto, so ca maggo kiṃsu katamo bhave. " 1046997,191,1596,39,50,1,75,11,Kismiṃ dhamme ṭhito jano paralokaṃ na bhāye na bhāyeyyāti pucchatīti yojanā. 1046998,191,1597,2,21,1,108,16,"Devaputta yo jano sammā vācañca paṇidhāya, sammā manañca paṇidhāya, kāyena pāpāni akubbamāno ca bhave, ayaṃ eko. " 1046999,191,1597,22,30,1,47,7,"Bahvannapānaṃ gharaṃ āvasanto ca bhave, ayaṃ eko. " 1047000,191,1597,31,40,1,61,8,"Saddho saddhāsampanno cittamudubhāvena mudu ca bhave, ayaṃ eko. " 1047001,191,1597,41,52,1,80,10,"Vadaññū yācakānaṃ yācanavasena vuttavacanaññū hutvā saṃvibhāgī ca bhave, ayaṃ eko. " 1047002,191,1597,53,68,1,97,15,Iti etesu catūsu dhammesu ṭhito jano dhammesu ṭhito hutvā paralokaṃ na bhāye na bhāyeyyāti yojanā. 1047003,191,1598,2,25,1,103,15,"‘ ‘ Tasmiṃ sutte katamaṃ anuññātaṃ, katamaṃ paṭikkhittaṃ nāmā’’ ti pucchitabbattā‘‘ tattha yaṃ āhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047004,191,1598,26,75,1,237,30,"Tattha tasmiṃ‘‘ kiṃsūdhā’’ tiādipañhāya vissajjane‘‘ vācaṃ manañcā’’ tiādivacane‘‘ vācaṃ manañca paṇidhāya sammā’’ ti yaṃ vacanaṃ bhagavā āha, idaṃ‘‘ vācaṃ… pe… sammā’’ ti vacanaṃ anuññāte vacanīyādike atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato anuññātaṃ nāma." 1047005,191,1598,76,107,1,140,19,"‘‘ Kāyena pāpāni akubbamāno’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, idaṃ‘‘ kāyena … pe… māno’’ ti vacanaṃ pāpakubbena paṭikkhitte vuttanayena pavattanato paṭikkhittaṃ nāma." 1047006,191,1598,108,140,1,103,18,"‘‘ Bahvanna… pe… na bhāye’’ ti yaṃ vacanaṃ āha, idaṃ‘‘ bahvanna… pe… na bhāye’’ ti vacanaṃ vuttanayena anuññātaṃ nāma. " 1047007,191,1598,141,153,1,77,8,Idaṃ‘‘ vācan’’ tiādikaṃ vacanaṃ vuttanayadvayena anuññātañca paṭikkhittañca hoti. 1047008,191,1599,2,10,1,42,5,‘ ‘ Sabbapāpassa akaraṇan’’ tiādiko vuttatthova. 1047009,191,1599,11,32,1,109,12,"‘‘ Tasmiṃ sabbapāpassātiādike katamaṃ anuññātaṃ, katamaṃ paṭikkhittan’’ ti vattabbabhāvato‘‘ tattha yan’’ tiādi vuttaṃ. " 1047010,191,1600,2,19,1,142,14,"Devānaminda , ahaṃ kāyasamācārampi duvidhena vadāmi– sevitabbaṃ anavajjaṃ kāyasamācārampi vadāmi, asevitabbaṃ sāvajjaṃ kāyasamācārampi ahaṃ vadāmi. " 1047011,191,1600,20,24,1,51,4,Vacīsamācārādīsupi vuttanayānusārena yojanā kātabbā. 1047012,191,1601,2,22,1,129,13,‘ ‘ Kiñca vaḍḍhanahāyanaṃ āgamma kāyasamācārādikaṃ sevitabbāsevitabbabhedena vuttan’’ ti vattabbabhāvato‘‘ kiñcetaṃ paṭiccā’’ tiādi vuttaṃ. 1047013,191,1601,23,41,1,179,12,"Akusaladhammavaḍḍhanaṃ, kusaladhammahāyanañca paṭicca kāyasamācārādayo na sevitabbā, kusaladhammavaḍḍhanaṃ, akusaladhammahāyanañca paṭicca kāyasamācārādayo sevitabbāti sallakkhetabbā.(18) " 1047014,191,1602,2,40,1,209,25,"125. Nānāvidhaṃ anuññātañca paṭikkhittañca ācariyena niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ katamo suttaviseso thavo’’ ti pucchitabbattā tathā pucchitvā ayaṃ suttaviseso thavo nāmāti viññāpetuṃ‘‘ tattha katamo thavo’’ tiādi vuttaṃ. " 1047015,191,1602,41,53,1,113,11,Tattha {tatthā}ti tesu aṭṭhavīsatividhesu lokiyādīsu sāsanapaṭṭhānasuttesu katamo suttaviseso thavo nāmāti pucchati. 1047016,191,1603,2,9,1,99,7,Maggānaṃ jaṅghamaggadiṭṭhimaggādīnaṃ aṭṭhaṅgiko sammādiṭṭhimaggaṅgādiaṭṭhaṅgiko maggo seṭṭho uttamo. 1047017,191,1603,10,19,1,151,9,Saccānaṃ vacīsaccakhattiyādisammutisaccaparamatthasaccānaṃ caturo dukkhasamudayanirodhanirodhagāminipaṭipadāvasena caturo ariyasaccā padā seṭṭhā uttamā. 1047018,191,1603,20,28,1,102,8,Dhammānaṃ sabbasaṅkhatasappaccayadhammānaṃ virāgo asaṅkhatanibbānasaṅkhāto virāgo dhammo seṭṭho uttamo. 1047019,191,1603,29,38,1,102,9,Dvipadānaṃ sabbadevamanussādīnaṃ dvipadānaṃ cakkhumā pañcavidhacakkhumā bhagavā seṭṭho uttamoti yojanā. 1047020,191,1603,39,52,1,94,9,Ayaṃ‘‘ maggānaṭṭhaṅgiko’’ tiādisuttaviseso thave atthe vācakañāpakabhāvena pavattanato thavo nāma. 1047021,191,1604,2,20,1,73,10,‘ ‘ Ayameva suttaviseso thavo’’ ti vattabbattā‘‘ tīṇimāni bhikkhave’’ tiādi vuttaṃ. 1047022,191,1604,21,95,1,538,60,"Apadā ahimacchādayo vā, dvipadā manussasakuṇapakkhijātikādayo vā, catuppadā hatthiassagomahiṃsādayo vā, bahuppadā satapadiādayo vā, rūpino kāmarūpasattā vā, arūpino arūpasattā vā, saññino sattaviññāṇaṭṭhitisattā vā, asaññino asaññasattā vā, nevasaññīnāsaññino bhavagge nibbattasattā vā yāvatā yattakā sattā saṃvijjanti, tesaṃ tattakānaṃ apadādīnaṃ sattānaṃ yadidaṃ yo ayaṃ arahaṃ sammāsambuddho tathāgato uppanno, so ayaṃ arahaṃ sammāsambuddho tathāgato aggaṃ aggoti akkhāyati, seṭṭhaṃ seṭṭhoti akkhāyati, pavaraṃ pavaroti akkhāyati, ayaṃ paṭhamo aggo. " 1047023,191,1605,2,56,1,412,45,"Saṅkhatānaṃ dhammānaṃ vā sappaccayasabhāvānaṃ vā, asaṅkhatānaṃ paccayehi asaṅkharitānaṃ paṇṇattimattabhūtānaṃ dhammānaṃ vā yāvatā yattakā paṇṇattī voharīyanti, tattakehi paṇṇattīhi paññapetabbānaṃ tesaṃ saṅkhatāsaṅkhatānaṃ dhammānaṃ yadidaṃ yo ayaṃ madanimmadano… pe… yo ayaṃ nirodho, yaṃ idaṃ nibbānamaggaphalānamālambaṇaṃ bhavati, so ayaṃ madanimmadanādiko dhammo aggaṃ aggoti akkhāyati… pe… akkhāyati, ayaṃ dutiyo aggo. " 1047024,191,1606,2,54,1,373,42,"Saṅghānaṃ yāvatā paṇṇatti, gaṇānaṃ yāvatā paṇṇatti, mahājanasannipātānaṃ yāvatā paṇṇatti voharīyanti, tattakehi paṇṇattīhi paññapetabbānaṃ tesaṃ saṅghagaṇādīnaṃ yāni imāni cattāri puggalāni purisayugāni, ye ime aṭṭha purisapuggalā… pe… lokassa yaṃ idaṃ puññakkhettaṃ saṃvijjati, so ayaṃ catupurisayugādiko tathāgatasāvakasaṅgho aggaṃ aggoti akkhāyati… pe… akkhāyati, ayaṃ tatiyo aggo. " 1047025,191,1606,55,60,1,62,5,Imāni tīṇi tathāgatanibbānaariyasaṅgharatanāni aggāni bhavanti. 1047026,191,1607,2,29,1,252,24,"Sabbalokuttaro apadādisabbasattalokato uttaro satthā ca, kusalapakkhato kusalaanavajjapakkhabhāvato uttaro dhammo ca, narasīhassa satthuno gaṇo ca iti tīṇi satthudhammagaṇaratanāni aggāni, tāni tīṇi satthudhammagaṇaratanāni visissare guṇavasena visissanti. " 1047027,191,1608,2,34,1,290,28,"Samaṇapadumasañcayo sare ruhamānaṃ padumaṃ sobhanaṃ iva sāsane sobhanasamaṇapadumasamūho gaṇo ca, dhammavaro ca, vidūnaṃ sakkato naravaradamako naravarānaṃ brahmadevamanussarājarājamahāmaccādīnaṃ damako anudamako cakkhumā sambuddho ca iti tīṇi gaṇadhammabuddharatanāni lokassa uttari bhavanti. " 1047028,191,1609,2,31,1,180,24,"Appaṭisamo satthā ca, nirupadāho niggataupadāho, sabbo dhammo ca ariyo gaṇavaro ca iti yāni tīṇi buddhadhammagaṇaratanāni aggāni, tāni tīṇi… pe… nāni khalu ekaṃsena visissare visissanti. " 1047029,191,1610,2,43,1,355,38,"Saccanāmo avitathasaccadesanato saccanāmo khemo sabbābhibhū sabbe manussadevādike anabhibhavamānopi guṇātirekavasena abhibhavamāno viya pavattanato sabbābhibhū jino ca, saccadhammo avitathasabhāvato saccadhammo ca, tassa saccadhammassa uttari uttamo añño dhammo natthi, viññūnaṃ niccaṃ pūjito pūjāraho ariyasaṅgho ca iti tīṇi lokassa uttari uttamāni bhavanti. " 1047030,191,1611,2,14,1,53,5,Ekāyanapadassa vacanattho aṭṭhakathāyaṃ( netti. aṭṭha.170) bahudhā vutto. 1047031,191,1611,15,21,1,62,6,Jātikhayantadassī hitānukampī bhagavā ekāyanaṃ maggaṃ pajānāti. 1047032,191,1611,22,45,1,99,14,"‘‘ Yaṃ ekāyanaṃ maggaṃ pajānāti, tena maggena kiṃ taratī’’ ti vattabbabhāvato‘‘ etena maggenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047033,191,1611,46,99,1,441,46,"Yaṃ maggaṃ bhagavā jānāti, etena maggena pubbe atītamaddhānaṃ buddhādayo ariyā oghaṃ saṃsāroghaṃ tariṃsu, anāgatamaddhānaṃ tarissanti, ye cāpi buddhādayo paccuppanne uppajjanti, te cāpi buddhādayo paccuppanne taranti, visuddhipekkhā visuddhiṃ apekkhamānā sattā devamanussaseṭṭhaṃ tādisaṃ yathāvuttaguṇaṃ taṃ sammāsambuddhaṃ namassanti, iti ayaṃ nānāvidhasuttavisesopi thave ratanattaye, ratanattayaguṇe ca vācakañāpakabhāvena pavattanato thavo nāma. " 1047034,191,1611,100,106,1,92,6,Iccetaṃ sāsanapaṭṭhānasuttavisesadassako saṃvaṇṇanāvisesopi sāsanapaṭṭhānaṃ nāmāti veditabbo. 1047035,191,1612,2,39,1,346,26,"Amhākācariya tumhehi amhākācariyehi soḷasappabhedasaṃkilesabhāgiyādisāsanapaṭṭhānasuttañceva aṭṭhavīsatividhaṃ lokiyādisāsanapaṭṭhānasuttañca niddhāritaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ tesu saṃkilesabhāgiyādīsu sāsanapaṭṭhānasuttavisesesu katamaṃ suttavisesaṃ katamena suttavisesena saṃsanditvā niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tattha lokiyaṃ suttan’’ tiādi āraddhaṃ. " 1047036,191,1612,40,42,1,18,2,Aṭṭhakathāyaṃ pana– 1047037,191,1612,43,73,1,165,17,‘‘ evaṃ duvidhampi sāsanapaṭṭhānaṃ nānāsuttapadāni udāharantena vibhajitvā idāni saṃkilesabhāgiyādīhi saṃsanditvā dassetuṃ puna‘ lokiyaṃ suttan’ tiādi āraddhan’’ ti( netti. aṭṭha.170) vuttaṃ. 1047038,191,1613,2,42,1,429,36,"Tattha {tatthā}ti tesu soḷasavidhesu saṃkilesabhāgiyādīsu sāsanapaṭṭhānasuttavisesesu ceva aṭṭhavīsatividhesu lokiyādīsu sāsanapaṭṭhānasuttavisesesu ca akusalapakkhe pavattaṃ lokiyaṃ suttaṃ saṃkilesabhāgiyasuttena samānatthabhāvena saṃsandati, kusalapakkhe pavattaṃ lokiyaṃ suttaṃ vāsanābhāgiyasuttena samānatthabhāvena saṃsandati, tasmā lokiyaṃ suttaṃ ekavidhampi saṃkilesabhāgiyena ca vāsanābhāgiyena ca dvīhi suttehi niddisitabbaṃ. " 1047039,191,1613,43,79,1,373,33,"Dassanapakkhe pavattaṃ lokuttaraṃ suttaṃ dassanabhāgiyena samānatthabhāvena saṃsandati, bhāvanāpakkhe pavattaṃ lokuttaraṃ suttaṃ bhāvanābhāgiyena samānatthabhāvena saṃsandati, asekkhapakkhe pavattaṃ lokuttaraṃ suttaṃ asekkhabhāgiyena samānatthabhāvena saṃsandati, tasmā lokuttarampi suttaṃ dassanabhāgiyena ca bhāvanābhāgiyena ca asekkhabhāgiyena ca tīhi suttehi niddisitabbaṃ. " 1047040,191,1613,80,84,1,51,4,Vuttanayānusārena sesesupi saṃsandanayojanā kātabbā. 1047041,191,1614,2,35,1,257,23,"Amhākācariya tumhehi amhākācariyehi nayadassanavasena suttavisesasaṃsandanaṃ dassitaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kimatthāya saṃkilesabhāgiyādibhedena vibhajitvā bhagavatā vuttan’’ ti vattabbattā‘‘ vāsanābhāgiyaṃ suttaṃ saṃkilesabhāgiyassa suttassa nigghātāyā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047042,191,1614,36,41,1,37,5,Ettha ca suttavasena suttatthā gahitā. 1047043,191,1615,2,31,1,200,21,"‘ ‘ Yaṃ sattādhiṭṭhānaṃ ācariyena niddhāritaṃ, taṃ sattādhiṭṭhānaṃ kittakehi suttehi vibhajitvā niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ lokuttaraṃ suttaṃ sattādhiṭṭhānaṃ chabbisatiyā puggalehi niddisitabban’’ ti vuttaṃ." 1047044,191,1615,32,52,1,88,12,‘‘ Te chabbīsati puggalā katihi suttehi samanvesitabbā’’ ti vattabbattā‘‘ te tīhī’’ tiādi vuttaṃ. 1047045,191,1615,53,68,1,156,13,"Dassanabhāgiyena sattādhiṭṭhānena, bhāvanābhāgiyena sattādhiṭṭhānena, asekkhabhāgiyena sattādhiṭṭhānena cāti tīhi suttehi te chabbīsati puggalā samanvesitabbā." 1047046,191,1616,2,23,1,106,13,‘ ‘ Katamehi katamehi katamaṃ katamaṃ suttaṃ niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tattha dassanabhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ. 1047047,191,1616,24,31,1,52,6,Tattha {tatthā}ti tesu tīsu dassanabhāgiyādīsu suttesu. 1047048,191,1616,32,38,1,39,5,{Tatthā}ti vā tesu chabbīsatiyā puggalesu. 1047049,191,1616,39,62,1,213,20,"Sattādhiṭṭhānekadesaṃ dassanabhāgiyaṃ suttaṃ ekabījinā puggalena ca niddisitabbaṃ… pe… dhammānusārinā puggalena ca niddisitabbaṃ, iti imehi pañcahi puggalehi sattādhiṭṭhānekadesaṃ dassanabhāgiyaṃ suttaṃ niddisitabbaṃ. " 1047050,191,1616,63,73,1,113,9,"Ettha ca dassanaggahaṇena sotāpattiphalaṭṭhāpi gahitā, tasmā ekabījikolaṃkolasattakkhattuparamā phalaṭṭhāpi gahitā. " 1047051,191,1617,2,31,1,261,25,"Saddhānusārī pana yo vipassanākkhaṇe saddhaṃ dhuraṃ katvā sotāpattimaggaṃ nibbatteti, so puggalo nibbattetabbasotāpattimaggakkhaṇe saddhānusārī nāma, saddhāya samāpattiṃ anussarati, iti saddhāya samāpattiyā anussaraṇato sotāpattimaggaṭṭho puggalo saddhānusārī nāma. " 1047052,191,1617,32,41,1,114,9,So puggalo sotāpattiphalakkhaṇe saddhāya vimuttattā saddhāvimutto hutvā ekabījikolaṃkolasattakkhattuparamo bhavati. 1047053,191,1617,42,70,1,244,25,"Yo pana puggalo vipassanākkhaṇe paññaṃ dhuraṃ katvā sotāpattimaggaṃ nibbatteti, so puggalo nibbattetabbasotāpattimaggakkhaṇe dhammānusārī nāma, dhammena paññāya samāpattiṃ anussarati, iti dhammena paññāya samāpattiyā anussaraṇato dhammānusārī nāma. " 1047054,191,1617,71,86,1,101,13,So puggalo phalakkhaṇe diṭṭhiyā paññāya nirodhaṃ pattattā diṭṭhipatto hutvā ekabīji… pe… paramo bhavati. 1047055,191,1617,87,92,1,28,4,{Dhammo}ti cettha paññā gahitā. 1047056,191,1617,93,111,1,164,16,"Iti pabhedato dve maggaṭṭhā, cha phalaṭṭhāti aṭṭhahi ariyapuggalehi, sampiṇḍite pana pañcahi ariyapuggalehi sattādhiṭṭhānekadesaṃ dassanabhāgiyaṃ suttaṃ niddisitabbaṃ. " 1047057,191,1618,2,35,1,312,27,"Imesaṃ ekabījiādīnaṃ puggalānaṃ sattādhiṭṭhānekadesatthattā ceva dassanabhāgiyatthattā ca sattādhiṭṭhānekadesaṃ dassanabhāgiyaṃ suttaṃ ettakehi puggalehi niddisitabbanti niyametvā ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ sattādhiṭṭhānekadesaṃ dassanabhāgiyaṃ suttaṃ kittakehi puggalehi niddisitabban’’ ti pucchitabbattā–" 1047058,191,1619,2,46,1,393,29,"‘ ‘ Bhāvanābhāgiyaṃ suttaṃ dvādasahi puggalehi niddisitabbaṃ sakadāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipannena, sakadāgāminā, anāgāmiphalasacchikiriyāya paṭipannena, anāgāminā, antarāparinibbāyinā, upahaccaparinibbāyinā, asaṅkhāraparinibbāyinā, sasaṅkhāraparinibbāyinā , uddhaṃsotena akaniṭṭhagāminā, saddhāvimuttena, diṭṭhippattena, kāyasakkhinā cāti bhāvanābhāgiyaṃ suttaṃ imehi dvādasahi puggalehi niddisitabban’’ ti– " 1047059,191,1620,2,3,1,6,1,Vuttaṃ . 1047060,191,1620,4,9,1,66,5,Tatthāpi sattādhiṭṭhānekadesaṃ bhāvanābhāgiyaṃ suttanti gahetabbaṃ. 1047061,191,1620,10,127,1,1126,99,"Sakadā… pe… pannena sakadāgāmimaggaṭṭhena puggalena, sakadāgāminā sakadāgāmiphalaṭṭhena, anāgāmi… pe… pannena anāgāmimaggaṭṭhena, anāgāminā anāgāmiphalaṭṭhena, avihādīsu pañcasu suddhāvāsesu āyuvemajjhaṃ anatikkamitvā arahattaṃ patvā parinibbāyanasabhāvena antarāparinibbāyī nāmakena anāgāminā, āyuvemajjhaṃ atikkamitvā arahattaṃ patvā parinibbāyanasabhāvena upahaccaparinibbāyī nāmakena anāgāminā, asaṅkhārena appayogena arahattaṃ patvā parinibbāyanasabhāvena asaṅkhāraparinibbāyī nāmakena anāgāminā, sasaṅkhārena sappayogena arahattaṃ patvā parinibbāyanasabhāvena sasaṅkhāraparinibbāyī nāmakena anāgāminā, avihādīhi uddhaṃ atappādīsu upapattisotena arahattaṃ patvā parinibbāyanasabhāvena uddhaṃsota nāmakena anāgāminā, akaniṭṭhaṃ gantvā arahattaṃ patvā parinibbāyanasabhāvena akaniṭṭhagāmī nāmakena anāgāminā, saddhāya vimuttattā saddhāvimutta nāmakena anāgāminā, diṭṭhiyā paññāya nirodhaṃ pattattā diṭṭhippatta nāmakena anāgāminā cāti imehi ekādasahi ajhānalābhīpuggalehi ca, kāyena nāmakāye phuṭṭhānaṃ arūpajhānānaṃ anantaraṃ nibbānaṃ sacchikaroti, iti sacchikaraṇato kāyasakkhī nāmakena jhānalābhinā cāti dvādasahi puggalehi niddisitabbaṃ. " 1047062,191,1621,2,35,1,311,27,"Imesaṃ vuttappakārānaṃ puggalānaṃ sattādhiṭṭhānekadesatthattā ceva bhāvanābhāgiyatthattā ca sattādhiṭṭhānekadesaṃ bhāvanābhāgiyaṃ suttaṃ ettakehi puggalehi niddisitabbanti niyametvā ācariyena vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ kittakehi puggalehi sattādhiṭṭhānekadesaṃ asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ niddisitabban’’ ti vattabbattā–" 1047063,191,1622,2,36,1,272,23,"‘ ‘ Asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ navahi puggalehi niddisitabbaṃ saddhāvimuttena, paññāvimuttena, suññatavimuttena, animittavimuttena, appaṇihitavimuttena, ubhatobhāgavimuttena, samasīsinā, paccekabuddhehi, sammāsambuddhehi cāti asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ imehi navahi puggalehi niddisitabban’’ ti– " 1047064,191,1623,2,4,1,6,1,Vuttaṃ . 1047065,191,1623,5,11,1,78,6,Tattha sattādhiṭṭhānekadesaṃ asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ niddisitabbanti yojetabbaṃ. 1047066,191,1623,12,21,1,89,8,"Saddhāya kilesehi vimuttattā arahattaphalakkhaṇe saddhāvimutto arahā, tena saddhāvimuttena. " 1047067,191,1623,22,30,1,77,7,"Paññāya vimuttattā arahattaphalakkhaṇe paññāvimutto arahā, tena paññāvimuttena. " 1047068,191,1623,31,39,1,98,7,"Suññatavipassanāsaṅkhātena anattānupassanena vimuttattā suññatavimutto arahā, tena suññatavimuttena. " 1047069,191,1623,40,48,1,101,7,"Animittānupassanāsaṅkhātena aniccānupassanena vimuttattā animittavimutto arahā, tena animittavimuttena. " 1047070,191,1623,49,57,1,107,7,"Appaṇihitānupassanāsaṅkhātena dukkhānupassanena vimuttattā appaṇihitavimutto arahā, tena appaṇihitavimuttena. " 1047071,191,1623,58,67,1,101,8,"Ubhato rūpakāyanāmakāyato ubhatobhāgato vimuttattā ubhatobhāgavimutto arahā, tena ubhatobhāgavimuttena. " 1047072,191,1623,68,77,1,82,8,"Purimā pañca puggalā ajhānalābhino gahitā, ubhatobhāgavimutto pana jhānalābhīgahito. " 1047073,191,1624,2,11,1,76,7,"Samasīsī nāma iriyāpathasamasīsī, rogasamasīsī, jīvitasamasīsīti tividhā honti. " 1047074,191,1624,12,36,1,195,22,"Imesu tīsu samasīsīsu yo arahā catūsu iriyāpathesu ekekasmiṃ iriyāpathe arahattaṃ patvā aññaṃ iriyāpathaṃ asaṅkamitvā tasmiṃ tasmiṃ iriyāpatheyeva parinibbāyati, ayaṃ arahā iriyāpathasamasīsī nāma. " 1047075,191,1624,37,55,1,128,17,"Yo arahā yasmiṃ roge uppanne arahattaṃ patvā tato rogato anuṭṭhahitvā tasmiṃ rogeyeva parinibbāyati, ayaṃ arahā rogasamasīsī nāma. " 1047076,191,1624,56,70,1,155,13,"Yo arahā paccavekkhaṇavīthiyānantaraṃ bhavaṅgaṃ otaritvā tato maraṇāsannajavanavīthiyānantarameva parinibbāyati, ayaṃ arahā vārasamatāya jīvitasamasīsī nāma. " 1047077,191,1624,71,87,1,200,14,"{Vārasamatā}ti ca paccavekkhaṇavīthi maggavithyānuvattakattā paccavekkhaṇavīthianantaraṃ pavattamānāyapi maraṇāsannavīthi maggavīthianantaraṃ pavattāti vattabbārahā, tasmā vīthianantaratā vārasamatā nāma. " 1047078,191,1624,88,93,1,41,5,Tāya vārasamatāya ca jīvitasamasīsī vutto. 1047079,191,1625,2,16,1,159,13,Saha paṭisambhidāhi arahattaṃ {pāpuṇī}ti etthapi paccavekkhaṇavīthiyānantaraṃ bhavaṅgaṃ otaritvā bhavaṅgato vuṭṭhāya pavattavīthiyā paṭisambhidāñāṇāni pavattanti. 1047080,191,1625,17,28,1,72,7,Vuttanayena vīthianantaratāya vārasamatāya‘‘ saha paṭisambhidāhī’’ ti vuttaṃ. 1047081,191,1625,29,40,1,143,11,Bhagavato sabbaññutaññāṇampi paccavekkhaṇavīthiyānantaraṃ bhavaṅgaṃ otaritvā bhavaṅgato vuṭṭhāya pavattavīthiyā paṭhamaṃ pavattatīti veditabbaṃ. 1047082,191,1625,41,58,1,158,14,"Iminā jīvitasamasīsinā, sabbehi paccekabuddhehi, sabbehi sammāsambuddhehi cāti imehi navahi puggalehi sattādhiṭṭhānekadesaṃ asekkhabhāgiyaṃ suttaṃ niddisitabbaṃ. " 1047083,191,1626,2,31,1,301,25,Imesaṃ puggalānaṃ sattādhiṭṭhānekadesatthattā ceva asekkhabhāgiyatthattā ca evaṃ iminā‘‘ lokuttaraṃ suttaṃ sattādhiṭṭhānan’’ tiādinā pakārena vuttehi imehi chabbīsatiyā puggalehi ariyehi dassanabhāgiyavāsanābhāgiyaasekkhabhāgiyasuttānaṃ vasena lokuttaraṃ suttaṃ sattādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ niddisitabbaṃ. 1047084,191,1627,2,12,1,139,10,Imesaṃ chabbīsatiyā puggalānaṃ sakalalokuttarasuttatthattā ceva sattādhiṭṭhānekadesasuttatthattā ca lokuttaraṃ sattādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ. 1047085,191,1627,13,48,1,249,25,"Ettakehi puggalehi niddisitabbanti ācariyena niyametvā vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ lokiyaṃ sattādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ kittakehi puggalehi niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ lokiyaṃ suttaṃ sattādhiṭṭhānaṃ ekūnavīsatiyā puggalehi niddisitabban’’ tiādi vuttaṃ." 1047086,191,1627,49,71,1,113,14,‘‘ Te ekūnavīsati lokiyā puggalā katamehi dhammehi niddiṭṭhā samanvesitabbā’’ ti vattabbattā‘‘ te caritehī’’ tiādi vuttaṃ. 1047087,191,1627,72,80,1,80,8,Te ekūnavīsati lokiyā puggalā caritehi caritavisesehi niddiṭṭhā samanvesitabbāti. 1047088,191,1627,81,98,1,70,9,‘‘ Kathaṃ caritehi niddiṭṭhā’’ ti vattabbattā‘‘ keci rāgacaritā’’ tiādi vuttaṃ. 1047089,191,1627,99,114,1,115,11,"Rāgacaritadosacaritādīhi caritehi ekūnavīsati lokiyapuggalā rāgacaritā, keci dosacaritā… pe… mohacarito cāti niddiṭṭhā. " 1047090,191,1627,115,123,1,94,8,Iti niddiṭṭhehi imehi ekūnavīsatiyā puggalehi lokiyasattādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ niddisitabbaṃ. 1047091,191,1627,124,141,1,83,9,‘‘ Lokiyan’’ ti sāmaññavasena vuttampi‘‘ saṃkilesabhāgiyaṃ lokiyan’’ ti visesato viññātabbaṃ. 1047092,191,1628,2,35,1,238,23,"Lokiyaṃ sattādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ ettakehi puggalehi niddisitabbanti ācariyena niyametvā vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ vāsanābhāgiyaṃ sattādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ katamehi puggalehi niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ vāsanābhāgiyan’’ tiādi vuttaṃ. " 1047093,191,1628,36,46,1,104,9,"Vāsanābhāgiyaṃ sattādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ sīlavantehi puggalehi, dhammehi ca niddisitabbanti yojetabbaṃ." 1047094,191,1628,47,65,1,76,10,‘‘ Kittakā sīlavantapuggalā’’ ti vattabbattā‘‘ te sīlavanto pañca puggalā’’ ti vuttaṃ. 1047095,191,1628,66,81,1,55,7,‘‘ Kittakā dhammā’’ ti vattabbattā‘‘ pakatisīlan’’ tiādi vuttaṃ. 1047096,191,1628,82,125,1,384,38,"Idaṃ vuttaṃ hoti– pakatisīlavanto ca samādānasīlavanto ca cittappasādavanto ca samathavanto ca vipassanāvanto cāti pañca puggalā, pakatisīladhammo ca samādānasīladhammo ca cittappasādadhammo ca samathadhammo ca vipassanādhammo cāti pañca {dhammā}ti imehi pañcahi puggalehi, imehi pañcahi dhammehi vāsanābhāgiyaṃ sattādhiṭṭhānekadesadhammādhiṭṭhānekadesaṃ suttaṃ yathākkamaṃ niddisitabbanti. " 1047097,191,1629,2,40,1,291,26,"Lokuttaraṃ sattādhiṭṭhānaṃ suttaṃ dassanabhāgiyavāsanābhāgiyaasekkhabhāgiyasuttehi niddisitabbanti ācariyena niyametvā vibhattaṃ, amhehi ca ñātaṃ,‘‘ lokuttaraṃ dhammādhiṭṭhānaṃ suttaṃ kittakehi suttehi niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ lokuttaraṃ suttaṃ dhammādhiṭṭhānaṃ… pe… asekkhabhāgiyenā’’ ti vuttaṃ." 1047098,191,1630,2,26,1,144,15,‘ ‘ Lokiyañca lokuttarañca sattādhiṭṭhānañca dhammādhiṭṭhānañca kittakehi niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ lokiyañca… pe… ubhayena niddisitabban’’ ti vuttaṃ. 1047099,191,1630,27,34,1,94,5,"{Ubhayenā}ti lokiyalokuttarena, sattādhiṭṭhānadhammādhiṭṭhānena samānatthabhāvena niddisitabbanti." 1047100,191,1631,2,19,1,72,10,‘ ‘ Ñāṇaṃ kittakehi niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ ñāṇaṃ paññāyā’’ tiādi vuttaṃ. 1047101,191,1631,20,33,1,99,12,"Yasmiṃ yasmiṃ sutte ñāṇaṃ āgataṃ, tasmiṃ tasmiṃ sutte ñāṇaṃ ñāṇapariyāyena paññādinā niddisitabbanti." 1047102,191,1632,2,19,1,91,10,‘ ‘ Ñeyyaṃ kittakena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ ñeyyaṃ atītānāgatapaccuppannehī’’ tiādi vuttaṃ. 1047103,191,1632,20,32,1,92,11,"Yasmiṃ yasmiṃ sutte ñeyyaṃ āgataṃ, tasmiṃ tasmiṃ sutte ñeyyaṃ ñeyyapariyāyena niddisitabbanti." 1047104,191,1633,2,22,1,98,12,‘ ‘ Ñāṇañca ñeyyañca kittakena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ ñāṇañca ñeyyañca tadubhayenā’’ tiādi vuttaṃ. 1047105,191,1633,23,35,1,101,11,"Yasmiṃ yasmiṃ sutte ñāṇañeyyā āgatā, tasmiṃ tasmiṃ sutte ñāṇañeyyā ñāṇañeyyapariyāyena niddisitabbanti. " 1047106,191,1634,2,10,1,76,7,"Dassanasutte yathā niddiṭṭhaṃ, tathā upadhārayitvā labbhamānato niddisitabbaṃ. " 1047107,191,1634,11,19,1,76,7,"Bhāvanāsutte yathā niddiṭṭhaṃ, tathā upadhārayitvā labbhamānato niddisitabbaṃ. " 1047108,191,1634,20,32,1,102,11,"Tadubhayaṃ dassanañca bhāvanā ca sutte yathā niddiṭṭhaṃ, tathā upadhārayitvā labbhamānato niddisitabbaṃ." 1047109,191,1635,2,26,1,153,19,"‘ ‘ Sakavacanaṃ paravacanan’’ tiādīsupi evameva visuṃ visuṃ ca ekato ca sutte yathā niddiṭṭhaṃ, tathā upadhārayitvā labbhamānato niddisitabbanti yojanā kātabbā." 1047110,191,1635,27,44,1,65,9,‘‘ Ettakameva niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ yaṃ vā panā’’ tiādi vuttaṃ. 1047111,191,1636,2,19,1,66,10,‘ ‘ Vipākassa hetu kammamevā’’ ti vattabbattā‘‘ duvidho hetū’’ tiādi vuttaṃ. 1047112,191,1636,20,24,1,61,4,Kilesā saṃkilesabhāgiyasuttena samānatthabhāvena niddisitabbā. 1047113,191,1636,25,38,1,138,13,Taṇhāsaṅkhāto samudayo vā kilesasaṅkhāto samudayo vā akusalasaṅkhāto samudayo vā saṃkilesabhāgiyena suttena samānatthabhāvena niddisitabbo. 1047114,191,1636,39,49,1,124,10,Lokiyakusalahetusaṅkhāto samudayo vā lokiyakusalasaṅkhāto samudayo vā vāsanābhāgiyena suttena samānatthabhāvena niddisitabbo. 1047115,191,1637,2,28,1,160,17,"Kammañca vipāko ca yathārahaṃ labbhamānasuttena niddisitabboti sāmaññavasena vibhatto,‘‘ kusalaṃ katamena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ tattha kusalan’’ tiādi vuttaṃ. " 1047116,191,1637,29,39,1,104,9,{Tatthā}ti tesu aṭṭhavīsatiyā sāsanapaṭṭhānasuttesu kusalaṃ catūhi suttehi samānatthabhāvena niddisitabbaṃ. 1047117,191,1637,40,55,1,60,7,‘‘ Katamehi catūhī’’ ti vattabbattā‘‘ vāsanābhāgiyenā’’ tiādi vuttaṃ. 1047118,191,1637,56,71,1,170,12,"Lokiyakusalaṃ vāsanābhāgiyena niddisitabbaṃ samānatthattā, lokuttarakusalaṃ dassanabhāgiyena, vāsanābhāgiyena, asekkhabhāgiyena ca yathārahaṃ samānatthabhāvena niddisitabbaṃ. " 1047119,191,1637,72,94,1,122,13,"Kusalaṃ ettakehi niddisitabbanti niyametvā vibhattaṃ,‘‘ akusalaṃ katamena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ akusalan’’ tiādi vuttaṃ." 1047120,191,1637,95,115,1,115,12,‘‘ Kusalañca akusalañca katamena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ kusalañca akusalañca tadubhayena niddisitabban’’ ti vuttaṃ. 1047121,191,1637,116,128,1,91,11,"Yasmiṃ yasmiṃ sutte tadubhayaṃ āgataṃ, tasmiṃ tasmiṃ sutte āgatena tadubhayena niddisitabbaṃ." 1047122,191,1638,2,18,1,71,9,‘ ‘ Anuññātaṃ katamena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ anuññātan’’ tiādi vuttaṃ. 1047123,191,1638,19,25,1,55,5,Anuññātaṃ bhagavato anuññātāya samānatāya niddisitabbaṃ. 1047124,191,1638,26,42,1,65,8,‘‘ Katividhaṃ anuññātan’’ ti vattabbattā‘‘ taṃ pañcavidhan’’ tiādi vuttaṃ. 1047125,191,1638,43,59,1,118,15,"Yaṃ anuññātaṃ yāsu yāsu bhūmīsu dissati, taṃ anuññātaṃ tāsu tāsu bhūmīsu āgatena samānena kappiyānulomena niddisitabbaṃ. " 1047126,191,1639,2,27,1,149,15,"Anuññātaṃ iminā niddisitabbanti ācariyena niyametvā vibhattaṃ,‘‘ paṭikkhittaṃ katamena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ paṭikkhittaṃ bhagavatā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047127,191,1639,28,37,1,108,9,Bhagavatā paṭikkhittaṃ bhagavatā paṭikkhittakāraṇena sutte āgatena vatthunā kāraṇaphalabhāvena niddisitabbaṃ. 1047128,191,1639,38,55,1,130,16,"Yaṃ paṭikkhittaṃ yāsu yāsu bhūmīsu dissati, taṃ pana paṭikkhittaṃ tāsu tāsu bhūmīsu āgatena pākaṭena akappiyānulomena niddisitabbaṃ." 1047129,191,1640,2,22,1,127,13,‘ ‘ Anuññātañca paṭikkhittañca katamena niddisitabban’’ ti vattabbattā‘‘ anuññātañca paṭikkhittañca tadubhayena niddisitabban’’ ti vuttaṃ. 1047130,191,1640,23,36,1,107,12,"Yasmiṃ yasmiṃ sutte anuññātañca paṭikkhittañca āgataṃ, tasmiṃ tasmiṃ sutte āgatena tadubhayena niddisitabbaṃ." 1047131,191,1641,2,19,1,72,10,‘ ‘ Thavo katamena niddisitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ thavo pasaṃsāyā’’ tiādi vuttaṃ. 1047132,191,1641,20,37,1,106,16,"Yasmiṃ yasmiṃ sutte yā yā pasaṃsā āgatā, tasmiṃ tasmiṃ sutte āgatāya tāya tāya pasaṃsāya thavo niddisitabbo." 1047133,191,1641,38,61,1,110,14,"‘‘ Yo thavo pasaṃsāya niddisitabbo, so thavo katividhena niddisitabbo’’ ti vattabbattā‘‘ so pañcavidhenā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047134,191,1641,62,80,1,149,18,Bhagavato thavo ca dhammassa thavo ca ariyasaṅghassa thavo ca ariyadhammānaṃ sikkhāya thavo ca lokiyaguṇasampattiyā thavo cāti pañcavidhena veditabbo. 1047135,191,1641,81,87,1,55,6,Iti evaṃ vuttappakārena pañcavidhena thavo niddisitabbo. 1047136,191,1642,2,27,1,159,16,"Amhākācariya amhākācariyena aṭṭhārasa mūlapadā sāsanapaṭṭhāne daṭṭhabbāti vuttā,‘‘ katamāni tāni aṭṭhārasa mūlapadānī’’ ti pucchitabbattā‘‘ indriyabhūmī’’ tiādi vuttaṃ. " 1047137,191,1642,28,58,1,262,27,"Sāsanapaṭṭhāne indriyabhūmi saddhindriyādiindriyabhūmi yehi navahi padehi niddisitabbā, sāsanapaṭṭhāne kilesabhūmi yehi navahi padehi niddisitabbā, evaṃ iminā pakārena etāni mūlapadāni nava padāni kusalapadāni, nava padāni akusalapadānīti aṭṭhārasa mūlapadāni honti. " 1047138,191,1642,59,83,1,132,15,"Sāsanapaṭṭhāne daṭṭhabbā,‘‘ kena kāraṇena aṭṭhārasa mūlapadā sāsanapaṭṭhāne daṭṭhabbāti viññāyatī’’ ti vattabbattā‘‘ tathā hī’’ tiādi vuttaṃ. " 1047139,191,1642,84,98,1,103,11,Tathā {hī}ti tato eva aṭṭhārasamūlapadānaṃ sāsanapaṭṭhāne daṭṭhabbattā‘‘ aṭṭhārasa mūlapadā kuhiṃ daṭṭhabbā? 1047140,191,1642,99,111,1,62,8,"Sāsanapaṭṭhāne’’ ti yaṃ vacanaṃ vuttaṃ, tena vacanena viññāyatīti." 1047141,191,1642,112,131,1,114,10,‘‘ Kena mūlapadānaṃ navakusalapadanavaakusalapadabhāvena aṭṭhārasabhāvo viññāyatī’’ ti vattabbattā‘‘ tenāhā’’ tiādi vuttaṃ. 1047142,191,1642,132,137,1,72,5,Tena mūlapadānaṃ navakusalapadanavaakusalapadabhāvato āyasmā mahākaccāno– 1047143,191,1643,2,13,1,56,9,"‘ ‘ Navahi ca padehi kusalā, navahi ca yujjanti akusalapakkhā; " 1047144,191,1644,2,12,1,45,7,"Ete kho mūlapadā, bhavanti aṭṭhārasa padānī’’ ti." 1047145,191,1644,13,13,1,0,0,– 1047146,191,1645,2,22,1,125,13,"Yaṃ vacanaṃ āha, tena‘‘ navahi… pe… padānī’’ ti vacanena mūlapadānaṃ navakusalapadanavaakusalapadabhāvena aṭṭhārasabhāvo viññāyatīti." 1047147,191,1646,2,36,1,264,25,"‘ ‘ Yaṃ yaṃ saṃkilesabhāgiyādisoḷasavidhaṃ sāsanapaṭṭhānañceva yaṃ yaṃ lokiyādiaṭṭhavīsatividhaṃ sāsanapaṭṭhānañca ācariyena niddhāritaṃ, ettakameva paripuṇṇaṃ, aññaṃ sāsanapaṭṭhānaṃ niddhāretvā yuttaṃ yujjitabbaṃ natthī’’ ti vattabbattā‘‘ niyuttaṃ sāsanapaṭṭhānan’’ ti vuttaṃ. " 1047148,191,1646,37,56,1,180,18,"Yathāniddhāritasāsanapaṭṭhānato yaṃ yaṃ aññaṃ sāsanapaṭṭhānaṃ niddhāritaṃ atthi, taṃ taṃ aññaṃ sāsanapaṭṭhānaṃ niyuttaṃ yathārahaṃ niddhāretvā yuttaṃ yujjitabbanti attho gahetabboti." 1047149,191,1647,2,35,1,169,22,"‘ ‘ Yaṃ loko pūjayate… pe… niyuttaṃ sāsanapaṭṭhānanti yattako vacanakkamo bhāsito, ettakena vacanakkamena kiṃ netti samattā, udāhu asamattā’’ ti vattabbattā‘‘ ettāvatā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047150,191,1647,36,74,1,232,29,"Āyasmatā mahākaccānena yā netti bhāsitā, bhagavatā sā netti anumoditā, mūlasaṅgītiyaṃ saṅgāyantehi therāsabhehi yā netti saṅgītā, sā netti‘‘ yaṃ loko pūjayate… pe… niyuttaṃ sāsanapaṭṭhānan’’ ti ettāvatā vacanakkamena samattā paripuṇṇāva hoti. " 1047151,191,1648,2,29,1,333,27,Iti samattāya āyasmatā mahākaccānena bhāsitāya bhagavatā anumoditāya mūlasaṅgītiyaṃ saṅgāyantehi therāsabhehi saṅgītāya nettiyā atthavaṇṇanā saddhammapālanāmena mahādhammarājagurunā mahātherena racitā jinaputtānaṃ hitakarā nettivibhāvanā chabbīsādhikanavasate sakkarāje sāvaṇamāse sukkapakkhe navamadivase sūriyuggamanasamaye samattā. 1047152,191,1649,2,6,1,51,5,Iti sāsanapaṭṭhāne sattibalānurūpā racitā vibhāvanā 1047153,191,1650,2,3,1,8,1,Niṭṭhitā . 1047154,191,1651,2,2,1,13,1,Nigamanakathā 1047155,191,1652,2,10,1,41,5,"Sabbasattuttamo nātho, loke uppajji nāyako; " 1047156,191,1653,2,7,1,38,4,"Sambuddho gotamo jino, anekaguṇalaṅkato. " 1047157,191,1654,2,7,1,44,4,"Sāsanaṃ tassa seṭṭhassa, aṭṭhavassasatādhikaṃ; " 1047158,191,1655,2,9,1,49,6,"Dvisahassaṃ yadā pattaṃ, nimmalaṃ vaḍḍhanaṃ subhaṃ. " 1047159,191,1656,2,6,1,41,4,Tadā bhūmissaro mahādhammarājā mahiddhiko; 1047160,191,1657,2,7,1,35,4,"Āṇācakkena sāreti, rājā noanuvattake. " 1047161,191,1658,2,8,1,39,5,"Laddhā setagaje vare, loke vimhayajānake; " 1047162,191,1659,2,7,1,40,4,"Appamatto mahāvīro, puññaṃ katvābhimodati. " 1047163,191,1660,2,8,1,39,5,"Tasmiṃ vasseva sāvaṇe, māse navamadivase; " 1047164,191,1661,2,7,1,40,4,"Sūriyuggamane kāle, nibbattāyaṃ vibhāvanā. " 1047165,191,1662,2,9,1,45,6,"Yattakaṃ sāsanaṃ ṭhitaṃ, tattakaṃ racitaṃ mayā; " 1047166,191,1663,2,6,1,38,3,"Ṭhātu nettivibhāvanā, jinaputtahitāvahā. " 1047167,191,1664,2,9,1,41,6,"Iti taṃ racayantena, puññaṃ adhigataṃ mayā; " 1047168,191,1665,2,7,1,41,4,"Hontu tassānubhāvena, sabbe vimuttibhāgino. " 1047169,191,1666,2,9,1,39,5,"Rājadevī puttanattā, panattā ca sajātikā; " 1047170,191,1667,2,9,1,45,6,"Sabbe rajjasukhe ṭhatvā, carantu caritaṃ sukhī. " 1047171,191,1668,2,9,1,42,6,"Devo kāle suvassatu, sabbo raṭṭhajano sukhī; " 1047172,191,1669,2,8,1,41,5,"Aññamaññaṃ ahiṃsanto, piyo hotu hitāvahoti. " 1047173,191,1670,2,4,1,23,2,Nettivibhāvinī niṭṭhitāniṭṭhitā 1047174,192,1,1,6,1,51,5,Namo Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa 1047175,192,2,2,2,1,14,1,Majjhimanikāye 1047176,192,3,1,2,1,15,1,Mūlapaṇṇāsa-ṭīkā 1047177,192,4,2,5,1,0,1,( Paṭhamo bhāgo) 1047178,192,5,1,2,1,24,1,Ganthārambhakathāvaṇṇanā 1047179,192,6,2,2,1,24,1,Ganthārambhakathāvaṇṇanā 1047180,192,7,2,26,1,257,16,"1. Saṃvaṇṇanārambhe ratanattayavandanā saṃvaṇṇetabbassa dhammassa pabhavanissayavisuddhipaṭivedanatthaṃ, taṃ pana dhammasaṃvaṇṇanāsu viññūnaṃ bahumānuppādanatthaṃ, taṃ sammadeva tesaṃ uggahadhāraṇādikkamaladdhabbāya sammāpaṭipattiyā sabbahitasukhanipphādanatthaṃ. " 1047181,192,7,27,43,1,161,13,"Atha vā maṅgalabhāvato, sabbakiriyāsu pubbakiccabhāvato, paṇḍitehi samācaritabhāvato, āyatiṃ paresaṃ diṭṭhānugatiāpajjanato ca saṃvaṇṇanāyaṃ ratanattayapaṇāmakiriyā. " 1047182,192,7,44,48,1,71,4,Atha vā ratanattayapaṇāmakaraṇaṃ pūjanīyapūjāpuññavisesanibbattanatthaṃ. 1047183,192,7,49,54,1,70,5,Taṃ attano yathāladdhasampattinimittakassa kammassa balānuppadānatthaṃ. 1047184,192,7,55,59,1,31,4,Antarā ca tassa asaṅkocanatthaṃ. 1047185,192,7,60,64,1,54,4,Tadubhayaṃ anantarāyena aṭṭhakathāya parisamāpanatthaṃ. 1047186,192,7,65,70,1,44,5,Idameva ca payojanaṃ ācariyena idhādhippetaṃ. 1047187,192,7,71,86,1,59,9,Tathā hi vakkhati‘‘ iti me pasannamatino… pe… tassānubhāvenā’’ ti. 1047188,192,7,87,96,1,170,8,Vatthuttayapūjāhi niratisayapuññakkhettasaṃbuddhiyā aparimeyyapabhāvo puññātisayoti bahuvidhantarāyepi lokasannivāse antarāyanibandhanasakalasaṃkilesaviddhaṃsanāya pahoti. 1047189,192,7,97,99,1,27,2,Bhayādiupaddavañca nivāreti. 1047190,192,7,100,101,1,7,1,Yathāha– 1047191,192,8,2,6,1,17,3,‘ ‘ Pūjārahe pūjayato. 1047192,192,8,7,32,1,34,6,"Buddhe yadi va sāvake’’ tiādi( dha. pa.195; apa.1.10.1), tathā –" 1047193,192,9,2,32,1,92,16,"‘ ‘ Ye, bhikkhave, buddhe pasannā, agge te pasannā, agge kho pana pasannānaṃ aggo vipāko hotī’’ tiādi( itivu.90,91)," 1047194,192,10,2,11,1,43,7,"‘ ‘ Buddhoti kittayantassa, kāye bhavati yā pīti; " 1047195,192,11,2,9,1,43,6,"Varameva hi sā pīti, kasiṇenapi jambudīpassa. " 1047196,192,12,2,9,1,49,5,Dhammoti kittayantassa… pe… kasiṇenapi jambudīpassa; 1047197,192,13,2,20,1,52,6,"Saṅghoti kittayantassa… pe… kasiṇenapi jambudīpassā’’ ti.( itivu. aṭṭha.90), " 1047198,192,14,2,3,1,5,1,Tathā – 1047199,192,15,2,43,1,159,21,"‘ ‘ Yasmiṃ mahānāma samaye ariyasāvako tathāgataṃ anussarati, nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti, na dosa… pe… na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hotī’’ tiādi( a. ni.6.10;11.11)," 1047200,192,16,2,9,1,23,5,‘ ‘ Araññe rukkhamūle vā… pe… 1047201,192,17,2,6,1,26,4,"Bhayaṃ vā chambhitattaṃ vā, " 1047202,192,18,2,19,1,26,5,Lomahaṃso na hessatī’’ ti ca.( saṃ. ni.2.249); 1047203,192,19,2,17,1,126,10,"Tattha yassa vatthuttayassa vandanaṃ kattukāmo, tassa guṇātisayayogasandassanatthaṃ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ tiādinā gāthāttayamāha. " 1047204,192,19,18,29,1,99,10,"Guṇātisayayogena hi vandanārahabhāvo, vandanārahe ca katā vandanā yathādhippetaṃ payojanaṃ sādhetīti. " 1047205,192,19,30,35,1,43,5,Tattha yassā desanāya saṃvaṇṇanaṃ kattukāmo. 1047206,192,19,36,65,1,231,22,"Sā na vinayadesanā viya karuṇāppadhānā, nāpi abhidhammadesanā viya paññāppadhānā , atha kho karuṇāpaññāppadhānāti tadubhayappadhānameva tāva sammāsambuddhassa thomanaṃ kātuṃ tammūlakattā sesaratanānaṃ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ tiādi vuttaṃ. " 1047207,192,19,66,74,1,61,7,"Tattha kiratīti karuṇā, paradukkhaṃ vikkhipati apanetīti attho. " 1047208,192,19,75,86,1,75,10,"Atha vā kiṇātīti karuṇā, paradukkhe sati kāruṇikaṃ hiṃsati vibādhatīti attho. " 1047209,192,19,87,95,1,65,8,Paradukkhe sati sādhūnaṃ kampanaṃ hadayakhedaṃ karotīti vā karuṇā. 1047210,192,19,96,104,1,43,7,"Atha vā kamiti sukhaṃ, taṃ rundhatīti karuṇā. " 1047211,192,19,105,115,1,110,9,Esā hi paradukkhāpanayanakāmatālakkhaṇā attasukhanirapekkhatāya kāruṇikānaṃ sukhaṃ rundhati vibandhatīti attho . 1047212,192,19,116,127,1,102,9,"Karuṇāya sītalaṃ karuṇāsītalaṃ, karuṇāsītalaṃ hadayaṃ assāti karuṇāsītalahadayo, taṃ karuṇāsītalahadayaṃ. " 1047213,192,20,2,33,1,395,25,"Tattha kiñcāpi paresaṃ hitopasaṃhārasukhādiaparihānicchanasabhāvatāya, byāpādāratīnaṃ ujuvipaccanīkatāya ca parasattasantānagatasantāpavicchedanākārappavattiyā mettāmuditānampi cittasītalabhāvakāraṇatā upalabbhati, tathāpi paradukkhāpanayanākārappavattiyā parūpatāpāsahanarasā avihiṃsābhūtā karuṇāva visesena bhagavato cittassa cittapassaddhi viya sītibhāvanimittanti vuttaṃ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ ti. " 1047214,192,20,34,40,1,78,6,Karuṇāmukhena vā mettāmuditānampi hadayasītalabhāvakāraṇatā vuttāti daṭṭhabbaṃ. 1047215,192,20,41,62,1,212,17,Atha vā asādhāraṇañāṇavisesanibandhanabhūtā sātisayaṃ niravasesañca sabbaññutaññāṇaṃ viya savisayabyāpitāya mahākaruṇābhāvaṃ upagatā karuṇāva bhagavato atisayena hadayasītalabhāvahetūti āha‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ ti. 1047216,192,20,63,81,1,171,14,Atha vā satipi mettāmuditānaṃ sātisaye hadayasītibhāvanibandhanatte sakalabuddhaguṇavisesakāraṇatāya tāsampi kāraṇanti karuṇāva bhagavato‘‘ hadayasītalabhāvakāraṇan’’ ti vuttā. 1047217,192,20,82,86,1,34,4,Karuṇānidānā hi sabbepi buddhaguṇā. 1047218,192,20,87,104,1,328,17,Karuṇānubhāvanibbāpiyamānasaṃsāradukkhasantāpassa hi bhagavato paradukkhāpanayanakāmatāya anekānipi asaṅkhyeyyāni kappānaṃ akilantarūpasseva niravasesabuddhakaradhammasambharaṇaniratassa samadhigatadhammādhipateyyassa ca sannihitesupi sattasaṅkhārasamupanītahadayūpatāpanimittesu na īsakampi cittasītibhāvassa aññathattamahosīti. 1047219,192,20,105,113,1,79,8,Etasmiñca atthavikappe tīsupi avatthāsu bhagavato karuṇā saṅgahitāti daṭṭhabbaṃ. 1047220,192,21,2,9,1,60,6,"Pajānātīti paññā, yathāsabhāvaṃ pakārehi paṭivijjhatīti attho. " 1047221,192,21,10,16,1,86,6,Paññāva ñeyyāvaraṇappahānato pakārehi dhammasabhāvajotanaṭṭhena pajjototi paññāpajjoto. 1047222,192,21,17,26,1,97,8,"Savāsanappahānato visesena hataṃ samugghātitaṃ vihataṃ, paññāpajjotena vihataṃ paññāpajjotavihataṃ. " 1047223,192,21,27,56,1,236,22,"Muyhanti tena, sayaṃ vā muyhati, mohanamattameva vā tanti moho, avijjā, sveva visayasabhāvapaṭicchādanato andhakārasarikkhatāya tamo viyāti tamo, paññāpajjotavihato mohatamo etassāti paññāpajjotavihatamohatamo, taṃ paññāpajjotavihatamohatamaṃ. " 1047224,192,21,57,87,1,298,25,Sabbesampi hi khīṇāsavānaṃ satipi paññāpajjotena avijjandhakārassa vihatabhāve saddhāvimuttehi viya diṭṭhippattānaṃ sāvakehi paccekasambuddhehi ca savāsanappahānena sammāsambuddhānaṃ kilesappahānassa viseso vijjatīti sātisayena avijjāpahānena bhagavantaṃ thomento āha‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti. 1047225,192,22,2,35,1,305,27,"Atha vā antarena paropadesaṃ attano santāne accantaṃ avijjandhakāravigamassa nibbattitattā, tathā sabbaññutāya balesu ca vasībhāvassa samadhigatattā, parasantatiyañca dhammadesanātisayānubhāvena sammadeva tassa pavattitattā bhagavāva visesato mohatamavigamena thometabboti āha‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti. " 1047226,192,22,36,55,1,146,14,"Imasmiñca atthavikappe‘‘ paññāpajjoto’’ ti padena bhagavato paṭivedhapaññā viya desanāpaññāpi sāmaññaniddesena, ekasesanayena vā saṅgahitāti daṭṭhabbaṃ. " 1047227,192,23,2,24,1,279,18,Atha vā bhagavato ñāṇassa ñeyyapariyantikattā sakalañeyyadhammasabhāvāvabodhanasamatthena anāvaraṇañāṇasaṅkhātena paññāpajjotena sabbañeyyadhammasabhāvacchādakassa mohandhakārassa vidhamitattā anaññasādhāraṇo bhagavato mohatamavināsoti katvā vuttaṃ‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti. 1047228,192,23,25,34,1,113,9,Ettha ca mohatamavidhamanante adhigatattā anāvaraṇañāṇaṃ kāraṇūpacārena sasantāne mohatamavidhamananti daṭṭhabbaṃ. 1047229,192,23,35,53,1,174,13,"Abhinīhārasampattiyā savāsanappahānameva hi kilesānaṃ ñeyyāvaraṇappahānanti, parasantāne pana mohatamavidhamanassa kāraṇabhāvato anāvaraṇañāṇaṃ‘‘ mohatamavidhamanan’’ ti vuccatīti. " 1047230,192,24,2,15,1,139,12,"Kiṃ pana kāraṇaṃ avijjāsamugghātoyeveko pahānasampattivasena bhagavato thomanānimittaṃ gayhati, na pana sātisayaṃ niravasesakilesappahānanti? " 1047231,192,24,16,20,1,81,4,Tappahānavacaneneva tadekaṭṭhatāya sakalasaṃkilesagaṇasamugghātassa jotitabhāvato. 1047232,192,24,21,32,1,71,10,"Na hi so tādiso kileso atthi, yo niravasesaavijjāppahānena na pahīyatīti. " 1047233,192,25,2,24,1,231,17,Atha vā vijjā viya sakalakusaladhammasamuppattiyā niravasesākusaladhammanibbattiyā saṃsārappavattiyā ca avijjā padhānakāraṇanti tabbighātavacanena sakalasaṃkilesagaṇasamugghāto vuttoyeva hotīti vuttaṃ‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti. 1047234,192,26,2,19,1,96,14,"Narā ca amarā ca narāmarā, saha narāmarehīti sanarāmaro, sanarāmaro ca so loko cāti sanarāmaraloko. " 1047235,192,26,20,26,1,55,5,"Tassa garūti sanarāmaralokagaru, taṃ sanarāmaralokagaruṃ. " 1047236,192,26,27,36,1,107,9,Etena devamanussānaṃ viya tadavasiṭṭhasattānampi yathārahaṃ guṇavisesāvahatāya bhagavato upakāritaṃ dasseti. 1047237,192,26,37,41,1,40,4,Na cettha padhānāppadhānabhāvo codetabbo. 1047238,192,26,42,48,1,34,5,"Añño hi saddakkamo, añño atthakkamo. " 1047239,192,26,49,69,1,91,11,Edisesu hi samāsapadesu padhānampi appadhānaṃ viya niddisīyati yathā‘‘ sarājikāya parisāyā’’ ti( cūḷava.336). 1047240,192,26,70,84,1,149,13,"Kāmañcettha sattasaṅkhārokāsavasena tividho loko, garubhāvassa pana adhippetattā garukaraṇasamatthasseva yujjanato sattalokassa vasena attho gahetabbo. " 1047241,192,26,85,99,1,64,10,So hi lokīyanti ettha puññapāpāni tabbipāko cāti‘‘ loko’’ ti vuccati. 1047242,192,26,100,104,1,44,4,Amaraggahaṇena cettha upapattidevā adhippetā. 1047243,192,27,2,9,1,66,7,Atha vā samūhattho lokasaddo samudāyavasena lokīyati paññāpīyatīti. 1047244,192,27,10,26,1,111,14,"Saha narehīti sanarā, sanarā ca te amarā cāti sanarāmarā, tesaṃ lokoti sanarāmaralokoti purimanayeneva yojetabbaṃ. " 1047245,192,27,27,31,1,46,4,Amarasaddena cettha visuddhidevāpi saṅgayhanti. 1047246,192,27,32,37,1,38,5,Te hi maraṇābhāvato paramatthato amarā. 1047247,192,27,38,59,1,79,8,Narāmarānaṃyeva ca gahaṇaṃ ukkaṭṭhaniddesavasena yathā‘‘ satthā devamanussānan’’ ti( dī. ni.1.157). 1047248,192,27,60,78,1,287,18,Tathā hi sabbānatthaparihārapubbaṅgamāya niravasesahitasukhavidhānatapparāya niratisayāya payogasampattiyā sadevamanussāya pajāya accantūpakāritāya aparimitanirupamappabhāvaguṇavisesasamaṅgitāya ca sabbasattuttamo bhagavā aparimāṇāsu lokadhātūsu aparimāṇānaṃ sattānaṃ uttamagāravaṭṭhānaṃ. 1047249,192,27,79,87,1,34,4,Tena vuttaṃ‘‘ sanarāmaralokagarun’’ ti. 1047250,192,28,2,7,1,38,5,Sobhanaṃ gataṃ gamanaṃ etassāti sugato. 1047251,192,28,8,28,1,379,18,"Bhagavato hi veneyyajanupasaṅkamanaṃ ekantena tesaṃ hitasukhanipphādanato sobhanaṃ, tathā lakkhaṇānubyañjanapaṭimaṇḍitarūpakāyatāya dutavilambita-khalitānukaḍḍhana-nippīḷanukkuṭika-kuṭilākulatādi-dosarahita-mavahasita-rājahaṃsa- vasabhavāraṇa-migarājagamanaṃ kāyagamanaṃ ñāṇagamanañca vipulanimmalakaruṇā-sativīriyādi-guṇavisesasahitamabhinīhārato yāva mahābodhiṃ anavajjatāya sobhanamevāti. " 1047252,192,28,29,41,1,109,12,Atha vā sayambhuñāṇena sakalamapi lokaṃ pariññābhisamayavasena parijānanto ñāṇena sammā gato avagatoti sugato. 1047253,192,28,42,68,1,266,24,"Tathā lokasamudayaṃ pahānābhisamayavasena pajahanto anuppattidhammataṃ āpādento sammā gato atītoti sugato, lokanirodhaṃ nibbānaṃ sacchikiriyābhisamayavasena sammā gato adhigatoti sugato, lokanirodhagāminiṃ paṭipadaṃ bhāvanābhisamayavasena sammā gato paṭipannoti sugato." 1047254,192,28,69,101,1,129,17,"‘‘ Sotāpattimaggena ye kilesā pahīnā, te kilese na puneti na pacceti na paccāgacchatīti sugato’’ tiādinā( mahāni.38; cūḷani.27) nayena ayamattho vibhāvetabbo. " 1047255,192,28,102,113,1,76,10,"Atha vā sundaraṃ ṭhānaṃ sammāsambodhiṃ, nibbānameva vā gato adhigatoti sugato. " 1047256,192,28,114,134,1,151,19,"Yasmā vā bhūtaṃ tacchaṃ atthasaṃhitaṃ veneyyānaṃ yathārahaṃ kālayuttameva ca dhammaṃ bhāsati, tasmā sammā gadati vadatīti sugato da-kārassa ta-kāraṃ katvā. " 1047257,192,28,135,141,1,42,5,"Iti sobhanagamanatādīhi sugato, taṃ sugataṃ. " 1047258,192,29,2,8,1,71,5,"Puññapāpakammehi upapajjanavasena gantabbato gatiyo, upapattibhavavisesā. " 1047259,192,29,9,13,1,33,4,Tā pana nirayādivasena pañcavidhā. 1047260,192,29,14,33,1,163,15,Tāhi sakalassapi bhavagāmikammassa ariyamaggādhigamena avipākārahabhāvakaraṇena nivattitattā bhagavā pañcahipi gatīhi suṭṭhu mutto visaṃyuttoti āha‘‘ gativimuttan’’ ti. 1047261,192,29,34,50,1,92,11,"Etena bhagavato katthacipi gatiyā apariyāpannataṃ dasseti, yato bhagavā‘‘ devātidevo’’ ti vuccati. " 1047262,192,29,51,52,1,8,1,Tenevāha– 1047263,192,30,2,10,1,42,6,"‘ ‘ Yena devūpapatyassa, gandhabbo vā vihaṅgamo; " 1047264,192,31,2,8,1,47,5,"Yakkhattaṃ yena gaccheyyaṃ, manussattañca abbaje; " 1047265,192,32,2,22,1,45,7,"Te mayhaṃ āsavā khīṇā, viddhastā vinaḷīkatā’’ ti.( a. ni.4.36); " 1047266,192,33,2,17,1,219,14,"Taṃtaṃgatisaṃvattanakānañhi kammakilesānaṃ aggamaggena bodhimūleyeva suppahīnattā natthi bhagavato gatipariyāpannatāti accantameva bhagavā sabbabhavayonigati-viññāṇaṭṭhiti-sattāvāsa-sattanikāyehi parimutto, taṃ gativimuttaṃ. " 1047267,192,33,18,25,1,33,5,"{Vande}ti namāmi, thomemīti vā attho. " 1047268,192,34,2,10,1,75,7,Atha vā gativimuttan ti anupādisesanibbānadhātuppattiyā bhagavantaṃ thometi. 1047269,192,34,11,21,1,92,10,Ettha hi dvīhi ākārehi bhagavato thomanā veditabbā attahitasampattito parahitapaṭipattito ca. 1047270,192,34,22,41,1,281,18,"Tesu attahitasampatti anāvaraṇañāṇādhigamato savāsanānaṃ sabbesaṃ kilesānaṃ accantappahānato anupādisesanibbānappattito ca veditabbā, parahitapaṭipatti lābhasakkārādinirapekkhacittassa sabbadukkhaniyyānikadhammadesanato viruddhesupi niccaṃ hitajjhāsayato ñāṇaparipākakālāgamanato ca. " 1047271,192,34,42,55,1,99,12,"Sā panettha āsayato payogato ca duvidhā parahitapaṭipatti, tividhā ca attahitasampatti pakāsitā hoti. " 1047272,192,34,56,57,1,6,1,Kathaṃ? 1047273,192,34,58,102,1,353,28,"‘‘ Karuṇāsītalahadayan’’ ti etena āsayato parahitapaṭipatti, sammāgadanatthena sugatasaddena payogato parahitapaṭipatti,‘‘ paññāpajjotavihatamohatamaṃ gativimuttan’’ ti etehi catusaccapaṭivedhatthena ca sugatasaddena tividhāpi attahitasampatti, avasiṭṭhaṭṭhena tena‘‘ paññāpajjotavihatamohataman’’ ti etena cāpi sabbāpi attahitasampattiparahitapaṭipatti pakāsitā hotīti. " 1047274,192,35,2,14,1,76,11,Atha vā tīhi ākārehi bhagavato thomanā veditabbā– hetuto phalato upakārato ca. 1047275,192,35,15,22,1,47,6,"Tattha hetu mahākaruṇā, sā paṭhamapadena dassitā. " 1047276,192,35,23,30,1,81,7,Phalaṃ catubbidhaṃ ñāṇasampadā pahānasampadā ānubhāvasampadā rūpakāyasampadā cāti. 1047277,192,35,31,50,1,232,17,"Tāsu ñāṇapahānasampadā dutiyapadena saccapaṭivedhatthena ca sugatasaddena pakāsitā honti, ānubhāvasampadā pana tatiyapadena, rūpakāyasampadā yathāvuttakāyagamanasobhanatthena sugatasaddena lakkhaṇānubyañjanapāripūriyā vinā tadabhāvato. " 1047278,192,35,51,57,1,73,6,Upakāro anantaraṃ abāhiraṃ karitvā tividhayānamukhena vimuttidhammadesanā. 1047279,192,35,58,64,1,61,6,So sammāgadanatthena sugatasaddena pakāsito hotīti veditabbaṃ. 1047280,192,36,2,13,1,65,7,Tattha ‘‘ karuṇāsītalahadayan’’ ti etena sammāsambodhiyā mūlaṃ dasseti. 1047281,192,36,14,30,1,185,16,Mahākaruṇāsañcoditamānaso hi bhagavā saṃsārapaṅkato sattānaṃ samuddharaṇatthaṃ katābhinīhāro anupubbena pāramiyo pūretvā anuttaraṃ sammāsambodhiṃ adhigatoti karuṇā sammāsambodhiyā mūlaṃ. 1047282,192,36,31,41,1,59,5,‘‘ Paññāpajjotavihatamohataman’’ ti etena sammāsambodhiṃ dasseti . 1047283,192,36,42,54,1,102,7,"Anāvaraṇañāṇapadaṭṭhānañhi maggañāṇaṃ, maggañāṇapadaṭṭhānañca anāvaraṇañāṇaṃ‘‘ sammāsambodhī’’ ti vuccatīti. " 1047284,192,36,55,67,1,242,12,Sammāgamanatthena sugatasaddena sammāsambodhiyā paṭipattiṃ dasseti līnuddhaccapatiṭṭhānāyūhanakāmasukhallikattakilamathānuyogasassatucchedābhinivesādi antadvayarahitāya karuṇāpaññāpariggahitāya majjhimāya paṭipattiyā pakāsanato sugatasaddassa. 1047285,192,36,68,73,1,63,5,Itarehi sammāsambodhiyā padhānāppadhānabhedaṃ payojanaṃ dasseti. 1047286,192,36,74,80,1,76,5,"Saṃsāramahoghato sattasantāraṇañhettha padhānaṃ payojanaṃ, tadaññamappadhānaṃ. " 1047287,192,36,81,97,1,161,14,"Tesu padhānena parahitapaṭipattiṃ dasseti, itarena attahitasampattiṃ, tadubhayena attahitāya paṭipannādīsu catūsu puggalesu bhagavato catutthapuggalabhāvaṃ dasseti. " 1047288,192,36,98,107,1,107,9,Tena ca anuttaradakkhiṇeyyabhāvaṃ uttamavandanīyabhāvaṃ attano ca vandanakiriyāya khettaṅgatabhāvaṃ dasseti. 1047289,192,37,2,15,1,205,12,"Ettha ca karuṇāgahaṇena lokiyesu mahaggatabhāvappattāsādhāraṇaguṇadīpanato bhagavato sabbalokiyaguṇasampatti dassitā hoti, paññāgahaṇena sabbaññutaññāṇapadaṭṭhānamaggañāṇadīpanato sabbalokuttaraguṇasampatti. " 1047290,192,37,16,26,1,74,6,Tadubhayaggahaṇasiddho hi attho‘‘ sanarāmaralokagarun’’ tiādinā vipañcīyatīti. 1047291,192,37,27,35,1,76,7,"Karuṇāgahaṇena ca upagamanaṃ nirupakkilesaṃ dasseti, paññāgahaṇena apagamanaṃ. " 1047292,192,37,36,56,1,212,18,"Tathā karuṇāgahaṇena lokasamaññānurūpaṃ bhagavato pavattiṃ dasseti lokavohāravisayattā karuṇāya, paññāgahaṇena samaññāya anatidhāvanaṃ sabhāvānavabodhena hi dhammānaṃ samaññaṃ atidhāvitvā sattādiparāmasanaṃ hotīti. " 1047293,192,37,57,69,1,153,11,"Tathā karuṇāgahaṇena mahākaruṇāsamāpattivihāraṃ dasseti, paññāgahaṇena tīsu kālesu appaṭihatañāṇaṃ catusaccañāṇaṃ catupaṭisambhidāñāṇaṃ catuvesārajjañāṇaṃ. " 1047294,192,38,2,36,1,304,26,"Karuṇāgahaṇena mahākaruṇāsamāpattiñāṇassa gahitattā sesāsādhāraṇañāṇāni, cha abhiññā, aṭṭhasu parisāsu akampanañāṇāni, dasa balāni, cuddasa buddhañāṇāni, soḷasa ñāṇacariyā, aṭṭhārasa buddhadhammā, catucattālīsa ñāṇavatthūni, sattasattatiñāṇavatthūnīti evamādīnaṃ anekesaṃ paññāpabhedānaṃ vasena ñāṇacāraṃ dasseti. " 1047295,192,38,37,43,1,65,5,"Tathā karuṇāgahaṇena caraṇasampattiṃ, paññāgahaṇena vijjāsampattiṃ. " 1047296,192,38,44,49,1,58,4,"Karuṇāgahaṇena attādhipatitā, paññāgahaṇena dhammādhipatitā. " 1047297,192,38,50,56,1,58,4,"Karuṇāgahaṇena lokanāthabhāvo, paññāgahaṇena attanāthabhāvo. " 1047298,192,38,57,63,1,59,5,"Tathā karuṇāgahaṇena pubbakāribhāvo, paññāgahaṇena kataññutā. " 1047299,192,38,64,70,1,61,5,"Tathā karuṇāgahaṇena aparantapatā, paññāgahaṇena anattantapatā. " 1047300,192,38,71,77,1,72,5,"Karuṇāgahaṇena vā buddhakaradhammasiddhi, paññāgahaṇena buddhabhāvasiddhi. " 1047301,192,38,78,86,1,64,7,"Tathā karuṇāgahaṇena paresaṃ tāraṇaṃ, paññāgahaṇena sayaṃ taraṇaṃ. " 1047302,192,38,87,97,1,105,9,"Tathā karuṇāgahaṇena sabbasattesu anuggahacittatā, paññāgahaṇena sabbadhammesu virattacittatā dassitā hoti. " 1047303,192,39,2,13,1,98,10,"Sabbesañca buddhaguṇānaṃ karuṇā ādi tannidānabhāvato, paññā pariyosānaṃ tato uttari karaṇīyābhāvato. " 1047304,192,39,14,20,1,57,6,Iti ādipariyosānadassanena sabbe buddhaguṇā dassitā honti. 1047305,192,39,21,27,1,72,6,Tathā karuṇāgahaṇena sīlakkhandhapubbaṅgamo samādhikkhandho dassito hoti. 1047306,192,39,28,36,1,85,7,"Karuṇānidānañhi sīlaṃ tato pāṇātipātādiviratippavattito, sā ca jhānattayasampayoginīti. " 1047307,192,39,37,39,1,27,2,Paññāvacanena paññākkhandho. 1047308,192,39,40,57,1,157,15,"Sīlañca sabbabuddhaguṇānaṃ ādi, samādhi majjhe, paññā pariyosānanti evampi ādimajjhapariyosānakalyāṇadassanena sabbe buddhaguṇā dassitā honti nayato dassitattā. " 1047309,192,39,58,67,1,70,8,"Eso eva hi niravasesato buddhaguṇānaṃ dassanupāyo, yadidaṃ nayaggāhaṇaṃ. " 1047310,192,39,68,77,1,70,9,Aññathā ko nāma samattho bhagavato guṇe anupadaṃ niravasesato dassetuṃ. 1047311,192,39,78,79,1,8,1,Tenevāha– 1047312,192,40,2,8,1,34,5,‘ ‘ Buddhopi buddhassa bhaṇeyya vaṇṇaṃ; 1047313,192,41,2,5,1,27,3,Kappampi ce aññamabhāsamāno. 1047314,192,42,2,6,1,31,3,Khīyetha kappo ciradīghamantare; 1047315,192,43,2,70,1,33,5,Vaṇṇo na khīyetha tathāgatassā’’ ti.( dī. ni. aṭṭha.1.305;3.141; ma. ni. aṭṭha.2.425; udā. aṭṭha.53; apa. aṭṭha.2.7.20; bu. vaṃ. aṭṭha.4.4; cariyā. aṭṭha.3.122 pakiṇṇakakathā); 1047316,192,44,2,41,1,156,19,"Teneva ca āyasmatā sāriputtattherenapi buddhaguṇaparicchedanaṃ pati anuyuttena‘‘ no hetaṃ, bhante’’ ti paṭikkhipitvā‘‘ apica me, bhante, dhammanvayo vidito’’ ti( dī. ni.2.146) vuttaṃ. " 1047317,192,45,2,20,1,108,10,2. Evaṃ saṅkhepena sakalasabbaññuguṇehi bhagavantaṃ abhitthavitvā idāni saddhammaṃ thometuṃ‘‘ buddhopī’’ tiādimāha. 1047318,192,45,21,25,1,28,3,Tattha {buddho}ti kattuniddeso. 1047319,192,45,26,29,1,28,3,Buddhabhāvan ti kammaniddeso. 1047320,192,45,30,36,1,48,4,Bhāvetvā {sacchikatvā}ti ca pubbakālakiriyāniddeso . 1047321,192,45,37,41,1,29,4,Yan ti aniyamato kammaniddeso. 1047322,192,45,42,45,1,32,2,{Upagato}ti aparakālakiriyāniddeso. 1047323,192,45,46,49,1,21,2,{Vande}ti kiriyāniddeso. 1047324,192,45,50,53,1,16,3,Tan ti niyamanaṃ. 1047325,192,45,54,58,1,39,4,Dhamman ti vandanakiriyāya kammaniddeso. 1047326,192,45,59,64,1,38,5,Gatamalaṃ anuttaran ti ca tabbisesanaṃ. 1047327,192,46,2,29,1,115,13,"Tattha buddhasaddassa tāva‘‘ bujjhitā saccānīti buddho, bodhetā pajāyāti buddho’’ tiādinā niddesanayena( mahāni.192; cūḷani.97) attho veditabbo. " 1047328,192,46,30,42,1,121,11,"Atha vā savāsanāya aññāṇaniddāya accantavigamato, buddhiyā vā vikasitabhāvato buddhavāti buddho jāgaraṇavikasanatthavasena. " 1047329,192,46,43,68,1,214,21,Atha vā kassacipi ñeyyadhammassa anavabuddhassa abhāvena ñeyyavisesassa kammabhāvena aggahaṇato kammavacanicchāya abhāvena avagamanatthavaseneva kattuniddeso labbhatīti buddhavāti buddho yathā‘‘ dikkhito na dadātī’’ ti. 1047330,192,46,69,79,1,166,10,Atthato pana pāramitāparibhāvito sayambhuñāṇena saha vāsanāya vihataviddhastaniravasesakileso mahākaruṇāsabbaññutaññāṇādiaparimeyyaguṇagaṇādhāro khandhasantāno buddho. 1047331,192,46,80,81,1,7,1,Yathāha– 1047332,192,47,2,9,1,31,6,‘ ‘ Buddhoti yo so bhagavā sayambhū. 1047333,192,47,10,45,1,119,15,"Anācariyako pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṃ saccāni abhisambujjhi, tattha ca sabbaññutaṃ patto balesu ca vasībhāvan’’ ti( mahāni.192; cūḷani.97; paṭi. ma.3.161). " 1047334,192,48,2,6,1,20,3,Api -saddo sambhāvane. 1047335,192,48,7,22,1,87,11,Tena‘‘ evaṃ guṇavisesayutto sopi nāma bhagavā’’ ti vakkhamānaguṇe dhamme sambhāvanaṃ dīpeti. 1047336,192,48,23,26,1,30,3,Buddhabhāvan ti sammāsambodhiṃ. 1047337,192,48,27,32,1,33,4,{Bhāvetvā}ti uppādetvā vaḍḍhetvā ca. 1047338,192,48,33,37,1,30,3,{Sacchikatvā}ti paccakkhaṃ katvā. 1047339,192,48,38,44,1,32,4,"{Upagato}ti patto, adhigatoti attho. " 1047340,192,48,45,54,1,38,5,Etassa‘‘ buddhabhāvan’’ ti etena sambandho. 1047341,192,48,55,61,1,41,5,"Gatamalan ti vigatamalaṃ, niddosanti attho. " 1047342,192,48,62,68,1,27,4,"{Vande}ti paṇamāmi, thomemi vā. " 1047343,192,48,69,75,1,45,5,"Anuttaran ti uttararahitaṃ, lokuttaranti attho. " 1047344,192,48,76,88,1,96,12,Dhamman ti yathānusiṭṭhaṃ paṭipajjamāne apāyato ca saṃsārato ca apatamāne katvā dhāretīti dhammo. 1047345,192,48,89,117,1,313,25,"Ayañhettha saṅkhepattho– evaṃ vividhaguṇagaṇasamannāgato buddhopi bhagavā yaṃ ariyamaggasaṅkhātaṃ dhammaṃ bhāvetvā, phalanibbānasaṅkhātaṃ pana sacchikatvā anuttaraṃ sammāsambodhiṃ adhigato, tametaṃ buddhānampi buddhabhāvahetubhūtaṃ sabbadosamalarahitaṃ attano uttaritarābhāvena anuttaraṃ paṭivedhasaddhammaṃ namāmīti. " 1047346,192,48,118,123,1,61,5,Pariyattisaddhammassāpi tappakāsanattā idha saṅgaho daṭṭhabbo. 1047347,192,49,2,27,1,187,19,"Atha vā‘‘ abhidhammanayasamuddaṃ adhigacchi, tīṇi piṭakāni sammasī’’ ti ca aṭṭhakathāyaṃ vuttattā pariyattidhammassapi sacchikiriyāsammasanapariyāyo labbhatīti sopi idha vutto evāti daṭṭhabbaṃ. " 1047348,192,49,28,49,1,166,17,Tathā‘‘ yaṃ dhammaṃ bhāvetvā saccikatvā’’ ti ca vuttattā buddhakaradhammabhūtāhi pāramitāhi saha pubbabhāge adhisīlasikkhādayopi idha dhammasaddena saṅgahitāti veditabbaṃ. 1047349,192,49,50,57,1,69,7,Tāpi hi malapaṭipakkhatāya gatamalā anaññasādhāraṇatāya anuttarā cāti. 1047350,192,49,58,88,1,498,30,Tathā hi sattānaṃ sakalavaṭṭadukkhanissaraṇatthāya katamahābhinīhāro mahākaruṇādhivāsapesalajjhāsayo paññāvisesaparidhotanimmalānaṃ dānadamasaṃyamādīnaṃ uttamadhammānaṃ satasahassādhikāni kappānaṃ cattāri asaṅkhyeyyāni sakkaccaṃ nirantaraṃ niravasesānaṃ bhāvanāpaccakkhakaraṇehi kammādīsu adhigatavasībhāvo acchariyācinteyyamahānubhāvo adhisīlādhicittānaṃ paramukkaṃsapāramippatto bhagavā paccayākāre catuvīsatikoṭisatasahassamukhena mahāvajirañāṇaṃ pesetvā anuttaraṃ sammāsambodhiṃ abhisambuddhoti. 1047351,192,50,2,23,1,95,12,"Ettha ca‘‘ bhāvetvā’’ ti etena vijjāsampadāya dhammaṃ thometi,‘‘ sacchikatvā’’ ti etena vimuttisampadāya. " 1047352,192,50,24,30,1,57,5,"Tathā paṭhamena jhānasampadāya, dutiyena vimokkhasampadāya. " 1047353,192,50,31,37,1,57,5,"Paṭhamena vā samādhisampadāya, dutiyena samāpattisampadāya. " 1047354,192,50,38,45,1,63,6,"Atha vā paṭhamena khayeñāṇabhāvena, dutiyena anuppādeñāṇabhāvena. " 1047355,192,50,46,52,1,49,5,"Purimena vā vijjūpamatāya, dutiyena vajirūpamatāya. " 1047356,192,50,53,59,1,55,5,"Purimena vā virāgasampattiyā, dutiyena nirodhasampattiyā. " 1047357,192,50,60,66,1,57,5,"Tathā paṭhamena niyyānabhāvena, dutiyena nisssaraṇabhāvena. " 1047358,192,50,67,73,1,50,5,"Paṭhamena vā hetubhāvena, dutiyena asaṅkhatabhāvena. " 1047359,192,50,74,80,1,50,5,"Paṭhamena vā dassanabhāvena, dutiyena vivekabhāvena. " 1047360,192,50,81,90,1,66,7,"Paṭhamena vā adhipatibhāvena, dutiyena amatabhāvena dhammaṃ thometi. " 1047361,192,50,91,107,1,88,12,Atha vā‘‘ yaṃ dhammaṃ bhāvetvā buddhabhāvaṃ upagato’’ ti etena svākkhātatāya dhammaṃ thometi. 1047362,192,50,108,116,1,36,4,‘‘ Sacchikatvā’’ ti etena sandiṭṭhikatāya. 1047363,192,50,117,123,1,52,5,"Tathā purimena akālikatāya, pacchimena ehipassikatāya. " 1047364,192,50,124,133,1,77,8,"Purimena vā opaneyyikatāya, pacchimena paccattaṃ veditabbatāya dhammaṃ thometi." 1047365,192,50,134,157,1,146,14,"‘‘ Gatamalan’’ ti iminā saṃkilesābhāvadīpanena dhammassa parisuddhataṃ dasseti,‘‘ anuttaran’’ ti etena aññassa visiṭṭhassa abhāvadīpanena vipulaparipuṇṇataṃ. " 1047366,192,50,158,166,1,70,7,"Paṭhamena vā pahānasampadaṃ dhammassa dasseti, dutiyena sabhāvasampadaṃ. " 1047367,192,50,167,173,1,51,5,Bhāvetabbatāya vā dhammassa gatamalabhāvo yojetabbo . 1047368,192,50,174,180,1,47,6,Bhāvanāguṇena hi so dosānaṃ samugghātako hotīti. 1047369,192,50,181,184,1,44,3,Sacchikātabbabhāvena anuttarabhāvo yojetabbo. 1047370,192,50,185,190,1,81,5,Sacchikiriyānibbattito hi taduttarikaraṇīyābhāvato anaññasādhāraṇatāya anuttaroti. 1047371,192,50,191,220,1,188,20,"Tathā‘‘ bhāvetvā’’ ti etena saha pubbabhāgasīlādīhi sekkhā sīlasamādhipaññākkhandhā dassitā honti,‘‘ sacchikatvā’’ ti etena saha asaṅkhatāya dhātuyā asekkhā sīlasamādhipaññākkhandhā dassitā hontīti. " 1047372,192,51,2,20,1,109,10,3. Evaṃ saṅkhepeneva sabbadhammaguṇehi saddhammaṃ abhitthavitvā idāni ariyasaṅghaṃ thometuṃ‘‘ sugatassā’’ tiādimāha. 1047373,192,51,21,35,1,69,8,"Tattha {sugatassā}ti sambandhaniddeso, tassa‘‘ puttānan’’ ti etena sambandho. " 1047374,192,51,36,39,1,26,3,Orasānan ti puttavisesanaṃ. 1047375,192,51,40,44,1,51,4,Mārasenamathanānan ti orasaputtabhāve kāraṇaniddeso. 1047376,192,51,45,52,1,76,7,Tena kilesappahānameva bhagavato orasaputtabhāve kāraṇaṃ anujānātīti dasseti. 1047377,192,51,53,56,1,36,3,Aṭṭhannan ti gaṇanaparicchedaniddeso. 1047378,192,51,57,67,1,143,10,Tena satipi tesaṃ sattavisesabhāvena anekasahassasaṅkhābhāve imaṃ gaṇanaparicchedaṃ nātivattantīti dasseti maggaṭṭhaphalaṭṭhabhāvānātivattanato. 1047379,192,51,68,71,1,26,3,Samūhan ti samudāyaniddeso. 1047380,192,51,72,75,1,48,3,Ariyasaṅghan ti guṇavisiṭṭhasaṅghāṭabhāvaniddeso. 1047381,192,51,76,84,1,105,8,Tena asabhipi ariyapuggalānaṃ kāyasāmaggiyaṃ ariyasaṅghabhāvaṃ dasseti diṭṭhisīlasāmaññena saṃhatabhāvato. 1047382,192,52,2,9,1,42,7,Tattha urasi bhavā jātā saṃvaddhā ca orasā. 1047383,192,52,10,39,1,270,28,"Yathā hi sattānaṃ orasaputtā attajātatāya pitu santakassa dāyajjassa visesena bhāgino honti, evameva tepi ariyapuggalā sammāsambuddhassa dhammassavanante ariyāya jātiyā jātatāya bhagavato santakassa vimuttisukhassa ariyadhammaratanassa ca ekantabhāginoti orasā viya orasā. " 1047384,192,52,40,61,1,174,17,Atha vā bhagavato dhammadesanānubhāvena ariyabhūmiṃ okkamamānā okkantā ca ariyasāvakā bhagavato urena vāyāmajanitābhijātitāya nippariyāyena‘‘ orasaputtā’’ ti vattabbataṃ arahanti. 1047385,192,52,62,77,1,118,11,Sāvakehi pavattiyamānāpi hi dhammadesanā‘‘ bhagavato dhammadesanā’’ icceva vuccati taṃmūlikattā lakkhaṇādivisesābhāvato ca. 1047386,192,53,2,30,1,214,24,"Yadipi ariyasāvakānaṃ ariyamaggādhigamasamaye bhagavato viya tadantarāya karaṇatthaṃ devaputtamāro, māravāhinī vā na ekantena apasādeti, tehi pana apasādetabbatāya kāraṇe vimathite tepi vimathitā eva nāma hontīti āha–" 1047387,192,53,31,37,1,21,2,‘‘ mārasenamathanānan’’ ti. 1047388,192,53,38,56,1,111,10,Imasmiṃ panatthe‘‘ māramārasenamathanānan’’ ti vattabbe‘‘ mārasenamathanānan’’ ti ekadesasarūpekaseso katoti daṭṭhabbaṃ. 1047389,192,53,57,72,1,121,11,Atha vā khandhābhisaṅkhāramārānaṃ viya devaputtamārassapi guṇamāraṇe sahāyabhāvūpagamanato kilesabalakāyo‘‘ senā’’ ti vuccati. 1047390,192,53,73,98,1,35,6,"Yathāha‘‘ kāmā te paṭhamā senā’’ tiādi( su. ni.438; mahāni.28,68,149). " 1047391,192,53,99,115,1,172,15,"Sā ca tehi diyaḍḍhasahassabhedā anantabhedā vā kilesavāhinī satidhammavicayavīriyasamathādiguṇapaharaṇehi odhiso vimathitā vihatā viddhastā cāti mārasenamathanā, ariyasāvakā. " 1047392,192,53,116,121,1,45,5,Etena tesaṃ bhagavato anujātaputtataṃ dasseti. 1047393,192,54,2,14,1,73,10,"Ārakattā kilesehi, anaye na iriyanato, aye ca iriyanato ariyā niruttinayena. " 1047394,192,54,15,45,1,182,23,"Atha vā sadevakena lokena‘‘ saraṇan’’ ti araṇīyato upagantabbato upagatānañca tadatthasiddhito ariyā, ariyānaṃ saṅghoti ariyasaṅgho, ariyo ca so saṅgho cāti vā ariyasaṅgho, taṃ ariyasaṅghaṃ. " 1047395,192,54,46,64,1,157,14,Bhagavato aparabhāge buddhadhammaratanānampi samadhigamo saṅgharatanādhīnoti ariyasaṅghassa bahūpakārataṃ dassetuṃ idheva‘‘ sirasā vande’’ ti vuttanti daṭṭhabbaṃ. 1047396,192,55,2,26,1,158,15,"Ettha ca‘‘ sugatassa orasānaṃ puttānan’’ ti etena ariyasaṅghassa pabhavasampadaṃ dasseti,‘‘ mārasenamathanānan’’ ti etena pahānasampadaṃ sakalasaṃkilesappahānadīpanato." 1047397,192,55,27,37,1,73,6,‘‘ Aṭṭhannampi samūhan’’ ti etena ñāṇasampadaṃ maggaṭṭhaphalaṭṭhabhāvadīpanato. 1047398,192,55,38,49,1,78,7,‘‘ Ariyasaṅghan’’ ti etena pabhāvasampadaṃ dasseti sabbasaṅghānaṃ aggabhāvadīpanato. 1047399,192,55,50,87,1,239,18,"Atha vā‘‘ sugatassa orasānaṃ puttānan’’ ti ariyasaṅghassa visuddhanissayabhāvadīpanaṃ,‘‘ mārasenamathanānan’’ ti sammāujuñāyasāmīcippaṭipannabhāvadīpanaṃ,‘‘ aṭṭhannampi samūhan’’ ti āhuneyyādibhāvadīpanaṃ,‘‘ ariyasaṅghan’’ ti anuttarapuññakkhettabhāvadīpanaṃ. " 1047400,192,55,88,101,1,95,9,Tathā‘‘ sugatassa orasānaṃ puttānan’’ ti etena ariyasaṅghassa lokuttarasaraṇagamanasabbhāvaṃ dīpeti. 1047401,192,55,102,108,1,55,6,Lokuttarasaraṇagamanena hi te bhagavato orasaputtā jātā. 1047402,192,55,109,121,1,87,7,‘‘ Mārasenamathanānan’’ ti etena abhinīhārasampadāsiddhaṃ pubbabhāge sammāpaṭipattiṃ dasseti. 1047403,192,55,122,129,1,66,7,Katābhinīhārā hi sammāpaṭipannā māraṃ māraparisaṃ vā abhivijinanti. 1047404,192,55,130,144,1,128,10,‘‘ Aṭṭhannampi samūhan’’ ti etena paṭividdhastavipakkhe sekkhāsekkhadhamme dasseti puggalādhiṭṭhānena maggaphaladhammānaṃ pakāsitattā. 1047405,192,55,145,153,1,45,4,‘‘ Ariyasaṅghan’’ ti aggadakkhiṇeyyabhāvaṃ dasseti. 1047406,192,55,154,174,1,208,17,"Saraṇagamanañca sāvakānaṃ sabbaguṇānaṃ ādi, sapubbabhāgapaṭipadā sekkhā sīlakkhandhādayo majjhe, asekkhā sīlakkhandhādayo pariyosānanti ādimajjhapariyosānakalyāṇā saṅkhepato sabbe ariyasaṅghaguṇā pakāsitā honti. " 1047407,192,56,2,25,1,160,15,4. Evaṃ gāthāttayena saṅkhepato sakalaguṇasaṃkittanamukhena ratanattayassa paṇāmaṃ katvā idāni taṃnipaccakāraṃ yathādhippete payojane pariṇāmento‘‘ iti me’’ tiādimāha. 1047408,192,56,26,31,1,50,4,"Tattha ratijananaṭṭhena ratanaṃ, buddhadhammasaṅghā. " 1047409,192,56,32,47,1,117,11,Tesañhi‘‘ itipi so bhagavā’’ tiādinā yathābhūtaguṇe āvajjentassa amatādhigamahetubhūtaṃ anappakaṃ pītipāmojjaṃ uppajjati. 1047410,192,56,48,49,1,7,1,Yathāha– 1047411,192,57,2,65,1,297,36,"‘ ‘ Yasmiṃ mahānāma, samaye ariyasāvako tathāgataṃ anussarati, nevassa tasmiṃ samaye rāgapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti, na dosa… pe… na mohapariyuṭṭhitaṃ cittaṃ hoti… pe… ujugatacitto kho mahānāma, ariyasāvako labhati atthavedaṃ, labhati dhammavedaṃ, labhati dhammūpasaṃhitaṃ pāmojjaṃ, pamuditassa pīti jāyatī’’ tiādi( a. ni.6.10;11.11). " 1047412,192,58,2,5,1,30,3,Cittīkatādibhāvo vā ratanaṭṭho. 1047413,192,58,6,7,1,11,1,Vuttañhetaṃ– 1047414,192,59,2,9,1,46,5,"‘ ‘ Cittīkataṃ mahagghañca, atulaṃ dullabhadassanaṃ; " 1047415,192,60,2,60,1,44,5,"Anomasattaparibhogaṃ , ratanaṃ tena vuccatī’’ ti.( dī. ni. aṭṭha.2.33; saṃ. ni. aṭṭha.3.5.223; khu. pā. aṭṭha.6.3; su. ni. aṭṭha.1.226; mahāni. aṭṭha.50); " 1047416,192,61,2,8,1,64,6,Cittikatabhāvādayo ca anaññasādhāraṇā buddhādīsu eva labbhantīti. 1047417,192,62,2,25,1,51,6,Vandanāva vandanāmayaṃ yathā‘‘ dānamayaṃ sīlamayan’’ ti( dī. ni.3.305; itivu.60). 1047418,192,62,26,35,1,70,8,"Vandanā cettha kāyavācācittehi tiṇṇaṃ ratanānaṃ guṇaninnatā, thomanā vā. " 1047419,192,62,36,44,1,62,6,"Pujjabhavaphalanibbattanato puññaṃ, attano santānaṃ punātīti vā. " 1047420,192,62,45,49,1,38,3,{Suvihatantarāyo}ti suṭṭhu vihatantarāyo. 1047421,192,62,50,63,1,149,13,Etena attano pasādasampattiyā ratanattayassa ca khettabhāvasampattiyā taṃ puññaṃ atthappakāsanassa upaghātakaupaddavānaṃ vihanane samatthanti dasseti. 1047422,192,62,64,67,1,23,2,{Hutvā}ti pubbakālakiriyā. 1047423,192,62,68,78,1,45,6,Tassa‘‘ atthaṃ pakāsayissāmī’’ ti etena sambandho. 1047424,192,62,79,86,1,48,5,"{Tassā}ti yaṃ ratanattayavandanāmayaṃ puññaṃ, tassa. " 1047425,192,62,87,90,1,19,2,{Ānubhāvenā}ti balena. 1047426,192,63,2,29,1,190,17,"5. Evaṃ ratanattayassa nipaccakāre payojanaṃ dassetvā idāni yassā dhammadesanāya atthaṃ saṃvaṇṇetukāmo, tassā tāva guṇābhitthavanavasena upaññāpanatthaṃ‘‘ majjhimapamāṇasuttaṅkitassā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047427,192,63,30,36,1,89,5,Tattha {majjhimapamāṇasuttaṅkitassā}ti nātidīghanātikhuddakapamāṇehi suttantehi lakkhitassa. 1047428,192,63,37,52,1,108,13,"Yathā hi dīghāgame dīghapamāṇāni suttāni, yathā ca saṃyuttaṅguttarāgamesu dvīsu khuddakapamāṇāni, na evaṃ idha. " 1047429,192,63,53,58,1,37,5,Idha pana pamāṇato majjhimāni suttāni. 1047430,192,63,59,72,1,105,8,Tena vuttaṃ‘‘ {majjhimapamāṇasuttaṅkitassā}ti nātidīghanātikhuddakapamāṇehi suttantehi lakkhitassati attho’’ ti. 1047431,192,63,73,84,1,58,7,Etena‘‘ majjhimo’’ ti ayaṃ imassa atthānugatasamaññāti dasseti. 1047432,192,63,85,95,1,54,9,"Nanu ca suttāni eva āgamo, kassa pana suttehi aṅkananti? " 1047433,192,63,96,104,1,59,7,"Saccametaṃ paramatthato, suttāni pana upādāya paññatto āgamo. " 1047434,192,63,105,126,1,89,12,"Yatheva hi atthabyañjanasamudāye‘‘ suttan’’ ti vohāro, evaṃ suttasamudāye ayaṃ‘‘ āgamo’’ ti vohāro. " 1047435,192,63,127,131,1,21,3,{Idhā}ti imasmiṃ sāsane. 1047436,192,63,132,154,1,196,19,"Āgamissanti ettha, etena etasmā vā attatthaparatthādayoti āgamo, ādikalyāṇādiguṇasampattiyā uttamaṭṭhena taṃtaṃabhipatthitasamiddhihetutāya paṇḍitehi varitabbato varo, āgamo ca so varo cāti āgamavaro. " 1047437,192,63,155,168,1,87,11,"Āgamasammatehi vā varoti āgamavaro, majjhimo ca so āgamavaro cāti majjhimāgamavaro, tassa. " 1047438,192,64,2,12,1,109,9,"Buddhānaṃ anubuddhānaṃ buddhānubuddhā, buddhānaṃ saccapaṭivedhaṃ anugamma paṭividdhasaccā aggasāvakādayo ariyā. " 1047439,192,64,13,17,1,58,4,Tehi atthasaṃvaṇṇanāguṇasaṃvaṇṇanānaṃ vasena saṃvaṇṇitassa. 1047440,192,64,18,26,1,58,8,Atha vā buddhā ca anubuddhā ca buddhānubuddhāti yojetabbaṃ. 1047441,192,64,27,45,1,172,17,"Sammāsambuddheneva hi vinayasuttābhidhammānaṃ pakiṇṇakadesanādivasena yo paṭhamaṃ attho vibhatto, so eva pacchā tassa tassa saṃvaṇṇanāvasena saṅgītikārehi saṅgahaṃ āropitoti. " 1047442,192,64,46,54,1,90,6,"{Paravādamathanassā}ti aññatitthiyānaṃ vādanimmathanassa, tesaṃ diṭṭhigatabhañjanassāti attho. " 1047443,192,64,55,92,1,200,14,Ayañhi āgamo mūlapariyāyasuttasabbāsavasuttādīsu diṭṭhigatikānaṃ diṭṭhigatadosavibhāvanato saccakasuttaṃ( ma. ni.1.353) upālisuttā dīsu( ma. ni.2.56) saccakādīnaṃ micchāvādanimmathanadīpanato visesato‘‘ paravādamathano’’ ti thomitoti. 1047444,192,64,93,107,1,131,13,"Saṃvaṇṇanāsu cāyaṃ ācariyassa pakati, yā taṃtaṃsaṃvaṇṇanāsu ādito tassa tassa saṃvaṇṇetabbassa dhammassa visesaguṇakittanena thomanā. " 1047445,192,64,108,134,1,277,19,"Tathā hi sumaṅgalavilāsinīsāratthapakāsinīmanorathapūraṇīsu aṭṭhasālinīādīsu ca yathākkamaṃ‘‘ saddhāvahaguṇassa, ñāṇappabhedajananassa, dhammakathikapuṅgavānaṃ vicittapaṭibhānajananassa, tassa gambhīrañāṇehi ogāḷhassa abhiṇhaso nānānayavicittassa abhidhammassā’’ tiādinā thomanā katā. " 1047446,192,65,2,42,1,142,16,"6. Attho kathīyati etāyāti atthakathā, sā eva aṭṭhakathā ttha-kārassa ṭṭha-kāraṃ katvā yathā‘‘ dukkhassa pīḷanaṭṭho’’ ti( paṭi. ma.1.17;2.8) {ādito}tiādimhi paṭhamasaṅgītiyaṃ. " 1047447,192,65,43,54,1,128,10,"Chaḷabhiññatāya paramena cittissariyabhāvena samannāgatattā jhānādīsu pañcavidhavasitāsabbhāvato ca vasino, therā mahākassapādayo. " 1047448,192,65,55,58,1,20,3,Tesaṃ satehi pañcahi. 1047449,192,65,59,63,1,18,3,{Yā}ti yā aṭṭhakathā. 1047450,192,65,64,83,1,94,13,"{Saṅgītā}ti atthaṃ pakāsetuṃ yuttaṭṭhāne‘‘ ayaṃ etassa attho, ayaṃ etassa attho’’ ti saṅgahetvā vuttā. " 1047451,192,65,84,89,1,59,5,Anusaṅgītā ca yasattherādīhi pacchāpi dutiyatatiyasaṅgītīsu. 1047452,192,65,90,95,1,48,5,Iminā attano saṃvaṇṇanāya āgamanasuddhiṃ dasseti. 1047453,192,66,2,12,1,41,5,"7. Sīhassa lānato gahaṇato sīhaḷo, sīhakumāro. " 1047454,192,66,13,23,1,103,9,"Taṃvaṃsajātatāya tambapaṇṇidīpe khattiyānaṃ, tesaṃ nivāsatāya tambapaṇṇidīpassa ca sīhaḷabhāvo veditabbo. " 1047455,192,66,24,28,1,26,3,{Ābhatā}ti jambudīpato ānītā. 1047456,192,66,29,32,1,13,2,{Athā}ti pacchā. 1047457,192,66,33,40,1,82,7,Aparabhāge hi nikāyantaraladdhīhi asaṅkaratthaṃ sīhaḷabhāsāya aṭṭhakathā ṭhapitāti. 1047458,192,66,41,51,1,93,10,Tena mūlaṭṭhakathā sabbasādhāraṇā na hotīti idaṃ atthappakāsanaṃ ekantena karaṇīyanti dasseti. 1047459,192,66,52,59,1,30,3,Tenevāha‘‘ dīpavāsīnamatthāyā’’ ti. 1047460,192,66,60,71,1,98,10,"Tattha dīpavāsīnan ti jambudīpavāsīnaṃ, sīhaḷadīpavāsīnaṃ vā atthāya sīhaḷabhāsāya ṭhapitāti yojanā. " 1047461,192,67,2,12,1,49,4,8. {Apanetvānā}ti kañcukasadisaṃ sīhaḷabhāsaṃ apanetvā. 1047462,192,67,13,16,1,19,2,{Tato}ti aṭṭhakathāto. 1047463,192,67,17,26,1,59,8,"Ahan ti attānaṃ niddisati, manoramaṃ bhāsan ti māgadhabhāsaṃ. " 1047464,192,67,27,33,1,53,6,Sā hi sabhāvaniruttibhūtā paṇḍitānaṃ manaṃ ramayatīti. 1047465,192,67,34,46,1,86,7,"Tenevāha‘‘ tantinayānucchavikan’’ ti, pāḷigatiyā anulomikaṃ pāḷibhāsāyānuvidhāyininti attho. " 1047466,192,67,47,50,1,47,3,Vigatadosan ti asabhāvaniruttibhāsantararahitaṃ. 1047467,192,68,2,11,1,43,4,9. Samayaṃ {avilomento}ti siddhantaṃ avirodhento. 1047468,192,68,12,14,1,24,2,Etena atthadosābhāvamāha. 1047469,192,68,15,21,1,51,6,Aviruddhattā eva hi theravādāpi idha pakāsīyissanti. 1047470,192,68,22,30,1,82,7,"Theravaṃsadīpānan ti thirehi sīlakkhandhādīhi samannāgatattā therā, mahākassapādayo. " 1047471,192,68,31,47,1,156,13,"Tehi āgatā ācariyaparamparā theravaṃso, tappariyāpannā hutvā āgamādhigamasampannattā paññāpajjotena tassa samujjalanato theravaṃsadīpā, mahāvihāravāsino, tesaṃ. " 1047472,192,68,48,58,1,104,9,"Vividhehi ākārehi nicchīyatīti vinicchayo, gaṇṭhiṭṭhānesu khīlamaddanākārena pavattā vimaticchedanī kathā. " 1047473,192,68,59,65,1,58,6,Suṭṭhu nipuṇo saṇho vinicchayo etesanti sunipuṇavinicchayā. 1047474,192,68,66,73,1,61,6,"Atha vā vinicchinotīti vinicchayo, yathāvuttatthavisayaṃ ñāṇaṃ. " 1047475,192,68,74,80,1,50,6,Suṭṭhu nipuṇo cheko vinicchayo etesanti yojetabbaṃ. 1047476,192,68,81,95,1,134,13,"Etena mahākassapāditheraparamparābhato, tato eva ca aviparīto saṇho sukhumo mahāvihāravāsīnaṃ vinicchayoti tassa pamāṇabhūtataṃ dasseti. " 1047477,192,69,2,13,1,38,5,10. Sujanassa {cā}ti ca -saddo sampiṇḍanattho. 1047478,192,69,14,29,1,86,10,"Tena‘‘ na kevalaṃ jambudīpavāsīnameva atthāya, atha kho sādhujanatosanatthañcā’’ ti dasseti. " 1047479,192,69,30,45,1,105,11,Tena ca‘‘ tambapaṇṇidīpavāsīnampi atthāyā’’ ti ayamattho siddho hoti uggahaṇādisukaratāya tesampi bahukārattā. 1047480,192,69,46,52,1,60,5,"Ciraṭṭhitatthan ti ciraṭṭhitiatthaṃ, cirakālaṭṭhitiyāti attho. " 1047481,192,69,53,62,1,125,9,Idañhi atthappakāsanaṃ aviparītapadabyañjanasunikkhepassa atthasunayassa ca upāyabhāvato saddhammassa ciraṭṭhitiyā saṃvattati. 1047482,192,69,63,77,1,104,10,"Vuttañhetaṃ bhagavatā‘‘ dveme, bhikkhave, dhammā saddhammassa ṭhitiyā asammosāya anantaradhānāya saṃvattanti. " 1047483,192,69,78,80,1,10,2,Katame dve? 1047484,192,69,81,98,1,48,6,Sunnikkhittañca padabyañjanaṃ attho ca sunīto’’ ti( a. ni.2.20). 1047485,192,70,2,21,1,78,9,"11. Yaṃ atthavaṇṇanaṃ kattukāmo, tassā mahattaṃ pariharituṃ‘‘ sīlakathā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047486,192,70,22,32,1,37,6,Tenevāha‘‘ na taṃ idha vicārayissāmī’’ ti. 1047487,192,70,33,55,1,167,17,"Atha vā yaṃ aṭṭhakathaṃ kattukāmo, tadekadesabhāvena visuddhimaggo gahetabboti kathikānaṃ upadesaṃ karonto tattha vicāritadhamme uddesavasena dasseti‘‘ sīlakathā’’ tiādinā. " 1047488,192,70,56,62,1,63,5,Tattha {sīlakathā}ti cārittavārittādivasena sīlassa vitthārakathā. 1047489,192,70,63,68,1,61,4,{Dhutadhammā}ti piṇḍapātikaṅgādayo terasa kilesadhunanakadhammā. 1047490,192,70,69,82,1,122,11,"Kammaṭṭhānāni {sabbānī}ti pāḷiyaṃ āgatāni aṭṭhatiṃsa, aṭṭhakathāyaṃ dveti niravasesāni yogakammassa bhāvanāya pavattiṭṭhānāni. " 1047491,192,70,83,88,1,63,4,{Cariyāvidhānasahito}ti rāgacaritādīnaṃ sabhāvādividhānena sahito. 1047492,192,70,89,96,1,71,6,"Jhānāni cattāri rūpāvacarajjhānāni, samāpattiyo catasso arūpasamāpattiyo. " 1047493,192,70,97,104,1,77,6,"Aṭṭhapi vā paṭiladdhamattāni jhānāni, samāpajjanavasībhāvappattiyā samāpattiyo. " 1047494,192,70,105,111,1,78,5,"Jhānāni vā rūpārūpāvacarajjhānāni, samāpattiyo phalasamāpattinirodhasamāpattiyo. " 1047495,192,71,2,11,1,50,5,12. Lokiyalokuttarabhedā cha abhiññāyo sabbā abhiññāyo. 1047496,192,71,12,26,1,105,9,Ñāṇavibhaṅgā dīsu( vibha.751) āgatanayena ekavidhādinā paññāya saṃkaletvā sampiṇḍetvā nicchayo paññāsaṅkalananicchayo. 1047497,192,72,2,18,1,141,10,"13. Paccayadhammānaṃ hetādīnaṃ paccayuppannadhammānaṃ hetupaccayādibhāvo paccayākāro, tassa desanā paccayākāradesanā, paṭiccasamuppādakathāti attho. " 1047498,192,72,19,41,1,183,16,"Sā pana nikāyantaraladdhisaṅkararahitatāya suṭṭhu parisuddhā, ghanavinibbhogassa sudukkaratāya nipuṇā saṇhasukhumā, ekattanayādisahitā ca tattha vicāritāti āha‘‘ suparisuddhanipuṇanayā’’ ti. " 1047499,192,72,42,47,1,73,5,Paṭisambhidādīsu āgatanayaṃ avissajjetvāva vicāritattā avimuttatantimaggā. 1047500,192,73,2,22,1,86,13,"14. Iti pana sabban ti iti -saddo parisamāpane, pana -saddo vacanālaṅkāre, etaṃ sabbanti attho. " 1047501,192,73,23,27,1,26,3,{Idhā}ti imissā aṭṭhakathāya. 1047502,192,73,28,33,1,49,5,Na taṃ vicārayissāmi punaruttibhāvatoti adhippāyo. 1047503,192,74,2,18,1,84,8,15. Idāni tasseva avicāraṇassa ekantakāraṇaṃ niddhārento‘‘ majjhe visuddhimaggo’’ tiādimāha. 1047504,192,74,19,42,1,175,17,"Tattha‘‘ majjhe ṭhatvā’’ ti etena majjhaṭṭhabhāvadīpanena visesato catunnaṃ āgamānaṃ sādhāraṇaṭṭhakathā visuddhimaggo, na sumaṅgalavilāsinī ādayo viya asādhāraṇaṭṭhakathāti dasseti." 1047505,192,74,43,59,1,102,12,‘‘ Visesato’’ ti ca idaṃ vinayābhidhammānampi visuddhimaggo yathārahaṃ atthavaṇṇanā hoti evāti katvā vuttaṃ. 1047506,192,75,2,10,1,16,3,16. {Iccevā}ti iti eva. 1047507,192,75,11,14,1,24,2,{Tampī}ti visuddhimaggampi. 1047508,192,75,15,18,1,23,2,{Etāyā}ti papañcasūdaniyā. 1047509,192,75,19,76,1,303,31,"Ettha ca‘‘ sīhaḷadīpaṃ ābhatā’’ tiādinā aṭṭhakathākaraṇassa nimittaṃ dasseti,‘‘ dīpavāsīnamatthāya, sujanassa ca tuṭṭhatthaṃ, ciraṭṭhitatthañca dhammassā’’ ti etena payojanaṃ,‘‘ majjhimāgamavarassa atthaṃ pakāsayissāmī’’ ti etena piṇḍatthaṃ,‘‘ apanetvāna tatohaṃ sīhaḷabhāsan’’ tiādinā,‘‘ sīlakathā’’ tiādinā ca karaṇappakāraṃ. " 1047510,192,75,77,83,1,55,6,Sīlakathādīnaṃ avicāraṇampi hi idha karaṇappakāro evāti. 1047511,192,76,2,4,1,33,2,Ganthārambhakathāvaṇṇanā niṭṭhitā. 1047512,192,77,2,2,1,18,1,Nidānakathāvaṇṇanā 1047513,192,78,2,25,1,177,14,1. Vibhāgavantānaṃ sabhāvavibhāvanaṃ vibhāgadassanamukheneva hotīti paṭhamaṃ tāva paṇṇāsavaggasuttādivasena majjhimāgamassa vibhāgaṃ dassetuṃ‘‘ tattha majjhimasaṅgīti nāmā’’ tiādimāha. 1047514,192,78,26,42,1,84,10,"Tattha {tatthā}ti yaṃ vuttaṃ‘‘ majjhimāgamavarassa atthaṃ pakāsayissāmī’’ ti, tasmiṃ vacane. " 1047515,192,78,43,59,1,108,11,"Yā majjhimāgamapariyāyena majjhimasaṅgīti vuttā, sā paṇṇāsādito edisāti dasseti‘‘ majjhimasaṅgīti nāmā’’ tiādinā. " 1047516,192,78,60,86,1,176,20,"{Tatthā}ti vā‘‘ etāya aṭṭhakathāya vijānātha majjhimasaṅgītiyā atthan’’ ti ettha yassā majjhimasaṅgītiyā atthaṃ vijānāthāti vuttaṃ, sā majjhimasaṅgīti nāma paṇṇāsādito edisāti dasseti. " 1047517,192,78,87,99,1,73,10,"Pañca dasakā paṇṇāsā, mūle ādimhi paṇṇāsā, mūlabhūtā vā paṇṇāsā mūlapaṇṇāsā. " 1047518,192,78,100,110,1,65,9,"Majjhe bhavā majjhimā, majjhimā ca sā paṇṇāsā cāti majjhimapaṇṇāsā. " 1047519,192,78,111,115,1,33,4,Upari uddhaṃ paṇṇāsā uparipaṇṇāsā. 1047520,192,78,116,119,1,44,2,{Paṇṇāsattayasaṅgahā}ti paṇṇāsattayaparigaṇanā. 1047521,192,79,2,7,1,58,5,Ayaṃ saṅgaho nāma jātisañjātikiriyāgaṇanavasena catubbidho. 1047522,192,79,8,44,1,125,18,"Tattha‘‘ yā cāvuso visākha, sammāvācā, yo ca sammākammanto, yo ca sammāājīvo , ime dhammā sīlakkhandhe saṅgahitā’’ ti( ma. ni.1.462) ayaṃ jātisaṅgaho." 1047523,192,79,45,52,1,29,4,"‘‘ Yo cāvuso visākha, sammāvāyāmo. " 1047524,192,79,53,70,1,94,13,"Yā ca sammāsati, yo ca sammāsamādhi, ime dhammā samādhikkhandhe saṅgahitā’’ ti ayaṃ sañjātisaṅgaho." 1047525,192,79,71,92,1,106,14,"‘‘ Yā cāvuso visākha, sammādiṭṭhi, yo ca sammāsaṅkappo, ime dhammā paññākkhandhe saṅgahitā’’ ti ayaṃ kiriyāsaṅgaho." 1047526,192,79,93,117,1,132,14,"‘‘ Hañci cakkhāyatanaṃ rūpakkhandhagaṇanaṃ gacchati, tena vata re vattabbe cakkhāyatanaṃ rūpakkhandhena saṅgahitan’’ ti( kathā.471) ayaṃ gaṇanasaṅgaho. " 1047527,192,79,118,121,1,23,3,Ayameva ca idhādhippeto. 1047528,192,79,122,131,1,59,5,Tena vuttaṃ‘‘ paṇṇāsattayasaṅgahāti paṇṇāsattayaparigaṇanā’’ ti. 1047529,192,80,2,10,1,53,6,"{Vaggato}ti samūhato, so panettha dasakavasena veditabbo. " 1047530,192,80,11,16,1,39,5,Yebhuyyena hi sāsane dasake vaggavohāro. 1047531,192,80,17,29,1,53,8,Tenevāha‘‘ ekekāya paṇṇāsāya pañca pañca vagge katvā’’ ti. 1047532,192,80,30,34,1,54,3,{Pannarasavaggasamāyogā}ti pannarasavaggasaṃyogāti attho. 1047533,192,80,35,40,1,46,5,Keci pana samāyogasaddaṃ samudāyatthaṃ vadanti. 1047534,192,80,41,72,1,193,20,"{Padato}ti ettha aṭṭhakkharo gāthāpādo‘‘ padan’’ ti adhippeto, tasmā‘‘ akkharato cha akkharasatasahassāni caturāsītuttarasatādhikāni catucattālīsa sahassāni ca akkharānī’’ ti pāṭhena bhavitabbanti vadanti. " 1047535,192,80,73,103,1,235,25,"Yasmā pana navakkharo yāva dvādasakkharo ca gāthāpādo saṃvijjati, tasmā tādisānampi gāthānaṃ vasena aḍḍhateyyagāthāsataṃ bhāṇavāro hotīti katvā‘‘ akkharato satta akkharasatasahassāni cattālīsañca sahassāni tepaññāsañca akkharānī’’ ti vuttaṃ. " 1047536,192,80,104,110,1,63,5,"Evañhi padabhāṇavāragaṇanāhi akkharagaṇanā saṃsandati, netarathā. " 1047537,192,80,111,126,1,148,13,"{Bhāṇavāro}ti ca dvattiṃsakkharānaṃ gāthānaṃ vasena aḍḍhateyyagāthāsataṃ, ayañca akkharagaṇanā bhāṇavāragaṇanā ca padagaṇanānusārena laddhāti veditabbā. " 1047538,192,80,127,136,1,80,9,Imameva hi atthaṃ ñāpetuṃ suttagaṇanānantaraṃ bhāṇavāre agaṇetvā padāni gaṇitāni. 1047539,192,80,137,139,1,16,2,Tatridaṃ vuccati– 1047540,192,81,2,10,1,41,6,"‘ ‘ Bhāṇavārā yathāpi hi, majjhimassa pakāsitā; " 1047541,192,82,2,6,1,37,3,"Upaḍḍhabhāṇavāro ca, tevīsatipadādhiko. " 1047542,192,83,2,7,1,40,4,"Satta satasahassāni, akkharānaṃ vibhāvaye; " 1047543,192,84,2,10,1,44,5,"Cattālīsa sahassāni, tepaññāsañca akkharan’’ ti. " 1047544,192,85,2,6,1,30,2,{Anusandhito}ti desanānusandhito. 1047545,192,85,7,16,1,87,9,Ekasmiṃ eva hi sutte purimapacchimānaṃ desanābhāgānaṃ sambandho anusandhānato anusandhi. 1047546,192,85,17,23,1,78,6,Ettha ca attajjhāsayānusandhi parajjhāsayānusandhīti duvidho ajjhāsayānusandhi. 1047547,192,85,24,47,1,210,21,"So pana katthaci desanāya vippakatāya dhammaṃ suṇantānaṃ pucchāvasena, katthaci desentassa satthu sāvakassa dhammapaṭiggāhakānañca ajjhāsayavasena, katthaci desetabbassa dhammassa vasena hotīti samāsato tippakāro. " 1047548,192,85,48,59,1,94,7,Tena vuttaṃ‘‘ pucchānusandhiajjhāsayānusandhiyathānusandhivasena saṅkhepato tividho anusandhī’’ ti. 1047549,192,85,60,65,1,46,5,Saṅkhepeneva ca catubbidho anusandhi veditabbo. 1047550,192,85,66,121,1,207,31,"Tattha‘‘ evaṃ vutte aññataro bhikkhu bhagavantaṃ etadavoca‘ kiṃ nu kho, bhante, orimaṃ tīraṃ, kiṃ pārimaṃ tīraṃ, ko majjhe saṃsīdo, ko thale ussādo, ko manussaggāho, ko amanussaggāho, ko āvattaggāho, ko antopūtibhāvo’ ti’’( saṃ. ni.4.241)? " 1047551,192,85,122,129,1,88,7,Evaṃ pucchantānaṃ vissajjentena bhagavatā pavattitadesanāvasena pucchānusandhī veditabbo. 1047552,192,85,130,162,1,173,23,"‘‘ Atha kho aññatarassa bhikkhuno evaṃ cetaso parivitakko udapādi‘ iti kira bho rūpaṃ anattā… vedanā… saññā… saṅkhārā… viññāṇaṃ anattā, anattakatāni kammāni kamattānaṃ phusissantī’ ti. " 1047553,192,85,163,202,1,267,32,"Atha kho bhagavā tassa bhikkhuno cetasā cetoparivitakkamaññāya bhikkhū āmantesi ṭhānaṃ kho panetaṃ, bhikkhave, vijjati, yaṃ idhekacco moghapuriso avidvā avijjāgato taṇhādhipateyyena cetasā satthusāsanaṃ atidhāvitabbaṃ maññeyya‘ iti kira bho rūpaṃ anattā… pe… phusissantī’ ti. " 1047554,192,85,203,235,1,151,18,"Taṃ kiṃ maññatha , bhikkhave, rūpaṃ niccaṃ vā aniccaṃ vā’’ ti( ma. ni.3.90) evaṃ paresaṃ ajjhāsayaṃ viditvā bhagavatā pavattitadesanāvasena parajjhāsayānusandhi veditabbo." 1047555,192,86,2,101,1,594,67,"‘ ‘ Tassa mayhaṃ brāhmaṇa etadahosi‘ yaṃnūnāhaṃ yā tā rattiyo abhiññātā abhilakkhitā cātuddasī pañcadasī aṭṭhamī ca pakkhassa, tathārūpāsu rattīsu yāni tāni ārāmacetiyāni vanacetiyāni rukkhacetiyāni bhiṃsanakāni salomahaṃsāni, tathārūpesu senāsanesu vihareyyaṃ appeva nāmāhaṃ bhayabheravaṃ passeyyan’ ti’’( ma. ni.1.49) evaṃ bhagavatā,‘‘ tatrāvuso lobho ca pāpako doso ca pāpako lobhassa ca pahānāya dosassa ca pahānāya atthi majjhimā paṭipadā, cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattatī’’ ti( ma. ni.1.33) evaṃ dhammasenāpatinā ca attano ajjhāsayeneva pavattitadesanāvasena attajjhāsayānusandhi veditabbo. " 1047556,192,86,102,124,1,168,20,"Yena pana dhammena ādimhi desanā uṭṭhitā, tassa anurūpadhammavasena vā paṭipakkhadhammavasena vā yesu suttesu upari desanā āgacchati, tesaṃ vasena yathānusandhi veditabbo. " 1047557,192,86,125,144,1,76,9,"Seyyathidaṃ ākaṅkheyyasutte( ma. ni.1.65) heṭṭhā sīlena desanā uṭṭhitā, upari abhiññā āgatā. " 1047558,192,86,145,163,1,67,8,"Vatthusutte( ma. ni.1.70) heṭṭhā kilesena desanā uṭṭhitā, upari brahmavihārā āgatā. " 1047559,192,86,164,182,1,74,8,"Kosambakasutte( ma. ni.1.491) heṭṭhā bhaṇḍanena desanā uṭṭhitā, upari sāraṇīyadhammā āgatā. " 1047560,192,86,183,202,1,75,9,"Kakacūpame( ma. ni.1.222) heṭṭhā akkhantiyā vasena desanā uṭṭhitā, upari kakacūpamā āgatāti. " 1047561,192,87,2,25,1,209,22,Vitthārato {panetthā}ti evaṃ saṅkhepato tividho catubbidho ca anusandhi ettha etasmiṃ majjhimanikāye tasmiṃ tasmiṃ sutte yathārahaṃ vitthārato vibhajitvā viññāyamānā navasatādhikāni tīṇi anusandhisahassāni honti. 1047562,192,87,26,36,1,117,9,"Yathā cetaṃ paṇṇāsādivibhāgavacanaṃ majjhimasaṅgītiyā sarūpadassanatthaṃ hoti, evaṃ pakkhepadosapariharaṇatthañca hoti. " 1047563,192,87,37,54,1,139,17,Evañhi paṇṇāsādīsu vavatthitesu tabbinimuttaṃ kiñci suttaṃ yāva ekaṃ padampi ānetvā imaṃ majjhimasaṅgītiyāti kassaci vattuṃ okāso na siyāti. 1047564,192,88,2,27,1,256,21,Evaṃ paṇṇāsavaggasuttabhāṇavārānusandhibyañjanato majjhimasaṅgītiṃ vavatthapetvā idāni naṃ ādito paṭṭhāya saṃvaṇṇetukāmo attano saṃvaṇṇanāya tassā paṭhamamahāsaṅgītiyaṃ nikkhittānukkameneva pavattabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ tattha paṇṇāsāsu mūlapaṇṇāsā ādī’’ tiādimāha. 1047565,192,88,28,60,1,295,27,"Tattha yathāpaccayaṃ tattha tattha desitattā paññattattā ca vippakiṇṇānaṃ dhammavinayānaṃ saṅgahetvā gāyanaṃ kathanaṃ saṅgīti, mahāvisayattā pūjanīyattā ca mahatī saṅgītīti mahāsaṅgīti, paṭhamā mahāsaṅgīti paṭhamamahāsaṅgīti, tassā pavattitakālo paṭhamamahāsaṅgītikālo, tasmiṃ paṭhamamahāsaṅgītikāle. " 1047566,192,88,61,117,1,248,29,"Nidadāti desanaṃ desakālādivasena aviditaṃ viditaṃ katvā nidassetīti nidānaṃ, yo lokiyehi‘‘ upogghāto’’ ti vuccati, svāyamettha‘‘ evaṃ me sutan’’ tiādiko gantho veditabbo, na pana‘‘ sanidānāhaṃ, bhikkhave, dhammaṃ desemī’’ tiādīsu( a. ni.3.126) viya ajjhāsayādidesanuppattihetu. " 1047567,192,88,118,132,1,92,10,Tenevāha‘‘ evaṃ me sutantiādikaṃ āyasmatā ānandena paṭhamamahāsaṅgītikāle vuttaṃ nidānamādī’’ ti. 1047568,192,88,133,143,1,104,9,"Kāmañcettha yassaṃ paṭhamamahāsaṅgītiyaṃ nikkhittānukkamena saṃvaṇṇanaṃ kattukāmo, sā vitthārato vattabbā. " 1047569,192,88,144,172,1,131,13,Sumaṅgalavilāsiniyaṃ( dī. ni. ṭī.1. nidānakathāvaṇṇanā) pana attanā vitthāritattā tattheva gahetabbāti imissā saṃvaṇṇanāya mahantataṃ pariharanto‘‘ sā panesā’’ tiādimāha. 1047570,192,89,2,4,1,27,2,Nidānakathāvaṇṇanā niṭṭhitā. 1047571,192,90,1,4,1,17,1,1. Mūlapariyāyavaggo 1047572,192,91,2,4,1,24,2,1 . Mūlapariyāyasuttavaṇṇanā 1047573,192,92,2,2,1,23,1,Abbhantaranidānavaṇṇanā 1047574,192,93,2,25,1,114,13,1. Evaṃ bāhiranidāne vattabbaṃ atidisitvā idāni abhantaranidānaṃ ādito paṭṭhāya saṃvaṇṇetuṃ‘‘ yaṃ panetan’’ tiādi vuttaṃ. 1047575,192,93,26,52,1,200,21,"Tattha yasmā saṃvaṇṇanaṃ karontena saṃvaṇṇetabbe dhamme padavibhāgaṃ padatthañca dassetvā tato paraṃ piṇḍattādidassanavasena saṃvaṇṇanā kātabbā, tasmā padāni tāva dassento‘‘ evanti nipātapadan’’ tiādimāha. " 1047576,192,93,53,61,1,50,6,"Tattha {padavibhāgo}ti padānaṃ viseso, na padaviggaho. " 1047577,192,93,62,82,1,159,18,"Atha vā padāni ca padavibhāgo ca padavibhāgo, padaviggaho ca padavibhāgo ca {padavibhāgo}ti vā ekasesavasena padapadaviggahā padavibhāgasaddena vuttāti veditabbaṃ. " 1047578,192,93,83,107,1,139,18,"Tattha padaviggaho‘‘ subhagañca taṃ vanañcāti subhagavanaṃ, sālānaṃ rājā, sālo ca so rājā ca itipi sālarājā’’ tiādivasena samāsapadesu daṭṭhabbo. " 1047579,192,94,2,5,1,20,2,{Atthato}ti padatthato. 1047580,192,94,6,20,1,94,10,Taṃ pana padatthaṃ atthuddhārakkamena paṭhamaṃ evaṃsaddassa dassento‘‘ evaṃ-saddo tāvā’’ tiādimāha. 1047581,192,94,21,29,1,84,7,{Avadhāraṇādī}ti ettha ādi -saddena idamatthapucchāparimāṇādiatthānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. 1047582,192,94,30,56,1,98,12,"Tathā hi‘‘ evaṃgatāni puthusippāyatanāni( dī. ni.1.163), evavidho evamākāro’’ ti ca ādīsu idaṃ-saddassa atthe evaṃ-saddo. " 1047583,192,94,57,64,1,51,6,"Gata-saddo hi pakārapariyāyo, tathā vidhākāra-saddā ca. " 1047584,192,94,65,71,1,54,6,Tathā hi vidhayuttagata-sadde lokiyā pakāratthe vadanti. 1047585,192,94,72,92,1,179,17,"‘‘ Evaṃ su te sunhātā suvilittā kappitakesamassū āmukkamaṇikuṇḍalābharaṇā odātavatthavasanā pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgībhūtā paricārenti, seyyathāpi tvaṃ etarahi sācariyakoti. " 1047586,192,94,93,111,1,38,6,"No hidaṃ, bho gotamā’’ tiādīsu( dī. ni.1.286) pucchāyaṃ." 1047587,192,94,112,136,1,56,6,‘‘ Evaṃlahuparivattaṃ( a. ni.1.48) evamāyupariyanto’’ ti( pārā.12) ca ādīsu parimāṇe. 1047588,192,95,2,25,1,137,16,"Nanu ca‘‘ evaṃ su te sunhātā suvilittā, evamāyupariyanto’’ ti ettha evaṃ-saddena pucchanākāraparimāṇākārānaṃ vuttattā ākārattho eva evaṃ-saddoti? " 1047589,192,95,26,29,1,19,2,"Na, visesasabbhāvato. " 1047590,192,95,30,59,1,105,13,"Ākāramattavācako hi evaṃ-saddo ākāratthoti adhippeto yathā‘‘ evaṃ byā kho’’ tiādīsu( ma. ni.1.234,396), na pana ākāravisesavācako. " 1047591,192,95,60,73,1,77,9,Evañca katvā‘‘ evaṃ jātena maccenā’’ tiādīni upamādiudāharaṇāni upapannāni honti. 1047592,192,95,74,123,1,413,31,"Tathā hi‘‘ yathāpi… pe… bahun’’ ti( dha. pa.53) ettha puppharāsiṭṭhāniyato manussūpapatti-sappurisūpanissaya-saddhammassavana-yonisomanasikāra- bhogasampatti-ādidānādi-puññakiriyahetusamudāyato sobhā-sugandhatādiguṇayogato mālāguṇasadisiyo pahūtā puññakiriyā maritabbasabhāvatāya maccena sattena kattabbāti jotitattā puppharāsimālāguṇāva upamā, tesaṃ upamākāro yathā-saddena aniyamato vuttoti‘‘ evaṃ-saddo upamākāranigamanattho’’ ti vattuṃ yuttaṃ. " 1047593,192,95,124,139,1,75,11,So pana upamākāro niyamiyamāno atthato upamāva hotīti āha‘‘ upamāyaṃ āgato’’ ti. 1047594,192,95,140,173,1,176,22,"Tathā‘‘ evaṃ iminā ākārena abhikkamitabban’’ tiādinā upadisiyamānāya samaṇasāruppāya ākappasampattiyā yo tattha upadisanākāro, so atthato upadeso evāti vuttaṃ‘‘ evaṃ te… pe… upadese’’ ti. " 1047595,192,95,174,198,1,181,19,"Tathā‘‘ evametaṃ bhagavā, evametaṃ sugatā’’ ti ettha ca bhagavatā yathāvuttamatthaṃ aviparītato jānantehi kataṃ tattha saṃvijjamānaguṇānaṃ pakārehi haṃsanaṃ udaggatākaraṇaṃ sampahaṃsanaṃ. " 1047596,192,95,199,203,1,39,4,Yo tattha sampahaṃsanākāroti yojetabbaṃ. 1047597,192,96,2,22,1,147,15,"Evamevaṃ panāyan ti ettha garahaṇākāroti yojetabbaṃ, so ca garahaṇākāro‘‘ vasalī’’ tiādikhuṃsanasaddasannidhānato idha evaṃ-saddena pakāsitoti viññāyati. " 1047598,192,96,23,33,1,102,9,"Yathā cettha, evaṃ upamākārādayopi upamādivasena vuttānaṃ puppharāsiādisaddānaṃ sannidhānato daṭṭhabbaṃ. " 1047599,192,96,34,53,1,178,17,"Evaṃ, {bhante}ti pana dhammassa sādhukaṃ savanamanasikāre sanniyojitehi bhikkhūhi attano tattha ṭhitabhāvassa paṭijānanavasena vuttattā ettha evaṃ-saddo vacanasampaṭicchanattho vutto. " 1047600,192,96,54,67,1,57,9,"Tena evaṃ, bhante sādhu, bhante, suṭṭhu, bhanteti vuttaṃ hoti. " 1047601,192,96,68,88,1,96,14,"Evañca {vadehī}ti‘‘ yathāhaṃ vadāmi, evaṃ samaṇaṃ ānandaṃ vadehī’’ ti yo evaṃ vadanākāro idāni vattabbo. " 1047602,192,96,89,99,1,49,6,So evaṃsaddena nidassīyatīti‘‘ nidassane’’ ti vuttoti. 1047603,192,96,100,140,1,255,29,"Evaṃ {no}ti etthāpi tesaṃ yathāvuttadhammānaṃ ahitadukkhāvahabhāve sanniṭṭhānajananatthaṃ anumatigahaṇavasena ‘‘ saṃvattanti vā no vā, kathaṃ vo ettha hotī’’ ti pucchāya katāya‘‘ evaṃ no ettha hotī’’ ti vuttattā tadākārasanniṭṭhānaṃ evaṃ-saddena vibhāvitanti viññāyati. " 1047604,192,96,141,162,1,134,17,So pana tesaṃ dhammānaṃ ahitāya dukkhāya saṃvattanākāro niyamiyamāno avadhāraṇattho hotīti āha‘‘ evaṃ no ettha hotītiādīsu avadhāraṇe’’ ti. 1047605,192,97,2,32,1,426,26,"Nānānayanipuṇan ti ekattanānattaabyāpāraevaṃdhammatāsaṅkhātā, nandiyāvattatipukkhalasīhavikkīḷitaaṅkusadisālocanasaṅkhātā vā ādhārādibhedavasena nānāvidhā nayā nānānayā, nayā vā pāḷigatiyo, tā ca paññattianupaññattiādivasena saṃkilesabhāgiyādilokiyāditadubhayavomissakādivasena kusalādivasena khandhādivasena saṅgahādivasena samayavimuttādivasena ṭhapanādivasena kusalamūlādivasena tikappaṭṭhānādivasena ca nānappakārāti nānānayā. " 1047606,192,97,33,38,1,46,5,Tehi nipuṇaṃ saṇhaṃ sukhumanti nānānayanipuṇaṃ. 1047607,192,97,39,58,1,162,16,"Āsayova ajjhāsayo, te ca sassatādibhedena, tattha ca apparajakkhatādibhedena aneke, attajjhāsayādayo eva vā samuṭṭhānaṃ uppattihetu etassāti anekajjhāsayasamuṭṭhānaṃ. " 1047608,192,97,59,76,1,248,15,"Atthabyañjanasampannan ti atthabyañjanaparipuṇṇaṃ upanetabbābhāvato, saṅkāsanapakāsana-vivaraṇa-vibhajana-uttānīkaraṇa-paññattivasena chahi atthapadehi, akkhara-padabyañjanākāraniruttiniddesavasena chahi byañjanapadehi ca samannāgatanti vā attho daṭṭhabbo. " 1047609,192,98,2,54,1,182,19,"Vividhapāṭihāriyan ti ettha pāṭihāriyapadassa vacanatthaṃ( udā. aṭṭha.1; itivu. aṭṭha. nidānavaṇṇanā; saṃ. ni. ṭī.1.1.1 devatāsaṃyutta)‘‘ paṭipakkhaharaṇato, rāgādikilesāpanayanato ca pāṭihāriyan’’ ti vadanti, bhagavato pana paṭipakkhā rāgādayo na santi, ye haritabbā. " 1047610,192,98,55,77,1,163,17,"Puthujjanānampi vigatūpakkilese aṭṭhaguṇasamannāgate citte hatapaṭipakkhe iddhividhaṃ pavattati, tasmā tattha pavattavohārena ca na sakkā idha‘‘ pāṭihāriyan’’ ti vattuṃ. " 1047611,192,98,78,100,1,126,16,"Sace pana mahākāruṇikassa bhagavato veneyyagatā ca kilesā paṭipakkhā, tesaṃ haraṇato‘‘ pāṭihāriyan’’ ti vuttaṃ, evaṃ sati yuttametaṃ. " 1047612,192,98,101,113,1,80,11,"Atha vā bhagavato ca sāsanassa ca paṭipakkhā titthiyā, tesaṃ haraṇato pāṭihāriyaṃ. " 1047613,192,98,114,125,1,105,10,Te hi diṭṭhiharaṇavasena diṭṭhipakāsane asamatthabhāvena ca iddhiādesanānusāsanīhi haritā apanītā hontīti . 1047614,192,98,126,206,1,476,52,"‘‘ Paṭī’’ ti vā ayaṃ saddo‘‘ pacchā’’ ti etassa atthaṃ bodheti‘‘ tasmiṃ paṭipaviṭṭhamhi, añño āgañchi brāhmaṇo’’ tiādīsu( su. ni.985; cūḷani.4) viya, tasmā samāhite citte vigatūpakkilese ca katakiccena pacchā haritabbaṃ pavattetabbanti pāṭihāriyaṃ, attano vā upakkilesesu catutthajjhānamaggehi haritesu pacchā haraṇaṃ pāṭihāriyaṃ, iddhiādesanānusāsaniyo ca vigatūpakkilesena katakiccena ca sattahitatthaṃ puna pavattetabbā, haritesu ca attano upakkilesesu parasattānaṃ upakilesaharaṇāni hontīti pāṭihāriyāni bhavanti. " 1047615,192,98,207,218,1,108,10,"Pāṭihāriyameva pāṭihāriyaṃ, pāṭihāriye vā iddhiādesanānusāsanisamudāye bhavaṃ ekamekaṃ pāṭihāriyan ti vuccati. " 1047616,192,98,219,238,1,123,15,"Pāṭihāriyaṃ vā catutthajjhānaṃ maggo ca paṭipakkhaharaṇato, tattha jātaṃ, tasmiṃ vā nimittabhūte, tato vā āgatanti pāṭihāriyaṃ. " 1047617,192,98,239,255,1,116,12,Tassa pana iddhiādibhedena visayabhedena ca bahuvidhassa bhagavato desanāyaṃ labbhamānattā āha‘‘ vividhapāṭihāriyan’’ ti. 1047618,192,99,2,16,1,92,12,"Na {aññathā}ti bhagavato sammukhā sutākārato na aññathāti attho, na pana bhagavato desitākārato. " 1047619,192,99,17,21,1,36,4,Acinteyyānubhāvā hi bhagavato desanā. 1047620,192,99,22,43,1,155,16,"Evañca katvā‘‘ sabbappakārena ko samattho viññātun’’ ti idaṃ vacanaṃ samatthitaṃ bhavati, dhāraṇabaladassanañca na virujjhati sutākārāvirajjhanassa adhippetattā. " 1047621,192,99,44,50,1,62,6,Na hettha atthantaratāparihāro dvinnampi atthānaṃ ekavisayattā. 1047622,192,99,51,61,1,90,10,Itarathā thero bhagavato desanāya sabbathā paṭiggahaṇe samattho asamattho cāti āpajjeyyāti. 1047623,192,100,2,40,1,236,29,"‘ ‘ Yo paro na hoti, so attā’’ ti evaṃ vuttāya niyakajjhattasaṅkhātāya sasantatiyā vattanato tividhopi me-saddo kiñcāpi ekasmiṃyeva atthe dissati, karaṇasampadānasāminiddesavasena pana vijjamānaṃ bhedaṃ sandhāyāha‘‘ me-saddo tīsu atthesu dissatī’’ ti. " 1047624,192,101,2,33,1,228,26,"Kiñcāpi upasaggo kiriyaṃ viseseti, jotakabhāvato pana satipi tasmiṃ sutasaddo eva taṃ tamatthaṃ vadatīti anupasaggassa sutasaddassa atthuddhāre saupasaggassa gahaṇaṃ na virujjhatīti dassento‘‘ saupasaggo ca anupasaggo cā’’ tiādimāha. " 1047625,192,101,34,37,1,19,2,{Assā}ti sutasaddassa. 1047626,192,101,38,54,1,98,11,Kammabhāvasādhanāni idha sutasadde sambhavantīti vuttaṃ‘‘ upadhāritanti vā upadhāraṇanti vā attho’’ ti. 1047627,192,101,55,66,1,74,9,"Mayāti atthe {satī}ti yadā me-saddassa kattuvasena karaṇaniddeso, tadāti attho. " 1047628,192,101,67,76,1,57,7,"Mamāti atthe {satī}ti yadā sambandhavasena sāminiddeso, tadā. " 1047629,192,102,2,15,1,129,9,Suta-saddasannidhāne payuttena evaṃ-saddena savanakiriyājotakena bhavitabbanti vuttaṃ‘‘ evanti sotaviññāṇādiviññāṇakiccanidassanan’’ ti. 1047630,192,102,16,24,1,113,8,Ādi -saddena sampaṭicchanādīnaṃ pañcadvārikaviññāṇānaṃ tadabhinīhaṭānañca manodvārikaviññāṇānaṃ gahaṇaṃ veditabbaṃ. 1047631,192,102,25,45,1,121,12,Sabbesampi vākyānaṃ eva-kāratthasahitattā‘‘ sutan’’ ti etassa sutamevāti ayamattho labbhatīti āha‘‘ assavanabhāvapaṭikkhepato’’ ti. 1047632,192,102,46,50,1,39,4,Etena avadhāraṇena nirāsaṅkataṃ dasseti. 1047633,192,102,51,68,1,106,12,"Yathā ca sutaṃ sutamevāti niyametabbaṃ, taṃ sammā sutaṃ hotīti āha‘‘ anūnānadhikāviparītaggahaṇanidassanan’’ ti. " 1047634,192,102,69,90,1,137,16,Atha vā saddantaratthāpohanavasena saddo atthaṃ vadatīti sutan ti asutaṃ na hotīti ayametassa atthoti vuttaṃ‘‘ assavanabhāvapaṭikkhepato’’ ti . 1047635,192,102,91,94,1,33,3,Iminā diṭṭhādivinivattanaṃ karoti. 1047636,192,102,95,119,1,105,17,"Idaṃ vuttaṃ hoti‘‘ na idaṃ mayā diṭṭhaṃ, na sayambhuñāṇena sacchikataṃ, atha kho sutaṃ, tañca kho sammadevā’’ ti. " 1047637,192,102,120,121,1,8,1,Tenevāha– 1047638,192,102,122,128,1,40,2,‘‘ anūnānadhikāviparītaggahaṇanidassanan’’ ti. 1047639,192,102,129,145,1,127,12,Avadhāraṇatthe vā evaṃ -sadde ayamatthayojanā karīyatīti tadapekkhassa suta-saddassa ayamattho vutto‘‘ assavanabhāvapaṭikkhepato’’ ti. 1047640,192,102,146,153,1,49,3,Tenevāha‘‘ anūnānadhikāviparītaggahaṇanidassanan’’ ti. 1047641,192,102,154,164,1,49,6,Savanasaddo cettha kammattho veditabbo‘‘ suyyatī’’ ti. 1047642,192,103,2,21,1,157,15,Evaṃ savanahetusuṇantapuggalasavanavisesavasena padattayassa ekena pakārena atthayojanaṃ dassetvā idāni pakārantarehipi taṃ dassetuṃ‘‘ tathā evan’’ tiādi vuttaṃ. 1047643,192,103,22,34,1,95,10,"Tattha {tassā}ti yā sā bhagavato sammukhā dhammassavanākārena pavattā manodvāraviññāṇavīthi, tassā. " 1047644,192,103,35,41,1,48,6,Sā hi nānappakārena ārammaṇe pavattituṃ samatthā. 1047645,192,103,42,51,1,36,5,Tathā ca vuttaṃ‘‘ sotadvārānusārenā’’ ti. 1047646,192,103,52,58,1,78,5,{Nānappakārenā}ti vakkhamānānaṃ anekavihitānaṃ byañjanatthaggahaṇānaṃ nānākārena. 1047647,192,103,59,66,1,57,7,Etena imissā yojanāya ākārattho evaṃ-saddo gahitoti dīpeti. 1047648,192,103,67,71,1,56,4,Pavattibhāvappakāsanan ti pavattiyā atthibhāvappakāsanaṃ. 1047649,192,103,72,90,1,144,15,"Sutanti dhammappakāsanan ti yasmiṃ ārammaṇe vuttappakārā viññāṇavīthi nānappakārena pavattā, tassa dhammattā vuttaṃ, na sutasaddassa dhammatthattā. " 1047650,192,103,91,99,1,49,4,Vuttassevatthassa pākaṭīkaraṇaṃ‘‘ ayañhetthā’’ tiādi. 1047651,192,103,100,105,1,48,4,Tattha {viññāṇavīthiyā}ti karaṇatthe karaṇavacanaṃ. 1047652,192,103,106,109,1,17,2,{Mayā}ti kattuatthe. 1047653,192,104,2,11,1,117,9,Evanti niddisitabbappakāsanan ti nidassanatthaṃ evaṃ-saddaṃ gahetvā vuttaṃ nidassetabbassa niddisitabbattābhāvābhāvato. 1047654,192,104,12,18,1,56,6,Tena evaṃ-saddena sakalampi suttaṃ paccāmaṭṭhanti dasseti. 1047655,192,104,19,35,1,150,12,Suta-saddassa kiriyāsaddattā savanakiriyāya ca sādhāraṇaviññāṇapabandhapaṭibaddhattā tattha ca puggalavohāroti vuttaṃ‘‘ sutanti puggalakiccappakāsanan’’ ti. 1047656,192,104,36,42,1,64,6,Na hi puggalavohārarahite dhammapabandhe savanakiriyā labbhatīti. 1047657,192,105,2,13,1,113,10,Yassa {cittasantānassā}tiādipi ākāratthameva evaṃ-saddaṃ gahetvā purimayojanāya aññathā atthayojanaṃ dassetuṃ vuttaṃ. 1047658,192,105,14,23,1,87,8,Tattha {ākārapaññattī}ti upādāpaññatti eva dhammānaṃ pavattiākārūpādānavasena tathā vuttā. 1047659,192,105,24,34,1,120,9,Sutanti {visayaniddeso}ti sotabbabhūto dhammo savanakiriyākattupuggalassa savanakiriyāvasena pavattiṭṭhānanti katvā vuttaṃ. 1047660,192,105,35,56,1,191,16,Cittasantānavinimuttassa paramatthato kassaci kattu abhāvepi saddavohārena buddhiparikappitabhedavacanicchāya cittasantānato aññaṃ viya taṃsamaṅgiṃ katvā vuttaṃ‘‘ cittasantānena taṃsamaṅgino’’ ti. 1047661,192,105,57,82,1,230,20,"Savanakiriyāvisayopi sotabbadhammo savanakiriyāvasena pavattacittasantānassa idha paramatthato kattubhāvato, savanavasena cittappavattiyā eva vā savanakiriyābhāvato taṃkiriyākattu ca visayo hotīti vuttaṃ‘‘ taṃsamaṅgino kattuvisaye’’ ti. " 1047662,192,105,83,94,1,70,7,Sutākārassa ca therassa sammānicchitabhāvato āha‘‘ gahaṇasanniṭṭhānan’’ ti. 1047663,192,105,95,103,1,77,8,Etena vā avadhāraṇatthaṃ evaṃ-saddaṃ gahetvā ayamatthayojanā katāti daṭṭhabbaṃ. 1047664,192,106,2,19,1,233,16,"Pubbe sutānaṃ nānāvihitānaṃ suttasaṅkhātānaṃ atthabyañjanānaṃ upadhāritarūpassa ākārassa nidassanassa, avadhāraṇassa vā pakāsanasabhāvo evaṃ-saddoti tadākārādiupadhāraṇassa puggalapaññattiyā upādānabhūtadhammapabandhabyāpāratāya vuttaṃ–" 1047665,192,106,20,27,1,29,3,‘‘ evanti puggalakiccaniddeso’’ ti. 1047666,192,106,28,43,1,121,11,Savanakiriyā pana puggalavādinopi viññāṇanirapekkhā natthīti visesato viññāṇabyāpāroti āha‘‘ sutanti viññāṇakiccaniddeso’’ ti. 1047667,192,106,44,66,1,137,13,‘‘ Me’’ ti saddappavattiyā ekanteneva sattavisayattā viññāṇakiccassa ca tattheva samodahitabbato ‘‘ meti ubhayakiccayuttapuggalaniddeso’’ ti vuttaṃ. 1047668,192,106,67,77,1,159,9,Avijjamānapaññattivijjamānapaññattisabhāvā yathākkamaṃ evaṃ-sadda– suta-saddānaṃ atthāti te tathārūpa-paññatti-upādānabhūta-dhammapabandhabyāpārabhāvena dassento āha– 1047669,192,106,78,88,1,57,5,"‘‘ evanti puggalakiccaniddeso, sutanti viññāṇakiccaniddeso’’ ti. " 1047670,192,106,89,101,1,239,12,Ettha ca karaṇakiriyākattukammavisesappakāsanavasena puggalabyāpāravisayapuggalabyāpāranidassanavasena gahaṇākāragāhakatabbisayavisesaniddesavasena kattukaraṇabyāpārakattuniddesavasena ca dutiyādayo catasso atthayojanā dassitāti daṭṭhabbaṃ. 1047671,192,107,2,23,1,203,17,Sabbassapi saddādhigamanīyassa atthassa paññattimukheneva paṭipajjitabbattā sabbapaññattīnañca vijjamānādivasena chasu paññattibhedesu antogadhattā tesu‘‘ evan’’ tiādīnaṃ paññattīnaṃ sarūpaṃ niddhārento āha– 1047672,192,107,24,33,1,24,5,‘‘ evanti ca meti cā’’ tiādi. 1047673,192,107,34,55,1,116,13,Tattha‘‘ evan’’ ti ca‘‘ me’’ ti ca vuccamānassatthassa ākārādino dhammānaṃ asallakkhaṇabhāvato avijjamānapaññattibhāvoti āha– 1047674,192,107,56,63,1,49,3,‘‘ saccikaṭṭhaparamatthavasena avijjamānapaññattī’’ ti. 1047675,192,107,64,68,1,62,3,Tattha {saccikaṭṭhaparamatthavasenā}ti bhūtatthauttamatthavasena. 1047676,192,107,69,108,1,232,30,"Idaṃ vuttaṃ hoti– yo māyāmarīciādayo viya abhūtattho, anussavādīhi gahetabbo viya anuttamattho ca na hoti, so rūpasaddādisabhāvo, ruppanānubhavanādisabhāvo vā attho saccikaṭṭho paramattho cāti vuccati, na tathā‘‘ evaṃ me’’ ti padānaṃ atthoti. " 1047677,192,107,109,120,1,58,7,Etamevatthaṃ pākaṭataraṃ kātuṃ‘‘ kiñhettha tan’’ tiādi vuttaṃ. 1047678,192,107,121,132,1,58,7,Sutan ti pana saddāyatanaṃ sandhāyāha‘‘ vijjamānapaññattī’’ ti. 1047679,192,107,133,158,1,127,16,"Teneva hi‘‘ yañhi taṃ ettha sotena upaladdhan’’ ti vuttaṃ,‘‘ sotadvārānusārena upaladdhan’’ ti pana vutte atthabyañjanādisabbaṃ labbhati. " 1047680,192,108,2,32,1,173,19,"Taṃ taṃ upādāya {vattabbato}ti sotapathamāgate dhamme upādāya tesaṃ upadhāritākārādino paccāmasanavasena‘‘ evan’’ ti, sasantatipariyāpanne khandhe upādāya‘‘ me’’ ti vattabbattāti attho. " 1047681,192,108,33,64,1,228,23,Diṭṭhādisabhāvarahite saddāyatane pavattamānopi sutavohāro‘‘ dutiyaṃ tatiyan’’ tiādiko viya paṭhamādīni diṭṭhamutaviññāte apekkhitvāva pavattoti āha‘‘ diṭṭhādīni upanidhāya vattabbato’’ ti asutaṃ na hotīti hi sutanti pakāsitoyamatthoti. 1047682,192,108,65,85,1,93,12,Attanā paṭividdhā suttassa pakāravisesā‘‘ evan’’ ti therena paccāmaṭṭhāti āha‘‘ asammohaṃ dīpetī’’ ti. 1047683,192,108,86,96,1,106,8,Nānappakārapaṭivedhasamattho {hotī}ti etena vakkhamānassa suttassa nānappakārataṃ duppaṭivijjhatañca dasseti. 1047684,192,108,97,105,1,70,7,Sutassa asammosaṃ {dīpetī}ti sutākārassa yāthāvato dassiyamānattā vuttaṃ. 1047685,192,108,106,115,1,88,7,"{Asammohenā}ti sammohābhāvena, paññāya eva vā savanakālasambhūtāya taduttarakālapaññāsiddhi. " 1047686,192,108,116,121,1,35,4,Evaṃ {asammosenā}ti etthāpi vattabbaṃ. 1047687,192,108,122,152,1,193,20,"Byañjanānaṃ paṭivijjhitabbo ākāro nātigambhīro, yathāsutadhāraṇameva tattha karaṇīyanti satiyā byāpāro adhiko, paññā tattha guṇībhūtāti vuttaṃ‘‘ paññāpubbaṅgamāyā’’ tiādi‘‘ paññāya pubbaṅgamā’’ ti katvā. " 1047688,192,108,153,172,1,58,6,"Pubbaṅgamatā cettha padhānatā‘‘ manopubbaṅgamā’’ tiādīsu( dha. pa.1,2) viya. " 1047689,192,108,173,185,1,114,12,Pubbaṅgamatāya vā cakkhuviññāṇādīsu āvajjanādīnaṃ viya appadhānatte paññā pubbaṅgamā etissāti ayampi attho yujjati. 1047690,192,108,186,192,1,79,6,Evaṃ satipubbaṅgamāyāti etthāpi vuttanayānusārena yathāsambhavamattho veditabbo. 1047691,192,108,193,209,1,235,13,"{Atthabyañjanasampannassā}ti atthabyañjanaparipuṇṇassa, saṅkāsanapakāsanavivaraṇavibhajanauttānīkaraṇapaññattivasena chahi atthapadehi, akkharapadabyañjanākāraniruttiniddesavasena chahi byañjanapadehi ca samannāgatassāti vā attho daṭṭhabbo. " 1047692,192,109,2,9,1,120,7,Yonisomanasikāraṃ dīpeti evaṃ-saddena vuccamānānaṃ ākāranidassanāvadhāraṇatthānaṃ aviparītasaddhammavisayattāti adhippāyo. 1047693,192,109,10,30,1,165,15,Avikkhepaṃ {dīpetī}ti‘‘ mūlapariyāyaṃ kattha bhāsitan’’ tiādipucchāvasena pakaraṇappattassa vakkhamānassa suttassa savanaṃ samādhānamantarena na sambhavatīti katvā vuttaṃ. 1047694,192,109,31,36,1,61,4,{Vikkhittacittassā}tiādi tassevatthassa samatthanavasena vuttaṃ. 1047695,192,109,37,40,1,57,2,{Sabbasampattiyā}ti atthabyañjanadesakapayojanādisampattiyā. 1047696,192,109,41,70,1,384,27,"Aviparītasaddhammavisayehi viya ākāranidassanāvadhāraṇatthehi yonisomanasikārassa, saddhammassavanena viya ca avikkhepassa yathā yonisomanasikārena phalabhūtena attasammāpaṇidhipubbekatapuññatānaṃ siddhi vuttā tadavinābhāvato, evaṃ avikkhepena phalabhūtena kāraṇabhūtānaṃ saddhammassavanasappurisūpanissayānaṃ siddhi dassetabbā siyā assutavato sappurisūpanissayarahitassa ca tadabhāvato. " 1047697,192,109,71,85,1,151,14,Na hi vikkhittacittoti ādinā samatthanavacanena pana avikkhepena kāraṇabhūtena sappurisūpanissayena ca phalabhūtassa saddhammassavanassa siddhi dassitā. 1047698,192,109,86,107,1,190,17,"Ayaṃ panettha adhippāyo yutto siyā– saddhammassavanasappurisūpanissayā na ekantena avikkhepassa kāraṇaṃ bāhiraṅgattā, avikkhepo pana sappurisūpanissayo viya saddhammassavanassa ekantakāraṇanti. " 1047699,192,109,108,120,1,145,11,"Evampi avikkhepena sappurisūpanissayasiddhijotanā na samatthitāva, no na samatthitā vikkhittacittānaṃ sappurisapayirupāsanābhāvassa atthasiddhattā. " 1047700,192,109,121,141,1,193,19,"Ettha ca purimaṃ phalena kāraṇassa siddhidassanaṃ nadīpūrena viya upari vuṭṭhisabbhāvassa, dutiyaṃ kāraṇena phalassa siddhidassanaṃ daṭṭhabbaṃ ekantavassinā viya meghavuṭṭhānena vuṭṭhippavattiyā. " 1047701,192,110,2,16,1,154,10,Bhagavato vacanassa atthabyañjanapabhedaparicchedavasena sakalasāsanasampattiogāhanākāro niravasesaparahitapāripūrikāraṇanti vuttaṃ‘‘ evaṃ bhaddako ākāro’’ ti. 1047702,192,110,17,21,1,25,4,Yasmā na hotīti sambandho. 1047703,192,110,22,26,1,83,4,Pacchimacakkadvayasampattin ti attasammāpaṇidhipubbekatapuññatāsaṅkhātaṃ guṇadvayaṃ. 1047704,192,110,27,36,1,75,8,"Aparāparavuttiyā cettha cakkabhāvo, caranti etehi sattā sampattibhavesūti vā. " 1047705,192,110,37,65,1,109,12,"Ye sandhāya vuttaṃ‘‘ cattārimāni, bhikkhave, cakkāni, yehi samannāgatānaṃ devamanussānaṃ catucakkaṃ vattatī’’ tiādi( a. ni.4.31). " 1047706,192,110,66,70,1,54,4,Purimapacchimabhāvo cettha desanākkamavasena daṭṭhabbo. 1047707,192,110,71,75,1,60,3,{Pacchimacakkadvayasiddhiyā}ti pacchimacakkadvayassa atthitāya. 1047708,192,110,76,86,1,97,10,Sammāpaṇihitatto pubbe ca katapuñño suddhāsayo hoti tadasuddhihetūnaṃ kilesānaṃ dūrībhāvatoti āha– 1047709,192,110,87,95,1,26,4,‘‘ āsayasuddhi siddhā hotī’’ ti. 1047710,192,110,96,143,1,132,19,"Tathā hi vuttaṃ‘‘ sammāpaṇihitaṃ cittaṃ, seyyaso naṃ tato kare’’ ti( dha. pa.43),‘‘ katapuññosi tvaṃ ānanda, padhānamanuyuñja, khippaṃ hohisi anāsavo’’ ti( dī. ni.2.207) ca. " 1047711,192,110,144,152,1,46,4,Tenevāha‘‘ āsayasuddhiyā adhigamabyattisiddhī’’ ti. 1047712,192,110,153,158,1,83,4,{Payogasuddhiyā}ti yonisomanasikārapubbaṅgamassa dhammassavanapayogassa visadabhāvena. 1047713,192,110,159,167,1,31,4,Tathā cāha‘‘ āgamabyattisiddhī’’ ti. 1047714,192,110,168,172,1,44,4,Sabbassa vā kāyavacīpayogassa niddosabhāvena. 1047715,192,110,173,180,1,91,7,Parisuddhakāyavacīpayogo hi vippaṭisārābhāvato avikkhittacitto pariyattiyaṃ visārado hotīti. 1047716,192,111,2,11,1,150,8,{Nānappakārapaṭivedhadīpakenā}tiādinā atthabyañjanesu therassa evaṃsaddasuta-saddānaṃ asammohāsammosadīpanato catupaṭisambhidāvasena atthayojanaṃ dasseti. 1047717,192,111,12,27,1,154,12,"Tattha {sotabbabhedapaṭivedhadīpakenā}ti etena ayaṃ suta-saddo evaṃ-saddasannidhānato, vakkhamānāpekkhāya vā sāmaññeneva sotabbadhammavisesaṃ āmasatīti dasseti. " 1047718,192,111,28,53,1,325,23,"Manodiṭṭhikaraṇā pariyattidhammānaṃ anupekkhanasuppaṭivedhā visesato manasikārapaṭibaddhāti te vuttanayena yonisomanasikāradīpakena evaṃsaddena yojetvā, savanadhāraṇavacīparicayā pariyattidhammānaṃ visesena sotāvadhānapaṭibaddhāti te avikkhepadīpakena suta-saddena yojetvā dassento sāsanasampattiyā dhammassavane ussāhaṃ janeti. " 1047719,192,111,54,58,1,31,3,Tattha {dhammā}ti pariyattidhammā. 1047720,192,111,59,84,1,127,17,"{Manasānupekkhitā}ti‘‘ idha sīlaṃ kathitaṃ, idha samādhi, idha paññā, ettakā ettha anusandhiyo’’ tiādinā nayena manasā anu anu pekkhitā. " 1047721,192,111,85,109,1,180,17,"Diṭṭhiyā {suppaṭividdhā}ti nijjhānakkhantibhūtāya, ñātapariññāsaṅkhātāya vā diṭṭhiyā tattha tattha vuttarūpārūpadhamme‘‘ iti rūpaṃ, ettakaṃ rūpan’’ tiādinā suṭṭhu vavatthapetvā paṭividdhā. " 1047722,192,112,2,12,1,66,9,Sakalena {vacanenā}ti pubbe tīhi padehi visuṃ visuṃ yojitattā vuttaṃ. 1047723,192,112,13,24,1,46,6,Attano {adahanto}ti‘‘ mamedan’’ ti attani aṭṭhapento. 1047724,192,112,25,53,1,189,18,"Asappurisabhūmin ti akataññutaṃ‘‘ idhekacco pāpabhikkhu tathāgatappaveditaṃ dhammavinayaṃ pariyāpuṇitvā attano dahatī’’ ti( pārā.195) evaṃ vuttaṃ anariyavohārāvatthaṃ, sā eva anariyavohārāvatthā asaddhammo. " 1047725,192,112,54,71,1,150,12,"Nanu ca ānandattherassa‘‘ mamedaṃ vacanan’’ ti adhimānassa, mahākassapattherādīnañca tadāsaṅkāya abhāvato asappurisabhūmisamatikkamādivacanaṃ niratthakanti? " 1047726,192,112,72,86,1,73,10,Nayidamevaṃ‘‘ evaṃ me sutan’’ ti vadantena ayampi attho vibhāvitoti dassanato. 1047727,192,112,87,101,1,89,10,Keci pana‘‘ devatānaṃ parivitakkāpekkhaṃ tathāvacananti edisī codanā anavakāsāvā’’ ti vadanti. 1047728,192,112,102,144,1,276,34,"Tasmiṃ kira khaṇe ekaccānaṃ devatānaṃ evaṃ cetaso parivitakko udapādi‘‘ bhagavā ca parinibbuto, ayañca āyasmā desanākusalo, idāni dhammaṃ deseti sakyakulappasuto tathāgatassa bhātā cūḷapituputto, kiṃ nu kho sayaṃ sacchikataṃ dhammaṃ deseti, udāhu bhagavatoyeva vacanaṃ yathāsutan’’ ti. " 1047729,192,112,145,150,1,78,5,Evaṃ tadāsaṅkitappakārato asappurisabhūmisamokkamādito atikkamādi vibhāvitanti. 1047730,192,112,151,154,1,18,2,{Appetī}ti nidasseti. 1047731,192,112,155,164,1,96,8,"Diṭṭhadhammikasamparāyikaparamatthesu yathārahaṃ satte netīti netti, dhammoyeva netti dhammanetti. " 1047732,192,113,2,5,1,35,3,Daḷhataraniviṭṭhā vicikicchā kaṅkhā. 1047733,192,113,6,9,1,36,3,Nātisaṃsappanā matibhedamattā vimati. 1047734,192,113,10,21,1,106,8,"Assaddhiyaṃ vināseti bhagavatā desitattā, sammukhāvassa paṭiggahitattā, khalitaduruttādigahaṇadosābhāvato ca. " 1047735,192,113,22,52,1,275,28,"Ettha ca paṭhamādayo tisso atthayojanā ākārādiatthesu aggahitavisesameva evaṃ-saddaṃ gahetvā dassitā, tato parā catasso ākāratthameva evaṃ-saddaṃ gahetvā vibhāvitā, pacchimā pana tisso yathākkamaṃ ākāratthaṃ nidassanatthaṃ avadhāraṇatthañca evaṃ-saddaṃ gahetvā yojitāti daṭṭhabbaṃ. " 1047736,192,114,2,5,1,44,3,Eka-saddo aññaseṭṭhāsahāyasaṅkhyādīsu dissati. 1047737,192,114,6,89,1,258,33,"Tathā hesa‘‘ sassato attā ca loko ca, idameva saccaṃ moghamaññanti ittheke abhivadantī’’ tiādīsu( ma. ni.3.27) aññatthe dissati ,‘‘ cetaso ekodibhāvan’’ tiādīsu( dī. ni.1.228) seṭṭhatthe,‘‘ eko vūpakaṭṭho’’ tiādīsu( dī. ni.1.405) asahāye,‘‘ ekova kho, bhikkhave, khaṇo ca samayo ca brahmacariyavāsāyā’’ tiādīsu saṅkhyāyaṃ. " 1047738,192,114,90,101,1,66,7,Idhāpi saṅkhyāyanti dassento āha‘‘ ekanti gaṇanaparicchedaniddeso’’ ti. 1047739,192,114,102,110,1,64,6,Kālañca {samayañcā}ti yuttakālañca paccayasāmaggiñca {khaṇo}ti okāso. 1047740,192,114,111,116,1,75,5,Tathāgatuppādādiko hi maggabrahmacariyassa okāso tappaccayapaṭilābhahetuttā. 1047741,192,114,117,121,1,19,4,Khaṇo eva ca samayo. 1047742,192,114,122,146,1,79,14,"Yo‘‘ khaṇo’’ ti ca‘‘ samayo’’ ti ca vuccati, so ekovāti hi attho {mahāsamayo}ti mahāsamūho. " 1047743,192,114,147,152,1,41,4,Samayopi {kho}ti sikkhāpadapūraṇassa hetupi. 1047744,192,114,153,156,1,33,2,{Samayappavādake}ti diṭṭhippavādake. 1047745,192,114,157,165,1,60,8,Tattha hi nisinnā titthiyā attano attano samayaṃ pavadantīti. 1047746,192,114,166,169,1,30,2,{Atthābhisamayā}ti hitapaṭilābhā. 1047747,192,114,170,182,1,119,10,"Abhisametabboti abhisamayo, abhisamayo attho {abhisamayaṭṭho}ti pīḷanādīni abhisametabbabhāvena ekībhāvaṃ upanetvā vuttāni. " 1047748,192,114,183,190,1,64,6,Abhisamayassa vā paṭivedhassa visayabhūto attho {abhisamayaṭṭho}ti. 1047749,192,114,191,195,1,29,4,Tāneva tathā ekattena vuttāni. 1047750,192,114,196,202,1,72,6,Tattha pīḷanaṃ dukkhasaccassa taṃsamaṅgino hiṃsanaṃ avipphārikatākaraṇaṃ. 1047751,192,114,203,207,1,53,4,Santāpo dukkhadukkhatādivasena santāpanaṃ paridahanaṃ. 1047752,192,115,2,10,1,67,7,"Tattha sahakārīkāraṇaṃ sannijjhaṃ sameti samavetīti samayo, samavāyo. " 1047753,192,115,11,19,1,78,7,"Sameti samāgacchati maggabrahmacariyaṃ ettha tadādhārapuggalehīti samayo, khaṇo. " 1047754,192,115,20,36,1,97,13,"Sameti ettha, etena vā saṃgacchati satto, sabhāvadhammo vā sahajātādīhi uppādādīhi vāti samayo, kālo. " 1047755,192,115,37,51,1,134,13,Dhammappavattimattatāya atthato abhūtopi hi kālo dhammappavattiyā adhikaraṇaṃ karaṇaṃ viya ca kappanāmattasiddhena rūpena voharīyatīti. 1047756,192,115,52,70,1,84,12,"Samaṃ, saha vā avayavānaṃ ayanaṃ pavatti avaṭṭhānanti samayo, samūho yathā‘‘ samudāyo’’ ti. " 1047757,192,115,71,74,1,35,3,Avayavasahāvaṭṭhānameva hi samūhoti. 1047758,192,115,75,93,1,99,13,"Avasesapaccayānaṃ samāgame eti phalaṃ etasmā uppajjati pavattati cāti samayo, hetu yathā‘‘ samudayo’’ ti. " 1047759,192,115,94,113,1,155,17,"Sameti saṃyojanabhāvato sambandho eti attano visaye pavattati, daḷhaggahaṇabhāvato vā saṃyuttā ayanti pavattanti sattā yathābhinivesaṃ etenāti samayo, diṭṭhi; " 1047760,192,115,114,119,1,46,5,diṭṭhisaññojanena hi sattā ativiya bajjhantīti. 1047761,192,115,120,126,1,44,5,"Samiti saṅgati samodhānanti samayo, paṭilābho. " 1047762,192,115,127,136,1,50,7,"Samayanaṃ, sammā vā ayanaṃ apagamoti samayo, pahānaṃ. " 1047763,192,115,137,147,1,85,9,"Abhimukhaṃ ñāṇena sammā etabbo abhisametabboti abhisamayo, dhammānaṃ aviparīto sabhāvo. " 1047764,192,115,148,157,1,91,8,"Abhimukhabhāvena sammā eti gacchati bujjhatīti abhisamayo, dhammānaṃ aviparītasabhāvāvabodho. " 1047765,192,115,158,166,1,58,8,Evaṃ tasmiṃ tasmiṃ atthe samaya -saddassa pavatti veditabbā. 1047766,192,115,167,173,1,81,6,Samayasaddassa atthuddhāre abhisamayasaddassa udāharaṇaṃ vuttanayeneva veditabbaṃ. 1047767,192,115,174,178,1,21,2,{Assā}ti samayasaddassa . 1047768,192,115,179,193,1,124,13,"Kālo attho samavāyādīnaṃ atthānaṃ idha asambhavato, desadesakaparisānaṃ viya suttassa nidānabhāvena kālassa apadisitabbato ca. " 1047769,192,116,2,11,1,85,8,"Kasmā panettha aniyamitavaseneva kālo niddiṭṭho, na utusaṃvaccharādivasena niyametvāti? " 1047770,192,116,12,13,1,3,1,Āha– 1047771,192,116,14,21,1,21,3,‘‘ tattha kiñcāpī’’ tiādi. 1047772,192,116,22,40,1,117,14,Utusaṃvaccharādivasena niyamaṃ akatvā samayasaddassa vacanena ayampi guṇo laddho hotīti dassento‘‘ ye vā ime’’ tiādimāha. 1047773,192,116,41,45,1,37,4,Sāmaññajotanā hi visese avatiṭṭhatīti. 1047774,192,116,46,54,1,107,7,"Tattha diṭṭhadhammasukhavihārasamayo devasikaṃ jhānaphalasamāpattīhi vītināmanakālo, visesato sattasattāhāni. " 1047775,192,116,55,59,1,68,3,{Suppakāsā}ti dasasahassilokadhātusaṃkampanaobhāsapātubhāvādīhi pākaṭā. 1047776,192,116,60,74,1,93,10,Yathāvuttabhedesu eva samayesu ekadesaṃ pakārantarehi saṅgahetvā dassetuṃ‘‘ yo cāyan’’ tiādimāha. 1047777,192,116,75,88,1,185,11,"Tathā hi ñāṇakiccasamayo attahitapaṭipattisamayo ca abhisambodhisamayo, ariyatuṇhībhāvasamayo diṭṭhadhammasukhavihārasamayo, karuṇākiccaparahitapaṭipattidhammikathāsamayo desanāsamayo eva. " 1047778,192,117,2,7,1,39,4,Karaṇavacanena niddeso katoti sambandho. 1047779,192,117,8,11,1,43,2,{Tatthā}ti abhidhammatadaññasuttapadavinayesu. 1047780,192,117,12,15,1,22,2,{Tathā}ti bhummakaraṇehi. 1047781,192,117,16,18,1,25,2,Adhikaraṇattho ādhārattho. 1047782,192,117,19,26,1,65,6,"Bhāvo nāma kiriyā, tāya kiriyantaralakkhaṇaṃ bhāvenabhāvalakkhaṇaṃ. " 1047783,192,117,27,88,1,385,43,"Tattha yathā kālo sabhāvadhammaparicchinno sayaṃ paramatthato avijjamānopi ādhārabhāvena paññāto taṅkhaṇappavattānaṃ tato pubbe parato ca abhāvato‘‘ pubbaṇhe jāto, sāyanhe gacchatī’’ ti ca ādīsu, samūho ca avayavavinimutto avijjamānopi kappanāmattasiddho avayavānaṃ ādhārabhāvena paññāpīyati‘‘ rukkhe sākhā, yavarāsiyaṃ sambhūto’’ tiādīsu, evaṃ idhāpīti dassento āha‘‘ adhikaraṇañhi… pe… dhammānan’’ ti. " 1047784,192,117,89,109,1,139,19,"Yasmiṃ kāle dhammapuñje vā kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti, tasmiṃ eva kāle dhammapuñje ca phassādayopi hontīti ayañhi tattha attho. " 1047785,192,117,110,161,1,299,36,"Yathā ca‘‘ gāvīsu duyhamānāsu gato, duddhāsu āgato’’ ti dohanakiriyāya gamanakiriyā lakkhīyati, evaṃ idhāpi‘‘ yasmiṃ samaye, tasmiṃ samaye’’ ti ca vutte‘‘ satī’’ ti ayamattho viññāyamāno eva hoti padatthassa sattāvirahābhāvatoti samayassa sattākiriyāya cittassa uppādakiriyā phassādīnaṃ bhavanakiriyā ca lakkhīyati. " 1047786,192,117,162,207,1,302,33,"Yasmiṃ {samaye}ti yasmiṃ navame khaṇe, yasmiṃ yonisomanasikārādihetumhi, paccayasamavāye vā sati kāmāvacaraṃ kusalaṃ cittaṃ uppannaṃ hoti, tasmiṃyeva khaṇe, hetumhi, paccayasamavāye vā phassādayopi hontīti ubhayattha samayasadde bhummaniddeso kato lakkhaṇabhūtabhāvayuttoti dassento āha‘‘ khaṇa… pe… lakkhīyatī’’ ti. " 1047787,192,118,2,24,1,115,14,"Hetuattho karaṇattho ca sambhavati‘‘ annena vasati, ajjhenena vasati, pharasunā chindati, kudālena khaṇatī’’ tiādīsu viya. " 1047788,192,118,25,49,1,261,24,Vītikkamañhi sutvā bhikkhusaṅghaṃ sannipātāpetvā otiṇṇavatthukaṃ puggalaṃ paṭipucchitvā vigarahitvā ca taṃ taṃ vatthuṃ otiṇṇakālaṃ anatikkamitvā teneva kālena sikkhāpadāni paññapento bhagavā viharati sikkhāpadapaññattihetuñca apekkhamāno tatiyapārājikādīsu viya. 1047789,192,119,2,9,1,94,7,Accantameva ārambhato paṭṭhāya yāva desanāniṭṭhānaṃ parahitapaṭipattisaṅkhātena karuṇāvihārena. 1047790,192,119,10,13,1,52,3,Tadatthajotanatthan ti accantasaṃyogatthajotanatthaṃ. 1047791,192,119,14,24,1,48,6,Upayogavacananiddeso kato yathā‘‘ māsaṃ ajjhetī’’ ti. 1047792,192,120,2,6,1,25,2,{Porāṇā}ti aṭṭhakathācariyā. 1047793,192,120,7,11,1,41,3,{Abhilāpamattabhedo}ti vacanamattena viseso. 1047794,192,120,12,17,1,50,5,Tena suttavinayesu vibhattibyattayo katoti dasseti. 1047795,192,121,2,14,1,73,8,Seṭṭhan ti seṭṭhavācakaṃ vacanaṃ‘‘ seṭṭhan’’ ti vuttaṃ seṭṭhaguṇasahacaraṇato. 1047796,192,121,15,19,1,24,4,Tathā uttaman ti etthāpi. 1047797,192,121,20,28,1,77,6,"{Gāravayutto}ti garubhāvayutto garuguṇayogato, garukaraṇārahatāya vā gāravayutto. " 1047798,192,121,29,40,1,95,10,"Vuttoyeva, na pana idha vattabbo visuddhimaggassa imissā aṭṭhakathāya ekadesabhāvatoti adhippāyo. " 1047799,192,122,2,64,1,149,20,"Aparo nayo( saṃ. ni. ṭī.1.1.1; sārattha. ṭī.1. vinayānisaṃsakathāvaṇṇanā; visuddhi. mahāṭī.1.144; itivu. aṭṭha. ganthārambhakathā)– bhāgavāti bhagavā, bhatavāti bhagavā, bhāge vanīti bhagavā, bhage vanīti bhagavā, bhattavāti bhagavā, bhage vamīti bhagavā, bhāge vamīti bhagavā. " 1047800,192,123,2,10,1,44,7,"Bhagavā bhatavā bhāge, bhage ca vani bhattavā; " 1047801,192,124,2,10,1,42,7,"Bhage vami tathā bhāge, vamīti bhagavā jino. " 1047802,192,125,2,6,1,31,4,Tattha kathaṃ bhāgavāti bhagavā? 1047803,192,125,7,20,1,114,12,"Ye te sīlādayo dhammakkhandhā guṇabhāgā guṇakoṭṭhāsā, te anaññasādhāraṇā niratisayā tathāgatassa atthi upalabbhanti. " 1047804,192,125,21,324,1,2159,203,"Tathā hissa sīlaṃ, samādhi, paññā, vimutti, vimuttiñāṇadassanaṃ, hirī, ottappaṃ, saddhā, vīriyaṃ, sati sampajaññaṃ, sīlavisuddhi, diṭṭhivisuddhi, samatho, vipassanā, tīṇi kusalamūlāni, tīṇi sucaritāni, tayo sammāvitakkā, tisso anavajjasaññā, tisso dhātuyo, cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā, cattāro iddhipādā, cattāro ariyamaggā, cattāri ariyaphalāni, catasso paṭisambhidā, catuyonipaṭicchedakañāṇaṃ, cattāro ariyavaṃsā, cattāri vesārajjañāṇāni, pañca padhāniyaṅgāni, pañcaṅgiko sammāsamādhi, pañcañāṇiko sammāsamādhi, pañcindriyāni, pañca balāni, pañca nissāraṇīyā dhātuyo, pañca vimuttāyatanañāṇāni, pañca vimuttiparipācanīyā saññā, cha anussatiṭṭhānāni, cha gāravā, cha nissāraṇīyā dhātuyo, cha satatavihārā, cha anuttariyāni, cha nibbedhabhāgiyā saññā, cha abhiññā, cha asādhāraṇañāṇāni, satta aparihāniyā dhammā, satta ariyadhammā, satta ariyadhanāni, satta bojjhaṅgā, satta sappurisadhammā, satta nijjaravatthūni, satta saññā, satta dakkhiṇeyyapuggaladesanā, satta khīṇāsavabaladesanā, aṭṭha paññāpaṭilābhahetudesanā, aṭṭha sammattāni, aṭṭha lokadhammātikkamā, aṭṭha ārambhavatthūni, aṭṭha akkhaṇadesanā, aṭṭha mahāpurisavitakkā, aṭṭha abhibhāyatanadesanā, aṭṭha vimokkhā, nava yonisomanasikāramūlakā dhammā, nava pārisuddhipadhāniyaṅgāni, nava sattāvāsadesanā, nava āghātapaṭivinayā, nava saññā, nava nānattā, nava anupubbavihārā, dasa nāthakaraṇā dhammā, dasa kasiṇāyatanāni, dasa kusalakammapathā, dasa sammattāni, dasa ariyavāsā, dasa asekkhadhammā, dasa tathāgatabalāni, ekādasa mettānisaṃsā, dvādasa dhammacakkākārā, terasa dhutaguṇā, cuddasa buddhañāṇāni, pañcadasa vimuttiparipācanīyā dhammā, soḷasavidhā ānāpānassati, soḷasa aparantapanīyā dhammā, aṭṭhārasa buddhadhammā, ekūnavīsati paccavekkhaṇañāṇāni, catucattālīsa ñāṇavatthūni, paññāsa udayabbayañāṇāni, paropaṇṇāsa kusaladhammā, sattasattati ñāṇavatthūni, catuvīsatikoṭisatasahassasaṅkhāsamāpattisañcārimahāvajirañāṇaṃ, anantanayasamantapaṭṭhānapavicayapaccavekkhaṇadesanāñāṇāni tathā anantāsu lokadhātūsu anantānaṃ sattānaṃ āsayādivibhāvanañāṇāni cāti evamādayo anantāparimāṇabhedā anaññasādhāraṇā niratisayā guṇabhāgā guṇakoṭṭhāsā saṃvijjanti upalabbhanti, tasmā yathāvuttavibhāgā guṇabhāgā assa atthīti‘‘ bhāgavā’’ ti vattabbe ā-kārassa rassattaṃ katvā‘‘ bhagavā’’ ti vutto. " 1047805,192,125,325,329,1,27,4,Evaṃ tāva bhāgavāti bhagavā. 1047806,192,126,2,8,1,38,5,"Yasmā sīlādayo sabbe, guṇabhāgā asesato; " 1047807,192,127,2,9,1,43,5,"Vijjanti sugate tasmā, {bhagavā}ti pavuccatīti. " 1047808,192,128,2,5,1,24,3,Kathaṃ bhatavāti bhagavā? 1047809,192,128,6,127,1,908,89,"Ye te sabbalokahitāya ussukkamāpannehi manussattādike aṭṭha dhamme samodhānetvā sammāsambodhiyā katamahābhinīhārehi mahābodhisattehi paripūritabbā dānapāramī, sīla, nekkhamma, paññā, vīriya, khanti, sacca, adhiṭṭhāna, mettā, upekkhāpāramīti dasa pāramiyo dasa upapāramiyo dasa paramatthapāramiyoti samatiṃsa pāramiyo, dānādīni cattāri saṅgahavatthūni, saccādīni cattāri adhiṭṭhānāni, aṅgapariccāgo nayanadhanarajjaputtadārapariccāgoti pañca mahāparicāgā, pubbayogo, pubbacariyā, dhammakkhānaṃ, ñātatthacariyā, lokatthacariyā, buddhicariyāti evamādayo, saṅkhepato vā sabbe puññañāṇasambhārā buddhakaradhammā, te mahābhinīhārato paṭṭhāya kappānaṃ satasahassādhikāni cattāri asaṅkheyyāni yathā hānabhāgiyā saṃkilesabhāgiyā ṭhitibhāgiyā vā na honti, atha kho uttaruttari visesabhāgiyāva honti, evaṃ sakkaccaṃ nirantaraṃ anavasesato bhatā sambhatā assa atthīti‘‘ bhatavā’’ ti vattabbe‘‘ bhagavā’’ ti vutto niruttinayena ta-kārassa ga-kāraṃ katvā. " 1047810,192,128,128,141,1,100,11,"Atha vā {bhatavā}ti teyeva yathāvutte buddhakaradhamme vuttanayeneva bhari sambhari, paripūresīti attho. " 1047811,192,128,142,145,1,24,3,Evampi bhatavāti bhagavā. 1047812,192,129,2,6,1,37,3,"Sammāsambodhiyā sabbe, dānapāramiādike; " 1047813,192,130,2,9,1,44,6,"Sambhāre bhatavā nātho, tenāpi bhagavā matoti. " 1047814,192,131,2,6,1,27,4,Kathaṃ bhāge vanīti bhagavā? 1047815,192,131,7,27,1,205,19,"Ye te catuvīsatikoṭisatasahassasaṅkhā devasikaṃ vaḷañjanakasamāpattibhāgā, te anavasesato lokahitatthaṃ attano ca diṭṭhadhammasukhavihāratthaṃ niccakappaṃ vani bhaji sevi bahulamakāsīti bhāge vanīti bhagavā. " 1047816,192,131,28,130,1,569,61,"Atha vā abhiññeyyadhammesu kusalādīsu khandhādīsu ca ye te pariññeyyādivasena saṅkhepato vā catubbidhā abhisamayabhāgā, vitthārato pana‘‘ cakkhu pariññeyyaṃ sotaṃ… pe… jarāmaraṇaṃ pariññeyyan’’ tiādinā( paṭi. ma.1.21) aneke pariññeyyabhāgā,‘‘ cakkhussa samudayo pahātabbo… pe… jarāmaraṇassa samudayo pahātabbo’’ tiādinā pahātabbabhāgā,‘‘ cakkhussa nirodho… pe… jarāmaraṇassa nirodho sacchikātabbo’’ tiādinā sacchikātabbabhāgā,‘‘ cakkhussa nirodhagāminī paṭipadā’’ tiādinā,‘‘ cattāro satipaṭṭhānā’’ tiādinā ca anekabhedā bhāvetabbabhāgā ca dhammā, te sabbe vani bhaji yathārahaṃ gocarabhāvanāsevanānaṃ vasena sevi. " 1047817,192,131,131,135,1,27,4,Evampi bhāge vanīti bhagavā. 1047818,192,131,136,167,1,213,25,"Atha vā‘‘ ye ime sīlādayo dhammakkhandhā sāvakehi sādhāraṇā guṇabhāgā guṇakoṭṭhāsā, kinti nu kho te vineyyasantānesu patiṭṭhapeyyan’’ ti mahākaruṇāya vani abhipatthayi, sā cassa abhipatthanā yathādhippetaphalāvahā ahosi. " 1047819,192,131,168,172,1,27,4,Evampi bhāge vanīti bhagavā. 1047820,192,132,2,6,1,37,3,Yasmā ñeyyasamāpattiguṇabhāge asesato; 1047821,192,133,2,9,1,45,6,"Bhaji patthayi sattānaṃ, hitāya bhagavā tatoti. " 1047822,192,134,2,7,1,27,4,Kathaṃ bhage vanīti bhagavā? 1047823,192,134,8,18,1,102,9,"Samāsato tāva katapuññehi payogasampannehi yathāvibhavaṃ bhajīyantīti bhagā, lokiyalokuttarā sampattiyo. " 1047824,192,134,19,61,1,498,39,"Tattha lokiye tāva tathāgato sambodhito pubbe bodhisattabhūto paramukkaṃsagate vani bhaji sevi, yattha patiṭṭhāya niravasesato buddhakaradhamme samannānento buddhadhamme paripācesi, buddhabhūto pana te niravajjasukhūpasaṃhite anaññasādhāraṇe lokuttarepi vani bhaji sevi, vitthārato pana padesarajjaissariyacakkavattisampatti-devarajjasampattiādivasena- jhānavimokkhasamādhisamāpattiñāṇadassana-maggabhāvanāphalasacchi- kiriyādi-uttarimanussadhammavasena ca anekavihite anaññasādhāraṇe bhage vani bhaji sevi. " 1047825,192,134,62,66,1,27,4,Evampi bhage vanīti bhagavā. 1047826,192,135,2,11,1,43,8,"Yā tā sampattiyo loke, yā ca lokuttarā puthu; " 1047827,192,136,2,10,1,47,7,"Sabbā tā bhaji sambuddho, tasmāpi bhagavā matoti. " 1047828,192,137,2,5,1,25,3,Kathaṃ bhattavāti bhagavā? 1047829,192,137,6,12,1,47,6,Bhattā daḷhabhattikā assa bahū atthīti bhattavā. 1047830,192,137,13,69,1,896,48,"Tathāgato hi mahākaruṇāsabbaññutaññāṇādiaparimitanirupamapabhāvaguṇavisesasamaṅgibhāvato sabbasattuttamo, sabbānatthaparihārapubbaṅgamāya niravasesahitasukhavidhānatapparāya niratisayāya payogasampattiyā sadevamanussāya pajāya accantūpakāritāya dvattiṃsamahāpurisalakkhaṇa-asītianubyañjana-byāmappabhādianaññasādhāraṇa- visesapaṭimaṇḍita-rūpakāyatāya yathābhucca-guṇādhigatena‘‘ itipi so bhagavā’’ tiādinayappavattena lokattayabyāpinā suvipulena suvisuddhena ca thutighosena samannāgatattā ukkaṃsapāramippattāsu appicchatāsantuṭṭhiādīsu suppatiṭṭhitabhāvato dasabalacatuvesārajjādiniratisayaguṇavisesa-samaṅgibhāvato ca rūpappamāṇo rūpappasanno, ghosappamāṇo ghosappasanno, lūkhappamāṇo lūkhappasanno, dhammappamāṇo dhammappasannoti evaṃ catuppamāṇike lokasannivāse sabbathāpi pasādāvahabhāvena samantapāsādikattā aparimāṇānaṃ sattānaṃ sadevamanussānaṃ ādarabahumānagāravāyatanatāya paramapemasambhattiṭṭhānaṃ. " 1047831,192,137,70,92,1,154,21,"Ye tassa ovāde patiṭṭhitā aveccappasādena samannāgatā honti, kenaci asaṃhāriyā tesaṃ pasādabhatti samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā. " 1047832,192,137,93,107,1,100,13,"Tathā hi te attano jīvitapariccāgepi tattha pasādaṃ na pariccajanti, tassa vā āṇaṃ daḷhabhattibhāvato. " 1047833,192,137,108,109,1,8,1,Tenevāha– 1047834,192,138,2,11,1,28,6,‘ ‘ Yo ve kataññū katavedi dhīro; 1047835,192,139,2,19,1,35,5,Kalyāṇamitto daḷhabhatti ca hotī’’ ti.( jā.2.17.78); 1047836,192,140,2,50,1,173,22,"‘ ‘ Seyyathāpi, bhikkhave, mahāsamuddo ṭhitadhammo velaṃ nātivattati, evameva kho, bhikkhave, yaṃ mayā sāvakānaṃ sikkhāpadaṃ paññattaṃ, taṃ mama sāvakā jīvitahetupi nātikkamantī’’ ti( a. ni.8.20; udā.45; cūḷava.385) ca. " 1047837,192,141,2,13,1,89,11,Evaṃ bhattavāti bhagavā niruttinayena ekassa ta-kārassa lopaṃ katvā itarassa ga-kāraṃ katvā. 1047838,192,142,2,6,1,37,3,"Guṇātisayayuttassa , yasmā lokahitesino; " 1047839,192,143,2,9,1,46,6,"Sambhattā bahavo satthu, bhagavā tena vuccatīti. " 1047840,192,144,2,6,1,27,4,Kathaṃ bhage vamīti bhagavā? 1047841,192,144,7,26,1,153,17,"Yasmā tathāgato bodhisattabhūtopi purimāsu jātīsu pāramiyo pūrento bhagasaṅkhātaṃ siriṃ issariyaṃ yasañca vami, uggiri, kheḷapiṇḍaṃ viya anapekkho chaḍḍayi; " 1047842,192,144,27,49,1,271,21,"pacchimattabhāvepi hatthāgataṃ cakkavattisiriṃ devalokādhipaccasadisaṃ catudīpissariyaṃ cakkavattisampattisannissayaṃ sattaratanasamujjalaṃ yasañca tiṇāyapi amaññamāno nirapekkho pahāya abhinikkhamitvā sammāsambodhiṃ abhisambuddho, tasmā ime siriādike bhage vamīti bhagavā. " 1047843,192,144,50,73,1,251,19,"Atha vā bhāni nāma nakkhattāni, tehi samaṃ gacchanti pavattantīti bhagā, sineruyugandharauttarakuruhimavantādibhājanalokavisesasannissayā sobhā kappaṭṭhiyabhāvato, tepi bhage vami tannivāsisattāvāsasamatikkamanato, tappaṭibaddhachandarāgapahānena pajahīti. " 1047844,192,144,74,78,1,27,4,Evampi bhage vamīti bhagavā. 1047845,192,145,2,8,1,44,5,"Cakkavattisiriṃ yasmā, yasaṃ issariyaṃ sukhaṃ; " 1047846,192,146,2,8,1,41,5,"Pahāsi lokacittañca, sugato bhagavā tatoti. " 1047847,192,147,2,6,1,27,4,Kathaṃ bhāge vamīti bhagavā? 1047848,192,147,7,20,1,129,10,"Bhāgā nāma sabhāgadhammakoṭṭhāsā, te khandhāyatanadhātādivasena, tatthāpi rūpavedanādivasena, pathaviyādiatītādivasena ca anekavidhā. " 1047849,192,147,21,42,1,162,20,"Te bhagavā sabbaṃ papañcaṃ sabbaṃ yogaṃ sabbaṃ ganthaṃ sabbaṃ saṃyojanaṃ samucchinditvā amataṃ dhātuṃ samadhigacchanto vami uggiri, anapekkho chaḍḍayi na paccāgami. " 1047850,192,147,43,134,1,562,58,"Tathā hesa‘‘ sabbatthameva pathaviṃ āpaṃ tejaṃ vāyaṃ, cakkhuṃ sotaṃ ghānaṃ jivhaṃ kāyaṃ manaṃ, rūpe sadde gandhe rase phoṭṭhabbe dhamme, cakkhuviññāṇaṃ… pe… manoviññāṇaṃ, cakkhusamphassaṃ… pe… manosamphassaṃ, cakkhusamphassajaṃ vedanaṃ… pe… manosamphassajaṃ vedanaṃ, cakkhusamphassajaṃ saññaṃ… pe… manosamphassajaṃ saññaṃ, cakkhusamphassajaṃ cetanaṃ… pe… manosamphassajaṃ cetanaṃ, rūpataṇhaṃ… pe… dhammataṇhaṃ, rūpavitakkaṃ… pe… dhammavitakkaṃ, rūpavicāraṃ… pe… dhammavicāran’’ tiādinā anupadadhammavibhāgavasenapi sabbeva dhammakoṭṭhāse anavasesato vami uggiri, anapekkhapariccāgena chaḍḍayi. " 1047851,192,147,135,169,1,131,18,"Vuttaṃ hetaṃ‘‘ yaṃ taṃ, ānanda, cattaṃ vantaṃ muttaṃ pahīnaṃ paṭinissaṭṭhaṃ, taṃ tathāgato puna paccāgamissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjatī’’ ti( dī. ni.2.183). " 1047852,192,147,170,174,1,27,4,Evampi bhāge vamīti bhagavā. 1047853,192,147,175,197,1,194,20,"Atha vā bhāge {vamī}ti sabbepi kusalākusale sāvajjānavajje hīnapaṇīte kaṇhasukkasappaṭibhāge dhamme ariyamaggañāṇamukhena vami uggiri anapekkho pariccaji pajahi, paresañca tathattāya dhammaṃ desesi. " 1047854,192,147,198,244,1,143,17,"Vuttampi cetaṃ‘‘ dhammāpi vo, bhikkhave, pahātabbā, pageva adhammā( ma. ni.1.240), kullūpamaṃ vo, bhikkhave, dhammaṃ desessāmi nittharaṇatthāya, no gahaṇatthāyā’’ tiādi( ma. ni.1.240). " 1047855,192,147,245,249,1,27,4,Evampi bhāge vamīti bhagavā. 1047856,192,148,2,3,1,39,1,Khandhāyatanadhātādi-dhammabhāgāmahesinā ; 1047857,192,149,2,9,1,43,6,"Kaṇhasukkā yato vantā, tatopi bhagavā matoti. " 1047858,192,150,2,4,1,11,2,Tena vuttaṃ– 1047859,192,151,2,12,1,44,8,"‘ ‘ Bhāgavā bhatavā bhāge, bhage ca vani bhattavā; " 1047860,192,152,2,13,1,45,8,"Bhage vami tathā bhāge, vamīti bhagavā jino’’ ti. " 1047861,192,153,2,43,1,177,24,"Dhammasarīraṃ paccakkhaṃ {karotī}ti‘‘ yo vo, ānanda, mayā dhammo ca vinayo ca desito paññatto, so vo mamaccayena satthā’’ ti( dī. ni.2.216) vacanato dhammassa satthubhāvapariyāyo vijjatīti katvā vuttaṃ. " 1047862,192,153,44,47,1,48,3,Vajirasaṅghātasamānakāyo parehi abhejjasarīrattā. 1047863,192,153,48,56,1,54,8,Na hi bhagavato rūpakāye kenaci sakkā antarāyo kātunti. 1047864,192,154,2,14,1,78,8,Desanāsampattiṃ niddisati vakkhamānassa sakalassa suttassa‘‘ evan’’ ti nidassanato. 1047865,192,154,15,42,1,199,22,"Sāvakasampattiṃ niddisati paṭisambhidāppattena pañcasu ṭhānesu bhagavatā etadagge ṭhapitena mayā mahāsāvakena sutaṃ, tañca kho mayāva sutaṃ, na anussutikaṃ, na paramparābhatanti imassa atthassa dīpanato. " 1047866,192,154,43,50,1,116,7,Kālasampattiṃ niddisati bhagavā-saddasannidhāne payuttassa samaya-saddassa kālassa buddhuppādapaṭimaṇḍitabhāvadīpanato. 1047867,192,154,51,54,1,32,3,Buddhuppādaparamā hi kālasampadā. 1047868,192,154,55,57,1,15,2,Tenetaṃ vuccati– 1047869,192,155,2,10,1,50,6,"‘ ‘ Kappakasāye kaliyuge, buddhuppādo aho mahacchariyaṃ; " 1047870,192,156,2,46,1,51,4,"Hutāvahamajjhe jātaṃ, samuditamakarandamaravindan’’ ti.( dī. ni. ṭī.1.1; saṃ. ni. ṭī.1.1.1; a. ni. ṭī.1.1.1 rūpādivaggavaṇṇanā); " 1047871,192,157,2,6,1,84,4,Bhagavāti desakasampattiṃ niddisati guṇavisiṭṭhasattuttamagarugāravādhivacanabhāvato. 1047872,192,158,2,15,1,97,11,"Maṅgaladivaso sukhaṇo sunakkhattan ti ajja maṅgaladivaso, tasmā sunakkhattaṃ, tatthāpi ayaṃ sukhaṇo. " 1047873,192,158,16,27,1,90,10,Mā {atikkamī}ti mā rattivibhāyanaṃ anudikkhantānaṃ ratti atikkamīti evaṃ sambandho veditabbo. 1047874,192,158,28,55,1,31,4,Ukkāsu ṭhitāsu ṭhitāti ukkaṭṭhā( dī. ni. ṭī.1.255; a. ni. ṭī.2.4.36). 1047875,192,158,56,71,1,86,7,Ukkāsu vijjotalantīsu ṭhitā patiṭṭhitāti mūlavibhūjādipakkhepena( pāṇini3.2.5) saddasiddhi veditabbā. 1047876,192,158,72,79,1,52,7,Niruttinayena vā ukkāsu ṭhitāsu ṭhitā āsīti ukkaṭṭhā. 1047877,192,158,80,101,1,137,15,Apare pana bhaṇanti‘‘ bhūmibhāgasampattiyā manussasampattiyā upakaraṇasampattiyā ca sā nagarī ukkaṭṭhaguṇayogato‘ ukkaṭṭhā’ ti nāmaṃ labhī’’ ti. 1047878,192,159,2,9,1,52,5,"{Avisesenā}ti na visesena, vihārabhāvasāmaññenāti attho. " 1047879,192,159,10,23,1,102,10,Iriyāpatha… pe… {vihāresū}ti iriyāpathavihāro dibbavihāro brahmavihāro ariyavihāroti etesu catūsu vihāresu. 1047880,192,159,24,27,1,45,3,Samaṅgiparidīpanan ti samaṅgībhāvaparidīpanaṃ. 1047881,192,159,28,38,1,30,6,Etan ti‘‘ viharatī’’ ti etaṃ padaṃ. 1047882,192,159,39,64,1,100,12,Tathā hi taṃ‘‘ idhekacco gihīhi saṃsaṭṭho viharati sahanandī sahasokī’’ tiādīsu( saṃ. ni.4.241) iriyāpathavihāre āgataṃ; 1047883,192,159,65,97,1,109,13,"‘‘ yasmiṃ samaye, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi… pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharatī’’ tiādīsu( dha. sa.160; vibha.624) dibbavihāre;" 1047884,192,159,98,140,1,76,9,‘‘ so mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharatī’’ tiādīsu( dī. ni.1.556;3.308; ma. ni.1.77;2.309;3.230) brahmavihāre; 1047885,192,159,141,181,1,210,24,"‘‘ so kho ahaṃ aggivessana tassāyeva kathāya pariyosāne tasmiṃ eva purimasmiṃ samādhinimitte ajjhattameva cittaṃ saṇṭhapemi sannisādemi ekodiṃ karomi samādahāmi, yena sudaṃ niccakappaṃ viharāmī’’ tiādīsu( ma. ni.1.387) ariyavihāre. " 1047886,192,160,2,8,1,42,5,"Tattha iriyanaṃ vattanaṃ iriyā, kāyappayogo. " 1047887,192,160,9,13,1,45,4,Tassā pavattanupāyabhāvato ṭhānādi iriyāpatho. 1047888,192,160,14,23,1,69,9,Ṭhānasamaṅgī vā hi kāyena kiñci kareyya gamanādīsu aññatarasamaṅgī vā. 1047889,192,160,24,43,1,123,16,"Atha vā iriyati pavattati etena attabhāvo, kāyakiccaṃ vāti iriyā, tassā pavattiyā upāyabhāvato pathoti iriyāpatho, ṭhānādi eva. " 1047890,192,160,44,51,1,71,7,So ca atthato gatinivattiādiākārena pavatto catusantatirūpapabandho eva. 1047891,192,160,52,63,1,75,9,"Viharaṇaṃ, viharati etenāti vā vihāro, iriyāpatho eva vihāro iriyāpathavihāro. " 1047892,192,160,64,67,1,18,3,Divi bhavoti dibbo. 1047893,192,160,68,73,1,63,5,Tattha bahulappavattiyā brahmapārisajjādidevaloke bhavoti attho. 1047894,192,160,74,97,1,167,19,"Tattha yo dibbānubhāvo, tadatthāya saṃvattatīti vā dibbo, abhiññābhinīhāravasena mahāgatikattā vā dibbo, dibbo ca so vihāro cāti dibbavihāro, catasso rūpāvacarasamāpattiyo. " 1047895,192,160,98,102,1,46,4,Āruppasamāpattiyopi ettheva saṅgahaṃ gacchanti. 1047896,192,160,103,112,1,61,7,"Brahmūnaṃ, brahmāno vā vihārā brahmavihārā, catasso appamaññāyo. " 1047897,192,160,113,122,1,59,7,"Ariyānaṃ, ariyā vā vihārā ariyavihārā, cattāri sāmaññaphalāni. " 1047898,192,160,123,151,1,191,23,"So hi bhagavā ekaṃ iriyāpathabādhanan tiādi yadipi bhagavā ekenapi iriyāpathena cirataraṃ kālaṃ attabhāvaṃ pavattetuṃ sakkoti, tathāpi‘‘ upādinnakasarīrassa nāma ayaṃ sabhāvo’’ ti dassetuṃ vuttaṃ. " 1047899,192,160,152,182,1,233,28,"Yasmā vā bhagavā yattha katthaci vasanto veneyyānaṃ dhammaṃ desento, nānāsamāpattīhi ca kālaṃ vītināmento vasatīti veneyyasattānaṃ attano ca vividhaṃ hitasukhaṃ harati upaneti uppādeti, tasmā vividhaṃ haratīti evamettha attho veditabbo. " 1047900,192,161,2,6,1,40,3,{Subhagattā}ti sirīkāmānavasena sobhanattā. 1047901,192,161,7,16,1,46,5,Tenevāha‘‘ sundarasirikattā sundarakāmattā cā’’ ti. 1047902,192,161,17,27,1,132,9,{Chaṇasamajjaussave}ti ettha chaṇaṃ nāma phaggunamāsādīsu uttaraphaggunādi-abhilakkhitadivasesu saparijanānaṃ manussānaṃ maṅgalakaraṇaṃ. 1047903,192,161,28,31,1,27,3,Samajjaṃ nāma naṭasamajjādi. 1047904,192,161,32,34,1,17,2,Ussavo nakkhattaṃ. 1047905,192,161,35,50,1,145,14,Yattha gāmanigamavāsino tayo satta vā divase nakkhattaghosanaṃ katvā yathāvibhavaṃ alaṅkatapaṭiyattā bhoge paribhuñjantā nakkhattakīḷanaṃ kīḷanti. 1047906,192,161,51,68,1,132,15,"Tesaṃ taṃ tatheva {hotī}ti tesaṃ manussānaṃ taṃ patthanaṃ tannivāsidevatānubhāvena yebhuyyena tatheva hoti, patthanā samijjhatīti attho. " 1047907,192,161,69,83,1,91,9,{Bahujanakantatāyā}ti iminā‘‘ sundarakāmattā’’ ti etasseva padassa pakārantarena atthaṃ vibhāveti. 1047908,192,161,84,110,1,160,19,"Tatrāyaṃ vacanattho– kamanīyaṭṭhena suṭṭhu bhajīyatīti subhagaṃ, subhā agā rukkhā etthāti vā subhagaṃ, sundarakittiyogato vā‘‘ subhagan’’ ti evampettha atthaṃ vaṇṇenti. " 1047909,192,161,111,132,1,80,11,"Keci pana‘‘ subhāgavane’’ ti paṭhanti,‘‘ sundarabhūmibhāge vane’’ ti cassa atthaṃ vadanti. " 1047910,192,161,133,146,1,74,9,Subhagassa nāma yakkhassa vanaṃ tena pariggahitattāti‘‘ subhagavanan’’ ti aññe. 1047911,192,161,147,157,1,88,10,Vananaṃ bhattītiatthe taṃ vananaṃ kāretīti etasmiṃ atthe vanayatīti padasiddhi veditabbā. 1047912,192,161,158,167,1,35,5,Tenevāha‘‘ attani sinehaṃ uppādetī’’ ti. 1047913,192,161,168,176,1,71,8,Yācanatthe vanute iti vanan ti upacārakappanāvasena vana-saddo veditabbo. 1047914,192,162,2,5,1,25,2,{Ujuvaṃsā}ti ujubhūtaviṭapā. 1047915,192,162,6,9,1,21,2,{Mahāsālā}ti mahārukkhā. 1047916,192,162,10,16,1,50,5,Aññatarasmiṃ {sālamūle}ti aññatarassa rukkhassa mūle. 1047917,192,162,17,21,1,55,3,{Vanappatijeṭṭhakarukkho}ti vanappatibhūto jeṭṭhakarukkho. 1047918,192,162,22,28,1,73,6,Tameva jeṭṭhakabhāvan ti vanappatibhāvenāgataṃ seṭṭhabhāvaṃ padhānabhāvaṃ. 1047919,192,162,29,39,1,28,6,Tena hi so‘‘ sālarājā’’ ti vutto. 1047920,192,162,40,56,1,105,11,"Upagatānaṃ rañjanaṭṭhena rājā, aññasmimpi tādise rukkhe rājavohāraṃ dassetuṃ‘‘ supatiṭṭhitassā’’ tiādi vuttaṃ. " 1047921,192,162,57,62,1,35,4,Tattha brāhmaṇa {dhammikā}ti ālapanaṃ. 1047922,192,162,63,70,1,99,7,Nippariyāyena sākhādimato saṅghātassa suppatiṭṭhitabhāvasādhane avayavavisese pavattamāno mūla-saddo. 1047923,192,162,71,128,1,222,27,"Yasmā taṃsadisesu tannissaye padese ca ruḷhīvasena pariyāyato pavattati, tasmā‘‘ mūlāni uddhareyyā’’ ti ettha nippariyāyamūlaṃ adhippetanti ekena mūla-saddena visesetvā āha‘‘ mūlamūle dissatī’’ ti yathā‘‘ dukkhadukkhaṃ( saṃ. ni.4.327), rūparūpan’’ ti( visuddhi.2.449) ca. " 1047924,192,162,129,132,1,36,2,{Asādhāraṇahetumhī}ti asādhāraṇakāraṇe. 1047925,192,162,133,143,1,123,10,Lobhasahagatacittuppādānaṃ eva āveṇike nesaṃ suppatiṭṭhitabhāvasādhanato mūlaṭṭhena upakārake paccayadhamme dissatīti attho. 1047926,192,163,2,21,1,102,13,"{Tatthā}ti ‘‘ ekaṃ samayaṃ bhagavā ukkaṭṭhāyaṃ viharati subhagavane sālarājamūle’’ ti yaṃ vuttaṃ vākyaṃ, tatta. " 1047927,192,163,22,34,1,79,10,"{Siyā}ti kassaci evaṃ parivitakko siyā, vakkhamānākārena kadāci codeyya vāti attho. " 1047928,192,163,35,43,1,61,7,Atha tattha {viharatī}ti yadi subhagavane sālarājamūle viharati. 1047929,192,163,44,56,1,95,10,"Na vattabban ti nānāṭhānabhūtattā ukkaṭṭhāsubhagavanānaṃ, ekaṃ samayanti ca vuttattāti adhippāyo. " 1047930,192,163,57,71,1,67,10,Idāni codako tameva attano adhippāyaṃ‘‘ na hi sakkā’’ tiādinā vivarati. 1047931,192,163,72,90,1,101,14,Itaro sabbametaṃ aviparītaṃ atthaṃ ajānantena vuttanti dassento‘‘ na kho panetaṃ evaṃ daṭṭhabban’’ ti āha. 1047932,192,163,91,105,1,76,10,Tattha etan ti‘‘ ukkaṭṭhāyaṃ viharati subhagavane sālarājamūle’’ ti etaṃ vacanaṃ. 1047933,192,163,106,133,1,153,21,"Evanti‘‘ yadi tāva bhagavā’’ tiādinā yaṃ taṃ bhavatā coditaṃ, taṃ atthato evaṃ na kho pana daṭṭhabbaṃ, na ubhayattha apubbaacarimaṃ vihāradassanatthanti attho. " 1047934,192,164,2,29,1,150,19,"Idāni attano yathādhippetaṃ aviparītaṃ atthaṃ, tassa ca paṭikacceva vuttabhāvaṃ, tena ca appaṭividdhattaṃ pakāsento‘‘ nanu avocumha… pe… sālarājamūle’’ ti āha. " 1047935,192,164,30,59,1,134,15,"Evampi‘‘ subhagavane sālarājamūle viharatī’’ cceva vattabbaṃ, na‘‘ ukkaṭṭhāyan’’ ti codanaṃ manasi katvā vuttaṃ‘‘ gocaragāmanidassanatthan’’ tiādi. " 1047936,192,165,2,6,1,42,4,Avassaṃ cettha gocaragāmakittanaṃ kātabbaṃ. 1047937,192,165,7,23,1,166,11,"Tathā hi taṃ yathā subhagavanādikittanaṃ pabbajitānuggahakaraṇādianekappayojanaṃ, evaṃ gahaṭṭhānuggahakaraṇādivividhappayojananti dassento‘‘ ukkaṭṭhākittanenā’’ tiādimāha. " 1047938,192,165,24,44,1,295,19,"Tattha paccayaggahaṇena upasaṅkamanapayirupāsanānaṃ okāsadānena dhammadesanāya saraṇesu sīlesu ca patiṭṭhāpanena yathūpanissayaṃ uparivisesādhigamāvahanena ca gahaṭṭhānaggahakaraṇaṃ, uggahaparipucchānaṃ kammaṭṭhānānuyogassa ca anurūpavasanaṭṭhānapariggahenettha pabbajitānuggahakaraṇaṃ veditabbaṃ. " 1047939,192,165,45,59,1,128,11,"Karuṇāya upagamanaṃ, na lābhādinimittaṃ, paññāya apagamanaṃ, na virodhādinimittanti upagamanāpagamanānaṃ nirupakkilesataṃ vibhāveti. " 1047940,192,165,60,63,1,34,3,Dhammikasukhaṃ nāma anavajjasukhaṃ. 1047941,192,165,64,67,1,39,3,Devānaṃ upakārabahulatā janavivittatāya. 1047942,192,165,68,74,1,59,6,Pacurajanavivittaṃ hi ṭhānaṃ devā upasaṅkamitabbaṃ maññanti. 1047943,192,165,75,81,1,76,5,"Tadatthaparinipphādanan ti lokatthanipphādanaṃ, buddhakiccasampādananti attho. " 1047944,192,165,82,93,1,111,9,"{Evamādinā}ti ādi -saddena ukkaṭṭhākittanato rūpakāyassa anuggaṇhanaṃ dasseti, subhagavanādikittanato dhammakāyassa. " 1047945,192,165,94,100,1,69,5,"Tathā purimena parādhīnakiriyākaraṇaṃ, dutiyena attādhīnakiriyākaraṇaṃ. " 1047946,192,165,101,107,1,44,5,"Purimena vā karuṇākiccaṃ, itarena paññākiccaṃ. " 1047947,192,165,108,120,1,97,10,"Purimena cassa paramāya anukampāya samannāgamaṃ, pacchimena paramāya upekkhāya samannāgamaṃ dīpeti. " 1047948,192,165,121,141,1,175,18,"Bhagavā hi sabbasatte paramāya anukampāya anukampati, na ca tattha sinehadosānupatito paramupekkhakabhāvato, upekkhako ca na ca parahitasukhakaraṇe apposukko mahākāruṇikabhāvato. " 1047949,192,166,2,8,1,60,5,"Tassa mahākāruṇikatāya lokanāthatā, upekkhakatāya attanāthatā. " 1047950,192,166,9,32,1,257,22,"Tathā hesa bodhisattabhūto mahākaruṇāya sañcoditamānaso sakalalokahitāya ussukkamāpanno mahābhinīhārato paṭṭhāya tadatthanipphādanatthaṃ puññañāṇasambhāre sampādento aparimitaṃ kālaṃ anappakaṃ dukkhamanubhosi, upekkhakatāya sammā patitehi dukkhehi na vikampi. " 1047951,192,166,33,40,1,70,6,"Tathā mahākāruṇikatāya saṃsārābhimukhatā, upekkhakatāya tato nibbindanā. " 1047952,192,166,41,47,1,66,5,"Tathā upekkhakatāya nibbānābhimukhatā, mahākāruṇikatāya tadadhigamo. " 1047953,192,166,48,57,1,80,8,"Tathā mahākāruṇikatāya paresaṃ abhiṃsāpanaṃ, upekkhakatāya sayaṃ parehi abhāyanaṃ. " 1047954,192,166,58,69,1,97,10,"Mahākāruṇikatāya paraṃ rakkhato attano rakkhaṇaṃ, upekkhakatāya attānaṃ rakkhato paresaṃ rakkhaṇaṃ. " 1047955,192,166,70,76,1,65,6,Tenassa attahitāya paṭipannādīsu catutthapuggalabhāvo siddho hoti. 1047956,192,166,77,89,1,133,11,"Tathā mahākāruṇikatāya saccādhiṭṭhānassa cāgādhiṭṭhānassa ca pāripūri, upekkhakatāya upasamādhiṭṭhānassa paññādhiṭṭhānassa ca pāripūri. " 1047957,192,166,90,103,1,156,11,"Evaṃ parisuddhāsayapayogassa mahākāruṇikatāya lokahitatthameva rajjasampadādibhavasampattiyā upagamanaṃ, upekkhakatāya tiṇāyapi amaññamānassa tato apagamanaṃ. " 1047958,192,166,104,117,1,148,12,"Iti suvisuddhaupagamāpagamassa mahākāruṇikatāya lokahitatthameva dānavasena sampattīnaṃ pariccajanā, upekkhakatāya cassa phalassa attano apaccāsīsanā. " 1047959,192,166,118,130,1,154,11,"Evaṃ samudāgamanato paṭṭhāya acchariyabbhutaguṇasamannāgatassa mahākāruṇikatāya paresaṃ hitasukhatthaṃ atidukkarakāritā, upekkhakatāya kāyampi analaṃkāritā. " 1047960,192,167,2,15,1,162,12,"Tathā mahākāruṇikatāya carimattabhāve jiṇṇāturamatadassanena sañjātasaṃvego, upekkhakatāya uḷāresu devabhogasadisesu bhogesu nirapekkho mahābhinikkhamanaṃ nikkhami. " 1047961,192,167,16,56,1,164,15,"Tathā mahākāruṇikatāya‘‘ kicchaṃ vatāyaṃ loko āpanno’’ tiādinā( dī. ni.2.57; saṃ. ni.2.4,10) karuṇāmukheneva vipassanārambho , upekkhakatāya buddhabhūtassa satta sattāhāni vivekasukheneva vītināmanaṃ. " 1047962,192,167,57,72,1,210,14,"Mahākāruṇikatāya dhammagambhīrataṃ paccavekkhitvā dhammadesanāya apposukkataṃ āpajjitvāpi mahābrahmuno ajjhesanāpadesena okāsakaraṇaṃ, upekkhakatāya pañcavaggiyādi veneyyānaṃ ananurūpasamudācārepi anaññathābhāvo. " 1047963,192,167,73,85,1,147,11,"Mahākāruṇikatāya katthaci paṭighātābhāvenassa sabbattha amittasaññāya abhāvo, upekkhakatāya katthacipi anurodhābhāvena sabbattha sinehasanthavābhāvo. " 1047964,192,167,86,94,1,93,8,Mahākāruṇikatāya gāmādīnaṃ āsannaṭṭhāne vasantassapi upekkhakatāya araññaṭṭhāne eva viharaṇaṃ. 1047965,192,167,95,113,1,113,13,"Tena vuttaṃ‘‘ purimena cassa paramāya annukampāya samannāgamaṃ, pacchimena paramāya upekkhāya samannāgamaṃ dīpetī’’ ti. " 1047966,192,168,2,11,1,21,5,Tan ti‘‘ tatrā’’ ti padaṃ. 1047967,192,168,12,35,1,133,16,"Desakālaparidīpanan ti ye desakālā idha viharaṇakiriyāvisesanabhāvena vuttā, tesaṃ paridīpananti dassento‘‘ yaṃ samayaṃ… pe… dīpetī’’ ti āha. " 1047968,192,168,36,54,1,111,15,"Taṃ-saddo hi vuttassa atthassa paṭiniddeso, tasmā idha kālassa, desassa vā paṭiniddeso bhavituṃ arahati, na aññassa. " 1047969,192,168,55,60,1,55,5,Ayaṃ tāva tatra-saddassa paṭiniddesabhāve atthavibhāvanā. 1047970,192,168,61,82,1,134,16,"Yasmā pana īdisesu ṭhānesu tatra-saddo dhammadesanāvisiṭṭhaṃ desaṃ kālañca vibhāveti, tasmā vuttaṃ‘‘ bhāsitabbayutte vā desakāle dīpetī’’ ti. " 1047971,192,168,83,99,1,94,13,"Tena {tatrā}ti yattha bhagavā dhammadesanatthaṃ bhikkhū ālapi abhāsi, tādise dese, kāle vāti attho. " 1047972,192,168,100,105,1,35,4,Na {hī}tiādinā tamevatthaṃ samattheti. 1047973,192,168,106,129,1,140,18,"Nanu ca yattha ṭhito bhagavā‘‘ akālo kho tāvā’’ tiādinā bāhiyassa dhammadesanaṃ paṭikkhipi, tattheva antaravīthiyaṃ ṭhito tassa dhammaṃ desetīti? " 1047974,192,168,130,136,1,51,5,"Saccametaṃ, adesetabbakāle adesanāya idaṃ udāharaṇaṃ. " 1047975,192,168,137,146,1,26,5,Tenevāha‘‘ akālo kho tāvā’’ ti. 1047976,192,168,147,171,1,109,13,"Yaṃ pana tattha vuttaṃ ‘‘ antaragharaṃ paviṭṭhamhā’’ ti( udā.10), tampi tassa akālabhāvasseva pariyāyena dassanatthaṃ vuttaṃ. " 1047977,192,168,172,197,1,181,19,"Tassa hi tadā addhānaparissamena rūpakāye akammaññatā ahosi, balavapītivegena nāmakāye, tadubhayassa vūpasamaṃ āgamento papañcaparihāratthaṃ bhagavā‘‘ akālo kho’’ ti pariyāyena paṭikkhipi. " 1047978,192,168,198,247,1,208,25,"Adesetabbadese adesanāya pana udāharaṇaṃ‘‘ atha kho bhagavā maggā okkamma aññatarasmiṃ rukkhamūle nisīdi( saṃ. ni.2.154), vihārato nikkhamitvā vihārapacchāyāyaṃ paññatte āsane nisīdī’’ ti( dī. ni.1.363) ca evamādikaṃ idha ādi -saddena saṅgahitaṃ." 1047979,192,169,2,81,1,267,35,"‘ ‘ Atha kho so, bhikkhave, bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā’’ tiādīsu( ma. ni.3.251) padapūraṇamatte kho-saddo,‘‘ dukkhaṃ kho agāravo viharati appatisso’’ tiādīsu( a. ni.4.21) avadhāraṇe,‘‘ kittāvatā nu kho, āvuso, satthu pavivittassa viharato sāvakā vivekaṃ nānusikkhantī’’ tiādīsu( ma. ni.1.31) ādikālatthe. " 1047980,192,169,82,84,1,19,2,Vākyārambheti attho. 1047981,192,169,85,106,1,175,18,"Tattha padapūraṇena vacanālaṅkāramattaṃ kataṃ hoti, ādikālatthena vākyassa upaññāsamattaṃ, avadhāratthena pana niyamadassanaṃ, tasmā āmantesi evāti āmantane niyamo dassito hotīti." 1047982,192,170,2,17,1,84,11,"‘ ‘ Bhagavāti lokagarudīpanan’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu pubbepi bhagavā-saddassa attho vuttoti? " 1047983,192,170,18,58,1,243,28,"Yadipi pubbe vutto, taṃ panassa yathāvutte ṭhāne viharaṇakiriyāya kattuvisesadassanatthaṃ kataṃ, na āmantanakiriyāya, idha pana āmantanakiriyāya, tasmā tadatthaṃ puna‘‘ bhagavā’’ ti pāḷiyaṃ vuttanti tassatthaṃ dassetuṃ‘‘ bhagavāti lokagarudīpanan’’ ti āha. " 1047984,192,170,59,64,1,93,5,Kathāsavanayuttapuggalavacanan ti vakkhamānāya mūlapariyāyadesanāya savanayogyapuggalavacanaṃ. 1047985,192,170,65,88,1,194,18,"Catūsupi parisāsu bhikkhū eva edisānaṃ desanānaṃ visesena bhājanabhūtā, iti sātisayasāsanasampaṭiggāhakabhāvadassanatthaṃ idha bhikkhugahaṇanti dassetvā idāni saddatthaṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādimāha. " 1047986,192,171,2,9,1,64,6,Tattha bhikkhakoti {bhikkhū}ti bhikkhanadhammatāya bhikkhūti attho. 1047987,192,171,10,20,1,118,9,Bhikkhācariyaṃ {ajjhupagato}ti buddhādīhipi ajjhupagataṃ bhikkhācariyaṃ uñchācariyaṃ ajjhupagatattā anuṭṭhitattā bhikkhū. 1047988,192,171,21,65,1,409,39,"Yo hi koci appaṃ vā mahantaṃ vā bhogakkhandhaṃ pahāya agārasmā anagāriyaṃ pabbajito, so kasigorakkhādīhi jīvikākappanaṃ hitvā liṅgasampaṭicchaneneva bhikkhācariyaṃ ajjhupagatattā bhikkhu, parapaṭibaddhajīvikattā vā vihāramajjhe kājabhattaṃ bhuñjamānopi bhikkhācariyaṃ ajjhupagatoti bhikkhu, piṇḍiyālopabhojanaṃ nissāya pabbajjāya ussāhajātattā vā bhikkhācariyaṃ ajjhupagatoti {bhikkhū}ti evampettha attho daṭṭhabbo. " 1047989,192,171,66,96,1,160,17,"Ādinā {nayenā}ti‘‘ bhinnapaṭadharoti bhikkhu, bhindati pāpake akusale dhammeti bhikkhu, bhinnattā pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ bhikkhū’’ tiādinā vibhaṅge( vibha.510) āgatanayena. " 1047990,192,171,97,103,1,38,4,"{Ñāpane}ti avabodhane, paṭivedaneti attho. " 1047991,192,172,2,11,1,97,7,"{Bhikkhanasīlatā}tiādīsu bhikkhanasīlatā bhikkhanena ājīvanasīlatā, na kasivaṇijjādīhi ājīvanasīlatā. " 1047992,192,172,12,43,1,103,9,"Bhikkhanadhammatā‘‘ uddissa ariyā tiṭṭhantī’’ ti( paṭi. ma.153; mi. pa.4.5.9) evaṃ vuttabhikkhanasabhāvatā, na sambhāvanākohaññasabhāvatā. " 1047993,192,172,44,64,1,86,9,Bhikkhane sādhukāritā‘‘ uttiṭṭhe nappamajjeyyā’’ ti( dha. pa.168) vacanaṃ anussaritvā tattha appamajjanā. 1047994,192,172,65,74,1,57,8,"Atha vā sīlaṃ nāma pakatisabhāvo, idha pana tadadhiṭṭhānaṃ. " 1047995,192,172,75,78,1,14,2,{Dhammo}ti vataṃ. 1047996,192,172,79,100,1,122,14,"Apare pana‘‘ sīlaṃ nāma vatasamādānaṃ, dhammo nāma paveṇīāgataṃ cārittaṃ, {sādhukāritā}ti sakkaccakāritā ādarakiriyā’’ ti vaṇṇenti. " 1047997,192,172,101,109,1,79,8,Hīnādhikajanasevitan ti ye bhikkhubhāve ṭhitāpi jātimadādivasena uddhatā unnaḷā. 1047998,192,172,110,155,1,436,39,"Ye ca gihibhāve paresu atthikabhāvampi anupagatatāya bhikkhācariyaṃ paramakāpaññataṃ maññanti, tesaṃ ubhayesampi yathākkamaṃ‘‘ bhikkhavo’’ ti vacanena hīnajanehi daliddehi paramakāpaññataṃ pattehi parakulesu bhikkhācariyāya jīvikaṃ kappentehi sevitaṃ vuttiṃ pakāsento uddhatabhāvaniggahaṃ karoti, adhikajanehi uḷārabhogakhattiyakulādito pabbajitehi buddhādīhi ājīvavisodhanatthaṃ sevitaṃ vuttiṃ pakāsento dīnabhāvaniggahaṃ karotīti yojetabbaṃ. " 1047999,192,172,156,173,1,142,12,"Yasmā‘‘ bhikkhavo’’ ti vacanaṃ āmantanabhāvato abhimukhīkaraṇaṃ, pakaraṇato sāmatthiyato ca sussūsājananaṃ sakkaccasavanamanasikāraniyojanañca hoti. " 1048000,192,172,174,184,1,53,6,Tasmā tamatthaṃ dassento‘‘ bhikkhavoti iminā’’ tiādimāha. 1048001,192,173,2,8,1,67,5,Tattha {sādhukasavanamanasikāre}ti sādhukasavane sādhukamanasikāre ca. 1048002,192,173,9,16,1,59,7,Kathaṃ pana pavattitā savanādayo sādhukaṃ pavattitā hontīti? 1048003,192,173,17,33,1,122,11,"‘‘ Addhā imāya sammāpaṭipattiyā sakalasāsanasampatti hatthagatā bhavissatī’’ ti ādaragāravayogena, kathādīsu aparibhavanādinā ca. " 1048004,192,173,34,52,1,120,14,"Vuttaṃ hi‘‘ pañcahi, bhikkhave, dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattaṃ. " 1048005,192,173,53,55,1,16,2,Katamehi pañcahi? 1048006,192,173,56,77,1,129,17,"Na kathaṃ paribhoti, na kathikaṃ paribhoti, na attānaṃ paribhoti, avikkhittacitto dhammaṃ suṇāti ekaggacitto, yoniso ca manasi karoti. " 1048007,192,173,78,108,1,123,15,"Imehi kho, bhikkhave , pañcahi dhammehi samannāgato suṇanto saddhammaṃ bhabbo niyāmaṃ okkamituṃ kusalesu dhammesu sammattan’’ ti( a. ni.5.151). " 1048008,192,173,109,118,1,58,5,Tenevāha‘‘ sādhukasavanamanasikārāyattā hi sāsanasampattī’’ ti. 1048009,192,173,119,122,1,35,3,Sāsanasampatti nāma sīlādinipphatti. 1048010,192,174,2,5,1,34,3,Paṭhamaṃ uppannattā adhigamavasena. 1048011,192,174,6,8,1,47,2,Satthucariyānuvidhāyakattā sīlādiguṇānuṭṭhānena. 1048012,192,174,9,14,1,77,5,Tiṇṇaṃ yānānaṃ vasena anudhammapaṭipattisabbhāvato sakalasāsanapaṭiggāhakattā. 1048013,192,174,15,18,1,26,2,{Santikattā}ti samīpabhāvato. 1048014,192,174,19,23,1,47,3,{Santikāvacarattā}ti sabbakālaṃ sampayuttabhāvato. 1048015,192,174,24,32,1,79,7,"Yathānusiṭṭhan ti anusāsanianurūpaṃ, anusāsaniṃ anavasesato paṭiggahetvāti attho. " 1048016,192,174,33,55,1,138,16,"Ekacce bhikkhūyeva {sandhāyā}ti ye suttapariyosāne‘‘ te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandun’’ ti vuttā pañcasatā brāhmaṇapabbajitā, te sandhāya. " 1048017,192,175,2,33,1,226,23,Pubbe sabbaparisasādhāraṇattepi bhagavato dhammadesanāya‘‘ jeṭṭhaseṭṭhā’’ tiādinā bhikkhūnaṃ eva āmantane kāraṇaṃ dassetvā idāni bhikkhū āmantetvāva dhammadesanāya payojanaṃ dassetuṃ‘‘ kimatthaṃ pana bhagavā’’ ti codanaṃ samuṭṭhāpesi. 1048018,192,175,34,39,1,34,4,Tattha aññaṃ {cintentā}ti aññavihitā. 1048019,192,175,40,43,1,31,2,{Vikkhittacittā}ti asamāhitacittā. 1048020,192,175,44,57,1,96,12,Dhammaṃ {paccavekkhantā}ti tadā hiyyo tato paradivasesu vā sutadhammaṃ pati pati manasā avekkhantā. 1048021,192,175,58,78,1,150,16,Bhikkhū āmantetvā dhamme desiyamāne ādito paṭṭhāya desanaṃ sallakkhetuṃ sakkontīti imamevatthaṃ byatirekamukhena dassetuṃ‘‘ te anāmantetvā’’ tiādi vuttaṃ. 1048022,192,176,2,15,1,66,8,{Bhikkhavotī}ti ca sandhivasena i-kāralopo daṭṭhabbo‘‘ bhikkhavo itī’’ ti. 1048023,192,176,16,20,1,96,4,Ayaṃ hi iti-saddo hetu-parisamāpanādipadatthavipariyāya-pakārāvadhāraṇanidassanādianekatthappabhedo. 1048024,192,176,21,50,1,84,12,"Tathā hesa‘‘ ruppatīti kho, bhikkhave, tasmā‘ rūpan’ ti vuccatī’’ tiādīsu( saṃ. ni.3.79) hetuatthe dissati;" 1048025,192,176,51,84,1,162,22,"‘‘ tasmā tiha me, bhikkhave, dhammadāyādā bhavatha, mā āmisadāyādā, atthi me tumhesu anukampā‘ kinti me sāvakā dhammadāyādā bhaveyyuṃ, no āmisadāyādā’ ti’’ ādīsu parisamāpane;" 1048026,192,176,85,108,1,76,8,"‘‘ iti vā, iti evarūpā naccagītavāditavisūkadassanā paṭivirato’’ tiādīsu( dī. ni.1.13) ādiatthe;" 1048027,192,176,109,132,1,144,14,‘‘ māgaṇṭhiyoti tassa brāhmaṇassa saṅkhā samaññā paññatti vohāro nāmaṃ nāmakammaṃ nāmadheyyaṃ nirutti byañjanamabhilāpo’’ tiādīsu( mahāni.73) padatthavipariyāye; 1048028,192,176,133,170,1,141,17,"‘‘ iti kho, bhikkhave, sappaṭibhayo bālo, appaṭibhayo paṇḍito, saupaddavo bālo, anupaddavo paṇḍito, saupasaggo bālo, anupasaggo paṇḍito’’ tiādīsu( ma. ni.3.124) pakāre;" 1048029,192,176,171,210,1,182,21,"‘‘ atthi idappaccayā jarāmaraṇanti iti puṭṭhena satā, ānanda, atthītissa vacanīyaṃ, kiṃ paccayā jarāmaraṇanti iti ce vadeyya, jātipaccayā jarāmaraṇanti iccassa vacanīyan’’ tiādīsu( dī. ni.2.96) avadhāraṇe;" 1048030,192,176,211,243,1,102,14,"‘‘ sabbamatthīti kho, kaccāna, ayameko anto, sabbaṃ natthīti kho, kaccāna, ayaṃ dutiyo anto’’ tiādīsu( saṃ. ni.2.15) nidassane. " 1048031,192,176,244,247,1,28,3,Idhāpi nidassaneva daṭṭhabbo. 1048032,192,176,248,262,1,77,9,"Bhikkhavoti hi āmantitākāro, tamesa iti-saddo nidasseti‘‘ bhikkhavoti āmantesī’’ ti. " 1048033,192,176,263,275,1,72,8,Iminā nayena‘‘ bhaddante’’ tiādīsupi yathārahaṃ iti-saddassa attho veditabbo. 1048034,192,176,276,314,1,191,22,Pubbe‘‘ bhagavā āmantesī’’ ti vuttattā‘‘ bhagavato paccassosun’’ ti idha‘‘ bhagavato’’ ti sāmivacanaṃ āmantanameva sambandhīantaraṃ apekkhatīti iminā adhippāyena‘‘ bhagavato āmantanaṃ paṭiassosun’’ ti vuttaṃ. 1048035,192,176,315,333,1,96,10,‘‘ Bhagavato’’ ti pana idaṃ paṭissavasambandhanena sampadānavacanaṃ yathā‘‘ devadattassa paṭissuṇotī’’ ti. 1048036,192,177,2,6,1,32,4,Yaṃ nidānaṃ bhāsitanti sambandho. 1048037,192,177,7,20,1,119,11,"Etthāha– kimatthaṃ pana dhammavinayasaṅgahe kariyamāne nidānavacanaṃ, nanu bhagavatā bhāsitavacanasseva saṅgaho kātabboti? " 1048038,192,177,21,25,1,58,3,Vuccate– desanāya ṭhitiasammosasaddheyyabhāvasampādanatthaṃ. 1048039,192,177,26,41,1,175,14,"Kāladesadesakanimittaparisāpadesehi upanibandhitvā ṭhapitā hi desanā ciraṭṭhitikā hoti asammosadhammā saddheyyā ca, desakālakattusotunimittehi upanibaddho viya vohāravinicchayo. " 1048040,192,177,42,76,1,216,24,"Teneva ca āyasmatā mahākassapena‘‘ mūlapariyāyasuttaṃ āvuso, ānanda, kattha bhāsitan’’ tiādinā desādipucchāsu katāsu tāsaṃ vissajjanaṃ karontena dhammabhaṇḍāgārikena‘‘ evaṃ me sutan’’ tiādinā imassa suttassa nidānaṃ bhāsitaṃ. " 1048041,192,177,77,80,1,47,3,Apica satthusampattipakāsanatthaṃ nidānavacanaṃ. 1048042,192,177,81,87,1,85,5,Tathāgatassa hi bhagavato pubbaracanānumānāgamatakkābhāvato sammāsambuddhabhāvasiddhi . 1048043,192,177,88,99,1,115,11,Na hi sammāsambuddhassa pubbaracanādīhi attho atthi sabbattha appaṭihatañāṇacāratāya ekappamāṇattā ca ñeyyadhammesu. 1048044,192,177,100,103,1,82,3,Tathā ācariyamuṭṭhidhammamacchariyasāsanasāvakānurodhābhāvato khīṇāsavabhāvasiddhi. 1048045,192,177,104,112,1,77,8,Na hi sabbaso khīṇāsavassa te sambhavantīti suvisuddhassa parānuggahappavatti. 1048046,192,177,113,150,1,568,35,"Evaṃ desakasaṃkilesabhūtānaṃ diṭṭhisīlasampadādūsakānaṃ avijjātaṇhānaṃ accantābhāvasaṃsūcakehi ñāṇasampadāpahānasampadābhibyañjakehi ca sambuddhavisuddhabhāvehi purimavesārajjadvayasiddhi, tato eva ca antarāyikaniyyānikadhammesu sammohābhāvasiddhito pacchimavesārajjadvayasiddhīti bhagavato catuvesārajjasamannāgamo attahitaparahitapaṭipatti ca nidānavacanena pakāsitā hoti tattha tattha sampattapariyāya ajjhāsayānurūpaṃ ṭhānuppattikapaṭibhānena dhammadesanādīpanato, idha pana pathavīādīsu vatthūsu puthujjanānaṃ paṭipattivibhāgavavatthāpakadesanādīpanatoti yojetabbaṃ. " 1048047,192,177,151,160,1,56,5,Tena vuttaṃ‘‘ satthusampattipakāsanatthaṃ nidānavacanan’’ ti. 1048048,192,178,2,6,1,47,3,Tathā sāsanasampattipakāsanatthaṃ nidānavacanaṃ. 1048049,192,178,7,16,1,92,8,"Ñāṇakaruṇāpariggahitasabbakiriyassa hi bhagavato natthi niratthikā paṭipatti, attahitatthā vā. " 1048050,192,178,17,57,1,386,33,"Tasmā paresaṃ eva atthāya pavattasabbakiriyassa sammāsambuddhassa sakalampi kāyavacīmanokammaṃ yathāpavattaṃ vuccamānaṃ diṭṭhadhammikasamparāyikaparamatthehi yathārahaṃ sattānaṃ anusāsanaṭṭhena sāsanaṃ, na kabyaracanā, tayidaṃ satthucaritaṃ kāladesadesakaparisāpadesehi saddhiṃ tattha tattha nidānavacanehi yathārahaṃ pakāsīyati, idha pana‘‘ pathaviyādīsu vatthūsū’’ ti sabbaṃ purimasadisameva. " 1048051,192,178,58,67,1,56,5,Tena vuttaṃ‘‘ sāsanasampattipakāsanatthaṃ nidānavacanan’’ ti. 1048052,192,178,68,90,1,194,17,"Apica satthuno pamāṇabhāvappakāsanena sāsanassa pamāṇabhāvadassanatthaṃ nidānavacanaṃ, tañca desakappamāṇabhāvadassanaṃ heṭṭhā vuttanayānusārena‘‘ bhagavā’’ ti ca iminā padena vibhāvitanti veditabbaṃ." 1048053,192,178,91,112,1,291,17,‘‘ Bhagavā’’ ti iminā tathāgatassa rāgadosamohādisabbakilesamaladuccaritādidosappahānadīpanena vacanena anaññasādhāraṇasuparisuddhañāṇakaruṇādiguṇavisesayogaparidīpanena tato eva sabbasattuttamabhāvadīpanena ayamattho sabbathā pakāsito hotīti idamettha nidānavacanappayojanassa mukhamattadassanaṃ. 1048054,192,179,2,4,1,32,2,Abbhantaranidānavaṇṇanā niṭṭhitā. 1048055,192,180,2,2,1,20,1,Suttanikkhepavaṇṇanā 1048056,192,181,2,6,1,24,2,{Nikkhittassā}ti desitassa. 1048057,192,181,7,20,1,89,9,Desanāpi hi desetabbassa sīlādiatthassa vineyyasantānesu nikkhipanato‘‘ nikkhepo’’ ti vuccati. 1048058,192,181,21,49,1,237,23,Suttanikkhepaṃ vicāretvā vuccamānā pākaṭā {hotī}ti sāmaññato bhagavato desanāsamuṭṭhānassa vibhāgaṃ dassetvā‘‘ etthāyaṃ desanā evaṃsamuṭṭhānā’’ ti desanāya samuṭṭhāne dassite suttassa sammadeva nidānaparijānanena vaṇṇanāya suviññeyyattā vuttaṃ. 1048059,192,181,50,109,1,213,23,"Evañhi‘‘ assutavā bhikkhave puthujjano’’ tiādinā,‘‘ yopi so, bhikkhave, bhikkhu arahaṃ khīṇāsavo’’ tiādinā( ma. ni.1.8),‘‘ tathāgatopi kho, bhikkhave, arahaṃ sammāsambuddho’’ tiādinā( ma. ni.1.12) ca pavattadesanā anusandhidassanasukhatāya suviññeyyā hoti. " 1048060,192,181,110,130,1,208,15,"Tattha yathā anekasataanekasahassabhedānipi suttantāni saṃkilesabhāgiyādipadhānanayavasena soḷasavidhataṃ nātivattanti, evaṃ attajjhāsayādisuttanikkhepavasena catubbidhabhāvanti āha‘‘ cattāro hi suttanikkhepā’’ ti. " 1048061,192,182,2,73,1,569,56,"Ettha ca yathā attajjhāsayassa aṭṭhuppattiyā ca parajjhāsayapucchāhi saddhiṃ saṃsaggabhedo sambhavati ‘‘ attajjhāsayo ca parajjhāsayo ca, attajjhāsayo ca pucchāvasiko ca, aṭṭhuppattiko ca parajjhāsayo ca, aṭṭhuppattiko ca pucchāvasiko cā’’ ti ajjhāsayapucchānusandhisabbhāvato, evaṃ yadipi aṭṭhuppattiyā attajjhāsayenapi saṃsaggabhedo sambhavati, attajjhāsayādīhi pana purato ṭhitehi aṭṭhuppattiyā saṃsaggo natthīti nayidha niravaseso vitthāranayo sambhavatīti‘‘ cattāro suttanikkhepā’’ ti vuttaṃ, tadantogadhattā vā sambhavantānaṃ sesanikkhepānaṃ mūlanikkhepavasena cattārova dassitā. " 1048062,192,182,74,78,1,50,4,Tathādassanañcettha ayaṃ saṃsaggabhedo gahetabboti. 1048063,192,183,2,12,1,77,8,"Tatrāyaṃ vacanattho– nikkhipīyatīti nikkhepo, suttaṃ eva nikkhepo suttanikkhepo. " 1048064,192,183,13,24,1,80,9,"Atha vā nikkhipanaṃ nikkhepo, suttassa nikkhepo suttanikkhepo, suttadesanāti attho. " 1048065,192,183,25,34,1,70,8,"Attano ajjhāsayo attajjhāsayo, so assa atthi kāraṇabhūtoti attajjhāsayo. " 1048066,192,183,35,40,1,41,5,Attano ajjhāsayo etassāti vā attajjhāsayo. 1048067,192,183,41,45,1,26,4,Parajjhāsaye pi eseva nayo. 1048068,192,183,46,55,1,55,7,"Pucchāya vaso pucchāvaso, so etassa atthīti pucchāvasiko. " 1048069,192,183,56,66,1,110,9,"Suttadesanāvatthubhūtassa atthassa uppatti atthuppatti, atthuppattiyeva aṭṭhuppatti ttha-kārassa ṭṭha-kāraṃ katvā. " 1048070,192,183,67,71,1,31,4,Sā etassa atthīti aṭṭhuppattiko. 1048071,192,183,72,81,1,68,8,"Atha vā nikkhipīyati suttaṃ etenāti suttanikkhepo, attajjhāsayādi eva. " 1048072,192,183,82,88,1,54,6,Etasmiṃ pana attavikappe attano ajjhāsayo attajjhāsayo. 1048073,192,183,89,92,1,30,3,Paresaṃ ajjhāsayo parajjhāsayo. 1048074,192,183,93,98,1,37,4,"Pucchīyatīti pucchā, pucchitabbo attho. " 1048075,192,183,99,115,1,133,11,"Pucchanavasena pavattaṃ dhammapaṭiggāhakānaṃ vacanaṃ pucchāvasikaṃ, tadeva nikkhepa-saddāpekkhāya pulliṅgavasena‘‘ pucchāvasiko’’ ti vuttaṃ. " 1048076,192,183,116,124,1,64,7,Tathā aṭṭhuppatti eva {aṭṭhuppattiko}ti evampettha attho veditabbo. 1048077,192,184,2,14,1,173,12,Apicettha paresaṃ indriyaparipākādikāraṇanirapekkhattā attajjhāsayassa visuṃ suttanikkhepabhāvo yutto kevalaṃ attano ajjhāsayeneva dhammatantiṭhapanatthaṃ pavattitadesanattā. 1048078,192,184,15,32,1,241,16,"Parajjhāsayapucchāvasikānaṃ pana paresaṃ ajjhāsayapucchānaṃ desanāpavattihetubhūtānaṃ uppattiyaṃ pavattitānaṃ kathamaṭṭhuppattiyaṃ anavarodho, pucchāvasikaaṭṭhuppattikānaṃ vā parajjhāsayānurodhena pavattikānaṃ kathaṃ parajjhāsaye anavarodhoti? " 1048079,192,184,33,35,1,17,2,Na codetabbametaṃ. 1048080,192,184,36,44,1,143,8,Paresañhi abhinīhāraparipucchādivinimuttasseva suttadesanākāraṇuppādassa aṭṭhuppattibhāvena gahitattā parajjhāsayapucchāvasikānaṃ visuṃ gahaṇaṃ. 1048081,192,184,45,76,1,103,9,Tathā hi brahmajāla( dī. ni.1.1) dhammadāyādasuttā dīnaṃ( ma. ni.1.29) vaṇṇāvaṇṇaāmisuppādādidesanānimittaṃ‘‘ aṭṭhuppattī’’ ti vuccati. 1048082,192,184,77,91,1,122,13,"Paresaṃ pucchaṃ vinā ajjhāsayaṃ eva nimittaṃ katvā desito parajjhāsayo, pucchāvasena desito pucchāvasikoti pākaṭoyamatthoti. " 1048083,192,185,2,8,1,65,5,Attano ajjhāsayeneva kathesi dhammatantiṭhapanatthanti daṭṭhabbaṃ. 1048084,192,185,9,17,1,108,7,{Sammappadhānasuttantahārako}ti anupubbena nikkhittānaṃ saṃyuttake sammappadhānapaṭisaṃyuttānaṃ suttānaṃ āvaḷi. 1048085,192,185,18,21,1,26,3,Tathā iddhipādahārakā dayo. 1048086,192,186,2,5,1,43,3,Vimuttiparipācanīyā dhammā saddhindriyādayo. 1048087,192,186,6,9,1,24,3,Ajjhāsayan ti adhimuttiṃ. 1048088,192,186,10,13,1,33,3,Khantin ti diṭṭhinijjhānakkhantiṃ. 1048089,192,186,14,17,1,15,3,Manan ti cittaṃ. 1048090,192,186,18,21,1,25,3,Abhinihāran ti paṇidhānaṃ. 1048091,192,186,22,28,1,55,5,"Bujjhanabhāvan ti bujjhanasabhāvaṃ, paṭivijjhanākāraṃ vā. " 1048092,192,187,2,6,1,35,4,Uppanne māne nikkhittanti sambandho. 1048093,192,187,7,10,1,27,3,Itthiliṅgādīni tīṇi liṅgāni. 1048094,192,187,11,14,1,23,3,Nāmādīni cattāri padāni. 1048095,192,187,15,18,1,28,3,Paṭhamādayo satta vibhattiyo. 1048096,192,187,19,27,1,62,7,Muñcitvā na kiñci katheti sabhāvaniruttiyā tatheva pavattanato. 1048097,192,187,28,30,1,18,2,Gaṇṭhibhūtaṃ padaṃ. 1048098,192,187,31,55,1,140,18,"Yathā hi rukkhassa gaṇṭhiṭṭhānaṃ dubbinibbedhaṃ duttacchitañca hoti, evamevaṃ yaṃ padaṃ atthato vivarituṃ na sakkā, taṃ‘‘ gaṇṭhipadan’’ ti vuccati. " 1048099,192,187,56,59,1,25,2,{Anupahaccā}ti anuddharitvā. 1048100,192,188,2,17,1,111,13,"Yena yena sambandhaṃ gacchati, tassa tassa anavasesataṃ {dīpetī}ti iminā imassa sabba-saddassa sappadesataṃ dasseti. " 1048101,192,188,18,27,1,98,9,Sabba-saddo hi sabbasabbaṃ padesasabbaṃ āyatanasabbaṃ sakkāyasabbanti catūsu visayesu diṭṭhappayogo. 1048102,192,188,28,61,1,113,12,Tathā hesa‘‘ sabbe dhammā sabbākārena buddhassa bhagavato ñāṇamukhe āpāthamāgacchantī’’ tiādīsu( mahāni.156; cūḷani.85; paṭi. ma.3.6) sabbasabbasmiṃ āgato. 1048103,192,188,62,84,1,68,7,"‘‘ Sabbesaṃ vo, sāriputta, subhāsitaṃ pariyāyenā’’ tiādīsu( ma. ni.1.345) padesasabbasmiṃ." 1048104,192,188,85,120,1,101,16,"‘‘ Sabbaṃ vo, bhikkhave, desessāmi… pe… cakkhuñceva rūpā ca… pe… mano ceva dhammā cā’’ ti( saṃ. ni.4.23) ettha āyatanasabbasmiṃ." 1048105,192,188,121,139,1,50,5,‘‘ Sabbaṃ sabbato sañjānātī’’ tiādīsu( ma. ni.1.5) sakkāyasabbasmiṃ. 1048106,192,188,140,154,1,105,12,"Tattha sabbasabbasmiṃ āgato nippadeso, itaresu tīsupi āgato sappadeso, idha pana sakkāyasabbasmiṃ veditabbo. " 1048107,192,188,155,180,1,84,9,Tathā hi vakkhati‘‘ sakkāyapariyāpannā pana tebhūmakadhammāva anavasesato veditabbā’’ ti( ma. ni. aṭṭha.1.1 suttanikkhepavaṇṇanā). 1048108,192,189,2,5,1,22,2,{Saccesū}ti ariyasaccesu. 1048109,192,189,6,17,1,76,10,Ete caturo {dhammā}ti idāni vuccamāne saccādike cattāro dhamme sandhāya vadati. 1048110,192,189,18,22,1,27,4,Tattha saccan ti vacīsaccaṃ. 1048111,192,189,23,38,1,44,8,"{Ṭhitī}ti vīriyaṃ,‘‘ dhitī’’ ti vā pāṭho, so evattho. " 1048112,192,189,39,42,1,13,2,{Cāgo}ti alobho. 1048113,192,189,43,71,1,166,23,"Diṭṭhaṃ so {ativattatī}ti yasmiṃ ete saccādayo dhammā upalabbhanti, so diṭṭhaṃ attano amittaṃ atikkamati, na tassa hatthataṃ gacchati, atha kho naṃ abhibhavati evāti attho. " 1048114,192,189,72,76,1,50,4,Sabhāve vattati asabhāvadhammassa kāraṇāsambhavato. 1048115,192,189,77,83,1,44,6,Na hi nissabhāvā dhammā kenaci nibbattīyanti. 1048116,192,189,84,136,1,432,38,"Attano lakkhaṇaṃ {dhārentī}ti yadipi lakkhaṇavinimuttā dhammā nāma natthi, tathāpi yathā diṭṭhitaṇhāparikappitākāramattā attasubhasukhasassatādayo, pakatiyādayo, dabbādayo, jīvādayo, kāyādayo lokavohāramattasiddhā gagaṇakusumādayova saccikaṭṭhaparamatthato na upalabbhanti, na evamete, ete pana saccikaṭṭhaparamatthabhūtā upalabbhanti, tato eva sattādivisesavirahato dhammamattā sabhāvavantoti dassanatthaṃ‘‘ attano lakkhaṇaṃ dhārentī’’ ti vuttaṃ . " 1048117,192,189,137,152,1,112,11,Bhavati hi bhedābhāvepi sukhāvabodhanatthaṃ upacāramattasiddhena bhedena niddeso yathā‘‘ silāputtakassa sarīran’’ ti. 1048118,192,189,153,161,1,79,7,"Dhārīyanti vā yathāsabhāvato avadhārīyanti ñāyantīti dhammā, kakkhaḷaphusanādayo. " 1048119,192,190,2,11,1,87,7,"{Asādhāraṇahetumhī}ti asādhāraṇakāraṇe, sakkāyadhammesu tassa tassa āveṇikapaccayeti attho. " 1048120,192,190,12,15,1,14,3,Kiṃ pana tanti? 1048121,192,190,16,20,1,33,3,"Taṇhāmānadiṭṭhiyo, avijjādayopi vā. " 1048122,192,190,21,34,1,115,12,"Yatheva hi pathavīādīsu maññanāvatthūsu uppajjamānā taṇhādayo maññanā tesaṃ pavattiyā mūlakāraṇaṃ, evaṃ avijjādayopi. " 1048123,192,190,35,97,1,183,25,"Tathā hi‘‘ assutavā puthujjano’’ tiādinā‘‘ apariññātaṃ tassāti vadāmī’’ ti( ma. ni.1.2)‘‘ nandī dukkhassa mūlan’’ ti( ma. ni.1.13) ca anvayato,‘‘ khayā rāgassa… pe… vītamohattā’’ ti byatirekato ca tesaṃ mūlakāraṇabhāvo vibhāvito. " 1048124,192,191,2,9,1,65,6,"Pariyāyeti desetabbamatthaṃ avagameti bodhayatīti pariyāyo, desanā. " 1048125,192,191,10,22,1,95,11,"Pariyāyati attano phalaṃ pariggahetvā vattati tassa vā kāraṇabhāvaṃ gacchatīti pariyāyo, kāraṇaṃ. " 1048126,192,191,23,29,1,49,5,"Pariyāyati aparāparaṃ parivattatīti pariyāyo, vāro. " 1048127,192,191,30,35,1,58,5,Evaṃ pariyāyasaddassa desanākāraṇavāresu pavatti veditabbā. 1048128,192,191,36,41,1,63,5,Yathārutavasena aggahetvā niddhāretvā gahetabbatthaṃ neyyatthaṃ. 1048129,192,191,42,50,1,104,8,Tebhūmakā dhammāva anavasesato veditabbā maññanāvatthubhūtānaṃ sabbesaṃ pathavīādidhammānaṃ adhippetattā. 1048130,192,192,2,6,1,38,4,Kāraṇadesanan ti kāraṇañāpanaṃ desanaṃ. 1048131,192,192,7,17,1,84,9,"Taṃ atthan ti taṃ sabbadhammānaṃ mūlakāraṇasaṅkhātaṃ, kāraṇadesanāsaṅkhātaṃ vā atthaṃ. " 1048132,192,192,18,28,1,35,6,Tenevāha‘‘ taṃ kāraṇaṃ taṃ desanan’’ ti. 1048133,192,192,29,34,1,40,5,Ekatthametan ti etaṃ padadvayaṃ ekatthaṃ. 1048134,192,192,35,47,1,54,8,Sādhu-saddo eva hi ka-kārena vaḍḍhetvā‘‘ sādhukan’’ ti vutto. 1048135,192,192,48,56,1,79,8,Teneva hi sādhusaddassa atthaṃ vadantena atthuddhāravasena sādhukasaddo udāhaṭo. 1048136,192,192,57,60,1,22,2,{Dhammarucī}ti puññakāmo. 1048137,192,192,61,64,1,19,2,{Paññāṇavā}ti paññavā. 1048138,192,192,65,71,1,39,4,"{Addubbho}ti adūsako, anupaghātakoti attho. " 1048139,192,192,72,76,1,36,3,{Idhāpī}ti imasmiṃ mūlapariyāyasuttepi. 1048140,192,192,77,80,1,20,3,Ayan ti sādhukasaddo. 1048141,192,192,81,85,1,38,3,Ettheva {daḷhīkamme}ti sakkaccakiriyāyaṃ. 1048142,192,192,86,90,1,20,3,Āṇattiyan ti āṇāpane. 1048143,192,192,91,109,1,124,14,‘‘ Suṇātha sādhukaṃ manasi karothā’’ ti hi vutte sādhukasaddena savanamanasikārānaṃ sakkaccakiriyā viya tadāṇāpanampi vuttaṃ hoti. 1048144,192,192,110,115,1,48,5,Āyācanatthatā viya cassa āṇāpanatthatā veditabbā. 1048145,192,193,2,8,1,43,5,Idānettha evaṃ yojanā veditabbāti sambandho. 1048146,192,193,9,17,1,100,7,"Sotindriyavikkhepavāraṇaṃ savane niyojanavasena kiriyantarapaṭisedhanabhāvato, sotaṃ odahathāti attho. " 1048147,192,193,18,20,1,50,2,Manindriyavikkhepanivāraṇaṃ aññacintāpaṭisedhanato. 1048148,192,193,21,30,1,27,5,Puriman ti‘‘ suṇāthā’’ ti padaṃ. 1048149,192,193,31,45,1,63,9,"{Etthā}ti suṇātha, manasi karothā’’ ti padadvaye, etasmiṃ vā adhikāre. " 1048150,192,193,46,49,1,61,3,Byañjanavipallāsaggāhavāraṇaṃ sotadvāre vikkhepapaṭibāhakattā. 1048151,192,193,50,57,1,54,7,Na hi yāthāvato suṇantassa saddato vipallāsaggāho hoti. 1048152,192,193,58,60,1,58,2,Atthavipallāsaggāhavāraṇaṃ manindriyavikkhepapaṭibāhakattā. 1048153,192,193,61,69,1,66,8,Na hi sakkaccaṃ dhammaṃ upadhārentassa atthato vipallāsaggāho hoti. 1048154,192,193,70,74,1,43,4,Dhammassavane niyojeti suṇāthāti vidahanato. 1048155,192,193,75,83,1,96,7,{Dhāraṇūpaparikkhāsū}ti upaparikkhaggahaṇena tulanatīraṇādike diṭṭhiyā ca suppaṭivedhaṃ saṅgaṇhāti. 1048156,192,194,2,10,1,77,6,"{Sabyañjano}ti ettha yathādhippetamatthaṃ byañjayatīti byañjanaṃ, sabhāvanirutti. " 1048157,192,194,11,17,1,53,5,"Saha byañjanenāti sabyañjano, byañjanasampannoti attho. " 1048158,192,194,18,24,1,68,5,"Araṇīyato upagandhabbato anuṭṭhātabbato attho, catupārisuddhisīlādiko. " 1048159,192,194,25,31,1,43,5,"Saha atthenāti sāttho, atthasampannoti attho. " 1048160,192,194,32,37,1,39,4,{Dhammagambhīro}tiādīsu dhammo nāma tanti. 1048161,192,194,38,45,1,54,7,Desanā nāma tassā manasā vavatthāpitāya tantiyā desanā. 1048162,192,194,46,50,1,24,4,Attho nāma tantiyā attho. 1048163,192,194,51,57,1,57,6,Paṭivedho nāma tantiyā tantiatthassa ca yathābhūtāvabodho. 1048164,192,194,58,71,1,128,12,"Yasmā cete dhammadesanāatthapaṭivedhā sasādīhi viya mahāsamuddo mandabuddhīhi dukkhogāḷhā alabbhaneyyapatiṭṭhā ca, tasmā gambhīrā. " 1048165,192,194,72,88,1,59,10,Tena vuttaṃ‘‘ yasmā ayaṃ dhammo… pe… sādhukaṃ manasi karothā’’ ti. 1048166,192,194,89,108,1,207,18,"Ettha ca paṭivedhassa dukkarabhāvato dhammatthānaṃ desanāñāṇassa dukkarabhāvato desanāya dukkhogāhatā, paṭivedhassa pana uppādetuṃ asakkuṇeyyattā tabbisayañāṇuppattiyā ca dukkarabhāvato dukkhogāhatā veditabbā. " 1048167,192,195,2,5,1,22,3,Desanaṃ nāma uddisanaṃ. 1048168,192,195,6,21,1,92,11,Tassa niddisanaṃ bhāsananti idhādhippetanti āha‘‘ vitthāratopi naṃ bhāsissāmīti vuttaṃ hotī’’ ti. 1048169,192,195,22,26,1,32,4,Paribyattaṃ kathanaṃ vā bhāsanaṃ. 1048170,192,195,27,36,1,69,8,Sāḷikāyiva {nigghoso}ti sāḷikāya ālāpo viya madhuro kaṇṇasukho pemanīyo. 1048171,192,195,37,40,1,19,3,Paṭibhānan ti saddo. 1048172,192,195,41,47,1,31,4,"{Udīrayī}ti uccārīyati, vuccati vā. " 1048173,192,196,2,31,1,176,21,"Evaṃ vutte {ussāhajātā}ti evaṃ‘‘ suṇātha sādhukaṃ manasi karotha bhāsissāmī’’ ti vutte na kira satthā saṅkhepeneva desessati, vitthārenapi bhāsissatīti sañjātussāhā haṭṭhatuṭṭhā hutvā. " 1048174,192,196,32,48,1,108,11,{Idhā}ti iminā vuccamānaadhikaraṇaṃ tassa puggalassa uppattiṭṭhānabhūtaṃ adhippetanti āha‘‘ desāpadese nipāto’’ ti. 1048175,192,196,49,52,1,19,3,Lokan ti okāsalokaṃ. 1048176,192,196,53,64,1,70,9,"Idha tathāgato {loke}ti hi jātikhettaṃ, tatthāpi ayaṃ cakkavāḷo adhippeto. " 1048177,192,196,65,68,1,18,2,{Samaṇo}ti sotāpanno. 1048178,192,196,69,73,1,26,3,Dutiyo {samaṇo}ti sakadāgāmī. 1048179,192,196,74,83,1,38,5,"Vuttañhetaṃ‘‘ katamo ca, bhikkhave, samaṇo? " 1048180,192,196,84,115,1,105,14,"Idha, bhikkhave, bhikkhu tiṇṇaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā sotāpanno hotī’’ ti( a. ni.4.241)‘‘ katamo ca, bhikkhave, dutiyo samaṇo? " 1048181,192,196,116,141,1,99,12,"Idha, bhikkhave, bhikkhu tiṇṇaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā rāgadosamohānaṃ tanuttā sakadāgāmī hotī’’ ti ca( a. ni.4.241). " 1048182,192,196,142,149,1,63,6,Idheva {tiṭṭhamānassā}ti imissā eva indasālaguhāyaṃ tiṭṭhamānassa. 1048183,192,197,2,33,1,94,11,"2. {Assutavā}ti ettha( a. ni. ṭī.1.1.51) sutan ti sotadvārānusārena upadhāritaṃ, upadhāraṇaṃ vā, sutaṃ assatthīti sutavā. " 1048184,192,197,34,39,1,51,5,Vā-saddassa hi attho atthitāmattādivasena anekavidho. 1048185,192,197,40,70,1,65,9,Tathā hi‘‘ antavā ayaṃ loko parivaṭumo’’ tiādīsu( dī. ni.1.54; paṭi. ma.1.140) atthitāmattaṃ attho. 1048186,192,197,71,84,1,51,8,"‘‘ Dhanavā bhogavā, lābhī annassā’’ ti ca ādīsu bahubhāvo." 1048187,192,197,85,94,1,43,5,‘‘ Rogavā hoti rogābhibhūto’’ tiādīsu kāyābādho. 1048188,192,197,95,115,1,98,11,"‘‘ Kuṭṭhī kuṭṭhacīvarenā’’ tiādīsu nindā,‘‘ issukī maccharī saṭho māyāvino keṭubhino’’ tiādīsu abhiṇhayogo." 1048189,192,197,116,132,1,39,5,‘‘ Daṇḍī chattī alambarī’’ tiādīsu( visuddhi.1.142) saṃsaggo. 1048190,192,197,133,153,1,58,8,"‘‘ Paṇḍito vāpi tena so’’ tiādīsu( dha. pa.63) upamānaṃ, sadisabhāvoti attho." 1048191,192,197,154,172,1,49,7,‘‘ Taṃ vāpi dhīrā muniṃ vedayantī’’ tiādīsu( su. ni.213) samuccayo. 1048192,192,197,173,189,1,35,7,‘‘ Ke vā ime kassa vā’’ tiādīsu( pārā.296) saṃsayo. 1048193,192,197,190,211,1,72,8,‘‘ Ayaṃ vā imesaṃ samaṇabrāhmaṇānaṃ sabbabālo sabbamūḷho’’ tiādīsu( dī. ni.1.181) vibhāvano. 1048194,192,197,212,231,1,49,6,‘‘ Na vāyaṃ kumāro mattamaññāsī’’ tiādīsu( saṃ. ni.2.154) padapūraṇaṃ. 1048195,192,197,232,257,1,59,10,"‘‘ Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā’’ tiādīsu( ma. ni.1.170) vikappo." 1048196,192,197,258,309,1,100,11,"‘‘ Sakyaputtassa sirīmato ( dī. ni.3.277), sīlavato sīlasampattiyā kalyāṇo kittisaddo abbhuggacchatī’’ ti( dī. ni.2.150;3.316; a. ni.5.213; mahāva.285) ca ādīsu pasaṃsā." 1048197,192,197,310,336,1,115,11,"‘‘ Paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā’’ tiādīsu( dī. ni.3.317,355) atisayo. " 1048198,192,197,337,373,1,212,26,"Idhāpi atisayo, pasaṃsā vā attho, tasmā yassa pasaṃsitaṃ, atisayena vā sutaṃ atthi, so sutavāti saṃkilesaviddhaṃsanasamatthaṃ pariyattidhammassavanaṃ, taṃ sutvā tathattāya paṭipatti ca‘‘ sutavā’’ ti iminā saddena pakāsitā. " 1048199,192,197,374,386,1,102,11,"Atha vā sotabbayuttaṃ sutvā kattabbanipphattivasena suṇīti sutavā, tappaṭikkhepena na sutavāti assutavā. " 1048200,192,198,2,32,1,83,9,"Ayañhi a-kāro‘‘ ahetukā dhammā( dha. sa.2. dukamātikā), abhikkhuko āvāso’’ tiādīsu( pāci.1046,1047) taṃsahayoganivattiyaṃ icchito." 1048201,192,198,33,50,1,46,4,‘‘ Apaccayā dhammā’’ ti( dha. sa.7. dukamātikā) taṃsambandhībhāvanivattiyaṃ. 1048202,192,198,51,57,1,83,6,Paccayuppannañhi paccayasambandhīti appaccayuppannattā ataṃsambandhitā ettha jotitā. 1048203,192,198,58,75,1,41,4,‘‘ Anidassanā dhammā’’ ti( dha. sa.9. dukamātikā) taṃsabhāvanivattiyaṃ. 1048204,192,198,76,78,1,24,2,Nidassanañhi daṭṭhabbatā. 1048205,192,198,79,163,1,206,22,"Atha vā passatīti nidassanaṃ, cakkhuviññāṇaṃ, taggahetabbabhāvanivattiyaṃ yathā‘‘ anāsavā dhammā’’ ti( dha. sa.15. dukamātikā),‘‘ appaṭighā dhammā( dha. sa.10. dukamātikā), anārammaṇā dhammā’’ ti( dha. sa.55. dukamātikā) taṃkiccanivattiyaṃ,‘‘ arūpino dhammā( dha. sa.11. dukamātikā) acetasikā dhammā’’ ti( dha. sa.57. dukamātikā) tabbhāvanivattiyaṃ. " 1048206,192,198,164,168,1,28,4,Tadaññathā hi ettha pakāsitā. 1048207,192,198,169,176,1,35,3,‘‘ Amanusso’’ ti tabbhāvamattanivattiyaṃ. 1048208,192,198,177,182,1,36,4,"Manussamattaṃ natthi, aññaṃ samānanti. " 1048209,192,198,183,187,1,24,4,Sadisatā hi ettha sūcitā. 1048210,192,198,188,208,1,66,6,"‘‘ Assamaṇo samaṇapaṭiñño, anariyo’’ ti( a. ni.3.13) ca taṃsambhāvanīyaguṇanivattiyaṃ. " 1048211,192,198,209,213,1,21,4,Garahā hi idha ñāyati. 1048212,192,198,214,253,1,107,11,"‘‘ Kacci bhoto anāmayaṃ, anudarā kaññā’’ ti( jā.2.20.129) tadanappabhāvanivattiyaṃ,‘‘ anuppannā dhammā’’ ti( dha. sa.17. tikamātikā) taṃsadisabhāvanivattiyaṃ. " 1048213,192,198,254,285,1,233,18,Atītānañhi uppannapubbattā uppādidhammānañca paccayekadesanipphattiyā āraddhuppādibhāvato kālavimuttassa ca vijjamānattā uppannānukūlatā pageva paccuppannānanti tabbidūratāva ettha viññāyati‘‘ asekkhā dhammā’’ ti( dha. sa.11. tikamātikā) tadapariyosānanivattiyaṃ. 1048214,192,198,286,289,1,32,3,Tanniṭṭhānañhi ettha pakāsitanti. 1048215,192,198,290,293,1,28,3,Evamanekesaṃ atthānaṃ jotako. 1048216,192,198,294,312,1,101,12,"Idha pana‘‘ arūpino dhammā acetasikā dhammā’’ tiādīsu viya tabbhāvanivattiyaṃ daṭṭhabbo, aññattheti attho. " 1048217,192,198,313,316,1,36,3,Etenassa sutādiñāṇavirahataṃ dasseti. 1048218,192,198,317,328,1,51,7,Tena vuttaṃ‘‘ āgamādhigamābhāvā ñeyyo assutavā itī’’ ti. 1048219,192,199,2,11,1,105,9,Idāni tassa atthaṃ vivaranto yasmā khandhadhātvādikosallenapi maññanāpaṭisedhanasamatthaṃ bāhusaccaṃ hoti. 1048220,192,199,12,23,1,46,7,"Yathāha‘‘ kittāvatā nu kho, bhante, bahussuto hoti? " 1048221,192,199,24,53,1,195,20,"Yato kho bhikkhu khandhakusalo hoti dhātu, āyatana, paṭiccasamuppādakusalo hoti, ettāvatā kho bhikkhu bahussuto hotī’’ ti, tasmā‘‘ yassa hi {khandhadhātuāyatanasaccapaccayākārasatipaṭṭhānādīsū}tiādi vuttaṃ. " 1048222,192,199,54,57,1,30,3,Tattha vācuggatakaraṇaṃ uggaho. 1048223,192,199,58,60,1,29,2,Atthaparipucchanaṃ paripucchā. 1048224,192,199,61,66,1,65,5,Kusalehi saha codanāpariharaṇavasena vinicchayakaraṇaṃ vinicchayo. 1048225,192,199,67,69,1,28,2,Maggaphalanibbānāni adhigamo. 1048226,192,200,2,23,1,95,10,"Bahūnaṃ ( dha. sa. mūlaṭī.1007) nānappakārānaṃ kilesasakkāyadiṭṭhīnaṃ avihatattā tā janenti, tāhi vā janitāti puthujjanā. " 1048227,192,200,24,28,1,32,4,Avighātameva vā jana-saddo vadati. 1048228,192,200,29,41,1,98,10,Puthu satthārānaṃ {mukhamullokikā}ti ettha puthu janā satthupaṭiññā etesanti {puthujjanā}ti vacanattho. 1048229,192,200,42,61,1,115,15,"Puthu sabbagatīhi {avuṭṭhitā}ti ettha janetabbā, jāyanti vā ettha sattāti janā, nānāgatiyo, tā puthū etesanti puthujjanā. " 1048230,192,200,62,75,1,84,11,"Ito pare jāyanti etehīti janā, abhisaṅkhārādayo, te etesaṃ puthū vijjantīti puthujjanā. " 1048231,192,200,76,81,1,48,5,Abhisaṅkharaṇādiattho eva vā jana-saddo daṭṭhabbo. 1048232,192,200,82,84,1,16,2,Oghā kāmoghādayo. 1048233,192,200,85,87,1,20,2,Rāgaggiādayo santāpā. 1048234,192,200,88,95,1,33,6,"Te eva, sabbepi vā kilesā pariḷāhā. " 1048235,192,200,96,113,1,106,14,"Puthu pañcasu kāmaguṇesu {rattā}ti ettha jāyatīti jano, rāgo gedhoti evamādiko, puthu jano etesanti puthujjanā. " 1048236,192,200,114,125,1,72,11,Puthūsu vā janā jātā rattāti evaṃ rāgādiattho eva vā janasaddo daṭṭhabbo. 1048237,192,200,126,136,1,85,9,{Rattā}ti vatthaṃ viya raṅgajātena cittassa vipariṇāmakarena chandarāgena rattā sārattā. 1048238,192,200,137,144,1,64,6,{Giddhā}ti abhikaṅkhanasabhāvena abhijjhānena giddhā gedhaṃ āpannā. 1048239,192,200,145,152,1,60,6,{Gadhitā}ti ganthitā viya dummocanīyabhāvena tattha paṭibaddhā. 1048240,192,200,153,161,1,73,7,{Mucchitā}ti kilesavasena visaññībhūtā viya anaññakiccā mucchaṃ mohamāpannā. 1048241,192,200,162,170,1,69,7,{Ajjhosannā}ti anaññasādhāraṇe viya katvā gilitvā pariniṭṭhapetvā ṭhitā. 1048242,192,200,171,198,1,216,23,"{Laggā}ti vaṅkadaṇḍake viya āsattā mahāpalipe vā yāva nāsikaggā palipannapuriso viya uddharituṃ asakkuṇeyyabhāvena nimuggā , {lagitā}ti makkaṭālepe ālaggabhāvena paccuḍḍito viya makkaṭo pañcannaṃ indriyānaṃ vasena ālaggitā. " 1048243,192,200,199,205,1,31,4,"{Palibuddhā}ti baddhā, upaddutā vā. " 1048244,192,200,206,213,1,33,4,"{Āvuṭā}ti āvunitā, {nivutā}ti nivāritā. " 1048245,192,200,214,220,1,36,4,"{Ovutā}ti paliguṇṭhitā, pariyonaddhā vā. " 1048246,192,200,221,228,1,44,4,"{Pihitā}ti pidahitā, {paṭicchannā}ti paṭicchāditā. " 1048247,192,200,229,232,1,29,2,{Paṭikujjitā}ti heṭṭhāmukhajātā. 1048248,192,200,233,241,1,73,8,Puthūnaṃ vā gaṇanapathamatītānan tiādinā puthu jano puthujjanoti dasseti. 1048249,192,201,2,20,1,72,11,‘ ‘ Assutavā’’ ti etena avijjandhatā vuttāti āha‘‘ andhaputhujjano vutto hotī’’ ti. 1048250,192,201,21,38,1,40,4,Ārakattā( saṃ. ni. ṭī.2.3.1) kilesehi maggena samucchinnattā. 1048251,192,201,39,45,1,34,4,"{Anaye}ti avaḍḍhiyaṃ, anattheti attho. " 1048252,192,201,46,49,1,16,3,Anaye vā anupāye. 1048253,192,201,50,52,1,22,2,Nairiyanato avattanato. 1048254,192,201,53,61,1,30,5,"{Aye}ti vaḍḍhiyaṃ, atthe, upāye vā. " 1048255,192,201,62,65,1,29,2,{Araṇīyato}ti payirupāsitabbato. 1048256,192,201,66,71,1,58,5,Niruttinayena padasiddhi veditabbā purimesu atthavikappesu. 1048257,192,201,72,75,1,33,3,Pacchime pana saddasatthavasenapi. 1048258,192,201,76,100,1,108,11,Yadipi ariya-saddo‘‘ ye hi vo ariyā parisuddhakāyakammantā’’ tiādīsu( ma. ni.1.35) visuddhāsayapayogesu puthujjanesupi vattati. 1048259,192,201,101,116,1,104,11,Idha pana ariyamaggādhigamena sabbalokuttarabhāvena ca ariyabhāvo adhippetoti dassento āha‘‘ buddhā’’ tiādi. 1048260,192,201,117,136,1,127,15,Tattha‘‘ paccekabuddhā tathāgatasāvakā ca sappurisā’’ ti idaṃ ariyā sappurisāti idha vuttapadānaṃ atthaṃ asaṅkarato dassetuṃ vuttaṃ. 1048261,192,201,137,142,1,59,5,Yasmā pana nippariyāyato ariyasappurisabhāvā abhinnasabhāvā. 1048262,192,201,143,152,1,30,5,Tasmā‘‘ sabbeva vā’’ tiādi vuttaṃ. 1048263,192,202,2,7,1,30,4,Ettāvatā hi buddhasāvako vutto. 1048264,192,202,8,16,1,92,8,Tassa hi ekantena kalyāṇamitto icchitabbo paratoghosamantarena paṭhamamaggassa anuppajjanato. 1048265,192,202,17,22,1,47,5,Visesato cassa bhagavāva kalyāṇamitto adhippeto. 1048266,192,202,23,48,1,91,10,"Vuttañhetaṃ‘‘ mamañhi, ānanda, kalyāṇamittaṃ āgamma jātidhammā sattā jātiyā parimuccantī’’ tiādi( saṃ. ni.5.2). " 1048267,192,202,49,55,1,48,6,So eva ca aveccapasādādhigamena daḷhabhatti nāma. 1048268,192,202,56,79,1,100,13,"Vuttampi cetaṃ‘‘ yaṃ mayā sāvakānaṃ sikkhāpadaṃ paññattaṃ, taṃ mama sāvakā jīvitahetupi nātikkamantī’’ ti( udā.45). " 1048269,192,202,80,88,1,65,7,Kataññutādīhi paccekabuddhā {buddhā}ti ettha kataṃ jānātīti kataññū. 1048270,192,202,89,94,1,39,5,Kataṃ viditaṃ pākaṭaṃ karotīti katavedī. 1048271,192,202,95,117,1,196,19,"Anekesupi hi kappasatasahassesu kataṃ upakāraṃ jānanti paccekabuddhā pākaṭañca karonti satijananaāmisapaṭiggahaṇādinā , tathā saṃsāradukkhadukkhitassa sakkaccaṃ karonti kiccaṃ, yaṃ attanā kātuṃ sakkā. " 1048272,192,202,118,141,1,201,21,"Sammāsambuddho pana kappānaṃ asaṅkhyeyyasahassesupi kataṃ upakāraṃ maggaphalānaṃ upanissayañca jānāti, pākaṭañca karoti, sīho viya ca evaṃ sabbattha sakkaccameva dhammadesanaṃ karonto buddhakiccaṃ karoti. " 1048273,192,202,142,164,1,146,19,"Yāya paṭipattiyā diṭṭhā nāma honti, tassā appaṭipajjanabhāvo, tattha ca ādarābhāvo ariyānaṃ adassanasīlatā ca, na ca dassane sādhukāritā ca veditabbā. " 1048274,192,202,165,186,1,104,15,"Cakkhunā {adassāvī}ti etta cakkhu nāma na maṃsacakkhu eva, atha kho dibbacakkhupīti āha‘‘ dibbacakkhunā vā’’ ti. " 1048275,192,202,187,198,1,42,6,{Ariyabhāvo}ti yehi yogato‘‘ ariyā’’ ti vuccanti. 1048276,192,202,199,202,1,29,3,Te maggaphaladhammā daṭṭhabbā. 1048277,192,203,2,6,1,37,3,{Tatrā}ti ñāṇadassanasseva dassanabhāve. 1048278,192,203,7,10,1,35,2,{Vatthū}ti adhippetatthañāpanakāraṇaṃ. 1048279,192,203,11,19,1,60,7,Evaṃ {vuttepī}ti evaṃ aññāpadesena attūpanāyikaṃ katvā vuttepi. 1048280,192,203,20,26,1,47,5,"Dhamman ti lokuttaradhammaṃ, catusaccadhammaṃ vā. " 1048281,192,203,27,35,1,84,7,"Ariyakaradhammā aniccānupassanādayo vipassiyamānā aniccādayo, cattāri vā ariyasaccāni. " 1048282,192,204,2,10,1,54,6,"{Avinīto}ti na vinīto, adhisīlasikkhādivasena na sikkhito. " 1048283,192,204,11,29,1,104,13,"Yesaṃ saṃvaravinayādīnaṃ abhāvena ayaṃ avinītoti vuccati, te tāva dassetuṃ‘‘ duvidho vinayo nāmā’’ tiādimāha. " 1048284,192,204,30,41,1,88,9,"Tattha {sīlasaṃvaro}ti pātimokkhasaṃvaro veditabbo, so ca atthato kāyikavācasiko avītikkamo. " 1048285,192,204,42,51,1,55,7,"{Satisaṃvaro}ti indriyarakkhā, sā ca tathāpavattā sati eva. " 1048286,192,204,52,84,1,185,16,{Ñāṇasaṃvaro}ti‘‘ sotānaṃ saṃvaraṃ brūmī’’ ti( su. ni.1040) vatvā‘‘ paññāyete pidhīyare’’ ti vacanato sotasaṅkhātānaṃ taṇhādiṭṭhiduccaritaavijjāavasiṭṭhakilesānaṃ saṃvaro pidahanaṃ samucchedañāṇanti veditabbaṃ. 1048287,192,204,85,96,1,62,8,"{Khantisaṃvaro}ti adhivāsanā, sā ca tathāpavattā khandhā, adoso vā. " 1048288,192,204,97,103,1,39,5,"Paññāti eke, taṃ aṭṭhakathāya virujjhati. " 1048289,192,204,104,110,1,65,5,Vīriyasaṃvaro kāmavitakkādīnaṃ vinodanavasena pavattaṃ vīriyameva. 1048290,192,204,111,119,1,66,8,Tena tena guṇaṅgena tassa tassa aguṇaṅgassa pahānaṃ tadaṅgapahānaṃ. 1048291,192,204,120,123,1,42,3,Vikkhambhanena pahānaṃ vikkhambhanapahānaṃ. 1048292,192,204,124,127,1,27,3,Sesapadatthayepi eseva nayo. 1048293,192,205,2,7,1,57,4,Iminā {pātimokkhasaṃvarenā}tiādi sīlasaṃvarādīnaṃ vivaraṇaṃ. 1048294,192,205,8,15,1,43,6,Tattha {samupeto}ti ettha iti -saddo ādisattho. 1048295,192,205,16,34,1,74,8,Tena‘‘ sahagato samupagato’’ tiādinā vibhaṅge( vibha.511) āgataṃ saṃvaravibhaṅgaṃ dasseti. 1048296,192,205,35,38,1,17,3,Esa nayo sesesupi. 1048297,192,205,39,47,1,55,7,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ anantarasutte āvi bhavissati. " 1048298,192,206,2,11,1,142,9,Kāyaduccaritādīnan ti dussīlyasaṅkhātānaṃ kāyavacīduccaritādīnaṃ muṭṭhassaccasaṅkhātassa pamādassa abhijjhādīnaṃ vā akkhantiaññāṇakosajjānañca. 1048299,192,206,12,16,1,34,3,{Saṃvaraṇato}ti pidahanato thakanato. 1048300,192,206,17,35,1,167,15,"{Vinayanato}ti kāyavācācittānaṃ virūpappavattiyā vinayanato apanayanato, kāyaduccaritādīnaṃ vā vinayanato, kāyādīnaṃ vā jimhappavattiṃ vicchinditvā ujukaṃ nayanatoti attho. " 1048301,192,206,36,45,1,112,9,Paccayasamavāye uppajjanārahānaṃ kāyaduccaritādīnaṃ tathā tathā anuppādanameva saṃvaraṇaṃ vinayanañca veditabbaṃ. 1048302,192,207,2,5,1,23,3,Yaṃ pahānanti sambandho. 1048303,192,207,6,22,1,159,11,"‘‘ Nāmarūpaparicchedādīsu vipassanāñāṇesū’’ ti kasmā vuttaṃ, nanu nāmarūpaparicchedapaccayapariggahakaṅkhāvitaraṇāni na vipassanāñāṇāni sammasanākārena appavattanato? " 1048304,192,207,23,24,1,10,1,Saccametaṃ. 1048305,192,207,25,30,1,51,5,Vipassanāñāṇassa pana adhiṭṭhānabhāvato evaṃ vuttaṃ. 1048306,192,207,31,47,1,93,11,"‘‘ Nāmarūpamattamidaṃ, natthi ettha attā vā attaniyaṃ vā’’ ti evaṃ pavattañāṇaṃ nāmarūpavavatthānaṃ. " 1048307,192,207,48,60,1,91,11,"Sati vijjamāne khandhapañcakasaṅkhāte kāye, sayaṃ vā satī tasmiṃ kāye diṭṭhīti sakkāyadiṭṭhi." 1048308,192,207,61,85,1,55,7,‘‘ Rūpaṃ attato samanupassatī’’ ti( saṃ. ni.3.81;4.345) evaṃ pavattā micchādiṭṭhi. 1048309,192,207,86,90,1,73,4,Tasseva rūpārūpassa kammāvijjādipaccayapariggaṇhanañāṇaṃ paccayapariggaho. 1048310,192,207,91,113,1,80,9,‘‘ Natthi hetu natthi paccayo sattānaṃ saṃkilesāyā’’ ti( dī. ni.1.168) ādinayappavattā ahetukadiṭṭhi. 1048311,192,207,114,126,1,93,8,‘‘ Issarapurisapajāpatipakatiaṇukālādīhi loko pavattati nivattati cā’’ ti pavattā visamahetudiṭṭhi. 1048312,192,207,127,130,1,31,2,{Tassevā}ti paccayapariggahasseva. 1048313,192,207,131,144,1,131,11,"{Kaṅkhāvitaraṇenā}ti yathā etarahi nāmarūpassa kammādipaccayato uppatti, evaṃ atītānāgatesupīti tīsupi kālesu vicikicchāpanayanañāṇena. " 1048314,192,207,145,175,1,93,8,{Kathaṃkathībhāvassā}ti‘‘ ahosiṃ nu kho ahamatītamaddhānan’’ ti( ma. ni.1.18; saṃ. ni.2.20) ādinayappavattāya saṃsayappavattiyā. 1048315,192,207,176,214,1,160,13,"{Kalāpasammasanenā}ti‘‘ yaṃ kiñci rūpaṃ atītānāgatapaccuppannan’’ tiādinā( ma. ni.1.361;2.113;3.86,89) khandhapañcakaṃ ekādasasu okāsesu pakkhipitvā sammasanavasena pavattena nayavipassanāñāṇena . " 1048316,192,207,215,220,1,42,4,Ahaṃ mamāti {gāhassā}ti attattaniyagahaṇassa. 1048317,192,207,221,224,1,49,2,{Maggāmaggavavatthānenā}ti maggāmaggañāṇavisuddhiyā. 1048318,192,207,225,237,1,63,7,Amagge {maggasaññāyā}ti obhāsādike amagge‘‘ maggo’’ ti uppannasaññāya. 1048319,192,208,2,32,1,165,19,"Yasmā sammadeva saṅkhārānaṃ udayaṃ passanto‘‘ evameva saṅkhārā anurūpakāraṇato uppajjanti, na pana ucchijjantī’’ ti gaṇhāti, tasmā vuttaṃ‘‘ udayadassanena ucchedadiṭṭhiyā’’ ti. " 1048320,192,208,33,69,1,216,25,"Yasmā pana saṅkhārānaṃ vayaṃ passanto‘‘ yadipime saṅkhārā avicchinnā vattanti, uppannuppannā pana appaṭisandhikā nirujjhante vā’’ ti passati, tassevaṃ passato kuto sassataggāho, tasmā vuttaṃ‘‘ vayadassanena sassatadiṭṭhiyā’’ ti. " 1048321,192,208,70,73,1,38,2,{Bhayadassanenā}ti bhayatupaṭṭhānañāṇena. 1048322,192,208,74,84,1,127,9,{Sabhaye}ti sabbabhayānaṃ ākarabhāvato sakaladukkhavūpasamasaṅkhātassa paramassāsassa paṭipakkhabhāvato ca sabhaye khandhapañcake. 1048323,192,208,85,95,1,48,5,{Abhayasaññāyā}ti‘‘ abhayaṃ kheman’’ ti uppannasaññāya. 1048324,192,208,96,110,1,95,9,"Assādasaññā nāma pañcupādānakkhandhesu assādavasena pavattasaññā, yā‘‘ ālayābhiniveso’’ tipi vuccati. " 1048325,192,208,111,124,1,72,8,"Abhiratisaññā tattheva abhirativasena pavattasaññā, yā‘‘ nandī’’ tipi vuccati. " 1048326,192,208,125,127,1,22,2,Amuccitukamyatā ādānaṃ. 1048327,192,208,128,134,1,50,5,"Anupekkhā saṅkhārehi anibbindanaṃ, sālayatāti attho. " 1048328,192,208,135,150,1,161,12,"Dhammaṭṭhitiyaṃ paṭiccasamuppāde paṭilomabhāvo sassatucchedaggāho, paccayākārapaṭicchādakamoho vā, nibbāne paṭilomabhāvo saṅkhāresu rati, nibbānapaṭicchādakamoho vā. " 1048329,192,208,151,172,1,135,14,"{Saṅkhāranimittaggāho}ti yādisassa kilesassa appahīnattā vipassanā saṅkhāranimittaṃ na muñcati, so kileso, yo‘‘ saṃyogābhiniveso’’ tipi vuccati. " 1048330,192,208,173,177,1,51,4,Saṅkhāranimittaggahaṇassa atikkamanameva vā pahānaṃ. 1048331,192,209,2,8,1,46,5,"Pavatti eva pavattibhāvo, pariyuṭṭhānanti attho. " 1048332,192,209,9,19,1,94,10,Nīvaraṇādidhammānan ti ettha ādi -saddena nīvaraṇapakkhiyā kilesā vitakkavicārādayo ca gayhanti. 1048333,192,210,2,10,1,83,8,Catunnaṃ ariyamaggānaṃ bhāvitattā accantaṃ appavattibhāvena yaṃ pahānanti sambandho. 1048334,192,210,11,13,1,14,2,Kena pahānanti? 1048335,192,210,14,19,1,71,5,Ariyamaggehevāti viññāyamānoyamattho tesaṃ bhāvitattā appavattivacanato. 1048336,192,210,20,49,1,244,23,"{Samudayapakkhikassā}ti ettha cattāropi maggā catusaccābhisamayāti katvā tehi pahātabbena tena tena samudayena saha pahātabbattā samudayasabhāgattā, saccavibhaṅge ca sabbakilesānaṃ samudayabhāvassa vuttattā‘‘ samudayapakkhikā’’ ti diṭṭhiādayo vuccanti. " 1048337,192,210,50,52,1,30,2,Paṭippassaddhattaṃ vupasantatā. 1048338,192,210,53,55,1,38,2,Saṅkhatanissaṭatā saṅkhārasabhāvābhāvo. 1048339,192,210,56,63,1,66,5,"Pahīnasabbasaṅkhatan ti virahitasabbasaṅkhataṃ, visaṅkhāranti attho. " 1048340,192,210,64,80,1,114,14,"Pahānañca taṃ vinayo cāti pahānavinayo purimena atthena, dutiyena pana pahīyatīti pahānaṃ, tassa vinayoti yojetabbaṃ. " 1048341,192,211,2,8,1,58,4,"Bhinnasaṃvarattāti naṭṭhasaṃvarattā, saṃvarābhāvatoti attho. " 1048342,192,211,9,13,1,39,4,Tena asamādinnasaṃvaropi saṅgahito hoti. 1048343,192,211,14,21,1,54,7,Samādānena hi sampādetabbo saṃvaro tadabhāve na hotīti. 1048344,192,211,22,40,1,72,13,"Evañhi loke vattāro honti‘‘ mahā vata no bhogo, so naṭṭho tathā akatattā’’ ti. " 1048345,192,211,41,44,1,13,2,{Ariye}ti ariyo. 1048346,192,211,45,46,1,20,1,Paccattavacanañhetaṃ. 1048347,192,211,47,56,1,41,7,"{Esese}ti eso so eva, atthato anaññoti attho. " 1048348,192,211,57,69,1,85,9,"{Tajjāte}ti atthato taṃsabhāvo, sappuriso ariyasabhāvo, ariyo ca sappurisasabhāvoti attho. " 1048349,192,212,2,13,1,59,7,Taṃ atthan ti‘‘ sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti evaṃ vuttamatthaṃ. 1048350,192,212,14,19,1,45,5,Kasmā panettha puggalādhiṭṭhānā desanā katāti? 1048351,192,212,20,45,1,85,9,"Yadettha vattabbaṃ, taṃ‘‘ yasmā puthujjano apariññātavatthuko’’ tiādinā( ma. ni. aṭṭha.1.2) sayameva vakkhati. " 1048352,192,212,46,54,1,81,7,"Dhammo adhiṭṭhānaṃ etissāti dhammādhiṭṭhānā, sabhāvadhamme nissāya pavattitadesanā. " 1048353,192,212,55,68,1,122,11,"Dhammavaseneva pavattā paṭhamā, puggalavasena uṭṭhahitvā puggalavaseneva gatā tatiyā, itarā dhammapuggalānaṃ vomissakavasena. " 1048354,192,212,69,76,1,50,7,Kasmā pana bhagavā evaṃ vibhāgena dhammaṃ desetīti? 1048355,192,212,77,80,1,35,3,Veneyyajjhāsayena desanāvilāsena ca. 1048356,192,212,81,94,1,102,12,"Ye hi veneyyā dhammādhiṭṭhānāya dhammadesanāya sukhena atthaṃ paṭivijjhanti, tesaṃ tathā dhammaṃ deseti. " 1048357,192,212,95,98,1,18,3,Esa nayo sabbattha. 1048358,192,212,99,131,1,269,29,"Yassā ca dhammadhātuyā suppaṭividdhattā desanāvilāsappatto hoti, sāyaṃ suppaṭividdhā, tasmā desanāvilāsappatto dhammissaro dhammarājā yathā yathā icchati, tathā tathā dhammaṃ desetīti evaṃ iminā veneyyajjhāsayena desanāvilāsena ca evaṃ vibhāgena dhammaṃ desetīti veditabbo. " 1048359,192,213,2,12,1,104,9,{Chadhāturo}ti pathavidhātu āpo-tejo-vāyo-ākāsadhātu viññāṇadhātūti imesaṃ channaṃ dhātūnaṃ vasena chadhāturo. 1048360,192,213,13,41,1,171,14,"‘‘ Cakkhunā rūpaṃ disvā somanassaṭṭhāniyaṃ rūpaṃ upavicaratī’’ tiādinā( dī. ni.3.324) vuttānaṃ channaṃ somanassūpavicārānaṃ, channaṃ domanassaupekkhūpavicārānañca vasena aṭṭhārasamanopavicāro. " 1048361,192,213,42,44,1,38,2,Saccādhiṭṭhānādivasena caturādhiṭṭhāno. 1048362,192,213,45,62,1,155,14,"Paññācakkhunā diṭṭhadhammikassa samparāyikassa ca atthassa adassanato andho, diṭṭhadhammikasseva dassanato ekacakkhu, dvinnampi dassanato dvicakkhu, veditabbo. " 1048363,192,214,2,6,1,26,3,Svāyaṃ niddisīti sambandho. 1048364,192,214,7,16,1,66,8,"Svāyan ti ca so ayaṃ, yathāvuttadesanāvibhāgakusalo bhagavāti attho. " 1048365,192,214,17,22,1,54,4,{Apariññātavatthuko}ti tīhi pariññāhi apariññātakkhandho. 1048366,192,214,23,26,1,26,3,Khandhā hi pariññātavatthu. 1048367,192,214,27,33,1,59,5,{Apariññāmūlikā}ti parijānanābhāvanimittā tasmiṃ sati bhāvato. 1048368,192,214,34,42,1,69,7,Pariññānañhi avijjādayo kilesā paṭipakkhā tammūlikā ca sabbamaññanāti. 1048369,192,214,43,49,1,43,5,Ariyānaṃ {adassāvī}ti ettha iti-saddo ādiattho. 1048370,192,214,50,64,1,118,10,Tena‘‘ ariyadhammassa akovido’’ tiādikaṃ puthujanassa visesanabhāvena pavattaṃ pāḷisesaṃ gaṇhāti puthujjananiddesabhāvato. 1048371,192,214,65,74,1,34,5,Tenāha‘‘ evaṃ puthujjanaṃ niddisī’’ ti. 1048372,192,215,2,4,1,29,2,Suttanikkhepavaṇṇanā niṭṭhitā. 1048373,192,216,2,2,1,18,1,Pathavīvāravaṇṇanā 1048374,192,217,2,5,1,21,2,{Tassā}ti puthujjanassa. 1048375,192,217,6,22,1,116,11,Vasati ettha ārammaṇakaraṇavasenāti ārammaṇampi {vatthū}ti vuccati pavattiṭṭhānabhāvatoti āha‘‘ pathavīādīsu vatthūsū’’ ti. 1048376,192,217,23,38,1,140,11,Sakkāyadhammānampi ārammaṇādinā satipi maññanāhetubhāve maññanāhetukatteneva tesaṃ nibbattitoti vuttaṃ‘‘ sabbasakkāyadhammajanitaṃ maññanan’’ ti. 1048377,192,217,39,50,1,128,11,Ettha ca pathavīdhātu sesadhātūnaṃ sasambhārāsambhārabhāvā satipi pamāṇato samabhāve sāmatthiyato adhikānadhikabhāvena veditabbā. 1048378,192,217,51,55,1,31,3,"Sambhārantīti sambhārā, parivārā. " 1048379,192,217,56,64,1,99,8,Taṃtaṃkalāpehi lakkhaṇapathaviyā sesadhammā yathārahaṃ paccayabhāvena parivārabhāvena ca pavattanti. 1048380,192,217,65,78,1,72,9,Tenāha‘‘ sā hi vaṇṇādīhi sambhārehi saddhiṃ pathavīti sasambhārapathavī’’ ti. 1048381,192,217,79,88,1,59,7,"{Pathavito}ti ettha puthulaṭṭhena puthuvī, puthuvī eva pathavī. " 1048382,192,217,89,109,1,178,19,"Sā hi satipi paricchinnavuttiyaṃ sabbesaṃ sakalāpabhāvānaṃ ādhārabhāvena pavattamānā puthulā patthaṭā vitthiṇṇāti vattabbataṃ arahati, na pana taṃ anupavisitvā pavattamānā āpādayo. " 1048383,192,217,110,115,1,57,5,Sasambhārapathaviyā pana puthulabhāve vattabbameva natthi. 1048384,192,217,116,123,1,82,6,"Ārammaṇapathaviyaṃ vaḍḍhanapharaṇaṭṭhehi puthulaṭṭho, itarasmiṃ ruḷhiyāva daṭṭhabbo. " 1048385,192,217,124,130,1,76,5,{Ārammaṇapathavī}ti jhānassa ārammaṇabhūtaṃ pathavīsaṅkhātaṃ paṭibhāganimittaṃ. 1048386,192,217,131,139,1,36,4,Tenāha‘‘ nimittapathavītipi vuccatī’’ ti. 1048387,192,217,140,143,1,48,2,{Āgamanavasenā}ti pathavīkasiṇabhāvanāgamanavasena. 1048388,192,217,144,169,1,58,11,"Tathā hi vuttaṃ‘‘ āpo ca devā pathavī, tejo vāyo tadāgamun’’ ti( dī. ni.2.340). " 1048389,192,218,2,6,1,30,3,{Sabbāpī}ti catubbidhā pathavīpi. 1048390,192,218,7,11,1,45,4,Anussavādimattaladdhā maññanā vatthu hotiyeva. 1048391,192,218,12,28,1,68,7,Tathā hi‘‘ kakkhaḷaṃ kharigatan’’ tiādinā( vibha.173) lakkhaṇapathavīpi uddharīyati. 1048392,192,218,29,63,1,226,25,"Yaṃ paneke vadanti‘‘ lakkhaṇe diṭṭhe maññanā natthi, sañjānātīti vuttasaññā ca diṭṭhiggāhassa mūlabhūtā piṇḍaggāhitā, sā lakkhaṇe nakkhamati, tasmā lakkhaṇapathavī na gahetabbā’’ ti, tadayuttaṃ lakkhaṇapaṭivedhassa idha anadhippetattā. " 1048393,192,218,64,72,1,29,4,Tenāha‘‘ lokavohāraṃ gahetvā’’ ti. 1048394,192,218,73,91,1,148,15,"Na ca sabbasaññā piṇḍaggāhikā , nāpi diṭṭhiggāhasseva mūlabhūtā, tasmā lakkhaṇapathaviyāpi kāyadvārānusārena aññathā ca upaṭṭhitāya maññanā pavattateva. " 1048395,192,218,92,101,1,41,5,Teneva ca‘‘ anussavādimattaladdhā’’ ti vuttaṃ. 1048396,192,218,102,115,1,73,8,{Pathavito}ti paccate nissakkavacananti dassento‘‘ pathavīti sañjānātī’’ ti āha. 1048397,192,218,116,144,1,167,19,"Yasmā catubbidhampi pathaviṃ‘‘ pathavī’ ti sañjānanto tena tena nayena pathavīkoṭṭhāseneva sañjānātīti vuccati, na āpādikoṭṭhāsena, tasmā vuttaṃ‘‘ pathavibhāgena sañjānātī’’ ti. " 1048398,192,218,145,150,1,45,4,Lokavohāraṃ {gahetvā}ti lokasamaññaṃ avijahitvā. 1048399,192,218,151,156,1,63,5,Etena lakkhaṇapathaviyampi vohāramukhenevassā pavattīti dasseti. 1048400,192,219,2,23,1,120,15,"Yadi lokavohārena tattha pavatti, ko ettha doso, nanu ariyāpi‘‘ ayañhi bhante mahāpathavī’’ tiādinā lokavohārena pavattantīti? " 1048401,192,219,24,43,1,126,14,"Na ettha vohāramatte avaṭṭhānaṃ adhippetaṃ, atha kho vohāramukhena micchābhinivesoti dassento‘‘ saññāvipallāsena sañjānātī’’ ti āha. " 1048402,192,219,44,55,1,93,6,Tassattho– ayonisomanasikārasambhūtāya‘‘ subhan’’ tiādinayappavattāya viparītasaññāya sañjānātīti. 1048403,192,219,56,61,1,57,5,Etena dubbalā taṇhāmānadiṭṭhimaññanā dassitāti daṭṭhabbaṃ. 1048404,192,219,62,67,1,30,5,Yadi evaṃ kasmā saññā gahitāti? 1048405,192,219,68,69,1,13,1,Pākaṭabhāvato. 1048406,192,219,70,96,1,179,22,"Yathā nāma aggimhi mathiyamāne yadā dhūmo upalabbhati, kiñcāpi tadā vijjateva pāvako avinābhāvato, pākaṭabhāvato pana dhūmo jātoti vuccati, na aggi jātoti, evaṃsampadamidaṃ daṭṭhabbaṃ. " 1048407,192,219,97,122,1,167,19,"Yadipi tattha maññanākiccaṃ atthi, na pana vibhūtaṃ apākaṭabhāvato saññākiccameva vibhūtaṃ, taṃ pana maññanānukūlaṃ maññanāsahitaṃ cāti āha‘‘ saññāvipallāsena sañjānātī’’ ti. " 1048408,192,219,123,129,1,57,6,Evaṃ pathavībhāgaṃ amuñcantoyeva vā sañjānātīti sambandho. 1048409,192,219,130,154,1,185,19,"Yo hi vuttappabhedāya pathaviyā pathavibhāgaṃ amuñcantoyeva avijahantoyeva sīsapiṇḍe suvaṇṇasaññī viya anattādisabhāvaṃyeva taṃ attādivasena sañjānāti, tassa vasena vuttaṃ‘‘ pathavī’’ tiādi. " 1048410,192,219,155,173,1,98,11,Na vattabbaṃ puthujjanaggāhassa yuttimaggananivāraṇatoti dassento āha‘‘ ummattako viya… pe… gaṇhātī’’ ti . 1048411,192,219,174,186,1,131,12,Ariyānaṃ adassāvitādibhedan ti ariyānaṃ adassāvitādivisesaṃ vadantena bhagavatāva ettha yathāvuttasañjānane kāraṇaṃ vuttanti yojanā. 1048412,192,220,2,12,1,56,6,Evan ti‘‘ pathavibhāgena sañjānātī’’ tiādinā vuttappakārena. 1048413,192,220,13,27,1,66,7,{Sañjānitvā}ti pubbakālakiriyāniddesoti āha‘‘ aparabhāge… pe… gaṇhātī’’ ti. 1048414,192,220,28,31,1,31,2,{Papañcasaṅkhā}ti papañcakoṭṭhāsā. 1048415,192,220,32,65,1,207,23,"Papañcanti sattā saṃsāre cirāyanti etehīti papañcā, maññanti‘‘ etaṃ mamā’’ tiādinā parikappenti etāhīti {maññanā}ti dvīhipi pariyāyehi taṇhādayova vuttāti āha‘‘ taṇhāmānadiṭṭhipapañcehi idha maññanānāmena vuttehī’’ ti. " 1048416,192,220,66,87,1,130,15,"Ajaññassa jaññato, aseyyādikassa seyyādito gahaṇato diṭṭhimaññanā viya taṇhāmānamaññanāpi aññathā gāho evāti āha‘‘ aññathā gaṇhātī’’ ti. " 1048417,192,220,88,102,1,208,13,Ārammaṇābhiniropanādinā bhinnasabhāvānampi vitakkādīnaṃ sādhāraṇo upanijjhāyanasabhāvo viya anugijjhanuṇṇatiparāmasanasabhāvānampi taṇhādīnaṃ sādhāraṇena ārammaṇaparikappanākārena pavatti {maññanā}ti daṭṭhabbaṃ. 1048418,192,220,103,112,1,36,5,Tenāha‘‘ tīhi maññanāhi maññatī’’ tiādi. 1048419,192,220,113,132,1,154,13,"{Assā}ti puthujjanassa, udayabbayānupassanādīsu viya sukhumanayenapi maññanāpavatti atthīti vibhāvanasukhatāya thūlaṃyeva taṃ dassetukāmo‘‘ oḷārikanayenā’’ tiāha. " 1048420,192,220,133,143,1,97,10,Oḷārike hi vibhāge dassite sukhumavibhāvanā sukarāti dassetuṃ ayamatthayojanā vuccatīti sambandho. 1048421,192,220,144,153,1,100,8,{Ajjhattikā}ti indriyabaddhā sattasantānapariyāpannā niyakajjhattā vuttā vibhaṅge paṭisambhidāmagge ca. 1048422,192,221,2,10,1,24,2,{Vibhaṅge}ti dhātuvibhaṅge( vibha.173). 1048423,192,221,11,15,1,51,3,{Bāhirā}ti anindriyabaddhā saṅkhārasantānapariyāpannā. 1048424,192,221,16,19,1,21,3,Kakkhaḷan ti thaddhaṃ. 1048425,192,221,20,23,1,22,3,Kharigatan ti pharusaṃ. 1048426,192,221,24,26,1,26,2,Kakkhaḷabhāvo kakkhaḷattaṃ. 1048427,192,221,27,30,1,31,2,{Kakkhaḷabhāvo}ti kakkhaḷasabhāvo. 1048428,192,221,31,35,1,41,3,{Bahiddhā}ti indriyabaddhato bahiddhābhūtaṃ. 1048429,192,221,36,40,1,27,4,Anupādinnan ti na upādinnaṃ. 1048430,192,221,41,44,1,15,2,{Ayo}ti kāḷalohaṃ. 1048431,192,221,45,52,1,69,7,Lohan ti jātilohaṃ vijātilohaṃ kittimalohaṃ pisācalohanti catubbidhaṃ. 1048432,192,221,53,65,1,93,12,Tattha ayo sajjhu suvaṇṇaṃ tipu sīsaṃ tambalohaṃ vekantakalohanti imāni satta jātilohāni nāma. 1048433,192,221,66,69,1,32,3,Nāganāsikālohaṃ vijātilohaṃ nāma. 1048434,192,221,70,76,1,56,6,Kaṃsalohaṃ vaṭṭalohaṃ ārakuṭanti tīṇi kittimalohāni nāma. 1048435,192,221,77,89,1,101,11,Morakkhakaṃ puthukaṃ malinakaṃ capalakaṃ salakaṃ āṭalaṃ bhattakaṃ dusilohanti aṭṭha pisācalohāni nāma. 1048436,192,221,90,96,1,63,6,Tesu vekantakalohaṃ nāma sabbalohacchedanasamatthā ekā lohajāti. 1048437,192,221,97,104,1,54,7,Tathā hi taṃ vikantati chindatīti vikantakanti vuccati. 1048438,192,221,105,107,1,24,2,Vikantakameva vekantakaṃ. 1048439,192,221,108,113,1,59,5,Nāganāsikālohaṃ lohasadisaṃ lohavijāti haliddādivijāti viya. 1048440,192,221,114,137,1,153,22,"Tathā hi taṃ lohākāraṃ lohamalaṃ viya ghanasaṃhataṃ hutvā tiṭṭhati, tāpetvā tāḷitaṃ pana bhinnaṃ bhinnaṃ hutvā visarati mudu maṭṭhaṃ kammaniyaṃ vā na hoti. " 1048441,192,221,138,142,1,35,4,Tiputambe missetvā kataṃ kaṃsalohaṃ. 1048442,192,221,143,147,1,35,4,Sīsatambe missetvā kataṃ vaṭṭalohaṃ. 1048443,192,221,148,152,1,33,4,Jasatambe missetvā kataṃ ārakuṭaṃ. 1048444,192,221,153,160,1,55,7,Teneva taṃ karaṇena nibbattattā kittimalohan ti vuccati. 1048445,192,221,161,175,1,66,9,"Yaṃ pana kevalaṃ rasakadhātu viniggataṃ, taṃ‘‘ pittalan’’ tipi vadanti. " 1048446,192,221,176,187,1,77,10,"Taṃ idha nādhippetaṃ, yathāvuttaṃ missakameva katvā yojitaṃ kittiman ti vuttaṃ. " 1048447,192,221,188,191,1,32,3,Morakkhakā dīni evaṃnāmānevetāni. 1048448,192,221,192,208,1,125,15,"Tesu yasmā pañca jātilohāni pāḷiyaṃ visuṃ vuttāneva, tasmā vekantakalohena saddhiṃ vuttāvasesaṃ sabbaṃ idha lohanti veditabbaṃ. " 1048449,192,222,2,5,1,15,2,{Tipū}ti setatipu. 1048450,192,222,6,9,1,17,3,Sīsan ti kāḷatipu. 1048451,192,222,10,13,1,18,3,Sajjhan ti rajataṃ. 1048452,192,222,14,19,1,45,4,{Muttā}ti hatthikumbhajādikā aṭṭhavidhāpi muttā. 1048453,192,222,20,33,1,109,12,Tathā hi hatthikumbhaṃ varāhadāṭhā bhūjaṅgasīsaṃ valāhakūṭaṃ veḷū macchasīro saṅkho sippīti aṭṭha muttāyoniyo. 1048454,192,222,34,38,1,41,4,Tattha hatthikumbhajā pītavaṇṇā pabhāhīnā. 1048455,192,222,39,41,1,30,2,Varāhadāṭhā varāhadāṭhavaṇṇāva. 1048456,192,222,42,47,1,48,5,Bhujaṅgasīsajā nīlādivaṇṇā suvisuddhā vaṭṭalā ca. 1048457,192,222,48,60,1,103,11,"Valāhakajā bhāsurā dubbibhāgarūpā rattibhāge andhakāraṃ vidhamantiyo tiṭṭhanti, devūpabhogā eva ca honti. " 1048458,192,222,61,73,1,84,11,"Veḷujā karakupalasamānavaṇṇā na bhāsurā, te ca veḷū amanussagocare eva padese jāyanti. " 1048459,192,222,74,88,1,113,13,"Macchasīrajā pāṭhīnapiṭṭhisamānavaṇṇā vaṭṭalā laghavo ca honti pabhāvihīnā, te ca macchā samuddamajjhe eva jāyanti. " 1048460,192,222,89,94,1,64,5,Saṅkhajā saṅkhodaracchavivaṇṇā kolappamāṇāpi honti pabhāvihīnāva. 1048461,192,222,95,99,1,43,4,Sippijā pabhāvisesayuttā honti nānāsaṇṭhānā. 1048462,192,222,100,118,1,127,15,"Evaṃ jātito aṭṭhavidhāsupi muttāsu yā macchasaṅkhasippijā, tā sāmuddikā honti, bhujaṅgajāpi kāci sāmuddikā honti, itarā asāmuddikā. " 1048463,192,222,119,131,1,79,10,"Yasmā bahulaṃ sāmuddikāva muttā loke dissanti, tatthāpi sippijāva, itarā kādācikā. " 1048464,192,222,132,150,1,58,7,Tasmā sammohavinodaniyaṃ( vibha. aṭṭha.173)‘‘ muttāti sāmuddikā muttā’’ ti vuttaṃ. 1048465,192,223,2,12,1,72,8,{Maṇī}ti ṭhapetvā pāḷiāgate veḷuriyādike seso jotirasādibhedo sabbopi maṇi. 1048466,192,223,13,16,1,27,3,Veḷuriyan ti vaṃsavaṇṇamaṇi. 1048467,192,223,17,20,1,24,2,{Saṅkho}ti sāmuddikasaṅkho. 1048468,192,223,21,28,1,54,6,{Silā}ti kāḷasilā paṇḍusilā setasilādibhedā aṭṭhapi silā. 1048469,192,223,29,34,1,52,5,Rajatan ti kahāpaṇādikaṃ vuttāvasesaṃ rajatasammataṃ. 1048470,192,223,35,38,1,21,3,Jātarūpan ti suvaṇṇaṃ. 1048471,192,223,39,42,1,21,2,{Lohitaṅgo}ti rattamaṇi. 1048472,192,223,43,52,1,76,9,Masāragallan ti kabaramaṇi tiṇā dīsu bahibhārā tālanāḷikerādayopi tiṇaṃ nāma. 1048473,192,223,53,59,1,55,6,Antosāraṃ khadirādi antamaso dārukhaṇḍampi kaṭṭhaṃ nāma. 1048474,192,223,60,66,1,53,6,Muggamattato yāva muṭṭhippamāṇā marumbā sakkharā nāma. 1048475,192,223,67,72,1,40,5,Muggamattato paṭṭhāya heṭṭhā vālikā nāma. 1048476,192,223,73,76,1,25,3,Kaṭhalan ti kapālakhaṇḍaṃ. 1048477,192,223,77,80,1,25,2,{Bhūmī}ti sasambhārapathavī. 1048478,192,223,81,96,1,119,12,"{Pāsāṇo}ti antomuṭṭhiyaṃ asaṇṭhahanato paṭṭhāya yāva hatthippamāṇaṃ pāsāṇaṃ, hatthippamāṇato pana paṭṭhāya upari {pabbato}ti. " 1048479,192,223,97,100,1,28,3,Ayaṃ ayoādīsu vibhāganiddeso. 1048480,192,223,101,105,1,54,3,{Nimittapathavī}ti paṭibhāganimittabhūtaṃ pathavikasiṇaṃ. 1048481,192,223,106,135,1,166,21,Tampi hi‘‘ rūpāvacaratikacatukkajjhānaṃ kusalato ca vipākato ca kiriyato ca catutthassa jhānassa vipāko ime dhammā bahiddhārammaṇā’’ ti vacanato‘‘ bāhirā pathavī’’ ti vuccati. 1048482,192,223,136,150,1,68,9,"Tena vuttaṃ‘‘ yā ca ajjhattārammaṇattike nimittapathavī, taṃ gahetvā’’ ti. " 1048483,192,223,151,160,1,99,8,"Uggahanimittañcettha taṃgatikameva daṭṭhabbaṃ, nimittuppattito pana pubbe bhūmiggahaṇeneva gahitanti. " 1048484,192,224,2,19,1,108,12,Tīhi {maññanāhī}ti vuttaṃ maññanāttayaṃ saparasantānesu saṅkhepato yojetvā dassetuṃ‘‘ ahaṃ pathavī’’ tiādi vuttaṃ. 1048485,192,224,20,29,1,109,8,Tattha ahaṃ {pathavī}tiādīnā ajjhattavisayaṃ diṭṭhimaññanaṃ mānamaññanañca dasseti attābhinivesāhaṃkāradīpanato. 1048486,192,224,30,41,1,105,10,Mama {pathavī}ti iminā taṇhāmaññanaṃ mānamaññanampi vā pariggahabhūtāyapi pathaviyā seyyādito mānajappanato. 1048487,192,224,42,47,1,52,4,Sesapadadvayepi iminānayena maññanāvibhāgo veditabbo. 1048488,192,224,48,93,1,216,28,"Tattha pathavikasiṇajjhānalābhī jhānacakkhunā gahitajhānārammaṇaṃ‘‘ attā’’ ti abhinivisanto tañca seyyādito dahanto atthato‘‘ ahaṃ pathavī’’ ti maññati nāma, tameva‘‘ ayaṃ mayhaṃ attā’’ ti gahaṇe pana‘‘ mama pathavī’’ ti maññati nāma. " 1048489,192,224,94,133,1,134,22,"Tathā taṃ‘‘ parapuriso’’ ti vā‘‘ devo’’ ti vā vādavasena‘‘ ayameva paresaṃ attā’’ ti vā abhinivisanto‘‘ paro pathavī, parassa pathavī’’ ti maññati nāma. " 1048490,192,224,134,140,1,63,6,Iminā nayena sesapathavīsupi yathārahaṃ catukkaṃ niddhāretabbaṃ. 1048491,192,225,2,31,1,167,20,Evaṃ ‘‘ pathaviṃ maññatī’’ ti ettha catukkavasena maññanaṃ dassetvā idāni maññanāvatthuṃ maññanāyo ca vibhajitvā anekavihitaṃ tassa maññanākāraṃ dassetuṃ‘‘ atha vā’’ tiādimāha. 1048492,192,225,32,37,1,36,5,Tattha ayan ti yathāvutto puthujjano. 1048493,192,225,38,41,1,26,3,Chandarāgan ti bahalarāgaṃ. 1048494,192,225,42,57,1,87,9,"{Assādetī}ti nikāmeti,‘‘ ime kesā mudusiniddhakuñcitanīlobhāsā’’ tiādinā tattha rasaṃ vindati. " 1048495,192,225,58,65,1,60,6,{Abhinandatī}ti sappītikāya taṇhāya abhimukho nandati pamodati. 1048496,192,225,66,83,1,105,12,{Abhivadatī}ti uppannaṃ taṇhābhinandanāvegaṃ hadayena sandhāretuṃ asakkonto‘‘ aho me kesā’’ ti vācaṃ nicchāreti. 1048497,192,225,84,91,1,76,6,Ajjhosāya {tiṭṭhatī}ti balavataṇhābhinivesena gilitvā pariniṭṭhāpetvā tiṭṭhati. 1048498,192,225,92,104,1,136,12,Aññataraṃ vā pana rajjanīyavatthun ti kesādito aññataraṃ vā karacaraṇādippabhedaṃ niyakajjhattapariyāpannaṃ rāguppattihetubhūtaṃ vatthuṃ. 1048499,192,225,105,111,1,63,5,{Itī}ti iminā siniddhādippakārenāti patthayitabbākāraṃ parāmasati. 1048500,192,225,112,126,1,109,13,Tattha nandiṃ {samannānetī}ti tesu bhāvīsu kesādīsu siddhaṃ viya katvā nandiṃ taṇhaṃ samannāharati samupacāreti. 1048501,192,225,127,131,1,30,3,{Paṇidahatī}ti patthanaṃ ṭhapeti. 1048502,192,226,2,22,1,87,11,"Sampattiṃ nissāya‘‘ seyyohamasmī’’ ti, vipattiṃ nissāya‘‘ hīnohamasmī’’ ti mānaṃ janetīti yojanā. " 1048503,192,226,23,41,1,143,14,Pathavīkoṭṭhāsabhūtānaṃ kesādīnaṃ sampattivipattīhi mānajappanā pathaviyā maññanā hotīti āha‘‘ evaṃ ajjhattikaṃ pathaviṃ mānamaññanāya maññatī’’ ti. 1048504,192,226,42,68,1,163,20,Avayavabyatirekena samudāyassa abhāvato samudāyo jīvābhiniveso avayavepi hotīti dassento‘‘ taṃ jīvaṃ taṃ sarīranti āgatanayena pana kesaṃ‘ jīvo’ ti abhinivisatī’’ ti āha. 1048505,192,226,69,83,1,112,10,‘‘ Kesā nāmete issaravihitā pajāpatinissitā aṇusañcayo pakatipariṇāmo’’ tiādinā nayenapettha diṭṭhimaññanā veditabbā. 1048506,192,227,2,7,1,70,4,Imissā {pavattiyā}ti nikantimānadiṭṭhīnaṃ pariyādānasamugghāṭappavattiyā. 1048507,192,227,8,20,1,65,8,‘‘ Etaṃ mamā’’ tiādinā yadipi tissannampi maññanānaṃ sambhavo dassito. 1048508,192,227,21,31,1,94,9,Taṇhāmānamaññanānaṃ pana heṭṭhā dassitattā diṭṭhimaññanā evettha visesato uddhaṭāti veditabbaṃ. 1048509,192,227,32,43,1,61,7,Tenāha‘‘ evampi ajjhattikaṃ pathaviṃ diṭṭhimaññanāya maññatī’’ ti. 1048510,192,228,2,8,1,50,6,Bāhirampi pathaviṃ tīhi maññanāhi maññatīti yojanā. 1048511,192,228,9,20,1,45,7,Taṃ pana maññanāvidhiṃ dassetuṃ‘‘ kathan’’ ti āha. 1048512,192,228,21,25,1,38,4,Tassattho heṭṭhā vuttanayena veditabbo. 1048513,192,229,2,19,1,73,11,Ayaṃ {jīvo}ti ayaṃ kāḷalohaṃ‘‘ jīvo attā’’ ti abhinivisati ekacce nigaṇṭhā viya. 1048514,192,229,20,46,1,154,20,"Evaṃ bāhiraṃ pathaviṃ diṭṭhimaññanāya {maññatī}ti etthāpi‘‘ yā ceva kho pana ajjhattikā pathavīdhātu, yā ca bāhirā pathavīdhātū’’ tiādinā nayena ānetvā vattabbo. " 1048515,192,230,2,12,1,77,8,"Pathavīkasiṇaṃ attato {samanupassatī}tiādīsu yaṃ vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā vuttameva. " 1048516,192,230,13,29,1,108,12,Ayampi ca nayo‘‘ rūpaṃ attato samanupassatī’’ ti ettheva antogadhoti daṭṭhabbo kasiṇānampi rūpasamaññāsambhāvato. 1048517,192,230,30,59,1,195,22,"Pathaviṃ {maññatī}ti ettha yādiso maññanāvatthumaññanānaṃ vitthāranayo vutto, tādiso ito paraṃ vuttanayovāti āha‘‘ ito paraṃ saṅkhepeneva kathayissāmā’’ ti, atādiso pana vitthāratopi kathayissatīti attho. " 1048518,192,231,2,23,1,128,14,"{Tasmā}ti yasmā‘‘ pathaviyā’’ ti idaṃ bhummavacanaṃ, tasmā, so attaparattadupakaraṇānaṃ ādhārabhāvena taṃ maññanāvatthuṃ kappetīti attho. " 1048519,192,231,24,32,1,28,4,Tenāha‘‘ ahaṃ pathaviyā’’ tiādi. 1048520,192,231,33,46,1,157,12,"Nanu ca indriyabaddhānindriyabaddhapabhedassa dhammappabandhassa sasambhārapathavī ca ādhāranissayo, itarā ārammaṇanissayo tadārammaṇassāti ettha nibbirodhoti? " 1048521,192,231,47,52,1,46,4,"Na, maññanāvatthuṃ nissayabhāvena parikappanato. " 1048522,192,231,53,92,1,237,26,"Ayañhi‘‘ ahan’’ ti diṭṭhimaññanāya mānamaññanāya ca vatthubhūtassa attano pathavisannissayaṃ katvā‘‘ ahaṃ pathaviyā’’ ti maññati, taṇhāmaññanāya vatthubhūtassa upakaraṇassa pathaviṃ sannissayaṃ katvā‘‘ mayhaṃ kiñcanaṃ palibodho pathaviyā’’ ti maññati. " 1048523,192,231,93,99,1,42,5,{Paro}tiādīsupi iminā nayena attho veditabbo. 1048524,192,232,2,5,1,28,3,Yvāyaṃ atthanayoti sambandho. 1048525,192,232,6,8,1,23,2,Vutto paṭisambhidāmagge. 1048526,192,232,9,32,1,120,17,"Eteneva {nayenā}ti yvāyaṃ‘‘ so kho pana me attā imasmiṃ rūpe’’ ti samudāyassa ādhārabhāvadīpano atthanayo vutto, eteneva nayena. " 1048527,192,232,33,45,1,99,11,"Na hi avayavabyatirekena samudāyo labbhati, tasmā samudāye vuttavidhi avayavepi labbhatīti adhippāyo. " 1048528,192,232,46,57,1,61,10,Tenāha so kho pana me ayaṃ attā imissā pathaviyāti {maññanto}ti. 1048529,192,232,58,66,1,54,6,Tasmiṃyeva panassa {attanī}ti ettha {assā}ti puthujjanassa. 1048530,192,232,67,73,1,60,4,Tasmiṃyeva {attanī}ti ajjhattikabāhirapathavīsannissaye attani. 1048531,192,232,74,83,1,39,5,‘‘ Pathaviyā maññatī’’ ti padassāyaṃ vaṇṇanā. 1048532,192,232,84,107,1,125,15,Evaṃ‘‘ pathaviyā maññatī’’ ti ettha attavasena diṭṭhimānataṇhāmaññanaṃ dassetvā idāni paravasena dassetuṃ‘‘ yadā panā’’ tiādi vuttaṃ. 1048533,192,232,108,113,1,21,3,Tattha {assā}ti parassa. 1048534,192,232,114,118,1,28,3,{Tadā}ti paravasena maññanāyaṃ. 1048535,192,232,119,126,1,71,7,Diṭṭhimaññanā eva yujjati tattha niccābhinivesādayo sambhavantīti katvā. 1048536,192,232,127,130,1,39,3,Avadhāraṇena mānataṇhāmaññanā nivatteti. 1048537,192,232,131,156,1,131,16,"Na hi‘‘ seyyohamasmī’’ tiādinā,‘‘ mayhan’’ ti ca pavattalakkhaṇā mānataṇhā parasmiṃ parassa santakabhāvena gahite ca pavattantīti adhippāyo. " 1048538,192,232,157,160,1,32,2,{Itarāyopī}ti mānataṇhāmaññanāyopi. 1048539,192,232,161,163,1,25,2,Icchanti aṭṭhakathācariyā. 1048540,192,232,164,180,1,177,16,Parassapi hi pathavīsannissayena sampattiissariyādikassa vasena attani seyyādibhāvaṃ dahato paṇidahato ca cittaṃ tathābhāvāya mānataṇhāmaññanā sambhavantīti ācariyānaṃ adhippāyo. 1048541,192,232,181,196,1,79,11,‘‘ Paro pathavī parassa pathavī’’ ti etthāpi ime dve pakārā sādhippāyā niddhāretabbā. 1048542,192,233,2,29,1,110,15,"‘ ‘ Pathavito sañjānātī’’ ti,‘‘ ādito’’ ti ca ādīsu anissakkavacanepi to-saddo diṭṭhoti āha‘‘ pathavitoti nissakkavacanan’’ ti. " 1048543,192,233,30,45,1,135,13,"{Saupakaraṇassā}ti hiraññasuvaṇṇagatassa dāsaporisādinā vittupakaraṇena saupakaraṇassa, attano vā parassa vā tesaṃ upakaraṇassa vāti attho. " 1048544,192,233,46,49,1,66,2,{Yathāvuttappabhedato}ti lakkhaṇādiajjhattikādivuttappakāravibhāgato. 1048545,192,233,50,101,1,295,37,"Uppattiṃ vā niggamanaṃ {vā}ti‘‘ taṃ aṇḍaṃ ahosi hemamayaṃ, tasmiṃ sayaṃ brahmā uppanno’’ ti brahmaṇḍavādavasena vā‘‘ dvīhi aṇūhi dviaṇukan’’ ti evaṃ pavattaaṇukavādavasena vā pathavito uppattiṃ vā‘‘ sabboyaṃ loko issarato viniggato’’ ti issaravādavasena issarakuttato pathavito niggamanaṃ vā maññamānoti yojanā. " 1048546,192,233,102,108,1,42,6,Pathavito vā añño āpādiko attāti adhippāyo. 1048547,192,233,109,119,1,105,9,"Ettha ca purimasmiṃ atthavikappe kārakalakkhaṇaṃ nissakkavacanaṃ, dutiyasmiṃ upapadalakkhaṇanti daṭṭhabbaṃ. " 1048548,192,233,120,132,1,128,12,Attano pariggahabhūtapathavito sukhappattiṃ tato eva ca parehi seyyādibhāvaṃ kappentassa vasenapettha taṇhāmānamaññanā veditabbā. 1048549,192,233,133,136,1,24,2,{Apare}ti sārasamāsācariyā. 1048550,192,233,137,152,1,143,14,Tato aññaṃ appamāṇaṃ attānaṃ {gahetvā}ti pubbe bhāvitaāpādiappamāṇakasiṇavasena vā kāpilakāṇādadiṭṭhivasena vā appamāṇaṃ byāpinaṃ attānaṃ gahetvā. 1048551,192,233,153,157,1,66,3,{Pathavito}ti pacchā abhāvitaavaḍḍhitapathavīkasiṇasaṅkhātapathavito. 1048552,192,233,158,168,1,61,9,Bahiddhāpi me {attā}ti ito pathavito bahipi me attāti adhippāyo. 1048553,192,234,2,6,1,21,3,Kevalan ti anavasesaṃ. 1048554,192,234,7,27,1,213,18,"Mahāpathaviṃ taṇhāvasena mamāyati, ayañca nayo catudīpissariye ṭhitassa dīpacakkavattino ca labbheyya, maṇḍalikarājamahāmattakuṭumbikānampi vasena labbhateva tesampi yathāpariggahaṃ anavasesetvā maññanāya sambhavato." 1048555,192,234,28,58,1,103,16,"‘‘ Evaṃ mamā’’ ti gāhassa‘‘ esohamasmiṃ, eso me attā’’ ti gāhavidhūratāya vuttaṃ‘‘ ekā taṇhāmaññanā eva labbhatī’’ ti . " 1048556,192,234,59,72,1,63,8,Iminā {nayenā}ti vuttamatidesaṃ vibhāvetuṃ‘‘ sā cāyan’’ tiādi vuttaṃ. 1048557,192,234,73,83,1,64,10,Tattha sā cāyan ti sā ca ayaṃ taṇhāmaññanā yojetabbāti sambandho. 1048558,192,234,84,111,1,272,26,"Yathā pana diṭṭhimaññanāmaññite vatthusmiṃ sinehaṃ mānañca uppādayato taṇhāmānamaññanā sambhavanti, evaṃ taṇhāmaññanāmaññitena vatthunā attānaṃ seyyādito dahato tañca attaniyaṃ niccaṃ tathā taṃsāmibhūtaṃ attānañca parikappentassa itaramaññanāpi sambhavantīti sakkā viññātuṃ." 1048559,192,234,112,123,1,67,7,‘‘ Me’’ ti hi iminā atthaggahaṇamukheneva attaniyasambandho pakāsīyatīti. 1048560,192,235,2,18,1,98,11,{Abhinandatī}ti iminā taṇhādiṭṭhābhinivesānaṃ saṅgahitattā te dassento‘‘ assādeti parāmasati cā’’ ti āha. 1048561,192,235,19,35,1,177,15,"Diṭṭhivippayuttacittuppādavasena cetassa dvayassa asaṅkarato pavatti veditabbā, ekacittuppādepi vā adhipatidhammānaṃ viya pubbābhisaṅkhāravasena tassa tassa balavabhāvena pavatti. " 1048562,192,235,36,41,1,49,4,Etasmiṃ {atthe}ti taṇhādiṭṭhivasena abhinandanatthe. 1048563,192,235,42,53,1,42,7,Etan ti‘‘ pathaviṃ abhinandatī’’ ti etaṃ padaṃ. 1048564,192,235,54,68,1,123,13,"Yesaṃ vineyyānaṃ yehi pakāravisesehi dhammānaṃ vibhāvane kate visesādhigamo hoti, tesaṃ tehi pakāravisesehi dhammavibhāvanaṃ. " 1048565,192,235,69,85,1,156,15,"Yesaṃ pana yena ekeneva pakārena dhammavibhāvane kate visesādhigamo hoti, tesampi taṃ vatvā dhammissaratāya tadaññaniravasesappakāravibhāvanañca desanāvilāso. " 1048566,192,235,86,99,1,85,9,Tenāha‘‘ pubbe maññanāvasena kilesuppattiṃ dassetvā idāni abhinandanāvasena dassento’’ ti. 1048567,192,235,100,103,1,31,2,{Dhammadhātuyā}ti sammāsambodhiyā. 1048568,192,235,104,121,1,210,15,"Sā hi sabbañeyyadhammaṃ yathāsabhāvato dhāreti upadhāreti, sakalañca vineyyasattasaṅkhātadhammappabandhaṃ apāyadukkhasaṃsāradukkhapatanato dhāreti, sayañca aviparītapavattiākārā dhātūti dhammadhātūti idhādhippetā. " 1048569,192,235,122,128,1,95,5,"Sabbaññutaññāṇapadaṭṭhānañhi maggañāṇaṃ, maggañāṇapadaṭṭhānañca sabbaññutaññāṇaṃ sammāsambodhīti. " 1048570,192,235,129,138,1,69,6,"{Suppaṭividdhattā}ti suṭṭhu paṭividdhabhāvato, sammā adhigatattāti attho. " 1048571,192,235,139,144,1,78,5,Abhikaṅkhanasampaggahaparāmasanānaṃ vasena ārammaṇe parikappanāpavatti maññanā. 1048572,192,235,145,157,1,50,7,"Tattha‘‘ mamaṃ, ahan’’ ti ca abhinivesanaṃ parikappanaṃ. " 1048573,192,235,158,167,1,57,7,"Yena ajjhosānaṃ hoti, ayaṃ {abhinandanā}ti ayametesaṃ viseso. " 1048574,192,235,168,185,1,111,12,"Suttādiaviruddhāyeva attanomati icchitabbā, na itarāti suttena tassā saṅgahaṃ dassetuṃ‘‘ vuttañcetan’’ tiādi vuttaṃ. " 1048575,192,235,186,191,1,91,5,Desanāvilāsavibhāvanassa pana sahetukahetusampayuttadukādidesanāya nibaddhatā niddhāretabbā. 1048576,192,236,2,5,1,12,2,{Tassā}ti tena. 1048577,192,236,6,10,1,46,4,Ñātasaddasambandhena hetaṃ kattari sāmivacanaṃ. 1048578,192,236,11,14,1,21,2,{Tasmā}ti apariññātattā. 1048579,192,236,15,43,1,149,19,"‘‘ Apariññātan’’ ti paṭikkhepamukhena yaṃ parijānanaṃ vuttaṃ, taṃ atthato tividhā pariññā hotīti taṃ sarūpato pavattiākārato ca vibhāvento‘‘ yo hī’’ tiādimāha. " 1048580,192,237,2,13,1,91,9,"Tattha yāya paññāya vipassanābhūmiṃ parijānāti paricchindati, sā parijānanapaññā ñātapariññā. " 1048581,192,237,14,33,1,144,15,Sā hi tebhūmakadhammajātaṃ‘‘ ayaṃ vipassanābhūmī’’ ti ñātaṃ viditaṃ pākaṭaṃ karontīyeva lakkhaṇarasādito ajjhattikādivibhāgato ca paricchijja jānāti. 1048582,192,237,34,46,1,79,8,Idha pana pathavīdhātuvasena veditabbāti vuttaṃ‘‘ pathavīdhātuṃ parijānātī’’ tiādi. 1048583,192,237,47,51,1,46,3,{Tīraṇapariññā}ti kīraṇavasena parijānanakapaññā. 1048584,192,237,52,63,1,133,11,Sā hi parivārehi aniccatādiākārehi aniccatādisabhāvassa upādānakkhandhapañcakassa tīraṇavasena sammasanavasena taṃ paricchijja jānāti. 1048585,192,237,64,67,1,29,2,{Aggamaggenā}ti arahattamaggena. 1048586,192,237,68,73,1,38,5,So hi anavasesato chandarāgaṃ pajahati. 1048587,192,237,74,82,1,61,6,"{Aggamaggenā}ti vā aggabhūtena maggena, lokuttaramaggenāti attho. " 1048588,192,237,83,91,1,83,8,Ubhayathāpi hi samucchedapahānakārī eva paññā nippariyāyena pahānapariññāti dasseti. 1048589,192,238,2,10,1,103,8,Nāmarūpavavatthānan ti etena paccayapariggahopi saṅgahitoti daṭṭhabbo nāmarūpassa hetuvavatthānabhāvato. 1048590,192,238,11,16,1,55,5,Sopi hi hetupaccayamukhena nāmarūpassa vavatthānamevāti. 1048591,192,238,17,21,1,69,4,Kalāpasammasanādivasena tīraṇapariññā aniccādivasena sammasanabhāvato. 1048592,192,238,22,30,1,39,6,"{Tasmā}ti yasmā tā pariññāyo natthi, tasmā. " 1048593,192,238,31,49,1,125,16,"Atha vā tasmā {apariññātattā}ti yasmā apariññātā pathavī, tasmā apariññātattā pathaviyā taṃ pathaviṃ maññati ca abhinandati cāti. " 1048594,192,239,2,4,1,27,2,Pathavīvāravaṇṇanā niṭṭhitā. 1048595,192,240,2,2,1,16,1,Āpovārādivaṇṇanā 1048596,192,241,2,26,1,132,18,"Āpaṃ {āpato}ti ettha appoti, appāyatīti vā āpo, yasmiṃ saṅghāte sayaṃ atthi, taṃ ābandhanavasena byāpetvā tiṭṭhati, paribrūhetīti vā attho. " 1048597,192,241,27,30,1,23,3,Atthānaṃ adhi ajjhattaṃ. 1048598,192,241,31,35,1,29,4,Pati pati attānanti paccattaṃ. 1048599,192,241,36,39,1,45,3,Ubhayenapi sattasantānapariyāpannameva vadati. 1048600,192,241,40,55,1,112,13,"Āpo āpogatan tiādīsu ābandhanameva āpo, tadeva āposabhāvaṃ gatattā āpogataṃ, sabhāveneva āpabhāvaṃ pattanti attho. " 1048601,192,241,56,63,1,65,6,"Sinehanavasena sineho, soyeva sinehanasabhāvaṃ gatattā sinehagataṃ. " 1048602,192,241,64,73,1,94,7,"Bandhanattaṃ {rūpassā}ti avinibbhogarūpassa bandhanabhāvo, avippakiraṇavasena sampiṇḍananti attho. " 1048603,192,241,74,85,1,97,9,"{Uggaṇhanto}ti yathāparicchinne āpomaṇḍale yathā uggahanimittaṃ upalabbhati, tathā nimittaṃ gaṇhanto. " 1048604,192,241,86,96,1,33,5,{Vutto}ti‘‘ āpasmin’’ ti ettha vuttaāpo. 1048605,192,241,97,110,1,51,8,"So hi sasambhāraāpo, na‘‘ āpokasiṇan’’ ti ettha vuttaāpo. " 1048606,192,241,111,115,1,47,4,Sesan ti ārammaṇasammutiāpānaṃ sarūpavibhāvanaṃ. 1048607,192,241,116,132,1,120,10,‘‘ Āpaṃ āpato pajānātī’’ tiādipāḷiyā atthavibhāvanañceva tattha tattha maññanāvibhāgadassanañca pathaviyaṃ {vuttasadisamevā}ti. 1048608,192,241,133,169,1,98,10,"Tattha‘‘ pathavīkasiṇameko sañjānātī’’ tiādinā( dī. ni.3.360; a. ni.10.25) vuttaṃ, idha‘‘ āpokasiṇameko sañjānātī’’ tiādinā vattabbaṃ. " 1048609,192,241,170,194,1,105,15,"Tattha ca‘‘ pathavīti sañjānātī’’ ti vuttaṃ, idha pana‘‘ āpoti sañjānātī’’ tiādinā vattabbanti evamādi eva viseso. " 1048610,192,241,195,197,1,16,2,Sesaṃ tādisameva. 1048611,192,241,198,207,1,41,5,Tena vuttaṃ‘‘ pathaviyaṃ vuttasadisamevā’’ ti. 1048612,192,241,208,221,1,53,8,"Yo panettha viseso, taṃ dassetuṃ‘‘ kevalan’’ tiādi vuttaṃ. " 1048613,192,241,222,228,1,44,5,Tattha {mūlaraso}ti mūlaṃ paṭicca nibbattaraso. 1048614,192,241,229,233,1,29,4,Khandharasā dīsupi eseva nayo. 1048615,192,241,234,236,1,20,2,Khīrādīni pākaṭāneva. 1048616,192,241,237,250,1,54,7,"Yathā pana bhesajjasikkhāpade( pārā.618-625), na evamidha niyamo atthi. " 1048617,192,241,251,256,1,27,5,Yaṃ kiñci khīraṃ khīra meva. 1048618,192,241,257,260,1,19,3,Sesesupi eseva nayo. 1048619,192,241,261,265,1,33,3,{Bhummānī}ti āvāṭādīsu ṭhitaudakāni. 1048620,192,241,266,275,1,69,7,"{Antalikkhānī}ti pathaviṃ appattāni vassodakāni, pattāni pana bhummāneva. " 1048621,192,241,276,286,1,124,9,Evaṃ vuttā {cā}ti ca -saddena himodakakappavināsakaudakapathaviyāantoudakapathavīsandhārakaudakādiṃ pubbe avuttampi samuccinoti. 1048622,192,242,2,16,1,106,12,"Tejaṃ tejatoti ettha tejanaṭṭhena tejo, tejanaṃ nāma dahanapacanādisamatthaṃ nisānaṃ, yaṃ uṇhattanti vuccati. " 1048623,192,242,17,24,1,34,5,Yena {cā}ti yena tejogatena kupitena. 1048624,192,242,25,34,1,76,8,{Santappatī}ti ayaṃ kāyo samantato tappati ekāhikajarādibhāvena usumajāto hoti. 1048625,192,242,35,48,1,102,11,"Yena ca {jīrīyatī}ti yena ayaṃ kāyo jīrīyati, indriyavekallataṃ balaparikkhayaṃ valitādibhāvañca pāpuṇāti. " 1048626,192,242,49,67,1,152,16,"Yena ca {pariḍayhatī}ti yena kupitena ayaṃ kāyo parito ḍayhati, so ca puggalo ḍayhāmīti satadhotasappigosītacandanādilepañceva tālavaṇṭavātañca paccāsīsati. " 1048627,192,242,68,99,1,230,26,"Yena ca asitapītakhāyitasāyitaṃ sammā pariṇāmaṃ {gacchatī}ti yena asitaṃ vā odanādi, pītaṃ vā pānakādi, khāyitaṃ vā piṭhakhajjakādi, sāyitaṃ vā ambapakkamadhuphāṇitādi sammadeva paripākaṃ gacchati, rasādibhāvena vivekaṃ gacchatīti attho. " 1048628,192,242,100,122,1,220,19,"Ettha ca sarīrassa pakatiusumaṃ atikkamitvā uṇhabhāvo santāpo, sarīradahanavasena pavatto mahādāho paridāho, satavāraṃ tāpetvā udake pakkhipitvā uddhaṭasappi satadhotasappi, rasarudhiramaṃsamedaaṭṭhiaṭṭhimiñjasukkā rasādayo. " 1048629,192,242,123,131,1,65,7,"Tattha purimā tayo tejā catusamuṭṭhānā, pacchimo kammasamuṭṭhānova. " 1048630,192,243,2,5,1,28,3,Tejobhāvaṃ gatattā tejogataṃ. 1048631,192,243,6,9,1,15,2,{Usmā}ti uṇhākāro. 1048632,192,243,10,14,1,35,4,Usmāva usmābhāvaṃ gatattā usmāgataṃ. 1048633,192,243,15,18,1,21,3,Usuman ti caṇḍausumaṃ. 1048634,192,243,19,26,1,56,6,"Tadeva usumagataṃ, sabhāveneva usumabhāvaṃ pattanti attho. " 1048635,192,243,27,31,1,29,3,{Kaṭṭhaggī}ti kaṭṭhupādāno aggi. 1048636,192,243,32,36,1,30,4,Sakalikaggī ādīsupi eseva nayo. 1048637,192,243,37,42,1,42,4,{Saṅkāraggī}ti kacavaraṃ paṭicca uppannaaggi. 1048638,192,243,43,46,1,19,2,{Indaggī}ti asaniaggi. 1048639,192,243,47,55,1,48,6,{Santāpo}ti jālāya vā vītaccitaṅgārānaṃ vā santāpo . 1048640,192,243,56,59,1,21,2,{Sūriyasantāpo}ti ātapo. 1048641,192,243,60,65,1,59,4,{Kaṭṭhasannicayasantāpo}ti kaṭṭharāsiṃ paṭicca uppannasantāpo. 1048642,192,243,66,69,1,19,3,Sesesupi eseva nayo. 1048643,192,243,70,73,1,15,3,Evaṃ vuttā cāti. 1048644,192,243,74,79,1,69,5,Ca -saddena petaggikappavināsakagginirayaggiādike avuttepi samuccinoti. 1048645,192,244,2,8,1,38,5,Vāyaṃ {vāyato}ti ettha vāyanaṭṭhena vāyo. 1048646,192,244,9,12,1,20,3,Kimidaṃ vāyanaṃ nāma? 1048647,192,244,13,21,1,50,6,"Vitthambhanaṃ, samudīraṇaṃ vā, vāyanaṃ gamananti eke. " 1048648,192,244,22,28,1,59,5,Uddhaṅgamā {vātā}ti uggārahikkādipavattakā uddhaṃ ārohanavātā. 1048649,192,244,29,35,1,58,5,Adhogamā {vātā}ti uccārapassāvādinīharaṇatā adho orohanavātā. 1048650,192,244,36,41,1,34,4,Kucchisayā {vātā}ti antānaṃ bahivātā. 1048651,192,244,42,47,1,34,4,Koṭṭhāsayā {vātā}ti antānaṃ antovātā. 1048652,192,244,48,58,1,112,8,Aṅgamaṅgānusārino {vātā}ti dhamanījālānusārena sakalasarīre aṅgamaṅgāni anusaṭā samiñjanapasāraṇādinibbattakā vātā . 1048653,192,244,59,66,1,68,6,{Satthakavātā}ti sandhibandhanāni kattariyā chindantā viya pavattavātā. 1048654,192,244,67,72,1,58,4,{Khurakavātā}ti khurena viya hadayamaṃsachedanaphālanakavātā. 1048655,192,244,73,77,1,47,3,{Uppalakavātā}ti hadayamaṃsassa samuppāṭanakavātā. 1048656,192,244,78,81,1,33,2,{Assāso}ti antopavisanakanāsikāvāto. 1048657,192,244,82,85,1,34,2,{Passāso}ti bahinikkhamananāsikāvāto. 1048658,192,244,86,94,1,68,7,"Ettha ca purimā sabbe catusamuṭṭhānā, assāsapassāsā cittasamuṭṭhānāva. " 1048659,192,245,2,11,1,67,8,"Vāyogatan ti vāyova vāyogataṃ, sabhāveneva vāyobhāvaṃ pattanti attho. " 1048660,192,245,12,17,1,57,4,Thambhitattaṃ {rūpassā}ti avinibbhogarūpassa thambhitabhāvo. 1048661,192,245,18,24,1,45,5,Puratthimā {vātā}ti puratthimadisato āgatā vātā. 1048662,192,245,25,29,1,26,4,Pacchimā dīsupi eseva nayo. 1048663,192,245,30,39,1,56,8,"Sarajā dīsu saha rajena sarajā, rajavirahitā suddhā arajā. " 1048664,192,245,40,46,1,48,5,"Sītautusamuṭṭhānā, sītavalāhakantare vā jātā sītā. " 1048665,192,245,47,53,1,48,5,"Uṇhautusamuṭṭhānā, uṇhavalāhakantare vā jātā uṇhā. " 1048666,192,245,54,58,1,26,3,{Parittā}ti mandā tanukavātā. 1048667,192,245,59,62,1,22,2,{Adhimattā}ti balavavātā. 1048668,192,245,63,66,1,35,3,Kāḷāti kāḷavalāhakantare samuṭṭhitā. 1048669,192,245,67,77,1,68,9,"Yehi abbhāhato chavivaṇṇo kāḷako hoti, tesaṃ etaṃ adhivacanantipi eke. " 1048670,192,245,78,83,1,40,4,{Verambhavātā}ti yojanato upari vāyanavātā. 1048671,192,245,84,89,1,51,4,{Pakkhavātā}ti antamaso makkhikāyapi pakkhāyūhanavātā. 1048672,192,245,90,93,1,24,2,{Supaṇṇavātā}ti garuḷavātā. 1048673,192,245,94,102,1,56,7,"Kāmaṃ cetepi pakkhavātāva, ussadavasena pana visuṃ gahitā. " 1048674,192,245,103,114,1,93,9,"{Tālavaṇṭavātā}ti tālavaṇṇehi katena, aññehi vā katena kenaci maṇḍalasaṇṭhānena samuṭṭhāpitavātā. " 1048675,192,245,115,119,1,48,3,{Vidhūpanavātā}ti bījanapattakena samuṭṭhāpitavātā. 1048676,192,245,120,129,1,82,8,"Imāni ca tālavaṇṭavidhūpanāni anuppannampi vātaṃ uppādenti, uppannampi parivattenti. " 1048677,192,245,130,136,1,94,6,Idhāpi ca -saddo udakasandhārakavātakappavināsakavātajālāpellanakavātādike avuttepi samuccinoti. 1048678,192,245,137,149,1,51,8,Ettha ca‘‘ āpaṃ maññatī’’ tiādīsu yasmā tīhi maññanāhi– 1048679,192,245,150,175,1,134,16,"‘‘ ahaṃ āpoti maññati, mama āpoti maññatī’’ tiādinā pathavīvāre vuttanayena sakkā maññanāvibhāgo vibhāvetunti vuttaṃ‘‘ sesaṃ vuttanayamevā’’ ti. " 1048680,192,245,176,185,1,87,9,Tasmā tattha vuttanayānusārena imesu tīsu vāresu yathārahaṃ maññanāvibhāgo vibhāvetabbo. 1048681,192,246,2,9,1,59,5,{Ettāvatā}ti ettakena iminā catuvāraparimāṇena desanāvisesena. 1048682,192,246,10,13,1,18,3,Ca -saddo byatireko. 1048683,192,246,14,18,1,35,4,Tena vakkhamānaṃyeva visesaṃ joteti. 1048684,192,246,19,28,1,54,9,Yvāyan ti yo ayaṃ lakkhaṇo nāma hāro vuttoti sambandho. 1048685,192,246,29,46,1,81,11,"So pana lakkhaṇahāro yaṃlakkhaṇo tattha vutto, taṃ dassetuṃ ‘‘ vuttamhī’’ tiādi vuttaṃ. " 1048686,192,246,47,62,1,122,14,Tattha vuttamhi {ekadhamme}ti kusalādīsu khandhādīsu vā yasmiṃ kasmiñci ekadhamme sutte sarūpato niddhāraṇavasena vā kathite. 1048687,192,246,63,78,1,118,13,"Ye dhammā ekalakkhaṇā {tenā}ti ye keci dhammā kusalādibhāvena, rūpakkhandhādibhāvena vā tena vuttadhammena samānalakkhaṇā. " 1048688,192,246,79,99,1,163,17,"Vuttā bhavanti {sabbe}ti sabbepi kusalādisabhāvā, khandhādisabhāvā vā dhammā sutte avuttāpi tāya samānalakkhaṇatāya vuttā bhavanti, ānetvā saṃvaṇṇanavasenāti adhippāyo. " 1048689,192,247,2,8,1,43,5,Ettha ca {ekalakkhaṇā}ti samānalakkhaṇā vuttā. 1048690,192,247,9,21,1,133,12,Tena sahacaritā samānakiccatā samānahetutā samānaphalatā samānārammaṇatāti evamādīhipi avuttānaṃ vuttānaṃ viya niddhāraṇaṃ veditabbaṃ. 1048691,192,247,22,26,1,20,3,{Itī}ti iminā pakārena. 1048692,192,247,27,62,1,130,21,"Tenāha‘‘ evaṃ nettiyaṃ lakkhaṇo nāma hāro vutto’’ ti, nettipāḷiyaṃ( netti.23) pana‘‘ ye dhammā ekalakkhaṇā keci so hāro lakkhaṇo nāmā’’ ti pāṭho āgato. " 1048693,192,247,63,69,1,43,5,Tassa {vasenā}ti tassa lakkhaṇahārassa vasena. 1048694,192,247,70,75,1,60,4,Rūpalakkhaṇaṃ {anatītattā}ti ruppanasabhāvena samānasabhāvattā. 1048695,192,247,76,78,1,19,2,Vadantena bhagavatā. 1048696,192,247,79,91,1,52,7,{Etā}ti‘‘ rūpaṃ attato samanupassatī’’ ti evaṃ vuttadiṭṭhī. 1048697,192,247,92,101,1,104,9,Ettha ca sakkāyadiṭṭhimaññanā dassaneneva sakalarūpavatthukā taṇhāmānamaññanāpi dassitā evāti daṭṭhabbaṃ. 1048698,192,247,102,120,1,128,14,Tathā hi vuttaṃ‘‘ tasmiṃyeva panassa diṭṭhimaññanāya maññite vatthusmiṃ sinehaṃ mānañca uppādayato taṇhāmānamaññanāpi veditabbā’’ ti. 1048699,192,247,121,142,1,201,21,Atha vā pathaviṃ āpaṃ tejaṃ vāyaṃ meti maññati abhinandatīti ca vadantena vuttanayeneva sakalarūpavatthukā taṇhāmaññanā tadanusārena mānamaññanāpi vuttāva hotīti evampettha itaramaññanāpi niddhāretabbā. 1048700,192,248,2,4,1,25,2,Āpovārādivaṇṇanā niṭṭhitā. 1048701,192,249,2,2,1,18,1,Bhūtavārādivaṇṇanā 1048702,192,250,2,43,1,209,22,"3.‘‘ Pathaviṃ maññati, pathaviyā maññatī’’ tiādīhi padehi‘‘ rūpaṃ attato samanupassati, rūpasmiṃ attānaṃ samanupassatī’’ tiādīnaṃ sakkāyadiṭṭhīnaṃ niddhāritattā vuttaṃ‘‘ evaṃ rūpamukhena saṅkhāravatthukaṃ maññanaṃ vatvā’’ ti . " 1048703,192,250,44,51,1,50,5,Tesu saṅkhāresu {sattesupī}ti tadupādānesupi sattesu . 1048704,192,250,52,57,1,37,4,{Dhātūsū}ti pathavīādīsu catūsu dhātūsu. 1048705,192,250,58,180,1,419,46,"‘‘ Jātaṃ bhūtaṃ saṅkhatan’’ tiādīsu( dī. ni.2.207; saṃ. ni.5.379) bhūta-saddo uppāde dissati, saupasaggo pana‘‘ pabhūtamariyo pakaroti puññan’’ tiādīsu vipule,‘‘ yebhuyyena bhikkhūnaṃ paribhūtarūpo’’ tiādīsu hiṃsane,‘‘ sambhūto sāṇavāsī’’ tiādīsu( cūḷava.450) paññattiyaṃ,‘‘ abhibhūto māro vijito saṅgāmo’’ tiādīsu vimathane,‘‘ parābhūtarūpo kho ayaṃ acelo pāthikaputto’’ tiādīsu( dī. ni.3.23,25,31,32) parājaye,‘‘ anubhūtaṃ sukhadukkhan’’ tiādīsu vediyane,‘‘ vibhūtaṃ vibhāvitaṃ paññāyā’’ tiādīsu pākaṭīkaraṇe dissati. " 1048706,192,250,181,185,1,21,3,Te sabbe {rukkhādīsū}ti. 1048707,192,250,186,190,1,33,4,Ādi -saddena saṅgahitāti daṭṭhabbā. 1048708,192,250,191,253,1,204,26,"‘‘ Kālo ghasati bhūtānīti( jā.1.2.190), bhūtā loke samussayan’’ ti( dī. ni.2.220; saṃ. ni.1.186) ca ādīsu avisesena sattavācakopi bhūtasaddo, upari devādipadehi sattavisesānaṃ gahitattā idha tadavasiṭṭhā bhūtasaddena gayhantīti āha‘‘ no ca kho avisesenā’’ ti. " 1048709,192,250,254,255,1,8,1,Tenevāha– 1048710,192,250,256,267,1,58,7,‘‘ cātumahārājikānañhi heṭṭhā sattā idha bhūtāti adhippetā’’ ti. 1048711,192,250,268,280,1,112,11,"Yo hi sattanikāyo paripuṇṇayoniko catūhipi yonīhi nibbattanāraho, tatthāyaṃ bhūtasamaññā aṇḍajādivasena bhavanato. " 1048712,192,251,2,6,1,30,3,{Bhūte}ti vuttadesaādesite bhūte. 1048713,192,251,7,28,1,137,15,"Bhūtato {sañjānātī}ti iminā‘‘ bhūtā’’ ti lokavohāraṃ gahetvā yathā tattha taṇhādimaññanā sambhavanti, evaṃ viparītasaññāya sañjānanaṃ pakāsīyati. " 1048714,192,251,29,49,1,102,12,Svāyamattho heṭṭhā‘‘ pathavito sañjānātī’’ ti ettha vuttanayānusārena sakkā jānitunti āha‘‘ vuttanayamevā’’ ti. 1048715,192,251,50,61,1,96,10,"Yathā suddhāvāsā sabbadā abhāvato imaṃ desanaṃ nāruḷhā, evaṃ nerayikāpi sabbamaññanānadhiṭṭhānato. " 1048716,192,251,62,66,1,46,4,Eteneva ekaccapetānampettha asaṅgaho daṭṭhabbo. 1048717,192,251,67,79,1,78,8,Apare pana‘‘ diṭṭhimaññanādhiṭṭhānato tesampettha saṅgaho icchitoyevā’’ ti vadanti. 1048718,192,251,80,89,1,53,5,‘‘ Samaṅgibhūtaṃ paricārentan’’ tiādinā sutte vuttanayena. 1048719,192,251,90,103,1,63,8,{Rajjatī}ti‘‘ subhā sukhitā’’ ti vipallāsaggāhena tattha rāgaṃ janeti. 1048720,192,251,104,125,1,111,14,"Evamettha rajjanto ca na kevalaṃ dassanavaseneva, savanādivasenapi rajjatevāti dassento‘‘ disvāpi… pe… utvāpī’’ ti āha. " 1048721,192,251,126,141,1,162,14,Tattha ghāyanādivasena rajjanaṃ tehi anubhūtagandhamālādivasena ceva visabhāgavatthubhūtānaṃ tesaṃ paribhogavasena ca yathānubhavaṃ anussaraṇavasena ca veditabbaṃ. 1048722,192,251,142,179,1,282,32,Evaṃ bhūte taṇhāmaññanāya {maññatī}ti vuttanayena bhūte paṭicca chandarāgaṃ janento tesaṃ paṭipattiṃ assādento abhinandanto abhivadanto ajjhosāya tiṭṭhanto‘‘ īdisī avatthā mama anāgatamaddhānaṃ siyā’’ tiādinā vā pana nayena tattha nandiṃ samannānento bhūte taṇhāmaññanāya maññatīti attho. 1048723,192,251,180,188,1,92,7,"Appaṭiladdhassa khattiyamahāsālādibhāvassa, sampattiṃ vipattin ti jātivasena ukkaṭṭanihīnataṃ. " 1048724,192,251,189,192,1,16,2,{Dahatī}ti ṭhapeti. 1048725,192,251,193,217,1,95,17,"Yo evarūpo {māno}ti yo eso‘‘ ayaṃ pubbe mayā sadiso, idāni ayaṃ seṭṭho ayaṃ hīnataro’’ ti uppanno māno. " 1048726,192,251,218,231,1,100,12,Ayaṃ vuccati {mānātimāno}ti ayaṃ bhārātibhāro viya purimaṃ sadisamānaṃ upādāya mānātimāno nāmāti attho. 1048727,192,252,2,13,1,76,8,"{Niccā}tiādīsu uppādābhāvato niccā, maraṇābhāvato dhuvā, sabbadā bhāvato sassatā. " 1048728,192,252,14,30,1,134,12,"Aniccapaṭipakkhato vā niccā, thirabhāvato dhuvā, sassatisamatāya sassatā, jarādivasena vipariṇāmassa abhāvato {avipariṇāmadhammā}ti maññati. " 1048729,192,252,31,38,1,65,6,Sabbe {sattā}ti oṭṭhagoṇagadrabhādayo anavasesā sañjanaṭṭhena sattā. 1048730,192,252,39,55,1,89,11,Sabbe {pāṇā}ti‘‘ ekindriyo pāṇo dvindriyo pāṇo’’ tiādivasena vuttā anavasesā pāṇanaṭṭhena pāṇā. 1048731,192,252,56,64,1,58,7,Sabbe {bhūtā}ti anavasesā aṇḍakosādīsu bhūtā sañjātāti bhūtā. 1048732,192,252,65,72,1,60,6,Sabbe {jīvā}ti sāliyavagodhūmādayo anavasesā jīvanaṭṭhena jīvā. 1048733,192,252,73,78,1,34,5,Tesu hi so virūhabhāvena jīvasaññī. 1048734,192,252,79,93,1,79,13,Avasā abalā {avīriyā}ti tesaṃ attano vaso vā balaṃ vā vīriyaṃ vā natthīti dasseti. 1048735,192,252,94,98,1,43,3,Niyatisaṅgatibhāvapariṇatāti ettha {niyatī}ti. 1048736,192,252,99,104,1,60,4,"Niyatatā, acchejjasuttāvutaabhejjamaṇi viya avijahitapakatitā. " 1048737,192,252,105,111,1,44,5,{Saṅgatī}ti channaṃ abhijātīnaṃ tattha saṅgamo. 1048738,192,252,112,125,1,118,9,"{Bhāvo}ti sabhāvoyeva, kaṇḍakānaṃ tikhiṇatā, kapiṭṭhaphalādīnaṃ parimaṇḍalāditā, migapakkhīnaṃ vicittavaṇṇāditāti evamādiko. " 1048739,192,252,126,136,1,68,10,Evaṃ niyatiyā ca saṅgatiyā ca bhāve ca pariṇatā nānappakārataṃ pattā. 1048740,192,252,137,145,1,44,7,"Yena hi yathā bhavitabbaṃ, so tatheva bhavati. " 1048741,192,252,146,154,1,43,7,"Yena na bhavitabbaṃ, so na bhavatīti dasseti. " 1048742,192,252,155,170,1,138,13,"{Chasvevābhijātīsū}ti kaṇhābhijātiādīsu chasu eva abhijātīsu ṭhatvā sukhañca dukkhañca paṭisaṃvedenti, aññā sukhadukkhabhūmi natthīti dasseti. " 1048743,192,252,171,176,1,49,5,Vā -saddena antādibhede diṭṭhābhinivese saṅgaṇhāti. 1048744,192,253,2,13,1,84,10,Upapattin ti iminā tasmiṃ tasmiṃ sattanikāye bhūtānaṃ sahabyataṃ ākaṅkhatīti dasseti. 1048745,192,253,14,22,1,64,8,Sukhuppattin ti iminā pana tattha tattha uppannassa sukhuppattiṃ. 1048746,192,253,23,29,1,56,5,Ekacce bhūte {niccā}tiādinā ekaccasassatikadiṭṭhiṃ dasseti. 1048747,192,253,30,39,1,78,8,Ahampi bhūtesu {aññatarosmī}ti iminā pana catutthaṃ ekaccasassatikavādaṃ dasseti. 1048748,192,254,2,8,1,47,5,Yato {kutocī}ti issarapurisādibhedato yato kutoci. 1048749,192,254,9,19,1,96,9,Ekā taṇhāmaññanāva {labbhatī}ti idhāpi heṭṭhā vuttanayena itaramaññanānampi sambhavo niddhāretabbo. 1048750,192,254,20,32,1,88,8,Vuttappakāreyeva bhūte taṇhādiṭṭhīhi abhinandatītiādinā vattabbattā āha‘‘ vuttanayamevā’’ ti. 1048751,192,254,33,53,1,120,14,"Yojanā {kātabbā}ti‘‘ yo bhūtapaññattiyā upādānabhūte khandhe parijānāti, so tīhi pariññāhi parijānātī’’ tiādinā yojanā kātabbā. " 1048752,192,254,54,71,1,150,14,"Apare panettha bhūtagāmopi bhūta-saddena saṅgahitoti rukkhādivasenapi maññanāvibhāgaṃ yojetvā dassenti, tathā mahābhūtavasenapi, taṃ aṭṭhakathāyaṃ natthi. " 1048753,192,255,2,6,1,62,3,Bhūmivisesādinā {bhedenā}ti bhūmivisesaupapattivisesādivibhāgena. 1048754,192,255,7,11,1,42,3,{Iddhiyā}ti puññavisesanibbattena ānubhāvena. 1048755,192,255,12,148,1,369,45,"Kiñcāpi deva-saddo‘‘ viddhe vigatavalāhake deve’’ tiādīsu( saṃ. ni.1.110;3.102;5.146-148; ma. ni.1.486; a. ni.10.15; itivu.27) ajaṭākāse āgato,‘‘ devo ca thokaṃ thokaṃ phusāyatī’’ tiādīsu meghe,‘‘ ayañhi deva kumāro’’ tiādīsu( dī. ni.2.34,35,36) khattiye āgato,‘‘ pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgibhūto paricāreti devo maññe’’ tiādīsu( dī. ni.1.183; ma. ni.2.211) viya idha upapattidevesu āgato, deva-saddena pana vattabbasatte anavasesato uddharitvā tato idhādhippete dassetuṃ‘‘ te tividhā’’ tiādi vuttaṃ. " 1048756,192,255,149,159,1,87,10,Sesā cha kāmāvacarā idha devāti adhippetā itaresaṃ padantarehi nivattitattāti adhippāyo. 1048757,192,255,160,176,1,121,12,Bhūtā devāti gahitesu sattesu taṇhādimaññanānaṃ pavattākārenapi tividhalakkhaṇanti āha‘‘ bhūtavāre vuttanayena veditabbā’’ ti. 1048758,192,256,2,67,1,310,35,"‘ ‘ Aññatarassa upāsakassa pajāpati abhirūpā hotī’’ tiādīsu( pārā.168) pajāpati -saddo gharaṇiyaṃ āgato,‘‘ pajāpati kāmadāyī suvaṇṇavaṇṇā me pajā hotū’’ tiādīsu diṭṭhigatikaparikappite,‘‘ pajāpatissa devarājassa dhajaggaṃ ullokeyyāthā’’ tiādīsu( saṃ. ni.1.249) devajeṭṭhake, idha pana adhipatīti vadanti, taṃ upari brahmuno gayhamānattā tesaṃ matimattaṃ. " 1048759,192,256,68,71,1,34,3,Devānan ti cātumahārājikādidevānaṃ. 1048760,192,256,72,78,1,77,6,Mahārājādīnan ti ādi -saddena sakkasuyāmasantussitasunimmitavasavattino gahitā. 1048761,192,256,79,82,1,22,3,Tesan ti mahārājādīnaṃ. 1048762,192,256,83,87,1,46,3,{Sattasaṅkhātāyā}ti kāmabhūmiyaṃ sattasaṅkhātāya. 1048763,192,256,88,91,1,27,3,Pajāpatin ti pajāpatibhāvaṃ. 1048764,192,256,92,100,1,73,8,Pajāpatibhāvena hi mānaṃ jappento pajāpatiṃ mānamaññanāya maññatīti vutto. 1048765,192,257,2,29,1,223,23,"Ekā diṭṭhimaññanāva {yujjatī}ti vuttaṃ, pajāpatino pana samipataṃ salokataṃ vā ākaṅkhato, tathābhāvāya cittaṃ paṇidahato, tathāladdhabbāya sampattiyā attano seyyādibhāvaṃ dahato ca taṇhāmānamaññanāpi sambhavantīti sakkā viññātuṃ. " 1048766,192,257,30,36,1,34,5,Ye ca {dhammā}ti āyuvaṇṇādike vadati. 1048767,192,257,37,45,1,76,8,Pajāpatin ti etthāpi heṭṭhā vuttanayena itaramaññanānampi sambhavo veditabbo. 1048768,192,258,2,6,1,20,2,{Brūhito}ti parivuddho. 1048769,192,258,7,13,1,66,5,{Guṇavisesehī}ti jhānādīhi visiṭṭhehi guṇehi uttarimanussadhammatāya. 1048770,192,258,14,33,1,134,14,"Brahma-saddassa satipi avisesato visiṭṭhavācakatte yattha yattha panassa guṇavisesayuttādirūpā pavatti, taṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ. " 1048771,192,258,34,39,1,45,4,{Sahasso}ti sahassiyā lokadhātuyā adhipatibhūto. 1048772,192,258,40,50,1,100,8,"{Paṭhamābhinibbatto}ti paṇītena paṭhamajhānena nibbatto, paṭhamajjhānabhūmiyaṃ vā paṭhamaṃ abhinibbatto. " 1048773,192,258,51,58,1,89,7,Gahitāti veditabbā padhānaggahaṇena appadhānānampi kenaci sambandhena gahitabhāvasiddhito. 1048774,192,258,59,65,1,38,5,Ettha ca {brahmā}ti mahābrahmā adhippeto. 1048775,192,258,66,89,1,196,20,"So hi vaṇṇavantatāya ceva dīghāyukatāya ca brahmapārisajjādīhi mahanto brahmāti mahābrahmā, tassa pana purohitaṭṭhāne ṭhitāti brahmapurohitā, parisāyaṃ bhavā paricārakāti {brahmapārisajjā}ti veditabbā. " 1048776,192,258,90,105,1,116,11,Ukkaṭṭhekapuggalabhāvato pajāpatismiṃ viya brahmani maññanā vattatīti vuttaṃ‘‘ pajāpativāre vuttanayeneva veditabbā’’ ti. 1048777,192,258,106,112,1,77,6,Tathā hi bahupuggalabhāvasāmaññato ābhassaravārādīnaṃ bhūtavārasadisatā vuttā. 1048778,192,259,2,6,1,43,4,Yathāvuttapabhāya ābhāsanasīlā vā ābhassarā. 1048779,192,259,7,20,1,109,10,"{Ekatalavāsino}ti idaṃ jhānantarabhūmīnaṃ viya heṭṭhuparibhāvābhāvato vuttaṃ, ṭhānāni pana nesaṃ paricchinnāneva. " 1048780,192,259,21,26,1,44,5,Ābhassarehi parittā ābhā etesanti parittābhā. 1048781,192,259,27,31,1,34,4,Appamāṇā ābhā etesanti appamāṇābhā. 1048782,192,260,2,6,1,21,3,{Subhā}ti sobhanā pabhā. 1048783,192,260,7,11,1,49,4,Kañcanapiṇḍo viya sassirikā kañcanapiṇḍasassirikā. 1048784,192,260,12,31,1,126,14,"Tattha sobhanāya pabhāya kiṇṇā subhākiṇṇāti vattabbe bhā-saddassa rassattaṃ, antima-ṇa-kārassa ha-kārañca katvā‘‘ subhakiṇhā’’ ti vuttā. " 1048785,192,260,32,44,1,78,10,"{Subhā}ti ca ekagghanā niccalā pabhā vuccati, parittā subhā etesanti parittasubhā. " 1048786,192,260,45,49,1,37,4,Appamāṇā subhā etesanti appamāṇasubhā. 1048787,192,261,2,5,1,44,2,{Vipulaphalā}ti vipulasantasukhāyuvaṇṇādiphalā. 1048788,192,262,2,29,1,216,22,"Satipi devabrahmādīnaṃ puññaphalena jhānaphalena ca paṭipakkhābhibhave yesaṃ pana puthujjanaasaññasattesu abhibhūvohāro pākaṭo niruḷho ca, tesaṃ vasenāyaṃ desanā pavattāti dassento āha‘‘ asaññabhavassetaṃ adhivacanan’’ ti. " 1048789,192,262,30,56,1,151,17,"Yathā pajāpativāre‘‘ idhekacco pajāpatismiṃyevā’’ tiādinā maññanāpavatti dassitā, tathā idhāpi taṃ dassetuṃ sakkāti āha‘‘ sesaṃ pajāpativāre vuttanayamevā’’ ti. " 1048790,192,263,2,4,1,27,2,Bhūtavārādivaṇṇanā niṭṭhitā. 1048791,192,264,2,2,1,29,1,Ākāsānañcāyatanavārādivaṇṇanā 1048792,192,265,2,21,1,101,10,4. Evaṃ sattavasena bhūmikkamadassane suddhāvāsānaṃ aggahaṇe kāraṇaṃ niddhārento‘‘ evaṃ bhagavā’’ tiādimāha. 1048793,192,265,22,29,1,51,6,Tattha {anāgāmikhīṇāsavā}ti anāgāmino ca khīṇāsavā ca. 1048794,192,265,30,49,1,146,13,"Kiñcāpi suddhāvāsā attheva anekakappasahassāyukā, ukkaṃsaparicchedato pana soḷasakappasahassāyukāva, na tato paranti āha‘‘ katipayakappasahassāyukā’’ ti. " 1048795,192,265,50,65,1,144,11,Kāmarūpabhavesu pavattamānāpi ākāsānañcāyatanādidhammā arūpāvacarabhāvato taṃbhūmikavohāraṃ na labhantīti‘‘ tatrūpapannāyevā’’ ti avadhāretvā vuttaṃ. 1048796,192,265,66,71,1,56,5,Abhibhūvāre vuttanayena veditabbā yathārahanti adhippāyo. 1048797,192,265,72,76,1,37,4,Na hettha vaṇṇavantatādi sambhavatīti. 1048798,192,265,77,92,1,101,9,Pajāpativāre {vuttanayenā}ti ettha‘‘ ahamasmi arūpo pahīnarūpapaṭighasañño’’ tiādinā mānamaññanā veditabbā. 1048799,192,266,2,4,1,38,2,Ākāsānañcāyatanavārādivaṇṇanā niṭṭhitā. 1048800,192,267,2,2,1,23,1,Diṭṭhasutavārādivaṇṇanā 1048801,192,268,2,17,1,73,7,5. Rūpamukhena maññanāvatthudassanaṃ saṅkhepoti katvā vuttaṃ‘‘ vitthāratopī’’ ti. 1048802,192,268,18,44,1,135,18,"Tampi hi‘‘ yattha neva pathavī, na āpo, na tejo, na vāyo, na ākāsānañcāyatanan’’ tiādiggahaṇaṃ viya saṅkhepato pañcavokārabhavadassanaṃ hotīti. " 1048803,192,269,2,30,1,198,22,"Diṭṭhan ti yaṃ cakkhudvārena katadassanakiriyāsamāpanaṃ, yañca cakkhu dvayaṃ passati passissati sati sambhave passeyya, taṃ sabbakālanti visesavacanicchāya abhāvato diṭṭhanteva vuttaṃ yathā‘‘ duddhan’’ ti. " 1048804,192,269,31,39,1,38,4,Tenāha‘‘ rūpāyatanassetaṃ adhivacanan’’ ti. 1048805,192,269,40,45,1,33,5,Ayañca nayo sutā dīsupi yojetabbo. 1048806,192,269,46,52,1,38,5,{Sattā}ti rūpādīsu sattā visattāti sattā. 1048807,192,269,53,67,1,103,10,Sañjanaṭṭhena sāmaññasaddopi cesa satta-saddo‘‘ itthirūpe’’ ti visayavisesitattā idha purisavācako daṭṭhabbo. 1048808,192,269,68,78,1,87,9,{Rattā}ti vatthaṃ viya raṅgajātena cittassa vipariṇāmakārakena chandarāgena rattā sārattā. 1048809,192,269,79,86,1,66,6,{Giddhā}ti abhikaṅkhanasabhāvena abhigijjhanena giddhā gedhaṃ āpannā. 1048810,192,269,87,95,1,70,7,{Gadhitā}ti ganthitā viya lobhena dummocanīyabhāvena ārammaṇe paṭibaddhā. 1048811,192,269,96,105,1,74,8,{Mucchitā}ti kilesavasena visaññībhūtā viya anaññakiccā mucchaṃ mohaṃ āpannā. 1048812,192,269,106,116,1,79,9,{Ajjhosannā}ti visaye aññasādhāraṇe viya katvā gilitvā pariniṭṭhāpetvā viya ṭhitā. 1048813,192,269,117,120,1,29,2,{Iminā}ti suvaṇṇavaṇṇādiākārena. 1048814,192,269,121,131,1,64,8,"Maṅgalaṃ amaṅgalan ti īdisaṃ diṭṭhaṃ maṅgalaṃ, īdisaṃ amaṅgalanti . " 1048815,192,269,132,171,1,286,32,"Rūpasmiṃ attānaṃ {samanupassananayenā}ti idaṃ vedanādiarūpadhamme, rūpāyatanavinimuttasabbadhamme vā attato gahetvā tato ajjhattikaṃ, bāhiraṃ vā rūpāyatanaṃ tassokāsabhāvena parikappetvā‘‘ so kho pana me ayaṃ attā imasmiṃ rūpāyatane’’ ti maññanto diṭṭhasmiṃ maññatīti imaṃ nayaṃ sandhāya vuttaṃ." 1048816,192,269,172,214,1,199,24,"‘‘ Pathavito maññatī’’ tiādīsu yathā‘‘ saupakaraṇassa attano vā parassa vā’’ tiādimaññanāpavatti dassitā, evaṃ‘‘ diṭṭhato maññatī’’ tiādīsu sakkā taṃ dassetunti āha‘‘ tesaṃ pathavīvāre vuttanayeneva veditabban’’ ti. " 1048817,192,270,2,9,1,37,5,"{Āhaccā}ti visayaṃ anvāya, patvāti attho. " 1048818,192,270,10,17,1,19,3,Tenāha‘‘ upagantvā’’ ti. 1048819,192,270,18,26,1,77,7,{Aññamaññasaṃsilese}ti cakkhurūpasotasaddā viya dure ahutvā aññamaññaṃ alliyane. 1048820,192,271,2,6,1,31,4,Manasā viññātaṃ kevalanti attho. 1048821,192,271,7,11,1,32,4,Itarānipi hi manasā viññāyantīti. 1048822,192,271,12,28,1,105,12,Sesehi sattahi āyatanehi paññattiyā asaṅgahitattā tampi saṅgahetvā dassetuṃ‘‘ dhammārammaṇassa vā’’ ti vuttaṃ. 1048823,192,271,29,44,1,98,11,Dvīsupi vikappesu lokuttarānampi saṅgaho āpannoti āha‘‘ idha pana sakkāyapariyāpannameva labbhatī’’ ti. 1048824,192,271,45,49,1,43,3,{Vitthāro}ti maññanānaṃ pavattanākāravitthāro. 1048825,192,271,50,54,1,26,3,{Etthā}ti etesu sutavārādīsu. 1048826,192,272,2,4,1,32,2,Diṭṭhasutavārādivaṇṇanā niṭṭhitā. 1048827,192,273,2,2,1,19,1,Ekattavārādivaṇṇanā 1048828,192,274,2,12,1,85,4,"6. {Samāpannakavārenā}ti samāpannakappavattiyā, rūpāvacarārūpāvacarajhānappavattiyāti attho. " 1048829,192,274,13,35,1,160,17,"Sā hi ekasmiṃyeva ārammaṇe ekākārena pavattatīti katvā‘‘ ekattan’’ ti vuccati, evañca katvā vipākajjhānappavattipi idha samāpannakavāraggahaṇeneva gahitāti daṭṭhabbā. " 1048830,192,274,36,39,1,47,2,{Asamāpannakavārenā}ti kāmāvacaradhammappavattiyā. 1048831,192,274,40,48,1,62,8,Upacārajjhānenapi hi cittaṃ na sammā ekattaṃ gatanti vuccatīti. 1048832,192,275,2,5,1,22,2,{Yojanā}ti maññanāyojanā. 1048833,192,275,6,9,1,22,2,{Bhinditvā}ti vibhajitvā. 1048834,192,275,10,13,1,25,2,{Sāsananayenā}ti pāḷinayena. 1048835,192,275,14,54,1,190,22,"Tattha‘‘ ekattaṃ maññatī’’ tiādīsu‘‘ vedanaṃ attato samanupassatī’’ tiādinā nayena,‘‘ nānattaṃ maññatī’’ tiādīsu pana‘‘ rūpaṃ attato samanupassatī’’ tiādinā nayena vuttavidhiṃ anugantvā maññanā veditabbā. " 1048836,192,276,2,34,1,160,20,"Pathavīvārādīsu vuttena ca {aṭṭhakathānayenā}ti‘‘ ahaṃ vedanāti maññati, mama vedanāti maññatī’’ tiādinā,‘‘ ahaṃ rūpanti maññati, mama rūpanti maññatī’’ tiādinā cāti attho. " 1048837,192,276,35,53,1,109,11,"Tenāha‘‘ yathānurūpaṃ vīmaṃsitvā’’ ti, ekattanānattabhāvesu yo yojanānayo sambhavati, tadanurūpaṃ vicāretvāti attho. " 1048838,192,276,54,57,1,23,2,{Kecī}ti abhayagirivāsino. 1048839,192,276,58,61,1,24,2,{Apare}ti sārasamāsācariyā. 1048840,192,276,62,65,1,36,3,Diṭṭhābhinivesaṃ vadantīti sambandho. 1048841,192,276,66,101,1,352,33,"Puthujjanassa maññanā nāma sakkāyaṃ bhinditvāva yathāupaṭṭhitavisayavaseneva pavattatīti na tattha ayamekattanayo ayaṃ nānattanayoti vibhāgavaseneva, ekattasaññī attā hotītiādīsu ca attano ekattanānattasaññitā vuttā, na pana ekattaṃ nānattanti evaṃ pavattassa diṭṭhābhinivesassa ekattanānattabhāvoti evamettha tadubhayassa idha anadhippetabhāvo daṭṭhabbo. " 1048842,192,277,2,32,1,169,20,"Yaṃ yathāvuttaputhujjano anavasesato gaṇhanto gahetuṃ sakkoti, taṃ tassa anavasesato gahetabbataṃ upādāya‘‘ sabban’’ ti vuccatīti dassento‘‘ tamevā’’ ti āha, sakkāyasabbanti attho. " 1048843,192,277,33,52,1,154,15,Sabbasmimpi tebhūmakadhamme ādīnavadassane asati nibbidābhāvato assādānupassanāya taṇhā vaḍḍhatevāti āha‘‘ sabbaṃ assādento sabbaṃ taṇhāmaññanāya maññatī’’ ti. 1048844,192,277,53,55,1,21,2,Vuttañhetaṃ bhagavatā– 1048845,192,277,56,81,1,77,8,"‘‘ saṃyojaniyesu, bhikkhave, dhammesu assādānupassino viharato taṇhā pavaḍḍhatī’’ ti( saṃ. ni.2.53,57)." 1048846,192,277,82,116,1,225,26,‘‘ Sabbamidaṃ mayā nimmitan’’ ti tena nimmitamaññanāya attānaṃ seyyādito dahanto tena mānena nimmitaṃ maññatiyeva nāma nimmitamaññanāya vinā tathāmānuppattiyā abhāvatoti āha‘‘ attanā nimmitaṃ maññanto sabbaṃ mānamaññanāya maññatī’’ ti. 1048847,192,277,117,125,1,67,7,Sabbaṃ natthītiādinā {nayenā}ti ādi -saddena niyativādādike saṅgaṇhāti. 1048848,192,277,126,135,1,63,8,Mahā me {attā}ti iminā sabbato attano vibhūtipavattivādaṃ dasseti. 1048849,192,277,136,144,1,35,4,‘‘ Sabbaṃ sabbatthakan’’ ti diṭṭhivasena– 1048850,192,277,145,177,1,202,23,"‘‘ ahaṃ sabbasmiṃ mayhaṃ kiñcanaṃ palibodho sabbasmiṃ, paro sabbasmiṃ parassa kiñcanaṃ palibodho sabbasmin’’ tiādinā nayenapettha maññanā sambhavatīti dassento āha‘‘ sesaṃ pathavīvāre vuttanayena veditabban’’ ti. " 1048851,192,277,178,213,1,261,29,"Apica‘‘ sabboyaṃ loko purisamayo’’ ti evaṃdiṭṭhiko purisasaṅkhātato sabbato, attano uppattiṃ vā niggamanaṃ vā maññanto diṭṭhimaññanāya sabbato maññati, tasmiṃyeva pana diṭṭhimaññanāya maññite vatthusmiṃ sinehaṃ mānañca uppādayato taṇhāmaññanā mānamaññanā ca veditabbā. " 1048852,192,277,214,243,1,184,22,"Taṃyeva pana sabbaṃ mayhaṃ attā kattā sāmīti vā maññanto‘‘ sabbaṃ me’’ ti maññati, tathāyaṃ diṭṭhitaṇhābhinandanāhi abhinandanto sabbaṃ abhinandatīti evampettha maññanānaṃ pavatti veditabbā. " 1048853,192,278,2,5,1,15,3,Tan ti sakkāyaṃ. 1048854,192,278,6,15,1,113,8,"Ukkaṃsagatasukhasahitañhi khandhapañcakaṃ diṭṭhadhammanibbānavādī nibbānanti maññati, taṃ panatthato sakkāyoyevāti. " 1048855,192,278,16,23,1,59,6,{Ekadhā}ti pañcavidhampi nibbānabhāvena ekajjhaṃ katvā vuttaṃ. 1048856,192,278,24,27,1,12,2,{Yato}ti yasmā. 1048857,192,278,28,37,1,74,7,"Pañcahi {kāmaguṇehī}ti manāpiyarūpādīhi pañcahi kāmakoṭṭhāsehi, bandhanehi vā. " 1048858,192,278,38,44,1,42,6,Samappito suṭṭhu appito allīno hutvā ṭhito. 1048859,192,278,45,48,1,26,2,{Samaṅgibhūto}ti samannāgato. 1048860,192,278,49,62,1,102,12,{Paricāretī}ti tesu kāmaguṇesu kāmakoṭṭhāsesu yathāsukhaṃ indriyāni cāreti sañcāreti ito cito ca upaneti. 1048861,192,278,63,68,1,28,5,Atha vā laḷati ramati kīḷati. 1048862,192,278,69,76,1,44,7,Ettha dvidhā kāmaguṇā mānusakā ceva dibbā ca. 1048863,192,278,77,84,1,87,6,"Mānusakā ca mandhātukāmaguṇasadisā, dibbā paranimmitavasavattidevarājassa kāmaguṇasadisā. " 1048864,192,278,85,91,1,68,6,Evarūpe kāme upagatānañhi te diṭṭhadhammanibbānasampattiṃ paññapenti. 1048865,192,278,92,104,1,30,6,Tenāha‘‘ ettāvatā kho… pe… hotī’’ ti. 1048866,192,278,105,121,1,172,13,"{Diṭṭhadhammo}ti paccakkhadhammo vuccati, tattha tattha paṭiladdhattabhāvassetaṃ adhivacanaṃ, diṭṭhadhamme nibbānaṃ imasmiṃyeva attabhāve dukkhavūpasamanaṃ diṭṭhadhammanibbānaṃ. " 1048867,192,278,122,131,1,88,8,"Paramaṃ uttamaṃ diṭṭhadhammanibbānanti paramadiṭṭhadhammanibbānaṃ, taṃ patto hotīti attho. " 1048868,192,278,132,143,1,125,11,Pañcadhā āgatan ti yathāvuttakāmaguṇasukhassa ceva catubbidharūpāvacarajjhānasukhassa ca vasena pāḷiyaṃ pañcappakārena āgataṃ. 1048869,192,278,144,152,1,68,7,Nibbānaṃ {assādento}ti paramaṃ sukhaṃ nissaraṇanti maññanāya assādento. 1048870,192,279,2,21,1,81,14,"‘ ‘ Imasmiṃ nibbāne patte na jāyati, na jīrati, na mīyatī’’ ti evampi nibbānasmiṃ maññati." 1048871,192,279,22,34,1,64,8,‘‘ Ito paraṃ paramassāsabhūtaṃ natthī’’ ti gaṇhanto nibbānato maññati. 1048872,192,279,35,49,1,60,9,"Tayidaṃ nibbānaṃ mayā adhigataṃ, tasmā‘‘ nibbānaṃ me’’ ti maññati. " 1048873,192,279,50,55,1,52,5,Tatoyeva taṃ nibbānaṃ diṭṭhābhinandanāya abhinandati. 1048874,192,279,56,59,1,27,3,Ayaṃ tāvettha diṭṭhimaññanā. 1048875,192,279,60,70,1,110,10,Tasmiṃyeva pana diṭṭhimaññanāya maññite vatthusmiṃ sinehaṃ mānañca uppādayato taṇhāmānamaññanāpi niddhāretabbā. 1048876,192,280,2,10,1,62,6,"{Yādiso}ti yathārūpo, yehi jegucchādisabhāvehi passitabboti attho. " 1048877,192,280,11,14,1,10,2,{Esā}ti ayaṃ. 1048878,192,280,15,19,1,49,4,Tenassa attano suṇantānañca paccakkhasiddhatamāha. 1048879,192,280,20,29,1,89,8,"Asubhādisabhāvena saha vijjamānānaṃ rūpādidhammānaṃ kāyo samūhoti sakkāyo, upādānakkhandhā. " 1048880,192,280,30,35,1,48,4,{Tathā}ti tassa bhāvabhūtena paṭikūlatādippakārena. 1048881,192,280,36,46,1,106,8,{Sabbamaññanā}ti pathavīādike sarūpāvadhāraṇādivibhāgabhinne visaye pavattiyā anekavihitā sabbā taṇhāmaññanā. 1048882,192,281,2,6,1,23,2,{Jeguccho}ti jigucchanīyo. 1048883,192,281,7,10,1,50,3,Tenassa asubhājaññaduggandhapaṭikūlabhāvaṃ dasseti. 1048884,192,281,11,16,1,36,4,{Siduro}ti khaṇe khaṇe bhijjanasabhāvo. 1048885,192,281,17,20,1,56,3,Tenassa aniccaaddhuvakhayavayapabhaṅgurasabhāvaṃ dasseti. 1048886,192,281,21,24,1,15,3,Ayan ti sakkāyo. 1048887,192,281,25,29,1,17,3,{Dukkho}ti na sukho. 1048888,192,281,30,33,1,47,3,Tenassa kicchakasirābādhadukkhavuttitaṃ dasseti. 1048889,192,281,34,37,1,30,2,{Apariṇāyako}ti pariṇāyakarahito. 1048890,192,281,38,41,1,38,3,Tenassa attasuññaasāravuttitaṃ dasseti. 1048891,192,281,42,45,1,15,3,Tan ti sakkāyaṃ. 1048892,192,281,46,52,1,65,4,"{Paccanīkato}ti sabhāvapaṭipakkhato, subhaniccasukhaattāditoti attho. " 1048893,192,281,53,61,1,65,7,"Gaṇhan ti gaṇhanto, tattha subhādigāhavasena abhinivisantoti attho. " 1048894,192,282,2,14,1,62,8,Idāni tissopi maññanā upamāhi vibhāvetuṃ‘‘ subhato’’ tiādi vuttaṃ. 1048895,192,282,15,44,1,191,22,"Tattha yathā mahāpariḷāhe vipulānatthāvahe ca aggimhi salabhassa patanaṃ subhasukhasaññāya, evaṃ tādise sakkāye salabhassa taṇhāmaññanāti imamatthaṃ dasseti‘‘ subhato… pe… taṇhāya maññanā’’ ti iminā. " 1048896,192,283,2,35,1,250,26,"Gūthādī kīṭako gūtharāsiṃ laddhā asampannepi tasmiṃ sampannākāraṃ pavattayamāno attānaṃ ukkaṃseti, evamanekādīnave ekantabhedini sakkāye niccasaññaṃ upaṭṭhapetvā sampattimadena tattha bālo mānaṃ jappetīti imamatthamāha‘‘ niccasaññaṃ… pe… mānena maññanā’’ ti. " 1048897,192,284,2,58,1,333,43,"Yathā bālo muddhadhātuko sammūḷho koci ādāse attano paṭibimbaṃ disvā‘‘ ayaṃ maññe ādāsasāmiko, yadi ahamimaṃ gahetvā tiṭṭheyyaṃ, anatthampi me kareyyā’’ ti chaḍḍetvā palāyanto tattha avijjamānameva kiñci vijjamānaṃ katvā gaṇhi, tathūpamo ayaṃ bālo sakkāye attattaniyagāhaṃ gaṇhantoti imamatthaṃ dīpeti‘‘ attā… pe… diṭṭhiyā hoti maññanā’’ ti iminā. " 1048898,192,285,2,6,1,59,4,Sukhumaṃ mārabandhanaṃ vepacittibandhanatopi sukhumatarattā. 1048899,192,285,7,21,1,62,8,"Tenāha bhagavā‘‘ aho sukhumataraṃ kho, bhikkhave, mārabandhanan’’ ti. " 1048900,192,286,2,8,1,33,5,"Bahun ti ativiya, anekakkhattuṃ vā. " 1048901,192,286,9,14,1,59,5,Vipphandamānopi sakkāyaṃ nātivattati saṃsāraṃ nātivattanato. 1048902,192,286,15,41,1,150,18,"Yathāha‘‘ ye te, bhikkhave, samaṇā sato sattassa ucchedaṃ vināsaṃ vibhavaṃ paññapenti, te, sakkāyaṃyeva anuparidhāvanti seyyathāpi sā gaddulabandhano’’ tiādi. " 1048903,192,286,42,59,1,159,14,"Yathā hi sattasupi ucchedavikappesu saṃsāranāyikānaṃ taṇhādiṭṭhīnaṃ pahānaṃ sambhavati, evaṃ sassatavikappesupīti kathañci pana diṭṭhigatikassa bhavavippamokkho. " 1048904,192,286,60,69,1,35,5,Tena vuttaṃ‘‘ sakkāyaṃ nātivattatī’’ ti. 1048905,192,287,2,7,1,24,4,{Saso}ti so eso puthujjano. 1048906,192,287,8,11,1,20,3,Niccan ti sabbakālaṃ. 1048907,192,288,2,7,1,55,5,Tan ti tasmā sakkāyamalīnassa jātiyādīnamanativattanato. 1048908,192,288,8,11,1,18,2,{Asātato}ti dukkhato. 1048909,192,289,2,12,1,132,10,Passaṃ evamiman ti asubhāniccadukkhānattasabhāvaṃ taṃ sakkāyaṃ vuttappakārena yathābhūtavipassanāpaññāsahitāya maggapaññāya passanto. 1048910,192,289,13,19,1,51,5,{Pahāyā}ti samucchedavasena sabbā maññanāyo pajahitvā. 1048911,192,289,20,26,1,61,5,Sabbadukkhā {pamuccatī}ti sakalasmāpi vaṭṭadukkhato pamuccatīti. 1048912,192,290,2,4,1,28,2,Ekattavārādivaṇṇanā niṭṭhitā. 1048913,192,291,2,4,1,27,2,Paṭhamanayavaṇṇanā niṭṭhitā. 1048914,192,292,2,2,1,27,1,Sekkhavāradutiyanayavaṇṇanā 1048915,192,293,2,27,1,121,14,"7. Adhippetassa atthassa aniyametvā vacanaṃ uddeso, niyametvā vacanaṃ {niddeso}ti āha‘‘ yoti uddesavacanaṃ, soti niddesavacanan’’ ti. " 1048916,192,293,28,31,1,30,2,{Sampiṇḍanattho}ti samuccayattho. 1048917,192,293,32,36,1,40,4,Sampiṇḍanañca sabhāgatāvasena hotīti āha– 1048918,192,293,37,48,1,63,6,"‘‘ ārammaṇasabhāgenā’’ ti, ārammaṇassa sabhāgatāya sadisatāyāti attho. " 1048919,192,293,49,59,1,85,9,"Sekkhaṃ dasseti sāmaññajotanāya visese avaṭṭhānato, sekkhavisayattā ca tassa vacanassa. " 1048920,192,294,2,20,1,122,16,"{Kenaṭṭhenā}ti yasmā ñāṇena araṇīyato attho sabhāvo, tasmā kenaṭṭhena kena sabhāvena kena lakkhaṇena sekkho nāma hotīti attho. " 1048921,192,294,21,36,1,108,10,"Yasmā pana sekkhadhammādhigamena puggale sekkhavohārappavatti, tasmā‘‘ sekkhadhammapaṭilābhato sekkho’’ ti vuttaṃ. " 1048922,192,294,37,47,1,76,9,"Sekkhadhammā nāma catūsu maggesu, heṭṭhimesu ca tīsu phalesu sammādiṭṭhiādayo. " 1048923,192,294,48,64,1,68,10,Tenāha‘‘ sekkhāya sammādiṭṭhiyā… pe… ettāvatā kho bhikkhu sekkho hotī’’ ti. 1048924,192,294,65,81,1,112,11,Evaṃ abhidhammapariyāyena sekkhalakkhaṇaṃ dassetvā idāni suttantikapariyāyenapi taṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ. 1048925,192,294,82,90,1,79,7,Tattha {sikkhatī}ti iminā sikkhāttayasamaṅgī apariniṭṭhitasikkho sekkhoti dasseti. 1048926,192,294,91,99,1,22,3,Tenāha‘‘ sikkhatī’’ tiādi . 1048927,192,294,100,110,1,75,6,Sikkhāhi niccasamāyogadīpanatthañcettha‘‘ sikkhati sikkhatī’’ ti āmeḍitavacanaṃ. 1048928,192,294,111,120,1,49,8,"Atha vā sikkhanaṃ sikkhā, sā etassa sīlanti sekkho. " 1048929,192,294,121,142,1,186,19,"So hi apariyositasikkhattā tadadhimuttattā ca ekantena sikkhanasīlo, na asekkho viya pariniṭṭhitasikkho tattha paṭippassaddhussukko, nāpi vissaṭṭhasikkho pacurajano viya tattha anadhimutto. " 1048930,192,294,143,155,1,66,11,"Atha vā ariyāya jātiyā tīsu sikkhāsu jāto, tattha vā bhavoti sekkho. " 1048931,192,294,156,163,1,51,6,"Atha vā ikkhati etāyāti ikkhā, maggaphalasammādiṭṭhi. " 1048932,192,294,164,167,1,21,3,Saha ikkhāyāti sekkho. 1048933,192,295,2,18,1,166,14,"Anulomapaṭipadāya {paripūrakārī}ti yā sā sīlādikā vipassanantā dukkhanirodhagāminiyā lokuttarāya paṭipadāya anulomanato anulomapaṭipadā, tassā sampādanena paripūrakārīti. " 1048934,192,295,19,31,1,74,8,Idāni taṃ paṭipadaṃ puggalādhiṭṭhānena dassetuṃ‘‘ sīlasampanno’’ tiādi vuttaṃ. 1048935,192,295,32,40,1,84,6,"Tattha {sīlasampanno}ti pātimokkhasaṃvarasīlena samannāgato, paripuṇṇapātimokkhasīlo vā. " 1048936,192,295,41,51,1,57,6,Pātimokkhasīlañhi idha‘‘ sīlan’’ ti adhippetaṃ padhānabhāvato. 1048937,192,295,52,60,1,114,8,Rūpādiārammaṇesu abhijjhādīnaṃ pavattinivāraṇasaṅkhātena manacchaṭṭhānaṃ indriyānaṃ pidhānena indriyesu guttadvāro. 1048938,192,295,61,66,1,58,5,Pariyesanādivasena bhojane pamāṇajānanena bhojane mattaññū. 1048939,192,295,67,73,1,91,6,Vigatathinamiddho hutvā rattindivaṃ kammaṭṭhānamanasikāre yuttatāya jāgariyānuyogamanuyutto. 1048940,192,295,74,91,1,79,11,Kathaṃ pana jāgariyānuyogo hotīti taṃ dassetuṃ‘‘ pubbarattā… pe… viharatī’’ ti vuttaṃ. 1048941,192,295,92,99,1,66,5,Yathāha‘‘ kathañca pubbarattāpararattaṃ jāgariyānuyogamanuyutto hoti? 1048942,192,295,100,132,1,185,21,"Idha bhikkhu divasaṃ caṅkamena nisajjāya āvaraṇīyehi cittaṃ parisodheti, rattiyā paṭhamaṃ yāmaṃ caṅkamena… pe… sodheti, evaṃ kho bhikkhu pubbarattāpararattaṃ jāgariyānuyogamanuyutto hotī’’ ti( vibha.519). " 1048943,192,295,133,148,1,71,9,"Imasmiṃ {panatthe}ti‘‘ maññati, na maññatī’’ ti ca vattabbabhāvasaṅkhāte atthe. " 1048944,192,295,149,164,1,87,10,"No puthujjano adhippeto‘‘ appattamānaso, anuttaraṃ yogakkhemaṃ patthayamāno’’ ti ca vuttattā. " 1048945,192,296,2,28,1,190,22,"Sampayuttattā manasi bhavoti rāgo mānaso, mano eva mānasanti katvā cittaṃ mānasaṃ, anavasesato mānaṃ sīyati samucchindatīti aggamaggo mānasaṃ, tannibbattattā pana arahattassa mānasatā daṭṭhabbā. " 1048946,192,296,29,37,1,60,6,"{Janesutā}ti jane sakalasattaloke vissutā, patthaṭayasāti attho. " 1048947,192,297,2,6,1,30,4,Natthi ito uttaranti anuttaraṃ. 1048948,192,297,7,27,1,112,14,"Taṃ pana sabbaseṭṭhaṃ hontaṃ ekantato sadisarahitameva hoti, tasmā vuttaṃ‘‘ anuttaranti seṭṭhaṃ, asadisanti attho’’ ti. " 1048949,192,297,28,31,1,31,2,{Patthayamānassā}ti taṇhāyantassa. 1048950,192,297,32,35,1,27,2,{Pajappitānī}ti mānajappanāni. 1048951,192,297,36,52,1,129,11,"Yasmiñhi vatthusmiṃ taṇhāyanā patthayamānamaññanā sambhavati, tasmiṃyeva‘‘ seyyohamasmī’’ tiādīni pajappitāni sambhavantīti adhippāyo. " 1048952,192,297,53,56,1,25,3,Pavedhītan ti parivāsitaṃ. 1048953,192,297,57,62,1,57,4,{Pakappitesū}ti taṇhādiṭṭhikappehi parikappitesu ārammaṇesu. 1048954,192,297,63,67,1,20,3,Sotan ti kilesasotaṃ . 1048955,192,297,68,72,1,39,4,Tasmiñhi chinne itarasotaṃ chinnamevāti. 1048956,192,297,73,76,1,23,3,Viddhastan ti vināsitaṃ. 1048957,192,297,77,93,1,94,11,"Tañca kho lomahaṃsamattampi asesetvāti dassento āha‘‘ vinaḷīkatan’’ ti, vigatāvasesaṃ katanti attho. " 1048958,192,297,94,110,1,111,11,"Adhimuttiyā idhādhippetapatthanā pākaṭā hotīti‘‘ tanninno’’ tiādi vuttaṃ, na pana kusalacchandassa adhimuttibhāvato. " 1048959,192,297,111,114,1,24,2,{Adhimuccanto}ti okappento. 1048960,192,298,2,21,1,162,13,"{Sabbākāraviparītāyā}ti ‘‘ subhaṃ sukhaṃ niccan’’ tiādīnaṃ sabbesaṃ attanā gahetabbākārānaṃ vasena tabbiparītatāya, anavasesato dhammasabhāvaviparītākāragāhiniyāti attho. " 1048961,192,298,22,46,1,254,21,"Abhivisiṭṭhena {ñāṇenā}ti asampajānanamicchājānanāni viya na dhammasabhāvaṃ appatvā nāpi atikkamitvā, atha kho avirajjhitvā dhammasabhāvassa abhimukhabhāvappattiyā abhivisiṭṭhena ñāṇena, ñātapariññādhiṭṭhānāya tīraṇapariññāya pahānapariññekadesena cāti attho. " 1048962,192,298,47,59,1,34,6,Tenāha‘‘ pathavīti… pe… vuttaṃ hotī’’ ti. 1048963,192,298,60,64,1,44,4,Pathavībhāvan ti pathaviyaṃ abhiññeyyabhāvaṃ. 1048964,192,298,65,78,1,84,8,"Lakkhaṇapathavī hi idhādhippetā, pariññeyyabhāvo panassā‘‘ aniccātipī’’ tiādinā gahitoti. " 1048965,192,298,79,85,1,73,5,{Abhiññatvā}ti ñātatīraṇapahānapariññāhi heṭṭhimamaggañāṇehi ca abhijānitvā. 1048966,192,298,86,112,1,168,23,"{Māmaññī}ti appahīnānaṃ maññanānaṃ vasena māti maññatīti mā, pahīnānaṃ pana vasena na maññatīti amaññī, mā ca so amaññī ca māmaññīti evamettha padavibhāgato attho veditabbo. " 1048967,192,298,113,122,1,51,8,"Tattha yena bhāgena amaññī, tena maññīti na vattabbo. " 1048968,192,298,123,132,1,51,8,"Yena pana bhāgena maññī, tena amaññīti na vattabboti. " 1048969,192,298,133,151,1,97,14,Evaṃ paṭikkhepappadhānaṃ atthaṃ dassetuṃ aṭṭhakathāyaṃ‘‘ maññī ca na maññī ca na vattabbo’’ ti vuttaṃ. 1048970,192,298,152,159,1,79,6,Paṭikkhepappadhānatā cettha labbhamānānampi maññanānaṃ dubbalabhāvato veditabbā. 1048971,192,298,160,161,1,8,1,Tenevāha– 1048972,192,298,162,171,1,29,5,‘‘ itarā pana tanubhāvaṃ gatā’’ ti. 1048973,192,298,172,193,1,111,15,"{Mā}ti ca nipātapadametaṃ, anekatthā ca nipātāti adhippāyena‘‘ etasmiñhi atthe imaṃ padaṃ nipātetvā vuttan’’ ti vuttaṃ. " 1048974,192,298,194,205,1,111,10,{Nipātetvā}ti ca pakatiādivibhāganiddhāraṇe anumānanayaṃ muñcitvā yathāvutte atthe paccakkhatova dassetvāti attho. 1048975,192,298,206,215,1,90,8,Puthujjano {viyā}ti etenassa uparimaggavajjhataṇhāmānavasena maññanā na paṭikkhittāti dīpeti. 1048976,192,299,2,23,1,115,14,"Atha vā mā {maññī}ti parikappakiriyāpaṭikkhepavacanametaṃ‘‘ mā randhayuṃ, mā jīrī’’ tiādīsu viya, na maññeyyāti vuttañhoti. " 1048977,192,299,24,49,1,143,19,"Yathā hi puthujjano sabbaso appahīnamaññanattā‘‘ maññati’’ cceva vattabbo, yathā ca khīṇāsavo sabbaso pahīnamaññanattā na maññati eva, na evaṃ sekkho. " 1048978,192,299,50,64,1,90,12,"Tassa hi ekaccā maññanā pahīnā, ekaccā appahīnā, tasmā ubhayabhāvato ubhayathāpi na vattabbo. " 1048979,192,299,65,70,1,44,5,Nanu ca ubhayabhāvato ubhayathāpi vattabboti? 1048980,192,299,71,72,1,2,1,Na. 1048981,192,299,73,91,1,110,15,"Yā hi appahīnā, tāpissa tanubhāvaṃ gatāti tāhipi so na maññeyya vibhūtatarāya maññanāya abhāvato, pageva itarāhi. " 1048982,192,299,92,101,1,26,5,Tenāha bhagavā‘‘ mā maññī’’ ti. 1048983,192,299,102,126,1,123,16,"Tena vuttaṃ‘‘ mā maññīti parikappakiriyāpaṭikkhepavacanametaṃ‘ mā randhayuṃ, mā jīrī’ tiādīsu viya, na maññeyyāti vuttaṃ hotī’’ ti. " 1048984,192,299,127,136,1,73,8,"Ayañcassa amaññanā vatthuno pariññeyyattā, na asekkhassa viya pariññātattā. " 1048985,192,299,137,150,1,107,12,"Yañhi ekantato parijānitabbaṃ parijānituṃ sakkā, na tattha tabbidhure viya puthujjanassa maññanā sambhavanti. " 1048986,192,299,151,160,1,36,5,Tenāha‘‘ pariññeyyaṃ tassāti vadāmī’’ ti. 1048987,192,300,2,8,1,74,4,"{Okkantaniyāmattā}ti anupaviṭṭhasammattaniyāmattā, otiṇṇamaggasotattāti attho. " 1048988,192,300,9,16,1,100,5,"{Sambodhiparāyaṇattā}ti uparimaggasambodhipaṭisaraṇattā, tadadhigamāya ninnapoṇapabbhārabhāvatoti attho. " 1048989,192,300,17,22,1,53,5,Ubhayenapi tassa avassaṃbhāvinī sesapariññāti dasseti. 1048990,192,300,23,31,1,68,7,"Pariññeyyan ti parijānitabbabhāvena ṭhitaṃ, pariññātuṃ vā sakkuṇeyyaṃ. " 1048991,192,300,32,34,1,28,2,Tappaṭipakkhato apariññeyyaṃ. 1048992,192,300,35,45,1,107,9,Puthujjanassa {viyā}ti etena idhādhippetaputhujjanassa pariññeyyabhāvāsaṅkā eva natthi anadhikāratoti dasseti. 1048993,192,300,46,57,1,52,7,‘‘ Mābhinandī’’ ti etthāpi imināva nayena attho veditabbo. 1048994,192,301,2,4,1,36,2,Sekkhavāradutiyanayavaṇṇanā niṭṭhitā. 1048995,192,302,2,2,1,32,1,Khīṇāsavavāratatiyādinayavaṇṇanā 1048996,192,303,2,9,1,32,2,8. Sabhāgo diṭṭhasaccatādisāmaññena. 1048997,192,303,10,26,1,102,12,Ārakā kilesehi arahanti padassa niruttinayena atthaṃ vatvā taṃ pāḷiyā samānento‘‘ vuttañcetan’’ tiādimāha. 1048998,192,303,27,34,1,61,6,Tattha {pāpakā}ti lāmakaṭṭhena duggatisampāpanaṭṭhena ca pāpakā. 1048999,192,303,35,39,1,47,4,Sāvajjaṭṭhena akosallasambhūtaṭṭhena ca akusalā. 1049000,192,303,40,47,1,51,6,"Saṃkilesaṃ arahanti, tattha vā niyuttāti saṃkilesikā. " 1049001,192,303,48,55,1,67,6,"Punabbhavassa karaṇasīlā, punabbhavaphalaṃ arahantīti vā ponobhavikā. " 1049002,192,303,56,61,1,45,5,Saha darathena pariḷāhena pavattantīti sadarā. 1049003,192,303,62,70,1,54,7,"Dukkho kaṭuko, dukkhamo vā vipāko etesanti dukkhavipākā. " 1049004,192,303,71,78,1,65,6,Anāgate jātiyā ceva jarāmaraṇānañca vaḍḍhanena {jātijarāmaraṇiyā}ti. 1049005,192,303,79,83,1,34,4,Evametesaṃ padānaṃ attho veditabbo. 1049006,192,303,84,99,1,99,10,"Kāmañcāyaṃ suttantavaṇṇanā, abhidhammanayo pana nippariyāyoti tena dassento‘‘ cattāro āsavā’’ tiādimāha. " 1049007,192,303,100,115,1,129,13,"Samucchinnā {paṭippassaddhā}ti na kevalaṃ samucchinnā eva, atha kho paṭippassaddhāpīti maggakiccena sadisaṃ phalakiccampi niddhāreti. " 1049008,192,304,2,8,1,60,5,Sīlavisodhanādinā garūnaṃ paṭipattiyā anukaraṇaṃ garusaṃvāso. 1049009,192,304,9,12,1,41,3,Ariyamaggapaṭipatti eva ariyamaggasaṃvāso. 1049010,192,304,13,17,1,43,4,Dasa ariyāvāsā nāma pañcaṅgavippahīnatādayo. 1049011,192,304,18,21,1,18,3,Ye sandhāya vuttaṃ– 1049012,192,305,2,18,1,76,12,"‘ ‘ Dasayime, bhikkhave, ariyāvāsā, ye ariyā āvasiṃsu vā āvasanti vā āvasissanti vā. " 1049013,192,305,19,21,1,11,2,Katame dasa? 1049014,192,305,22,46,1,196,14,"Idha, bhikkhave, bhikkhu pañcaṅgavippahīno hoti chaḷaṅgasamannāgato, ekārakkho, caturāpasseno, panuṇṇapaccekasacco, samavayasaṭṭhesano, anāvilasaṅkappo, passaddhakāyasaṅkhāro, suvimuttacitto, suvimuttapañño. " 1049015,192,305,47,66,1,35,6,"Ime kho, bhikkhave, dasa ariyāvāsā’’ ti( a. ni.10.19). " 1049016,192,306,2,22,1,112,13,"Vussatīti vā vusitaṃ, ariyamaggo, ariyaphalañca, taṃ etassa atthīti atisayavacanicchāvasena arahā‘‘ vusitavā’’ ti vutto. " 1049017,192,306,23,26,1,49,3,Karaṇīyan ti pariññāpahānabhāvanāsacchikiriyamāha. 1049018,192,306,27,37,1,82,10,Taṃ pana yasmā catūhi maggehi catūsu saccesu kattabbattā soḷasavidhanti veditabbaṃ. 1049019,192,306,38,48,1,34,5,Tenāha‘‘ catūhi maggehi karaṇīyan’’ ti. 1049020,192,306,49,56,1,92,6,{Sammāvimuttassā}ti aggamaggaphalapaññāhi samucchedapaṭippassaddhīnaṃ vasena suṭṭhu vimuttassa. 1049021,192,306,57,63,1,72,5,{Santacittassā}ti tato eva sabbakilesadarathapariḷāhānaṃ vūpasantacittassa. 1049022,192,306,64,67,1,38,3,Bhinnakilesassa khīṇāsavassa bhikkhuno. 1049023,192,306,68,82,1,99,13,"Katassa pariññādikiccassa paṭicayo puna karaṇaṃ natthi, tato eva karaṇīyaṃ na vijjati na upalabbhati. " 1049024,192,307,2,8,1,42,5,{Bhārā}ti osīdāpanaṭṭhena bhārā viyāti bhārā. 1049025,192,307,9,27,1,40,5,Vuttañhi‘‘ bhārā have pañcakkhandhā’’ tiādi( saṃ. ni.3.22). 1049026,192,307,28,35,1,90,6,"Attano yonisomanasikārāyattanti attupanibandhaṃ, sasantānapariyāpannattā attānaṃ avijahanaṃ. " 1049027,192,307,36,62,1,194,19,"Tayidaṃ yadipi sabbasmiṃ anavajjadhamme sambhavati, akuppasabhāvāparihānadhammesu pana aggabhūte arahatte sātisayaṃ, netaresūti dassento āha‘‘ attano paramatthaṭṭhena vā’’ ti, uttamaṭṭhabhāvenāti attho. " 1049028,192,308,2,24,1,138,13,"Suttantanayo nāma pariyāyanayoti nippariyāyanayena saṃyojanāni dassento‘‘ bhavarāgaissāmacchariyasaṃyojanan’’ ti āha, na pana‘‘ rūparāgo’’ tiādinā. " 1049029,192,308,25,34,1,96,8,Bhavesu {saṃyojantī}ti kilesakammavipākavaṭṭānaṃ paccayo hutvā nissarituṃ appadānavasena bandhanti. 1049030,192,308,35,65,1,279,27,"Satipi hi aññesaṃ tappaccayabhāve na vinā saṃyojanāni tesaṃ tappaccayabhāvo atthi, orambhāgiyauddhambhāgiyasaṅgahitehi ca tehi taṃtaṃbhavanibbattakakammaniyamo bhavaniyamo ca hoti , na ca upacchinnasaṃyojanassa katānipi kammāni bhavaṃ nibbattentīti tesaṃyeva saṃyojanaṭṭho daṭṭhabbo. " 1049031,192,309,2,16,1,112,13,"Sammā aññāyāti ājānanabhūtāya aggamaggapaññāya sammā yathābhūtaṃ dukkhādīsu yo yathā jānitabbo, taṃ tathā jānitvā. " 1049032,192,309,17,21,1,48,4,Cittavimutti sabbassa cittasaṃkilesassa vissaggo. 1049033,192,309,22,27,1,63,5,Nibbānādhimutti nibbāne adhimuccanaṃ tattha ninnapoṇapabbhāratā. 1049034,192,309,28,31,1,20,3,Tan ti pathavīādikaṃ. 1049035,192,309,32,43,1,74,9,"Pariññātaṃ, na puthujjanassa viya apariññātaṃ, sekkhassa viya pariññeyyaṃ vā. " 1049036,192,309,44,47,1,20,2,{Tasmā}ti pariññātattā. 1049037,192,310,2,9,1,95,7,Catutthapañcamachaṭṭhavārā tattha tattha kilesanibbānakittanavasena pavattattā nibbānavārā nāma. 1049038,192,310,10,39,1,221,25,"Tattha pathavīādīnaṃ pariññātattā amaññanā, sā pana pariññā rāgādīnaṃ khayena siddhāti imassa atthassa dīpanavasena pāḷi pavattāti dassento‘‘ pariññātaṃ tassāti sabbapadehi yojetvā puna khayā rāgassa vītarāgattāti yojetabbaṃ. " 1049039,192,310,40,47,1,23,5,Esa nayo itaresū’’ ti āha. 1049040,192,310,48,52,1,37,3,Tattha {itaresū}ti pañcamachaṭṭhavāresu. 1049041,192,310,53,74,1,109,17,Yadi evaṃ kasmā pāḷi evaṃ na dissatīti āha‘‘ desanā pana ekattha vuttaṃ sabbattha vuttameva hotīti saṃkhittā’’ ti. 1049042,192,311,2,8,1,49,6,Na khayā rāgassa vītarāgo sabbaso appahīnarāgattā. 1049043,192,311,9,12,1,24,3,Vikkhambhitarāgo hi soti. 1049044,192,311,13,24,1,92,10,"Bāhiraka ggahaṇañcettha tathābhāvasseva tesu labbhanato, na tesu eva tathābhāvassa labbhanato. " 1049045,192,311,25,51,1,123,17,"Idāni yā sā‘‘ pariññātaṃ tassā’’ ti sabbapadehi yojanā vuttā, taṃ vināpi nibbānavāraatthayojanaṃ dassetuṃ‘‘ yathā cā’’ tiādi vuttaṃ. " 1049046,192,311,52,60,1,57,7,Tattha maññanaṃ na {maññatī}ti maññanā nappavattatīti attho. 1049047,192,311,61,68,1,78,7,Maññanāya maññitabbattepi tassā vatthuantogadhattāti evamettha attho daṭṭhabbo. 1049048,192,312,2,30,1,167,19,"Yadipi pariññātapadaṃ aggahetvā nibbānavāradesanā pavattā, evampi‘‘ khayā’’ tiādipadehi pariññāsiddhi eva pakāsīyatīti ko tesaṃ visesoti codanaṃ sandhāyāha‘‘ ettha cā’’ tiādi. " 1049049,192,312,31,38,1,77,6,"Maggabhāvanāpāripūridassanatthaṃ vutto, maggakiccantā hi pariññāyoti adhippāyo. " 1049050,192,312,39,45,1,40,4,Itare… pe… veditabbā vītarāgādikittanatoti. 1049051,192,312,46,51,1,43,4,Dvīhi vā {kāraṇehī}ti yathāvuttakāraṇadvayena. 1049052,192,312,52,55,1,19,2,{Assā}ti khīṇāsavassa. 1049053,192,312,56,62,1,36,5,Ayaṃ {viseso}ti idāni vuccamāno viseso. 1049054,192,312,63,91,1,174,21,"Yadipi khīṇāsavo ekantena vītarāgo vītadoso vītamoho eva ca hoti, yāya pana pubbabhāgapaṭipadāya vītarāgatādayo savisesāti vattabbataṃ labhanti, taṃ dassento‘‘ tīsu hī’’ tiādimāha ." 1049055,192,312,92,120,1,122,16,"‘‘ Ratto atthaṃ na jānātī’’ tiādinā( netti.11) rāge ādīnavaṃ passato‘‘ rāgo ca nāma sukhābhisaṅgena uppajjati, sukhañca vipariṇāmato dukkhaṃ. " 1049056,192,312,121,150,1,182,20,"Pageva itaran’’ ti sahetuke rāge ādīnavadassanaṃ dukkhānupassanāya nimittaṃ, dukkhānupassanā ca paṇidhiyā paṭipakkhabhāvato appaṇihitavimokkhaṃ paripuretīti āha‘‘ rāge… pe… vītarāgo hotī’’ ti. " 1049057,192,312,151,209,1,309,37,"Tathā‘‘ duṭṭho atthaṃ na jānātī’’ tiādinā( itivu.88) dose ādīnavaṃ passato‘‘ doso ca nāma dukkhaṃ paṭicca uppajjati, tañca ubhayaṃ anavaṭṭhitaṃ ittaraṃ pabhaṅgū’’ ti sahetuke dose ādīnavadassanaṃ aniccānupassanāya nimittaṃ, aniccānupassanā ca niccanimittādīnaṃ paṭipakkhabhāvato animittavimokkhaṃ paripūretīti āha‘‘ dose… pe… hotī’’ ti. " 1049058,192,312,210,262,1,275,31,"Tathā‘‘ mūḷho atthaṃ na jānātī’’ tiādinā( itivu.88) mohe ādīnavaṃ passato‘‘ moho nāma yathāsabhāvaggahaṇassa paribbhamanto’’ ti mohassa vikkhambhanaṃ anattānupassanāya nimittaṃ, anattānupassanāya ca attābhinivesassa paṭipakkhabhāvato suññataṃ vimokkhaṃ paripūretīti āha‘‘ mohe… pe… vītamoho hotī’’ ti. " 1049059,192,313,2,12,1,67,8,"Evaṃ {sante}ti yadi vītarāgatādayo vimokkhavibhāgena vuttā, evaṃ sante. " 1049060,192,313,13,23,1,71,8,"{Tasmā}ti yasmā vimokkhamukhavimokkhānaṃ vasena niyametvā na vuttaṃ, tasmā. " 1049061,192,313,24,41,1,114,13,Yaṃ kiñci arahato sambhavantaṃ vibhajitvā vuccatīti vārattayadesanā katāti imamatthaṃ dasseti‘‘ yaṃ arahato’’ tiādinā. 1049062,192,314,2,24,1,199,18,Evaṃ vimuttivibhāgena khīṇāsavassa vibhāgaṃ vārattayadesanānibandhanaṃ dassetvā idāni avibhāgenapi tattha pariññāvisayassa anusayavisayassa ca vibhāgaṃ tassa nibandhanaṃ dassento‘‘ avisesenā’’ tiādimāha. 1049063,192,314,25,41,1,92,10,Tattha upekkhāvedanā visesato saṅkhāradukkhaṃ sammohādhiṭṭhānanti vuttaṃ‘‘ saṅkhāra… pe… moho’’ ti. 1049064,192,314,42,45,1,33,3,Sesaṃ vuttanayattā suviññeyyameva. 1049065,192,315,2,4,1,41,2,Khīṇāsavavāratatiyādinayavaṇṇanā niṭṭhitā. 1049066,192,316,2,2,1,31,1,Tathāgatavārasattamanayavaṇṇanā 1049067,192,317,2,60,1,142,17,"12. Yehi( dī. ni. abhi. ṭī.1.7. cūḷasīlavaṇṇanā; a. ni. ṭī.1.1.170) guṇavisesehi nimittabhūtehi bhagavati‘‘ tathāgato’’ ti ayaṃ samaññā pavattā, taṃ dassanatthaṃ ‘‘ aṭṭhahi kāraṇehi bhagavā tathāgato’’ tiādi vuttaṃ. " 1049068,192,317,61,66,1,45,5,Guṇanemittakāneva hi bhagavato sabbāni nāmāni. 1049069,192,317,67,68,1,7,1,Yathāha– 1049070,192,318,2,9,1,38,5,"‘ ‘ Asaṅkhyeyyāni nāmāni, saguṇena mahesino; " 1049071,192,319,2,62,1,42,5,"Guṇena nāmamuddheyyaṃ, api nāmasahassato’’ ti.( dha. sa. aṭṭha.1313; udā. aṭṭha.53; paṭi. ma. aṭṭha.1.76; dī. ni. abhi. ṭī.1.7. cūḷasīlavaṇṇanā; a. ni. ṭī.1.1.170)– " 1049072,192,320,2,10,1,75,7,Tathā {āgato}ti ettha ākāraniyamanavasena opammasampaṭipādanattho tathā -saddo. 1049073,192,320,11,133,1,201,22,"Sāmaññajotanā hi visese avatiṭṭhatīti paṭipādagamanattho āgata -saddo, na ñāṇagamanattho‘‘ tathalakkhaṇaṃ āgato’’ tiādīsu ( dī. ni. aṭṭha.1.7; ma. ni. aṭṭha.1.12; saṃ. ni. aṭṭha.2.3.78; a. ni. aṭṭha.1.1.170; udā. aṭṭha.18; itivu. aṭṭha.38; theragā. aṭṭha.1.1.3; bu. vaṃ. aṭṭha.2. bāhiranidāna; mahāni. aṭṭha.14) viya, nāpi kāyagamanādiattho‘‘ āgato kho mahāsamaṇo, māgadhānaṃ giribbajan’’ tiādīsu( mahāva.63) viya. " 1049074,192,320,134,192,1,428,38,"Tattha yadākāraniyamanavasena opammasampaṭipādanattho tathā-saddo, taṃ karuṇāppadhānattā mahākaruṇāmukhena purimabuddhānaṃ āgamanapaṭipadaṃ udāharaṇavasena sāmaññato dassento yaṃtaṃsaddānaṃ ekantasambandhabhāvato‘‘ yathā sabbaloka… pe… āgatā’’ ti sādhāraṇato vatvā puna taṃ paṭipadaṃ mahāpadānasuttā dīsu( dī. ni.2.4) sambahulaniddesena supākaṭānaṃ āsannānañca vipassīādīnaṃ channaṃ sammāsambuddhānaṃ vasena dassento‘‘ yathā vipassī bhagavā’’ tiādimāha. " 1049075,192,320,193,201,1,173,7,Tattha yena {abhinīhārenā}ti manussatta-liṅgasampatti-hetu-satthāradassana-pabbajjā-abhiññādiguṇasampatti-adhikāra-chandānaṃ vasena aṭṭhaṅgasamannāgatena kāyapaṇidhānamahāpaṇidhānena. 1049076,192,320,202,208,1,73,6,Sabbesañhi sammāsambuddhānaṃ kāyapaṇidhānaṃ imināva nīhārena samijjhatīti. 1049077,192,321,2,35,1,181,23,Evaṃ mahābhinīhāravasena‘‘ tathāgato’’ ti padassa atthaṃ vatvā idāni pāramīpūraṇavasena dassetuṃ‘‘ atha vā yathā vipassī bhagavā… pe… yathā kassapo bhagavā dānapāramiṃ pūretvā’’ tiādi vuttaṃ. 1049078,192,321,36,62,1,212,19,"Imasmiṃ pana ṭhāne suttantikānaṃ mahābodhiyānapaṭipadāya kosallajananatthaṃ pāramīkathā vattabbā, sā pana sabbākārasampannā cariyāpiṭakavaṇṇanāya( cariyā. pakiṇṇakakathā) vitthārato niddiṭṭhā, tasmā atthikehi tattha vuttanayeneva veditabbā. " 1049079,192,321,63,93,1,239,24,"Yathā pana pubbe vipassīādayo sammāsambuddhā abhinīhārasampattiyaṃ patiṭṭhāya suvisuddhāya paṭipadāya anavasesato sammadeva sabbā pāramiyo paripūresuṃ, evaṃ amhākampi bhagavā paripūresīti imamatthaṃ sandhāyāha‘‘ samattiṃ sapāramiyo pūretvā’’ ti. " 1049080,192,321,94,120,1,300,20,"Satipi aṅgapariccāgādīnaṃ dānapāramibhāve pariccāgavisesabhāvadassanatthañceva sudukkarabhāvadassanatthañca‘‘ pañca mahāpariccāge’’ ti visuṃ gahaṇaṃ, tatoyeva ca aṅgapariccāgato visuṃ nayanapariccāgaggahaṇampi kataṃ, pariggahapariccāgabhāvasāmaññepi dhanarajjapariccāgato puttadārapariccāgaggahaṇañca kataṃ. " 1049081,192,322,2,15,1,178,10,"Gatapaccāgatikavattapūraṇādikāya pubbabhāgapaṭipadāya saddhiṃ abhiññāsamāpattinipphādanaṃ pubbayogo, dānādīsuyeva sātisayapaṭipattinipphādanaṃ pubbacariyā , sā cariyāpiṭakasaṅgahitā. " 1049082,192,322,16,27,1,85,8,"Abhinīhāro pubbayogo, dānādipaṭipatti, kāyavivekavasena ekacariyā vā {pubbacariyā}ti keci. " 1049083,192,322,28,48,1,222,18,"Dānādīnañceva appicchatādīnañca saṃsāranibbānesu ādīnavānisaṃsānañca vibhāvanavasena sattānaṃ bodhittaye patiṭṭhāpanaparipācanavasena ca pavattā kathā dhammakkhānaṃ, ñātīnaṃ atthacariyā ñātatthacariyā, sāpi karuṇāya vaseneva. " 1049084,192,322,49,53,1,41,4,Ādi -saddena lokatthacariyādayo saṅgaṇhāti. 1049085,192,322,54,72,1,230,14,"Kammassakatañāṇavasena, anavajjakammāyatanasippāyatanavijjāṭṭhānaparicayavasena khandhāyatanādiparicayavasena, lakkhaṇattayatīraṇavasena ca ñāṇacāro buddhicariyā, sā pana atthato paññāpāramīyeva, ñāṇasambhāradassanatthaṃ visuṃ gahaṇaṃ. " 1049086,192,322,73,79,1,32,4,"{Koṭī}ti pariyanto, ukkaṃsoti attho. " 1049087,192,323,2,7,1,50,5,Cattāro satipaṭṭhāne bhāvetvā brūhetvāti sambandho. 1049088,192,323,8,12,1,27,3,Tattha {bhāvetvā}ti uppādetvā. 1049089,192,323,13,16,1,20,2,{Brūhetvā}ti vaḍḍhetvā. 1049090,192,323,17,23,1,67,6,Satipaṭṭhānā diggahaṇena āgamanapaṭipadaṃ matthakaṃ pāpetvā dasseti. 1049091,192,323,24,30,1,52,6,Vipassanāsahagatā eva vā satipaṭṭhānā dayo daṭṭhabbā. 1049092,192,323,31,61,1,149,16,"Ettha ca‘‘ yena abhinīhārenā’’ tiādinā āgamanapaṭipadāya ādiṃ dasseti,‘‘ dānapāramī’’ tiādinā majjhaṃ,‘‘ cattāro satipaṭṭhāne’’ tiādinā pariyosānanti veditabbaṃ. " 1049093,192,324,2,12,1,87,8,"{Sampatijāto}ti muhuttajāto manussānaṃ hatthato muttamatto, na mātukucchito nikkhantamatto. " 1049094,192,324,13,37,1,231,21,"Nikkhantamattañhi mahāsattaṃ paṭhamaṃ brahmāno suvaṇṇajālena paṭiggaṇhiṃsu, tesaṃ hatthato cattāro mahārājāno ajinappaveṇiyā, tesaṃ hatthato manussā dukūlacumbaṭakena paṭiggaṇhiṃsu, manussānaṃ hatthato muccitvā pathaviyaṃ patiṭṭhitoti. " 1049095,192,324,38,41,1,35,3,Yathāha bhagavā mahāpadānadesanāyaṃ. 1049096,192,324,42,46,1,33,3,Setamhi {chatte}ti dibbasetacchatte. 1049097,192,324,47,50,1,28,2,{Anudhārīyamāne}ti dhārīyamāne. 1049098,192,324,51,59,1,84,8,Ettha ca chattaggahaṇeneva khaggādīni pañca kakudhabhaṇṭānipi vuttānevāti daṭṭhabbaṃ. 1049099,192,324,60,76,1,142,13,"Khaggatālavaṇṭamorahatthakavālabījanīuṇhīsapaṭṭāpi hi chattena saha tadā upaṭṭhitā ahesuṃ, chattādīniyeva ca tadā paññāyiṃsu, na chattādiggāhakā. " 1049100,192,324,77,83,1,27,5,Sabbā ca {disā}ti dasapi disā. 1049101,192,324,84,88,1,65,4,Nayidaṃ sabbadisāvilokanaṃ sattapadavītihāruttarakālaṃ daṭṭhabbaṃ. 1049102,192,324,89,97,1,65,7,Mahāsatto hi manussānaṃ hatthato muccitvā puratthimadisaṃ olokesi. 1049103,192,324,98,116,1,110,13,"Tattha devamanussā gandhamālādīhi pūjayamānā‘‘ mahāpurisa idha tumhehi sadisopi natthi, kuto uttaritaro’’ ti āhaṃsu. " 1049104,192,324,117,123,1,33,5,"Evaṃ catasso disā, catasso anudisā; " 1049105,192,324,124,145,1,125,16,"heṭṭhā, uparīti sabbā disā anuviloketvā sabbattha attanā sadisaṃ adisvā‘‘ ayaṃ uttarā disā’’ ti tattha sattapadavītihārena agamāsi. " 1049106,192,324,146,149,1,18,3,Āsabhin ti uttamaṃ. 1049107,192,324,150,153,1,19,2,{Aggo}ti sabbapaṭhamo. 1049108,192,324,154,160,1,36,5,Jeṭṭho {seṭṭho}ti ca tasseva vevacanaṃ. 1049109,192,324,161,173,1,86,10,"Ayamantimā jāti, natthi dāni {punabbhavo}ti imasmiṃ attabhāve pattabbaṃ arahattaṃ byākāsi. " 1049110,192,325,2,16,1,106,9,Anekesaṃ visesādhigamānaṃ {pubbanimittabhāvenā}ti saṃkhittena vuttamatthaṃ‘‘ yañhī’’ tiādinā vitthārato dasseti. 1049111,192,325,17,20,1,14,2,Tattha {etthā}ti– 1049112,192,326,2,6,1,29,3,"‘ ‘ Anekasākhañca sahassamaṇḍalaṃ, " 1049113,192,327,2,5,1,31,3,Chattaṃ marū dhārayumantalikkhe; 1049114,192,328,2,5,1,31,3,"Suvaṇṇadaṇḍā vītipatanti cāmarā, " 1049115,192,329,2,16,1,32,4,Na dissare cāmarachattagāhakā’’ ti.( su. ni.693); 1049116,192,330,2,4,1,14,2,Imissā gāthāya. 1049117,192,330,5,16,1,107,7,Sabbaññutaññāṇameva sabbattha appaṭihatacāratāya anāvaraṇañāṇanti āha‘‘ sabbaññutānāvaraṇañāṇapaṭilābhassā’’ ti. 1049118,192,330,17,33,1,140,13,Tathā ayaṃ bhagavāpi gato… pe… {pubbanimittabhāvenā}ti etena abhijātiyaṃ dhammatāvasena uppajjanakavisesā sabbabodhisattānaṃ sādhāraṇāti dasseti. 1049119,192,330,34,37,1,24,3,Pāramitānissandā hi teti. 1049120,192,331,2,5,1,17,2,{Vikkamī}ti agamāsi. 1049121,192,331,6,9,1,11,2,{Marū}ti devā. 1049122,192,331,10,15,1,37,4,{Samā}ti vilokanasamatāya samā sadisiyo. 1049123,192,331,16,32,1,99,14,"Mahāpuriso hi yathā ekaṃ disaṃ vilokesi, evaṃ sesadisāpi, na katthaci vilokane vibandho tassa ahosīti. " 1049124,192,331,33,41,1,46,6,"{Samā}ti vā viloketuṃ yuttā, visamarahitāti attho. " 1049125,192,331,42,51,1,93,9,Na hi tadā bodhisattassa virūpabībhacchavisamarūpāni viloketuṃ ayuttāni disāsu upaṭṭhahantīti. 1049126,192,332,2,25,1,129,15,Evaṃ ‘‘ tathā gato’’ ti kāyagamanaṭṭhena gata-saddena tathāgata-saddaṃ niddisitvā idāni ñāṇagamanaṭṭhena taṃ dassetuṃ‘‘ atha vā’’ tiādimāha. 1049127,192,332,26,32,1,56,4,Tattha {nekkhammenā}ti alobhappadhānena kusalacittuppādena . 1049128,192,332,33,78,1,77,11,"Kusalā hi dhammā idha nekkhammaṃ, na pabbajjādayo,‘‘ paṭhamajjhānan’’ ti( dī. ni. abhi. ṭī.1.7. cūḷasīlavaṇṇanā; a. ni. ṭī.1.1.170) ca vadanti. " 1049129,192,332,79,82,1,18,2,{Pahāyā}ti pajahitvā. 1049130,192,332,83,89,1,45,5,"Gato adhigato, paṭipanno uttarivisesanti attho. " 1049131,192,332,90,97,1,41,5,"{Pahāyā}ti vā pahānahetu, pahānalakkhaṇaṃ vā. " 1049132,192,332,98,102,1,36,4,Hetulakkhaṇattho hi ayaṃ pahāya-saddo. 1049133,192,332,103,121,1,122,13,"Kāmacchandādippahānahetukaṃ‘‘ gato’’ ti hettha vuttaṃ gamanaṃ avabodho, paṭipatti eva vā kāmacchandādippahānena ca lakkhīyatīti. " 1049134,192,332,122,126,1,27,3,Esa nayo {padāletvā}tiādīsupi. 1049135,192,332,127,130,1,20,2,{Abyāpādenā}ti mettāya. 1049136,192,332,131,152,1,70,5,{Ālokasaññāyā}ti vibhūtaṃ katvā manasikaraṇena( dī. ni. abhi. ṭī.1.7. cūḷasīlavaṇṇanā) upaṭṭhitaālokasañcānanena. 1049137,192,332,153,156,1,23,2,{Avikkhepenā}ti samādhinā. 1049138,192,332,157,161,1,56,3,{Dhammavavatthānenā}ti kusalādidhammānaṃ yāthāvanicchayena. 1049139,192,332,162,169,1,43,3,‘‘ Sappaccayanāmarūpavavatthānenā’’ tipi vadanti. 1049140,192,333,2,39,1,248,24,Evaṃ kāmacchandādinīvaraṇappahānena‘‘ abhijjhaṃ loke pahāyā’’ tiādinā( vibha.508) vuttāya paṭhamajjhānassa pubbabhāgapaṭipadāya bhagavato tathāgatabhāvaṃ dassetvā idāni saha upāyena aṭṭhahi samāpattīhi aṭṭhārasahi ca mahāvipassanāhi taṃ dassetuṃ‘‘ ñāṇenā’’ tiādimāha. 1049141,192,333,40,53,1,177,12,"Nāmarūpapariggahakaṅkhāvitaraṇānañhi vinibandhabhūtassa mohassa dūrīkaraṇena ñātapariññāyaṃ ṭhitassa aniccasaññādayo sijjhanti, tathā jhānasamāpattīsu abhiratinimittena pāmojjena. " 1049142,192,333,54,76,1,219,17,"Tattha‘‘ anabhiratiyā vinoditāya jhānādīnaṃ samadhigamo’’ ti samāpattivipassanānaṃ arativinodanaavijjāpadālanādīni upāyo, uppaṭipāṭiniddeso pana nīvaraṇasabhāvāya avijjāya heṭṭhā nivaraṇesupi saṅgahadassanatthanti daṭṭhabbaṃ. " 1049143,192,333,77,88,1,96,7,Samāpattivihārappavesavibandhanena nīvaraṇāni kavāṭasadisānīti āha‘‘ nīvaraṇakavāṭaṃ ugghāṭetvā’’ ti. 1049144,192,333,89,120,1,136,14,‘‘ Rattiṃ anuvitakketvā anuvicāretvā divā kammante payojetī’’ ti( ma. ni.1.251) vuttaṭṭhāne vitakkavicārā dhūmāyanāti adhippetāti āha‘‘ vitakkavicāradhūman’’ ti. 1049145,192,333,121,141,1,151,14,"Kiñcāpi paṭhamajjhānupacāreyeva dukkhaṃ, catutthajjhānupacāre ca sukhaṃ pahīyati, atisayappahānaṃ pana sandhāyāha‘‘ catutthajjhānena sukhadukkhaṃ pahāyā’’ ti. " 1049146,192,334,2,15,1,117,11,"Aniccassa , aniccanti ca anupassanā aniccānupassanā, tebhūmakadhammānaṃ aniccataṃ gahetvā pavattāya vipassanāyetaṃ nāmaṃ. " 1049147,192,334,16,27,1,72,7,Niccasaññan ti saṅkhatadhammesu‘‘ niccā sassatā’’ ti evaṃpavattamicchāsaññaṃ. 1049148,192,334,28,33,1,47,4,Saññāsīsena diṭṭhicittānampi gahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ. 1049149,192,334,34,38,1,21,4,Esa nayo ito paresupi. 1049150,192,334,39,45,1,71,5,{Nibbidānupassanāyā}ti saṅkhāresu nibbijjanākārena pavattāya anupassanāya. 1049151,192,334,46,49,1,25,3,Nandin ti sappītikataṇhaṃ. 1049152,192,334,50,56,1,69,5,{Virāgānupassanāyā}ti saṅkhāresu virajjanākārena pavattāya anupassanāya. 1049153,192,334,57,63,1,56,4,{Nirodhānupassanāyā}ti saṅkhārānaṃ nirodhassa anupassanāya. 1049154,192,334,64,77,1,104,11,"Yathā vā saṅkhārā nirujjhantiyeva, āyatiṃ punabbhavavasena na uppajjanti, evaṃ anupassanā nirodhānupassanā. " 1049155,192,334,78,89,1,52,6,"Tenevāha‘‘ nirodhānupassanāya nirodheti, no samudetī’’ ti. " 1049156,192,334,90,94,1,35,4,Muccitukamyatā hi ayaṃ balappattāti. 1049157,192,334,95,103,1,91,7,"Paṭinissajjanākārena pavattā anupassanā paṭinissaggānupassanā, paṭisaṅkhāsantiṭṭhanā hi ayaṃ. " 1049158,192,334,104,108,1,31,4,Ādānan ti niccādivasena gahaṇaṃ. 1049159,192,334,109,113,1,61,4,Santatisamūhakiccārammaṇānaṃ vasena ekattaggahaṇaṃ ghanasaññā. 1049160,192,334,114,116,1,24,2,Āyūhanaṃ abhisaṅkharaṇaṃ. 1049161,192,334,117,119,1,29,2,Avatthāvisesāpatti vipariṇāmo. 1049162,192,334,120,123,1,33,3,Dhuvasaññan ti thirabhāvaggahaṇaṃ. 1049163,192,334,124,131,1,86,7,Nimittan ti samūhādighanavasena sakiccaparicchedatāya ca saṅkhārānaṃ saviggahaggahaṇaṃ. 1049164,192,334,132,135,1,26,3,Paṇidhin ti rāgādipaṇidhiṃ. 1049165,192,334,136,141,1,44,5,Sā panatthato taṇhāvasena saṅkhāresu ninnatā. 1049166,192,334,142,145,1,28,3,Abhinivesan ti attānudiṭṭhiṃ. 1049167,192,335,2,5,1,64,3,Aniccadukkhādivasena sabbadhammatīraṇaṃ adhipaññādhammavipassanā. 1049168,192,335,6,10,1,51,4,Sārādānābhinivesan ti asāresu sāraggahaṇavipallāsaṃ. 1049169,192,335,11,16,1,65,5,Issarakuttādivasena loko samuppannoti abhiniveso sammohābhiniveso. 1049170,192,335,17,49,1,98,11,Keci pana‘‘ ahosiṃ nu kho ahaṃ atītamaddhānantiādinā( ma. ni.1.18; saṃ. ni.2.20) pavattasaṃsayāpatti sammohābhiniveso’’ ti vadanti. 1049171,192,335,50,53,1,47,3,Saṅkhāresu leṇatāṇabhāvaggahaṇaṃ ālayābhiniveso. 1049172,192,335,54,111,1,129,14,"‘‘ Ālayaratā ālayasammuditā’’ ti( dī. ni.2.64,67; ma. ni.1.281;2.337; saṃ. ni.1.172; mahāva.7,8) vacanato ālayo taṇhā, sāyeva cakkhādīsu rūpādīsu ca abhinivisanavasena pavattiyā {ālayābhiniveso}ti keci." 1049173,192,335,112,123,1,74,7,‘‘ Evaṃvidhā saṅkhārā paṭinissajjīyantī’’ ti pavattaṃ ñāṇaṃ paṭisaṅkhānupassanā. 1049174,192,335,124,137,1,116,10,"Vaṭṭato vigatattā vivaṭṭaṃ, nibbānaṃ, tattha ārammaṇakaraṇasaṅkhātena anupassanena pavattiyā vivaṭṭānupassanā, gotrabhū. " 1049175,192,335,138,143,1,58,5,Saṃyogābhinivesan ti saṃyujjanavasena saṅkhāresu nivisanaṃ. 1049176,192,335,144,150,1,54,5,{Diṭṭhekaṭṭhe}ti diṭṭhiyā sahajātekaṭṭhe pahānekaṭṭhe ca. 1049177,192,335,151,162,1,110,9,"{Oḷārike}ti uparimaggavajjhakilese apekkhitvā vuttaṃ, aññathā dassanena pahātabbāpi dutiyamaggavajjhehi oḷārikāti. " 1049178,192,335,163,166,1,22,2,{Aṇusahagate}ti aṇubhūte. 1049179,192,335,167,172,1,42,4,Idaṃ heṭṭhimamaggavajjhe apekkhitvā vuttaṃ. 1049180,192,335,173,176,1,34,2,{Sabbakilese}ti avasiṭṭhasabbakilese. 1049181,192,335,177,184,1,53,7,Na hi paṭhamādimaggehi pahīnā kilesā puna pahīyantīti. 1049182,192,336,2,4,1,25,2,Kakkhaḷattaṃ kathinabhāvo. 1049183,192,336,5,7,1,22,2,Paggharaṇaṃ dravabhāvo. 1049184,192,336,8,21,1,102,11,"Lokiyavāyunā bhastassa viya yena vāyunā taṃtaṃkalāpassa uddhumāyanaṃ, thaddhabhāvo vā, taṃ vitthambhanaṃ. " 1049185,192,336,22,55,1,316,28,"Vijjamānepi kalāpantarabhūtānaṃ kalāpantarabhūtehi samphuṭṭhabhāve taṃtaṃbhūtavivittatā rūpapariyanto ākāsoti yesaṃ yo paricchedo, tehi so asamphuṭṭhova, aññathā bhūtānaṃ paricchedasabhāvo na siyā byāpībhāvāpattito, abyāpitāva asamphuṭṭhatāti yasmiṃ kalāpe bhūtānaṃ paricchedo, tehi asamphuṭṭhabhāvo asamphuṭṭhalakkhaṇaṃ. " 1049186,192,336,56,74,1,67,7,Tenāha bhagavā ākāsadhātuniddese( dha. sa.637)‘‘ asamphuṭṭhaṃ catūhi mahābhūtehī’’ ti. 1049187,192,337,2,5,1,47,3,Virodhipaccayasannipāte visadisuppatti ruppanaṃ. 1049188,192,337,6,17,1,104,7,Cetanāpadhānattā saṅkhārakkhandhadhammānaṃ cetanāvasenetaṃ vuttaṃ‘‘ saṅkhārānaṃ abhisaṅkharaṇalakkhaṇan’’ ti. 1049189,192,337,18,36,1,103,9,Tathā hi suttantabhājanīye saṅkhārakkhandhavibhaṅge( vibha.92)‘‘ cakkhusamphassajā cetanā’’ tiādinā cetanāva vibhattā. 1049190,192,337,37,40,1,32,3,Abhisaṅkharaṇalakkhaṇā ca cetanā. 1049191,192,337,41,47,1,38,4,Yathāha‘‘ tattha katamo puññābhisaṅkhāro? 1049192,192,337,48,54,1,31,4,Kusalā cetanā kāmāvacarā’’ tiādi. 1049193,192,337,55,57,1,23,2,Pharaṇaṃ savipphārikatā. 1049194,192,337,58,61,1,26,2,{Assaddhiye}ti asaddhiyahetu. 1049195,192,337,62,64,1,19,2,Nimittatthe bhummaṃ. 1049196,192,337,65,69,1,23,3,Esa nayo {kosajje}tiādīsu. 1049197,192,337,70,73,1,52,3,Upasamalakkhaṇan ti kāyacittapariḷāhūpasamalakkhaṇaṃ. 1049198,192,337,74,82,1,131,8,Līnuddhaccarahite adhicitte pavattamāne paggahaniggahasampahaṃsanesu abyāvaṭatāya ajjhupekkhanaṃ paṭisaṅkhānaṃ pakkhapātupacchedato. 1049199,192,338,2,18,1,236,16,Musāvādādīnaṃ visaṃvādanādikiccatāya lūkhānaṃ apariggāhakānaṃ paṭipakkhabhāvato pariggāhakasabhāvā sammāvācā siniddhabhāvato sampayuttadhamme sammāvācāpaccayasubhāsitānaṃ sotārañca puggalaṃ pariggaṇhātīti tassā pariggāhalakkhaṇaṃ vuttaṃ. 1049200,192,338,19,33,1,144,13,"Kāyikakiriyā kiñci kattabbaṃ samuṭṭhāpeti, sayañca samuṭṭhahanaṃ ghaṭanaṃ hotīti sammākammanta saṅkhātāya viratiyā samuṭṭhānalakkhaṇaṃ daṭṭhabbaṃ. " 1049201,192,338,34,41,1,82,7,Sampayuttadhammānaṃ vā ukkhipanaṃ samuṭṭhāpanaṃ kāyikakiriyāya bhārukkhipanaṃ viya. 1049202,192,338,42,53,1,95,9,"Jīvamānassa sattassa, sampayuttadhammānaṃ vā jīvitindriyappavattiyā, ājīvasseva vā suddhi vodānaṃ. " 1049203,192,338,54,62,1,91,8,Sasampayuttadhammassa cittassa saṃkilesapakkhe patituṃ adatvā sammadeva paggaṇhanaṃ paggaho. 1049204,192,339,2,20,1,73,10,‘ ‘ Saṅkhārā’’ ti idha cetanā adhippetāti vuttaṃ‘‘ saṅkhārānaṃ cetanālakkhaṇan’’ ti. 1049205,192,339,21,23,1,29,2,Namanaṃ ārammaṇābhimukhabhāvo. 1049206,192,339,24,26,1,19,2,Āyatanaṃ pavattanaṃ. 1049207,192,339,27,33,1,60,6,Āyatanānaṃ vasena hi āyasaṅkhātānaṃ cittacetasikānaṃ pavatti. 1049208,192,339,34,45,1,104,10,"Taṇhāya hetulakkhaṇan ti vaṭṭassa janakahetubhāvo, maggassa pana nibbānasampāpakattanti ayametesaṃ viseso. " 1049209,192,340,2,4,1,31,2,Tathalakkhaṇaṃ aviparītasabhāvo. 1049210,192,340,5,8,1,47,3,Ekaraso aññamaññānativattanaṃ anūnānadhikabhāvo. 1049211,192,340,9,11,1,29,2,Yuganaddhā samathavipassanāva. 1049212,192,340,12,15,1,39,3,Saddhāpaññā paggahāvikkhepātipi vadanti. 1049213,192,341,2,9,1,36,5,"Khīṇoti kilese khepatīti khayo, maggo. " 1049214,192,341,10,14,1,38,3,"Anuppādapariyosānatāya anuppādo, phalaṃ. " 1049215,192,341,15,17,1,24,2,Passaddhi kilesavūpasamo. 1049216,192,341,18,21,1,32,2,{Chandassā}ti kattukāmatāchandassa. 1049217,192,341,22,24,1,27,2,Mūlalakkhaṇaṃ patiṭṭhābhāvo. 1049218,192,341,25,30,1,92,5,Samuṭṭhānabhāvo samuṭṭhānalakkhaṇaṃ ārammaṇapaṭipādakatāya sampayuttadhammānaṃ uppattihetutā. 1049219,192,341,31,38,1,65,6,"Samodhānaṃ visayādisannipātena gahetabbākāro, yā saṅgatīti vuccati. " 1049220,192,341,39,48,1,65,8,"Samaṃ saha odahanti anena sampayuttadhammāti vā samodhānaṃ, phasso. " 1049221,192,341,49,53,1,44,4,Samosaranti sannipatanti etthāti samosaraṇaṃ. 1049222,192,341,54,64,1,102,10,Vedanāya vinā appavattamānā sampayuttadhammā vedanānubhavananimittaṃ samosaṭā viya hontīti evaṃ vuttaṃ. 1049223,192,341,65,71,1,67,6,Gopānasīnaṃ kūṭaṃ viya sampayuttānaṃ pāmokkhabhāvo pamukhalakkhaṇaṃ. 1049224,192,341,72,85,1,89,11,"Tato, tesaṃ vā sampayuttadhammānaṃ uttari padhānanti tatuttari, paññuttarā hi kusalā dhammā. " 1049225,192,341,86,89,1,20,2,{Vimuttiyā}ti phalassa. 1049226,192,341,90,94,1,49,4,Tañhi sīlādiguṇasārassa paramukkaṃsabhāvena sāraṃ. 1049227,192,341,95,104,1,128,9,Ayañca lakkhaṇavibhāgo chadhātupañcajhānaṅgādivasena taṃtaṃsuttapadānusārena porāṇaṭṭhakathāyaṃ āgatanayena ca katoti daṭṭhabbaṃ. 1049228,192,341,105,114,1,74,9,Tathā hi pubbe vuttopi koci dhammo pariyāyantarapakāsanatthaṃ puna dassito. 1049229,192,341,115,176,1,276,29,"Tato eva ca‘‘ chandamūlakā kusalā dhammā manasikārasamuṭṭhānā phassasamodhānā vedanāsamosaraṇā’’ ti,‘‘ paññuttarā kusalā dhammā’’ ti,‘‘ vimuttisāramidaṃ brahmacariyan’’ ti,‘‘ nibbānogadhañhi āvuso brahmacariyaṃ nibbānapariyosānan’’ ti( ma. ni.1.466) ca suttapadānaṃ vasena‘‘ chandassa mūlalakkhaṇan’’ tiādi vuttaṃ. " 1049230,192,342,2,7,1,57,5,Tathadhammā nāma cattāri ariyasaccāni aviparītasabhāvattā. 1049231,192,342,8,10,1,21,2,Tathāni taṃsabhāvattā. 1049232,192,342,11,13,1,26,2,Avitathāni amusāsabhāvattā. 1049233,192,342,14,16,1,29,2,Anaññathāni aññākārarahitattā. 1049234,192,342,17,31,1,140,11,"{Jātipaccayasambhūtasamudāgataṭṭho}ti jātipaccayā sambhūtaṃ hutvā sahitassa attano paccayānurūpassa uddhaṃ āgatabhāvo, anupavattanaṭṭhoti attho. " 1049235,192,342,32,53,1,149,19,"Atha vā sambhūtaṭṭho ca samudāgataṭṭho ca sambhūtasamudāgataṭṭho, na jātito jarāmaraṇaṃ na hoti, na ca jātiṃ vinā aññato hotīti jātipaccayasambhūtaṭṭho. " 1049236,192,342,54,70,1,124,14,"Itthañca jātito samudāgacchatīti jātipaccayasamudāgataṭṭho, yā yā jāti yathā yathā paccayo hoti, tadanurūpaṃ pātubhāvoti attho. " 1049237,192,342,71,107,1,240,32,"Avijjāya saṅkhārānaṃ {paccayaṭṭho}ti etthāpi na avijjā saṅkhārānaṃ paccayo na hoti, na ca avijjaṃ vinā saṅkhārā uppajjanti, yā yā avijjā yesaṃ yesaṃ saṅkhārānaṃ yathā yathā paccayo hoti, ayaṃ avijjāya saṅkhārānaṃ paccayaṭṭho paccayabhāvoti attho. " 1049238,192,343,2,8,1,50,6,Bhagavā taṃ sabbākārato jānāti passatīti sambandho. 1049239,192,343,9,12,1,16,2,{Tenā}ti bhagavatā. 1049240,192,343,13,16,1,30,3,Taṃ vibhajjamānanti yojetabbaṃ. 1049241,192,343,17,20,1,18,3,Tan ti rupāyatanaṃ. 1049242,192,343,21,30,1,118,7,"{Iṭṭhāniṭṭhādī}ti ādi -saddena majjhattaṃ saṅgaṇhāti, tathā atītānāgatapaccuppannaparittaajjhattabahiddhātadubhayādibhedaṃ. " 1049243,192,343,31,90,1,423,42,"{Labbhamānakapadavasenā}ti‘‘ rūpāyatanaṃ diṭṭhaṃ, saddāyatanaṃ sutaṃ, gandhāyatanaṃ rasāyatanaṃ phoṭṭhabbāyatanaṃ mutaṃ, sabbaṃ rūpaṃ manasā viññātan’’ ti( dha. sa.966) vacanato diṭṭhapadañca viññātapadañca rūpārammaṇe labbhati, rūpārammaṇaṃ iṭṭhaṃ aniṭṭhaṃ majjhattaṃ parittaṃ atītaṃ anāgataṃ paccuppannaṃ ajjhattaṃ bahiddhā diṭṭhaṃ viññātaṃ rūpaṃ rūpāyatanaṃ rūpadhātu vaṇṇanibhā sanidassanaṃ sappaṭighaṃ nīlaṃ pītakanti evamādīhi anekehi nāmehi. " 1049244,192,344,2,17,1,63,7,Terasahi {vārehī}ti rūpakaṇḍe( dha. sa.616) āgate terasa niddesavāre sandhāyāha. 1049245,192,344,18,32,1,88,10,Ekekasmiñca vāre catunnaṃ catunnaṃ vavatthāpananayānaṃ vasena‘‘ dvepaññāsāya nayehī’’ ti āha. 1049246,192,344,33,37,1,55,4,Tathameva aviparītadassitāya appaṭivattiyadesanatāya ca. 1049247,192,344,38,51,1,107,9,‘‘ Jānāmi abhiññāsin’’ ti vattamānātītakālesu ñāṇappavattidassanena anāgatepi ñāṇappavatti vuttāyevāti daṭṭhabbā. 1049248,192,344,52,72,1,76,9,Vidita -saddo anāmaṭṭhakālaviseso veditabbo‘‘ diṭṭhaṃ sutaṃ mutan’’ tiādīsu( dha. sa.966) viya. 1049249,192,344,73,79,1,45,5,Na {upaṭṭhāsī}ti attattaniyavasena na upagacchi. 1049250,192,344,80,97,1,127,15,"Yathā rūpārammaṇādayo dhammā yaṃsabhāvā yaṃpakārā ca, tathā ne passati jānāti gacchatīti {tathāgato}ti evaṃ padasambhavo veditabbo. " 1049251,192,344,98,124,1,117,13,"Keci pana‘‘ niruttinayena pisodarādipakkhepena( pāṇini6.3.109) vā dassi-saddassa lopaṃ, āgata-saddassa cāgamaṃ katvā tathāgato’’ ti vaṇṇenti. " 1049252,192,345,2,5,1,23,2,Niddosatāya anupavajjaṃ. 1049253,192,345,6,8,1,27,2,Pakkhipitabbābhāvena anūnaṃ. 1049254,192,345,9,11,1,27,2,Apanetabbābhāvena anadhikaṃ. 1049255,192,345,12,14,1,45,2,Atthabyañjanādisampattiyā sabbākāraparipuṇṇaṃ. 1049256,192,345,15,27,1,60,7,No {aññathā}ti‘‘ tathevā’’ ti vuttamevatthaṃ byatirekena sampādeti. 1049257,192,345,28,41,1,115,11,"Tena yadatthaṃ bhāsitaṃ, ekantena tadatthanipphādanato yathā bhāsitaṃ bhagavatā, tathevāti aviparītadesanataṃ dasseti. " 1049258,192,345,42,54,1,91,10,{Gadaattho}ti etena tathaṃ gadatīti {tathāgato}ti da-kārassa ta-kāro kato niruttinayenāti dasseti. 1049259,192,346,2,5,1,27,3,Tathā gatamassāti tathāgato. 1049260,192,346,6,11,1,35,5,Gatan ti ca kāyavācāpavattīti attho. 1049261,192,346,12,44,1,248,25,"{Tathā}ti ca vutte yaṃtaṃsaddānaṃ abyabhicārisambandhitāya yathāti ayamattho upaṭṭhitoyeva hoti, kāyavacīkiriyānañca aññamaññānulomena vacanicchāyaṃ kāyassa vācā, vācāya ca kāyo sambandhībhāvena upatiṭṭhatīti imamatthaṃ dassento āha‘‘ bhagavato hī’’ tiādi. " 1049262,192,346,45,55,1,69,9,Imasmiṃ pana atthe tathāvādītāya {tathāgato}ti ayampi attho siddho hoti. 1049263,192,346,56,70,1,73,10,So pana pubbe pakārantarena dassitoti āha‘‘ evaṃ tathākāritāya tathāgato’’ ti. 1049264,192,347,2,25,1,118,16,"Tiriyaṃ aparimāṇāsu {lokadhātūsū}ti etena yadeke‘‘ tiriyaṃ viya upari adho ca santi lokadhātuyo’’ ti vadanti, taṃ paṭisedheti. " 1049265,192,347,26,37,1,69,6,"Desanāvilāsoyeva desanāvilāsamayo yathā‘‘ puññamayaṃ, dānamayan’’ tiādīsu. " 1049266,192,348,2,19,1,142,13,Nipātānaṃ vācakasaddasannidhāne tadatthajotanabhāvena pavattanato gata-saddoyeva avagatatthaṃ atītatthañca vadatīti āha‘‘ gatoti avagato atīto’’ ti. 1049267,192,349,2,21,1,191,17,"Atha vā abhinīhārato paṭṭhāya yāva sammāsambodhi, etthantare mahābodhiyānapaṭipattiyā hānaṭṭhānasaṃkilesanivattīnaṃ abhāvato yathā paṇidhānaṃ, tathā gato abhinīhārānurūpaṃ paṭipannoti tathāgato. " 1049268,192,349,22,41,1,183,18,"Atha vā mahiddhikatāya paṭisambhidānaṃ ukkaṃsādhigamena anāvaraṇañāṇatāya ca katthacipi paṭighātābhāvato yathā ruci, tathā kāyavacīcittānaṃ gatāni gamanāni pavattiyo etassāti tathāgato. " 1049269,192,349,42,48,1,60,6,Yasmā ca loke vidha-yutta-gata-ppakāra-saddā samānatthā dissanti. 1049270,192,349,49,69,1,144,16,"Tasmā yathāvidhā vipassīādayo bhagavanto, ayampi bhagavā tathāvidhoti tathāgato , yathāyuttā ca te bhagavanto, ayampi bhagavā tathāyuttoti tathāgato. " 1049271,192,349,70,84,1,99,13,"Atha vā yasmā saccaṃ tacchaṃ tathanti ñāṇassetaṃ adhivacanaṃ, tasmā tathena ñāṇena āgatoti tathāgato. " 1049272,192,349,85,89,1,40,4,Evampi tathāgata-saddassa attho veditabbo. 1049273,192,350,2,6,1,28,4,"Pahāya kāmādimale yathā gatā, " 1049274,192,351,2,4,1,26,2,Samādhiñāṇehi vipassiādayo; 1049275,192,352,2,5,1,29,3,"Mahesino sakyamunī jutindharo, " 1049276,192,353,2,7,1,30,5,Tathā gato tena mato tathāgato. 1049277,192,354,2,4,1,31,2,"Tathañca dhātāyatanādilakkhaṇaṃ, " 1049278,192,355,2,3,1,28,1,Sabhāvasāmaññavibhāgabhedato ; 1049279,192,356,2,5,1,28,3,"Sayambhuñāṇena jino samāgato, " 1049280,192,357,2,5,1,30,3,Tathāgato vuccati sakyapuṅgavo. 1049281,192,358,2,5,1,31,3,"Tathāni saccāni samantacakkhunā, " 1049282,192,359,2,6,1,30,4,Tathā idappaccayatā ca sabbaso; 1049283,192,360,2,5,1,28,3,"Anaññaneyyena yato vibhāvitā, " 1049284,192,361,2,6,1,29,4,Yāthāvato tena jino tathāgato. 1049285,192,362,2,5,1,26,2,"Anekabhedāsupi lokadhātusu, " 1049286,192,363,2,4,1,26,2,Jinassa rūpāyatanādigocare; 1049287,192,364,2,5,1,32,3,"Vicitrabhedaṃ tathameva dassanaṃ, " 1049288,192,365,2,5,1,28,3,Tathāgato tena samantalocano. 1049289,192,366,2,7,1,33,5,"Yato ca dhammaṃ tathameva bhāsati, " 1049290,192,367,2,4,1,26,2,Karoti vācāyanulomamattano; 1049291,192,368,2,5,1,29,3,"Guṇehi lokaṃ abhibhuyyirīyati, " 1049292,192,369,2,5,1,27,3,Tathāgato tenapi lokanāyako. 1049293,192,370,2,4,1,28,2,"Yathābhinīhāramato yathāruci, " 1049294,192,371,2,4,1,28,2,Pavattavācā tanucittabhāvato; 1049295,192,372,2,6,1,29,4,"Yathāvidhā yena purā mahesino, " 1049296,192,373,2,25,1,32,4,Tathāvidho tena jino tathāgatoti.( itivu. aṭṭha.38; dī. ni. ṭī.1.7 cūḷasīlavaṇṇanā); 1049297,192,374,2,18,1,94,7,{Ārakattā}tiādīnaṃ padānaṃ attho visuddhimagge( visuddhi.1.125) buddhānussatisaṃvaṇṇanāya vuttanayeneva veditabbo. 1049298,192,374,19,33,1,199,13,Sammā sāmañca sabbadhammānaṃ {buddhattā}ti imināssa paropadesarahitassa sabbākārena sabbadhammāvabodhanasamatthassa ākaṅkhāpaṭibaddhavuttino anāvaraṇañāṇasaṅkhātassa sabbaññutaññāṇassa adhigamo dassito. 1049299,192,375,2,21,1,112,11,"Nanu ca( itivu. aṭṭha.38) sabbaññutaññāṇato aññaṃ anāvaraṇañāṇaṃ, aññathā cha asādhāraṇañāṇāni buddhañāṇānīti vacanaṃ virujjheyyāti? " 1049300,192,375,22,31,1,111,9,Na virujjhati visayappavattibhedavasena aññehi asādhāraṇañāṇabhāvadassanatthaṃ ekasseva ñāṇassa dvidhā vuttattā. 1049301,192,375,32,45,1,156,12,"Ekameva hi taṃ ñāṇaṃ anavasesasaṅkhatāsaṅkhatasammutidhammavisayatāya sabbaññutaññāṇaṃ, tattha ca āvaraṇābhāvato nissaṅgacāramupādāya anāvaraṇañāṇanti vuttaṃ. " 1049302,192,375,46,87,1,273,24,"Yathāha paṭisambhidāyaṃ( paṭi. ma.1.119)‘‘ sabbaṃ saṅkhatāsaṅkhatamanavasesaṃ jānātīti sabbaññutaññāṇaṃ, tatthāvaraṇaṃ natthīti anāvaraṇañāṇan’’ tiādi, tasmā natthi nesaṃ atthato bhedo, ekantena cetaṃ evamicchitabbaṃ, aññathā sabbaññutānāvaraṇañāṇānaṃ sāvaraṇatā asabbadhammārammaṇatā ca āpajjeyya. " 1049303,192,375,88,108,1,168,17,"Na hi bhagavato ñāṇassa aṇumatampi āvaraṇaṃ atthi, anāvaraṇañāṇassa ca asabbadhammārammaṇabhāve yattha taṃ nappavattati, tatthāvaraṇasabbhāvato anāvaraṇabhāvoyeva na siyā. " 1049304,192,375,109,137,1,253,25,"Atha vā pana hotu aññameva anāvaraṇañāṇaṃ sabbaññutaññāṇato, idha pana sabbattha appaṭihatavuttitāya anāvaraṇañāṇanti sabbaññutaññāṇameva adhippetaṃ, tassa cādhigamena bhagavā sabbaññū sabbavidū sammāsambuddhoti ca vuccati, na sakimeva sabbadhammāvabodhato. " 1049305,192,375,138,168,1,157,17,Tathā ca vuttaṃ paṭisambhidāyaṃ( paṭi. ma.1.162)‘‘ vimokkhantikametaṃ buddhānaṃ bhagavantānaṃ bodhiyā mūle saha sabbaññutaññāṇassa paṭilābhā sacchikā paññatti yadidaṃ buddho’’ ti. 1049306,192,375,169,177,1,115,8,Sabbadhammāvabodhanasamatthañāṇasamadhigamena hi bhagavato santāne anavasesadhamme paṭivijjhituṃ samatthatā ahosīti. 1049307,192,376,2,15,1,90,11,"Etthāha – kiṃ panidaṃ ñāṇaṃ pavattamānaṃ sakiṃyeva sabbasmiṃ visaye pavattati, udāhu kamenāti. " 1049308,192,376,16,62,1,385,38,"Kiñcettha– yadi tāva sakiṃyeva sabbasmiṃ visaye pavattati, atītānāgatapaccuppannaajjhattabahiddhādibhedena bhinnānaṃ saṅkhatadhammānaṃ asaṅkhatasammutidhammānañca ekajjhaṃ upaṭṭhāne dūrato cittapaṭaṃ avekkhantassa viya paṭivibhāgenāvabodho na siyā, tathā ca sati‘‘ sabbe dhammā anattā’’ ti vipassantānaṃ anattākārena viya sabbe dhammā anirūpitarūpena bhagavato ñāṇassa visayā hontīti āpajjati. " 1049309,192,376,63,78,1,126,12,"Yepi‘‘ sabbañeyyadhammānaṃ ṭhitalakkhaṇavisayaṃ vikapparahitaṃ sabbakālaṃ buddhānaṃ ñāṇaṃ pavattati, tena te sabbavidūti vuccanti. " 1049310,192,376,79,101,1,123,16,"Evañca katvā‘ caraṃ samāhito nāgo, tiṭṭhantopi samāhito’ ti idampi vacanaṃ suvuttaṃ hotī’’ ti vadanti, tesampi vuttadosānativatti. " 1049311,192,376,102,117,1,151,14,"Ṭhitalakkhaṇārammaṇatāya hi atītānāgatasammutidhammānaṃ tadabhāvato ekadesavisayameva bhagavato ñāṇaṃ siyā, tasmā sakiṃyeva ñāṇaṃ pavattatīti na yujjati. " 1049312,192,377,2,12,1,62,9,"Atha kamena sabbasmiṃ visaye ñāṇaṃ pavattati, evampi na yujjati. " 1049313,192,377,13,27,1,157,14,Na hi jātibhūmisabhāvādivasena disādesakālādivasena ca anekabhedabhinne neyye kamena gayhamāne tassa anavasesapaṭivedho sambhavati apariyantabhāvato ñeyyassa. 1049314,192,377,28,49,1,165,18,"Ye pana‘‘ atthassa avisaṃvādanato ñeyyassa ekadesaṃ paccakkhaṃ katvā sesepi evanti adhimuccitvā vavatthāpanena sabbaññū bhagavā, tañca ñāṇaṃ ananumānikaṃ saṃsayābhāvato. " 1049315,192,377,50,62,1,69,9,"Saṃsayānubandhañhi loke anumānañāṇan’’ ti vadanti, tesampi taṃ na yuttaṃ. " 1049316,192,377,63,77,1,142,14,Sabbassa hi appaccakkhabhāve atthassa avisaṃvādanena ñeyyassa ekadesaṃ paccakkhaṃ katvā sesepi evanti adhimuccitvā vavatthāpanassa asambhavato. 1049317,192,377,78,84,1,34,5,"Yañhi taṃ sesaṃ, taṃ appaccakkhanti. " 1049318,192,377,85,94,1,51,8,"Atha tampi paccakkhaṃ, tassa sesabhāvo eva na siyāti? " 1049319,192,377,95,97,1,19,2,Sabbametaṃ akāraṇaṃ. 1049320,192,377,98,99,1,5,1,Kasmā? 1049321,192,377,100,101,1,22,1,Avisayavicāraṇabhāvato. 1049322,192,377,102,133,1,115,14,"Vuttañhetaṃ bhagavatā ‘‘ buddhavisayo bhikkhave, acinteyyo na cintetabbo, yo cinteyya, ummādassa vighātassa bhāgī assā’’ ti( a. ni.4.77). " 1049323,192,377,134,202,1,402,40,"Idaṃ panettha sanniṭṭhānaṃ– yaṃ kiñci bhagavatā ñātuṃ icchitaṃ sakalamekadeso vā, tattha appaṭihatavuttitāya paccakkhato ñāṇaṃ pavattati, niccasamādhānañca vikkhepābhāvato, ñātuṃ icchitassa ca sakalassa avisayabhāve tassa ākaṅkhāpaṭibaddhavuttitā na siyā, ekanteneva ca sā icchitabbā‘‘ sabbe dhammā buddhassa bhagavato āvajjanapaṭibaddhā ākaṅkhapaṭibaddhā manasikārapaṭibaddhā cittuppādapaṭibaddhā’’ ti( mahāni.69,156; cūḷani.85; paṭi. ma.3.5) vacanato. " 1049324,192,377,203,208,1,84,5,Atītānāgatavisayampi bhagavato ñāṇaṃ anumānāgamatakkagahaṇavirahitattā paccakkhameva. 1049325,192,378,2,20,1,154,16,"Nanu ca etasmimpi pakkhe yadā sakalaṃ ñātuṃ icchitaṃ, tadā sakiṃyeva sakalavisayatāya anirūpitarūpena bhagavato ñāṇaṃ pavatteyyāti vuttadosānativattiyevāti? " 1049326,192,378,21,25,1,21,3,"Na, tassa visodhitattā. " 1049327,192,378,26,31,1,40,5,Visodhito hi so buddhavisayo acinteyyoti. 1049328,192,378,32,58,1,241,24,"Aññathā pacurajanañāṇasamānavuttitāya buddhānaṃ bhagavantānaṃ ñāṇassa acinteyyatā na siyā, tasmā sakaladhammārammaṇampi taṃ ekadhammārammaṇaṃ viya suvavatthāpiteyeva te dhamme katvā pavattatīti idamettha acinteyyaṃ, anantañca ñāṇaṃ ñeyyaṃ viya. " 1049329,192,378,59,67,1,44,5,"Vuttañhetaṃ‘‘ yāvatakaṃ ñeyyaṃ, tāvatakaṃ ñāṇaṃ. " 1049330,192,378,68,73,1,32,4,"Yāvatakaṃ ñāṇaṃ, tāvatakaṃ ñeyyaṃ. " 1049331,192,378,74,101,1,50,5,"Ñeyyapariyantikaṃ ñāṇaṃ, ñāṇapariyantikaṃ ñeyyan’’ ti( mahāni.69,156; cūḷani.85; paṭi. ma.3.5). " 1049332,192,378,102,115,1,101,11,"Evamekajjhaṃ, visuṃ sakiṃ, kamena vā icchānurūpaṃ sammā sāmañca sabbadhammānaṃ buddhattā sammāsambuddho. " 1049333,192,379,2,6,1,35,4,Tan ti yathāvuttaṃ pathavīādibhedaṃ. 1049334,192,379,7,20,1,101,12,"Pariññātan ti parito samantato sabbākārato ñātaṃ, taṃ parijānitabbabhāvaṃ kiñci asesetvā ñātanti attho. " 1049335,192,379,21,41,1,98,12,Ayameva hi attho‘‘ pariññātantan’’ ti imināpi padena pakāsitoti dassento‘‘ pariññātantaṃ nāmā’’ tiādimāha. 1049336,192,379,42,64,1,211,20,"Tena tena maggena kilesappahānena viseso {natthī}ti idaṃ taṃtaṃmaggavajjhakilesānaṃ buddhānaṃ sāvakānañca tena tena maggeneva pahātabbabhāvasāmaññaṃ sandhāya vuttaṃ, na sāvakehi buddhānaṃ kilesappahānavisesābhāvato. " 1049337,192,379,65,74,1,60,8,"Tathā hi sammāsambuddhā eva savāsanakilese jahanti, na sāvakā. " 1049338,192,379,75,79,1,36,3,{Ekadesamevā}ti attano santānagatameva. 1049339,192,379,80,84,1,84,4,Sasantatipariyāpannadhammapariññāmattenapi hi catusaccakammaṭṭhānabhāvanā samijjhati. 1049340,192,379,85,86,1,8,1,Tenevāha– 1049341,192,379,87,118,1,102,10,‘‘ imasmiṃyeva byāmamatte kaḷevare sasaññimhi samanake lokañca paññapemi lokasamudayañca paññapemī’’ tiādi( saṃ. ni.1.107; a. ni.4.45). 1049342,192,379,119,132,1,106,9,"Aṇuppamāṇampi … pe… natthi, yato chattiṃsakoṭisatasahassamukhena buddhānaṃ mahāvajirañāṇaṃ pavattatīti vadanti. " 1049343,192,380,2,4,1,40,2,Tathāgatavārasattamanayavaṇṇanā niṭṭhitā. 1049344,192,381,2,2,1,31,1,Tathāgatavāraaṭṭhamanayavaṇṇanā 1049345,192,382,2,14,1,78,6,13. {Purimataṇhā}ti purimataresu bhavesu nibbattā paccuppannattabhāvahetubhūtā taṇhā. 1049346,192,382,15,23,1,88,8,Taggahaṇeneva ca atītaddhasaṅgahā avijjāsaṅkhārā saddhiṃ upādānena saṅgahitāti daṭṭhabbā. 1049347,192,382,24,35,1,34,6,{Etthā}ti‘‘ bhavā jātī’’ ti etasmiṃ pade. 1049348,192,382,36,48,1,68,7,Tena {upapattibhavenā}ti‘‘ bhavā jātī’’ ti jātisīsena vuttaupapattibhavena. 1049349,192,382,49,52,1,22,2,{Bhūtassā}ti nibbattassa. 1049350,192,382,53,68,1,54,10,"So pana yasmā satto nāma hoti, tasmā vuttaṃ‘‘ sattassā’’ ti. " 1049351,192,382,69,93,1,108,15,Evañca {jānitvā}ti iminā‘‘ bhūtassa jarāmaraṇan’’ ti etthāpi‘‘ iti viditvā’’ ti idaṃ padaṃ ānetvā yojetabbanti dasseti. 1049352,192,383,2,100,1,414,44,"Yadipi tebhūmakā upādānakkhandhā‘‘ yaṃ kiñci rūpan’’ tiādinā( vibha.2; ma. ni.1.244) ekādasasu okāsesu pakkhipitabbā sammasitabbā ca, te pana yasmā bhagavatā‘‘ kimhi nu kho sati jarāmaraṇaṃ hoti, kiṃpaccayā jarāmaraṇan’’ tiādinā( dī. ni.2.57; saṃ. ni.2.4,10) paṭiccasamuppādamukhena sammasitā, paṭiccasamuppādo ca pavattipavattihetubhāvato purimasaccadvayameva hoti, tasmā tadabhisamayaṃ‘‘ maññanābhāvahetu paccayākārapaṭivedho’’ ti vibhāvento‘‘ yaṃ bodhirukkhamūle… pe… dassento’’ ti āha. " 1049353,192,383,101,126,1,144,18,"Saṃkhippanti ettha avijjādayo viññāṇādayo cāti saṅkhepā, atīte hetuādayo‘‘ hetu, phalan’’ ti evaṃ saṃkhippantīti vā saṅkhepā, avijjādayo viññāṇādayo ca. " 1049354,192,383,127,130,1,41,3,Saṅkhepa-saddo bhāgādhivacananti daṭṭhabbo. 1049355,192,383,131,139,1,26,4,Tenāha‘‘ koṭṭhāsāti attho’’ ti. 1049356,192,383,140,160,1,149,16,"Te pana atīte hetusaṅkhepo, etarahi phalasaṅkhepo, etarahi hetusaṅkhepo, āyatiṃ phalasaṅkhepoti cattāro saṅkhepā etassāti catusaṅkhepo, taṃ catusaṅkhepaṃ. " 1049357,192,383,161,175,1,103,11,"Hetuphalasandhi, phalahetusandhi, puna hetuphalasandhīti evaṃ tayo sandhī etassāti tisandhi, taṃ tisandhiṃ. " 1049358,192,383,176,184,1,70,7,"Atītapaccuppannānāgatabhedā tayo addhā etassāti tiyaddho, taṃ tiyaddhaṃ. " 1049359,192,383,185,212,1,213,24,"Sarūpato avuttāpi tasmiṃ tasmiṃ saṅkhepe ākirīyanti avijjāsaṅkhārādiggahaṇehi pakāsīyantīti ākārā, atītahetuādīnaṃ vā pakārā ākārā, te ekekasaṅkhepe pañca pañca katvā vīsati ākārā etassāti vīsatākāro, taṃ vīsatākāraṃ. " 1049360,192,384,2,11,1,55,6,Esa {sabbo}ti esa catusaṅkhepādipabhedo anavaseso paccayo. 1049361,192,384,12,22,1,115,8,"{Paccayalakkhaṇenā}ti paccayabhāvena attano phalassa paṭisandhiviññāṇassa paccayabhāvena, avinābhāvalakkhaṇenāti attho. " 1049362,192,384,23,37,1,90,13,"Yathā hi taṇhaṃ vinā avijjādayo viññāṇassa paccayā na honti, evaṃ taṇhāpi avijjādike vināti. " 1049363,192,384,38,50,1,139,11,"Ettha dukkhaggahaṇena viññāṇanāmarūpasaḷāyatanaphassavedanānaṃ, bhavaggahaṇena ca taṇhāsaṅkhārupādānānaṃ gahitatā vuttanayā evāti na uddhaṭā. " 1049364,192,385,2,15,1,78,9,Idāni te vīsati ākāre paṭisambhidāmaggapāḷiyā vibhāvetuṃ‘‘ evamete’’ tiādi vuttaṃ. 1049365,192,385,16,37,1,91,9,"Tattha( paṭi. ma. aṭṭha.1.47) purimakammabhavasmin ti purime kammabhave, atītajātiyaṃ kammabhave kayiramāneti attho. " 1049366,192,385,38,53,1,72,12,"Moho {avijjā}ti yo tadā dukkhādīsu moho, yena mūḷho kammaṃ karoti, sā avijjā. " 1049367,192,385,54,68,1,102,12,"Āyūhanā {saṅkhārā}ti taṃ taṃ kammaṃ karonto dānupakaraṇādi sajjanādivasena yā purimacetanāyo, te saṅkhārā. " 1049368,192,385,69,76,1,67,7,Paṭiggāhakānaṃ pana hatthe deyyadhammaṃ patiṭṭhāpayato cetanā bhavo. 1049369,192,385,77,86,1,66,8,"Ekāvajjanajavanesu vā purimā cetanā āyūhanā saṅkhārā, sattamā bhavo. " 1049370,192,385,87,97,1,56,9,"Yā kāci vā pana cetanā bhavo, sampayuttā āyūhanā saṅkhārā. " 1049371,192,385,98,113,1,98,13,"Nikanti {taṇhā}ti yaṃ kammaṃ karontassa upapattibhave tassa phalassa nikāmanā patthanā, sā taṇhā nāma. " 1049372,192,385,114,143,1,197,24,"Upagamanaṃ upādānan ti yaṃ kammabhavassa paccayabhūtaṃ‘‘ idaṃ kammaṃ katvā asukasmiṃ nāma ṭhāne kāme sevissāmi ucchijjissāmī’’ tiādinā nayena pavattaṃ upagamanaṃ gahaṇaṃ parāmasanaṃ, idaṃ upādānaṃ nāma. " 1049373,192,385,144,158,1,117,12,"Cetanā {bhavo}ti dvīsu atthavikappesu vuttassa āyūhanassa avasāne vuttacetanā, tatiye pana āyūhanasampayuttacetanā bhavo. " 1049374,192,385,159,178,1,170,18,Iti ime pañca dhammā purimakammabhavasmiṃ idha paṭisandhiyā {paccayā}ti ime yathāvuttā mohādayo pañca dhammā atītakammabhavasiddhā etarahi paṭisandhiyā paccayabhūtāti attho. 1049375,192,386,2,13,1,104,10,"Idha paṭisandhiviññāṇan ti yaṃ bhavantarapaṭisandhānavasena uppannattā paṭisandhīti vuccati, taṃ viññāṇaṃ. " 1049376,192,386,14,27,1,94,12,"Okkanti nāmarūpan ti yā gabbhe rūpārūpadhammānaṃ okkanti āgantvā pavisantī viya, idaṃ nāmarūpaṃ. " 1049377,192,386,28,34,1,56,6,Pasādo āyatanan ti idaṃ cakkhādipañcāyatanavasena vuttaṃ. 1049378,192,386,35,46,1,66,9,"Phuṭṭho {phasso}ti yo ārammaṇaṃ phuṭṭho phusanto uppanno, ayaṃ phasso. " 1049379,192,386,47,62,1,115,12,"Vedayitaṃ {vedanā}ti yaṃ paṭisandhiviññāṇena vā saḷāyatanapaccayena vā phassena sahuppannaṃ vipākavedayitaṃ, sā vedanā. " 1049380,192,386,63,91,1,207,24,"Iti ime… pe… {paccayā}ti ime viññāṇādayo pañca koṭṭhāsikā dhammā purimabhave katassa kammassa kammavaṭṭassa paccayā, paccayabhāvato taṃ paṭicca idha etarahi upapattibhavasmiṃ upapattibhavabhāvena vā hontīti attho. " 1049381,192,387,2,12,1,88,8,Idha paripakkattā āyatanānaṃ {moho}ti paripakkāyatanassa kammakaraṇakāle asammohaṃ dasseti. 1049382,192,387,13,21,1,98,8,Daharassa hi cittappavatti bhavaṅgabahulā yebhuyyena bhavantarajanakakammāyūhanasamatthā na hotīti. 1049383,192,387,22,34,1,85,10,"{Kammakaraṇakāle}ti ca iminā sabbo kammassa paccayabhūto sammoho gahito, na sampayuttova. " 1049384,192,387,35,37,1,19,2,Sesaṃ vuttanayameva. 1049385,192,388,2,13,1,55,6,{Padayojanāyā}ti ‘‘ tasmā’’ tiādīnaṃ padānaṃ sambandhena saha. 1049386,192,388,14,19,1,57,5,Atthanigamanan ti imasmiṃ aṭṭhamavāre desanatthanigamanaṃ. 1049387,192,388,20,42,1,209,18,Nandīti evaṃ vuttānaṃ sabbataṇhānan ti‘‘ nandī dukkhassa mūlan’’ ti evaṃ nandanatthasāmaññato ekavacanena vuttānaṃ sabbataṇhānaṃ santānārammaṇasampayuttadhammappavattiākārādibhedena anekabhedānaṃ sabbāsaṃ taṇhānaṃ. 1049388,192,388,43,46,1,48,2,{Khayavevacanānevā}ti samucchedapahānavevacanāneva. 1049389,192,388,47,55,1,26,4,‘‘ Accantakkhayā’’ ti hi vuttaṃ. 1049390,192,388,56,67,1,126,11,Catumaggakiccasādhāraṇametan ti catunnaṃ ariyamaggānaṃ pahānakiccassa sādhāraṇaṃ sāmaññato gahaṇaṃ etaṃ khayādivacananti attho. 1049391,192,388,68,94,1,118,16,Tesaṃ pana maggānaṃ kamena pavattanaṃ kiccakameneva dassetuṃ‘‘ virāgā’’ tiādi vuttanti dassento‘‘ tato… pe… yojetabban’’ ti āha. 1049392,192,388,95,114,1,190,15,Tathā satipi khayādisaddānaṃ pahānapariyāyabhāve pahātabbāya pana visayabhedabhinnāya taṇhāya anavasesato pahīnabhāvadīpanatthaṃ khayādipariyāyantaraggahaṇaṃ katanti dassento‘‘ yāhī’’ tiādimāha. 1049393,192,388,115,135,1,162,16,Yathāvuttasañjananādihetubhūtāya taṇhāya pahīnattā tappahānadīpanaṃ katvā vuccamānaṃ khayādivacanaṃ na kathañci dhammataṃ vilometīti vuttaṃ‘‘ na kiñci virujjhatī’’ ti. 1049394,192,389,2,10,1,76,8,Uttaravirahitan ti attānaṃ uttarituṃ samatthattā uttarena adhikena virahitaṃ. 1049395,192,389,11,22,1,67,7,Ayañcassa uttaravirahatā attano seṭṭhabhāvenāti āha‘‘ sabbaseṭṭhan’’ ti. 1049396,192,389,23,52,1,153,19,"Yathā sammā-saṃ-saddā‘‘ aviparītaṃ, sāman’’ ti imesaṃ padānaṃ atthaṃ vadanti, evaṃ pāsaṃsasobhanatthepīti āha‘‘ sammā sāmañca bodhiṃ pasatthaṃ sundarañca bodhin’’ ti. " 1049397,192,389,53,83,1,206,24,"Bujjhi ettha paṭivijjhi cattāri ariyasaccāni, sabbampi vā neyyanti rukkho bodhi, bujjhati etenāti pana maggo bodhi, tathā sabbaññutaññāṇaṃ, nibbānaṃ pana bujjhitabbato {bodhī}ti ayamettha sādhanavibhāgo daṭṭhabbo. " 1049398,192,389,84,106,1,57,5,Paṇṇattiyampi attheva bodhi-saddo‘‘ bodhirājakumāro’’ tiādīsu( ma. ni.2.324; cūḷava.268). 1049399,192,389,107,110,1,24,2,{Apare}ti sārasamāsācariyā. 1049400,192,389,111,121,1,97,10,Ettha ca saupasaggassa bodhi-saddassa atthuddhāre anupasaggānaṃ udāharaṇe kāraṇaṃ heṭṭhā vuttameva. 1049401,192,390,2,30,1,161,20,Lokuttarabhāvato vā tatthāpi heṭṭhimamaggānaṃ viya tatuttarimaggābhāvato ca‘‘ siyā nu kho anuttarā bodhī’’ ti āsaṅkaṃ sandhāya taṃ vidhamituṃ‘‘ sāvakānan’’ tiādi vuttaṃ. 1049402,192,390,31,50,1,180,18,Abhinīhārasampattiyā phalavisesabhūtehi ñāṇavisesehi ekaccehi sakalehi saddhiṃ samijjhamāno maggo ariyānaṃ taṃ taṃ ñāṇavisesādiṃ dento viya hotīti tassa asabbaguṇadāyakattaṃ vuttaṃ. 1049403,192,390,51,61,1,127,10,Tena anaññasādhāraṇābhinīhārasampadāsiddhassa niratisaya-guṇānubandhassa vasena arahattamaggo anuttarā bodhi nāma hotīti dasseti. 1049404,192,390,62,69,1,78,7,Sāvakapāramiñāṇaṃ aññehi sāvakehi asādhāraṇaṃ mahāsāvakānaṃyeva āveṇikaṃ ñāṇaṃ. 1049405,192,390,70,74,1,44,4,Paccekaṃ saccāni buddhavantoti paccekabuddhā. 1049406,192,390,75,85,1,93,10,Nanu ca sabbepi ariyā paccekameva saccāni paṭivijjhanti dhammassa paccattaṃ vedanīyabhāvatoti? 1049407,192,390,86,123,1,309,32,"Saccaṃ, nayidamīdisaṃ paṭivedhaṃ sandhāya vuttaṃ, yathā pana sāvakā aññasannissayena saccāni paṭivijjhanti paratoghosena vinā tesaṃ dassanamaggassa anuppajjanato, yathā ca sammāsambuddho aññesaṃ nissayabhāvena saccāni abhisambujjhanti, na evamete, ete pana aparaneyyā hutvā apariṇāyakabhāvena saccāni paṭivijjhanti. " 1049408,192,390,124,135,1,59,7,Tena vuttaṃ‘‘ paccekaṃ saccāni buddhavantoti paccekabuddhā’’ ti. 1049409,192,391,2,8,1,44,5,"Itīti karīyati uccārīyatīti itikāro, iti-saddo. " 1049410,192,391,9,16,1,56,6,"Kāraṇattho aniyamarūpenāti adhippāyo, tasmāti vuttaṃ hoti. " 1049411,192,391,17,25,1,18,4,Tenāha‘‘ yasmā cā’’ ti. 1049412,192,391,26,46,1,106,15,"Pubbe pana iti-saddaṃ pakāratthaṃ katvā‘‘ evaṃ jānitvā’’ ti vuttaṃ, idhāpi taṃ pakāratthameva katvā atho yujjati. " 1049413,192,391,47,48,1,6,1,Kathaṃ? 1049414,192,391,49,94,1,191,25,"{Viditvā}ti hi padaṃ hetuatthe daṭṭhabbaṃ‘‘ paññāya cassa disvā’’ ti( ma. ni.1.271),‘‘ ghataṃ pivitvā balaṃ hotī’’ ti ca evamādīsu viya, tasmā pakāratthepi iti-sadde paṭiccasamuppādassa viditattāti ayaṃ attho labbhateva. " 1049415,192,391,95,104,1,91,8,Paṭiccasamuppādaṃ {viditvā}ti etthāpi hetuatthe viditvā-sadde yathāvuttā atthayojanā yujjateva. 1049416,192,391,105,135,1,258,24,"Ettha ca paṭhamavikappe paṭiccasamupādassa viditatthaṃ maññanābhāvassa kāraṇaṃ vatvā taṇhāmūlakassa paṭiccasamuppādassa dassitattā ettha taṇhāppahānaṃ sammāsambodhiyā adhigamanakāraṇaṃ uddhatanti dassitaṃ, tasmā‘‘ pathaviṃ na maññatī’’ tiādi nigamanaṃ daṭṭhabbaṃ. " 1049417,192,391,136,163,1,222,21,"Dutiyavikappe pana paṭiccasamuppādavedanaṃ taṇhāppahānassa kāraṇaṃ vuttaṃ, taṃ abhisambodhiyā abhisambodhimaññanābhāvassāti ayamattho dassitoti ayametesaṃ dvinnaṃ atthavikappānaṃ viseso, tasmā‘‘ nandī dukkhassa mūlan’’ ti vuttaṃ. " 1049418,192,392,2,15,1,62,9,Taṃ kuto labbhatīti codanaṃ sandhāyāha‘‘ yattha yattha hī’’ tiādi. 1049419,192,392,16,23,1,56,7,Sāsanayutti ayaṃ sāsanepi evaṃ sambandho dissatīti katvā. 1049420,192,392,24,29,1,54,5,Lokepi hi yaṃ-taṃ-saddānaṃ abyabhicārisambandhatā siddhā. 1049421,192,393,2,21,1,141,13,"Evaṃ abhisambuddhoti {vadāmī}ti abhisambuddhabhāvassa gahitattā, asabbaññunā evaṃ desetuṃ asakkuṇeyyattā ca‘‘ sabbaññutaññāṇaṃ dassento’’ tiādimāha. " 1049422,192,394,2,18,1,222,13,"Vicitranayadesanāvilāsayuttan ti puthujjanavārādivibhāgabhinnehi vicittehi tanti nayehi, lakkhaṇakammataṇhāmaññanādivibhāgabhinnehi vicittehi atthanayehi, abhinandanapaccayākārādivisesāpadesasiddhena desanāvilāsena ca yuttaṃ. " 1049423,192,394,19,31,1,80,10,"Yathā te na jānanti, tathā {desesī}ti imināpi bhagavato desanāvilāsaṃyeva vibhāveti. " 1049424,192,394,32,64,1,213,25,"Taṃyeva kira pathavin ti ettha pathavīgahaṇaṃ upalakkhaṇamattaṃ āpādivasenapi, tathā‘‘ kīdisā nu kho idha pathavī adhippetā, kasmā ca bhūtarūpāniyeva gahitāni, na sesarūpānī’’ tiādināpi tesaṃ saṃsayuppatti niddhāretabbā. " 1049425,192,394,65,74,1,52,9,Atha vā kathaṃ nāmidan ti ettha iti -saddo pakārattho. 1049426,192,394,75,83,1,75,8,Tena imasmiṃ sutte sabbāyapi tesaṃ saṃsayuppattiyā pariggahitattā daṭṭhabbā. 1049427,192,394,84,96,1,76,10,"Antan ti mariyādaṃ, desanāya antaṃ paricchedanti attho, yo anusandhīti vuccati. " 1049428,192,394,97,104,1,48,6,"Koṭin ti pariyantaṃ, desanāya pariyosānanti attho. " 1049429,192,394,105,110,1,55,5,Ubhayena sutte ajjhāsayānusandhi yathānusandhīti vadati. 1049430,192,395,2,9,1,78,6,{Antarākathā}ti kammaṭṭhānamanasikārauddesaparipucchādīnaṃ antarā aññā ekā tathā. 1049431,192,395,10,15,1,37,4,{Vippakathā}ti aniṭṭhitā sikhaṃ appattā. 1049432,192,395,16,24,1,90,7,{Kaṅkhaṇānurūpenā}ti tasmiṃ khaṇe dhammasabhāyaṃ sannipatitānaṃ bhikkhūnaṃ ajjhāsayānurūpena. 1049433,192,395,25,30,1,44,5,Idan ti idāni vuccamānaṃ mūlapariyāyajātakaṃ. 1049434,192,396,2,8,1,54,4,{Disāpāmokkho}ti paṇḍitabhāvena sabbadisāsu pamukhabhūto. 1049435,192,396,9,18,1,60,7,"{Brāhmaṇo}ti brahmaṃ aṇatīti brāhmaṇo, mante sajjhāyatīti attho. " 1049436,192,396,19,23,1,44,4,Tiṇṇaṃ vedānan ti iruveda-yajuveda-sāmavedānaṃ. 1049437,192,396,24,31,1,52,7,Pāragūti atthaso byañjanaso ca pāraṃ pariyantaṃ gato. 1049438,192,396,32,40,1,57,7,"Saha nighaṇḍunā ca keṭubhena cāti sanighaṇḍukeṭubhā, tesaṃ. " 1049439,192,396,41,46,1,49,4,{Nighaṇḍū}ti rukkhādīnaṃ vevacanappakāsakaṃ satthaṃ. 1049440,192,396,47,54,1,59,6,"Keṭubhan ti kiriyākappavikappo, kavīnaṃ upakārāvahaṃ satthaṃ. " 1049441,192,396,55,63,1,78,6,"Saha akkharappabhedenāti sākkharappabhedā, tesaṃ, sikkhāniruttisahitānanti attho. " 1049442,192,396,64,87,1,164,17,"Itihāsapañcamānan ti āthabbaṇavedaṃ catutthaṃ katvā‘‘ itiha asa, itiha asā’’ ti īdisavacanapaṭisaṃyutto purāṇakathāsaṅkhāto itihāso pañcamo etesanti itihāsapañcamā, tesaṃ. " 1049443,192,396,88,98,1,76,9,"Padaṃ tadavasesañca byākaraṇaṃ kāyati ajjheti vedeti cāti padako, veyyākaraṇo. " 1049444,192,396,99,102,1,32,3,Lokāyataṃ vuccati vitaṇḍasatthaṃ. 1049445,192,396,103,107,1,66,4,Mahāpurisānaṃ buddhādīnaṃ lakkhaṇadīpanagantho mahāpurisalakkhaṇaṃ. 1049446,192,396,108,112,1,33,4,Tesu anūno paripūrakārīti anavayo. 1049447,192,397,2,5,1,12,2,{Mante}ti vede. 1049448,192,397,6,32,1,137,17,"Yadipi vedo‘‘ manto, brahmaṃ, kappo’’ ti tividho, manto eva pana mūlavedo, tadatthavivaraṇaṃ brahmaṃ, tattha vuttanayena yaññakiriyāvidhānaṃ kappo. " 1049449,192,397,33,42,1,27,5,Tena vuttaṃ‘‘ manteti vede’’ ti. 1049450,192,397,43,46,1,20,2,{Paṇḍitā}ti paññāvanto. 1049451,192,397,47,77,1,256,26,"Tathā hi te puthupaññātāya bahuṃ sahassadvisahassādiparimāṇaṃ ganthaṃ pākaṭaṃ katvā gaṇhanti uggaṇhanti, javanapaññatāya lahuṃ sīghaṃ gaṇhanti, tikkhapaññatāya suṭṭhu avirajjhantā upadhārenti, satinepakkasampattiyā gahitañca nesaṃ na vinassati na sammussatīti. " 1049452,192,397,78,99,1,188,17,Sabbampi sippan ti aṭṭhārasavijjāṭṭhānādibhedaṃ sikkhitabbaṭṭhena sippanti saṅkhyaṃ gataṃ sabbaṃ bāhirakasatthaṃ mokkhāvahasammatampi na mokkhaṃ āvahatīti āha‘‘ diṭṭhadhammasamparāyahitan’’ ti. 1049453,192,397,100,110,1,68,8,"Sampiṇḍitā {hutvā}ti yathā mittā, tathā piṇḍitavasena sannipatitā hutvā." 1049454,192,397,111,138,1,161,21,"‘‘ Evaṃ gayhamāne ādinā virujjheyya, evaṃ antenā’’ ti cintentā ñātuṃ icchitassa atthassa pubbenāparaṃ aviruddhaṃ nicchayaṃ gahetuṃ asakkontā na ādiṃ, na antaṃ addasaṃsu. " 1049455,192,398,2,8,1,49,4,"{Lomasānī}ti lomavantāni, ghanakesamassuvānīti attho. " 1049456,192,398,9,23,1,76,10,Kesāpi hi lomaggahaṇena gayhanti yathā‘‘ lomanakhaṃ phusitvā suddhi kātabbā’’ ti. 1049457,192,398,24,41,1,87,11,"Kaṇṇaṃ viyāti kaṇṇaṃ, paññā, tāya sutvā kātabbakiccasādhanato vuttaṃ‘‘ kaṇṇavāti paññavā’’ ti. " 1049458,192,399,2,30,1,140,20,"Yasmā sattānaṃ gacchante gacchante kāle āyuvaṇṇādiparikkhayo hoti, tasmā taṃ kālena kataṃ viya katvā vuttaṃ‘‘ nesaṃ āyu… pe… khādatīti vuccatī’’ ti. " 1049459,192,400,2,18,1,165,13,"{Abhiññāyā}ti kusalādibhedaṃ khandhādibhedañca desetabbaṃ dhammaṃ, veneyyānañca āsayānusayacariyāvimuttiādibhedaṃ, tassa ca nesaṃ desetabbappakāraṃ yāthāvato abhijānitvā. " 1049460,192,400,19,25,1,79,5,Dhammaṃ {desemī}ti diṭṭhadhammikasamparāyikanibbānahitāvahaṃ saddhammaṃ kathayāmi. 1049461,192,400,26,44,1,162,16,"No {anabhiññāyā}ti yathā bāhirakā asammāsambuddhattā vuttavidhiṃ ajānantāyaṃ kiñci takkapariyāhataṃ vīmaṃsānucaritaṃ sayaṃpaṭibhānaṃ kathenti, evaṃ na desemīti attho. " 1049462,192,400,45,59,1,123,13,"Sanidānan ti sakāraṇaṃ, veneyyānaṃ ajjhāsayavasena vā pucchāya vā aṭṭhuppattiyā vā sanimittaṃ hetuudāharaṇasahitañcāti attho. " 1049463,192,400,60,70,1,106,9,"Sappāṭihāriyan ti sanissaraṇaṃ sappaṭiharaṇaṃ, paccanīkapaṭiharaṇena sappāṭihāriyameva katvā desemīti attho. " 1049464,192,400,71,86,1,115,10,"Apare pana‘‘ yathārahaṃ iddhiādesanānusāsanipāṭihāriyasahitan’’ ti vadanti, anusāsanipāṭihāriyahitā pana desanā natthīti. " 1049465,192,400,87,93,1,35,5,"Hitūpadesanā ovādo, sā eva anusāsanī. " 1049466,192,400,94,100,1,58,5,"Anotiṇṇavatthuvisayo vā ovādo, otiṇṇavatthuvisayā anusāsanī. " 1049467,192,400,101,107,1,38,5,"Paṭhamūpadeso vā ovādo, itarā anusāsanī. " 1049468,192,400,108,112,1,23,3,Alañca {panā}ti yuttameva. 1049469,192,400,113,117,1,34,3,{Niṭṭhamagamāsī}ti atthasiddhiṃ gatā. 1049470,192,401,2,4,1,40,2,Tathāgatavāraaṭṭhamanayavaṇṇanā niṭṭhitā. 1049471,192,402,2,6,1,42,4,Ayaṃ tāvettha aṭṭhakathāya līnatthavaṇṇanā. 1049472,192,403,2,2,1,16,1,Nettinayavaṇṇanā 1049473,192,404,2,39,1,51,5,Idāni ( dī. ni. ṭī.1.149; saṃ. ni. ṭī.1.1. nettinayavaṇṇanā; a. ni. ṭī. nettinayavaṇṇanā) pakaraṇanayena pāḷiyā atthavaṇṇanaṃ karissāma. 1049474,192,404,40,59,1,180,18,"Sā panāyaṃ atthavaṇṇanā yasmā desanāya samuṭṭhānapayojanabhājanesu piṇḍatthesu ca niddhāritesu sutarā hoti suviññeyyā ca, tasmā suttadesanāya samuṭṭhānādīni paṭhamaṃ niddhārayissāma. " 1049475,192,404,60,69,1,75,8,"Tattha samuṭṭhānaṃ tāva pariyattiṃ nissāya mānuppādo, payojanaṃ mānamaddanaṃ. " 1049476,192,404,70,82,1,50,6,Vuttañhi aṭṭhakathāyaṃ‘‘ sutapariyattiṃ… pe… ārabhī’’ ti. 1049477,192,404,83,110,1,320,24,"Apica veneyyānaṃ pathavīādibhūtādibhedabhinne sakkāye puthujjanassa sekkhādiariyassa ca saddhiṃ hetunā maññanāmaññanavasena pavattivibhāgānavabodho samuṭṭhānaṃ, yathāvuttavibhāgāvabodho payojanaṃ, veneyyānañhi vuttappakāre visaye yathāvuttānaṃ puggalānaṃ saddhiṃ hetunā maññanāmaññanavasena pavattivibhāgāvabodho payojanaṃ. " 1049478,192,405,2,6,1,36,4,Apica samuṭṭhānaṃ nāma desanānidānaṃ. 1049479,192,405,7,11,1,37,4,Taṃ sādhāraṇaṃ asādhāraṇanti duvidhaṃ. 1049480,192,405,12,16,1,52,4,Tattha sādhāraṇampi ajjhattikabāhirabhedato duvidhaṃ. 1049481,192,405,17,23,1,68,6,Tattha sādhāraṇaṃ ajjhattikasamuṭṭhānaṃ nāma lokanāthassa mahākaruṇā. 1049482,192,405,24,32,1,73,8,Tāya hi samussāhitassa bhagavato veneyyānaṃ dhammadesanāya cittaṃ udapādi. 1049483,192,405,33,69,1,86,11,Taṃ sandhāya vuttaṃ‘‘ sattesu ca kāruññataṃ paṭicca buddhacakkhunā lokaṃ volokesī’’ tiādi( ma. ni.1.283; saṃ. ni.1.172; mahāva.9). 1049484,192,405,70,81,1,141,11,Ettha ca hetāvatthāyapi mahākaruṇāya saṅgaho daṭṭhabbo yāvadeva saṃsāramahoghato saddhammadesanāhatthadānehi sattasantāraṇatthaṃ taduppattito. 1049485,192,405,82,93,1,107,10,"Yathā ca mahākaruṇā, evaṃ sabbaññutaññāṇaṃ dasabalañāṇādīni ca desanāya abbhantarasamuṭṭhānabhāve vattabbāni. " 1049486,192,405,94,111,1,180,15,"Sabbampi hi ñeyyadhammaṃ, tesaṃ desetabbappakāraṃ, sattānañca āsayānusayādiṃ yāthāvato jānanto bhagavā ṭhānāṭṭhānādīsu kosallena veneyyajjhāsayānurūpaṃ vicittanayadesanaṃ pavattesīti. " 1049487,192,405,112,119,1,99,7,Bāhiraṃ pana sādhāraṇaṃ samuṭṭhānaṃ dasasahassabrahmaparivāritassa sahampatimahābrahmuno ajjhesanaṃ. 1049488,192,405,120,128,1,137,8,Tadajjhesanuttarakālañhi dhammagambhīratāpaccavekkhaṇājanitaṃ appossukkataṃ paṭippassambhetvā dhammassāmī dhammadesanāya ussāhajāto ahosi. 1049489,192,405,129,132,1,49,3,Asādhāraṇampi ambhantarabāhirabhedato duvidhameva. 1049490,192,405,133,146,1,102,12,"Tattha abbhantaraṃ yāya mahākaruṇāya yena ca desanāñāṇena idaṃ suttaṃ pavattitaṃ, tadubhayaṃ veditabbaṃ. " 1049491,192,405,147,159,1,114,11,"Bāhiraṃ pana pañcasatānaṃ brāhmaṇajātikānaṃ bhikkhūnaṃ pariyattiṃ nissāya mānuppādanaṃ, vuttameva taṃ aṭṭhakathāyaṃ. " 1049492,192,406,2,6,1,45,4,Payojanampi sādhāraṇaṃ asādhāraṇanti duvidhaṃ. 1049493,192,406,7,16,1,87,8,Tattha sādhāraṇaṃ anukkamena yāva anupādāparinibbānaṃ vimuttirasattā bhagavato desanāya. 1049494,192,406,17,33,1,49,6,"Tenevāha‘‘ etadatthā tathā, etadatthā mantanā’’ tiādi( pari.366). " 1049495,192,406,34,75,1,421,23,Eteneva ca saṃsāracakkanivatti saddhammacakkappavatti sassatādimicchāvādanirākaraṇaṃ sammāvādapurekkhāro akusalamūlasamūhananaṃ kusalamūlasaṃropanaṃ apāyadvārapidahanaṃ saggamokkhadvāravivaraṇaṃ pariyuṭṭhānavūpasamanaṃ anusayasamugghātanaṃ ‘‘ mutto mocessāmī’’ ti( udā. aṭṭha.18; itivu. aṭṭha.38) purimapaṭiññāavisaṃvādanaṃ tappaṭipakkhamāramanorathavisaṃvādanaṃ titthiyadhammanimmathanaṃ buddhadhammapatiṭṭhāpananti evamādīnampi payojanānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. 1049496,192,406,76,81,1,46,5,Asādhāraṇaṃ pana tesaṃ bhikkhūnaṃ mānamaddanaṃ. 1049497,192,406,82,109,1,110,10,Vuttañcetaṃ aṭṭhakathāyaṃ( ma. ni. aṭṭha.1.1)‘‘ desanākusalo bhagavā mānabhañjanatthaṃ‘ sabbadhammamūlapariyāyan’ ti desanaṃ ārabhī’’ ti. 1049498,192,406,110,112,1,23,2,Ubhayampetaṃ bāhiyameva. 1049499,192,406,113,129,1,218,15,"Sace pana veneyyasantānagatampi desanābalasiddhisaṅkhātaṃ payojanaṃ adhippāyasamijjhanabhāvato yathādhippetatthasiddhiyā yathākāruṇikassa bhagavatopi payojanamevāti gaṇheyya, iminā pariyāyenassa abbhantaratāpi veditabbā. " 1049500,192,407,2,20,1,230,17,"Apica veneyyānaṃ pathavīādibhūtādivibhāgabhinne sakkāye puthujjanassa sekkhādiariyassa ca saddhiṃ hetunā maññanāmaññanavasena pavattivibhāgānavabodho samuṭṭhānaṃ, imassa suttassa yathāvuttavibhāgāvabodho payojananti vuttovāyamattho. " 1049501,192,407,21,42,1,178,17,Veneyyānañhi vuttappakāre visaye yathāvuttānaṃ puggalānaṃ saddhiṃ hetunā maññanāmaññanānaṃ vasena pavattivibhāgāvabodho imaṃ desanaṃ payojeti‘‘ tannipphādanaparāyaṃ desanā’’ ti katvā. 1049502,192,407,43,55,1,101,11,"Yañhi desanāya sādhetabbaṃ phalaṃ, taṃ ākaṅkhitabbattā desakaṃ desanāya payojetīti payojananti vuccati. " 1049503,192,407,56,90,1,294,30,"Tathā veneyyānaṃ sabbaso ekadesato ca maññanānaṃ appahānaṃ, tattha ca ādīnavādassanaṃ, niraṅkusānaṃ maññanānaṃ anekākāravohārassa sakkāye pavattivisesassa ajānanaṃ, tattha ca pahīnamaññanānaṃ paṭipattiyā ajānanaṃ, taṇhāmukhena paccayākārassa ca anavabodhoti evamādīni ca payojanāni idha veditabbāni. " 1049504,192,408,2,15,1,251,13,Bhūmittayapariyāpannesu asaṅkhātadhammavippakatapariññādikiccasaṅkhātadhammānaṃ sammāsambuddhassa ca paṭipattiṃ ajānantā asaddhammassavanadhāraṇaparicayamanasikāraparā saddhammassavana-dhāraṇaparicayapaṭivedhavimukhā ca veneyyā imissā desanāya bhājanaṃ. 1049505,192,408,16,44,1,477,22,Piṇḍatthā pana‘‘ assutavā’’ tiādinā ayonisomanasikārabahulīkāro akusalamūla-samāyogo olīyanātidhāvanāpariggaho upāyavinibaddhānubrūhanā micchābhinivesasamannāgamo avijjātaṇhā-parisuddhi vaṭṭattayānuparamo āsavoghayogaganthāgatitaṇhuppādupādānāviyogo cetokhila-cetovinibaddhaabhinandana-nīvaraṇasaṅgānatikkamo vivādamūlāpariccāgo anusayānupacchedo micchattānativattanaṃ taṇhāmūladhammasannissayatā akusalakammapathānuyogo sabbakilesa-pariḷāhasāraddhakāyacittatāti evamādayo dīpitā honti. 1049506,192,408,45,66,1,256,17,‘‘ Pathaviṃ pathavito sañjānātī’’ tiādinā taṇhāvicaritaniddeso mānajappanā vipariyesābhiniveso saṃkileso sakkāyapariggaho bālalakkhaṇāpadeso vaṅkattayavibhāvanānuyogo bahukārapaṭipakkhadīpanā tividhanissayasaṃsūcanā āsavakkhayakathananti evamādayo dīpitā honti. 1049507,192,409,2,2,1,17,1,Soḷasahāravaṇṇanā 1049508,192,410,2,4,1,17,2,1 . Desanāhāravaṇṇanā 1049509,192,411,2,17,1,188,14,"Tattha ye upādānakkhandhadhamme upādāya pathavīādibhūtādibhedā paññatti, te paññattipaṭipādanabhāvena jātijarāmaraṇavisesanadukkhapariyāyena ca vuttā taṇhāvajjā tebhūmakadhammā dukkhasaccaṃ. " 1049510,192,411,18,22,1,59,4,Maññanābhinandananandīpariyāyehi vuttā taṇhā samudayasaccaṃ. 1049511,192,411,23,26,1,22,3,Ayaṃ tāva suttantanayo. 1049512,192,411,27,51,1,195,18,"Abhidhammanaye pana yathāvuttataṇhāya saddhiṃ‘‘ assutavā’’ tiādinā dīpitā avijjādayo, maññanāpariyāyena gahitā mānadiṭṭhiyo, bhavapadena gahito kammabhavo cāti sabbepi kilesābhisaṅkhārā samudayasaccaṃ. " 1049513,192,411,52,55,1,32,3,Ubhinnaṃ appavatti nirodhasaccaṃ. 1049514,192,411,56,65,1,112,6,"Ariyadhammaggahaṇena, pariññābhikkhusekkhābhiññāgahaṇehi, rāgādikhayavacanehi, sammāsambodhigahaṇena ca maggasaccaṃ. " 1049515,192,411,66,79,1,138,12,"Keci pana taṇhākkhayādivacanehi nirodhasaccaṃ uddharanti, taṃ aṭṭhakathāya virujjhati tattha taṇhākkhayādīnaṃ maggakiccabhāvassa uddhaṭattā. " 1049516,192,412,2,26,1,164,16,"Tattha samudayena assādo, dukkhena ādīnavo, magganirodhehi nissaraṇaṃ, tesaṃ bhikkhūnaṃ mānabhañjanaṃ phalaṃ, tathā‘‘ yathāvuttavibhāgāvabodho’’ tiādinā vuttaṃ payojanañca. " 1049517,192,412,27,52,1,239,21,"Tassa nipphattikāraṇattā desanāya vicittatā catunnaṃ puggalānaṃ yāthāvato sabhāvūpadhāraṇañca upāyo , pathavīādīsu puthujjanādīnaṃ pavattidassanāpadesena pathavīādayo ekantato parijānitabbā, maññanā ca pahātabbāti ayamettha bhagavato {āṇattī}ti. " 1049518,192,412,53,55,1,15,2,Ayaṃ desanāhāro. 1049519,192,413,2,4,1,17,2,2 . Vicayahāravaṇṇanā 1049520,192,414,2,49,1,365,32,"Maññanānaṃ sakkāyassa avisesahetubhāvato, kassacipi tattha asesitabbato ca sabbagahaṇaṃ, sabhāvadhāraṇato nissattanijjīvato ca dhammaggahaṇaṃ, patiṭṭhābhāvato āveṇikahetubhāvato ca mūlaggahaṇaṃ, kāraṇabhāvato desanatthasambhavato ca pariyāyaggahaṇaṃ, sammukhabhāvato sampadānatthasambhavato ca‘‘ vo’’ ti vacanaṃ, tathārūpaguṇayogato abhimukhīkaraṇato ca‘‘ bhikkhave’’ ti ālapanaṃ. " 1049521,192,414,50,88,1,221,22,"Desetuṃ samatthabhāvato tesaṃ satuppādanatthañca‘‘ desessāmī’’ ti paṭijānanaṃ, desetabbatāya paṭiññātabhāvato, yathāpaṭiññañca desanato‘‘ tan’’ ti paccāmasanaṃ, sotabbabhāvato, savanatthassa ca ekantena nipphādanato‘‘ suṇāthā’’ ti vuttaṃ. " 1049522,192,414,89,102,1,72,8,"Sakkātabbato, sakkaccakiriyāya eva ca tadatthasiddhito‘‘ sādhukan’’ ti vuttaṃ. " 1049523,192,414,103,128,1,175,17,Dhammassa manasikaraṇīyato tadadhīnattā ca sabbasampattīnaṃ‘‘ manasi karothā’’ ti vuttaṃ yathāpariññātāya desanāya paribyattabhāvato vitthāratthasambhavato ca‘‘ bhāsissāmī’’ ti vuttaṃ. 1049524,192,414,129,145,1,111,11,"Bhagavato sadevakena lokena sirasā sampaṭicchitabbavacanattā, tassa ca yathādhippetatthasādhanato‘‘ evan’’ ti vuttaṃ. " 1049525,192,414,146,160,1,87,9,"Satthu uttamagāravaṭṭhānabhāvato, tattha ca gāravassa uḷārapuññabhāvato‘‘ bhante’’ ti vuttaṃ. " 1049526,192,414,161,173,1,73,8,Bhikkhūnaṃ tathākiriyāya nicchitabhāvato vacanālaṅkārato ca‘‘ kho’’ ti vuttaṃ. 1049527,192,414,174,200,1,136,16,"Savanassa paṭijānitabbato, tathā tehi paṭipannattā ca‘‘ paccassosun’’ ti vuttaṃ paccakkhabhāvato, sakalassapi ekajjhaṃ karaṇato‘‘ etan’’ ti vuttaṃ. " 1049528,192,415,2,16,1,87,10,Vuccamānassa puggalassa lokapariyāpannattā lokādhārattā ca lokaṃ upādāya‘‘ idhā’’ ti vuttaṃ. 1049529,192,415,17,27,1,73,6,Paṭivedhabāhusaccābhāvato pariyattibāhusaccābhāvato ca‘‘ assutavā’’ ti vuttaṃ. 1049530,192,415,28,40,1,49,7,"Puthūsu, puthu vā janabhāvato‘‘ puthujjano’’ ti vuttaṃ. " 1049531,192,415,41,51,1,68,6,Anariyadhammavirahato ariyadhammasamannāgamato ca‘‘ ariyānan’’ ti vuttaṃ. 1049532,192,415,52,66,1,98,9,"Ariyabhāvakarāya paṭipattiyā abhāvato, tattha kosalladamathābhāvato‘‘ ariyānaṃ adassāvī’’ tiādi vuttaṃ. " 1049533,192,415,67,80,1,91,8,Asantadhammassavanato santadhammasamannāgamato sabbhi pāsaṃsiyato ca‘‘ sappurisānan’’ ti vuttaṃ. 1049534,192,415,81,96,1,109,10,"Sappurisabhāvakarāya paṭipattiyā abhāvato, tattha ca kosalladamathābhāvato‘‘ sappurisānaṃ adassāvī’’ tiādi vuttaṃ. " 1049535,192,415,97,113,1,126,11,"Pathavīvatthukānaṃ maññanānaṃ, upari vuccamānānañcamaññanānaṃ mūlakattā papañcasaṅkhānaṃ‘‘ pathaviṃ pathavito sañjānātī’’ ti vuttaṃ. " 1049536,192,415,114,126,1,93,8,Andhaputhujjanassa ahaṃkāra-mamaṃkārānaṃ katthacipi appahīnattā‘‘ pathaviṃ maññatī’’ tiādi vuttaṃ. 1049537,192,416,2,21,1,116,12,"Pubbe aggahitattā, sāmaññato ca gayhamānattā, puggalassa pathavīādiārammaṇasabhāgatāya labbhamānattā ca‘‘ yopī’’ ti vuttaṃ." 1049538,192,416,22,33,1,61,7,‘‘ Yo’’ ti aniyamena gahitassa niyametabbato paṭiniddisitabbato ca; 1049539,192,416,34,54,1,94,12,‘‘ so’’ ti vuttaṃ sātisayaṃ saṃsāre bhayassa ikkhanato kilesabhedanasambhavato ca‘‘ bhikkhū’’ ti vuttaṃ. 1049540,192,416,55,66,1,66,7,Sikkhāhi samannāgamato sekkhadhammapaṭilābhato ca‘‘ sekkho’’ ti vuttaṃ. 1049541,192,416,67,80,1,87,9,Manasā laddhabbassa arahattassa anadhigatattā adhigamanīyato ca‘‘ appattamānaso’’ ti vuttaṃ. 1049542,192,416,81,96,1,89,10,"Aparena anuttaraṇīyato, paraṃ anucchavikabhāvena uttaritvā ṭhitattā ca‘‘ anuttaran’’ ti vuttaṃ. " 1049543,192,416,97,111,1,81,10,Yogena bhāvanāya kāmayogādito ca khemaṃ sivaṃ anupaddavanti‘‘ yogakkheman’’ ti vuttaṃ. 1049544,192,416,112,122,1,57,6,Chandappavattiyā ussukkāpattiyā ca‘‘ patthayamāno’’ ti vuttaṃ. 1049545,192,416,123,137,1,114,10,Tadatthassa sabbaso sabbairiyāpathavihārassa samathavipassanāvihārassa dibbavihārassa ca vasena‘‘ viharatī’’ ti vuttaṃ. 1049546,192,416,138,152,1,107,10,Sekkhassa sabbaso abhiññeyyabhāvañceva pariññeyyabhāvañca ñāṇena abhibhavitvā jānanato‘‘ abhijānātī’’ ti vuttaṃ. 1049547,192,416,153,165,1,65,8,Sekkhassa sabbaso appahīnamaññanatāya abhāvato‘‘ mā maññī’’ ti vuttaṃ. 1049548,192,416,166,169,1,34,3,Sesaṃ vuttanayānusārena veditabbaṃ. 1049549,192,416,170,177,1,53,7,Iminā nayena ito paraṃ sabbapadesu vinicchayo kātabbo. 1049550,192,416,178,191,1,123,13,Sakkā hi aṭṭhakathaṃ tassā līnatthavaṇṇana ñca anugantvā ayamattho viññūhi vibhāvetunti ativitthārabhayena na vitthārayimha. 1049551,192,416,192,196,1,31,4,Iti anupadavicayato vicayo hāro. 1049552,192,417,2,4,1,16,2,3 . Yuttihāravaṇṇanā 1049553,192,418,2,8,1,79,6,Sakkāyassa sabbamaññanānaṃ mūlabhāvo yujjati parikappamattakattā lokavicittassa. 1049554,192,418,9,13,1,94,4,Byāhusaccadvayarahitassa andhaputhujjanabhāvo yujjati puthukilesābhisaṅkhārajananādisabhāvattā. 1049555,192,418,14,21,1,84,7,Yathāvuttaputhujjanassa vā vuttappakārabāhusaccābhāvo yujjati tasmiṃ sati sabbhāvato. 1049556,192,418,22,59,1,277,30,"Tattha assutavato puthujjanassa ariyānaṃ sappurisānañca adassāvitādi yujjati ariyakaradhammānaṃ ariyabhāvassa ca tena adiṭṭhattā appaṭipannattā ca tathā tassa pathaviyā‘‘ ahaṃ pathavī, mama pathavī, paro pathavī’’ ti sañjānanaṃ yujjati ahaṃkāramamaṃkārānaṃ sabbena sabbaṃ appahīnattā. " 1049557,192,418,60,71,1,129,11,Tathā sañjānato cassa pathaviṃ kammādikaraṇādivasena gahetvā nānappakārato maññanāpavatti yujjati saññānidānattā papañcasaṅkhānaṃ. 1049558,192,418,72,81,1,81,8,"Yo maññati, tassa apariññātavatthukatā yujjati pariññāya vinā maññanāpahānābhāvato." 1049559,192,418,82,92,1,42,6,‘‘ Āpaṃ āpato sañjānātī’’ tiādīsupi eseva nayo. 1049560,192,418,93,97,1,63,4,Apariyositasikkhassa appattamānasatā yujjati katakiccatābhāvato. 1049561,192,418,98,103,1,61,5,Sekkhassa sato yogakkhemapatthanā yujjati tadadhimuttabhāvato. 1049562,192,418,104,112,1,76,8,Tathā tassa pathaviyā abhijānanā yujjati pariññāpahānesu mattaso kāribhāvato. 1049563,192,418,113,130,1,102,12,Tato eva cassa‘‘ mā maññī’’ ti vattabbatā yujjati vatthupariññāya viya maññanāpahānassapi vippakatabhāvato. 1049564,192,418,131,140,1,90,9,Sekkhassa pathaviyā pariññeyyatā yujjati pariññātuṃ sakkuṇeyyattā sabbaso apariññātattā ca. 1049565,192,418,141,150,1,32,5,‘‘ Āpaṃ āpato’’ tiādīsupi eseva nayo. 1049566,192,418,151,172,1,198,19,"Arahattādiyuttassa pathaviyādīnaṃ abhijānanā maññanābhāvo ca yujjati saṅkhātadhammattā, sabbaso kilesānaṃ pahīnattā, tato eva cassa vītarāgādibhāvo tato sammadeva ca paṭiccasamuppādassa paṭividdhatāti. " 1049567,192,418,173,175,1,14,2,Ayaṃ yuttihāro. 1049568,192,419,2,4,1,21,2,4 . Padaṭṭhānahāravaṇṇanā 1049569,192,420,2,29,1,249,22,"Kissopi maññanā sakkāyassa padaṭṭhānaṃ, maññanānaṃ ayonisomanasikāro padaṭṭhānaṃ, sutadvayaviraho andhaputhujjanabhāvassa padaṭṭhānaṃ, so ariyānaṃ adassāvitāya padaṭṭhānaṃ, sā ariyadhammassa akovidatāya padaṭṭhānaṃ, sā ariyadhamme avinītatāya padaṭṭhānaṃ." 1049570,192,420,30,40,1,43,6,‘‘ Sappurisānaṃ adassāvī’’ ti etthāpi eseva nayo. 1049571,192,420,41,44,1,37,3,Saññāvipallāso maññanānaṃ padaṭṭhānaṃ. 1049572,192,420,45,48,1,30,3,Saññānidānā hi papañcasaṅkhāti. 1049573,192,420,49,103,1,193,18,"Maññanāsu ca taṇhāmaññanā itaramaññanānaṃ padaṭṭhānaṃ‘‘ taṇhāgatānaṃ paritassitavipphanditan’’ ti,( dī. ni.1.105-109)‘‘ taṇhāpaccayā upādānan’’ ti( ma. ni.3.126; mahāva.1) ca vacanato, taṇhāgatasseva ca‘‘ seyyohamasmin’’ tiādinā mānajappanāsabbhāvatā. " 1049574,192,420,104,111,1,50,6,Sabbāpi vā maññanā sabbāsaṃ maññanānaṃ padaṭṭhānaṃ . 1049575,192,420,112,124,1,64,8,‘‘ Upādānapaccayā taṇhā’’ ti hi vacanato diṭṭhipi taṇhāya padaṭṭhānaṃ. 1049576,192,420,125,150,1,69,8,‘‘ Ahamasmi brahmā mahābrahmā’’ ti( dī. ni.1.42;3.39) ādivacanato mānopi diṭṭhiyā padaṭṭhānaṃ. 1049577,192,420,151,171,1,124,14,"Tathā‘‘ asmīti sati itthaṃsmīti hoti, evaṃsmīti hoti, aññathāsmīti hotī’’ tiādivacanato mānassapi taṇhāya padaṭṭhānatā labbhateva. " 1049578,192,420,172,177,1,54,5,Sekkhā dhammā sappadesato maññanāpahānassa padaṭṭhānaṃ. 1049579,192,420,178,182,1,48,4,Asekkhā nippadesato maññanāpahānassa padaṭṭhānaṃ. 1049580,192,420,183,187,1,32,4,Kammabhavo ca jātiyā padaṭṭhānaṃ. 1049581,192,420,188,191,1,30,3,Jāti jarāmaraṇassa padaṭṭhānaṃ. 1049582,192,420,192,196,1,62,4,Paccayākārassa yathābhūtāvabodho sammāsambodhiyā padaṭṭhānanti. 1049583,192,420,197,200,1,20,3,Ayaṃ padaṭṭhāno hāro. 1049584,192,421,2,4,1,19,2,5 . Lakkhaṇahāravaṇṇanā 1049585,192,422,2,24,1,203,18,"‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha mūlaggahaṇena mūlapariyāyaggahaṇena vā yathā taṇhāmānadiṭṭhiyo gayhanti, evaṃ dosamohādīnampi sakkāyamūladhammānaṃ saṅgaho daṭṭhabbo sakkāyassa mūlabhāvena ekalakkhaṇattā." 1049586,192,422,25,45,1,162,15,"‘‘ Assutavā’’ ti iminā yathā tassa puggalassa pariyattipaṭivedhasaddhammānaṃ abhāvo gayhati, evaṃ paṭipattisaddhammassapi abhāvo gayhati saddhammabhāvena ekalakkhaṇattā. " 1049587,192,422,46,48,1,33,2,Ariyānaṃ adassanakāmatādilakkhaṇā. 1049588,192,422,49,61,1,76,7,‘‘ Ariyadhammassa akovido’’ ti iminā ariyadhammādhigamassa vibandhabhūtaṃ aññāṇaṃ. 1049589,192,422,62,71,1,45,5,‘‘ Ariyadhamme avinīto’’ ti iminā ariyavinayābhāvo. 1049590,192,422,72,86,1,119,14,So panatthato ariyavinaye appaṭipatti eva vāti tīhipi padehi yathāvuttavisayā micchādiṭṭhi vicikicchā ca gahitāva honti. 1049591,192,422,87,96,1,90,9,Taggahaṇena ca sabbepi akusalā dhammā saṅgahitāva honti saṃkilesalakkhaṇena ekalakkhaṇattā. 1049592,192,422,97,107,1,43,6,‘‘ Sappurisānaṃ adassāvī’’ ti etthāpi eseva nayo. 1049593,192,423,2,14,1,83,9,‘ ‘ Pathaviṃ pathavito sañjānātī’’ ti idaṃ diṭṭhimaññanādīnaṃ saññāya kāraṇabhāvadassanaṃ. 1049594,192,423,15,31,1,160,15,"Tattha yathā saññā, evaṃ vitakkaphassāvijjāayonisomanasikārādayopi tāsaṃ kāraṇanti atthato tesampettha saṅgaho vutto hoti maññanānaṃ kāraṇabhāvena ekalakkhaṇattā." 1049595,192,423,32,45,1,79,8,‘‘ Maññatī’’ ti iminā maññanākiccena taṇhāmānadiṭṭhiyo gahitā tāsaṃ kilesasabhāvattā. 1049596,192,423,46,52,1,81,6,Taggahaṇeneva vicikicchādinampi saṅgaho daṭṭhabbo kilesalakkhaṇena ekalakkhaṇattā. 1049597,192,423,53,62,1,113,9,Tathā taṇhāya hetusabhāvattā taggahaṇeneva avasiṭṭhākusalahetūnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo hetulakkhaṇena ekalakkhaṇattā. 1049598,192,423,63,72,1,145,9,Tathā taṇhādiṭṭhīnaṃ āsavādisabhāvattā taggahaṇeneva avasiṭṭhāsavoghayogaganthanīvaraṇādīnampi saṅgaho daṭṭhabbo āsavādisabhāvattā ekalakkhaṇattā. 1049599,192,423,73,94,1,204,17,Tathā‘‘ pathaviṃ maññatī’’ tiādinā pathavīādīnaṃ rūpasabhāvattā tabbisayānañca maññanānaṃ rūpavisayattā taggahaṇeneva sakalarūpakkhandhavisayāpi maññanā dassitā honti rūpavisayalakkhaṇena āsaṃ ekalakkhaṇattā. 1049600,192,423,95,99,1,49,4,Evaṃ cakkhāyatanādivisayāpi maññanā niddhāretabbā. 1049601,192,423,100,113,1,136,9,‘‘ Apariññātan’’ ti pariññāpaṭikkhepena tappaṭibaddhakilesānaṃ pahānapaṭikkhepoti daṭṭhabbo maggakiccabhāvena pariññāpahānānaṃ ekalakkhaṇattā. 1049602,192,423,114,120,1,60,6,Iminā nayena sesesupi yathārahaṃ ekalakkhaṇā niddhāretabbāti. 1049603,192,423,121,124,1,18,3,Ayaṃ lakkhaṇo hāro. 1049604,192,424,2,4,1,20,2,6 . Catubyūhahāravaṇṇanā 1049605,192,425,2,23,1,288,21,Pathavīādīsu vatthūsu byañjanacchāyāya atthaṃ gahetvā dhammagambhīrataṃ asallakkhetvā asaddhammassavanādinā vañcitā hutvā saddhammassavanadhāraṇaparicayamanasikāravimukhā pathavīādīsu vatthūsu puthujjanasekkhāsekkhatathāgatānaṃ paṭipattivisesaṃ ajānantā ca veneyyā imissā desanāya nidānaṃ. 1049606,192,425,24,43,1,148,15,Te‘‘ kathaṃ nu kho yathāvuttadosavinimuttā yathāvuttañca visesaṃ jānantā sammāpaṭipattiyā ubhayahitaparāyaṇā saveyyun’’ ti ayamettha bhagavato adhippāyo. 1049607,192,425,44,72,1,203,16,"Padanibbacanaṃ niruttaṃ, taṃ‘‘ evan’’ tiādinidānapadānaṃ,‘‘ sabbadhammamūlapariyāyan’’ tiādipāḷipadānañca aṭṭhakathāyaṃ, tassā līnatthavaṇṇanāya ñceva vuttanayena suviññeyyattā ativitthārabhayena na vitthārayimha. " 1049608,192,426,2,5,1,61,3,Padapadatthadesanānikkhepasuttasandhivasena pañcavidhā sandhi. 1049609,192,426,6,26,1,142,14,"Tattha padassa padantarena sambandho padasandhi, tathā padatthassa padatthantarena sambandho padatthasandhi, yo‘‘ kiriyākārakasambandho’’ ti vuccati. " 1049610,192,426,27,36,1,108,8,"Nānānusandhikassa suttassa taṃtaṃanusandhīhi sambandho, ekānusandhikassa pana pubbāparasambandho desanāsandhi. " 1049611,192,426,37,50,1,81,8,Yā aṭṭhakathāyaṃ‘‘ pucchānusandhi ajjhāsayānusandhi yathānusandhī’’ ti tidhā vibhattā. 1049612,192,426,51,57,1,61,6,Ajjhāsayo cettha attajjhāsayo parajjhāsayoti dvidhā veditabbo. 1049613,192,426,58,66,1,60,7,"Yaṃ panettha vattabbaṃ, taṃ heṭṭhā nidānavaṇṇanāyaṃ vuttameva. " 1049614,192,426,67,72,1,57,5,Nikkhepasandhi catunnaṃ suttanikkhepānaṃ vasena veditabbo. 1049615,192,426,73,77,1,50,4,Suttasandhi idha paṭhamanikkhepavaseneva veditabbo. 1049616,192,426,78,83,1,58,5,Kasmā panettha mūlapariyāyasuttameva paṭhamaṃ nikkhittanti? 1049617,192,426,84,116,1,300,29,"Nāyamanuyogo katthaci nappavattati, apica yasmā maññanāmūlakaṃ sakkāyaṃ, sabbamaññanā ca tattha eva anekabhedabhinnā pavattati, na tassā savisayāya lesamattampi sāraṃ atthīti pathavīādivibhāgabhinnesu maññanāsu ca sātisayaṃ nibbedhavirāgasañjananī upari sekkhāsekkhatathāgataguṇavibhāvanī ca ayaṃ desanā. " 1049618,192,426,117,135,1,186,17,"Suttantadesanā ca visesato diṭṭhiviniveṭhanakathā, tasmā sanissayassa diṭṭhiggāhassa ādito asārabhāvadīpanaṃ upari ca sabbesaṃ ariyānaṃ guṇavisesavibhāvanamidaṃ suttaṃ paṭhamaṃ nikkhittaṃ. " 1049619,192,426,136,149,1,155,13,Kiñca sakkāye maññanāmaññanāmukhena pavattinivattīsu ādīnavānisaṃsavibhāvanato sabbesaṃ puggalānaṃ paṭipattivibhāgato ca idameva suttaṃ paṭhamaṃ nikkhittaṃ. 1049620,192,427,2,16,1,96,12,"Yaṃ pana ekissā desanāya desanantarena saddhiṃ saṃsandanaṃ, ayampi desanāsandhi, sā evaṃ veditabbā." 1049621,192,427,17,31,1,58,8,‘‘ Assutavā puthujjano… pe… nibbānaṃ abhinandatī’’ ti ayaṃ desanā. 1049622,192,427,32,83,1,326,39,"‘‘ Idha, bhikkhave, assutavā puthujjano… pe… sappurisadhamme avinīto manasikaraṇīye dhamme nappajānāti, amanasikaraṇīye ca dhamme nappajānāti, so manasikaraṇīye dhamme appajānanto amanasikaraṇīye ca dhamme appajānanto ye dhammā na manasikaraṇīyā, te dhamme manasi karoti… pe… anuppanno vā kāmāsavo uppajjati, uppanno vā kāmāsavo pavaḍḍhati. " 1049623,192,427,84,118,1,160,20,"Anuppanno vā bhavāsavo uppajjati, uppanno vā bhavāsavo pavaḍḍhati, anuppanno vā avijjāsavo uppajjati, uppanno vā avijjāsavo pavaḍḍhatī’’ ti( ma. ni.1.17) imāya desanāya saṃsandati. " 1049624,192,427,119,158,1,212,24,"Tathā‘‘ tassetaṃ pāṭikaṅkhaṃ subhanimittaṃ manasi karissati, tassa subhanimittassa manasikārā rāgo cittaṃ anuddhaṃsessati, so sarāgo sadoso samoho sāṅgaṇo saṃkiliṭṭhacitto kālaṃ karissatī’’ ti( ma. ni.1.59) imāya desanāya saṃsandati. " 1049625,192,427,159,177,1,103,12,"Tathā‘‘ cakkhuñcāvuso paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, tiṇṇaṃ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā. " 1049626,192,427,178,214,1,176,22,"Yaṃ vedeti taṃ sañjānāti, yaṃ sañjānāti taṃ vitakketi, yaṃ vitakketi taṃ papañceti, yaṃ papañceti tatonidānaṃ purisaṃ papañcasaññāsaṅkhā samudācarantī’’ ti( ma. ni.1.204) imāya desanāya saṃsandati. " 1049627,192,427,215,242,1,122,17,"Tathā‘‘ idha, bhikkhave, asutavā puthujjano… pe… sappurisadhamme avinīto rūpaṃ‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’ ti samanupassati. " 1049628,192,427,243,271,1,91,15,"Vedanaṃ… pe…, saññaṃ… pe…, saṅkhāre… pe…, viññāṇaṃ‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’ ti samanupassati. " 1049629,192,427,272,325,1,235,34,"Yampi taṃ diṭṭhaṃ… pe… yampi taṃ diṭṭhiṭṭhānaṃ, so loko so attā so pecca bhavissāmi nicco dhuvo sassato avipariṇāmadhammo sassatisamaṃ tatheva ṭhassāmīti, tampi‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’ ti samanupassatī’’ ti( ma. ni.1.241) imāya desanāya saṃsandati." 1049630,192,428,2,20,1,63,11,"‘ ‘ Yopi so, bhikkhave, bhikkhu… pe… nibbānaṃ mābhinandī’’ ti ayaṃ desanā." 1049631,192,428,21,108,1,465,58,"‘‘ Idha, devānaminda, bhikkhuno sutaṃ hoti‘ sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ ti, evañcetaṃ, devānaminda, bhikkhuno sutaṃ hoti‘ sabbe dhammā nālaṃ abhinivesāyā’ ti, so sabbaṃ dhammaṃ abhijānāti, sabbaṃ dhammaṃ abhiññāya sabbaṃ dhammaṃ parijānāti, sabbaṃ dhammaṃ pariññāya yaṃ kiñci vedanaṃ vedeti sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā, so tāsu vedanāsu aniccānupassī viharati, virāgānupassī viharati, nirodhānupassī viharati, paṭinissaggānupassī viharatī’’ ti( ma. ni.1.390) imāya desanāya saṃsandati." 1049632,192,428,109,184,1,291,43,"‘‘ Yopi so, bhikkhave, bhikkhu arahaṃ… pe… abhisambuddhoti vadāmī’’ ti ayaṃ desanā‘‘ sutavā ca kho, bhikkhave, ariyasāvako… pe… sappurisadhamme suvinīto rūpaṃ‘ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ ti samanupassati, vedanaṃ… pe…, saññaṃ… pe…, saṅkhāre… pe…, viññāṇaṃ‘ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ ti samanupassati. " 1049633,192,428,185,208,1,130,18,"Yampi taṃ diṭṭhaṃ sutaṃ viññātaṃ pattaṃ pariyesitaṃ anuvicaritaṃ manasā, tampi‘ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ ti samanupassati. " 1049634,192,428,209,245,1,190,28,"Yampi taṃ diṭṭhiṭṭhānaṃ, so loko so attā so pecca bhavissāmi‘ nicco dhuvo sassato api pariṇāmadhammo sassatisamaṃ tatheva ṭhassāmī’ ti, tampi‘ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ ti samanupassati. " 1049635,192,428,246,269,1,89,11,"So evaṃ samanupassanto na paritassatī’’ ti( ma. ni.1.241) evamādidesanāhi saṃsandatīti, ayaṃ catubyūho hāro." 1049636,192,429,2,4,1,17,2,7 . Āvattahāravaṇṇanā 1049637,192,430,2,15,1,96,8,‘ ‘ Assutavā puthujjano’’ ti iminā yonisomanasikārapaṭikkhepamukhena ayonisomanasikārapariggaho dīpito. 1049638,192,430,16,26,1,102,6,‘‘ Ariyānaṃ adassāvī’’ tiādinā sappurisūpanissayādipaṭikkhepamukhena asappurisūpanissayādipariggaho dīpito. 1049639,192,430,27,34,1,61,6,"Tesu purimanayena āsayavipatti kittitā, dutiyena payogavipatti. " 1049640,192,430,35,44,1,83,8,"Purimena cassa kilesavaṭṭaṃ, tañca yato vipākavaṭṭanti sakalaṃ saṃsāracakkamāvattati." 1049641,192,430,45,56,1,52,7,‘‘ Pathaviṃ maññatī’’ tiādinā tattha tisso maññanā vuttā. 1049642,192,430,57,87,1,118,16,"Tāsu taṇhāmaññanā‘‘ etaṃ mamā’’ ti taṇhāggāho, mānamaññanā‘‘ esohamasmī’’ ti mānaggāho, diṭṭhimaññanā‘‘ eso me attā’’ ti diṭṭhiggāho. " 1049643,192,430,88,130,1,87,9,Tattha taṇhāggāhena‘‘ taṇhaṃ paṭiccapariyesanā’’ tiādikā( dī. ni.2.103; dī. ni.3.359; a. ni.3.23; vibha.963) nava taṇhāmūlakā dhammā āvattanti. 1049644,192,430,131,141,1,58,6,Mānaggāhena‘‘ seyyohamasmī’’ tiādikā nava mānavidhā āvattanti. 1049645,192,430,142,163,1,87,8,Diṭṭhiggāhena‘‘ rūpaṃ attato samanupassatī’’ tiādikā( saṃ. ni.4.345) vīsativatthukā sakkāyadiṭṭhi āvattati. 1049646,192,430,164,175,1,85,10,"Tīsu ca gāhesu yāya saññāya taṇhāggāhassa vikkhambhanā, sā dukkhasaññā dukkhānupassanā. " 1049647,192,430,176,184,1,69,7,"Yāya saññāya mānaggāhassa vikkhambhanā, sā aniccasaññā aniccānupassanā. " 1049648,192,430,185,194,1,76,8,"Yāya pana saññāya diṭṭhiggāhassa vikkhambhanā, sā anattasaññā anattānupassanā. " 1049649,192,430,195,207,1,173,10,"Tattha paṭhamaggāhavisabhāgato appaṇihitavimokkhamukhaṃ āvattati, dutiyaggāhavisabhāgato animittavimokkhamukhaṃ āvattati, tatiyaggāhavisabhāgato suññatavimokkhamukhaṃ āvattati. " 1049650,192,431,2,12,1,94,9,"Sekkhaggahaṇena ariyāya sammādiṭṭhiyā saṅgaho, tato ca paratoghosayonisomanasikārā dīpitā honti. " 1049651,192,431,13,27,1,139,12,"Paratoghosena ca sutavā ariyasāvakoti āvattati, yonisomanasikārena nava yonisomanasikāramūlakā dhammā āvattanti, catubbidhañca sampatticakkaṃ." 1049652,192,431,28,45,1,141,12,"‘‘ Mā maññī’’ ti maññanānaṃ vippakatappahānatāgahaṇena ekaccāsavaparikkhayo dīpito hoti, tena ca saddhāvimuttadiṭṭhippattakāyasakkhibhāvā āvattanti." 1049653,192,431,46,64,1,126,13,"‘‘ Arahaṃ khīṇāsavo’’ tiādinā asekkhā sīlakkhandhādayo dassitā honti, sīlakkhandhādipāripūriyā ca dasa nāthakaraṇā dhammā āvattanti." 1049654,192,431,65,99,1,245,22,"‘‘ Na maññatī’’ ti maññanāpaṭikkhepena pañcasu upādānakkhandhesu‘‘ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’’ ti sammāpaṭipatti dassitā, tāya ca sātisayā nikantipariyādānamānasamugghāṭanadiṭṭhiugghāṭanāni pakāsitānīti appaṇihitānimitta-suññatavimokkhā āvattanti." 1049655,192,432,2,14,1,124,8,‘ ‘ Tathāgato’’ tiādinā sabbaññuguṇā vibhāvitāti tadavinābhāvato dasabala-catuvesārajjaasādhāraṇañāṇaāveṇikabuddhadhammā āvattanti. 1049656,192,432,15,31,1,140,12,‘‘ Nandī dukkhassa mūlan’’ tiādinā saddhiṃ hetunā vaṭṭavivaṭṭaṃ kathitanti pavattinivattitadubhayahetuvibhāvanena cattāri ariyasaccāni āvattanti. 1049657,192,432,32,45,1,108,9,‘‘ Taṇhānaṃ khayā’’ tiādinā taṇhappahānāpadesena tadekaṭṭhabhāvato diyaḍḍhassa kilesasahassassa pahānaṃ āvattati. 1049658,192,432,46,86,1,292,26,"‘‘ Sabbaso taṇhānaṃ khayā sammāsambodhiṃ abhisambuddho’’ ti ca vuttattā‘‘ nandī dukkhassa mūlan’’ ti,‘‘ iti viditvā’’ tiādinā vuttassa maññanābhāvahetubhūtassa paccayākāravedanassa sāvakehi asādhāraṇañāṇacārabhāvo dassito, tena catuvīsatikoṭisatasahassasamāpattisañcāri bhagavato mahāvajirañāṇaṃ āvattatīti. " 1049659,192,432,87,90,1,16,3,Ayaṃ āvatto hāro. 1049660,192,433,2,4,1,19,2,8 . Vibhattihāravaṇṇanā 1049661,192,434,2,15,1,91,10,‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha sabbadhammā nāma tebhūmakā dhammā sakkāyassa adhippetattā. 1049662,192,434,16,21,1,64,5,Tesaṃ maññanā padaṭṭhānaṃ papañcasaṅkhānimittattā lokavicittassa. 1049663,192,434,22,27,1,40,5,Tayime kusalā akusalā abyākatāti tividhā. 1049664,192,434,28,39,1,130,9,"Tesu kusalānaṃ yonisomanasikārādi padaṭṭhānaṃ, akusalānaṃ ayonisomanasikārādi, abyākatānaṃ kammabhavaāvajjanabhūtarūpādi padaṭṭhānaṃ. " 1049665,192,434,40,55,1,132,13,"Tattha kusalā kāmāvacarādivasena bhūmito tividhā, tathā abyākatā cittuppādasabhāvā, acittuppādasabhāvā pana kāmāvacarāva tathā akusalā. " 1049666,192,434,56,59,1,60,3,Pariyattipaṭipattipaṭivedhasutakiccābhāvena tividho assutavā. 1049667,192,434,60,63,1,40,3,Andhakalyāṇavibhāgena duvidho puthujjano. 1049668,192,434,64,67,1,54,3,Sammāsambuddhapaccekabuddhasāvakabhedena tividhā ariyā. 1049669,192,434,68,72,1,67,4,Maṃsacakkhudibbacakkhupaññācakkhūhi dassanābhāvena tividho adassāvī. 1049670,192,434,73,79,1,57,5,"Maggaphalanibbānabhedena tividho, navavidho vā ariyadhammo. " 1049671,192,434,80,84,1,81,4,Savanadhāraṇaparicayamanasikārapaṭivedhavasena pañcavidhā ariyadhammassa kovidatā. 1049672,192,434,85,87,1,19,2,Tadabhāvato akovido. 1049673,192,434,88,98,1,91,8,"Saṃvarapahānabhedena duvidho, dasavidho vā ariyadhammavinayo, tadabhāvato ariyadhamme avinīto. " 1049674,192,434,99,103,1,42,4,Ettha padaṭṭhānavibhāgo heṭṭhā dassitoyeva. 1049675,192,434,104,113,1,43,5,‘‘ Sappurisānaṃ adassāvī’’ tiādīsupi eseva nayo. 1049676,192,434,114,129,1,106,10,"‘‘ Pathaviṃ maññatī’’ tiādīsu maññanāvatthuvibhāgo pāḷiyaṃ āgatova, tathā ajjhattikabāhirādiko ca antaravibhāgo. " 1049677,192,435,2,26,1,164,17,"Maññanā pana taṇhāmānadiṭṭhivasena saṅkhepato tividhā, vitthārato pana taṇhāmaññanā tāva kāmataṇhādivasena aṭṭhasatavidhā, tathā‘‘ asmīti sati itthaṃsmīti hotī’’ tiādinā. " 1049678,192,435,27,29,1,18,2,Evaṃ mānamaññanāpi. 1049679,192,435,30,43,1,76,8,‘‘ Asmīti sati itthaṃsmīti hotī’’ tiādinā papañcattayaṃ uddiṭṭhaṃ niddiṭṭhañcāti . 1049680,192,435,44,49,1,58,5,Etena diṭṭhimaññanāyapi aṭṭhasatavidhatā vuttāti veditabbā. 1049681,192,435,50,64,1,105,10,Apica seyyassa‘‘ seyyohamasmī’’ tiādinā mānamaññanāya navavidhatā tadantarabhedena anekavidhatā ca veditabbā. 1049682,192,435,65,69,1,48,4,Ayañca attho hīnattikatthavaṇṇanāya vibhāvetabbo. 1049683,192,435,70,79,1,103,9,Diṭṭhimaññanāya pana brahmajāle āgatanayena dvāsaṭṭhividhatā tadantarabhedena anekavidhatā ca veditabbā. 1049684,192,435,80,94,1,117,10,‘‘ Apariññātan’’ ti ettha ñātapariññādivasena ceva rūpamukhādiabhinivesabhedādivasena ca pariññānaṃ anekavidhatā veditabbā. 1049685,192,435,95,101,1,76,6,Tathā aṭṭhamakādivasena sekkhavibhāgo paññāvimuttādivasena asekkhavibhāgo ca. 1049686,192,435,102,104,1,23,2,Ayamettha dhammavibhāgo. 1049687,192,435,105,111,1,66,6,Padaṭṭhānavibhāgo ca bhūmivibhāgo ca vuttanayānusārena veditabbāti. 1049688,192,435,112,114,1,17,2,Ayaṃ vibhattihāro. 1049689,192,436,2,4,1,20,2,9 . Parivattahāravaṇṇanā 1049690,192,437,2,22,1,116,12,"‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha‘‘ sabbadhammā’’ ti pañcupādānakkhandhā gahitā, tesaṃ mūlakāraṇanti ca taṇhāmānadiṭṭhiyo. " 1049691,192,437,23,31,1,54,6,Tathā assutavā puthujjano… pe… sappurisadhamme avinītoti. 1049692,192,437,32,64,1,222,25,"Yāvakīvañca pañcasu upādānakkhandhesu subhato sukhato niccato attato samanupassanavasena‘‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’ ti taṇhāmānadiṭṭhigāhā na samucchijjanti, tāva nesaṃ pabandhūparamo supinantepi na kenaci laddhapubbo. " 1049693,192,437,65,97,1,265,25,"Yadā pana nesaṃ asubhato dukkhato aniccato anattato samanupassanavasena‘‘ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’’ ti pavattamānā appaṇihitānimittasuññatānupassanā ussakkitvā ariyamaggādhigamāya saṃvattanti, atha nesaṃ pabandhūparamo hoti accantaappaññattikabhāvūpagamanato. " 1049694,192,437,98,113,1,96,10,"Tena vuttaṃ‘‘ sabbadhammāti pañcupādānakkhandhā gahitā, tesaṃ mūlakāraṇanti ca taṇhāmānadiṭṭhiyo’’ ti. " 1049695,192,437,114,137,1,166,20,"Tathā assutavā puthujjano… pe… sappurisadhamme avinīto tīhipi maññanāhi pathaviṃ maññati yāva nibbānaṃ abhinandati, tīhipi pariññāhi tassa taṃ vatthu apariññātanti katvā. " 1049696,192,437,138,152,1,76,13,"Yassa pana taṃ vatthu tīhi pariññāhi pariññātaṃ, na so itaro viya taṃ maññati. " 1049697,192,437,153,203,1,172,25,"Tenāha bhagavā‘‘ sutavā ca kho, bhikkhave, ariyasāvako… pe… sappurisadhamme suvinīto rūpaṃ‘ netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ ti samanupassati, vedanaṃ… pe… asati na paritassatī’’ ti( ma. ni.1.241). " 1049698,192,437,204,231,1,219,23,"Sekkho pathaviṃ mā maññi, yāva nibbānaṃ mābhinandi, arahā sammāsambuddho ca pathaviṃ na maññati, yāva nibbānaṃ nābhinandati, maññanāmaññitesu vatthūsu mattaso sabbaso ca pariññābhisamayasaṃsiddhiyā pahānābhisamayanibbattito. " 1049699,192,437,232,259,1,145,20,"Yassa pana tesu vatthūsu sabbaso mattaso vā pariññā eva natthi, kuto pahānaṃ, so yathāparikappaṃ niraṅkusāhi maññanāhi‘‘ etaṃ mamā’’ tiādinā maññateva. " 1049700,192,437,260,310,1,160,23,"Tenāha bhagavā‘‘ idha, bhikkhave, assutavā puthujjano… pe… sappurisadhamme avinīto rūpaṃ‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’ ti samanupassati, vedanaṃ… pe…, sañña… pen…’’ tiādi( ma. ni.1.241). " 1049701,192,437,311,314,1,19,3,Ayaṃ parivatto hāro. 1049702,192,438,2,4,1,19,2,10 . Vevacanahāravaṇṇanā 1049703,192,439,2,132,1,677,69,"‘ ‘ Sabbadhammā sakaladhammā anavasesadhammā’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ mūlapariyāyaṃ mūlakāraṇaṃ asādhāraṇahetun’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ mūlapariyāyanti vā mūladesanaṃ kāraṇatathanan’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ vo tumhākaṃ tumhan’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ bhikkhave, samaṇā tapassino’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ desessāmī kathessāmī paññapessāmī’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ suṇātha sotaṃ odahatha sotadvārānusārena upadhārethā’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ sādhukaṃ sammā sakkaccan’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ manasi karotha citte ṭhapetha samannāharathā’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ bhāsissāmi byattaṃ kathessāmi vibhajissāmī’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ evaṃ, bhante, sādhu suṭṭhu bhante’’ ti pariyāyavacanaṃ,‘‘ paccassosuṃ sampaṭicchiṃsu sampaṭiggahesun’’ ti pariyāyavacanaṃ. " 1049704,192,439,133,138,1,46,5,Iminā nayena sabbapadesu vevacanaṃ vattabbanti. 1049705,192,439,139,142,1,18,3,Ayaṃ vevacano hāro. 1049706,192,440,2,4,1,19,2,11 . Paññattihāravaṇṇanā 1049707,192,441,2,25,1,158,16,"‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha sabbadhammā nāma sakkāyadhammā, te khandhavasena pañcadhā paññattā, āyatanavasena dvādasadhā, dhātuvasena aṭṭhārasadhā paññattā." 1049708,192,441,26,50,1,111,15,"‘‘ Mūlan’’ ti vā‘‘ mūlapariyāyan’’ ti vā maññanā vuttā, tā taṇhāmānadiṭṭhivasena tidhā antarabhedena anekadhā ca paññattā. " 1049709,192,441,51,135,1,431,44,"Atha vā‘‘ sabbadhammā’’ ti tebhūmakadhammānaṃ saṅgahapaññatti,‘‘ mūlapariyāyan’’ ti tesaṃ pabhavapaññatti,‘‘ vo’’ ti sampadānapaññati,‘‘ desessāmi bhāsissāmī’’ ti paṭiññāpaññatti,‘‘ suṇātha sādhukaṃ manasi karothā’’ ti ca āṇāpanapaññatti,‘‘ assutavā’’ ti paṭivedhavimukhatāpaññatti ceva pariyattivimukhatāpaññatti ca,‘‘ puthujjano’’ ti anariyapaññatti, sā ariyadhammapaṭikkhepapaññatti ceva ariyadhammavirahapaññatti ca,‘‘ ariyānan’’ ti asamapaññatti ceva samapaññatti ca. " 1049710,192,441,136,146,1,126,9,"Tattha asamapaññatti tathāgatapaññatti, samapaññatti paccekabuddhānañceva ubhatobhāgavimuttādīnañca vasena aṭṭhavidhā veditabbā." 1049711,192,441,147,255,1,842,68,"‘‘ Ariyānaṃ adassāvī’’ tiādi dassanabhāvanāpaṭikkhepapaññatti,‘‘ pathaviṃ maññatī’’ tiādi pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ dvādasannaṃ āyatanānaṃ aṭṭhārasannaṃ dhātūnaṃ sammasanupagānaṃ indriyānaṃ nikkhepapaññatti ceva pabhavapaññatti ca, tathā vipallāsānaṃ kiccapaññatti pariyuṭṭhānaṃ dassanapaññatti kilesānaṃ phalapaññatti abhisaṅkhārānaṃ virūhanapaññatti taṇhāya assādanapaññatti diṭṭhiyā vipphandanapaññatti,‘‘ sekkhā’’ ti saddhānusārīsaddhāvimuttadiṭṭhippattakāyasakkhīnaṃ dassanapaññatti ceva bhāvanāpaññatti ca‘‘ appattamānaso’’ ti sekkhadhammānaṃ ṭhitipaññatti,‘‘ anuttaraṃ yogakkhemaṃ patthayamāno’’ ti paññāya abhinibbidāpaññatti,‘‘ abhijānātī’’ ti abhiññeyyadhammānaṃ abhiññāpaññatti, dukkhassa pariññāpaññatti, samudayassa pahānapaññatti, nirodhassa sacchikiriyāpaññatti, maggassa bhāvanāpaññatti,‘‘ mā maññī’’ ti maññanānaṃ paṭikkhepapaññatti, samudayassa pahānapaññatti. " 1049712,192,441,256,260,1,40,4,Iminā nayena sesapadesupi vitthāretabbaṃ. 1049713,192,441,261,264,1,18,3,Ayaṃ paññatti hāro. 1049714,192,442,2,4,1,18,2,12 . Otaraṇahāravaṇṇanā 1049715,192,443,2,28,1,228,22,"‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha sabbadhammā nāma lokiyā pañcakkhandhā dvādasāyatanāni aṭṭhārasa dhātuyo dve saccāni ekūnavisati indriyāni dvādasapadiko paccayākāroti, ayaṃ sabbadhammaggahaṇena khandhādimukhena desanāya otaraṇaṃ." 1049716,192,443,29,57,1,140,19,"‘‘ Mūlan’’ ti vā‘‘ mūlapariyāyan’’ ti vā maññanā vuttā, tā atthato taṇhā māno diṭṭhi cāti tesaṃ saṅkhārakkhandhasaṅgahoti ayaṃ khandhamukhena otaraṇaṃ. " 1049717,192,443,58,71,1,87,9,Tathā‘‘ dhammāyatanadhammadhātūhi saṅgaho’’ ti ayaṃ āyatanamukhena dhātumukhena ca otaraṇaṃ. 1049718,192,443,72,126,1,366,37,"‘‘ Assutavā’’ ti iminā sutassa vibandhabhūtā avijjādayo gahitā,‘‘ puthujjano’’ ti iminā yesaṃ kilesābhisaṅkhārānaṃ jananādinā puthujjanoti vuccati, te kilesābhisaṅkhārādayo gahitā,‘‘ ariyānaṃ adassāvī’’ tiādinā yesaṃ kilesadhammānaṃ vasena ariyānaṃ adassāviādibhāvo hoti, te diṭṭhimānāvijjādayo gahitāti sabbehi tehi saṅkhārakkhandhasaṅgahoti pubbe vuttanayeneva otaraṇaṃ veditabbaṃ." 1049719,192,443,127,143,1,154,12,‘‘ Sañjānāti maññati abhijānāti na maññatī’’ ti etthāpi sañjānanamaññanāabhijānanānupassanānaṃ saṅkhārakkhandhapariyāpannattā vuttanayeneva otaraṇaṃ veditabbaṃ. 1049720,192,443,144,165,1,154,15,"Tathā sekkhaggahaṇena sekkhā,‘‘ arahan’’ tiādinā asekkhā sīlakkhandhādayo gahitāti evampi khandhamukhena otaraṇaṃ, āyatanadhātādimukhena ca otaraṇaṃ veditabbaṃ. " 1049721,192,443,166,183,1,131,12,"Tathā‘‘ na maññatī’’ ti taṇhāgāhādipaṭikkhepena dukkhānupassanādayo gahitā, tesaṃ vasena appaṇihitavimokkhamukhādīhi otaraṇaṃ veditabbaṃ." 1049722,192,443,184,198,1,122,10,‘‘ Pariññātan’’ ti iminā parijānanakiccena pavattamānā bodhipakkhiyadhammā gayhantīti satipaṭṭhānādimukhena otaraṇaṃ veditabbaṃ. 1049723,192,443,199,226,1,225,19,"Nandiggahaṇena bhavaggahaṇena taṇhāgahaṇena ca samudayasaccaṃ, dukkhaggahaṇena jātijarāmaraṇaggahaṇena ca dukkhasaccaṃ,‘‘ taṇhānaṃ khayā’’ tiādinā nirodhasaccaṃ, abhisambodhiyā gahaṇena maggasaccaṃ gahitanti ariyasaccehi otaraṇanti. " 1049724,192,443,227,230,1,17,3,Ayaṃ otaraṇo hāro. 1049725,192,444,2,4,1,18,2,13 . Sodhanahāravaṇṇanā 1049726,192,445,2,26,1,107,14,"‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyaṃ vo, bhikkhave… pe… idha, bhikkhave, assutavā… pe… pathaviṃ pathavito sañjānātī’’ ti ārambho." 1049727,192,445,27,41,1,75,9,"‘‘ Pathaviṃ pathaviyā saññatvā pathaviṃ maññatī’’ ti padasuddhi, no ārambhasuddhi. " 1049728,192,445,42,61,1,115,14,"Tathā‘‘ pathaviyā maññati pathavito maññati pathaviṃ meti maññati pathaviṃ abhinandatī’’ ti padasuddhi, no ārambhasuddhi." 1049729,192,445,62,77,1,77,11,‘‘ Taṃ kissa hetu apariññātaṃ tassāti vadāmī’’ ti padasuddhi ceva ārambhasuddhi ca. 1049730,192,445,78,81,1,25,3,Sesavāresupi eseva nayoti. 1049731,192,445,82,85,1,17,3,Ayaṃ sodhano hāro. 1049732,192,446,2,4,1,21,2,14 . Adhiṭṭhānahāravaṇṇanā 1049733,192,447,2,12,1,75,7,‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha sabbadhammaggahaṇaṃ sāmaññato adhiṭṭhānaṃ. 1049734,192,447,13,24,1,55,7,‘‘ Pathaviṃ āpan’’ tiādi pana taṃ avikappetvā visesavacanaṃ. 1049735,192,447,25,50,1,109,13,"Tathā‘‘ mūlapariyāyan’’ ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ pathaviṃ maññati… pe… abhinandatī’’ ti." 1049736,192,447,51,87,1,209,24,"‘‘ Pathaviṃ maññatī’’ ti ca sāmaññato adhiṭṭhānaṃ taṇhādiggāhānaṃ sādhāraṇattā maññanāya, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’ ti, evaṃ suttantarapadānipi ānetvā visesavacanaṃ niddhāretabbaṃ. " 1049737,192,447,88,91,1,23,3,Sesavāresupi eseva nayo. 1049738,192,447,92,114,1,128,13,"‘‘ Sekkho’’ ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ kāyasakkhī diṭṭhippatto saddhāvimutto saddhānusārī dhammānusārī’’ ti. " 1049739,192,447,115,158,1,177,21,"Tathā‘‘ sekkho’’ ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ idha, bhikkhave, bhikkhu sekkhāya sammādiṭṭhiyā samannāgato hoti… pe… sekkhena sammāsamādhinā samannāgato hotī’’ ti( saṃ. ni.5.13)." 1049740,192,447,159,208,1,119,13,"‘‘ Arahan’’ ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ ubhatobhāgavimutto paññāvimutto( pu. pa.13.2;15.1 mātikā), tevijjo chaḷabhiñño’’ ti( pu. pa.7.26,27 mātikā) ca." 1049741,192,447,209,238,1,132,14,"‘‘ Khīṇāsavo’’ ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ kāmāsavāpi cittaṃ vimuccittha, bhavāsavāpi cittaṃ vimuccitthā’’ tiādi( pārā.14). " 1049742,192,447,239,242,1,23,3,Sesapadesupi eseva nayo. 1049743,192,447,243,261,1,76,9,"‘‘ Abhijānātī’’ ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ maññatī’’ ti. " 1049744,192,447,262,278,1,174,14,"Maññanābhāvo hissa pahānapaṭivedhasiddho, pahānapaṭivedho ca pariññāsacchikiriyābhāvanāpaṭivedhehi na vināti sabbepi abhiññāvisesā maññanāpaṭikkhepena atthato gahitāva hontīti. " 1049745,192,447,279,300,1,106,12,"Tathā‘‘ arahan’’ ti sāmaññato adhiṭṭhānaṃ, taṃ avikappetvā visesavacanaṃ‘‘ vītarāgattā vītadosattā vītamohattā’’ ti. " 1049746,192,447,301,306,1,59,5,Iminā nayena sesapadesupi sāmaññavisesaniddhāraṇā veditabbā. 1049747,192,447,307,310,1,20,3,Ayaṃ adhiṭṭhāno hāro. 1049748,192,448,2,4,1,21,2,14 . Parikkhārahāravaṇṇanā 1049749,192,449,2,16,1,106,10,"‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha sabbadhammā nāma pariyāpannadhammā, te kusalākusalābyākatabhedena tividhā. " 1049750,192,449,17,39,1,184,19,"Tesu kusalānaṃ yonisomanasikāro alobhādayo ca hetū, akusalānaṃ ayonisomanasikāro lobhādayo ca hetū, abyākatesu vipākānaṃ yathāsakaṃ kammaṃ, itaresaṃ bhavaṅgamāvajjanasamannāhārādi ca hetū. " 1049751,192,449,40,54,1,106,12,"Ettha ca sappurisūpanissayādiko paccayo hetumhi eva samavaruḷho, so tattha ādi-saddena saṅgahitoti daṭṭhabbo." 1049752,192,449,55,67,1,56,8,‘‘ Mūlan’’ ti vuttānaṃ maññanānaṃ hetubhāvo pāḷiyaṃ vutto eva. 1049753,192,449,68,73,1,50,5,Maññanāsu pana taṇhāmaññanāya assādānupassanā hetu. 1049754,192,449,74,95,1,68,8,‘‘ Saññojaniyesu dhammesu assādānupassino taṇhā pavaḍḍhatī’’ ti( saṃ. ni.2.52) hi vuttaṃ. 1049755,192,449,96,108,1,87,8,Mānamaññanāya diṭṭhivippayuttalobho hetu kevalaṃ saṃsaggavasena‘‘ ahamasmī’’ ti pavattanato. 1049756,192,449,109,159,1,343,38,"Diṭṭhimaññanāya ekattanayādīnaṃ ayāthāvaggāho hetu, assutabhāvo puthujjanabhāvassa hetu, so ariyānaṃ adassanasīlatāya, sā ariyadhammassa akovidatāya, sā ariyadhamme avinītatāya hetu, sabbā cāyaṃ hetuparamparā pathavīādīsu‘‘ etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’’ ti tissannaṃ maññanānaṃ hetu, sekkhārahādibhāvā pana mattaso sabbaso ca maññanābhāvassa hetūti. " 1049757,192,449,160,163,1,20,3,Ayaṃ parikkhāro hāro. 1049758,192,450,2,4,1,21,2,16 . Samāropanahāravaṇṇanā 1049759,192,451,2,22,1,208,16,"‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ tiādīsu mūlapariyāyaggahaṇena assutavāgahaṇena sañjānanamaññanāpariññāgahaṇehi ca saṃkilesadhammā dassitā, te ca saṅkhepato tividhā taṇhāsaṃkileso diṭṭhisaṃkileso duccaritasaṃkilesoti. " 1049760,192,451,23,51,1,286,20,"Tattha taṇhāsaṃkileso taṇhāsaṃkilesassa, diṭṭhisaṃkilesassa, duccaritasaṃkilesassa ca padaṭṭhānaṃ, tathā diṭṭhisaṃkileso diṭṭhisaṃkilesassa, taṇhāsaṃkilesassa, duccaritasaṃkilesassa ca padaṭṭhānaṃ, duccaritasaṃkilesopi duccaritasaṃkilesassa, taṇhāsaṃkilesassa, diṭṭhisaṃkilesassa ca padaṭṭhānaṃ. " 1049761,192,451,52,80,1,134,15,"Tesu taṇhāsaṃkileso atthato lobhova, yo‘‘ lobho lubbhanā lubbhitattaṃ sārāgo sārajjanā sārajjitattan’’ tiādinā ( dha. sa.389) anekehi pariyāyehi vibhatto. " 1049762,192,451,81,130,1,214,21,"Tathā diṭṭhiyeva diṭṭhisaṃkileso, yo‘‘ diṭṭhigataṃ diṭṭhigahanaṃ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkaṃ diṭṭhivipphanditan’’ tiādinā( dha. sa.1105) anekehi pariyāyehi,‘‘ santi, bhikkhave, eke samaṇabrāhmaṇā’’ tiādinā( dī. ni.1.30) dvāsaṭṭhiyā pabhedehi ca vibhatto. " 1049763,192,451,131,178,1,221,24,"Duccaritasaṃkileso pana atthato dussīlyacetanā ceva cetanāsampayuttadhammā ca, yā‘‘ kāyaduccaritaṃ vacīduccaritaṃ kāyavisamaṃ vacīvisaman’’ ti( vibha.913,924),‘‘ pāṇātipāto adinnādānan’’ ti( vibha.913) ca ādinā anekehi pariyāyehi, anekehi pabhedehi ca vibhattā. " 1049764,192,452,2,14,1,109,9,"Tesu taṇhāsaṃkilesassa samatho paṭipakkho, diṭṭhisaṃkilesassa vipassanā, duccaritasaṃkilesassa sīlaṃ paṭipakkho. " 1049765,192,452,15,31,1,105,12,Te pana sīlādayo dhammā idha pariññāgahaṇena sekkhaggahaṇena‘‘ arahan’’ tiādinā ariyatādiggahaṇena ca gahitā. 1049766,192,452,32,48,1,183,13,"Tattha sīlena duccaritasaṃkilesappahānaṃ sijjhati, tathā tadaṅgappahānaṃ vītikkamappahānañca, samathena taṇhāsaṃkilesappahānaṃ sijjhati, tathā vikkhambhanappahānaṃ pariyuṭṭhānappahānañca. " 1049767,192,452,49,56,1,87,6,"Vipassanāya diṭṭhisaṃkilesappahānaṃ sijjhati, tathā samucchedappahānaṃ anusayappahānañca. " 1049768,192,452,57,71,1,115,12,"Tattha pubbabhāge sīle patiṭṭhitassa samatho, samathe patiṭṭhitassa vipassanā, maggakkhaṇe pana samakālameva bhavanti. " 1049769,192,452,72,94,1,276,21,"Pubbeyeva hi suparisuddhakāyavacīkammassa suparisuddhājīvassa ca samathavipassanā āraddhā gabbhaṃ gaṇhantiyo paripākaṃ gacchantiyo vuṭṭhānagāminivipassanaṃ paribrūhenti, vuṭṭhānagāminivipassanā bhāvanāpāripūriṃ gacchantī maggena ghaṭenti maggakkhaṇe samathavipassanā paripūreti. " 1049770,192,452,95,103,1,127,8,Atha maggakkhaṇe samathavipassanābhāvanāpāripūriyā anavasesasaṃkilesadhammaṃ samucchindantiyo nirodhaṃ nibbānaṃ sacchikarontīti. 1049771,192,452,104,107,1,20,3,Ayaṃ samāropano hāro. 1049772,192,453,2,4,1,26,2,Soḷasahāravaṇṇanā niṭṭhitā. 1049773,192,454,2,2,1,21,1,Pañcavidhanayavaṇṇanā 1049774,192,455,2,4,1,23,2,1 . Nandiyāvaṭṭanayavaṇṇanā 1049775,192,456,2,14,1,102,8,‘ ‘ Sabbadhammamūlapariyāyan’’ tiādīsu sabbadhammamūlaggahaṇena maññanāgahaṇena ca taṇhāmānadiṭṭhiyo gahitā. 1049776,192,456,15,20,1,49,5,Maññanānampi hi maññanā kāraṇanti dassitoyamattho. 1049777,192,456,21,36,1,101,9,"‘‘ Assutavā’’ tiādinā avijjāmānadiṭṭhiyo gahitā, sabbepi vā saṃkilesadhammā, tathā saññāapariññātaggahaṇena." 1049778,192,456,37,67,1,206,24,"‘‘ Khīṇāsavo parikkhīṇabhavasaññojano’’ ti ettha pana āsavā saññojanāni ca sarūpato gahitāni, tathā nandiggahaṇena taṇhāgahaṇena ca taṇhā, evampettha sarūpato pariyāyato ca taṇhā avijjā tappakkhiyadhammā ca gahitā. " 1049779,192,456,68,84,1,131,14,"Tattha taṇhāya visesato rūpadhammā adhiṭṭhānaṃ, avijjāya arūpadhammā, te pana sabbadhammaggahaṇena pathavīādiggahaṇena ca dassitā eva. " 1049780,192,456,85,96,1,81,10,"Tāsaṃ samatho vipassanā ca paṭipakkho, tesamettha gahetabbākāro heṭṭhā dassito eva. " 1049781,192,456,97,104,1,54,5,"Samathassa cetovimutti phalaṃ , vipassanāya paññāvimutti. " 1049782,192,456,105,121,1,117,11,"Tathā hi tā‘‘ rāgavirāgā’’ tiādinā visesetvā vuccanti, imāsamettha gahaṇaṃ sammadaññāvimuttavītarāgādivacanehi veditabbaṃ. " 1049783,192,456,122,131,1,88,8,"Tattha taṇhāvijjā samudayasaccaṃ, tappakkhiyadhammā pana taggahaṇeneva gahitāti veditabbā. " 1049784,192,456,132,145,1,130,11,"Tesaṃ adhiṭṭhānabhūtā vuttappabhedā rūpārūpadhammā dukkhasaccaṃ, tesaṃ appavatti nirodhasaccaṃ, nirodhapajānanā paṭipadā maggasaccaṃ. " 1049785,192,456,146,169,1,441,20,"Taṇhāgahaṇena cettha māyā-sāṭheyya-mānātimāna-madappamāda-pāpicchatā-pāpamittatā-ahirikānottappādivasena akusalapakkho netabbo, avijjāgahaṇena viparītamanasikāra-kodhūpanāha-makkha-paḷāsa-issā-macchariya- sārambhadovacassatā-bhavadiṭṭhi-vibhavadiṭṭhiādivasena akusalapakkho netabbo, vuttavipariyāyena amāyāasāṭheyyādiaviparītamanasikārādivasena, tathā samathapakkhiyānaṃ saddhindriyādīnaṃ vipassanāpakkhiyānaṃ aniccasaññādīnañca vasena vodānapakkho netabboti. " 1049786,192,456,170,175,1,35,5,Ayaṃ nandiyāvaṭṭassa na yassa bhūmi. 1049787,192,457,2,4,1,21,2,2 . Tipukkhalanayavaṇṇanā 1049788,192,458,2,38,1,300,32,"Tathā vuttanayena sarūpato pariyāyato ca gahitesu taṇhāvijjātappakkhiyadhammesu taṇhā lobho, avijjā moho, avijjāya sampayutto lohite sati pubbo viya taṇhāya sati sijjhamāno āghāto doso, iti tīhi akusalamūlehi gahitehi, tappaṭipakkhato maññanāpaṭikkhepapariññāgahaṇādīhi ca kusalamūlāni siddhāniyeva honti. " 1049789,192,458,39,62,1,168,16,"Idhāpi‘‘ lobho sabbāni vā sāsavakusalākusalamūlāni samudayasaccaṃ, tehi nibbattā, tesaṃ adhiṭṭhānagocarabhūtā ca upādānakkhandhā dukkhasaccan’’ tiādinā saccayojanā veditabbā. " 1049790,192,458,63,74,1,138,10,"Phalaṃ panettha tayo vimokkhā, tīhi pana akusalamūlehi tividhaduccarita-saṃkilesamala-visamaakusala-saññā-vitakkādivasena akusalapakkho netabbo. " 1049791,192,458,75,81,1,129,6,Tathā tīhi kusalamūlehi tividhasucarita-samakusala-saññā-vitakka-saddhamma-samādhi-vimokkhamukha-vimokkhā-divasena kusalapakkho netabboti. 1049792,192,458,82,86,1,32,4,Ayaṃ tipukkhalassa nayassa bhūmi. 1049793,192,459,2,4,1,24,2,3 . Sīhavikkīḷitanayavaṇṇanā 1049794,192,460,2,51,1,237,29,"Tathā vuttanayena sarūpato pariyāyato ca gahitesu taṇhāvijjātappakkhiyadhammesu visesato taṇhādiṭṭhīnaṃ vasena asubhe‘‘ subhan’’ ti , dukkhe‘‘ sukhan’’ ti ca vipallāsā, avijjādiṭṭhīnaṃ vasena anicce‘‘ niccan’’ ti, anattani‘‘ attā’’ ti ca vipallāsā veditabbā. " 1049795,192,460,52,60,1,130,8,Tesaṃ paṭipakkhato maññanāpaṭikkhepapariññāgahaṇādisiddhehi sativīriyasamādhipaññindriyehi cattāri satipaṭṭhānāni siddhāneva honti. 1049796,192,460,61,67,1,52,6,Tattha catūhi indriyehi cattāro puggalā niddisitabbā. 1049797,192,460,68,69,1,6,1,Kathaṃ? 1049798,192,460,70,78,1,67,7,"Duvidho hi taṇhācarito mudindriyo tikkhindriyoti, tathā diṭṭhicarito. " 1049799,192,460,79,98,1,149,15,Tesaṃ paṭhamo asubhe‘‘ subhan’’ ti vipariyāsaggāhī satibalena yathābhūtaṃ kāyasabhāvaṃ sallakkhento taṃ vipallāsaṃ samugghāṭetvā sammattaniyāmaṃ okkamati. 1049800,192,460,99,159,1,175,17,"Dutiyo asukhe‘‘ sukhan’’ ti vipariyāsaggāhī‘‘ uppannaṃ kāmavitakkaṃ nādhivāsetī’’ tiādinā( dī. ni.3.310; ma. ni.1.26; a. ni.4.14,114; a. ni.6.58) vuttena vīriyasaṃvarabhūtena vīriyabalena taṃ vipallāsaṃ vidhamento sammattaniyāmaṃ okkamati. " 1049801,192,460,160,178,1,153,14,Tatiyo anicce‘‘ niccan’’ ti ayāthāvaggāhī samādhibalena samāhitacitto saṅkhārānaṃ khaṇikabhāvasallakkhaṇena taṃ vipallāsaṃ samugghāṭento ariyabhūmiṃ okkamati. 1049802,192,460,179,196,1,199,13,Catuttho santatisamūhakiccārammaṇaghanavañcitatāya phassādidhammapuñjamatte anattani‘‘ attā’’ ti micchābhinivesī catukoṭikasuññatāmanasikārena taṃ micchābhinivesaṃ viddhaṃsento sāmaññaphalaṃ sacchikaroti. 1049803,192,461,2,15,1,159,12,"Idhāpi subhasaññāsukhasaññāhi catūhipi vā vipallāsehi samudayasaccaṃ, tesaṃ adhiṭṭhānārammaṇabhūtā pañcupādānakkhandhā dukkhasaccantiādinā saccayojanā veditabbā. " 1049804,192,461,16,26,1,167,9,"Phalaṃ panettha cattāri sāmaññaphalāni, catūhi cittavipallāsehi caturāsavogha-yoga-kāyagantha-agati-taṇhuppāda-sallupādāna-viññāṇaṭṭhiti-apariññādivasena akusalapakkho netabbo. " 1049805,192,461,27,35,1,139,7,Tathā catūhi satipaṭṭhānehi catubbidhajhāna-vihārādhiṭṭhāna-sukhabhāgiyadhamma-appamaññā-sammappadhāna-iddhipādā- divasena vodānapakkho netabboti. 1049806,192,461,36,40,1,35,4,Ayaṃ sīhavikkīḷitassa nayassa bhūmi. 1049807,192,462,2,3,1,0,1,4-5 . 1049808,192,462,4,4,1,32,1,Disālocana-aṅkusanayadvayavaṇṇanā 1049809,192,463,2,11,1,76,9,Imesaṃ pana tiṇṇaṃ atthanayānaṃ siddhiyā vohārena nayadvayaṃ siddhameva hoti. 1049810,192,463,12,27,1,124,13,"Tathā hi atthanayānaṃ disābhūtadhammānaṃ samālocanaṃ disālocanaṃ, tesaṃ samānayanaṃ {aṅkuso}ti pañcapi nayā niyuttāti veditabbā. " 1049811,192,464,2,4,1,30,2,Pañcavidhanayavaṇṇanā niṭṭhitā. 1049812,192,465,2,2,1,21,1,Sāsanapaṭṭhānavaṇṇanā 1049813,192,466,2,21,1,180,13,"Idañca suttaṃ soḷasavidhe suttantapaṭṭhāne saṃkilesanibbedhāsekkhabhāgiyaṃ, sabbabhāgiyameva vā‘‘ sabbadhammamūlapariyāyan’’ ti ettha sabbadhammaggahaṇena lokiyakusalānampi saṅgahitattā. " 1049814,192,466,22,35,1,183,13,Aṭṭhavīsatividhena pana suttantapaṭṭhāne lokiyalokuttarasabbadhammādhiṭṭhānaṃ ñāṇañeyyaṃ dassanabhāvanaṃ sakavacanaṃ vissajjanīyaṃ kusalākusalaṃ anuññātaṃ paṭikkhittaṃ cāti veditabbaṃ. 1049815,192,467,2,4,1,25,2,Nettinayavaṇṇanā niṭṭhitā. 1049816,192,468,2,5,1,52,3,Mūlapariyāyasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā. 1049817,192,469,2,4,1,21,2,2 . Sabbāsavasuttavaṇṇanā 1049818,192,470,2,17,1,114,9,14. {Apubbapadavaṇṇanā}ti atthasaṃvaṇṇanāvasena heṭṭhā aggahitatāya apubbassa abhinavassa padassa vaṇṇanā atthavibhajanā. 1049819,192,470,18,27,1,39,5,‘‘ Hitvā punappunāgatamatthan’’ ti hi vuttaṃ. 1049820,192,470,28,40,1,116,10,"Nivāsaṭṭhānabhūtā bhūtapubbanivāsaṭṭhānabhūtā, nivāsaṭṭhāne vā bhūtā nibbattā nivāsaṭṭhānabhūtā, tattha māpitāti attho. " 1049821,192,470,41,67,1,200,22,"Yathā kākandī mākandī {kosambī}ti yathā kākandassa isino nivāsaṭṭhāne māpitā nagarī kākandī, mākandassa nivāsaṭṭhāne māpitā mākandī, kusambassanivāsaṭṭhāne māpitā kosambīti vuccati, evaṃ sāvatthīti dasseti. " 1049822,192,470,68,75,1,62,6,"Upanetvā samīpe katvā bhuñjitabbato upabhogo, saviññāṇakavatthu. " 1049823,192,470,76,83,1,74,6,"Parito sabbadā bhuñjitabbato paribhogo, nivāsanapārupanādi aviññāṇakavatthu. " 1049824,192,470,84,89,1,57,4,Sabbamettha {atthī}ti niruttinayena sāvatthī-saddasiddhimāha. 1049825,192,470,90,101,1,79,9,"{Satthasamāyoge}ti satthassa nagariyā samāgame, satthe taṃ nagaraṃ upagateti attho. " 1049826,192,470,102,104,1,23,2,Pucchite satthikajanehi. 1049827,192,471,2,5,1,23,3,Samohitan ti sannicitaṃ. 1049828,192,471,6,15,1,81,9,Rammanti anto bahi ca bhūmibhāgasampattiyā ceva ārāmuyyānasampattiyā ca ramaṇīyaṃ. 1049829,192,471,16,24,1,104,8,Dassaneyyan ti visikhāsannivesasampattiyā ceva pāsādakūṭāgārādisampattiyā ca dassanīyaṃ passitabbayuttaṃ. 1049830,192,471,25,36,1,127,11,Upabhogaparibhogavatthusampattiyā ceva nivāsasukhatāya ca nibaddhavāsaṃ vasantānaṃ itaresañca sattānaṃ manaṃ rametīti manoramaṃ. 1049831,192,471,37,50,1,132,9,"Dasahi {saddehī}ti hatthisaddo, assa-ratha-bheri-saṅkha-mudiṅga-vīṇā-gīta sammatāḷasaddo, asnātha-pivatha-khādathāti-saddoti imehi dasahi saddehi. " 1049832,192,471,51,59,1,52,7,"Avivittan ti na vivittaṃ, sabbakālaṃ ghositanti attho. " 1049833,192,472,2,18,1,135,14,"Vuddhiṃ vepullataṃ pattan ti tannivāsī sattavuddhiyā vuddhiṃ, tāya parivuddhitāyeva vipulabhāvaṃ pattaṃ, bahujanaṃ ākiṇṇamanussanti attho. " 1049834,192,472,19,21,1,30,2,Vittūpakaraṇasamiddhiyā iddhaṃ. 1049835,192,472,22,25,1,34,3,Sabbakālaṃ subhikkhabhāvena phītaṃ. 1049836,192,472,26,48,1,172,17,"Antamaso vighāsāde upādāya sabbesaṃ kapaṇaddhikavanibbakayācakānampi icchi tatthanipphattiyā manuññaṃ jātaṃ, pageva issariye ṭhitānanti dassanatthaṃ puna‘‘ manoraman’’ ti vuttaṃ. " 1049837,192,472,49,66,1,116,14,"{Aḷakamandāvā}ti āṭānāṭādīsu dasasu vessavaṇamahārājassa nagarīsu aḷakamandā nāma ekā nagarī, yā loke aḷākā eva vuccati . " 1049838,192,472,67,83,1,110,11,"Sā yathā puññakammīnaṃ āvāsabhūtā ārāmarāmaṇeyyakādinā sobhaggappattā, evaṃ sāvatthīpīti vuttaṃ‘‘ aḷakamandāvā’’ ti. " 1049839,192,472,84,88,1,53,4,Devānan ti vessavaṇapakkhiyānaṃ cātumahārājikadevānaṃ. 1049840,192,473,2,10,1,62,7,{Jinātī}ti iminā sota-saddo viya kattusādhano jeta-saddoti dasseti. 1049841,192,473,11,14,1,28,2,{Raññā}ti pasenadikosalarājena. 1049842,192,473,15,22,1,53,7,Rājagataṃ jayaṃ āropetvā kumāro jitavāti jetoti vutto. 1049843,192,473,23,41,1,71,9,{Maṅgalakabyatāyā}tiādinā‘‘ jeyyo’’ ti etasmiṃ atthe‘‘ jeto’’ ti vuttanti dasseti. 1049844,192,473,42,49,1,98,6,{Sabbakāmasamiddhitāyā}ti sabbehi upabhogaparibhogavatthūhi phītabhāvena vibhavasampannatāyāti attho. 1049845,192,473,50,68,1,124,13,"Samiddhāpi maccharino kiñci na dentīti āha‘‘ vigatamalamaccheratāyā’’ ti, rāgadosādimalānañceva macchariyassa ca abhāvenāti attho. " 1049846,192,473,69,86,1,124,13,Samiddhā amaccharinopi ca karuṇāsaddhādiguṇavirahitā attano santakaṃ paresaṃ na dadeyyunti āha‘‘ karuṇādiguṇasamaṅgitāya cā’’ ti. 1049847,192,473,87,91,1,28,3,{Tenā}ti anāthānaṃ piṇḍadānena. 1049848,192,473,92,102,1,99,10,Saddatthato pana dātabbabhāvena sabbakālaṃ upaṭṭhapito anāthānaṃ piṇḍo etassa atthīti anāthapiṇḍiko. 1049849,192,473,103,173,1,402,42,"{Pañcavidhasenāsanaṅgasampattiyā}ti‘‘ nātidūraṃ naccāsannaṃ gamanāgamanasampannan’’ ti ekaṃ aṅgaṃ,‘‘ divā appākiṇṇaṃ rattiṃ appasaddaṃ appanigghosan’’ ti ekaṃ,‘‘ appaḍaṃsamakasavātātapasarīsapasamphassan’’ ti ekaṃ,‘‘ tasmiṃ kho pana senāsane viharantassa appakasirena uppajjanti cīvara… pe… parikkhārā’’ ti ekaṃ,‘‘ tasmiṃ kho pana senāsane therā bhikkhū viharanti bahussutā’’ ti ekaṃ, evametehi pañcavidhasenāsanaṅgehi sampannatāya. " 1049850,192,473,174,187,1,63,9,Yadi jetavanaṃ tathaṃ anāthapiṇḍikassa ārāmoti āha‘‘ so hī’’ tiādi. 1049851,192,474,2,20,1,103,12,"Kītakālato paṭṭhāya anāthapiṇḍikasseva taṃ vanaṃ, atha kasmā ubhinnaṃ parikittananti āha‘‘ jetavane’’ tiādi." 1049852,192,474,21,42,1,126,16,"‘‘ Yadipi so bhūmibhāgo koṭisantharena mahāseṭṭhinā kīto, rukkhā pana jetena na vikkītāti jetavananti vattabbataṃ labhī’’ ti vadanti. " 1049853,192,475,2,9,1,66,6,Kasmā idaṃ {suttamabhāsī}ti kathetukamyatāya suttanikkhepaṃ pucchati. 1049854,192,475,10,15,1,49,5,Sāmaññato hi bhagavato desanākāraṇaṃ pākaṭamevāti. 1049855,192,475,16,19,1,26,3,Ko panāyaṃ suttanikkhepoti? 1049856,192,475,20,21,1,12,1,Attajjhāsayo. 1049857,192,475,22,33,1,81,11,Parehi anajjhiṭṭho eva hi bhagavā attano ajjhāsayena imaṃ suttaṃ desetīti ācariyā. 1049858,192,475,34,59,1,186,20,"Yasmā panesa bhikkhūnaṃ upakkiliṭṭhacittataṃ viditvā‘‘ ime bhikkhū imāya desanāya upakkilesavisodhanaṃ katvā āsavakkhayāya paṭipajjissantī’’ ti ayaṃ desanā āraddhā, tasmā parajjhāsayoti apare. " 1049859,192,475,60,63,1,21,3,Ubhayampi pana yuttaṃ. 1049860,192,475,64,69,1,64,5,Attajjhāsayādīnañhi saṃsaggabhedassa sambhavo heṭṭhā dassitovāti. 1049861,192,475,70,75,1,52,5,Tesaṃ bhikkhūnan ti tadā dhammapaṭiggāhatabhikkhūnaṃ. 1049862,192,475,76,82,1,71,5,Upakkilesavisodhanan ti samathavipassanupakkilesato cittassa visodhanaṃ. 1049863,192,475,83,107,1,231,23,"Paṭhamañhi bhagavā anupubbikathādinā paṭipattiyā saṃkilesaṃ nīharitvā pacchā sāmukkaṃsikaṃ desanaṃ deseti khette khāṇukaṇṭakagumbādike avaharitvā kasanaṃ viya, tasmā kammaṭṭhānameva avatvā imāya anupubbiyā desanā pavattāti adhippāyo. " 1049864,192,476,2,14,1,113,11,"Saṃvarabhūtan ti sīlasaṃvarādisaṃvarabhūtaṃ saṃvaraṇasabhāvaṃ kāraṇaṃ, taṃ pana atthato dassanādi evāti veditabbaṃ. " 1049865,192,476,15,24,1,62,7,"{Saṃvaritā}ti pavattituṃ appadānavasena sammā, sabbathā vā vāritā. " 1049866,192,476,25,42,1,89,12,"Evaṃbhūtā ca yasmā pavattidvārapidhānena pihitā nāma honti, tasmā vuttaṃ‘‘ vidahitā hutvā’’ ti. " 1049867,192,476,43,93,1,386,44,"Evaṃ accantikassa saṃvarassa kāraṇabhūtaṃ anaccantikaṃ saṃvaraṃ dassetvā idāni accantikameva saṃvaraṃ dassento yasmiṃ dassanādimhi sati uppajjanārahā āsavā na uppajjanti, so tesaṃ anuppādo nirodho khayo pahānanti ca vuccamāno atthato appavattimattanti tassa ca dassanādi kāraṇanti āha‘‘ yena kāraṇena anuppādanirodhasaṅkhātaṃ khayaṃ gacchanti pahīyanti nappavattanti, taṃ kāraṇanti attho’’ ti. " 1049868,192,477,2,45,1,220,24,"Cakkhutopi … pe… {manatopī}ti( dha. sa. mūlaṭī.14-19) cakkhuviññāṇādivīthīsu tadanugatamanoviññāṇavīthīsu ca kiñcāpi kusalādīnampi pavatti atthi, kāmāsavādayo eva pana vaṇato yūsaṃ viya paggharaṇakaasucibhāvena sandanti, tasmā te eva‘‘ āsavā’’ ti vuccanti. " 1049869,192,477,46,51,1,49,5,Tattha hi paggharaṇaasucimhi niruḷho āsava-saddoti. 1049870,192,477,52,61,1,71,9,Dhammato yāva gotrabhun ti tato paraṃ maggaphalesu appavattanato vuttaṃ. 1049871,192,477,62,71,1,62,9,Ete hi ārammaṇavasena dhamme gacchantā tato paraṃ na gacchanti. 1049872,192,477,72,78,1,45,6,Nanu tato paraṃ bhavaṅgādīnipi gacchantīti ce? 1049873,192,477,79,89,1,88,9,"Na, tesampi pubbe ālambitesu lokiyadhammesu sāsavabhāvena antogadhattā tato paratābhāvato. " 1049874,192,477,90,96,1,97,6,Ettha ca gotrabhuvacanena gotrabhuvodānaphalasamāpattipurecārikaparikammāni vuttānīti veditabbāni. 1049875,192,477,97,120,1,243,22,"Paṭhamamaggapurecārikameva vā gotrabhu avadhinidassanabhāvena gahitaṃ, tato paraṃ pana maggaphalasamānatāya aññesu maggesu maggavīthiyaṃ samāpattivīthiyaṃ nirodhānantarañca pavattamānesu phalesu nibbāne ca āsavānaṃ pavatti nivāritāti veditabbaṃ. " 1049876,192,477,121,128,1,59,5,"{Savantī}ti gacchanti, ārammaṇakaraṇavasena pavattantīti attho. " 1049877,192,477,129,136,1,59,6,"Avadhiattho ā-kāro, avadhi ca mariyādābhividhibhedato duvidho. " 1049878,192,477,137,152,1,79,11,Tattha mariyādaṃ kiriyaṃ bahi katvā pavattati yathā‘‘ āpāṭaliputtā vuṭṭho devo’’ ti. 1049879,192,477,153,168,1,85,11,Abhividhi pana kiriyaṃ byāpetvā pavattati yathā‘‘ ābhavaggā bhagavato yaso pavattatī’’ ti. 1049880,192,477,169,181,1,65,8,Abhividhiattho cāyaṃ ā-kāro idha gahitoti vuttaṃ‘‘ antokaraṇattho’’ ti. 1049881,192,478,2,10,1,73,6,{Madirādayo}ti ādi -saddena sindhavakādambarikāpotikādīnaṃ saṅgaho daṭṭhabbo. 1049882,192,478,11,14,1,47,3,Cirapārivāsiyaṭṭho viraparivutthatā purāṇabhāvo. 1049883,192,478,15,46,1,112,15,"Avijjā {nāhosītiādī}ti ettha ādi -saddena‘‘ purimā, bhikkhave, koṭi na paññāyati bhavataṇhāyā’’ ti( a. ni.10.62) idaṃ suttaṃ saṅgahitaṃ. " 1049884,192,478,47,55,1,111,8,Avijjāsavabhavāsavānaṃ ciraparivutthatāya dassitāya tabbhāvabhāvino kāmāsavassa ciraparivutthatā dassitāva hoti. 1049885,192,478,56,79,1,223,22,"Aññesu ca yathāvutte dhamme okāsañca ārammaṇaṃ katvā pavattamānesu mānādīsu vijjamānesu attattaniyādiggāhavasena abhibyāpanaṃ madakaraṇavasena āsavasadisatā ca etesaṃyeva, na aññesanti etesveva āsava-saddo niruḷhoti daṭṭhabbo. " 1049886,192,478,80,90,1,105,10,Na cettha diṭṭhāsavo nāgatoti gahetabbaṃ bhavataṇhāya viya bhavadiṭṭhiyāpi bhavāsavaggahaṇeneva gahitattā. 1049887,192,478,91,93,1,21,2,Āyataṃ anādikālikattā. 1049888,192,478,94,97,1,20,2,{Pasavantī}ti phalanti. 1049889,192,478,98,110,1,64,10,"Na hi taṃ kiñci saṃsāradukkhaṃ atthi, yaṃ āsavehi vinā uppajjeyya. " 1049890,192,478,111,120,1,65,8,Purimāni {cetthā}ti ettha etesu catūsu atthavitappesu purimāni tīṇi. 1049891,192,478,121,125,1,36,3,{Yatthā}ti yesu suttābhidhammapadesesu. 1049892,192,478,126,132,1,67,6,Tattha yujjanti kilesesuyeva yathāvuttassa atthattayassa sambhavato. 1049893,192,478,133,144,1,61,7,Pacchimaṃ‘‘ āyataṃ vā saṃsāradukkhaṃ savantī’’ ti vuttanibbacanaṃ. 1049894,192,478,145,149,1,58,4,Kammepi yujjati dukkhappasavanassa kilesakammasādhāraṇattā. 1049895,192,479,2,10,1,78,7,"Diṭṭhadhammā vuccanti paccakkhabhūtā khandhā, diṭṭhadhamme bhavā diṭṭhadhammikā. " 1049896,192,479,11,16,1,118,4,{Vivādamūlabhūtā}ti vivādassa mūlakāraṇabhūtā kodhūpanāha-makkha-paḷāsa-issā-macchariya-māyā-sāṭheyya-thambha-sārambha-mānātimānā. 1049897,192,480,2,14,1,104,11,Yena {devūpapatyassā}ti yena kammakilesappakārena āsavena devesu upapatti nibbatti assa mayhanti sambandho. 1049898,192,480,15,23,1,73,8,Gandhabbo vā vihaṅgamo ākāsacārī assanti vibhattiṃ pariṇāmetvā yojetabbaṃ. 1049899,192,480,24,32,1,74,8,Ettha ca yakkhagandhabbatāya vinimuttā sabbā devagati devaggahaṇena gahitā. 1049900,192,480,33,45,1,91,11,Avasesā ca akusalā {dhammā}ti akusalakammato avasesā akusalā dhammā āsavāti āgatāti sambandho. 1049901,192,481,2,5,1,27,2,{Paṭighātāyā}ti paṭisedhanāya. 1049902,192,481,6,41,1,320,29,"Parūpavā… pe… {upaddavā}ti idaṃ yadi bhagavā sikkhāpadaṃ na paññapeyya, tato asaddhammappaṭisevanaadinnādānapāṇātipātādihetu ye uppajjeyyuṃ parūpavādādayo diṭṭhadhammikā nānappakārā anatthā, ye ca tannimittā eva nirayādīsu nibbattassa pañcavidhabandhanakammakāraṇādivasena mahādukkhānubhavādippakārā anatthā, te sandhāya vuttaṃ. " 1049903,192,481,42,48,1,79,5,Te {panete}ti ete kāmarāgādikilesa-tebhūmakakammaparūpavādādiupaddavappakārā āsavā. 1049904,192,481,49,54,1,34,3,{Yatthā}ti yasmiṃ vinayādipāḷipadese. 1049905,192,481,55,64,1,70,8,{Yathā}ti yena duvidhādippakārena aññesu ca suttantesu āgatāti sambandho. 1049906,192,482,2,5,1,32,3,Nirayaṃ gamentīti nirayagāminiyā. 1049907,192,482,6,8,1,26,2,Chakkanipāte āhuneyyasutte. 1049908,192,482,9,31,1,194,20,"Tattha hi āsavā chadhā āgatā āsava-saddābhidheyyassa atthassa pabhedopacārena āsava-pade pabhedoti vutto, koṭṭhāsattho vā pada-saddoti {āsavapade}ti āsavappakāre saddakoṭṭhāse atthakoṭṭhāse vāti attho. " 1049909,192,483,2,15,1,82,10,"Tathā {hī}ti tasmā saṃvaraṇaṃ pidahanaṃ pavattituṃ appadānaṃ, teneva kāraṇenāti attho. " 1049910,192,483,16,26,1,122,9,Sīlādisaṃvare adhippete pavattituṃ appadānavasena thakanabhāvasāmaññato dvāraṃ {saṃvaritvā}ti gehadvārasaṃvaraṇampi udāhaṭaṃ. 1049911,192,483,27,40,1,123,12,{Sīlasaṃvaro}tiādi heṭṭhā mūlapariyāyavaṇṇanāya vuttampi imassa suttassa atthavaṇṇanaṃ paripuṇṇaṃ katvā vattukāmo puna vadati. 1049912,192,483,41,59,1,111,13,"Yuttaṃ tāva sīlasatiñāṇānaṃ saṃvarattho pāḷiyaṃ tathā āgatattā, khantivīriyānaṃ pana kathanti āha‘‘ tesañcā’’ tiādi. " 1049913,192,483,60,89,1,222,21,"Tassattho– yadipi‘‘ khamo hoti… pe… sītassa uppannaṃ kāmavitakkaṃ nādhivāsetī’’ tiādiniddese khantivīriyānaṃ saṃvarapariyāyo nāgato, uddese pana sabbāsavasaṃvarapariyāyanti saṃvarapariyāyena gahitattā attheva tesaṃ saṃvarabhāvoti. " 1049914,192,484,2,20,1,125,14,Pubbe sīlasatiñāṇānaṃ pāṭhantarena saṃvarabhāvo dassitoti idāni taṃ imināpi suttena gahitabhāvaṃ dassetuṃ‘‘ apicā’’ tiādi vuttaṃ. 1049915,192,484,21,42,1,78,8,Khantivīriyasaṃvarā vuttāyeva‘‘ khamo hoti sītassā’’ tiādinā( ma. ni.1.14) pāḷiyā dassanavasena. 1049916,192,484,43,94,1,293,34,"‘‘ Tañca anāsanaṃ, tañca agocaran’’ ti ayaṃ panettha {sīlasaṃvaro}ti tañca‘‘ yathārūpe’’ tiādinā vuttaṃ ayuttaṃ aniyatavatthukaṃ raho paṭicchannāsanaṃ, tañca yathāvuttaṃ ayuttaṃ vesiyādigocaraṃ,‘‘ paṭisaṅkhāyoniso parivajjetī’’ ti āgataṃ yaṃ parivajjanaṃ, ayaṃ pana ettha etasmiṃ sutte āgato sīlasaṃvaroti attho. " 1049917,192,484,95,102,1,103,6,"Anāsanaparivajjanena hi anācāraparivajjanaṃ vuttaṃ, anācārāgocaraparivajjanaṃ cārittasīlatāyasīlasaṃvaro. " 1049918,192,484,103,141,1,178,17,"Tathā hi bhagavatā‘‘ pātimokkhasaṃvarasaṃvuto viharatī’’ ti( vibha.508) sīlasaṃvaravibhajane ācāragocarasampattiṃ dassentena‘‘ atthi anācāro, atthi agocaro’’ tiādinā( vibha.513,514) anācārāgocarā vibhajitvā dassitā. " 1049919,192,484,142,148,1,76,6,Idañca ekadesena samudāyanidassanaṃ daṭṭhabbaṃ samuddapabbatanidassanaṃ viya. 1049920,192,485,2,18,1,93,9,"Sabbattha paṭisaṅkhā {ñāṇasaṃvaro}ti ettha‘‘ yonisomanasikāro, paṭisaṅkhā ñāṇasaṃvaro’’ ti vattabbaṃ . " 1049921,192,485,19,35,1,89,11,"Na hi dassanapahātabbaniddese paṭisaṅkhāgahaṇaṃ atthi,‘‘ yoniso manasi karotī’’ ti pana vuttaṃ. " 1049922,192,485,36,46,1,100,10,Yonisomanasikaraṇampi atthato paṭisaṅkhā ñāṇasaṃvaramevāti evaṃ pana atthe gayhamāne yuttametaṃ siyā. 1049923,192,485,47,76,1,130,19,"Keci pana‘‘ yattha yattha‘ idha paṭisaṅkhā yoniso’ ti āgataṃ , taṃ sabbaṃ sandhāya‘ sabbattha paṭisaṅkhā ñāṇasaṃvaro’ ti vuttan’’ ti vadanti. " 1049924,192,485,77,112,1,200,25,"Tesaṃ matena‘‘ idaṃ dukkhanti yoniso manasi karotī’’ tiādikassa ñāṇasaṃvarena ca asaṅgaho siyā,‘‘ dassanaṃ paṭisevanā bhāvanā ca ñāṇasaṃvaro’’ ti ca vacanaṃ virujjheyya, tasmā vuttanayenevettha attho veditabbo." 1049925,192,485,113,135,1,157,17,"‘‘ Sabbattha paṭisaṅkhā ñāṇasaṃvaro’’ ti iminā sattasupi ṭhānesu yaṃ ñāṇaṃ, so ñāṇasaṃvaroti parivajjanādivasena vuttā sīlādayo sīlasaṃvarādayoti ayamattho dassito. " 1049926,192,485,136,160,1,202,19,"Evaṃ sati saṃvarānaṃ saṅkaro viya hotīti te asaṅkarato dassetuṃ‘‘ aggahitaggahaṇenā’’ ti vuttaṃ parivajjanavisesasaṃvarādhivāsanavinodanānaṃ sīlasaṃvarādibhāvena gahitattā, tathā aggahitānaṃ gahaṇenāti attho. " 1049927,192,485,161,175,1,69,10,Te pana aggahite sarūpato dassento‘‘ dassanaṃ paṭisevanā bhāvanā’’ ti āha. 1049928,192,486,2,8,1,52,5,"Etena sīlasaṃvarādinā karaṇabhūtena, kāraṇabhūtena vā. " 1049929,192,486,9,12,1,27,2,{Dhammā}ti kusalākusaladhammā. 1049930,192,486,13,35,1,192,20,"Sīlasaṃvarādinā hi sahajātakoṭiyā, upanissayakoṭiyā vā paccayabhūtena anuppannā kusalā dhammā uppattiṃ gacchanti uppajjanti, tathā aniruddhā akusalā dhammā nirodhaṃ gacchanti nirujjhantīti attho. " 1049931,192,486,36,61,1,155,19,"Pāḷiyaṃ pana‘‘ anuppannā ceva āsavā na uppajjanti, uppannā ca āsavā pahīyantī’’ ti akusaladhammānaṃ anuppādapahānāni eva vuttāni, na kusaladhammānaṃ uppādādayoti? " 1049932,192,486,62,83,1,148,14,"Nayidamevaṃ daṭṭhabbaṃ,‘‘ yoniso ca kho, bhikkhave, manasikaroto’’ tiādinā kusaladhammānampi uppatti pakāsitāva āsavasaṃvaraṇassa padhānabhāvena gahitattā. " 1049933,192,486,84,114,1,123,16,"Tathā hi pariyosānepi‘‘ ye āsavā dassanā pahātabbā, te dassanā pahīnā hontī’’ tiādinā( ma. ni.1.28) āsavappahānameva padhānaṃ katvā nigamitaṃ. " 1049934,192,487,2,28,1,135,16,"15. Jānato {passato}ti ettha dassanampi paññācakkhunāva dassanaṃ adhippetaṃ, na maṃsacakkhunā dibbacakkhunā vāti āha‘‘ dvepi padāni ekatthānī’’ ti. " 1049935,192,487,29,34,1,41,4,Evaṃ {santepī}ti padadvayassa ekatthatthepi. 1049936,192,487,35,43,1,74,7,"Ñāṇalakkhaṇan ti ñāṇassa sabhāvaṃ, visayassa yathāsabhāvāvabodhananti attho. " 1049937,192,487,44,52,1,33,4,Tenāha‘‘ jānanalakkhaṇañhi ñāṇan’’ ti. 1049938,192,487,53,61,1,63,6,"Ñāṇappabhāvan ti ñāṇānubhāvaṃ, ñāṇakiccaṃ visayobhāsananti attho. " 1049939,192,487,62,71,1,32,5,Tenevāha‘‘ ñāṇena vivaṭe dhamme’’ ti. 1049940,192,487,72,95,1,137,15,‘‘ Jānato passato’’ ti ca jānanadassanamukhena puggalādhiṭṭhānā desanā pavattāti āha‘‘ ñāṇalakkhaṇaṃ ñāṇappabhāvaṃ upādāya puggalaṃ niddisatī’’ ti. 1049941,192,487,96,115,1,140,12,"Jānato {passato}ti‘‘ yoniso ca manasikāraṃ ayoniso ca manasikāran’’ ti vakkhamānattā yonisomanasikāravisayajānanaṃ, ayonisomanasikāravisayadassanaṃ. " 1049942,192,487,116,140,1,168,18,Tañca kho pana nesaṃ āsavānaṃ khayūpāyasabhāvassa adhippetattā uppādanānuppādanavasena na ārammaṇamattenāti ayamattho yuttoti āha‘‘ yonisomanasikāraṃ… pe… ayamettha sāro’’ ti. 1049943,192,488,2,39,1,265,29,"‘ ‘ Jānato’’ ti vatvā jānanañca anussavākārapaṭivitakkamattavasena na idhādhippetaṃ, atha kho rūpādi viya cakkhuviññāṇena yonisomanasikārāyonisomanasikāre paccakkhe katvā tesaṃ uppādavasena dassananti imamatthaṃ vibhāvetuṃ‘‘ passato’’ ti vuttanti evaṃ vā ettha attho daṭṭhabbo. " 1049944,192,488,40,93,1,186,23,"Aññatthāpi hi‘‘ evaṃ jānato evaṃ passato( itivu.102), jānaṃ jānāti passaṃ passati( ma. ni.1.203), evaṃ jānantā evaṃ passantā( ma. ni.1.407), ajānataṃ apassatan’’ ti ca ādīsu ñāṇakiccassa sāmaññavisesadīpanavasenetaṃ padadvayaṃ āgatanti. " 1049945,192,488,94,97,1,37,2,{Kecī}ti abhayagirivāsisārasamāsācariyā. 1049946,192,488,98,123,1,131,19,"Te hi‘‘ samādhinā jānato vipassanāya passato jānaṃ jānāti passaṃ passati, evaṃ jānanā samatho, passanā vipassanā’’ ti ca ādinā papañcenti. " 1049947,192,488,124,127,1,12,2,{Te}ti papañcā. 1049948,192,488,128,140,1,79,7,Imasmiṃ {atthe}ti‘‘ jānato’’ tiādinayappavatte imasmiṃ suttapadaatthe niddhāriyamāne. 1049949,192,488,141,147,1,92,6,Na yujjanti jānanadassanānaṃ yonisomanasikārāyonisomanasikāravisayabhāvassa pāḷiyaṃ vuttattā. 1049950,192,489,2,5,1,38,3,Āsavappahānaṃ āsavānaṃ accantappahānaṃ. 1049951,192,489,6,25,1,123,15,So pana nesaṃ anuppādo sabbena sabbaṃ khīṇatā abhāvo evāti āha‘‘ āsavānaṃ accantakhayamasamuppādaṃ khīṇākāraṃ natthibhāvan’’ ti. 1049952,192,489,26,35,1,109,8,{Ujumaggānusārino}ti kilesavaṅkassa kāyavaṅkādīnañca pahānena ujubhūte savipassane heṭṭhimamagge anussarantassa. 1049953,192,489,36,39,1,22,3,Tadeva hissa sikkhanaṃ. 1049954,192,489,40,43,1,24,3,Khayasmiṃ paṭhamaṃ ñāṇaṃ. 1049955,192,489,44,60,1,124,13,"Tato aññā {anantarā}ti khayasaṅkhāte aggamagge tappariyāpannameva ñāṇaṃ paṭhamaṃ uppajjati , tadanantaraṃ pana aññaṃ arahattanti. " 1049956,192,489,61,87,1,136,17,"Yadipi gāthāyaṃ‘‘ khayasmiṃ’’ icceva vuttaṃ, samucchedavasena pana āsavehi khīṇotīti maggo khayoti vuccatīti āha‘‘ maggo āsavakkhayoti vutto’’ ti. " 1049957,192,489,88,92,1,29,3,{Samaṇo}ti samitapāpo adhippeto. 1049958,192,489,93,116,1,131,17,"So pana khīṇāsavo hotīti‘‘ āsavānaṃ khayā’’ ti imassa phalapariyāyatā vuttā, nippariyāyena pana āsavakkhayo maggo, tena pattabbato phalaṃ. " 1049959,192,489,117,122,1,55,5,Eteneva nibbānassapi āsavakkhayabhāvo vuttoti veditabbo. 1049960,192,490,2,54,1,243,38,"‘ ‘ Jānato passato’’ ti jānato eva passato evāti evamettha niyamo icchito, na aññathā visesābhāvato aniṭṭhasādhanato cāti tassa niyamassa phalaṃ dassetuṃ‘‘ no ajānato no apassato’’ ti vuttanti āha‘‘ yo pana na jānāti na passati, tassa neva vadāmīti attho’’ ti. " 1049961,192,490,55,64,1,104,8,"Iminā dūrīkatāyonisomanasikāro idhādhippeto, yonisomanasikāro ca āsavakkhayassa ekantikakāraṇanti dasseti. " 1049962,192,490,65,77,1,42,7,{Etenā}ti‘‘ no ajānato no apassato’’ ti vacanena. 1049963,192,490,78,84,1,29,5,Te {paṭikkhittā}ti ke pana teti? 1049964,192,490,85,138,1,114,14,"‘‘ Bāle ca paṇḍite ca sandhāvitvā saṃsaritvā dukkhassantaṃ karissanti( dī. ni.1.168; ma. ni.2.228), ahetū apaccayā sattā visujjhantī’’ ti( dī. ni.1.168; ma. ni.2.227) evamādivādā. " 1049965,192,490,139,162,1,181,17,"Tesu hi keci abhijātisaṅkantimattena bhavasaṅkantimattena ca saṃsārasuddhiṃ paṭijānanti, aññe issarapajāpatikālādivasena, tayidaṃ sabbaṃ‘‘ saṃsārādīhī’’ ti ettheva saṅgahitanti daṭṭhabbaṃ. " 1049966,192,491,2,16,1,61,8,"Purimena vā {padadvayenā}ti‘‘ jānato, passato’’ ti iminā padadvayena. " 1049967,192,491,17,27,1,50,6,Upāyo vutto‘‘ āsavakkhayassā’’ ti adhikārato viññāyati. 1049968,192,491,28,42,1,51,8,"{Iminā}ti‘‘ no ajānato, no apassato’’ ti iminā padadvayena. " 1049969,192,491,43,62,1,147,18,"Anupāyo eva hi āsavānaṃ khayassa yadidaṃ yoniso ca ayoniso ca manasikārassa ajānanaṃ adassanañca, tena tathattāya appaṭipattito micchāpaṭipattito ca. " 1049970,192,491,63,83,1,122,15,"Nanu‘‘ passato’’ ti iminā ayonisomanasikāro yathā na uppajjati, evaṃ dassane adhippete purimeneva anupāyapaṭisedho vutto hotīti? " 1049971,192,491,84,97,1,150,11,"Na hoti, ayonisomanasikārānuppādanassapi upāyabhāvato satibalena saṃvutacakkhundriyāditā viya sampajaññabaleneva niccādivasena abhūtajānanābhāvo hotīti. " 1049972,192,491,98,109,1,28,5,Tenāha‘‘ saṅkhepena… pe… hotī’’ ti. 1049973,192,491,110,120,1,77,9,"Tattha saṅkhepenāti samāsena, anvayato byatirekato ca vitthāraṃ akatvāti attho. " 1049974,192,491,121,135,1,58,8,Ñāṇaṃ… pe… dassitaṃ hoti‘‘ jānato’’ tiādinā ñāṇasseva gahitattā. 1049975,192,491,136,147,1,47,7,Yadi evaṃ‘‘ svāyaṃ saṃvaro’’ tiādi kathaṃ nīyatīti? 1049976,192,491,148,180,1,164,18,"Ñāṇassa padhānabhāvadassanatthaṃ evamayaṃ desanā katāti nāyaṃ doso, tathā aññatthāpi‘‘ ariyaṃ vo bhikkhave sammāsamādhiṃ desessāmi saupanisaṃ saparikkhāran’’ ti( ma. ni.3.136) vitthāro. " 1049977,192,492,2,5,1,23,2,{Dabbajātiko}ti dabbarūpo. 1049978,192,492,6,18,1,59,8,So hi drabyoti vuccati‘‘ drabyaṃ vinassati nādrabyan’’ tiādīsu. 1049979,192,492,19,25,1,50,5,"Dabbajātiko vā sārasabhāvo, sāruppasīlācāroti attho. " 1049980,192,492,26,49,1,46,8,"Yathāha‘‘ na kho dabba dabbā evaṃ nibbeṭhentī’’ ti( pārā.384,391; cūḷava.193). " 1049981,192,492,50,59,1,52,7,"Vattasīse {ṭhatvā}ti vattaṃ uttamaṅgaṃ, dhuraṃ vā katvā. " 1049982,192,492,60,78,1,140,16,"Yo hi parisuddhājīvo kātuṃ ajānantānaṃ sabrahmacārīnaṃ, attano vā vātātapādipaṭibāhanatthaṃ chattādīni karoti, so vattasīse ṭhatvā karoti nāma. " 1049983,192,492,79,86,1,76,7,Padaṭṭhānaṃ na hotīti na vattabbā nāthakaraṇadhammabhāvena upanissayabhāvato. 1049984,192,492,87,112,1,87,10,"Vuttañhi ‘‘ yāni tāni sabrahmacārīnaṃ uccāvacāni kiccakaraṇīyāni, tattha dakkho hotī’’ tiādi( ma. ni.1.497). " 1049985,192,493,2,7,1,63,4,{Upāyamanasikāro}ti kusaladhammappavattiyā kāraṇabhūto manasikāro. 1049986,192,493,8,14,1,49,5,{Pathamanasikāro}ti tassā eva maggabhūto manasikāro. 1049987,192,493,15,34,1,148,13,"Aniccādīsu {aniccantiādinā}ti aniccadukkhaasubhaanattasabhāvesu dhammesu‘‘ aniccaṃ dukkhaṃ asubhaṃ anattā’’ tiādinā eva nayena, aviparītasabhāvenāti attho. " 1049988,192,493,35,40,1,52,4,Saccānulomikena {vā}ti saccābhisamayassa anulomavasena. 1049989,192,493,41,53,1,125,11,Cittassa {āvaṭṭanā}tiādinā āvaṭṭanāya paccayabhūtā tato purimuppannā manodvārikā kusalajavanappavatti phalavohārena tathā vuttā. 1049990,192,493,54,61,1,49,7,Tassā hi vasena sā kusaluppattiyā upanissayo hoti. 1049991,192,493,62,67,1,48,5,Āvajjanā hi bhavaṅgacittaṃ āvaṭṭayatīti āvaṭṭanā. 1049992,192,493,68,72,1,30,4,Anu anu āvaṭṭetīti anvāvaṭṭanā. 1049993,192,493,73,77,1,41,4,Bhavaṅgārammaṇato aññaṃ ābhujatīti ābhogo. 1049994,192,493,78,80,1,27,2,Samannāharatīti samannāhāro. 1049995,192,493,81,89,1,83,8,Tadevārammaṇaṃ attānaṃ anubandhitvā uppajjamānaṃ manasi karoti ṭhapetīti manasikāro. 1049996,192,493,90,107,1,136,14,"Ayaṃ {vuccatī}ti ayaṃ upāyapathamanasikāralakkhaṇo yonisomanasikāro nāma vuccati, yassa vasena puggalo dukkhādīni saccāni āvajjituṃ sakkoti . " 1049997,192,493,108,113,1,69,4,Ayonisomanasikāre {saccapaṭikūlenā}ti saccābhisamayassa ananulomavasena. 1049998,192,493,114,118,1,51,4,Sesaṃ yonisomanasikāre vuttavipariyāyena veditabbaṃ. 1049999,192,494,2,8,1,45,5,"Yuttin ti upapattisādhanayuttiṃ, hetunti attho. " 1050000,192,494,9,16,1,21,3,Tenevāha‘‘ yasmā’’ tiādi.